text:
Santo Tomas ken Prinsipe
Ti Santo Tomas ken Prinsipe, opisial a ti Demokrata a Republika ti Santo Tomas ken Prinsipe, ket maysa nga agsasao iti Portuges nga isla a pagilian idiay Golpo ti Guinea, iti akinlaud nga ekuadorial nga aplaya iti Tengnga nga Aprika. Buklen daytoy dagiti dua nga isla: Santo Tomas ken Prinsipe, a mabirukan ti agarup a 140 kilometro (87 mi) nga agaddayo ken ti agarup a 250 ken 225 kilometro (155 ken 140 mi), iti amianan a lumaud nga aplaya iti Gabon. Dagitoy dua nga isla ket paset ti natayen a bulkan a kabanbantayan. Ti Santo Tomas, ti dakdakkel a isla nga akin-abagatan, ket naisanglad iti amianan iti ekuador. Nainaganan daytoy kenni Santo Tomas babaen kadagiti eksplorador a Portuges a simmanglad iti daytoy nga isla iti piestana nga aldaw.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Departamento iti Ekonomia ken dagiti Sosial a Panakibiang Dibision ti Populasion (2009). Prospekto ti Sangalubongan a Populasion, Tabla A.1 (.PDF). 2008 a rebision. Nagkaykaysa a Pagpagilian. Naala idi 2009-03-12.
- ^ a b c d "Santo Tomas ken Prinsipe". Internasional a Pondo ti Panguartaan. Naala idi 2011-06-11.
- ^ "GINI index". World Bank. Naala idi 26 Hulio 2013.
- ^ "2014 Human Development Report Summary". United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. Naala idi 27 Hulio 2014.
- Santo Tomas ken Prinsipe
- Dagiti pagilian idiay Aprika
- Dagiti pagilian a nagbeddengan ti Taaw Atlantiko
- Dagiti dati a kolonia ti Portugal
- Dagiti pagilian nga isla
- Is-isla ti Aprika
- Dagiti kabassitan a naparang-ay a pagilian
- Dagiti liberal a demokrasia
- Dagiti estado a kameng ti Kappon ti Aprika
- Dagiti estado a kameng ti Komunidad ti Pagpagilian ti Pagsasao a Portuges
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Portuges
- Dagiti republika
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1975


c: text/html

text:
Masbate
Ti Masbate ket maysa nga isla a probinsia iti Filipinas a masarakan iti Rehion ti Bicol iti Luzon. Ti kapitoliona ket ti Siudad ti Masbate. Buklen ti tallo a kangrunaan a purpuro: ti Isla ti Masbate, Isla ti Ticao ken ti Isla ti Burias.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Masbate iti 20 nga ili ken 1 a siudad.
Siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti daulo ti probinsia: Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno, Siudad ti Quezon- Naala idi 06 Enero 2013
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Amsterdam
Ti Amsterdam (/ˈæmstərdæm/; Olandés [ˌɑmstərˈdɑm] ( denggen)) ket isu ti kadakkelan a siudad ken ti kapitolio iti Olánda. Ti agdama a puesto ti a kas ti kapitolio a siudad iti Pagarian iti Olánda ket naturayan babaen ti batay-linteg iti Agosto 24, 1815 ken dagiti sumaruno.[3] Ti Amsterdam ket addaan ti populasion ti 783,364 iti uneg a patingga ti siudad, ti urbano a populasion a 1,209,419 ken metropolitano a populasion a 2,158,592.[4] Ti siudad ket addan idiay probinsia iti Amianan nga Olánda idiay laud iti daytoy a pagilian. Naibuklan daytoy ti akin-amianan a paset iti Randstad, maysa kadagiti kadakkelan a konurbasion idiay Europa, nga addan ti populasion ti agarup a 7 a riwriw.[5]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Kerncijfers voor Amsterdam en de stadsdelen". www.os.amsterdam.nl. Panagsukisok ken Estadistika a Serbisio, Siudad iti Amsterdam. 1 Enero 2006. Naala idi 4 Abril 2007.
- ^ "Kalawa, densidad ti populasion, densidad ti pagnaedan ken pakatengngaan panagnaed". www.os.amsterdam.nl. Panagsukisok ken Estadistika a Serbisio, Siudad iti Amsterdam. 1 Enero 2006. Naala idi 13 Agosto 2008.
- ^ Dutch Wikisource. "Grondwet voor het Koningrijk der Nederlanden (1815) (Olandés)". Naala idi Mayo 2, 2008.
- ^ "Dagiti Kinapudno ken Rukod". I amsterdam. Naala idi Hunio 1, 2011.
- ^ "Randstad2040;Dagiti Kinapudno ken Rukod (p.26)(iti Olandés)" (PDF). VROM.
- Amsterdam
- Dagiti kapitolio idiay Europa
- Dagiti siudad idiay Olanda
- Dagiti Europeano a Kapitolio ti Kultura
- Dagiti siudad a nangsangaili dagiti Ay-ayam ti Kalgaw nga Olimpiada
- Dagiti nataengan a lugar a nabangon idi maika-13 a siglo
- Dagiti nataengan alugar idiay Amianan a Holanda
- Dagiti puerto a siudad ken ili idiay Olanda
- Dagiti puerto a siudad ken ili ti Baybaya Amianan


text:
Surigao del Sur
Ti Surigao del Sur ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti Rehion ti Caraga iti Mindanao. Ti kapitoliona ket ti ili ti Tandag. Kabeddengna dagiti probinsia ti Surigao del Norte iti amianan, Agusan del Norte ken Agusan del Sur iti laud, ken Davao Oriental iti abagatan.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Surigao del Sur iti 17 nga ili ken 2 a siudad.
Siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016


text:
Guinea Ekuatorial
Ti Guinea Ekuatorial, opisial a ti Republika iti Guinea Ekuatorial (Espaniol: República de Guinea Ecuatorial, panangibalikas: [reˈpuBlika ðe ɡiˈne.a ekwatoˈɾjal]; Pranses: République de Guinée équatoriale, panangibalikas: [ʁepyblik də ɡine ekwatoʁjal], (Portuges: República da Guiné Equatorial, panangibalikas: [ʁeˈpublikɐ dɐ ɡiˈnɛ ekwatoˈɾjaɫ]; ket maysa a pagilian a mabirukan idiay Tengnga nga Aprika. Addaan daytoy ti dua a paset: ti maysa a kontinental a rehion a (Río Muni), a mairaman adu a babassit nga is-isla a mairaman ti Corisco, Elobey Grande ken Elobey Chico; ken ti maysa nga insular a rehion a naglaon ti isla ti Annobón ken isla ti Bioko (makunkuna idi a Fernando Po) a daytoy ti pakabirukan ti kapitoliona a Malabo.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Cia World Factbook; Guinea Ekuatorial
- ^ Departmento iti Ekonomia ken Paset ti Populasion ti Sosial a Panakibiang (2009). Propekto ti Sangalubongan a Populasion, Tabla A.1 (PDF). 2008 rebision. Nagkaykaysa a Pagpagilian. Naala idi 2009-03-12.
- ^ a b c d Datos a Mangipakita ti Sanglubongan a Panagrangrang-ay, Banko ti Lubong, nala idi Agosto 23, 2011.
- ^ "2014 Human Development Report Summary". United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. Naala idi 27 Hulio 2014.
- Guinea Ekuatorial
- Dagiti pagilian idiay Aprika
- Dagiti pagilian a nagbeddengan ti Taaw Atlantiko
- Dagiti dati a kolonia ti Portugal
- Dagiti dati a kolonia ti Espana
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Pranses
- Dagiti kabassitan a naparang-ay a pagilian
- Dagiti estado a kameng ti La Francophonie
- Dagiti estado a kameng ti Kappon ti Aprika
- Dagiti republika
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Espaniol
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1968
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian
- Dagiti Bantu a pagilian ken teritorio


text:
Dandaniw
Ti dandaniw (manipud ti Griego poiesis — πoίnσις — nga adda ti nawatiwat a kaibuksilan iti "panagaramid", nakitkita pay kadagiti termino a kas ti "hemopoiesis"; iti naak-akikid, ti panagaramid ti dandaniw) ket maysa a porma iti literario nga arte nga agus-usar kadagiti estetiko ken ritmiko[1][2][3] a kababalin iti pagsasao—a kas ti ponaestetika, simbolismo ti uni, ken metrika—tapno makaiyebkas kadagiti kaibuksilan a maipatinayon ti, wenno pakaisukatan, ti prosaiko a nalawag a kaibuksilan.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dandaniw". Dagiti Diksionario ti Oxford. Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan. 2013.
- ^ "Dandaniw". Merriam-Webster. Merriam-Webster, Inc. 2013.
- ^ "Dandaniw". Dictionary.com. Dictionary.com, LLC. 2013.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti inadaw a sasao a mainaig iti Dandaniw iti Wikiquote (Ingles)
Midia a mainaig iti Dandaniw iti Wikimedia Commons


text:
Międzyrzec Podlaski
Ti Międzyrzec Podlaski [mʲɛnˈd͡zɨʐɛt͡s pɔdˈlaskʲi] (Ukraniano: Meжиpiччя Mezhyrichchia) ket maysa a siudad idiay Kondado ti Biała Podlaska, Proninsia ti Lublin, Polonia, nga addaan iti populasion iti 17,162 nga agtataeng manipud idi 2006. Ti dagup a kalawa iti daytoy a siudad ket 20.03 km2. Ti Międzyrzec ket mabirukan idiay asideg ti karayan Krzna, ken saan nga adayo manipud iti nagbeddengaana iti Bielorusia.
Pakasaritaan iti Międzyrzec Podlaski[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti immuna a pannakaibaga ti Międzyrzec Podlaski a kas maysa a siudad ket napetsado manipud idi 1434, wenno idi 1455 ken 1477 babaen dagiti nadumaduma a nagtaudan ti pakasaritaan.[1] Idi 1795, idi panawen ti Panagbingbingay iti Polonia, ti siudad innala babaen ti Austro-Hungaro nga Imperio. Manipud idi 1809 aginggana idi 1815, daytoy ket tagikua ti Dukado iti Warsaw, ken kalpasan ti Napoleoniko a Gubgubat aginggana ti Kongreso ti Polonia babaen ti panagturay iti Sar ti Rusia.[2] Idi 1867 ti siudad ket nagbalin a pagsardengan ti perokaril ti Polonia. Manipud idi maika-16 a siglo ti Międzyrzec ket nagtaengan ti dakkel a komunidad dagiti Hudio. Kalpasan ti 1930 iti pannakabangon manen ti Republika ti Polonia agarup a 12,000 nga agtataeng, wenno ¾ iti populasion, ket Hudio.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Międzyrzec Podlaski – Historia miejscowości". Virtual Shtetl Museo iti Pakasaritaan dagiti Polako a Hudio. Naala idi Hulio 24, 2011.
- ^ "Ziemia międzyrzecka. Historia". Urząd Miasta Międzyrzec Podlaski. Naala idi Hulio 24, 2011.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Międzyrzec Podlaski iti Wikimedia Commons


text:
C. S. Lewis
Ni Clive Staples Lewis (29 Nobiembre 1898 - 22 Nobiembre 1963), naamammoan a kas ni C. S. Lewis ken naamammoan dagiti gayyem ken pamiliana a kas "Jack", ket maysa idi a nobelista, mannaniw, akademiko, mediebalista, literio a kritiko, mannalaysay, teologo ken Kristiano nga apolohetika manipud idiay Belfast, Irlanda. Naamammoan isuna kadagiti obrana a kangrunaan dagiti Dagiti Screwtape a Surat, Dagiti Kronika iti Narnia ken tiTi Limbang a Trilohia ken ti saan a piksion, a kas ti Kristianidad laeng, Dagiti mirakulo ken Ti Parikut iti Sakit.


text:
Prepektura ti Kanagawa
Ti Prepektura ti Kanagawa (神奈川県 Kanagawa-ken?) ket maysa a prepektura a mabirukan idiay akin-abagatan a rehion ti Kantō iti Hapon.[1] Ti kapitoliona ket ti Yokohama.[2] Ti Kanagawa ket paset iti Kalatakana Lugar ti Tokyo.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Kanagawa" iti Ensiklopedia ti Hapon, p. 466 iti Liblibro ti Google; "Kantō" iti p. 479 iti Liblibro ti Google.
- ^ Nussbaum, "Yokohama" iti pp. 1054-1055 iti Liblibro ti Google.


text:
Metropolitan iti Estados Unidos
Idiay Estados Unidos ti metropolitan nga estadistika a lugar (Ingles:metropolitan statistical area) wenno (MSA) ket maysa a heograpikal a rehion nga addaan ti kaaduan a bilang kadagiti umili iti kinabukel na ken asideg ti pinakasiglot ti ekonomia na iti amin a lugar. Dagiti kasta a rehion ket saan da a nailintegan a naikappon a kas siudad wenno ili, wenno nailintegan nga administribo a sebbangan a kas probinsia wenno naturay a nakabuklan a kasla dagiti estado. Ti pinakaipalpalawag iti maysa a metropolita a lugar ket sabsabali no ania man ti nagtaudan na. Ti maysa a kayarigan a metropolitan a lugar ket naipa-tengnga iti law-law ti maysa a dakkel a siudad nga addaan ti adu a naraman a sumayen na iti rehion. Nupay kasta, adda met dagiti metropolitan a lug-lugar nga addaan kadagiti ad-adu ngem maysa a siudad nga awan ti maysa laeng nga ili nga ag-iggem ti naraman a mangituray a takder.


