text:
VIGAN CITY – Tapno maksayan no di man maminpinsan a mapugipog ti illegal recruitment, maysa a memorandum of understanding ti pinirmaan ti Philippine Overseas Employment Administration, provincial government ti Ilocos Sur ken sumagmamano a mayor bayat ti naangay nga “Illegal Recuitment Free LGU Campaign and Capability Enhancement Training on Overseas Employment Program” iti provincial capitol itay Oktubre 16-17.
Kinuna ni Gob. DV Savellano a nasayaat daytoy a wagas tapno maadalan dagiti umili iti dakes nga itden dagiti peke a recruitments idinto nga inyunay-unayna a saan a mabalin a maigasanggasat dagiti umili.
Imbagian ni Gob. Deogracias Victor “DV” Savellano ti probinsia idinto nga imbagian da deputy administrator for licencing and adjudication, Atty. Hans Leo Cacdac ken regional director Henry John Jalbuena ti POEA iti pannakapirma ti nasao nga MOU a nakipinnirmaan pay da Mayor Jeremy Jesus “JJ” Bueno III (Santa), Mayor Thelma Florendo (Sta. Maria), Mayor Allen Singson (Candon City) Vice Mayor Rogelio Lorenzana (Tagudin) ken human resource management officers ti Narvacan ken Caoayan.
“Makapaalarma a talaga ti problema ti fake recruitment isu a kasapulan ti kooperasion ti amin tapno mapugipog dagitoy nga agar-aramid iti kinadakes,” kinuna ti gobernador.
Pinagyamanan pay ni Savellano ni Cong. Eric Singson iti naan-anay a suportana iti nadakamat nga addang.
Dinawat met da Atty. Cacdac ken Dir. Jalbuela a sangsangkamaysa ti amin iti pannakapugipog iti illegal recruitment idinto nga impaganetgetda ti madadaan nga implementasion ti nagpipinnirmaan a MOU.
Karaman a sinaguday ti MOU ti regular a panang-update ti POEA kadagiti LGUs iti listaan dagiti lisensiado nga ahensia, panagitedna iti information materials kas iti brochures, pamphlet ken posters, panangipaayna iti resource speakers kadagiti anti- illegal recruitment seminars idinto a paset met ti LGU ti pananginayonda iti programada ti kampania kontra illegal recruitment, itutulongda iti pannakaiwaras dagiti information materials, panangtedda iti POEA iti monthly accomplishments ti inisiatiboda kontra illegal recruitment ken dadduma pay.#


