text:
Teatro
Ti teatro ket kolaboratibo a porma ti napino ng arte nga agus-usar kadagiti sibibiag a nga agpabpabuya tapno mangiresenta ti panagsanay iti pudno wenno naipagpagarup a pasamak kadagii agbuybuya iti maysa a naisangayuan a lugar. Dagiti agpabpabuya ket mabalinda nga iyebkas daytoy a panagsanay kadagiti agbuybuya babaen kadagiti panagtitipon tikumintang, bitla, kanta, samiweng, ken sala. Dagiti elemento ti daremdem ken dagiti obra ti entablado ket inus-usar a mangpasayaat ti pisikalidad, kaadda ken pannkaidagusan ti panagsanay.[1] Ti naisangayn a lugar ti panuya ket nainaganan pay babaen ti balikas a "teatro" a kas naala iti Taga-ugma a Griego ti θέatpov (théatron, “pagbuyaan a lugar”), ken naala met daytoy iti θeάouaι (theáomai, “kitaen", "buyaen", "paliiwen”).
Dagiti Lumaud a Moderno a teatro ket kaaduan a nagtaud manipud ti drama ti taga-ugma Griego, nga ditoy ti nakaibulodanna ti teknikal a terminolohia, pannakaidasig kadagiti henero, ken dagit iadu a temana, dagiti penpen ti karakter, ken dagiti elemento ti gandat. Ti eskolar ti teatro a ni Patrice Pavis ket inpalawagna ti teatro, a ti teatriko a pagsasao, entablado a panagsurat, ken ti espesipidad ti midia ti teatro a kas kapadpada ti panangiyebkas a mangigiddiat ti teatro manipud kadagiti sabali a maipabpanuya ng aarte, literatura, ken iti sapasap dagiti arte.[2]
Ti teatro tatta nga aldaw ket mangiraman kadagiti panagpabpabuya kadagiti pabuya ken dagiti maipapan ti samiweng. Urayno daytoy ket mabalin a nalawlawa a maipalawag tapno mairaman ti opera ken balet, dagitoy a porma ti arte ket adda iti sakop ti ruar iti daytoy nga artiku.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ M. Carlson, Warnakan ti Dramatiko a Teoria ken Kritisismo, [1], 2011
- ^ Pavis (1998, 345). Panangiladawan kadagiti "semiolohia" ni Charles Sanders Peirce, ni Pavis ket nangisingsingasing pay a ti "espisipidad dagiti teatriko a senial ket mabalin nga adda kadagit abilidadda nga agusar kadagiti ti tallo a posibilidad dagiti pamay-an ken dagiti senial: a kas ikono (mimetiko), a kas indeks (iti kasasaad ti enunsiasion), wenno kas simbolo (a kas maysa a semiolohiko a sistemas iti piksion a moda). Iti pataud, ti teatro ket mangaramid kadagiti taudan ti balikas a kas makitkita ken konkreto: daytoy ket mangibaga ken mangipasubli ti binalabala a lubong babaen dagiti senial, a kas babaen ti ti gibus ti proseso iti panangipangruna ken panangisimbolo ti agbuybuya ket nagaramid manen ti teoretiko ken estetika amodelo para iti dramatiko nga uniberso" (1998, 346).
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Teatro iti Wikimedia Commons


c: text/html

text:
Pagsasao a Tetum
Ti Tetum wenno Tetun, ket pagsasao nga Austronesio nga insasao idiay isal ti Timor. Daytoy ket naisasao idiay Rehensia ti Belu idiay Laud a Timor ti Indonesia, ken idiay ballasiw ti pagbeddengan ti Daya a Timor, nga idiay ket maysa daytoy kadagiti dua nga opisial a pagsasao. Idiay Daya a Timor ti kreol a pormana iti Tetun Dili, ket nalaing nga adu a naisasao a kas maikadua a pagsasao; iti kaawan ti dati a pannakaiyasideg, ti Tetum ken Tetun Dili ket saanda nga agsinnaranay a maawatan.[4] Malaksid ti ti gramatiko a pannakaipalaka a maipanggep ti kreol, ti Tetun Dili ket adun a naimpluensiaan babaen ti bokabulario iti Portuges, ti sabali pay nga opisial a pagsasao ti Daya a Timor.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b Tetum iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin; Bank, Sebastian, dagiti ed. (2016). "Tetum". Glottolog 2.7. Jena: Instituto para iti Ebolusionario nga Antropolohia ni Max Planck.
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin; Bank, Sebastian, dagiti ed. (2016). "Tetun Dili". Glottolog 2.7. Jena: Instituto para iti Ebolusionario nga Antropolohia ni Max Planck.
- ^ http://www.ethnologue.com/language/tet

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Bise Presidente iti Estados Unidos
Ti Bise Presidente iti Estados Unidos ket isu ti maikadua a kangatuan nga opisina ti publiko a pinartuat babaen ti Batay-linteg ti Estados Unidos.[1] Ti Bise Presidente, a kaduana ti Presidente iti Estados Unidos, ket saan a dagus a binutosan babaen ti tatttao babaen ti Elektoral a Kolehio opisina ti iti uppat a tawen a termino.[2] Ti Bise Presidente ket ket isu ti umuna a iti lini a a panagsasaruno ti presidente, ken agbalinto a Presidente iti pannakagteng ti ipupusay, panagikkat, wenno pannakaikkat ti Presidente.[3]
Babaen ti Batay-linteg ti Estados Unidos, ti Bise Presidente ket isu ti Presidente ti Senado ti Estados Unidos.[4]
Dagiti linaon
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nota ken nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Goldstein, Joel K. (1982). Ti Moderno a Bise Presidente ti Amerikano. Unibersidad ti Princeton a Pagmalditan. ISBN 0-691-02208-9.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Bise Presidente iti Estados Unidos iti Wikimedia Commons


text:
1Annakko, isuratko daytoy kadakayo tapno dikayo agbasol. Ngem no adda makabasol, adda mangibabaet kadatayo iti Ama—ni Jesu-Cristo a nalinteg. 2Ni Cristo met laeng ti pakapakawanan dagiti basoltayo, ket saan laeng a dagiti basoltayo, no di pay ket dagiti basol ti amin a tao. 3No tungpalentayo dagiti bilbilin ti Dios, awan duadua nga am-ammotayo ti Dios. 4No adda agkuna nga am-ammona ti Dios ngem dina met tungpalen dagiti bilinna, ulbod ti kasta a tao ket saan nga agtaeng ti kinapudno kenkuana. 5Ngem ti mangtungpal iti sao ti Dios, ipakitana a naan-anay ti ayatna iti Dios. Ti pakapnekan nga agbibiagtayo iti Dios isu daytoy: 6Ti agkuna nga agtalinaed iti Dios, masapul nga agbiag a kas iti panagbiag ni Jesu-Cristo. 7Ay-ayatek a gagayyem, saan a baro a bilin daytoy isuratko kadakayo. Isu met laeng daydi daan a bilin a naited kadakayo idi damo, daydi mensahe a nangngegyo. 8Nupay kasta, makuna a baro a bilin ti isuratko kadakayo ta makita ken ni Cristo, kasta met kadakayo, ti kinapudno daytoy. Ta agpukpukawen ti sipnget, ket agraniagen ti pudno a silaw. 9Ti agkuna nga adda iti lawag ngem guraenna met ti kabsatna, adda pay laeng iti sipnget. 10Ti agayat iti kabsatna, agtalinaed iti lawag, ket awan kenkuana ti pakaigapuan ti panagbasol ti sabali. 11Ngem ti manggura iti kabsatna, adda iti sipnget ken magmagna iti sipnget, ket dina ammo ti turturongenna, agsipud ta kinullaapan ti sipnget dagiti matana. 12Annakko, agsuratak kadakayo, agsipud ta napakawanen dagiti basbasolyo gapu ken ni Cristo. 13Amma, agsuratak kadakayo, agsipud ta am-ammoyo ti Dios nga addan manipud idi punganay. Agtutubo a lallaki, agsuratak kadakayo, agsipud ta pinarmekyo ti Managdakdakes. 14Nagsuratak kadakayo, annakko, agsipud ta am-ammoyo ti Ama. Nagsuratak kadakayo, amma, agsipud ta am-ammoyo ti addan manipud idi punganay. Nagsuratak kadakayo, agtutubo a lallaki, agsipud ta napigsakayo, ken agtalinaed kadakayo ti sao ti Dios ken pinarmekyo ti Managdakdakes. 15Diyo ayaten ti lubong wenno uray ania nga adda iti lubong. No ayatenyo ti lubong, awan ti panagayatyo iti Ama. 16Ta agtaud iti lubong ti amin nga adda ditoy lubong, a kas iti kinaderrep ti derrep, kinaderrep ti mata ken kinapalangguad. Saanda nga agtaud iti Ama. 17Agpukaw ti lubong ken ti amin a linaonna nga aguman ti tao. Ngem agtalinaed nga agnanayon ti agaramid iti pagayatan ti Dios. 18Annakko, asidegen ti panungpalan! Nangngegyo nga umayen ti Anti-Cristo. Ita, nagparangen ti adu a kabusor ni Cristo, ket daytoy ti pakaammoantayo nga asidegen ti panungpalan. 19Nupay no kaduatayo idi dagitoy a tattao, pinanawandatayo agsipud ta iti kinapudnona, saantayo a kadua ida. No kaduatayo ida, nakipagtaengda koma kadatayo. Ngem pimmanawda tapno nalawag a makita nga awan kaduatayo kadakuada. 20Ngem addan kadakayo ti Espiritu Santo nga inted ni Cristo, isu nga ammoyo amin ti pudno. 21Agsuratak ngarud kadakayo, saan a gapu ta diyo ammo ti pudno, no di ket gapu ta ammoyon ti pudno ken ammoyo pay nga awan kinaulbod nga agtaud iti pudno. 22Siasino ngarud ti ulbod? Ti agkuna a ni Jesus saan nga isu ti Cristo. Kabusor ni Cristo ti kasta a tao, ta dina bigbigen ti Ama ken ti Anak. 23Ta ti saan a mangbigbig iti Anak, saanna met a bigbigen ti Ama. Ti mangbigbig iti Anak, bigbigenna met ti Ama. 24Ngarud, italimengyo iti pusoyo ti nangngegyo manipud idi damo. No salimetmetanyo daytoy a mensahe, awan duadua a makipagtaengkayo nga agnanayon iti Anak ken iti Ama, 25ket daytoy ti inkari ni Cristo kadatayo—ti biag nga agnanayon. 26Isuratko dagitoy maipapan kadagiti mangal-allilaw kadakayo. 27Ngem no maipapan kadakayo, agtalinaed ti Espiritu nga inted ni Cristo ket saanyon a masapul ti sabali a mangisuro. Ta ti Espirituna ti mangisuro kadakayo iti amin. Pudno ti isurona, saan a kinaulbod. Ngarud, kas mayannurot iti pannursurona, agtalinaedkayo ken ni Cristo. 28Wen, annakko, agtalinaedkayo kenkuana tapno naturedtayo ket ditayto mabain a sumango kenkuana iti dayta nga Aldaw a yaayna. 29Ammoyo a nalinteg ni Cristo. Masapul nga ammoyo met nga annak ti Dios ti amin nga agaramid iti nalinteg.
Copyright
Learn More


text:
Estoria 21: Ni Jose Ginura ti Kakabsatna
KITAENYO ti kinaliday unay ti ubing. Isu daytoy ni Jose. Dagiti kakabsatna ti nangilako kenkuana kadagitoy a lallaki a mangipan kenkuana idiay Egipto a pagbalinen nga adipen. Apay inaramid dagitoy a kakabsat ni Jose iti ama daytoy a kinadakes? Ngamin ta agimonda kenkuana.
Ni Jacob nga amada kaykayatna unay ni Jose. Isut’ impayaramidanna ti napintas nga atiddog a bado. Daytoy ti nangpaimon kadagiti 10 nga in-inauna a kakabsatna ken nangguraanda kenkuana.
Kasta met, adda dua a tagtagainep ni Jose. Kadagiti dua a tagtagainepna, nagruknoy dagiti kakabsat ni Jose kenkuana. Idi inistoria ni Jose kadagiti kakabsatna dagitoy a tagtagainep ad-adda nga isut’ nangguraanda kenkuana.
Maysa nga aldaw idi agpaspastor dagiti kakabsat ni Jose iti karkarnero ni amada, imbaga ni Jacob a mapan ni Jose ket kumustaenna ida. Idi nakita dagiti kakabsat ni Jose nga isut’ um-umay, isut’ kayatda a papatayen. Ngem ni Ruben, ti inaunaan a kabsatda, kunana: ‘Saan, dikay ar-aramiden dayta!’ Imbes ketdi inkabilda ni Jose iti namagaan a bobon. Sada nagsasaritaan no aniat’ aramidenda kenkuana.
Apaman latta ta immay ti lallaki nga Ismaelita. Gapuna inlakoda ni Jose kadagiti Ismaelitas iti 20 a kapisi ti pirak. Anian ti kinadakes dayta!
Kalpasanna nangpapatayda ti kalding ket impaagsepda ti napintas a bado ni Jose iti darana. Inyawidda ti bado ken Jacob nga amada ket kinunada: ‘Nasarakanmi daytoy. Saan kadi a bado ni Jose daytoy?’
Nakita ni Jacob nga isu. ‘Maysa a naatap nga animal ti nangalun-on ken ni Jose,’ kunana nga insangit. Isu daytoy ti kayat ti kakabsat ni Jose a panunoten ni amada. Naladingit unay ni Jacob. Dinung-awanna ti adu nga aldaw. Ngem saan a natay ni Jose. Kitaentayo ti napasamak kenkuana.
Genesis 37:1-35.
Dagiti Saludsod
- Apay a nagimon dagiti kakabsat ni Jose, ket ania ti inaramidda?
- Ania ti kayat dagiti kakabsat ni Jose nga aramiden kenkuana, ngem ania ti imbaga ni Ruben?
- Ania ti napasamak idi immay dagiti negosiante nga Ismaelita?
- Ania ti inaramid dagiti kakabsat ni Jose tapno mamati ti amada a natayen ni Jose?
Kanayonan a salsaludsod
- Basaenyo ti Genesis 37:1-35.
Kasano a matulad dagiti Kristiano ti ulidan ni Jose babaen ti panangibagada kadagiti agar-aramid iti di umiso iti kongregasion? (Gen. 37:2; Lev. 5:1; 1 Cor. 1:11)
Ania ti nangtignay kadagiti kakabsat ni Jose a makilangen a sigugulib kenkuana? (Gen. 37:11, 18; Prov. 27:4; Sant. 3:14-16)
Ania ti inaramid ni Jacob a gagangay a paset ti panagladingit? (Gen. 37:35)
Ammuem ti Ad-adu Pay
Nailako ni Jose iti Pannakaadipen
I-download ken i-print-yo daytoy a makoloran a panid ken kitaenyo ti 2 a saan a maitunos iti estoria ti Biblia.
Ni Jose iti Daga ti Egipto
Kasano a maparagsakyo ti Dios uray no awan ti makakitkita kadakayo? Basaenyo daytoy nga estoria ti Biblia ket makaadalkayo iti ulidan ni Jose.


