text:
“Dagitoy a Banag Italekmo Kadagiti Matalek a Lallaki”
“Dagitoy a banag italekmo kadagiti matalek a lallaki, a, kalpasanna, makaanayto a kualipikado a mangisuro iti sabsabali.”—2 TIM. 2:2.
KANTA: 123, 53
1, 2. Ania ti pangibilangan ti adu a tattao iti trabahoda?
PARA iti kaaduan, marukod ti pateg ti maysa sigun iti trabaho wenno posisionna. Iti dadduma a kultura, no makiam-ammoda iti maysa a tao, masansan a daytoy ti umuna nga isaludsodda, “Ania ti trabahom?”
2 No dadduma, deskribiren ti Biblia dagiti tattao sigun iti trabahoda. Kas pagarigan, natukoy ni “Mateo nga agsingsingir iti buis”; ni “Simon, maysa nga agkurkurti iti lalat”; ken ni “Lucas a dungdungnguen a mangngagas.” (Mat. 10:3; Ara. 10:6; Col. 4:14) Nadeskribir met ti dadduma sigun iti inted ti Dios nga annongen wenno pribilehioda. Mabasatayo ti maipapan kada Ari David, propeta Elias, ken apostol Pablo. Impategda ti inted ti Dios nga annongenda. No adda naited kadatayo a pribilehio, ipategtayo met koma dayta.
3. Apay a dagiti nataengan masapul a sanayenda dagiti ub-ubing a kakabsat? (Kitaen ti ladawan iti rugi ti artikulo.)
3 Adu kadatayo ti mangipatpateg iti trabaho a naited kadatayo ken kayattayo nga itultuloy nga aramiden dayta. Ngem nakalkaldaang ta manipud idi kaaldawan ni Adan, lumakaytayon ket sabalin ti mangituloy iti dati nga ar-aramidentayo. (Ecl. 1:4) Gapu iti dayta, maipaspasango ita dagiti pudno a Kristiano iti nagduduma a narigat a kasasaad. Nakasaksaknapen ti trabaho dagiti adipen ni Jehova ken adun ti ramanenna dayta. No adda dagiti baro a trabaho wenno annongen, kasapulan met ti panagsursuro iti baro a pamay-an a panangaramid kadagita—kas iti panangusar iti moderno a teknolohia. Mabalin a marigatan ti dadduma a nataengan a makidanggay kadagita a panagrang-ay. (Luc. 5:39) Kasta met, normal laeng a kumapuy ti dadduma bayat nga agmataenganda. (Prov. 20:29) Gapuna, maipakita dagiti nataengan a kakabsat ti ayat ken pagsayaatanda no sanayenda dagiti ub-ubing a kakabsat a mangibaklay kadagiti dakdakkel a responsabilidad.—Basaen ti Salmo 71:18.
4. Apay a marigatan ti dadduma a mangitalek iti responsabilidad? (Kitaen ti kahon a “ No Apay a Saan a Kayat ti Dadduma ti Mangsanay.”)
4 Mabalin a narigat para kadagiti addaan iti annongen ti mangitalek iti responsabilidad kadagiti ub-ubing a kakabsat. Adda dagiti maamak a mapukawda ti trabaho nga ipatpategda. Madanagan met ti dadduma ta mabalin a saanen a nasayaat ti resulta ti trabaho no saanen nga isuda ti mangaramid iti trabaho. Pampanunoten met ti dadduma nga awan tiempoda a mangsanay. Kadagiti met ub-ubing a kakabsat, masapul nga agan-anusda no saanda a maikkan iti kanayonan a responsabilidad.
5. Ania dagiti saludsod a mausig iti daytoy nga artikulo?
5 Gapuna, kasano a matulongan dagiti natataengan dagiti ub-ubing a kakabsat a mangibaklay iti kanayonan a responsabilidad, ken apay a napateg dayta? (2 Tim. 2:2) Apay a napateg a maaddaan dagiti ub-ubing a kakabsat iti nasayaat a kababalin bayat a tultulongan ken agsursuroda kadagiti aduan iti kapadasan a kakabsat? Usigentayo no kasano nga insagana ni Ari David ti anakna a mangibaklay iti napateg a responsabilidad.
INSAGANA KEN SINUPORTARAN NI DAVID NI SOLOMON
6. Ania idi ti kayat nga aramiden ni Ari David, ngem ania ti imbaga ni Jehova?
6 Kalpasan ti adu a tawen nga awan ti permanente a nagnaedan ni David, nagbalin nga ari ket nagnaed iti komportable a balay. Nalidayan ni David gapu ta awan ti “balay,” wenno templo, a naaramid para ken Jehova. Dayta ti makagapu a kayatna ti mangibangon iti templo ket imbagana ken propeta Natan: “Adtoy agnanaedak iti balay a sedro, ngem ti lakasa ti tulag ni Jehova adda iti sirok dagiti lupot ti tolda.” Imbaga ni Natan: “Isuamin nga adda ita pusom aramidem, ta adda kenka ti pudno a Dios.” Ngem imbilin ni Jehova ken Natan nga ibagana ken David: “Saanto a sika ti mangibangon maipaay kaniak iti balay a pagnaedak.” Nupay impasigurado ni Jehova nga itultuloyna a bendisionan ni David, inkeddengna a ti anak ni David a ni Solomon ti mangaramid iti templo. Ania ti reaksion ni David?—1 Cron. 17:1-4, 8, 11, 12; 29:1.
7. Ania ti reaksion ni David iti bilin ni Jehova?
7 Saan nga impaidam ni David ti suportana iti proyekto, ken saan a napateg kenkuana no asino ti mapadayawan iti pannakaibangon ti templo. Kinapudnona, ti templo ket naawagan idi agangay a templo ni Solomon, saan a templo ni David. Nupay mabalin a nadismaya ni David ta saanna a naaramid ti kayatna, naan-anay a sinuportaranna ti proyekto. Timmulong a nangorganisar kadagiti trabahador ken nagurnong iti landok, gambang, pirak, balitok, ken kayo a sedro. Pinaregtana pay ni Solomon ket imbagana: “Ita, anakko, adda koma kenka ni Jehova, ket masapul nga agbalinka a naballigi ket ibangonmo ti balay ni Jehova a Diosmo, kas iti sinaona maipapan kenka.”—1 Cron. 22:11, 14-16.
8. Apay a mabalin a pinanunot ni David a saan a kualipikado ni Solomon, ngem ania ti inaramidna?
8 Basaen ti 1 Cronicas 22:5. Mabalin a pinanunot ni David a saan a kualipikado ni Solomon a mangidaulo iti dayta a napateg a proyekto. Ngamin, masapul nga agbalin a “naringbaw iti kinatan-ok” ti templo, ngem agtutubo ken bassit pay idi ti kapadasan ni Solomon. Nupay kasta, ammo ni David a tulongan ni Jehova ni Solomon tapno maitungpalna ti trabaho a naited kenkuana. Isu nga inaramid ni David ti amin a kabaelanna a tumulong ket nangisagana iti nakaad-adu a materiales.
MARAGSAKAN A MANGSANAY ITI SABSABALI
9. Kasano nga agbalin a naragsak dagiti natataengan a mangipasa iti responsabilidad? Iyilustrarmo.
9 Saan koma a nadagsen ti rikna dagiti natataengan no masapul nga iyawatdan ti annongenda kadagiti ub-ubing a kakabsat a lallaki. Ngamin, pagsayaatan ti organisasion no masanayda a mangibaklay iti responsabilidad. Maragsakan koma dagiti nadutokan a lallaki no kualipikadon dagiti sinanayda a mangitungpal iti trabaho. Kas panangyilustrar, panunotem ti maysa nga ama a mangisursuro iti anakna nga agmaneho. Idi bassit pay laeng ti ubing, ob-obserbaranna ti amana. Idi dimmakkelen, ilawlawagen ti amana ti ar-aramidenna. Idi adda lisensianan, mabalinnan ti agmaneho bayat nga isursuro ti amana no ania pay ti aramidenna. Mabalin nga agsinnublatda nga agmaneho, ngem inton agangay, masansan wenno kanayon pay ketdin nga isun ti agmaneho para iti lumakayen nga amana. Maragsakan ti masirib nga ama uray sublatan ti anakna ken saan a nadagsen ti riknana a ti anaknan ti agmaneho. Maragsakan met dagiti natataengan no adda masanayda a mangaramid kadagiti responsabilidad iti organisasion.
10. Kasano a minatmatan ni Moises ti dayaw ken autoridad?
10 Liklikan koma dagiti nataengan ti agbalin a naimon. Usigentayo ti reaksion ni Moises idi nangrugi nga agakem kas mammadto ti dadduma nga Israelita. (Basaen ti Numeros 11:24-29.) Kayat ida a lapdan ni Josue, a katulongan ni Moises. Pinanunotna nga ag-agawenda ti autoridad ni Moises ken ti dayaw a para kenkuana. Ngem imbaga ni Moises: “Agim-imonka kadi maipaay kaniak? Saan, tarigagayak nga amin a tattao ni Jehova mammadtoda, agsipud ta ikabil ni Jehova ti espirituna kadakuada!” Nabigbig ni Moises a pagayatan dayta ni Jehova. Imbes a maiturong kenkuana ti dayaw, kayat ni Moises a maipaayan koma iti isu met laeng a naespirituan a sagut ti amin nga adipen ni Jehova. Kas ken Moises, saan kadi a maragsakantayo no maited iti dadduma ti pribilehio a mabalin koma a naited kadatayo?
11. Ania ti imbaga ti maysa a kabsat maipapan iti panangipasa iti responsabilidadna?
11 Ita, adu a nagaget a kakabsat a lallaki ti nagserbi iti adun a dekada ken nangsanay iti dadduma a mangaramid iti kanayonan a trabaho. Kas pagarigan, nagserbi ni Peter iti amin-tiempo iti nasurok a 74 a tawen. Tallopulo ket lima a tawen a nagserbi iti maysa a sanga nga opisina idiay Europe. Adu a tawen nga isu ti overseer ti Service Department. Ngem nayawat itan dayta a responsabilidad iti ub-ubing a kabsat a ni Paul, nga adu a tawen a katrabahuan ni Peter. Ania ti narikna ni Peter iti dayta a panagbalbaliw? Imbagana, “Maragsakanak ta adda dagiti kakabsat a nasanay a mangibaklay iti nadagdagsen a responsabilidad ken nagsayaat ti panangitungpalda iti trabahoda.”
IPATEG DAGITI NATATAENGAN
12. Ania ti maadaltayo iti salaysay ti Biblia maipapan ken Rehoboam?
12 Idi natay ni Solomon, nagbalin nga ari ti anakna a ni Rehoboam. Idi agkasapulan ni Rehoboam iti tulong no kasano nga itungpalna ti responsabilidadna, nagpabalakad nga umuna kadagiti lallakay. Ngem dina inawat ti balakadda! Imbes ketdi, dimngeg iti balakad dagiti kasadaranna a katulonganna idi. Nagdakes ti nagbanagan dayta. (2 Cron. 10:6-11, 19) Ania ti maadaltayo? Nainsiriban nga agpatulong ken ikabilangan ti balakad dagiti natataengan ken aduan kapadasan. Nupay saan a kasapulan a marikna dagiti ub-ubing a masapul a surotenda dagiti dati a pamay-an iti panangasikaso kadagiti bambanag, saanda koma a dagus a laksiden ti balakad dagiti natataengan.
13. Kasano a makitinnulong dagiti ub-ubing a kakabsat kadagiti natataengan?
13 Mabalin a karaman dagiti natataengan iti trabaho nga idadauluan ti dadduma nga ub-ubing a kakabsat. Nupay nagbaliwen ti akem dagiti ub-ubing a kakabsat, makatulong iti panagdesisionda no agpabalakadda nga umuna kadagiti nataengan ta adun ti pannakaammo ken kapadasanda. Idi sinuktan ni Paul, a nadakamat itay, ni Peter kas overseer iti maysa a departamento iti Bethel, kinunana, “Iwaywayaak ti agpabalakad ken Peter, ken iparparegtak iti dadduma iti departamento a kasta met ti aramidenda.”
14. Ania ti masursurotayo iti panagtinnulong da Timoteo ken apostol Pablo?
14 Ub-ubing ni Timoteo ngem ni apostol Pablo, ken adu a tawen a nagkaduada iti trabaho. (Basaen ti Filipos 2:20-22.) Insurat ni Pablo kadagiti taga-Corinto: “Ibaonko kadakayo ni Timoteo, yantangay isu ti dungdungnguen ken matalek nga anakko iti Apo; ket ipalagipnanto kadakayo dagiti pamay-ak mainaig ken Kristo Jesus, no kasano a mangisursuroak iti isuamin a lugar iti tunggal kongregasion.” (1 Cor. 4:17) Ipakita dayta a nagsayaat ti panagtinnulong da Pablo ken Timoteo. Inwayaan ni Pablo nga isuro ken Timoteo ti ‘pamay-anna mainaig ken Kristo.’ Nakasursuro ni Timoteo ket impatpateg ni Pablo. Nagtalek ni Pablo a kabaelan ni Timoteo a tulongan dagiti taga-Corinto tapno mataginayonda ti espiritualidadda. Nagsayaat a tuladen dayta dagiti panglakayen bayat a sansanayenda ti dadduma a mangidaulo iti kongregasion.
ADDA AMIN PASETTAYO
15. Kasano a makatulong kadatayo ti balakad ni Pablo kadagiti taga-Roma no maapektarantayo iti panagbalbaliw?
15 Agbibiagtayon iti makapagagar a tiempo. Rumangrang-ay ti organisasion ni Jehova ditoy daga, ket kakuykuyog dayta ti panagbalbaliw. Maapektarantayo kadagita a panagbalbaliw ngem agtalinaedtayo koma a napakumbaba, ken sipapanunottayo iti pagayatan ni Jehova, saan ket a ti kayattayo. Agresulta dayta iti panagkaykaysa. Insurat ni Pablo kadagiti Kristiano idiay Roma: “Ibagak iti tunggal maysa kadakayo dita a saanna a panunoten nga ad-adda ti bagina ngem iti rebbengna a panangpanunot; no di ket agpanunot tapno maaddaan iti nasimbeng a panagpampanunot, tunggal maysa kas imbunong ti Dios kenkuana a rukod ti pammati. Ta no kasano nga iti maysa a bagi addaantayo ti adu a kameng, ngem dagiti kameng saanda nga agpapada amin iti pakausaran, kasta met a datayo, nupay adutayo, ket maysa a bagi a naikaykaysa ken Kristo, ngem agkikinnameng iti maysa ken maysa.”—Roma 12:3-5.
16. Ania ti mabalin nga aramiden dagiti natataengan, ub-ubing a kakabsat, ken assawa a babbai tapno agtalinaed ti talna ken panagkaykaysa iti organisasion ni Jehova?
16 Ngarud, aniaman ti kasasaadtayo, suportarantayo koma ti Pagarian ni Jehova ken aramidentayo ti trabaho a naited kadatayo. Dakayo a natataengan, sanayenyo dagiti ub-ubing a kakabsat a mangibaklay iti responsabilidad. Dakayo nga ub-ubing, awatenyo ti trabaho a maitalek kadakayo, ken agbalinkayo a napakumbaba ken raemenyo dagiti natataengan. Ken dakayo nga assawa a babbai, tuladenyo ti asawa ni Aquila a ni Priscila, a kanayon a nangsuporta iti asawana idi nagbalbaliw ti kasasaadda.—Ara. 18:2.
17. Ania ti imbaga ni Jesus a maaramidan dagiti adalanna, ken apay a sinanayna ida?
17 No maipapan iti panangsanay iti sabsabali tapno maibaklayda ti kanayonan a responsabilidad, awanen ti nasaysayaat pay nga ulidan ngem ni Jesus. Ammona nga agpatingga ti ministeriona ditoy daga ken ituloy ti dadduma ti trabahona. Nupay imperpekto dagiti adalanna, nagtalek kadakuada ken imbagana a dakdakkel ti maaramidanda ngem iti naaramidanna. (Juan 14:12) Sinanayna ida a naimbag, ket naikasabada ti naimbag a damag iti adu a nasion.—Col. 1:23.
18. Ania a trabaho ti aramidentayto iti masanguanan, ken ania ti mabalintayo a pakipasetan ita?
18 Kalpasan a natay ni Jesus, napagungar idiay langit ket naikkan iti ad-adu a trabaho ken autoridad nga “adayo a nangatngato ngem iti tunggal gobierno ken autoridad ken pannakabalin ken kinaapo.” (Efe. 1:19-21) No mataytayo a matalek sakbay ti Armagedon, mapagungartayto iti baro a lubong. Adunto a makaparagsak a trabaho ti aramidentayo. Ngem ita, adda nagpateg a trabaho a pakipasetantayo—ti panangikasaba iti naimbag a damag ken panangaramid iti ad-adalan. Isu nga ubingtay man wenno nataengan, agtultuloy koma nga ‘aduantayo iti aramiden iti trabaho ti Apo.’—1 Cor. 15:58.


