text:
Lapu-Lapu
Ni Lapu-Lapu (Caliph Pulaka) (1491 – 1542), maysa a Muslim a pangulo iti Isla ti Mactan iti Cebu iti Filipinas. Mabigbig kas kaunaan a nativo ti arkipelago ti Filipinas a nangbusor iti kolonisasion dagiti Espaniol, maibilang ni Lapu-Lapu a kas umuna a nailian a bannuar iti Filipinas.
Iti bigat ti Abril 27, 1521, nakiranget dagiti mannakigubat ti Mactan nga idauluan ni Lapu-Lapu kadagiti soldado nga Espaniol nga indauluan ni Fernando Magellan. Nagtagipika ken nagtagikampilan, pinarmek da Lapu-Lapu dagiti ganggannaet ket maysa kadagiti napasag ni Magellan.
Kas pammadayaw dagiti Cebuano, nangipatakderda iti estatua ken simbaan iti isla ti Mactan ken binaliwanda ti nagan ti ili ti Opon iti Cebu iti Ciudad ti Lapu-Lapu.


c: text/html

text:
Pagsasao a Hebreo
Ti Hebreo wenno Ebreo (/ˈhiːbruː/) (עִבְרִית, Ivrit, Pannakabalikas a Hebreo (tulong·paammo)) ket maysa a Laud a Semitiko a pagsasao iti pamilia ti pagsasao nga Aproasiatika. Iti kultura, daytoy ket naipammategan dagiti Hudio ken sabsabali a a grupo ti relihion a kas iti pagsasao dagiti tattao a Hudio, uray no dagiti sabsabali a Hudio a pagsasao ket nagtaud da kadagiti diaspora a Hudio, ken ti pagsasao a Hebréo ket naususar pay babaen dagiti saan a Hudio a grup-grupo, a kas dagiti minaig nga etniko a dagiti Samaritanos.
Ti Moderno a Hebreo ket maisasao babaen dagiti kaaduan a walo a riwriw a tattao idiay Israel, nga ti Klasiko a Hebreo ket inususar para ti panag-kararag wenno panagadal dagiti Hudio a komunidad iti sanglubongan. Daytoy a pagsasao ket nasaksian manipud ti maika-10 a siglo BCE [2] iti kinaudi a Maikadua a Templo a panawen, kalpasan idi naparang-ay ti pagsasao iti Misna a Hebréo. Ti Moderno a Hebreo ket maysa kadagiti opisial a pagsasao iti Israel, a maikaduaan na ti Arabiko.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Akademia ti Pagsasao a Hebreo (Hebreo) (Ingles)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ouija
Ti Tabla nga Ouija ( /ˈwiːdʒə/ wee-jə) wenno tabla ti espiritu wenno agsassao a tabla, ket tabla a naisurat dagiti letra, dagiti numero 0-9, dagiti balikas a "yes" ('wen'), "no" ('saan'), "hello" ('kumusta') (no kua) ken "goodbye" ('adios'), ken dadduma a simbolo ken grapiko nga agas-assibay. Marka ti Hasbro Inc. iti Estados Unidos,[1] a mangilaklako ken mangiwarwaris iti 'Ouija Board' ayam iti tabla.[2] Ar-aramatenna ti planchette (bassit nga ising a kas puso) wenno pannudo nga iyak-akar tapno maipakita ti mensahe ti espiritu babaen ti panangiletra iti rabaw ti tabla no adda séance. Sagidan dagiti makiraman diay planchett sada iyak-akar pangiletra ti balikas.
- ^ "US Patent and Trademark Office Registration Number 0519636, Petsa ti Panangirehistro: Enero 10, 1950, Aktibo idi June 16, 2011". Tess2.uspto.gov.
- ^ "Basaen, Hasbro Inc., lista ti marka a sinabrot idi Hunio 18, 2011". Hasbro.com. Naala idi 2012-06-11.