text:
Maikatlo a Saludsod: Apay nga Ipalubos ti Dios nga Agsagabaak?
MAMMARTEK ti Tatang ni Ian. Nupay nanam-ay ti biagda, saan a maseknan ni tatangna kenkuana. “Adayo ti riknak kenkuana gapu iti panagin-inumna ken iti panangtratona ken Nanang,” kuna ni Ian. Bayat nga agmatmataengan ni Ian, nangrugi a pagduaduaanna ti kaadda ti Dios. Kinunana: “‘No talaga nga adda Dios, apay ngarud nga ipalpalubosna nga agsagaba dagiti tattao?’”
Apay a normal laeng nga isaludsod dayta?
Uray no awan unay problemam, mabalin a makapungtotka no makitam nga agsagsagaba dagiti inosente a tattao. Ngem ad-adda a kayatmo a maammuan ti sungbat dayta a saludsod no sika ti agsagaba a kas ken Ian, wenno no agsakit ken matay ti ipatpategmo iti biag.
Ania ti kuna ti dadduma?
Patien ti dadduma nga ipalubos ti Dios ti panagsagaba tapno masursurotayo ti agbalin a napakumbaba ken naasi. Kuna met ti dadduma nga agsagaba dagiti tattao gapu kadagiti basolda.
Ania ti ipakita dagiti sungbatda?
Narigat kano nga ayaten ti Dios gapu ta saan a maseknan ken naulpit kadatayo.
Ania ti isursuro ti Biblia?
Nalawag ti kunaen ti Biblia a saan a basol ti Dios ti panagsagaba ti tao. “Awan koma ti agkuna: ‘Susuotennak ti Dios.’ Ta iti dakes a bambanag saan a mabalin a suoten ti Dios ket isu saanna met a suoten ti asinoman.” (Santiago 1:13) Kinapudnona, ti personalidad ti Dios a nadakamat iti Biblia ket saan a maitunos iti kapanunotan a basol ti Dios ti panagsagaba. Apay?
Ngamin, ayat ti maysa kadagiti kangrunaan a galad ti Dios. (1 Juan 4:8) Tapno maipaganetget dayta, ti Biblia iladawanna ti Dios nga addaan rikna a kas iti agtagtagibi nga ina. Insaludsod ti Dios: “Mabalinan aya ti asawa a babai a lipatan ti agsussusona iti kasta saanna a kaasian ti anak ti tianna? Uray dagitoy a babbai makalipatda, ngem siak saankanto a malipatan.” (Isaias 49:15) Nakapuotka kadin iti nadungngo nga ina a mangigagara a mangdangran iti anakna? Iti kasupadina, ti nadungngo a nagannak ikagumaanna a bang-aran ti panagsagaba ti anakna. Kasta met, saan a gapuanan ti Dios ti panagsagaba ti tao.—Genesis 18:25.
Nupay kasta, agsagsagaba latta dagiti inosente a tattao. Isu a maisaludsodmo, ‘No ti Dios ket pudno a mannakabalin-amin ken maseknan, apay a dina ikkaten ti pakaigapuan ti panagsagaba?’
Adda naimbag a rason no apay a ti Dios ipalpalubosna ti panagsagaba. Usigem daytoy: Masansan a dagiti tattao ti pakaigapuan ti panagsagaba ti dadduma. Adu a manangirurumen ken naranggas ti madi nga agbalbaliw, isu a pukawento ti Dios dagita a tattao tapno maikkat ti kangrunaan a pakaigapuan ti panagsagaba.
Insurat ni apostol Pedro no apay a saan pay a dinadael ti Dios dagiti agar-aramid iti dakes: “Saan a nabannayat ni Jehova maipapan iti karina, kas ti panangibilang ti dadduma a tattao a kinabannayat, no di ket an-anusannakayo agsipud ta saanna a tarigagayan a madadael ti asinoman no di ket tarigagayanna a makagteng ti isuamin iti panagbabawi.” (2 Pedro 3:9) Ti panagan-anus ni Jehova a Dios ket ebkas ti kinamanagayat ken kinamanangngaasina.
Ngem asidegen nga agtignay ni Jehova a Dios. ‘Supapakannanto iti rigat dagidiay mangparparigat’ kadagiti awan basolna. Dagitoy a mangparparigat maukomdanto iti “agnanayon a pannakadadael.”—2 Tesalonica 1:6-9.
Ni Ian a nadakamat itay, naammuanna ti makapnek a sungbat dagiti saludsodna maipapan iti panagsagaba. Dagiti naadalna ti nangbalbaliw iti panangmatmatna. Basaem ti salaysayna iti sumaganad nga artikulo a “Ti Biblia Balbaliwanna ti Biag.”
Ammuem ti Ad-adu Pay
Apay nga Ipalubos ti Dios ti Panagsagaba?
Adu ti mangipabpabasol iti Dios iti amin a panagsagaba ditoy lubong. Ania ti makunam? Ammuem ti kuna ti Dios maipapan kadagiti makagapu iti panagsagaba.


text:
Apay a Saan nga Agus-usar Dagiti Saksi ni Jehova iti Krus iti Panagdaydayawda?
Para iti adu, ti krus ti gagangay a simbolo ti Kristianidad. Nupay Kristiano dagiti Saksi ni Jehova, saankami nga agus-usar iti krus iti panagdaydayawmi. Apay?
Ti maysa a rason ket kuna ti Biblia a saan a natay ni Jesus iti maysa a krus no di ket iti maysa nga estaka wenno poste. Siiinget a pakdaaran met ti Biblia dagiti Kristiano a ‘pagtalawanda ti idolatria,’ a kaipapananna ti di panagusar iti krus iti panagdaydayaw.
Naglawag ti kinuna ni Jesus: “Babaen iti daytoy maammuanto ti isuamin a dakayo dagiti adalak, no addaankayo iti ayat iti maysa ken maysa.” (Juan 13:34, 35) Impakita ngarud ni Jesus a ti managsakripisio nga ayat
Ammuem ti Ad-adu Pay
Rumbeng Kadi nga Agkararagak Kadagiti Santo?
Ammuem no ania ti kuna ti Biblia maipapan iti no siasino ti rumbeng a pagkararagantayo.
Kasapulan Kadi a Makimiembroka iti Organisado a Relihion?
Apay nga adu ti nangpanawen iti relihionda? Ania a wagas ti kayat ti Dios a panagdaydayaw kenkuana?


text:
Amianan a Samar
Ti Amianan a Samar ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti rehion ti Daya a Visayas. Ti kapitoliona ket ti ili ti Catarman ken adda iti akin-amianan a deppaar ti Isla ti Samar. Kabeddengna dagiti probinsia ti Samar ken ti Daya a Samar. Iti amianan-a-laud, iti ballasiw ti Lingsat San Bernardino, ket ti probinsia ti Sorsogon; iti met daya ket ti Baybay Filipinas ken iti laud ket ti Baybay Samar.
Dagiti linaon
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Amianan a Samar iti 24 nga ili.
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti daulo ti probinsia: Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno, Siudad ti Quezon- Naala idi 12 Pebrero 2013
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016


text:
1961
Ti 1961 ket maysa a kadawyan a tawen a nangrugi iti aldaw ti Domingo iti kalendario a Gregoriano.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Abril 3 – Eddie Murphy, Aprikano-Amerikano nga aktor ken komediante
- Hulio 15 – Forest Whitaker, Aprikano-Amerikano nga aktor
- Agosto 4 - Barack Obama, maika-44 a Presidente ti Estados Unidos
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Mayo 13 – Gary Cooper, Amerikano nga aktor (naipasngay 1901)
- Oktubre 19 - Sergio Osmeña, maika-4 a Presidente ti Filipinas (naipasngay 1878)


text:
1Kalpasan ti Aldaw a Panaginana, idi pumarbangon iti umuna nga aldaw ti lawas, napan kinita ni Maria Magdalena ken ti sabali a Maria ti nakaitaneman ni Jesus. 2Pagammoan, nagginggined iti napigsa. Bimmaba ti maysa nga anghel ti Apo manipud langit. Tinulidna ti bato a naiserra iti tanem sana nagtugawan. 3Makapurar a kasla kimat ti langana ken nakapudpudaw ti pagan-anayna. 4Nagtigerger dagiti guardia gapu iti butengda ket kasla natay ti langada. 5Nagsao ti anghel kadagiti babbai. “Dikay agbuteng,” kinunana. “Ammok a sapsapulenyo ni Jesus a nailansa iti krus. 6Awan ditoyen; nagungaren kas iti kinunana. Umayyo kitaen ti lugar a nagiddaanna. 7Kalpasanna, inkay ipakaammo a dagus kadagiti adalanna a nagungaren. Umun-unanto ngem dakayo a mapan idiay Galilea. Makitayonto sadiay! Tandaananyo daytoy imbagak kadakayo.” 8Nagdardarasda a pimmanaw iti tanem. Nupay sibubutengda, napnoanda iti rag-o. Ket nagtartarayda a napan nangipakaammo iti damag kadagiti adalanna. 9Pagammoan, sinabat ida ni Jesus ket kinablaawanna ida. Immasidegda kenkuana ket inarakupda dagiti sakana sada nagdaydayaw kenkuana. 10“Dikay agbuteng,” kinuna ni Jesus. “Inkay ibaga kadagiti kakabsatko a mapanda idiay Galilea ket makitadakto sadiay.” 11Kabayatanna, idi nakapanawen dagiti babbai, napan iti siudad ti sumagmamano kadagiti soldado a nagguardia iti tanem, ket impadamagda kadagiti panguloen a papadi ti amin a napasamak. 12Nakiuman dagiti panguloen a papadi kadagiti panglakayen. Kalpasan ti panagtutulagda, inikkanda dagiti soldado iti adu a kuarta 13sada imbilin, “Ibagayo kadagiti tattao nga immay dagiti adalanna iti rabii ket tinakawda ti bangkayna idi matmaturogkayo. 14No maammoan daytoy ti gobernador, dakamto ti makisarita kenkuana tapno awan ti pakaan-anoanyo.” 15Iti kasta, innala dagiti guardia ti kuarta ket inaramidda ti naibaga nga aramidenda. Daytoy ti damag a nagwaras kadagiti Judio agpapan kadagitoy nga aldaw. 16Napan dagiti sangapulo ket maysa nga adalan iti bantay idiay Galilea nga imbaga ni Jesus a papananda. 17Idi makitada ni Jesus, nagdaydayawda kenkuana, numan pay nagduadua ti sumagmamano kadakuada. 18Immasideg ni Jesus ket kinunana, “Naited kaniak ti amin a pannakabalin idiay langit ken ditoy daga. 19Inkay ngarud kadagiti amin a tattao iti amin a lugar, ket pagbalinenyo ida nga adalak: buniaganyo ida iti nagan ti Ama, ti Anak ken ti Espiritu Santo, 20ken isuroyo ida nga agtungpal kadagiti amin nga imbilinko kadakayo. Laglagipenyo nga addaakto nga agnanayon kadakayo agingga iti panungpalan ti lubong.”
Copyright
Learn More


text:
Sorsogon
Ti Sorsogon ket maysa a probinsia ti Filipinas a masarakan iti Rehion ti Bicol iti Luzon. Ti kapitoliona ket ti Siudad ti Sorsogon, kabeddengna ti probinsia ti Albay iti amianan. Adda ti Sorsogon iti murdong ti Peninsula ti Bicol ket kasangona ti isla ti Samar iti abagatan-a-daya iti ballasiw ti Ilet ti San Bernardino.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Sorsogon iti 14 nga ili ken 1 a siudad.
Siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti daulo ti probinsia: Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno, Siudad ti Quezon- Naala idi 06 Enero 2013
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016


text:
Ania ti Sekreto ti Naragsak a Pamilia?
Panagkunam . . .
ayat?
kuarta?
adda pay sabali?
TI KUNA TI BIBLIA
“Naragsak dagidiay dumdumngeg iti sao ti Dios ken mangsalsalimetmet iti dayta!”—Lucas 11:28, Baro a Lubong a Patarus.
TI MAIPAAYNA KENKA NO PATIEM DAYTA
Maadda ti napudno nga ayat.—Efeso 5:28, 29.
Maadda ti napasnek a panagraem.—Efeso 5:33.
Maadda ti napaypayso a panagtalek.—Marcos 10:6-9.
MAPAGTALKANTAYO KADI TI KUNA TI BIBLIA?
Wen, gapu iti dua a rason:
Ti Dios ti Namunganay iti pamilia. Kuna ti Biblia a ni Jehova a Dios ti “nakautangan ti tunggal pamilia . . . ti naganna.” (Efeso 3:14, 15) Iti sabali a pannao, naadda ti pamilia gapu ta ni Jehova ti nangbuangay iti dayta. Apay a napateg dayta?
Usigem: No makaramanka iti naimas a putahe ket kayatmo a maammuan dagiti ramen ken rekadona, siasino ti pagdamagam? Siempre, daydiay nagluto.
Umasping iti dayta, no kayattayo a maammuan dagiti ramen ti naragsak a pamilia, ammuentayo dagita ken Jehova ta isu ti Namunganay iti urnos ti pamilia.—Genesis 2:18-24.
Maseknan ti Dios kadakayo. Pagsayaatan dagiti pamilia no agpabalakadda ken Jehova babaen ti Saona. Apay? “Agsipud ta isu maseknan kadakayo.” (1 Pedro 5:6, 7) Sipapanunot ni Jehova iti pagimbaganyo—ket kanayon a pagsayaatantayo dagiti balakadna!—Proverbio 3:5, 6; Isaias 48:17, 18.
PANUNOTEM
Kasanoka nga agbalin a nasayaat nga asawa a lalaki, asawa a babai, wenno nagannak?
Sungbatan dayta ti Biblia iti EFESO 5:1, 2 ken COLOSAS 3:18-21.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Posible nga Agbalin a Naragsak ti Pamiliam
Agbalin a naragsak ti panagasawam ken pamiliam no iyaplikarmo dagiti prinsipio ti Biblia.