text:
Maka-Florida Diay Pulis
Dalin ken Florida aglumlumba da idiay highway. Idi makadanonda iti busy intersection isnsigida binaddekan ti driver ti Dalin diay break. Kasta met nga inggiddan diay driver ti Florida ngem nadungpar pay la diay ubet ti Dalin. Dinamag ti pulis diay driver ti Florida: 'Bagis maibagam no kasano kapardas dayta Dalin itay maatrasannaka?
Pagpagungtan ti amo tay piman a katulong...
Amo: Inday,(pabugkaw)apay a nagalisto nga maibos dagitoy toothpick ditoy mesa?
Inday: (naalumanay a simmungbat)Diak ammo a ma'am kadagitoy ubbing!!!ta no siak ti mangala dita ket isubsublik met lang a dagos.....(toinkz)
Sa kagubatan ng caraballo...
Ang mga sundalo ay may nasalubong na katutubo...
Opisyal: Manong, saan ba dito nagpupugad ang mga NPA?
Katutubo: Naku Sir! Tumanda na ako dito sa gubat pero wala pa akong nakitang pugad ng mga NPA...(napakamot sa ulo ang katutubo sabay tanong)
Katutubo: AH...Sir, ano po bang kulay ng itlog nila???
Madama ti mansayag..
Josie ti nagan ti natay
Nanang ti natay: Agdung-dung-aw..Ay Josie ... bunga... aya pinanawannakkon bunga...annakko..bunga Josie......
Mely: Nanang....dida maawatan ta "English ti pagsasao ditoy.
Nanang ti natay: Nagtugaw ....saan a makatalna..dina maepeksa ti ladingitna unay ken Josie Bunga.
Nanang ti Natay: Nagsubli...a agsangit.. Ay ..Juicy Fruit ...Juicy Fruit..annakko...Juicy Fruit...
People: Smilling....Hehehe..
Kabagyan
ISKO: Naggulo ti panagbiag, pare!
Paeng: Ay kunam pay, karkaro ti biag kon ah. Nagpakasarak ti byuda nga adda anak na a balasang..Pinakasaran met ni tatang ko jay balasang. Nanag ko ittata jay balasangen..Manugang ko ni tatang kon.Asawak, byenan ni tatang kon! no aganak da, apong nak jay kabsat kon..sus maryosep!
Bad ni Lolo
LOLO: Ammum apo, nagrigat panagbiyag tatta, idi nu adda P20 ko ket makapanak jay mall, nu agawidak adda awit ko nga pantalon, T-shirt, brief, medyas,short…
APO: Ket tatta ngayen lolo?
LOLO: Narigat talaga tattan..Adda SURVEILLANCE CAMERA gamenen…
(toinx..)bad Lolo..haha!!
Anak: Anya english na ti utot?
Tatay: Wind of change
Anak: Eh jay utot ngay nga awan aweng na?
Tatay: Sound of silence
Anak: Jay utot ngay nga adda takki na?
Tatay: Dust in the wind
Anak: Eh jay utot ngay nga han nga insadya?
Tatay: Yan ang careless whisper!
Anak: Ej jay utot ngay nga tiptipiden?
Tatay: Yan ang paborito ko, Unchained Melody


text:
1Iti saan a nabayag, iti maysa nga Aldaw a Panaginana, magmagna ni Jesus iti kataltalonan a namulaan iti trigo. Aldaw a Panaginana idi. Gapu ta mabisin dagiti adalanna, nagrurosda kadagiti dawa ti trigo ket kinnanda. 2Idi makita dagiti Fariseo daytoy, kinunada ken ni Jesus, “Kitaem, iparit ti Lintegtayo ti ar-aramiden dagiti adalam iti Aldaw a Panaginana.” 3“Saanyo kadi a nabasa ti inaramid ni David idi isu ken dagiti tattaona nagbisinda?” insungbat ni Jesus. 4“Simrek ni David ken dagiti kaduana iti balay ti Dios ket kinnanda ti tinapay a naidaton iti Dios. Maisalungasing iti linteg ti inaramidda ta dagiti laeng papadi ti mapalubosan a mangan iti dayta a tinapay. 5Wenno diyo aya nabasa iti Linteg ni Moises nga iti Aldaw a Panaginana saan a makabasol dagiti papadi iti uneg ti Templo nupay salungasingenda ti Linteg ti Panaginana? 6Ibagak kadakayo nga adda ditoy ti maysa a nangnangruna ngem ti Templo. 7Kuna ti Nasantoan a Surat, ‘Asi ti kalikagumak—saan a daton a mapuoran.’ No agpayso nga ammoyo ti kaipapanan daytoy, diyo koma ukomen dagiti awan basolna 8agsipud ta ti Anak ti Tao isu ti Apo ti Aldaw a Panaginana.” 9Pimmanaw ni Jesus iti dayta a lugar ket napan iti sinagoga. 10Adda lalaki sadiay a paralitiko ti maysa nga imana. Ket gapu ta kayat ti sumagmamano a tattao sadiay nga idarum ni Jesus, sinaludsodda, “Iparit aya ti Lintegtayo ti panangagas iti Aldaw a Panaginana?” 11Kinuna ni Jesus kadakuada, “Kas pangarigan, iti Aldaw a Panaginana, ti karnero ti maysa kadakayo matnag iti abut, dina aya alaen ken aonen? 12Napatpateg nga adayo ti tao ngem ti karnero! Isut’ gapuna nga ipalubos ti Linteg ti panagaramid iti naimbag iti Aldaw a Panaginana.” 13Kinuna ngarud ni Jesus iti lalaki, “Unnatem ta imam.” Inunnat ti lalaki ti imana ket immimbag a kas iti maysa nga imana. 14Pimmanaw dagiti Fariseo tapno tulagenda no kasano ti panangpapatayda ken ni Jesus. 15Idi naammoan ni Jesus ti gandat dagiti Fariseo, pimmanaw sadiay. Simmurot kenkuana dagiti adu a tattao. Inagasanna amin dagiti masakit. 16Binilinna ida nga awan pangibagbagaanda iti maipapan kenkuana 17tapno matungpal ti kinuna ti Dios babaen ken ni profeta Isaias: 18“Adtoy ti adipenko a pinilik, Ti ay-ayatek ken pakaay-ayoak unay. Itedkonto ti Espirituk kenkuana, Ket ipakaammonanto kadagiti amin a tattao ti yaay ti tiempo ti hustisia. 19Ngem dinto makisuppiat wenno agpukkaw kadagiti kalkalsada; Ket dinto makatitileng ti timekna. 20Dinanto tukkolen ti naparpar a runo, Wenno iddepen ti agkurkuridemdem a silaw. Saanto nga agsardeng agingga iti dina mapagballigi ti kinalinteg; 21Ket mangnamnamanto kenkuana dagiti amin a tattao.” 22Kalpasanna, impan ti sumagmamano a tattao ken ni Jesus ti maysa a lalaki a bulsek ken umel agsipud ta linuganan ti demonio. Pinaimbag ni Jesus daytoy a lalaki, ket iti kasta, makasao ken makakitan. 23Nasdaaw amin dagiti tattao iti inaramid ni Jesus. “Saan ngata nga isu daytoy ti Anak ni David?” sinaludsodda. 24Idi nangngeg daytoy dagiti Fariseo kinunada, “Paksiatenna dagiti demonio gapu laeng iti pannakabalin nga inted kenkuana ni Beelzebub a prinsipe dagiti demonio.” 25Ammo ni Jesus ti pampanunotenda ket kinunana kadakuada, “Saan nga agbayag ti pagarian a mabingaybingay ken aggiginnubat met laeng. Aniaman nga ili wenno familia a mabingaybingay ken aggiginnura, dinto agpaut. 26No agbibinnusor dagiti pasurot ni Satanas, kasano a mataginayon ti pagarianna? 27Kunayo a paksiatek dagiti demonio gapu ta ikkannak ni Beelzebub iti pannakabalin a mangaramid iti kasta. Sinno ngarud ti mangted kadagiti pasurotyo iti pannakabalin a mangpaksiat kadagiti demonio? 28Kinapudnona, ti Espiritu ti Dios ti mangted kaniak iti pannakabalin a mangpaksiat kadagiti demonio. Daytoy ti mangpaneknek nga addan kadakayo ti Pagarian ti Dios. 29“Awan ti makastrek iti balay ti napigsa a tao tapno alaenna dagiti kukuana. Reppetenna pay nga umuna ti napigsa a tao sa agsamsam iti uneg ti balay. 30“Ti saan a makikadua kaniak, busorennak. Ti saan a tumulong kaniak nga agurnong, agiwara. 31Daytoy ti gapuna nga ibagak kadakayo: mapakawan ti siasinoman a makabasol wenno agsao iti kinadakes, ngem dinto mapakawan ti agsao iti maibusor iti Espiritu Santo. 32Mapakawan ti agsao iti maikontra iti Anak ti Tao, ngem saan a mapakawan ti agsao iti maibusor iti Espiritu Santo—iti daytoy a biag wenno iti masakbayan.” 33“No nasayaat ti kayo, agbunga iti nasayaat. No saan a nasayaat ti kayo, saan a nasayaat ti bungana. Ta mailasin ti kayo gapu iti bungana. 34Dakayo a kaputotan ti uleg, kasano ti panagsaoyo iti naimbag idinto a dakeskayo? Ta isawang ti ngiwat ti linaon ti puso. 35Iruar ti naimbag a tao dagiti naimbag nga iduldulinna. Iruar ti dakes a tao dagiti dakes nga iduldulinna. 36“Ibagak kadakayo nga inton Aldaw a Panangukom, sungbatanto ti tunggal maysa dagiti awan serserbina nga insawangna. 37Ta dagitinto saom ti pakaukomam met laeng—no nakabasolka wenno saan.” 38Nagsao ti sumagmamano a mamaestro iti Linteg ken sumagmamano a Fariseo. “Maestro,” kinunada, “ipakitaannakami man iti milagro.” 39“Anian a nagdakes dagiti tattao kadagitoy nga aldaw! Awan pammatida iti Dios,” insungbat ni Jesus. “Agdawatkayo iti milagro? Awan ti maipakita kadakayo no di laeng ti milagro ni profeta Jonas. 40Kas iti panagyan ni Jonas iti tian ti dakkel nga ikan iti las-ud ti tallo nga aldaw ken rabii, kastanto met ti panagyan ti Anak ti Tao iti uneg ti daga. 41Inton Aldaw a Panangukom, tumakderto dagiti taga-Nineve a mangpabasol kadakayo, ta nagbabawida kadagiti basbasolda idi nangngegda ti panangaskasaba ni Jonas. Ibagak kadakayo nga adda ditoy ti maysa a natantan-ok ngem ni Jonas. 42Inton Aldaw a Panangukom, tumakderto ti Reyna a taga-Abagatan a mangidarum kadakayo agsipud ta nagdalliasat iti adayo a lugar tapno umayna laeng denggen ti nainsiriban a pannursuro ni Solomon. Ibagak kadakayo nga adda ditoy ti maysa a natantan-ok ngem ni Solomon.” 43“No rummuar ti dakes nga espiritu iti maysa a tao, mapan agsursor kadagiti luglugar a namaga nga agsapul iti paginanaanna. No awan ti masapulanna, 44kunana iti nakemna, ‘Agsubliak iti balayko.’ Agsubli ngarud ket masarakanna ti balay nga awan nagyanna, nadalus ken natarimaan. 45Iti kasta, rummuar ket mangisangpet iti pito nga espiritu a dakdakes pay ngem isu, ket kaduana ida nga agnaed sadiay. Ngarud, dakdakesto ti kasasaad dayta a tao ngem iti immuna. Kastoyto met ti pagbanagan dagiti dakes a tattao iti daytoy a kaputotan.” 46Madama pay laeng nga agsasao ni Jesus kadagiti tattao idi sumangpet ni inana ken dagiti kakabsatna a lallaki. Nagyanda iti ruar ket kayatda ti makisao ken ni Jesus. 48Ngem insungbatna iti tao a nangibaga kenkuana, “Siasino kadi ti inak? Siasino kadi dagiti kakabsatko?” 49Ket intudo ni Jesus dagiti adalanna sana kinuna, “Kitaenyo! Daytoy ti inak ken dagiti kakabsatko! 50Ti siasinoman nga agaramid iti pagayatan ni Amak sadi langit, isu ti kabsatko ken ti inak.”
Copyright
Learn More


text:
Davao del Sur
Ti Davao del Sur ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti Rehion ti Davao iti Mindanao. Ti kapitoliona ket ti Siudad ti Digos. Kabeddengna dagiti probinsia ti Davao del Norte iti amianan, ti baro a probinsia ti Davao Occidental iti abagatan, ken ti Cotabato, Sultan Kudarat, Abagatan a Cotabato ken Sarangani iti laud. Adda iti daya ti probinsia ti Golpo ti Davao
Dagiti linaon
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Davao del Sur iti 14 nga ili ken 2 a siudad.
Ti Siudad ti Davao ket maysa nga agwaywayas a siudad ken nakasina iti probinsia. Dagiti agindeg iti siudad ket saanda nga agbutos kadagiti opisial ti probinsia ken addaanda iti bukod a pannakabagi iti Kongreso ti Filipinas.
Dagiti siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti daulo ti probinsia: Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno, Siudad ti Quezon- Naala idi 12 Pebrero 2013
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016


