text:
Komentario ni Eden A. Alviar
ADU a Pilipino dagiti magagaran ken maayatan iti pannakaangay ditoy pagilian ti maika-65 a Miss Universe Beauty Pageant a pagsasalipan dagiti agkakapintas a babbalasang manipud kadagiti 87 a pagilian iti lubong. Maangayto ti koronasion sadiay Mall of Asia Arena, Pasay City, Metro Manila inton Enero 30, 2017
Ngem adda met grupo dagiti babbai pakaibilangan ti Gabriela a komonkontra ti pannakaangay ti pasalip ditoy pagilian ta ibilangda dayta a pagteng a kasla mangibaba ti dayaw dagiti babbai ta maus-usarda ken ti kinapintasda para ti pannakaitandudo ti tarigagay dagiti komersiante ken tattao nga addaan iti managimbubukod nga interes. Mamatida a ti pannakaangay ti Miss Universe Pageant iti Pilipinas a dagiti kandidata ket mausarda kas modelo ti kinapintas, ken mapili ti mangabak babaen kadagiti hurado a ti pagrukodanda ket ti pisikal a kinapintas, kurba iti pisikal a bagi, kinabagas dagiti sungbatda kadagiti saludsod, ken kinasayaat ti pannagna ken panagkawesda kabayatan ti panagrampa wenno pannakaiparangda a kandidata.
Nagbalinen a paset ti kultura dagiti Pilipino ti panagaayatda kadagiti beauty pageants pakairamanan ti Miss Universe contests, ken dadduma pay a kangrunaan nga internasional a pasalip kas ti Miss World, Miss International, Miss Earth ken dadduma pay a salisal ti kinapintas. Ipaneknek daytoy ti panangabaken dagiti Pilipina kadagitoy a titulo kalaksidan pay ti panangabak dagiti adu a runner-ups.
Manipud idi nabukel ti Miss Universe Pageant idi 1952, tallon a Pilipina dagiti nakoronaan a reyna a da Gloria Diaz ti La Union idi 1969, Margarita Moran ti Manila idi 1973 ken ni Pia Wurtzbach ti Cagayan de Oro City idi napalabas a pasalip. Maysa metten a Pilipina ti nakoronaan a Miss World idi 2013 a ni Megan Lynne Young. Innem metten dagiti nangabak a Miss International a da Gemma Teresa Cruz idi 1964, Aurora Pijuan idi 1970, Melanie Marquez idi 1979, Precious Lara Quigaman idi 2005, Bea Rose Santiago idi 2013, ken Kylie Verzosa itay 2016. Iti met Miss Earth Pageant a nabukel iti Pilipinas ket addan tallo a Pilipina a nangabak iti korona a da Angela Gabrena Ong idi 2015, Jamie Herrel idi 2014, ken Karla Paulo Henry idi 2008.
Maikatlon a daras daytoy a tawen a maangay ti Miss Universe Pageant ditoy Pilipinas, immun-unan idi 1974 sadiay Cultural Center of the Philippines, Pasay City; ken idi 1994 sadiay Philippine International Convention Center, Pasay City. Ibilang dagiti opisial ti gobierno dagitoy a pasken a naindaklan a wagas iti panangi-promote ti turismo iti pagilian. Itoy a pasalip, pinatalgedan dagiti opisial ti Department of Tourism nga awan ti gastosen ti gobierno, ngem aggapu amin iti pribado a sektor nangruna ti sponsor. Naipadamag a ti major sponsor ket nag-invest iti US$ 11 million para itoy a pasken.
Mamati dagiti DOT officials ken ti sponsor a dakkel ti maipaay ti pannakaangay ti Miss Universe Pageant iti Pilipinas ta ti live broadcast laengen ti pageant ket dumanon iti 500 million dagiti live viewers iti intero a lubong. Ditoy Pilipinas ket maipabuya a live kadagiti amin a television networks. Sabali pay kadagiti social media ken international networks a mangi-coverage iti beauty pageant.
Adu met dagiti lokal a negosio a mabenepisiaran iti Pilipinas iti panagbisita dagiti kandidata kadagiti nagduduma a lugar iti Pilipinas pakairamanan ti Vigan City iti Ilocos Sur ken Davao City. Iti kaadda dagiti kandidata kadagiti nalatak a lugar iti Pilipinas ket adu a pribado a negosio ken agindeg dagiti mabenepisiaran.
Iti panagkita dagiti komonkontra iti pannakaangay ti Miss Universe Pageant iti Pilipinas ket maysa a nakanginngina ken nabarayuboy daytoy a pasken iti sango ti kinarigat ti biag dagiti kaaduan a Pilipino. Ibilangda a maysa a wagas daytoy a salisal ti kinapintas tapno mailemmeng dagiti nalaad a mapaspasamak iti pagilian kas ti kinapanglaw ken dagiti agtultuloy a pammapatay wenno extra judicial killings gapu iti kampania ti gobierno kontra illegal a droga.
Patienda a saan a pudno nga awan ti gastosen ti gobierno iti pannakaangay ti Miss Universe Beauty Pageant iti Pilipinas. Uray pay adda pondo ti Miss Universe Organization ken sponsor, saan a mailibak a mausar latta ti resources ti gobierno. Saan kadi a gobierno ti mangsueldo kadagiti kameng ti Philippine National Police ken dagiti dadduma pay nga ahensia ti gobierno nga agtrabaho iti pannakapatalged ti seguridad dagiti kandidata, ken mangtagiben ti urnos ken talna kadagiti disso a pagpasiaran dagiti kandidata ken iti pakaangayan ti pasalip? Dagiti alikamen nga usaren dagiti pulis iti pannakapatalged ti seguridad, saan kadi a kukua ti gobierno?
Manamnama a kabayatan ti pannakaangay ti Miss Universe Pageant ket mailemmeng manen ti langa ti kinapanglaw dagiti Pilipino sadiay Metro Manila. Matiliw manen dagiti agpalpalama ken dagiti agbibiag kadagiti kalsada. Marebba manen dagiti barongbarong ken dakes a pasilidad a maibilang nga eyesore kadagiti sangaili. Maipasiarda laeng kadagiti disso a natalged ken napintas ket saanda a makita ti nalaad a langa ti Pilipinas. Masangaili a nasayaat dagiti kandidata, ken agbibiagda a kas reyna, mangan kadagiti agkakaimas a taraon, agaruatda kadagiti agkakangina a kawes.
Iti laksid dagiti nangayed a mabuya nga itden ti Miss Universe Pageant iti pagilian, adu a Pilipino dagiti mapennek dagiti matada nga agbuya ti kinalibnos dagiti kandidata. Ngem iti kadagupan dagiti 105 million a Pilipino iti pagilian ken kadagiti nagduduma a paset iti lubong ket kaaduanna ti agbibiag iti kinapanglaw. Adu kadakuada dagiti awanan ti kabukbukodan a pagtaengan ken manglangan a mangan. Dagita ti pudno a langa ti pagilian a malingdan kabayatan ti pannakaangay ti Miss Universe Pageant iti pagilian.#


c: text/html

text:
SANTIAGO, Ilocos Sur – Nabagsol ti maysa nga SK chairman idi anawaenna ti kabsatna ken ti kinaririna maigapu iti trianggulo ni ayat.
Naiyospital ni Walter Galano, 18, baro, SK chairman, residente iti Baybayabas, ditoy nga ili kalpasan a binagsol ni Darwin Sabado, 19, residente iti Bulbulala ditoy met laeng nga ili.
Naammuan a nagriri ti suspek ken ti kabsat ni Galano a ni Raymart gapu iti balasang nga agpada a girlfriendda ket naganawa ti biktima ngem daytoy ti binagsol ni Sabado.
Naglibas ti suspek kalpasan ti pammagsol.#

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
CABUGAO, Ilocos Sur – Agbibitin ti maysa a linia ti kalsada nasional a sakup ti Barangay Alinaay ditoy nga ili kalpasan ti panangkarakar ti karayan maigapu iti napigsa a tudo nga insangpet ni Bagyo Mina.
Mismo a pinasiar ni Cong. Ryan Luis Singson ti nasao a kalsada kas paset ti panagrekoridana tapno makitana ti namsaakan ti bagyo iti probinsia.
Mapattapatta a P2 milion ti magastos iti pannakatarimaan daytoy a paset a kinarakaran ti karayan.
Kinuna ni Singson nga ikkanna iti prioridad ti pannakatarimaan ti kalsada ti nasao a kalsada tapno saan nga agbalin a nakaro a problema ti panagdaliasat dagiti lugan ditoy a paset.
Kinuna pay ti diputado nga idanonna daytoy a problema iti sekretario ti DPWH.#


text:
Siak ni Lola Angela. Estoriaek ita ti credo in unum Deum. Qui locútus est per prophétas.
Akmen ti ordinario a tao ti ekstra ordinario nga aramid. Kas kadaytoy lalaki a nangapput babaen ti kanawan a dakulapna ti panulpapen nga agongna sana binuyogan iti murareg a kunam la no nagbaliktad ti bituka ken bagbagisna. Nalidem ti maratimmukelen a rupa daytoy, kasungani ti mulagat ti init iti pasadon alas-nuebe iti agsapa. Natukkol ti tengngedna a kunam la bilbilangenna dagiti inayad nga addangna. Narba dagiti abagana. Uray la nagarek-ek dagiti napagsisilpo a tabtabla ken retaso ti playwod iti sangaagpa ti kalawana a talaytayan a payaten dagiti dulpet nga imitasion nga Adidas. Ngem ad-adda a minulmolan ti mugingna ti garadugod ti kawaw a boksitna.
Pangrapisen daytoy a lalaki nga agtayag ngata iti lima a kadapan ken lima a pulgada ngem namsek dagiti laslasagna. Pampanunotenna no sadino ti turongenna. Pappapanawen ti makinkukua ti pagkaseraanna a barungbarong a naidarekdek iti ngarab ti natayen a karayan. Ti talaytayan ti mamagsisilpo kadagiti kabarungbarongan a naidarekdek iti ngarab ti karayan ken sumagpat iti akikid ken natapok a desdes a limmaksidan itan ti lalaki.
Nakarikna ti lalaki iti sidduker, a kunam la no nakakita iti al-alia, ket naglisi ken nagsardeng idi nabigbigna ti maysa kadagiti tallo nga uksob nga agkabannuag a masabatna. Nabartek dagitoy no ibasar iti ibar a pannagnada. Rumrumsik dagiti mata ti maysa kadagitoy. Makaipas met ti perreng dagiti dua pay a tatoan. Nakaputot, nakatsinelas, uksob ken buksitanda aminda.
“Hoy, bugok, dika agsubli no awan pagbayadmo! Makaramankan kaniak!” intudo ti kalakayan ket iti panagkita ‘toy lalaki, kasla nagbirakak pay ti ngumisit a beklat a tato iti barukong daytoy. “Adda reklamom?! Kilawek ta dalemmo…!”
“Awan, tata…” kasla karnero a simmungbat ti lalaki.
“Mabati dagiti gargaretmo! Maalam dagitoy no makabayadkan, nalawag?!”
“W-wen, tata…,” insungbat ti lalaki a nakarikna itan iti bara dagiti matana idinto a dimmagsen ti barukongna. Di nakabayad idi napalabas a bulan. Ken dina ammo no sadino iti pangalaanna iti pagbayadna itoy a bulan.
Insurot ti lalaki dagiti pamulagatenna kadagiti tallo nga agib-ibar a nagsisinnaruno a nangbaybay ti aggunggunggon a talaytayan. Nagbang-es idi kimmurikor manen iti agongna ti alingasaw-langsi a buyok ti bangkay ti karayan nga imbuyog ti umap-apros a pul-oy. Pinunas ti kanawan a dakulapna ti timbog a ling-et iti mugingna sa inderetsona nga inkuraykay iti panguloten a buokna. Intuloyna a binaybay ti desdes a nangtaraigid iti dua katao a pader ti paktoria ti patis iti kanawan ken kabalangegan-pagbasuraan iti kannigid.
Inunaan kadagiti sangapulo ket tallo nga agkakabsat daytoy a lalaki. Sangkasapulan sangaapuyan ti pamiliada. Kayatna a tulongan dagiti dadakkelna. Kayatna a tulongan dagiti kakabsatna, lalo dagiti sumrek koman iti eskuelaan ngem nagsardengda gapu iti kinaawan ti igatangda kadagiti aramatenda iti eskuela. Saan a sementado ti kalsada iti lugarda. Adayo ti eskuela nga inda pagbasaan ket nasken a magnada iti lima a kilometro a desdes iti bakras dagiti bambantay sadanto makadanon iti kasla kamarin ngaeskuelaan. Idi isuna ti nagiskuela, parbangon nga agrubuat ken masipngetan nga agawid. Saan a sumrek no agbagyo. Nakarkaro pay idi nagiskuela iti hayskul. Masansan a di sumrek gapu iti gubat.
Saan a maipakdaar ti idadateng ti gubat. Saan a maiyanunsio ti gubat. Kadakuada, awan dumana a kinaranggas ti gubat. Kellaat lattan a dumteng dagiti armado a kabusor ti turay ken soldado nga aggugubat. Agpuorda kadagiti balbalay. Agsamsamda. Naulpit ti gubat. Awan pilienna a matay. Awan lisianna a dadaelen a sanikua ken dinguen.
Kinammet ti iliw ti barukongna a mabisin iti ayat ken pammateg. Binulosanna ti nauneg a sennaay. Nasken nga aganus. Nasken a sibbolenna ti kaibatoganna a bituen.
(Adda tuloyna)


text:
VIGAN CITY – Dua a pagtaengan ditoy siudad ti rinikisa dagiti polis a nakakumpiskaanda iti mapapati a droga ken paraphernalia.
Nakakumpiska dagiti polis nga indauluan ni COP Police Chief Inspector Maximo Taclas ken ni Deputy COP Zozimo Racho iti 12 a plastic sachet a mapapati a naglaon iti shabu nga agdagsen iti 2.32 gramo iti pagtaengan ni Erwin Riguera, 29, residente iti Barangay 3 ditoy, ken 2 a plastic sachet a naglaon iti mapapati a maiparparit a droga nga agdagsen iti .14 gramo ken drug paraphernalia iti up-upaan ni Antonio Bilgera, alias Pukol.
Naglibas dagiti dua ngem natiliw ni Bilgera iti pursuit operation nga insayangkat dagiti polis.
Sinaksian ti kapitan ti barangay ken dadduma pay nga opisial ti panagrikisa.#


text:
SANTIAGO, Ilocos Sur – Napaltogan itay lawasna ti maysa a lalaki bayat ti pannaturogna iti papag iti sango ti balayda iti Sitio Alog, Dan-ar ditoy nga ili a puon ti nakatayanna.
Naideklara nga awanen ti biag ni Mario Rigor, 45, naasawaan, residente iti nasao met laeng a barangay, idi maidanon iti Candon General Hospital.
Naammuan iti inbestigasion a matmaturog ni Rigor iti papag iti sango ti balayda idi mapapati nga inasitgan ti di pay nabigbig a suspetsa ket pinaltoganna ti biktima.
Nagsagrap iti sugat ti biktima iti ulo ken tengngedna ket mapapati a kalibre 45 ti naaramat iti pammaltog.#