c: text/html

text:
Dagiti Ilokano Epic a Koleksion ni Florentino H. Hornedo, Ph.D.
Saan laeng a ti “Ti Biag ni Lam-ang” ti epiko ni Ilokano, no di ket adda pay dagiti sumagmamano a naisurat ken naiyebkas. Amin dagitoy ket nagtitinnawidan babaen iti dila. Inagsaw ni Dr. Florentino H. Hornedo dagitoy a koleksionna iti mismo a raconteur wenno iti mismo a nangiyebkas kadagitoy nga atitiddog a dandadaniw.
Nupay maysa nga Ivatan ni Dr, Hornedo, dakkel ti pusona para iti itatayok ti epiko ni Ilokano. Usarek kadaytoy a sinurat iti panagadal ti kaipapanan, pakaiturongan, pakairanodan ken kinapateg dagitoy a sinukisok ken sinuratna. Dua kadagitoy ti isurattayo iti sibubukel a binatogda ken dagiti sumagmamano pay a lima ket dagitinto laengen summary iti pangagsawantayo iti kaipapanan, kinapateg, pakairanodan ken pakaiturongan dagitoy nga epiko.
Saan a naipablaak dagitoy kadagiti magasin ken pagiwarnak no di ket naipablaakda kadagiti journal iti academia para iti scholarly a panagadal ken panagsukisok.
Ti umuna nga intay taldiapan ket addaan iti uppat a pulo ket innem a binatog (446, karaman ti paulo), ti “Da Delnagen ken Annusan Lumawig” a naipablaak iti PHILIPPINE STUDIES Volume 42 (2nd Quarter), 1994. Ti pannakaipablaakna ti Ilokano a texto ket naiyabay iti naipatarus iti English. Inagsaw ni Dr. Hornedo a mismo ti epiko iti lakay a nangiyebkas kadaytoy, ni Lakay Arsenio Ligud, ti Brgy. Amilongan, Alilem, Ilocos Sur idi Disiembre 28, 1989 ken inrekordna, nga itan ket nakapreserba dagita a magnetic tape sadiay Ateneo de Manila University.
Daytoy nga epiko maipapan kada Delnagen ken Annusan ket makuna a sibibiag ta addaan pay iti sabali a bersion. Adda laeng iti sumagmamano a nagdumaanda (ta bersion ngarud, isu nga adda nagdumaanda). Nagdumada iti setting ken karakter. Ti bersion nga inyebkas met ni Lakay Andres Budeng iti Brgy. Poblasion, Alilem, Ilocos Sur, ket inrekord ni Grace Bangaoil idi 1985 a kas undergraduate thesis, ta idi (ti researcher, ni Bangaoil) ket senior iti Interdisciplinary Studies iti School of Arts and Sciences iti Ateneo de Manila University.
Naaddaanak iti kopia itoy nga epiko ni Ilokano, babaen mismo ken ni Dr. Hornedo. Sitatallugod a nangiparangkap. Uray no diak met a kiniddaw, sitatallugod a nangipaw-it babaen iti surat idi pakauna iti 1990’s. Kitaen ti ladawan ti sobre ken ti umuna a paset ti sinurat a nakaisuratan ti surat-ima. Intedna daytoy idi kairut met iti intay panagsukisok ti backround, oral literature dagiti Bago para iti pagiwarnak (The Tribu News) ken para iti magasin (The Tribu Magazine) idi pakpakauna iti 1990’s. Naipablaak iti Bannawag, Saringit Chronicle ken Tawid News Magasin dagiti dadduma a sinukisokko maipapan iti Bago.
Da Bangaoil ken Dr. Hornedo, ket kunaenda a Bago Oral literature dagitoy. Ti Bago, ket agsasao iti naglaok nga Iluko ken Kankanaey. Iti bersion ni Dr. William Henry Scott, ‘4th branch of Kankanaey’ kunana met iti maysa kadagiti librona. Ngem ti maysa kadagiti kalaingan nga Ibaloi historian ken dati a vice governor ti Benguet, Kakali, kunana met daytoy a sao wenno lenguahe a naglaok iti Iluko ken Kankanaey. Ilukanaey met ti bersion nga inaramatko iti maysa pay a sinuratko, babaen iti nagtipon nga Iluko ken Kankanaey.
Aniaman ti itawag itoy, ania man bersion, paset dagitoy nga epiko ti literatura iti Ilokana, ti literatura ti Amianan.
Adtoy ngaruden ti epiko, a kas iti pannakaisuratna babaen iti interpretasion ken pannakaawat ni Saturnino Baltazar ti Bakun, Benguet nga isu iti nangted iti nangurnos ti transcript ken nangited ti preliminary translation.
DA DELNAGEN KEN ANNUSAN LUMAWIG
Sung by: Lakay Arsenio Ligud
Recorded by: Dr. Florentino H. Hornedo
Recorded at: Brgy. Amilongan, Alilem, Ilocos Sur
Date recorded: 28 December 1989
Adda maistoryak nga sarsarita
Ti a-appo iti immun-una nga aldaw,
Idi bassitak pay met la nga agtutubo,
Ta adda kano dagiti tao nga immun-una
Nga managan iti Delnagen ken Annusan Lumawig.
Daytoy ni Delnagen, agbalbalay iti kabanbantayan
Nga agmulmulat’ saba;
Daytoy ni Annusan, nga agbalay met iti beskaan
Wenno leggakan ti init.
Baro dagidiay nga agpadpada.
Adda met ni Bangan nga balasang.
Agdinamag nga balasang dayta;
Pagi-innapalan amin ti tao
Nga agbalay ditoy dapnisan.
Idi nadamag ni Delnagen daytoy nga balasang,
Napanna inarem. Kitkitaenna;
Kasla mayat met ti riknana a mangkita.
Gapu ta ibagana diay riknana,
Ay, ket madi diay babae!
Ngem ipapilit met laeng diay lalaki ti pagayatanna.
Ket gapu ta ipateg met didiay babae
Didiay paglamanoda kasla pagpakadana,
Kasla metten isu ti pammawidan daytoy lalaki
Nga ayaten didiay babae wennot’ balasang
Didiay lalake a managan Delnagen.
Ket idi kasta, nagsubli ni Delnagen,
Nangipan iti mulana nga saba.
Ket impakitana ti kabaelanna nga pigsa,
Maysa nga ima, maysa nga pamunga,
Maysa nga ima, maysa nga pamungan;
Sabali ti adda iti abaga.
Dayta nga kinapigsa, saggaysa nga bulig;
Impanna idiay ayan ti balasang.
Nadamag met daytoy agnagan iti Annusan Lumawig
Nga umili ditoy beskaan.
Idi bumaba surotennan ti karayan,
Ta isu ti ammona nga dalan,
Ta taga-dapnisan ni Bangan.
Idi mapan nga ibagana manen ti riknana,
Medyo mayat didiay balasang manen
Gapu ta kasla silsilawan met ti init
Ti kitkitaenna piman nga baro
A, ta naggapu met iti beskaan ni Annusan Lumawig.
Idi ibagana ti riknana,
Kunan kano daytoy balasang,
“Adda metten nangibaga
Iti riknana kaniak, ket narigat sa.”
Ket idi kano nga kastan,
Iti inalamid ni Annusan,
“Kunak kenka, O adding nga balasang
Nga managan iti Bangan,
Adingko an-anusam daytoy numo iti biang
Ta aramidek ti pamuspusan
Uray ania’t mapasamakmo a balasang,
Paungarenkanto iti kamaudianan.”
Kuna kano ni Annusan Lumawig.
Nangaramid iti dua a kalinyas;
Insul-opnan idiay agong ti balasang.
Ket tattan natayen idiay ayan ti tawa
Nga nagtantan-awan ti balasang.
Gapu piman ta di makauray
Toy baro a managan Annusan
Intangadnan tay kalinyasnan
Intulok met tay balasang,
Ta pagayatan piman tay kapanunotan.
Ket idi kano nga kastan
Napaidda idiay tawada piman,
Nagawid metten ni Annusan,
Nagsubli idiay beskaan.
Idi malagip kano met ni Delnagen ti bumisita
“Mapanak man ta innak sukalan.”
Nagtebba manen iti saba.
“Ta inna sesetan no ania ti kayat na.”
Ngem idi mapan ket, ne!
Madamdamagna nga natay ni Bangan;
Ket nagsangsangit nga napan,
Inan-anusanna latta ti napan—
Napanna dinung-dung-awan.
“Adingko nga balasang,
Aya unayen ti napasamakmo gayam,”
Kinunkunan kan piman;
Ket idi kano nga kastan,
Nagtugawen idiay palaangan,
Nagsangsangit kanon lattan,
Pulos a di payen mangan.
Ket idi manen a kastan,
Nadamag manen daytoy Annusan
Nga ammona nga nasul-oy tay angesna piman,
“Ta mapanak man nga mapan
Ta ibilinko tay maikastan,
Tapno maalamid tay pamuspusan,”
Kuna kan ni, ay, Annusan;
Ket nagbaba idtoy karayan.
Idi kano dumanon dayta
Nga Annusan idiay dapnisan,
Adda kano manen nga lallaawanda
Dayta nga balasang nga sangsangitan.
Ket nakitana ni Delnagen nga agtugtugaw
Idiay palaangan nga agsangsangit.
Pulos a di pay mangan
Nakakutkuttongen iti bisinnan
Ta saan ngarud nga mangan.
Iti kunan kano met ni Annusan
Nga inliwaliwa met iti dayta nga balasang,
“Ay adingko nga balasang,
Aya unayen daytoy nga inkastam
Ta madamdamagko daytoy inka kabalasang
Ket inka met gayam inkastan.
“Ngem ulay pay no kastan,
Gagayyemko wenno kakabsatnan
Ibagak man daytoy nga istorian
Ta intay koma aramiden dayta inna pagsayaatan,”
Kunkuna kano ni Annusan.
Imbagana nga, “Agaramidkay iti lungon
Ta saantayo nga ikali ditoy daga
No di ket itapuaktay’ ditoy danum
Ta saan nga idtoy daga ti pakaikuaanna
No di ket ditoy danum ti pangipatawan tayo
Balbaleng no addanto panagungalna
Maisalakan iti biagna,” kunana kano.
Ni met Delnagen dengdenggenna
Didiay nga istorya ngem
Dina met ipagpagarup ti remedyo ni Annusan.
Ken idi kan nga kasta
Tinungpal kano dagiti tattao
Didiay nga imbagana
Nga maaramid idiay natay nga balasang
Nga pagribalan ti dua nga lallaki.
Apaman nga nalpas ti lungon inlas-uddan
Ket impandan idiay sabangan
Nga isu’t inda nangitapuakan
Ket ammon ti tao nga inyanuddan, a.
Ay gapu ta mannakabalin kano piman
Ni sumaglalaki nga Annusan,
Annusan Lumawig ditoy beskaan,
Innalana kano daytay kalinyasnan
Nga inna nangsultopan
Idi agawid dagiti tattrao gayam.
Inlangoynan daytay lungon nga impaigid.
Pinuyotannan daytay agongnan.
Nagungalen daytay balasang.
“Intanen, agpasurongtan;
Surotenta daytoy karayan
Ta agawidtan idiay beska-an,
Ta datan daytay agtumpong
Nga agkagasat kan gayam
Ta imbagak met daytay riknak
Ket mayatka met idtay tulagan,”
Kuna kan ni sumaglalaki nga Annusan,
Annusan nga lawlawigan.
Ket idi kan nga nagtugawda piman ay ket nagsaoda,
Palalo nga ay-ayatna daydi balasang
Idi makitana diay met ay-ayatenna
Nga ni Annusan idiay beska-an nga lawigan
Nga alintebbag ti sey-ang.
Ta idi kan nga nagtulagdan
Sinolotdan daytoy kalayan
Nagturongda ditoy beska-an,
Linabasanda pay toy Ampusongan.
Ta idi dumanonda ditoy beskaan
Nga leggakan ti init kan gayam,
Kinunana met ni Annusan,
“Ay adingko nga balasang,
Kasennaayko ditoy kadagaan,
Aramidek man daytoy pagragsakan
Ta ayabanta da amam ken inam
Nga umili met idiay dapnisan,
Ken kakabsatmo met nga katulang
Ta inta man parambakan
Ti pagayatanta met nga agassawan,”
Kinuna kano ni Annusan.
Ta idi kan nga kastan
Tinuboyan ni Annusan
A gayam dagiti bebessa-ang
Animal man ken babboyan;
Nagdadakkelda kan met piman,
Didiay baboy ti kakabsatnan.
Ken kasta pay ipakitanan
Ti pannakabalin ni Annusan
Aplusanna pay tay balintaugan
Ket agbalinda nga nuang.
Aplusanna ti popongdol nga kadakkelan,
Agbalinda manen a babboyan;
Maysa met nga kadakkelan
Dagiti baboy nga naaplosan.
Ayabandan dagiti kakabsatda
Nga umili ditoy dapnisan.
“Ngem dagasenyo man ni Delnagen
Idiay kabanbantayan ta umay met makilaman
Ta gayyemko met ni Delnagen iti kabanbantayan,
Asideg sa idiay Amilongan.
Ta idi kano a kastan
Dinagasda kano piman;
Napanda idiay beskaan
Ilugidan ti ay-ayam nga gang-gangsa
Ken solibao kano piman
Piesta ti imun-una nga isu
Tay bagat a kunkunadan.
Ket kinunan dagiti ammadan,
“Ala man dakayo man nga agassawan
Ti mangilukat ti ay-ayam,”
Kunada kano dagitay agabalayan,
I-dapnisan ken i-beska-an
Nga isu kano dagiti makuna nga ammadan
Nga da Pati ken Suyan.
Ta idi kano nga kastan
Inggunayen ni Annusan
Tay ules a kapapategan
Nga nagul-ugol-usan
A kasta metten ken ni Bangan.
Idi aglibotda iti palaangan
Nga itangtang-ida tay sayawdan,
Apo, matangtang-i pay daytoy daga,
Ket matangtang-i met tay agbuybuya
Piman iti ay-ayatda
Kasla met la isulsulotda
Piman dagitay bagbagida.
Idi kan metten nga gumura
Ni Delnagen nga nangun-una
Piman nga kalibalna
Innalana metten tay gimmura
Tumakderen daytay luksawna.
Timmakderen idiay palaanganda
Ket duklosenna ti kunana
Ni Annusan nga agsalsala
Dagus metten nga inatipa
Dagiti tao a mangikanawan.
“Agurayka pay ta ituloyda
Ta ganasentayo pay ti agbuya
Ta sakayto agsarita
Ta dayta ti kustoyo koma,”
Kinunada nga nagatipa.
Gapu laeng iti luksawna,
Agbulbulongko met latta
Agliblibot idiay balayda.
“O gayyemko nga Delnagen,”
Kunan kani ni Annusan,
“Pangaasim ta agtugawka
Ta tanangenta tay agsarita,”
Kinuna kan ni Annusan nga nagkuna
Gapu laeng iti igugurana,
Apo laeng ti duklosna.
“Pangaasiyo man ta umay,”
Kinuna kan ni Annusan.
Pinutedna metten didiay
Salukodna nga uway,
“Ala, dakayo ti lumabanen,”
Kinunana kano met ni Annusanen,
Ket pinuted-putedna metten
Didiay salukodna nga uway
Apo, dayta, pang-or ti linaklak-amna
Ni Delnagen. Ali, baut.
Idi kano met nga kastan
Agsangsangiten ni Delnagen
A piman nga bimmaban
Ta di pay makatingtinggan
Dina pay intuloy ti nangan
Nagsublin didiay balaydan.
Ta maituloy pay daytay inkastan man
Ti ragragsak, ta kan nagawid ni Delnagan
Ituloyda lattan tay ay-ayam
Nga bagbagat ti immun-una.
Ay, ket alaenda dagitay baboyen—
Ala, dalupenda, iluk-atda
Dagitay baboy iti palaangan.
Kinuna manen ni Annusan,
Mannakabalin metten gayam,
“Baboyko nga kaputotan ditoy beskaan,
Ha’nyo man nga bannogen ti tao.
Agiddakayon tapno maipakita met ti ayatko
Nga mangipaay met kadagiti padak nga tao
Wenno kakabsatko,” kinunana kano met piman.
Magsi-idda tay baboyen
Kasla urbon ti nuang
Ti kakadakkelda kan piman.
Paalana manen dagitay nuang,
“O talakenko nga nuang,
Inaplusak nga balintaugan,
Ha’nyo man nga ipakpakitan
Tay kinapigsayo kan gayam
Ta ayatko daytoy maipakitan
Kasta met nga inkay agiddan
Ta mauyos ti bigayo ditoy dagan,”
Kinuna metten ni Annusan.
Ne! Magsi-idda met idan
Dagitay nuang kada baka
Dayta la agleppeten ken agngulongol.
Katsa metten dagitay baboy,
Mailtaldan ket maulnosdan
dagitay baboy; ket dagitay nuang
Isu ti pinaltida nga immun-una.
Ket kinuna kano piman
A dagit ammada iti dapnisan ken beskaan
Nga da Pati ken Suyan,
“Ala, unaenyo pay dagiti nuang
Ta agalamidkay’ iti pulotan.”
Idi inalamidda kanon dagiti tattao
dagidiay nga mandar, kinunada met,
“A, ta ituloytay’ ti ay-ayam
Ta inkami met pasingkedan nga agabalaytan
Ta isu ti pakakitaan met
Ti inkami panagabalayan
Ta manayaw ditoy palaangan;
Ayatmi ditoy annakmi met gayam
Nga agassawa ditoy beska-an.”
Ne, igunayda manen ti solibao
Ket manollibaodan a.
Idi aguni manen ti gangsa,
Apo, daytay ikasta daytay mangangsa met
Matuttuod daytay ubetna daytay mangangsa
Ket, ala, matuttuod met
Dagitay ubet dagitay tattao.
Magsi-magsi-aggunay kano met dagitay tao,
“Ngem aguray pay ta dakami ti umuna,”
Kunan kano met dagitay agabalayan,
Ta idi kan ipakitada piman dagiti ayatda.
Ay apo, kasla nga nagkulimbawa gayam
Ti pudot ti init ditoy daga
A gayam ti liknada
Dagiti tao nga agbuybuya
Kasla magin-ginawaan dagiti matada
Piman iti talna ti salsala.
Idi kano kua sumublat dagitay tattao,
Ay apo kano daytay ubetna
Ni Saklalew a mangangsa,
Kasla kano kappi nga agsikigsikig
Nga masusuwat daytay ubetna
Nga itu-tuwatona kano, ket, ne,
Ay apo, dagitay tattao kano
Ta matuttuod dagitay ubetda
Ituktukawda kano met
Nga gumangganatda nga sumayaw
Ta idi kano nga kastan
Di kano met agpatpatinggan
Makaluto met dagitay tattao kan gayam
Nga agbuybuya ken aglutluto kan piman
Inatipada kan dagidiayen nga ay-ayam.
“Ala, italnayo pay ti ay-ayam
Ta intay’ pay agpulotan
Ta naluton ti pulotan,”
Kinunada kanoi dagitay aglutluto.
Ala, ket isu a,
Inatipa kano metten dagitay agabalayan
Ta, asiay, saan nga maselsellaan
Ti tao nga maayataan nga manayaw.
Apo, ta mabanbannog kano pay
Ni Saklalewen nga kuwan mangangsa.
Nanayawen ti singkuwenta nga tattao,
Ket nababannog. “Isu,” kinuna ni Saklalew.
“Ke, ala, nasayaat met ta aginanaak,”
Kinuna kano met ni Saklalew nga kuwa
Ket kasta met didiay sumasallibao met
Nga kapalisna, isu, naginanada met,
Nagpulotanda, sadanto manen ituloy ti mangan.
Idi kano malpas ti kaan,
Itultuloyda manen ti ay-ayam.
Ay apo, awan la itiu maum-uma gayam
Gapu iti ay-ayatda itigangsa
Gapu ta kasla agwalwalnak ditoy daga,
Kasla dumandanon idiay baba
Ti ayenge-eng ti gangsa.
Idi kinuda kano,
“Ala, nalpas metten ti kaan
Ket nabannobannogtayon
Ket ala, nalpas mettren ti bagat
Ket ala, ta agsisinatayon
Ket matikawaan met diay balbalayen
A ta maka-domingotayo ditoyen,”
Kunan kano manen dagitay agabalayan.
Ta idi kanon nga kastan
Nga nagtulag ti agabalayan
A da Pati ken ni Suyan,
“Inatanen nga agabalayan,
Ta nalpas metten ti piestan
Nga bagat ti annakta,
Nga inta dinanggayan ti ay-ayatda.”
Nasisina kano manen dagiti tattao,
Nagsasangpetdan, a
Gapu ta nalpas ti bagatda.
Kinuna kano manen ni Annnusan,
“Ania ngay nalpas ti besayta
Awanen iti dakdakesna ta mapanak man
Idiay baba ta innak bisitaen
Ni gayyemko nga Delnagen
Amangan ketdi no adda ket pasamakna
Ta nakitak diay inkalkalona nga baut
Nga naglaklak-amsa iti dusa.”
Kinuna met ni Annusan.
Idi kua nga kastan idi nalpas
Ti awaydan ket nga nagpababa
Inna kinita ni Delnagen idiay kabanbantayan.
Idi napan ket, oh, nakutkuttongen,
Dipay kano nga mangmanganen
Agid-idda lattan idiay balayda
Kasla tulangna laengen
Ti binubungon ti kudilnan.
Kinuna kano metten ni Annusan nga lalawiganen
Kalla inalamidna ti panagkappiada,
“Ay, gayyemko nga Delnagen
Kunak la no nalaingka
A, ta kasla saanb nga ikankano
Daytoy bagim nga innak makitkita,”
Ta kalla bukong kano met ngamin
Ti bagina nga kalla ha’anna
Nga ikaskaso ti baot.
Ngem agasem ti baot ngay nga linak-amna
Ket nagsangapulo nga puted
Didiay uway nga nangab-ablat ken isu
Ngem isu metten ti insakitnan
Ken maysa pay diay ladingitnna
Idiay balasang nga ay-ayatenna
Nga ni Bangan iti dapnisan.
Ket idi kuan nga kastan
Napan kano idiay sakduan
Nagkaud iti danum kano piman
Innakan dinigos nga inap-aplusan
Ni gayemna nga Delnagen kan gayam.
Sananto inkalkalalagan
Nga ibbabawi kano piman
Daytay dusa nga linak-amnan
Gapu ta duklosennanto met
Didiay agsaysayaw pay laeng
Didiay padana nga lalaki
Agsao-da ngem dina met kayat
Nga kasa-o ket duklosenna latta
Gapu ta dakkel nga tao
Nga kasla bukong ti bagina
Kasla agbagbagi nga nuang.
Kalpasan nga naikalkalalagan
Ken inap-aplusanna, imimbag ngalud
Ni Delnagen iti nasakitna
Ket kasta ngalud nagkappiada da Delnagen
Ken Annusan Lumawig nga lawlawigan.
Dayta man ti istolyana a gayam
Daytay i-beskaan ken i-dapnisan
Kasta met ditoy tengngana
Nga kabanbantayan ditoy daga.
Ket awan koma ti dakdakesna
Daytoy nga innak panangistolya
Ta pagraragsakan ditoy daga daytoy makunkuna.
Sapay koma ta adda kasta kadatay’ koma
Nga mannakabalin koma itatta
Ubbingko nga madamdama
Nga agbibiag ditoy daga
Kasla ken ni Annusan nga makunkuna
Nga no agpanggep ket nakalaklaka.
-----------------------------------------------------------------------------------------
Mailadawan kadaytoy nga epiko iti panagayat ti maysa a tao iti uray asino agraman iti kabusor. Ti bida, ni Annusan ket saanna nga impakita ti gurana ken ni Delnagen. Nupay nagaramid iti saan a nasayaat ni Delnagen, impalak-am latta ni Annusan ti panangisakitna ti gayyemna saan laeng nga iti sao no dipay ket iti aramid. Iti ababa a pannao, ayatem ti kabusormo a kas panagayatmo met laengn iti bukodmo a bagi.
Ket nagkappia ken gaggayyem manen dagiti dua a malalaki.
Iti bersion ni Engracia “Grace” Bangaoil, kuna ni Dr. Hornedo, agpada met laeng ti plot wenno balabala ngem agduma iti karakter ken setting. Ti Annusan Lumawig ditoy a buida a lalaki ket nagbalin nga Allusan. Ni Bangan a bida a babai ket Doña Maria ti nagannan. Ti kontrabida a lalaki ni Delnagen, iti bangaoil bersion ket nagbalion nga Agillang. Awan iti nagan dagiti agalabayan a Pati ken Suyan iti bersion ni Bangaoil.
Malaksid iti tema a nadakamat, a panagayat ti kabusor, ti laeng mailadawan a makitak ket ti inter-marriages ti i-dapnisan (lennekan) ken i-beskaan (leggakan). Maysa a love triangle: Ni Bangan iti lennekan (laud), ni Annusan iti leggakan (daya) ken ni Delnagen iti tengnga (kabanbantayan).
Adda ti parikular a lugar a nadakamat a linabsan da Annusan ken Bangan idi inyawid ti nobio ti nobiana. Ti Ampusongan. Ti Ampusongan ket maysa nga ili idi un-unana. Kastoy ti mabasa a pakabuklan ken pakasaritaanna iti Wikipedia.com:
Ampusongan is one of the seven barangays comprising the municipality of Bakun in the Philippine province of Benguet.
During the Spanish period, Ampusongan was a rancheria or a town in the Commandancia Politico Militar de Tiagan, Distrito de Benguet.
In 1900, when the Americans took control of the Philippines, the Philippine Commission enacted Act No. 48, placing Ampusongan under the province of Benguet and Bakun under the then Province of Amburayan. On August 13, 1908,the Americans set up Mountain Province as a special province, organized into several sub-provinces: Apayao, Kalinga, Bontoc, Ifugao, Benguet, Lepanto, and Amburayan. The municipal districts of Bakun and Ampusongan became part of Benguet.
In 1917, the Bureau of Non-Christian Tribes recommended that the western border of the Mountain Province be pushed eastward, such that the entire subprovince of Amburayan and large slices of Lepanto and Benguet would be made part of Ilocos Sur and La Union.
In the early part of 1937, Ampusongan was merged with Bakun, the latter carrying the name of the townships while the former became a barangay
Retrieved from "http://en.wikipedia.org/wiki/Ampusongan%2C_Bakun"
Ti kapitolio dayta a CPM de Tiagan ket ti mismo a Tiagan, San Emilio, Ilocos Sur a babaen ti Bakun, Benguet. Ngem iti agdama, ti Ampusongan, ket nalatlatak ti naganna nga 102 (Hundred Two) wenno Kilometer One Hundred Two. Ta daytoy ti distansiana manipud iti Baguio City.
Wen, ti CPM de Tiagan, probinsia ti Lepanto ken probinsia ti Amburayan ket lugar a mismo dagiti Bag-o. Ti CPM de Tiagan ken probinsia ti Amburayan ket buklen ti sangapulo ket uppat (14) nga interiores ti Ilocos Sur ken dagiti ili ti Sudipen, Santol ken San Gabriel iti La Union. Nawara dagitoy a lugar idi naipasngay ti La Union.
Iti pannakaipagna ti Autonomia ti Cordillera iti umuna a dupag, pinadas dagiti Bago figures nga isubli ti teritorioda iti Cordillera, ngem di nagballigi ti umuna a dupag. Iti maikadua manen a pannakaipasangona ti ratification babaen iti referendum, naikkaten dagiti probision a pannakaisubli ti Bagolandia iti Cordillera. Ngem isu nga isu a di nagballigi ti ratification ti autonomia. Toy nagsurat ti nagipatarus iti Iluko bersion ti Constitution ti Cordillera Autonomous Region.
Itoy nga inter marriages a plot wenno balabala ti maysa a literatura, ken ti literatura a kas maysa a kararua ti puli, nalabit a ti kangrunaan nga ibunannag ti epiko ket ti kinapudno ken agdadata a kinaada ti intermariages dagiti taga leggakan ken taga lennekan.
Iti sabali pay nga epiko, mailadawan manen ti ayan-ayat ti maysa a taga-leggakan (daya, kabanbatayan iti literal) ken taga-lennekan (laud, patad). Ti ketdi nakakadidillaw, kailian, dayta natay a karakter santo nagungar. It seems to me that this is pattern met wenno motif ti Philippine epic ti matay santo agungar? Kas kadagiti epiko iti umabagatan. Kas koma iti “BANTUGEN” dagiti Maranao.
Adda iti kulturatayo a Pinoy daytoy motif a matay ken agungar, ta kas maysa a Kristiano ken kakaisuna a kristiano iti Asia, ken mamati ti biag ken panagungar. Saan laeng a met a dagiti kristiano iti mamati iti biag ken panagungar no di ket dagiti pay sabsabali a dadsakkel wenno mayoria a relihion.
Ngarud, itoy nga epiko, adda met dayta a motif a matay ken agungar wenno panamati iti panagungar.
(ADDA TULOYNA)
Wednesday, June 25, 2008
ILOCANO EPICS
5 comments:
- Ka Iddo said...
-
anusanyo laeng, kailian ta atitiddog a poste dagitoy... hehehe... happy reading ngarud! atiddog pay ti nayon daytoy...
- 9:25 AM
- Ka Iddo said...
-
Iti Tribu News ken Tribu Magasin, kaduak ditoy da Charlie Pinto, Bagnos Cudiamat, Pedrito Sanidad ken Miss GUMIL Josephine Iwatani (now Jo I. Poland)ken dadduma pay a kameng ti original a GUMIL Baguio
- 9:33 AM
- Eugene Carmelo said...
-
Naimbag nga aldawyo, apo. Sumalusdsodak man no sadino ti pakasarakan iti manuskrito nga aglaon kadagitoy nga epiko? Namnamaek ken yamanek ti panagsungbatyo, apo.
- 12:47 AM
- Eugene Carmelo said...
-
Naimbag nga aldawyo, apo. Sumalusdsodak man no sadino ti pakasarakan iti manuskrito nga aglaon kadagitoy nga epiko? Namnamaek ken yamanek ti panagsungbatyo, apo.
- 12:48 AM
-
-
sir di epiko man ti galim ken uy-yod nu da kopyam.. thanks email add ko niu trayamelvin@yahoo.com
- 12:46 PM

