text:
9) MAIBILANG ti nasamay a pannakikomunikasion iti pannakaadda iti etikal ken mangiladawan iti naannayas a pagalagadan-moral.
Saan ketdi a nairuam ni Ilokano iti sinasabrak ken narugit a balikas. Ngem adda latta daydiay agtaud iti ngiwat nga inigges a balikas lalo no dumteng dayta alinuno ti rurod, gura, ken pungtot. Kadagiti sarita, mabasa pay no dadduma a kas ramen ti kinapungtot ken katatao ti agsasao. Daydiay kasla masinsinit dagiti dapanna a kunam la no agoberhit. Ti rigatna, no adda met maysa pay nga oberhit, daytan ti puon ti pannakikomunikasion babaen ti riribuk wenno panagaapa.
Etikal ken di-etikal a pannakikomunikasion.
Di-etikal. "Sinal-it kadagiti amin a kasal-itan ti tokinnanatta nga ubing a bangad ken welwel ta simmurot ketdin iti demonio nga anak ti barrairong ken dagmel a kaarruba. Agpapadada la aminen a sairo iti panagbiagko dagiti sinal-it a kasal-itan, agramanen ti duoy nga animal nga amada a bartek, pwi, pwi!…"
No kastoy ti dialogon, kurikorannan dagiti lapayag nga uray la agsabat met dagiti kidaymo.
No idilig met iti addaan iti etikal a pannakikomunikasion, nalamlamuyot ken makaay-ayo a denggen.
Etikal. "Naimbag nga aldawyo, Nana Iska. Lumabaskami pay."
"Asino ti makin-anak kenka itayen, balasangko?"
Etikal. Iparangna met laeng ti katatao ti agsasao. Maiparbeng ken umno la unay daytoy a pannakikomunikasion nga agramaram iti sapasap a kas batayan ken ladawan ti sibilisado ken progresibo a gimong. Maysa a nasamay a pannakikomunikasion no di man kasayaatan iti amin a wagas.
Komunikatibo (communicative) wenno addaan iti dur-asan wenno panagsaknap ti kastoy a klase ti pannakikomunikasion, wagas a maiparbeng ken tumutop la unay a madengngeg ken maidur-as.
NAGTAUDAN TI KOMUNIKASION
Sipud idi punganay ken pannakaparsua ti tao, naiteden kenkuana ti kabaelan a makibagay ken makiragup iti padana ken iti aglawlawna. Naaddanen iti kabaelan ken panangammo a mangamiris iti kapanunotanna, iti riknana babaen ti sao wenno lengguahe wenno babaen ti senias. Agsipud ta saan pay laeng nga ammo dagiti tao ti agsurat idi un-unana a panawen, nagaramatda ketdi kadagiti ladawan a kas panangiyebkasda iti riknada ken nadlawda iti aglawlawda ken kadagiti kapadada. Kadagiti kadaanan a gukayab a maipagarup a nagnanaedan dagiti immuna a kaputotan, makita dagitoy a ladawan a kas wagas ti inda panangiyebkas iti riknada. Manipud met laeng dagitoy a kitkitikit iti pader ti gukayab, timmaud dagiti dadduma pay a kitkitikit a kas iti kawayan nga idi agangay bimmassit agingga a naaddaan iti urnos ken kaipapanan dagiti kitikit a babassit ket isudan ti makunkuna a letra iti agdama. Manipud kadagitoy ken iti inda panagsaknap, timmaud ti makunkunan a lengguahe.
Ta ania aya ti makunkuna a lengguahe? Maysa a wagas a panangiyebkas iti rikna ken ammo babaen ti sao wenno senias.
Kadagiti nagsuksukisok, adda dagiti sumagmamano a timpuar a rason iti pannakapataud ti sao wenno lengguahe. Dagitoy dagiti nagduduma a teoria:
1) Bow-wow
2) Pooh-pooh
3) Yo-he-ho
4) Ta-ra-boom-de-ay
5) Ta-ta
6) Ding-dong
1) Bow-wow. Ibagbaga daytoy a teoria a ti lengguahe wenno sao ti tao ket manipud met laeng iti uni ken aweng ti nakaparsuaan. Kas koma, ayug wenno kansion dagiti kawayan, wenno dallot ti agus ti karayan, wenno daniw dagiti kuriat iti barukong ti agur-urok a kinelleng, ti makapleng nga ulimek iti kannag, ken dadduma pay. Iti daniw, sarita, ken musika a kas paset ti komunikasion ket naibasar pay dagiti dadduma iti aweng-uni manipud iti nakaparsuaan. Kadagiti dadduma, isu daytoy ti intay aw-awagan iti onomatopoeia.
2) Pooh-pooh. Manipud iti rikriknaen, narikna ken rinikna. Kas ti naisawang manipud iti bunga ti sakit – asug ken areng-eng; ragsak – riaw ken rag-o; imas – nananam; liday – sennaay, buteng – pigerger; kigtot – ti "ay" a kas gagangay a maaramat a pasaray addaan iti kasilpona; pannakakellaat – kas iti "ha?" ken dadduma pay.
3) Yo-he-ho. Kuna dagiti nangidatag iti daytoy a teoria a posible a nagtaud wenno adda nagtaud a sao wenno balikas manipud iti pisikal a puersa. No puersa pisikal, mairamanen dagiti pinarnuayna: saiddek, danapeg, palakpak, urok, ken dadduma pay.
4)Ta-ra-boom-de-ay. Manipud met daytoy kadagiti naduduma a ritual, kararag ken datdaton. Kas koma ti ritual ti gubat, panagibales, panaganak, panagkallaysa, panagmula, panagapit, panagagas, panagidaton, panagsala, ken dadduma pay a ritritual, karkararag ken datdaton.
5) Ta-ta. Manipud kadagiti senias: kadagiti ima, saka, mata, bibig, kiday, ti mismo a bagi ken dadduma payen a pagtaudan iti senias ken dumalan babaen ti nalawag nga interpretasion a maagsep. Manipud kadagitoy, adda met timmaud a sao wenno balikas nga idi agangay, isun ti naawagan iti lengguahe wenno sao.
6) Ding-dong. Manipud iti panagtulad a kas iti bow-wow. Manipud iti nakaparsuaan ti bow-wow idinto a ti ding-dong ket inaramiden ti tao a posible a pinutarna a mismo wenno tinuladna manipud iti nangngegna, nakitana, nariknana, naangotna, naramananna manipud iti nakaparsuaan. Kas pagarigan koma ta napintas ti panagdengngegna iti karasakas dagiti muyong wenno ti garikgik ti baresbes, wenno ti panagsala dagiti pan-aw wenno ledda iti panangay-ayam iti pul-oy. Manipud kadagita, nakaaramid ti tao iti sao wenno balikas wenno lengguahe a nagtaud itoy.
(Adda nayonna)


c: text/html

text:
Indauluan da Daniel L. Nesperos ti San Nicolas, Ilocos Norte, ken Ariel S. Tabag ti Sta. Teresita, Cagayan ti Umuna a Gunggona iti salip iti sarita ken daniw, kas panagsaganadda, iti Gawad Komisyon sa Wikang Filipino 2008 (iti Iluko), ti tinawen a salip nga ang-angayen ti nasao a komision kas paset ti pannakarambak ti Buwan ng Wikang Pambansa.
Pinangyalat ni Nesperos, dati nga empleado ti Liwayway Publishing, Inc., iti kangrunaan a premio iti kategoria ti sarita ti saritana nga “Anib”.
Pinangabak met ni Tabag, Entertainment Editor ti BANNAWAG, iti Umuna a Gunggona iti kategoria ti daniw ti daniwna a “Panangarakup iti Ipus ti Layap”.
Iti salip iti sarita, inyalat da Reynaldo A. Duque, dati a managing editor ti Liwayway, ken Tanod, ken Aida C. Tiama iti UP Diliman ti maikadua ken maikatlo a gunggona babaen dagiti saritada nga “Anak, Pagtaengan, Panawen” ken “Ti Alad” kas panagsaganadda. Dagitoy met ti nangabak iti Pammadayaw a Gunggona (Karangalang Banggit): Aurelio S. Agcaoili, pangulo ti NAKEM Filipinas, “Incommunicado”; Efren A. Inocencio, mangisursuro iti Quiling Elementary School, Batac City, “Ti Apo Adda Koma Kadakayo;” ken Sherma E. Benosa, freelance writer ken dati nga editor ti Health & Lifestyle, “Galunggong”.
Iti met salip iti daniw, inyalat da Guillermo I. Concepcion, publisher ti Vigan Chronicle ken Reynaldo A. Duque ti maikadua ken maikatlo a gunggona babaen dagiti daniwda a “Daniw-Dallang a Naibugas Umel nga Ikkis Kaunggan” ken “Dissodi ni Apo-ni-Bolinayen” kas panagsaganadda. Nangabak iti Pammadayaw a Gunggona (Karangalang Banggit) da Daniel L. Nesperos, “Dangadang”; William Labtis, retirado nga intelligence officer ken agdama a part-time instructor iti Society Training Academy, Laoag City, “Dagiti Agbirbirri A Sugat Barukong Agdardara”; ken Fernando B. Sanchez, district supervisor iti San Nicolas, Pangasinan, “Lobotomia, Lobotomis”.
Dagiti premio (sarita ken daniw): Umuna a Gunggona: P15,000.00 ken sertipiko); Maikadua a Gunggona: P10,000.00 ken sertipiko; ken Maikatlo a Gunggona: P8,000.00 ken sertipiko; ken Tallo (3) a Konsolasion: P2,000.00 ken sertipiko iti tunggal maysa.
Nagpaay a kameng ti hunta dagiti hurado da Jose A.Bragado (pangulo), Arnold Molina Azurin (kameng) ken Linda L. Bulong (kameng).
Tinarawidwidan daytoy da Janet F. Rivera (direktor) ken Francisca S. Nicolas (katulongan a direktor) iti Panrehiyong Sentro ng Wikang Filipino (PSWF), Rehiyong I, Siudad ti Batac.
Ipakaammonto ti opisina ti Komisyon sa Wikang Filipino kadagiti maseknan no kaano ken sadino ti pakaangayan ti seremonia ti pammadayaw kadagiti nangabak a mannurat. (Jess Ferrer)
(Bannawag, Nobiembre 10, 2008)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kinuna ni PNP Chief Director General Jesus A. Verzosa nga iti pannakatiliw dagiti tallo a turayen ti New People’s Army ken iti isusuko dagiti sabali pay a rebelde, maysa nga indikasion a naipababan ti polis ken ti militar ti pigsa ken bilang dagiti grupo a komunista.
Imbatad daytoy ni Verzosa kalpasan a naidatag kenkuana iti Camp Crame Edgar Molina alias “Ka Dong/Bobby”, Edwin Balaoag, alias “Ka Bagyan” ken Rosemarie Domingo, alias “Ka Ramses”.
Mismo a ni Police Chief Supt. Luizo Ticman, regional director ti Region I, ti nangidatag kadagiti tallo ken ni Verzosa iti Camp Crame.
Inaresto ti nagtipon a bunggoy ti PRO1 Regional Intelligence Division, Ilocos Sur Police Provincial Office ken ti 103rd Ilocos Sur Provincial Mobile Group iti babaen ti overall command ni Police Supt. Ricardo B. Dayag, Jr. dagiti tallo iti Barangay Buneng, Lacub, Abra itay Disiembre 1.
Segun ken ni Verzosa, ni Molina ti commanding officer ti Kilusang Larangang Gerilya-Northern Luzon Command nga agdakdakiwas iti Abra ken Ilocos Sur ken sekretario ti NPA-Abra Chapter.
Maysa ni Molina kadagiti nakalista iti Department of Interior and Local Government a most wanted ket addaan iti P1 milion a gunggona para iti pannakatiliwna.
Karaman met da Balaoag , executive officer ken Domingo, medical officer, kadagiti aganay sangagasut a rebelde a sumangsango iti pannakaaresto kas maibatay iti warrant of arrest nga inyisio ti Abra Regional Trial Court idi 2007 gapu iti kasoda a murder ken multiple frustrated murder.
Segun ken ni Verzosa, mapattapatta nga aganay a 5,000 ti bilang dagiti komunista a gerilia manipud iti 25,000 idi qapagtapog ti 1980s.
Kabayatanna, kinuna ti gobierno a nakalukat iti pannakaipasdek iti ceasefire kadagiti rebelde a komunista bayat ti Paskua nupay awan pay ti rekomendasion manipud iti DILG, ti militar ken polis.
Pinadas dagiti peace negotiators a biagen ti naisardeng a patangan ti kappia ngem saanda a nagkasurotan iti mekanismo ti ceasefire iti masungad a Paskua.#