text:
Damulog, Bukidnon
Ti Damulog ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Bukidnon iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Damulog ket nabingbingay a politikal iti 17 a barbaranggay.[2]
- Aludas
- Angga-an
- Tangkulan (Jose Rizal)
- Kinapat
- Kiraon
- Kitingting
- Lagandang
- Macapari
- Maican
- Migcawayan
- New Compostela
- Old Damulog
- Omonay
- Poblacion (New Damulog)
- Pocopoco
- Sampagar
- San Isidro
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Bukidnon". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 19 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Bukidnon". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 19 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
1Kinuna ni Agripa ken ni Pablo, “Mapalubosanka a mangikalintegan iti bagim.” Iti kasta, intayag ni Pablo ti imana ket nagsao a kas panangsalaknibna iti bagina: 2“Ari Agripa! Ibilangko a nagasatak ita nga aldaw ta mabalinko a sungbatan iti saklangmo dagiti amin a pangidardaruman dagiti Judio kaniak. 3Agsipud ta ammom amin nga ugali ken pagsusuppiatan dagiti Judio, dawatek ngarud nga anusannak a denggen. 4“Ammo amin a Judio ti panagbiagko manipud kinaubingko. Ammoda met nga iti unos ti panagbiagko, nagnaedak iti ilik ken idiay Jerusalem. 5Sigud nga ammoda, no kayatda a saksian a manipud pay idi damo, a nagbiagak a kas miembro dagiti Fariseo, ti kaingetan a bunggoy ti relihionmi. 6Ket ita, agtaktakderak ditoy a mausig gapu ta namnamaek ti inkari ti Dios kadagiti kapuonantayo, 7ti kari a namnamaen nga awaten dagiti sangapulo ket dua a tribu bayat ti panagdaydayawda iti Dios iti aldaw ken rabii. Ket gapu iti daytoy a namnama, Natan-ok nga Ari, idarumdak dagiti Judio. 8Dakayo nga adda ditoy, apay a narigatyo a patien a pagungaren ti Dios dagiti natay? 9“Uray siak, impagarupko idi damo a masapul nga aramidek ti amin a kabaelak a mangdadael iti nagan ni Jesus a taga-Nazaret. 10Kasta ti inaramidko idiay Jerusalem. Inikkandak dagiti panguloen a papadi iti pammalubos ket pinaibaludko ti adu kadagiti tattao ti Dios. Idi masentensiaanda a mapapatay, immanamongak met. 11Namin-adu a pinadusak ida kadagiti amin a sinagoga; pinilitko ida a mangibaga a tallikudanda ti pammatida. Kasta unay ti pungtotko kadakuada, ket napanak pay kadagiti ganggannaet a siudad tapno idadanesko ida.” 12“Daytoy ti gapuna a napanak idiay Damasco. Adda kaniak ti pammalubos ken bilin kaniak dagiti panguloen a papadi. 13Tengnga ti aldaw idi addaak iti dalan, Natan-ok nga Ari. Nakitak ti maysa a lawag—naranraniag pay ngem ti init—a naggapu sadi langit. Makasisirap ti lawag a nanglikmut kadakami a nagkukuyog. 14Napasagkam amin iti daga. Nangngegko ti maysa a timek a nagkuna kaniak iti pagsasao iti Hebreo, ‘Saulo, Saulo! Apay nga idaddadanesnak? Dundunorem laeng ti bagim no kugtaram ti natirad a banag.’ 15“‘Siasinoka, Apo?’ sinaludsodko. ‘Siak ni Jesus nga idaddadanesmo,’ insungbat ti Apo. 16‘Tumakderkan. Nagparangak kenka tapno dutokanka nga adipenko. Sika ti mangibaga kadagiti tattao iti nakitam ita nga aldaw maipapan kaniak ken kadagiti ipakitakto pay kenka. 17Isalakankanto kadagiti tattao ti Israel ken kadagiti Hentil a pangibaonak kenka. 18Lukatamto dagiti matada, ket manipud iti sipnget, iturongmonto ida iti lawag. Manipud iti pannakabalin ni Satanas, iturongmo ida iti pannakabalin ti Dios tapno babaen iti pammatida kaniak, mapakawanto dagiti basbasolda ket maibilangdanto kadagiti tattao ti Dios.’” 19“Isut’ gapuna, Ari Agripa,” intuloy ni Pablo, “a nagtulnogak iti nailangitan a parmatak. 20Immuna a nangaskasabaak idiay Damasco, ket kalpasanna, idiay Jerusalem ken kadagiti amin a lugar dagiti Judio ken kasta met kadagiti Hentil. Inkasabak a masapul nga agbabawida kadagiti basbasolda, agsublida iti Dios ket aramidenda dagiti banag a mangipakita a nagbabawidan. 21Daytoy ti gapuna a tiniliwdak dagiti Judio idi addaak idiay Templo ket kayatdak a patayen. 22Ngem agpapan ita, tinultulongannak ti Dios, ket agtaktakderak ditoy a mangted iti pammaneknekko kadagiti amin a tattao, nanumo man wenno natan-ok. Ul-ulitek laeng ti kinuna ni Moises ken dagiti profeta 23a masapul nga agsagaba ti Cristo, ket isunto ti umuna nga agungar tapno ipakaammona ti lawag ti pannakaisalakan kadagiti Judio kasta met kadagiti Hentil.” 24Iti kasta a panangikalintegan ni Pablo iti bagina, binugkawan ni Festo a kunana, “Agmauyongka, Pablo. Pagmauyongennaka ti adu nga adalmo.” 25“Saanak nga agmauyong, natan-ok unay a Festo,” insungbat ni Pablo. “Pudno amin nga ibagbagak. 26Naturedak nga agsao, agsipud ta ammo ti ari ti maipapan kadagitoy. Pagaammok a nadlawmo amin dagitoy, ta saanda a napasamak iti nalemmeng a lugar. 27Ari Agripa, mamatika kadi kadagiti profeta? Ammok a mamatika!” 28Kinuna ni Agripa ken ni Pablo, “Kayatnak sa ketdi a pagbalinen a Kristiano iti daytoy a kabiit ti tiempo.” 29“Iti mabiit man wenno mabayag,” insungbat ni Pablo, “ikarkararagko iti Dios a sika ken dagiti amin nga agdengdengngeg kaniak ita nga aldaw, agbalinkayo koma a Kristiano a kas kaniak—malaksid laeng ti pannakaibaludko!” 30Kalpasanna, timmakder ti ari, ti gobernador, ni Bernice ken dagiti dadduma. 31Idi nakapanawdan, kinunada iti maysa ken maysa, “Awan ti inaramid daytoy a tao a rumbeng a pakatayan wenno pakaibaludanna.” 32Kinuna pay ni Agripa ken ni Festo, “Mawayawayaan koman daytoy a tao no saan a kimmamang iti Emperador.”
Copyright
Learn More


text:
Josefina, Zamboanga del Sur
Ti Josefina ket maysa a maika-6 a klase nga ili iti probinsia ti Zamboanga del Sur iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Josefina ket nabennebenneg iti 14 a barbaranggay.[2]
- Bogo Calabat
- Dawa (Diwa)
- Ebarle
- Gumahan (Pob.)
- Leonardo
- Litapan
- Lower Bagong Tudela
- Mansanas
- Moradji
- Nemeño
- Nopulan
- Sebukang
- Tagaytay Hill
- Upper Bagong Tudela (Pob.)
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Zamboanga del Sur". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 17 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Zamboanga del Sur". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 17 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Giovanni Pierluigi da Palestrina
Ni Giovanni Pierluigi da Palestrina (3 Pebrero 1525 wenno 2 Pebrero 1526 – 2 Pebrero 1594)[1] ket maysa idi nga Italiano a Renasimiento a kompositor iti sagrado a musika ken ti kadayegan a maika16 a siglo a representatibo iti Romano nga Eskuela iti komposision iti musika.[2] Isu ket adda ti napaut nga impluensia iti panagrang-ay ti musika ti simbaan, ken ti obrana ket kankanayon a nakitkita a kas ti nakaipangatuan ti Renasimiento a poliponia.[2]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ The New Grove Dictionary of Music and Musicians, Maika-2 nga ed., s.v. "Palestrina, Giovanni Pierluigi da" babaen ni Lewis Lockwood, Noel O'Regan, kenni Jessie Ann Owens.
- ^ a b Jerome Roche, Palestrina (Oxford a Panagadal kadagiti kompositor, 7; New York: Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan, 1971), ISBN 0-19-314117-5.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig kenni Giovanni Pierluigi da Palestrina iti Wikimedia Commons
- Pundasion ti Palestrina


text:
Antique
Ti Antique ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti rehion ti Lumaud a Visayas iti akin-laud a paset ti Isla ti Panay. Ti kapitoliona ket ti ili ti San Jose. Kabeddengna dagiti probinsia ti Aklan, Capiz, ken Iloilo iti banda't daya, ken ti met Baybay Sulu iti laud.
Dagiti linaon
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Antique iti 18 nga ili.
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti daulo ti probinsia: Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno, Siudad ti Quezon- Naala idi 12 Pebrero 2013
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016


text:
Papa Constantino
Ni Papa Constantino (664 – 9 Abril 715) ket isu ti papa manipud idi 708 aginggana idi 715. No malaksid ni Kontrapapa Constantino, isu laeng ti papa a nangala ti "napintas" a Dumaya a nagan ti maysa nga emperador. Iti daytoy a las-ud ti paset ti panawen, ti panagturayan a nagan ket isu pay ti inus-usar babaen dagiti emperador ken patriarka.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Mangiraman daytoy nga artikulo ti teksto manipud iti pablaak nga adda itan iti dominio a publiko: Chisholm, Hugh, ed. (1911). "Constantinus". Encyclopædia Britannica (Maika-11 nga ed.). Pagmalditan ti Unibersidad ti Cambridge.
- Ekonomou, Andrew J. (2007), Ti Bisantino a Roma ken dagiti Griego a Papa: Dagiti Dumaya nga Impluensia iti Roma ken ti kinapap manipud kenni Gregorio aginggana kenn Zacarias, A.D. 590–752, Lexington: Lexington Books, ISBN 0-7391-1977-X
- Mann, Horace K. (1913). "Pope Constantine". Iti Herbermann, Charles. Ensiklopedia Katolika. New York: Robert Appleton Company.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Papa Constantino iti Wikimedia Commons


text:
Eritrea
Ti Eritrea (/ˌɛrɨˈtreɪ.ə/ wenno /ˌɛrɨˈtriːə/;[7] Tigrinya: ኤርትራ ʾErtrā ; Arabiko: إرتريا Iritriyā), opisial nga iti Estado ti Eritrea,[8] ket pagilian idiay Sara ti Aprika. Ti kapitoliona daytoy ket ti Asmara ken nabeddengan babaen ti Sudan iti laud, ti Etiopia iti abagatan, ken ti Djibouti iti abagatan a daya. Ti akin-amianan a daya ken akindaya a paspaset ti Eritrea ket addaan iti nawatiwat nga aplaya iti igid ti Baybay Nalabbasit iti ballasiw manipud ti Saudi Arabia ken Yemen. Ti pagilian ket addaan iti dagup ti kalawa iti agarup a 117,600 km2 (45,406 sq mi), ken iramanna ti Purpuro ti Dahlak ken dagiti nadumaduma nga Is-isla ti Hanish. Ti naganna nga Eritrea ket naibatay iti Taga-ugma a Griego a nagan para iti Baybay Nalabbasit (Ἐpuθpὰ Θάλaσσa Eruthra Thalassa), nga immuna a naampon para iti Italiano nga Eritrea idi 1890.
Ti Eritrea ket muti-etniko a pagilian ken adda kadagiti siam a mabigbig a grupgrupo ti etniko. Daytoy ket addaan iti agarup nga innem a riwriw nga agnanaed. Kaaduan kadagiti agnanaed ket makasao kadagiti pagsasao nga Apro-Asiatiko ken mabalin a dagiti sanga ti Semitiko wenno Kushitiko. Kadagitoy a komunidad, ti tattao a Tigray-Tigrinya ket mangaramid ti agarup a 55% iti populasion, nga iti met tattao Tigre ket mangbukel ti agarup a 30% kadagiti agnanaed. Iti pay maipatinayon, adda met dagiti bilang ti etniko a minoridad ti Nilotiko nga agsasao iti Nilo-Sahara. Kaaduan ti tattao iti teritorio ket agraraemda iti Kristianidad wenno Islam.[2]
Ti Pagarian ti Aksum a mangsakop iti kaaduan iti moderno nga aldaw nga Eritrea ken akin-amianan nga Etiopia, ket mabalin a rimmang-ay idi immuna wenno maikadua a sigsiglo[9][10] ken nagampon iti Kristianidad babaen idi naparukma ti Ehipto idi panawen ti Islam.[11] Idi mediebal a panpanawen, kaaduan ti Eritrea ket natnag babaen ti Pagarian ti Medri Bahri ken adda met ti basbassit a rehion a kas paset ti Republika ti Hamasien. Ti pannakapartuat ti moderno nga aldaw nga Eritrea ket nagresultaan dagiti nawaya a pagarian ken dagiti nadumaduma a basalo nga estado iti imperio ti Etiopia ken ti Imperio nga Otomano ken kanungpalan a nagresultaan ti pannakaporma iti Italiano nga Eritrea. Idi 1947 ti Eritrea ket nagbalin a paset ti pederasion ti Etiopia, ti Pederasion ti Etiopia ken Eritrea. Ti simmarsaruno a pannakaikapetna iti Etiopia ket nakaiturongan iti Gubat ti Wayawaya ti Eritrea ken nakatungpalan iti pannakawayawaya ti Eritrea kalpasan ti reperendum idi Abril 1993. Nagtultuloy dagiti panagriringgor a nagbaetan ti Eritrea ken Ethiopia a nakaiturongan ti Gubat ti Eritrea–Etiopia idi 1998–2000 ken dagiti dadduma pay a pannakilablaban iti Djibouti ken Etiopia.
Ti Eritrea ket kameng ti Kappon ti Aprika, ti Nagkaykaysa a Pagpagilian ken ti IGAD, aken maysa nga agpalpaliiw iti Liga ti Arabo.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b Hailemariam, Chefena; Kroon, Sjaak; Walters, Joel (1999). "Multilingualism and Nation Building: Language and Education in Eritrea" (PDF). Journal of Multilingual and Multicultural Development. 20 (6): 474–493. doi:10.1080/01434639908666385. Naala idi 4 Abril 2012.
- ^ a b c d Eritrea a naikabil iti The World Factbook (Ingles)
- ^ CIA – Eritrea – Etniko a grupgrupo. Cia.gov. Naala idi 25 Hunio 2012.
- ^ a b "Eritrea". Internasional a Pundo ti Panguartaan. Naala idi 1 Oktubre 2014.
- ^ a b "Eritrea". Internasional a Pundo ti Panguartaan. Naala idi 1 Oktubre 2014.
- ^ "2014 Human Development Report Summary" (PDF). United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. Naala idi 27 Hulio 2014.
- ^ "Merriam-Webster Online". Merriam-webster.com. 25 Abril 2007. Naala idi 2 Mayo 2010.
- ^ ISO 3166-1 Newsletter VI-13 International Organization for Standardization
- ^ Munro-Hay, Stuart (1991) Aksum: An African Civilization of Late Antiquity. Edinburgh: University Press, p. 57 ISBN 0-7486-0106-6.
- ^ Henze, Paul B. (2005) Layers of Time: A History of Ethiopia, ISBN 1-85065-522-7.
- ^ Aksumite Ethiopia. Workmall.com (24 Marso 2007). Naal aidi 3 Marso 2012.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Eritrea iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Eritrea manipud iti Wikivoyage (Ingles)
- Ministro ti Pakaammo ti Eritrea
- Eritrea a naikabil iti The World Factbook (Ingles)
- Kitaen ti Eritrea iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (Ingles)
- Wikimedia Atlas iti Eritrea
- Eritrea
- Dagiti pagilian idiay Aprika
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Arabiko
- Dagiti pagilian a nagbeddengan ti Baybay Nalabbasit
- Dagiti pagilian ti Taaw Indiano
- Sara ti Aprika
- Dagiti kabassitan a naparang-ay a pagilian
- Dagiti estado a kameng ti Kappon ti Aprika
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian
- Dagiti agmaymaysa a partido nga estado
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1993
- Dagiti dati a kolonia ti Britaniko