c: text/html

text:
Sungbat Dagiti Saludsod Maipapan iti Biblia
Apay nga ikararagtayo nga umay ti Pagarian ti Dios?
Ti Pagarian ti Dios ket nailangitan a gobierno. Insuro ni Jesus kadagiti pasurotna nga ikararagda ti Pagarian ti Dios gapu ta dayta ti mangisubli iti kinalinteg ken talna ditoy daga. Awan ti gobierno ti tao nga interamente a makaikkat iti kinaranggas, kinaawan hustisia, ken sakit. Ti Pagarian ti Dios laeng ti makaaramid iti dayta. Pinili ti Dios ti Anakna a ni Jesus nga agturay kas Ari dayta a Pagarian. Pinili met ni Jehova ti maysa a grupo dagiti pasurot ni Jesus tapno kaduana nga agturay iti Pagarian.—Basaem ti Lucas 11:2; 22:28-30.
Asidegen a dadaelen ti Pagarian ti Dios ti amin a bumusbusor iti turay ti Dios. Gapuna, ti panangikararag nga umay ti Pagarian ti Dios ket kiddaw tapno sukatan ti gobierno ti Dios ti amin a gobierno ti tao.—Basaem ti Daniel 7:13, 14; Apocalipsis 11:15, 18.
Apay a ti Pagarian ti Dios gunggonaanna dagiti tattao?
Maikari ni Jesus kas Ari gapu ta naasi. Kas Anak ti Dios, adda pannakabalinna a tumulong kadagiti agkidkiddaw iti tulong ti Dios.—Basaem ti Salmo 72:8, 12-14.
Gunggonaanto ti Pagarian ti Dios dagiti napasnek a mangikarkararag nga umay dayta ken dagiti agbibiag a maitunos iti pagayatan ti Dios. Maragsakankanto a makaammo iti isursuro ti Biblia maipapan iti Pagarian ti Dios.—Basaem ti Lucas 18:16, 17; Juan 4:23.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Reproduksion
Ti reproduksion wenno panagpaadu ket isu ti biolohiko a proseso babaen dagiti baro a "kaputotan" dagiti agmaymaysa nga organismo ket mapaadu manipud kadagiti "nagannak kaniada". Ti reproduksion ket kammasapulan a langa kadagiti amin nga ammo a biag; ti tunggal maysa nga organismo ket adda gapu ti resulta iti reproduksion wenno panagpaadu. Dagiti ammo a pamay-an ti reproduksion ket adu a naigrupo kadagiti dua a kangrunaan a kita: seksual ken aseksual.
Iti aseksual a reproduksion, ti agmaymaysa ket mabalin nga agpaadu nga awan ti pannakairaman ti sabali nga agmaymaysa iti dayta a sebbangan. Ti pannakabingbingay ti selula ti bakterial iti dua a selula ket maysa a kas pagarigan iti aseksual a reproduksion. Ti aseksual a reproduksion ket saan, nupay kasta, a naipatingga kadagiti agmaymaysa ti selulana nga organismo. Kaaduan kadagiti mula ket addan ti abilidad ti aseksual a panagpaadu ken dagiti sebbangan ti kuton a Mycocepurus smithii ket naipanpanunotan nga agpaadu babaen kadagiti aseksual a pamay-an.
Ti seksual a reproduksion ket kadawyan a makasapul ti pannakairaman ti dua nga indibidual wenno dagiti gameto, maysa iti tunngal maysa a kasumbangir a sekso. Ti panagpaadu dagiti oeganismo ken mabalin pay a mapasamak babaen ti klonasion.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Tobler, M. & Schlupp,I. (2005) Parasites in sexual and asexual mollies (Poecilia, Poeciliidae, Teleostei): a case for the Red Queen? Biol. Lett. 1 (2): 166-168.
- Zimmer, Carl. Parasite Rex: Inside the Bizarre World of Nature's Most Dangerous Creatures, New York: Touchstone, 2001.
- "Allogamy, cross-fertilization, cross-pollination, hybridization". GardenWeb Glossary of Botanical Terms (2.1 nga ed.). 2002.
- "Allogamy". Stedman's Online Medical Dictionary (27 nga ed.). 2004.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Reproduksion iti Wikimedia Commons


text:
Mayo 22
Ti Mayo 22 ti maika-142 nga aldaw ti tawen (maika-143 kadagiti bisiesto a tawen) iti kalendario a Gregoriano. Adda pay 223 nga al-aldaw ti nabati aginggana intono maungpot ti tawen.
Dagiti linaon
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1813 – Richard Wagner, Aleman a kompositor (pimmusay 1883)
- 1907 – Laurence Olivier, Ingles nga aktor iti pelikula ken entablado ken direktor (pimmusay 1989)
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 337 – Konstantino ti Natan-ok, immuna a Kristiano nga Emperador ti Imperio a Romano (naipasngay 272)


text:
Immuna a paset ti programa ket ti Entrance of Girls by GSP March, Prayer ni Sophia S. Suboc, kasta met ti Colors nga idauluan ni Gwyneth S. Silario, Presiding Officer ken naisaruno ti Pambansang Awit ni Ms. Eliza Joy Sioquin. Panunumpa ng Katapatan sa Watawat babaen ken ni Ms. Jennibelle Zabala.
Kimmablaaw ken nagyaman ni Mrs. Evangeline U. Seatriz, President, Troop Leaders’ Association and GS Ilocos Sur Council Board. Pinagyamananna ti napintas nga attendance ti naaramid a seremonia ken naurnos a pannakaiwardas ti programa.
Simmaruno ti Presentation of Troops: Twinkler-Mrs. Emely F. Bayona; Star-Mrs. Myrna B. Santella; ken Junior-Mrs. Anita S. Solatre.
Naisaganad ti Investiture Ceremony kas iti Commitment to the GS Promise and Law ken Acceptance of the Girls to the Movement nga inannong ni Mrs. Estrellita M. Siruno, Investing Officer. Naisaganad ti Pinning of Investiture Pins, ken Dedication to the Girl Scout Promise and Law.
Nagsarita ni Public Schools District Supervisor Helen V. Siruno, District Commissoner ket dinayawna ti napintas a timpuyog dagiti mangisursuro a mangirusrusat ti programa ti Girl Scout. Innayonna a napateg a maan-annurot kadagiti pagadalan daytoy a nailian nga aktibidad dagiti babbai iti sektor ti Edukasion.
Impaay met ni SB Member Vicky S. Serna, GSP District Committee Chairman ti mensahena para iti daytoy a programa. Bininsana ti kaipapanan ti Tema: Stop the Violence, Speak Girls’ Rights” a mangbigbig ti pannakasalaknib ti karbengan dagiti babbai.
Naaramid ti intermission number dagiti Twinkler, Star Scout, ken Junior Scout.
Nagmensahe ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. ket inapresiarna ti impamatmat dagiti ubbing a Girl Scout. Imbatad ti Alkalde Municipal a napateg dagitoy a pakatubayan ti isip dagiti ubbing nga agbalin a responsible nga indibidual ken makipagili.
Impaay ti Words of Gratitude ni Mrs. Digna R. Talusig, District Field Adviser. Pinagyamananna ti panagballigi ti programa babaen ti kooperasion ti amin a nagpartisipar.
Naaramid ti Singing of Ilocos Sur Hymn iti recessional. Nagpaay nga emcee da Agnes S. Balisacan, Junior Scout Troop Leader ken Ms. Arlene V. Mejia, Star Scout Troop Leader. # (Web In-Action)