text:
Tagaytay
Ti Siudad ti Tagaytay ket maysa a maika-2 a klase a siudad iti probinsia ti Cavite iti Filipinas. Maysa kadagiti kapategan a siudad iti isla ti Luzón ken isu ti kadakkelan a siudad iti Filipinas babaen ti kalawa.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Siudad ti Tagaytay ket nabingbingay a politikal iti 34 a barbaranggay.[2]
- Asisan
- Bagong Tubig
- Calabuso (Calabuso Abagatan ken Amianan)
- Dapdap East
- Dapdap West
- Francisco (San Francisco)
- Guinhawa North
- Guinhawa South
- Iruhin East
- Iruhin South
- Iruhin West
- Kaybagal East
- Kaybagal North
- Kaybagal South (Pob.)
- Mag-Asawang Ilat
- Maharlika East
- Maharlika West
- Maitim 2nd East
- Maitim 2nd West
- Mendez Crossing East
- Mendez Crossing West
- Neogan
- Patutong Malaki North
- Patutong Malaki South
- Sambong
- San Jose
- Silang Junction North
- Silang Junction South
- Sungay East
- Sungay West
- Tolentino East
- Tolentino West
- Zambal
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Cavite". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 26 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Cavite". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 13 Agosto 2014.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
DANIW a sinurat met 'toy pagayamyo....
1. Lagip iti Nagmanto nga Arubayan
(nanumo a sagut kadagiti appoko ni Ina Piling)
no mabalin diakon kayat a lagipen!
Ruangan dagiti rakrak nga inaladan ‘di arubayan
A nagpipingkian tadem a natiptippingan
A nangipinta’t nalabbaga kadaratan, ken.....
Nakaimulaan bin-i’t 333 padeppa a kadadagsenan.
no mabalin lapgisekon iti panunot!
Dagiti kusipet a paggaak nakarimrimon
Asug-ikkis dagidi nakuneskunes a sabong
Nga inilgat-inluges dagiti lati a samurai
A namunganayan immuleg a martsa ni patay.
No mabalin itaemkon ti anniniwan!
Dagidi nagampayag kalbo nga agila iti dan-aw
Nangsippit iti agbuabo a suako ngem awanan beggang
Nangipalladaw makatitileng kanalbuong ti pusil ken garand
Naalian iriag-pulikkaaw dagidi balangakntis a dangadang.
No mabalin lipatekon a mamimpinsan!
Dagidi napakrisan a ridaw ‘di naiwawa a pagadalan...
Iti Mendiola a nagbugsotan naruay a pinanid ti masakbayan,
Ken linapgis dag'ti kanalbuong iti eropuerto, naipalais
Kadagidi ikkis-danag-landok a nagkarayam iti EDSA!
Iwaksik koma idan a lagipen ta makaaliawda, ngem nasken
A kalien tapno maikitikitda: iti saklot ti kambas ti istoria –
A patawto dagiti sumaruno a kaputotan, nga aglayag mangsubli
Kadaydi naangrag-nangmanto nga arubayan ‘di kalman!
2. KARAMUT TI KASIPNGETAN:IPAPANAW, PANNAKADALEB KEN PANAGSUBLI
(unnoy-ikkis ti maysa nga arapaap)
IPAPANAW -
Innakon patgan ti awis –
Warsiannak 'ti kararag
Silaw ti anniniwan
Sarukod dagiti dapan
A kumaramut kadagiti ngipen
Garakgak dagiti napasidumri
A bibig dagiti nalag-an timidna
Nga ari iti kahita a pagarianda?
Ala, wen, agsusuonak iti diken –
Ibuatko dagiti tagainep
Anusak dagiti ikkis
Salugsog a makamermer
Nga angin dagiti kullayaw
Para iti ugis nga inyugedko
A surotek agingga iti ngudo
Pagpatinggaan ti unnoy-tured
Agingga a saramsamek
Bunga ti anguynguy-a a namnama.
PANNAKADALEB -
Ngem apaunayen ta –
Balangkantis ti libro ti biag!
Nakaimalditan dagiti naslep,
Marayray-ab a pinanid
Dagiti napirpir-at a kari
Nga abalbalayen ti sutil, ken
Nagkuribateg a namnama!
Naapgaden dagiti ayug
Kawawen dagiti lente
Ti bulsek nga arapaap
Dalluyo dagiti umel a talukatik
Orasan iti poste nga agpagpaggaak
Iti kabakiran ti siudad…
Ha-ha-ha… siak?
Sawsawir ti lawag?
Ha-ha, usarekon daradara a lapis
Yugedkon pagpatinggaak
Ta dakayo’t makapuling!
Karsel ti konsensia
Iti naangdod a plasa
Nga intanem dagiti bingraw!
Iti riduma a katapokan
A paypay-udan dag’ti iriag
Balangkantis a payapay!
PANAGSUBLI –
Kastan, yamanem pay
Ta ingatok dagiti imak
Nga agpakada kenka:
(nailubnak, nailungon)
makasabidong a bunga!
Ta dikanto pulos masukdal?
Iti inka panagkarkaradap!
Iti pitak nga arubayam
Ti sipnget a di masilnagan.
Adtoyakon –
Agtagtaguob a bingkol
Iti ngarab dagiti rengngat
Ti makapleng a pannakaulila.
Iti gingget dagiti rippiis
Mangsulsulek iti kinaulimek
A pinanawak-pagpatinggaak…
Ta awan pagpiliak
Masnop a pagaponak!
Ditoyen pangabalbalayak –
Iti kinaasinok a nanaganan
Iti siak: ta ti kunak idi - saan a siak
Ngem kunakon ita - a siak
ket saan a mannalon iti siudad!
3. DIAK MAILAWLAWG
Diak mailawlawag –
No apay nga agkanta dagiti kulibangbang
No apay nga agmisuot dagiti rosas
No apay a makuneskunes dagiti papel
Ken no apay a matukkotukkol dagiti lapis…
Diak mailawlawag –
No apay nga agkulipagpag dagiti pul-oy
No apay nga agtulatid dagiti ayug
No apay nga agsala dagiti turod
Ken no apay mga agdalluyon dagiti rangkis…
Diak mailawlawg –
No apay a maruruka dagiti ulep
No apay a makasinit dagiti bayakabak
No apay nga aggaapa dagiti tambak
Ken no apay nga agasug dagiti kutibeng…
Diak mailawlawg –
No apay nga agrukob dagiti sagumaymay
No apay a bumlad dagiti ramut
No apay a pumarasipis dagiti taredted
Ken no apay nga agalikuno dagiti kinelleng…
Ngem ammokon no apay –
Nga aglinnaaw iti agmatuon
A mangpabussog iti kapatagan
Ken no apay nga agsaning-i
Ti apagsingising nga init!
4. NAMNAMA
Saannak a pilay: makatakderak.
Saannak a bulsek: makakitaak.
Saannak a tuleng: makangngegak.
Bay-annak a rumkuas, mangtunton,
Sabali a dana daytoy a lubong.
Salansanekto dagiti bantay a naisay-isay,
Damiliekto dagiti turod a nargaay,
Anusakto dagiti padeppa nga ibaklay.
Ta natibkerakon a mangalimano, awan pagpilian
Nakersang a dakulap ti nakaparsuaan.
Ammok a sabtennakto latta dagiti saplit,
Ket maburiborto ti waneswes dagiti sangsangit,
Kumaramotto dagiti kimat ti ladingit,
Tibnokanto pay dagiti kimraang a paggaak
A mangpadasto mangpirpirsay naatap nga arapaap.
Ngem kumpetakto latta iti ngudo ti tadem,
Basatekto ti dalluyon dagiti umallatiw a pakinakem
Bulonakto iti kired ti agsusukot a kinasimbeng,
Ket no mapurosakto a madaleb latta, kas pagarigan –
Yad-adayon, Apo, ngem bumangonakto manen
A di mainsasaan!
5. BUKANEGAN TI AGAM-AMMANGAW NGA AGINA
(sentenario iti nasulinek, putputong a lugar iti amianan)
mangankan, luktamon ‘ta ungot, nakkongko, aya,
ta intan bumuya insaganada adu a bambanag idiay plasa,
ngem mangibatika koma, nakkongko, pangangaasim, aya
ta mais ken namantikaan a bugguong ta addanto pagsangpetanta.
diak sa umayen, ‘nang, ta kaslaak la guriguren,
madi ‘toy riknak, diak maawatan ‘toy nakem
napakaroak sa ti nagbagbagkat rinangaya a bagas, nagmalmalem,
nga inserrek iti sarusar ni kapitan para kano ita a pasken.
ay, yalistom ta sumurotka, dika umapal, aya?
nga umay mangbuya babassit kada dadakkel a bandera?
ta uray isu la ti pakakitaan wenno pangabrotanta,
‘di siam a salup ken ‘di lima pulo pisos inutang a donasionta.
dayta’t pampanunotek, ‘nang, a pakasikoran
dondonasion a kunada, bukodan sa met ni apo kapitan,
nakurapay a kas kadata, dida koman iramraman
ta pagmatrikulak la koman iti umadani a panagseserkan?
aganusta, nakkong, ta ‘su’t nabiled a bilinda
uray ta ita kano met laeng ‘toy sentenario a kunkunada,
pakalaglagipan kano kadaraan,
banbanuar nanggun-od wayawaya.
sentenario, kadaraan, bambanuar ken wayawaya a kunayo,
diak maawatan…
kastila, risrisal, bombonipasio, mangmangngegko ngem kanayonak a mayaw-awan,
no ibaonnak koma’t eskuela, ‘nang, nalabit nga innak maammuan.
ay, nakkong, ‘ray siak, diakammo met… inta ketdin maladawtan
awan kuarta, nakkong, baamon ti es-eskuela sumursurotta lattan…
Nakagun-od iti Maikadua a Gunggona iti Pasalip ti Daniw nga inesponsoran ti Pinsesa Urduja Literary Awards ti GUMIL Pangasinan idi 1998.


text:
NALUNAG ti asi dagiti agassawa iti panagpakpakaasi ken tokar ni Orpheus. Inayabanda ngarud ni Eurydice ta palubosandan. Ngem iti kondision a magna ni Orpheus iti una ken saan a tumaltaliaw iti likudan agingga iti makagteng iti ruar a lubong dagiti nabiag.
(Premiado a mannurat ken mangisursuro daydi WVA ket adu dagiti sarita, daniw ken salaysayna ti nangabak ken impablaak ti Bannawag ken dadduma pay a magasin iti Kailokuan. – Ed)
NALUNAG ti asi dagiti agassawa iti panagpakpakaasi ken tokar ni Orpheus. Inayabanda ngarud ni Eurydice ta palubosandan. Ngem iti kondision a magna ni Orpheus iti una ken saan a tumaltaliaw iti likudan agingga iti makagteng iti ruar a lubong dagiti nabiag.
Nagkuyog a nagna da Orpheus ken Eurydice iti nakaang-angep, nasipnget ken ingget-ulimek a dalan iti Hades wenno Impierno. Asidegdan iti rummuaran idi di mateppelan lattan ni Orpheus a kitaen ti asawana nga adda iti udi. Sinalungasingna ti imbaga ni nakaam-amak nga Ari Pluto a mangituray iti lubong dagiti natay.
Namitlo a nagdulluog lattan iti nakapigpigsa manipud kadagiti dan-aw ken karayan ti Impierno. Namatmatan ni Orpheus ti kasla pannakalunag sa kunam no asuk a panagpukaw ni Eurydice.
PASET met ti historia ti pagilian wenno ti sangalubongan dagiti pakasaritaan ti naindaklan nga ayan-ayat. Pudno a napasamak. Dagiti kameng ti asul wenno natan-ok a dara nga awanan sakit ti nakem nga immulog iti tronoda ta napatpateg a makikallaysa ken makadennada ti maysa a commoner wenno gagangay laeng nga umili nga ay-ayatenda. Dagiti makunkuna a millionaire-heiress a nangtallikud iti sagsagrapenda a kinanam-ay ken ti tawidenda koma a kinabaknang tapno aggianda iti sidong ti nakurapay ngem ipatpategda unay. Dagiti pay social elite wenno kameng ti alta sociedad a mangpanaw iti kinalatak tapno makadennada ti ay-ayatenda uray pay ngata iti kaeskuateran.
Ni Ari Solomon nupay maibagbaga a maysa laeng a biblical figure, dungdunguenna ti kaunaan nga asawana iti laksid ti kinaruay dagiti babbaketna. Ad-adda a paset ti diplomasiana kadagiti kaparangetda a nasion dagiti innem a gasut ken siam a pulo ket siam a sabali nga asawana. Saanda a mabalin a gubaten ta naikamang ngarud kadakuada a kas met la idi panawen ti amana a ni Ari David. Regalo kenkuana dagiti padana nga ari wenno mangituray ti kaaduan kadagiti tallo gasut a concubine wenno kamalalana.
Adda parparat no naindaklan wenno naindakkelan nga agayat idi ni Ari Solomon. Ania ket a suertenan!
Nalatak met ti pakasaritaan ti ayan-ayat idi da Mark Antony ken Cleopatra. Ni Mark Antony, pagtaltalkan ken pannakakannawan a takiag idi ni Julius Caesar, emperador ken pontifex maximus wenno dauluen dagiti padi iti Roma. Iti maaw-awagan iti “Ides of March”, Marso 15, 44 B.C., pinapatay dagiti senador a Romano nga indauluan da Brutus ken Cassius ni Julius Caesar. Pinarmek ni Mark Antony da Brutus ken Cassius iti gubat. Nagpakamatay dagiti dua. Nagudas ni Cicero, balitok ti panagdildilana ken kalaingan nga orador iti Roma, agsipud iti situtured a pananglaglagidawna ken ni Mark Antony. Adda limtaw a nabileg a lider kabayatan ti riribuk iti Roma, ni Octavian ngem nasabalian ti naganna idi agtanoy a kas Augustus, nga apoko-kaanakan ni Julius Caesar.
Maysa a trahedia wenno nakaledleddaang ti nagbanagan idi ti ayan-ayat da Mark Antony ken eksotika a reyna ti Ehipto Cleopatra. Kinettelda ti bukodda nga anges ta di maliklikan ti panagsinada agsipud iti panaggubat dagiti pagilianda. Ken napadisi ni Mark Antony a kas kabilegan iti emperio ti Roma.
Pimmusay idi ti ingungoten unay nga asawa ni Sha Jahan (1628-1658). Kabsatna ni Jahangir ken annak ida ni Akbar “The Great” nga idi panawen, daytoy ti karimatan a panagturay ti dinastia dagiti Mughal a Persiano iti India. Agsipud iti naindaklan nga ayat ni Shah Jahan iti pimmusay nga asawana, impatakderanna daytoy iti nakadakdakkel ken nakapimpintas a mausoleo. Adu a tawen ken ginasut a trabahador sa nalpas. Maysa ita a pagsidsiddaawan iti lubong ken daydaywen dagiti turista. Daytoy ti Taj Mahal, a masarakan iti Agra, India.
(Adda tuloyna)


text:
SAN FERNANDO CITY – Addan katapat dagiti riding in tandem a mangkamat kadakuada no agisayangkatda iti krimen. Daytoy kalpasan ti panagturpos dagiti napili a kameng ti Region 1 police iti Motorcycle Riding Course (MRC) itay nabiit.
Pitopulo ket pito a miembro ti Region 1 police ti immawat iti sertipiko ti panagturpos kalpasan a nakumpletoda ti 45-Day Motorcycle Riding Course (MRC) idi Agosto 22.
Ni Police Senior Superintendent Allan A. Parreño, Deputy Regional Director for Administration (DRDA) ti PRO1 ti naisangayan a sangaili iti panagturpos dagiti motorcycle riding cops.
Kinuna ni Parreño a maideploy dagiti nagturpos a miembro iti Motorized-Anti-Street Crime Operatives (MASCO) tapno tumulong iti naing-inget pay a kampania ti PRO1 kontra kriminalidad partikular iti pannakapugipog dagiti riding in tandem nga agisaysayangkat iti krimen.
Kinuna ni Parreño a dagiti kabarbaro a nagsanay a motorcycle riders ti makirupak kadagiti krimen nga isayangkat dagiti motorcycle riding criminals ken maiwayat dagiti pangsakbay nga aksion a panglapped kadagiti kriminal a mangbiktima kadagiti umili.
Indagadag ni Parreño kadagiti nagturpos ti panagbalinda a naturtured ken matalek a mangibaklay iti pagrebbenganda, uray ania dagiti pagpeggadan ken lapped iti dalan.
“No natalekkayo ken laklakaenyon ti lumagto iti uppat a kadapan iti kangato iti baet dagiti nakaro a risgo, siertoak a naaddaankayon iti kabaelan ken tured a mangkamat kadagiti dakes nga elemento ti sosiedad ken mangipasubo iti biagyo iti trabahoyo,” kinuna ni Parreño.
Kabayatanna, kinuna ni Senior Supt. Fortunato G. Guerrero, hepe ti Regional Highway Patrol Unit 1 (RHPU1) a maaramat dagiti nagturpos ti nasursuroda nga abante a tekniko ti panagpataray iti motorsiklo nangruna a maikontra kadagiti motorcycle-riding criminals.
Nagsanay iti las-ud ti 45 nga aldaw dagiti partisipante iti basic scientific motorcycle-riding techniques, umisu a riding posture, panagtalek iti panagpataray, panagpalagto, nawatiwat a panagpataray ken dagiti do’s ken don’ts iti big bike riding.
Nasursuro pay dagiti partisipante no kasano ti panangkontrol iti motorsiklo iti matutudo ken nagalis a situasion, ken ilalasat iti nakaro a trapiko, ken awareness kadagiti pagpeggadan.
Nangrugi ti klase idi Hunio 23 a nakipartisiparan dagiti 13 a Police Commissioned Officers (PCOs) ken 64 a Police Non-Commissioned Officers (PNCO) a naka-assigned kadagiti nadumaduma a police units iti Region 1.#