text:
Fungus
Ti fungus ket kameng ti dakkel a grupo dagiti eukariotiko nga organismo a mairaman dagiti mikroorganismo a kas dagiti lebadura ken dagiti buot, ken dagiti pay kaaduan a naamammuan nga uong. Dagitoy nga organismo ket naidasigda iti pagarian ti Fungi, a mailasin manipud kadagiti mula, dagiti ayup, ken bakteria. Ti maysa a nangruna apaggiddiatan ket dagiti selula ti fungus ket addaanda kadagiti taleb a selula nga aglaon ti kuitina, a saan a kasla kapada dagiti taleb a selula dagiti mula, nga aglaon kadagiti selulosa. Dagitoy ken dagiti sabali pay a paggigiddiatan ket mangipakpakita a dagiti fungus ket mangporma iti maysa a grupo kadagiti mainaig nga organismo, a nanaganan iti Eumycota (dagiti husto a fungus wenno Eumycetes), a makibinningay ti sapasap a tinaudan (ti monopiletiko a grupo). Daytoy maipapan ti fungus a grupo ket naisangayan manipud ti maipapan iti estruktura a pannakaipada kadagiti myxomycetes (nagalis a buot) ken dagiti oomycetes (buot ti danum). Ti disiplina ti biolohia a maipanggep ti panagdal kadagiti fungus ket naamammuan iti mikolohia (manipud ti Griego uύknς, mukēs, a kaibuksilanna ket "fungus"). Ti mikolohioa ket sagpaminsan pay a naikedkeddeng a kas maysa a sanga ti botánika, urayno daytoy ket sabali a pagarian iti biolohiko a taksonomia. Dagiti henetiko apanagadal ket nakaipakpakita a dagiti fungus ket as-asidegda a makikabagian kadagiti ayup ngem dagiti mula.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Moore RT. (1980). "Dagiti taksonomiko a singasing para iti pannakaidasig kadagiti maipapan ti baybay a lebadura ken dagiti dadduma pay a lebadura ken dagiti kasla fungus a mairaman dagiti smut". Botanica Marine. 23: 361–373.
- ^ Ti sistema a pannakaidasig a naipakita ditoy ket naibatay iti 2007 a pilohenetiko a panagadal babaen ni Hibbett et al.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Fungus iti Wikimedia Commons


text:
Sylvia Plath
Ni Sylvia Plath (/plæθ/; Oktubre 27, 1932 – Pebrero 11, 1963) ket maysa idi nga Amerikana a mannaniw, nobelista, ken mannurat iti ababa a sarita. Isu ket naipasngay idiay Boston, Massachusetts, ken nagadal idiay Kolehio Smith ken Kolehio Newnham idiay Unibersidad ti Cambridge, sakbay a naindayegan a kas maysa a mannaniw ken mannurat. Inasawana ti kapada a mannaniw a ni Ted Hughes idi 1956; nagtaengda idiay Estados Unidos ken kalpasanna idiay Inglatera, ken adda dua nga annakda, ni Frieda ken ni Nicholas. Ni Plath ket nagsagaba iti depresion para iti kaaduan a manakman a biagna,[1] ken isu ket nagpakamatay idi 1963.[2] Dagiti kontrobersia ket nagtultuloy a nangpalikmut kadagiti pasamak iti biagna ken ti ipupusayna, ken ti pay panagsursurat ket ti legadona.
Ni Plath ket napammadayawan iti panagpasayaat iti henera iti naipapudno a daniw ken kalatakan a naam-ammuan para kadagiti dua a naipablaak nga koleksionna, ti The Colossus and Other Poems ken ti Ariel. Idi 1982, isu ket nagungunaan iti Premio Pulitzer kalpasan idi isu ket pimmusay para iti The Collected Poems. Sinuratna pay ti The Bell Jar, ti semi-autobiograpikal a nobela a naipablaak iti nabiit sakbay nga isu ket pimmusay.[3]
Dagiti linaon
Bibliograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dandaniw[urnosen | urnosen ti taudan]
- The Colossus (1960)
- Ariel (1965)
- Crossing the Water (1971)
- Winter Trees (1972)
- The Collected Poems (1981)
- Daddy
- Poppies in July
- Morning Song
- Lady Lazarus
- "Mirror"
Sursurat[urnosen | urnosen ti taudan]
- The Bell Jar (1963) babaen iti parbo a nagan a 'Victoria Lucas'
- Letters Home (1975)
- Johnny Panic and the Bible of Dreams (1977)
- The Journals of Sylvia Plath (1982)
- The Magic Mirror (1989), thesis ni Plath idiay Kolehio Smith
- The Unabridged Journals of Sylvia Plath, inedit ni Karen V. Kukil (2000)
Literatura para iti ubbing[urnosen | urnosen ti taudan]
- The Bed Book (1976)
- The It-Doesn't-Matter-Suit (1996)
- Collected Children's Stories (UK, 2001)
- Mrs. Cherry's Kitchen (2001)
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Sylvia Plath and the depression continuum" by Brian Cooper, MD at ncbi.nlm.nih.gov
- ^ Jillian Becker]. (2003)
- ^ The Bell Jar. Harper Perennial Classics Edition. ISBN 0-06-093018-7 p xii. Pangyuna babaen ni Frances McCullough
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Sylvia Plath iti Wikiquote (Ingles)
Midia a mainaig kenni Sylvia Plath iti Wikimedia Commons
- Kitaen ti Sylvia Plath iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (Ingles)
- Dagiti obra wenno maipanggep ti Sylvia Plath kadagiti biblioteka (katologo ti WorldCat)
- www.sylviaplath.info
- Sylvia Plath
- Sylvia Plath on Poets.org Biograpia, dandaniw, dagiti mainaig a salaysay ken silsilpo manipud ti Akademia dagiti Amerikano a Mannaniw
- Timpuyogan ni Sylvia Plath


text:
Ilocos Norte
Ti Ilocos Norte ket maysa a probinsia iti Filipinas a karaman iti Rehion ti Ilocos (Rehion I) iti Luzon. Ti Siudad ti Laoag ti ngulona. Kaabayna dagiti probinsia ti Cagayan ken Apayao iti daya, ti Abra ken Ilocos Sur iti abagatan Sangsanguen ti Ilocos Norte iti laud ti Baybay Abagatan Tsina ken iti amianan, ti Lingsat ti Luzon.
Addaan ti Ilocos Norte iti 21 nga ili ken dua a siudad. Nasurok nga 97 porsiento iti katataona ket Ilokano. Romano Katoliko ken Aglipayano iti kangrunaan nga relihion iti probinsia.
Dagiti linaon
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Nairuam iti amianan ti Luzon nga makita dagiti gangannaet a tattao aggapu kadagiti negosiante iti Tsína, Hapon, India, ken iti peninsula ti Malaysia sakbay nga dimmisaag dagiti Kastila iti maika-16 nga siglo. Dagiti agnaed nga Ilokano ken Tinggian iti masasao nga Ilocos Norte tatta ket managsinnukatda iti balitok para seda, dagiti nadamili, ken nadumaduma pay a banbanag. Manipud idi, iti Laoag ti kadakkelan nga pagilian iti amianan, kaduana iti Vigan iti probinsia ti Ilocos Sur.
Nagbalin nga Ilocos Norte idi Pebrero 2, 1818, idi ginuddua dagiti Kastila iti rehion nga Ilocos. Iti abagatan ket nanaganan iti Ilocos Sur.
Dagiti siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti daulo ti probinsia: Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno, Siudad ti Quezon- Naala idi 12 Pebrero 2013
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016


text:
1Iti saan a nabayag kalpasanna, naguurnong manen dagiti adu a tattao. Agsipud ta awan ti kanenda, inayaban ni Jesus dagiti adalanna. 2“Maasianak kadagitoy a tattao,” kinunana. “Tallo nga aldawdan ditoy yanko, ket ita, awanen ti kanenda. 3No pagawidek ida a sibibisin, matalimudawdanto iti dalan ta adayo ti naggapuan dagiti dadduma.” 4“Sadino ditoy let-ang ti pangalaantayo iti umanay nga ipakan iti kastoy kaadu a tattao?” sinaludsod dagiti adalanna. 5“Adda mano a tinapayyo?” sinaludsod ni Jesus. “Pito,” insungbatda. 6Imbilin ni Jesus kadagiti tattao nga agtugawda iti daga. Innalana dagiti pito a tinapay ket nagyaman iti Dios. Kalpasanna, pinispisina sana inted kadagiti adalanna tapno ibunongda kadagiti tattao. Ket tinungpalda ti imbilinna. 7Adda pay sumagmamano a babassit nga ikan. Nagyaman ni Jesus iti Dios gapu kadagitoy sana inted kadagiti adalanna tapno ibunongda met kadagiti tattao. 8-9 Nanganda amin ket nabsogda—aguppat a ribu ti bilang dagiti tattao. Kalpasanna, innala dagiti adalan dagiti pito a basket a napno kadagiti natda. Pinagawid ni Jesus dagiti tattao 10sa dagus a limmugan iti bangka agraman dagiti adalanna ket napanda iti sakup ti Dalmanuta. 11Napan ti sumagmamano a Fariseo ken ni Jesus ket nakisuppiatda kenkuana. Kas pangsuotda kenkuana, kiniddawda a mangiparang iti milagro a pakakitaan a naggapu sadi langit ti pannakabalinna. 12Nagsennaay ni Jesus iti nauneg ket kinunana, “Apay nga agkiddaw iti milagro dagiti tattao kadagitoy nga al-aldaw? Kunak kadakayo nga awan ti maited a pammaneknek kadagita a tattao!” 13Pinanawanna ida ket nagsubli iti bilog sa bimmallasiw iti dan-aw. 14Nalipatan dagiti adalanna ti nagbalon iti tinapay malaksid ti maysa nga adda kadakuada iti bangka. 15“Agsiputkayo!” imballaag ni Jesus kadakuada. “Annadanyo ti lebadura dagiti Fariseo, kasta met ti lebadura ni Herodes.” 16Nagsasaritaanda maipapan iti imbagana. “Kasta ti saona ta awan tinapaytayo,” kinunada. 17Nadlaw daytoy ni Jesus ket kinunana, “Apay a pagsasaritaanyo ti kaawan ti tinapayyo? Diyo pay kadi ammo wenno maawatan? Nagnengnengkayo ketdin! 18Adda matayo; dikayo kadi makakita? Adda lapayagyo; dikayo kadi makangngeg? Diyo kadi malagip 19idi pinispisik dagiti lima a tinapay a kinnan dagiti limaribu a tattao? Mano a basket ti tedda nga inurnongyo?” “Sangapulo ket dua,” insungbat dagiti adalan. 20Sinaludsod ni Jesus, “Idi pinispisik dagiti pito a tinapay a kinnan dagiti uppat a ribu a tattao, mano a basket ti tedda a naurnongyo?” “Pito,” insungbatda. 21Kinuna ni Jesus kadakuada, “Agpapan ita, diyo kadi pay la maawatan?” 22Simmangpet ni Jesus ken dagiti adalanna idiay Betsaida. Impan ti sumagmamano a tattao ti maysa a bulsek a lalaki iti yan ni Jesus. Impakpakaasida kenkuana a sagidenna ti bulsek. 23Kinibin ni Jesus ti bulsek ket inturongna iti ruar ti barrio. Kalpasan ti panangtuprana kadagiti mata ti bulsek, impatayna dagiti imana kenkuana sana sinaludsod, “Adda makitam?” 24Kimmita ti lalaki iti aglawlawna. “Wen, makitak dagiti tattao,” kinunana, “ngem kasda la kayo a magmagna.” 25Sinagid manen ni Jesus dagiti mata ti lalaki. Nagmulagat a naimbag ti lalaki ket naimbaganen dagiti matana. Nalawagen ti panagkitana iti amin. 26Idi pagawiden ni Jesus ti lalaki, imbilinna, “Dika dumagdagasen iti barrio.” 27Napan ni Jesus agraman dagiti adalanna kadagiti purpurok iti Cesarea Filipos. Idi magmagnada, sinaludsodna kadakuada, “Ibagayo man kaniak, siasinoak kano iti panagkuna dagiti tattao?” 28“Sika kano ni Juan a Mammuniag,” insungbatda. “Adda met dagiti agkuna a sika ni Elias. Adda pay mangibaga a maysaka kadagiti profeta.” 29“Ket dakayo met,” sinaludsodna, “siasinoak iti panagkunayo?” “Sika ti Cristo,” insungbat ni Pedro. 30Imbilin ni Jesus kadakuada nga awan pangibagbagaanda iti kinasiasinona. 31Kalpasanna, rinugian ni Jesus nga insuro dagiti adalanna: “Masapul nga agsagabanto iti napalalo ti Anak ti Tao. Laksidento dagiti panglakayen, dagiti panguloen a papadi ken dagiti mamaestro iti Linteg. Mapapatayto, ngem agungar met laeng kalpasan ti tallo nga aldaw.” 32Nalawag ti panangibagana kadakuada iti daytoy. Isut’ gapuna nga inyadayo bassit ni Pedro ni Jesus sana binabalaw. 33Ngem timmallikud ni Jesus, kinitana dagiti adalanna ket inungtanna ni Pedro. “Adaywannak, Satanas,” kinunana, “ta saan nga agtaud iti Dios ti pampanunotem no di ket agtaud iti tao.” 34Pinaasideg ni Jesus dagiti tattao ken dagiti adalanna. “Ti agtarigagay a sumurot kaniak,” kinunana, “masapul a tallikudanna ti bagina, ibaklayna ti krusna ket surotennak. 35Ta ti siasinoman a mangipatpateg iti biagna, mapukawnanto; ngem ti mangyawat iti biagna gapu kaniak ken iti ebanghelio, maisalakannanto. 36Adda aya magunggona ti tao no matagikuana ti entero a lubong ngem mapukawna met ti biagna? Awan! 37Awan ti mabalin nga ited ti tao a pangsubbot iti biagna. 38Ngarud, ti mangibain kaniak ken dagiti saok iti daytoy managbasol ken awanan pammati a kaputotan, ibainto met ti Anak ti Tao inton umay iti dayag ni Amana a kuyogen dagiti nasantoan nga angheles.”
Copyright
Learn More


