text:
Feliz Cumpleaños Supremo
nadulpet ken nangirngir ti pagtaktakderam ita
iti tengnga ti nagtungpongan a dana
a rikrikosen dagiti agdaldaliasat
a mangsapsapul iti grasia
ngem saan a nadulpet ken nangirngir ti nagtakderam idi,
idi itag-ay ken iriawmo ti dagsen nga inka bakbaklayen
kas katarnaw ti inrupirmo a karbengan
dagiti napasag iti dangadang ken dagiti nabiag a masasaan.
Ladawan: http://travel.webshots.com/photo/1252990279059049545FQAozF
Inur-urayka
ita a malem, agurayak a kas iti sigud
ammok iti aniaman a kanito sumangbaykan
ta masirayakon iti amianan ti anniniwanmo,
maangotkon ti sang-aw nga iyed dagiti nalamiis a bibigmo.
ammok kailiwnak met a kas iti dati,
iti tunggal panangipabus-oyko iti bagik
a pangipeksaam iti pigsam, iti iliwmo kaniak
kadagiti nadagaang a rabii, ket saan laeng a
siak ti agdayyeng no di ket agraman dagiti inulilam.
addaytakan! kadduam ti gilap ken tambor ti langit
mariknakon ti agepmo iti mawaw nga espiritok
in-inuten a masebseban ti bara ti bagik
ta iti tunggal aprosmo, aglumen dagiti tanda
no mano nga aldaw a nagurayak.
wen, tagikuaennak ulit ita, nanamenta dagiti aldaw
uray iti apagbiit laeng a tiempo,
baginak agingga iti kaykayatmo
ta ammok pumanawkanto manen.
Nov 24, 2010
Valenzuela City
Graphical Version of The Alchemist
Ti The Alchemist ket maysa a makabarruanan a klasiko a nobela a sinurat ni Paulo Coelho, original daytoy a naisurat iti Portuguese ngem naiyulogen iti 56 a lenguahe ken nakalakon iti nasurok nga 65 a riwriw a kopia iti 150 a pagilian.
Babaen iti anep da Derek Ruiz, Daniel Sampere ken dagiti kakaduana, nairuar daytoy a nobela nga aglaon kadagiti ladawan iti interpretasion manipud iti original a pagteng ti nobela ni Paulo Coelho iti tulong ti Harper Collins Publishers ket rummuar inton November 23, 2010.
Ti The Alchemist ket aglaon iti panagdaliasat ti barito nga agnagan iti Santiago, maysa daytoy a pastor dagiti karnero. Manipud Espania nagdaliasat ni Santiago a mapan Ehipto tapno agsapul iti naikali a kinabaknang kadagiti Pyramid. Ket iti panagdaliasatna naam-ammona ti maysa a Gypsy a babai, maysa a tao a mangkunkuna iti bagina nga ari, ken alkemista. Intudoda ti direksion a papananna ngem dida maibaga no sadinno ti eksakto nga ayan ti kinabaknang, no ni Santiago ket masbaalanna dagiti ballangan iti dalanna.
Triple Celebration
Nov 14, 2010. Triple a Selebrasion? Apay?
Umuna. Daytoy ti aldaw a pannakaited dagiti award ti Maika-3 a Premio Reynaldo A. Duque iti Literatura Ilokana a napasamak iti 68 Greenheights Avenue iti Greenheights Village, Parañaque City a naaramid iti pagtaengan ti Sponsor ken Hall of Fame Awardee ti Don Carlos Palanca Memorial Awards for Literature a ni Apo Reynaldo A. Duque.
Maikadua. Daytoy gayam nga aldaw ti panagkasangay ti kaingungot ti sponsor a ni Manang Teresita R. Duque. Ania pay ket sky is the limit dagiti makan, hehe. Naglipias dagiti basomi iti mainum. Inaganam amin ket adda. Sori kadagiti di a nakaumay.
Maikatlo. Uray no diak nabuya ti laban ti Pambansang Kamao a ni Manny Pacquiao, ket nagdir-i met ti kaunggak idi naamuak a nangabak daytoy iti pannakidinnanogna kenni Antonio "Maga Rito" Margarito.
Adda pay gayam maikapat hehe. Tagtagari diakon imbaga kadagiti kakaduak ta kababain ket awan ti maipasangok, espesial met daytoy kaniak ta isu ti aldaw a pannakanayon ti uged iti mugingko ken pannakatinnagko iti kalendario. Agsulnitakto laengen!
3S2Z7VH5ZQ9Y
Umuna. Daytoy ti aldaw a pannakaited dagiti award ti Maika-3 a Premio Reynaldo A. Duque iti Literatura Ilokana a napasamak iti 68 Greenheights Avenue iti Greenheights Village, Parañaque City a naaramid iti pagtaengan ti Sponsor ken Hall of Fame Awardee ti Don Carlos Palanca Memorial Awards for Literature a ni Apo Reynaldo A. Duque.
Maikadua. Daytoy gayam nga aldaw ti panagkasangay ti kaingungot ti sponsor a ni Manang Teresita R. Duque. Ania pay ket sky is the limit dagiti makan, hehe. Naglipias dagiti basomi iti mainum. Inaganam amin ket adda. Sori kadagiti di a nakaumay.
Maikatlo. Uray no diak nabuya ti laban ti Pambansang Kamao a ni Manny Pacquiao, ket nagdir-i met ti kaunggak idi naamuak a nangabak daytoy iti pannakidinnanogna kenni Antonio "Maga Rito" Margarito.
Adda pay gayam maikapat hehe. Tagtagari diakon imbaga kadagiti kakaduak ta kababain ket awan ti maipasangok, espesial met daytoy kaniak ta isu ti aldaw a pannakanayon ti uged iti mugingko ken pannakatinnagko iti kalendario. Agsulnitakto laengen!
3S2Z7VH5ZQ9Y
No Agsuratka iti Daniw, Naiyalnagen
Daytoy a libro ti maysa a rinantak iti napasak nga awarding ti Maikatlo a Premio Reynaldo A. Duque iti Literatura Ilokana. Ta apay? Wen, a ta kayatko met a padasen ti pumutar iti daniw nupay idi agdadamoak pay ket isu daytoy ti immuna a nagesmak ngem naguyodak iti sinnuratan ti sarita. Namsek daytoy a libro kadagiti referensia a mabalin nga aramaten iti panagsurat iti pudpudno a daniw. Iti panidna a 293, sigurado nga adu ti mapidutmo. Iti pakauna ti libro ket mailawlawag no Apay nga Adda ti Daniw, ti ispirasion ni Apo Rey Duque no apay a nasuratna daytoy. Iti napasamak a pannakaiyalnagna, dinakamat ti author dagiti pasamak iti nagbaetanda nga agama iti maysa a sardam idi 1988. Ditoy ti nangrugian ti pannakasangalna.
Aung San Suu Kyi Freedom
Manamnama a daytoyen ti pannaisubli ti demokrasia iti nasao a pagilian ta idi November 7 kadaytoy a tawen ket nangiwayatda iti eleksion, umuna iti las-ud ti 20 a tawen. Nupay kunaen dagiti dadduma nga aktibista a mangsupsuporta iti karbengan dagiti tao, dagiti oposionista ken agraman dagiti Lumaud-a-Pagilian nga awan ti kredibilidad ti eleksion a napasamak, inpanamnama met ti Junta a daytoyen ti rugi ti panagbalbaliw manipud iti military a gobierno ket agturong iti demokrasia.
Malaksid iti Nobel, naipaayan pay ni Aung San Suu Kyi iti Rafto Prize ken Sakharov Prize for Freedom of Thought idi 1990. Idi met 1992, naited kenkuana ti the Jawaharlal Nehru Award for International Understanding iti Gobierno ti India. Ni Aung San Suu Kyi ti maikatlo nga anak ni Aung San, ti mabigbigbig nga Ama ti Moderno-a-Burma.
Sabong ti Rabii
tunggal rabii agbukarda iti kasipngetan
iti apagbingi nga anaraar maaninawan ti isemda,
bumulodda ti apagbiit nga andap,
inyedda ti ayamuon ken birtud ti rabii,
ket ti manggargari a lung-ay nga indayonen ti mababain nga angin,
iyukradda ti petaloda a nakalupkopan iti gangandiong a maris,
tapno ti mangrabrabii a tumatayab ket samay-up iti bangloda ti agpatnag.
Nov. 10, 2010 | Valenzuela City
ladawan: http://www.layoutsparks.com/
Nobel Laureate Mario Vargas Llosa's Statement
No ti Filipinas ket awanan pay iti Laureado Nobel, ti Peru ket naadaanen iti umuna a gundaway. Ita a tawen ket naited ti nasao a pammadayaw kenni Mario Vargas Llosa, maysa a nobelista ken dati a timmaray para ti presidensia idi 1990 ti pagilianda ngem naabak kenni Alberto Fujimori a nakabalud ita.
Saan a nakadidillaw a dagiti nobelana, salaysay ken kritisismo iti literatura ket aglaon maipapan iti politika a kas iti The Time of the Hero ken The Green House (denggen iti baba ti interbiu no ania ti estadona maipapan iti politika)
Let me say first that, although it is true that I have been participated in the political debate since i was young, I think it is very dangerous to use literature as a vehicle to promote political ideals. I think it is very risky because literature can become propaganda, and literature and propaganda are totally incompatible. I think literature can use politics, but that politics shouldn't use literature, because if it does, it destroys literature.
So, when I want to make a political statement, I write an essay, I write an article, or I give a lecture.
I think that literature is something that embraces a much larger experience than politics. It's an expression of what is life, of what are all the dimensions of life. But politics is one among others.-http://www.npr.org/blogs/thetwo-way/2010/10/07/130406200/-it-was-a-big-big-surprise-new-nobel-laureate-mario-vargas-llosa-tells-npr
Iti maysa nga interbiu, dinamagda no adda paboritona a libro ket kastoy ti kunana:
Each book, for me, has been an adventure, a period of time dedicated to study, to document certain facts, to traveling and also to fantasize and to invent.
In general, a writer would like to think that the best book that he has written is the book that he is writing, and the next book will be even better. Maybe if this is not true, it is very useful to keep the illusion alive. - http://www.npr.org/blogs/thetwo-way/2010/10/07/130406200/-it-was-a-big-big-surprise-new-nobel-laureate-mario-vargas-llosa-tells-npr
Ladawan: http://www.infonary.com/topics/mario-vargas-llosa
Facebook No More
Nangrugi ti essemko iti social networking idi 2005 iti Multiply ngem diak unay naganasan ket nanglukatak iti Friendster, maysa a site a gangani kaaduan kadagiti subscriberda ket Filipino (nanglukatda pay iti opisinada ditoy Filipinas). Ngem idi 2008 naumaak daytoy gapu siguro ti buntogna no ti socialization ti pagsasaritaan ta saan unay napintas ti format programmingda. Ket nagangayanna, binay-ak lattan nga aktibo ti accountko agingga ita uray no diak bisbisitaenen.
Kadagiti un-una a bulan ti 2009, nasarakak daytoy Facebook(FB). Ti kiuriosidadko kadaytoy a social networking site ket kasla nagungar iti unegko, ta idi ket pagsasaritaandan ti FB iti amin a suli ti net, media ken agraman telebision. Nag-numero uno pay daytoy iti US a nangagaw iti posision ti Myspace.
Diak ninamnama a ti kiuriosidadko iti FB ket takawenna ti produktibo nga orasko. Ngamin kompleto daytoy a site iti pakigayyemman (makitam pay dagiti dati a classmatemo idi), adda dita ti chat, picture sharing, ken ti pinakanumero uno a mangpaadict iti tao nga adda accountna ket ti ay-ayam (games). Kas kuna iti survey, ti kano makagapu no apay nga agingga ita ket napudot latta ti FB ket gapu kadagitoy online levelling games, ti saan a maungpot-ungpot nga ay-ayam.
Nangrugiak iti pinakasimple a game agingga a nagtinnag iti Zynga Games, ti kasikatan ken kabaknangan kadagiti amin nga online games provider. Adda dita ti Farmville, Cafe World, Treasure Isle, Frontierville, Yoville, Mafia Wars ken dadduma pay. Ngem ti naguperak unay iti oras ket ti Mafia Wars, gubat daytoy dagiti mafiosi iti major a siudad ti lubong. Adu man ti nagbalin a gayyemko gapu kadaytoy. Ta no ad-adu ti (virtual) a gayyemmo, napigpigsaka a pumarmek kadagiti kabusor.
Ngem kadaytoy kallabes laeng a lawas, nagpampanunotak no maiyannatup kadi nga ibusek ti orasko kadaytoy ket awan met maganabko. Ditoyko a napagdesisionan nga i-delete laengen ti accountko. Ti diaske a Facebook ket gangani dinak pay ibbatan ta uray i-deletekon, mabalin kano pay nga agsubliak iti las-ud ti 14 nga aldaw. Amangan ta agbabawi kano ti panunotko? Saanen!
Ita mas addan orasko nga agsurat ken agbasa kadagiti impormasion a makatulong para kaniak.
Irekomendak a basaenyo daytoy: How to Defeat a Facebook Addiction.
Ladawan: http://www.wikihow.com/
Save the Ilocano Language
Mayat man daytoy nakalik iti kaun-unegan ti net. Maysa a salaysay ni Apo Raymundo Pascual Addun nga implaak ti RIMAT Magazine idi 2004. Awan ti pamalpalatpatak no ania ti napasamak iti grupoda iti Yahoo Groups nga inawaganda iti SAVE THE ILOCANO LANGUAGE ta diak pay met nagsursurat kadagidi a panawen.
- - - - - - - -
Ubbing a Kur-it: Literatura dagiti Agtutubo iti Kaunaan a
iti Kailokuan Creative Writing Center
Ni Raymundo Pascual Addun
I. Ti `Basolmi' iti Iloko
AGSANGAPULO metten a tawen nga addakami iti serbisio. Agarup kasta metten a kabayag ti panangisursuromi iti panagsurat iti campus journalism, feature writing ken poetry iti Ingles ken iti Filipino (Tagalog) kadagiti estudiante ken padami nga school paper adviser iti dibision ti Ilocos Norte ken Region I.
Dimi pay pinadas ti nangisursuro iti panagsurat iti Iloko kadagiti estudiantemi nupay masansan nga ikkanmi iti Iloko corner ti schoolpapermi.
Ngem iti nabiit, maysa a dakkel nga impluensia ti immay kadakami iti pannakabasami iti sinurat ni Rimat Editor Apo Juan S.P. Hidalgo, Jr. maipapan iti pannakaipaidam ti Iloko a pagsasao kadagiti ubbing a dimmakkel iti sistema ti edukasion iti pagiliantayo. Nayamen, dayta ti panangawagna.
Nasarakanmi la ket ngarud ti konsiensiami iti aringgawis ti lulonanmi ket naisipmi met: kas instrumento dayta a sistema ti edukasion, nakipagyamenkami kadi met iti Iloko kadagiti ubbing a sinursuruanmi?
Awan ti malagipmi a kasta nupay Ingles ti isursuromi kadagiti ubbingmi. Ngem nupay mamatikami nga awan ti gundaway a panangipaidammi iti nakayanakan a pagsasao nupay Ingles ti isursuromi, dimi met makuna nga insuromi ti Iloko a sipupuso iti unos ti sangapulo a tawen.
Dayta ti `nakabasolanmi' iti Iloko. Saan a sin of commission daytoy; 'tay kunada a sin of omission. Adda koma mabangon a sentro ti Iloko, wenno Sentro iti panagsurat iti Iloko kadagiti kolehio ken unibersidad, kinuna ni Apo
. Mabalin. Kasla kayatmi ti mangipasdek. Ngem awankami iti unibersidad wenno iti sikat a kolehio. Addakami laeng a mangisursuro iti nanumo a Hidalgo , iti masungad a barangay ti ilimi. Ngem saan kadi a nakaadal met dagiti Griego idi panawen da Socrates, Plato ken Aristotle, uray laeng kadagiti tientiendaan wenno paggaaduan, basta adda mayat nga agsarita ken mayat met nga agdengngeg; basta adda mayat Caribquib National High School
a mangisuro ken mayat met a masursuruan? Idi naangay ti reorganizational meeting ti GUMIL Ilocos Norte (GIN) a nanggutigotan met ni Apo Daniel Gaces no ania ngamin ti akem ti GUMIL, no ania ti maaramidanna, napasamak ti brainstorming ket inlungalongmi ti idea ni Apo Hidalgo – ti "Iloko Creative Writing Center."
a mangisuro ken mayat met a masursuruan? Idi naangay ti reorganizational meeting ti GUMIL Ilocos Norte (GIN) a nanggutigotan met ni Apo Daniel Gaces no ania ngamin ti akem ti GUMIL, no ania ti maaramidanna, napasamak ti brainstorming ket inlungalongmi ti idea ni Apo Hidalgo – ti "Iloko Creative Writing Center."
Konsepto ti tagnawa daytoy a writing center. Awan ti pundona, ti laeng pamuon ket ti kaadda ti mayat nga agsakripisio a mangisuro ken dagiti mayat nga agsakripisio a masursuruan. Ubbing ti target ti Sentro, dayta ti maysa a napagnunumuan. Sadino ti pakasarakanna? Iti koma
Simple ti operasion ti Sentro: Duakami ken ni Rolly ti mangisuro, maaddaankami iti classroom iti eskuelaan iti sentro ti Banna, ti Banna National High School a pangisuruanna, adda designaranmi a siled/corner iti eskuelaan a pangipananmi kadagiti sumagmamano a libro, manuskrito, babasaen iti Iloko ken pakaipanan ti gallery dagiti mannurat nga Ilokano. Mangisurokami iti Sabado. Sakripisio daytoy nga awan bayadna para iti Iloko ken Literatura Iloko.
Nagsurat ni Apo Pete Duldulao, ti GIN President iti prinsipal ti Banna National High School para iti pannakapalubos ti lungalongmi. Maysa met a managparnuay ken premiado nga edukador ken visual artist ni Apo Alex Antonio A. Rupisan a prinsipal ti Banna National High School a naipasdek laeng idi tawen 2000 babaen ti nagaget ken nasaldet a mayor ti Banna, ni Hon. Jaime N. Abadilla. Managbasa iti Iloko ni Apo Rupisan ket immanamong a dagus iti `panagdagus' ti Sentro iti
. Idi nangrugi ti klase itay Hunio, nangrugikami metten. Banna National High School
II. Dagiti Teknik, Proseso ken Takuat
II. Dagiti Teknik, Proseso ken Takuat
Innem-a-pulo a nasurok ti nakalapmi nga estudiantemi (fellow). Naggapu dagitoy manipud iti uppat nga eskuelaan sekundaria iti Banna, ti Banna, Caribquib, Catagtaguen ken
Kasano nga irugimi ti panangisuro iti Iloko kadagitoy? Rinugianmi iti maysa a pamanunotan a nakalalaing dagitoy iti Ingles ken Filipino. Ngem dinamagmi no nakalalaingda iti Iloko. Inkompesarda a narigat a basaen ti kabukbukodanda a pagsasao a napaneknekanmi a kasta idi ipabasami dagiti daniw ni Cles B. Rambaud (iPinili, I.N.), ti Kadus ti Ugaw ken ti Itlog ti Kannaway. Agbeddalda nga agbasa nupay dida met agbeddal nga agsarita. Apay ngata?
Ditoy a nalagipmi manen ti kinuna ni Apo
Di ngata nakababain a nalaingkayo iti Ingles ken Filipino ngem agkarkarawakayo iti Iloko? pinangsintirmi. Immisemda a nagdumog. Espeling ti Iloko, ortograpia. Estoria bassit maipapan kadagiti nagkauna nga agsursurat iti Iloko. Simple laeng ti alagaden ditoy, inlawlawagmi: kasla iti Filipino: "kung alin ang bigkas, siyang baybay."
Takuat 1: Saan a narigat nga isuro dagiti ubbing iti ortograpia ti Iloko. Bassit ti kamalida nupay damagenda no ania ti kayat a sawen ti balikas nga ipaespelingmi kadakuada. Kaawatan a damoda a masagap dagita a balikas ngem ammoda met ti espelingna! Intuision, dayta ti adda kadakuada, wenno natural a pannaka-expose iti prinsipio ti ortograpia ti Iloko.
Takuat 2: Narigat nga ikkaten kadagiti ubbing ti pannakaisina ti affix kas iti –mo, -da, -kami (e.g., mapan kayo imbes a mapankayo, kukua mi imbes a kukuami)
Takuat 3: Pudno a di ikaskaso ni ubing nga Ilokano ti grammar ti lengguahena. Kas ninamnama, awan ti paggidiatan ti balay nga dakkel ken balay a dakkel; ti nakusel a innapuy iti nakusel nga innapuy. Kasta met iti: limmagto ti rabaw ti lamisaan ken iti limmagto iti rabaw ti lamisaan. Dagita ti naynay a makitami a biddut. Kas ehersisio, pinaisuratmi dagiti ammoda a pagsasao ken kankanta a nangkorehiranmi kadagiti erradoda.
Takuat 4: Adun ti napukaw iti kulturatayo. Saanen a maawatan dagiti ubbing dagiti ramit, kultura ken kannawidan a dinakamatmi a nakit- kitami pay laeng idi ubbingkami. Dagitoy a ramen ti nainaig kadagiti material nga usarenmi a mangisuro kadakuada. Nagtungpal nga ilawlawagmi no ania dagitoy. Kas pagarigan, ania