text:
Marabut, Samar
Ti Marabut ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Samar iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Marabut ket politikal a nabingbingay iti 24 a barbaranggay.[2]
- Amambucale
- Caluwayan
- Canyoyo
- Ferreras
- Legaspi
- Logero
- Osmeña
- Pinalanga
- Pinamitinan
- Catato (Pob.)
- San Roque
- Santo Niño (Pob.)
- Tagalag
- Tinabanan
- Amantillo (Pob.)
- Binukyahan
- Lipata (Pob.)
- Mabuhay
- Malobago
- Odoc
- Panan-awan
- Roño
- Santa Rita
- Veloso
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Samar". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 15 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Samar". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 15 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Sona ti oras
Ti sona ti Oras ket maysa a rehion iti Lubong nga addaan ti agpapada a Pagalagadan ti oras para iti kalintegan, komersial ken sosial a pakaipanggepan. Tapno ti maysa a pagorasan ket agnaynayon nga agpadpada iti maysa a paset iti aldaw no agtayyek ti Daga, iti sabsabali a lugar iti Daga ket nasken nga addaan da ti sabsabali a pagorasan. Ti sona ti oras ket naus-usaren iti moderno a panawen tapno ti dua siudad iti agpada a lugar ket addaan da ti agpada nga oras, para iti panglaka ken panakasayaat ti pakitinnarusan.


text:
Diadi, Nueva Vizcaya
Ti Diadi ket maysa a maika-4 a klase nga ili ken isu ti kapitolio ti probinsia ti Nueva Vizcaya iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti ili ti Diadi ket nabingbingay a politikal iti 19 a barbaranggay.[2]
- Arwas
- Balete
- Bugnay
- Decabacan
- Duruarog
- Escoting
- Nagsabaran
- Namamparan
- Pinya
- Poblacion
- Ampakling
- Butao
- Langca
- Lurad
- Rosario
- San Luis
- San Pablo
- Villa Aurora
- Villa Florentino
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Nueva Vizcaya". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 11 Hulio 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Nueva Vizcaya". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 11 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
PAKASARITAAN TI BIAG
Napanglaw Ngem Nabaknang iti Naespirituan
Agnanaed da lolok ken tatangko iti di pay nalpas a balay iti Cotiujeni, maysa a purok dagiti mannalon iti makin-amianan a paset ti Moldova. Naipasngayak sadiay idi Disiembre 1939. Iti rugrugi ti dekada ‘30, nagbalinda a Saksi ni Jehova. Nagbalin met a Saksi ni Nanang idi nabigbigna nga ad-adu ti ammo ni lolok maipapan iti Biblia ngem ti padi iti purokmi.
Idi agtawenak iti tallo, naideporta da Tatang, angkelko, ken ni lolok kadagiti kampo a pagtrabahuan gapu iti neutral a takderda kas Kristiano. Ni laeng Tatang ti nakalasat. Idi 1947, kalpasan ti Gubat Sangalubongan II, nagawid a nablo ti likudna. Nupay nakapuyen ti bagina, nabileg latta ti pammatina.
DADAKKEL A PANAGBALBALIW ITI BIAGMI
Idi siam ti tawenko, naipan idiay Siberia ti pamiliami ken adu a Saksi a taga-Moldova. Idi Hulio 6, 1949, nailugankami kadagiti bagon ti baka. Kalpasan ti 12 nga aldaw a panagbiahemi iti nasurok nga 6,400 a kilometro, nagsardengkami iti estasion ti tren iti Lebyazhe, a sadiay ur-urayendakami dagiti autoridad. Nabingbingaykami iti babassit a grupo ken naiwaras iti intero a lugar. Nagnaed ti grupomi iti bassit a bakante nga eskuelaan. Nabannogkami ken maldaangan. Maysa a baket ti nangidayyeng iti kanta a pinutar dagiti Saksi idi Gubat Sangalubongan II. Idi agangay, sipapasnek a nakidanggay ti amin a nangikanta iti:
“Adu a kakabsat ti naipan iti adayo.
Impanda ida iti amianan ken daya.
Gapu ta inaramidda ti pagayatan ti Dios, naparigatda, ken inibturanda dagiti nakaro a pannubok.”
Idi agangay, kada Domingo a makigimgimongkamin tapno agadal iti Biblia iti lugar nga agarup 13 a kilometro ti kaadayona iti pagtaenganmi. Masansan a parbangon pay no pumanawkami no tiempo ti lam-ek tapno magna ken lumasatkami iti nakalamlamiis a pagatsiket a niebe nga umabut iti -40°C ti temperaturana. Limapulo wenno ad-adu pay ti aglilinnetlet iti 19 metro kuadrado a kuarto. Mangrugikami babaen ti dua wenno tallo a kanta. Kalpasan ti naimpusuan a kararag, pagsasaritaanmi dagiti saludsod a naibasar iti Biblia iti maysa nga oras wenno nasursurok pay. Kalpasanna, agkantakami iti ad-adu pay sa pagsasaritaanmi ti kanayonan a saludsod a naibasar iti Biblia. Talaga a makapabileg dayta iti naespirituan!
AD-ADU PAY A PARIKUT
Idi 1960, ad-adun ti wayawaya dagiti Saksi a naipan iti sabali a lugar. Nupay napanglawkami, nakapanak idiay Moldova, sadiay a naam-ammok ni Nina, a Saksi met dagiti nagannak, lolo, ken lolana. Idi agangay, nagkasarkami ken nagsublikami idiay Siberia. Sadiay a naipasngay ti balasangmi a ni Dina idi 1964, ken ti baromi a ni Viktor, idi 1966. Dua a tawen kalpasanna, immakarkami idiay Ukraine ken nagnaedkami iti bassit a balay iti Dzhankoy, maysa a siudad nga agarup 160 a kilometro ti kaadayona iti Yalta, iti peninsula ti Cremia.
Maiparit ti trabaho dagiti Saksi ni Jehova idiay Cremia, a kas met iti intero a Soviet Union. Ngem saan a nainget ti pannakaiparit ti trabahotayo ken saan a nakaro ti pannakaidadanes. Gapuna, bimmaaw ti regta ti dadduma a Saksi. Irasonda a nakaro ti rigat a napasaranda idiay Siberia isu nga umiso laeng nga ikagumaanda ti agsapul iti material a pagnam-ayan.
MAKAPARAGSAK A PASPASAMAK
Idi Marso 27, 1991, nagbalinen a legal ti trabahotayo iti pagaammo idi a Soviet Union. Dagus a naiplano ti 2-aldaw nga espesial a kombension iti pito a lugar iti intero a pagilian. Naituding a tumabunokami idiay Odessa, Ukraine, a mangrugi iti Agosto 24. Simmangpetak makabulan sakbay ti kombension tapno tumulongak a mangisagana iti pakaangayan ti kombension iti dakkel nga istadium a pagay-ayaman ti soccer.
Nagtrabahokami iti adu nga aldaw, masansan a maturogkami kadagiti bangko iti istadium iti rabii. Adu a grupo dagiti Saksi a babbai ti nagdalus iti aglawlaw ti istadium. Agarup 70 a tonelada a basura ti naikkat. Dagiti kakabsat iti rooming department, sinursorda ti siudad tapno agbirok iti pagdagusan ti 15,000 a manamnama a delegado. Pagammuan ta adda saan a nasayaat a damag!
Idi Agosto 19, lima nga aldaw laengen sakbay a mangrugi ti kombensionmi, naaresto ti dati a presidente ti USSR a ni Mikhail Gorbachev bayat nga agbakbakasion iti asideg ti Yalta, nga asideg iti lugarmi. Nakanselar ti kombension. Agsasarunon nga umawag dagiti delegado iti convention office nga agdamdamag, “Ania ti aramidenmi iti impareserbami a pagluganan a bus wenno tren?” Kalpasan ti napasnek a kararag, imbaga kadakuada dagiti responsable a kakabsat a nangorganisar iti kombension, “Umaykay latta!”
Nagtultuloy ti panagsagana ken panagkarkararag. Ti transportation department nangrugin a mangpasangbay kadagiti delegado manipud iti adu a paset ti Soviet Union ken mangipan kadagiti dagusda. Inaldaw a rummuar dagiti miembro ti Convention Committee tapno makisaritada kadagiti opisial ti siudad. Ngem agawidda iti rabii nga awan ti nasayaat a damag.
SUNGBAT TI KARARAGMI
Dua nga aldaw sakbay a mangrugi ti kombension, idi Huebes, Agosto 22, addan nasayaat a damag nga awit dagiti miembro ti Convention Committee: Naaprobaranen ti kombension! Napalalo ti rag-omi a nakiraman iti panglukat a kanta ken kararag. Kalpasan ti maudi a sesion ti Sabado, nagtutungtongkami agingga iti naladawen iti rabii tapno suminged pay ti panaggagayyemmi. Kaduami dagiti nakabilbileg ti pammatida a Kristiano a nakaibtur kadagiti karirigatan a pannubok.
Iti nasurok a 22 a tawen kalpasan dayta a kombension, nagdakkel ti naespirituan nga irarang-ay. Naibangon dagiti Kingdom Hall iti intero a Ukraine, ken immadu dagiti agibumbunannag manipud 25,000 idi 1991 agingga iti nasurok a 150,000 itan!
NABAKNANG LATTA ITI NAESPIRITUAN
Agnanaed pay laeng ti pamiliami iti isu met laeng a balay iti Dzhankoy, maysa a siudad itan nga agarup 40,000 ti umilina. Idi simmangpetkami ditoy manipud Siberia idi 1968, bassit laeng ti pamilia a Saksi, ngem ita addan innem a kongregasion iti Dzhankoy.
Immadu metten ti miembro ti pamiliak. Adda itan uppat a kaputotan nga agserserbi pay laeng ken Jehova, dagiti annakmi, appokomi, ken dagiti appokomi iti tumeng.


text:
Panaon, Misamis Occidental
Ti Panaon ket maysa a maika-5 a klase nga ili ken isu ti kapitolio iti probinsia ti Misamis Occidental iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Panaon ket nabingbingay a politikal iti 16 a barbaranggay.[2]
- Baga
- Bangko
- Camanucan
- Dela Paz
- Lutao
- Magsaysay
- Map-an
- Mohon
- Poblacion
- Punta
- Salimpuno
- San Andres
- San Juan
- San Roque
- Sumasap
- Villalin
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Misamis Occidental". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 19 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Misamis Occidental". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 19 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Zamboanga del Sur
Ti Zamboanga del Sur ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti rehion ti Peninsula ti Zamboanga iti Mindanao. Ti kapitoliona ket ti Siudad ti Pagadian. Kabeddengna dagiti probinsia ti Zamboanga del Norte iti amianan, Zamboanga Sibugay iti laud, Misamis Occidental iti amianan-a-daya, ken Lanao del Norte iti daya. Iti abagatan ket ti Golpo Moro.
Dagiti linaon
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Zamboanga del Sur iti 26 nga ili ken 2 a siudad. Ti Siudad ti Zamboanga ket maysa nga agwaywayas a siudad ken nakasina iti probinsia. Dagiti agindeg iti siudad ket saanda nga agbutos kadagiti opisial ti probinsia ken addaanda iti bukod a pannakabagi iti Kongreso ti Filipinas.
Dagiti siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
- Aurora
- Bayog
- Dimataling
- Dinas
- Dumalinao
- Dumingag
- Guipos
- Josefina
- Kumalarang
- Labangan
- Lakewood
- Lapuyan
- Mahayag
- Margosatubig
- Midsalip
- Molave
- Pitogo
- Ramon Magsaysay (Liargo)
- San Miguel
- San Pablo
- Sominot (Don Mariano Marcos)
- Tabina
- Tambulig
- Tigbao
- Tukuran
- Vincenzo A. Sagun
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016