text:
STA. LUCIA, Ilocos Sur – Natay ti drayber ti traysikel idinto a nasugatan dagiti pasaherona gapu iti panangdungpar ti luganna iti kongkreto a bangen iti pagkurbaan ti kalsada sadiay Barangay Angkileng, ditoy nga ili idi rabii ti Pebrero 19.
Pimmusay ni Jeoffrey Cayabyab idinto a nadundunor dagiti pasaherona a da Geronimo Patria Occasion, 19, baro, ken residente iti Barangay Malacañang, ken Manuel Balubal Lacosta, 21, baro, ken residente iti Barangay Magsaysay, Tagudin.
Mapapati a nadiskalkula ni Cayabyab ti panagkurbana isu a simmiasi iti direksion ti traysikel ket dinungparna ti kongkreto a bangen iti pagkurbaan.
Naitaray dagiti tallo iti Sta. Lucia District Hospital ngem naideklara ni Cayabyab nga awanen ti biagna.
Nakaro ti dadael ti traysikel.#


text:
Implastarko kas maikapat ti Ni Dalusapi. Naisangsangayan kunak koma met itoy a sarita kas maysa nga animal story, ngem adda kaduana nga animal story met laeng kadagiti nai-Bannawag a sarita iti 2007, ti Ni Buriko ni Jovito F. Amorin (Abril 9). Sa adu metten ti sarita iti Iloko a kastoy, kangrunaanna, addan dagiti klasiko a sarita a Para Kiangan ni Juan B. Quimba ken ti Iti Lubong dagiti Ikan ni Firmo Estocapio. Ket gagangay kadagiti kastoy a sarita, maputar kas allegory wenno kas nasamay a satire ket ditoy a maitan-ok ti Ni Dalusapi ta sibaballigi a naibutaktak ken naiparangarangna ti biag ti maysa a bassit, mailupitlupit, maikuskupil a pinarsua a nangsaranget kadagiti pannubok ken karit ti biag ket iti udina, tumakder met a sititibker, siwawayawaya, sibaballigi iti bukodna a lubong. Daanen dayta nga idea, adun ti kasta nga estoria, makauma, mabalin a makunatayo. Agpayso. Ket no tao koma ti inaramat ti autor kas karakter, sa ket dina maiparang iti nasadia wenno nabarbaro a wagas, maipasuli la ketdi. Ngem agsipud ta maysa nga ayup, maysa a manok ti nangibagi ken nagparang, naiduma ngarud ti maekspektar a mabasa, ket nabalinan ti autor nga inyestoria manen kadatayo iti interesting ken exciting ken entertaining a panangibaskag a mara-fable dagita a tradisional nga idea wenno tema. Makapnek ti sarita nupay gagangay, nakapapati uray sumiasi iti realista nga ikub nupay agbatbatay latta iti realidad ti biag. Maitugotan ti siglat ti sirmata ken panagpalpaliiw ti autor babaen ti panangikawesna iti baro met a panangibunannag kadagiti siguden a proverbio iti biag iti popular a kultura, kas koma itoy: “No asino pay ti naari, isu pay ti dakdakkel ti bitukana.” Ken daytoy: “Matayda iti panagbutbuteng,” a mabalin nga i-relate iti famous a linia nga “ang takot ay nasa isip lamang” manipud iti Oras Na a kanta ni Coritha. Wenno ti “narigat met no kanayon lattan a kumkumiet no siplagen ti darisayen” ken ti “nabaelannan nga iningaran ti kawitan a kabutbutengna” a mabalin a kunaen nga inspirado ti kanta met laeng a Coward of the County ni Kenny Rogers (“sometimes you gotta fight when you’re a man”). Wenno daytoy pay: “Bagi dagiti babassit ti paat-atiw; bagi met dagiti dadakkel ti kantiaw.” Malaksid kadagita, maysa met nga ulidan nga initiation story ti sarita, a ti maysa a nalupoy ken basbassit a pinarsua nga ikuskuspil ken kabkabilen ti maysa a dakdakkel a pinarsua, nga iti udina, limmaban ti basbassit ket nangabak, kas iti klasiko a rivalry ti ubbing iti nalatak a Tagalog a sarita nga Impeng Negro ni Rogelio Sikat.
Ilasinko koma met ti maikalimak a sarita, ti Ni Doktor Danny, Ni Ma’am Ela a kas naidumduma wenno manmano ti kastoy a sarita iti Iloko, kunak koma, agasem, unique a sarita ti unique nga ayat wenno rikna ken rikriknaen ti dua a senior citizens. Ngem nagkitakitak ta saanen a unique, a, ta addan immuna a kastoy a sarita ket umarngi unay no di man variation laengen ti pakasaritaan da Mam Ela ken Dok Danny. Isu ti Kilabban (Hul. 23) a sarita met laeng ti autor. No koma ta sabali ti autor ti nasao nga immun-una a sarita, akusarak ketdi koman ti autor ti Ni Doktor Danny, Ni Ma’am Ela iti panagkopia iti idea. Ngem adda ketdi met kabarbaro ita iti daytoy a sarita ti autor nupay napatak latta ti kabukbukodanna a unique nga estilo ti panagestoria nangruna ti nakaay-ayat a wit ken humor a binggas ken pakabuklan ti sarita, kasta met ti lively ken smart a dialogues ken nasiken a naratibo. Kangrunaanna ti nakapapati a parang ken gunay dagiti karakter. Ngem manen, tagikurangek ti karakterisasion. Uray nakalawlawagen, nakaparparangen, nabnabiagen a makitam wenno mariknam iti isipmo da Baket Ela ken Lakay Danny, still, inanamaek man a maanninawan la koma physically dagitoy a dua babaen ti panangibislin ti autor iti nakapokus a description segun iti exposure, garaw wenno emosion dagiti dua babaen met la iti lente ti punto-de-vista ti tumunggal maysa. Nagpintas ket koman a tiansa a naidescribe babaen ken ni Dr. Danny ti pakabuklan ni Mam Ela, ken vice versa, idi damoda ti agkita, idi “nagkaabay da Dok Danny ken Ma’am ela, iti pangaldaw” ket nagsinnukatda iti pleasantries, ngem anian ta nadismayaak ta kuna lattan, piman, nga impinal ti autor kalpasanna: “Kasdiay ti damo a panagkitada.” An’a ngarud, kasdiay lattan, a. Kasdiay a kasdiay lattan tunggal agsarak ken agsarang dagiti dua. Ket an’a ngarud manen, pagan-anusan man lattan ti drowing ti naipablaak a sarita.
Nupay nakadidillaw a konserbatibo ken addaan moralista a garit ti sarita, maikomentok man laeng, saan a gapu ta maysaak met a lalaki ket ayunak lattan ni Lakay Danny iti sabali a rikna wenno marikriknana ken ni Mam Ela. A malaksid iti ayat, kabuyogna ti pagus ti lasag, ti aron ti sex. Ngem agpayso, natural laeng dayta rikna a naindagaan wenno seksual, derrep kunatay’ man laengen, ket saan a masualit dayta nga essem uray pay iti maysan a nataengan, uray pay no dinan kabaelan, uray man laeng iti nakem ket addanto latta dayta a rikna, dayta nga essem. Sa adu pay met ita nga elderly couples ti mangipaspasingked ken mangiparparammag pay a very active, very satisfying ti sexual lifeda a mangpabpabara ken mangpatpatibker iti ayan-ayatda.
(Adda tuloyna)


text:
VIGAN CITY – Angayen ti gobierno probinsial ditoy ti maysa a summit mainaig iti anti-illegal drugs iti Vigan Convention Center inton Marso 22.
Atendaran dagiti opisial ti probinsia, mamayor, barangay captains, dagiti hepe ti polis, field officers ti Department of Interior and Local government, prinsipal dagiti pagadalan ken presidente dagiti unibersidad, ken dadaulo dagiti estudiante, kinuna ni Governor Ryan Singson a maiyannatup ti maangay nga anti-illegal drugs summit iti kampania ni Presidente Rodrigo Roa Duterte maikontra iti droga tapno mapugipog daytoy ken dadduma pay a klase ti kriminalidad.
Kinuna ti gobernador a panggep ti nasao a taripnong ti pannakapainget iti panangrupak iti droga iti barangay tapno mapugipog ti problema iti probinsia.
Kabayatanna, indeklara ti hepe ti Vigan City police station a nadalusanen ti 28 iti kadagupan a 39 a barangay ti Vigan City iti illegal a droga babaen ti napinget a panagkikinnammayet ti kapolisan ti siudad, dagiti dadduma nga ahensia a mangipatpatungpal iti linteg, lokal a gobierno ken ti komunidad.
Iti nagtipon a miting ti City Peace and Order Council ken City Anti-Drug Abuse Council a naangay iti Vigan City Hall itay nabiit, kinuna ni Chief Inspector Edgardo Medrano, deputy chief of police, a nagtalinaed a bihilante dagiti polis iti Vigan kasta met a napingpinget ti panangibaklayna iti aktibo nga annongenna iti pannakibakal maikontra iti kriminalidad.
Kinuna ni Medrano nga inyenporsar ti kuerpo ti polis iti Vigan City ti agresibo a kampania maikontra iti krimen ken panangiyimplimentarna ti nasaysayaat a koordinasion kadagiti sabali a law enforcement units babaen iti aktibo a suporta ti komunidad iti pannakibakal ken pananglapped iti panagraira iti krimen. (Manipud iti report ni April M. Montes, PIA 1)


text:
Itay nabiit, insingasing dagiti opisial ti US Embassy ti pannakipartisiparda iti maisaysayangkat a patangan iti kappia iti nagbaetan ti gobierno ken dagiti rebelde a grupo iti Mindanao tapno matun-oyan metten ti kappia iti deppaarna iti abagatan.
Iti bukodmi a biang, napintas daytoy a tignay dagiti opisial ti US Embassy a pannakibaetna tapno agsabat ti turay ken dagiti Muslim groups para iti pannakarisut iti nabayagen a problema ti kappia iti Mindanao ngem saruronganmi ti pammati ni Sen. Francis Escudero a saanto a magun-od ti naan-anay a kappia iti Mindanao agingga iti agtultuloy ti kinapanglaw ken inhustisia iti daytoy a paset ti pagilian.
“Adda la ketdi pagnaan ti pannakipartisipar dagiti Amerikano, wenno ti sabali pay a ganggannaet a pagilian kadagiti dialogo ngem iti udina, dagitinto met la maseknan nga stakeholders ti makaresolbar iti problema ti kinapanglaw ken inhustisia iti Mindanao,” daytoy ti nakuna ni Escudero.
Segun iti National Statistical Coordination Board, no maikumpara iti Luzon ken Visayas, ti Mindanao ti kangatuan iti insidente ti kinapanglaw ta umabut iti 38.8 porsiento idinto a 33 porsiento laeng iti Visayas ken 20 porsiento iti Luzon.
Kasta met nga iti data manipud iti Office of the Presidential Adviser for the Peace Process, gapu iti riribuk iti Mindanao manipud idi 1975-2002, nagsagrap daytoy iti pukaw a P130-170 bilion. Iti met pattapatta ti Geneva-based Internal Displacement Monitoring Center, agdagup iti 600,000 ti bilang dagiti agnaed a napadisi iti lugarda ket gapu iti dayta, napanawanda dagiti sanikuada, napukawda ti panggedanda, ken sumangsangoda iti nalidem a masakbayan.
No makuenta ti kadakkel ti pukaw a sinagrap ti Mindanao gapu iti riribuk sadiay, dakkel daytoy a pondo a mangparukma iti kinapanglaw babaen ti pannakaipasdek iti inprastruktura, nakuna ni Escudero.
Ngem kapaliiwan a maysa kadagiti makagapu iti saan a pannakarisut iti kappia iti Mindanao ti saan a panagtalek ken kaadda iti suspetsa dagiti rebelde a Muslim iti kinasinsero ti gobierno a mangipagna iti proseso ti kappia. Saan a mapunas ti suspetsa a kayat ti tunggal maysa a magundawayan ti sabali para iti pannakaitag-ay ti nalimed a panggepda.
Kasapulan ti panagtalek iti tunggal maysa tapno agsabatda iti lamisaan para iti dialogo ti kappia. Kasapulan met ti pannakairaman iti patangan ti kappia amin dagiti gunglo ken pannakabagi dagiti nadumaduma nga agnaed iti Mindano ken dagiti lokal a gobierno. Maseknanda met iti kappia iti Mindanao. Rebbengna a makipasetda iti dialogo ti kappia.
Naundayen a panawen ti riribuk iti Mindanao. Rumbeng laeng a masolbaren daytoy a parikut tapno agtalna metten iti dayta a deppaar ti pagilian ket bumangon dagiti agnaed iti kuko ti kinapanglaw a manglenglengnges kadakuada iti agdama.#


text:
John Tyler
NI John Tyler (29 Marso 1790 – 18 Enero 1862) ket isu idi ti maikasangapulo a Presidente iti Estados Unidos (1841–1845), kalpasan nga isu ti maikasangapulo a Bise Presidente iti Estados Unidos (1841). Isu ket patubo ti Virginia, ni Tyler ket nagserbi a kas maysa a lehislador ti estado, gobernador, pannakabagi ti E.U., ken senador kalpasana a nabutosan a kas Bise Presidente idi 1840. Isu idi ti immuna a simmaruno ti opisina ti Presidente kalpasan ti ipupusay ti agdama. Ti panagsuppiat ni Tyler ti nationalismo ken empatiko a panagsuporta kadagiti karbengan ti estado ket nakaayayat kaniana dagiti kailianna ti Virginia ngen isu ket linislisian dagiti politiko a kumaduaanna a nangited kaniana ti bileg idiay Washington. Ti panaka-presidentena ket nabaldado babaen ti panagsuppiat manipud kadagiti dua a partido. Iti asideg ti gibus ti biagna, isu ket nagsuporta kadagit panagsina a tignay dagiti estado ti abagatan, ket isu ket nabutosan idiay Kongreso iti Konpederado nga Estado iti Amerika.