text:
2009
Ti tawen idi 2009 (MMIX) ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Huebes iti kalendario a Gregoriano (dominikal a letra D), ti maika-2009 a tawen kadagiti panangikeddeng ti Kadawyan a Panawen (CE) ken Anno Domini (AD), ti maika-9 a tawen ti maika-3 a milenio, ti maika-9 a tawen iti maika-21 a siglo, ken ti maika-10 ken maudi a tawen iti dekada ti tawtawen ti 2000.
Dagiti linaon
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Marso 6 – Francis Magalona, Filipino a rapper (naipasngay 1964)
- Hunio 25 – Michael Jackson, kumakanta iti Estados Unidos iti Amerika (naipasngay 1958)
- Agosto 1 – Corazon Aquino, maika-11 a Presidente ti Filipinas (naipasngay 1933)
- Agosto 18 – Kim Dae-Jung, maika-15 a Presidente ti Abagatan a Korea
- Agosto 31 – Eraño Manalo, Iglesia ni Cristo (naipasngay 1925)
- Disiembre 17 – Jennifer Jones, Amerikana nga aktres (naipasngay 1919)
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti 2009 iti Wikimedia Commons


text:
Akinlaud a Hemisperio
Ti Akinlaud a Hemisperio ket ti heograpikal a termino para iti gudua ti Daga ta naisanglad iti laud ti Kangrunaan a Meridiano (a mangballasiw ti Greenwich, Londres, Nagkaykaysa a Pagarian) ken ti daya ti Antimeridiano, ti sabali a gudua daytoy ket tinawtawagan ti Akindaya a Hemisperio.[1]
Iti daytoy a kapanunotan, ti Akinlaud a Hemisperio ket buklen ti Kaamerikaan, dagiti akinlaud a paset ti Europa ken ti Aprika, ti adayo nga akindaya nga ungto ti Rusia, dagiti nadumaduma a teritorio idiay Oceania, ken ti paset ti Antartika, bayat a saan a mangiraman dagiti dadduma nga Is-isla ti Aleutiana iti abagatan a laud ti nangruna a daga ti Alaska.
Ti termino ket masansan a naus-usar iti politikal a retoriko tapno mangibaga laeng ti Amianan ken Abagatan nga Amerika (wenno ti Baro a Lubong) ken dagiti kadenna nga isla; nupay kasta, ti Akinlaud a Hemisperio ket teknikal a mangiraman amin kadagiti teritorio a naibagbaga dita ngato.
Iti maysa a ganetget tapno maipalawag ti Akinlaud a Hemisperio a kas dagiti paset ti lubong a saan a paset ti Daan a Lubong, adda met dagiti proyeksion nga agus-usar ti maika-20 a meridiano laud ken ti diametriko a kasumbangir iti maika-60 a meridiano daya tapno maipalawag ti hemisperio.[2][3] Daytoy a proyeksion ket saan a mangiraman dagiti nangruna a daga ti Europa ken Aprika ken ti bassit a paset ti amianan a daya a Greenland, ngem mangiraman ti ad-adu nga akindaya a Rusia ken Oceania (kasla ti Baro a Selanda).
Ti populasion ti heograpiko anga Akinlaud a Hemisperio ket sumurok iti maysa a bilion.
Ti kangatuan a bantay iti Akinlaud a Hemisperio ket ti Aconcagua iti 6,960.8 metro (22,837 ft). [4]
Pagpagilian kadagiti dua a hemisperio[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti adda dita baba listaan ket dagiti pagilian nga adda kadagiti Akinlaud ken Akindaya a Hemisperio iti Reperensia ti Meridiano ti IERS, iti urnos manipud ti amianan aginggana iti abagatan:
- Nagkaykaysa a Pagarian
- Dinamarka (gapu ti Greenland ken ti Is-isla ti Peroe; ti nangruna a daga ti Dinamarka ket intero a naisanglad iti akindaya a hemisperio).
- Norwega (gapu ti Jan Mayen; ti nangruna a daga ti Norwega ket intero a naisanglad iti akindaya a hemisperio).
- Olanda (Ti is-isla ti Olanda a Karibe ket intero a naisanglad iti kaunegan ti akinlaud a hemisperio bayat a ti Europeano nga Olanda ket intero a naisanglad iti akindaya a hemisperio).
- Pransia
- Espania
- Arhelia
- Mali
- Burkina Faso
- Togo
- Ghana
Ti adda dita baba a listaan ket dagiti pagilian nga adda kadagiti Akinlaud ken Akindaya a hemisperio iti igid ti maika-180 a meridiano, iti urnos manipud ti amianan aginggana ti abagatan:
- Pederasion ti Rusia
- Estados Unidos (is-isla ti Estados Unidos)
- Kiribati
- Tuvalu
- Wallis ken Futuna (Pransia)
- Fiji
Pagpagilian nga adda iti Akinlaud a Hemisperio ngem saan nga iti Kaamerikaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti sumaganad a pagilian ket naisanglad iti ruar ti Kaamerikaan ngem paset wenno intero nga adda iti kaunegan ti Akinlaud a Hemisperio.
- Arhelia
- Amerikano a Samoa (Estados Unidos)
- Burkina Faso
- Kabo Berde
- Is-isla ti Cook (Baro a Selanda)
- Is-isla ti Peroe (Dinamarka)
- Fiji
- Pransia (Metropolitano)
- Gambia
- Ghana
- Greenland (Dinamarka) (nota: heograpiko a paset ti Amianan nga Amerika, ngem politikal a paset ti Europa[5][6])
- Guinea
- Guinea-Bissau
- Islandia
- Irlanda
- Pantar ti Marpil
- Kiribati
- Liberia
- Mali
- Mauritania
- Morocco
- Niue (Baro a Selanda)
- Portugal
- Rusia
- Samoa
- Senegal
- Sierra Leone
- Espania
- Togo
- Tokelau (Baro a Selanda)
- Tonga
- Tuvalu
- Nagkaykaysa a Pagarian
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Britannica
- ^ Olson, Judy M (1997), "Projecting the hemisphere", iti Robinson, Arthur H; Snyder, John P, Panangipada ti proyeksion ti mapa no masapul, Bethesda, MD: Cartography and Geographic Information Society, American Congress on Surveying and Mapping.
- ^ "Western Hemisphere", Merriam-Webster's Geographical Dictionary (maika-3 nga nga ed.), Springfield, MA: Merriam-Webster, 2001, p. 1294.
- ^ "Informe científico que estudia el Aconcagua, el Coloso de América mide 6960,8 metros" [Scientific Report on Aconcagua, the Colossus of America measures 6960,8m] (iti Espaniol). Universidad Nacional de Cuyo. 2012. Naala idi Septiembre 3, 2012.
- ^ http://www.eldey.de/English/sights/neighbours/greenland/greenland.html
- ^ http://www.nationalgeographic.co.uk/faq/geography.html


text:
Botolan, Zambales
Ti Botolan ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Zambales iti Filipinas.
Dagiti linaon
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Botolan ket nabingbingay a politikal iti 31 a barbaranggay.[3]
- Bancal
- Bangan
- Batonlapoc
- Belbel
- Beneg
- Binuclutan
- Burgos
- Cabatuan
- Capayawan
- Carael
- Danacbunga
- Maguisguis
- Malomboy
- Mambog
- Moraza
- Nacolcol
- Owaog-Nibloc
- Paco (Poblacion)
- Palis
- Panan
- Parel
- Paudpod
- Poonbato
- Porac
- San Isidro
- San Juan
- San Miguel
- Santiago
- Tampo (Poblacion)
- Taugtog
- Villar
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Munisipalidad". Zambales Itan, Opisial a website ti Zambales. Naala idi 2012-05-24.
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Zambales". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 11 Agosto 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Zambales". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 11 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
San Agustin, Isabela
Ti San Agustin ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Isabela iti Filipinas.
Dagiti linaon
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti ili ti San Agustin ket nabingbingay a politikal iti 23 a barbaranggay.[2]
- Bautista
- Calaocan
- Dabubu Grande
- Dabubu Pequeño
- Dappig
- Laoag
- Mapalad
- Masaya Centro (Poblacion)
- Masaya Norte
- Masaya Sur
- Nemmatan
- Palacian
- Panang
- Quimalabasa Norte
- Quimalabasa Sur
- Rang-ay
- Salay
- San Antonio
- Santo Niño
- Santos
- Sinaoangan Norte
- Sinaoangan Sur
- Virgoneza
Bautista[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Bautista ket maysa kadagiti baranggay ti San Agustin, Isabela, daytoy a baranggay ket maysa kadagiti kaadaywan a baranggay ti San Agustin. Daytoy a lugar ket adayo iti centro ti San Agustin nupay kasta dagiti tattao nga aggigiyan iti daytoy a baranggay ket naanus da, ngamin babaen ti pannagna da a mapan iti kaasedgan a pagluganan ket naragsak da latta. Daytoy a lugar ket nasina sina iti kada purok, ti masungad a purok ti Bautista ket isu ti Purok 1. Daytoy a purok ket tawtawagen da iti Sidecut wenno Sitio Dapis. Kunada a Sidecut ngamin ta adda iti igid ti pannakaputid na isu a pinanaganan da iti Sidecut. Sitio Dapis kunada met gamin daytoy a purok ket asideg iti Dapis, no kuma parte iti Dapis ket isu uma iti kaadaywan a parte na. Ti Purok 1 ket aglalaok ti tao nga aggigiyan ngamin adda dagiti Ifugao, Ilokano, Kiangan, ken dadduma pay. Daytoy a purok ket isu ti masungad no mapan ka iti centro ti Bautista bale 500 wenno lima gasut pay a metro ti kaadayo na manipud iti daytoy a lugar, ti tattao iti daytoy a lugar ket aglalaok, napintas daytoy a lugar kunak ta dagiti tattao nga aggigiyan ditoy ket napintas ti pannagbiag da, ngamin daytoy a lugar ket adu ti produkto a pagbiagan da, kasla kuma iti mais, saba, pagay, kahoy, kamote a lanot, ken naduma duma pay a klase iti prutas, daytoy a lugar ket alisto ti irarang-ay mo no nagaget ka la ketdi nga agtrabaho,siyempre kadwana iti anus mo, ngamin ti kaadwan nga obra ditoy ket agbingkag.
Daytoy pay a lugar ket makakita ka kadagiti patneng a tattao ngem agtaeng da iti adayu pay a lugar, kuna da dagitoy a tao a kas "Tattao ti Banbantay", nga agpayso ngamin ket agpaminsan da laeng a bumaba idiay bantay. Ti Bautista ket maysa kadagiti kabatnangan a baranggay ti San Agustin, ngamin ket adu ti tattao nga agpatakder ti negosyo da. Ti maysa pay a kangrunaan ditoy ket dagiti pinagadal dagiti ubbing.
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Isabela". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 11 Hulio 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Isabela". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 11 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Friedrich Nietzsche
Ni Friedrich Wilhelm Nietzsche (Oktubre 15, 1844–Agosto 25, 1900) ket maysa a naindaklan a naimpluensia a pilosopo, sikolohia, ken pilologo nga Aleman. Maysa isuna a napeklan a kritiko ti Kristianismo, Utilitarianismo, idealismo nga Aleman, romantisismo nga Aleman, ken ti sapasap a modernidad.
Dakkel ti nagapuananna ket maysa isuna a napateg a pammakauna ti maika-20 a siglo nga existensialismo, maysa a paratignay iti post-structuralismo ken maysa nga impluensia iti postmodernismo.
Nalatak ni Nietzsche kas maysa nga existensialista a filosopo a nangibatad a "natayen ti Dios" ngem nupay kasta daytoy a batad ket maibilang a maysa kadagiti saan a unay a maaw-awatan iti amin a literatura ti maika-19 a siglo. Saan a literal a a pisikal a natayen ti Dios ditoy ngem ketdi dayutoy a panangisao ket maysa a kontroversial a panangibaga ni Nietzsche a ti Dios ket naikupinen iti biag ti kaaduan a tattao uray saanda a madmadlaw. Ti "pannakatay ti Dios" ket maysa a wagas a panangideklara a dagiti tao ket didan mamatpati iti urnos ti sangkataw-an. Ti ipapatay ti Dios, segun ken ni Nietzsche, ket saan laeng a panangiwaksi iti urnos a cosmic wenno pisikal ngem ketdi panangiwaksi met kadagiti naan-anay a tagipatgen, ti panangiwaksi iti pammati iti maysa nga objetibo ken sanglubongan a morales a linteg. Mangitunda daytoy iti nihilismo ket isu ti inobra ni Nietzsche ti mangsapul iti solusion tapno maadal manen dagiti fundacion dagiti naintaoan a tagipatgen.