text:
UTC+01:00
Ti UTC+01:00 iket ti timbengan ti oras a manginayon ti 1 hnga oras iti Panagpapada ti Sangalubongan nga Oras (UTC).
Daytoy nga oras ket naus-usar idiay:
- Oras ti Tengnga nga Europa
- Oras ti Laud nga Aprika
- Kalgaw nga Oras ti Akinlaud nga Europa
- Pagalagadan nga Oras ti Romanse (pagtengngelan nga entrepanio ti Microsoft Windows)
- Internet nga Oras ti Swatch
Iti ISO 8601 ti mainaig nga oras ket naisurat a kas 2017-01-11T19:34:10+01:00.
Dagiti linaon
- 1 Oras ti Tengnga nga Europa (panaglalam-ek ti Akin-amianan a Hemisperio)
- 2 Kalgaw nga Oras ti Akinlaud nga Europa (kalgaw ti Akin-amianan a Hemisperio)
- 3 Kas pagalagadan nga oras (panaglalam-ek ti Akin-abagatn a Hemisperio)
- 4 Kas pagalagadan nga oras (amin a paset ti tawen)
- 5 Dagit nagibasaran
- 6 Dagiti silpo ti ruar
Oras ti Tengnga nga Europa (panaglalam-ek ti Akin-amianan a Hemisperio)[urnosen | urnosen ti taudan]
- Albania
- Andorra
- Austria
- Belhika
- Bosnia ken Herzegovina
- Kroasia
- Republika a Tseka
- Dinamarka, malaksid ti
- Pransia
- Alemania
- Gibraltar (UK)
- Hungaria
- Italia
- Libya[1]
- Liechtenstein
- Luxembourg
- Republika ti Macedonia
- Malta
- Monaco
- Montenegro
- Olanda
- Norwega, a mairaman ti:
- Polonia
- San Marino
- Serbia
- Eslobakia
- Eslobenia
- Espania – malaksid ti Is-isla ti Canary
- Suesia
- Suisa
- Siudad ti Batikano
Kalgaw nga Oras ti Akinlaud nga Europa (kalgaw ti Akin-amianan a Hemisperio)[urnosen | urnosen ti taudan]
- Alderney
- Is-isla ti Peroe
- Guernsey[4]
- Irlanda
- Isla ti Man
- Jersey
- Morocco
- Portugal – malaksid ti Azores
- Sark
- Espania – ti laeng Is-isla ti Canary
- Nagkaykaysa a Pagarian (GMT / BST)
Ti Republikak ti Irlanda[5] ket agus-usar ti termino ti "pagalagadan nga oras"[6] iti panangireperensia kadagiti bulan ti kalgaw ken "wpanawen ti panaglalam-ek" iti las-ud dagiti mabati a sona ti oras a matawtawagan ti "pagalagadan nga oras". Daytoy ket balinsuek iti panagsanay kadagit ikaaduan a pagilian iti Kappon ti Europa, ngem mangited met laeng iti kapada a resulta.
Kas pagalagadan nga oras (panaglalam-ek ti Akin-abagatn a Hemisperio)[urnosen | urnosen ti taudan]
Kas pagalagadan nga oras (amin a paset ti tawen)[urnosen | urnosen ti taudan]
- Arhelia
- Angola
- Benin[8]
- Kamerun
- Republika ti Tengnga nga Aprika
- Chad
- Republika iti Kongo
- Demokratiko a Republika iti Kongo:
- Guinea Ekuatorial
- Gabon
- Niger
- Nigeria
- Tunisia
Dagit nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Ti Libya ket Agsukat iti Sona ti oras, Oras ken Petsa, Nobiembre 10, 2012.
- ^ "Current local time in Longyearbyen". Time and Date. Naala idi 13 Hulio 2012.
- ^ "Current local time in Jan Mayen". Time and Date. Naala idi 13 Hulio 2012.
- ^ "Time zone in St. Peter Port". Time and Date. Naala idi 28 Disiembre 2011.
- ^ Pagalagadan nga Oras (Enimienda) Tignay, 1971 – Schedule 1 Irish Statute Book
- ^ "STANDARD TIME ACT, 1968". Office of the Attorney General, Ireland. Naala idi 29 Hunio 2012.
- ^ "Namibia Time Zone – Namibia Current Time – Daylight Saving Time". Timetemperature.com. Naala idi 24 Hunio 2012.
- ^ "Benin Time". Greenwichmeantime.com. Naala idi 28 Disiembre 2011.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti UTC+01:00 iti Wikimedia Commons


text:
Tangcal, Lanao del Norte
Ti Tangcal ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Lanao del Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Tangcal ket nabingbingay a politikal iti 18 a barbaranggay.[2]
- Small Banisilon
- Bayabao
- Berwar
- Big Banisilon
- Big Meladoc
- Bubong
- Lamaosa
- Linao
- Lindongan
- Lingco-an
- Small Meladoc
- Papan
- Pelingkingan
- Poblacion
- Poona Kapatagan
- Punod
- Somiorang
- Tangcal Proper
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Lanao del Norte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 19 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Lanao del Norte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 19 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
SUHETO ITI AKKUB
Kasano Kapaut ti Mabalinmo a Panagbiag?
IDI matay ni Harriet idi 2006, agarup 175 ti tawenna. Ngem saan a tao ni Harriet. Isu ket maysa a Galapagos tortoise nga adda iti maysa a zoo idiay Australia. No idilig kadatayo, nakaat-atiddog ti biag ni Harriet. Ngem no idilig iti dadduma pay a sibibiag a parsua, ordinario laeng ti kapaut ti biagna. Usigem ti dadduma a pagarigan.
Kuna dagiti managsirarak idiay Finland a ti freshwater pearl mussel ket mabalin nga agbiag iti 200 a tawen.
Ti burrowing clam (ocean quahog) ket kaaduanna nga agbiag iti nasurok a 100 a tawen ken adda dagiti damag nga immabut pay daytan iti nasurok nga 400 a tawen.
Agbiag iti rinibu a tawen ti nagduduma a kayo a kas iti bristlecone pine, giant sequoia, ken dadduma a kita ti sipres ken spruce.
Ngem nasayaaten no dagiti tattao a gagangay a maibilang a kangatuan a kita ti biag ditoy daga ket makapagbiag iti 80 wenno 90 a tawen—nupay no dadduma ikagkagumaantayo unay a paatiddogen ti biag!
Ania ti makunam—kontentotay kadin iti 80 wenno 90 a tawen? Wenno posible a makapagbiagtayo iti napapaut pay? Adu ti mangnamnama a makatulong ti siensia ken medikal a teknolohia.
Makatulong Kadi ti Siensia?
Dakkel ti maitultulong ti siensia kadagiti tay-ak ti salun-at ken medikal a teknolohia. “Basbassiten ti bilang dagiti tattao a matmatay [iti United States] a maigapu kadagiti makaakar a sakit wenno komplikasion iti panaganak,” kuna ti magasin a Scientific American. “Sipud idi 1960, bimmaba iti 75% ti bilang dagiti matmatay a maladaga.” Ngem limitado laeng ti naaramidan ti siensia iti panangpaatiddog iti biag dagiti nataengan. “Iti laksid ti pinullo a tawen a panagsirarak, ti panaglakay ket maysa pay laeng a misterio,” kuna ti sabali pay nga edision ti Scientific American. Nupay kasta, “ipakita ti ebidensia a mapasamak ti panaglakay no agpalia dagiti instruksion kadagiti genes-tayo a mangkonkontrol iti itatanor dagiti selula.” Kuna pay ti artikulo: “No ti panaglakay ket kangrunaanna a maysa a proseso a nainaig kadagiti genes, posible nga addanto tiempo a malapdan dayta.”
“Uray kalpasan ti pinullo a tawen a panagsirarak, kaskasdi a maysa pay laeng a misterio ti panaglakay”
Iti panagsirarak ti dadduma a sientista kadagiti kangrunaan a makagapu iti panaglakay ken dagiti kakuykuyogna a sakit, ad-adalenda dagiti nabiit pay nga idudur-as iti tay-ak ti genetics a maawagan iti epigenetics. Ania ti epigenetics?
Dagiti sibibiag a selula ket naglaon iti genetiko nga impormasion, a kasapulan iti itataud dagiti baro a selula. Kaaduan iti daytoy nga impormasion ket masarakan iti genome, maysa a termino a tumukoy iti amin a DNA iti uneg ti maysa a selula. Ngem iti kallabes, sinukimat a naimbag dagiti sientista dagiti sabali pay a mekanismo iti uneg ti selula—ti epigenome. Ti epigenetics ket ti panagadal iti daytoy a nakaskasdaaw a grupo dagiti mekanismo ken kemikal a reaksionda.
Naiduma iti DNA ti itsura dagiti molekula a mangbukel iti epigenome. Ti langa ti DNA ket kas iti nagkunikon nga agdan idinto ta ti epigenome ket kas iti sistema dagiti kemikal a marka, wenno tag, a nakadekket iti DNA. Ania ti papel ti epigenome? Kas iti konduktor ti maysa nga orkestra, ti epigenome ti mangkontrol iti pannakausar ti genetiko nga impormasion nga adda iti DNA. Dagiti molecular tags ti mangpaandar wenno mangiddep kadagiti grupo dagiti genes depende kadagiti kasapulan ti selula ken iti dadduma pay a banag a kas iti taraon, stress, ken toxins. Gapu kadagiti nabiit pay a natakuatan maipapan iti epigenome, dakkel ti nagbalbaliwan iti biological sciences a nanginaig iti epigenome kadagiti partikular a sakit ken uray iti panaglakay.
“Dagiti sakit a kas iti schizophrenia, rheumatoid arthritis, kanser ken nakaro nga ut-ot ket nainaig iti [epigenome],” kuna ti managsirarak iti epigenetics a ni Nessa Carey. “Sigurado [met] nga adda nakainaiganna iti panaglakay.” Gapuna, ti panagsirarak iti epigenetics ket mabalin nga agresulta kadagiti epektibo a therapy a pangpasayaat iti salun-at, panglaban iti sakit—agraman iti kanser—tapno mapaatiddog ti biag. Ngem agingga ita, awan pay ti masaripatpatan a namnama. “Ar-aramidentayo pay laeng dagiti dati a pamay-antayo [a panglaban iti panaglakay],” kuna ni Carey, ti pannangan iti “adu a nateng” ken “kanayon a panagehersisio.”
Ngem apay nga ikagkagumaan unay dagiti tattao a paatiddogen ti biag? Apay a kayattayo ti agbiag nga agnanayon? Insaludsod ti The Times a diario iti Britania: “Apay ngata a pagregreggetan unay dagiti tattao iti intero a lubong ti agsapul iti pamay-an a dida matay, babaen man iti immortalidad, panagungar, panagbiag kalpasan ti ipapatay wenno reinkarnasion?” Ti sungbat a maammuantayo ita ilawlawagna ti pudno a makagapu iti panaglakay.
Apay a Kayattayo ti Agbiag nga Agnanayon?
Rinibu a tawenen a padpadasen dagiti tattao nga ammuen ti sungbat dayta a saludsod. Adda kadi lohikal ken makapnek nga eksplanasion a maitunos iti pisikal a pakabuklantayo ken iti nainkasigudan a tarigagaytayo nga agbiag nga agnanayon? Minilion ti sumungbat iti gumgumluong a wen! Apay? Gapu ta naammuandan iti Biblia dagiti makapnek unay a sungbat maipapan iti dayta.
Sipud pay iti damo, ibatad ti Biblia a nupay adda pagpapadaantayo iti dadduma a parsua, dakkel ti nakaidumaantayo. Kas pagarigan, mabasatayo iti Genesis 1:27 a ti Dios pinarsuana dagiti tattao iti ladawanna. Iti ania nga anag? Inikkannatayo iti abilidad a mangipakita iti ayat, hustisia, ken sirib. Ken kas Daydiay sibibiag iti agnanayon, immula kadatayo ti Dios ti tarigagay nga agbiag nga agnanayon. “Ti tiempo a di nakedngan [kinaagnanayon] insaadna iti pusoda,” kuna ti Eclesiastes 3:11.
Ti maaramidan ti utek, nangruna iti abilidadna nga agsursuro, ti maysa a makita nga ebidensia a dagiti tattao ket nadisenio idi damo nga agbiag a napapaut ngem iti kasasaadtayo ita. Kuna ti The Encyclopedia of the Brain and Brain Disorders a “dandani awan limitasion” ti kapasidad ti utek ti tao nga agurnong iti impormasion. Apay nga addaantayo iti dayta a kapasidad no saan met la a mausar? Wen, ti orihinal a panggep ti Dios para iti sangatauan ket yan-anninaw dagiti tattao kadagiti nagpapateg a pamay-an. Apay ngarud a lumakay, agsagaba, ken mataytayo?
No Apay a Lumakay ken Mataytayo
Perpekto ti bagi ti immuna a lalaki ken babai ken nawayada nga agikeddeng. Nakalkaldaang ta inusarda dayta iti di umiso a pamay-an babaen ti isusukirda iti Namarsua kadakuada. * (Genesis 2:16, 17; 3:6-11) Gapu iti panagsukir wenno basolda, nakariknada iti nakaro a pannakakonsiensia ken bain. Naaddaan metten iti depekto ti bagida, a nakaigapuan iti in-inut ken agtultuloy a panagturongda ken patay. “Ti pannilud a mangpataud iti ipapatay isu ti basol,” kuna ti 1 Corinto 15:56.
Maitunos kadagiti pisikal a linteg ti panangipatawid, amin a kaputotan da Adan ken Eva natawidda ti kinaimperpekto ken ti tendensia nga agbasol, wenno agaramid iti di umiso. Kuna ti Roma 5:12: “Babaen iti maysa a tao simrek ti basol iti lubong ken ti ipapatay babaen iti basol, ket iti kasta ti ipapatay nagsaknap iti amin a tattao agsipud ta nagbasolda amin.”
Ania ti konklusiontayo? Isu daytoy: Ti sekreto iti biag nga agnanayon ket ditay pulos masarakan iti laboratorio. Ti laeng Dios ti makaikkat kadagiti dakes nga epekto ti basol. Ngem ikkatennanto ngata dagita? Ti sungbat ti Biblia ket nalawag a wen!
“Alimonennanto ni Patay iti Agnanayon”
Addan inaramid ti Dios a nagpateg a pamay-an tapno maikkat ti basol ken ipapatay. Imbaonna ni Jesu-Kristo tapno itedna ti biagna agpaay a pakagunggonaantayo. Kasano a matulongannatayo ti ipapatay ni Jesus? Ni Jesus ket nayanak a perpekto ken “saan a nakaaramid iti basol.” (1 Pedro 2:22) Gapuna, maikari a maaddaan iti awan inggana ken perpekto a biag kas maysa a tao. Ania ti inaramidna iti perpekto a biagna? Situtulok nga impaayna tapno mabayadan dagiti basoltayo. Wen, inted ni Jesus ti biagna “kas subbot a kasukat dagiti adu.” (Mateo 20:28) Inton agangay, naan-anay a maiburayton kadatayo dagiti pagimbagan nga itden dayta a subbot. Ania ti kaipapanan dayta kenka? Usigem dagitoy a teksto:
“Ti Dios inayatna ti lubong iti kasta unay isu nga intedna ti bugbugtong nga Anakna, tapno tunggal maysa a mangwatwat iti pammati kenkuana saan koma a madadael no di ket maaddaan iti agnanayon a biag.”—Juan 3:16.
“Pudno nga alimonennanto ni patay iti agnanayon, ket ti Soberano nga Apo Jehova sigurado a punasennanto ti lulua iti amin a rupa.”—Isaias 25:8.
“Kas ti maudi a kabusor, ni patay mapukawto.”—1 Corinto 15:26.
“Ti tolda ti Dios adda iti sangatauan . . . Ket punasennanto ti amin a lua kadagiti matada, ket awanton ni patay.”—Apocalipsis 21:3, 4.
Kasano kapaut ti mabalinmo a panagbiag? Nalawag ti sungbat ti Biblia: Mabalin a maaddaan dagiti tattao iti namnama nga agbiag nga agnanayon—maysa a namnama a matungpalto kalpasan nga ikkaten ti Dios ditoy daga ti amin a kinadakes. (Salmo 37:28, 29) Dayta a nagpateg a namnama ti pampanunoten ni Jesus idi imbagana iti lalaki a nailansa iti abayna: “Makikaduakanto kaniak idiay Paraiso.”—Lucas 23:43.
Wen, nainkalintegan ken nainkasigudan a tarigagayan ti tao ti agbiag nga agnanayon. Pinarsuanatayo ti Dios a kasta! Penkennanto met dayta a tarigagay. (Salmo 145:16) Ngem nasken nga aramidentayo ti pasettayo. Kas pagarigan, masapul a maaddaantayo iti pammati iti Dios. Sigun iti Hebreo 11:6, ‘no awan ti pammati, ti Dios ket di mabalin nga ay-aywen a naan-anay, ta ti umadani iti Dios masapul a patienna nga isu adda ken isu agbalin a mananggunggona kadagidiay sipapasnek a mangsapsapul kenkuana.’ Saan a basta panamati lattan dayta no di ket lohikal a panamati a naibasar iti umiso a pannakaammo iti Biblia. (Hebreo 11:1) No kayatmo ti maaddaan iti kasta a pammati, makisaritaka kadagiti Saksi ni Jehova iti lugarmo wenno kitaem ti Web site-mi a www.jw.org/ilo.
^ par. 21 Gapu iti isusukir da Adan ken Eva, timmaud dagiti nadagsen a moral nga isyu mainaig iti Dios. Dagita nga isyu, a mangilawlawag no apay a ti kinadakes ket temporario nga ipalpalubos ti Dios ti ilawlawag ti libro nga Ania a Talaga ti Isursuro ti Biblia? Basaem online iti www.jw.org/ilo.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Dagiti Selulam—Sibibiag a Libraria!
Apay a saanen a mamati iti ebolusion ti dadduma a respetado a sientista?