text:
Paneknekam a Matalekka ken Jehova
“Adda koma ni Jehova iti nagbaetanta ken iti nagbaetan ti putotmo ken ti putotko agingga iti tiempo a di nakedngan.”—1 SAM. 20:42.
KANTA: 125, 62
1, 2. Apay a ti panaggayyem da Jonatan ken David ket nagsayaat nga ulidan ti kinamatalek?
SIGURADO a nasdaaw ni Jonatan iti panangsango ti agtutubo a ni David iti higante a ni Goliat. Inyeg ni David “ti ulo ti Filisteo” iti sango ti ama ni Jonatan a ni Ari Saul ti Israel. (1 Sam. 17:57) Nalabit inapresiar ni Jonatan ti kinatured ni David. Nalawag a tinulongan ti Dios ni David, ket nagbalin da Jonatan ken David a nasinged nga aggayyem. Kinapudnona, nangaramidda iti “maysa a tulag, gapu iti panangayat [ni Jonatan ken David] a kas iti bukodna a kararua.” (1 Sam. 18:1-3) Iti intero a panagbiagna, nagbalin a matalek ni Jonatan ken David.
2 Nagpaut ti panaggayyem da Jonatan ken David, uray pay no ni David ti pinili ti Dios a sumaruno nga ari ti Israel. Idi sapsapulen ni Saul ni David tapno papatayenna, maseknan ni Jonatan kenkuana. Tapno pabilgenna ti gayyemna, napan ni Jonatan iti let-ang ti Juda idiay Hores. Pinatibkerna ni David idi imbagana a ni Jehova ti mangpabileg kenkuana. Kinuna ni Jonatan: “Dika agbuteng . . . , ket sika agarikanto iti Israel, ket siak agbalinakto a maikadua kenka.”—1 Sam. 23:16, 17.
3. Para ken Jonatan, ania ti napatpateg kenkuana ngem iti kinamatalekna ken David, ken kasano nga ammotayo a kasta? (Kitaen ti ladawan iti rugi ti artikulo.)
3 Maapresiar la unay ti galad a kinamatalek. Nupay kasta, saantayo a makita ti nagpateg a leksion no ti laeng kinamatalek ni Jonatan ken David ti apresiarentayo ngem saantayo nga ikabilangan ti kinamatalekna iti Dios. Apay nga imbilang ni Jonatan ni David a maysa a gayyem imbes a karibal? Nalawag nga adda napatpateg ken Jonatan ngem iti bukodna a pagimbagan. Laglagipentayo nga imbagana a ni Jehova ti mangpabileg ken David. No kasta, nalawag a ti kinamatalek iti Dios ti kangrunaan iti puso ni Jonatan. Kinapudnona, ti kinamatalekna ken Jehova ti nakaibatayan ti kinamatalekna ken David. Ket simamatalek a tinungpal da Jonatan ken David ti sapatada: “Adda koma ni Jehova iti nagbaetanta ken iti nagbaetan ti putotmo ken ti putotko agingga iti tiempo a di nakedngan.”—1 Sam. 20:42.
4. (a) Ania a talaga ti mangyeg kadatayo iti ragsak ken pannakapnek? (b) Ania ti usigentayo iti daytoy nga artikulo?
4 Kas Kristiano, saantayo laeng nga apresiaren ti kinamatalek ti sabsabali no di ket matalektayo met kadagiti miembro ti pamiliatayo, gagayyem, ken kapammatiantayo. (1 Tes. 2:10, 11) Ngem ania koma a kinamatalek ti kangrunaan iti pusotayo? Siempre, ti kinamatalektayo iti Daydiay nangted iti biagtayo! (Apoc. 4:11) No taginayonentayo dayta a kinamatalek, pudno a naragsak ken mapnektayo. Ngem tapno mapaneknekan a matalektayo iti Dios, masapul nga agtalinaedtayo kenkuana uray iti narigat a kasasaad. Iti daytoy nga artikulo, usigentayo no kasano a makatulong kadatayo ti ulidan ni Jonatan tapno mapaneknekantayo a matalektayo ken Jehova iti sidong ti uppat a narigat a kasasaad: (1) no mariknatayo a saan a maikari a pagraeman ti maysa nga addaan autoridad, (2) no agduma ti pangipakitaantayo iti kinamatalek, (3) no saan a nasayaat ti panangmatmat ti sabsabali kadatayo, ken (4) no marigatantayo a mangtungpal iti karitayo.
NO MARIKNATAYO A SAAN A MAIKARI A PAGRAEMAN TI MAYSA NGA ADDAAN AUTORIDAD
5. Apay a marigatan dagiti Israelita nga agmatalek iti Dios bayat ti panagturay ni Saul?
5 Nupay pinulotan ti Dios nga agbalin nga ari ni Saul nga ama ni Jonatan, nagsukir idi agangay isu nga inlaksid ni Jehova. (1 Sam. 15:17-23) Gapu ta saan a dagus nga inikkat ti Dios ni Saul manipud iti trono, ti di umiso nga aramidna ti nangsubok kadagiti iturayanna ken amin a nasinged kenkuana. Nasubok ti kinamatalekda iti Dios bayat a ti ari, nga agtugtugaw iti “trono ni Jehova,” sinurotna ti dakes a dana.—1 Cron. 29:23.
6. Ania ti mangipakita a nagmatalek ni Jonatan ken Jehova?
6 Idi damo nga impakita ni Saul ti kinasukirna, pinaneknekan ni Jonatan nga anakna ti kinamatalekna ken Jehova. (1 Sam. 13:13, 14) Kinuna ni propeta Samuel: “Saanto a panawan ni Jehova ti ilina maipagapu iti naindaklan a naganna.” (1 Sam. 12:22) Impakita ni Jonatan a mamati iti dayta idi a ti Israel ket binutbuteng ti nagdakkel a buyot dagiti Filisteo nga addaan iti 30,000 a karuahe a pakigubat. Adda laeng 600 a soldado ni Saul, ket isuda laeng ken Jonatan ti addaan iti armas! Ngem napan ni Jonatan iti kampo dagiti Filisteo a ti laeng agaw-awit iti armasna ti kaduana. ‘Awan ti makalapped ken Jehova a mangisalakan babaen iti adu wenno bassit,’ kinuna ni Jonatan. Pinapatay dagitoy dua nga Israelita ti agarup 20 a lallaki iti kampo. Ket “nangrugi a nagkintayeg ti daga, ket nagbalin dayta a panagpigerger manipud iti Dios.” Nagpipinnatay dagiti Filisteo gapu iti pannakariroda. Gapuna, ti pammati ni Jonatan iti Dios ti namagballigi kenkuana.—1 Sam. 13:5, 15, 22; 14:1, 2, 6, 14, 15, 20.
7. Kasano a trinato ni Jonatan ni amana?
7 Uray no nadadael ti relasion ni Saul iti Dios, nakitunos latta ni Jonatan ken amana agingga a mabalin. Kas pagarigan, nagkaduada a nakilaban a mangidepensa iti ili ti Dios.—1 Sam. 31:1, 2.
8, 9. Apay a maibagatayo a matalektayo iti Dios no raraementayo dagiti addaan iti autoridad?
8 Kas ken Jonatan, mapaneknekantayo a matalektayo ken Jehova babaen iti panagpasakuptayo kadagiti nangatngato nga agtuturay agingga a mabalin, kas ikalikagum ti Dios, uray pay no mariknatayo a saan a maikari a pagraeman ti dadduma. Kas pagarigan, mabalin a korap ti maysa nga opisial ti gobierno, ngem raementayo latta ti saadna gapu ta kas “nangatngato nga autoridad” agpaituraytayo agingga a mabalin. (Basaen ti Roma 13:1, 2.) Kinapudnona, mapaneknekantayo amin a matalektayo ken Jehova no raementayo dagidiay inikkanna iti autoridad.—1 Cor. 11:3; Heb. 13:17.
9 Idiay South America, pinaneknekan ni Olga [1] a matalek iti Dios babaen ti panangraemna ken lakayna uray kadagiti narigat a kasasaad. Iti adu a tawen, marurod ti asawana kenkuana gapu ta isu ket maysa a Saksi ni Jehova. Sinaktanna ti riknana, imbabainna, dina kasasao, ken binutbutengna nga isinana ken alaenna dagiti annakda. Ngem saan a nagibales ni Olga. Inkagumaanna ti agbalin a naimbag nga asawa babaen ti panangisaganana iti taraon ni lakayna, pagbadona, ken panangasikasona iti pamiliana. (Roma 12:17) No mabalin, kuyogenna ni lakayna kadagiti panagtitipon ti pamiliana wenno gagayyemna. Kas pagarigan, idi napan ni lakayna iti sabali a siudad para iti pumpon ti amana, rinubbuatanna dagiti annakna ken insaganana ti amin a kasapulanda iti biahe. Inur-urayna ni lakayna iti ruangan ti simbaan agingga a nalpas ti seremonia. Kalpasan ti adu a tawen, simmayaat ti kababalin ti asawana gapu iti anus ken panagraem ni Olga. Itultulodna itan ni Olga iti Kingdom Hall ken paregtaenna payen a mapan makigimong, ken sagpaminsan a kaduaenna a makigimong.—1 Ped. 3:1.
NO AGDUMA TI PANGIPAKITAANTAYO ITI KINAMATALEK
10. Kasano nga ammo ni Jonatan no asino ti rumbeng a pangipakitaanna iti kinamatalek?
10 Gapu ta determinado ni Saul a mangpapatay ken David, naipasango ni Jonatan no asino ti pangipakitaanna iti kinamatalek. Nupay nakitulag ken David, agpaspasakup met ni Jonatan iti amana. Ngem ammo ni Jonatan a tultulongan ti Dios ni David, saan a ni Saul. Ngarud, nangnangruna nga impakita ni Jonatan ti kinamatalekna ken David imbes a ken Saul. Pinakdaaranna nga aglemmeng ni David ken impadamagna ken Saul dagiti nasayaat a bambanag maipapan ken David.—Basaen ti 1 Samuel 19:1-6.
11, 12. Kasano a makatulong ti panagayattayo iti Dios tapno agbalintayo a matalek kenkuana?
11 Ti kinamatalek iti Dios ti nakatulong ken Alice a taga-Australia a mangikeddeng no asino ti pangipakitaanna iti kinamatalek. Idi mayad-adalan iti Biblia, imbagana iti pamiliana dagiti naimbag a bambanag a maad-adalna. Idi agangay, imbaga ni Alice kadagiti miembro ti pamiliana a saanen a makipagselebrar iti Krismas. Inlawlawagna dagiti rason, ngem in-inut a nakapungtotda gapu iti pannakaseknanda kenkuana. Mariknada a taltallikudanna ti pamiliana. Kinuna ni Alice: “Imbaga ni Nanang nga inlaksidnakon kas anak. Nakigtotak ken nasaktanak ta talaga nga ay-ayatek ti pamiliak. Nupay kasta, inkeddengko a ni Jehova ken ti Anakna ti kangrunaan iti pusok, ket nabautisaranak iti sumaganad nga asamblea.”—Mat. 10:37.
12 No saantayo a naannad, ti kinamatalek iti pagilian, eskuelaan, wenno grupo iti isport ti mabalin nga agbalin a napatpateg kadatayo ngem iti kinamatalektayo iti Dios. Kas pagarigan, pagay-ayat ni Henry ti agay-ayam iti chess. Kanayon a kampeon ti eskuelaanda, ket kayatna nga ipaay ti amin a kabaelanna. Ngem inaminna: “In-inut nga impangpangrunak ti kinamatalekko iti eskuelaan ngem ti kinamatalekko iti Dios. Malaplapdan ti panagserbik iti Pagarian tunggal ngudo ti lawas gapu kadagiti torneo iti chess, isu nga inkeddengko ti umikkat iti chess team.”—Mat. 6:33.
13. Kasano a makatulong kadatayo ti kinamatalek iti Dios tapno mapagballigiantayo dagiti problema iti pamilia?
13 Talaga a narigat a tingitingen no asino ti nangnangruna a pangipakitaan iti kinamatalek iti uneg ti pamilia. Kas pagarigan, kinuna ni Ken: “Kayatko a kanayon a bisitaen ti baketen a nanangko ken sagpaminsan a makipagnaed kadakami. Ngem saanda nga agkatunosan ken baketko. Idi damo, nagproblemaak ta no pagustuak ti maysa kadakuada, masaktan ti sabali. Ngem iti kasta a kasasaad, nabigbigko a nangnangruna nga ipaayko ti panagmatalekko iti asawak. Gapuna, nangaramidak iti solusion a maawatna.” Ti kinamatalek iti Dios ken ti panagraem iti Saona ti nangpatured ken ni Ken a mangilawlawag ken baketna no apay a masapul a makitunos ken ni nanangna ken mangilawlawag ken nanangna no apay a masapul a raemenna ti asawana.—Basaen ti Genesis 2:24; 1 Corinto 13:4, 5.
NO SAAN A NASAYAAT TI PANANGMATMAT TI SABSABALI KADATAYO
14. Ania ti mangipakita a saan a nasayaat ti panangtrato ni Saul ken Jonatan?
14 Mabalin a masubok ti kinamatalektayo iti Dios no saan a nasayaat ti panangmatmat kadatayo ti maysa nga addaan iti autoridad. Mabalin a kasta ti nakaipasanguan ni Jonatan. Ammo ni Ari Saul a pinulotan ti Dios a gayyem ti anakna ni David, ngem saanna nga ammo no apay. Naibabain ni Jonatan gapu ta inungtan ni Saul. Nupay kasta, saan a nagibales ni Jonatan. Saan a nagbalbaliw ti kinamatalekna iti Dios wenno ken David, nga agbalinto nga ari ti Israel.—1 Sam. 20:30-41.
15. Ania ti aramidentayo no saan a nasayaat ti panangtrato ti maysa a kabsat kadatayo?
15 Iti uneg ti kongregasion dagiti adipen ni Jehova ita, saantayo a namnamaen a di umiso ti pannakatratotayo. Nupay kasta, imperpekto dagiti mangidadaulo kadatayo ket mabalin a di umiso ti panangipapanda kadagiti tignaytayo. (1 Sam. 1:13-17) No saan man a nasayaat ti panangmatmatda kadatayo, agtalinaedtayo latta a matalek ken Jehova.
NO MARIGATANTAYO A MANGTUNGPAL ITI KARITAYO
16. Ania dagiti kasasaad a masapul nga agmatalektayo iti Dios ket saantayo nga agbalin nga agimbubukodan?
16 Imparegta ni Saul ken Jonatan nga aramidenna ti para laeng iti pagimbaganna. (1 Sam. 20:31) Ngem ti kinamatalekna iti Dios ti nangtignay kenkuana a makigayyem ken David imbes a panunotenna nga agbalin nga ari. Matuladtayo ti saan nga agimbubukodan a kababalin ni Jonatan no laglagipentayo a makaay-ayo ken Jehova ti tao a saan nga agbaliw iti karina uray no pagdaksanna. (Sal. 15:4) Saan a nagbalbaliw ni Jonatan iti karina ken David. Saantayo koma met nga agbaliw iti karitayo. Kas pagarigan, no narigat a tungpalen ti tulagan iti negosio, ti kinamatalektayo iti Dios ken ti panagraemtayo iti Biblia ti mangtignay kadatayo a mangtungpal iti karitayo. No ngay narigrigat ti kasasaad ti panagasawatayo ngem iti ninamnamatayo? Sigurado a tignayennatayo ti panagayattayo iti Dios nga agmatalek iti asawatayo.—Basaen ti Malakias 2:13-16.
17. Kasano a nakatulong kenka daytoy a panagadal?
17 No utobentayo ti ulidan ni Jonatan, saan kadi a kayattayo a tuladen ti kinamatalekna iti Dios? Saantayo koma nga aramiden ti bukodtayo a pagimbagan. Kas ken Jonatan, paneknekantayo a matalektayo ken Jehova babaen ti panagmatalektayo kadagiti adipenna, uray pay kadagiti mabalin a mangupay kadatayo. No matalektayo ken Jehova a Dios uray kadagiti narigat a kasasaad, maparagsaktayo ti pusona—ket dayta laeng ti mangyeg iti kasayaatan a pannakapnek. (Prov. 27:11) No agtalinaedtayo a matalek ken Jehova, masiguradotayo a kanayon nga aramidenna ti pagimbagan dagiti mangay-ayat kenkuana. Iti sumaganad nga artikulo, usigentayo dagiti napapateg a leksion a maadaltayo iti aramid dagiti matalek ken saan a matalek a kapanawenan ni David.
^ [1] (parapo 9) Nabaliwan ti dadduma a nagan.