text:
Lasam, Cagayan
Ti Lasam ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Cagayan iti Filipinas. Ti pinakasentro ti Lasam ket mapattapatta a 13 a kilometro, dua degrado iti abagatan nga lumaud iti Rangtay Magapit, 68 a kilometro manipud iti Siudad ti Tuguegarao no ballasiwen ti Karayan Cagayan ket sumalpot iti ili ti Gattaran, Cagayan. Ngem no talaytayen iti nailian a kalsada a Lasam-Logac-Magapit ket daliasaten ti aganay a sangagasut ket innem a kilometro tapno madanon ti Siudad ti Tuguegarao. Kaabay ti Lasam iti amianan-a-daya ti ili ti Lal-lo, iti amianan-a-laud ti Allacapan, ken Flora, Apayao iti met daya ket ti Karayan Cagayan ken ti ili Gattaran, iti abagatan ket ti ili Santo Niño, ken iti abagatan-a-laud ti ili ti Rizal.
Ti Lasam ket napartuat idi 1950 manipud kadagiti baranggay ti Gattaran, Cagayan iti laud ti Karayan Cagayan.[4]
Addaan ti ili ti Lasam iti saksakup a dagdaga a 234 pakuadrado a kilometro wenno 23,400 nga ektaria.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti ili ti Lasam ket nabingbingay a politikal iti 30 a barbaranggay.[2]
- Aggunetan
- Alannay
- Battalan
- Cabatacan East
- Cabatacan West
- Calapangan Norte
- Calapangan Sur
- Callao Norte
- Callao Sur
- Cataliganan
- Centro 01
- Centro 02
- Centro 03
- Finugo Norte
- Gabun
- Ignacio b. Jurado
- Magsaysay
- Malinta
- Minanga Norte
- Minanga Sur
- Nabannagan East
- Nabannagan West
- New Orlins
- Nicolas Agatep
- Peru
- San Pedro
- Sicalao
- Tagao
- Tucalan Passing
- Viga
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Cagayan". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 11 Hulio 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Ti tignay a panagpartuat ti ili ti Lasam idiay probinsia ti Cagayan". LawPH.com. Naala idi 2011-04-09.
- ^ "Probinsia ti Cagayan". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 11 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Andrew Johnson
Ni Andrew Johnson (Disiembre 29, 1808 – Hulio 31, 1875) ket isu idi ti Maika-17 a Presidente iti Estados Unidos (1865–1869). A kas ti Bise Presidente iti Estados Unidos idi 1865, isu ket simmaruno a presidente kalpasan ti panakapapatay ni Abraham Lincoln. Ni Johnson ket isu idi ti nagtakem ti rugi ken nasuppiatan a Panagpatakder manen a panawen iti Estados Unidos kalpasan ti Sibil a Gubat ti Amerikano. Dagiti panagpatakder manen nga annuroten ni Johnson ket napaay a mangidegdega kadagiti karbengan dagiti Nawayaan a tagabu, ken isu ket nabileg a rinaut ti politiko a nanipud kadagiti Republikano, a nagpatinggaan daytoy ti panakaidarumna babaen ti Kamara dagiti Pannakabagi ti Estados Unidos; ngem isu ket pinakawan laeng babaen ti Senado ti E.U..
Ni Johnson, ket napanglaw a naipasngay ken iti Eskosen ken Irlandes a kaputotan, isu ket nagbalian nga agturay a mannait ket binukbukodanna ti nagadal, nagasawa ken nagannak ti lima. Isu ket nagserbi a kas konsehal ken kas Mayor iti Greeneville, Tennessee ken nagtugaw iti kamara iti Tennessee a lehislatura. Isu ket nagtugaw ti lima a nagsasaruno a termino iti Kamara dagiti Pannakabagi ti Estados Unidos ken dua a termino a kas Gobernador iti Tennessee, iti amin a kas maysa a Demokratiko. Ti signatura ken ken kinaykayatanna a lehislatibo iti estado ken pederal ket ti panakairuar iti Panagtagikua ti Daga a Tignay.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Amerikano a Presidente: Andrew Johnson: Biag ti Pamilia". Miller a Sentro iti Publiko a Panakibiang idiay Unibersidad iti Virginia. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi Abril 29, 2009. Naala idi Mayo 26, 2009.
- ^ Milton, George Fort (1930). Ti Tawen iti Gura: Andrew Johnson ken Ti relihion dagiti Radikal. New York: Coward-McCann. p. 80-790. ISBN 1-4179-1658-3. OCLC 739916.
As for my , daytoy ket doktrina ti Biblia, a kas naisursuro ken naisansanay babaen ni Hesukristo.


text:
Panaglupos
Iti biolohia, ti panaglupos ket isu ti pamay-an a panagregreg ti maysa a parte ti bagi (masansan ngem saan akankanayon a ti akin-ruar a tuon wenno abbong), mabalin a kadagiti naisangayan a tiempo ti tawen, wenno kadagiti naisangayan a puntos ti siklo ti biagna.
Ti panaglupos ket mabalin a makairaman ti epidermis (kudil), dutdot, buok, lana), wenno dadduma pay ng aakin-ruar a tuon. Kadagiti dadduma a sebbangan, dagiti dadduma parte ti bagi ket mabalinda pay nga itinnag, kas pagarigan, dagiti payak kadagiti dadduma nga insekto. Ti kas pagarigan ket mairaman dagiti daan a dutdot dagiti billit, dagiti daan buok dagiti mamalia (naipangpangruna dagiti aso ken dadduma pay a canidae), daan a kudil dagiti reptilia, ken ti intero nga akin-ruar a rurog daditi artropoda.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Panaglupos iti Wikimedia Commons
- Panaglupos ti Manok ken dadduma pay a billit


text:
Tagbilaran
Ti Siudad ti Tagbilaran ket maysa a maika-3 a klase a siudad iti probinsia ti Bohol iti Filipinas. Ti siudad ket isu pay ti kapitolio ti probinsia ti Bohol.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Siudad ti Tagbilaran ket nabingbingay a politikal iti 15 a barbaranggay.[2]
- Bool
- Booy
- Cabawan
- Cogon
- Dao
- Dampas
- Manga
- Mansasa
- Poblacion I
- Poblacion II
- Poblacion III
- San Isidro
- Taloto
- Tiptip
- Ubujan
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Bohol". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 6 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Bohol". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 6 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Ferdinand Marcos
- Para iti dadduma pay a kaipapanan wenno artikulo maipapan iti Ferdinand Marcos, kitaen ti Ferdinand Marcos (panangilawlawag).
Ni Ferdinand Edralin Marcos (Septiembre 11, 1917–Septiembre 28, 1989), maysa nga Ilokano, ti maikasangapulo a Presidente ti Filipinas a nagserbi manipud idi 1965 agingga iti 1986. Nagbalin a diktador idi mangrugi iti maikadua a panagakemna iti kinapresidente tapno maiturayanna ti pagilian, babaen ti panangipaulogna iti Linteg Militar idi 1972 ken panangipasdekna iti "Baro a Kagimongan" (Ingles: New Society), (Tagalog: Bagong Lipunan). Ngem napatakkias ni Marcos iti puesto idi 1986 babaen ti Rebolusion iti Edsa kalpasan a nagrebelde ti dua nga Ilokano a nangangato nga opisial ti turay, ti Ministro ti Salaknib a ni Juan Ponce Enrile ken Heneral Fidel V. Ramos, ket kimmapponda kenni Corazon Cojuangco Aquino (balo ni dati a Senador Benigno S. Aquino a napapatay idi 1983), a nagbalin a presidente kalpasanna.
Naipasngay ni Marcos idiay Sarrat, Ilocos Norte, anak da Mariano Marcos ken Josefa Edralin. Idi 1937, bayat ti panageskuelana iti kinaabogado idiay Universidad ti Filipinas, naidarum ni Marcos ta napabasol a nangpapatay ken ni Diputado Julio Nalundasan, maysa a karibal ni tatangna a Mariano iti politika. Naibalud idi Nobiembre 1939, ngem nagkiddaw iti Korte Suprema iti Filipinas a depensaanna a bukod ti bagina, ket nangabak iti kasona iti sumaruno a tawen.
Nagturpos idiay Unibersidad iti Filipinas, ken nakaala iti kangatuan nga average iti panag-eksamen para kinaabogado (bar) iti Filipinas idi 1940.
Iti ud-udi a paset ti Maikadua a Sangalubongan a Gubat, nagserbi ni Marcos a soldado iti Siiigam a Buyot iti Filipinas. Kalpasan ti gubat, nagbalin a katulongan ni Presidente Manuel Roxas manipud 1946 agingga iti 1947, ken miembro pay iti Kamara dagiti Pannakabagi (1949-59), ken kas senador (1963-65) a nangidauluanna iti Senado iti Filipinas kas presidente. Idi 1954, nagkasarda kenni Imelda Romualdez, maysa a Bisayana a tubo iti Leyte, a timmulong ken ni Marcos iti naballigi a panagkampaniana para iti presidente.
Kalpasan a saan nga innaganan ti Partido Liberal ni Marcos a kas opisial a kandidatoda para iti presidente, immakar isuna iti Partido Nacionalista, a nangpili kenkuana a kandidatoda a kadua ni Fernando Lopez a para iti bise presidente. Inabakda ti situtugaw idi a pangulo ken kandidato manen a ni Diosdado Macapagal kasta met ti para bise presidente a ni Genaro Magsaysay, iti eleksion idi 1965.


text:
Sarangani
Ti Sarangani ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti rehion ti SOCCSKSARGEN iti Mindanao. Ti kapitoliona ket ti ili ti Alabel. Kabeddengna dagiti probinsia ti Abagatan a Cotabato iti amianan ken ti Davao del Sur iti daya. Iti abagatanna ket ti Baybay Celebes.
Dagiti linaon
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Sarangani iti 7 nga ili.
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti daulo ti probinsia: Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno, Siudad ti Quezon- Naala idi 12 Pebrero 2013
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016


text:
Escalante, Negros Occidental
Ti Siudad ti Escalante ket maysa a maika-4 a klase a siudad iti probinsia ti Negros Occidental iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Siudad ti Escalante ket nabingbingay a politikal kadagiti 21 a barbaranggay.[2]
- Alimango
- Balintawak (Pob.)
- Magsaysay (Binabongol)
- Binaguiohan
- Buenavista
- Cervantes
- Dian-ay
- Hacienda Fe
- Jonobjonob
- Japitan
- Langub
- Libertad
- Mabini
- Malasibog
- Paitan
- Pinapugasan
- Old Poblacion
- Rizal
- Tamlang
- Udtongan
- Washington
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Negros Occidental". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 3 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Negros Occidental". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 3 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Tanudan, Kalinga
Ti Tanudan ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Kalinga iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti ili ti Tanudan ket nabingbingay a politikal iti 16 a barbaranggay.[2]
- Anggacan
- Babbanoy
- Dacalan
- Gaang
- Lower Mangali
- Lower Taloctoc
- Lower Lubo
- Upper Lubo
- Mabaca
- Pangol
- Poblacion
- Upper Taloctoc
- Anggacan Sur
- Dupligan
- Lay-asan
- Mangali Centro
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Kalinga". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 11 Hulio 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015] (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Kalinga". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 11 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Confucius
Ni Confucius (551–479 BCE)[1] ket maysa idi nga Insik a manursuro, editor, politiko, ken pilosopor ti Primabera ken Otonio a paset ti panawen ti Insik a pakasaritaan. Ti pilosopia ni Confucius nangiyunay-unay ti personal ken gobarnamental a moralidad, kinaagpayso ken dagiti sosial a pannakibiang, hustisia ken kinapasnek. Dagiti simmursurot kaniana ket nakaibinglayda kadagiti dadduma nga eskuela idi las-ud ti Sangagasut nga Es-eskuela ti Panunot a panawen ngem isuda ket napasardeng a maiparabor dagitiLegalistas idi las-ud ti Qin a Dinastia. Kalpasan ti panagballigi ti Han iti Chu kalpasan ti panakarebba tif Qin, dagiti kapanunotan ni Confucius ket nakagun-od ti opisial a panakakayat ken kaaduan a naiparparang-ay iti sistema a naamammoan a kas ti Confucianismo.
Ni Confucius ket tawidan a naipammadayawan a nagsurat wenno nagurnos kadagiti adu a Insik a klasiko a testo a mairaman kadagiti amin a Lima a Klasiko, ngem dagiti moderno nga eskolar ket nagan-annadda a mangidakdakamat ti naisangsangayan a panagipatalgedan kenni Confucius . Dagiti aporismoa maipanggep kadagiti sursurona ket naurnong idiay Analeta, ngem kadagiti adu laeng tawtawen kalpasan ti ipupusayna.
Dagiti pamunganayan ni Confucius ket adda dagiti nakaibatayn ti sapasapa nga Insik a tawidan ken pammati. Isu ket nangikampeon ti napigsa a kinatulnog iti pamilia, panagraem kadagiti puonan, panarespeto kadagiti manakman babaen dagiti annakda (ken iti tawidan a pannakaipatarus) ti asawa a lallaki baben dagiti asawada. Isu ket nangisingasing pay a ti pamilia a kas batayan ti umno a gobierno. Isu ket nnagiyunayunay ti nadayeg a naamammoan a pamunganayan ti "Saanmo nga aramiden dagiti saamo a kayat a maramid kenka", ti maysa a nasapa bersion ti Nabalitokan nga Alagaden.
Dagiti paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Confucius iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Confucius iti Wikiquote (Ingles)
Dagiti obra a mainaig kenni Confucius iti Wikisource (Ingles)