ti ugaw. Mitolohikal a parsua nga agtakaw iti pagbagasan, kunami met. Imbagami pay a nakapimpintas a simbolo ti mannanakaw iti pagkabanan ti gobierno. Pagarupenmi, awan ngatan dagiti nataengan a mahilig a manarsarita kadagiti ubbing maipapan kadagiti kapadasan ti puli? Wenno gapu ngata iti kaaddan ti telebision ket awanen ti mayat a dumngeg kadagiti "sarsarita ni apong no namituen ti sardam?" Lohikal nga addang ti panangisarunomi iti panagputar dagiti ubbing kadagiti sentences iti Iloko. kano
Takuat 5. Pasaray maipadron ti urnos ti Iloko a sentence iti urnos ti Ingles. Ania ngata ti agpayso, agpanunot kadin dagiti Filipino manipud iti Ingles wenno iti Ingles wenno automatik ti panagpatarus ti utekda? Adda dagiti mailaok a kastoy, "Ti ubing ket nalaing," imbes a kastoy: "Nalaing ti ubing," wenno "Ni nanangko ket napan nakimisa," imbes a "Napan nakimisa ni nanangko."
Uray iti panagsursuro dagiti ubbing iti Filipino, dandani amin a sentence a mausar ket kastoy : Ang saging ay hinog. Ang bahay namin ay nasa burol. Ang ate ko ay masungit. Mangrugi amin dagitoy iti ang (article `the') iti Ingles ket manmano a mangisursuro iti Filipino ti mangdillaw iti daytoy nabatad a pannakaipadron ti Filipino iti urnos ti Ingles. Linabananmin daytoy a kinakapsut ti Filipino bayat ti panangisursuromi iti campus journalism kadagiti ubbing. Saanmi nga impalubos a maikasta met ti kapay-an ti Iloko. Maaksion ken descriptive ti Iloko idinto ta ipangruna ti Ingles ti subject a pagpuligosan ti sentence. Dayta ti kangrunaan a pakaigidiatan ti Iloko iti Ingles ken pakaipadaanna met iti Filipino.
Takuat 6. Mangrugi dagiti ubbing nga agdaniw iti tipo a bukanegan wenno sarita-daniw. Base iti analisis dagiti immuna a sinurat dagiti ubbing, kabaelanda ti agdaniw iti kastoy:
Ni lola napan nakikaaruba
Binalonna 'tay pinadisna
Sinarakna babbaket padana
Agtindeken dida pay nagsisina
Wenno ti kastoy:
Ni manong baro napan nagpasiar
Sabsabongenna nga apagbukar
Ngem apagdanonna adun nataratar
A kotse, motor, bisikleta iti ruar
Simple dagitoy a rugi ti panagsurat ta nakaramut ngarud iti tradision ti daniw Iloko iti daniw paraangan wenno sarniw (sarita-daniw). Natural a pilosopo ni mannaniw nga Ilokano ket matiliwmo latta ti pilosopiana kadagiti kakasta a binnatog dagiti sarita-daniw.
Binalonna 'tay pinadisna
Sinarakna babbaket padana
Agtindeken dida pay nagsisina
Wenno ti kastoy:
Ni manong baro napan nagpasiar
Sabsabongenna nga apagbukar
Ngem apagdanonna adun nataratar
A kotse, motor, bisikleta iti ruar
Simple dagitoy a rugi ti panagsurat ta nakaramut ngarud iti tradision ti daniw Iloko iti daniw paraangan wenno sarniw (sarita-daniw). Natural a pilosopo ni mannaniw nga Ilokano ket matiliwmo latta ti pilosopiana kadagiti kakasta a binnatog dagiti sarita-daniw.
Takuat 7. Nawaras ti tema ken topiko a makita dagiti ubbing no agsuratda iti Iloko. Maidilig iti panagsuratda iti Ingles nga agpuligos laeng dagiti daniwda iti ayat, da nanang ken tatang ken iti nakaparsuaan (aglawlaw), apay ngata ta nakaad-adu gayam a topiko ti mabalin a suraten dagiti ubbing no agsuratda iti Iloko? Ditoy a mapaneknekantayo a maipeksa a nalaing dagiti ubbing dagiti pammaliiw, aspirasion, kinapudno ken riknada iti bukodda a pagsasao a saan ket nga iti ganggannaet a dila.
III. Dagiti Sinuratda
III. Dagiti Sinuratda
Kas pangramanan no ania ti ramen dagiti sinurat dagiti ubbing, inramanmi ida ditoy. Nabatad ti pilosopia iti daniw ti maysa nga ubing nga adda iti umuna a tukad ti high school – ti maysa a konklusion maipapan iti biag. Kastoy ti sinuratna:
PUSA KEN BAO
Naggaradugod ti bobeda
Adu a Bao, agtatarayda
Immisem ti Pusa
Immuli, dinarasna
Limsot, bobeda sinerrekna
Ti garadugod nayad-adda.
Ay ti Biag, tinniliwan
Ay ti Biag, linnemengan!
Sheila Mae Agamata, I-Amethyst
Banna National High School
Nagsalip ti dua a banag nga addaan talugading, dayta met ti topiko ti sabali pay a mannaniw:
BULAN KEN BITUEN
Rabii no rumuar dagiti bituen
Kasda la perlas kawes a narangen
Ti bulan pay met naglinged
`Ton sangarabii umisem met
Ay ta dagiti bituen, nagpukawda
Ta ti bulan dida masaba
No gayam naraniagda nga agpapada
Didanto pulos makapagkakadua!
Desiree Joy Calano,
Obserbasion met iti maysa a paset ti biag iti away ti insurat ti maysa. Nupay kasta adda nauneg nga ipasimudaagna:
PANAGSEKKA
Nabriat ti langit
Naigusod a sal-it
Napisang ti titileng
Gurruod a makapleng
Dagiti agseksekka nagbaribarida
Adda pay taraisbuen kadakuada
Ay, inyapuradat' obrada
Adut' naiwakas, nakerkerda
Ta dinagdag ti Langit ida.
Lovella Barao, Fourth Year
Caestebanan National High School
Parnuay ti ubing, makapaisem, addaan iti twist ti sinurat ti maysa a barito, nupay maysa daytoy a `nailinged' a komentario iti kinakurapay:
PAPSIKEL
Ting-to-ting-ting, kumkumliing
Ting-to-ting-ting, agibus binting.
Pinayapayak aglako't papsikel
Dinarasnat' nagpedal iti dadakkel
"Sagmamanot' maysa, manongko?"
"`Toy papsikelko, ading, sagsisingko."
Kinarawak ti nagyan iti bolsitok
Ngem ay, dagiti ramayko limsot!
Ephraim B. Abaro,
Kas iti panagtubo ti mula nga in-inut agingga iti agbunga, in-inut met ti panagrusing ti ragsak iti sabali pay a daniw ti maysa a balasitang.
MULA NI APONG
Manguddakudday ni Apong iti bangkagna
Agsarsarukod babaet' mulmulana
Apagtubo a kabatiti, pallang, okra
Tarong, paria, kamatis, kardis, parda
Nagpasiar manen kalpasanna,
Narangen mula, nakakita't bungada
Imbaberna ti bayog a sarukodna
Nakaranting, nangrugit' panagburasna!
Aleena Gale P. Rupisan
III-American Goldfinch
Catagtaguen National High School
Contrast wenno nabaringring a panangipresentar nga addaan pay pakatawa iti udina, dayta met ti pagpintasan ti sabali pay a daniw:
BONGGA
Addaytan ni Jean Karen Marie
Umay agbasa, ingget seksi
Ikinnikinnina ti magmagna
Tallotallo pay ti aritosna
Badonat' imported, nakabongbongga
Lipstick ken eyebrow impakapetna
Kunso chop-chop pay a pumarada
Iti klase nagsaludsodan ni maestrana
Uray la nagbullad sa nagnganga!
Brenda Lee Bactat, First Year
Banna National High School
Ania ti makitatayo iti laksid ti isasangbay dagiti pannubok, dagiti pakarigatan, dagiti pakarikutan? Para iti maysa nga ubing dinaniwna ti kastoy:
ROSAS KEN BAYAKABAK
Nagsipnget man ti langiten
Intinnagna man napigsa nga arbisen
Ne, ta agpayso a bumayakabaken
Tudo agindurog metten
Malayus man daytoy balayen
Alikamen amin maingato
Nagal-alak la ket iti bannogko.
Ngem idi kitaek dagiti mulak a rosas,
Makiay-ayamda iti bayakabak!
Princess Sheena Castillo, III-A
Catagtaguen National High School
Agarup kasta met la a kinapudno ti imparang pay ti maysa:
BANTAY
Anian a bannogko
Arig mapugsat angesko
Agkalimduosanak iti ling-etko
Ngem idi makadanonak
Iti aringgawis ti bantay
Nakitak ti ulep a makiinnangaw.
Princess Di Oasan
Caestebanan National High School
Irony, maysa a teknik a mangdillaw iti nadillaw, napalangguad, napangato a parsua. Dayta ti bugas ti kastoy a daniw:
LOLA
Ni Lola adda manen iti kaaruba
Natarabbit a mangpugpug-aw pinadisna
Kabukab a kabukab, adda uy-uyawenna
Kaaruba kano a dida ammot' aramidda
Tattao kano nga adut' pakapilawanna
Ta isu kan pay nalapsat, awan pay pumada.
Pinasarunuanna't garakgak ti estoriana
Ket nakitak latta dagiti nagparang a tuppolna.
Ania ti pakaidumaan ti baket ken ti balasang? Inlawlawag ti maysa a balasitang a mannaniw ti kastoy:
BAKET KEN BALASANG
Maysa a baket
Limmabas sanguanan ti baro
Nakabitbit iti nadagsen
Minulenglengan ti baro
Balasang ti limmabas
Nakaiggem iti kuaderno
Timmaray ni baro
Kunana: "'Modtoyen, adingko."
Uray ubing mariknana met dagiti problema ti panagtalon, ti rigat ti sistema ti agrikultura ken ekonomiatayo:
MANNALON
Ni mannalon amin ti paggastuanna
Panagarado, panagpakubota
Panagraep, panagkuliglig, panagsekka
Ganagan, inyut-utanganna
Insektisidio a pinagespreyna
Agraman pay padanum ti pagayna
Nagbugi, nagdawa, nagapit
Ngem naglako, naglaka met ti irik!
Adda gunggona ti kinasayaat, dayta met ti tema ti sabali pay a mannaniw. Kastoy ti panangiladawanna:
NATULNOG
Nagpayapay ni nanangna
Nagtaray isuna, insegida
Nagbilin, sumakdo't inumenda
Dardaras a di nagpangngadua
Anakko, aggaoka, kinunada
Daras a nagala't lunglonganda
Idi mapan agbasa, kinunan' nanangna
Dobliek ti alawansmo ita!
Lerma Espiritu
Catagtaguen National High School
Respeto, panagayat kadagiti nataengan, dayta met ti winarwar ti maysa nga agtutubo a mannaniw:
LAKAY
Daytoy naunget a lakay
Pasaray labakennak pay
Awan ungetna a naalumamay
Matana no agpungtot, kumilaw
Ngem diak kayat a sungbatan, uray
Ta daytoy naunget a lakay
Apongko a diak kayat a mapaay!
Toni Mai Madrid
Catagtaguen National High School
Salsaludsod no ania ti mapasamak iti masakbayan, dayta met ti nakaibatayan daytoy sabali pay a daniw:
MANGGA
Kitaem daydiay mulak a mangga
Nalapsat, nalangto a mabuybuya
Binantayak daydiay a sinibugan
Binuntonak pay sinako a ganagan
Saplit ti bagyo inna ngata madaeran
Waw ti tikag innanto ngata malabasan
Mapagpalamiisakto ngata ti rukbosna
Nanamekto ngata sinar-ay a bungana?
Christopher I. Calano,
Addaan iti social consciousness ti dadduma a daniw. Kastoy ti nasuabe a panangdillaw dagiti ubbing kadagiti mapaspasamak iti aglawlaw:
POLITIKO
Timmakder ni kandidato
"Daytoy a kalsada pasementokto
Daytoy a barangay hall pabaruekto"
Nagsipat dagiti tao
Nagdir-ida a nakialamano
Ngem naglibbi ni lilongko
Limmikud sa immadayo.
Amor Raymundo
Catagtaguen National High School
Konsepto dayta a surdongan met ti maysa manen a mannaniw iti sabali met a proposision ken panirigan:
IDI KEN ITA
Idi:
Binigat nga adut' sangaili
Iti balay ken opisinak
Agpatulongda, makigayyem
Agkiddaw iti kuarta
Ita:
Naabakak iti panagpipili
Naglidayen ti kasasaadmi
Dida pay kumita no masabatdakami
Lumiklikud dagiti umili
Joe Mark Duldulao
Catagtaguen National High School
Wenno dagiti napino a pannakaiparang ti agmamata, naangaw ken surdo a kinapudno babaen ti deskripsion:
INGKONG
Nakarubuaten ni Ingkong
Intayana ti dakulapna
Ken ni Nanangna
Inyawatanda iti saba
Ngem impuruakna
Iti lamisaan kinuykoy ni tatangna
Ti maudi a pirit ti kapeda.
Nasidap a talaga ti obserbasion dagiti ubbing. Kinakisang gapu iti kinakurapay ti galad (wenno panunot), dayta met ti tema ti maysa:
LATA
Agmalmalem a makitungtong
Iti sango ti naragsak nga ummong
Idi sumangpet idiay balayda
Kimmaradakad dagiti pinggan
Nakuskos ti kardero
Tinan-awanna ti lata
Nga awan nagyanna.
Marissa R. La Guardia
Caribquib National High School
No kinakisang gapu iti panagliway ti adda iti ngato, kinakisang man met laengen daytoy sumaruno a daniw. Ngem sabali ti gapuna:
MULENGLENG
Ina a napno't alahas ramramayna
Nakapannimid, nakamulengleng
Iti pimmalasio a taeng
Nakatapaya a mangbuybuya
Kadagiti kaldero a nakadata
Iti rabaw ti nalamiis a gas range
Ken iti nakalukat a pagbagasan
A nagkukotan ti pusa
Iti salas naringgor dagiti annakna
Agkomkompiuter ken agbuybuya
Iti beta a paw-it ni lakayna.
Kutonen ti asukar agingga nga adda sam-itna. No awan ngaruden? Warwaren ni mannaniw ti kastoy:
BALIKBAYAN
Idi simmangpet ni Ason
Kaaruba, kabagian
Aduda a dimmanon
Kanayon ti pamakan
Uray met ti painum
Naibus ti pirak
Kas naatian a danum
Idi agsubli isuna
Awan nagpayapay
Iti eroplano
Napasennaay.
Kinapudno ti panamagrakaya ti hueteng iti panagbiagtayo, dayta met ti dinillaw ti sabali pay a mannaniw:
HUETENG
Intayana amin a kuartana
Agraman pay para bugguongna
Namnamana mangabak isuna.
Iti rugak a dulang
Rinamanan ni lakayna
Ti digo ti dinengdeng
Naamnaw, nagmalanga:
Iti bangirna, agsursurat ni baketna
Dua
Maipakita latta ti paggidiatan ti kinakurapay ken kinabaknang kadagiti daniw. Kitaentay' daytoy.
LIMOS
Sinarunok ni Madam
Lumanitok dagiti nasileng
A sapatosna.
Iti sango ti simbaan
Linabsanna dagiti ima
A nakatanggaya
Kinarawak ti bolsak
Nagkaratikit
Ti itedko ken Apo a limos
"Pakawanennak,
Kinunak ket intinnagko
Ti sensilio
Iti kirriit a dakulap.
Sumagmamano laeng dagitoy kadagiti ubbing a kur-it a mabalin a kunaen a daniw–ti literature dagiti ubbing iti Iloko. Nupay diretso dagiti lengguahe a nausar, awan ti makuna nga inlemmeng dagiti ubbing, nabatad dagiti mensaheda, saan laeng a para kadakuada no di pay ket ad-adda a para kadatayo a nataengan.
IV. Balangat
Iti kalkalpas a pasalip ti Governor Roque Ablan Award for Iloko Literature iti Panagsurat iti Daniw para kadagiti estudiante iti sekundaria iti Ilocos Norte ken Laoag City, 14 a set ti daniw iti kadagupan ti 34 nga entry ti naggapu iti GUMIL-Ilocos Norte Youth Creative Writing Center iti Banna, Ilocos Norte.
Idi maipaulog ti resulta, inyalat ti dua kadagiti fellow ti GIN-YCWC ti umuna ken maikadua a gunggona iti GRAAFIL 2003: da Rachelle Ann A. Vinluan, umuna a gunggona babaen ti daniwna a "Kallautang Kdpy." ken Desiree Jhoy Calano, maikadua a gunggona babaen ti "Pannubok Kdpy." Agpadpada dagitoy nga estudiante iti
. Inawatda ti sertipiko ken cash prizeda iti GRAAFIL Seminar iti Ilocos Norte National High School, Laoag City, Agosto 6, ken nagdaniw ni Rachelle Ann iti Ablan Day Celebration iti Laoag City idi Agosto 9. Caribquib National High School
V. Dagiti Parikut ken Arapaap
V. Dagiti Parikut ken Arapaap
Saan nga asi-asi ti mangtubay kadagiti agtutubo a mannurat. Agpuonantayo iti anus ken tibker pakinakem ken panagsakripisio. Mayarig iti ubing ti Sentro. Nayanak iti kulluong ta ngamin awanan daytoy iti nabaknang a pasilidad wenno naranga nga opisina. Kas kadagiti immuna nga unibersidad iti Europa kalpasan ti Dark Ages, maysa daytoy a grupo dagiti mayat nga agsursuro ken mayat a mangisuro. Ket adu latta met ti parikut: (1) Kinakisang ti reperensia. Tapno nawadwada ti pannakaisuro ti panagsurat maakkal koma dagiti nakabaul a libro, manuskrito tapno agserbi a reperensia iti Sentro; (2) Pannakaikabil dagiti ladawan dagiti mannurat iti gallery ti Sentro kas sibibiag nga inspirasion dagiti ubbing a mannurat. (3) Sponsorship a ti kayatna a sawen panangtarabay iti maysa nga ubing a mannurat babaen ti pinansial a pakarikutan. Iti masungad a tawen, inton makaplastaren ti pilot center, mabalinen nga awisen dagiti tagasabali nga ili iti zona ti daya a paset ti Ilocos Norte; mabalin pay a maipasdek metten dagiti sabsabali pay a writing center ti GUMIL Ilocos Norte para iti pannakasanay dagiti agtutubo a mannurat.
Agserbi koma ket a kas paratignay daytoy tapno bangonen metten ti GUMIL Filipinas dagiti writing center kadagiti unibersidad ken kolehio iti Kailokuan ta suportaran met dagiti chapter dagiti adda iti sekundaria ken elementaria.
Iti pamanunotanmi, nasken dagiti creative writing center tapno adda masindadaan a pakatiponan dagiti agtutubo a mannurat. Iti kasta, saan a marigatan ti GUMIL Filipinas ken dagiti lokal a tsapter a mangurnong kadagiti masanay nga agtutubo aglalo iti proyekto daytoy a seminar-workshop ti panagsuratan. No tunggal establisadon a mannurat ket adda ipasdekna a writing center iti ilina (uray pay iti mismo a balayda no nasken) ket agawis kadagiti agtutubo a sanayenna, nagbilegen dayta nga addang iti pannakapabaknang ti Literatura Ilokana!
Napintas pay ti ar-aramiden dagiti kameng ti GIN nga isasarungkar iti Sentro ta agserbi dagitoy kas visiting panelist. Itay nabiit, immay da Pete Duldulao, Renato Taylan, Delfin Dumayas, Zaldy Cudal, Guillermo Concepcion, Velmarie Matutino ken Rodolfo Guittap kas panelist ket anian a ragsak dagiti ubbing a nagsalsaludsod kadakuada maipapan iti panagsurat. Naragragsak manen dagitoy idi agbukanegan da Appo Guiller, Zaldy ken Delfin! Ken imparang ni Apo Guiller no kasano ti mangdaniw iti maysa a dayag!
VI. Awis
VI. Awis
The
Resident Director
GUMIL Ilocos Norte Youth
Creative Writing Center
Banna National High School
Banna, Ilocos Norte
Banna, Ilocos Norte
Makiddaw met ti ibibisita ti siasino man a mannurat nga adda wayana iti Sabado iti Sentro ket mapagsaritanto/ maikkan iti waya a mangibinglay iti kapanunotan ken padasna iti panagsuratan.
Naipablaak iti RIMAT, Marso 2004.
Naipablaak iti RIMAT, Marso 2004.
Pannakaipasngay
Sadiay tanap, iburruang dagiti turod ti lawag
ket lukaisanna ti sipnget a naiyaplag iti aglawlaw,
agpakdaar dagiti napuyatan a kawitan,
a kas kadagiti linnaaw a nangagep kadagiti bulong ket agandap
iti matirwan a siray
ti naumbi a kuddot,
ti nakaissem, agdardarang ken dumarup nga apoy.
Ditoy siudad, sumirip ti lawag kadagiti abot
iti likudan dagiti natatayag a pasdek,
kumaribuso ti uni dagiti agdardaras a danapeg,
ken ti ungor ti tambutso nga umas-assok
salputenna ti diding,
kurikoranna ti lapayag dagiti nangkamat iti ramay ti relos.
Ladawan: http://www.wnrn.org
Nov 7, 2010 | Valenzuela City
Dagiti Kulalanti ken ti Dakkel nga Uram
Kalpasan ti saritak a Kulibangbang a nai-serialized iti Tawid News Magazine, daytoy ita ti pakakumikomak a bennaten. Manipud iti original a 20 panid a sarita, ikadakkelko tapno agbalin a nobela/mini-nobela.
Nagbalin nga inspirasionko dagitoy nga insekto para kadagiti saritak a suraten iti masakbayan. Maiparang kadagitoy a sinurat no ania a talaga ti mapaspasamak iti biagda, dagiti garawda iti sidong ti nakaparsuaan ken ti relasionda iti tunggal maysa a kas pinarsua. Kas iti kulibangbang ken kulalanti, madamak met nga i-draft ti tuwato, lawalawa ken kuton.
Dana a Kapupudnuan
kasapulan kadi a sumurotak met iti dana
a taltalaytayen dagiti mangay-ayab iti sirib?
wenno sumniasiak ket sumapolak
iti bukodko a desdes
a mangitunda kaniak
iti pudpudno a pakaisalakanan...
Nov 5, 2010 | Valenzuela City
Photo: http://pixdaus.com/single.php?id=253605
Subscribe to: Posts (Atom)