text:
Pannakaisaknap ti Sao ti Dios iti Nagkauna nga Espania
“Kaanoman a mapanakon idiay Espania, namnamaek, nangruna iti amin, inton agbaniagaak sadiay, a makitakayo ken kuyogendak iti pangasidegen sadiay kalpasan nga immuna a napnekak bassiten iti pannakikaduayo.”—Roma 15:24.
INSURAT ni apostol Pablo dagita a sasao kadagiti padana a Kristiano idiay Roma idi agarup 56 C.E. Saan a dinakamat ti Biblia no talaga a napan ni Pablo idiay Espania. Nupay kasta, gapu iti panagregget ni Pablo ken ti dadduma pay a Kristiano a misionero, naidanon idiay Espania ti naimbag a damag manipud iti Sao ti Dios, ti Biblia, idi maika-2 a siglo C.E.
Idi agangay, nangrugi a timmaud ti komunidad dagiti Kristiano idiay Espania ken immaduda. Gapuna, agkasapulan dagiti tattao sadiay iti Biblia a naipatarus iti Latin. Ngamin, sipud pay idi maika-2 a siglo, ti Espania ket iturturayanen ti Roma ket Latin ti gagangay a maus-usar a lengguahe iti intero nga Imperio ti Roma.
NAPATAUD TI LATIN A BIBLIA
Nangpataud dagiti nagkauna a Kristiano nga Espaniol iti adu a patarus iti Latin a pagaammo kas ti Vetus Latina Hispana. Naiwaras dagitoy a Latin a Biblia idiay Espania adu a tawen sakbay a nakompleto ni Jerome ti nalatak a Latin Vulgate idi maika-5 a siglo C.E.
Nagpartak a dimmanon idiay Espania ti patarus ni Jerome a nakompleto idiay Betlehem, Palestina. Idi naammuan ni Lucinius a maysa a nabaknang nga estudiante ti Biblia a mangisagsagana ni Jerome iti patarus a Latin, kayatna a dagus ti maaddaan iti kopia daytoy a baro a patarus. Nangibaon iti innem a parakopia a mapan idiay Betlehem tapno kopiaenda dayta ken iyawidda iti Espania. Kadagiti simmaruno a siglo, in-inut a sinukatan ti Vulgate ti Vetus Latina Hispana. Gapu kadagitoy a patarus ti Biblia iti Latin, mabasa ken matarusanen dagiti taga-Espania ti linaon ti Biblia. Ngem idi nagpatinggan ti Imperio ti Roma, timmaud ti baro a lengguahe.
TI BIBLIA A NAISURAT KADAGITI TAPI
Idi maika-5 a siglo, ti Espania ket rinaut dagiti Visigoth ken ti dadduma pay a tribu dagiti Aleman. Gapuna, timmaud ti Gothic a baro a lengguahe iti peninsula. Dagiti rimmaut an-annurotenda ti maysa a kita ti Kristianidad a maaw-awagan iti Arianismo a di mamati iti doktrina a Trinidad. Intugotda ti bukodda a patarus ti Biblia, ti Ulfilas Gothic Bible. Mabasbasa idi daytoy iti Espania agingga iti ngudo ti maika-6 a siglo. Iti dayta a tiempo, nagbalin a Katoliko ni Reccared nga ari ti Visigoth ket pinanawanna ti Arianismo. Inurnong ken dinadaelna ti amin a libro a nainaig iti Arianismo a pakairamanan ti Ulfilas Bible. Kas resultana, awanen ti nabati a sursurat a Gothic iti Espania.
Ngem nagtultuloy a nagsaknap ti Sao ti Dios iti Espania bayat dayta a tiempo. Malaksid iti Gothic, adda pay dialekto ti Latin a nasaknap a maus-usar iti Espania. Idi agangay, timmaud ti lengguahe a Romance a maus-usar iti Iberian Peninsula. * Ti kadaanan a dokumento iti daytoy a dialekto a Latin ket pagaammo kas tapi a Visigoth, gapu ta naisurat dagitoy kadagiti tapi a bato. Addan dagitoy sipud pay idi maika-6 wenno maika-7 a siglo, ken dadduma kadagitoy ti naglaon kadagiti teksto iti Salmo ken dagiti Ebanghelio. Ti maysa a tapi ket naglaon iti maika-16 a Salmo.
Ti kaadda dagiti teksto ti Kasuratan kadagiti nanumo a tapi, ipakitana a binasa ken kinopia dagiti ordinario a tattao ti Sao ti Dios iti daydi a tiempo. Mabalin nga inusar dagiti mannursuro dagitoy a teksto ti Biblia kas pagsursuruan dagiti ubbing nga agbasa ken agsurat. Nalaka laeng a magun-odan dagiti tapi no idilig iti nangina a pergamino nga us-usaren dagiti nagkauna a monasterio. Addaan dagitoy a Biblia kadagiti ladawan.
Adda iti simbaan ti San Isidoro iti León, Espania ti nakapatpateg a Biblia nga aduan ladawan. Addan daytoy sipud pay idi 960 C.E. Addaan iti 516 a panid nga agarup 18 a pulgada (47 cm) ti kaatiddogna ken 13 a pulgada (34 cm) ti kaakabana ken agdagsen iti agarup 18 a kilo. Ti sabali ket ti Bible of Ripoll a masarakan iti Vatican Library, nga addan sipud pay idi agarup 1020 C.E. Maysa dayta kadagiti aduan ladawan a Biblia iti nagbaetan ti 1000 C.E. ken 1400 C.E. Tapno maaramid dagita a ladawan, agmalmalem ti maysa a monghe a mangaramid ti maysa a letra wenno makalawas a mangisagana iti titulo iti umuna a panid. Nupay nakapatpateg dagitoy a Biblia, saan unay a nakatulong iti pannakaisaknap ti Sao ti Dios kadagiti tattao.
TI BIBLIA ITI ARABIC
Bayat ti maika-8 a siglo, nangrugi a timmaud ti sabali a lengguahe iti Espania gapu iti iraraut dagiti Muslim iti peninsula. Kadagiti lugar a sinakup dagiti Muslim, ad-adun ti agsasao iti Arabic ngem iti Latin ket kasapulanen ti Biblia nga Arabic.
Idi maika-5 agingga iti maika-8 a siglo C.E., nakatulong ti Latin ken Arabic a Biblia kadagiti Espaniol tapno mabasada ti Sao ti Dios
Nagwaras la ketdi ti adu a Biblia a naipatarus iti Arabic iti nagkauna nga Espania, nangruna dagiti Ebanghelio. Idi maika-8 a siglo, ti obispo iti Seville a ni John, mabalin nga impatarusna ti intero a Biblia iti Arabic. Ngem nakalkaldaang ta awanen ti masarakan kadagita a patarus. Maysa nga Arabic a patarus dagiti Ebanghelio manipud katengngaan ti maika-10 a siglo ket naidulin iti katedral iti León, Espania.
NAARAMID DAGITI PATARUS NGA ESPANIOL
Idi dandanin agngudo ti 1400 C.E., nangrugi a mausar ti lengguahe a Castilian wenno Espaniol iti Iberian Peninsula. Daytoy a baro a lengguahe ket nausar idi a nangisaknap iti Sao ti Dios. * Ti kaunaan a patarus ti Biblia iti Espaniol ket masarakan iti La Fazienda de Ultra Mar (Ar-aramid Manipud Ballasiw-taaw), iti nasapa a paset ti maika-13 a siglo. Isalaysay daytoy ti panagdaliasat ti Israel, ti Pentateuko, ken dadduma pay a libro iti Hebreo a Kasuratan, kasta met dagiti Ebanghelio ken ti Sursurat.
Saan a nagustuan dagiti lider ti relihion daytoy a patarus. Idi 1234, imbilin ti Council of Tarragona nga itedda kadagiti padi ti amin a naipatarus a Biblia tapno puoranda. Nupay adda daytoy a bilin, saan latta a napasardeng ti pannakaipatarus ti Biblia. Ni Ari Alfonso X (1252-1284), ti naibilang a nangputar iti naisurat a lengguahe nga Espaniol. Kayatna a maipatarus ti Biblia iti baro a lengguahe ken sinuportaranna dayta. Karaman kadagiti patarus nga Espaniol iti daytoy a tiempo ket ti maaw-awagan iti Pre-Alfonsine Bible ken ti Alfonsine Bible a simmaruno iti dayta. Daytoy a Biblia ti kaaduan idi a naipatarus iti Espaniol.
Nakatulong dagitoy a patarus tapno mairugi ken mapalawa ti baro pay laeng a lengguahe nga Espaniol. Kuna ti iskolar a ni Thomas Montgomery maipapan iti Pre-Alfonsine Bible: “Ti nagipatarus iti daytoy a Biblia ket nakapataud iti nagsayaat a patarus ta umiso ken nalaka a matarusan ti lengguahe nga inusarna. . . . Simple ken nalawag, a dayta ti kasapulan a Biblia a nairanta kadagiti tattao a saan a makatarus iti Latin.”
Ngem dagita nga immuna nga Espaniol a Biblia ket naipatarus manipud iti Latin Vulgate imbes a kadagiti orihinal a lengguahe. Mangrugi idi maika-14 a siglo, nangaramid dagiti iskolar a Judio iti adu a patarus ti Hebreo a Kasuratan iti lengguahe nga Espaniol. Direkta a naipatarus dayta manipud iti lengguahe a Hebreo. Idiay Espania idi ti ayan ti kadakkelan a komunidad dagiti Judio iti Europa. Addaan dagiti agipatpatarus a Judio iti umiso a Hebreo a manuskrito a mausarda no agipatarusda. *
Maysa a nagsayaat a pagarigan ket ti Alba Bible a nakompleto idi maika-15 a siglo. Ti prominente nga Espaniol a ni Luis de Guzmán, tinudinganna ni Rabbi Moisés Arragel a mangipatarus ti Biblia iti castizo (puro) nga Espaniol. Nangted iti dua a rason no apay a kayatna ti baro a patarus ti Biblia. Umuna, kinunana: “Dagiti Biblia nga adda ita iti lengguahe a Romance ket saan nga umiso.” Maikadua, “Kasapulantayo dagiti marginal notes (makatulong nga impormasion) manipud iti saan a nalawag a teksto.” Ipakita ti kiddawna a dagiti tattao idi kaaldawanna, interesadoda a mangbasa ken mangtarus iti Biblia. Ipakita met dayta a dagiti Kasuratan a naipatarus iti lengguahe nga us-usaren dagiti tattao ket nagwarasen iti Espania.
Gapu kadagiti nagkauna nga agipatpatarus ken parakopia, dagiti edukado a tattao iti Espania nalakadan a mabasa ti Biblia iti bukodda a lengguahe. Kas resultana, kuna ti historiador a ni Juan Orts González nga “ad-adu ti ammo dagiti Espaniol iti Biblia ngem kadagiti taga-Germany ken taga-England sakbay ti panawen ni Luther.”
“Ad-adu ti ammo dagiti Espaniol iti Biblia ngem kadagiti taga-Germany ken taga-England sakbay ti panawen ni Luther.”—Historiador a ni Juan Orts González
Ngem idi agngudon ti maika-15 a siglo, imparit ti Spanish Inquisition ti panagipatarus ken panangtagikua iti Biblia iti lengguahe a matarusan ti tattao. Naiparit ti Biblia iti Espania iti nabayag a tiempo. Tallo a siglo ti naglabas sakbay a naikkat ti pannakaiparit. Kabayatan dayta a narigat a tiempo, adda sumagmamano a natured nga agipatpatarus a nangpataud kadagiti baro patarus nga Espaniol iti sabali a pagilian sa impuslitda iti Espania. *
Kas ipakita daytoy a pakasaritaan ti Biblia iti nagkauna nga Espania, imparit dagiti bumusbusor a basaen dagiti tattao ti Sao ti Dios. Ngem saanda a nalapdan ti pannakaiwaras ti sasao ti Mannakabalin-amin.—Salmo 83:1; 94:20.
Gapu iti napinget a panagtrabaho dagiti adu nga iskolar, rimmamut ken naisaknap ti Biblia iti nagkauna nga Espania. Dagiti immuna a nagipatarus iti Biblia iti Latin, Gothic, Arabic, ken Espaniol ket tinulad dagiti agipatpatarus ita. Kas resultana, minilion a tattao nga agsasao ti Espaniol mabasada itan ti Sao ti Dios iti lengguahe a makatukay ti pusoda.
^ par. 10 Karaman kadagitoy ti Castilian, Catalan, Galician, ken Portuguese.
^ par. 17 Iti agdama, Espaniol ti lengguahe nga us-usaren ti agarup 540 a milion a tattao.
^ par. 20 Kitaem ti artikulo a “Ti Nagan ti Dios ken ti Umiso a Patarus ni Alfonso De Zamora,” iti Disiembre 1, 2011 a ruar daytoy a magasin.
^ par. 23 Kitaem ti artikulo a “Pannakidangadang ni Casiodoro de Reina Maipaay iti Espaniol a Biblia,” iti Hunio 1, 1996 a ruar daytoy a magasin.


text:
Online a Biblia | BARO A LUBONG A PATARUS TI NASANTUAN A KASURATAN
Kayatmo a basaen daytoy nga artikulo iti %%?
Isaias 27:1-13
27 Iti dayta nga aldaw iturongto ni Jehova,+ buyogen ti natangken ken dakkel ken napigsa a kampilanna,+ ti asikasona iti Leviatan,+ ti agal-alud-od a serpiente,+ iti mismo a Leviatan, ti killo a serpiente, ket sigurado a papatayennanto ti ulimaw ti baybay+ nga adda iti baybay.2 Iti dayta nga aldaw ikantayo kenkuana:+ “Maysa a kaubasan+ ti aglablabutab nga arak!3 Siak, ni Jehova, ti mangsalsaluad kenkuana.+ Iti tunggal kanito isu sibugakto.+ Tapno awan ti mangiturong iti asikasona maibusor kenkuana, isu saluadakto uray iti rabii ken aldaw.+4 Awananak iti pungtot.+ Siasinonto ti mangted kaniak iti siitan a babassit a kayo+ ken dakes a ruruot iti bakal? Baddekekto dagita. Uramekto dagita a mamimpinsan.+5 Ta no saan isu kumpet koma iti salindegko, isu makikappia koma kaniak; pannakikappia ti aramidenna koma kaniak.”+6 Kadagiti umay nga aldaw agramutto ni Jacob, ti Israel+ mangpataudto kadagiti sabong ket pudno nga agtubo; ket ti rabaw ti nabunga a daga pudno a punnuendanto iti bunga.+7 Kas iti pannaplit ti maysa a mangkabkabil kenkuana isu kasapulan kadi a kabilen ti maysa? Wenno kas iti pannakagudas dagiti napapatay a tattaona isu kasapulan kadi a mapapatay?+8 Babaen iti pamutbuteng nga ikkis makisupiatkanto kenkuana inton ibaonmo. Masapul nga isu paruarenna babaen ti pug-awna, maysa a napigsa iti aldaw ti wayaway nga angin.+9 Gapuna babaen itoy a pamay-an maabbonganto ti biddut ni Jacob,+ ket daytoy amin ti bunga inton ikkatenna ti basolna,+ inton amin dagiti bato iti altar pagbalinenna a kas kadagiti tisa a bato a natumek, tapno saanto a tumakder dagiti sagrado a teddek+ ken dagiti pagsaadan ti insienso.+10 Ta ti nasarikedkedan a siudad agwaywayasto, ti pagpaaraban mabaybay-anto a mismo ken mapanawan kas iti let-ang.+ Agarabto sadiay ti kigaw a baka, ket agiddanto sadiay; ket pudno nga ibusennanto dagiti kangrunaan a sangana.+11 Inton nagangon dagiti saringitna, dagiti sumrek a babbai sip-akendanto ida, a pasgedanda ida.+ Ta saan nga ili nga addaan natadem a pannakaawat.+ Dayta ti makagapu a ti Nangaramid kenkuana saanto a mangipakita iti asi iti dayta, ket ti mismo a Nangporma kenkuana saanto a mangipakita iti parabur iti dayta.+12 Ket mapasamakto iti dayta nga aldaw a ni Jehova aprasennanto ti bunga,+ manipud iti agay-ayus a waig ti Karayan+ agingga iti naapres a ginget ti Egipto,+ ket iti kasta dakayo mapidutkayto nga agsasaruno,+ O annak ti Israel.13 Ket mapasamakto iti dayta nga aldaw a mapuyotto ti dakkel a tangguyob,+ ket dagidiay madaddadael iti daga ti Asiria+ ken dagidiay a naiwarawara iti daga ti Egipto+ sigurado nga umaydanto ket agruknoyda+ ken Jehova iti nasantuan a bantay idiay Jerusalem.+