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Labason, Zamboanga del Norte
Ti Labason ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Zamboanga del Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Labason ket nabennebenneg iti 20 a barbaranggay.[2]
- Antonino (Poblacion)
- Balas
- Bobongan
- Dansalan
- Gabu
- Gil Sanchez
- Imelda
- Immaculada
- Kipit
- La Union
- Lapatan
- Lawagan
- Lawigan
- Lopoc (Poblacion)
- Malintuboan
- New Salvacion
- Osukan
- Patawag
- San Isidro
- Ubay
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Zamboanga del Norte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 30 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Zamboanga del Norte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 17 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
STA. MARIA, Ilocos Sur – Dua nga operasion ti insayangkat ti kapolisan ditoy ken Burgos a nagresulta iti pannnakatiliw ti dua a mapapati a drug pusher idi Septiembre 9.
Inaresto ti nagtitipon nga elemento ti Sta. Maria police station, PAIDSOTG KEN PDEA Ilocos Sector Special Enforcement Team (ISSET) nga indauluan ni IO1 Dexter Regaspi ni John Harvey D. Dar, 20, baro, ken residente iti Barangay Nagtupacan, kalpasan a nagpositibo ti insayangkatda a search operation iti balay daytoy idi agarup 6:30 ti bigat ti nadakamat a petsa.
Awan a presente ni Roberto B. Dar, ama ni John Harvey, a puntiria pay iti search operation idi nagsukisok dagiti polis iti balay dagiti suspek.
Iti panagsukisok nga insayangkatda babaen ti bileg ti search warrant nga inyisio ni Judge Sixto Diompoc ti RTC Branch 72, ken inimatangan dagiti barangay official, nakakumpiska dagiti operatiba iti uppat a babassit a heat sealed plastic sachet a nagkarga iti mapapati a shabu.
Segun iti polis, sumagmamano nga impormasion ti naawatda manipud iti barangay intelligence network (BIN) nga agiwaywayat dagiti Roberto B. Dar, ken ti anakna a ni John Harvey iti illegal nga aktibidad iti droga ket idi nakumpirmada a positibo ti report, insayangkatdan ti panagsukisok.
Kabayatanna, droga ken kuarta a pakairamanan ti drug money ti nakumpiska dagiti operatiba iti buy-bust operation nga insayangkatda sadiay Barangay Luna, Burgos maikontra ken ni Jacky James Superio y Banta, 28, naasawaan, ken residente iti Barangay Namalangan, Santa, Ilocos Sur.
Maysa a polis ti nagpammarang a poseur-buyer ket apaman a nakagatang iti maysa a heat sealed plastic sachet a nagkarga iti mapapati a shabu, dagus a nagkuti dagiti agur-uray nga operatiba a nanggamat ken ni Superio.
Nakakumpiska pay dagiti polis iti ikut ni Superio iti uppat pay a plastic sachet a nagkarga met laeng iti mapapati a shabu nga agdagsen iti sumurok-kumurang 1.1 grams, maysa a sachet nga addaan residue, nausar ken saan a nausar nga aluminum foil, cellular phone, charge, ken kuarta iti nadumaduma a denominasion nga agdagup iti P437.00 ken ti marked money a P500.00.
Iti pannakaisurat daytoy, naipilan iti prosecutor’s office babaen ti inquest proceeding ti kaso a panaglabsing iti Section 5 ti RA 9165 maikontra ken ni Superio.#


text:
Agsasallupang dagiti panagkusit iti pagilian. Awan ti pakakitaan ti panagngudona no di ket mapaliiw a kumarkaro ketdi. Awanen ti pakakitaan ti delikadesa kadagiti agtuturaytayo.
Uray ti inaladan ti DepEd ket saanen a nakalasat iti kontrobersia. Dakamatentayo ditoy ti akusasion nga overpriced dagiti noodles nga isupsuplay ti Jeverps Manufacturing Corporation iti DepEd para iti Food for School a programa daytoy nga ahensia ti turay para kadagiti indigent preschoolers ken Grade I pupils iti sapasap a pagilian.
Dakamatentayo ditoy a pinaglibakan dagiti agtuturay ti DepEd ti alegasion nga overpriced dagiti noodles ken dina pinaboran ti kakaisuna a kompania a nakaiyawatan ti kontrata a mangsuplay iti departamento iti noodles para iti Foor for School a programana.
Pudno man wenno saan ti alegasion, nangina dagiti noodles a pagbusbusbosan ti gobierno para kadagiti agbasbasa nga ubbing, dagiti indigent a preschoolers ken Grade I pupils iti sapasap a pagilian.
Iti presio ti 100 grams a noodles a P18.00, nangina unay no maidilig iti 55 grams a noodles nga agpresio laeng iti P6.00 iti merkado. Ala, uray dobliem ti presiona, agkidar laeng a P12.00. Iti daytoy a kuenta, nagpukaw ti gobiernotayo iti dakkel a gatad a posible nga umabot iti gasut a milion, aglalo ket idi pay la kanikalima a tawen a nangrugi daytoy a feeding program ti DepEd.
Ti makapamisuot no apay a di kinontra ti DepEd ti kastoy a klase ti kontrata. Imposible a saanda nga ammo ti presio ti maysa a pakete. Ala, uray naangkat pay iti ballasiw-taaw dagiti ramen ti noodles, nangina latta. Sayang ti kuarta a napukaw ti gobierno. Sayang ti buis ni Pinoy a nabusbos a di koma nagastos no nagridam dagiti opisial ti DepEd.
Di met tinawen nga agkurkurang dagiti libro nga aramaten dagiti agbasbasa iti pagadalan publiko? Di met agkurang dagiti siled-pagadalan? Di met bassit-usit ti sueldo dagiti mannursuro? Adu dagiti kurang. Mano a libro, kuarto ken tugtugaw ti pakaigatanganda dayta masirsirip a napukaw ti gobierno gapu iti nangina a noodles?
Ita, sinuspende ni Sec. Jesli Lapuz ti programa kalpasan ti alegasion nga overpriced dagiti noodles. Mapaidaman dagiti ubbing iti kasapulanda a taraon.
Ngem iti kastoy a programa, saan a maikkat ti suspetsa a saan a dagiti agkasapulan nga ubbing ti puntiria a pakanen no di adda sabali a ngiwat a mangallawat kadayta taraon. Ti makadakes no pudno ti suspetsa a naaramat dagiti ubbing para iti bukod a pagimbagan ti sumagmamano laeng.
Kuestion ditoy ti kinaawan ti sinseridad dagiti adda iti takem nga agserbi. No koma ta maaramat nga umno dagiti pondo, nalabit, saan koma a kastoy ti kinarigat ti panagbiag ni Pinoy. Dakkel koma ti dumur-asanna.
Ngem agingga a di agpatingga dagiti aramid a makarimon, agingga nga adda panagimbubulsek kadagiti aramid a maikaniwas, agtultuloy latta iti intay panagkaradap iti karigatan.#


text:
SAN EMILIO, Ilocos Sur- Kinuna ni Mayor Ferdinand Banua a siento porsiento a naiteden ti bingay ti munisipio ditoy iti RA 7171 para iti 2009.
“Idi damo, 50% ti naited nga agdagup iti nasurok a P16 milion, ket di nagbayag, simmangpet ti 2nd release iti bingay ti munisipio manipud iti RA 7171 para iti 2009,” kinuna ni Banua.
Kinuna ti mayor a nailatang ti pondo manipud iti RA 7171 kadagiti priority projects dagiti barangay kas iti farm to market roads, multi-purpose buildings, covered courts, ken livelihood programs.
Innayonna nga adda nailatang a bingay tunggal barangay manipud iti naawat ti munisipio a sharena manipud iti tobacco excise tax.#


text:
BANTAY, Ilocos Sur – Ad-adda a dimmagsen ti kaso daytoy drug personality ta nakakumpiska dagiti elemento ti kapolisan iti ikutna saan laeng a droga no di pay paltog ken balbala idi iyimplimentarda ti warrant of arrest maikontra kenkuana iti maysa a pagdagusan sadiay Barangay Sabuanan ditoy nga ili idi malem ti Enero 19.
Segun iti report a dimmanon iti provincial police office ditoy, naaresto ni Noli Galangco y Gamata, 30, naasawaan, residente iti Sitio Apdo, Barangay Lintic, Banayoyo, Ilocos Sur iti uneg ti kuarto ti Mercar Traveller’s Inn a masarakan iti Barangay Sabuanan ditoy nga ili idi agarup 5:45 ti malem ti nadakamat a petsa.
Iggem dagiti operatiba manipud iti Banayoyo ken Sta. Lucia police stations ti warrant of arrest nga inyisio ni Judge Gina Juan-Chan ti Regional Trial Court, Branch 22, Narvacan, Ilocos Sur, idi arestuenda ni Galangco gapu iti panaglabsingna iti Section 5 ti RA 9165 a nai-docket iti babaen ti CC No. 4017-N.
Awan ti nairekomenda a piansa ni Galangco, Manhunt Charlie Top Most Wanted Person iti Banayoyo, gapu iti daytoy a kasona.
Kas maibatay iti report, bayat ti panangiwayat dagiti operatiba ti warrant of arrest ken ni Galangco, nakakumpiskada pay iti ikut ti suspek ti maysa a cal .38 revolver, addaan marka manipud USA ken serial number 284944, a nagkarga iti 6 bala; nangisit a holster; 18 a bala ti cal .38; bala ti cal .45; dakkel a heat sealed transparent plastic sachet a nagkarga iti 5 a bassit a heat sealed transparent plastic sachets a nagkarga iti mapapati a shabu; maysa a plastic sachet nagkarga iti masuspetsa a shabu residue; Swiss knife; 3 lighters, 3 pieces bamboo sticks a mapapati a maus-usar a rolling foil; 4 babassit a narolio nga aluminum foil; 2 narolio nga aluminum foil; maysa a pakete ti plastic sachet; glass totter; plastic straw; sling bag; cellular phone, P5,457.00, sumagmamano nga ID, ATM ken retrato.
Iti baba ti inn, nasiputan dagiti polis ti maysa a lalaki a nabigbig idi agangay a ni Ramon Dela Rosa y Puzon, 38, naasawaan, drayber, ken residente iti Barangay Pila West, Sta. Lucia, Ilocos Sur, a nangasut iti paltogna ket dagus nga inaresto ken kinumpiskada ti armas daytoy a maysa a cal .9mm pistol nga addaan iti magasin a nagkarga iti 15 a bala, Swiss knife ken dua a selpon.
Awan ti serial number ti paltog nupay addaan marka a Fabrigue Nationale D’ Armes De Guerre Herstal Belgique.
Naipan dagiti naaresto agraman dagiti nakumpiska kadakuada iti Sta. Lucia police station para iti dokumentasion ken umisu a disposision.#


text:
2nd Candonian International Reunion, maangay
CANDON CITY – Maisayangkat ti 2nd International Candonian Reunion (INCARI) diay Gold Coast Hotel and Casino, Las Vegas, Nevada inton October 9-11, 2009, daytoy ti impakaammo ni Maricar Bello, mangidaulo iti Candonians of Southern California.
Idi tawen 2006, naisayangkat ti umuna a panagtitipon a nakipartisiparan ti nasurok 500 a Candonians agraman dagiti gagayyem ken dadduma pay a bisita manipud iti nadumaduma a paset ti lubong babaen ti panangesponsor ti Candonians of Southern California.
Ti INCARI 2009 ket isponsoran dagiti tallo a dadakkel nga asosasion dagiti Candonians iti mainland USA a pakaibilangan ti Candonians of Northern California, Inc. nga idadauluan ti presidente a ni Edward Bragado; ti kabarbaro nga organisasion a Candonians of Las Vegas, Inc, nga idadauluan ni Manuel Carino; ken ti Candonians of Southern California, Inc. nga idadauluan met ni Lilia Ramos Alog, overall chairperson iti daytoy a reunion.
Makipaset met iti reunion dagiti Candonian organizations iti Hawaii, Toronto, Vancouver, Midwest, Hong Kong, Greece ken The Netherlands.
Dagiti sumaganad dagiti aktibidad iti nasao a reunion: Oct. 9 – cultural presentations ken entertainment numbers ken all-night dancing bayat ti buffet dinner nga isagut ti Candonians of Northern California, Inc.; Oct. 10 – bowling tournament nga esponsoran ti Candonians of Southern California, Inc., panagtitipon dagiti pamilia, aggagayyem ken agkakaadalan; Gala Night – dinner, entertainment number ken ball room dancing; ken Oct. 11 – Misa, breakfast buffet ken plenary meeting a pakipartisiparan dagiti timmabuno tapno mapagsasaritaan dagiti pagsayaatan ti organisasion ken tunggal maysa.
Addanto maaramid a souvenir program a pakalaglagipan ti pasken.#