text:
TAGUDIN, Ilocos Sur -Nasurok tallo gasut a persons with disabilities ti naserbian kas paset ti panagpiesta daytoy nga ili itay nabiit.
Karaman dagiti impaay ti gobierno munisipal babaen ti pannakitinnulong ti Philippine Alliance of Patient Organizations (PAPO) ken nadumaduma nga ahensia ti gobierno ti pannakaipaay ti libre a medical ken dental services, libre a pukis, ken adda pay naited a libre a sarukod ken wheel chair kadagiti napili a benepisario.
Naisayangkat pay iti daytoy nga aldaw ti voter’s information ken registration, kasta met ti Philhealth information caravan.
Kangrunaan a bisita iti daytoy nga aktibidad ni Sonia Lorenzo, executive director ti PAPO.
Maibilang a persons with disabilities dagiti pukol, tuleng, umel, kissiw, ken dadduma a rangkap iti bagi.#


text:
Tagabitla ti Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas
Ti Tagabitla ti Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas (Filipino: Ispiker ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas) ket ti mangiturturong nga opisial ken ti kangatuan ti ranggo nga opisial ti akinbaba a kamara ti Kongresos, dagiti Pannakabagi ti Kamara ken ti pay maikapat a kangatuan ken kabiegan nga opsiial iti Gobierno ti Filipinas.
Linia ti panawen[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti sibibiag a dati a Tagabitla ti Kamara[urnosen | urnosen ti taudan]
Iti agdama adda dagiti lima a sibibiag a dati a Tagabitla ti Kamara:
Jose de Venecia, Jr. (Lakas-CMD), nagserbi idi 1992–1998, 2001–2008
Manuel Villar, Jr. (LAMMP), nagserbi idi 1998–2000
Arnulfo P. Fuentebella (NPC), nagserbi idi 2001
Prospero Nograles (Lakas Kampi CMD), nagserbi idi 2008–2010
Feliciano Belmonte Jr. (Liberal), nagserbi idi 2001, 2010–2016


text:
CABUGAO, Ilocos Sur – Tapno agbalin a legal ti panagtipon dagiti agdendennan ngem saan pay a nagkasar nga agassawa, nangipaay ti lokal a gobierno ditoy iti maysa a mass wedding a naangay iti Cabugao Cultural and Sports Complex ditoy idi Pebrero 20.
Segun ken ni Cabugao Municipal Civil Registrar Rosario Corazon Sison-Abara, sangapulo ket siam nga asmang a nagtiptiponen ngem saan pay a nagkasar ti nagkallaysa iti sibil iti panangannong ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang.
Tinawen a serbisio nga ipapaay ti lokal a gobierno ditoy, libre a maipapaay ti mass wedding no sadino a nasagutan dagiti nagkasar iti cake, pangngaldaw, ken saggaysa tunggal couple a regalo a mismo nga inyawat da Mayor Josh Edward S. Cobangbang ken ni Vice Mayor Deogracias Jose Savellano iti panangbayabay dagiti konsehal ti ili a pakaibilangan da Sangguniang Bayan Member Danilo Q. Gazmen; SBM Vicky S. Serna; SBM Dr. Jemaima S. Tan-Yee; ken SBM Josefina S. Vallejo, kasta met da Municipal Social Welfare and Development Officer Lydia S. Gazmen ken Municipal Civil Registrar Rosario Corazon Sison-Abara.
Timmabuno pay iti daytoy a pasken ni Santa Lucia Municipal Civil Registrar Edwin H. Ruiz, Presidente iti Philippine Association of Civil Registrars, Region 1 Chapter idinto nga imbagian ni Nestor Bautista ni Provincial Statistics Officer Reynor Fernando.
Iti mensahe ni Mayor Cobangbang, pinagyamananna dagiti nagkasar iti agtultuloy a panagtalek ken pammatida iti gobierno munisipal babaen ti pannakipartisiparda iti daytoy a programana.
Innayon ti mayor a karamanen dagiti nagkasar kadagiti mangbangon iti responsible a pamilia a pangrugian ti natibker a pondasion ti naurnos ken naprogreso nga ili a kas iti Cabugao.#


text:
Tabako
Ti tabako ket maysa nga agrikultural a produkto a naaramid kadagiti bulbulong dagiti mula iti henero a Nicotiana. Daytoy ket mabalin nga ibusen, uusaren a kas pestisidio ken, iti porma a nikotina a tartrato, ket maus-usar kadagiti medisina.[1] Daytoy ket kadawyan a maus-usar a kas maysa a druga, ken maysa a napateg a matgedan nga apit para kadagiti pagilian a kas ti Kuba, India, Tsina, ken ti Estados Unidos. Ti tabako ket nagan para iti aniaman a mula iti henero a Nicotiana iti pamilia a Solanaceae (linong ti rabii a pamilia) ken para iti produkto a mapartuat manipud ti bulong ken maus-usar kadagiti pinadis ken sigarilio, masaep a tabáko (Ingles: snuff), ken suako ken maimamma a tabako. Ti tabako ket maus-usar pay iti mula a bioinheniera, ken adda kadagiti agarup a 60 a sebbanagna naipatpatubo a kas dagiti panagarkos. Dagiti kangrunaan a sebbangan ti komersio, N. tabacum, ket namatmatian a patneng idiay tropikal nga Amerika, kasla ti kaaduan kadagiti nicotiana a mula, ngem ngem daytoy ket nabayagen a tinaltalon nga isu a daytoy ket saanen a naamamoan iti kaatapan. Ti N. rustica, ket maysa a kalalaengan ti nanamna, napardas a masilmutan a sebbangan, nga isu idi daytoy ti tabako a kasisigud a naimulmula idiay Virginia, ngem daytoy ket nangruna tattan a naitaltalon idiay Turkia, India, ken Rusia. Ti alkaloid a nikotina ket isu ti kangrunaan a nakaidasigan a pakabuklan ti tabako ken isu daytoy ti gapuanan para iti makairuam a katutubona. Ti makadangran a pagibanagan ti tabako ket maala kadagiti rinibu a nadumaduma a kompuesto a maaramid ti asok, a mairaman dagiti polikikliko nga aromatiko hidrokarburo (a kas ti bensopireno), pormaldehido, kadmio, nikel, arseniko, radioaktibo polonio-210, dagiti pannakaisangsangayan ti tabako a nitrosamina (TSNAs), penol, ken dagiti dadduma pay.[2]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ http://student.britannica.com
- ^ Robert N. Proctor Ti silpo ti pakasaritaan ti pannakaduktal iti sigarilio a kanser ti bara: dagiti ebidensia a tinawtawid, korporado a panaglibak, sangalubonga a bilang dagiti nadangran, Panagtengngel ti Tabáko, Tobacco Panagtengngel ti Tabáko 2012;21:87e91. doi:10.1136/tobaccocontrol-2011-050338


text:
Socrates
Ni Socrates ( /ˈsɒkrətiːz/; Greek: Ewkpάtnς, Taga-ugma Griego a pannakabalikas: [sɔːkrátɛːs], Sōkrátēs; c. 469 SK – 399 SK)[1] ket maysa idi a Klasiko a Griego a Taga-Atenas a pilosopo. Isu ket naipammadayawan a kas maysa kadagiti nangbangon ti Lumaud a pilosopia, isu ket maysa nga enigmatiko a pigura a kangrunaan a naamammoan ti pannakailaglagipan kadagiti simmarsaruno a klasiko a mannurat, a naipangpangruna kadagiti sinursurat ti estudiantena a ni Plato ken Xenophon, ken dagiti pabuyana akontemporario a ni Aristophanes. Adu kadagiti mangitunton a dagiti dialogo ni Plato ket isu kadagiti kaaduan a komprehensibo a pannakailaglagipan kenni Socrates a nabatbati manipud ti kinaugma.[2]
Dagiti paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Socrates". 1911 Encyclopaedia Britannica. 1911. Naala idi 2007-11-14.
- ^ Sarah Kofman, Socrates: Dagiti Binalabala ti maysa a Pilosopo (1998) ISBN 0-8014-3551-X
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Socrates iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Socrates iti Wikiquote (iti Ingles)


text:
CANDON CITY – Kuarta ken alahas ti napukaw ti maysa a senior citizen iti Budol-Budol Gang a mapapati nga agdakdakiwas ditoy a siudad.
Nagpulong iti polis ni Puring Cabanilla, residente iti barangay San Isidro ditoy nga intaray ti maysa a grupo dagiti lallaki ken babbai ti kuartana a P150,000 ken alahas nga agpateg iti P50,000.
Segun iti biktima, tallo a babbai ken dua a lalaki dagiti nangloko kenkuana.
Iti interbio kenkuana ti DZTP Radio Tirad Pass, kinuna ni Cabanilla a kagapgapuna a nakimisa iti simbaan idi sinabet ti maysa a lalaki ken babai ket imbagada nga adda pasarabo ti anakna nga agas kenkuana.
Kinuna ti biktima a namati kadagiti dua agsipud ta am-ammoda dagiti annakna.
Segun iti biktima, kimmuyog kadagiti suspetsa iti sango ti Candon City Hospital.
Kinunana a maysa kadagiti suspetsa ti nagpatulong no kasano ti ag-withdraw iti bangko.
Insingasing ti maysa nga alaenna ti libritona tapno maisurona no kasano ti ag-withdraw.
Napan innala ni Cabanilla ti libritona sada nagturong iti Equitable PCI Bank ket nangiruar ditoy iti P50,000. Nagturongda pay iti Bank of Commerce ket inyaonna ti P100,000.
Kinuna ti biktima nga idi naiyaonna ti kuarta, kinuna dagiti suspetsa a mapanda mangted iti donasion iti simbaan. Imbatida kano ti bag a naglaon iti kuartada.
Nagur-uray ti biktima ngem saanen a nagsubli dagiti suspetsa. Idi kitaenna ti imbati dagiti suspetsa, naduktalanna laengen a nakartib a pappapel dagitoy.
Addan sumagmamano a kaso dagiti residente ditoy nga inallilaw ti Budol-Budol Gang.


text:
1. Ania ti kayat a sawen ti addaan annuroten a panagsurat? No dadduma, daytoy ti aw-awaganda iti formal writing wenno format iti Ingles. Adda dagiti annuroten a nasken a masurot tapno makabukel iti naurnos ken makaay-ayo ken makaimpluensia a sinurat. Ania man daytoy a kita ken klase ti sinurat, pormal no ibasar iti pannakasuratna, nasken ngarud a suroten dagiti wagas a maitutop tapno magun-od ti naan-anay a panggep ken maited ti mensahe ti sinurat kadagiti nagbasa ket maaddaanda iti pannakapnek.
2. Ania met ti saan a pormal wenno informal writing? Awan ti wagas a suroten. Nupay kasta, medio narigrigat la bassit nga aramiden daytoy kadagiti dadduma ta no ti mangimpluensia ti panggep, nasken a kapkapnekan ti nagbasa ta no saan, awan ti serbina ti sinurat.
Ti daniw a free verse ti ehemplo ti sinurat a nawaya, awanan iti annuroten. Free ngarud isu a nawaya ken awanan iti annuroten. Kasta man met laeng ti daniw nga avant-garde. Saanna a suroten dagiti wagas ken annuroten no kasano ti agsurat iti daniw. Adda kabukbukodan ti nagsurat nga aramaten ken istilo ken wagas iti inna suraten. Laeng ta kas nakunatayon itay, medio narikrikut la ti agsurat iti kakastoy ta no saan a nalawag a maawatan, saan a nalawag ti mensahe, saan a nalawag kadagiti nagbasa, addaan iti tendensia a dina maakem ti akemna a kas sinurat gapu ta saan a maawatan wenno manmano ngarud ti makaawat itoy.
Dagiti kasapulan iti panagsurat
1. Naannad a panagplano wenno panangisagana
2. Umno ken maitutop ti sinurat kadagiti agbasbasa wenno kadagiti agbasa kadaytoy.
3. Nagkaykaysa wenno addaan yuniti.
Ania ti kayat a sawen ti naannad a panagplano? Kasapulan aya a planuen pay ti suraten? Wen, nasken a planuen, balabalaen ti aramiden tapno naurnos, agsasagannad ken saan a ti la pappapanan ti sursuraten. Dagiti kunkunada a sagursuran ket dagiti adda nailalaok wenno naisapit a saan a maitutop iti topiko wenno adu unay ti nagturturongan wenno napnapanan ti sinurat ngem maymaysanto met laeng ti papananna a paggibusan ken maymaysanto met laeng ti kangrunaan a panggepna no di panangitedna iti mensahe.
Naannad a panagplano. Nasken daytoy ken maitutop ti topiko kadagiti agbasa. Daytay ited kadakuada ti kayatda a basaen ken kabarbaro nga impormasion a kas umayon iti riknada. Kas pagarigan koma iti ummong dagiti mannalon, no daytoy ti target a tallaong, ngem maipapan iti nuclear research and applications, nanotechnology in information technology, latest research in medicine ken no kasano ti agaramid iti telebision ken digital kamera ti topikom, natural laeng a saan a naiyayon dayta a topiko para kadakuada. Out of topic a makunkuna. Isu a nasken ti panangpili iti topiko a maitutop kadagiti target a tallaong wenno audience. Maitutop a suraten. Adda maitutop a pagpaayanna.
Mairaman met iti naannad a panagplano ti panangisagana iti panagsasaganad ti sinurat. Ket ti panagaramid iti balabala wenno outline ti kasamayan a panagplano iti sinurat. Apay ti outline? Tapno naurnos ken agsasagannad.
Kas itoy a topikotayo, addaan iti balabala nga isu ti sursuroten ken inawagantayo pay iti silabus.
Dagiti klase ti panagsurat iti outline wenno balabala.
1. Topic outline, wenno ti balabala maipapan iti “sino” wenno tattao wenno tao.
Kas koma itoy nga urnos:
1. TAWID NEWS MAGASIN
a) Staff
b) Reporters
b) Contributors
c) Advertisers
No suratem ti maipapan dagiti aggunggunay a tattao iti TAWID NEWS MAGASIN, kastoy ti panagsasagannad wenno urnosna. Umuna ti maipapan ti staff, sa reporters, sa contributors ken advertisers. Saan a mabalin a suraten ti maipapan ti advertisers sa manen isapit ti contributors ken reporters sa idi kuan ti la imbagbagamon ket idi agangay saanen a masinuo ti sasawen no maipapan iti advertisers, reporters wenno staff. No maipapan iti staff, staff laeng; no malpas, isarunon ti reporters; no malpas, isaruno manen ti contributors; sa no malpas manen, isarunon ti advertisers. Di kad naurnos ti kasta a panagsurat, saan? Panangbalabala kunada daytoy.
Uray iti panagsuratan iti daniw, damag, salaysay ken sarita, addaanda iti makunkuna a balabala a nangisakaban iti sinurat. No awan ti balabala kasla nasawang a penned ti karayan.
2. Sentence outline. Ad-adu ti impormasion nga isuratmo.
Ehemplo manen:
1) Tawid News Magasin
a) Ania ti maited a pagsayaatan ti Tawid News Magasin iti komunidad?
b) Apay a nasken a basaen dagiti amin nga umili iti Ilocandia ken Cordillera ti Tawid News Magasin?
c) Ania ti pagdudumaan ti Tawid News Magasin ken dagiti dadduma pay a pagiwarnak nga Ilokano
d) ken dadduma pay?
Iti daytoy nga urnos, saan a maipapan kadagiti tattao nga aggunggunay iti likudan ti Tawid News Magasin ti suraten no di iti maala nga impormasion maipapan itoy a babasaen. Maipapan laeng itoy a banag amin a suraten ket iligsaymon ti maipapan kadagiti tattao nga aggunggunay iti likudan ti magasin ta saanen a maiparbeng dayta ta adda met maitutop a wagas ti pannakasurat iti maipapan kadakuada a kas nadakamat iti immuna.
Ad-adu dagiti impormasion a kas iti nadakamat nga ehemplo ngem dagiti tattao wenno personal. Kastoy ti agisagana iti sentence outline.
(Adda tuloyna)