text:
BANTAY, Ilocos Sur – Nagandat ti biag ti maysa a negosiante iti uneg mismo ti resortna sadiay Barangay Sinabaan, ditoy nga ili idi malem ti Septiembre 29.
Kuna ti kapolisan ditoy nga agtultuloy ti panagkalapda iti impormasion no ania ti motibo ti pannakapaltog ni Patricio Orio y Padre, 62, naasawaan, residente iti Barangay Bulag West, Bantay, Ilocos Sur iti mismo a Jaja Hidden Water Park Resort a kukua met laeng ti negosiante.
Kas maibatay iti report manipud iti police station ditoy, madama ti panaggiinum iti nasao a resort ti biktima, kaduana da John Albert Dofredo, 24, naasawaan, residente iti San Pablo, Sto. Domingo, Ilocos Sur ken Monroe Callejo y Asingan, 59, naasawaan ken residente iti Cabigbigaan, Sto. Domingo, Ilocos Sur idi manipud iti likudanda, immasideg ti suspek ket pinaltoganna iti sumagmamano a beses ni Orio sa dagus a naglibas iti saan nga ammo a direksion.
Nagsagrap ni Orio kadagiti sugat iti nadumaduma a paset ti bagina ket intaray ti anakna a ni Amor iti Metro Vigan Cooperative Hospital, Bantay a pakatamtaminganna.
Segun iti inisial a panagimbestiga dagiti polis, nakaaruat ti suspek iti short pant, nangisit a t-shirt, nangisit a bull cap, ken nagaritos.
Iti met panangproseso ti SOCO team manipud Ilocos Sur PPO iti crime scene, nakarekobreda iti tallo a kapsula, 3 buli, ken 2 a bala manipud iti caliber 45. (Tawid News)


text:
Thursday, October 12, 2017
PAMMADAYAW, NAGUN-OD TI CABUGAO DEPED DISTRICT!
Cabugao, Ilocos Sur – Nagatendar dagiti Teachers/School Heads iti Cabugao DepED District iti World Teachers' Day Celebration iti Vigan Convention Center, Vigan City idi Oktubre 9, 2017.
Nagun-od ti Cabugao DepED District iti 3rd Place in Yell iti Division of Ilocos Sur ket nagtinnulongan nga inawat da Dr. Consesa T. Rumias, Ed. D.; Mrs. Estrellita M. Siruno, Principal II ken ni Mrs. Julia A. Cayso, Principal I iti tanda ti pannakapadayawda.
Ni Ms. Digna R. Talusig ti maysa kadagiti Napadayawan a Mangisursuro kadayta a selebrasion. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 4:45 PM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
VIGAN CITY – Dua a resolusion ti inaprobaran ti sangguniang panlalawigan itay nabiit a mangited iti otorisasion iti gobernador ti probinsia a sumrek iti katulagan iti Philippine Charity Sweepstakes Office para iti pannakagatang kadagiti ambulansia ken iti pannakaaramid ti deed of donation iti lote a pakaipatakderan ti pasdek ti Civil Service Commission ken ti National Tobacco Administration.
Inaprobaran ti provincial board iti sessionda itay Hulio 28 ti resolusion a mangipalubos ken ni Savellano a sumrek iti memorandum of agreement iti PCSO para iti pannakagatang iti sangapulo nga ambulansia para iti probinsia.
Adda programa ti PCSO a mangipaay iti ambulansia kadagiti local government units iti nalaklaka a presio.
Sabali pay a resolusion ti inaprobaran ti sangguniang panlalawigan a mangited iti otorisasion ken ni Savellano para iti pannakaaramid iti deed of donation iti lote a pakaipatakderan ti pasdek ti Civil Service Commission ken ti National Tobacco Administration.
Kanaig daytoy, kinuna ni Civil Service Commission provincial officer Hedy Lardizabal a nangaramid ti opisinana iti letter of appreciation para iti sangguniang panlalawigan gapu iti pannakaaprobar iti resolusion a mangted iti gobernador iti otorisasion a mang-execute iti deed of donation ti lote a pakaipatakderan ti opisinada.
Kinuna ni Lardizabal nga idi pay la napan a tawen a nakasaganan ti pondo a pagpatakderda iti opisinada ket inamakna a maibabawi ti pondo no awan ti lote a pagpatakderanda iti opisinada.
Segun iti hepe ti CSC, adda payen naaramid a program of work para iti pannakaitrabaho ti maipatakder a building.#


text:
KANDIDATO. Kangrunaan a bisita ti Vigan City ni nagdiputado ti Marikina Cynthia Villar iti pannakaangay ti Longganisa Festival idi Enero 22 kas paset ti selebrasionna iti anibersario ti panagbalinna a siudad. Kas kandidato para senador, inaramat ti asawa ni Senador Manny Villar dayta a gundaway a nakilamano kadagiti tattao a naglilinia iti sango ti city hall, idinto a naisem da Mayor Eva Marie S. Medina ken Congressman Ryan Singson a nangbayabay kenkuana. (SAE)
You are here: Home › Archive › Media › Photo Galleries › KANDIDATO


text:
Casuarinaceae
Ti Casuarinaceae ket pamilia dagiti dicotyledon dagiti mula nga agsabsabong a nipauesto iti urnos ti Fagales, a mangbukel kadagiti uppat a henero ken agaraup a 70 a sebbangan dagiti kayo ken bssit a kaykayo a patneng iti tropiko ti Daan a Lubong (Indo-Malaysia), Australia, ken Is-isla ti PasipikoP. Iti maysa apanawen, amin a sebbangan ket naikabil iti henero ti Casuarina, ngem dagitoy ket naipagsisina idi 1980, 1982 ken 1988 kadagiti henero ti Allocasuarina, Casuarina, Ceuthostoma, ken Gymnostoma[2][3][4]. Daytoy ket kontrobersial met idi iti dayta a panawen, ti monophyly dagitoy a henero ket kanungpalan idi a nasuportaran iti maysa a molekular a panagadal iti pamilia idi 2003.[5] Iti sisitema Wettstein, daytoy a pamilia ket is-isu laeng ti naikabil iti urnos ti Verticillatae. Ken dagiti met sistema ti Engler, Cronquist ken Kubitzki, ti Casuarinaceae ket is-isu ti pamilia anaikabil iti urnos ti Casuarinales.
Dagiti kameng ti daytoy a pamilia ket nailaslasin babaen ti panaglay-ot ti equisetoid (a ti kaibuksilanna ket "kapada ti sangsanga iti ipus ti kabalio") , dagitoy ket kankanayon a berde, kenmonoecious wenno dioecious. Dagiti ramutda ket adda dagiti nodulo nga agaramid ti nitroheno ng agalaon ti daga nga actinomycete Frankia.
Ti kaaduan a naus-usar a sapasap a nagan iti Inggles para iti sebbangan ti Casuarinaceae ket ti sheoak wenno she-oak (ti panangipada ti kalidada ti tarikayo iti Inggles a diraan). Dagiti dadduma pay a nagan iti Inggles ket mairaman ti ironwood, bull-oak wenno buloke, beefwood,[6] wenno cassowary tree.[7]
The Kondado ti Buloke idiay Victoria, Australia ket nanaganan manipud ti sebbanagan ti Allocasuarina luehmannii.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Grupo ti Angiosperma Pilohenia (2009). "Ti maysa a panangipabaro ti Grupo ti Angiosperma Pilohenia a pannakaidasig para kadagiti urnos ken dagiti pamilia dagiti mula nga agsabsabong: APG III" (PDF). Botaniko a Warnakan ti Linneo a Kagimongan. 161 (2): 105–121. doi:10.1111/j.1095-8339.2009.00996.x. Naala idi 26 Hunio 2013.
- ^ Johnson, Lawrie A. S. (1980). "Dagiti nota iti Casuarinaceae" (PDF). Telopea. (Online a panid ti arkibo a bersion, silpo babaen ti APNI Gymnostoma). 2 (1): 83–84. Naala idi 20 Marso 2013.
- ^ Johnson, Lawrie A. S. (23 Disiembre 1982). "Dagiti nota iti Casuarinaceae II" (PDF). Warnakan dagitiBotaniko a Hardin ti Adelaide. 6 (1): 73–87. Naala idi 20 Marso 2013.
- ^ Johnson, Lawrie A. S. (1988). "Dagiti nota iti Casuarinaceae III: Thi baro a heneroCeuthostoma" (PDF). Telopea. (Online a panid ti arkibo a bersion, silpo babaen ti APNI Ceuthostoma). 3 (2): 133–137. Naala idi 20 Marso 2013.
- ^ Steane, Dorothy A.; Wilson, Karen L.; Hill, Robert S. (2003). "Panagusar ti matK a datos tipanagsasaruno tapno matakuatan ti pilohenia ti Casuarinaceae" (PDF). Molekular a Pilohenetika ken Ebolusion. 28: 47–59. PMID 12801471. doi:10.1016/S1055-7903(03)00028-9. Naala idi 12 Nobiembre 2010.
- ^ Cox, P., & Freeland, J. 1969. Nagubsan a tarikayo dagiti pnangipatakder idiay Australia. Thames kenni Hudson. ISBN 0-500-34035-8 page 18. Ni Cox ket nangibagbaga a ti nagan a 'she-oak' ket naala manipud it Patneng nga Amerikano ti sheac - beefwood.
- ^ Partridge, Eric (2013). Dagiti taudan: Ti Ababa nga Etimolohiko a Diksionario ti Moderno nga Inggles. Routledge. p. 82. ISBN 9781134942176.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Casuarinaceae iti Wikimedia Commons
- Timpuyogan ti panagsukisok manipud iti IRD a nagob-obra iti Frankia-Casuarinaceae mycorrhizal ken ti panagaramid ti nitroheno a simbiosis


text:
Pantabangan, Nueva Ecija
Ti Pantabangan ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Nueva Ecija iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Pantabangan ket nabingbingay a politikal iti 14 a barbaranggay.[2]
- Cadaclan
- Cambitala
- Conversion
- Ganduz
- Liberty
- Malbang
- Marikit
- Napon-Napon
- Poblacion East
- Poblacion West
- Sampaloc
- San Juan
- Villarica
- Fatima
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Nueva Ecija". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 28 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Nueva Ecija". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 11 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
CABUGAO, Ilocos Sur – Agdagup iti 27 asmang ti naglantip ti pusoda iti seremonia a naangay iti SB-ABC building ditoy nga ili idi Pebrero 24, 2015.
Segun ken ni Municipal Civil Registrar Rosario Corazon Sison Abara a ni Mayor Edgardo S. Cobangbang, Jr. ti nangkallaysa kadagiti 27 couples nga agdendennan ngem s
Karaman da Avelino Tajardon, agtawen iti 64, ken ti kalib-inna iti 24 a tawen kadagiti 27 couples a nagkasar. Addaanen iti pito nga annak da Tajardon.
Malaksid a libre ti serbisio ti panagkasar, naipaayan dagiti 27 couples iti pangngaldaw ken naikkan iti sagut babaen kada Mayor Cobangbang, Mrs. Jerlie S. Cobangbang; SBM Vicky S, Serna ken SBM Josefina S. Vallejo; Provincial Statistics Authority Officer (dati a National Statistics Office) Romana Urbano; ken MSWD Officer Mrs. Lydia S. Gazmen.
Daytoy ti maikapat a tawen nga angayen ti munisipio ti libre a mass weddding kadagiti di pay nagkasar ngem agtiptiponen a couples.#


text:
April 10, 2017
Currimao Seaport
CURRIMAO SEAPORT. Naiget a bambantayan dagiti kameng ti armada ti Filipinas ti panagsanglad dagiti dadakkel a barko (cruise ship) iti Currimao seaport a mangitulod kadagiti kaaduanna a turista nga Intsik nga umay pumasiar ditoy Ilokos. Babaen ti panagbalin iti Manila a kas home port dagiti bapor a dumaldaliasat kadagiti taaw iti Asia ken Pasipiko, nairaman met ti Laoag City/Ilocos Norte a paset ti itinerary dagiti pasahero a mangibungbunga met iti panagdur-as ti panagbiag dagiti Ilokano babaen ti turismo. (Leilanie G. Adriano)
(Naipablaak iti Bannawag, Abril 17, 2017 a bilang.)
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Biag ni Lam-ang
Ti Biag ni Lam-ang (Ingles: "The Life of Lam-ang") ket maysa nga epiko a daniw dagiti Ilokano manipud ti rehion ti Ilocos iti pagilian a Filipinas. Daytoy ket naisao ken naisurat a kasisigud iti pagsasao nga Ilokano, daytoy a daniw ket naipamatian a pinagtitipon nga obra dagiti nadumaduma a mannaniw a mangitawidwid iti kaputotan da, ken immuna a naisurat idi 1640 babaen ti maysa a bulsek nga Ilokano a mannaniw a ni Pedro Bukaneg.
Pangrugian a gandat[urnosen | urnosen ti taudan]
Ni Lam-ang ket maysa idi a naisang-sangayan a parsua, naipamatmati a nangrugi nga agsao idi isu ket tagibi pay laeng, daytoy ket nagpakabael kaniana a nagpili ti bukod na a nagan. Dagiti panagsubsubokna kadagiti kabaelanna ket nangrugi idi napan ni tatangna, ni Don Juan iti maysa a kabakiran ngem isu ket saan a nagsubli. Idi isuna ket agapaman ti tawen a siam a bulan, napanna biniruk ni Don Juan kadagidiay bakir a napagarupan a napananna. Gapu ta ammona a ti anakna ket maysa a nasantuan ken nalatak a parsua, pinalubusan met ti inana a ni Namongan. Ni Lam-ang ket napan nagbiruk ti amana, ken pinanawanna ti agladladingit nga inana.