text:
Iti 5,000 a fingerlings a naipupok idi Hulio 2011, naganakda met idi Nobiembre 2011 iti sabali a fingerlings a dagitoy ita ti maiwarwaras kadagiti umili a makasapul. Iti lima-katao a dimmawat ti patan-ayenna, 2,000 a bilang ti Tilapia fingerlings ti dagup ti naiwaras nangrugi iti apagtapog ti Enero 2012. Addaan ti Fish Nursery iti innem a ligason a pagpupokan ket nagaget dagiti taga-DA LGU, da Mrs. Milagros R. Paz ken Mr. Robert Savella, agpada a Teknisian ti Munisipio ken Fisheries Coordinator a mangpadpadakkel kadagiti naipupok a lames ken mangmonitor ti inaldaw a kasasaadda.
Iti sabali a bangir, simmangkaadu met ti bilang dagiti umili/organisasion nga agnanaed iti nadumaduma a barangays ti naikkanen/agkalikagum a maikkan ti seedlings a naidarnap iti asideg ti Fish Nursery nangruna idi bulan ti Hunio-Hulio2011 a panagmumula ti kayo agsipud ta kadam-eg ti daga.
Nupay adda NGO (Tanim Kalikasan, Inc.) a nagiwaras ti libre a seedlings nga imulada, inkagumaanan latta met ti Munisipio ti maaddaan ti kabukbukodan a nursery tapno adda katinnulong ti Ahensia ti DENR ken NGO a madadaan a pagalaan ti seedlings no kasapulan.
Iti kaadu ti dimmawat ti mulana a seedlings, nainayon a monitoren ken tarabayen ni MENRO-Designate Edgar S. Balangatan, Municipal Technologist ken mangipalnaad a di nagriro ti Munisipio ti panangipasdekna ti Tree Nursery tapno ad-adu ti maallukoy nga umili a makipagmula iti kayo a pangsalbar ti kritikal a kasasaad ti nakaparsuaan.
Innayon ni MENRO Balangatan a gasut a ribu a pinuon ti kayo ti manamnama/target a maimula ita a Tawen 2012. Asinoman nga indibidual ken organisasion nga interesado a mayat nga agmula ket kontakenda isuna: MENRO Edgar S. Balangatan iti Munisipio ti Cabugao, Ilocos Sur para iti pannakaisagana ti maala a seedlings. # (Web In-Action)


text:
VIGAN CITY – Sumagmamano a mannalon iti Barangay Bulala ti malaylayus ti taltalonda gapu iti agdama a proyekto a pannakapasayaat ti eropuerto iti Mindoro ditoy a siudad.
Kanaig daytoy, kinuna ti bise mayor ditoy a nagtignay ti city government tapno matulongan dagiti naapektaran a mannalon iti nadakamat a barangay.
Kinuna ni Vice Mayor Franz Ranches nga impresentarna ti nasao a problema iti chairman ti committee on agriculture tapno maaramid ti maysa a resolusion para iti pannakasolbar ti nasao a problema dagiti mannalon.
Kinuna ti bise mayor a kas addang ti sangguniang panlungsod, pakaammuanda ti Department of Transportation and Communication ken ti kontraktor tapno mangiyussuatda iti aksion para iti pannakasolbar daytoy a problema dagiti mannalon.
Innayon ti bise mayor a dumatag iti sumaruno a session ti kontraktor ken ti DOTC agraman dagiti naapektaran a mannalon tapno marisut ti problema dagitoy.
Naammuan ken ni Ranches a kangrunaan a naapektaran dagiti mannalon iti pasetna iti Bulala gapu iti pannakalaylayus dagiti talonda.
Kabayatanna, kinuna ti bise mayor a maitantan pay laeng ti pannakaipangato ti renta dagiti adda puestona iti public market annex agingga iti Disiembre daytoy a tawen.
Kiniddaw dagiti negosiante a maitantan pay laeng ti panangipakat ti city government iti nangatngato a renta iti up-upaanda nga stall iti public market annex agingga iti agtapos daytoy a tawen.
Segun ken ni Ranches, nagbaliw ti kapanunotan ni Konsehal George Villanueva ket mangaramid iti ordinansa a mangamendar iti Revenue Code idinto a kayat ni Konsehal Benjoe Verzosa a mangaramidda iti resolusion a mangted iti otorisasion ken ni Mayor Eva Marie S. Medina a mangsuspenso iti pannakaipangato ti renta dagiti stalls iti public market annex.
Kinuna ti bise mayor nga urayenda ti pannakaidatag ti resolusion ken ordinansa tapno isayangkatda ti diskusion no ania ti aksion a surotenda.#


text:
SINAIT, Ilocos Sur – Inaresto dagiti polis ditoy ti maysa a mannalon a nagprobokar nga adda ikutna a paltog idi tengnga ti rabii ti Hulio 30.
Sakbay ti pannakatiliwna, mapapati a nagprobokar ni Juanito Ipac y Tangonan, 45, naasawaan, mannalon ken residente iti Barangay Nagbalioartian, Ipac iti barangayda ngem kalpasan a sinitar dagiti barangay tanod, naglibas daytoy.
Nakasamsam dagiti tanod iti ikut ni Ipac ti homemade cal 5.565 mm pistol nga addaan iti maysa a bala iti chamberna.
Nasalamaan dagiti polis ni Ipac iti maysa a natayan iti met laeng nasao a barangay iti dayta met laeng a rabii ket tiniliwda sada impan iti police station agraman ti paltogna.#


text:
Baybay Kooperasion
Ti Baybay Kooperasion, makunkuna pay a ti Baybay Mankomunidad wennoBaybay Sodruzhestva, ket ti naisingasing a nagan ti baybay para iti parte ti Akin-abagatan a Taaw, idiay nagbaetan ti Daga Enderby (ti akindaya a patingga a daytoy ket ti 59°34'D) ken Laud a Samang ti Yelo (85°D), idiay aplaya ti Daga MacRobertson ken Daga Prinsesa Isabel.[1] Daytoy ketg umay-atto iti sumurok a kalawa iti 258,000 km². Daytoy ket biddenganto babaen ti Bayaby Davis iti daya, ken babaen ti sabali pay a singasing ti Rusia iti 2002 Gunglo ti Internasional a Hidrograpiko (IHO) iti burador ti 2002, ti Baybay Kosmonauta iti laud.
Ti Baybay Kooperasion ket nanaganan idi 1962 babaen ti Ekspedision ti Antartiko ti Sobiet a kas pammadaya iti kooperasion iti siensia idiay Antartika. Immuna a nagparang ti nagan a kas singasing iti IHO iti burador ti IHO idi 2002. Daytoy a burador ket saan id a naaprobaran babaen ti IHO (wenno iti ania man a gunglo, ken ti dokumento ti IHO idi 1953 IHO (a saan anaglaon iti nagan) ket isu ti agdama natungtungpal.[2] Dagiti mangidadaulo a turay iti heograpia ken dagiti atlas ket saanda nga agus-usar iti nagan, mairaman ti maika-10 nga edision ti 2014 nga Atlas ti Lubong manipud ti National Geographic Society ti Estados Unidos. Ngem dagiti naited a mapa ti Sobiet ken Rusia ket agus-usarda iti nagan.[3]
Mabirukan ti Estasion Davis idiay asideg ti aplaya ditoy.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ O’Brien, P.E., Cooper, A.K., Richter, C., et al., (2001). LEG 188 SUMMARY: PRYDZ BAY–COOPERATION SEA, ANTARCTICA. Proceedings of the Ocean Drilling Program, Initial Reports. Volume 188.
- ^ "Limits of Oceans and Seas, 3rd (currently in-force) edition" (PDF). International Hydrographic Organization. 1953. Naala idi 5 Hunio 2015.
- ^ [1]


text:
Lino Brocka
Ni Catalino Ortiz Brocka (Abril 3, 1939—Mayo 21, 1991) ket maysa kadagiti mabigbig a kalaingan a direktor iti pelikula iti Filipinas.
Naipasngay isuna iti provincia ti Sorsogon, umuna nga anak da Regino Brocka, maysa Bikolano a karpentero ti bilog, ken ti maikadua nga asawana a ni Pilar Ortiz, naam-ammona iti Nueva Ecija. Dimmakkel ni Brocka idiay Sorsogon, ngem gapu iti kinapanglawda, ken pinnakatay ni tatangna, nagawid ni Pilar ken dagiti annakna idiay San Jose, Nueva Ecija ket nagbalinda a katkatulong sadiay.
Nagbasa ni Brocka iti Unibersidad iti Filipinas (U.P.) kalpasan ti panagadalna iti Nueva Ecija. Iti U.P. ti nangrugianna a nagtrabaho iti teatro ken iti pelikula. Ditoy met iti nakabirokanna dagiti Mormon a nangallukoy kenkuana a sumurot kadakuada, uray no ti gapuna laeng ket kayatna ti agdakiwas iti sabali a luglugar. Nakapan isuna idiay Hawai'i kas misionario iti dua a tawen. Gapu ta maysa isuna a bakla nga actibista, pinanawanna met laeng iti kina-Mormon idi agangay.
Ti Naiyuper iti Balitok (Tagalog: Tubog sa Ginto), Tinimbangka ngem Nagkurang (Tagalog: Tinimbang Ka Ngunit Kulang), Manila: Iti Kuko ti Lawag (Tagalog: Maynila: Sa Kuko ng Liwanag) Insiang, ken Macho Dancer dagiti limmatak a pelikulana.
Nagbalin isuna nga aktibista a politiko gapu iti panangbusorna iti sensura nga inyetnag ti Linteg Militar a gobierno ni Ferdinand Marcos.
Pimmusay idi 1991 idi nadungpar iti luganna ti maysa nga aksidente. Naikkan iti Pammadayaw a Nailian nga Artista iti Pelikula idi 1997.
Dagiti napili nga obrana[urnosen | urnosen ti taudan]
- Santiago (1970)
- Wanted: Perfect Mother (1970)
- Naiyuper iti Balitok (1971)
- Stardoom (1971)
- Tinimbangka Ngem Nagkurang (1974)
- Manila: Iti Kuko ti Lawag (1975)
- Insiang (1976)
- Jaguar (1979)
- Bona (1980)
- Macho Dancer (1989)
- Orapronobis (1989)
- Gumapang Ka sa Lusak (1990)
- Makiusap Ka sa Diyos (1991)


text:
Nagur-urnong ti gobierno ti Japan kadagiti rurog, tultulang ken bangabanga dagiti natay a Hapon idi Maikadua a Gubat Sangalubongan sada pinuoran ken indulin ti dapoda. Napasamak daytoy babaen ti panangipagna ti Kuentai Investigations, maysa a non-government organization iti pagilian ti Hapon tapno magun-od ti kappia ken talna dagitoy a biktima ti nadangkok unay a maikadua a gubat-sangalubongan ken tapno maragpat dagiti kameng ti pamiliada ti kinatalinaay ti nakem. Kaasping la unay ti ritual dagiti Hapon kadagiti napasag iti pagbabakalan a minatayda ti ritual a bogwa ti Ifugao. Sadiay Kiangan, Ifugao a simmuko ti Tigre iti Malaya, ni Heneral Tomoyuki Yamashita.
Kaasping pay ti ritual a bogwa ti ritual dagiti Hapon a Shokotsu Shiki ti panagurnong kadagiti skeletal remains dagiti napasag a soldado a Hapones ken sibilian nga empleado ti gobierno ti Hapon a napasag iti kallabes a maikadua a gubat sangalubongan. Iti ritual ti bogwa, kalpasan a naurnong dagiti skeletal remains dagiti napasag wenno pimmusay, maikararaganda sadanto maidulin. Napuoran dagiti naurnong nga skeletal remains ti Shokotsu Shiki ket naikabil ti dapoda iti dakkel a pagurnongan.
Nasken a maiwayat daytoy ta mapattapatta a dakkel ti dagup dagiti natay a Hapon ditoy pagilian idi maikadua a gubat sangalubongan. Segun iti data ti website ti Kuentai Investigations, mapattapatta nga adda 520,000 a natay a soldado ken civilian employees lalona iti probinsia ti Leyte, Cebu ken iti Amianan a Luzon kangrunaanna iti Cordillera. Kameng dagitoy a soldado a Hapon iti 16th army division ti Japanese Army ken maipagarup a nagtaudda kadagiti prefectures ti Kyoto, Shiga, Fukui ken Mie.
Nasken nga aramiden dagiti Hapon daytoy a banag a kas kanayonan iti pannakailagip manen ti panangitinnag ti gobierno ti USA iti atomic bomb sadiay Hapon. Napasamak ti immuna a panangitinnag ti bomba atomika sadiay siudad ti Hiroshima idi Agosto 6, 1945 ken simmaruno iti siudad ti Nagasaki idi Agosto 9, 1945. Nagsagrap iti adu a casualties ti Hapon ket immabot iti 140, 000 ti natay sadiay Nagasaki ken 80,000 sadiay Hiroshima . Dagiti nakalasat iti panagbomba ket nagsagabada iti naduduma a sakit a gapuanan ti radiation.
Dayta a pannakaitinnag kadagiti nabibileg a bomba ti puon ken gapu ti isusuko ti gobierno ti Hapon kadagiti Allied Forces nga indauluan ti USA, Canada ken United Kingdom. Ditan ti nagultimuan ti maikadua a gubat-sangalubongan.
Nakali dagiti naurnong a rurog ken dadduma pay a tultulang dagiti maipagarup a natay a Hapon manipud iti Leyte, Mindoro, Cebu, iti Cordilleras partikular ti naduduma nga ili ti Ifugao, iti siudad ti Baguio, iti Benguet ken iti Nueva Vizcaya.
Napasamak met ti panagurnong kadagiti rurog iti Metro Manila, ngem kinompiskar dagiti pannakabagi ti integ dagitoy ken naidarum pay dagiti Hapon gapu iti panaglabsingda iti linteg. Natiliw ditoy ni Kazuya Tomita ken dagiti kakaduana gapu iti panaglabsingda iti Presidential Decree 374 wenno Cultural Properties Preservation and Protection Act ken iti Presidential Decree 856 wenno ti maaw-awagan iti Code of Sanitation gapu iti panagibiaheda kadagitoy a naurnongda a rurog nga awanan iti pammalubos ti gobierno.
(Adda tuloyna)