text:
Qin Shi Huang
Ni Qin Shi Huang (Wade-Giles: Chin Shih Huang; Insik: 秦始皇; 259 BC – 210 BC;[1][2] personal name: Zhao Zheng (Wade-Giles: Chao Cheng; Insík: 趙政);[3] nagan iti klasiko nga Insik: (趙正) ket isu idi ti ari ti Insik nga Estado ti Qin manipud idi 246 BC aginggana idi 221 BC, idi las-ud ti Paset ti panawen dagiti Naggugubat nga Estado.[4] Isu ti nagbalin nga immuna nag emperador ti nagkaykaysa a Tsina idi 221 BC.[4] Isu ket nagturay aginggan idi pimmusay idi 210 BC iti tawen a 49.[5]
Isu ket tinawtawgann ti bagina a kas ti Umuna nga Emperador (Insík: 始皇帝, Shǐ Huángdì) kalpasan ti panagkaykaysa ti Tsina, Ni Qín Shǐ Huáng ket maysa anangruna a pigura iti Insik a pakasaritaan, a nagiyeg ti gangani a dua a milenio nga imperial a panagturay. Kalpasan ti panakaykaysa ti Tsina, ken ti nagruna nga agbalbalakad kaniana a ni Li Si ket nangiruar kadaiti kangrunaan a reporma ti ekonomiko ken politikal a sistema.[4] Isu ket nangipatakder kadagit idaddakkel a gandat, a m,airaman ti panangipatakder ken panagkaykaysa kadagiti nadumaduma a a paset ti Nalatak a Diding ti Tsina, ti nadayeg tattan a kadakkel ti siudad a mausoleum a ginuargardian babaen dagit kasla tao a kadkkel a Terakota aBuyot, ken ti dakkel a kalsada a sistema, a nakatayan dagiti adu a tao.[5]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Emperador Qin Shi Huang -- Immuna nga Emperador ti Tsina". TravelChinaGuide.com. Naala idi 2007-09-10.
- ^ Wood, Frances. (2008). Immuna nga Emperador ti Tsina ken dagiti Terakota a Mannakigubatna. Macmillan publishing. ISBN 0-312-38112-3, ISBN 978-0-312-38112-7. p 2.
- ^ At the time, female members used ancestral name and male members used clan name. 光明日报.趙正書.北大西汉竹书:发现已亡佚李斯《苍颉篇》,书中称秦始皇和秦二世为“秦王赵正(政)”,“秦王胡亥”
- ^ a b c Duiker, William J. Spielvogel, Jackson J. Edision: 5, nailustrado. (2006). Pakasaritaan ti Lubong: Tomo I: To 1800. Thomson Higher Education publishing. ISBN 0-495-05053-9, ISBN 978-0-495-05053-7. pg 78.
- ^ a b Ren, Changhong. Wu, Jingyu. (2000). Panakaipatakder ken Panakatnag ti Qin a Dinastia. Asiapac Books Pte Ltd. ISBN 981-229-172-5, ISBN 978-981-229-172-1.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Qin Shi Huang idiay Wikimedia Commons
Dagiti sasao a mainaig ti Qin Shi Huang idiay Wikiquote


text:
Sierra Bullones, Bohol
Ti Sierra Bullones ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Bohol iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Sierra Bullones ket nabingbingay a politikal kadagiti 22 a barbaranggay.[2]
- Abachanan
- Anibongan
- Bugsoc
- Canlangit
- Canta-ub
- Casilay
- Danicop
- Dusita
- Cahayag
- La Union
- Lataban
- Magsaysay
- Matin-ao
- Nan-od
- Poblacion
- Salvador
- San Agustin
- San Isidro
- San Jose
- San Juan
- Santa Cruz
- Villa Garcia
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Bohol". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 6 Oktubre 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Tengnga a Visayas (Ingles) naala idi 25 Mayo 2012
- ^ "Probinsia ti Bohol". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 6 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Polomolok, Abagatan a Cotabato
Ti Polomolok ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Abagatan a Cotabato iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Polomolok ket nabingbingay a politikal iti 23 a barbaranggay.[2]
- Bentung
- Crossing Palkan
- Glamang
- Kinilis
- Klinan
- Koronadal Proper
- Lam-Caliaf
- Landan
- Lumakil
- Maligo
- Palkan
- Poblacion
- Polo
- Magsaysay
- Rubber
- Silway 7
- Silway 8
- Sulit
- Sumbakil
- Upper Klinan
- Lapu
- Cannery Site
- Pagalungan
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Abagatan a Cotabato". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 21 Oktubre 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Soccsksargen (Ingles) naala idi 3 Hunio 2013
- ^ "Probinsia ti Abagatan a Cotabato". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 21 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Ashoka
Ni Ashoka (Devanāgarī: अशोक, IAST: Aśoka, IPA: [aˈɕoːkə], ca. 304–232 BC), makunkuna pay a Ti Kalatakan nga Ashoka, ket maysa idi a Indiano nga emperador iti Maurya a Dinastia a nagturay ti nagistayan amin iti Indiano a sub-kontinente manipud idi ca. 269 BC to 232 BC.[1] Maysa kadagiti kalatakan nga emperador iti India, ni Ashoka ket nagturay ti kaaduan kadagiti agdama tatta nga India kalpasan kadagiti adua a milisia a panagsuppiat. Ti imperio na ket nasakupan na ti tatta nga aldaw a ti Pakistan ken Apganistan iti laud, ti tatta nga aldaw a ti Bangladesh ken ti Indiano nga estado iti Assam iti daya, ken ti kaadaywan pay nga abagtan ti akin-amianan a Kerala ken Andhra Pradesh. Sinakup na ti pagarian nga agnagan ti Kalinga, a sinakop idi ti maysa kadagiti puona nagtaudan na a nangrugi manipud idiay Chandragupta Maurya. Ti turay na ket naikuartel idiay Magadha (ti agdama nga aldaw tatta a ti Bihar). Inarakup na ti Budismo kalpasan idi nasaksian na dagiti adu a natnatay iti Gubat a Kalinga, nga isuna met laeng ti nangirugi para iti essem na nga gala kadagitoy a dagdaga. Nagiruknoy isuna ti panagparang-ay iti Budismo ti ballasiw nga Asia ken nagipatakder kadagiti munomento a agimarmarka kadagiti naimudingan a luglugar a panagbiag ni Gautama Buda.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Thapur (1973), p. 51.