text:
MARIPARKO a dagiti laengen tuktok dagiti nalalayog nga arosip iti lulonan ti Bantay Catayagan ti nakaipintaan ti mulagat ni apo Init. Madamdama pay agtabonen. Addaakon iti kabalbalayan a baklayko ti sangabag-oy a nagango a kinayok iti dayta a bantay a pakatannawagan ti kinangayed ti aglawlaw ken ti sanagagasut a puro ti Alaminos.
“Lasi ka! Simmangpetka pay laeng! Dika pay la nagnaed iti balay ti kulasisim!” Ni ipag Reming a kasinsin ni Ada a baketko.
Immaddangak pay iti lima, nakaampirakon iti abulog ti kalapawda.
“Laklakayankan, ita pay ti pannakapanunotmo nga agaramid iti linoloko! Balasangen dagiti dua a putotmo!”
“Tagari!” imbikag ti lalaki.
“Alaemon dagiti badom ket pumanawkan!”
“Ania la ket ti kastoyen, aya? No sumangpetka, agungetda. No dika sumangpet agungetda latta! Ania la ti pagiluglugaranen iti bagi!”
“Pumanawkan! Uray dikan sumangsangpet!”
“Wen, panawankan, bungangera!”
Kanalbaag a kasla nakugtaran a palangka. Kanalbaag ti bulong ti ridaw.
Nagtignayak metten, amangan no adda pay makasiput kaniak nga agbuybuya ti live show dagiti agassawa. Ngem kaskasdi latta a nagsabatkami ken ni bilas Colas nga umul-ulog iti lima a pangal ti agdan a putek ti kalapawda a nagatep ti pan-aw, nagdiding iti pinaud ken nagdatar iti ginisla a kawayan. Naynay a mangngegko ti panagsubangda a dua ta agabay laeng ti kalapawmi.
Kimmidday ken kasla nakatumbok iti sahod iti hueteng ni bilas idi agsabat dagiti matami.
Naa, maragsakan ti inda panagsina? Isemanna ti panangpapanaw ni ipag kenkuana? Sabagay, seksi ni Millete a Bisayana a kabbalayna. Serbidora daytoy iti Seaside Beer Garden idiay ili.
Uppat a pulon ni bilas. Nataer, naguapo, napustura iti lima kadapan ken walo a pulgada. Nalaing a sumao ken manglamiong. Armendo a talaga. Iti lima a tawenen a panagnaedko ditoy Bangayao, isu ti kaalibtakan amin, atiwenna dagiti babbaro iti purok no panagarman. Diak la maispeling, ta babbalasangen dagiti annakna, nga agtawen iti sangapulo ket siam ken sangapulo ket pito ngem agtsiks pay laeng.
NAKAULOGAKON iti lima a pangal ti agdan a putek ti kalapawmi iti igid ti baybay idi masaripatpatak ni ipag Reming. Siguro, agudong met, nakunak. Huebes ita. Lunes ken Huebes laeng ti panaguudong dagiti bumarangay iti Pangascasan, Baybay Norte ken Baybay Sur ta isu laeng ti kaadda ti lugan nga umaway ta aldaw ti tienda ti kastoy nga aldaw. Kastoy met la nga aldaw iti panagudongko ta innak ag-LBC kadagiti sinuratko a drama ti radio a mapan idiay MPBC Baguio a pagtartarabahoak a kas iskriprayter.
Kellaat a napasarimadengak. Apay a nakabado iti nangisit ni ipag Reming? Ngem awan ti sungbat ti insanapsapko a saludsod iti asul a langit.
“Aggiddantan, bayaw,” kinuna ni ipag a nakabitbit iti bay-on.
“Wen a, ipag. Ngem, ne, apay a nakamangisitka met? Ket no nagpudot?”
“Agpanesak, bayaw.”
“Agpanes? Asino ti panesam?” dandani natnag ti sangaenbelop a sinuratko.
“Ni Colas…”
Napaumelak a nangdengngeg iti ganikgik dagiti pipiit ken panal iti bakras ti bantay, ken dagiti arasaas dagiti babatting nga agburak a dalluyon kadagiti kabatuan iti babaen ti desdes a naibarikes iti agpamaruten a bantay.
“Innak ngarud yawatan iti misa para inton Domingo.”
“Ngem di pay met natay ni bilas Colas, ipag?” insintirko.
“Natayen. Imbilangkon a natay, isu nga ipanesak.”
Nalpas! Ipanesandan ti sibibiag, he-he, inkurimedko ti marabettak nga isemko iti kalapnokan a desdesdesenmi.
(Adda tuloyna)


text:
CANDON CITY – Nablo ti maysa a waiter kalpasan a natinnag manipud iti trak a naglugananna iti barangay Bugnay ditoy.
Nablo ti ima ni Nilo Ragma, 34, baro, waiter ken residente iti San Isidro, iti daytoy a siudad kalpasan a natinnag manipud iti Elf truck nga addaan iti numero N-183 ken minaneho ni Larry Valencia, residente ti Nalasin, Santiago, Ilocos Sur.
Naammuan iti inbestigasion ti polis a kagapgapu ti biktima manipud iti maysa a pasken a nag-cateringanda ngem idi addadan iti Barangay Bugnay, natinnag ti biktima.
Mapapati a nakatuglep ti biktima iti bannogna gapuna a natinnag.


text:
SAN JUAN, Ilocos Sur – Dua a lalaki ti natay idinto a grabe a nasugatan ti maysa iti nagsisina nga insidente ti pammaltog iti probinsia itay nabiit.
Natay da Herminio Viloria, 49, baro, trabahador, residente iti Barangay Saoang, ken Christopher Paraligan, 25, baro, residente iti Brgy. San Jose, Vigan City idinto a grabe ti sugat ni Anthony Hermoso, 26, baro, mannalon, residente iti Bandril, Nagbukel, Ilocos Sur gapu iti pannakapaltogda.
Iti pammaltog iti San Juan, madama nga agiinom ti biktima ken sumagmamano a kakaduana iti pagtaengan ni Jessie Cruz idi immasideg ti suspetsa sana pinaltogan ni Viloria iti namindua.
Simrek ti bala iti teltel ti biktima sa rimmuar iti kannigid a rupana a puon ti ipapatayna a sigida.
Dua a kapsula manipud iti M-16 armalite ti nasarakan dagiti nagresponde a polis iti nakapasamakan ti krimen.
Iti pannakaisurat daytoy, napaayaban dagiti kinainninom ti biktima tapno mapagsaludsodanda maipanggep iti pammaltog.
Iti Vigan City, naideklara nga awanen ti biag ni Paraligan idi maidanon iti Gabriela Silang General Hospital.
Segun iti inbestigasion, simmangpet ti biktima a nakainom ket nagprobokar a nakaigapuan ti panangpaltog kenkuana ti kabsatna a managan Jester, baro, agnaed met laeng iti Barangay San Jose.
Nakadetene iti police station ti suspetsa.
Kabayatanna, naiyospital ni Hermoso gapu iti sugatna iti rusok kalpasan ti panangpaltog kenkuana ni Gene Fermin, 48, naasawaan, kalugaran ti biktima.
Segun iti report, agiinom ti biktima, ti suspetsa ken sumagmamano a kabagianda idi mapapati a pinaltogan lattan ni Fermin ni Hermoso nga awan gapuna babaen iti Gauge 12 shotgun.
Simmuko ti suspetsa iti polis kalpasan ti pammaltog.


text:
5. Reyna Fe – isimbolona ti tagipatgen a pammati (virtue of faith) ta daytoy ti kaunaan a tagipatgen teolohikal (theological virtues). Adda awitna a krus.
6. Reyna Esperanza -isimbolona ti tagipatgen a namnama (virtue of hope), ti maikadua a tagipatgen teolohikal. Adda awitna nga angkla.
7. Reyna Caridad – isimbolona ti tagipatgen ti tulong (virtue of charity), ti maikatlo a teolohikal a tagipatgen. Adda awitna a puso.
8. Reyna Abogada – ti mangisaksakit kadagiti nakurapay ken mairurumen. Nakasuot daytoy iti nangisit a toga (panggraduasion) ken nakaiggem iti dakkel a libro.
9. Reyna Sentenciada – akmen ti nakuttong ngem nalibnos a balasang a kasla agruprupa nga inosente, ta isu ti mangisimsimbolo kadagiti inosente a nakombiktar iti basol. Dua a soldado a Romano ti nangbayabay kenkuana ken napungo dagiti imana.
10. Reyna Justicia – personipikasion ti “sarming ti hustisia”. Awitna ti kilosan ken espada.
11. Reyna Judith – irepresentarna ni Reyna Judith ti Pethulia a nangsalbar iti siudadna kadagiti Assyrians kalpasan a pinungsayna ti ulo dagiti nadangkok a ganggannaet. Awitna ti napungsay nga ulo ken espada.
12. Reyna Sheba – ti reyna a nangsarungkar ken ni Ari Solomon ken nagdaydayaw iti kinasirib, kinabaknang ken kinabileg ti ari. Adda awitna a jewelry box.
13. Reyna Esther – ti Hudeo a nangispal iti ilina iti pettat nga ipapatay ken pannakadadael babaen ti ibaballaetna ken ni Ari Xerxes. Adda awitna a setro.
14. Babai a Samaritana— ti babai a kinasarita ni Jesus iti bubon. Adda susuonna a karamba.
15. Veronica – ti babai a nangpunas iti rupa ni Jesus kabayatan ti via crusis. Naimarka ti rupa ni Jesus iti puraw a bandana, nga isu dayta ti makunkuna a “Shroud of Jesus” wenno “Shroud of Turin”. Agingga iti agdama ket maimatangan pay laeng dayta a bandana.
16. Dagiti Tres Marias – ni Maria iti Magdala, adda awitna a sangabotelia a bangbanglo; ni Maria nga ina ni Cristo Jesus, adda awitna a panio, ken ni Maria nga ina ni Santiago, adda awitna a sangabotelia a lana.
17. Dagiti Marians—a mangisimsimbolo kadagiti nadumaduma a pangiyaspingan ken ni Ina Maria:
a) umuna dagiti walo nga ubbing a nakaiggem iti saggaysada a letra nga A-V-E-M-A-R-I-A, a sarunuen dagiti babbalasang a mangisimsimbolo iti
b) Divina Pastora (Divine Shepherdess)
c) Reyna de las Estrellas (Queen of stars) – awitna ti maysa a wand a nagsinan bituen
d) Rosa Mystica – adda awitna a sangapug-ong a sabong ti rosas
e) Reyna Paz (Queen of Peace) – awitna ti simbolo ti kappia.
f) Reyna de las Propetas – adda awitna nga hour glass
g) Reyna Elena – ti mabigbigbig a reyna a binayabay ti maysa nga ubing a lalaki nga isu dayta ni Ari Constantino.
Kadagiti dadduma a prosesion, adda met bayabay dagiti amin a sagalas.
Kalpasan ti prosesion, maisaruno ti pabitin a pagraragsakan dagiti ubbing a laglagtuen.
Sakbay ti prosesion, gagangay a mailimed ti kinaasino dagiti sagalas ken ti kinaasino ni Reyna Elena tapno masorpresa dagiti tao nga agbuya. Dakkel a dayaw iti biang ti balasang no mapili a sagala wenno reyna ta kayatna a sawen a maysa kadagiti kalilibnosan iti lugarda.
Barong Tagalog ti suot dagiti konsorte idinto ta suot-Filipiniana dagiti babbai.
Iti tinawen, dakkel daytoy a piesta a daydaywen dagiti turista. Kaadduanna kadagiti agakem, lalo iti Metro Manila ket dagiti met laeng artista iti pelikula ken entablado.