c: text/html

text:
ITI BAGANI UBBOG. Dagiti fellows ken panelists ken dadduma pay a timmabuno iti Pasnaan 6 iti papanda panagpasiar iti pagtaengan daydi Reynaldo A. Duque iti Bagani Ubbog, Candon, Ilocos Sur. Kinaragupda ti ading ni RAD a ni Cenon A. Duque Jr. (nakatakder, maikapito manipud kanawan) a nangted pay kadagiti sangaili iti napapateg a libro ni RAD (No Agsuratka Iti Sarita, GUMIL Filipinas Directory Of Ilokano Writers, ken GUMIL Filipinas: 25 A Tawen). Agpakanawan, nakatakder: June Agsi Gaygayed, Dr. Jaime G. Raras, Estela Bisquera-Guerrero, Edmundo A. Bisquera, Mercy Vergara-Yabes, Derick Marcel F. Yabes, Gynelle D. Follante, Ena Macabunga-Viloria, Vilmer V. Viloria, Apo Cenon, Dr. Freddie P. Masuli, Roy V. Aragon, Marie Rose Quitoriano-Rabang, Joseph C. Ganabo, Rhea Rose D. Berroy, ken Daniel L. Nesperos. Agpakanawan, nakamasngaad: Nestor Gonzales, Jimmy R. Agustin, Aldrine C. Molina, Ronnie E. Aguinaldo, ken Danilo B. Antalan (Rinetrato ni Paulene G. Gacusan)
-
-
Recent Posts
- Isasar-ong sadiay Bagani Ubbog…
- Dua a libro iti Tagnawa Series ti GUMIL Filipinas para 2016, maisagsagana
- PASNAAN 6: Panagpitpit ken Panagtenneb iti Agdadamo a Pluma iti Ili ni Isabelo Abaya: Panangnanam iti Kaimasan a Kalamay ken Kornik ken Panangtunton iti Dalan nga agpa-Bagani Ubbog
- Maikalima a Pasalip ALVIYA iti Sarita (2015-2016)
- FREE EBOOK DOWNLOAD: Tarabay iti Ortograpia ti Pagsasao nga Ilokano 2012
- Salip iti Ababa a Sarita ti Mayor Carlito F. Pentecostes, Jr. Awards for Ilokano Literature (Mayor CFPJ Awards), naluktan
- ‘Balay ti GUMIL’ iti Suso Beach, Sta. Maria, Ilocos Sur, maituloy
- 5th Pasnaan Literary Workshop ti GUMIL Filipinas, silulukaten
- 2 libro nga Ilokano, nangabak iti National Book Award
- Libro dagiti dandaniw a para ubbing, mayalnag
-
They’re Saying…
Categories
- bilingual education
- books
- creative non-fiction
- criticism
- culture
- drama
- education
- essay
- fiction
- history
- ilokano
- ilokano people
- ilokano poetry
- ilokano writers
- k-12
- language
- literary awards
- literary device
- mass media
- mother language education
- mother tongue-based education
- music
- news
- novel
- original ilokano music
- performance poetry
- philosophy
- poetry
- poetry reading
- politics
- publishing
- short story
- theory
- translation
- writers
- writers festival
- writers' group
- writers' workshop
Archives
Tagsalex yadao alviya ariel s. tabag ariel tabag bible books contest daniw erotic poetry fiction gumil gumil filipinas ilokano ilokano books ilokano erotic ilokano fiction ilokano language ilokano music ilokano poetry ilokano short story ilokano writers karapote language literary awards literary contest literary workshop mle ncca novel palanca pasnaan paulo coelho poem poetry poetry reading publishing sarita short story tagalog translation workshop writers writers' workshop writing writing contest
-