text:
VIGAN CITY – Kinuna ni Vice Gov. Deogracias Victor Savellano a maysa a gapu a maang-angay ti Kannawidan Ylocos tapno makita no adda dimmur-asan dagiti produkto iti probinsia.
Kinuna ti bise gobernador a paset ti Kannawidan ti pannakaisayangkat ti trade fair tapno makita no ania ti nagdur-asan dagiti produkto ti probinsia iti panaglabas dagiti tawen.
Kinuna ni Savellano nga isu nga adda evaluators iti trade fair tapno makita no adda simmayaatan dagiti produkto iti probinsia a pakairamanan ti labelling ken packaging dagitoy.
Inggunamgunam ni Savellano a saan laeng koma a dagiti established producers ti masuportaran, matulongan koma amin a produkto dagiti barangay iti labelling ken packaging tapno ad-adda a mapadur-as dagitoy.
Kinuna ti bise gobernador a a no ania ti napasamak iti Kannawidan iti napalabas a tawen, masapul a napimpintas manen iti sumaruno a tawen, sana impanamnama a saan a mabalin a dumakes wenno ag-deteriorate ti Kannawidan Festival no di ket sumaysayaat pay iti panaglasat dagiti tawen.#


text:
ENERO itoy a tawen, maysa pay a pagpampannakkel ti ilimi ti rimmuar/nabuya iti telebision— ni Kim. Pinagrukbabna dagiti uppat a hurado ti Pilipinas Got Talent wenno PGT idi agkanta a kinompaniaranna iti arpa (harp).
Kadagitoy a panawen, mapukpukawan ti arpa… manmanon dagiti agus-usar kadaytoy. Ngem adtoy ni Kim, agtawen iti 26, a nangipakitaanna iti siribna nga agtokar iti nasao nga instrumento.
Saan laeng a pinatung-ed ni Kim dagiti uppat a hurado. Kinulding, kinalbitna ti rikna ti tunggal maysa a nakabuya kenkuana. Adda daytay rikna a naabbukay iti pagteng iti biagna ken no kasano nga insakad dagiti dua nga apongna a baket (nasapa a naulila iti ama).
Ngem saan ketdi a makuna nga asi laeng dagiti hurado kenkuana a pannakapatung-edna kadagitoy. Ta pudno man met nga adda siribna nga agpatokar iti arpa. Nagtsampionen iti sabali a pagilian a nakisalipanna.
Ita, awan sabali a dawat dagiti kailianna no di ti pannakaalana manen iti YES dagiti hurado iti sumaruno a rikus ti salip.
Nagsubli la ket ngarud manen kaniak ti napalabas. Baroak pay idi, addaak iti immuna a pribado a pagadalan a nagisuruak ditoy ilimi. Adda nangkontak kaniak nga adda mayat nga agpa-tutor. Estudiante kano iti pampubliko a hayskul (a nagbasaan met laeng ni Rina).
Bassit-usit laeng ti katukad ti agmalem a pannakaadipen ti tisa kadagidi a panawen. Isu a diak nagpangadua a nangawat iti diaya.
Dita a nangrugi ti panang-tutor-ko ken ni Kim. Naulimek ken managbabain, dayta ti immuna a nadlawko kenkuana. Iti likudan ti rimat dagiti matana no kasta a madama ti session-mi iti balay da apongna a baket (ti kaduana iti telebision), agan-anninaw ti liday a sagsagabaenna (ti nasapa a pannakaulilana iti ama gapu ti aramid ti tao).
Nupay kasta, saan a nagbalin a tubeng kenkuana dayta. No adda saanna a maawatan iti maisursuro kenkuana, saan nga agpangadua a mangsaludsod. Kasla daytay sakiten ti nakemna a lumabas ti gundaway nga awan ti maadalna.
Itoy, saan a naiturong ti isipko kadagiti agdama nga ubbing nga aglablabas iti dakulap kas adipen ti tisa. Kasla aleng-aleng iti kaaduan kadakuada ti panagbasada. Iti panangad-adalko iti agdama a situasion, dagitoy ti naammuak:
Nakapsut ti pundasion ti edukasion kadakuada. Umaydan iti hayskul ngem saanda pay gayam a makabasa. Kasanon daydi pagalagadan a nagdalanan idi agbasbasaak pay? Pulos a di maawat iti sumaruno nga agpang (Grade) ti di makabasa. Kadagidi a panawen, amin nga agturpos iti elementaria, ammonan a lasinen ken basaen dagiti naisurat. Kakaasikami ngarud ita iti hayskul a mangyallatiw iti adal kadagitoy nga ubbing.
Napanuynoyanda kadagiti nagannakda. Agpapan kadagitoy, adu latta a nagannak ti mangal-ala kadagiti annakda uray agdadata payen a biddut/basol ti anakda. Isuda pay ti adda ganasna a makaunget no mapaayabanda iti pagadalan tapno maipakaammo kadakuada dagiti maikaniwas nga inaramid ti anakda. Sayang la kano ti aldawda nga agsapul koma. Isu kano nga imbaonda dagiti annakda tapno isuromi ida.
Dakkel ti pakainaigan ti mass promotion a pammilin kadakami iti di panangikaskaso dagiti ubbing nga agbasa. Makapasakaminto latta, dayta ti nagdakes a pagsamsammakedanda. Ti napateg kano, adddada iti uneg ti pagadalan. A kaaduanna, agpapaanawa, cutting classes, ken buong ti ulo ti ar-aramidenda. Saan met a mabalin a pagsawan ida iti dakes, wenno madissuan koma no aglablabesdan ta adda manen dayta Child Protection Policy.
Isu a kasta la unayen ti panagtep-teppel kadagiti ubbing a sobra ti kinabastosda!
Isu a mabalin a husto ti ibagbaga dagiti nataengan a naimbag pay idi panawenda ta natudio dagiti ubbing. Malaada iti maysa a sao. Saanda nga ammo ti sumeppeg kadagiti mannursuroda. Ta mabutengda a mapaayaban dagiti nagannakda!
A mabalin a nagsingsingpetanda iti husto ta dinto alaen ida dagiti nagannakda!
Ngem ita? Mapangpangilangilak latta no kuan. Kinayatmo ti nagmaestro, anusam, a, guapo, pangpalpalag-an iti rikna no dadduma.
Ket iti pannakakitak manen kada Rina ken Kim kalpasan ti manon a tawen a panangiyallatiw iti sangkamaregmeg nga ammo kadakuada, mapatpatibker ti rikna tapno itultuloy latta ti mangtarabay kadagiti ubbing a maitaltalek kadakami iti tinawen.
Paset ti sinapataan nga akem a dinto matallikudan!
No adda agbalin nga uray maysa iti masanguanan, umanayen dayta a ragsak. Saan a magatadan a ragsak!


text:
Santa Maria, Pangasinan
Ti Santa Maria ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Pangasinan iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Santa Maria ket nabingbingay a politikal kadagiti 23 a barbaranggay.[2]
- Bal-loy
- Bantog
- Caboluan
- Cal-litang
- Capandanan
- Cauplasan
- Dalayap
- Libsong
- Namagbagan
- Paitan
- Pataquid
- Pilar
- Poblacion East
- Poblacion West
- Pugot
- Samon
- San Alejandro
- San Mariano
- San Pablo
- San Patricio
- San Vicente
- Santa Cruz
- Santa Rosa
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Pangasinan". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 28 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Pangasinan". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 2 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
CAMP ELPIDIO QUIRINO, Bantay, Ilocos Sur –Lima a bricks ken 15 rolio ti marihuana nga ipuslit nga ibiahe ti maysa a courier ti kinumpiska dagiti polis-Alilem iti impasdekda a checkpoint sadiay Brown Street, Alilem idi agsapa ti Enero 14.
Inaresto dagiti polis ti drug courier a nabigbig idi agangay a maysa a Rolando Kios y Das-ilen, aka Lando, 23, baro, ken residente iti Sitio Indadangan, Barangay Kayapa, Bakun, Benguet nga akinbagahe iti sako ken bag a nakaikargaan dagiti bricks ken rolio ti marihuana.
Nangipasdek dagiti polis iti checkpoint iti nadakamat a lugar kalpasan a nakaawatda iti mensahe manipud iti maysa nga umili a maysa a passenger jeepney a nagkarga iti maiparparit a droga a kuyogen ti maysa a lalaki a courier ti agbiahe manipud iti Kayapa, Bakun, Benguet ket lumabas iti Alilem, Ilocos Sur.
Idi agarup 8:15 iti agsapa ti nadakamat a petsa, nasaripatpatan dagiti polis a sumungad ti passenger jeepney nga addaan plate number 012606 ket pinasardengda sada sinukimat dagiti karga ti lugan. Ditoy a nasukalanda ti maysa a sako nga addaan name tag a “Lando”.
Pinaluktan dagiti polis iti drayber ti sako ket naduktalanda a naglaon daytoy iti lima a bricks ken 12 nga immatiddog a rolio ti marijuana fruiting tops a nabungon iti brown packing tapes.
Nakaduktal pay dagiti polis iti sabali pay a bag a nagmarka iti Columbia Titanium a nagkarga iti tallo a rolio ti marijuana fruiting tops a nabungon met la iti brown masking tape.
Kinumpirma ti drayber a nabigbig idi agangay a maysa a Juan Labungan Talabing a kukua ni Kios ti sako ken ti bag.
Sinaksian da Barangay Captain Robert Lorenzana ken pannakabagi ti Department of Justice a ni Gelaiza Lem. Tique ti pannakainbentario dagiti nakumpiska a droga.
Naikustodia ti suspek iti Alilem police station idinto a naipaima dagiti nakumpiska a marihuana bricks ken rolls nga agdagsen iti 17.8 kilos nga agbalor iti P445,000.00 iti crime laboratory ti Ilocos Sur Police Provincial Office para iti pannakaamirisda.
Maisagsagana metten ti kaso a panaglabsing iti RA 9015 maikontra ken ni Kios.#


text:
LAOAG CITY – Nagtataripnong dagiti choral artists ditoy probinsia manipud idi Abril 10 agingga iti Abril 16.
Nagbuligan ti Philippine Choral Directors Association (PCDA) ken ti provincial government ti Ilocos Norte daytoy “kadakkelan a nasional a panagtitipon dagiti choral artists” iti probinsia a nakipartisiparan ti nasurok 100 a delegado manipud iti nadumaduma a paset ti pagilian ken dua a delegado manipud iti Thailand.
Kinuna ni Gov. Imee Marcos nga iti kaadu dagiti programa ken aktibidad ti gobierno probinsial a mangibayog iti kultura, positibo a makaawisda kadagiti ad-adu pay a pagteng a kas iti daytoy a taripnong.
Karaman dagiti aktibidad iti taripnong ti pannakaangay ti national masterclass a nangitanggaya iti advanced training kadagiti nakipartisipar, ti general assembly a nakabutosan dagiti opisial, ken ti choral celebration a pannakaipabuya dagiti concert a nangitampok kadagiti leading ensemble iti pagilian ken acclaimed choirs iti Amianan a Luzon iti Sta. Monica Parish Church iti Sarrat, St. Agustine Parish Church iti Paoay, St. William Cathedral iti Laoag, St. Andrew Parish Church iti Bacarra ken St. Nicholas of Tolentine Parish Church iti San Nicolas. (Manipud iti report ni Ephraim Jovid Bulusan)


text:
Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Daytoy a plantilia ket maus-usar a mangipresenta ti pangmarka wenno agabay a kodigo iti maipakita a maiparuar.
Ti tunggal maysa a selula iti umuna a batong ti ("Maisurat") ket agus-usar iti
tapno mataliaay dagiti baro a linia ken dagiti baetan ngem naestilo tapno mapalubosan a mabalkot ti linaon iti kauneganna. Kadawyan daytoy a kinaykayat a mapatalawan ti linaon kadagitoy as selula tapno ti pangmarka ket maiparang babaen ti panagbalkot ti pangmarka iti
<. Saan a teknikal a posible ti manginayon daytoy a langa iti plantilia.
nowiki>
Ti tunggal maysa a selula iti maikadua a batong ti ("Maiparang") ket kadawyan a ti saan a napatalawan a pangmarka a nakopia manipud iti maitunos a kasakbayan a selula ti "Maisurat"t. Adda dagiti a mabalin a maigiddita iti daytoyr:
No ti umuna a linia ket mangiraman iti wikimarkup a nasken a mangrugi iti baro a linia a kas ti #, * wenno ; usaren ti
sakbay ti umuna a linia; kitaen dagiti pagarigan dita baba.
Ti paulo a pangmarka a kas ti
== ket mangipakitanto iti tabla ti linaon ti panid; usaren ti
{{.
fake heading}} Adda dagiti dadduma aplantilia a mangikabil ti panid iti pagtaripatuan a kategoria, a kadawyan a saan a kinaykayat:
Adda dagiti dadduma a plantilia nga addaan iti panagkita iti biddut a mangikabil titi panid iti pagtaripatuan a kategori. No mabalin lapdan ti kategoria:
Dagiti plantilia ti Panagdakamat nga Estilo 1 ket mabalinda a lapdan ti pagtaripatuan a kategoria babae ti panangisaad ti
|template doc demo=true.
No saan a balkoten ti linaon ti selula ti pangmarka iti
<, ti ania man a pangmarka ti plantilia ket saanto a mapatalawan, daytoy ket maipadakkelto.
nowiki>
Daytoy a pagarigan ket mangipakita ti pangmarka para iti {{tl|tag}}:
Maiparang a kas
Ti manamnama a maiparang
{{[[Plantilia:tag|tag]]}}
Mawaswas dagiti entidad ti HTML iti selula ti pangmarka:
Ti adda nowikina a pangmarka ket maipakita a kas
Manamnama pangmarka
–
Tapno mabalin daytoy, sukatan ti
& iti
& isu a ti
ket maipakitanto a kas
Listaan ken nalennekan a pangmarka [ urnosen ti taudan ]
No ti umuna a linia ket mangiraman ti wikimarkup a nasken a mangrugi itibaro alinia a kas ti #, * wenno ; agusar iti
:
No saan nga agraman iti

Maisurat
Maiparang
# Banag 1
# Banag 2
# Banag 3
# Banag 4
Banag 1
Banag 2
Banag 3
Banag 4
No agraman iti