text:
Makitam Kadi ti Di Makita a Dios?
“TI DIOS maysa nga Espiritu,” isu a ditay makita. (Juan 4:24) Ngem ibaga ti Biblia nga adda dagiti kasla nakakita iti Dios. (Hebreo 11:27) Pudno kadi a nakitada? Talaga kadi a makitam ti “di makita a Dios”?—Colosas 1:15.
Idiligtayo ti kasasaadtayo iti tao a nayanak a bulsek. Awan kadin ti matarusanna iti aglawlawna gapu ta bulsek? Adda. Magun-odanna dagiti impormasion iti nadumaduma a pamay-an a makatulong kenkuana a mangtarus kadagiti tattao, banag, ken pasamak iti aglawlawna. Kuna ti maysa a bulsek: “Ti panagkita ket saan laeng a babaen iti mata, no di ket babaen iti isip.”
Kasta met, nupay saanmo a makita ti Dios kadagiti pisikal a matam, makitam ti Dios babaen iti ‘mata ti pusom.’ (Efeso 1:18) Usigem ti tallo a pamay-an tapno maaramidmo dayta.
“SILALAWAG A MAKITA MANIPUD PANNAKAPARSUA TI LUBONG”
Masansan a napigpigsa ti panagdengngeg ken panagrikna ti bulsek ket usarenna dagita tapno matarusanna ti bambanag a dina makita. Kasta met, mabalinmo nga usaren amin a sentidom tapno maammuam dagiti bambanag iti aglawlawmo ken matarusam ti di makita a Dios a nangaramid kadagita. “Dagiti di makita a kualidadna ket silalawag a makita manipud pannakaparsua ti lubong ken agpatpatuloy, agsipud ta matarusan ida babaen iti bambanag a naaramid.”—Roma 1:20.
Kas pagarigan, usigem ti daga a pagnanaedantayo. Naisangsangayan ti pannakaaramidna para kadatayo, saan laeng a tapno adda pagbiagtayo no di ket tapno agbiagtayo a naragsak. Maragsakantayo no mariknatayo ti bara ti init, pul-oy ti angin, maramanantayo ti natubbog a prutas, wenno mangngegtayo ti makapabang-ar a kanta dagiti tumatayab. Saan kadi a dagitoy a sagut paneknekanda a maseknan, nadungngo, ken naparabur ti Namarsua kadatayo?
Ania ti masursurom maipapan iti Dios kadagiti makitam iti uniberso? Ti langlangit ipalgakna ti pannakabalin ti Dios. Ipakita ti nabiit pay nga ebidensia ti siensia a saan laeng a lumawlawa ti uniberso no di ket nakaparpartak pay ti ilalawana. No tumangadka iti langit iti rabii, panunotem: Asino ti nagtaudan daytoy nga enerhia a pakaigapuan ti napartak nga ilalawa ti uniberso? Ibaga kadatayo ti Biblia a ti Namarsua ket addaan iti ‘naruay a dinamiko nga enerhia.’ (Isaias 40:26) Dagiti parsua ti Dios ipakitada kadatayo nga Isu ti “Mannakabalin-amin” ken Daydiay “natan-ok iti pannakabalin.”—Job 37:23.
“TI NANGILAWLAWAG KENKUANA”
Kuna ti ina ti dua nga ubbing nga adda depekto ti panagkitada: “Panagsao ti maysa kadagiti kapatgan nga aspeto ti panagsursuroda. Ibagam kadakuada amin a makitam ken mangngegmo, [ken] nakasaganaka a kanayon a mangilawlawag. Sika ti pannaka-matada.” Kasta met, nupay “awan ti tao a nakakita iti Dios uray kaano,” ni Jesus nga Anak ti Dios nga adda iti abay ti “Ama isu ti nangilawlawag kenkuana.” (Juan 1:18) Kas immuna a pinarsua ti Dios ken bugbugtong nga Anak, ni Jesus ti nagbalin a “pannaka-matatayo” idiay langit. Ni Jesus ti kasayaatan a pagtaudan ti impormasion maipapan iti di makita a Dios.
Paliiwem ti sumagmamano a bambanag nga inlawlawag ni Jesus maipapan iti Dios bayat ti di mabilang a panawen a pannakikaduana iti Amana:
Nagaget nga agtrabaho ti Dios. “Ni Amak agtultuloy nga agar-aramid [wenno agtrabtrabaho] agingga ita.”—Juan 5:17.
Ammo ti Dios dagiti kasapulantayo. “Ti Dios nga Amayo ammona no ania ti bambanag a kasapulanyo sakbay pay a dawatenyo kenkuana.”—Mateo 6:8.
Siaayat nga ipapaay ti Dios dagiti kasapulantayo. “Ni Amayo nga adda iti langlangit . . . pagleggakenna ti initna kadagiti nadangkes a tattao ken kadagiti naimbag ket pagtuduenna kadagiti nalinteg a tattao ken kadagiti nakillo.”—Mateo 5:45.
Ipatpategnatayo ti Dios kas indibidual. “Saan aya a ti dua a billit-tuleng mailako iti sinsilio a bassit ti pategna? Kaskasdi awan maysa kadakuada ti matnag iti daga a saan nga ammo ni Amayo. Ngem dagiti mismo a buok ti uloyo nabilangda amin. Gapuna dikay agbuteng: napatpategkayo ngem iti adu a billit-tuleng.”—Mateo 10:29-31.
TI TAO A NANGYANNINAW ITI DI MAKITA A DIOS
Masansan a naiduma ti panangtarus dagiti bulsek kadagiti kapanunotan no idilig kadagiti makakita. Ti anniniwan ket mabalin nga ibilang dagiti bulsek kas nalamiis ken nalinong, saan a kas nasipnget a lugar. No kasano a ti tao a nayanak a bulsek dina makita ti anniniwan wenno lawag, ditay met matarusan ni Jehova a bukodtayo. Gapuna, impaay ni Jehova ti maysa a tao a naan-anay a mangipakita kadagiti galadna ken personalidadna.
Ni Jesus dayta a tao. (Filipos 2:7) Saan laeng nga impakaammo ni Jesus ti maipapan iti Amana no di ket impakitana pay kadatayo dagiti personalidad ti Dios. Kinuna ni Felipe nga apostol ni Jesus: “Apo, ipakitam kadakami ti Ama.” Insungbat ni Jesus: “Ti nakakita kaniak nakitana met ti Ama.” (Juan 14:8, 9) Ania ti “makitam” maipapan iti Ama babaen kadagiti inaramid ni Jesus?
Nadungngo, napakumbaba, ken nalaka nga asitgan ni Jesus. (Mateo 11:28-30) Immasideg dagiti tattao kenkuana gapu ta makapabang-ar ti personalidadna. Narikna ni Jesus ti saem a marikrikna dagiti tattao ken nakipagrag-o kadakuada. (Lucas 10:17, 21; Juan 11:32-35) Bayat a basbasaem wenno dengdenggem dagiti salaysay ti Biblia maipapan ken Jesus, usarem dagiti sentidom ken biagem dagiti pasamak iti panunotmo. No mennamennaem ti wagas a pannakilangen ni Jesus kadagiti tattao, nalawag a makitam ti nagsasayaat a personalidad ti Dios, iti kasta sumingedka Kenkuana.
PAGTITIPONEM DAGITI IMPORMASION
Kuna ti maysa nga autor maipapan iti kasasaad ti tao a bulsek: “Makaala iti sumagmamano laeng nga impormasion, manipud iti nadumaduma a pamay-an (panagrikna, panagangot, panangdengngeg, ken dadduma pay), sana pagtitiponen dagita.” Kasta met, no paliiwem dagiti parsua ti Dios, basaem ti kinuna ni Jesus maipapan iti Amana, ken analisarem ti wagas a panangyanninaw ni Jesus kadagiti galad ti Dios, makitam ti nagpintas a ladawan maipapan ken Jehova. Agbalin ti Dios a pudpudno kenka.
Napasaran dayta ni Job a nagbiag idi un-unana. Idi damo, nagsao a ‘dina maawatan.’ (Job 42:3) Ngem kalpasan nga inusigna a naimbag dagiti nakaskasdaaw a pinarsua ti Dios, natignay ni Job a mangibaga: “Iti alimadamad nangngegko ti maipapan kenka, ngem ita ti bukodko a mata makitanaka.”—Job 42:5.
‘No birokem ni Jehova, ipalubosnanto nga isu masarakam’
Mabalin a pumudno met dayta kenka. “No birokem [ni Jehova], ipalubosnanto nga isu masarakam.” (1 Cronicas 28:9) Maragsakan dagiti Saksi ni Jehova a tumulong kenka a mangbirok iti di makita a Dios.


text:
Online a Biblia | BARO A LUBONG A PATARUS TI NASANTUAN A KASURATAN
Kayatmo a basaen daytoy nga artikulo iti %%?
1 Samuel 10:1-27
10 Idin innala ni Samuel ti gorgorita+ ti lana ket imparukpokna iti ulona ket isu inagkanna+ ket kinunana: “Saan aya a gapu ta pinulotannaka ni Jehova kas panguluen+ iti tawidna?+2 Iti ipapanawmo kaniak ita nga aldaw sigurado a makasarakkanto iti dua a lallaki iti asideg ti tanem ni Raquel+ iti teritoria ti Benjamin idiay Zelza, ket sigurado a kunaendanto kenka, ‘Dagiti asna a napanmo sinapul nasarakanen, ngem ita binaybay-an ni amam ti maipapan kadagiti asna+ ket naringgoran maipapan kadakayo, a kunkunana: “Anianto ti aramidek maipapan iti anakko?”’+3 Ket masapul a mapanka manipud sadiay iti ad-adayo pay ket dumtengka agingga iti dakkel a kayo ti Tabor, ket sadiay addanto sumabet kenka a tallo a lallaki a sumangsang-at nga agturong iti pudno a Dios idiay Bethel,+ ti maysa siaawit iti tallo nga urbon a kalding+ ket ti maysa siaawit iti tallo a nagbukel a tinapay+ ket ti maysa siaawit iti dakkel a karamba nga arak.+4 Ket sigurado nga imtuodendanto ti maipapan iti kasasaadmo+ ket ikkandaka iti dua a tinapay, ket masapul nga awatem dagita iti imada.5 Iti kalpasan dayta a sika dumtengkanto iti turod ti pudno a Dios,+ a sadiay adda garison+ dagiti Filisteo. Ket rebbeng a maaramid nga iti tiempo nga iyaaymo sadiay iti siudad, sigurado a makasabetkanto iti bunggoy dagiti mammadto+ a sumalsalog manipud nangato a disso,+ ket adda iti masanguananda ti pagtokar nga adda kuerdasna+ ken pandereta+ ken plauta+ ken arpa,+ bayat nga agsasaoda a kas mammadto.6 Ket ti espiritu+ ni Jehova sigurado nga agtignayto kenka, ket sigurado nga agsaokanto a kas mammadto+ a kaduam ida ket mapagbalinka a sabali a lalaki.7 Ket mapasamakto nga inton umay kenka dagitoy a pagilasinan,+ aramidem maipaay iti bagim no ania ti masarakan ta imam a mabalin nga aramiden,+ agsipud ta adda kenka ti pudno a Dios.+8 Ket sumalogkanto iti masanguanak agingga idiay Gilgal;+ ket, adtoy! sumalogak agingga kenka tapno mangidaton kadagiti mapuoran a sakripisio, tapno mangidatag kadagiti pakikaykaysa+ a sakripisio. Pito+ nga aldaw nga agtultuloyka nga aguray agingga iti iyaayko kenka, ket sigurado nga ipakaammokto kenka no ania ti rebbeng nga aramidem.”9 Ket napasamak nga apaman nga intallikudna ti abagana tapno panawannan ni Samuel, rinugian ti Dios a baliwan ti pusona iti sabali;+ ket amin dagitoy a pagilasinan+ pimmudnoda iti dayta nga aldaw.10 Gapuna napanda manipud sadiay nga agturong iti turod, ket adtoy adda bunggoy dagiti mammadto a sumabet kenkuana; madagdagus a nagtignay kenkuana ti espiritu ti Dios,+ ket nangrugi nga agsao a kas mammadto+ iti tengngada.11 Ket naaramid nga idi isu nakita amin dagidiay sigud a makaam-ammo kenkuana, adtoy! nagipadto a kaduana dagiti mammadto. Iti kasta dagiti umili kinunada iti maysa ken maysa: “Ania daytoy a napasamak iti anak ni Kis? Adda met kadi ni Saul iti tengnga dagiti mammadto?”+12 Idin ti maysa a lalaki manipud sadiay simmungbat ket kinunana: “Ngem siasino ti amada?” Dayta ti makagapu a nagbalin a pagkukuna a proverbio:+ “Adda met kadi ni Saul iti tengnga dagiti mammadto?”13 Idi agangay isu nalpas a nagsao a kas mammadto ket dimteng iti nangato a disso.14 Kalpasanna ti kabsat ti ama ni Saul kinunana kenkuana ken iti katulonganna: “Sadino ti napananyo?” Kalpasan dayta kinunana: “Sinapulmi dagiti asna,+ ket intultuloymi a napan kinita, ngem awanda sadiay. Gapuna dimtengkami ken Samuel.”15 Gapu itoy kinuna ti uliteg ni Saul: “Ibagam kaniak, pangngaasim, Ania ti kinuna kadakayo ni Samuel?”16 Kalpasanna kinuna ni Saul iti ulitegna: “Di nagbiddut ti panangibagana kadakami a nasarakanen dagiti asna.” Ket ti maipanggep iti kinaari a nakisawan ni Samuel, saanna nga imbaga kenkuana.+17 Ket ni Samuel inayabanna dagiti umili nga agsangsangkamaysa ken Jehova idiay Mizpa+18 ket kinunana iti annak ti Israel: “Daytoy ti kinuna ni Jehova a Dios ti Israel,+ ‘Siak ti nangaon iti Israel manipud Egipto ken nangispal kadakayo iti ima ti Egipto+ ken iti ima dagiti amin a pagarian a nangirurrurumen kadakayo.+19 Ngem dakayo—ita nga aldaw linaksidyo ti Diosyo+ a manangisalakan idi kadakayo manipud iti amin a rigrigatyo ken tutuokyo, ket kinunayo: “Saan, no di ket maysa nga ari ti rebbeng nga isaadmo kadakami.” Ket ita agtakderkayo iti sango ni Jehova sigun kadagiti tribuyo+ ken sigun iti rinibuyo.’”20 Iti kasta pinaasideg ni Samuel dagiti amin a tribu ti Israel,+ ket napili ti tribu ni Benjamin.+21 Kalpasanna pinaasidegna ti tribu ni Benjamin sigun iti pampamiliana, ket napili ti pamilia dagiti Matrita.+ Kamaudiananna napili ni Saul nga anak ni Kis.+ Ket sinapsapulda, ket saan idi a masarakan.22 Ngarud nagimtuodda+ nga ad-adda pay ken Jehova: “Immay kadin ditoy ti lalaki?” Iti daytoy kinuna ni Jehova: “Adda ditoy, nakalemmeng+ kadagiti gargaret.”23 Gapuna napanda a nagtaray ket innalada manipud sadiay. Idi nagtakder iti tengnga dagiti umili, nataytayag ngem iti amin a sabsabali nga umili manipud kadagiti abagana nga agpangato.+24 Idin kinuna ni Samuel iti isuamin nga umili: “Nakitayo kadi daydiay pinili ni Jehova,+ nga awan ti kas kenkuana iti amin nga umili?” Ket rinugian ti isuamin nga umili ti agpukkaw ken agkuna: “Agbiag koma ti ari!”+25 Kalpasan dayta nagsao ni Samuel kadagiti umili maipapan iti nainkalintegan a karbengan ti kinaari+ ket insuratna iti maysa a libro ket inkabilna iti sango ni Jehova. Kalpasanna pinagawid ni Samuel dagiti amin nga umili, tunggal maysa iti balayna.26 No maipapan ken Saul a mismo, napan iti pagtaenganna idiay Gabaa,+ ket dagiti maingel a lallaki a ti pusoda sinagid ti Dios kimmuyogda kenkuana.+27 No maipapan kadagiti awan kaes-eskanna a lallaki,+ kinunada: “Kasanonto ti panangisalakan daytoy kadatayo?”+ Iti kasta inumsida,+ ket saanda a nangyeg kenkuana iti aniaman a sagut.+ Ngem isu nagtalinaed a kasla maysa a napagumel.+


text:
Dagiti taraken nga animal kadi ket makapan idiay Langit? Addaan kadi ti kararua dagiti taraken nga animal?
Saludsod: Dagiti taraken nga animal kadi ket makapan idiay Langit? Addaan kadi ti kararua dagiti taraken nga animal?
Sungbat: Awan ti nalawag a panursuro ti Biblia maipapan iti kaadaan ti kararua dagiti taraken nga animal wenno no makapanda idiay langit. Nupay kasta, adda para iti kaaduan a pagbatayan a wayat ti Biblia nga mabalintayo a pagbasehan ti sungbat iti daytoy a saludsod. Kinuna ti Biblia nga ti tao (Genesis 2:7) ken animal (Genesis 1:30; 6:17; 7:15, 22) ket addaan ti anges ti biag. Ti kangrunaan a nakaidumaan ti tao iti animal ket, pinarsua ti tao babaen iti ladawan ti Dios. Gapu ta ti tao ket pinarsua ti Dios babaen iti ladawanna, kaipapananna nga ti tao ket kapada ti Dios nga adda kabaelanna nga makipagrelasyon iti Dios, adda kabaelanna nga agpanunot, adda reknana ken pagayatan ken addaan ti paset nga agtultuloy kalapasan ti ipapatay. No dagiti animal ket addaan ti “kararua,” Daytoy ket naidumduma ken nababbaba ti kababalinna maiparis iti tao. Gapu kadagiti nagdumaan daytoy, ti “kararua” ti animal ket saan nga agtultuloy kalpasan ti ipapatay. Ni Jesus ket natay para kadagiti tao saan a para kadagiti animal.
Ti maysapay nga aspeto a rumbeng nga kitaen tapno sungbatan daytoy a saludsod ket ti panamarsua ti Dios kadagiti animal kas paset ti nainsiriban a panamarsua idiay libro ti Genesis. Pinarsua ti Dios dagiti animal ket daytoy ket inawaganna a nasayaat (Genesis 1:25). No kasta ngarud, mabalin nga addamet dagiti animal iti baro a daga (Paltiing 21:1). Dakkel ti posibilidad nga adda met dagiti animal iti panawen ti melinial a pagarian (Isaias 11:6; 65:25). Saan met a nakapapati nga ibaga nga dagiti dadduma nga animal ket tarakentayo bayat ti kaaddatayo ditoy lubong agsipud ta saan a pudno ti reinkarnasyon. Ammotayo nga ti Dios ket natalek ken no makadanuntayo idiay langit, maamoantayo ti sungbat kadagiti amin a saludsodtayo.
Agsubli iti kasangoan a panid ti Ilocano
Dagiti taraken nga animal kadi ket makapan idiay Langit? Addaan kadi ti kararua dagiti taraken nga animal?