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Papa Adriano III
Ni Santo Papa Adriano III, ket isu ti Papa manipud idi 17 Mayo 884 aginggana idi Hulio 885. Isu ket naipasngay idiay Roma. Isu ket pimmusay idi 885 idiay San Cesario sul Panaro (Modena) kalpasan ti rugi ti panagbaniagan idiay Worms, iti moderno nga Alemania. Ti banag daytoy a panangbannigana tapno idi ket dumay-ay idiay dieta kalpasan idi nga inawis babaen ti Pranko nga Ari a ni Carlos III, ti Nalukmeg, tapno maikeddeng ti panagsasaruno iti Nasantuan a Romano nga Imperio[1] ken pakisinnaritaan ti dumakdakkel a bileg dagiti Saraseno.
Ti kultona ket naikeddeng idi 1891, ken ti rambakan nga aldawna ket Hulio 8.[2]
Ti ipupusayna ken ti pannakaipunpunna idiay simbaan ti San Silvestro Nonantola Abbey idiay asideg ti Modena[3] ket naipalpalagipan kadagiti nakitkitikitan (c. 1122) a nagkuadro ti ruangan ti simbaan. Dagiti pakalaglagipanna ket mabirukan idiay asideg ti nangato nga altar idiay.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Richard P. McBrien, Dagiti biag dagiti Papa: Dagiti pontipikado manipud kenni Santo Pedro aginggana kenni Juan Pablo II, (HarperCollins, 2000), 143.
- ^ Hadrian III, Francois Bougard, Ti Kinapapa: Ti Ensiklopedia, Tomo.2, ed. Philippe Levillain, (Routledge, 2002), 682
- ^ Hadriano III, Francois Bougard, Ti Kinapapa: Ti Ensiklopedia, Tomo.2, 682.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Papa Adriano III iti Wikimedia Commons


text:
Caucasus—Kabambantayan nga Aduan iti Lenguahe
IPAPANMO nga addaka iti kabambantayan a rehion a dandani kadkadakkel ti Espania. Nasdaawka ta nagadu gayam ti nagduduma a nasion sadiay, a tunggal maysa ket adda bukodna a lenguahe. Iti dadduma a lugar, dagiti agnanaed iti agaassideg a bario ket saan pay ketdi nga agkikinnaawatan iti pagsasao! Sigurado a nasdaaw met dagiti nagkauna nga eksperto iti geograpia ta dineskribir ti maysa kadakuada ti kasta a rehion—ti Caucasus—kas kabambantayan nga aduan iti lenguahe.
Ti Caucasus Mountains ket adda iti nagbaetan ti Black Sea ken Caspian Sea. Daytoy a rehion ti pagsasabtan dagiti kontinente ken sibilisasion isu a nabayagen ti pakasaritaanna ken nabaknang ti kulturana. Agdinamag dagiti agnanaed sadiay a nadayaw kadagiti natataengan, pagay-ayatda ti agsala, ken managpadagusda. Ngem ti pagsidsiddaawan unay ti adu nga agpaspasiar iti Caucasus ket ti nagadu nga agduduma a tribu ken lenguahe—kinaagpaysuanna, ad-adu ti lenguahe sadiay ngem iti aniaman a kadkadakkelna a rehion iti Europa.
Nakaskasdaaw a Kinanadumaduma
Idi maikalima a siglo B.C.E., impadamag ti Griego a historiador a ni Herodotus: “Adu ken nadumaduma a kita ti nasion ti agnanaed iti Caucasus.” Idi agarup rugrugi ti umuna a siglo C.E., insurat ti sabali pay a Griego a historiador a ni Strabo nga adda 70 a tribu iti dayta a rehion. Adda bukod a lenguahe ti tunggal tribu ken nagnegosioda idiay Dioscurias, nga ayan itan ti moderno a siudad ti Sukhumi, iti Black Sea. Kalpasan ti sumagmamano a dekada, insurat ti maysa a Romano nga eskolar a ni Pliny a Laklakay a kasapulan dagiti Romano ti 130 a managipatarus tapno makapagnegosioda idiay Dioscurias.
Nasurok a 50 a tribu ti agnanaed pay laeng iti Caucasus. Tunggal maysa ket adda bukodna a kostumbre ken masansan nga adda pakabigbiganda a kawes, arte, ken arkitektura. Di kumurang a 37 a lokal a lenguahe ti adda sadiay—dadduma ti us-usaren ti minilion, idinto ta ti dadduma ket maus-usar laeng kadagiti partikular a bario. Ti Republic of Dagestan iti Russia, nga addaan iti 30 a lokal a tribu, ti lugar a kaaduan iti lenguahe iti dayta a rehion. Agingga ita, di pay nalawag kadagiti eksperto no kasano ti panagkakanaig amin dagita a lenguahe ken no kasanoda a timmaud.
Kayatmo kadi a makita no ania ti itsura dagiti lenguahe iti Caucasus? Ti www.jw.org, nga opisial a Web site dagiti Saksi ni Jehova ket mangipabpablaak iti nasurok nga 400 a lenguahe. Karaman kadagita ti dadduma a maus-usar iti Caucasus, ti nakaskasdaaw a rehion a maitutop a madeskribir kas kabambantayan nga aduan iti lenguahe.


text:
Kategoria:Pampanid nga aglaon kadagiti plantilia ti dakamat nga addaan kadagiti nasukatanen a parametro
Daytoy a kategoria ket surotenna dagiti panid nga agus-usar kadagiti plantilia ti dakamat nga agus-usar kadagiti di maus-usar wenno nasukatanen a parametro.
Dagiti plantilia ti CS1 a nabaliwanen nga agusar ti Modulo:Citation/CS1 ket aginayon kadagiti panid iti datoy a kategoria no ti dakamat ket aglaon iti aniaman kadagiti parametro ti
|coauthors=,
|day=, wenno
|month=. Para kadagiti sabali a nasukatanen parametro dagiti nabaliwanen a plantilia nga agiparang kadagiti mensahe ti biddut ken agus-usar kadagiti sabali a pagsurotan a kategoria.
Ti dakamat ket agus-usar kadagiti nasukatanen a parametro
Kadagiti mapalabas a panawen, adda dagiti parametro a daanen wenno saan a nasken. No mapasamak daytoy, mailasin dagiti parametro a kas nasukatanen. Maaw-awis dagiti editor nga agusarda kadagiti sabali a parametro a makatungpal iti isu met laeng a panggep a kas dagiti nasukatanen. Dagiti nasukatanen a prametro ti CS1|2 ket nailistada iti sumaganad tabla, ken mairaman dagiti maisingasing a mangsukat a parametro. Dagiti nagan ti parametro ket sensetibo iti kadakkel ti letra. Mainamnama dagiti editor a saan a maituloy ti suporta dagiti nasukatanen a parametro.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, agusar ti nasuportaran a parametro.
Dagiti panid nga addaan iti daytoy a biddut ket automatikoda a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga aglaon kadagiti plantilia ti dakamat nga addaan kadagiti nasukatanen a parametro.[a]
Bayat a kaaduan kdagiti mensahe ti biddut ti Panagdakamat nga Estilo 1 ken Panagdakamat nga Estilo 2 ket makita dagiti amin nga agbasbasa adda met dagiti agtultuloy a nailemmeng. Dagiti editor nga agkayat a mangkita kadagiti amin a mensahe ti biddut ti CS1|2 ket mabalinda nga ipakita babaen ti panagpabaroda iti bukodda a CSS ti sapasap wenno kudil a mairaman dagiti makita a kodigo dita baba:
.citation-comment {display: inline !important;} /* Ipakita amin a mensahe ti biddut ti Panagdakamat nga Estilo 1 */
Urayno naikabil daytoy a css, dagiti nadadaan a panid ti cache ti Wikipedia ket mablin a saan a napabaro a mangipakita dagitoy a biddut urayno ti panid ket nailista a kas maysa kadagiti pagsurotan a kategoria. Ti NULLEDIT ket mangresolba daytoy a parikut.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti panid dagiti nagan ti espasio ti Kategoria tungtungan, Papeles tungtungan, Tulong tungtungan, MediaWiki tungtungan, Modulo tungtungan, Taungtungan, Plantilia tungtungan, Agar-aramat, Agar-aramat tungtungan, ken Wikipedia taungtungan ket saanda a nairaman kadagiti kategoria ti pagsurotan ti biddut.
Pampanid iti kategoria "Pampanid nga aglaon kadagiti plantilia ti dakamat nga addaan kadagiti nasukatanen a parametro"
Dagiti sumaganad a 19 a panid ket adda iti daytoy a kategoria, manipud iti 19 a dagup.


text:
Baguio
Ti Siudad ti Baguio ket maysa a primera a klase a siudad iti probinsia ti Benguet iti isla ti Luzon iti Filipinas. Impasdek kas siudad dagiti Amerikano idi 1900 ken pinusgan ti Asemblea ti Filipinas kas Kalgaw a Kapitolio iti Filipinas idi Hunio 1, 1903. Iti kada kalgaw, mapan ti Gobierno iti Filipinas iti Baguio ket idiay a matarawidwidan ti pagilian. Adda Mansion ti Presidente, dagiti opisina ti Korte Suprema ken Lehislatibo iti Baguio. Ti met laeng Siudad ti Baguio ti nagyanan ti opisina ti Rehion Administratibo ti Kordiliera (Kordiliera Administratibo a Rehion wenno KAR).
Sakupen ti Siudad ti Baguio ti 49 a kuadrado kilometro ti naturod a dagdaga iti maysa a banak nga aganay a 1,500 metro ti kangatona iti akin-abagatan a laud a deppaar ti kabambatayan ti Kordiliera a Tengnga iti amianan a Luzon. Pinalawlawan ti probinsia ti Benguet a sigud a nakaipasetanna kas maysa nga ili sakbay a napagbalin kas agwaywayas a siudad. Kabeddeng ti Baguio ti ili ti Tuba iti abagatan ken laud, ti Itogon, Benguet iti daya, ken ti La Trinidad a kapitolio ti Benguet iti amianan.
Tallo ti kangrunaan a dalanan a sumang-at iti Baguio, ti Kalsada Kennon a mangrugi iti Rosario, La Union, ti Kalsada Marcos manipud iti Agoo, La Union, ken ti Naguilian a Kalsada manipud Bauang, La Union.
Dagiti maar-aramat a pagsasao iti Baguio ket Ilokano, Ingles, Kankana-ey, Ibaloi, Itogon, Tagalog, Pagsasao nga Intsik, Aleman, Olandés, ken Koreano.
Dagiti linaon
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Siudad ti Baguio iti 129 a barbaranggay.[2]
- Apugan-Loakan
- Asin Road
- Atok Trail
- Bakakeng Central
- Bakakeng North
- Happy Hollow
- Balsigan
- Bayan Park West (Bayan Park)
- Bayan Park East
- Brookspoint
- Brookside
- Cabinet Hill-Teacher's Camp
- Camp Allen
- Camp 7
- Camp 8
- Campo Filipino
- City Camp Central
- City Camp Proper
- Country Club Village
- Cresencia Village
- Dagsian, Upper
- DPS Area
- Dizon Subdivision
- Quirino Hill, East
- Engineers' Hill
- Fairview Village
- Fort del Pilar
- General Luna, Upper
- General Luna, Lower
- Gibraltar
- Greenwater Village
- Guisad Central
- Guisad Sorong
- Hillside
- Holy Ghost Extension
- Holy Ghost Proper
- Imelda Village
- Irisan
- Kayang Extension
- Kias
- Kagitingan
- Loakan Proper
- Lopez Jaena
- Lourdes Subdivision Extension
- Dagsian, Lower
- Lourdes Subdivision, Lower
- Quirino Hill, Lower
- General Emilio F. Aguinaldo
- Lualhati
- Lucnab
- Magsaysay, Lower
- Magsaysay Private Road
- Aurora Hill Proper
- Bal-Marcoville (Marcoville)
- Quirino Hill, Middle
- Military Cut-off
- Mines View Park
- Modern Site, East
- Modern Site, West
- New Lucban
- Aurora Hill, North Central
- Sanitary Camp, North
- Outlook Drive
- Pacdal
- Pinget
- Pinsao Pilot Project
- Pinsao Proper
- Puliwes
- Pucsusan
- MRR-Queen Of Peace
- Rock Quarry, Lower
- Salud Mitra
- San Antonio Village
- San Luis Village
- San Roque Village
- San Vicente
- Santa Escolastica
- Santo Rosario
- Santo Tomas School Area
- Santo Tomas Proper
- Scout Barrio
- Session Road Area
- Slaughter House Area
- Sanitary Camp South
- Saint Joseph Village
- Teodora Alonzo
- Trancoville
- Rock Quarry, Upper
- Victoria Village
- Quirino Hill, West
- Andres Bonifacio (Lower Bokaw
- Legarda-Burnham-Kisad
- Imelda R. Marcos (La Salle)
- Lourdes Subdivision, Proper
- Quirino-Magsaysay, Upper (Upp
- A. Bonifacio-Caguioa-Rimando
- Ambiong
- Aurora Hill, South Central
- Abanao-Zandueta-Kayong-Chugum
- Bagong Lipunan (Market Area)
- BGH Compound
- Bayan Park Village
- Camdas Subdivision
- Palma-Urbano (Cari?o-Palma)
- Dominican Hill Mirador
- Alfonso Tabora
- Dontogan
- Ferdinand (Happy Homes-Campo)
- Happy Homes (Happy Homes-Lucban)
- Harrison-Claudio Carantes
- Honeymoon (Honeymoon-Holy Ghost)
- Kabayanihan
- Kayang-Hilltop
- Gabriela Silang
- Liwanag-Loakan
- Malcolm Square-Perfecto
- Manuel A. Roxas
- Padre Burgos
- Quezon Hill, Upper
- Rock Quarry, Middle
- Phil-Am
- Quezon Hill Proper
- Middle Quezon Hill Subdivision
- Rizal Monument Area
- SLU-SVP Housing Village
- South Drive
- Magsaysay, Upper
- Market Subdivision, Upper
- Padre Zamora
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Siudad ti Baguio ket mabirukan iti 5,200 pie ti ngato ti lessaad ti baybay, ken naiyumok iti kaunegan ti kabambantayan ti Tengnga a Kordiliera iti akin-amianan a Luzon. Ti siudad ket napalikmutan babaen ti probinsia ti Benguet. Daytoy ket sakupenna ti bassit a lugar iti 57.5 kuadrado kilometro (22.2 kd mi). Kaaduan iti naparang-ay a paset ti siudad ket naipatakder iti di nadalumpinas, turod a rabaw ti daga ti akin-amianan a paset. Idi nagaramid ti plano ni Daniel Burnham para iti siudad, inaramidna ti munisipio a kas puntos a reperensia ti pagpatinggaan a gay-at ti siudad iti 8.2 kilometro (5.1 mi) manipud ti daya aginggana iti laud ken iti 7.2 kilometro (4.5 mi) manipud ti amianan aginggana iti 2 kilometro (1.2 mi) iti abagatan. Daytoy ti kanagtuan a nangruna asiudad iti Filipinas iti termino ti kangato. Ni Andy Chen ket nagsurat ti maipanggep ti Heograpia ti Baguio idi 1910.
Klima[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Siudad ti Baguio ket mangipakita ti klima ti subtropikal a kabambantayan babaen ti pannakaidasig ti klima ti Köppen. Ti siudad ket naamammuan para iti kalalaingan a klimana. Gapu ti daytoy ti Baguio ket nabirngasan a kas ti "Kalgaw a Kapitolio ti Filipinas". Gapu ti kangatona, ti temperatura ti siudad ket 8 a grado Celsius a nababbaba no maipada ti napipia a temperatura iti amin a paset ti pagilian.[4] Ti napipia a temperatura ket sumakop manipud ti 15 aginggana ti 23 grado Celsius. Kadawyan daytoy a nababbaba iti las-ud ti naladaw ken nasapa a bulbulan ti tawen. Ti kababaan idi a nairehistro a temperatura ket 6.3 grado Celsius idi Enero 18, 1961. Daytoy ket maigiddiat ti amin a panawen a kangato iti 30.4 grado Celsius a nairehistro idi Marso 15, 1988 idi las-ud ti El Niño a tiempo idi 1988.[5] Ti Baguio ket manmano laeng a malabsanna ti 26 grado Celsius uray iti las-ud ti kapudotan a paset ti tawen.
Kasla met laeng dagiti siudad nga addan ti klima ti subtropikal a kabanbantayan, ti Baguio ket madmadlaw a makakitkita ti bassit a panagtudtudo iti las-ud ti namaga tiempo. Nupay kasta, ti siudad ket addaan ti adu unay a panagtudtudo iti las-ud ti ti tiempo ti tudo, kadagiti bulan ti Hulio ken Agosto ti addaan ti napipia ti ad-adu ngem 1,000 mm (39 in) a tudo. Ti Baguio ket agpipia ti sumurok a 4,500 mm (177 in) iti tinawen a tudo.
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Benguet". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 10 Hulio 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015] (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Panagbanniaga a Pakaammo ti Siudad ti Baguio, Filipinas". Asia Travel. Naala idi 26 Pebrero 2013.
- ^ Basilan, Jacquelyn; Khristine Love Vicente (17 Disiembre 2008). "Baguio wakes up to coldest morn in 2008". Breaking News / Regions. Philippine Daily Inquirer. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 19 Disiembre 2008. Naala idi 12 Enero 2009.
- ^ "Weatherbase: Baguio, Dagiti Rekord ken dagiti Napipia ti Filipinas". Weatherbase. Naala idi 22 Nobiembre 2011.
- ^ "Probinsia ti Benguet". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 10 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)
- Baguio (Administratibo a nawaya manipud iti probinsia, ngem naigrupo iti Benguet babaen ti Opisina ti Nailian nga Estadistika)