text:
Init
Ti Init ket isu ti bituen iti tengnga iti Sistema a Solar. Daytoy ket gangani a nagtimbukel ken nabuklan ti napudot a plasma a nailaga kadagiti magnetiko a lugar.[10][11] Addaan ti diametro ti agarup a 1,392,000 km, agarup a 109 a dakdakkel ngem ti Daga, ken addaan ti masa a (agarup a 2×1030 kilograms, 330,000 a dakdakel ngem ti daga) a mangbukel daytoy ti agarup a 99.86% iti dagup a masa iti Sistema a Solar.[12] Ti panaka-kimiko, agarup a tallo a pagkatlo iti masa ti Init ket nabuklan iti Hidróheno,a dagiti nabati ket kaaduan a helio. Dagiti nabati (1.69%, nupay kasta daytoy ket agarup a 5,628 a dakdakkel ngem ti masa ti Daga) ket binuklan dagiti nadagsen nga elemento, a mairaman ti Oksíheno, karbon, neon ken landok, ken dadduma pay.[13]
Ti nailangitan a panakaidasig ti Init, a naibatay ti espektral a klase, ket G2V, ken di-pormal a nainaganan a kas ti duyaw nga ansisit, gapu ta ti makita a panagsilnagna ket kapigsaan iti duyaw a berde a paset iti espektro ken ngem nupay kasta ti marisna ket puraw, manipud ti rabaw ti Daga daytoy ket agparang a kas duyaw gapu ti atmospera a panakaiwarwaras iti asul a lawag.[14][15] Iti espektral a klase nga etiketa, ti G2 ket mangitudo ti bukodna a rabaw a temperatura iti agarup a 5778 K (5505 °C), ken ti V a mangitudo ti Init, a kasla kapada dagiti bitbituen, ket maysa a nangruna a panagsasaruno a bituen, ken isu a daytoy ket agaramid ti bukodna nga enrhia babaen ti nuklear a panaglunag iti hidroheno nga nuklei inti helio. Iti bugasna, ti Init ket aglunag kadagiti 620 a riwriw a metriko a tonelada iti hidroheno iti tunggal maysa a segundo. Naikapanunutan idi dagiti astronomo a daytoy ket maysa a bassit ken saan a naisangyan a bituen, ti Init tattan ket naikapanunutanen a naranraniag iti agarup a 85% kadagiti amin a bituen iti Nagririmpuok a Bitbituen nga ariwanas, a kaaduan kadagitoy ket dagiti nalabbaga nga ansisit.[16][17] Ti patingnga a kadakkel iti init ket +4.83; nupay kasta, a kas ti kaasitgan a bituen iti Daga, ti Init ket isu ti karaniagan a banag iti langit nga adda iti nalawag a kadakkel iti −26.74.[18][19] Ti napudot a korona ti Init ket agnaynayon a dumakdakkel idiay tangatang a daytoy ket agparpartuat ti solar nga angin, maysa daytoy a waig dagiti nakarga a partikula a gumayat idiay heliopause kadagiti agarup a 100 nga astronomicko a paset. Ti labutab iti interestelar a pamay-an a pinorma babaen ti solar nga angin, ti heliospera, ket isu ti kadakkelan nga agnanayon a patakder idiay Sistema a Solar.[20][21]
Ti Init ket agdama nga agbanbaniaga babaen ti Lokal nga Interestelar nga Ulep iti sona ti Lokal a Labutab, iti kaunegan ti barakus iti Orion nga Ima iti Nagririmpuok a Bitbituen nga ariwanas. Kadagiti 50 a kaasitgan a nailangitan a sistema iti uneg ti 17 a lawag a tawtawen manipud ti Daga (a ti kaasitgan ket ti nalabbaga nga ansisit a nanaganan ti Proxima Centauri iti agarup a 4.2 a lawag a tawtawen a kaadayo), ti Init ket maikapat ti ranggo babaen ti masa.[22] Ti Init ket palikmutenna ti tengnga iti Magririmpuok a Bitbituen iti kaadayo kadagiti agarup a 24,000–26,000 lawag a tawen manipud ti galaktiko a sentro, a mangleppas ti maysa nga agpakanawan a panaglikmuta, a kas makita manipud kadagiti galaktiko nga amianan nga ungto, iti agarup a 225–250 a riwriw a tawtawen. Gapu ta ti ariwanas tayo ket aggungunay iti respeto iti kosmiko a mikroonda a radiasion ti lugar iti likud (CMB) iti turong iti konstelasion a Hidra iti kapardas iti 550 km/s, ti pagbanagan a kapardas ti Init a mainaig iti CMB ket agarup a 370 km/s iti turong iti Abut wenno Leo.[23]
Ti natimbengan a kaadayo iti Init manipud ti Daga ket agarup a 149.6 a riwriw a kilometro (1 AU), ngem ti kaadayo ket agdumaduma no ti Daga ket aggunay manipud ti perihelion iti Enero aginggana ti aphelion iti Hulio.[24] Iti daytoy a natimbengan a kaadayo, ti lawag ket agbaniaga manipud ti Init aginggana ti Daga iti agarup a 8 minutos ken 19 a segundo. Ti enerhia iti daytoy a lawag ti init ket agsuporta kadagiti gangani amin a kita ti biag iti Daga babaen ti potosintesis,[25] ken mangiturong ti klima ken tiempo iti Daga. Ti dakkel a panakaapekta ti Init iti Daga ket nabigbiganen manipud kadagidi prehistoriko a panawen, ken ti Init ket naipanunutan babaen kadagiti nadumaduma a kultura a kas maysa a dios. Ti napudno a sientipiko a panakaawat iti Init ket nabuntog ti panakarang-ayna, ken nasapsapa ngem ti maika-19 a siglo nga adu dagiti nalatakan a sientista ket addada iti bassit a panakaammo iti maipapan ti bagi a panakabukel ken taudan ti enerhia ti Init. Daytoy a panakawat ket agdama pay ti panagrangrang-ayna; adu pay dagiti naumaduma nga anomalia tatta nga aldaw iti tignay ti Init a saan pay a naipalpalawagan.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b c d e f g h i j k l m n o Williams, D. R. (2004). "Pudno a Pagalagadan ti Init". NASA. Naala idi 2010-09-27.
- ^ Asplund, M.; Grevesse, N.; Sauval, A. J. (2006). "Ti baro a kaadu ti solar - Paset I: ti panagpalpaliiw". Komunikasion iti Asteroseismolohia. 147: 76–79. Bibcode:2006CoAst.147...76A. doi:10.1553/cia147s76.
- ^ "Eclipse 99: Dagiti Agnanayon a Masalsaludsod". NASA. Naala idi 2010-10-24.
- ^ Hinshaw, G.; et al. (2009). "Five-yaer Wilkinson Microwave Anisotropy Probe observations: data processing, sky maps, and basic results". The Astropisikal a Warnakan Dagiti suplemento a Serye. 180 (2): 225–245. Bibcode:2009ApJS..180..225H. doi:10.1088/0067-0049/180/2/225.
- ^ a b c d e f g h i j k l "Eksplorasion ti Sistema Solar: Dagiti planeta: Init: Dagiti kinapudno ken Bilbilang". NASA. Naiyarkibo manipud iti ti kasisigud idi 2008-01-02.
- ^ Ko, M. (1999). Elert, G., ed. "Densidad iti Init". The Physics Factbook.
- ^ "Dagiti prinsipio iti Espektroskopia". Unibersidad iti Michigan, Departamento ti Astronomia. 30 Agosto 2007.
- ^ a b Seidelmann, P. K.; et al. (2000). "Report Of The IAU/IAG Working Group On Cartographic Coordinates And Rotational Elements Of The Planets And Satellites: 2000". Naala idi 2006-03-22.
- ^ "Dagiti Kangrunaan nga Estadistika ti Init". Stanford Solar Center. Naala idi 2008-07-29., citing Eddy, J. (1979). Ti Baro nga Init: Dagiti Solar a Nagbanagan Manipud ti Skylab. NASA. p. 37. NASA SP-402.
- ^ "Kasano ti katimbukel ti Init?". NASA. 2 Oktubre 2008. Naala idi 7 Marso 2011.
- ^ "Dagiti immuna nga STEREO nga imahen iti Intero nga Init". NASA. 6 Pebrero 2011. Naala idi 7 Marso 2011.
- ^ Woolfson, M (2000). "Ti nagtaudan ken ebolusion iti sistema solar". Astronomia ken Heopisika. 41 (1): 1.12. doi:10.1046/j.1468-4004.2000.00012.x.
- ^ Basu, S.; Antia, H. M. (2008). "Helioseismolohia ken Solar a Kaadu". Dagiti Reporta ti Pisika. 457 (5–6): 217. arXiv:0711.4590. Bibcode:2008PhR...457..217B. doi:10.1016/j.physrep.2007.12.002.
- ^ "Sun". World Book. NASA. Naala idi 2009-10-31.
- ^ Wilk, S. R. (2009). "Ti Duyaw nga Init a Paradoha". Dagiti Optiko ken Potonika a Damdamag: 12–13.
- ^ Than, K. (2006). "Nagkamali dagiti astronomo: Kaaduan kadagiti Bituen ket Agmaymaysa". Space.com. Naala idi 2007-08-01.
- ^ Lada, C. J. (2006). "Panakaaduan dagiti nailangitan ken ti immuna a aramid ti masa: Kaaduan kadagiti Bituen ket Agmaymaysa". Astropisikal a Sursurat ti Warnakan. 640 (1): L63–L66. arXiv:astro-ph/0601375. Bibcode:2006ApJ...640L..63L. doi:10.1086/503158.
- ^ Burton, W. B. (1986). "Dagiti nailangitan a parametro". Dagiti Repaso ti Limbang a Siensia. 43 (3–4): 244–250. Bibcode:1986SSRv...43..244.. doi:10.1007/BF00190626.
- ^ Bessell, M. S.; Castelli, F.; Plez, B. (1998). "Modelo ti tangatang iti nalawa a bedbed dagiti maris, bolometriko a panagtarimaan ken panaglalibrasion ti temperatura para kadagiti O–M a bituen". Astronomia ken Astropisika. 333: 231–250. Bibcode:1998A&A...333..231B.
- ^ "Ti maysa a Bituen nga Adda dagiti dua nga Amianan nga Ungto". Science @ NASA. NASA. 22 Abril 2003.
- ^ Riley, P.; Linker, J. A.; Mikić, Z. (2002). "Panagmodelo ti heliosperiko ti agdama a sabanas: Dagiti panagdumaduma ti Solar a siklo" (PDF). Warnakan iti Heopisikal a Panagsukisok. 107 (A7): SSH 8–1. Bibcode:2002JGRA.107g.SSH8R. doi:10.1029/2001JA000299. CiteID 1136.
- ^ Adams, F. C.; Laughlin, G.; Graves, G. J. M. (2004). "Dagiti Nalabbaga nga Ansisit ken ti Gibus iti Nagruna a Panagsasaruno" (PDF). Revista Mexicana de Astronomía y Astrofísica. 22: 46–49. Bibcode:2004RMxAC..22...46A.
- ^ Kogut, A.; et al. (1993). "Dipole nga Anisotropia iti COBE a Paggiddiatan dagiti Mikroonda a Radiometro dagiti Immuna a Tawen a Mapa". Astropisiko a Warnakan. 419: 1. arXiv:astro-ph/9312056. Bibcode:1993ApJ...419....1K. doi:10.1086/173453.
- ^ "Equinoxes, Solstices, Perihelion, ken Aphelion, 2000–2020". Obserbatori ti marina ti Estados Unidos. 31 Enero 2008. Naala idi 2009-07-17.
- ^ Simon, A. (2001). TI Pudno a Siensia a Naggapuan dagiti X-a Papeles : Dagiti mikrobio, dagiti layap, ken dagiti mutante. Simon ken Schuster. pp. 25–27. ISBN 0-684-85618-2.


text:
Patatas
Ti patatas ket maysa a naalmidon, a rutongrutongan a maapit manipud ti tinawena Solanum tuberosum ti Solanaceae a pamilia (naam-ammuan pay a kas ti linong ti rabii). Ti lubong ket mabalin a mangitudo ti daytoy a mula a kas ti makan a rutongrutongan. Idiay rehion ti Andes, addad dagiti mataltalon nga asideg a makaikabagian a sebbangan ti patatas. Dagiti patatas ket naipayamammo ti ruar ti rehion ti Andes idi masakbayan ti uppat a siglo, ken daytoy ket nagbalinen a naipangpangruna a paset a panaglutluto ti sangalubongan. Daytoy ti maikapat a kadakkelan a maapapit a makan iti lubong, kalpasan ti pagay, trigo ken mais.[1] Ti nabayag a panagipenpen ti patatas ket makasapul ti naipangpangruna a panagtaripatu iti nalaiis a kamalig.[2]
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Internasional a Tawen ti Patatas 2008 – Ti patatas" (PDF). Makan ken Agrikultural nga Organisasion ti Nagkaykaysa a Pagpagilian. 2009. Naala idi 26 Oktubre 2011.
- ^ Panagipenpen ti Patatas, pateg ti Panagpreserba: Kohli, Pawanexh (2009). "Panagipenpen ti Patatas ken pateg ti Panagpreserba: Dagiti batayan" (PDF). Crosstree Techno-visors.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Patatas iti Wikimedia Commons
Midia a mainaig iti Patatas iti Wikimedia Commons
Midia a mainaig iti Dagiti patatas iti Wikimedia Commons


text:
1Dakayo nga annak, agtulnogkayo kadagiti nagannak kadakayo, ta daytoy ti maiparbeng nga aramidenyo. 2“Dayawem da amam ken inam,” kuna ti umuna a bilin a napakuyogan iti kari, 3“tapno aglak-amka iti amin nga imbag ket atiddog ti biagmo ditoy daga.” 4Dakay a nagannak, dikay agsao wenno agaramid kadagiti banag a mamataud iti panagpungtot dagiti annakyo kadakayo. Padakkelenyo ketdi ida iti nakristianoan a pannakadisiplina ken pammagbaga. 5Dakay a tagabu, agtulnogkayo a sipapasnek kadagiti appoyo ket agraemkayo kadakuada. Aramidenyo daytoy a naimpusoan a kasla ni Cristo ti pagserserbianyo. 6Aramidenyo daytoy saan la a no kumitkitada kadakayo tapno maay-ayoda kadakayo. Ngem kas tagabu ni Cristo, aramidenyo ketdi ti pagayatan ti Dios iti amin a pusoyo. 7Ngarud, kas tagabu, aramidenyo a siraragsak dagiti trabahoyo a kasla ti Apo ti pagserserbianyo, a saan ket a dagiti appoyo. 8Tagabuka man wenno siwawaya, masiguradom a gunggonaanto ti Apo ti tung-gal tao iti naimbag nga aramid-na. 9Dakayo nga appo, kasta met koma ti umno a pannakilangenyo kadagiti tagabuyo. Isardengyon a butbutngen ida. Laglagipenyo a dakayo ken dagiti tagabuyo, agpapadakayo nga agserserbi iti maymaysa nga Apo sadi langit nga awan ti idumdumana. 10Kamaudiananna, agbalinkay a natibker iti pannakikaysayo iti Apo ken iti nabileg a pannakabalinna. 11Ikawesyo ti amin a kabal nga ited ti Dios tapno mabalinyo a sarangten dagiti pangallilaw ti Diablo. 12Saan a dagiti tattao ti kagubgubattayo, no di ket ti armada dagiti demonio iti tangatang, dagiti agturay, dagiti pannakabalin ken dagiti didiosen wenno espiritu a pagdaydayawan dagiti tattao iti daytoy dakes a panawen. 13Ngarud, ikabilyo ti salaknib nga inted kadakayo ti Dios! Iti kasta, inton dumteng ti dakes nga aldaw, mabalinyonto a sarangten ti kabusor, ket kalpasan ti pannakigubatyo, addakayto pay laeng a nakatakder a sisasagana iti irarautna ma-nen. 14Ngarud, sisasaganakayo koma latta. Aramatenyo a pannakabarikesyo ti kinapudno, ti kinalinteg a kas kabal a salaknibyo 15ken ti gagaryo a mangipakaammo iti Naimbag a Damag ti talna a pannakasapatosyo. 16Mainayon kadagitoy, alaenyo pay ti pammati a pannakakalasagyo, ta iti daytoy, maiddepyonto ti amin a dumardarang a pana nga ibiat kadakayo ti Managdakdakes. 17Awatenyo met ti pannakaisalakan a pannakahelmetyo ken ti sao ti Dios nga ited ti Espiritu a pannakakampilanyo. 18Agkararagkayo bayat ti panangaramidyo kadagitoy ket iti panagkararagyo, dawatenyo a tulongannakayo ti Dios. Aniaman nga aramidenyo, agkararagkayo kas idalan ti Espiritu. Gapu iti daytoy, agsalukagkayo ket dikayo maupay. Kanayon nga idawdawatanyo dagiti amin a tattao ti Dios. 19Idawdawatandak met nga ikkannak ti Dios iti mensahe inton nakasaganaak nga agsao tapno naturedak a mangipakaammo iti palimed ti ebanghelio. 20Maipuon iti daytoy nga ebanghelio, maysaak a pannakabagi ni Jesu-Cristo nupay sibabaludak. Idawdawatyo a naturedak a mangipakaammo iti daytoy, kas rebbengko nga aramiden. 21Ipakaammonto kadakayo ni Tikico ti amin a damag maipapan kaniak tapno maammoanyo ti kasasaadko. Napateg a kabsattayo ni Tikico ken mapagtalkan nga adipen iti trabaho ti Apo. 22Daytoy ti gapuna nga ibaonko nga umay kadakayo—tapno ibagana kadakayo ti kasasaadmi amin, ket iti kasta, pumigsa ti pakinakemyo. 23Sapay koma ta ited ti Dios Ama, kasta met ni Apo Jesu-Cristo, ti talna ken ayat a buyogen ti pammati kadagiti amin a kakabsat. 24Sapay koma ta adda ti parabur ti Dios kadagiti amin a di agressat ti panagayatna ken ni Apotayo a Jesu-Cristo.
Copyright
Learn More