text:
“MABALIN nga ibati daytoy ta ilakoyo, dungngo?”
Naisardeng ni Terio ti mangiplastar kadagiti tagilako a libro iti lamisaan. Maysa a napudaw, naisem, atiddog ti nakoloran iti kayumanggi a buokna, narimat dagiti matana, a babai ti mangyaw-awat iti kopia ti compact disc.
Uray la napakiet ni Terio a naawagan iti dungngo. Iti tantiana, sumagpaten a singkuentana ti babai ngem ammona lattan a naestimar iti bagi daytoy ta kompleto iti kolorete. No awan ngata dagiti impulagidna iti bagina, madlaw la ketdi a dagus ti pudno nga edadna.
“Ania daytoy, ma’am?” sidadayaw ni Terio a nagsaludsod uray ammonan a kankanta ti linaon ti CD. Inawatna dagiti agarup duapulo a CD.
“Dagitay man kankantak a pinutarko idi addaak idiay Canada,” inyisem ti babai. “Siak gayam ni Imelie Buysap.”
“Dakayo gayam daytay makitkitak iti FB no kua, ma’am,” inawat ni Terio ti dakulap ti babai. “Naimbag man ta nakadar-aykayo kadaytoy a taripnong dagiti Ilokano.”
“Maysaak ngamin a mangay-ayat met iti lengguahetayo, dungngo,” inyisem ni Imelie. “Saanka koma gayam a masmasdaaw ta naruamak nga awagak iti dungngo dagiti makapulpulapolko… babai man wenno lalaki.”
“Nagsayaaten no kasta, dungngo,” naki-game metten ni Terio. “Kantayo amin a linaon ti CD?” Panagriknana, agkarkarayam pay laeng iti bagina ‘tay naparnuay a kuriente itay dakulapenna ni Imelie. Apagsagpatna a kuarenta ket ita man laengen a nakarikna iti sagabasab sipud nagsina ti dalanda iti ay-ayatenna, sangapulo a tawenen ti napalabas.
“Wen, dungngo.” Iniseman ni Imelie. “Ilakom man ta ikkankanto iti porsientom.”
“Sige, dungngo,” intungtung-ed ni Terio.
Taripnong dagiti Ilokano a mangay-ayat iti lengguaheda ken ti nakayanakanda a disso. Tinawen daytoy a maangay iti uneg ti dua nga aldaw. Ipakita dagiti Ilokano ti nagapuananda a panangtagiben iti kina-Ilokanoda. Adda dagitay nagaramid iti libroda iti dandaniw, nobela, sarita, sarita a para ubbing ken dadduma pay a klase ti literatura. Adda pay dagitay retratista a nangitampok kadagiti napipintas a buya iti Kailokanoan wenno iti nakaisadsadanda a disso. Sabali laeng dagitay dramatista nga inukkonda ti grupoda tapno laeng agpabuyada. Ken dagiti kas ken ni Imelie a nagirekord kadagiti kankantana.
Host ti probinsia da Terio. Isu ti napusgan nga agbantay kadagiti mailako a produkto dagiti padana nga Ilokano.
Nakalikuden ni Imelie ngem no apay a di pay laeng panawan ti gitebgiteb ti barukong ni Terio. Sal-at, ania daytoyen? nasaludsodna iti bagina.
Narugian ti programa. Kalpasanna, naiwaragawag dagiti baro a gapuanan a mabalin a magatang iti lamisaan a yan ni Terio. Sa naisaruno ti panagsarita dagiti napusgan. Istoriaenda dagiti padasda, no kasano a nasumokda ti agkanta, agsurat ken agala iti ladawan. Kasla daytay agleklektiur metten ti agsasao no istoriaenna dagiti ar-aramidenna.
Alas otson iti rabii idi malpas ti programa. Impangngeg pay ni Imelie ti dua kadagiti kantana. Ngem no apay a dina impromot dagiti CD-na apaman a nalpas a nagkanta.
Indalimanek ni Terio dagiti impailakoda kenkuana. Sigagagar a nagturong iti grupo dagiti am-ammona. Nabukel ti lamisaan iti sirsirok dagiti kayo iti sango ti function hall a nagyananda.
Inniliw, ammo daytan ni Terio. Panagkakadio, kunada pay no dadduma ta awan mapan maturog agingga a di agbasingbasing a magna.
Saanna a napupuotan, timmipon iti grupoda ni Imelie. Nakasiort laengen ket nagminar ti napudaw a luppona. Nagkiting pay ti awan manggas a badona. Napatilmon la ket ngarud ni Terio. Adda pay laeng pamuyaanna a talaga, inkatek ti isipna. Amaya!
Ngem dakesen idi mapaanudan ti karabukob ni Imelie. Narasawen ti ngiwatna. Kanta a kanta aglalo idi kompaniaranda iti gitara. Arig maibuyangyang ti kinarakaranna no kasta nga itangadna nga ibirakak ti kantaenna.
Impluwensia ti sabali a pagilian! nakuna ni Terio.
Ngem sabagay, napintas a talaga ti boses ni Imelie. No saanmo pay a nakita, ket ti timekna laeng ti pagibasaram, mabalin nga ibagam nga apaglabesna laeng a duapulo.
KABIGATANNA, nakasarsaranta ni Terio a nangiplastar manen kadagiti tagilakona. Kasla kitkitaenna nga adu kadagiti nakasangoda idi rabii a nataengan metten ti gumatang iti CD ni Imelie. Impromot ngaminen daytoy ti CD-na. Tung-ed a tung-ed dagiti nagumbianna a gumatangda iti CD-na.
Panagmemeriendan idi adda mangbiding iti CD. Nalasin ni Terio daytoy. Ni Ma’am Lita, propesora iti maysa nga unibersidad idiay Manila ken adun a nobelana ti inlibrona.
“Napintas man ‘toy CD,” kinuna ni Ma’am Lita. “Madlaw nga original.”
“Wen, ma’am,” sigagagar ni Terio a nagkuna. “Orig na orig talaga.”
“Akin-CD?”
“Daydi nagkanta idi kalman, ma’am. Ni Ma’am Imelie…”
“Saanko a nakita ta limmikudak bassit ‘di kalman. Sinarungkarak dagitay kakabagiak dita sentro,” kinuna ni Ma’am Lita. “Sumipngeten idi makasubliak.”
“Nakitayo ngarud, a, ma’am, dita sungadan ‘diay babai a nagkankanta iti bunggoy dagiti lallaki?”
“Wen, a. Saanak pay a naturog idi makasangpetak. Nagpagnapagnaak a nakisarsarita kadagiti am-ammok. Ket nakitak daydiay babai a kunkunam.”
“Isu ti akinkukua dagita CD, ma’am. Nagpintas bosesna!”
“Ay,” timmamnay pay ti timek ti propesora, “isu gayam.” Nakita la unay ni Terio ti panagngilangil daytoy.
“Wen, ma’am!”
“Sige ngarud…” nakaan-annad nga insubli ni Ma’am Lita ti CD. “Next time-to lattan.” Ket timmallikuden.
Nabati a nakamalanga ni Terio.
(Gibusna)


text:
No a saritaek dayta a banag, kalpasanna, ageellek dagiti makangngeg. Adda pay mangbanugbog ti tugawna ken/wenno rabaw ti lamisaan.
Appreciation. Panangapresiar ti kayatna a sawen dayta reaksion dagiti dumdumngeg. Iti marketing technique, soft sells wenno hard sell approach a panangappan kadagiti gumatang. Maysa met a tagilako dagiti sinurat; no ania ti aramidem a pamuspusan, adda kenkan dayta. Kasta ti panagbalin a mannurat wenno no kasano ken ania ti aramidem tapno basaenda ti suratem. Sursuruem nga umuna iti mangapresiar iti sinurat ti sabali sakbay nga apresiarenda met kenka. No mangtedka, umawatka met.
Ti panagbasabasa ket panangapresiar. Basaem amin, uray nagsupotan ti tinapa, bugguong, daing a naangpep wenno ania la ditan. Iti dayta nga aramidem, impasngaymo ti interest kadagiti sinurat. Dayta nga interest a timmubo ket panangipateg kadagiti sinurat. Dayta a panangipateg ket nasken a palasbangem ken taginayunen. Iti panangipateg kadagiti sinurat, masursurom no kasano a nasurat dagita a sinurat. Iti pannakaammom no kasano a nasurat, ipasngayna manen ti interest wenno essem a padasem man met iti agsurat. No kabaelanda, apay ketdin a dimo met kabaelan? Ket agbasa. Basa. Basa. Basa. Basa. Basa. Basa manen, kanayon, tapno lumawa pay ti ammom maipapan iti tay-ak ti panagsurat. Ad-adu daydiay panagbasa ngem panagsurat. Dayta panagbasabasa ti mangiduron kenka iti tay-ak ti panagsuratan, tapno agbalinka met a mannurat.
Uray ania a genre iti piksion, journo ken journals, kabaelam a suraten no adun iti nabasam itoy. Uray ania a sinurat, kabaelam, a suraten no nakabasakan iti kastoy.
Kas koma iti panangkumbinsir kadagiti botante (ta umadanin ti panagbobotos iti SK ken barangay officials), ania wenno kasano ti aramidem? Kasano a suraten? Nasken nga ammuem no kasano ti agsurat iti persuasive speech ken kaarngina. Nasken nga ammuem no ania iti maitutop ken maiparbeng a pangappan ti tallaong tapno maallukoymo ida a dumngeg. Kasta met no kayatmo iti agsurat iti sarita (piksion), nasken nga agbasaka nga agbasa kadagiti sarita sakbay a makasuratka. No kayatmo iti agsurat iti damdamag (news), agbasaka itoy ket imutektekam no kasano a nasurat ta iduronnaka met ti essemmo nga agsurat iti damag. Iti ababa a pannao, sursuruem no kasano iti mangapresiar, sakbay nga agbalinka a mannurat.
No dika agbasa kadagiti sinurat, sakanto agsurat met, adda ngata mangapresiar dayta wenno kadagita a sinuratmo? Mapagduaduaan, gapu ta dika nagbasabasa dimo ngarud nasurotan iti umno ken maiparbeng nga aramiden. Danog iti umis-isem a bulan dayta nga aramid.
Ngarud, iti ababa a pannao, ti kaunaan ken kangrunaan nga aramiden tapno agbalinka a mannurat ket ti panagbasabasam ken panangappresiar kadagiti sinurat.
Dayta ti ridaw ti panagbalin a mannurat.
Kasta ti padasko no apay a nagbalinak a mannurat.
Dayta a padasko ti imbagak kadagiti nagdamdamag ken ibagakto manen kadagiti agdamag no kasano iti agbalin a mannurat.
Kayatmo ti agbalin a mannurat? #


text:
Deoksiribonukleiko nga asido
Ti Deoksiribonukleiko nga asido (Ingles: Deoxyribonucleic acid)) DNA) ket maysa a nukleiko nga asido nga aglaon ti henetiko a mangisursuro ti panag-usar iti panagrang-ay ken pamay-an kadagiti amain a naamammoan a sibibiag nga organismo (malaksid kadagitiRNA birus). Ti DNA a paset nga umawawir iti daytoy a henetiko a pakaammo ket makunkuna a dagiti hene. Ken dagiti dadduma pay a panagsasaruno ti DNA ket adda dagiti kapanggepanna a patakder, wenno mairaman ti panagtimbeng ti panag-usar iti daytoy a henetiko a pakaammo. No mairaman dagiti RNA ken dagiti protina, ti DNA ket maysa kadagiti tallo a kangrunaan a makromolekula akammasapulan para kadagiti amain a naamammoan a porma iti biag.
Ti DNA ket buklen dagiti dua nga atiddog a polimero iti naampapaok a paset a tinawtawagan a dagiti nukleotido, nga adda dagiit duri a napartuat dagiti asukar ken pospato a grupgrupo a nagtitipon babaen dagiti bedbed nga ester. Dagitoy dua a baraan ket adda kadagiti dua nga agsumbangir a turong ken isu dagitoy ket kontra-paralelo. Ti naikabit ti tunggal maysa nga asukar ket maysa kadagiti uppata a kita dagiti milekula a makunkuna a nukleobases (inpormal a kas ti, bases). Isu daytoy ti panagsarsaruno kadagitoy nga uppat a nukleobase ti igiid ti duri nga agikodigo kadagiti pakaammo. Daytoy a pakaammo ket mabasa ti panagusar ti henetiko a kodigo, a mangibaga ti panagsarsaruno dagiti amino nga asido iti uneg ti protina. Ti kodigo ket mabasa babaen ti panagkopia dagiti nabennat a DNA idiay minaig a nukleiko nga asido a RNA iti pamay-an a makunkuna a ti transkripsion.
Iti uneg dagiti selula a DNA ket naururnos kadagiti attiddog a patakder a tinawtawagan a dagiti kromosoma. Bayat ti panagbingbingay ti selula dagitoy a kromosoma ket mapaminduanda iti pamay-an ti DNA a panagpamindua, nga agited ti tunggal maysa a selula ti bukodna a kompleto a agasmang dagiti kromosoma. Ti Eukariotiko nga organismo (dagiti ayup, dagiti mula, hongo, ken dagitii protista) ket agidulinda a kaaduan kadagiti bukodda a DNA ti uneg ti tennga ti selula ken dagiti dadduma pay a DNA kadagidiay organulo, a kas ti mitokondria wenno kloroplasto.[1] Iti naigiddiatan, dagiti prokariota(bakteria ken arkuea) ket idulinda laeng ti bukodda DNA iti sitoplasma.Iti uneg dagiti kromosoma, dagiti kromatina a protina a kas dagiti histona a kompakto ekn naurnos a DNA. Dagitoy a kompakto a patakder ket mangiturong kadagiti panagtignay a nagbaetan ti DNA ken dagiti nadumaduma aprotina, a tumultulong a tengngel no ania kadagiti paset ti DNA ti maisuratan.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Russell, Peter (2001). iGenetics. New York: Benjamin Cummings. ISBN 0-8053-4553-1.


text:
Diak met napasarunoan a dagus ti damo a post ko ditoy a blog. Nagbayagen. Hmmm, adda met rason ko a ketdi. Kaak-akar ko laeng iti baro a trabaho idi Marso 16. At last, nakaikkatak met laeng iti trabahok iti call center. Agasem, makisao ka kadagiti Australyano iti telepono iti walo nga oras inaldaw, lima nga aldaw iti makalawas. Ay na Apo! Imbag ta naanusak. Kasano ket adda met ngamin bond mi a sangagasut a ribo! Nu umikkatak iti trabaho iti nababbaba ngem makatawen, ay ket bayadak a dayta a gatad. Pangal-alaak ngay iti kasta kadakkel a kuarta?
Ngem napalabas daytan. Diakon kayat ti agsubli iti maysa a call center.
Ngem apay aya a simrekak idiay? Ibagak lattan nga economic emergency. Kalpasan ti trabahok a kas English teacher idiay San Mateo, Isabela, nagaplayak iti State University mi, daksanggasat ta awan pangilugaran da kaniak. Nagaplayak manen iti Regional Office ti NEDA, ngem kaskasdi nga awan ta naabutanak ti proklamasyon ni Presidente Gloria nga freeze hiring ti gobyerno. Ania ngay, di awan trabahok iti sumagmamano a bulan! Pa-sideline, sideline pay laeng idi ah.
Ngem iti maikawalo a bulan nga wan trabahok, ne matuokannakon. Nupay diak koma kayat ti pumanaw iti dungdungngoek a probinsiya ket pimmanawak. Kalpasan dayta, nanggedakon iti call center. Mayat met ah ti suweldo, dakkel kumpara iti suweldok a kas mannursuro idi, ngem boring, awan fulfillment na. Ngem uray kaskasano, nakaurnong met bassit.
Ita addaakon iti maysa met laeng a BPO (Business Process Outsourcing) a kumpanya ngem imbag ta saan a call center, e-mail ti kadawyan nga usarenmi ditoy.
Maysa pay, mayat ti puwestok iti opisinami idiay Libis, Quezon City. No mumalemen, makitak ti nalabaga nga init a kasla dakkel a mata a mangbuybuya kadagiti babbalay a nasingitan dagiti berde dagiti kaykayo. Makaay-ayo la unay.
Ditoy baro a trabahok, nalawlawa ti panawen ko nga agsurat iti aniaman. Sapay la koma ta maitultuloy ko ti agsurat iti nilawas.
Home » Archives for April 2006
Diak met napasarunoan a dagus ti damo a post ko ditoy a blog. Nagbayagen. Hmmm, adda met rason ko a ketdi. Kaak-akar ko laeng iti baro a trabaho idi Marso 16. At last, nakaikkatak met laeng iti trabahok iti call center. Agasem, makisao ka kadagiti Australyano iti telepono iti walo nga oras inaldaw, lima nga aldaw iti makalawas. Ay na Apo! Imbag ta naanusak. Kasano ket adda met ngamin bond mi a sangagasut a ribo! Nu umikkatak iti trabaho iti nababbaba ngem makatawen, ay ket bayadak a dayta a gatad. Pangal-alaak ngay iti kasta kadakkel a kuarta?