Maisurat
Maiparang

# Banag 1
# Banag 2
# Banag 3
# Banag 4
Banag 1
Banag 2
Banag 3
Banag 4
Maisurat
Maiparang
'''Napuskol a teksto'''
'''Italiko a teksto'''
Kitaen ti
Plantilia:Mra.
Ikabil daytoy:
{{subst:mra|'''Napuskol a teksto'''|'''Italiko a teksto'''}}
Tapno maaramid daytoy:
{{markup|
'''Napuskol a teksto''' |'''Napuskol a teksto'''|
'''Italiko a teksto''' |'''Italiko a teksto'''}}
A maiparang a kas:
Maisurat
Maiparang
'''Napuskol a teksto'''
'''Italiko a teksto'''
Laglagipen a ti maikadua nga argumento ti
{{ ket agus-usar iti
markup}}
{{ ken
fake heading}}
{{.
fake citation needed}}
Maisurat
Maiparang
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.{{#tag:ref|Ti nota iti baba. Ti maysa a reperensia para iti nota ti baba. |group=nb}} Ti baka ket linagtona ti bulan.{{fact}}
== Dagiti nota ==
{{reflist|group=nb}}
== Dagiti nagibasaran ==
{{reflist}}
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.
Ti baka ket linagtona ti bulan. [nb 1] [
] masapul a dakamaten
Notes
References
^ Ti maysa a reperensia para iti nota ti baba.
Maisurat
Maiparang
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.
Dagiti sorro ken dagiti aso
Maisurat
Maiparang
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.
Ti nasiglat a kayumanggi a sorro ket linagtona ti nasadut nga aso.
Panangipakita ti maiparang nga HTML [ urnosen ti taudan ]
No ti plantilia ket marikpan iti kaunegan ti {{
code}}, ipakitana ti maiparang nga HTML:
Maisurat
Maiparang
{{cite book |last=White |first=T. H. |title=The Book of Merlyn |year=1977}}
White, T. H. (1977). The Book of Merlyn.
{{code|lang=html|{{cite book |last=White |first=T. H. |title=The Book of Merlyn |year=1977}}}}
White, T. H. (1977). ''The Book of Merlyn''.
Dagiti parametro ti plantilia
Parametro Deskripsion Kita Kasasaad Margin-left
margin-left
Tapno maisaad ti margin iti kanigid a bangir ti tabla.
Kasisigud 0 Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian Width
width
Tapno maisaad ti amin a kaakaba ti tabla.
Kasisigud 100% Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian Style
style
Para kadagiti estilo ti CSS a mangbaliw ti amin a langa ti tabla.
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian Noheaders
noheaders
Isaad (kas iti noheaders=on) tapno malapdan ti paulo ti batong ken titulo ti tabla.
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian Title
title
Titulo iti ngato ti tabla.
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian Colheaderstyle
colheaderstyle
Para kadagiti estilo ti CSS a mangbaliw ti pannakaipakita para iti tunggal maysa a paulo ti batong.
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian Col1headerstyle
col1headerstyle
Para kadagiti estilo ti CSS a mangbaliw ti pannakaipakita ti paulo ti umuna a batong ti. Tuonenna (ngem saanna a sukatan) ti colheaderstyle.
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian Col1
col1
Paulo ti umuna a batong ti (pangmarka/kodigo).
Kasisigud "Maisurat" Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian Col2headerstyle
col2headerstyle
Para kadagiti estilo ti CSS a mangbaliw ti pannakaipakita ti paulo ti maikadua a batong ti. Tuonenna (ngem saanna a sukatan) ti colheaderstyle.
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian Col2
col2
Paulo ti maikadua a batong ti (maiparuar).
Kasisigud "Maiparang" Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian Codestyle
codestyle
markupstyle
Para kadagiti estilo ti CSS a mangbaliw ti pannakaipakita ti linaon ti umuna a batong ti (pangmarka/kodigo) (kas iti basbassit a kadakkel ti letra).
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian Outputstyle
outputstyle
Para kadagiti estilo ti CSS a mangbaliw ti pannakaipakita ti linaon ti maiakdua a batong ti (maiparuar).
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian 1
1
aray 1, linaon ti umuna a batong ti (pangmarka/kodigo).
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian 2
2
aray 1, linaon ti maikadua a batong ti (maiparuar).
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian 3
3
aray 2, linaon ti umuna a batong (kdpy).
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian 4
4
aray 2, linaon ti maikadua abatong (kdpy).
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian 39
39
Linaon ti umuna a batong iti mabalin a kaadian a nga aray.
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian 40
40
Linaon ti maikadua a batong iti mabalin a kaadian a nga aray.
Kasisigud awan linaon Pagarigan awan linaon Automatiko a pateg awan linaon Kuerdas pagpilian
{{
Markup2}} para iti napungluan ken nalennekan a pangmarka. − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar Dagiti baw-ing
Nailemmeng a katkategoria:


text:
Abagatan nga Osetia
Ti Abagatan nga Osetia wenno Rehion ti Tskhinvali[nb 1] ket ti sangkapaset a mabigbigan nga estado idiay Abagatan a Kaukaso, ken mabirukan daytoy idiay teritorio ti Autonomo Oblast ti Abagatan nga Osetia iti kaunegan ti dati a Republika ti Sosialista a Sobiet ti Georgia.[5]
Nangirangarang ti pannakawaya ti Abagatan nga Osetia manipud iti Georgia idi 1990, ken bukod a tinawtagan iti Republika ti Abagatan nga Osetia. TSimmungbat ti gobierno ti Georgia babaen ti panagwaswas ti autonomia ti Abagatan nga Osetia ken ti panagpadas a mangtengel manen ti rehion babaen ti puersa. Ti panagpakaro ti didigra ket nakaiturongan ti Gubat ti Abagatan nga Osetia 1991–92.[6] Ti pannakilaban ti Georgia kadagiti agtengtengel ti Abagatan nga Osetia ket napasamak kadagiti dua nga okasion, idi 2004 ken 2008.[7] Ti naud-udi a suppiat ket nakaiturongan ti Gubat ti Rusia–Georgia, nga iti dayta a las-ud ket nakaala dagiti puersa ti Osetia ken Rusia iti napno a de facto a panagtengngel ti teritorio ti dati nga Autonomo Oblast ti Abagatan nga Osetia.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Unrecognized states: South Ossetia" (iti Ruso). 2014-01-28.
- ^ "Ministry of Foreign Affairs of the Russian Federation". Republic of South Ossetia. 2014-05-22. Naala idi 2014-07-28.
- ^ senso ti populasion idi 2015
- ^ Presidential Elections in South Ossetia – Plan B
Ti immuna a panagbubutos ket kinuyog idi ti reperendum a dagiti Asetio ket mangikeddengda no ti Ruso ket agnalin a maikadua a pagsasao ti Abagatan nga Osetia. Gangani 85 nga 85 porsiento dagiti nagbutbutos ket sinuportaranda ti reperendum.
- ^ USSR Atlas - iti Ruso, Moscow 1984
- ^ The Foreign Policy of Russia: Changing Systems, Enduring Interests. Robert H. Donaldson, Joseph L. Nogee. M.E. Sharpe. 2005. p. 199. ISBN 9780765615688.
- ^ Charles King (2008). "The Five-Day War: Managing Moscow After the Georgia Crisis" (PDF). Foreign Affairs. Georgetown University. Naala idi 22 Hunio 2010.
- Dagiti libro
- ru:OCETИHCKИЙ BOПPOC [Ossetian Question] (iti Ruso). Tbilisi. 1994.
- Souleimanov, Emil (2013). Understanding Ethnopolitical Conflict: Karabakh, South Ossetia, and Abkhazia Wars Reconsidered. Palgrave Macmillan.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Abagatan nga Osetia iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Abagatan nga Osetia manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)


text:
Salaysay ni Eden A. Alviar
RINAMBAKAN dagiti umili ken gobierno ti nagduduma a pagilian iti sangalubongan ti Mayo 1 kas Aldaw dagiti Mangmangged wenno Labor Day. Uray iti Simbaan Katolika iti intero a lubong ket rinambakanna daytoy nga aldaw kas Piesta ni San Jose Mangmangged, asawa ni Santa Maria ken pannakaama ni Apo Jesus.
Ditoy Pilipinas, naideklarar daytoy nga aldaw a piesta-opisial wenno regular holiday kas panangbigbig ti gobierno ti akem ken kontribusion dagiti mangmangged iti pannakapadur-as ti ekonomia ken kagimongan. Iti tinawen a pannakarambak ti Labor Day, nagadu dagiti maisaysayangkat nga aktibidad iti benneg ti gobierno, Simbaan ken iti mismo a sektor dagiti mangmangged nangruna dagiti nabukel a workers’ union iti nadumaduma a paset ti pagilian.
Maibilang dagiti mangmangged wenno trabahador a maysa kadagiti pundasion ti ekonomia ti maysa a pagilian. No awan dagiti trabahador, uray no adda dagiti kapitalista wenno agpuonan ket awan dagiti agtaray a negosio. Dagiti kapitalista ken trabahador ket kayariganda ti agasmang a riles ti tren a no awan ti tunggal maysa ket saan nga agtaray ti ekonomia.
Ti gobierno ket adda iti tengnga ken mamagkamang kadagiti dua a riles ti ekonomia tapno agtunosda para ti sapasap a panagdur-as ti pagilian. Nasken a ti gobierno ket pasingkedanna ti patas wenno balanse a pannakaaramid ken pannakaipatungpal dagiti linteg tapno agpada a masaluadan ti interes dagiti mangmangged ken kapitalista. Masapul a ti gobierno ket garantisaranna nga awan ti maabakan kadagiti kapitalista ken mangmangged tapno maibilang a nasalun-at ti ekonomia.
Ipampanakkel ti administrasion ni Presidente Benigno Aquino III a dumurdur-as ti ekonomia ti Pilipinas kas ipaneknek dagiti umad-adu a maipatakder a pasdek ti negosio ken establisimiento iti nagduduma a paset ti pagilian. Saan laengen a sadiay Metro Manila ken kadagiti dadakkel a siudad a mabangon dagiti commercial establishments kas kadagiti pabrika, department stores ken shopping malls. Adun dagitoy nga estabisimiento iti probinsia uray ditoy Kailokoan.
Napateg dagitoy nga establisimiento ta agpataudda ti pagsapulan a serkan dagiti rinibu a mangmangged. Ngem nagbalinen a nakapimpiman ti kasasaad dagiti kaaduan a mangmangged iti Pilipinas. Napukawen ti security of tenure dagiti kaaduan a mangmangged gapu ti nagsaknap a sistema ti “contractualization” wenno “endo” (end of contract).
Iti daytoy a sistema, dagiti kapitalista wenno employer ket agalada kadagiti trabahadorda babaen iti kontrata a kaaduanna ket agpatingga iti lima a bulan laeng tapno malisianda ti panagbalin a regular dagiti empleadoda ket saanda nga agbayad kadagiti adu a benepisio kas ti Philhealth Insurance, Social Security System, Pag-ibig contribution, 13th month pay ken dadduma pay a benepisio nga intuyang ti linteg.
Daytoy ti gapu a kaaduan kadagiti mangmangged ti awanen ti permanente a trabaho. Apaman a malpas ti kontratada ket maikkatda iti trabahoda ken agbirokdanto manen iti sabali a pagtra-bahoan. Awan ti insurance dagiti kaaduan a mangmangged a no agsakitda wenno dagiti kameng dagiti pamiliada ket maospitalda ket saanda unay a madagsenan iti gastos. Awan met ti magun-odda a benepisio a pension nga addanto met koma pagsanggiranda no lallakay wenno babbaketda ket saandanton a kabaelan ti agtrabaho.
Adda linteg a mangsaluad ti interes dagiti mangmangged iti Pilipinas, ti Labor Code a naaramid pay idi panawen ni Presidente Ferdinand Marcos kabayatan ti panagpaay a Labor Minister daydi Blas Ople. Addan dagiti probision ti linteg a naamendaran tapno mayataday ti kasasaad iti panawen. Ngem adda dagiti nalidem a linaon ti linteg a pangiyabutan dagiti kapitalista iti panangitultuloyda ti sistema ti “contractualization.”
Nabayagen nga ammo dagiti nangato nga opisial ti gobierno ken dagiti nasisirib a senador ken kongresista dagiti abut ti Labor Code, ngem awan ti tignayda tapno maamendaran ket maisardengen ti “contractualization” ta adu dagiti ag-lobby a kapitalista wenno employer a mayat iti dayta a sistema tapno ad-adu dagiti maganansiada. Saan a napagkedkedan dagitoy nga opisial dagiti negosiante ta kaaduanna ket isuda dagiti nangited ti adu a donasion kabayatan ti kampania kadagiti naglabas nga eleksion.
Adu pay dagiti politiko ken opisial ti gobierno ti babaknang met a negosiante nga agtagikua kadagiti establisimiento nga addaan kadagiti ginasut wenno rinibu a mangmangged ti saan a pabor ti pannakasullat ti linteg tapno agtultuloy ti “contractualization” tapno maintandudo ti interesda.
Iti naudi a presidential debate sadiay Dagupan City, dagiti amin a kandidato a para presidente ket impasingkedda ti panangkontrada iti “contractualization.” Nasam-it dagiti balikasda ta aggungun-odda ti botos ken suporta dagiti botante a mangmangged. Ngem no amirisen a nasayaat, dagiti dadakkel a negosiante a mangmangted ti donasion ti pagkampaniada ket dagiti agtagikua kadagiti establisimiento a nabayagen a mangad-adaptar iti daytoy a sistema. No mangabakda, kabaelandanto ngata a paayen ti kiddaw dagitoy a negosiante a saan a maamendaran ti Labor Code tapno naan-anay a masaluadan ti interes dagiti kakaasi a mangmangged?#


text:
BANTAY, Ilocos Sur – Kas suportana iti sports program ti Department of Education, inwaragawag ni Gob. Deogracias Victor “DV” Savellano ti panangipaay ti gobierno probinsial iti sag-P50,000 kadagiti uppat a unit ti Ilocos Sur Division a nakipartisipar iti 2008 Provincial Athletic Meet a naluktan iti Quirino Stadium ditoy nga ili itay Enero 22.
Kinuna ti gobernador a pangsuportana daytoy iti sports program ti Departamento iti Edukasyon ditoy probinsia tapno ngumato ti standing ti Ilocos Sur kadagiti sporting events ditoy Rehion Uno ken uray pay iti nasional a paay-ayam.
Impakaammo met ni Division Superintendent Rogelio Galat nga aprobadon ti budget ti dibision para iti panagsanay ken pannakipartisipar dagiti atleta ti dibision iti IRAA a maangay iti umay a bulan iti Lingayen, Pangasinan.#