text:
“Mariknak, kakabsat, ti naruay a panagraira dagiti managdakdakes ditoy lugartayo. Nupay dikayo agsasao, ammok a nadlawyon dagiti ganggannaet nga agwarawara ditoy dinappatantayo a disso – a nupay di makuna a ditayo kabukbukodan ta adu dagiti agtawid ken rumbeng a mairanud – disso a mayarig iti templo, disso a pagnaedantayo amin; disso a puon ti biagtayo,” inrugi ni Sip-i.
“’Nia ti kayatmo a sawen, napateg a Sip-i?” sinaludsod ti maysa a dimmar-ay. Nailasinna ni Osup ngem saanen nga isu daydi lumabbasit ken nabusnag nga am-ammona a manarnarawidwid iti kakaisuna a bubon ti lugar.
“Osup, dakkel nga ebidensia ti kasasaadmo. Naruay dagiti sugatmo, ti binatlagmo, diak ammo no lusiaw wenno litem ti mangad-adipen kenka. Dimo kad’ ammo a gapuanan dayta dagiti kunkunak a ganggannaet ditoy lugartayo?”
Nautob sa ni Osup ti kinunana ta nagtung-ed daytoy. No itay adda pay laeng maanninawan a tarnaw kadagiti matana, kasla nakumotan itan iti angep.
“Napateg a Sip-i, nalawag kaniakon no ania ti kayatmo a sawen,” kinuna ni Otab, ti mangbambantay iti pagbasuraan ti lugar, “Agpayso ti madmadlawmo. Kinaagpaysona, diakon magabenan no maminsan ti trabahok. Saanen a gagangay nga aso dagiti umas-assibay nga agkalkal iti bambantayak. Natatadem dagiti ngipenda. Nagaapges dagiti sugatko gapu kadakuada. Kasano met ngamin, binagon dagiti basura a maur-urnongko iti inaldaw. No maminsan, pabpabasolek ni Wat-Ngi ta ipalubosna a makastrek iti ruangan ti purok dagitoy nga aso. Ania laengen ti serbi dagiti pika a naikumit kenkuana? Dina pay laeng duyoken dagitoy no agpilitda!”
Dagus a timmakder ni Wat-Ngi ket kinunana ken ni Otab: “Gayyem, ak-akmek met ti obligasionko. Kinaagpaysona, kamkamatek ida iti pika. Ngem nasiglatda nga aglisi. Saksik ni Alid kadayta.”
Ni Alid ti kadkadua ni Wat-Ngi. Daytoy ti mangabog kadagiti makalusot tapno agsublida iti ruangan.
“Agpayso dayta,” kinuna ni Alid. “Urayak pay ngarud magargarumiadan nga agkamkamat. Ti dakesna, adda rabies dagitoy nga aso a mangbibineg kadakami ken ni Wat-Ngi. Ilibasda nga ikagat kadakami a pakaturoganminton tapno di masinga ti nawaya nga iseserrekda.”
Napasennaay ni Sip-i. Tinaliawna ni Bukobkara nga adda iti sango ni Osup. “Sika, Bukobkara, ania met ti kukueem ta dim’ laengen maatipa dagiti mapalusot da Wat-Ngi ken Alid?” Ni Bukobkara ti agbambantay iti kakaisuna a desdes a sumrek kadagiti nadumduma a paset ti purok.
Mababain ni Bukobkara a timmakder. “Ladingitek, Napateg a Sip-i, ta bassit-usit laeng ti maaramidak kadagiti kakastoy a banag. Ammoyo met a limitado laeng ti kabaelak. Ken kas annurotentayo, no asino ti inikkan ni Wat-Ngi iti permiso a sumrek, siwayawayan daytoy nga agdakiwas.”
“Napateg a Sip-i,” intakder met ni Arab iti abay ni Osup, “marigrigatanak metten iti kasasaadko. Kakaasiak a mangsagsagad kadagiti wara dagita a bisita. Agkakapsutak payen ta maris-kapasen ti awitko a pamedped imbes koma nga awanan maris. Marurusokak ngem ania ngarud ket di met kabaelanen ni Silia a sagaten babaen ti buyboyna. Napigsa ngamin unay ti parnuayen nga angin daytoy maris-kapas a bitamina isu nga agdiretso lattan nga awan aniamanna. Siak met, matdaak laeng a maakas ti pigsana.”
Napangariet ni Sip-i. Agrurutapen ti parikut. Tinaliawna ti asawana, kayatna ti umadaw iti pigsa itoy.
Intayag met ni Sigab ti imana. Ni Sigab ti pagdiretsuan dagiti ganggannaet kalpasan iti idadagasda iti Makisto. Awan ti bisita a di dumagas iti Makisto. Ditoy a maarisitda babaen ken ni Tiskob a para bantay. Mangalada iti permisoda tapno agtalinaedda a kas gagangay a lumugar: nawaya nga agdakiwas!
“Nalaing dagitoy a ganggannaet, Napateg a Sip-i,” timek ni Sigab, “marigatanak a mamagdasig kadagiti tagilakoda. Ilaokda dagiti rediek kadagiti napintas. Maammuakto laengen dayta no kasta unayen ti namsaakanda. Iti kaburnok dagiti tagilakoda, diak kabaelan nga imurian dagitoy. Idiretsok lattan dagiti maud-udi ken ni Manong. Pagdaksanna, kaaduan a dagiti nalalangto ken sadiwa ti mapalusposak.”
(Adda tuloyna)


text:
“Saandakayo a paayen,” kinuna ni Dr. Jara. “Agyamankami ketdi ta umad-adu ti makapanunot a kaduatayo a mangidur-as ti tema ken panggep daytoy nga aktibidad: Heal, Mother Earth, panangtulong a mangsalbar ti nakaparsuaan ti panagadu ti basura a plastic”
Nagkumit ti Doktora nga iti las-ud ti lima a tawen (2012-2016), mapagbalinton ti ili a Cabugao a zero-waste ti plastic a mangdegdeg iti kumarkaro a climate change no la ket agtultuloy ti pannakitinnulong dagiti sektor ti inna ken uray iti dadduma a sector a mangtiped wenno mamagbalin a pakairanudan ti panagadu ti plastic ken selopin a maiwarwara iti langalang.
Dinakamat pay ti Doktora ti Medisina ken ti Aglawlaw a maysa daytoy a prayoridad a pakaseknan ken programa daytoy ti Gobierno Munisipal nga idauluan ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. ti sustenable a pannakaidalimanek, pannakakessay no di man mamimpinsan a panamagbalin ti basura a plastik a pakairanudan ti umili imbes a pakadidigraanda.
Kalpasan ti pannakaiyam-ammo dagiti trainors nga idauluan ni Mrs. Grace Nunez Flores, nalatak nga Advocator ti Handicraft Making ti Plastic Waste iti pagilian, narugian a dagus ti group works. Nagserbi a katulongan a trainors dagiti nagatendar a 1st ken 2nd batches nupay insamirada met nga inkamakam dagiti pangtedda a maaramid a magansilio a bag ken pitaka tapno malitupanda ti nayetnag a “quota” nga aramidenda babaen ti “ma-order” a bilang ti gapuananda nangruna ti level 2 members ti CABULIG.
Aganay nga 130 ti nagatendar a kabarbaro a miembro ken agsanay iti umuna a tukad ti Handicraft Making. Naited kadakuada dagiti ramitda kalpasan nga ited ni Madam Grace ti initial instruction. Timmulong met ni Mrs. Joenah G. Sevilleja, LGU Coordinator a nangorganisar kadagiti agdadamo tapno maawatan ken masurotanda ti ar-aramidenda iti dua nga aldaw a seminar. Naannayas ti aktibidad ta nalakada a masurotan ti maibaga. Pakakitaan ti naregget a panaginteresda kadaytoy a kangrunaan nga obra ti babbai nupay adda nairaman a maysa a lalaki kadagiti kabarbaro a nagsanay.
Naangay ti Technical Briefing iti SB-ABC Hall sa immakar dagiti nagsanay sadiay Cabugao Cultural and Sports Complex idi agangay tapno nawaywayada nga agobra. Naulimekda gapu iti pasnekda nga agsursuro ken agtrabaho. Dandanida payen malipatan ti agmerienda ken mangan iti pannakakumikomda iti aramidenda.
Iti malem ti Nobiembre 30, 2011, naaramid ti Closing Program ti paseminar. Immuna a nagsarita ni SBM Dr. Carlito S. Pano, Chairman, Committee on Social Services. Dinakamatna ti pateg ti aktibidad a mangted ti gundaway ti pannakaempleo dagiti inna, pannakapapigsa ti kabaelan, pannakataming ti panawen a makatulong iti pagbiagan ti pamilia ken panangtulong iti Gobierno Munisipal ti panggepna a mangdalus iti aglawlaw.
Anag ti Mensahe ni Mayor Ediboy nga awanen ti sabali a mangaramid ti panagsalbar ti aglawlawiti ili no di mismo nga umili. Innayon ti Mayor a mairanud amin nga umili iti agdama ti panggep daytoy a gannuat a panaglinis ken pagkakitaan nga aramid. Kangrunaan pay iti panangisagana ti nasayaat a pagbanagan ti aglawlaw a danonen ken tawiden ti sumarsaruno a henerasion ti umili ti Cabugao.
Nayawat ti agas ti bambannog dagiti 1st ken 2nd Level ti immuna a batches a nagkumit a nagaramid ti ma-order a gapuananda iti naituding a petsa. Ni Madam Marian Sera, Presidente ti RIC ti Brgy. Bonifacio ti natudingan nga agited ti bayad. Agpannuray ti kalidad ti natrabaho: masapul a re-cycled ti materiales a nausar, kadakkelna, estilo ken pannakaaramidna ti pakapresiuan ti produkto.
Kalpasanna, nayawat dagiti sertipiko ti panagatendar babaen ti panangimatang da Mrs. Jerlie S. Cobangbang, President ti CABULIG, kangrunaan a nangesponsor a kadua ti LGU-Cabugao, Dr. Margarita Santella-Jara, Adviser, CABULIG, Ms. Grace Nunez Flores, Head-Trainor, CABULIG, SBM Carlito S. Pano, M.D., Ex-SBM Luciamar “Milo” S. Pano, RIC Federated President Grenalyn Amoroso, CABULIG Coordinator Joenah G. Sevilleja.


text:
SANTIAGO, Ilocos Sur – Maysa a milion ti inted ni Presidente Gloria Arroyo para iti fish sanctuary bayat ti ibibisitana idi Disiembre 28 iti daytoy nga ili.
Nakidialogo pay ti Presidente kada Deputy Speaker Eric Singson, Gov. Deogracias Victor “DV” Savellano ken dagiti sumagmamano a mayor ti ili sakbay iti programa iti gymnasium ditoy a nangibaskaganna kadagiti agdama a proyekto ti administrasionna.
Kinuna ni Mayor Josefino Miranda a dina ninamnama a tungpalen ni Pres. Arroyo ti karina idi senador pay nga agsubli iti Santiago.#


text:
Statements: Ni Marcos ket haan a banuar
Dagiti BIKTIMA KEN SURVIVORS TI MARTIAL LAW ITI IFUGAO
www.nordis.net
Haan mi a malipatan. Ti diktadura ni Marcos ken iti Martial Law ket nangibati iti nauneg a sugat ken trauma kenyami a biktima iti dayta a nasipnget a panawen iti pakaistoryaan ti Ifugao. Haan mi a maakseptar nga mapunas iti pakaistoryaan dagiti napalalo a ranggas ken panaglabsing iti karbengan pantao iti dayta a panawen, ken karkaro a haan mi maakseptar a ni Marcos ket maibilang kas maysa a banuar.
Haan mi a malipatan ti sinagrap mi a rigat ken bisin idi mapilitan kami ken dagiti kakailyan mi nga ag-evacuate gapu iti strafing ken panag-bomba ti Philippine Constabulary (PC) iti Asipulo, Tinoc, Hungduan, ken Banaue, nga kanayon da nga itiempo nu panawen nga dandani maapit dagiti pagay mi nga nagresulta iti panakasayang ken panakadadael dagitoy. Haan mi a malipatan idi tiliwen ti militar (PC) dakami ken dagiti kailyan mi ken ikulong nga awan gapu na. Haan mi a malipatan dagiti kinaranggas ti militar (PC) iti dayta a panawen kas iti panagpatay kadagiti sibilyan, panag-torture, panag-takaw, kan panag-bastos iti ili mi ken iti kultura mi.
Nu man pay nagtultuloy ti kinaranggas ti estado uray kalpasan ti diktadura, kas iti panag-patay da kenni William Bugatti a edukador iti karbengan pantao, madanagan kami nga kumarkaro pay daytoy nu maikali iti pakaistoryaan dagiti dakes a kapadasan mi idi panawen ti Martial Law babaen iti panangikali da kenni Marcos iti Libingan ng mga Bayani. Ngarud, haan kami nga umannugot nu ada man ti plano nga inayon kadagiti libro dagiti estudyante nga mangibaga a banuar ni Marcos. Haan a hero wenno banuar ni Marcos! Dagiti usto a banuar ket dagiti biktima, survivor, ken dagiti linmaban iti diktadura, gapu ta intandudo da ti usto a kayat a sauwen ti wayawaya, hustisya, ken pudpudno a kapia. Haan tayo a lipatan daytoy ken ikillo ti pakaistoeyaan. Dagiti naawan a biag ken nadangran iti daytoy a panawen ket haan a malipatan. Dagiti nagsakripisyo ken nangibuwis iti biag da tapnu labanan ti Martial Law ket haan nga malipatan.
Itultuloy tayo ngarud nga mangipinget iti karbengan tayo kas tao ken iti pudno a demokrasya para iti sumarsaruno a henerasyon.
Hustisya para kadagiti biktima ti Martial Law!
Martial Law human rights victims reparation and recognition act ipatungpal!
Irespeto ti karbengan pantao!
Marcos, haan a banuar! # nordis.net


text:
Ti Supismo wenno taṣawwuf (Arabiko: تصوّف) ket naipalplawag babaen dagti nagraraem iti daytoy a kas ti akin-uneg a , a naitalimeng a dimension iti Islam.[1][2][3] Ti agsansanay iti daytoy a tradision ket sapasap a naamammuan a kas maysa a ṣūfī (صُوفِيّ). Tagikua dagitoy ti sabsabali a ṭuruq wenno "ururnong"—dagiti kongregasion a naporma iti lawlaw ti maysa a master—a makitignay para kadagiti espiritual a taripnong (majalis), kadagiti pagtaripnongan a lugara makunkuna a kas dagiti zawiyah, Khanqah, wenno tekke.[4] Dagiti urnong a Supi turuq ket mabalinda aSunnī, Shī'ī, wenno nagtitipon a doktrina,[5] ken mabalin a matugotan dagiti adu a preseptona manipud ti Islamiko a Propeta a ni Mahoma babaen ti kasinsin ken manugangna a ni 'Alī, nga adda ti naamammuan a pnnakailaksid iti Naqshbandi a nagsursuro kadagiti taudanda baben ti immuna a Kalipa, a ni Abu Bakr.[6] Dagiti prominente nga urnong ket mairaman ti Ba 'Alawiyya, Chishti, Khalwati, Naqshbandi, Nimatullahi, Oveyssi, Qadiria Boutshishia, Qadiriyyah, Qalandariyya, Sarwari Qadiri, Shadhiliyya ken Suhrawardiyya.[7]
Dagiti Supi ket namatmatida nga agsansanayda iti ihsan (awan kurangna a panagraem) a kas inpakita ni Gabriel kenni Mahoma: "Raemem ken serbiam ni Allah a kas Isu a makitkitam ken bayat nga Isu ket maktkitam a saan pay a pannakakitkitana kenka." Dagiti Sufi ket inkedkeddengda ti bagbagida a kas ti kasisigud nga agpayso a nangiyad-addang iti daytoy a puro a porma ti Islam. Isuda ket napigsada nga agraraem kadagiti pamunganayan iti anus, kappia ken pasipismo. Ti Supismo ket suppiaten babaen dagiti Wahhabi ken Salafist a Muslim.
Dagiti klasiko nga eskolar ti Supi ket nangipalplawagda iti Supismo a kas "maysa a siensia a ti gandatna ket reparasion iti puso ken inlikudan manipud kadagiti amin ngem ti Dios".[8] Iti pagpilian,dagiti sabali a balikas iti Darqawi a manussuro ti Supi a ni Ahmad ibn Ajiba, "ti siensia babaen ti ti pannakaaamo ti maysa atao no kasano ti agbanniaga iti kaada iti nainlangitan, ti kabukbukodan panangugas ti bagi mapipud ti karugitan, ken ti panangpapintas daytoy kadagiti nadumaduma a nasayaat nga ugali".[9]