text:
Wikipedia:Pannakapatalged
Iti Wikipedia, ti panakapatalged ket kaibuksilanna a ti tattao nga agbasbasa ken agur-urnos ti ensiklopedia ket mabalinda a kumita a ti dayta a pakaammo ket nagtaud ti maysa a mapagtalkan. Ti Wikipedia ket saan nga agipabpablaak ti kasisigud a panagsukimat. Ti linaonna ket maikeddengan babaen ti nasakbayan a naipablaak a pakaammo nga adda ngem babaen ti kabukbukodan a pammati dagiti mannurat. Uray no sika ket siguradoka nga adda ti maysa a kinapudno, daytoy ket nasken a mapatalgedan sakbay a mainayonmo daytoy.[1] No dagiti mapatalgedan a taudan ket di umanamong, dagiti suppiatda ket nasken a mairepresenta manipud ti agmangngamangnga a nalinteg a pamanunutan.
Amin a banag iti nangruna a lugar ti Wikipedia, a mairaman amin nga adda kadagiti artikulo, dagiti listaan ken dagiti panangipalpalawag a titulo,ket nasken a mapatalgedan. Amin nga inadaw a sasao ken dagiti aniaman a banag a dagiti panakapatalgedanna ket naisuppiatan wenno mabalin a suppiaten, ket nasken a makairaman ti maysa a nailinia a dakamat a dagus a mangsuporta ti banag. Ti aniaman a banag a makasapul ti taudan ngen awan ti taudanna ket mabalin a maikkat, ken dagiti awan taudanna a maisuppiatan a banag a maipanggep ti sibibiag a tattao ket nasken a mapardasan a maikkat. Ti Panakapatalged, Awan ti kasisigud a panagsukimat ken Agmangngamangnga a nalinteg a pamanunutan ket dagiti bugas nga annuroten ti linaon ti Wikipedia. Dagitoy agtitinnulonga a mangikeddeng ti linaont, tapno dagiti agur-urnos ket maawatanda dagiti kangrunaan a puntos ti amin a tallo. Dagiti artikulo ket naskenda pay a tumungpal iti annuroten ti karbengan ti kopia.
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Daytoy a pamunganayan ket naipakasaritaanen ken nalataken a naiyebkas iti daytoy a panid ti annuroten a kas "ti pagibatayan para iti panakkairaman ket ti panakapatalged, saan a ti pudno". Kitaen ti salaysay ti, Panakapatalged, saan a ti pudno (Ingles).


text:
Materialismo
Iti pilosopia, ti teoria ti materialismo ket agtengtengngel nga iti laeng adda ket banag wenno enerhia; nga amin a bangag ket buklen iti materiales ken amina penomena (a mairaman ti kaaddaan rikna) ket resulta kadagiti pannakitinnignay ti materiales. Iti sabali a panagibaga, ti banag ket isu laeng tisustansia, ken ti kinapudno ket kapadpadana dagiti pudno a rumrumsua kasasaad ti enerhia ken banag.