text:
Maluso, Basilan
Ti Maluso ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Basilan iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Maluso ket nabingbingay a politikal kadagiti 20 a barbaranggay.[2]
- Abong-Abong
- Batungal
- Calang Canas
- Guanan North (Zone I)
- Guanan South (Zone II)
- Limbubong
- Mahayahay Lower (Zone I)
- Muslim Area
- Port Holland Zone I Poblacion (Up
- Port Holland Zone II Poblacion
- Port Holland Zone III Poblacion
- Port Holland Zone IV (Lower)
- Townsite (Poblacion)
- Taberlongan
- Fuente Maluso
- Tamuk
- Tubigan
- Mahayahay Upper (Zone II)
- Port Holland Zone V
- Upper Garlayan
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Basilan". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 21 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Basilan". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 21 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Malinao, Aklan
Ti Malinao ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Aklan iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Malinao ket politikal a nabingbingay iti 23 a barbaranggay.[2]
- Banaybanay
- Biga-a
- Bulabud
- Cabayugan
- Capataga
- Cogon
- Dangcalan
- Kinalangay Nuevo
- Kinalangay Viejo
- Lilo-an
- Malandayon
- Manhanip
- Navitas
- Osman
- Poblacion
- Rosario
- San Dimas
- San Ramon
- San Roque
- Sipac
- Sugnod
- Tambuan
- Tigpalas
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Aklan". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 1 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Aklan". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 1 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Online a Biblia | BARO A LUBONG A PATARUS TI NASANTUAN A KASURATAN
Kayatmo a basaen daytoy nga artikulo iti %%?
Levitico 25:1-55
25 Ket ni Jehova nagsao pay ken Moises idiay Bantay Sinai, a kunkunana:2 “Agsaoka iti annak ti Israel, ket masapul a kunaem kadakuada, ‘Inton sumrekkayo kamaudiananna iti daga nga itedko kadakayo,+ ngarud ti daga masapul a mangngilin iti sabbath ken Jehova.+3 Innem a tawen a mulaam ti talonmo iti bin-i, ket innem a tawen nga arbasam ti kaubasam, ket masapul nga ummongem ti bunga ti daga.+4 Ngem iti maikapito a tawen rebbeng nga adda maaramid a sabbath ti naan-anay a panaginana maipaay iti daga,+ maysa a sabbath ken Jehova. Ti talonmo dika mulaan iti bin-i, ket ti kaubasam dika arbasan.5 Ti tumubo manipud naregreg a binukel ti anim dika apiten, ket dagiti ubas ti di naarbasan a puon ti ubasmo dika burasen. Rebbeng nga adda maaramid a maysa a tawen ti naan-anay a panaginana maipaay iti daga.6 Ket ti sabbath ti daga agserbinto a maipaay a taraon kadakayo, maipaay kenka ken iti adipenmo a lalaki ken iti adipenmo a babai ken iti patangtangdanan a trabahadormo ken iti makipaggigian kenka, dagidiay makipagtataeng kas ganggannaet kenka,7 ken maipaay iti naamo nga animalmo ken maipaay iti atap nga animal nga adda iti dagam. Isuamin a bungana rebbeng nga agserbi a kanen.8 “‘Ket masapul nga ibilangam ta bagim iti pito a sabbath dagiti tawen, mamimpito a pito a tawen, ket dagiti aldaw ti pito a sabbath dagiti tawen masapul nga agdagupda iti uppat a pulo ket siam a tawen maipaay kenka.9 Ket masapul a paguniem ti tangguyob ti natbag nga aweng+ iti maikapito a bulan iti maikasangapulo ti bulan;+ iti aldaw ti panangabbong+ rebbeng a pagunienyo ti tangguyob iti intero a dagayo.10 Ket masapul a santipikarenyo ti maikalimapulo a tawen ket iwaragawagyo ti wayawaya iti daga kadagiti amin nga agnanaed iti dayta.+ Agbalinto a Jubileo+ maipaay kadakayo, ket masapul nga isubliyo tunggal maysa iti kukuana ken rebbeng nga isubliyo tunggal maysa iti pamiliana.+11 Maysa a Jubileo ti pagbalinanto kadakayo dayta a maikalimapulo a tawen.+ Dikay agimula iti bin-i wenno apiten ti tumubo iti daga manipud iti naregreg a binukel wenno burasen dagiti ubas ti di naarbasan a lanlanotna.+12 Ta Jubileo dayta. Rebbeng nga agbalin a nasantuan a banag kadakayo. Manipud iti talon mabalinyo ti mangan iti patauden ti daga.+13 “‘Iti daytoy a tawen ti Jubileo rebbeng nga isubliyo tunggal maysa iti kukuana.+14 Ita no kas pagarigan aglakokayo iti tagilako iti katimpuyogmo wenno gumatangka manipud iti ima ti katimpuyogmo, dikay agiinnallilaw.+15 Sigun iti bilang ti tawtawen kalpasan ti Jubileo gumatangka manipud iti katimpuyogmo; sigun iti bilang ti tawtawen dagiti apit isu aglako kenka.+16 Kas mairukod iti adu a bilang ti tawtawen rebbeng nga iyad-aduna ti panggatang a pategna,+ ket kas mairukod iti kinabassit ti tawtawen rebbeng a pabassitenna ti panggatang a pategna, agsipud ta ti bilang dagiti apit isu ti ilakona kenka.17 Ket dikay allilawen asinoman kadakayo ti katimpuyogna,+ ket masapul nga agbutengka iti Diosmo,+ agsipud ta siak ni Jehova a Diosyo.+18 Gapuna masapul nga itungpalyo dagiti paglintegak ken rebbeng a salimetmetanyo dagiti hudisial a pangngeddengko ket masapul nga itungpalyo ida. Iti kasta sigurado nga agnaedkayto a sitatalged iti daga.+19 Ket pudno nga itdento ti daga ti bungana,+ ket sigurado nga agpennekkayto a mangan ken agnaedkayo a sitatalged iti dayta.+20 “‘Ngem no kas pagarigan kunaenyo: “Ania ti kanenmi iti maikapito a tawen yantangay saanmi a mabalin ti agimula iti bin-i wenno agummong kadagiti apitmi?”+21 iti dayta a kaso pudno unay a bilinekto ti bendisionko maipaay kadakayo iti maikanem a tawen, ket mangipaayto iti apitna maipaay iti tallo a tawen.+22 Ket agimulakayto iti bin-i iti maikawalo a tawen ket mangankayto manipud iti baak nga apit agingga iti maikasiam a tawen. Agingga iti iyaay ti apitna kanenyonto ti baak.23 “‘Gapuna ti daga rebbeng a saan a mailako iti agnanayon,+ agsipud ta kukuak ti daga.+ Ta ganggannaetkayo nga agnanaed ken makipaggigiankayo iti panangmatmatko.+24 Ket iti intero a daga a sanikuayo rebbeng nga itedyo iti daga ti kalintegan a manggatang a mangbawi.+25 “‘No kas pagarigan pumanglaw ti kabsatmo ket kasapulan a mangilako iti sanikuana, ti maysa a manangsaka nga asideg ti pannakikabagianna kenkuana masapul met nga umay ket gatangenna a bawyen ti inlako ti kabsatna.+26 Ket no kas pagarigan ti asinoman awananto iti manangsaka ket ti bukodna nga ima makategged ket makasapul iti umanay a maipaay iti pannakasakana,27 masapul met a pattapattaenna dagiti tawen manipud idi inlakona dayta ket masapul nga isublina ti kuarta a matda iti tao a nangilakuanna, ket agsublinto iti kukuana.+28 “‘Ngem no saan a makasapul ti imana iti umanay nga isublina kenkuana, ti inlakona masapul met nga agtalinaed iti ima ti gimmatang iti dayta agingga iti tawen a Jubileo;+ ket masapul a mapalusposan dayta iti Jubileo, ket masapul nga agsubli iti kukuana.+29 “‘Ita no kas pagarigan ti maysa a tao mangilako iti pagnanaedan a balay iti napaderan a siudad, ti kalinteganna a mangsaka masapul met nga agtultuloy agingga nga agleppas ti tawen manipud iti tiempo ti panangilakona; ti kalinteganna a mangsaka+ rebbeng nga agtultuloy iti intero a makatawen.30 Ngem no saan a magatang a mabawi sakbay a ti intero a tawen dimteng iti pannakaan-anay maipaay kenkuana, ti balay nga adda iti siudad nga addaan pader masapul met nga agtalinaed nga agnanayon a kas kukua ti gimmatang iti dayta bayat dagiti kaputotanna. Rebbeng a saan a mapalusposan iti Jubileo.31 Nupay kasta, dagiti balay ti purpurok nga awanan pader iti aglawlawda rebbeng a maibilang kas paset ti talon ti pagilian. Ti kalintegan a mangsaka+ agtultuloy maipaay iti dayta, ket iti Jubileo+ rebbeng a mapalusposan.32 “‘No maipapan kadagiti siudad dagiti Levita agraman ti balbalay kadagiti siudad ti sanikuada,+ ti kalintegan a mangsaka rebbeng nga agtultuloy agingga iti tiempo a di nakedngan maipaay kadagiti Levita.+33 Ket no ti sanikua dagiti Levita saan a magatang a mabawi, ti balay a nailako iti siudad ti kukuana masapul met a mapalusposan iti Jubileo;+ agsipud ta ti balbalay kadagiti siudad dagiti Levita kukuada iti tengnga ti annak ti Israel.+34 Mainayon pay, saan a mabalin nga ilako ti talon ti pagpaaraban+ dagiti siudadda, agsipud ta maysa dayta a sanikua agingga iti tiempo a di nakedngan maipaay kadakuada.35 “‘Ket no kas pagarigan pumanglaw ti kabsatmo ket ngarud kumapuy iti pinansial iti sibaymo,+ masapul met a saranayem.+ Kas ganggannaet nga agnanaed ken makipaggigian,+ agtalinaedto a sibibiag a kaduam.36 Dika mangala kenkuana iti patubo ken am-am,+ no di ket masapul nga agbutengka iti Diosmo;+ ket ti kabsatmo masapul nga agtalinaed a sibibiag a kaduam.37 Dika ited kenkuana ti kuartam iti panagpatubo,+ ket dika ited ti taraonmo iti panagam-am.38 Siak ni Jehova a Diosyo, a nangiruar kadakayo manipud daga ti Egipto tapno itdek kadakayo ti daga ti Canaan,+ tapno agbalinak a Diosyo.+39 “‘Ket no kas pagarigan pumanglaw ti kabsatmo iti sibaymo ket kasapulan nga ilakona kenka ti bagina,+ dika usaren kas trabahador iti mangadipen a panagserbi.+40 Rebbeng nga adda kenka a kas patangtangdanan a trabahador,+ kas makipaggigian. Rebbeng nga agserbi kenka agingga iti tawen a Jubileo.41 Ket masapul a pumanaw kenka, isu ken ti annakna a maikuyog kenkuana, ket masapul nga agsubli iti pamiliana, ket rebbeng nga agsubli iti kukua dagidi ammana.+42 Ta ad-adipenko ida nga inruarko manipud daga ti Egipto.+ Masapul a saanda nga ilako ti bagbagida iti wagas a pannakailako ti maysa nga adipen.43 Dika ibaddebaddek buyogen ti panangikuspil,+ ket masapul nga agbutengka iti Diosmo.+44 No maipapan iti adipenmo a lalaki ken iti adipenmo a babai nga agbalin a kukuam manipud nasnasion nga adda iti aglikmutyo, manipud kadakuada mabalinmo ti gumatang iti adipen a lalaki ken adipen a babai.45 Ken kasta met manipud iti annak dagiti makipaggigian a makipagtataeng kas ganggannaet kadakayo,+ manipud kadakuada mabalinyo ti gumatang, ken manipud kadagiti pamiliada nga adda kadakayo isuda nga impasngayda kadakuada iti dagayo; ket agbalindanto a kukuayo.46 Ket masapul nga iyawatyo ida a kas tawid iti annakyo a sumaruno kadakayo tapno tawidenda a kas sanikua agingga iti tiempo a di nakedngan.+ Mabalinyo nga usaren ida a kas trabahador, ngem ti kakabsatyo nga annak ti Israel, dikay ibaddebaddek, ti maysa iti sabali, buyogen ti panangikuspil.+47 “‘Ngem no kas pagarigan bumaknang ti ima ti ganggannaet nga agnanaed wenno ti makipaggigian kenka, ket ti kabsatmo pimmanglaw iti sibayna ket masapul nga ilakona ti bagina iti ganggannaet nga agnanaed wenno iti makipaggigian kenka, wenno iti maysa a kameng ti pamilia ti ganggannaet nga agnanaed,48 kalpasan ti panangilakona ti bagina,+ ti kalintegan a mangsaka agtultuloyto iti kasasaadna.+ Isu mabalin a gatangen a bawyen ti maysa iti kakabsatna.+49 Wenno ti ulitegna wenno ti anak ti ulitegna isu mabalinna a gatangen a bawyen, wenno asinoman a kabagian iti dara ti lasagna,+ maysa iti pamiliana, isu mabalinna a gatangen a bawyen.“‘Wenno no ti bukodna nga ima bimmaknang, masapul met a gatangenna a bawyen ti bagina.+50 Ket masapul a makibinnilang iti gimmatang kenkuana manipud iti tawen a panangilakona kenkuana ti bagina agingga iti tawen a Jubileo,+ ket ti kuarta a nakailakuanna masapul a maitupag iti bilang dagiti tawen.+ Iti pamay-an a pannakabilang ti al-aldaw ti panagtrabaho ti maysa a patangtangdanan a trabahador rebbeng nga isu agtalinaed kenkuana.+51 No adda pay adu a tawen, kas mairukod kadagita rebbeng a bayadanna ti gatad ti pannakasakana manipud iti kuarta ti pannakagatangna.52 Ngem no sumagmamano laengen ti mabati iti tawtawen agingga iti tawen a Jubileo,+ masapul ngarud nga ipattapattaanna ti bagina. Kas mairukod kadagiti tawenna rebbeng a bayadanna ti gatad ti pannakasakana.53 Rebbeng nga isu agtalinaed kenkuana a kas iti patangtangdanan a trabahador+ iti tinawentawen. Saanna koma nga ibaddebaddek buyogen ti panangikuspil+ iti imatangmo.54 Nupay kasta, no saanna a kabaelan a gatangen a bawyen ti bagina kadagitoy a katulagan, mapalusposanto ngarud iti tawen a Jubileo,+ isu ken ti annakna a maikuyog kenkuana.55 “‘Ta ad-adipen kaniak ti annak ti Israel. Ad-adipenko ida+ nga inruarko manipud daga ti Egipto.+ Siak ni Jehova a Diosyo.+