text:
Friday, September 29, 2017
FISHERMEN ASSOCIATION, MAESTUDIARDA PARA ITI PROYEKTO A GILL NET KEN PAYAO
Cabugao, Ilocos Sur – Naaramid ti pannakimiting da Municipal Fisheries Coordinator Nereo S. Daproza ken ni Cabugao Fishermen Federated President Magno Carbonel kadagiti Asosasion ti mangngalap a mangbukel iti Cabugao Federation of Fishermen and Vendors Association tapno maestudiar ti rekord ti asosasionda nangruna iti membership ta maysa la koma nga asosasion ti pagmiembruan ti kada mangngalap ken matingiting no rehistradoda iti Pederasion wenno iti DOLE wenno SEC.
Ti pannaki-dialog dagiti nadakamat nga Opisiales kadagiti mangngalap ket paset iti Direktiba ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang a ma-validate a nasayaat dagiti Asosasion ken mapatibkerda sakbay nga awatenda iti mabatayanda iti 2.6 Million a Livelihhood Check nga inted ti DOLE kadakuada a sektor itay nabiit.
Kabayatanna, inulit manen dagiti Opisiales ti Pederasion a mabenepisiaran kadaytoy iti nasged a panagyamanda iti LGU-Cabugao ken iti Ahensia ti DOLE iti pannakaruk-at ti nadakamat a gatad kasta metten nga agyamanda met iti agtultuloy a panangtarabay ti LGU-Cabugao nga idauluan ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang iti pannakagun-odda iti kalikagumda. # (Web In-Action)
Ti pannaki-dialog dagiti nadakamat nga Opisiales kadagiti mangngalap ket paset iti Direktiba ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang a ma-validate a nasayaat dagiti Asosasion ken mapatibkerda sakbay nga awatenda iti mabatayanda iti 2.6 Million a Livelihhood Check nga inted ti DOLE kadakuada a sektor itay nabiit.
Kabayatanna, inulit manen dagiti Opisiales ti Pederasion a mabenepisiaran kadaytoy iti nasged a panagyamanda iti LGU-Cabugao ken iti Ahensia ti DOLE iti pannakaruk-at ti nadakamat a gatad kasta metten nga agyamanda met iti agtultuloy a panangtarabay ti LGU-Cabugao nga idauluan ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang iti pannakagun-odda iti kalikagumda. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 2:43 PM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Imbatad ti Superbisor a nagatendarda ken dagiti pangulo ti pageskuelaan iti DepEd District ti Cabugao iti orientation seminar iti pannakaipakat ti pakabuklan daytoy a programa babaen kadagiti dadaulo ti DepEd.
Imbatad pay ti District Supervisor nga ammo ti Main Office ti DepEd iti lokasion dagiti agkurkurang ti pageskuelaan ken mangisursuro babaen iti data base-da iti internet ket dagitoy ti aksionan ti Ahensia iti intero a pagilian.
Nupay kasta, dakkel latta ti akem ti LGU ken nagannak iti pannakigamuloda kadagiti dadduma a pakaseknan ti eskuela tapno naa-anay nga agballigi ti programa.
Kanaig daytoy, innayon pay ti pangulo ti DepEd District a kangrunaan a maibasar latta ti “performance rating” ti pakaital-oan ti mangisursuro iti masakupan daytoy a programa. Dakkel met ti maaramidan ti upgrade ti edukasion, trainings, social a panagdur-as ken pannakikammayet iti pagadalan ken komunidad.
Ti DepEd District Cabugao ket selebraranna ita ti “Buwan ng Wika” itoy a bulan ti Agosto 2012 babaen kadagiti aktibidades a maaramid a mangmuli ti pannakaidur-as ti kaammuan dagiti ubbing ken iti sapasap maipapan iti Nailian a Pagsasao. # (Web Situational Report)


text:
CABUGAO, Ilocos Sur – Sabali manen a pammadayaw ti naawat ti lokal a gobierno itay nabiit – ti panangipaay ti Civil Service Commission iti rebalidasion ti akreditasion daytoy nga ili a kas maysa nga ahensia ti turay.
Mismo a ni Officer In Charge ti CSC Ilocos Sur Cecilia S. Bareng ti nangiyawat iti sertipiko ti akreditasion kada Mayor Edgardo S. Cobangbang ken ni Vice Mayor Deogracias Jose H. Savellano iti simple a programa a naangay ditoy nga ili idi Nobiembre 18.
Timmabuno iti nasao a programa ni Senior Personnel Specialist, CSC Region I ken inimatangan dagiti konsehal ken hepe dagiti nadumaduma nga opisina ti munisipio a pannakaited ti rebalidasion ti Level II Accredited Status ti Cabugao kada Cobangbang ken Savellano.
Iti pannakaited ti revalidated accreditation iti Cabugao, agepekto a dagus ti appointment ti maysa nga empleado ti lokal a gobierno ditoy apaman a mapirmaan ti chief executive ket saanen nga aglasat pay no di mapakaammuan laengen ti Civil Service Commission.
Iti ababa a panagsaona, kinuna ni Cobangbang a ti panagkakammayyet dagiti opisina ken dagiti agtuturay iti lokal a gobierno ti kangrunaan a gapu a nagun-od ti Cabugao ti nasao a pammadayaw.
Sangapulo ket maysa nga LGU iti Ilocos Sur ti naikkan iti sertipikon ti akreditasion. Iti umuna a distrito, malaksid ti Cabugao, naikkan pay iti akreditasion ti Sinait, Magsingal, Sto. Domingo, ken Sta. Catalina.
Immuna a nagun-od ti Cabugao ti akreditasionna manipud iti CSC idi 2006.#


text:
Kawayan, Biliran
Ti Kawayan ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Biliran iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Kawayan ket politikal a nabingbingay iti 20 a barbaranggay.[2]
- Baganito
- Balacson
- Bilwang
- Bulalacao
- Burabod
- Inasuyan
- Kansanok
- Mada-o
- Mapuyo
- Masagaosao
- Masagongsong
- Poblacion
- Tabunan North
- Tubig Guinoo
- Tucdao
- Ungale
- Balite
- Buyo
- Villa Cornejo (Looc)
- San Lorenzo
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Biliran". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 25 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Biliran". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 10 Oktubre 2014.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Kolum ni Jobert M. Pacnis
(Maudi a paset)
Iti agdama, kaaduan a produkto wenno pagbibiagan dagiti umili ti maitamtampok tunggal piesta. Kitaen ti Aramang festival ti ili ti Aparri, Cagayan. Ditoy Tanap, am-ammo ti ili a pagtataudan dagiti daing nga aramang a naimas nga isagpaw iti pinakbet, dinengdeng ken uray pay buridibod. No presko met, naimas nga ukoyen ken kilawen. Isu a napanunot ti lokal a gobierno a daytoy ti itampokda tunggal agpiesta ti ili iti bulan ti Abril.
Iti ili ti Allacapan, Cagayan, narugianen a naisayangkat ti Apit festival. Maitampok dagiti apit dagiti mannalon kangrunaanna ti pagay. Kayat ti lokal a gobierno a mabigbig dagiti mannalon a pagtataudan ti kangrunaan a taraontayo.
Nayam-ammo met iti ilimi ti makunkuna a Patupat festival. Am-ammo ngamin ti ilimi a pagtataudan ti naimas a patupat nga aw-awagan dagiti sutil iti patupit (patupat a bassit) gapu iti kinabassitna. Kasla tangan-saka (nga itan ket kasla tangan-ima). Ngem saan a dayta ti pakaupayan dagiti aggatang ta pudno man met a naimas. Adda latta a maipasango kadagiti panagkasangay, panagilagip, palualo, panagpabuniag, ken pagpamerienda. Kasla kurang ti maysa a padaya no awan ti patupat a maipasango.
Iladawan ti patupit ti nakayammet a relasion dagiti umili. Agtitipkelda iti oras ti rigat ken nam-ay. Ken iladawanna pay ti kinaanus ta saan nga asi-asi ti mangbalkot iti bassit a patupat ken manggalut kadaytoy tapno di aglukat ti bungonna.
Ken saan a papataypatay dagiti umili. Iti ngamin panagaramid iti galut dagiti patupat, masalsaluyot laeng. Pagay-ayaman dagiti aglaklako iti patupit no kasta a bambantayanda dagiti tagilakoda. Ti maaramidda, isunto manen ti usaren iti sumaruno a panagaramidda iti nasao a saramsam.
Maipalagip ti OTOP (One Town, One Product) a programa ti gobierno. Gutgutigoten daytoy a tunggal ili, adda koma produktona nga itandudona, ti ikkanna iti importansia tapno makatulong kadagiti umilina. Ngem daytoy a panangitandudo, masapul nga agbasar iti no ania a talaga ti adda kadayta nga ili.
Ket pagaammotayo nga addada/adu ti piesta ita ti nakabasar iti makunkuna nga OTOP. Wagas daytoy tapno ad-adda a mayam-ammo ti nasao a produkto.
Ngem ti nakakalkaldaang ita, addada dagiti piesta a pinaglumenen ti panawen. Wenno dagiti apagbiit laeng a piesta– a kalpasan ti dua, tallo wenno uppat a tawen, masuktan manen.
Kasano ngarud ita a masuportaran ti pannakayam-ammo ti maysa a produkto no kastoy ti mapaspasamak kadagiti piesta? Umanay kadin dayta a panawen a nangipakaammo iti sosiedad ti kaadda ti nasao a produkto iti maysa nga ili?
Ala, mabalin a rason dagiti dadduma, tapno maikkan iti importansia ti sabali pay a produkto, pagbiagan kadayta a lugar. Ta, wen, saan met a maymaysa laeng ti mabalin a produkto ti maysa nga ili.
Ngem kasanon no ti piesta ket awan man laeng ti pakainaiganna iti maysa a lugar?
Pagarigan, kellaat lattan a timpuar ti Botas festival. Wenno Payong festival. Wenno Kapote festival.
No sirigen met ngarud— cultural, traditional, anthropological ken historical nga anggulo— awan man laeng ti pakainaiganna dayta iti maysa nga ili.
Ni maysa, awan man laeng ti agar-aramid kadagita a produkto. Ken saan nga isu ti kaaduan a tagilako iti merkado tapno iladawanna koma dagiti umili. Napanunot laeng dagiti agturay ta kanayon kano a matutudo tunggal agpiesta ti ili. Masapul a maitandudo ti botas, wenno payong, wenno kapote kas mausar no dakes ti panawen.
Dayta laeng.
Wen, mabalin a napintas ti rason dagiti nakapanunot iti nasao a piesta: tapno di maslep dagiti makiparada!
Ngem kalpasanna, ania? Asino dagiti nairanud?
Iti payong, wenno kapote, wenno botas, saan ngata a dagiti ganggannaet ti ad-adda a nairanud? Isuda ti am-ammo nga agar-aramid kadagitoy a produkto.
No kastoy ti kanayon a mapaspasamak, pagturongan ngarud ti maysa nga ili? Kasano a maibuddakna ti naganna iti pakasaritaan ti pagilian no awan met ti masnop a programana tunggal rambakanna ti pannakabukelna kas ili (a kadawyan a pannakaangay ti piesta)?
Laglagipen koma dagiti agturay a saan a kasla agsukat lattan iti bado ti panangangay iti piesta. Igunamgunam ti kultura, tradision, pakasaritaan ti iturayanda. Ditoyda koma a mangasut kadagiti ideyada iti ania man a mapanunotda nga isayangkat.
Saan nga isuda ti umuna a mangungaw iti ili nga iturayanda!
Ti piesta, laglagipenda koma a kanayon: iladawanna ti ili ken dagiti umili!
Saan a ti bukod a kayat.
Saludo daytoy a kolum kadagiti nakaestablisaren iti piestada. Ad-adda koma pay nga agrangpaya ti produktoda.
Kadagiti agkamkammaulaw pay laeng iti piestada, masurotanda koma ti tugot dagiti nakaunan, dagiti immunan.#


text:
Monday, February 25, 2013
HIGH SCHOOL DAY & CORONATION RITES TI LIPIT NHS, NAANGAY
Cabugao, Ilocos Sur – Naangay ti High School Day Celebration and Coronation Rites ti Lipit National High School, Brgy. Lipit, Cabugao, Ilocos Sur idi Pebrero 22, 2013 iti Open Auditorium ti pagadalan.
Kalpasan ti Doxology ken Philippine National Anthem, nag-Opening Remarks ni Mr. Rodolfo F. Ponce, Head Teacher II ti Lipit NHS. Naragsak a nangpasangbay kadagiti sangaili a da Ex-Mayor Andrea Soller-Tan, Guest Speaker ken dagiti Konsehales ti Ili a kas kada SBM Vicky S. Serna, SBM Benedicto M. Savellano, SBM Dr. Jemaima S. Tan-Yee ken SBM Carlos V. Sison. Nagatendar pay ni Board Member Christian “Basi” Purisima ti Hunta Probinsial.
Kalpasan ti Entrance of the Royal Court nga idauluan da Mr. LNHS 2013 Randy Pacpaco ken Ms. LNHS 2013 Giselle Tabula, inyam-ammo ni Ms. Marites Tacuboy, 4rth Year Adviser ti Guest Speaker, Hon. Adrea Soller-Tan.
Iti panagsaritana, linagip ni Ex-Mayor Dely Soller-Tan ti nangrugian ti eskuela ken dagiti padas a naglasatan dagiti mangisursuro ken agad-adal iti panangrugi ti eskuela agingga iti nagbalinanna iti agdama. Imbatad ni Ex-Mayor Dely S. Tan nga iti kinaadun ti nagballigi nga agad-adal iti pinilida a propesion kasta met iti kina-zero drop-outs dagiti makabenepisiar a barangays ket umanayen a ragsakna a manglagip ti pannakaibangon ti pageskuelaan.
Nakoronaan ti Mr. & Miss LNHS 2013 babaen kada Ex-Mayor Andrea Soller-Tan ken Bokal Christian “Basi” Purisima. Nangipaay ti mensahe ni Board Member Purisima. Kimmablaaw ken nagyaman ta naawis iti anniversary celebration.
Kamalmanna, naangay met ti Junior-Senior Promenade (JS Prom 2013) iti nasao a pagadalan. # (Web In-Action)
Kalpasan ti Doxology ken Philippine National Anthem, nag-Opening Remarks ni Mr. Rodolfo F. Ponce, Head Teacher II ti Lipit NHS. Naragsak a nangpasangbay kadagiti sangaili a da Ex-Mayor Andrea Soller-Tan, Guest Speaker ken dagiti Konsehales ti Ili a kas kada SBM Vicky S. Serna, SBM Benedicto M. Savellano, SBM Dr. Jemaima S. Tan-Yee ken SBM Carlos V. Sison. Nagatendar pay ni Board Member Christian “Basi” Purisima ti Hunta Probinsial.
Kalpasan ti Entrance of the Royal Court nga idauluan da Mr. LNHS 2013 Randy Pacpaco ken Ms. LNHS 2013 Giselle Tabula, inyam-ammo ni Ms. Marites Tacuboy, 4rth Year Adviser ti Guest Speaker, Hon. Adrea Soller-Tan.
Iti panagsaritana, linagip ni Ex-Mayor Dely Soller-Tan ti nangrugian ti eskuela ken dagiti padas a naglasatan dagiti mangisursuro ken agad-adal iti panangrugi ti eskuela agingga iti nagbalinanna iti agdama. Imbatad ni Ex-Mayor Dely S. Tan nga iti kinaadun ti nagballigi nga agad-adal iti pinilida a propesion kasta met iti kina-zero drop-outs dagiti makabenepisiar a barangays ket umanayen a ragsakna a manglagip ti pannakaibangon ti pageskuelaan.
Nakoronaan ti Mr. & Miss LNHS 2013 babaen kada Ex-Mayor Andrea Soller-Tan ken Bokal Christian “Basi” Purisima. Nangipaay ti mensahe ni Board Member Purisima. Kimmablaaw ken nagyaman ta naawis iti anniversary celebration.
Kamalmanna, naangay met ti Junior-Senior Promenade (JS Prom 2013) iti nasao a pagadalan. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 9:15 AM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
VIGAN CITY – Naan-anayen a maisina ti Gabriela Silang General Hospital iti Ilocos Sur Provincial Health Office. Daytoy ket kalpasan nga inaprobaran ti hunta probinsial bayat ti sessionda idi Agosto 3 ti inyendorso a resolusion ni Vice Governor Deogracias Victor “DV” Savellano a mangdawdawat ti pannakaisina ti nasao nga ospital a maysa kadagiti tartarawidwidan ti probinsia.
Iti public hearing nga inangay ti committee on health and sanitation nga idauluan ni SPM Jerry Singson, naanamongan a maisina ti GSGH iti PHO tapno ma-maximize ti access dagiti umili iti epektibo a serbisio iti salun-at ken hospitalisasion kasta metten a maipokus ti nasao a pasdek-pagagasan ti pannakaprebentar dagiti nadumaduma a sakit.
Iti programana a JCS, Kakibin iti Balligi, kinuna ni Bokal Jerry Singson nga iti daan a set-up, karaman ti PHO iti operasion ti GSGH ket no adda programa ti immuna, makiinnagawda iti pundo manipud iti GSHS, isu a “medio nagulo” ket iti panagsina dagiti dua, agsina ti pagrebbenganda ken maaddaanda iti bukod a pondoda.
“Naan-annayasen ti pannagna ti programa ti PHO agsipud ta addaanen iti bukod a pondo ken maipamaysana ti agpasiar kadagiti nadumaduma a district hospitals,” kinuna ni Singson.
Kinuna ni Singson a malaksid nga adda payen naaprobaran nga staffing chart, maisinanton ti building a pagopisinaan ti PHO ket diay la pondoda ti yur-uraydan.
Ni Dr. Carmeliza Singson ken ni Dr. Quezada dagiti nangato nga opisial ti PHO idinto a ni Dr. Winston Aguirre ti OIC ti Gabriela Silang General Hospital.
Segun iti bokal, nabara ti panangawat dagiti adda iti PHO ti pannakaisinana agsipud ta “nawayawayaandan ta addan bukodda a pondo ken maaddaanda metten iti bukod a programa.”#


text:
DepEd, inkabassitna dagiti papeles nga asikasuen dagiti mannursuro
Impakaammo ti Department of Education (DepEd) itay apagtapog ti bulan nga inkabassitnan ti bilang dagiti papeles a masapul a kompletuen dagiti mannursuro. Manipud iti 36 nga school forms, nagbalin laengen a 10.
Kuna ti DepEd a mangnamnama a dagiti 10 a nabati nga school forms a nasken a leppasen dagiti mannursuro, makatulong iti nasayaat iti pannakapataray ti departamento.
Naikabassit ti bilang dagitoy a pormulario kalpasan ti konsultasion iti nagbabaetan dagiti mannursuro, pangulo dagiti eskuela, superbisor dagiti rehion, ken dagiti field officer. Mangnamnama ti departamento nga iti pannakaibassit ti bilang dagiti pormulario, ad-adun ti tiempo dagiti mannursuro nga agisuro.