text:
MAIBILANG a ballaag kadagiti agindeg ken lokal a gobierno nga akinsakup kadagiti lugar a kangrunaan a bisbistaen dagiti turista ta saluadanda dagita a gamengda tapno saanda a maipada iti mapaspasamak ita sadiay isla ti Boracay.
Main-inaw ti pannakaideklarar ti State of Calamity ken pannakaiserra iti 60 nga aldaw dagiti establisimiento iti negosio iti Boracay tapno masimpa ti pannakadadael ti aglawlaw ken nakaparsuaan iti daytoy mabigbig a maysa kadagiti kapintasan nga isla iti lubong a daydaywen dagiti ag-dua a million a turista iti tinawen.
Personalen nga ininspeksion da Environment and Natural Resources Secretary Roy Cimatu, Tourism Secretary Wanda Teo, ken Local Government Secretary Eduardo Año iti kasasaad ti Boracay ket natakuatan ti nakaro a pannakaabusar ti aglawlaw ken nakaparsuaan iti sigud a mabigbig nga isla a paraiso gapu iti napino ken puraw a kadaratan ti igid ti kabaybayan ken kinangayed ti aglawlaw. Natakuatanda ti nakaro a pannakaabusar ti aglawlaw ken nakaparsuaan iti Boracay: ti saan nga umno a pannakabangon dagiti sewage system ken septic tank, ken pannakabangon dagiti estraktura ken pasdek kadagiti maipawil a lugar.
Inyetnagen ni Presidente Rodrigo Duterte ti planona a mangideklarar ti State of Calamity ken pannakaiserra ti Boracay tapno naannayas ti pannakaisayangkat dagiti gannuat para ti rehabilitasion ti isla nangruna iti pannakaruk-at ti pondo, ken pannakaibasura dagiti temporary restraining order nga iyetnag dagiti korte no agpetision dagiti maseknan a partido iti temporario a pannakairikep ti isla, ken pannakaduprak dagiti illegal nga estraktura. Nairekomendan iti Presidente ti pannakaisardeng ti operasion dagiti establisimiento ti negosio iti isla kabayatan ti panawen a matutudo a kabassit dagiti mapmapan a turista.
Kabayatan ti pannakairikep dagiti negosio iti isla, matarimaan dagiti kalsada, drainage, ken maduprak dagiti estraktura a naisaad iti las-ud ti 30-meter easement zone manipud iti igid ti baybay. Adu dagiti agtagikua kadagiti resort nga umanamong iti temporary a pannakaiserra dagiti negosio iti isla ta gundawayda met a mangtarimaan ken mangpadur-as kadagiti pasilidadda. Ngem adu met dagiti komontra gapu iti rason a panagpukawda kabayatan ti kaawan ti operasionda iti 60 nga aldaw.
Mairaman a saan nga umanamong iti pannakaiserra ti operasion dagiti establisimiento ket dagiti trabahador ken mangmangged a maawanan iti pagsapulan iti las-ud ti dua a bulan. Dakkel ti epekto iti turismo ti pannakaiserra ti operasion dagiti establisimiento ti negosio iti 60 nga aldaw. Ngem ania ti napatpateg ti mapastrek wenno ti kinatalged dagiti turista ken agindeg iti isla? Saan a parikut ti pagturongan dagiti turista iti Pilipinas no dagiti napintas a kabaybayan ti kayatda a pagpasiaran ta mabalinda ti bumisita Cebu, Bohol, Palawan, Siargao, Camiguin, Batangas, Aurora ken iti Kailokuan.
Bassit nga isla ti Boracay a naisaad iti agarup 315 a kilometro ti kaadayona iti Abagatan ti Manila, ken dua a kilometro ti distansiana iti Amianan a Laud ti Panay Island sadiay Western Visayas. Ti isla ket paset ti ili a Malay, Aklan, ken sakupenna ti Brgy. Manoc-Manoc, Balabag, ken Yapak.
Nagduduma nga estoria ti mapapati a nakaadawan ti nagan a Boracay. Mapapati a naadaw iti lokal a pagsasao a “borac” wenno puraw a kapas nga umarngi iti napudaw ken immasukar a darat iti kabaybayan. Mapapati pay a naadaw iti lokal a balikas a “bora,” wenno burek ken “bocay,” wenno puraw. Adda met dagiti mamati a naadaw ti nagan a Boracay idi panawen dagiti Kastila iti balikas a “sagay,” wenno shell, ken “boray,” wenno bukel.
Sakbay a dimteng dagiti Kastila, addan dagiti tattao nga Ati a nagnaed iti dayta nga isla a nagbibiag babaen ti panagtalon, panagkalap ken panagtaraken iti dinguen. Idi 1900, dagiti agassawa a Lamberto Hontiveros Tirol ken Sofía Gonzáles Tirol and her husband Lamberto Hontiveros Tirol, maysa a hues iti Panay ket nakakatagikuada iti nalawa a paset iti isla ken minulaanda kadagiti niog ken kaykayo. Adu pay a nagnaed iti isla dagiti nangtulad kadagiti agassawa a nagmula iti nagduduma a kayo a nangpaberde iti isla.
Nangrugi ti turismo iti Boracay idi Dekada 70 ken adda dagiti pelikula a na-shooting iti dayta nga isla. Idi Dekada 80, naglatak ti Boracay kas budget destination dagiti turista. Idi Dekada 90, napadayawan ti kabaybayan iti Boracay a maysa kadagiti kapintasan iti lubong ket ad-adda pay a timmayok ti bilang dagiti turista. Immadu met dagiti naipatakder a resorts, hotels ken dadduma pay nga establisimiento ti negosio. Idi 1997, bimmassit ti bilang dagiti turista a bumisbisita iti Boracay gapu ta natakuatan ti yaadu ti coliform bacteria iti kabaybayan gapu iti saan nga umno a sewage and septic system iti isla.
Gapu iti dayta nga insidente sadiay Boracay, nabangon ti water supply system, sewage treatment plant ken solid waste disposal system babaen ti Philippine Tourism Authority. Iti laksid dayta, adu kadagiti business establishment ti saan a nagtungpal kadagiti pagannurotan nga intuyang ti gobierno.
Idi panawen ni Presidente Gloria Arroyo, indeklararna ti Boracay kas Special Tourism Zone idi 2005. Idi 2006, inyetnagna a ti Boracay ket sakupen ti administrative control ti PTA ken Provincial Government ti Aklan. Idi 2012, nabigbig ti Boracay kas maikadua a kapintasan a beach iti intero a lubong, sumaruno iti Providenciales sadiay Turks and Caicos Islands. Ngem gapu iti panagbaybay-a dagiti maseknan nga ahensia ti gobierno ken nakaro a panaginteres iti ganansia dagiti agtagikua kadagiti establisimiento ti negosio ket in-inut ti pannakaabusar ti aglawlaw ken nakaparsuaan a nangdadael ti kinangayed ti isla.
Naindaklan nga adal ti maadaw iti agdama a kasasaad ti Boracay a dagiti nalatak nga atraksion dagiti turista a mangmangted iti adu a pagsayaatan iti gobierno ken dagiti pribado a tattao ket nasken nga ilalaen ken saluadan tapno mataginayon ti kinangayedna.
(Photo by Jasper Allibang Espejo)


text:
SINAIT, Ilocos Sur – Nakaiskor manen ti kapolisan ditoy probinsia iti kampaniana maikontra iti loose firearms ken droga babaen ti operasion nga insayangkatda iti pagtaengan ti maysa a drug personality sadiay Barangay Paratong ditoy nga ili idi malem ti Mayo 3.
Nagtitipon ti kapolisan a pakaibilangan ti CIDG Ilocos Sur, Sinait Police Station, ISPIB, PAIDSOT, ISPPSC, Phil Army and PDEA RO1 a nangipakat iti search warrants nga inyisio kadakuada ni Judge Marita B. Balloguing ti Regional Trial Court, Branch 20, Vigan City, maikontra ken ni Rowel Ibarra y Pacis, 36, naasawaan, mekaniko, ken residente iti nadakamat a barangay a nagresulta iti pannakakumpiskada iti paltog, droga ken ramramit-droga.
Karaman dagiti nakumpiska dagiti operatiba iti balay ni Ibarra ti maysa a homemade 12 gauge shotgun (pistolized); 10 a heat sealed plastic sachet a nagkarga iti mapapati a shabu; 5 a glass tooter; 2 a plastic straw improvised scoop; weighing scale; ken blue torch.
Naaresto met ni GL Ibarra y Pacis, 31, naasawaan, mekaniko ken residente met laeng iti nadakamat a barangay agsipud ta nasukalan iti ikutna ti maysa a caliber 22 (snub nose), awanan serial number ken brand name ken 11 a bala para iti nasao a kalibre.
Naipan dagiti naaresto ken dagiti nakumpiska kadakuada iti CIDG Ilocos Sur para iti dokumentasion ken umisu a disposision.#


text:
Kategoria:Heograpia ti Europa
Dagiti subkategoria
Daytoy a kategoria ket addaan kadagiti sumaganad a 10 a subkategoria, manipud iti 10 a dagup.
-
- ► Heograpia ti Akin-amianan nga Europa (4 K)
A
- ► Apro-Eurasia (3 K, 2 P)
D
- ► Dagiti bagi ti danum ti Europa (1 K)
- ► Dagiti porma ti daga ti Europa (3 K)
- ► Dagiti simang ti pagilian ti Europa (5 K)
- ► Dagiti siudad idiay Europa (4 K)
E
- ► Enbironmento ti Europa (3 K)
K
- ► Heograpia ti Kaukaso (3 K, 2 P)
R
- ► Dagiti rehion ti Europa (14 K, 6 P)
Pampanid iti kategoria "Heograpia ti Europa"
Daytoy a kategoria ket aglaon laeng iti sumaganad a panid.