text:
SIUDAD TI VIGAN, May 24 (PIA) — Ti pannaikaisubli ti palitada ti Saint Paul Metropolitan Cathedral ditoy a ciudad kadagitoy bulbulan ti Marso inggana’t Mayo ita a tawen ket inna ipalagip iti siasinoman a Filipino ti pannakataginayon, panangilala kas kinabaknang ti pagilian dagiti duduogan a balbalay, monumento, national shrines ken landmarks iti Pilipinas.
Ti Presidential Decrees 756,374 ken 260 a pinirmaan daydi Presidente Ferdinand E Marcos idi 1975, 1974 ken 1973 ket inna patalgedan ti panangilala ken panangdungngo kadagitoy a pakakitaan ti istoria ken kultura ti Pilipinas.
Ti PD 756 ken inamendaranna ti PD 260 a manginayon ti Mestizo section ti siudad, dagiti balbalay da Padre Jose Burgos ken Leona Florentino gapu ta natakkuatan ti National Museum babaen ti immune nga inbentario iti siudad a ti Vigan ket addaan ti especial a kaipapanan particular ti kaMestizonoan ken dagiti balay da Padre Jose Burgos ken Leona Florentino. Ket masapul ngarud a mataginayon kas parte ti istoria ken kultura ti pagilian. Isu a maiparit ti pannakadadael, pannakatarimaan, pannakabakbak dagiti pasdek kadagitoy a lugar no awan ti naaramid nga immun-una a panagadal, panagkonsultar,ken panang-aprobar ti National Museum.
Inikkan ti PD 260 ti National Museum ken ti National Historical Institute ti otoridad a mangada, mangideklarar, ken mangkita ti pannakaisubli dagiti Historical sites, pasdek, simbaan, monument nga addaan ti kaipapanan iti istoria ken kultura ti Pilipinas.
Maipalagip a babaen kadaytoy PD 260 naideklarar ti Tirad Pass ti Ilocos Sur, kas maysa a national shrine, monument wenno landmark iti Pilipinas babaen ti Article XV, Section 9, paragraph 2 ti daan a Constitution of the Phiippines a mangibagbaga a ti kultura Filipino ket masapul a mataginayon ken madevelop para ti ‘national identity’ wenno pakailasinan ti kinaFilipino.
Ti Tirad Pass ti kangattuan a parte ti adayo a parte ti Cordillera mountain range a no sadino ket ditoy a nakiranget ni General Gregorio del Pilar ti kauddian a gubatna kontra dagiti kabusor ti maikaddua a gubat sangalubungan (World War II). Daytoy nga ili ket nasuktan ti naganna manipud Anggaki ket nagbalin a Gregorio del Pilar.
Ti PD 374 ken sinuktanna dagiti parte ti Republic Act 4836 a The Cultural Properties Preservation and Protection Act a mangideklarar amin a panagisubli (restoration), panagpatakder manen (reconstruction), ken pannakataginayon (preservation) dagiti pasdek a kukua ti gobierno a parte ti istoria ti pagilian, dagiti shrines, landmarks, monumento, ken luglugar a naidesignar a kas “National Cultural Treasures” wenno naillian a kinabaknang ti kultura, ken “important cultural properties” wenno importante a sanikua ti kultura, ket masapul a maaramid laeng no adda ti permiso ti director ti National Museum a mangibaga ti pannakabantay ti proyekto. (ANL/ICR-PIA 1 Ilocos Sur)


text:
Karayan Cagayan
Ti Karayan Cagayan, makunkuna pay a ti Rio Grande de Cagayan, ket isu ti kaatiddogan ken kadakkelan a karayan iti Purpuro ti Filipinas.[1] Daytoy ket mabirukan idiay rehion ti Tanap ti Cagayan idiay amianan a daya a paset ti Isla ti Luzon ken lasatenna dagiti probinsia ti Nueva Vizcaya, Quirino, Isabela ken Cagayan.
Dagiti linaon
Topograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti taudan ti danum ti karayan ket idiay Banbantay ti Caraballo iti Tengnga a Luzon iti kangato ti agarup a 1,524 metro. Ti karayan ket agpa-amianan nga agyus kadagiti 505 a kilometro[2] iti sabanganna idiay Kanal Babuyan idiay asideg ti ili ti Aparri, Cagayan. Ti karayan ket napardas nga agpababa kadagiti 91 metro ti lessaad ti baybay kadagiti 227 a kilometro manipud ti sabangan ti karayan. Dagiti nangruna a tributariona ket dagiti Karayan Chico, Siffu, Mallig, Magat ken Ilagan.
Ti Karayan Magat ket isu ti kadakkelan a tributariona nga addaan ti nakarkulo a tinawen a panagayus iti 9,808 a riwriw kubiko metro. Daytoy ket naisanglad idiay abagatan a laud a paset ti labneng, ken gumay-at ti agarup a 150 a kilometro manipud idiay Nueva Vizcaya aginggana idi pagsasabtanna iti Karayan Cagayan iti agarup a 55 kilometro manipud ti sabangan ti karayan.
Isuda a dua ti Karayan Magat ken Chico ket addaan kadagiti nawatiwata a pagayusan a luglugar a mangbukel ti agarup a 1/3 iti sibubukel a labneng.
Ti Karayan Ilagan ket agtaud manipud ti lumaud a bakras ti Sierra Madre ken atiananna ti akin-daya a tengnga a paset ti labneng ti Karayan Cagayan iti nakarkulo a tinawen a panagayus iti 9,455 riwriw kubiko metro. Daytoy ket agayus nga agpa-laud ken tumipon iti Karayan Cagayan idiay Ilagan, Isabela, 200 kilometro manipud ti sabangan.
Ti sistema ti Siffu-Mallig ket naisanglad iti bakras ti Tengnga a Banbantay ti Kordiliera a ganganai nga agayus a paralelo iti Karayan Magat. Dagiti lutulot ken kalugnakan ket mabirukan kadagiti paset kadagiti akin-baba a gay-atna.
Ti Karayan Cagayan ken dagiti tributariona ket nangideposito kadagiti sedimento kadagiti panagatlo ken pangapat a taudan, kaaduan kadagitoy ket apug a kadaratan ken sekka, kadagiti kaaduan a dalumpinas a Tanap ti Cagayan a napalikmutan babaen ti Banbantay ti Kordiliera iti laud, Sierra Madre iti daya ken ti Banbantay ti Caraballo iti abagatan.
Ti karayan ket addaan ti pagattianan a lugar iti agarup a 27,300 km². kadagiti probinsia ti Apayao, Aurora, Cagayan, Ifugao, Isabela, Kalinga, Mountain Province, Nueva Vizcaya, ken Quirino.
Ti nakarkulo a tinawen a panagayus ket 53,943 riwriw kubiko metro nga addaan ti reserba ti danum ti sirok iti 47,895 riwriw kubiko metro.
Panaglayus[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Karayan Cagayan ken dagiti tributariona ket panggepen dagiti nakaro a panaglayus iti las-ud ti tiempo ti nepnep iti Abagatan a daya nga Asia manipud ti Mayo anginggana ti Oktubre.
Ti natimbeng a tinawen a panagtudtudo ket 1,000 mm idiay akin-amianan a paset ken 3,000 mm idiay akin-abagatan a banbantay a pakakitaan ti taudan dagiti danum ti karayan. Ti danum manipud kadagiti bantay nabuntogda unay nga agayus gapu ti panagtaginayon ti rabaw kadagiti nakaro a nalayus a tanap, dagiti baw-ang iti nallinaay a bakras ti banbantay ken ti agrikosrikos a dalan ti karayan.
Ti pannakaslep ti Karayan Cagayan ken dagiti tributariona ket gapuanan dagiti adu a pannakapukaw ti biag ken tagikua kadagiti lokal ken nailian nga ekonomia. Ti gobierno ti Filipinas ket nangipatakder kadagiti estasion ti panagballag ti layus kiti igid ti karayan. Dagiti eksperto ket naisangsangayanda a sisiimen dagiti akin-baba a gay-at manipud idiay Tuguegarao aginggana idiay Aparri ken ti nalukay a tanap manipud idiay Ilagan aginggana idiay Tumauini, Isabela.
Dagiti mula ken ayup[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Karayan Cagayan ket lumabas ti maysa kadagiti bassiten a nabatbati a nangruna a kabakiran ti Filipinas.
Daytoy ket mangsuporta iti biag dagiti nadumaduma nga endemiko ken dagiti maisagmak a sebbangan, kasla ti agdardara ti puso a pagaw ti Luzon (Gallicolumba luzonica), agila ti Filipinas (Pithecophaga jefferyi) ken ti manmano nga ikan ti karayan, a lokal a tinawtawagan iti ludong (Cestreaus plicatilis).
Ti ludong ket agbugi kadagiti kangatuan a gay-at ti Karayan Cagayan idiay Jones, Isabela. Iti naladaw nga Oktubre aginggana ti tengnga ti Nobiembrer, ti ikan ket agpababa iti karayan tapno agitlogda idiay sabangan ti karayan idiay asideg ti Appari.
Iti Pebrero, dagiti riniwriw a babassit a lames a ludong ket matiltiliw kadagiti napino nga iket no agpangatoda nga aglangoy.
Gapu ti bumasbassiten a bilang ti tinawen a matiltiliw, ti lokal a gobierno ket nagiparparitda ti panagtiliw iti ikan ken dagiti babassit a lamesda, ngem napaay met ti panangiparit.
Tattao[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti karayan ket lasatenna dagiti uppat a probinsia: ti Nueva Vizcaya, Quirino, Isabela ken Cagayan. Dagitoy a probinsia ket adda ti agarup a a populasion ti dua a riwriw a tattao, kaaduan kadagitoy ket mannalon ken patneng a tattao.
Ti tattao nga Ibanag ket nangala ti nagan ti tribuda iti taga-ugma a nagan ti Karayan Cagayan iti Bannag. Ti tribu ti Gaddang ket agtataengda kadagiti kanagtuan a gay-at ti Karayan Cagayan ken dagiti tributariona.
Kinapangruna ti ekonomia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti kayaran ket agayus iti nalames a ginget nga agpataud kadagiti nadumaduma nga apit, a mairaman ti bagas, mais, saba, niyog, sitrus ken tabako.
Adda met dagiti penned kadagiti dua a tributario ti karayan, ti Karayan Magat ken Chico, ken adda met dagiti nadumaduma a konsesion ti panagmina iti nabaknnag ti minerales a Banbantay ti Kordiliera idiay asideg ti taudan ti danum kadagitoy dua a tributario ti karayan.
Dagiti gobierno ti probinsia iti igid ti karayan ket nagparang-ayda pay kadagiti programa ti turismo a mangidaton kadagiti aktibidad ti karayan, a naisangsangayan ti panagrakit ti parokpok a dandanum.
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Kundel, Jim (Hunio 7, 2007). "Bariweswes ti Danum iti Filipinas". Ensiklopedia ti Daga. Naala idi 2008-09-30.
- ^ "Dagiti Kangrunaan a Labneng ti Karayan ti Filipinas", Inpablaak babaen ti Opisina ti Nailian a Rekurso ti Danum, Oktubre 1976 (p. 12)
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Wernstedt, F. L.; Spencer, J. E. (1967). The Philippine Island World. Berkeley and Los Angeles: University of California Press.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Karayan Cagayan iti Wikimedia Commons


text:
Buklen dagitoy ti antolohia ti ababa a sarita nga editen da Roy V. Aragon, direktor ti GF ken chairman ti nasao a komite, John B. Buhay, premiado a mannurat, ken Neyo Mario E. Valdez, PRO ti GF; ken ti antolohia dagiti daniw ni ayat nga editen da Cles B. Rambaud, editor ti Bannawag, ken Ariel S. Tabag, poetry editor ti Bannawag ken sekretario-heneral ti GF.
Manamnama a mairuar dagiti libro iti 2016.
Pagalagadan iti panagidatag:
1. Iti sarita, dua ti idatag; iti daniw, agingga iti lima. Nasaysayaat no di pay naipablaak ti idatag ngem mabalin met no naipablaaken iti magasin, wenno dadduma pay a babasaen wenno iti Internet. No naipablaaken, masapul nga adda notasion iti baba ti sinurat mainaig iti detalye ti pannakaipablaak daytoy. Maysa laeng ketdi a sarita ti maipablaak, ken segun iti pangngeddeng dagiti editor. Mabalin met nga agingga iti lima ti maipablaak iti daniw, segun kadagiti editor. Karbengan dagiti editor ti di mangipablaak kadagiti maidatag a sarita wenno daniw a di makapatar iti pagrukodanda, ken iti sabsabali pay a makaigapu.
2. Uray ania a sarita ti idatag, nawaya ti tema a suraten, ken iti tradisional man wenno eksperimental a wagas. Maipalagip a saan a pakpakatawa wenno makapakatawa a sarita ti idatag. Iti biang ti daniw, maipanggep iti ayat (romantiko wenno erotiko) ti idatag a daniw.
3. Mapakuyogan dagiti sinurat iti pakasaritaan ti biag ti autor (saan nga at-atiddog ngem maysa wenno dua a parapo), karaman dagiti contact information (adres, numero ti telepono/selpon, e-mail). Pakuyogan iti kaudian a retrato iti .jpeg a file format.
4. Ipatulod babaen ti e-mail dagiti sinurat a sarita iti rvaragon@gmail.com, ken daniw iti asseng.tabag@gmail.com.
5. Masapul a maawat dagiti sinurat iti di naladladaw ngem Disiembre 31, 2015.
6. Agdalan dagiti sinurat iti naiget a panagarisit dagiti editor. Mapakaammuan dagiti autor a mairaman iti libro makabulan kalpasan ti naituding a deadline.
7. Maipablaak dagiti libro iti wagas a tagnawa, wenno panidna, bayadanna. Masuktanto ketdi iti libro a ti bilangna, agbatay iti kaibatogan ti naitagnawa a gatad.
8. Karbengan dagiti editor nga editen dagiti sinurat a naidatag.
9. Para iti dadduma pay a detalye, makiuman kadagiti editor babaen dagiti e-mail address iti ngato.