text:
Example.com
Ti Example.com, example.net, ken example.org ket maysa nga maikadua level a domain names reservo iti Internet Engineering Task Force through RFC 2606, Benneg 3,[1] para gumamit a dokiumentasion ken dagiti example. Ti domain a example.edu ket ka similarlia a reserveo iti Internet Corporation for Assigned Names and Numbers (ICANN) pannakabangon idi 2000.
References[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ RFC 2606, Reserved Top Level DNS Names, D. Eastlake, A. Panitz, The Internet Society (June 1999)


text:
SUHETO ITI AKKUB | KASAPULANTAYO KADI TI DIOS?
Apay nga Isaludsodda Dayta?
“Mariknam kadi a saanmo a kasapulan ti Dios? Kasta ti marikna ti minilion.” Dagitoy a sasao ti mabasa iti nabiit pay a billboard a binayadan ti grupo dagiti ateista. Patienda a dida kasapulan ti Dios.
Iti sabali a bangir, adu a mamati iti Dios ti agdesision a mangipakita a kasla awan ti Dios. Kinuna ti Katoliko nga arsobispo a ni Salvatore Fisichella maipapan kadagiti miembro ti relihionna: “No kitaendatayo, mabalin a saanda a mailasin a Kristianotayo gapu ta ti panagbiagtayo ket kas kadagiti di manamati.”
Okupado unay ti dadduma ta didan mapanunot ti Dios. Ibilangda a nagadayo, saan a maseknan, ken awan ti pakibianganna iti biagda. Kaaduanna, malagipda laeng ti Dios no adda problemada wenno adda kasapulanda, arigna kasla adipen a nalakada laeng nga ayaban no adda ipaaramidda.
Saan nga an-annuroten ti dadduma ti isursuro ti relihionda gapu ta ipapanda a saan a napateg dagita. Kas pagarigan, 76 a porsiento kadagiti Katoliko idiay Germany ti mamati a saan a dakes nga agkabbalay ti lalaki ken babai a di pay nagkasar—panangmatmat a maikontra iti pannursuro ti relihionda ken iti Biblia. (1 Corinto 6:18; Hebreo 13:4) Siempre, saan laeng a dagiti Katoliko ti di mangituntunos iti biagda iti ibagbaga ti relihionda. Maladingitan ti adu a lider ti relihion ta dagiti miembroda ket agbibiag a kas kadagiti saan a mamati iti Dios.
Umiso laeng ngarud a maisalsaludsod ti: Talaga kadi a kasapulantayo ti Dios? Nabayagen a maisalsaludsod daytoy. Nadakamaten dayta kadagiti umuna a panid ti Biblia. Tapno masungbatan dayta, ammuentayo dagiti pasamak a nairekord iti Genesis a libro ti Biblia.


text:
Mindoro
Ti Mindoro (Panangibalikas a Tagalog: [mɪnˈdoɾo]) ket isu ti maikapito a kadakkelan nga isla iti Filipinas. Mabirukan daytoy idiay pantar iti Luzon, ken amianan a daya iti Palawan. Ti abagatan a pantar iti Mindoro ket buklenna ti amianana daya unay iti Baybay Sulu.[3]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b c "Islands of Philippines". Island Directory. United Nations Environment Programme. Naala idi 22 Mayo 2015.
- ^ "Dagupa Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Ili ken Baranggay: manipud idi Mayo 1, 2010" (PDF). 2010 Census of Population and Housing. National Statistics Office. Naala idi 22 Mayo 2015.
- ^ C.Michael Hogan. 2011. Baybay Sulu
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Mindoro iti Wikimedia Commons
- Datos ti heograpia a mainaig iti Mindoro iti OpenStreetMap


text:
Tanap ti Compostela
Ti Tanap ti Compostela ket maysa a probinsia ti Filipinas a masarakan iti Rehion ti Davao iti Mindanao. Ti ili ti Nabunturan, Tanap ti Compostela ti kapitoliona. Kaabayna ti probinsia ti Davao del Norte iti laud, Agusan del Sur iti amianan, ken Davao Oriental iti daya. Sigud a paset ti probinsia ti Davao del Norte, napagbalin a kas agwaywayas a probinsia ti Tanap ti Compostela idi 1998.
Dagiti linaon
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addan ti Tanap ti Compostela iti 11 nga ili.
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
- Compostela
- Laak (San Vicente)
- Mabini (Doña Alicia)
- Maco
- Maragusan (San Mariano)
- Mawab
- Monkayo
- Montevista
- Nabunturan
- New Bataan
- Pantukan
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti daulo ti probinsia: Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno, Siudad ti Quezon- Naala idi 12 Pebrero 2013
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016


text:
10Kas* kuna ti Nasantoan a Surat: “Awan ti uray maysa a nalinteg a tao,
1Ngarud, adda kadi pangatiwan dagiti Judio kadagiti saan a Judio? Adda kadi pateg ti pannakakugit? 2Adu la ketdi! Umuna, intalek ti Dios ti saona kadagiti Judio. 3Ngem no kas pangarigan, saan a mapagtalkan ti sumagmamano kadakuada, kayatna kadi a sawen a saan metten a mapagtalkan ti Dios? 4Saan! Napudno latta ti Dios, uray naulbod ti amin a tao. Kas kuna ti Nasantoan a Surat: “Masapul a maipakita a nalintegka no agsaoka, Masapul a mangabakka iti aniaman a pangidarumanda kenka.” 5Ngem no ti panagaramidtayo iti dakes, nalawag a maipakita ti nalinteg nga aramid ti Dios, ania ti makunatayo? Saan kadi a nalinteg ti Dios no dusaennatayo? (Agsaoak ita kas kaugalian ti tao.) 6Saan! No saan a nalinteg ti Dios, kasano ngarud ti panangukomna iti lubong? 7Ngem no gapu iti kinaulbodko, maipakita a nalawag ti kinapudno ti Dios ket agserbi a pakaidaydayawanna, apay a maukomak pay laeng a kas maysa a managbasol? 8Apay ngarud a ditayo kuna, “Agaramidtayo iti dakes tapno tumaud ti imbag”? Agpayso nga adda dagiti mangpadpadakes kaniak ket pabpabasolendak a sinaok kano daytoy! Rumbeng a madusadanto. 9Ania ngaruden? Kayatna kadi a sawen a nasaysayaat ti sasaadenmi a Judio ngem dagiti saan a Judio? Saan! Naipakitakon nga agpadpada nga iturayan ti basol dagiti Judio ken dagiti saan a Judio. 10Kas kuna ti Nasantoan a Surat: “Awan ti uray maysa a nalinteg a tao, 11Awan ti uray maysa a makaawat, wenno mangbirok iti Dios. 12Pinanawanda ti Dios, nagbalinda amin a dakes. Awan ti uray maysa nga agaramid iti naimbag. 13Kasla tanem a silulukat ti ngiwatda, agkakadakes a kinaulbod ti baliksen dagiti dilada. Makapatay a sao, kasla gita ti uleg ti yebkas dagiti bibigda. 14Napno iti napait a lunod dagiti ngiwatda. 15Napardasda a mangdangran ken mangpapatay; 16Iti sadinoman a papananda, pannakadadael ken kinakas-ang ti ibatida. 17Dida ammo a pulos ti dalan ti kappia, 18dida met nasursuro ti agbuteng iti Dios.” 19Ita, ammotayo a ti amin a linaon ti Linteg agpaayda kadagiti agbibiag iti babaen ti Linteg. Adda ti Linteg tapno sumardeng amin a pambar dagiti tattao ket idatagna ti entero a lubong tapno ukomen ti Dios. 20Ta awan ti tao a mapalinteg iti imatang ti Dios babaen iti panangtungpalna iti Linteg. Agserbi ti Linteg a mangipakaammo a nakabasol ti tao. 21Ngem ita, naiparangarangen ti panangpalinteg ti Dios iti tao. Saan a naibatay daytoy iti linteg, uray no pinaneknekan ti Linteg ni Moises ken dagiti profeta. 22Palintegen ti Dios dagiti tattao gapu ta mamatida ken ni Jesu-Cristo. Aramiden ti Dios daytoy kadagiti amin a mamati ken ni Cristo, ta awan a pulos ti pagdudumaanda. 23Nagbasol amin a tattao ket agkurangda iti kinadayag ti Dios. 24Ngem gapu iti parabur a siaayat nga inted ti Dios, mapalinteg ti amin a tattao iti sangoananna babaen ken ni Cristo Jesus a mangwayawaya kadakuada. 25Indaton ti Dios ni Cristo Jesus tapno, babaen iti ipapatayna, isu ti pakapakawanan dagiti basol dagiti tattao babaen iti pammatida kenkuana. Inaramid ti Dios daytoy tapno ipakitana ti kinalintegna. Iti napalabas, naanus ket pinalabasna dagiti basol ti tao. 26Ngem iti agdama a tiempo, dina palabasenen ti basol ti tao tapno ipakitana ti kinalintegna. Kastoy ti panangipakita ti Dios a nalinteg ti aramidna, ket palintegenna ti amin a mamati ken ni Jesus. 27Ania ngarud ti mabalintayo a pagpasindayag? Awan! Agpasindayag ti tao saan a gapu ta agtulnog iti Linteg, no di ket gapu ta mamati. 28Ta ibilangtayo a mapalinteg ti tao iti sangoanan ti Dios babaen iti pammati, ket saan a babaen iti panangtungpalna iti Linteg. 29Dagiti Judio laeng aya ti akin-Dios iti Dios? Saan aya nga isu met ti Dios dagiti Hentil? Wen, isu met ti Diosda. 30Maymaysa ti Dios, ket palintegennanto dagiti Judio babaen iti pammatida. Palintegennanto met dagiti Hentil babaen iti pammatida. 31Baybay-antayo kadin ti Linteg gapu iti daytoy a pammati? Saan, no di ket ipakitatayo ti pudno a kaipapanan ti Linteg.
Copyright
Learn More


text:
Lunes
Ti Lunes ket isu ti umuna nga aldaw iti lawas idiay Filipinas ken kadagiti kaadduan nga pagilian iti laud, kas ti ISO 8601. Isu ti maikadua nga aldaw iti kalendario nga Hudeo-Kristiano, naibaet iti Domingo ken Martes, kadagiti pagilian a Domingo ti umuna nga aldaw iti lawasda.
Ramut iti naganna[urnosen | urnosen ti taudan]
Aggapu daytoy a balikas iti kadaanan a pagsasao a Latin: Dies Lunae wenno "Aldaw iti Bulan". Gapu ti pagsasao nga Espaniol (Lunes) ket maysa kadagiti annak a pagsasao iti Latino, kas ti Italiano (Lunedi), Pranses (Lundi) ken Rumaniano (Luni), natawidna iti daytoy a sao. Idi sinakup ti Espania ti Filipinas, inampon dagiti Ilokano ti kalendario dagiti Kristiano a Kastila.