Dagiti adu a pilosopo, ti 'materialismo' ket kapadpadana ti'pisikalismo'. Nupay kasta, dagiti materialista ket naipakasaritaanda ng agtengtengngel a ti amain ket naaramid iti banag, ngem ti pisika ket nangipakpakita a (kas pagarigan) ti grabidad, ket saan a naaramid iti banag iti tradisional a kapanunotan iti "'ti maysa a nalpay, awan banagna a sustansia, nga iti pangpaatiddog, pigura, ken ti panagkuti ket pudno nga agbiag'… Isu nga makasulisog ti panag-usar ti 'pisikalismo' tapno bukod a maipaadayo manipud ti kasla naipakasaritaan a nangruna ngem saanen a sientipikomaipaay a tesis iti materialismo, ken ti mainaig iti daytoy, tapno maiyunay-unay ti maysa apannakaikapet iti pisika ken dagiti pisikal a siensia."[1] Isunga kaaduan kadagiti sapasap a pilosopiko a pannakisinnaritaan dita baba iti materialismo ket mabalin a maipaay iti pisikalismo.
Ti pay mainaig ti materialismo ket dagiti kapanunotan iti metodoliko a naturalismo ken metapisikal a naturalismo.
Dagiti pilosopia a pakaigiddiatan ket mairaman ti idealismo, ken dagiti dadduma a porma iti monismo, dualismo, ken pluralismo.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
a. ^ Agpayson a naipaammon a narigat no saan nga imposible a mangipalaway ti maysa akategoria nga awan ti pannakaigiddiat daytoy iti sabali.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Pisikalismo nga inkabil babaen ti Daniel Stoljar idiay Ensiklopedia iti Pilisopia ti Stanford
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Buchner, L. (1920). [books.google.com/books?id=tw8OuwAACAAJ Puersa ken banag]. New York, Peter Eckler Publishing Co.
- Churchland, Paul (1981). Panangilasin a Materialismo ken dagiti Panangisingasing a Wagas. Ti Pilosopia ti Siensia. Boyd, Richard; P. Gasper; J. D. Trout. Cambridge, Massachusetts, MIT Press.
- Field, Hartry H. (1981), "Mental a representasion", iti Block, Ned Joel, Dagiti Panagbasbasa ti Pilosopia iti Sikolohia 2, Taylor & Francis, ISBN 9780416746006
- Owen J. Flanagan (1991). Siensia iti Isip 2e. MIT Press. ISBN 978-0-262-56056-6. Naala idi 19 Disiembre 2012.
- Fodor, J.A. (1974). Dagiti Naipangpangruna a Siensia, Synthese, Tom.28.
- Gunasekara, Victor A. (2001). "Budismo ken ti Moderno a Lubong". Batayan a Budismo: Ti Moderno a Pangyuna kadagiti Insursuro ni Buda". 18 Enero 2008
- Kim, J. (1994) Nadumaduma a Realisasion ken ti Metapisika iti Panagpabassit, Pilosopia ken Penomolohiko a Panagsukisok, Tomo. 52.
- La Mettrie, La Mettrie, Julien Offray de (1748). L'Homme Machine (Man a Machine)
- Lange, Friedrich A.,(1925) Ti Pakasaritaan ti Materialismo. New York, Harcourt, Brace, & Co.
- Moser, Paul K.; Trout, J. D. (1995). Kontemporario a Materialismo: Ti Pangbasa. Psychology Press. ISBN 978-0-415-10863-8. Naala idi 19 Disiembre 2012.
- Priest, Stephen (1991), Dagiti Teoria ti Isip, Londres: Penguin Books, ISBN 0-14-013069-1 Alternatibo ISBN 978-0-14-013069-0
- Schopenhauer, Arthur (1969). Ti Lubong a kas Naken ken Representasion. New York, Dover Publications, Inc.
- Seidner, Stanley S. (Hunio 10, 2009). "A Troiano a Kabalio: Logoterapeutiko a Transendensia ken ti bukodna a Sekular a Pagbanagan para iti Teolohia". Mater Dei Institute
- Turner, MS (Enero 5, 2007). "Dagiti Quarks ken ti kosmos". Siensia(New York, N.Y.) 315 (5808): 59–61. PMID 17204637.
- Vitzthum, Richard C. (1995) Materialismo: Ti Apirmatibo a Pakasaritaan ken Panangipalplawag. Amhert, New York, Prometheus Books.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Ensiklopedia ti Stanford
- Pilosopiko a Materialismo (babaen ni Richard C. Vitzthum) manipud ti infidels.org
- Diksionario ti Pilosopia iti Isip iti Materialismo manipud ti Unibersidad ti Waterloo


text:
San Benito, Surigao del Norte
Ti San Benito ket maysa a maika-6 a klase nga ili iti probinsia ti Surigao del Norte iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti San Benito ket nabingbingay a politikal kadagiti 6 a barbaranggay.[2]
- Bongdo
- Maribojoc
- Nuevo Campo
- San Juan
- Santa Cruz (Pob.)