text:
March 7, 2017
Guling-guling Festival ti Paoay
GULING-GULING FESTIVAL TI PAOAY. Maysa a buya ti sala a mangipakpakita iti kabibiag dagiti taga-Paoay, Ilocos Norte idi panawen dagidi Kastila agingga iti agdama. Tinawen a ramrambakan ti nasao nga ili ti Guling-guling wenno Kurkuros (pannakaimarka ti krus iti muging, wenno Ash Wednesday) a mangipakita iti kinarelihioso dagiti agindeg ditoy. Naipabuya ti sala iti mismo a sango ti San Agustin Church, maysa kadagiti daydaywen dagiti turista ken maibilang a UNESCO Cultural Heritage. (Aileen R. Rambaud)
(Naipablaak iti Bannawag, Marso 13, 2016 a bilang.)
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Kris Aquino
Ni Kristina Bernadette Cojuangco Aquino (naiyanak idi Pebrero 14, 1971) ammo iti propesion a kas ni Kris Aquino, ket Filipina a personalidad iti telebision ken aktres. Isuna ti buridek nga anak a babai ni senador ti Filipinas Benigno S. Aquino, Jr., ken ni Corazon Cojuangco-Aquino, nga isu ket nagserbi a kas ti maika-11 a Presidente ti Filipinas, ken kabsat a babai ni Benigno S. Aquino, III, ti maika-15 a Presidente ti Filipinas.
Ti immuna a pelikulana ket ti Pido Dida: Sabay Tayo, a nakagun-odanna iti titulo a kas 'box office queen', ken ti pay pelikulana idi 2004 iti Feng Shui ken ti So... Happy Together. Ti pelikula a Sukob ket isu idi ti kaaduan ti linalako a pelikula iti Filipinas idi 2006.[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Claudine Barretto, Kris Aquino share Box Office Queen throne". Pep.ph. Abril 27, 2007.


text:
Cabugao, Ilocos Sur – Kas paset ti sustenable a panangtulong ti Gobierno Munisipal kadagiti mangngalap iti pito a coastal barangays ti ili, inyawat ni Mayor Edgardo "Ediboy" S. Cobangbang, Jr. a binayabay da SB Member Benedict M. Savellano, Chairman, Committee on Agriculture ken Mrs. Milagros R. Paz, Municipal Fisheries Coordinator kadagiti mismo a Kapitanes ken opisiales ti Fishermen’s Associatons ti Brgys. Dardarat, Sabang, Namruangan, Salapasap, Daclapan, Pug-os ken Salomague itay bigat, Enero 9, 2012 iti Municipal Conference Hall, Cabugao, Ilocos Sur.
Aggatad ti P50,000 ti gillnet ket mapagbibingayan dagitoy a barangay. Napunduan daytoy a proyekto babaen iti Municipal Maintenance Fund (20% Development Fund) ti Munisipio.
Iti sabali a bangir, umawat pay dagiti nadakamat a barangays ti sag-100 a seedlings ti logo a maimula manipud iti Municipal Tree Nursery babaen ti panangimaton ni Mr. Robert S. Savella, Municipal Technologist. Napagkaykaysaan dagiti kapitanes ti panangalada iti seedlings idiay Municipal Nursery apaman nga adda pangilugananda.
Impeksa ni Mayor Ediboy ti panangbigbigna iti napintas a pannakausar/panagballigi dagiti immuna a ramit ti pagkalap nga inted ti LGU kas iti payaw ken kasapulan a materialesna. Mangnamnama latta ti Alkalde a puminpintas ti pannakaibanag/manayonan pay dagiti sumarsaruno a ramit-pagkalap tapno ad-adu ti matulonganna a lumugar kadagitoy a pagikanan ti kangrunaan ti pagbiaganda a barangay. # (Web In-Action)


text:
Isuda a bellang, ballatinaw, balitok ken
rimat to AMMAFLA
Idi
inrugimi a pinanunot no ania ti napintas a
proyektomi a mabalin a makatulong ken mangidur-as ti pagsasao nga Ilokano iti
tay-ak ti literatura Ilokana. Saanakon a nagpangngadua: Salip. Salip. Salisal.
Eskrima wenno arnis ti pluma dagiti
agdadamo a mannurat.
1977-1980 Journalism Award para
kadagiti estudiante iti Sinait National High School a nagturposanmi idi 1966
babaen iti panangiturong ni Mistro Romulo Gomez Basuel, Adviser ti The Hillside
Echo ken Alingawngaw- nainayon pay ti Ilokano Section iti dayta nga school
organ.
1980-1996 Dakilang Ugat Award Idi
maipasngay ti anakko Cheryl Lei “Maria” [Lei Esperanza iti piksion], para iti
sapasap, nakisalsalip ken nangab-abak dagiti sumaganad: Ely Madarang Raquel,
Jimmy Agpalo, Arnold Jose ken dadduma. Ni manen Mistro Romulo G. Basuel ti
nangimaton kas president ti Gumil Sinait.
1996- agdama AMMAFLA, as a tribute to my father who died on
January 3, 1996, para kadagiti agdadamo a mannurat nga Ilokano. Maibilang
nga agdadamo dagiti saan pay a nakaipablaak iti sarita iti Bannawag wenno
nakaipablaaken iti saan nga ad-adu ngem tallo a sarita.
Saankami la nga agkirkirab iti
mansanas ita nga addakamin iti Hawaii. Ngem dagiti bukel ti saluyot nga intugot
manipud iti nanumo a talon idiay Tapao Caillayan ken Caticran, dagitoy a
bukbukel ti saluyot ti inin-inutmi nga immula iti saan a kadagaan.
Kastoy nga indaniw ni Romulo G.
Basuel ti namnamana nga addanto “maipasngay a Kayumanggi a Moses a mangisubli
kadakuada iti kasaluyotan” pinauluanna iti
Ken
ni Amado
Bannawag
Oktubre 11, 1982
Ammok a matimudmo,kabsat
Ti panagdungdung-aw ni Bucaneg
Annakna a naiwawa iti paraiso
[Ngamin inwaksidan ti saluyot
Maimasandan to agkurab
Iti mansanas]
Addanto met ngata maipasngay
A kayumanggi a Moses a mangisubli
Kadakuada iti Kasaluyotan?
Wenno maysa a mannubbot
A mangyaon kadagiti sagibo
Iti gayonggayong a paraiso?
Ngem ammok nga ammok, kabsat
Nga uray pinullonto pay
A mangaskasaba ti tumaud
Narigat idan a mapasubli
Ta nagbalinen a didiosenda
Dagiti pinuon ti mansanas.
[Nairaman
iti PLUMA: Siit ken Rosas, panid 155 a librotayo, 1988]
Sungbatmi
a daniw:
Dung-aw
ni Bucaneg
Bannawag
Pebrero 11, 1985
Uray itingalay ti dalan
Agib-ibit ti pluma ni pedro
Agkarkarawa a sarukodna ti pluma
Ngem saan ketdi a narba ti entablado
Iti plasa, aggargaraw ti dramaturgo
Iti agay-ayus a tinta a a segden ti
pluma
A mangigudgudugod lamina ti mannala,
Ti mannaniw, ti mangmangged ken
nobeista.
[saan a naim-imas ti mansanas
Uray sisiakon ditoy
Adda bang-I ti saluyot
Ken nanam ti bugguong Ilokos
Iti laksid iti panaginkukuna
Ken panagngsilud ti naggapuan]
Ammok nga agtigtig-abto ti paraiso
Iti namsek a binatog.
Mayanak ni Moses, dinto maaw-awan
Ni Dakila: ramut ken urat dara
Ken lasag ti pluma.
[ammuem a dandani manen agpasngay
Da Leona ken Aran
Buniagakto iti Kayumanggi a Genesis
Ta ipasdeknanto ti trono ti Amianan]
Umadu latta dagiti agsainnek
Wenno agikkis a pluma
No dida man makita ti panagbaliw
Maklaatdanto no marukeren dagiti
mansanas
Itisaklotda ta dagiti saluyot
agsantakdan
Sagibsib kenpanuli literatura
ilokana
Bin-igda a nagammal itisabong tiayat
No di man agdaldallang iti balligi
Nakabalangat iti palma ti dayaw
Simlepen ti ramut: naim-imas latta
ti saluyot !
[nairaman
iti Pluma: Siit ken Rosas, panid 130 a librotayo 1988]
Immulami pay dagitoy a bukel ti
saluyot kadagiti panagkamengmi iti nadumaduma a warnakan a Filipino iti
Hawaii,maibilang ti Ilokandia Magasin, Hawaii Filipino News, Santak, Pluma,
Pacific Courier, Pacific Journal, Community Advocate News Magazine, Bannawag
Hawaii Bureau, The Sentinel, Tunos, ken dadduma. Kadagiti
komperensia, taripnong dagiti mannurat iti Gumil Seminar kenWorkshops, Literary
Forum, Nakem Conference,ken dadduma a taripnong.
Naisigud ni Cles Rambaud itoy a
pasalip ti AMMAFLA kas tinalekmi a Manila Coordinator/Secretariat. Gapu
kenkuana, amin a top six, wenno top three, maipablaak iti Bannawag.
Adda kenkuana ti duplikado ti
tulbek.
Paneknekan ti Dagiti Premiado a
Sarita ti AMMAFLA 1997-2014 dagiti tinenneb ti pasnaan ken yubuyoban ti AMMAFLA
dagiti natured, inspirado ken mannakigasanggasat a mannurat iti likudan iti
kinaagdadamoda. Dayta a kinaagdadamo, isu met laeng ti nagpangalanda a rimmuar
kadagiti bukodda a pagsiriban ken kinasaldet. Saan a bagkat ubet wenno good
morning myself, ngem addan dagiti nakaartap kadagiti makuna nga oldtimer.
Nawadan ti dalanda iti naraniag a bituenda iti tay-ak iti panagsuratan. Addan
dagiti nakadanon iti ‘pedestal’ ti popular a Carlos Palanca Memorial Award a
pakaibilangan da: Eden Aquino Alviar, Ariel Tabag, Charito de Francia, Danny
Antalan, Sherma Benosa, Ronalyn Ramones, Rhea Rose Damosing Berroy, kdpy
1997: Gregorio Evangelista [Daga];
Demosthenes D. Mauricio [Kabsat]; Amibell B. Corpuz [Ti LubongNi Rizal]; Edward
G. Britos [Ti Palimed Ni Amy]; Jovymar P. Tactac [Bilin Ni Apo Magno]; Myrna M.
Molina Tablizo [Dagiti Aso Iti Dalan].
1998: Ricardo B.Acosta [Dawel]; Eden
Aquino Alviar [Cavaliero] *Palanca Award; Amibell B. Corpuz [Saan a Di Mangipangag
Ti Dios]; Jaime G. Raras [Ti Rangtay Giwang]; Giovanni L. Palomares
[Sangkatedted a Lua iti Sangkapirgis nga Arapaap]; Demosthenes D. Mauricio
[Baniaga].
2001: Claarito de Francia [Ti
Panagayat Ni Agnes] *Palanca Award; Prescy A. Paquia [Ti Nailimog A Saem];
Ariel S. Tabag [Dagiti Batibat Iti Parbangon Ni Padre Gabriel] *Palanca Award;
Lou George D. Mauricio [Inhustisia]; Johmar R. Alvarez [Masakbayan ken ti
Kinalalaki ni Omar]; Jobert M. Pacnis [Maestro Odi]
2002: Danilo B. Antalan [Ti Dalan Ti
Biag Ni Benjamin] *Palanca Award; Elizer A. Erice [Ti Kayo, Ti Waig ken Ti
Daga]; Jay R. Sagario [Tata Armando]; Juanito M.Basug [Tawid]; Erwin D. Dasalla
[Ti Mannursuro ken Maysa nga Amami]; Jefferson M. Somera [Dagiti Igam ken
Pangngarig Ni Tatang].
2003: Juanito m. Basug [Tarigagay];
Arlene P. Manzano [Saning-I Kadagiti Dalluyon]; Leonardo R. Agunoy
[Panagpasina]; Edilbert L. Bareng ][Panagsubli]; Jay R.Sagario [Palimed,
Sakripiso ken Pagrebbengan}; Jordan L. Angoay [Maysa a Rabii iti Biag ni Jimmy].
2004: Freddie P.Masuli [Lakay
Fabian]; Erwin G. Dasalla [Maudi a Sugal]; Melchor B.Palomares [Adigi Iti
Likudan Ti Rehas]; Prospero C. Tabangcura, Jr. [Pagrebbengan]; Rodgerry M.
Rodriguez [Agsapa]; Leonardo S. Fagaragan [Ti Mekaniko].
2005: Freddie P. Masuli [Ti Lubong
Ni Tatang]; Raquelito B. Cenal [Ti Batibat, Ti Arbis ken Ti Panagriing]; Milli
G. Nieva [Malasat Daytoy a Rangtay].
2006: Freddie P. Masuli [Ama Anib:
Sakada]; Velentin M. Apostol [Dua a Tugot]; Honesto P. Damasco [Welga]
2007: Elmer L. Lopez [Paraiso];
Rosalinda R. Jamorabon [Ti Kari Ni Floring]; Jake F. Ilac [Araraw].
2008: Rolando D. Tubera
[Burrarawit]; Sherma Benosa [Alona] *Palanca Award]; Juviluck R. Basug [Ti
Sagut Ni Tatang].
2009: Rolando D. Tubera [Sangol];
Alma P. Martinez [Barbangisit]; Ronnie E. Aguinaldo [Gagatangen nga Ayat].
2010: Mark Anthony T. Ganotice [Anak
Ti Gatel]; Salustinao Digaoan [Batibat]’ Avelino B. Felicitas, Jr. [Zita F.
Imperial, CAN].
2011: Ludilyn Ely F. Bravo [Hay,
Maestra!].
2012: Christian Dave P. Cajigal [Ni
Nana Solenn]; Michelle Gamuela-Rafanan [Puso Ti Maysa a Maestra]; Dexter Martin
Fabito [Talon]
2013: Marichel E. Suguitan
[Kulibangbang]; Ronelyn B. Ramones [Ina] *Palanca Award; Avelino B. Felicitas,
Jr. [Ti Paraisuno].
2014: Ridel T. Cabusilan [Ti Araraw
Ni Oliver]; Ronnie E. Aguinaldo [Ti Dangadang Ni Lampi Tao]; Maribl Y. Idica
[Panagsubli]
2015: (Saan a nairaman iti umuna a
libro ngem manamnama a mairamandanto iti sumaruno a libro ti AMMAFLA) Rhea
Rose Domasing Berry [Resureksion]; Marichel E. Suguitan [Longboy]; Rolando D.
Tubera [Nakurang Ti Maris ti Bullalayaw].
Hurado iti 2015 da: Juan Asuncion,
Aileen Rambaud ken Ariel S. Tabag.


text:
Walter Mondale
Ni Walter Frederick "Fritz" Mondale (naiyanak idi Enero 5, 1928) ket maysa nga Amerikano a politiko ti Partido Demokratiko a nagserbi idi a kas ti maika-42 a Bise Presidente iti Estados Unidos (1977–1981) babaen ni Presidente Jimmy Carter, ken Senador manipud idiay Minnesota (1964–1976). Isu ti kandidato para iti presidente ti Partido Demokratiko iti panagbubutos ti presidente ti Estados Unidos idi 1984.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Walter Mondale iti Wikimedia Commons


text:
GMA Network
Ti Global Media Arts (GMA) Network, Incorporated (dati a Greater Manila Area) ket maysa a kangrunaan a network ti telebision iti Filipinas. Agipabpabuya kadagiti programa a paglinglingayan ken damdamag babaen iti uppat a pulo ket siam (49) nga estasion, uppat nga estasion nga kakadua ken tallo pulo ket uppat (34) nga estasion ti radio iti intero a pagilian. Daytoy a network ket mabuya met iti sangalubongan babaen ti GMA Pinoy TV.
Ni Atty. Felipe R. Gozon ti agdama a Mangipangulo ken CEO.