text:
Ti Buok A Salakan
Sarita ni Ma. Theresa B. Santos
I.
O, ZENY, adda kadi manen di katataw-an a karangetta. Saanak a low batt ita, he-he! Kare-recharge ti enerhiak ta kagapgapuk idiay Bantay Banahaw sadiay probinsia ti Quezon. Adu dagiti padak a mystic nag-fasting sadiay.
Haaaaaaaaaaay……!
Ha, ne, anian, nagunegen dayta sennaaymo, baket, he-he-he!
Karkarna ti mapaspasamak sadiay Barangay Libtong, Rino. Saggaysa a matmatay ti maysa a pamilia. Karkarna ti ipapatayda. Kaasida met. Uray dagiti dodoktor ket dida maibaga ti eksakto a rason. Karkarna a talaga ti mapaspasamak.
Puonay met daytan?
Daytoy ti dakkel a parikut, Rino, no dumtengen ti sumipnget, basta lattan bumsog ti tian ti biktima. Dumakkel a dumakkel ti tian aginga bumtak! Matay metten ti biktima. Dayta ti mangipapaay iti puzzle kadagiti dodoktor.
A-ania, bumtak? Sus…!
Wen, ket awan ti ammoda a makagapu!
Danum kadi ti linaon ti tian a bimtak ken maris amarilio a kasla nana ken nalangsi?
Kasta ngarud ti napaliiwda.
Hmp, aramid ti maysa a mangmangkik a! Kasta ti maysa a pattern ti aramidda ket…
Mangmangkik?
Wen. Maysa a nabileg a mangmangkik a kabaelanna a bilinen ti nakaparsuaan.
Bilinenna ti nakaparsuaan? Nakaskasdaaw. Kasano?
Adda kenkuana ti nangisit a bileg ti nakaparsuaan. Ditoy a nagtaud ti bilegna. Ket daytoy ti aramatenna kadagiti biktimaenna.
Nakaam-amak ngarud a…?
Wen, ket dagiti laeng addaan iti nangisit a pagsiriban iti makabael nga agaramid iti bumtak a tian. Dayta ti pattapattak itoy a kaso.
Ket maparmekta ngarud dayta a mangmangkik, Rino, maparmekta?
Nasken a takuatek pay ti kinaasinona. Nasken a maammoan no asino dayta a mangmangkik ken ti ikutna a bileg.
II.
O, ANIA, Rino, natakuatam kadin ti palimed ti mangmangkik?
Wen, Zeny, asawak. Kalpasan iti dua a lawas nga innak panagsukisok ken panagpaliiw, natakuatak met laeng. Nabileg unay. Nalaing a sumaep. Katukad ti agong ti sangapulo nga ugsa ti agongna.
Ow, kasta? Puonay a bilegnan?
Nalaing a sumaep iti kalabanna. Daytoy ti gapuna a di maasitgan iti asinoman a mangpadas a mangkontra ti bilegna. Ket kadagiti met mangpadas ti kabaelanna nga awan iti ammona maipapan mystisismo, saanda laengen a patuloyen ta saanda a maasitgan, nalabit nga umas-asidegda pay laeng, maungkeldan. Kastoy ti kabileg ti baket. Adda kenkuanan dagiti nagkaadu a bileg ti sipnget.
Dipay mangisaknapen ti alliaw no saan a malapdan? Kasano ngarud a parmeken, nay, lakay? Kasano?
Nalaka laeng, he-he-he…! Natakuatakon ti palimedna.
Kasano a natakuatam?
Babaen iti astral projection.
Astral projection?
Ti kangrunaan nga us-usaren dagiti psychic – dagiti pudno a pychic, a saan ket a dagiti sumanao dita a kayatda laeng iti makakuarta.
Ania ti astral projection?
OOBE wenno out of body experience. Babaen ti bileg ti spiritual a bagim, mapan daytoy iti yan ti mangmangkik tapno paliiwenna ti aramid daytoy a pasurot ti sipnget. Kastoy ti inaramidko a nangammo ti kinaasinona ken ti bilegna. Ta kaaduan dagiti addaan nangisit a pagsiriban ket saan a maasitgan no iti pisikal a bagi ti usaren. Di asitgan babaen iti OOBE, saan?
Isuronakto man met dayta, lakay. Nasken a masursurok met dayta a banag.
Wen. Nasken unay, baket, ta daytoyen ti naikur-it a lubongta, ti makidangadang kadagiti addaan iti nangisit a pagsiriban.
Ania ngarud ti panggepmo ita?
Mapanta idiay Brgy. Libtong. Kayatko a kasao dagiti nabatbati a kameng ti pamilia.
Ta apay?
No diak a maparmek iti sangonsangon daydiay a mangmangkik, parmekek babaen iti bukodna a sabidong. Uray no kasla laeng buok ti namnama, no nasken nga isu ti maaramid, maaramid no isu dayta ti sulosion ti parikut. Ta datayo a mistiko, agbatbatayo a kanayon iti kinapudno. Ket daytoy a kinapudno ti igamtayo. Daytoy a kinapudno ti mangwayawaya kadagiti naibalud iti nangisit a pagsiriban!
III.
ITI PUSEG ti rumiet a kabakiran nagikkis ti agam-ampayag a dakkel a nangisit a wak a taraken ti mangmangkik. Mabuteng pay dagiti ayup ket nagbuatitda nga immadayo, uray dagiti aguyas a nagbiag ket nagiinnunada a kimmalawikiw nga immadayo; iti pannakabuak dagiti tumatayab – billit, kulibangbang ken dadduma pay nga adda payakna, adu pay kadakuada ti naidungpar kadagiti kayo ken muymuyong ngem dida ingginggina dayta a napasamak kadakuada ta ad-adda a linaon iti isipda iti pannakaadayoda iti dayta a lugar – ti lugar ti mangmangkik. Ta no kastoy agritritual ti baket a mangmangkik, nadangkok la unay kadagiti amin a nagbiag ta asinoman a makitana, mapaliiwna a makaimatang wenno agsisiim iti ar-aramidenna ket saanna a pakawanen. Tiliwenna babaen ti nangisit a bilegna ket patayenna. Saan a kayat ti baket nga adda ti biangot iti ar-aramidenna.
Kuttongi ti baket, dulpet ta saan nga agdigdigos, isu a wakray ti nakaat-atiddog sugabba a buokna nga immangrag ken nagsalimpayak iti sibetna, ket agkaiwara dagiti naurot a buokna iti ruar ken iti uneg ti rukibna. Aggargarikgik iti sango ti agburburek a sinublan. Angot-angotenna-say-openna ti alingasaw ti agburburek a lutlutuenna a ramramot, bulbulong, tultulang ken buok, dutdot, ken dadduma pay. Nalabbaga dagiti matana. Nakaat-atiddog dagiti nangisit a kukona, nangisit met dagiti ngipenna, ken adda iggemna ti kanigidna nga iit a sagad nga aramatenna a tumayab wenno babaen iti pagsiriban a levitation. Agkaiwara dagiti bangabanga, paragpag ken nagduduma a tultulang iti aglawlaw ket makarurusok ti angotda lalo dagiti kabkabanga a linibasna kadagiti kamposanto no kasta a mairana a kabus ti Biernes nga isu ti panagukkonna kadagitoy a birtudna. Iti ruangan ti rukib, agbitbitin ti kasla takiag a karasaen a tarakenna ken ti lima a kakasla tangan a nangisit a manggagama a tarakenna met laeng.
IV.
ISUNAN, Roel, saanka nga agsangiten.
Manong Rino, natayen ti asawak. Ti dua nga anakko ken maysa a barito a kabsatko.. Pangaasim tulongannak iti pakarikutak.
Tulongankayo, Roel, saankayo a baybay-an.
Agyamanak, apo Mistiko. Nasken a matay dayta a mangmangkik iti kabiitan a panawen. Ta no saan, ad-adu pay ti biktimaenna.
Wen, Roel. Ngem nasken a sungbatam dagiti kayatko a maammuan.
Ania dayta, manong?
Awan ti ammom wenno adda ti pamalpalatpatam no adda ti pakainaiganna ti mangmangkik iti napalabas?
Diak ammo, manong, ngem nakuna idi ni Loida nga asawak nga adda kano ti nagarem kenkuana a lalaki a taga dita nay bakir. Pinaayna idi, a ti lalaki, siempre, ta agasawakami la ngaruden, adda payen uppat nga anakmi. Agtutubo kano ti lalaki.
Ania pay?
Maipagarup nga anak ti baket nga agnanaed idta bakir ti agtutubo. No apay ketdi a nagayat daydiay nga agtutubo ken ni baket ket adayon ti baetda.
Nalapsat ni baketmo, kuna dagiti kaarrubam.
Adda met ti pamuyaenna, a, manong.
Ehemn, ket? Ituloymo ti maipapan iti agtutubo.
Iti pannakapaay ti agtutubo, timmapuak kano iti rangkis, kuna met laeng ti baket idi nagsaritada kano. Makapungtot kano unay idi ti baket a mangiyikyikkis a balsenna ti asawak ken ti sibubukel a pamiliana babaen ti pannakabalinna. Ket patienmi nga adda pannakabalin daydiay a baket isu nga awan iti agpanggep a mangsapul kenkuana. Makaammo laengen, a, ni Apo Dios.
V.
O, ANIA, Rino, nakapanunotka kadin no ania ti kasayaatan a pamuspusan tapno maparmek dayta a mangmangkik?
Wen, Zeny. Babaen iti kasla buok a salakan. Wenno buok a salakan kunak man laengen ta agmetaporen, he-he!
Ania dayta a buok a salakan a kayatmo a sawen?
Isu ti kinapudno, Zeny. Isu nga ibilinko a sarakem daydiay a baket.
A-ania?! Susmariosepka met, lakay, ipasungalngalnak metten!
Dinak mulagatan a. Sarakem kadi, baket, ammok a kabaelam daytoy…
Mabutengak! Mabutengak unay, diak pay kayat iti maungkel!
Dika koma agbuteng, asawak. Iti kaanoman, saanka nga ipasungalngal iti peggad no dika kabaelan a salluadan. Bayabayenka met laeng. Addaak iti sibaymo babaen iti astral projection. Ket babaen iti telekinesis, ikallatikkonto iti isipmo dagiti rumbeng nga aramidem. Nalawag?
T-telekinesis?
Wen. Daytoy ti maysa pay a nalimed a pagsiriban, Zeny, asawak. Babaen ti bileg ti panunot, mabalinmo nga ikallatik ti mensahem iti maysa a tao iti isipna met laeng.
A, kasta gayam.
Isu a dika koma agbuteng. Basta parangrangem laeng dayta auram, saankanto a pulos a maan-ano. Agtalekka koma…
Ania ngarud ti aramidek iti rukib ti mangmangkik?
Allilawem. Ibagam nga adda ti ipatrabahom kenkuana. Adda ti kayatmo nga ipapatay babaen iti bilegna. Ket siempre, kunwari a ket, daydayawem ti kinabilegna, nga agtalekka iti kabaelanna, nga isu laeng ti ammom a mannakabalin amin tapno makiki ti isipna ket saannaka a paayen wenno dangran. Ti pannakakiki ti isip ket panangipasdek iti kompiansa; ket ti saan a naamiris a kompiansa ket pakaisagmakan. Saan nga ammo dagiti pasurot ti sipnget iti agamiris ta nakompiansada la unay kadagiti bagbagida. Kabatayatanna met, ikagumaam iti mangilibas iti naurot a buokna. Saanna a madlaw daytoy ta agkaiwara met laeng.
No di maasitgan, kunam met!
No dakami a patneng a mistiko. Makaasidegka met ngata ta nasursurom laeng kaniak dagiti ammom a kontra bileg-sipnget. No maammuanna nga adda ti ipaaramidmo, siguro makasidegka met kenkuana. Ngem no kadakami a mistiko, addaan iti pagilasinanda iti kinaasinomi. Babaen kadagiti matami, didakam’ kabaelan a perngen dagiti pasurot ti sipnget. Isu a perngemto no makipinnerreng kenka. Isu a no sumungsungadkami pay laeng wenno no masaepdakami pay laeng a, ket aglemmengdan wenno kumayakaydan. Isu a sika ti nasken a mangsarak kadaydiay a pasurot ti sipnget, Zeny, sika!
VI.
ANIA TI masapulmo kaniak, sika a babai?
Siak ni Zeny, daydayawek unay a mannakabalin amin.
Nadursokka, babai. Nagbasakbasakka iti pagnanaedak. Apay a dika nagbuteng kaniak a kas kadagiti dadduma?
Diak a pagbutngan ti raraemek unay, apo a mannakabalin. Umayak ketdi kenka agpasaranay iti nadagsen unay a pakarikutak. Ta awanen iti sabali pay nga asitgak no di laeng sika a mannakabalin amin. Isu a pangaasim ta saranayennak koma, madaydayaw a mannakabalin.
Hi-hi-hi! Saranay gayam. Ania dayta a saranay?
Wen, kayatko a patayem ti babaero nga asawak! Naumaakon kenkuana. Babaero, isugalna amin a kuartami, ket nalugin dagiti negosiomi. Nasken a mapukawen isuna tapno maalak metten ti tallo a million nga insurance-na.
Hi-hi-hi! Gamrodka met gayam, babai!
Amanos laeng a, no kuan, daydayawek a mannakabalin, saan? Ngem masapul a matay isuna iti natural death, ‘tay man basta lattan maungkel lattan wenno babaen iti sakit tapno makolektak ti insurance.
Ket kalpasan a maalam ti kuarta?
Agdennakaminto metten ti lalaki a nangisukatak kenkuana!
Adda met sabali a lalaki iti biagmo malaksid kenkuana?
No maaramidna ti agloko, apay ketdin a diak met maaramid? Ngipen iti ngipen a! Isuna laeng iti makabael?
Hi-hi-hi! Kaburburikka met gayam, babai. Naallilawak ngarud itay basbasaek ti kinataom. Addaanka met gayam iti nangisit a panagpuspuso, isu a tulonganka, hi-hi-hi! Ala, tulonganka.
Agyamanak madaydayaw a mannakabalin. Ngem, sakbayna a patayem ti asawak, kayatko pay nga umuna a patayem ti babai nga ikabkabbalay ti asawak! Parigatem ta innakto buyaen iti inna panagrigrigat a sumagpat ken patay!
Matungpal! Hi-hi-hi!
Kasta! Kasta ti kayatko daydayawek a mannakabalin! Uray agbayadak iti mano, no la ketdi matungpal ti pagayatak! Basta la ketdi makabalesak!
Dos sientos mil ti pagbayadmo, babai.
Wen, mayatak apo a manakabalin. Nayunakto pay dayta apaman a malpas ti ipapaaramidko kenka!
VII.
NAKAALAAKON iti buok ti mangmangkik, Rino. Ania ti sumaruno nga aramidek?
Zeny, anusam koma a buggoan. Siampuam a nalaing, koloram tapno sumileng ti ngisitna, putdem iti sangdudua a dangan. Bangbangluam wenno iyupermo pay ketdi iti bangbanglo a napaut a di agmamawmaw iti banglona ta namaymayat pay ket saan a mailasin ti baket ti bukodna a buok.
Sa kalpasanna?
Agsublika iti gukayabna. Itedmo ti tallo a kaputed a buok ket ibagam a ti buok ti babai ni lakaymo, he-he-he! Ibagam a naalam dayta a buok idi sinarakmo ket impungotpungotmo nga inggusugos iti tengnga ti kalsada. Ibagam nga aramidemto manen dayta no makitam tapno makiki latta ti panunotna.
Ti buok a mismo ti mangmangkik ti itedko?
Korek!
Di pinataynan ti bukodna a bagi?
Ininumna ti bukodna a sabidong, kunam a! Ha-ha-ha!
A, isu met laeng a kunam nga uray kasla buok ti namnama no isu ti yan ti pannakaparmek, nasken a mapasamak!
VIII.
KET SINARAK ni Zeny ti mangmangkik. Natay ti baket ta inamlinganna ti bukodna a bagi; daytoy ti mangipaneknek, a ti kinapudno ti mangwayawaya ti tao ken iti kaanoman dinto agtalinaed ti tao iti kasipngetan…lalo dagiti naayat iti nalinteg a dana a taltaluntonen….###
(gibusna)
Sunday, September 04, 2011
TI BUOK A SALAKAN
Ti Buok A Salakan
13 comments:
- MAAC said...
-
I was very encouraged to find this site. I wanted to thank you for this special read. I definitely savored every little bit of it and I have bookmarked you to check out new stuff you post.
Animation institutes
Animation courses
- 4:39 PM
- Organiz Millwork Toronto said...
-
Good efforts. All the best for future posts. I have bookmarked you. Well done. I read and like this post. Thanks.
- 12:28 AM
-
-
Thanks for showing up such fabulous information. I have bookmarked you and will remain in line with your new posts. I like this post, keep writing and give informative post...!
- 12:34 AM
- GTA tankless said...
-
Thanks for showing up such fabulous information. I have bookmarked you and will remain in line with your new posts. I like this post, keep writing and give informative post...!
- 12:34 AM
- Massage bed toronto said...
-
The post is very informative. It is a pleasure reading it. I have also bookmarked you for checking out new posts.
- 12:41 AM
- Renewable energy toronto said...
-
Thanks for writing in such an encouraging post. I had a glimpse of it and couldn’t stop reading till I finished. I have already bookmarked you.
- 12:46 AM
- Party supplies durham said...
-
The post is handsomely written. I have bookmarked you for keeping abreast with your new posts.
- 12:51 AM
- Animal hospital in orange ville said...
-
It is a pleasure going through your post. I have bookmarked you to check out new stuff from your side.
- 12:55 AM
- Spa toronto said...
-
A very well-written post. I read and liked the post and have also bookmarked you. All the best for future endeavors
- 1:02 AM
- houston windshields said...
-
Hello, i am new here. It's nice to read some post about this nowadays. Its meaningful and somehow sharing this to readers like me, makes me want to surf the web to be able to get more wonderful ideas.Thank you for posting this. Thank you
- 8:33 PM
- Liza Akter said...
-
Nice Post ..Plz Visit Click Link bdchotisex.com
- 2:26 PM
- Pour partager ma mode said...
-
Sac Hermes
Sac Hermes Pas Cher
Sac Hermes Birkin
Sac Hermes Kelly
Sac Chanel
Sac Louis Vuitton
Sac Louis Vuitton Pas Cher
Sac Prada
Sac Pas Cher
Chaussures Puma
Chaussures Puma Pas Cher
Chaussures Supra
Chaussures Supra Pas Cher
Chaussures Nike
Chaussures Nike Pas Cher
Wedding Dresses
Bridesmaid Dresses
Prom Dresses
Quinceanera Dresses
- 5:02 PM
- Eliakim Quintino Santos said...
-
Amigos!!!Visitem o meu blog,sem deixar de visitar esse.Um blog q faz um novo jeito de humor,em formato de informação,onde tudo o que postamos lá,é inesperado...Cansado do humor apelativo sem graça.Venha p/a Trivial!
http://trivialdiario.blogspot.com
- 12:01 AM


text:
Alegria, Surigao del Norte
Ti Alegria ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Surigao del Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Alegria ket nabingbingay a politikal kadagiti 12 a barbaranggay.[2]
- Poblacion (Alegria)
- Alipao
- Budlingin
- Camp Eduard (Geotina)
- Ombong
- Pongtud
- San Pedro
- Ferlda
- Julio Ouano (Pob.)
- San Juan
- Anahaw
- Gamuton
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Surigao del Norte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 30 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Surigao del Norte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 8 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
CABUGAO, Ilocos Sur – Naiwaras dagiti bukel ti HR 182 wenno Ryan Rice kadagiti addaan ID card a mannalon ditoy nga ili idi Hunio 17 ken 18.
Mismo a ni Mayor Edgardo S. Cobangbang, Jr. ken dagiti konsehal ti ili a pakaibilangan da SBM Danny Q. Gazmen; Dr. Jemaima S. Tan-Yee; SBM Josefina S. Vallejo ken ni ABC President, Brgy. Captain Thaddeus “Teddy” U. Soller ti nangimatang iti pannakaiwaras iti nasao a bukel kadagiti addaan ID card a mannalon ditoy.
Nabingay iti dua nga aldaw ti pannakaiwaras dagiti bukel. Idi Hunio 17, immawat dagiti mannalon manipud iti sangapulo ket maysa a barangay a pakaibilangan ti Brgy. Bato, Nagsantaan, Cael-layan, Reppa-ac, Maradodon, Catucdaan, Sisim, Aragan, Nagsincaoan, Carusipan ken Cacadiran iti sag-dudua a pack ti Hybrid Rice 182 .
Iti maikadua nga aldaw, Hunio 18, dagiti addaan ID a mannalon manipud iti Brgy. Pug-os, Namruangan, Daclapan, Bungro, Salapasap, Salomague, Sabang, Dardarat, Marga-ay, Quezon ken Turod ti immawat met iti sag-dudua a pack ti nasao a bukel.
Umabot iti 4,600 dagiti mannalon nga addaan iti ID card ditoy nga ili.#