text:
BANTAY, Ilocos Sur – Nagsuspetsada nga adda mangsipsiput kadakuada ket tinarayanda ti bag a naglaon iti peke a kuarta, wenno nalipatanda iti nangidissuanda?
Suspetsa ti polis ditoy a nalipatan dagiti lallaki ti bag iti panagdardarasda a pumanaw kalpasan ti pannanganda iti maysa a karinderia iti maysa a barangay ditoy ngem nagbutengdan nga agsubli pay a mangtunton iti nasao a bag.
Ngem kada Gina Rochina, akinkukua iti Rochina’s Eatery a masarakan iti barangay Cabalanggan ditoy nga ili, nakigtotda iti pannakasukainda a pinullo a ribu ti pateg dagiti kuarta a linaon ti bag.
Segun ken ni Rochina, agarup alas dos ti malem ti Agosto 12 idi sumagmamano a lallaki ti simrek iti karinderia tapno manganda.
Ganggannaet iti panagkitana ti rupa dagiti simrek a kustomer.
Kalpasan ti pannangan dagitoy, nagluganda iti dyip a pampasahero ket nagpadayada a direksion.
Naduktalan da Rochina a nabati dagiti kustomer ti maysa a back pack a naiparabaw iti bakante a tugaw iti lamisaan a nangananda.
Linuktanda ti bag ket nakigtotda laengen idi makitada a naglaon daytoy kadagiti kuarta a nabingay iti 28 a sag-P1,000; 81 a sag-P500; ken 89 a sag-P200 nga agdagup iti P86,300.
Gapu ta adda suspetsada a peke dagiti kuarta, nagturongda iti PCI Equitable Bank sada pinaamiris ket napatalgedan a peke dagitoy.
Inreport da Rochina ti insidente iti polis ket nangiwayat dagitoy iti palab-og tapno matiliw dagiti suspetsa no agsublida a mang-claim iti bag ngem saanen a nagparang dagitoy.
Sakbayna, naipadamag ti pannakatiliw iti ka-Manilaan dagiti sumagmamano a tattao a mapapati a kameng
ti sindikato nga agiwarwaras iti peke a kuarta a maipagarup a napartuat iti Bulacan.#


text:
Nakaam-amak ita dagiti mairepreport a pannakaiyospital dagiti umili, nangruna dagiti estudiante gapu iti pannakasabidongda iti impaunegda a taraon a ginatangda.
Idi Hulio 10, naireport dagiti kaso ti food poisoning iti Caraga region a pakaibilangan ti Surigao del Sur, Surigao del Norte ken Agusan del Sur a nakaiyospitalan ti nakurang a 2,000 a tattao.
Maitudtudo a nasabidongan dagiti biktima babaen ti kinnanda a durian ken mangosteen candies iti babaen ti nagan a “Wendy’s”, produkto a naggapu iti Davao City.
Sakbay a naitarayda iti ospital, nagsakit ti tian dagiti biktima, nakariknada iti sakit ti ulo, pannakaulaw, gurigor, panagbakuar idinto a dagiti dadduma, limmablabbaga ti matada.
Sabali a pannakasabidong dagiti estudiante ken mangisursuro ti naireport sadiay Sultan Kudarat idi Hulio 14.
Agdagup iti sangapulo ket uppat nga estudiante ken maysa a mangisursuro iti Sultan Kudarat State University Lutaya campus ti naitaray iti South Cotabato Provincial Hospital kalpasan a nanganda iti pastil, maysa a Muslim delicacy a kumbinasion ti innapuy ken karne ti manok a nabungon iti bulong ti saba.
Naireport a ginatang dagiti biktima ti nasao a taraon iti maysa nga estudiante ket daytoy ti nagbalin nga snackda.
Simmaruno a naireport ti pannakasabidong ti limapulo ket pito nga agbasbasa iti Alay Elementary School kalpasan a nanganda iti squash patty wenno kalabasang okoy a ginatangda iti ruar ti pagadalan.
Uppat a pulo met nga estudiante iti Sumulong High School iti Cubao ti naiyospital gapu iti pannakaulaw ken panagbakuarda kalpasan ti pannanganda iti macapuno candy.
Segun iti report, naggapu ti candy manipud iti Calauan, Laguna manipud iti tallo a lallaki a nakiragup kadagiti estudiante.
Kas ninamnama, inkalintegan ti agparpartuat iti Wendy’s nga awan ti pannakaibiangda iti pannakailako dagiti partuatda a kendi iti Caraga region ket mabalin nga in-repack dagiti vendors sada inlako dagiti produktoda ken mabalin a nagpason dagiti inlakoda a produktoda.
Kinuna ti Department of Health a kas maibatay iti resulta ti panangamirisna, maysa a bakteria a masarakan iti kudil ti tao ken buok ti nangkontaminar kadagiti kendi.
Saan a nabugguan ti ima dagiti agar-aramid iti kendi, wenno natedtedan iti ling-etda dagiti kendi, wenno inaprosanda dagiti kilikilida wenno saanda a nagugas kalpasan a naggapuda iti CR wenno bathroom.
Maymaysa ti kayat a sawen daytoy: saan a nainget ti gobierno, nangruna ti Food and Drug Administration ken ti DoH iti panangipakatda kadagiti paglintegan tapno masiguro a nasalun-at dagiti maaramid a kendi wenno sinam-it ken dadduma pay a makan a mailako kadagiti tattao nangruna kadagiti estudiante.
Saan a mailibak nga adu a backyard industries ti saan a naglasat iti Food and Drug Administration.
Kasapulanen ti naing-inget a pannakamonitor dagiti babassit a negosio nga agar-aramid kadagiti kendi ken sinam-it iti panangisagada kadagiti produktoda kas maiyataday iti pagbatayan ti FDA tapno saanen a maulit dagitoy a pannakasabidong dagiti tattao iti gatangenda a tagilako dagitoy babassitan a negosio.#


text:
Pagsasao a Sangir
Ti pagsasao a Sangir, ammo pay a kas Sangirese, Sangihé, Sangi, ken Sangih, ti ti maysa a pagsasao nga Austronesio a naisasao kadagiti isla a mangisilpo ti akin-amianan a Sulawesi, Indonesia, iti Mindanao, Filipinas babaen ti tattao a Sangir.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Sangir iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
Sangil iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Sangil–Sangir". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto para iti Ebolusionario nga Antropolohia ni Max Planck.


text:
SAN EMILIO, Ilocos Sur – Ibilang dagiti lumugar a nangabakda iti grand prize iti kaadu ken kadadakkel dagiti sagut ti gobierno probinsial ditoy nga ili iti panangselebrarna iti piestana itay nabiit.
Naited ti maysa a hand tractor iti Barangay Matibuey, Kobota tractor with trailer, rice grinder, coconut grater, ken coco rice mill.
Sabali laeng ti 1,300 kaban nga abuno a naited kadagiti mannalon ditoy nga ili.
Kinuna ni Gov. Ryan Singson nga inted ti gobierno probinsial dagiti farm equipments kas sungbatna kadagiti impasa dagiti barangay officials a resolusion nga intedda iti opisinana.
Nagyaman ni Mayor Ferdinand Banua iti gobernador gapu kadagiti insagutna kadagiti kabarangayanna.#


text:
Sarita ni Salvador A. Espejo
(Maikatlo a paset)
Kalpasan ti apura a panangaldawmi iti maysa a bassit ngem nadalus a karinderia iti abay ti police station, imbilinko ken ni Fred a mapankami iti M and M Enterprises a pagpapaayan ni Mario Corpuz.
“Mabalin a kasaritak ni Mr. Vergara?” kinunak iti nalapsat a receptionist.
Nagtelepono ti receptionist. Pinastreknakami iti opisina ni Mr. Vergara.
“Anything I can do for you, Inspector?” kinuna ni Mr. Vergara.
“Maipapan ken ni Mario Corpuz, Mr. Vergara. I gather he is an efficient employee.”
“Wen, sarge. Mapagtalkan.”
“Kaano ti naudi a panagukagyo iti libro ti kompaniayo?”
“Idi tapos ti tawen. Apay kadi, Inspector?”
“Kayatko a maammuan no nadalus met la ti kuenta ni Mario Corpuz.”
“Nadalus ti kuenta ni Mario iti napalabas a tallo a tawen. Anything wrong, Inspector?”
“We are investigating a murder case, Mr. Vergara.”
“Ikkannak iti tallo nga aldaw a mangpasukimat iti libro ni Mario,” kinuna ni Vergara.
Nagyamanak iti manadier. Diakon nagbayag.
Kas inbestigador, kasapulan ti napintas a pannakilangenko kadagiti empleado ken agtrabtrabaho kadagiti pasdek-negosio iti siudad. Nadaras ti agala iti impormasion no kapaspasigam ida. Am-ammok ni Joselito Andap, ti security guard ti M & M Enterprises.
Indiayaak ni Andap iti sigarilio ket nanindikami.
“Damagko a pilio ni Mario Corpuz iti babai,” kinunak. “Agpayso kadi?”
Nagtalangkiaw ti guardia. “Off the record koma daytoy, sir,” kinunana iti nakapsut a timek. “Diak kayat ti maisarsarak.”
“Mangnamnamaka,” insungbatko.
“Adda kabit ni Mr. Corpuz. Lily ti naganna. Star dancer iti Greenfields.”
“Kasano nga ammom?”
“Mangmangegko nga ilaslastogna kadagiti kakaduana no mapanda aggiinom iti Greenfields,” kinuna ti guardia.
NAGMATTIDERAK iti ruangan ti Greenfields ket inwarasko ti panagkitak. Gumilapgilap dagiti nalidem a silaw. Iti salonan, kumkumpasan dagiti asmang ti naparagsit a tokar.
Nagtugawak iti suli. Nagorderak iti serbesa.
“Bakante ni Lily?” inamadko iti serbidor.
“Buenasmo, boss. Kapampanaw ti parokianona,” insungbatna.
Nagsenias ti serbidor. Madamdama, immasideg ni Lily. Napudaw. Gimmitara ti pammagina. Aginakbay ti banglona. Saan ngarud a nakakaskasdaaw nga ilaslastog ni Mario Corpuz a kabitna.
“Talaga gayam a nalapsatka,” kinunak.
“Adudan a nangisawang iti dayta,” inkatawana.
“Kas ken ni Mario Corpuz?”
“A-am-ammom ni Mario?” naglumen ti isemna.
“Ammomon ti napasamak?” binaliwak ti saritaan.
“Ti ania?”
“Napapatay ti asawa ni Mario Corpuz.”
“S-sino ti pimmatay?”
“Ni Kirat ti suspetsa. Am-ammom ni Kirat, saan kadi?”
“P-poliska kadi?” immatap ti matana.
Diak sinungbatan. Sinitsitak ti serbidor ket binayadak ti ininumko.
Nagsubliak iti nakaiparkingan ti nangisit a kotsek. Impusotko ti bagik iti abay ni Fred idinto a kinitak ti oras iti pungupunguak. Alas diesen iti rabii.
Nagpayubyobkami ken ni Fred bayat ti panaguraymi. Sangkataldiapko ti sanguanan ti Greenfields. No saan nga agkibaltang ti pattapattak, rummuar la ketdi ni Lily. Kayatko a takuaten no papananna.
Madamdama, tumalangkiaw ni Lily a rimmuar iti Greenfields. Nangsitsit iti taksi sa limmugan. Inseniasko ken ni Fred a surotenna ti taksi.
Pinanurnor ti taksi ti Quirino Boulevard sa simmalput iti Barangay Capangpangan ken nagpakannigid iti Barangay San Julian.
Narasayen dagiti malabsan a balbalay. Medio panipngeten ti aglawlaw ta agaaddayo dagiti poste ti elektrisidad.
Madamdama, masungadmin ti Sherlterville. Addan sumagmamano a balay a naipatakder iti kabarbaro a subdivision.
Nagsardeng ti taksi iti batog ti kabarbaro nga apartment.
Imbilinko ken ni Fred a labsanmi ti balay. Impaigid ni Fred ti lugan iti asideg ti nagkurosan.
Dimsaagak saak nagsubli. Nagmattiderak iti asideg ti nakatangep a ruangan idinto a nagpaliiwak. Idi awan madlawko a karkarna, kimmalabkabak iti pagattao ti katayagna a kongkreto nga alad saak timmapuak iti uneg ti panglawaen a paraangan.
Nagtarukoyak nga immasideg iti balay. Simmiripak iti apagapaman a nakalukat a sarming a tawa. Nakatugaw ni Lily iti sopa idinto a di makatalna ti lalaki iti sangona. Idi maitangkarang ti rupana, napasagawisiwak iti nakapsut. Ni Mario Corpuz!
Nagsubliak iti lugan. Pagandaren koman ni Fred idi umaweng ti transmitter. Pinidutko ti auditibo.
“Naipiskoten ni Kirat iti Barangay San Pedro! Proceed to that place for reinforcement!”
Apaman a nakaruarkami iti Barangay San Julian, pinaaweng ni Fred ti sirena ket bimmanesbes ti lugan a nangpanurnor iti Barangay Capangpangan.
Simmalputkami iti Plaza Burgos. Pinaginayad ni Fred ti lugan ta tumuyutoy latta dagiti turista iti Heritage Village. Ngem apaman a nakasikkokami iti Quezon Avenue, pinataray manen ni Fred ti patrol car agingga a natuparmi ti Simbaan a Bassit. Nagpakannawankami sakam tinarengteng ti kalsada nga agpalaud agingga a naung-potmi ti Barangay Ayusan ken Bulala.
Nagpakannigid ni Fred idi matuparmi ti Barangay San Pedro. Uray la naganit-it dagiti pilid idi isardeng ni Fred ti lugan iti likudan ti tallo a police car. Dimsaagak ket immabayak iti hepemi.
“Sumukokan, Kirat!” impukkaw ni Supt. Pinto. “Ikkandaka iti lima minutos a pawayway a sumuko!”
Nagsasaruno ketdi a kanalbuong ti insungbat ni Kirat. Nagkul-obkami.
Nagsardeng a nagpaputok ni Kirat. Nagari ti ulimek.
Imbilin ni hepe ti isasalikawkawmi ken ni Fred bayat ti panangpasukona ken ni Kirat.
Nagarudokkami ken ni Fred nga immasideg.
“Ultimatum daytoyen, Kirat! Sumukokan!” nangegmi ti pukkaw ni hepe.
“Saannak a sumuko!” insungbat ni Kirat ket nagpaputok manen.
Kellaat, nailukat ti tawa iti likud ti balay ket timmapuak ni Kirat a kagiddan ti panagpaputokna. Bimmaleskami a nagpaputok. Nakangegkami iti asug a naggapu iti uneg ti inaladan.
Nagpaliiwkami. Madamdama, nagin-inayadkami a simrek iti inaladan. Babaen ti nakusnaw a lawag manipud iti poste iti nagkurusan, naaninaganmi ni Kirat a naidalutaytay iti asideg ti kamasetasan. Immasidegak. Ap-apputen ni Kirat ti barukongna. Kamkamatennan ti panagangesna.
“Kirat, apay a pinataymo ni Marietta Corpuz? intubongko ti saludsodko iti lapayagna.
Nagling-i ti ulo ni Kirat. Madamdama, nagsalungayngayen.
(Maigibusto)