text:
Kalawit, Zamboanga del Norte
Ti Kalawit ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Zamboanga del Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Kalawit ket nabennebenneg iti 14 a barbaranggay.[2]
- Batayan
- Botong
- Concepcion
- Daniel Maing (Dominolog)
- Fatima (Lacsutan)
- Gatas
- Kalawit (Poblacion)
- Marcelo
- New Calamba
- Palalian
- Paraiso
- Pianon
- San Jose
- Tugop*
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Zamboanga del Norte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 17 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Zamboanga del Norte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 17 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Eukariota
Ti eukariota ket maysa nga organismo a dagiti selulana ket aglaon ti tengnga ken dadduma pay nga organulo a nabalkot iti kaunegan dagiti kulanit. Dagiti eukariota ket pormal dagitoy a takson ti Eukaria wenno Eukariota. Ti nailawagan a kulanit a mangbedbed nga estruktura a mangikabil pakailasinan kadagiti selula ti eukariota manipud kadagiti selula ti prokariota ket ti tengngana, wenno nuklear a sobre, iti kaunegan a ti pakaawitan ti henetiko a materiales.[1][2][3] Ti kaadda ti tengnga ket mangited kadagiti eukarita kadagiti naganda, a nagtaud manipud ti Griego ti eu (eu, "nasayaat") ken kάpuov (karyon, "nues" wenno "kernel").[4] Kaaduan kadagiti eukariota a selula ket aglaonda pay ti sabsabali a bedbed dagiti kulanit nga organulo a kas ti mitochondria wenno ti Golgi nga aparato. Iti pay maipatinayon, dagiti mula ken ken algas ket aglaonda kadagiti kloroplasto. Adu kadagiti uniselular nga organismo ket dagiti eukariota, a kas ti protozoa. Amina dagiti multiselular nga organismo ket dagiti eukariota, mairaman dagiti ayup, mulmula ken dagiti fungus.
Ti pannakabingbinga ti selula kadagiti eukariota ket aggiddiat manipud kadagiti organismo nga awan tengngana (Prokariota). Adda dagiti dua a kita ti proseso ti pannakabingbingay. Iti mitosis, ti maysa a selula ket mabingbinga nga agpataud kadagiti dua a henetiko nga agpada a selula. Iti meiosis, a nasken iti seksual reproduksion, ti maysa a selula ti diploid (adda dua a kromosoma, maysa manipud iti tungngal maysa a nagannak) ket mapan iti panagtitipon manen iti tunggal maysa aparis dagiti kromosoma ti nagannak, ken into pay ti dua nga addang iti panagbingbingay ti selula, a pagbanagan iti uppat a selula ti haploid (gametes). Iti tunggal maysa a gamete ket addaan laeng ti maysa a komplemento dagiti kromosoma, ti tunggal maysa ket naisangayan a laok ti dagiti mainaig a paris dagiti kromosoma ti nagannak.
Ti dominio nga Eukariota ket agparang a kas monopiletiko, ken isu nga mangbukel ti maysa kadagiti tallo a dominio ti biag. Dagiti dua a sabali a dominio, ti Bakteria ken ti Archaea, ket dagiti prokariota ken awan dagiti langa a kasla dita ngato. Dagitieukariota ket mangirepresenta ti bassit-usit a minoridad iti amina a sibibiag a banag;[5] uray ti bagi ti tao adda daytoy ti ad-adu ngem 10 a beses ngem dagiti mikrobio ngem dagiti selula ti tao.[6] Nupay kasta, gapu ti kadakkelda, ti kolektibo a biomasada iti sangalubongan ket nakarkulo iti agarup a kapada dagiti prokariota.[7] Dagiti eukariota ket immunada a naparang-ay idi 1.6–2.1 bilion a tawtawen.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Youngson, Robert M. (2006). Collins a Diksionario ti Biolohia ti Tao. Glasgow: HarperCollins. ISBN 0-00-722134-7.
- ^ Nelson, David L.; Cox, Michael M. (2005). Lehninger Principles of Biochemistry (4th nga ed.). New York: W.H. Freeman. ISBN 0-7167-4339-6.
- ^ Martin, E.A., ed. (1983). Macmillan a Diksionario dagiti Siensia ti Biag (2nd nga ed.). Londres: Macmillan Press. ISBN 0-333-34867-2.
- ^ "eukaryotic". Online a Diksionario ti Etimolohia.
- ^ Whitman W, Coleman D, Wiebe W (1998). "Dagiti prokariota: Ti di nakitkita unay a kaaduan". Proc Natl Acad Sci USA. 95 (12): 6578–83. Bibcode:1998PNAS...95.6578W. doi:10.1073/pnas.95.12.6578. PMC 33863. PMID 9618454.
- ^ Zimmer, Carl (13 Hulio 2010). "Kasano nga Agsalaknib ken Mangipalawag Kaniatayo dagiti Mikrobio". New York Times. Naala idi 17 Hulio 2010. Kitaen pay ti mikrobiome.
- ^ Whitman, Coleman, and Wiebe, Prokaryotes: Ti di nakitkita a kaaduan, Proc. Natl. Acad. Sci. USA, Vol. 95, pp. 6578–6583, June 1998


text:
Dagiti lehislatibo a distrito iti Isabela
Dagiti Lehislatibo a Distrito iti Isabela, ket isu dagiti umuna, maikadua, maikatlo, maikapat a distrito, ken dagitoy dagiti pannakabagi ti Probinsia ti Isabela ken ti nawaya a siudad iti Santiago iti Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas. Ti probinsia ket nairepresenta idi ti maymaysa a lehislatibo a distrito aginggana idi 1972. Daytoy ket paset idi ti pannakabagi ti Rehion II manipud idi 1978 aginggana idi 1984, ken manipud idi 1984 aginggana idi 1986, daytoy ket nagbutos kadagiti tallo a sapasap a pannakabagi. Idi 1986, daytoy ket naidistrito manen kadagiti uppat a lehislatibo a distrito.
Dagiti linaon
Umuna a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
- Siudad: Ilagan
- Dagiti ili: Cabagan, Delfin Albano, Divilacan, Maconacon, Palanan, San Pablo, Santa Maria, Santo Tomas, Tumauini
- Populasion (2007): 343,020
Maika-2 a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti ili: Aurora, Benito Soliven, Burgos, Gamu, Mallig, Naguilian, Quezon, Quirino, Roxas, San Manuel, San Mariano
- Populasion (2007): 331,138
Maika-3 a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
- Siudad: Cauayan
- Dagiti ili: Alicia, Angadanan, Cabatuan, Luna, Reina Mercedes, San Guillermo, San Mateo
- Populasion (2007): 362,031
Maika-4 a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
- Siudad: Santiago1
- Dagiti ili: Cordon, Dinapigue, Echague, Jones, Ramon, San Agustin, San Isidro
- Populasion (2007): 365,306
- ^1 Naway a komponente a siudad manipud idi Hulio4, 1994. Nawaya manipud iti probinsia ken saan nga agbutos para kadagiti opisial ti probinsia babaen ti Republika Tignay Blng. 7720. Kaduan alaeng nga agbutos ti Isabela para iti kongresional a representasion.
- ^2 Pimmusay idi Pebrero 26, 2003.
- ^3 Nabutosan a mangko,pleto ti saan a nagpaso a termino ti sinarunona, nnagrugi iti opisina idi Mayo 19, 2003.
Maymaysa a distrito (awanen)[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^1 Inikkat babaen ti Asemblia.
Jernegan, Prescott F. (2009). The Philippine Citizen. BiblioBazaar. p. 80. ISBN 978-1-115-97139-3.
Sapasap (awanen)[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Kongresional a Biblioteka iti Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas


text:
1Sinarita ni Jesus kadakuada daytoy a pangngarig tapno isurona ida a masapul nga agkararagda a kanayon ken dida pukawen ti namnamada. 2Kinuna ni Jesus, “Adda idi maysa a hues iti maysa nga ili. Saan nga agbuteng iti Dios ket awan raraemenna a tao. 3“Adda met maysa a balo a babai iti dayta met laeng nga ili. Masansan a mapan iti hues a kunkunana, ‘Tulongannak kadi a mangtunton iti kalintegak iti kabusorko!’ 4“Nabayag a di inkaskaso ti hues, ngem kamaudiananna, kinunana iti bagina, ‘Nupay no diak agbuteng iti Dios ken awan raemek a tao, 5ngem gapu ta maumaakon a singsingaen daytoy a balo, itedko man laengen ti dawdawatenna. No saan, dinakto sardengan a ringringgoren ket maibuston ti anusko.’” 6Intuloy ti Apo: “Nangngegyo ti kinuna ti dakes a hues? 7Ket dinto aya tulongan ti Dios dagiti tattaona nga umas-asug kenkuana iti aldaw ken rabii? Dinanto kadi dardarasen ti tumulong kadakuada? 8Ibagak kadakayo a dagdagusennanto nga ipaay kadakuada ti hustisia. Ngem inton umay ti Anak ti Tao, addanto ngata masarakanna a pammati ditoy daga?” 9Sinarita pay ni Jesus daytoy a pangngarig kadagiti tattao a mangitangtangsit iti kinaimbagda ken manguy-uyaw kadagiti sabsabali. 10“Adda dua a lallaki a napan nagkararag idiay Templo: maysa ti Fariseo, maysa ti agsingsingir iti buis. 11“Nagtakder ti Fariseo iti napakni a lugar ket inkararagna a siuulimek: ‘Agyamanak kenka, O Dios, ta saanak a kas kadagiti dadduma a naagum, naulbod wenno makikamkamalala. Agyamanak met ta saanak a kas iti daytoy nga agsingsingir iti buis. 12Maminduaak nga agayunar tunggal lawas, ket itedko ti apagkapullo ti amin a masapulak.’ 13“Ngem nagtakder iti adayo ti agsingsingir iti buis ket dina pay itangad dagiti matana sadi langit. Dinandanogna ketdi ti barukongna ket kinunkunana, ‘O Dios, kaasiannak kadi a managbasol!’” 14Kinuna ni Jesus, “Ibagak kadakayo, nagawid ti agsingsingir iti buis a napalinteg iti sangoanan ti Dios. Ngem ti Fariseo, saan a napalinteg. Ta ti mangitantan-ok iti bagina, maipababanto. Ngem ti mangipababa iti bagina, maitan-okto.” 15Adda sumagmamano a tattao a nangyeg kadagiti ubbingda tapno ipatay ni Jesus ti imana kadakuada. Nakita dagiti adalan ket inungtanda ida iti kasta nga inaramidda. 16Ngem inayaban ni Jesus dagiti ubbing, ket kinunana, “Palubosanyo dagiti ubbing nga umay kaniak. Diyo paritan ida, ta dagiti kas kadakuada ti agtagikua iti Pagarian ti Dios. 17Laglagipenyo a ti siasinoman a di umawat iti Pagarian ti Dios a kas iti panangawat ti maysa nga ubing, saanto a makastrek sadiay.” 18Nagsaludsod ken ni Jesus ti maysa a panguloen a Judio. “Naimbag a Maestro,” kinunana, “ania ti aramidek tapno magun-odko ti biag nga agnanayon?” 19Kinuna ni Jesus, “Apay nga awagannak iti naimbag? Awan ti naimbag no di laeng ti Dios. 20Ammom dagiti bilbilin: ‘Dika makikamalala; dika mamapatay; dika agtakaw; dika agsaksi iti ulbod; agraemka kadagiti nagannak kenka.’” 21“Sipud pay idi ubingak, tinungtungpalko amin dagitoy a bilin,” insungbat ti lalaki. 22Idi mangngeg daytoy ni Jesus, kinunana, “Adda pay maysa a pagkurangam. Ilakom amin a sanikuam samo ited kadagiti napanglaw ti naglakoam ket addanto kinabaknangmo sadi langit. Kalpasanna, umayka sumurot kaniak.” 23Ngem nagladingit ti tao idi mangngegna daytoy, agsipud ta adu ti sanikuana. 24Nakita ni Jesus ti liday ti baknang. “Nagrigat ketdin a sumrek dagiti nabaknang iti Pagarian ti Dios!” kinunana. 25“Nalaklaka ti ilulusot ti maysa a kamelio iti abut ti dagum ngem ti iseserrek ti baknang iti Pagarian ti Dios.” 26Nangngeg dagiti tattao ti kinuna ni Jesus. “Siasino ngaruden ti maisalakan?” sinaludsodda. 27“Ti saan a mabalin kadagiti tattao, mabalin iti Dios,” insungbat ni Jesus. 28Kinuna ngarud ni Pedro, “Adtoy, binaybay-anmi dagiti balbalaymi ket simmurotkami kenka.” 29“Wen,” kinuna ni Jesus kadakuada, “ibagak daytoy kadakayo: ti siasinoman a nangpanaw iti balay, asawa a babai, kakabsat a lallaki, nagannak wenno annakna gapu iti Pagarian ti Dios, 30ad-adunto nga adayo ti awatenna ditoy a biag, ket iti masakbayan, biag nga agnanayon.” 31Inyadayo ni Jesus dagiti sangapulo ket dua nga adalan ket kinunana kadakuada, “Denggenyo! Sumang-attay idiay Jerusalem, ket matungpalto sadiay ti amin nga insursurat dagiti profeta maipapan iti Anak ti Tao. 32Mayawatto kadagiti Hentil a mangang-angaw, mangpabpabain ken mangtuptupranto kenkuana. 33Sapliten ken papatayendanto, ngem agungarto iti maikatlo nga aldaw.” 34Awan a pulos kadagitoy ti naawatan dagiti adalan. Nailinged kadakuada ti kaipapanan dagiti balikasna, ket dida ammo no ania ti sasawen ni Jesus. 35Idi asidegen ni Jesus idiay Jerico, adda maysa a bulsek nga agtugtugaw ken agpalpalama iti igid ti dalan. 36Nangngegna dagiti tattao nga aglabas ket sinaludsodna, “Apay, ania dayta?” 37“Lumabas ni Jesus a taga-Nazaret,” kinunada kenkuana. 38Iti kasta, impukkaw ti bulsek, “Jesus nga Anak ni David! Kaasiannak kadi!” 39Inungtan dagiti adda iti sango ket imbagada kenkuana nga agulimek. Ngem inyad-addana ketdi ti nangipukkaw, “Anak ni David, kaasiannak kadi!” 40Nagsardeng ngarud ni Jesus ket imbilinna a yasidegda kenkuana ti bulsek. Idi nayasidegen, sinaludsod ni Jesus kenkuana, 41“Ania ti kayatmo nga aramidek kenka?” “Apo,” kinuna ti bulsek, “Kayatko a makakitaak koma.” 42“Makakitakan!” insungbat ni Jesus. “Ti pammatim ti nangpaimbag kenka.” 43Dagus a makakitan ti bulsek. Simmurot ken ni Jesus ket indaydayawna ti Dios. Idi makita dagiti tattao ti napasamak, indaydayawda met ti Dios.
Copyright
Learn More