text:
Lugar ti dialekto
Ti luga ti dialekto wenno rimpuok ti dialekto ket inpalawag idi baben ni Leonard Bloomfield a kas sakop dagiti dialekto a naisasao iti ballasiw iti sangkabassit a lugar iti heograpia a maigiddiat wenno maigiddiat bassit kadagiti pagbaetan ti agkakaarruba a lugar, ngem kas no ti maysa ket agbanniaga itiania man a turong, dagiti paggigiddiatan ket maurnong iti kasta a waya a dagiti dialekto manipud kadagiti agsumbangir nga pagpatinggaan ti lugar ti dialekto ket saandan nga agsinnaranay a maawatan. (Saytoy ket analogo iti singsing ti sebbangan iti ebolusionario a biolohia.[1]) Dagiti linia a mabalin a maiyugis a pagbaetan dagiti lugar nga aggiddiat iti respeto iti ania man a masakbayan ti pagsasao ket makunkuna dagitoy a kas dagiti isoglosa.[2]
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Cruse, D.A. (1986). Lexical Semantics. Cambridge: Cambridge University Press. p. 71. ISBN 0-521-27643-8.
- ^ Bloomfield, Leonard (1935). Language, George Allen & Unwin: London, p. 51.


text:
Ti isasangbayda manen ditoy Cabugao ket paset ti panangsurnadda kadagiti proyekto ken aktibidad a narugianda iti kallabes a tawen partikular iti Barangay Dardarat ken Salapasap iti panagmulada iti Mangrove plants iti aplaya kadagitoy a Coastal Barangay ti ili. Kayatda a manayonan dagitoy a programa babaen ti panagmulada met iti ababaw a paset ti kabaybayan ti Brgy. Salomague.
Iti agsapa ti Agosto 3, 2012, naangay ti ababa a programa iti sango ti Salomague Elementary School a no sadino a ditoy ket nangted ti delegasion ti OISCA iti musical instrument kadagiti ubbing, token item, ken reading material iti pagadalan. Kalpasanna, nag- Heritage Tour-da iti Siudad ti Vigan sada nagsubli iti eskuela iti aldaw a nakipulapolanda iti Ama ti Ili, Mayor Ediboy S. Cobangbang, Jr.
Nagyaman ken impeksa ni Mayor Ediboy iti nabara a panangpasangbayna kadakuada iti panangipaayda latta iti serbisio ken ayat kadagiti kailianna ti Cabugao kas mayalubog iti programa ken proyekto ti gungloda a Hapones iti OISCA.
Planoda ti agmula ti mangrove iti ababaw a paset ti kabaybayan ti Brgy. Salomague no agsimpa ti panawen.
Dagiti nagan ti Hapones a delegasion ti OISCA ket isuda: Mr. Kojima Takuro, Mr. Sakatani Sachio, Mr. Yonehashi Tatsuo, Mr. Watanabe Toshiyuki, Mr. Matsuo Toru, Mr. Nuida Naoto, Ms. Ota Mayumi, Ms. Yamasaki Kana, Mr. Kiyomizu Toshiharu ken Mr. Yamasaki Satoshi. # (Web In-Action)


text:
Iti kabigatan ti Agosto 14, pinasangbay ni Ms. Editha S. Castillo, Assistant Provincial Agriculturist ken Provincial Coordinator ti High Value Crops Development Program (HVCDP) dagiti nagpartisipar iti nadaeg a Function Room ti Cabana Beach Resort a naggapuda iti nadumaduma nga ili ti Ilocos Sur.
Ni Ms. Castillo ti nangirepresentar ken ni Provincial Agriculturist Teofilo R. Quintal.
Imbinsa met ni Mr. Angel O. Padilla, HVCDP Regional Coordinator, ti Rationale ti seminar. Imbatadna a baro a pagkakitaan ken mangted ti napapateg a sustansia para ti salun-at ti kaamaan ti sapasap ti itden daytoy a programa ti panagpatubo ti naisalumina ti klasena nga uong a naadaptar ti teknolohiana babaen ti DA.
Nagtinnulongan da Miss Gina Rita M. Sumabat, Entrepreneur pakaseknan ti Uong, ken ni Mr. Isabelo A. Alibin, Agricultural Technologist a trinatar/impadigo ti pakabuklan ti nangato ti klasena nga uong, panagpatubo ken ti wagas iti panagpatan-ay itoy.
Nagipresenta ti Action Plan dagiti agkakadua nga ili ket paset ti Project Proposal-da ti pannakairaman ti iproyekto-da iti panangbukel ti tunggal LGU ti Annual Budget-da para iti Tawen 2013 iti bulan ti Oktubre 2012 tapno manamnama a maigannuatda ti planoda iti kabiitan.
Ita nga Agosto 15, maaramid ti Field Trip ken Hands on Demo Proper iti disso a pagtuladan ti panagpatubo/panagpaadu ti uong iti masakupan iti Heritage City of Vigan. # (Web In-Action)


text:
Disiembre 1
Ti Disiembre 1 ti maika-335 nga aldaw ti tawen (maika-336 kadagiti bisiesto a tawen) iti kalendario a Gregoriano. Adda pay 30 nga al-aldaw ti nabati aginggana intono maungpot ti tawen.
Dagiti linaon
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1870 – José Alejandrino, Filipino a heneral ken senador (pimmusay 1951)
- 1935 – Woody Allen, Amerikano a direktor iti pelikula
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1521 – Papa Leon X (naipasngay 1475)
- 1989 – Alvin Ailey, Amerikano a koreograpo (naipasngay 1931)


text:
MAGMAGNA manen ni Burik nga agsapul iti taraon iti dayta nga agsapa. Addan iti kabakiran a limapulo metro laeng iti lauden ti naglemmengan da Arindaraen ken Darisayen. Maikatlo itan nga aldaw a di nagaw-awid iti Manolandia. Kayatna, makasapul iti taraon nga agpaay kadagiti kalugaranna. Masayangan la unay iti daydi nasarakanna nga intaray da Arindaraen ken […]
Tag Archives | #childrenstory
Ni Burik, ti napakumbaba a manok (Umuna a paset)
IDI UN-UNANA a panawen, adda nabiag a manok nga agnagan iti Burik. Maibatay idi iti maris ti manok ti maibuniag a naganna. No adda kalanglangana la unay, maawagan iti Burik Maikadua, sa Burik Maikatlo, sa Burik Maikapat… Naparagsit a kawitan ni Burik. Nagaget nga agsapul iti taraon. Ngem dina bukbukodan daytoy. Mairanud amin a kalugaranna. […]


text:
Ti ideolohia ket maysa nga agsmang dagiti kapanunotan a mangbukel ti gandat ti maysa a tao, dagiti manamnama, ken dagiti tignay. Ti diolohia ket komprehensibo a sirmata, ti waya a panagkita kadagiti banag a (panagipada panirigan ti lubong) a kas dagiti nadumaduma a pilosopiko a pagduyusan (kitaen dagiti politikal nga ideolohia), wenno maysa nga agsmang a naisingasing babaen ti agturturay a klase ti maysa akagimongan kadagiti amin a kameng iti daytoy a kagimongan (ti "naawat a nakem" wenno produkto ti sosialisasion).
Dagiti ideolohia ket dagiti sistema ti abstrakto a panunot a naipakat kadagiti publiko a banag ken isu a daytoy ket mangaramid ti daytoy a konsepto ti pakatengngaan dagiti politika. A naikeddeng ti tungngal maysa a politikal wenno ekonomiko a pagduyusan a pagbanagan ti maysa nga ideolohia no isu wenno saan a daytoy ket propuesto a kas maysa a nalawag a sistema ti panunot.


text:
Wikipedia:Panagdakamat kadagiti punganayan
Ti dakamat, pinagibasaran wenno reperensia, ket ti linia ti teksto a mangisalsalumina a manginagan ti taudan:
Dagiti dakamat ket nangruna a paset ti aniaman nga artikulo ti Wikipedia, nga agserserbi a manginagan kadagiti mapagtalkan a taudan a nakaibatayan ti artikulo. Kadagiti kaaduan a kaso dagiti dakamat ket maiparang iti porma dagiti nota iti baba ti artikulo, ngem dagitoy ket mabaln met nga agparang iti bagi ti artikulo. Dagiti dakamat a naipakpakita babaen ti bilang a sobeskritu wenno dagiti sabali pay a pamay-an iti linia ti teksto ket tinawtawagan kadagiti nailinia a dakamat
Ti annuroten ti pannakapatalged ti Wikipedia ket makasapul kadagiti nailinia a dakamat para iti aniaman a material a makarit wenno makaritto, ken amin dagit insasao, iti aniaman nga espasio iti artikulo. Nupay kasta, maibalbalakad nga amin dagiti editor ket mangited kadagiti dakamat para iti amin a material a mainayon iti Wikipedia; ti amiaman a metrial nga awan punganayan ket mabalin a makarit wenno kanungpalan a maikkat.


text:
STA. MARIA, Ilocos Sur – Maysa a lalaki ti dinungpar ti maysa a tanker iti kalsada nasional a sakup ti Barangay Suso ditoy nga ili.
Naitaray ni Oliver dela Cruz y Baldonado, 38, baro, residente ti Barangay Ampuagan ditoy met laeng nga ili, iti Judge Guerrero Memorial Hospital sa naiyalis iti Ilocos Training and Regional Medical Center iti San Fernando City, La Union gapu iti sinagrapna a dunor iti ulo ken paset ti bagina.
Segun iti report, mapapati a kellaat a bimmallasiw ni dela Cruz iti kalsada a puon ti nakadungparan kenkuana ti trailer tanker ti Flying V a minaneho ni Darius Doque y Reyes, 47, naasawaan, residente iti Barangay Lingsat, San Fernando City, La Union.
Boluntario a simmuko ni Duque iti polis ti Santa Maria.#


text:
Tulong:Nagan ti espasio ti MediaWiki
Ti nagan ti espasio ti MediaWiki ket maysa kadagiti pagalagadan a nagan ti espasio iti estruktura iti datos a batayan ti sopwer ti MediaWiki, a mangpatpataryay iti Wikipedia. Dagiti panid iti daytoy a nagan ti espasio (dagiti titulo a mangrugi iti pasakbay ti MediaWiki:) ket aglaon ti testo a maiparangto kadagiti naisangayan a lugar iti interface ti web. Dagiti laeng administrador ti mabalin a makaurnos iti daytoy a nagan ti espasio, ngem amin dagiti editor ket mabalinda ti mangisingasing kadagiti panagbaliw kadagiti maitutop a tungtungan a pampanid.


text:
CAOAYAN, Ilocos Sur – Sumagmamano nga aldaw kalpasan ti pannakapasamakna, awan pay ti suspek iti pammaltog a naiwayat iti national road a sakup ti Barangay Naguilian, Caoayan idi malem ti Nobiembre 22.
Nupay kasta, agtultuloy ti panagimbestiga dagiti polis ditoy para iti pannakasolbar ti nasao a pammaltog a nakatayan ni Danilo Osalvo y Pila, 54, naasawaan, ken residente iti Barangay Cabaroan Daya, Vigan City.
Indeklara ni Dr. Leilanie dela Cuadra ti Vigan City Health Office a dead on the spot ni Osalvo gapu kadagiti grabe a sugatna iti ulo ken makannawan a luppona.
Nagsagrap kadagiti garadgad iti rupa ken kannigid a sakana ti kinasakay ni Osalvo iti motorsiklona a ni Allan Fabillaran y Pacis, 34, awanan asawa, ken residente met laeng iti Barangay Cabaroan Daya.
Segun iti inisial a panagimbestiga dagiti polis, idi agarup 4:05 ti malem ti nadakamat a petsa, agdaldaliasat iti national road ti Barangay Naguilian ti nalabaga a Euro motorcycle a minaneho ni Osalvo idi manipud iti likudan, pinaputokan dagiti di nabigbig a suspek a naglugan iti di ammo ti klasena a motorsiklo ken nakaaruat iti helmet a nakatiruan ti ulo ken makannawan a luppo ni Osalvo a nakatayanna a dagus.
Nupay naikras ti luganda, nakataray nga immadayo ni Fabillaran. Naglibas met dagiti suspek iti saan nga ammo a direksion.
Mapapati a cal. 45 ti naaramat iti pammaltog kas maibatay iti uppat a kapsula ken maysa a deformed slug ti nadakamat a paltog a narekobre ti SOCO team manipud iti ISPPO iti crime scene.
Iti pannakaisurat daytoy, di pay ammo ti motibo ti pammapatay. (Tawid News)
Motorista, ginudas suspek nagkalubbon iti motorsiklo
CAOAYAN, Ilocos Sur – Sumagmamano nga aldaw kalpasan ti pannakapasamakna, awan pay ti suspek iti pammaltog a naiwayat iti national road a sakup ti Barangay Naguilian, Caoayan idi malem ti Nobiembre 22.