text:
“AYAT iti damo a panagkita. Mamatiak itan ta marikriknakon dayta kenka.”
“Oy, mister, itay laeng a nagam-ammota a. Digdigaannak metten!”
“No dumteng ni ayat awan ti panapanawen ken lugar.” Nagngilangil a nagdumog idi naabak iti pinnerreng. “Uray itay laeng a nagam-ammota, nariknakon ti nalaus unay a panagayatko kenka. Adda italtalukatikna a ragsak dagita matam, ti nakaragragsak a masakbayanta a dua. Ragsak nga awan ti kaparisna.”
“Sabalika met, bro! Dinak pay am-ammo, ania? Addan asawak…!”
“Natay kanon. Nasuroken nga uppat a tawen ti napalabas.”
“Asino ti nangibaga kenka?”
“‘Diay baket a kasasaom itay,” inyulbodko.
“Nagadu met ti babbalasang. Apay a kayatmo ti balo?”
“Sika ti kayatko. Sika ti yar-arasaas ‘toy pusok. Saan a mabalin nga allilawen ti puso ta masaktan laeng daytoy. Diak met ngata pakabasolan ta ibagbagak laeng ti kinapudno.”
“Naragsakon iti kasasaadko. Pangaasim ta dinak koma armen. Diakon mangasawa. Adda panggepko iti biag tapno matulongak iti panagiskuela dagiti kakabsatko.”
“Naragsakka, wen, pudno dayta, ngem karbengam met ti agragsak iti naragragsak pay ngem iti marikriknam iti agdama. Dimo koma paidaman dayta bagim. Ubingka pay. Karbengam ti agragsak, Ida…”
Pimmerreng manen ngem awanen ti isem ken raniag dagiti matana. Sapay koma ta diak napasugkian. Saanak pay la nagtugaw ta dina met inyawis.
“No agawidak, yawidko koma ti ragsak, saan ket a liday.”
“Ket liday a, ti yawidmo! Sori, ngem nasken nga iprangkak, awan ti banagen ti panagaremmo. Nagbiddutka iti inayat. Sumapulka laengen iti balasang a maikari kenka.”
“Annayko… annayko… annayko!” nagin-aapputak iti barukongko. “Makimatak la koman…!”
Naginrurukobak pay a nagtugaw iti abayna. Kunwari laeng tapno maabayko a dina madlawan. Ta no nagtugawak nga insegida iti abayna itay, siempre, kumayakay, ta typical ngarud dayta iti babai. No asitgam ket umadayo. No abayem, kumayakay. Isu a nasken a dadaelen nga umuna ti ikutna a poise tapno dina maaramid ti modesty, whatever.
“Dika makimat, apo, ta awan met ti bagyo…” inggarikgikna. Inyad-addak met ti naginrurukob ken nagin-aareng-eng ken nagin-aapput iti barukongko. Inkagumaak latta met nga inlagid ti takiagko iti takiagna.
“Uray no agbayakabaken iti aglatlati a barreta no agawidak met laeng nga agsangsangit,” kinautko ti paniok ket naginpupunasak kampay idi iti matak.
“Agbayakabak iti aglatlati a barreta?”
“Tapno marusodanen toy pusok ket matayak metten iti tetanus!”
Naggarikgik ket sinipatna ti abagak. Ginundawayak a tiniliw ti imana. Piniselko ngem rinabsutna. Pinerrengko. Siblokak koma manen ti kannigid a dakulapna, ngem nakadlaw ngatan a nadekketak ket napartak ti pananginiinna iti bagina a kimmayakay.
“Agsasaoak iti pudno, Ida. Ay-ayatenka unay-unay. Patiennak koma, plis.”
“Baroka aya? Ket no sangadosena kanon ti putotmo?”
“Baroak met, a. Awan surok ken kurangna,” naitdalanak manen!
Nagkiriring ti selpon iti bulsa ti Levisko. Ni Taba! Timmakderak a kimmayakay.
“Hello! Wen. Wen! Ania? Mangiyawidak iti babai? Wen. Aahhh, basi! Lawagem met ngamin a ti agsao! Wen, sangadram! Sige…” Isturbo. Kasano nga ammona nga addaak iti Naguilian? Nalabit , nasao ni Kumari Tessa nga idanon ni Pari Benjo ti kaanakanna..
Inaldaw nga inaremko ni Ida babaen ti text messages. Tapno saan a masulit a sumungbat, ilodak met ti selponna. No adu ti lodna isu payen ti umawag ket yibusna amin. Lalo met nga ikkak iti share-a-load tapno makasaok. Nasken nga aramidek daytoy ta mamatiak a no adda immula addanto met pagapitan.
Ngem saanko a nabola ni Ida. Diak maiyaw-awan ti alipusposna. Awan sa ti birtud kenkuana dagiti sidingan a dilak. Saan a kutonen kenkuana dagiti nasasam-it ken panangilala a balikas. Ania, narigrigat ketdin nga armen ti balo ngem ti balasang? Maysa a karit iti kinalalakik daytoy.
Agingga a dimteng ti bisperas ti kallaysa. Rabii. Kabaraanen ti sala. Iti kabigatanna ti kallaysa da Marco ken Lisette. Nairamanak a ninong. Naimbag la ketdin ta nakakobraak kadagiti adsko ta adda inggatangko iti washing machine twin tub nga inregalok. Nasken nga agpalastogak met nga agiregalo ta nayon a pogi points ken ni Ida.
“Idauluan koma ni Ninong Mark, daytoy a sonata, apo!” naiwaragawag iti mikropono.
Nagbayagkayo ketdin, itay pay laeng nga agur-urayak, indayamudomko.
“Agsalata man, Ida. mabalin…?”
“Apay a siak ngay? Nagadu a babbalasang dita salonan.”
“Balasangka met! Umayka ketdin.”
Lalo a pimmintas iti suotna a kumepkep a maong nga inasmanganna iti puraw a nakipet a tisiert. Pinunggosna ti buokna. Nakasapatos iti puraw a goma. Tiniliwko ti kanawan nga imana ket ingguyodkon nga impatengnga iti salonan. Ngem mistek! Appigudak nga agsala iti O, Naraniag A Bulan. Namitlo a nabaddekak ti sakana. Nangeddengak. Pinapuskolkon ti rupak. Uray no inillekandak, pinasukatak ti tokar iti radio operator. Total, siak ti naiwaragawag a mangidaulo. Pinilik ti kanta a Be My Lady.
“Dayta man!” impukkaw ti grupo dagiti agtutubo a lallaki, ket pinurokdan dagiti nakatugaw a babbalasang. Napnon ti salonan kadagiti agtutubo. Namaymayat ngamin ti sweet music, ngem balse. Ti balse iwaneswesmo ti kasalam ket pasiarem ti salonan. Iti sweet music, agtakderkay lattan, uray bagiyo la ti aggunay, mabalinen; mas romantiko ta maiyasidegmo dayta rupam iti rupa ti kapartnermo ket malang-abmo ti angesna ken ti sang-awna no agsao. Makabartek ti sang-aw ken anges ni Ida. Kasla nagingel nga arak. Kayatko ti mabartek…!
“Apay a dimo intugot ni baketmo ta isu koma ti partnermo?”
“Ekskiusmi, baroak pay, kunak manen…” Maikatlo a pannakaitdal!
“Di ti nobiam koma a, tapno maam-ammomi met…?”
“Sika ngarud ti nobiak. Isu ngarud nga insalaka tapno maammuandan… “
“Ania? Di ka man… diak pay la nagwen, ania!”
“Di wen kunamon, a…” Nagkatawa. Inawidko pay ti siketna. Arig agrinnasrasen ti bagimi a dua. Inay-ayamko dagiti ramayna a petpetko. Yong, aggurigorak sa metten!
“Dika unay a dumket ta kababain. Taltaliawennata ni Gemma nga adingko.”
“Saan a rumbeng nga ibain ti panangiparikna ti ayat, ania!” ad-adda pay nga inawidko. Kinuddotnak. “Dika mamati? Idikketmo dayta lapayagmo iti barukongko ket naganmo ti ibagbaga toy pusok.”
Inibbatak ti siketna ket inaprosak ti ulona. Naglamuyoten ti buokna! Gandatko nga alalayan tapno maidekketna ti ulona iti barukongko. Ngem nagkurri ti kinapiliok ket nagdisso dagiti ramayko iti teltelna. Inaprosak ket napakiet. Yong, lalon a bimmanugbog ti barukongko!
(Adda tuloyna)


text:
CABUGAO, Ilocos Sur – Dua a lumugar ditoy nga ili ti natiliw dagiti polis a nagikut iti mapapati a droga iti sanguanan ti tiendaan publiko ditoy idi aldaw ti Agosto 31.
Nakumpiska iti ikut ni Rogelio Valencia y Tapangco, Jr. 38, baro, loader/helper ti Remigio Coca-Cola Enterprises ken residente iti Barangay Arnap ti maysa a nakunes a papel a mapapati a naglaon iti naburbor a marihuna.
Segun iti report, intimbre ti maysa a concerned citizens iti polis a nangegna a mapan gumatang iti illegal a droga da Valencia ken Lito Serrano, naasawaan ken residente iti Barangay Quezon iti Badoc, Ilocos Norte.
Nangipasdek dagiti polis iti checkpoint iti national highway a sakup ti Barangay Pug-os ket idi makitada dagiti suspek a nakasakay iti motorsiklo, sineniasanda dagitoy nga agsardeng. Nagpataray ketdi dagiti suspek gapuna a kinamat ida dagiti polis agingga a nakamakamda dagitoy.
Gapu iti nasamsamda a mapapati a droga, naipan dagiti dua iti police station para iti umisu a disposision.#


text:
Daytoy a gannuat ket paset ti programa ti BFAR (Regional & Provincial) ken iti Gobierno Munisipal nga idauluan ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang iti agtultuloy a pannakataming ti pakaseknan ken pagsayaatan dagiti mangngalap ken pannakasaluad ti pagkalapan dagiti umili iti kabaybayan ti ili a Cabugao.
Indauluan da Municipal Agriculturist Robert S. Savella ken ni Municipal Fisheries Coordinator Nereo S. Daproza a nangkuyog kadagiti nagatendar iti nadakamat a seminar.
Impeksa dagiti nag-training ta agtultuloy iti naan-anay a panagyamanda iti pannakaipaganetget ti pannakatagiben ti kabaybayan ti ili babaen iti tulong ti Gobierno Munisipal ken iti DA-BFAR Regional Office 1.
Nagyamanda manen iti pannakanayon ti bilang dagiti Deputized Fish Warden a maikkan ti bileg nga agipatungpal iti pagannurotan iti pannakamantener ti umisu a panagkalap ken panangaywan iti rekursos-naturales iti kabaybayan ti ili.
Sakbayna, naangay ti immuna a tallo nga aldaw a seminar-workshop ti Bantay Dagat (Deputization of Fish Warden) a nagpartisiparan idi ti 32 a mangngalap, 6 a Barangay Captains ti 7 a Coastal Barangays ken tallo a pannakabagi ti DA-LGU a naangay idi Agosto 3-5, 2016 ditoy Cabugao, Ilocos Sur.
Iti daytoy a panagsanay, nadiskutir dagiti topiko a kas iti sumaganad: Fishing Gear and Fishing Method, Fishery Laws, Anatomy of Blasting Fish, Internal and External Manifestation of Blasted Fish, Criminal Procedures ken Values Education.
Nagpaay a Lecturer dagiti Opisiales ti BFAR ken iti Judiciary iti pakaseknan dagiti legal a banag. # (Web In-Action)


text:
Cavite
Ti Cavite (Filipino: Kabite) ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti umabagatan a playa ti Luek Manila, iti rehion ti CALABARZON iti Luzon, 30 a kilometro iti abagatan ti Metro Manila. Ti kapitoliona ket ti Siudad ti Trece Martires ti Cavite. Kabeddengna dagiti probinsia ti Laguna iti daya ken ti Batangas iti abagatan, ken ti Baybay Abagatan Tsína iti laud.
Dagiti linaon
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Cavite iti 17 nga ili ken 6 a siudad.
Dagiti siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
- Siudad ti Bacoor
- Siudad ti Cavite
- Siudad ti Dasmariñas
- Siudad ti Imus
- Siudad ti Tagaytay
- Siudad ti Trece Martires
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti isla ti Cavite[urnosen | urnosen ti taudan]
- Isla ti Balot, mabirukan idiay sabangan ti Karayan Ternate [2]
- Isla ti Caballo
- Corregidor
- Isla ti El Fraile
- Kota Frank
- Isla ti La Monja, mabirukan idiay laud ti Corregidor
- Isla ti Limbones, mabirukan idiay aplay ti Maragondon idiay asideg ti pagbeddengan ti Batangas
- Pulo ni Burunggoy (itan ket ti Island Cove Resort) a mabirukan idiay Luek Bacoor[3]
- Isla ti Santa Amalia, mabirukan idiay amianan a laud ti Corregidor[4]
Ekonomia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti Paggatangan[urnosen | urnosen ti taudan]
- SM City Bacoor
- SM City Dasmariñas (agdama a mapadpadakkel)
- SM City Rosario
- SM Center Molino
- SM Marketmall Dasmariñas (naipakpatakder)
- SM City Tagaytay (naisingasingd)
- SM City Naic (naisingasing)
- Robinsons Place Imus
- Robinsons Place Dasmariñas
- Robinsons Supermarket Gen. Trias
- Robinsons Summit Ridge Tagaytay
- Wilcon Builder's Depot - Dasmariñas (naipakpatakder)
- Central Mall Dasmariñas (mairaman ti SM Savemore Dasmarinas) (naipakpatakder)
- SaveMore Tagaytay
- Puregold GMA
- Puregold Bacoor
- Puregold Tanza
- Puregold jr. Tagaytay
- Waltermart Carmona
- Waltermart Dasmariñas
- Waltermart General Trias
- FRC Supermall Bacoor (idiay asideg ti SM Savemore Zapote)
- FRC Supermall Imus (idiay asideg tiPuregold Imus)
- Lotus Mall Imus (idiay asideg ti Waltermart Supermarket Imus)
- RFC Mall Bacoor
- RFC Mall Zapote Bacoor
- Fun Mall Rosario
- Annies Plaza Tanza
- L Paseo Arcade Siudad ti Trece Martires
- L Paseo Arcade Indang
- Puregold Jr. Dasmariñas (naisingasing)
Pagluganan[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti kompania ti bus iti Cavite[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Ternate Website". Sapot a pagsaadan ti Ternate Cavite. Naala idi 2011-10-28.
- ^ "Pakasaritaan". Naala idi 2011-10-28.
- ^ Buyot ti Estados Unidos (1916). "Dagiti lugar ti milisia ti Estados Unidos, Dagiti Nailian a Kamposanto, ken dagiti parke ti milisia", p. 344. Pagmalditan nga Opisina ti Gobierno, Washington.