text:
Marie Curie
Ni Marie Skłodowska-Curie (7 Nobiembre 1867 – 4 Hulio 1934) ket maysa idi a Pranses-Polako a pisiko ken kimiko, a naindayegan para iti pionero a panagsukimat iti radioaktibidad. Isu ti immuna a babai a nangabak ti Premio Nobel, is-isu ti babai a nangabak ti dua a pag-obraan, ken is-isu ti nangabak iti adadu ngem maysa a siensia. Isu pay idi ti immuna a babai a propesor idiay Unibersidad ti Paris (La Sorbonne), ken idi 1995 isu ti nagbalin nga immuna a babai a naipunpon kadagiti bukodna a pammadayaw iti Panthéon idiay Paris.
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
a. ^ Ti Polonia ket nabingbingay idi maika-18 a siglo iti Rusia, Prusia ken Austria, ken ti panagnamnama idi ni Marie Skłodowska–Curie a ti panagnagan ti elemento iti patneng a pagilianna ket mangiyeg ti panangikaskaso ti kaawan ti panakawayana. Ti Polonio ket mabalin nga isu ti immuna a kimiko nga elemento a nainaganan tapno mangipakita ti politikal a saludsod.[2]
b. ^ Dagiti taudan ket agdumaduma unay ti kapanggepan ti paset ti maikadua a gradona. Ni Tadeusz Estreicher iidiay panagikabilna idi 1938 iti Diksionario ti Polako a Biograpiko ket nagsursurat a bayat nga adu kadagiti taudan ket mangibagbaga nga isu ket nakagun-od ti grado ti matematika, daytoy ket saan a husto, ken ti maikadua gradona idi ket iti kimika .[3]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Marie Curie - Biograpia". Nobelprize.org. 4 Hulio 1934. Naala idi 1 Agosto 2012.
- ^ Kabzińska, Krystyna (1998). "Chemiczne i polskie aspekty odkrycia polonu i radu" [Kimiko ken dagiti Polako nga Asopeto ti Polonio ken Radio a Panagduktal]. Przemysł chemiczny (iti Polako). 77: 104–107.
- ^ Tadeusz Estreicher (1938). "Curie, Maria ze Skłodowskich". Polski Słownik Biograficzny, Vol. 4 (iti Polish). p. 111.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Marie Curie iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Marie Curie iti Wikiquote (Ingles)


text:
DAMDAMAG
Sangalubongan a Damdamag
Naipamaysa iti Kinasungdo ti 2016 a Kombension Dagiti Saksi
Mangrugin ti 2016 a Kombension dagiti Saksi ni Jehova a napauluan iti “Agtalinaed a Nasungdo ken Jehova!” kadagiti pagilian iti intero a lubong. Maawis ti amin iti daytoy tallo nga aldaw a programa. Libre ti umatender.
Iyaw-awis Dagiti Saksi ni Jehova iti Intero a Lubong ti Tinawen a Pananglaglagip iti Ipapatay ni Kristo
Inrugi dagiti Saksi ni Jehova ti sangalubongan a kampania a panagawis para iti tinawen a pananglaglagip iti ipapatay ni Kristo, a maaramid inton Marso 23, 2016.
Duapulo a Milion ti Manamnama a Tumabuno iti Tinawen nga Okasion Dagiti Saksi
Makiramraman dagiti Saksi ni Jehova iti sangalubongan a kampania a panangawis para iti Pananglaglagip iti ipapatay ni Kristo, a maangay inton Abril 3, 2015.


text:
Estoria 34: Ti Baro a Taraon
MAIBAGAM kadi ti pidpiduten dagiti tattao iti daga? Dayta ti napudaw, naingpis ken nalukneng. Ania dayta? Daytat’ banag a makan.
Agarup makabulanen a nakapanaw dagiti Israelitas iti Egipto. Addadan idiay let-ang. Bassit ti taraon nga agtubo sadiay, ket agtantanabutoben dagiti tattao.
Gapuna kuna ni Jehova: ‘Pagtuduek ti taraon manipud langit.’ Ket isu daytoy ti napasamak. Iti sumaruno nga agsapa, idi nakita dagiti Israelitas daytoy napudaw a banag a nagtinnag, insaludsodda: ‘Ania dayta?’
Kuna ni Moises: ‘Isu daytoy ti taraon nga impaay ni Jehova kadakayo.’ Inawagan dagiti tattao dayta ti MANA. Kasla kankanen a naingpis a kas diro ti ramanna.
‘Tunggal tao pidutenna ti kabaelanna a kanen,’ kuna ni Moises. Gapuna a binigat kastat’ ar-aramidenda. Ket, inton napudoten ti init, ti mana a nabati iti daga marunawen.
Imbaga met ni Moises kadakuada a saanda a mangitedtedda ti mana para iti sumaganad nga aldaw. Ngem dadduma kadakuada nangiteddada. Iti sumaruno nga aldaw ti mana nga inteddada ti inigges ken naangoten!
Ngem, iti maikanem nga aldaw ti lawas, imbaga ni Jehova iti ili a mangurnongda ti mamindua a kaadu ti mana. Kunana nga awan mana nga agtinnag iti maikapito nga aldaw. No iteddada ti mana iti maikapito nga aldaw, saanto nga iggesen ken dinto umangot. Daytoy maysa manen a milagro.
Iti amin a tawtawen a kaadda dagiti Israelitas idiay let-ang, tinaraonan ni Jehova ida iti mana.
Exodo 16:1-36; Numeros 11:7-9; Josue 5:10-12.
Dagiti Saludsod
- Iti ladawan, ania ti pidpiduten dagiti tattao, ket ania ti awag iti dayta?
- Ania ti imbaga ni Moises maipapan iti panangpidut dagiti tattao iti mana?
- Ania ti imbaga ni Jehova nga aramiden dagiti tattao iti maikanem nga aldaw, ken apay?
- Ania a milagro ti inaramid ni Jehova idi a dagiti tattao indulinda ti mana para iti maikapito nga aldaw?
- Kasano kapaut a pinakan ni Jehova dagiti tattaona iti mana?
Kanayonan a salsaludsod
- Basaenyo ti Exodo 16:1-36 ken Numeros 11:7-9.
Ania ti ipakita ti Exodo 16:8 maipapan iti panangraemtayo kadagiti nadutokan iti teokratiko a pamay-an iti kongregasion Kristiano? (Heb. 13:17)
Iti let-ang, kasano nga inaldaw a napalagipan dagiti Israelita maipapan iti panagpannurayda ken ni Jehova? (Ex. 16:14-16, 35; Deut. 8:2, 3)
Ania ti inted ni Jesus a simboliko a kaipapanan ti mana, ket kasanotayo a magunggonaan iti daytoy a “tinapay manipud langit”? (Juan 6:31-35, 40)
- Basaenyo ti Josue 5:10-12.
Mano a tawen a nangan dagiti Israelita iti mana, kasano a nasubokda iti daytoy, ken ania ti maadaltayo iti daytoy a salaysay? (Ex. 16:35; Num. 11:4-6; 1 Cor. 10:10, 11)


text:
Damdamag iti Lubong
Lubong
Ti panangranggas kadagiti babbai ket nagbalinen a “nakasaksaknap a sangalubongan a problema iti salun-at,” sigun iti World Health Organization (WHO). “Agarup 35% iti amin a babbai ti ranggasan ti asawa wenno kabkabbalayda, wenno ti dida kaan-ano,” kuna ti WHO. “Ti gagangay unay a kita ket ti panangranggas ti asawa wenno kabkabbalay . . . , a mangap-apektar iti 30% kadagiti babbai iti intero a lubong.”
Britain
Idi nasurbey ti 64,303 a tattao, 79% ti nagkuna a ti “relihion ti makagapu iti adu a rigat ken panagbibinnusor iti lubong ita.” Natakuatan met ti 2011 a sensus ti England ken Wales a 59% laengen iti populasion ti mangibagbaga a Kristianoda, nababbaba ngem iti dati a 72% idi 2001. Iti dayta met la a tiempo, ngimmato iti 15% agingga iti 25% ti bilang dagiti agkunkuna nga awan relihionna.
China
Sigun kadagiti report ti media, ti nabiit pay a nabaliwan a linteg obligarenna dagiti adulton nga annak a bisitaen ken asikasuenda dagiti “emosional a kasapulan” ti lumaklakay ken bumakbaketen a nagannakda. “Awan ti dusa nga ipataw” dayta a linteg kadagiti annak a saan nga agtungpal.
Europe
Pekpekien itan dagiti sindikato uray dagiti gagangay a tagilako a kas kadagiti kosmetiko, sabon a paglaba, ken uray taraon. “Posible a mapeke payen uray ti nalaka ti presiona nga ingrediente,” kuna ti presidente ti maysa a kompania a mamalbalakad maipapan iti kinatalged dagiti taraon. Tinantiar ti maysa nga eksperto a 10% kadagiti magatang a taraon kadagiti narang-ay a pagilian ket nalaokan iti peke nga ingrediente.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Adda Kadi Relihion a Mapagtalkam?
Adda kadin relihion a nakaupayam? No kasta, mabalin a saankan nga agtalek iti aniaman a relihion. Kasano a makatulong ti panagadal ti Biblia?
Kasapulan Kadi a Makimiembroka iti Organisado a Relihion?
Apay nga adu ti nangpanawen iti relihionda? Ania a wagas ti kayat ti Dios a panagdaydayaw kenkuana?


text:
Estoria 1: Ti Dios Nagparsua
AMIN a naimbag a bambanag nga adda kadatayo naggapuda iti Dios. Inaramidna ti init a mangted lawag kadatayo no aldaw, ken ti bulan ken bitbituen a mangted lawag kadatayo iti rabii. Ken inaramid ti Dios ti daga a pagtaengantayo.
Ngem saan a dagitoy ti immuna nga inaramid ti Dios. Ammoyo kadi no aniat’ immuna? Ti Dios inaramidna nga immuna dagiti anghel. Ditay makita dagiti anghel, kas ti ditay pannakakita met ti Dios. Inaramid ti Dios dagiti anghel a kaduana idiay langit.
Ti umuna nga anghel nga inaramid ti Dios ti naisangsangayan. Nagtrabaho a kadua ti Dios ken tinulonganna a nangaramid kadagiti isuamin a nadumaduma a bambanag, agraman toy dagatayo.
Aniat’ langa ti daga idi? Idi punganay awan makapagian ditoy daga. Naabbongan amin dayta ti danum. Gapuna rinugian nga isagana ti Dios ti daga para kadatayo. Ania ti inaramidna?
Umuna pinagbalin ti Dios a sumilnag ti lawag ti init ditoy daga. Kalpasanna pinagbalinna nga adda ti rabii ken ti aldaw. Sumaruno pinataud ti Dios a rummuar ti dagdaga iti ngato dagiti dandanum ti taaw.
Idi damo awan ti nagian ti daga. Isut’ kas ti inka makita iti retrato ditoy. Awan sabsabong, kaykayo wenno an-animal. Awan pay ikan kadagiti baybay. Adu pay trabaho nga aramiden ti Dios.
Jeremias 10:12; Colosas 1:15-17; Genesis 1:1-10.
Dagiti Saludsod
- Naggapuan ti amin a naimbag a banag, ken makaitedka kadi iti pagarigan?
- Ania ti immuna nga inaramid ti Dios?
- Apay a naisangsangayan ti umuna nga anghel?
- Ania ti langa ti daga idi punganay? (Kitaem ti ladawan.)
- Kasano nga insagana ti Dios ti daga a pagyanan dagiti animal ken tattao?
Kanayonan a salsaludsod
- Basaenyo ti Jeremias 10:12.
Ania dagiti kualidad ti Dios a makita iti parsuana? (Isa. 40:26; Roma 11:33)
- Basaenyo ti Colosas 1:15-17.
Ania ti akem ni Jesus iti panamarsua, ket kasano koma ti panangmatmattayo kenkuana gapu iti daytoy? (Col. 1:15-17)
- Basaenyo ti Genesis 1:1-10.
Kasano a timmaud ti daga? (Gen. 1:1)
Ania ti napaadda iti umuna nga aldaw ti panamarsua? (Gen. 1:3-5)
Ilawlawagmo no ania ti napasamak bayat ti maikadua nga aldaw ti panamarsua. (Gen. 1:7, 8)