text:
Tuesday, March 10, 2015
FARMERS’ EDUCATIONAL TOUR, NABALLIGI
Cabugao, Ilocos Sur – Naaramid ti Educational Tour dagiti mannalon a nagturpos iti Farmers Field School - White Corn Category iti Nagsantaan Farmers Association nga idauluan ni Mr. Roberto Sablay, Presidente idi Marso 4, 2015 kas paset iti Field Day nga inggannuat ti Opisina ti Ilocos Norte Research and Experiment Center (INREC)-Batac Station (Marso 2-6, 2015) a sanga ti DA-RFO 1 a nakaipakitaan dagiti experimental farm kadagiti empleado ti DA (Agriculture Extension Workers kasta metten kadagiti mannalon) babaen iti Tema: “Umno a Teknolohiya ti Pangtalon, Mangipaay ti Umdas a Taraon” a ditoy ti nakaiparangan dagiti agduduma a kabaruanan a Teknolohiya iti panagpatanoran ti bawang, legumes ken vegetable seed production under organic management system (in conversion), rainfed model farm, vermicomposting, dragon fruit production, vegetable production under rain shelter, garlic processing, ken seed laboratory testing.
Timmarabay dagiti Agricultural Technologists iti DA-LGU Cabugao nga idauluan ni Municipal Agriculturist Zenaida S. Andrada kadagiti napan nagadal a mannalon ket naaramat ti Lakbay Aral Bus ti Munisipio a naglugananda iti dayta nga aldaw a pannakaimbitarda.
Ti INREC ket masarakan iti MMSU Compound, City of Batac, Ilocos Norte ken idauluan ni Ms. Wilma A. Ibea, Center Chief. # (Web In –Action)
Timmarabay dagiti Agricultural Technologists iti DA-LGU Cabugao nga idauluan ni Municipal Agriculturist Zenaida S. Andrada kadagiti napan nagadal a mannalon ket naaramat ti Lakbay Aral Bus ti Munisipio a naglugananda iti dayta nga aldaw a pannakaimbitarda.
Ti INREC ket masarakan iti MMSU Compound, City of Batac, Ilocos Norte ken idauluan ni Ms. Wilma A. Ibea, Center Chief. # (Web In –Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 8:00 AM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Monday, March 9, 2015
MEDICAL AND DENTAL MISSION, ISAGUT TI BORN-AGAIN MOVEMENT-BRONZE FOUNDATION
Cabugao, Ilocos Sur – Ni Ms. Janet Aquino Gudoy-Frey ket patubo ti Barangay Sabang ti nagannak kenkuana ken isuda ken iti asawana iti agdama a mangtartarabay iti Medical & Dental Mission nga igangannuat ti Born Again Movement-Bronze Foundation babaen iti panangtarabay ti Local Government Unit (LGU)-Cabugao ken ti Cabugao Church.
Sakbay ti papanda panag-Medical Mission iti Barangay Sabang, nakikoordinarda ken nagkortesiada ken ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. iti Opisinana iti Munisipio idi Marso 6, 2015.
Napasamak ti dua nga aldaw a Medical and Dental Mission iti B arangay Sabang idi Marso 6-7, 2015,
Iti Day 1, Marso 6, 2015, naaramid ti Medical Mission iti pageskuelaan ti B arangay Sabang a no sadino a ditoy ket nagpaagasan dagiti ubbing nga agad-adal, nagannak, bisita agraman dagiti mangirsursuro ditoy a pagadalan nga idauluan ni Mr. Edison Solatre, Head Teacher.
Nasapa a nagturong dagiti nagpaagas iti Multipurpose Center ti nasao a pagadalan ket madagdagus met nga inrehistro dagiti Bronze Foundation Personnel a nagserbi kadagiti naituding a lamisaanda. Nadaras a nasurot ti naituyang a proseso iti panagpaagas ket nagmalem ditoy ti naited a serbisio kadagiti nagpaagas,
Iti Day 2, Marso 7, 2015, naigannuat ti Medical Mission iti Barangay Hall ti Brgy. Sabang babaen ti panangtarabay dagiti Konseho ti Barangay nga idauluan ni Brgy. Captain Atilano C. Saquiton. Naballigi met ti nagmalem a panagagasda.
Iti pannaki-amad ti Web In-Action kadagiti Medical Staff and Personnel a nangtarawidwid iti panagagas, dinayawda iti pakabuklan ti lugar, natunos a lumugar ken managsangaili a dadaulo ti lugar ken ili.
Impeksa met ni Brgy. Captain Atilano C. Saquiton iti Barangay Sabang iti nalaus a panagyamanda ken kadagiti kalugaranna kadagiti Opisiales ti Bronze Foundation ken iti Cabugao Church Ministry gapu iti aglaplapusanan a naitulongda kadagiti kabaranggayanda.
Dagiti naayat a dadaulo ti Medical Mission ket da: Mr. Dan Sabillon, Administrative Head & Logistics Coordinator; Dr. Cesar Buelva, Head, Dental Mission; Mr. David Frey; Mrs. Janet A. Gudoy-Frey.
Imbatad ni Mrs. Janet G. Frey nga innem a bulan nga isaysayangkatda daytoy a tignay-medikal ket no adda maipagteng kadakuada a kalikagum nga aggapu iti sabali a lugar ket posible a mapatganda a mainayon iti itineraria-da. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 10:48 AM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
KAHERA idi ni Lily iti Hot Stuff. Ditoy ti nagam-ammuanda ken ni Boy Kimat. Nakursonadaan ni Boy Kimat ni Lily ket kinabbalayna. Ngem idi nagkakaso ni Boy Kimat ken nasentensiaan, namonitor ni Jessie a nagsubli ni Lily ditoy dati a kaserana.
“No talaga a kursonadayo ni Lily, mabalintayo latta a paayaban,” inkidday ni Carla.
“Police, saan a foolish business daytoy!” insalingbat ni Melvin.
“Kaano pay?” sinaludsod ni Jessie a kasla dina nangeg ti pasagid ni Melvin.
“Dua a bulanen ti napalabas.”
“No awan ni Lily ditoy, apay a dimmagas ni Boy Kimat?” kellaat a sinaludsod ni Jessie.
“Kasano nga… di met adda iti pagbaludan ni Boy Kimat, sir?”
“Saankan nga agindidi. Adda feedback a ditoy ti nagtarusan ni Boy Kimat kalpasan a naglibas iti pagbaludan!” kinuna ni Jessie.
“Saan a nagpakastoy, sir! Saan a husto ti nasagapyo nga impormasion! Ngem dakkel a desgrasia no maammuan ni Boy Kimat nga insukaten ni Lily!”
Sineniasan ni Jessie ti babai a nakailad iti sopa nga umasideg.
“Agsaoka iti pudno, ilemlemmengyo ni Boy Kimat ditoy, ania?”
“Ne, saan, sir,” naapput ti babai ti barukongna. “Dimi kayat ti mairamraman iti basol ni Boy Kimat, sir!”
“Ania ti adres ni Lily? Sino ti sugar daddyna?”
“Sori, sir,” kinuna ni Carla. “Diak ammo. Dina kayat nga ited ti baro nga adresna. Dimi met ammo ti sugar daddyna.”
“Diak kayat ti maul-ulbod, Carla!”
“Agpayso ti ibagbagak, sir!”
“No adda tipyo maipapan ken ni Boy Kimat ken ni Lily, tawagandak iti presinto,” kinuna ni Jessie.
Rimmuarda iti balay. Nagluganda iti patrol car.
Pinidut ni Jessie ti transmitter. Tinawaganna ni Supt. Magno, ti hepeda.
“Adda suspetsak nga umar-arubayan ni Boy Kimat iti lugar da Alias Diango, sir,” kinunana. “Kasapulan ti kaduatayo nga agsiput sadiay.”
TINANGAD ni Jessie ti uppat a kadsaaran a pasdek. Kabarbaro ti pasdek ket pagopisinaan dagiti dadakkel a kompania ken korporasion. Agup-upa ti M and M Enterprises iti maikatlo a kadsaaran. Ditoy ti pagtrabtrabahuan ni Mario Corpuz a kas kahero.
Impitik ni Jessie ti sigariliona sakbay a bimmallasiw iti kalsada. Umis-isem a linugayan ti guardia. Am-ammo ni Jessie ni Dionie. Maysa kadagiti natultulonganna iti kallabes.
Tinalmeganna ti buton ti elebeytor. Madamdama, naglukat daytoy. Simrek sana intalmeg ti 3rd floor.
Sinabat ti nalamiis ken nabanglo nga angin apaman a nakadap-aw iti opisina ti M and M Enterprises.
“Adda maitulongmi, sir?” iniseman ti receptionist.
“Mabalin a kasaritak ni Mr. Vergara, ti manageryo?” kinuna ni Jessie.
Nagtelepono ti receptionist.
“Sumrekkayo kano, sir,” kinunana.
Timmakder ti manager apaman a nakastrek ni Jessie iti opisina.
“Anything I can do for you, sir?” inamad ni Mr. Vergara.
“Maipapan ken ni Mario Corpuz, Mr. Vergara. Just routine questions mainaig iti robbery attempt iti balayda.”
Nagtugaw ni Jessie. “Ania ti makunayo ken ni Mr. Corpuz kas empleado?” inamadna.
“Awan ti pamilawak kenkuana,” kinuna ni Mr. Vergara. “Mapagtalkan nga empleado.”
Adu pay dagiti sinalsaludsod ni Jessie maipapan ken ni Corpuz. Naammuanna a mannakitinnulong ken napasnek iti trabahona. Napili a most efficient employee ti kompania idi kanikadua a tawen. Isu pay ti presidente ti unionda nga empleado.
Mabigbig a pamilia ti nakaikamanganna. Maraem iti gimong ken naikappeng ti asawana kadagiti nadumaduma a gunglo a tumultulong kadagiti marigrigat.
Kinuna ni Mr. Vergara nakalangenlangennan ti nagawan nga asawa ni Corpuz ket awan ti pamilawanna kenkuana.
“Ladawanda ti pagwadan nga agassawa,” kinuna ni Mr. Vergara.
Maysa laeng ti pagkurangan dagiti agassawa. Saanda a naparaburan iti anak iti sangapulo a tawen a panagdennada nga agassawa.
Nagyaman ni Jessie. Saanen a nagbayag.
Nagmattider iti labes ti ridaw sa nangdutdot iti sigarilio. Nalimed a sineniasanna ni Dionie.
Immasideg ni Dionie. Indiayaan ni Jessie iti sigarilio.
“Damagko a pilio ni Mario Corpuz iti babai,” kinuna ni Jessie. “Agpayso kadi?”
Nagtalangkiaw ti guardia. “Off the record koma daytoy, bossing,” kinunana iti nakapsut a timek. “Diak kayat ti maisarsarak.”
“Am-ammonak, Dionie. Nakaserra ti bibigko.”
“Adda maipalpalapayag kaniak, boss, nga adda pagpatpatayan ni Mr. Corpuz. Agpapaay iti maysa a klub. Ngem diak ammo no ania a klub.”
“Ammom ti naganna?”
“Sori, sir. Sayangguseng laeng daytoy napidutko. Mabalin a saan a pudno.”
“No adda masaepmo, tawagannak, wen?” kinuna ni Jessie.
“Basta sika, bosing,” kinuna ni Dionie.
IMPITIK ni Jessie ti sigariliona iti ruar. Rimsik ti apuy iti kasipngetan. Maikatlon ti nasusopna a sigarilio.
Impasirna ti relona iti kasipngetan. Alas dosen ti ipalpalnaad ti agandap a relona.
Impalladaw ni Jessie ti panagkitana iti dua kadsaaran a balay. Awanen ti silaw iti akinngato a kadsaaran. Ti laeng bugbugtong a silaw iti ngatuen ti ridaw ti nakagangat. Nakaturogen da Alias Diango ken ti kaduana a babai?
Alas nuebe idi simmangpet ni Alias Diango. Intulod ti nangisit a kotse. Saan a bimmaba ti drayber. Ngem mailasin a nakainomda iti apagbiit a panagpatangda ken ni Diango.
Kasla alimatek ti babai a kimpet ken ni Alias Diango iti yuunegda iti inaladan. Dina nailangaan ta malaksid a pangadaywen ti yanna, ti laeng nakudrep a silaw iti nagkurusan ti nangsilnag kadakuada.
Saanen a rimmuar dagiti dua iti balay. Naggapu ti babai iti klub? Nalatak ni Diango a rapas ti imana kadagiti babbai a masikkarud kadagiti videoke bar.
Napaliad ni Jessie idi mariparna ti anniniwan nga agakar-akar iti sapideng ti kongkreto nga alad. .
Sinidolna ni Melvin sana insungo ti anniniwan.
“Salikawkawam iti likudan,” imbilinna.
Timmawag ni Jessie iti presinto. Dimmawat iti back-up. Imbagana ti lugar a yanda.
Nagarudok ni Jessie a nangkamang iti puon ti mangga iti ruar ti inaladan idinto a di sininaan ti matana ti anniniwan a simmapideng itan iti asideg ti ruangan.
Nagkul-ob ni Jessie idinto nga inurayna no ania ti sumaruno a tignay ti anniniwan.
Naganit-it iti apagapaman ti nailukat a landok a ruangan ti paraangan. Ngem awan ti naipasirna a simrek.
Nagpaliiw ni Jessie. Nagturongan ti anniniwan?
Ulimek. Panagrikna ni Jessie, nagsardeng ti panagpitik ti darikmat. Pinatademna ti panagkitana ken panagdengngegna. Inapirasna ti paltog iti siketna. Dina intaltalek dagiti sumanengseng a lamok.
Ni Boy Kimat ti datdatlag a sangaili? No isu, siguraduenna nga adda dakes a panggepna ken ni Alias Diango!
[ Adda tuloyna ]


text:
sidetrip(ilokano)
January 23, 2008 Leave a comment
“Imbag pay idi, dagiti aktibista, maidarum laeng, kasla kaniak.
Ngem ita mapapatay laengen.” -Ronald Sendrijas
Napukawen dagiti turod ti namnama
a nangsurotam ti pudno iti labes
ti puseg ti Ilog Inabanga nga agay-ayus
dita pusom ken ti danum ti iraranget
a tawidmo ken Francisco
ti rebelde a sinurotmo ket agayus dita kinataom
a kas met dara a nagayus manipud kenkuana.
Agluaska ken wen, ibagam dagiti sarita
ditoy iti baet ti agus ti Ilog Inabanga
ti rabaw ti penned ken ti ridaw ti siwang
iti burubor ti panakaipasngay
ti ipapatay ket daton ti saranget ti panagitudo
dagiti nalawag a riyaw a di pay nangngeg
dagiti tuleng ken welwel a lapayag.
Ala, inkan, ket ibagam ken Francisco a sika
a simmurot kadagiti desdes nga inasakna
ti saan a nakalipat a nangammo kadagiti tanda
ti saan a nakalibas a nangrikna kadagiti ut-ot
ti saan a nagam-amangaw a nangibiag kadagiti tagainep
ti saan a nangibati kadagiti tattao iti dana
iti wayawaya sinangalmo ti lugarmo
iti plaza ti batonlagip ni Dagohoy a lugar
dagiti panaginnala dagiti turista
iti ladawan ken laglagip a postcard ken ads.
Ala ibagam ken Francisco ta agsubli
a mangbuya ti pannakaidadanes ti agrukbab
ken ti pannakaagab ti pannakaipasngay
ken ti aldaw ti panagdayaw
(ken, ne, adda pay laeng rusokda
a mangidaton ti sabsabong.)
Ala, inkan, isu daytoy ti sidetrip
ti biaje ti maudi a balikas.