text:
1Ania ngarud ti makunatayo ken ni Abraham nga amatayo? Ania ti padasna? 2No napalinteg ni Abraham iti sangoanan ti Dios gapu kadagiti inaramidna, adda koma pagtangsitna. Ngem saan a makapagtangsit iti sangoanan ti Dios. 3Kuna ti Nasantoan a Surat, “Namati ni Abraham iti Dios, ket gapu iti pammatina, inawat ti Dios a kas nalinteg.” 4Ti agtrabaho, matangdanan. Saan a maibilang a sagut ti tangdanna no di ket tineggedna. 5Ti tao nga agtalek iti pammatina a saan nga iti aramidna, ngem mamati iti Dios a mangibilang iti nakabasol nga awan basolna, bigbigen ti Dios ti pammati dayta a tao tapno maibilang a nalinteg. 6Daytoy ti kayat a sawen ni David idi kinunana a nagasat ti tao nga awaten ti Dios a kas nalinteg iti sangoananna, saan a gapu kadagiti aramidna: 7“Nagasat dagiti pinakawan ti Dios ti kinadakesda, dagiti inabbongan ti Dios ti basolda! 8Nagasat ti tao a ti basolna ket lipaten ti Apo!” 9Agpaay laeng kadi kadagiti nakugit daytoy a kinagasat a sarsaritaen ni David? Saan! Agpaay met kadagiti saan a nakugit. Ta inaramattayo daytoy a paset ti Nasantoan a Surat nga agkuna: “Namati ni Abraham iti Dios, ket gapu iti pammatina, inawat ti Dios a kas nalinteg.” 10Kaano a napasamak daytoy? Sakbay kadi wenno kalpasan a nakugit ni Abraham? Sakbay ti pannakakugitna, saan nga iti kalpasanna. 11Naud-udi ti pannakakugitna, ket ti pannakakugitna ti mangpaneknek nga inawat ti Dios a kas nalinteg ni Abraham gapu iti pammatina sakbay a nakugit. Iti kasta, ni Abraham ti naespirituan nga ama dagiti amin a mamati iti Dios, ket awaten ti Dios a kas nalintegda uray pay no saanda a nakugit. 12Isu met ti ama dagiti nakugit, saan laeng a gapu ta nakugitda, no di ket gapu ta agbibiagda iti pammati a kas iti panagbiag ni amatayo nga Abraham sakbay a nakugit. 13Inkari ti Dios ken ni Abraham ken kadagiti kaputotanna a tagikuaendanto ti lubong. Inaramidna daytoy, saan a gapu ta nagtulnog ni Abraham iti Linteg, no di ket gapu ta namati ket inawat ti Dios a kas nalinteg. 14Ta no maited ti inkari ti Dios kadagiti agtulnog iti Linteg, awanen ti serserbi ti pammati ti tao ket awan metten ti pagmamaayan ti kari ti Dios. 15Ta ti Linteg pataudenna ti pungtot ti Dios. Ngem no awan linteg, awan met panagsalungasing. 16Naibatay ngarud ti kari iti pammati tapno mapatalgedan ti kari a kas sagut ti Dios kadagiti amin a kaputotan ni Abraham. Saan laeng nga agpaay daytoy a kari kadagiti agtulnog iti Linteg, no di pay ket kadagiti mamati a kas iti panamati ni Abraham. Ta ni Abraham ti naespirituan nga amatayo amin. 17Kas kuna ti Nasantoan a Surat, “Pinagbalinka nga ama ti adu a nasion.” Iti kasta, naimbag ti kari iti imatang ti Dios a pinati ni Abraham, ti Dios a mamagungar kadagiti natay ken mangparsua kadagiti bambanag nga awan babaen iti panagsaona. 18Namati ni Abraham ket nangnamnama uray idi awan pangnamnamaanna. Isut’ gapuna a nagbalin “nga ama ti adu a nasion.” Kas kuna ti Nasantoan a Surat, “Kas ti kaadu dagiti bituen ti kaadunto ti kaputotam.” 19Agsangagasuten idi ti tawen ni Abraham. Ngem saan a kimmapuy ti pammatina uray idi ibilangna ti bagina a kasla natayen ken saan a mabalin nga aganak ni Sara. 20Saan a napukaw ti pammatina, ket di nagduadua iti kari ti Dios. Ti pammatina ti nangpabileg kenkuana ket indaydayawna ti Dios. 21Kapkapnekanna unay a tungpalen ti Dios ti inkarina. 22Gapu iti daytoy a pammati, naibilang ni Abraham a nalinteg. 23Saan a naisurat dagiti balikas a “naibilang a nalinteg” nga agpaay laeng ken ni Abraham. 24Agpaay met kadatayo a maibilangto a kas nalinteg, datayo a mamati iti Dios a namagungar ken ni Jesus nga Apotayo. 25Nayawat ni Jesus a matay gapu kadagiti basoltayo, ket napagungar tapno mapalintegtayo iti sangoanan ti Dios.
Copyright
Learn More


text:
Estoria 67: Ni Josafat Nagtalek ken Jehova
AMMOM kadi ti ar-aramiden dagitoy a tattao? Mapanda makigubat. Dagiti lallaki iti sanguanan ti agkankantada. Ngem mabalin a maisaludsodmo: ‘Apay a dagiti agkankanta awan kampilan ken gayangda a pakilaban?’ Kitaentayo.
Ni Josafat ket ari ti umabagatan a dua-tribo a pagarian ti Israel. Isut’ nagbiag a kagiddan ni Ari Acab ken Jezabel. Ngem ni Josafat ti nasayaat nga ari. Isu nga iti adu a tawen tinagiragsak dagiti tattao iti dua-tribo a pagarian ti nasayaat a biag.
Ngem itan nangngegan ni Josafat a maysa a dakkel a buyot ti um-umay manipud Moab, Ammon ken Bantay Seir a mangraut iti ilina. Napan dagiti Israelitas idiay templo a sadiay ti pagkarkararagan ni Josafat ken Jehova a maipaay iti tulong.
Nangipangag ni Jehova. Impaibagana iti maysa kadagiti ad-adipenna kadagiti tattao: ‘Ti gubat saanyo a kukua, no di ket ti Dios. Saankayo a makigubgubat. Agbuyakay laeng, ket kitaenyo no kasanot’ panangisalakan ni Jehova kadakayo.’
Iti sumaganad a bigat, imbaga ni Josafat iti ilina: ‘Agtalekkay ken Jehova.’ Ket inkabilna dagiti kumakanta iti sanguanan dagiti buyot, ket bayat nga agmarmartsada agkankantada ti daydayaw ken Jehova. Ammom kadi ti napasamak? Pinagbalin ni Jehova a dagiti kabusor isudan ti naglalaban, ket idi simmangpeten dagiti Israelitas, amin a kabusor a soldado ti natayen!
Di kadi masirib ni Josafat a nagtalek ken Jehova? Masiribtayo met, no agtalektay Kenkuana.
1 Ar-ari 22:41-53; 2 Cronicas 20:1-30.
Dagiti Saludsod
- Siasino ni Josafat, ket nagbiag iti ania a panawen?
- Ania ti nangngegan ni Josafat, ket ania ti inaramid ti adu kadagiti Israelita?
- Ania ti sungbat ni Jehova iti kararag ni Josafat?
- Ania ti inaramid ni Jehova kadagiti kabusor a soldado?
- Ania ti masursurotayo ken ni Josafat?
Kanayonan a salsaludsod
- Basaenyo ti 2 Cronicas 20:1-30.
Kasano nga impakita ni Josafat no ania ti rumbeng nga aramiden dagiti matalek nga adipen ti Dios no maipasangoda kadagiti nakabutbuteng a kasasaad? (2 Cron. 20:12; Sal. 25:15; 62:1)
Kanayon nga adda us-usaren idi ni Jehova a kalasugan no makisarita kadagiti adipenna. Ania a kalasugan ti us-usarenna ita? (2 Cron. 20:14, 15; Mat. 24:45-47; Juan 15:15)
Inton iyussuat ti Dios ti “gubat ti naindaklan nga aldaw ti Dios a Mannakabalin-amin,” kasano a maipadanto ti situasiontayo iti situasion ni Josafat? (2 Cron. 20:15, 17; 32:8; Apoc. 16:14, 16)
Kas panangtulad kadagiti Levita, ania a tulong ti ipapaay dagiti payunir ken misionero iti sangalubongan a trabaho a panangasaba ita? (2 Cron. 20:19; Roma 10:13-15; 2 Tim. 4:2)


text:
Nueva Vizcaya
Ti Nueva Vizcaya ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti Tanap ti Cagayan (Rehion II) iti Luzon. Ti kapitoliona ket Bayombong. Kaarrubana dagiti probinsia ti Ifugao, Isabela, Quirino, Aurora, Nueva Ecija, Pangasinan ken Benguet.
Ti agdama a teritorio ti Nueva Vizcaya ket resulta ti panagbalbaliw a namunganay iti pormal a pannakaipasdek ti probinsia ti Isabela idi Mayo 1856. Dakkel a paset ti Nueva Vizcaya iti akin-amianan a partena ti naited iti Isabela.
Nakissayan manen ti sakup ti Nueva Vizcaya iti umamianan-a-laud a deppaarna idi mabuangay ti probinsia ti Ifugao idi 1908.
Manen, idi 1971, simmina ti sigud a sub-probinsia ti Quirino ket naaramid a kas naan-anay a probinsia, a nakaigapuanan ti pannakaikabassit manen ti sakup ti Nueva Vizcaya.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Iti agdama, addaan ti Nueva Vizcaya iti maymaysa a distrito kongresional.
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016


text:
Ilocano Online
Suroten babaen ti ilocano-online.com.
Daniw/Poetry Indexed by Author
A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z
A
Agcaoili, Aurelio S.–Epistolario Para ken Ayie, Idatonko Dagiti Linnaaw, Lagip ti maysa a supot idi 1972, Panagtanggad iti Buya,
Agpalo, Jaime M. Jr.–Kurarayan a Pluma: Para ken ni Dr. Ariel S. Agcaoili, Maysa Met Nga Arte Ti Panagulbod, Nakatag-ayen Gemgem Ti Anak-Lingayen Gulf, Ti Piek Iti Uneg Ti Sabut,
Alvarez, Johmar R.–Alimbasag-1,
Aragon, Roy V.–ag-agkannak ti ling-et iti pudot ken adu nga anus, ambision, annay, awag, bakasionista, gawat, Karayo iti Aningaas ti Nobiembre, diak masirip ti sapsapinan maganatan a bigat, hunio 12 ni nawaya, Mabisin ti Dakulap Iti Dakulap Met Laeng, mangurat ti gemgem, Mangyaw-awan, maysa nga apolohia manipud iti maysa nga agbalin nga ama, masmasdaaw ni ambong, mo, Nakaar-ariek, nalipatannakon a seggaan ti agur-uray a pagpigadan, ni: kenka: ti, Ni ‘Insin Unyor a Taga-Marag, Noche Buena, No Nagmagan ti Lua ti Ilik, Oda iti Baro a Tawen, palengke, palpaliiw ken dadduma pay a rikna, Pebrero Katorse, masmasdaaw ni ambong, susik, sikansiak: datandata, Ti Proseso ti Tagainep, villanelle para ken sirmata, Wen, Sika, Wen,
2 Comments »
-
;;aganus ka biag ko, no di ka pay makaumay ah,addanto latta,
aldaw nga agsarita ta.nagrigat ti pinagbiag ditoy ah.kumuzta
kau amin dta awan labas na.naimbag a rabii…
Comment by kentbheluv | July 13, 2010
-
hehehe awan lang
Comment by jayveen calimag | September 2, 2010