text:
Papa Calixto I
Ni Santo Papa Calixto I ket isu ti papa manipud idi agarup a 217 aginggana idi agarup a 222, idi las-ud ti panagturturay dagiti Romano nga Emperador a ni Heliogabalo ken ni Alejandro Severo. Isu ket namartir para iti Kristiano a pammatina ken isu ket maysa a santo ti Romano Katoliko a Simbaan.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Jones, Tery M. "Santo Papa CalixtoI". Saints.SQPN.com. Star Quest Publication Network. Naala idi 14 Oktubre 2010.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Papa Calixto I iti Wikimedia Commons
Dagiti obra a mainaig kenni Papa Calixto I iti Wikisource (Ingles)


text:
Gales
Ti Gales i/ˈweɪlz/ (Gales: Cymru, panangibalikas [ˈkəm.rɨ] ( denggen)) ket maysa a pagilian a paset iti Nagkaykaysa a Pagarian ken ti isla iti Nalatak a Britania,[1] a nabeddengan babaen ti Inglatera iti daya ken ti Taaw Atlantiko ken Baybay Irlandes iti laud. Adaan ti populasiona ti tallo a riwriw, ken ti kalawa a 20,779 km2 (8,023 sq mi). Ti Gales ket addaan ti sumurok a 1,200 km (750 mi) nga aplaya, a mairaman dagiti is-isla; ti kadakkelan, Anglesey, ken isu pay ti kadakkelan idiay Baybay irlandes. Ti Gales ket maysa a kabanbantayan, a dagiti kangatuan a murdongna iti amianan ken tengnga a luglugar, a kangrunaan idiay Snowdonia, a naglaon daytoy ti Snowdon, ti kangatuanna a pantokna.
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Naipangiletra pay a "Gymru", "Nghymru" wenno "Chymru" kadagiti sabsabali a naglaon, a ti pagsasao a Gales nga addaan ti panagrugi a panag-umel – kitaen ti Gales a morpolohia.
- ^ Ken ti .eu, a kas paset ti Kappon ti Europa. Ti ISO 3166-1 ket GB, ngem ti .gb ken saan a maus-usar.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti pagilian iti UK". statistics.gov.uk. Naala idi Oktubre 10, 2008.


text:
Nynorsk
Ti Nynorsk, Neo Norwego wenno Baro a Norwego[1] ket maysa nga opisial nga alagaden para iti pagsasao a Norwego, a kakuyogna met ti Bokmål. Ti alagaden a pagsasao ketkasisigud idi a pinartuat babaen ni Ivar Aasen idi las-ud ti maika-19 a siglo, tapno makaited ti Norwego nga alternatibo iti pagsasao a Danés a kadawyan a naisurat idiay Norwega iti dayta a panawen. Ti opisial nga alagaden iti Nynorsk ket kanungpalanen wenno adun a nabaliwan, ken ti bassit a sangkapaset ti purista a populasion ti Nynorsk ket nagtaltalinaayda iti dati nga Aasen, a naamammuan daytoy iti Høgnorsk (Nangato wenno Naipangato a Norwego).
Kadagiti lokal a komunidad, 27% kadagiti munisipalidad ti Norwega ket inrangarangda ti Nynorsk a kas ti opisial a porma ti pagsasaoda, ken dagitoy ket mangbukel ti agarup a 12% iti Norwego a populasion. Ti Nynorsk ket isu ti kaaduan a porma ti kadagit iuppat a pagilian ti Rogaland, Hordaland, Sogn og Fjordane ken Møre og Romsdal, a no agtitipon dagitoy ket mangbukel ti rehion ti Vestlandet.[2]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dictionary.com Unabridged (v 1.1 nga ed.). Random House, Inc.;
- ^ "Språkstatistikk – nokre nøkkeltal para iti norsk". Naala idi 2007-09-12.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Noregs Mållag manipud ti gunglo a mangipakpatakder ti Nynorsk.
- Norsk Målungdom Norsk Målungdom gunglo dagiti katutubo ti Noregs Mållag.
- Ivar Aasen-tunet
- Norsk programvareblogg programa ti kompiuter iti Nynorsk.
- Sidemålsrapport – reporta iti kasasaad iti Nynorsk ken Bokmål kadagiti sekondario nga esjuela ti Norwega.


text:
Doris Lessing
Ni Doris May Lessing (née Tayler; Oktubre 22 1919 – Nobiembre 17 2013)[1] ket maysa idi a Britaniko a nobelista, mannaniw, daramaturgo, libretista, biograpo ken mannurat ti ababa a sarita. Dagiti nobelana ket mairaman ti Ti Ruot ket Agkankanta (1950), ti sinaruno dagiti lima nga urnong ti nobela a tinawtawagan ti Annak ti Ranggas (1952–69), Ti Nabalitokan a Kuaderno (1962), Ti Nasayaat a Terorista (1985), ken dagiti lima nga urnong ti nobela a naamammuan iti Canopus idiay Argos: Dagiti Arkibo (1979–1983).
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ 'Pimmusay ni Doris Lessing Edad 94' The Guardian, 17 Nobiembre 2013. Naala idi Nobiembre 17 2013
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig kenni Doris Lessing iti Wikimedia Commons
- Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Doris Lessing iti Wikiquote (Ingles)
- Kitaen ti Doris Lessing iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (Ingles)


text:
AGRIINGKAYO! ABRIL 2014
Apay a Dika Sumuksuko?
—Tallo a Rason nga Agtultuloyka nga Agbiag
Napanunotmo kadin ti agpakamatay wenno adda kadi am-ammom a nakapanunoten nga agpakamatay? Dakkel ti maitulongna no ammom dagiti rason nga agtultuloyka nga agbiag.
Damdamag iti Lubong
Karaman a suheto: siudad a namagtutunos iti amin a silaw ti trapikona, problema iti salun-at a napegpeggad ngem malnutrision, ken nasuroken nga 60 ti tawenna nga atap a tumatayab a nagpessa.
No Kasano nga Awaten ti Panangkorehir
Kasano a talaga a makatulong ti makapasakit a balakad wenno panangbabalaw?
Apay a Dika Sumuksuko?
Apay nga ibilang ti maysa a tao a maysa a gayyem ni patay?
Gapu ta Agbalbaliw Dagiti Bambanag
Uray no saanen nga agbalbaliw ti kasasaadmo, adda kabaelam a balbaliwan.
Gapu ta Adda Makatulong
Ti 3 a makatulong kenka a di sumuksuko.
Gapu ta Adda Namnama
Kas iti aranaar iti agsapa, matulongannaka ti namnama a mangkita nga adda agur-uray a naraniag a masakbayan.
“Kombinsidoak nga Adda Namarsua”
Kagura idi ni Frédéric Dumoulin ti relihion isu a nagbalin nga ateista. Kasano a ti panagadalna iti Biblia ken iti disenio dagiti sibibiag a banag ti nakakombinsiranna nga adda Namarsua?
Panagpasiar Idiay Cambodia
Apay nga agiinnawag dagiti tattao iti manong, manang, ading, anti, angkel, lola, lolo, wenno apong uray no damoda pay laeng nga agkikita?
Panangidumduma iti Puli
Agpapada kadi ti amin a puli? Agpatingganto pay ngata ti panangidumduma iti puli?
Ti Payak ti Kulibangbang
Kasla nalamuyot dagiti payak ti Blue Morpho ngem addaan kadagiti kalidad a makita laeng babaen iti mikroskopio. Ania ti pakausaran dagita?
Dagiti Features a Makita Online
Ania ti Masapul a Maammuak Maipapan iti Sexting?
Pilpilitendaka kadi nga ag-sexting? Ania dagiti epekto ti sexting? Di makadangran a panagalembong laeng kadi dayta?
Kasano No Malmaldayak?
Ammuem ti tallo a tulbek iti panangparmek iti liday ken panangpatanor iti manayon a panaggagayyem.
Ania ti Aramidem no Adda Mang-bully Kenka?
Awan gaway ti dadduma a mabul-bully. Ilawlawag daytoy nga artikulo ti mabalin nga aramiden tapno sumayaat ti situasion.
Ania ti Pudno a Gayyem?
Nalaka ti maaddaan iti peke a gagayyem, ngem kasano a masarakam ti pudno a gayyem?
Sinalbar ni Jose ti Adu a Biag
Adalenyo a sangapamiliaan ti Genesis kapitulo 41-


text:
Polbora
Ti polbora ket isu ti immuna a kimiko nga eksplosibo ket ti is-isu laeng a naam-ammuan aginggana idi maika-19 a siglo. Daytoy ket ti panaglalaok ti asupre, uging, ken nitrato ti potasio (a ti asupre ken ti uging ket isu dagitoy ti agtigtignay a kas dagiti sungrod, bayat a ti nitro ket agob-obra a kas ti oksidante.[1][2] gapu kadagiti panaguram a tagikuana ken ti gatad ti pudot ken ti tomo ti alingasaw a mapataudna, ti polbora ket kaaduan a naus-usar a kas ti allin kadagiti paltog kenlaok dagiti palpalibang.
Ti polbora idi segun ti kaaduna a konsesnso dagiti akademiko, ket naimbento idi maika-19 a siglo idiay Tsina,[3] ken ti kasapaan a nairehistro a naisurat a pormula para iti polbora ket naiparang iti testo ti Song a Dinastia idi maika-11 a siglo, ni Wujing Zongyao.[4] Daytoy a pannakaduktal ket nakaiturongan ti pannakaparnuay ti palpalibang ken dagiti nasapa nga armas ti polbora idia Tsina. Kadagiti simmaruno a siglo kalpasan ti Insik a pannakaduktal, dagiti armas ti polbora ket nangrugrugin a nagparang iti Muslim a lubong, Europa, ken India. Ti teknolohia ket naiwarwaras manipud idiay Tsina babaen ti Tengnga a Daya wenno Sentral nga Asia, ken kalpasanna idiay Europa. Ti kaasapaan nga Akinlaud a pannakaibaga ti polbora ket nagparang kadagiti testo a naisurat babaen ti Inggles a pilosopo a ni Roger Bacon idi maika-13 a siglo.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Jai Prakash Agrawal (2010). High Energy Materials: Propellants, Explosives and Pyrotechnics. Wiley-VCH. p. 69. ISBN 978-3-527-32610-5.
- ^ David Cressy, Saltpeter: The Mother of Gunpowder (Pagmalditan ti Unibersidad ti Oxfords, 2013)
- ^ Jack Kelly Gunpowder: Alchemy, Bombards, and Pyrotechnics: The History of the Explosive that Changed the World, Perseus Books Group: 2005, ISBN 0465037224, ISBN 9780465037223: pp. 2–5
- ^ Chase 2003:31 : "ti kasapaan a kadagiti nabati a pormula para iti polbora ket mabirukan idiay Wujing zongyao, ti obra ti militar manipud idi agarup a 1040"
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Chase, Kenneth (2003), Firearms: A Global History to 1700, Pagmalditan ti Unibersidad ti Cambridge, ISBN 0-521-82274-2.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Polbora iti Wikimedia Commons


text:
Moda
Ti moda wenno uso ket dagiti sapasap a panangibaga para iti nadayeg nga estilo wenno panagsanay, a naipangpangruna ti kawes, kalsado, katakunaynay, pagpapintas, tub-oken ti bagi, wenno alikamen. Ti moda ket mangitudo ti maysa a naisangayan ken masansan a pagduyosan a panagkukua iti estilo a ti maysa a tao ket agkawes, ken dagiti agdama pay nga estilo iti panagkukua. Ti moda ket mangibaga pay kadagiti kabaruan a napartuat kadagiti dumidibuho ti tela.[1] Ti ad-adu a teknikal a panangibaga, ti pagan-anay, ket nagbalinen a kankanayon a naisilpo iti panangibaga ti "moda" a ti panag-usar ti immuna a naibaga ket naibatbatin kadagiti espesial a kapanunotan a kas iti nangayed a kawes wenno usar a panagmaskara, bayat a ti "moda" ket ad-adu a kaibuksilanna ti kawes ken ti panagadal iti daytoy. Urayno dagiti aspeto ti moda ket mabalin a para iti babai wenno para iti lalaki, adda met dagiti pagduyosan nga androhinia.[2][3]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Moda (2012, Marso 29). Wwd. (n.d.). Naala manipud idiay http://www.wwd.com/fashion-news.
- ^ Panaglabos ti Sinema: Kawes ken identidad kadagiti pelikula - Panid 196, Stella Bruzzi - 2012
- ^ Para iti tungtungan iti usar ti panangibaga ti "moda", "bado", "kawes", ken "pagan-anay" babaen dagiti propesional kadagiti nadumaduma a disiplina, kitaen ni Valerie Cumming, Pannagawat ti Pakasaritaan ti Moda, "Pangyuna", Pagan-anay & Fashion Press, 2004, ISBN 0-89676-253-X
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Moda iti Wikimedia Commons
- Kitaen ti Moda iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (Ingles)