text:
Arado
Ti arado ket maysa a ramit (wenno makina) nga inus-usar iti panagtalon ti daga para iti panangisagana ti panagmula. Dagiti arado ket mabalin a guyoden babaen dagiti ayup a kas dagiti baka, nuang kabalio, kamelio wenno babaen ti traktor. Ti arado ket mabalin a naaramid iti tarikaro,landok wenno paslep. Daytoy ket isun ti kangrunaan nga intrumento para kadagiti kaaduan a nairehistro a pakasaritaan, ken mangirepresenta ti maysa kadagiti kangrunaan a panagrang-ay iti agrikultura.
Ti kangrunaan apanggep ti panagarado ket ti panagkali ti akin-ngato a tuon ti daga, tapno maiyeg dagiti baro a kinalames iti rabaw, bayat a maikali dagiti ruot, dagiti tidda ti dati nga apit, ken dagiti bukel ti apit ken ruot, ken mangpalubos kadagitoy a marungsot. Daytoy ket mangited pay ti nawaya ti bukel a banag a agmulaan dagiti sabali nga apit.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Wainwright, Raymond P.; Wesley F. Buchele; Stephen J. Marley; William I. Baldwin (1983). "A Variable Approach-Angle Moldboard Plow". Transactions of the ASAE. 26 (2): 392–396. Naala idi Pebrero 14, 2013.
- "Ti Nasapa a Panagarado idiayken Kronolohia ti Panagarado kadagiti Baggiing", Hill, P. ken ni Kucharski, K. in Transactions of the Dumfriesshire and Galloway Natural History and Antiquarian Society, Vol. LXV, 1990, pp 73–83.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Nanchinadu: Harbinger of Rice and Plough Culture in the Ancient World babaen ni Dr. V. Sankaran Nair
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Arado iti Wikimedia Commons
- Ti Rotherham ng aArado – ti immuna a nagballigi a landok nga arado
- Pakasaritaan ti landok nga arado – aa kas naparang-ay ni John Deere idiay Estados Unidos


text:
Qin Shi Huang
Ni Qin Shi Huang (Wade-Giles: Chin Shih Huang; Insik: 秦始皇; 259 BC – 210 BC;[1][2] personal name: Zhao Zheng (Wade-Giles: Chao Cheng; Insik: 趙政);[3] nagan iti klasiko nga Insik: (趙正) ket isu idi ti ari ti Insik nga Estado ti Qin manipud idi 246 BC aginggana idi 221 BC, idi las-ud ti Paset ti panawen dagiti Naggugubat nga Estado.[4] Isu ti nagbalin nga immuna nag emperador ti nagkaykaysa a Tsina idi 221 BC.[4] Isu ket nagturay aginggan idi pimmusay idi 210 BC iti tawen a 49.[5]
Isu ket tinawtawgann ti bagina a kas ti Umuna nga Emperador (Insik: 始皇帝, Shǐ Huángdì) kalpasan ti panagkaykaysa ti Tsina, Ni Qín Shǐ Huáng ket maysa anangruna a pigura iti Insik a pakasaritaan, a nagiyeg ti gangani a dua a milenio nga imperial a panagturay. Kalpasan ti panakaykaysa ti Tsina, ken ti nagruna nga agbalbalakad kaniana a ni Li Si ket nangiruar kadaiti kangrunaan a reporma ti ekonomiko ken politikal a sistema.[4] Isu ket nangipatakder kadagit idaddakkel a gandat, a m,airaman ti panangipatakder ken panagkaykaysa kadagiti nadumaduma a a paset ti Nalatak a Diding ti Tsina, ti nadayeg tattan a kadakkel ti siudad a mausoleum a ginuargardian babaen dagit kasla tao a kadkkel a Terakota aBuyot, ken ti dakkel a kalsada a sistema, a nakatayan dagiti adu a tao.[5]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Emperador Qin Shi Huang -- Immuna nga Emperador ti Tsina". TravelChinaGuide.com. Naala idi 2007-09-10.
- ^ Wood, Frances. (2008). Immuna nga Emperador ti Tsina ken dagiti Terakota a Mannakigubatna. Macmillan publishing. ISBN 0-312-38112-3, ISBN 978-0-312-38112-7. p 2.
- ^ At the time, female members used ancestral name and male members used clan name. 光明日报.趙正書.北大西汉竹书:发现已亡佚李斯《苍颉篇》,书中称秦始皇和秦二世为“秦王赵正(政)”,“秦王胡亥”
- ^ a b c Duiker, William J. Spielvogel, Jackson J. Edision: 5, nailustrado. (2006). Pakasaritaan ti Lubong: Tomo I: To 1800. Thomson Higher Education publishing. ISBN 0-495-05053-9, ISBN 978-0-495-05053-7. pg 78.
- ^ a b Ren, Changhong. Wu, Jingyu. (2000). Panakaipatakder ken Panakatnag ti Qin a Dinastia. Asiapac Books Pte Ltd. ISBN 981-229-172-5, ISBN 978-981-229-172-1.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Qin Shi Huang iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Qin Shi Huang iti Wikiquote (Ingles)


text:
Pagudpud, Ilocos Norte
Ti Pagudpud ket maysa a maikapat a klase nga ili iti probinsia ti Ilocos Norte iti Filipinas. Maysa nga ili iti igid ti baybay, masarakan ti Pagudpud iti akin-amianan unay a murdong ti Ilocos Norte, adda ti Baybay Abagatan a Tsína iti laud ken amiananna. Sigud a paset ti ili ti Bangui, napagbalin a kas maysa nga agwaywayas nga ili ti Pagudpud idi Pebrero 5, 1954.
Nalatak ti Pagudpud kadagiti aplayana a naaplagan iti puraw a kadaratan. Nalatak pay ti kalsada ken rangtay a maaw-awagan iti Patapat a kimmalipkip iti bantay iti igid ti baybay.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Pagudpud ket nabennebenneg iti 16 a barbaranggay.[2]
- Aggasi
- Baduang
- Balaoi
- Burayoc
- Caunayan
- Dampig
- Ligaya
- Pancian
- Pasaleng
- Poblacion 1
- Poblacion 2
- Saguigui
- Saud
- Subec
- Tarrag
- Caparispisan
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Ilocos Norte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 7 Hulio 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Ilocos Norte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 27 Hunio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Panagur-uray ken ni Godot
Ti Panagur-uray ken ni Godot ket maysa a drama a madasig iti teatro ti absurdo a sinurat ni Samuel Beckett idi naladaw a 1940s ken immuna nga impablaak ti Grove Press idi 1952 kalpasan a pinagkedkedan dagiti dadakkel a pablaakan. Ti orihinal a drama ket insurat ni Beckett iti Franses, a maikadua a lengguahena. Impatarusna met iti English ket naipablaak idi 1955. Immuna a nayentablado ti drama iti Franses idi 1953 iti Théâtre de Babylone iti Paris. Ti English met ket naipabuya nga immuna iti Arts Theatre iti London idi Agosto 1955.
Ti drama ket maipapan iti dua a walang a tattao, da Vladimir ken Estragon, nga agur-uray, iti igid iti kalsada, iti maysa nga agnagan iti Godot, a di met pulos dimdimteng.


text:
Papa Gregorio
Ti Papa Gregorio ket nagnaganidi dagiti sangapulo ket innem a Romano Katoliko a Papa ken dagiti dua a Kontrapapa:
- Papa Gregorio I, natawtawagan pay a kas ni Gregorio ti Natan-ok
- Papa Gregorio II
- Papa Gregorio III
- Papa Gregorio IV
- Papa Gregorio V
- Papa Gregorio VI
- Papa Gregorio VII, Hildebrand
- Papa Gregorio VIII
- Papa Gregorio IX
- Papa Gregorio X
- Papa Gregorio XI
- Papa Gregorio XII
- Papa Gregorio XIII, isu ti nangipanggep ti kalendario a Gregoriano
- Papa Gregorio XIV
- Papa Gregorio XV
- Papa Gregorio XVI


text:
Mimar Sinan
Ni Koca Mi'mâr Sinân Âğâ (Otomano Turko: خواجه معمار سنان آغا; Moderno a Turko: Mimar Sinan, panangibalikas [miːˈmaːɾ siˈnan]) (c. 1488/1490 – Hulio 17, 1588 ket isu idi ti nangruna nga Otomano nga arkitekto (Turko: "Mimar") ken sibil nga inhenniero para kada sultan Suleiman ti Nadaeg, Selim II, ken Murad III. Isu ti nangirebbeng para iti pannakabangon kadagiti ad-adu ngem tallo gasut a nangruna a patakder ken dagiti dadduma pay a natakneng a proyekto, a kas dagiti Islamiko a pangiyunaan a pagadalan (sibyan mektebs). Dagiti nagadal kaniana ket isuda ti nangipatakder ti Meskita Sultan Ahmed idiay Istanbul, Stari Most idiay Mostar ken timmulongda a nangdisenio ti Taj Mahal iti Mughal nga Imperio. Isu ket anak ti maysa a masonero ken nakaala ti teknikal nga edukasion ken nagbalin nga inhenniero ti militar. Isu ket napardas a naipangato ken nagbalin nga opisial ken agbilbilin a Henisaro ken addaan iti pammadayaw a titulo ti ağa.[1] Isu ket nangipasayaat kadagiti kalaingna iti arkitekto ken inhennira bayat nga isu ket adda idi kadagiti kampania ti Henisaro, ken nagbalin nga eksperto ti panagibangbangon kadagiti ania man a kita ti sammakedan, ket dagiti proyekto a patakder ti militar, a kas dagiti kalsada, rangrangtay ken dagiti akuedukto.[2] Idi agtawen ti agarup a limapulo, isu ket nidutok a kas ti nangruna a naarian nga arkitekto ken nangipakpakat kadagiti nagun-od a kalaingna iti buyot iti "panagpartuatna kadagiti napintas a relihioso a pasdek" ken dagiti nadumaduma a sibiko a patakder.[2] Isu ket nagtalinaay ti daytoy a puesto ti gangani a limapuo a tawtawen.
Ti obra maestrana ket ti Meskita Selimiye idiay Edirne, ngem ti kadayegan nga obrana ket ti Meskita Suleiman idiay Istanbul. Isu ket nangidaulo ti dakkel a departamento ti gobierno ken nagisursuro kadagiti adu a timmulong kaniana, ken iti panangipaisubli, naipasalsaluminada, a mairaman ni Sedefkar Mehmed Agha, ti arkitekto ti Meskita Sultan Ahmed. Naipanunotan nga isu ti kalatakan nga arkitekto ti klasiko a paset ti panawen ti Otomano nga arkitektura, ket naipada isuna kenni Michelangelo, ti kontemporariona iti Laud.[3][4] Ni Michelangelo ken dagiti planona para iti Basilika ni San Pedro idiay Roma ket nadayeg nga ammo idi idiay Istanbul, manipud idi ni Leonardo da Vinci ken isu ket nainbetaran pay, idi 1502 ken 1505, babaen ti Otomano a Porte tapno mangited kadagiti plano para iti maysa a rangtay a a mangballasiw ti Nabalitokan a Sara.[5]
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Mimar Sinan iti Wikimedia Commons


text:
Ni Maria Corazon Sumulong Cojuangco Aquino (Enero 25, 1933 – Agosto 1, 2009), am-ammo kas Cory Aquino, ti Presidente ti Filipinas manipud 1986 agingga iti 1992. Isu ti umuna a babai a presidente ti Filipinas, ken iti intero nga Asia. Asawana ni Benigno Aquino Jr., mabigbig a senador nga oposision iti panawen ti administrasion ni Presidente Ferdinand E. Marcos. Idi napaltogan ni Benigno Aquino iti Internasional nga Eropuerto (itattan Pannangalubongan nga Eropuerto ni Ninoy Aquino) ti Manila iti panagsublina iti Filipinas idi Agosto 21, 1983 manipud iti Estados Unidos kas exilo, ni Cory Aquino ti naisaad a pannakalider ti oposision a nanglaban iti rehimen a Marcos agingga a natippuog daytoy iti Rebolusion ti Bileg ti Tattao idi 1986 ket nagbalin a presidente ni Aquino.
-
Ni Corazon Aquino idi las-ud ti seremonia a pammadayaw ti Aero Puerso ti Estados Unidos
-
Ni Corazon Aquino idi 1992