text:
Mobo, Masbate
Ti Mobo ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Masbate iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Mobo ket politikal a nabingbingay iti 29 a barbaranggay.[2]
- Baang
- Bagacay
- Balatucan
- Barag
- Dacu
- Fabrica
- Guintorelan
- Holjogon
- Lalaguna
- Lomocloc
- Luyong Catungan
- Mabuhay
- Mandali
- Mapuyo
- Marintoc
- Nasunduan
- Pinamalatican
- Pinamarbuhan
- Poblacion Dist. I
- Poblacion Dist. II
- Polot
- Sambulawan
- Santa Maria
- Sawmill
- Tabuc
- Tugawe
- Tugbo
- Umabay Exterior
- Umabay Interior
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Masbate". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 26 Septiembre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Masbate". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 26 Septiembre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Mecklenburg-Vorpommern
Ti Mecklenburg-Vorpommern [ˈmeːk.lən.ˌbʊɐ̯k ˈfoɐ̯.pɔ.mɐn] wenno nabirngasan ti MeckPomm) ket maysa a pederal nga estado idiay akin amianan nga Alemania. Ti kapitoliona a siudad ket ti Schwerin. Ti estado ket naporma babaen dagiti panagtitipon kadagiti naipakasaritaan a rehion ti Mecklenburg ken Vorpommern kalpasan ti Sangalubongan a Gubat II, daytoy ket natunaw idi 1952 ken napartuat manen sakbay ti Aleman a panagkaykaysa idi 1990.
Ti Mecklenburg-Vorpommern ket isu ti maikanem a kadakkelan nga estado ti Aleman babaen ti teritorio, ken isu ti kabassitan ti kapusek ti populasion. Ti panatar ti Baybay Baltiko, a maraman dagiti isla a kas ti Rügen ken Usedom, ken ti pay Danaw a Distrito ti Mecklenburg ket nailaslasinan babaen kadagiti adu a pagliwliwaan ken dagiti napistas a katutubo, a makaaramid ti Mecklenburg-Vorpommern a kas maysa kadagiti mangiyuna a papanan dagiti turista idiay Alemania. Tallo kadagiti sangapulo ket uppat a nailian a parke ti Alemania ket mabirukan idiay Mecklenburg-Vorpommern, a maipatinayon kadagiti ginasut a konserbasion ti katutubo a luglugar. Ti Unibersidad ti Rostock (karkulo idi 1419) ken ti Unibersidad ti Greifswald (karkulo idi 1456) ket isu kadagitoy ti kaduogan idiay Europa.
Dagiti kangrunaan a siudad ket mairaman ti Rostock, Schwerin, Neubrandenburg, Stralsund, Greifswald ken Wismar.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Bevölkerungsstand der Kreise, Ämter und Gemeinden in Mecklenburg-Vorpommern 31.12.2013". Statistisches Amt Mecklenburg-Vorpommern (iti Aleman). 23 Septiembre 2014.
- ^ Iti pannakaikkat dagiti estado ti Daya nga Alemania idi 1952 ti panagrehistro ti lugan ket sinursurot dagiti baro a subdibision ti Bezirk. Manipud idi 1991 dagiti naisangsangayan apasaruno ket naikedkeddeng para iti tunggal maysa a distrito.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Mecklenburg-Vorpommern iti Wikimedia Commons
- Opisial a portal ti estado (Aleman, Inggles, Polako)
- Opisial a website ti turismo (Aleman, Inggles, Insik, Hapon, Sueko)
Nagsasabtan: 53°37′N 12°42′E / 53.617°N 12.700°E