text:
Plantilia:Coord
Nalaka a pagsursuruan
Dagiti linaon
- 1 Nalaka a pagsursuruan
- 2 Panggep
- 3 Dagiti langa
- 4 Dagiti ballaag nga aluadan
- 5 Dagiti nasukatan a plantilia
- 6 Panagusar
- 7 Panangiparang kadagiti amin a silpo iti maysa a mapa
- 8 Kas pagarigan
- 9 Dagiti parametro ti nagsasabtan
- 10 Naisangayan a panangiparang iti tunggal maysa nga agar-aramat
- 11 Dagiti saan a husto a panagusar ken panagtaripato a kategoria
- 12 Dagiti akin-uneg
- 13 Kitaen pay
Panggep
Ti plantilia ti
{{coord}} ket mangited iti alagaden a notasion para ti panangikodigo dagiti lokasion babaen kadagiti bukodda a nagsasabtan ti latitud ken longitud. Daytoy ket kangrunaa a pananginagan ti WGS84 a heograpiko a nagsasabtan dagiti lokasion iti Daga, ken ti panangiruar ti mabasa ti makina a Geo mikropormat. Nupay kasta, daytoy ket mabalin pay a mangikodigo kadagiti lokasion ti masna a satelite, dagiti ansisit a planeta, ken dagiti dadduma a planeta malaksid ti Daga.
- Ti pananginagan kadagiti nainlangitan a nagsasabtan, imbes ket nga usaren ti {{langit}}
- Markaan dagiti artikulo nga awan iti nagsasabtan iti {{awan ti nagsasabtan}}.
- No ti lokasion ti suheto ket agpayso a di ammo wenno maisuppiatan, markaan daytoy iti {{di ammo a nagsasabtan}}.
Dagiti langa
Ti latitud ken longitud ket mabalin a mainaganann (nga adda ti matunos a presision) babaen ti desimal a notasion wenno kas dagiti grado/minuto/segundo. Babaen ti kasisigud, dagiti nagsasabtan ket agparagnda iti pormat nga inusar a nakainaganan kaniada. Nupay kasta, ti parametro ti
format= ket mabalin a mausar ti mangpilit a pannakaiparang iti sabali a pormat.
Ti plantilia ket agiparang kadagiti naporma a nagsasabtan nga addaan iti silpo iti GeoHack. Ti GeoHack ket agiparang ti pakaammo a naaramid para iti lokasion, a mairaman kadagiti silpo ti akinruar a panangimapa a serbisio.
Para kadagiti naindagaan a lokasion, ti asul a globo () ket agparang iti kanigid ti silpo. No pinduten ti globo, daytoy ket patignayenna ti WikiMiniAtlas (nasken ti JavaScript).
Babaen ti kasisigud, dagiti nagsasabtan ket agparangda a "nailinia" iti kaariping a teksto. Nupay kasta, ti parametrio ti
display= ket mabalin a mausar a panangiyalis dagiti nagsasabtan iti as-asideg ti titulo ti panid wenno iparang dagitoy kadagitoy dua a lugar.
Ti plantilia ket mangiruar kadagiti nagsasabtan kadagiti tallo a pormat:
- Grado/minuto/segundo ("DMS", presision ket grado, wenno grado/minuto, wenno grado/minuto/segundo, a maibatay ti maikabil a presision).
- Desimal a grado (ti panagdumaduma ti ilang dagiti puesto ti desimal a maibatay ti maikabil a presision)
- Ti mabasa ti makina a Geo mikropormat.
Dagiti nakastrek nga agar-aramat ket mabalinda a baliwan no kasano nga agparang dagiti nagsasabtan kadagiti pagbasabasada.
Dagiti ballaag nga aluadan
Ti plantilia ket nasken a saan a mabalin nga awan ti kasakbayan a tungtungan.
Dagiti ramit nga agbasa kadagiti database dump ti Wikipedia (a kas ti Google Earth) ket masansan nga saan a mangikaskaso kadagiti nailiania a nagsasabtan. Tapno masigurado a dagiti nagsasabtan ket makita babaen dagitoy a ramit, ti maysa nga agsmang ket nasken a maiparang a kaariping ti titulo. Kitaen ti Kasano a napabaliwko nga agparang ti artikulok iti Wikipedia nga agparang iti Google Earth Geographic Web layer?. NUpay kasata, no adda dagiti adu a nagsasabtan nga agparang iti maysa a panid, dagitoy ket agtutuondanto, ket pakabalinan dagitoy a narigat a mabasa.
Dagiti nasukatan a plantilia
Daytoy maymaysa a plantilia ket sinukatanna ti {{coor d}}, ken dagiti pay pay Geolinks ken dagiti pay plantilia ti Mapit. Kaaduan kadagiti parametro ket mabalin pay laeng a mausar a kas idi – kitaen ti Panagusar.
Kas pagarigan:
Panagusar
{{coord|latitud|longitud|dagiti parametro ti nagsasabtan|dagiti parametro ti plantilia}} {{coord|dd|N/S|dd|E/W|dagiti parametro ti nagsasabtan|dagiti parametro ti plantilia}} {{coord|dd|mm|N/S|dd|mm|E/W|dagiti parametro ti nagsasabtan|dagiti parametro ti plantilia}} {{coord|dd|mm|ss|N/S|dd|mm|ss|E/W|coordinate parameters|dagiti parametro ti plantilia}}
Dagiti pananginagan ti hemisperio ti (N/S) ken (E/W), no mausar, ket nasken a kaariping dagiti karakter ti pangrikep a pipa "
|" , ken mabalin a unaan wenno sarunuen dagiti baetan.
Adda met dagiti dua a kita dagiti parametro, amin dagitoy ket pagpilian laeng:
- Dagiti parametro ti nagsasabtan ket dagiti parametro nga ipasa ti {{Coord}} idiay server ti mapa. Dagitoy ket addaan kadagiti pormat iti parameter:value ken naisina dagitoy iti tunggal maysa babaen ti karakter ti underscore ( _ ). Dagiti masuportaran a parametro ti nagsasabtan ket dim:, globe:, region:, scale:, source:, ken type:. Kitaen dagiti parametro ti nagsasabtan para kadagiti salaysay ken kas pagarigan.
- Dagiti parametro ti plantilia aket isu dagiti parametro nga inus-usar babaen ti plantilia ti {{Coord}}. Dagitoy ket addaan kadagiti pormat iti parameter=value ken naisina dagitoy iti tunggal maysa babaen ti karakter ti pipa ( | ). Dagiti masuportaran a parametro ti plantilia ket display=, format=, name=, ken notes=.
- display= ket mabalin a maysa kadagiti sumaganad:
display=inline– Agiparang ti nailian a nagsasabtan (kasisigud)
display=title– Agiparang ti nagsasabtan iti ngata ti artikulo, iti asideg ti titulo ti artikulo (sinukatanna ti pamilia ti {{coor title dms}} )
- shortcut:
display=t
- shortcut:
display=inline,title– Agiparang ti nagsasabtan kadagiti nailian ken iti asideg ti titulo ti artikulo (sinukatanna ti pamilia ti {{coor at dms}})
- shortcut:
display=it
- shortcut:
display=title,inlineket kapadaga a mangibanag a kas ti
display=inline,title
-
- Nota: ti gupit ti
titleket mangibaga a dagiti nagsasabtan ket maipakat ti napno nga artikulo, ken saan a ti laeng maymaysa kadagiti lugar a nakaibagaanna — isunga nasken laeng a saan nga ikabil iti naud-udi a naibagbaga a kaso.
- format= mabalin a mausar a mangpilit ti pannakaiparang ti nagsasabtan ti dec wenno dms.
format=decpormatenna manen ti nagsasabtan iti pormat ti desimal grado .
format=dmspormatenna manen ti nagsasabtan iti pormat ti grado | minuto | segundo .
-
- name= mabalin a mausar a manginotasion dagit nailian a nagsasabtan para iti panangiparang kkadagiti serbisio ti mapa a kas ti WikiMiniAtlas. No saan nga ikabil, ti titulo ti artikulo ket isunto ti maikabil (PAGENAME) .
- Notae: ti parametro ti name= kat gapuanan ti {{Coord}} a mangparuar ti mikropormat ti hCard nga agusar ti dayta a nagan, urayno mausar nga awan ti maysa nga adda nga hCard. Saan nga usaren no ti nagan ket nagan ti tao (kasla iti nakaitaneman), gaputa ti mapataud nga hCard ket saanto nga umiso. Ken saan pay nga usaren dagiti kuadrado a pangrikep kadagiti nagan.
- notes= manginagan ti teksto a maiparang a dagus a sumaruno kadagiti nagsasabtan. Daytoy ket nangruna a naikeddeng para iti pananginayon kadagiti sakaanan a nota dagiti nagsasabtan a maiparang iti asideg ti titulo.
Panangiparang kadagiti amin a silpo iti maysa a mapa
Ti plantilia {{GeoGroup}} ket mabalin a mausar kadagiti artikulo nga addaan kadagiti nagsasabtan. Daytoy a plantilai ket agpataud kadagiti silpo dagiti Mapa ti Google ken Bing a mangiparang kadagiti amin a nagsasabtan iti agmaymaysa a mapa, ken dagiti silpo kadagiti sabali a serbisio a mangpalubos kadagiti nagsasabtan a mausar wenno maikarga kadagiti nadumaduma a pormat.
Kas pagarigan
Dagiti nagibasaran
Dagiti parametro ti nagsasabtan
Ti umuna a saan a nanaganan a parametro a sarunuen ti longitud ket pagpilian a kuerdas dagiti parametro ti nagsasabtan, nga insina babaen dagiti underscores. Dagitoy a parametro ket tulonganda ti GeoHack nga agpili kadagiti maitunos a rekurso ti mapa, ken dagitoy ket agbalindanto a naipangpangruna no napnonto ti kasayaat ti annong ti Wikimaps.
type:T
Ti parametro ti
type: ket mangibaga ti kita ti lokasion para iti reserba a panangimapa (kas pagarigan, ti panagpili ti ikono a marka iti a WikiMiniAtlas).
Iyasentarna pay ti gatad ti mapa, ngem mabalin a tutonan babaen ti dim: wenno gatad:.
Dagit umiso a tipo ket:
scale:N
Ti parametro ti
scale: ket manginagan ti kayat a gatad ti mapa a kas ti 1:N, daytoy ket mangtuon ti gatad a naibaga ti aniaman a parametro ti type:.
Ti GeoHack ket agus-usar ti
scale: tapno agpili ti gatad ti mapa para iti 72 a dpi ti monitor ti kompiuterr. No awan dagiti maited a parametro ti
dim:,
type:, wenno
scale: , ti GeoHack ket agusarto ti kasisigud a gatad iti 1:300,000.
dim:D
Ti parametro ti
dim: ket ipalawagna ti diametro ti sisrkulo a panagbuya a naipatengnga iti nagsasabtan. Bayata a ti kasisigud a unit ti panagrukod ket dagiti metro, ti
km sukdong ket mabalin a baliwan a manginagan kadagiti kilometro.
Ti GeoHack ket agus-usar ti
dim: tapno agpili ti gatad ti mapa a kas ti pagbuyaan a sirkulo nga gaparang iti agarup a 10 sentimetro (4 in) iti diametro iti maysa a 72 dpi iti monitor ti kompiuter. No awan ti
dim:,
type:, wenno dagiti parametro ti
scale: a maited, ti GeoHack ket agusar ti kasisigud a pagbuyaan a sirkulo iti 30 kilometro (19 mi).
region:R
Ti parametro ti
region: ket manginagan ti politikal a rehion para kadagiti naindagaan a nagsasabtan. Daytoy ket maus-usar a panagpili kadagiti maitutop a rekurso ti mapa. No awan ti maited a parametro ti
region: , ti GeoHack ket padasenna ti mangkita ti rehion manipud kadagiti nagsasabtan.
Ti rehion ket nasken a maited a kas dagiti dua a karakter a kodigo ti pagilian ti ISO 3166-1 alpha-2 wenno maysa a kodigo ti rehion ti ISO 3166-2.
Kas pagarigan dagiti kodigo ti ISO 3166-1 alpha-2:
- AQ Antartika
- AU Australia
- BR Brasil
- DE Alemania
- GB Nagkaykaysa a Pagarian
- HK Hong Kong
- IN India
- LK Sri Lanka
- RU Rusia
- US Estados Unidos
Kas pagarigan dagiti rehion a kodigo ti ISO 3166-2:
- DE-TH Thuringia, Alemania
- GB-BIR Birmingham, Inglatera
- NO-03 Oslo, Norwega
- US-NY estado ti New York, Estados Unidos
Dagiti taaw ket addan kadagiti sumaganad a Wiki a naikeddeng kadagiti elemento ti kodigo babaen ti de:Vorlage:Coordinate#Ozeane.
- XN Taaw Artikon
- XA Taaw Atlantiko
- XI Taaw Indiano
- XP Taaw Pasipiko
- XS Akin-abagatan a Taaw
Iti pay maipatinayon, dua a Wiki a naikeddeng kadagiti elemento ti kodigo ket mabalin a mausar iti {{coord}}:
- XZ para kadagit banag iti wenno sangalubongan a dandanum (kapada ti UN/LOCODE).
- ZZ para kadagiti kas pagarigan a panagusar.
globe:G
Ti parametro ti
globe: ket manginagan ti planeta, ansisit a planeta, asteroid, wenno masna a satelite a pakabirukan ti nagsasabtan. Malaksid ti daga (ti kasisgud), dagiti mabigbigan apateg ket: merkurio, benus, bulan, marte, phobos, deimos, ceres, vesta, ganymede, callisto, io, europa, mimas, enceladus, tethys, dione, rhea, titan, hyperion, iapetus, phoebe, miranda, ariel, umbriel, titania, oberon, triton, ken pluto.
Para kadagiti globo a saan a ti Daga, ti {{coord}} ket saan a mangipagarup ti naisangayan a sistema ti reperensia (a maigiddiat iti WGS84 ti Daga). Gapu ta ti plantilia ket kasisigud iti daya a longitud, the
|W| ti turong ket nasken a maibaga kadagiti globo a mangrukod ti agpalaud a longitud. Iti agdama, adda laeng dagiti limitado a panangimapa a mabalin a magun-od para iti Marte ken ti Bulan ken awan para kadagiti nainlangitan a bagi. Para kadagiti nainlangitan a nagsasabtan, imbes ket nga usaren ti {{Langit}}.
source:S
Daytoy ket manginagan, no adda, ti taudan ti datos ken ti pormat/datum ti taudan ti datos, ken iti pagpilian ti orihinal a datos, a maipresenta kadagiti parentesis. Daytoy ket immuna idi a naipangruna a naikeddeng para ti panagusar dagiti robot nga agmarmarka ti heograpia, tapno ti datos ket saan a maulit a makopia manipud kadagiti agpapada a pormat ken dagiti sabali a Wikipedia, nga adda iti umad-adu a pannakapukaw ti presision ken dagiti dakamat.
Kas pagarigan:
- Ti geotag ti lat/long a naala manipud ti Ordnance Survey National Grid Reference NM 435 355 a mabirukan iti Wikipedia ti pagsasao nga Inggles ket mamarkaanto a kas ti "source:enwiki-osgb36(NM435355)"
- Ti latitud-longitud a lokasion a nataudan manipud ti datos a naala manipud ti Wikipedia ti pagsasao nga Aleman ket mamarkaanto a kas ti "source:dewiki" – ken dadduma pay, para kadagiti kodigo ti sabali a pagsasao;
- Tilokasion a nataudan maniud ti publiko a dominio ti database ti GeoNet Names Server ket mamarkaanto a kas ti "source:GNS". Awan ti nasken a pakaamo ti datum wenno pormat ti masapul, gapu ta babaen ti kasisigud amin dagiti nagsasabtan ti Wikipedia ket addaanda iti pormat ti latitud/longitud a naibatay iti datum ti WGS84. Iti kapada daytoy, dagiti lokasion ti Estados Unidos a nataudan manipud ti kapadana a publiko a domino ti database ti GNIS ket mamarkaanto a kas ti "source:GNIS".
Naisangayan a panangiparang iti tunggal maysa nga agar-aramat
Tapno kankanayon nga agiparang kadagiti nagsasabtan kadagiti pateg ti DMS, inayon daytoy idiay bukodmo a common.css:
.geo-default { display: inline }
.geo-nondefault { display: inline }
.geo-dec { display: none }
.geo-dms { display: inline }
Tapno kankanayon nga agiparang kadagiti nagsasabtan kadagiti pateg ti desimal, inayon daytoy idiay bukodmo a common.css:
.geo-default { display: inline }
.geo-nondefault { display: inline }
.geo-dec { display: inline }
.geo-dms { display: none }
Tapno kankanayon nga agiparang kadagiti nagsasabtan kadagiti dua a pormat, inayon daytoy idiay bukodmo a common.css:
.geo-default { display: inline }
.geo-nondefault { display: inline }
.geo-dec { display: inline }
.geo-dms { display: inline }
.geo-multi-punct { display: inline }
No nabaldado ti CSS, wenno addaanka ti daana kopia ti naicahed a MediaWiki:Common.css, makitamto dagiti dua a pormat. (Mabalina dalusam ti cache wenno manual a ipasadiwa ti URL: [1].)
Ti panangibaldado ti pannakaiparang ti asul a globo a kaariping dagiti nagsasabtan, inayon daytoy idiay bukodmo a common.js
var wma_settings = {enabled:false}
Laglagipen a daytoy ket ibaldadona ti WikiMiniAtlas
Dagiti saan a husto a panagusar ken panagtaripato a kategoria
Ti plantilia ket addaan ti naaramid a panagkita kadagiti maikabil. Kaaduan kadagiti biddut ket maiparang iti mensahe ti nailinia a napuskol, a nalabbasit ken maikategoria ti artikulo iti nailemmneg a kategoria ti panagtaripato ti Kategoria:Dagiti panid nga adda dagiti nadadael nga etiketa ti nagsasabtan. Adda iti agdama 0 a pampanid iti dayta a kategoria. Kitaen ti deskripsion ti kategoria para kadagit adu pay a pakaammo.
Ti ad-adu pay nga inaldaw a reporta dagiti nagsasabtan a nasken a masimpa ket makita idiay tools:~dispenser/view/File viewer#log:coord-ilowiki.log.
Dagiti akin-uneg
Kitaen ti Plantilia:Coord/doc/Dagiti akin-uneg ken Kategoria:Plantilia para kadagiti nagsasabtan.
Dagiti subplantilia
Dagiti sumaganad a plantilia ket dagiti "plantilia" ti {{Coord}}. Ti panangisina kadagitoy ket mangpabassit ti adu ti kasakbayan a panagpadakkel ti kadakkel ti {{Coord}}. Dagitoy ket nasken a saan a dagus a maisayangkat.
Dagiti nagan ti klase
Dagiti nagan ti klase ti geo, latitude ken longitude ket inus-usar a panagpataud ti mikropormat ken NASKEN A SAAAN a mabaliwan.
Datos ti plantilia
Daytoy a plantilia ket agus-usar ti adu unay a karga ken ssan a nasayaat ti pannakitinnignayna iti VisualEditor/TemplateData. Padasen nga usaren ti "Urnosen ti taudan" embes a ti visual aginggana intono mapasayaat ti depekto.
TemplateData para iti Coord
Mangikodigo dagiti nagsasabtan ti latitud ken longitude iti maysa a lokasion, mangited ti silpo ti map aiti lokasion. Daytoy a plantilia ket saan a nasayaat a mausar iti Visual Editor.
Kitaen pay
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar


text:
Cabugao, Ilocos Sur – Naaramid ti pannakai-turnover dagiti Medical Equipment ( Stethoscope, BP Apparatus ken Weighing Scale) kadagiti kameng ti Barangay Health Workers (BHW’s) iti 33 a barangay ti Munisipalidad ti Cabugao.
Naaramid ti pannakaited dagitoy a ramit iti Municipal Conference Building iti Mayo 28, 2014 a nagatendaran dagiti Opisiales ti Gobierno Munisipal nga idauluan ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr.; Medical Personnel iti RHU-MHO nga idauluan ni Dr. Bernardino M. De Gracia III, OIC, Municipal Health Officer ti LGU-Cabugao kasta metten dagiti kameng ti BHW’s iti ili a Cabugao.
Nangipaay ti Mensahe ni Mayor Ediboy ket binigbigna ti akem ken kinaregta dagiti BHW’s a katinnulong ti LGU-Cabugao a mangipatungpal kadagiti programa a mangpasayaat ken mangmantener ti serbisio para iti agtultuloy a kinasalun-at dagiti umili ti Cabugao.
Pinagyamananna met iti napintas a tunos dagiti maseknan a Departamento ti Opisina ken dagiti maseknan nga Ahensia ti Gobierno Nasional a mangipapaay iti agtultuloy a suporta kadagiti gannuat a mangpasayaat pay iti salun-at ti sapasap.
Nangipaay met ti mensahe da SB Member Dr. Jemaima S. Tan-Yee ken ni SBM Benedicto M. Savellano ket kangrunaan nga anag ti panagsaritada iti panangilala koma dagiti BHW’s kadagitoy a napateg a ramit a kasapulanda iti panagserbisioda iti barangay.
Bininsa met ni Dr. Bernardino M. De Gracia, OIC Municipal Health Officer iti pateg dagitoy nga alikamen a makatulong unay kadagiti kaduada iti Sektor ti Salun-at a mangasikaso kadagiti umili nangruna kadagiti agnanaed iti away ken barangay.
Inlawlawag met ni MSWD Officer Mrs. Lydia S. Gazmen ti agdama ita a kasasaad ti benepisiario iti Philhealth iti ili ti Cabugao a kanaig iti pannakaited ti napintas a serbisio para iti salun-at dagiti umili.
Binigbig met ni Vice Mayor Deogracias Jose Victorino H. Savellano iti dakkel a tulong nga ipapaay ita ti Gobierno Munisipal iti pannakaipadur-as ti salun-at dagiti umili. Dinakamatna a babaen iti naan-anay a panagkaykaysa dagiti sektor ket adda maited a mainayon a kasapulan dagiti agserserbi iti para iti salun-at.
Naaramid ti Ceremonial Awarding kadagiti nadakamat a ramit ket naipangruna a bimmayabay dagiti Opisiales ti LGU-Cabugao agraman iti Municipal Health Office a nangkadua kadagiti Opisiales ti BHW’s iti tunggal barangay babaen iti panangidaulo ni Mrs. Fortunata Castillo, Federated President.
Kalpasanna, naaramid ti Orientation ken aktual a pannakaisuro iti panagusar kadagitoy a ramit dagiti BHW’s.
Nagatendar met ni SBM Atty. Bryan Jett S. Pano, baro a kameng ti Sangguniang Bayan ti ili a Cabugao. # (Web In-Action)


text:
Prepektura ti Tottori
Ti Prepektura ti Tottori (鳥取県 Tottori-ken) ket maysa a prepektura iti Hapón a mabirukan idiay rehion ti Chūgoku.[1] Thi kapitoliona ket ti siudad iti Tottori.[2] Isu daytoy ti kabassitan ti populasion a prepektura iti Hapón.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Prepektura ti Tottori" iti Ensiklopedia ti Hapón, p. 990 iti Liblibro ti Google; "Chūgoku" iti p. 127 iti Liblibro ti Google.
- ^ Nussbaum, "Tottori" iti p. 990 iti Liblibro ti Google.


text:
CABUGAO, Ilocos Sur – Kinuna ni Bokal Gerry Lahoz, chairman ti committee on health iti Sangguniang Panlalawigan, a panawen ti R.E.S.T. wenno Reunite, Educate, Share, ken Touch/Take Action para iti pannakaipaay iti de kalidad a serbisio ti salun-at iti probinsia.
Imbatad daytoy ni Lahoz kadagiti municipal ken provincial health officers bayat ti summit iti salun-at a naangay iti Cabugao Beach Resort itay nabiit.
Dinawat Lahoz a maipadaras koman dagiti kasapulan a dokumento para iti panagbalin ti Gabriela Silang General Hospital ken dadduma pay a district hospitals ti probinsia tapno saanen nga agdepende iti medical missions dagiti umili.#


text:
Militar
Ti militar wenno milisia ket maysa a gunglo a pinalubosan babaen ti nalatlatak a kagimongan tapno agusar ti makadangran a puersa, a kadawyan a mangiraman ti panag-usar kadagiti armas, iti panagsalaknib ti pagilianna babaen ti panang-gubat ti pudno wenno dagiti naipagpagarup a pangta. Ti militar ket mabalin nga adda dagiti maipatinayon a rebbeng iti panag-usar iti bukodna a nalatlatak a kagimongan, a kas ti panangiyaddang ti politikal nga ahenda a kas ti militar a hunta, nga agsupsuporta weno mangiyad-addang ti ekonomiko a panagpadakkel babaen ti imperialismo, ken kas maysa a porma ti akin-uneg a sosial a panagtengngel. A kas maysa a panangilasin ti termino a "militar" ket naus-usar pay a mangitudo ti aniaman a tagikua wenno aspeto iti maysa a militar. Dagiti militar ket kankanayonda nga agtignay a kas dagiti kagimongan iti kaunegan dagiti kagimongan, babaen ti ka-adda dagiti bukodda a komunidad ti militar.
Ti propesion iti panagsoldado a kas paset ti maysa a militar ket naduduog ngem ti nairehistro apakasaritaan. Adda dagiti kapautan a ladawan iti klasiko a kinaugma ket mangipakpkaita ti bileg ken dagiti panangabak dagiti bukodna a daulo ti militar. Ti Gubat ti Kadesh idi 1274 BC ket maysa idi kadagiti nangipalplawag a puntos ti panagturay ni Paraon Ramesses II ken rinamrambakan =kadagiti nauneg a pannakaikitikit kadagiti monumentona. Kalpasan ti sangaribu a tawtawen ti immuna nga emperador ti naipagkaykaysa a Tsina, a ni Qin Shi Huang, ket nangikeddeng idi a mangipasnek kadagiti dios iti kinapigsa ti millitarna isu nga isu ket nangikali iti maysa a buyot dagiti terakota a soldado.[1] Dagiti Romano ket nagirukruknoydad kadagiti banag iti militar, a nangibatbatida para kadagiti masakbayan dagiti adu a treatado ken dagiti sinursurat ken dagiti pay adu a bilang dagiti nasayaat a naikitikit a panagballigi nga arko ken dagiti panagballigi nga adigi.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti taudan[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dupuy, T.N. (Col. ret.), Panangawat ti gubat: Pakasaritaan ken Teoria iti pannakigubat, Leo Cooper, Londres, 1990
- Tucker, T.G., Etimolohiko a diksionario iti Latin, Ares publishers Inc., Chicago, 1985,www.youmilitary.com,
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Militar a Panag-gastos iti % ti GDP insangsangaili babaen titimpuyogan ti ekonomia ti Lebanon, naala manipud ti publiko a datos ti Banko ti Lubong
Midia a mainaig iti Militar iti Wikimedia Commons
- Kitaen ti Kagimongan/Militar iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (iti Ingles)


text:
VIGAN, Ilocos Sur – Imbuking ti closed circuit television camera ti maysa nga agpidpidut iti basura ken kaduana a lalaki idi tinakawda ti mountain bike ti maysa a negosiante iti mismo a paraangan ti balayna sadiay Barangay Capangpangan ditoy siudad idi agsapa ti Hunio 26.
Nainaganan ti suspek a ni Marivic Perez Habab, 51, naasawaan, scavenger, ken residente iti Barangay 3, Vigan City ngem di pay nabigbig ti kaduana a lalaki a nangitaray iti Mountain Bike XTC ni Henry Pascual Tan, 51, naasawaan, negosiante, a nakaparada iti paraangan ti balayda iti nadakamat a barangay.
Mapapati a saan nga ammo dagiti suspek nga adda CCTV idi simrekda iti uneg ti inaladan ti negosiante idi agarup 5:00 ti bigat ti nadakamat a petsa sada intaray ti mountain bike ni Pascual nga agbalor iti P30,000.00.
Iti pannakaisurat daytoy, birbiroken dagiti polis ni Perez ken ti kumplotna.#


text:
“Madama ti libut ditoy Gonzaga (Cagayan)! Awan tudo, aglibut tattao… Dita Ilocos Sur, adda kadi met libut, ‘nong? ” inteks kaniak ti nasinged a kamannurat ken premiado a mannaniw, ni Danilo Caburian, idi umuna a lawas ti Pebrero itoy a tawen. Napan nagbakasion iti Tanap ti Cagayan.
“Apay ‘ta libut?” inteksko a dagus idinto a nagrupangetak. Kaddigosko ket idi miraek ti aglawlaw sumipngeten.
“Aglibutda ta agkiddawda iti tudo! Tikagen…!” insubalitna.
“Agretratoka ngarud ta ipatulodmo ditoy Tawid!” nakunak. Kas idi sinuratna ti maipapan iti whale shark wenno turati idiay Agoo, La Union nga ilida. Ngem ti imasna, awan ti pangalaanna iti kamera ken awan ti kamera ti selponna. Insanamtekko laengen ti napait nga isemko.
Ngem adda sumagmamano a saludsod a nagapon iti panunotko. Uso pay aya ti libut kadagitoy nga aldaw? Ken ania ti kaipapananna iti pammati? Makatulong kadi met ti libut iti sangsanguen a dakkel a kalamidad nga ibunga ti El Niño?
Saludsod dagita a nasken a masungbatan ken mailawlawag. Isu a kutkoten ti napalabas.
Manipud idi ubingkami agingga iti agtutubokami pay, kanayon met datao a makipartisipar ti libut. Adda pay iggemko a sigagangat a kandela kabayatan ti libut. Ilibutmi a sangabarangayan ni Apo San Antonio de Padua no awan pay la ti tudona iti pannakaselebrar ti piestana iti Hunio 13. No kadayta a tiempo a natatayag ken nalakayanen dagiti bunubon nga iraep, nagbugi payen dagiti dadduma ken kaaduanna ti magangon, aglibutkami a pagkiddawanmi iti panangibabaet ti Nainlangitan ti kaasina ket iburayna koma ti solusion iti parikutmi.
Ngem iti panaglabas ti tawen, nalipatan dayta a tradision. Tradision kunak iti libut ta dayta ti nariingan a pammati. Kaykayat itan dagiti mannalon ti agpadanum kadagiti talon ken bangkagda babaen kadagiti generator wenno water pump no awan pay la ti tudo kadagita nga aldaw. Gagangay ngamin a bulan ti Mayo, addan bayakabak ket agtubon ti rettab ken bumerden ti kataltalonan. Nupay kasta, maselebraran latta ti piesta ni Apo San Antonio a patron ti barangaymi iti Hunio 13.
Ta ania ngamin aya ti kaipapanan ti libut iti pammati? Kinapudnona, maysa laeng daytoy a popular devotion a makunkuna. Saan a liturgy nga aspeto ti pammati. No popular devotion, saan a pulos a biangan ti simbaan. Saan met a maaramid ti libut babaen ti pammilin dagiti papadi wenno obispo. Discretional wenno kabukbukodan nga aramid dagiti deboto. Nupay kasta, dagiti met laeng lay leaders iti komunidad ti mangidaulo ti pasken.
(Adda tuloyna)