text:
Wikipedia:Annuroten ti panagikkat
Daytoy ket dagiti annuroten ti Ilokano Wikipedia kadagiti panagikkat ti pampanid babaen dagiti admisnistrador. Bayat a dagiti agar-aramat ket makablanko kadagiti panid, dayta a panid ket mabalin pay laeng a makita wenno maserrekan babaen dagiti pakasaritaan ti panagurnos. No ti panid ket ikkaten ti maysa nga administrador, dagita kasisigud a pakasaritaan ti panagurnos ket saanen a makita dagiti agar-aramat a saan nga administrador. Dagiti laeng administrador ti nakapabaelan nga agikkat ken agisubli kadagiti kastoy a panid.
Adda dua a kita ti panagaramid ti panagikkat ditoy, ti konsenso a panagaramid ti panagikkat ken ti pagalagadan para iti nadaras a panagikkat.
Dagiti linaon
Konsenso a panagaramid ti panagikkat[urnosen ti taudan]
Pamay-an[urnosen ti taudan]
Ti sinoman nga agar-aramat ket makaisingasing iti panagikkat ti maysa a panid para iti aniaman a rason. Dagiti agar-aramat ket mabalinda a pakitungtungan iti daytoy a panagkiddaw ti panagikkat ditoy. No agkidkidaw kadagitoy a panagikkat ikabil ti plantilia a {{kiddaw nga ikkaten}} (kitaen daytoy a plantilia {{kiddaw nga ikkaten}}) iti ngato ti maysa a panid tapno mapaammoan dagiti agar-aramat, ken agaramid ti baro a paset idiay pagkiddawan para iti panagikkat. No agkiddaw kadagiti panagisubli ti naikkat a panid usaren met ti pagkiddawan para iti panagisubli ti naikkat a panid.
Alagadan para ti nadaras a panagikkat[urnosen ti taudan]
Ti annuroten ti Ilokano Wikipedia ket pakabaelanna dagiti administrador kadagiti panagikkat ti pampanid a makasabat ti maysa wenno ad-adu pay kadagiti alagadan para iti nadaras a panagikkat. No suppiatem iti kasta a panagikkat, mabalinmo nga ilista idiay pagkiddawan para iti panagisubli ti naikkat a panid.
No kayatmo ti agisingasing ti maysa a panid iti nadaras a panagikkat, ikabil ti {{|Ikkaten|rason}} (kitaen daytoy a plantilia {{Ikkaten}}) iti rabaw iti dayta a panid. Daytoy ket agikabil idiay Kategoria:Kandidato ti nadaras a panagikkat.
Sapasap[urnosen ti taudan]
- S1. Awan ti kaipapananna a linaon wenno pakasaritaan.
- Dagitoy ket mairaman dagiti panagsubok, minamaag, awan linaon wenno awan ti kaipapananna a linaon, dagiti nalabes nga aramid ti tao wenno automatiko a panagaramid kadagiti pungol a panid a saan a makaited ti pagimbagan iti Ilokano Wikipedia, nadadael a ladawan, nayanaup a panagblanko ti panid, wenno dagiti ania man a bandalismo.
- S2. Panaglabsing kadagiti pakaammo a maipanggep ti sibibiag a tattao ken pammadpadakes.
- Dagiti pammadpadakes ken dagiti aniaman a panaglabsing dagiti pakaammo a maipanggep ti sibibiag a tattao.
- S3. Dagiti namindua a naipablaak ken dati a naikkat a pampanid babaen ti annuroten ti panagikkat.
- Dagiti panid a namindua a naipablaak ken dati a naikkat a pampanid babaen ti daytoy nga annuroten malaksid no napasayaaten ti pannakaisuratna ken saanen a maidasig a kas kandidato ti panagikkat.
- S4. Naiparit nga agparparawad.
- Dagiti linaon nga inaramid ti maysa a naiparit nga agar-aramat ken inurnos laeng ti maysa a naiparit nga agar-aramt kalpasan ti pannakaiparit nga adda ti pannakabalin ti nadaksan a pammati. Dagiti nasayaat a parawad dagiti naiparit nga agar-aramat ket nasken nga awaten, ngem no adda nadaksan a pammati iti daytoy nga aramid nasken a panunoten nga umuna dagitoy.
- S5. Redundante.
- No adda dagiti panid nga agpapada ken awan ti adu unay a pagiddiatan ken baetanda a pakasaritaan.
- S6. Panaglabsing ti Karbengan ti kopia
- Dagiti linaon a nalawag ken napaneknekan a panaglabsing ti karbengan ti kopia, wenno linaon a dati a naikkat gapu ti panaglabsing ti karbengan ti kopia.
- S7. Kiddaw ti nagsurat.
- Ti panagikkat babaen ti panagkiddaw iti nagsurat, no ti maysa a nagsurat ket isu laeng ti nagparawad ken awan ti adu unay a linaon ken makaited ti kaimbagan ti Ilokano Wikipedia, agan-annad no agikkat kadagiti kastoy a panid ngamin ket amin a naiparawad ditoy a wiki ket nalisensian babaen ti Creative Commons Attribution-Sharealike 3.0 Unported License (CC-BY-SA) ken GNU Free Documentation License (GFDL) a panag-lisensia.
- S8. Dagiti pampanid ken midia a papeles a nalawag a di maitunos.
- Dagiti pampanid ken midia a papeles a nalawag a di maitunos iti daytoy a wiki wenno iti daytoy a komunidad, malaksid no adda ti naipakaammo ken naipalawagan a linaon ti pakasaritaan.
- S9. Dagiti naisurat iti ganganaet a pagsasao.
- Dagiti naisurat iti ganganaet a pagsasao a kinopia manipud ti sabali a pagsasao ti Wikipedia, dagiti saan a nasayaat wenno aglalaok a pagsasao ti pannakaipatarusna nga artikulo ken dagiti saan a maawatan wenno panagsubok ti pagsasao nga Ilokano. No ti maysa nga artikulo ket naggapu iti sabali a pagsasao ti Wikipedia ken narugian a naipatarus kitaen no mabalin nga arayaten daytoy a panid ken mabalin nga ikabil idiay Wikipedia:Dagiti panid a nasken a maipatarus iti Ilokano. Dagiti artikulo ditoy a kategoria a saan a maarayat ket mabalin a maikkat babaen ti daytoy nga annuroten ti panagikkat.
Dagiti ladawan[urnosen ti taudan]
- L1. Dagiti ladawan nga adda idiay Wikimedia Commons.
- Dagiti papeles a duplikado wenno adda dagiti kapadpadana ken mabalin a magun-od idiay Wikimedia Commons.
- L2. Dagiti ladawan nga aglabsing ti karbengan ti panagkopia.
- Dagiti ladawan nga aglabsing ti karbengan ti kopia ken dagiti ladawan nga aglabsing ti annuroten ti nawaya a panagusar.
- L3. Dagiti ladawan nga awan lisensiana.
- Dagiti ladawan awan lisensiana wenno dagiti ladawan a di-ammo ti nagtaudan.
- L4. Dagiti daan a ladawan wenno saanen a maus-usar.
- Dagiti daan ken saanen a maususar a ladawan wenno nababa ti grado ken saan a nasayaat ti pannakaramidda.
Dadduma pay[urnosen ti taudan]
- D1. Dagiti saan a kontrobersial a panagikkat.
- Dagiti saan a kontrobersial a panagikkat a kas dagiti panagikkat ti panid tapno maiyalis wenno maitipon ti pakasaritaan ti maysa a panid, panagsimpa kadagiti madi ti pannakailetrana a titulo ti pammpanid, dagiti saanen a masapul a kategoria, ken dagiti saanen a maus-usar a plantilia ken modulo.
- D2. Dagiti saanen a masapul wenno naputed a baw-ing.
- Dagiti baw-ing a naputed nga awan wenno awan ti adu unay ti pakasaritaanna.
- D3. Dagiti saanen a masapul a tungtungan ti panid.
- Dagiti tungtungan ti panid a dati a naikkat, aglaon laeng ti bandalismo a tungtungana a panid, saan a maitutop ti linaon ti artikulo wenno awan ti linaonna. (Agbiruk kadagiti naulila a tungtungan ti panid)


text:
WORKSHEET
WORKSHEET
Panangsango iti Kinaliday
Maysa a journal page a makatulong kenka a maaddaan iti baro a gagayyem wenno mangpabaro iti dati a pannakigayyem.
Kanayonan Manipud iti Daytoy a Koleksion
Pannakigayyem Wenno Panag-flirt?
Ti ibaga ti maysa, nga ipapanna a nainggayyeman, ket mabalin nga ibilang ti dadduma a panag-flirt. Kasanom a maliklikan ti makai-send iti mensahe nga adda sabali a kaipapananna?
Dagiti Tip iti Panagsursuro iti Lengguahe
Kasapulan ti praktis, tiempo, ken panagporsegi iti panagsursuro iti lengguahe. Makatulong daytoy a worksheet iti panagsursurom iti sabali a lengguahe.
No Kasapulam ti Privacy
—Ania ti Aramidem?
Ammuem no kasano a manayonan ti panagtalek kenka dagiti nagannakmo.


text:
Misamis Occidental
Ti Misamis Occidental ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti rehion ti Amianan a Mindanao. Ti kapitoliona ket ti Siudad ti Oroquieta. Kabeddengna dagiti probinsia ti Zamboanga del Norte ken Zamboanga del Sur iti laud.
Dagiti linaon
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Misamis Occidental iti 14 nga ili ken 3 a siudad.
Dagiti siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
- Aloran
- Baliangao
- Bonifacio
- Calamba
- Clarin
- Concepcion
- Don Victoriano Chiongbian (Don Mariano Marcos)
- Jimenez
- Lopez Jaena
- Panaon
- Plaridel
- Sapang Dalaga
- Sinacaban
- Tudela
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti daulo ti probinsia: Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno, Siudad ti Quezon- Naala idi 12 Pebrero 2013
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016


text:
Mula
Ti mulmula, ken tinawtawagan pay a berde a mulmula (Viridiplantae iti Latin), ket dagiti sibibiag nga organismo ti pagarian a Plantae a mairaman dagiti adu ti selula a grupo a kas dagiti agsabsabong a mula, konipera, pako ken lumot, ken dagiti pay, depende ti panagilawlawag, ti berde nga algas, ngen saan a dagiti nalabbasit wenno kayumanggi ruot ti taaw a kas dagiti kuelpo, wenno dagiti kudetdet wenno bakteria.
Dagiti berde mula ket nadidingan ti selula nga adda ti selulusa ken naidasdasig a makaala ti kaaduan nga enerhia manipud ti lawag ti init babaen ti potosintesis nga inus-usar ti kloropila a linaod kadagiti kloroplasto, a dagitoy ti mangited ti marisda a berde. Adda dagiti múla a parasitiko ken mabalin a saan nga agpataud kadagiti kadawyan a dagup ti kloropila wenno potosintesia. Dagiti múla ket naidasigda pay babaen ti seksula a panagpatubo, modular ken awan inggana a panagtubo, ken ti maysa a panagbalbaliw dagiti kaputotan, urayno ti aseksual a panagpatubo ket kadawyan, ken adda dagiti mula maminsan laeng nga agsabong bayat a dagiti dadduma adaanda ti maysa laeng a sabong.
Ti apag-isu a bilang ket narigat a maammuan, ngem , adda dagiti agarup a 300–315 a ribu dagiti sebbangan ti mulmula, a kaaduan kadagitoy ket, adda ti 260–290 a ribu, ket dagiti agbukbukel a mula (kitaen ti tabla dita baba).[2] Dagiti berde a mula ket kaaduan a mangitited ti nawaya nga oksiheno ken kaaduan kadagitoy a batayan dagiti ekolohia ti Dadga, a naipangpangruna iti daga. Dagiti mula a naipalpalawag a kas dagiti bukel, prutas ken nateng ket mangporma kadagiti kammasapulan a makmakan ti tao, ken naipaamo dagitoyen kadagiti napalabas a milenio. Dagiti mula ket pasayaatenda ti biagtayo a kas dagiti sabong ken ornamento. Iti kinaudi adu kadagitoy ket nagserbida a taudan kadagiti kaaduan a medisina ken druga. Ti sientipiko a pabagadal kadagitoy ket naam-ammuan a kas ti botanika.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Haeckel G (1866). Generale Morphologie der Organismen. Berlin: Verlag von Georg Reimer. pp. vol.1: i–xxxii, 1–574, pls I–II; vol. 2: i–clx, 1–462, pls I–VIII.
- ^ http://www.iucnredlist.org/documents/summarystatistics/2010_1RL_Stats_Table_1.pdf
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Mula iti Wikimedia Commons


text:
Departamento ti Atlántico
Ti Atlántico (Ingles: Atlantic) ket maysa a departamento ti Colombia, a mabirukan idiay akin-amianan a Colombia idiay kaunegan ti Baybay Karibe iti amiananna, ti Departamento ti Bolívar iti laud ken iti abagatan nga insinsina babaen ti Kanal del Dique, ken ti Departamento ti Magdalena iti daya nga insinsina babaen ti Karayan Magdalena . Daytoy ti maikatlo a kabassitan adepartamento ti pagilian ngemadda ti populasion iti 2,272,170 a mangaramid daytoy kadagiti kapusekan ti populasion a departamento.
Ti kapitoliona ket ti Barranquilla. Dagiti sabali pay a nangruna a siudad ket ti Soledad ken ti Malambo.
Dagiti linaon
Dagiti gobernador[urnosen | urnosen ti taudan]
Politika[urnosen | urnosen ti taudan]
Administratibo a panakabingbingay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti munisipalidad[urnosen | urnosen ti taudan]
- Baranoa
- Barranquilla
- Campo de la Cruz
- Candelaria
- Galapa
- Juan de Acosta
- Luruaco
- Malambo
- Manatí
- Palmar de Varela
- Piojó
- Polonuevo
- Ponedera
- Puerto Colombia
- Repelon
- Sabanagrande
- Sabanalarga
- Santa Lucía
- Santo Tomás
- Soledad
- Suan
- Tubará
- Usiacurí
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Oktubre 30, 2011, Ni José Segebre ket isu ti gobernador para iti panawen ti 2012-2015. El Heraldo. "Este triunfo es de la gente del Atlántico: Segebre". Naiyarkibo manipud iti ti kasisigud idi 2012-06-28. Naala idi Oktubre 31, 2011.
- ^ "DANE". Naala idi Pebrero 13, 2013.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Departamento ti Atlántico iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Departamento ti Atlántico manipud iti Wikivoyage (Ingles)


text:
Richard Nixon
Ni Richard Milhous Nixon (Enero 9, 1913 – Abril 22, 1994) ket isu idi ti maika-37 a Presidente iti Estados Unidos, a nagserbi manipud idi 1969 aginggana idi 1974. Ti is-isu laeng a presidente a nagikkat ti opisina, ni Nixon ket nagserbi idi idiay pannakabagi ti E.U. ken senador manipud idiay California ken ti maika-36 a Bise Presidente iti Estados Unidos manipud idi 1953 aginggana idi 1961.
Ni Nixon ket naipasngay idi idiay Yorba Linda, California. Kalpasan ti panakalpasna ti lisensatura nga obrana idiay Kolehio ti Whittier, isu ket nagturpos idiay Unibersidad ti Duke a Pagadalan ti Linteg idi 1937, ken nagsubli idiay California tapno agpakasanay ti linteg. Isu ken ti asawana, a ni Pat Nixon, ket immalisda idiay Washington tapno agtrabaho para iti pederal a gobierno idi 1942. Isu ket simmarunoa nagserbi idiay Marina ti Estados Unidos idi panawen ti Maikadua a Sangalubongan a Gubat. Ni Nixon ket nabutosan idiay Kamara dagiti Pannakabagi idi 1946 ken idiay Senado idi 1950. Ti panagkamatna ti Hiss a Kaso ket nangipatakder ti panakaidayawanna a kas ti maysa a daulo ti kontra-komunista, ken nangipangato kaniana ti nailaina kadayegan. Isu idi ti tumaray a kadua ni Dwight D. Eisenhower, ti nominado ti Partido Republikano iti 1952 a panagbutos. Ni Nixon ket nagserbi ti walo a tawena a kas bise presidente. Isu ket nagigakat ti napaay a panagkampania ti presidente idi 1960, nga inabak ti bassit laeng ni John F. Kennedy, ken naabak ti panakilumba ti Gobernador iti California idi 1962. Idi 1968, isu ket timmaray manen para iti presidente ken nagballigi a nabutosan.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Kategoria:Richard Nixon iti Wikimedia Commons


text:
Giovanni Pierluigi da Palestrina
Ni Giovanni Pierluigi da Palestrina (3 Pebrero 1525 wenno 2 Pebrero 1526 – 2 Pebrero 1594)[1] ket maysa idi nga Italiano a Renasimiento a kompositor iti sagrado a musika ken ti kadayegan a maika16 a siglo a representatibo iti Romano nga Eskuela iti komposision iti musika.[2] Isu ket adda ti napaut nga impluensia iti panagrang-ay ti musika ti simbaan, ken ti obrana ket kankanayon a nakitkita a kas ti nakaipangatuan ti Renasimiento a poliponia.[2]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ The New Grove Dictionary of Music and Musicians, Maika-2 nga ed., s.v. "Palestrina, Giovanni Pierluigi da" babaen ni Lewis Lockwood, Noel O'Regan, kenni Jessie Ann Owens.
- ^ a b Jerome Roche, Palestrina (Oxford a Panagadal kadagiti kompositor, 7; New York: Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan, 1971), ISBN 0-19-314117-5.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig kenni Giovanni Pierluigi da Palestrina iti Wikimedia Commons
- Pundasion ti Palestrina