text:
Tanzania
Ti Tanzania ( /ˌtænzəˈniːə/), opisial a ti Nagkaykaysa a Republika ti Tanzania (Swahili: Jamhuri ya Muungano wa Tanzania),[4] ket maysa a pagilian idiay Daya nga Aprika. Daytoy ket nagbeddengan babaen ti Kenya ken Uganda iti amianan; ti Rwanda, Burundi ken ti Demokratiko a Republika iti Kongo iti laud; ken ti Zambia, Malawi ken Mozambique iti abagatan. Ti akindaya a pagbeddengan ti pagilian ket pinorma babaen ti Taaw Indiano. Ti Tanzania ket aglaon pay iti Kilimanjaro, ti kangatuan a bantay iti Aprika.
Ti pagilian ket nabingbingay kadagiti 30 rehion: lima idiay semi-autonomo nga is-isla iti Zanzibar ken 25 idiay kangrunaan a daga ti dati a Tanganyika.[5] Ti daulo ti estado ket ni Presidente Jakaya Mrisho Kikwete, a naelektado idi 2005. Manipud idi 1996, ti opisial a kapitolio ti Tanzania ket isun ti Dodoma, nga idiay ti parlamento ti pagilian ken pakabirukan dagiti opisisna ti gobierno.[6] Iti baetan ti panakawayawaya ken idi 1996, ti nangruna nga aplaya a siudad iti Dar es Salaam ket nagserserbi a kas ti politikal a kapitolio ti pagilian. Tatta nga aldaw, daytoy ket agtultuloy a kangrunaan a komersial a siudad ti Tanzania ken ti de facto a tugaw ti kaaduan a patakder ti gobierno .[5][7] Daytoy ti kangrunaan a pagsangladan ti baybay para iti pagilian ket dagiti naserran ti daga a kaarrubana.
Ti nagan a "Tanzania" ket nagtaud kadagiti nagan ti dua nga estado, ti Tanganyika ken ti Zanzibar, a nagkaykaysa idi 1964 tapno mangporma ti Republika ti Tanganyika ken Zanzibar, ken kalpasan ti isu met laeng a tawen, nanaganan daytoy idi ti Nagkaykaysa a Republika ti Tanzania.[8] Dagiti Artikulo ti Kappon ket isu dagitoy ti kangrunaan a pundasion ti Tanzania.
Dagiti linaon
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti posil a tidda ti tattao ken kasakbayan a tattao dagiti hominido ket nabirukan idin idiay Tanzania a napetsaan kadagiti sumurok a 2 riwriw a tawtawen, a mangaramid ti lugar a kas maysa kadagiti kaduogan a naam-ammuan a nataengan a luglugar iti Lubong. Iti kinaud-udi, ti Tanzania ket naipamatmatian a tinataengan babaen dagiti agsasao ti Cushitic ken Khoisan nga agananup-agburburas a komunidad. Idi agarup a 2,000 tawtawen, agsasao ti Bantu a tattao ket nanagrugrugida a simmangpet manipud idiay akinlaud nga Aprika kadagiti serie iti migrasion. Kalpasanna, ti Nilotiko a pastores ket simmangpetda ken nagtultuloyda a napnapan iti lugar aginggana idi maika-18 a siglo.[9]
Ti tattao ti Tanzania ket naigimongda idin iti panagpataud iti landok. Ti tattao a Haya iti Daya nga Aprika ket nagimbentoda ti maysa a kita ti nanagto ti pudotna nga agpug-aw nga orno a nangpalubos kaniada nga agpanday iti karbon a landok iti 1,802 °C (3,276 °F) idi gangani a 2,000 a tawtawen. Ti Shana a sangkaputotan iti Pare a tibu ket nagpatpataudda pay ti landok.
Maysa kadagiti kangrunaan nga arkeolohiko a sitio ti Tanzania ket ti Engaruka idiay Nalatak a Rengngat a Ginget a mangiraman ti maysa a panagsibog ket panagtalon a sistema.
Dagiti agbanbaniaga ken aglaklako manipud idiay Golpo Persiano ken lumaud nga India ket binisbisitada ti aplaya ti Daya nga Aprika manipud idi nasap a milenio AD. Ti Islam ket nasansanay idi diay Aplaya ti Swahili manipud idi nasapa a maikawalo ken maikasiam a siglo AD.[10]
Ti agtutunton iti aplaya a parte, ti Omani a Sultan a ni Seyyid Said ket inyalisna ti kapitoliona idiay Siudad ti Zanzibar idi 1840. Iti las-ud ti daytouy a panawen, ti Zanzibar ket nagbalin nga isu ti sentro para iti Arabo a panaglako ti adipen.[11] Add ti paggiddiatan iti 65% aginggana iti 90% ti naadipen idi ti populasion iti Arabo-Swahili a Zanzibar.[12] Maysa idi kadagiti kadayegan a nagtagtagilako kadagiti adipen iti aplaya ti Daya nga Aprika ket ni Tippu Tip, nga isu idi ket apo a lalaki ti maysa a naadipen nga Aprikano. Dagiti Nyamwezi a naglaklako ti adipen babaen ti pannkaidaulo iti Msiri ken Mirambo.[13] Segun kenni Timothy Insoll, "Dagiti bilang ket nairehistro ti panag-eksport kadagiti 718,000 nga adipen manipud ti aplaya ti Swahili idi las-ud ti maika-19 a siglo, ken ti panangibai kadagiti 769,000 idiay aplaya."[14]
Iti naladaw a maika-19 a siglo, ti Imperial nga Alemania ket pinarukmana dagiti rehion nga itan ket ti Tanzania (saan a mairaman ti Zanzibar), Rwanda, ken Burundi, ken intiponda dagitoy iti Aleman a Daya nga Aprika. Idi las-ud ti Sangalubongan a Gubat I, ti maysa a panagpadas a panagraut babaen ti Britaniko ket linappedan idi babaen ti Aleman a Heneral a ni Paul von Lettow-Vorbeck, nga isuna ti nangirugi ti napaut a kampania ti gerila a mangsuppiat ti Britaniko. Dagiti kalpasan ti Sangalubongan a Gubat I a tulagan ken ti dokumento ti linteg ti Liga ti Pagpagilian ket nangdesignado ti lugar a kas ti Bilin ti Britaniko, malaksid ti bassit a lugar idiay amianan a laud, a naited iti Behika ken kalpasan daytoy ket nagbalin a ti Rwanda ken Burundi, ken ti pay bassit a lugar idiay abagatan a daya (Trianggulo ti Kionga), a naitipon ti Portuges a Daya nga Aprika (nga itan ket Mozambique).
Ti Britaniko a panagturay ket nagpatingga idi 1961 kalpasan ti nakappia (no kas pagarigan a maipada ti kaarrubana a Kenya) a pannakapan iti wayawaya. Idi 1954, ni Julius Nyerere ket nagpabalin ti maysa a gunglo iti maipapana ti politikal a Nailian a Kappon ti Tanganyika Aprikano (TANU). Ti kangrunaan a gandat ti TANU ket ti gumun-od ti nailian a kinaturay para iti Tanganyika. Nairugi ti maysa a kampania iti panagirehistro kadagiti baro a kamkameng, ken ti kaunegan ti maysa atawen ti TANU ket isu ti nagbalin a nagiyuna kadagiti politikal a gunglo ti pagilian.
Ni Nyerere ket nagbalin nga isu ti Ministro ti administro ti Britaniko a Tanganyika idi 1960 ken nagtultuloy a Kangrunaan a Ministro idi ti Tanganyika ket nagbalin nga opisial a nawaya idi 1961. Idi 1967 ti immuna akinapresidente ni Nyerere ket simmikko iti Kanigid kalpasan ti Arusha a Panagirangarang, a nangikodigo ti maysa a panangitalek iti sosialismo iti pamay-an a Pan-Aprikano. Kalpasan ti Panagirangarang, dagiti banko ket naipaumili, ken dagiti pay adu a dadakkel nga industria.
Kalpasan ti Zanzibar a Rebolusion a nan gipapanaw ti Arabo a dinastia idiay kaarrubana a Zanzibar,[15] a nagbalin a nawaya idi 1963, ti isla ket nakitipon iti nangruna a daga ti Tanganyika tapno mangporma ti maysa apagilian ti Tanzania idi 26 Abril 1964. Ti panagkappon dagitoy dua, urayno tattan, dagiti rehion ket kontrobersial a kaaduan kadagiti Zanzibar (uray dagiti nagay-ayat ti rebolusion) ngem inaw-awat babaen ti gobierno ti Nyerere ken ti Rebolusionario a Gobierno ti Zanzibar gapu kadagiti nagbibingayan a politikal a pateg ken dagiti gandat.
Manipud idi naladaw a tawtawen ti 1970, ti ekonomia ti Tanzania ket dimmakes. Ti Tanzania ket nakilinia pay idi iti Tsina, a manipud idi 1970 aginggana idi 1975 ket nangpinansia ken timmulong a nangbangon ti 1,860 kilometro-long (1,160 mi) a TAZARA a Perokaril manipud idiay Dar es Salaam aginggana idiay Zambia.[16] Manipud idi tawtawen ti tengnga ti 1980, ti gobierno ket nagpinasia babaen ti panagbulbulod manipud ti Internasional a Pundo ti Panguartaan ken napnapan kadagiti reporma. Manipud ti tawtawen ti tengnga ti 1980 ti GDP ti tunggal maysa a tao ti Tanzania ket rimmang-ayen ken naipabassit ti kinapanglaw.[17]
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Iti 947,303 kuadrado kilometro (365,756 sq mi),[18] ti Tanzania ket ti maika-13 a kadakkelan a pagilian idiay Aprika ken ti maika-31 a kadakkelan iti lubong, daytoy ket nairanggo iti nagbaetan ti hipto ken ti basbassit a Nigeria.[19] Daytoy ket beddenganna ti Kenya ken Uganda iti amianan; ti Rwanda, Burundi, ken ti Demokratiko a Republika iti Kongo iti laud; ken ti Zambia, Malawi, ken Mosambike iti abagatan. Ti Tanzania ket mabirukan idiay akindaya nga aplaya ti Aprika ken daytoy ket addaan iti aplaya iti Taaw Indiano iti agarup a 800 kilometro (500 mi) iti kaatiddog.:page 1245 Daytoy ket mangiraman pay kadagiti nadumaduma nga addaan iti baybay nga is-isla, a mairaman ti Unguja (Zanzibar), Pemba, ken Mafia.:page 1245 Ti pagilian ket isu ti pakabirukan ti kangatuan ken kababaan a puntos idiay Aprika country: ti Bantay Kilimanjaro, iti 5,895 metro (19,341 ft) iti ngato ti pantar ti baybay, ken ti datar ti Danaw Tanganyika, iti 352 metro (1,155 ft) iti baba ti pantar ti baybay.:page 1245
Ti Tanzania ket kabambantayan ken kabakiran idiay amianan a daya, idiay pakabirukan ti Bantay Kilimanjaro. Tallo kadagiti Nalatak a Dandanaw ti Aprika ket sangkapaset dagitoy nga adda iti uneg ti Tanzania. Iti amianan ken iti laud ket mabirukan ti Danaw Victoria, Ati kadakkelan a danaw ti Aprika, ken ti Danaw Tanganyika, ti kaadaleman a danaw ti kontinente, ken naam-ammuan daytoy kadagiti naisangayan a sebbangan iti ikan. Iti abagatan a laud ket mabirukan ti Danaw Nyasa. Ti Sentral Tanzania ket dakkel a banak nga adda met dagiti tanap ken matalon a daga. Ti akindaya nga aplaya ket napudot ken nadam-eg, ken ti Purpuro Zanzibar ket mabirukan met iti baybay.
Dagiti dissuor ti Kalambo idiay akin-abagatan a laud ti rehion ti Rukwa ket dagiti maikadua a kanagtuan ti saan a maalawat a dissuor idiay Aprika ken mabirukan dagitoy idiay asideg ti akin-abagatan a daya nga aplaya ti Danaw Tanganyika idiay pagbeddengan iti Zambia.[20] Ti Konserbasion a Lugar ti Luek Menai ket isu ti kadakkelan a nasalakniban a baybay ti Zanzibar.
Klima[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti klima ket adu nga agdumaduma iti uneg ti Tanzania. Kadagiti kabambantayan, dagiti temperatura ket sumakop iti nagbaetan ti 10 ken 20 °C (50 ken 68 °F) kadagiti tiempo ti panaglam-ek ken kalgawd. Ti dadduma a paset ti pagilian ket addaan kadagiti temperatura a manmano a summuek iti ab-ababa ngem 20 °C (68 °F). Dagiti kapudotan a paset ti panawen ket iti nagbaetan ti Nobiembre ken Pebrero (25–31 °C wenno 77.0–87.8 °F) bayat a ti panaglalam-ek a paset ti panawen ket mapasamak iti nagabetan ti Mayo ken Agosto (15–20 °C wenno 59–68 °F). Ti tinawen a temperatura ket 20 °C (68.0 °F). TNalamiis ti klima kadagiti rehion ti kabambantayan.
Ti Tanzania ket addaan kadagiti dua a nangruna a panagtutudo: ti maysa ket ti uni-modal (Oktubre–Abril) aken ti sabali ket ti bi-modal (Oktubre–Disiembre ken Marso–Mayo).[21] Ti immuna a naibaga ket masanay idiay akin-abagatan, sentral, ken ti akinlaud a paspaset ti pagiliany,ken ti naudi a naibaga ket mabirukan iti amianan manipud idiay Danaw Victoria ken gumay-at iti daya aginggana iti aplaya.[21] Ti bi-modal ket patauden babaen ti migrasion ti Sona ti Intertropikal a Pagtutumpongan.[21]
Administratibo a pannakabingbingay[urnosen | urnosen ti taudan]
Idi 1972, ti lokal a gobierno iti nangruna a daga ket nawaswas ken sinukatan ti dagus a turay manipud ti sentral a gobierno. Ti lokal a gobierno, nupay kastar, ket naisubli manen idi rugi ti tawtawen ti 1980, idi dagiti konseho ti turay ti away ket nabangon manen. Dagiti panagbubutos ti lokal a gobierno ket napasamak idi 1983, ken dagiti nagannong a konseho ket nangrugi idi 1984. Idi 1999, ti Programa ti Reporma ti Lokal a Gobierno ket inpatignay babaen ti Nailian nga Asemblia , ken nangisaad "ti konprehensibo ken ambissioso a gandat ... [nangsakop] kadagiti uppat a banag: desentralisasion ti politika, desentralisasion ti pinansia, desentralisasion ti administration ken binaliwan dagiti sentral-lokal a relasion, a ti gobierno ti nangruna a daga ket addaan kadagiti makabaliw a bileg iti uneg ti batayan ti Batay-linteg."[22]
Ti Tanzania ket nabingbingay kadagiti tallopulo a rehion (mkoa), duapulo ket lima idiay nangruna a daga ken lima idiay Zanzibar (tallo idiay Unguja, dua idiayn Pemba).[23][24] Adda pay dagiti 169 a napartuat a distrito (wilaya), ken ammo pay a kas dagiti turay ti lokal a gobierno. Kadagiti 169 a distrito, 34 ket dagiti urbano a yunit, ken ad-adu bay a naidasig a kas dagiti tallo konseho ti siudad (Arusha, Mbeya, ken Mwanza), dagiti sangapulo ket siam a konseho, ken dagiti sangapulo ket dua a konseho ti ili.[25]
Dagiti urbano a yunit ket addaan iti maysa nga autonomo a siudad, munisipal, wenno konseho ti ili ken nabingbingay kadagiti ward ken mtaa. Dagiti saan nga urbano a yunit ket addaan iti maysa nga autonomo a distrito ngem nabingbingay kadagiti konseho ti purok wenno dagiti turay ti ili (umuna nga agpangl) ken kalpasanna ti vitongoji.[22]
Ti siudad ti Dar es Salaam ket naisangayan gapu ta daytoy ket addaan iti konseho ti siudad a ti pudno a pagturayanna ket tuonenna dagiti tallo a munisipal a konseho. Ti mayor ti konseho ti siudad ket mabutosan babaen ti dayta a konseho. Ti duapulo a kameng ti konseho ti siudad ket buklen dagiti sangapulo ket maysa a tao a binutosan babaen dagiti munisipal a konseho, pito a kamkameng ti Nailian nga Asemblia, ken ti "Nainominado a kamkameng ti parlamento babaen ti 'Espesial a Tugtugaw' para iti babbai". Ti tunggal maysa a munisipal a konseho ket addaan pay iti mayor. "Ti Konseho ti Siudad ket agtignay iti papel ti koordinasion ken mangirebbeng kadagiti banag a mabirukan kadagiti amin a paset dagiti tallo a munisipalidad", a mairaman ti seguridad ken dagiti emerhensia a serbisio.[26][27]
Naatap a biag ken konserbasion[urnosen | urnosen ti taudan]
Agarup a 38 porsiento ti kalawa ti daga ti Tanzania ket nailasin kadagiti nasalakniban a lugar para ti konserbasion.[28] Ti Tanzania ket addaan kadagiti 16 a nailian a parke,[29] ken maipatinayon pay dagiti nadumaduma a reserba ti ayup ken kabakiran, a mairaman ti Konserbasion a Lugar ti Ngorongoro. Idiay akinlaud a Tanzania, ti Nailian a Parke ti Waig Gombe ket ti lugar ti agdama a panagadal ni Jane Goodall iti panagkukua ti chimpanzee, a nangrugi idi 1960.[30][31]
Ti Tanzania ket kaaduana a biodibersio ken aglaon kadagiti adu a karuay dagiti habitat ti ayup.[32] Idiay tanap ti Serengeti ti Tanzania, ti nabarbasan ti puraw a wildebeest (Connochaetes taurinus mearnsi) ken dagiti dadduma pay a bovidae ket makibinglay iti dakkel a tinawen a a migrasion. Ti Tanzania ket pagtaengan pay dagiti agarup a 130 nga amphibia ken dagiti sumurok a 275 a sebbanagn ti reptilia, adu kadagitoy ket nainget nga endemiko ken nairaman iti Dagiti Nalabbasit a listaan dagiti nadumaduma a pagilian ti Internadional a Kappon para iti Konserbasion ti Natura.[33] Ti Tanzania ket nakaparang-ayen iti Tignay ti Plano ti Biodeibersidad tapno mabanagan ti konserbasion dagiti sebbangan.
Politika[urnosen | urnosen ti taudan]
Gobierno[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Tanzania ket estado ti maysa partido nga agturay nga addaan iti Chama Cha Mapinduzi (CCM) a bileg ti partido. Manipud ti pannakapundarna aginggana idi 1992, daytoy laeng idi ti nainkalintegan a napalubosan a partido iti pagilian. Daytoy ket nagbaliw idi 1 Hulio 1992, idi napasayaat ti Batay-linteg:§ 3ken dagiti adu a bilang dagiti linteg a mangpalubos ken mangregulado ti pannakabangon ken operasion iti ad-adu ngem maysa a politikal a partido ket intignay babaen ti Nailian nga Asembilia. Dagiti panagbubutos ti presidente ken amin a tugtugaw ti Nailian nga Asemblia ket natengngel iti Oktubre 2010. Ti CCM ket agtengngel iti agarup a 75 porsiento kadagiti tugaw iti asemblia.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Ti nailian a populasion ket addaan iti 45 a riwriw". Daily News. 1 Enero 2013. Naala idi 30 Enero 2013.
- ^ a b c d "Tanzania". Internasional a Pundo ti Panguartaan. Naala idi 2012-04-22.
- ^ "Gini Coefficient". CIA World Factbook. Naala idi 2012-01-25.
- ^ Tanzania. Dictionary.com. Dictionary.com Unabridged (v 1.1). Random House, Inc. (naala idi: 27 Marso 2007). Daytoy ket asitgan ti Swahili a pannkabalikas [tanzaˈni.a]. Nupay kasta, ti /tænˈzeɪniə/ ket nangnangeg pay iti Ingles.
- ^ a b Ahensia ti Sentral nga Intelihensia (2009). "Tanzania". The World Factbook. Naala idi 25 Enero 2010.
- ^ "Ti Nailian a Website ti Tanzania". Tanzania.go.tz. Naiyarkibo manipud iti ti kasisigud idi 2012-05-29. Naala idi 2010-05-01.
- ^ "Ti Nailian a Website ti Tanzania: Bariweswes ti pagilian". Tanzania.go.tz. Naiyarkibo manipud iti ti kasisigud idi 2012-05-29. Naala idi 2010-05-01.
- ^ "The World Factbook – Tanzania", CIA, 2006
- ^ Phyllis Martin and Patrick O'Meara. Aprika. Maika-3 nga edision. Unibersidad ti Indiana a Pagmalditan.
- ^ Mark Horton ken John Middleton, Ti Swahili: ti sosial a langa ti daga iti agtagtagilako a kagimongan (Oxford, 2000); Derek Nurse ken Thomas Spear, Ti Swahili (Philadelphia, 1985).
- ^ "Naragsak nga Isasangbay iti Pagsurotan ti Pakasaritaan ti Nangisit ti Encyclopædia Britannica". Britannica.com. Naala idi 2010-04-25.
- ^ "Panagtagabu (sosiolohia)". Encyclopædia Britannica Online.
- ^ Ti Daya nga Aprika a panagtagtagilako ti adipen. BBC World Service | Ti Sarita ti Aprika.
- ^ Junius P. Rodriguez (1997). "Ti Naipakasaritaan nga Ensiklopedia iti panagadipen iti lubong". ABC-CLIO. p.623. ISBN 0-87436-885-5
- ^ "Panagipakpakita kadagiti saan pay a naagasana sugat ti Zanzibar". BBC News. Hulio 25, 2009.
- ^ Monson, Jamie (2009). Wayawaya aPerokaril ti Aprika: Kasano a ti Maysa a Panagrang-ay a Gandat ti Insik ket Nagbalbaliw kadagiti Biag ken Kabibiag idiay Tanzania. Unibersidad ti Indiana a Pagmalditan. p. 199. ISBN 0-253-35271-1. Naala idi 2012-02-21.
- ^ Anna Muganda (2004). "Dagiti Ekonomiko a Reporma ti Tanzania – ken dagiti Adal a Naadalan" (PDF).
- ^ "Basic Facts and Figures on Human Settlements, 2012", National Bureau of Statistics, Tanzania Ministry of Finance, 2013, panid 1, naala idi 10 Nobiembre 2014
- ^ "CIA – The World Factbook – Rank Order – Area". Cia.gov. Naala idi 16 Oktubre 2014.
- ^ "Kalambo Falls", Encyclopœdia Brittanica, 2014, naala idi 16 Oktubre 2014
- ^ a b c Zorita, Eduardo; Tilya, Faustine F. (12 Pebrero 2002). "Rainfall variability in Northern Tanzania in the March–May season (long rains) and its links to large-scale climate forcing" (PDF). Climate Research. Inter-Research Science Center. 20: 31–40. doi:10.3354/cr020031. Naala idi 16 Oktubre 2014.
- ^ a b Local Government System in Tanzania, Aspects of Local Self-Government: Tanzania, North-South Local Government Co-operation Programme, The Association of Finnish Local and Regional Authorities, 31 July 2009, naala idi 26 Oktubre 2014
- ^ Dagiti rehion. tanzania.go.tz
- ^ "Tanzania: State Gazettes New Regions, Districts". AllAfrica. 9 Marso 2012. Naala idi 19 Pebrero 2014.
- ^ Population Distribution by Administrative Areas, 2012 Population and Housing Census, National Bureau of Statistics, United Republic of Tanzania, 2013
- ^ "City Status". Dar Es Salaam City Council. Naala idi 19 Pebrero 2014.
- ^ "Local Government (Urban Authorities) Act, 1982, amended 1999" (PDF). Parliamentary On-line Information System. 1999. Naala idi 19 Pebrero 2014. Di naikaskaso ti
|section=(tulong)
- ^ "The Impact of Dominant Environmental Policies on Indigenous Peoples in Africa", authored by Soyata Tegegn, in Indigenous People in Africa: Contestations, Empowerment and Group Rights, edited by Ridwan Laher and Korir SingíOei, Africa Institute of South Africa, 2014, page 57, naala idi 16 Oktubre 2014
- ^ "Home". Tanzania National Parks. Naala idi 16 Oktubre 2014.
- ^ "Gombe Stream National Park". Tanzania National Parks. Naala idi 16 Oktubre 2014.
- ^ Nature's Strongholds: The World's Great Wildlife Reserves, authored by Laura Riley and William Riley, Princeton University Press, 2005, page 138, naala idi 16 Oktubre 2014
- ^ "Tanzania", Biodiversity in Sub-Saharan Africa and Its Islands: Conservation, Management, and Sustainable Use, authored by S. N. Stuart and Martin Jenkins, International Union for Conservation of Nature, 1990, page 204, naala idi 16 Oktubre 2014
- ^ "Introduction", Field Guide to Amphibians and Reptiles of Arusha National Park, authored by Edoarado Razzetti and Charles Andekia Msuya, published by Tanzania National Parks, 2002, page 11, naala idi 16 Oktubre 2014
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Tanzania iti Wikimedia Commons
- Gobierno
- Sapasap
- Tanzania a naikabil iti The World Factbook (Ingles)
- Kitaen ti Tanzania iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (Ingles)
- Wikimedia Atlas iti Tanzania
- Tanzania
- Dagiti pagilian idiay Aprika
- Dagiti Bantu a pagilian ken teritorio
- Dagiti pagilian ti Taaw Indiano
- Daya nga Aprika
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Ingles
- Dagiti kabassitan a naparang-ay a pagilian
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian
- Dagiti estado a kameng ti Mankomunidad ti Pagpagilian
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Swahili
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1964
- Dagiti mankomunidad a republika
- Dagiti republika