- Talisay (Pob.)
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Surigao del Norte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 8 Hulio 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Caraga (Ingles) naala idi 24 Abril 2012
- ^ "Probinsia ti Surigao del Norte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 8 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Libro
Ti libro ket maysa nga agasmang ti naisurat, naimaldit, nailustrado, wenno dagiti blanko a sabanas, a naaramid iti tinta, papel, pergamino, wenno dagiti sabali para material, a kadawyan a naibedbed dagitoy iti maysa a bangir. Ti agmaymaysa a sabanas iti kaunegan ti maysa a libro ket makunkuna a ti bulong, ket ti tungngal maysa a bangir ti bulong ket makunkuna a ti panid. Ti libro a napataud ti elektroniko a pormat ket naamammoan a kas ti elektroniko a libro (e-libro).
Dagiti libro ket mabalin a mangitudo kadagiti obra ti literatura, weeno ti nangruna a pannakabingbingay kadagiti kastoy nga obra. Iti biblioteka ken pakaammo a siensia, ti libro ket tinawtawagan a kas ti monograpo, tapno mailasin manipud kadagiti serial a periodikal a kas dagiti magasin, dagiti [[akademiko a warnaka} wenno diario. Ti bagi dagiti amin a naisurat nga obra a mairaman dagiti libro ket literatura. Kadagiti nobelal ken sagpamisan pay dagiti kita ti liblibro (kas pagarigan, dagiti biograpia), ti libro ket mabalin a mabingbingay kadagiti nadumaduma a dadakkel a paset, a makunkuna pay a kas dagiti libro (Libro 1, Libro 2, Libro 3, ken dadduma pay). Dagiti mangay-ayat ti libro ket sapasap a tinawtawagan a kas dagiti bibliopilo wenno, ti inpormal, a kas ti managbasbasa — ti nagayayat nga agbasbasa kadagiti libro.
Ti lugar a paggatangan ken paglakkuan ti liblibro ket ti pagtagilakuan ti libro. Dagiti libro ket mabalin a mabulod manipud kadagiti biblioteka. Ti Google ket nagkarkulo a manipud idi 2010, adda dagiti agarup a 130,000,000 a naisangsangayan a titulo ti naipablaaken.[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Liblibro ti Lubong, tumakderka tapno maibilangka!Kadakayo amin a 129,864,880.". Iti Kaunegan ti Google a Liblibro. Agosto 5, 2010. Naala idi 2010-08-15. "Kalpasan no ilakksid tayo dagiti serial, mabalintayonton a bilangen dagiti amin a libro ti lubong. Adda dagiti 129,864,880 kadagitoy. Nga aginggana no Dominggo."
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Liblibro idiay Wikimedia Commons
Dagiti sasao a mainaig ti Liblibro idiay Wikiquote


text:
Kanton iti Berna
Ti Kanton iti Berna (Aleman: Kanton Bern, panakabalikas (tulong·paammo); Pranses: Canton de Berne) ket isu ti maikadua a kadakkelan kadagiti 26 a kantonti Suisa babaen ti kalawa ken populasion. Mabirukan daytoy idiay lumaud a tengnga ti Suisa, daytoy ket pagbeddenganna ti Kanton iti Jura ken ti Kanton iti Solothurn iti amianan. Iti laud ket naisanglad ti Kanton iti Neuchâtel, i Kanton iti Friburgo ken Vaud. Iti abagatan ket naisanglad ti Valais. Ti daya ti kanton iti Berna ket naisanglad dagiti kanton ti Uri, Nidwalden, Obwalden, Lucerna kenAargau.
Ti kanton iti Berna mangisasao ti dua a pagsasao ken adda ti populasion (manipud idi 31 December 2010) iti 979,802.[2] , ti populasion ket nangiraman kadagiti 119,930 (wenno 12.45%) ganganaet.[3] Ti kanton a kapitolio, ken ti pay pederal a kapitolio ti Suisa , ket ti Berna.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Arealstatistik Standard - Kantonsdaten nach 4 Hauptbereichen
- ^ a b Opisina ti Suiso a Pederal nga Estadistika - STAT-TAB, online a pagibatayan ti datos – Datenwürfel für Thema 01.2 - Bevölkerungsstand und -bewegung (Aleman) naala idi 29 Septiembre
- ^ Pederal a Departamento dagiti Estadistika (2008). "Ständige Wohnbevölkerung nach Staatsangehörigkeit, Geschlecht und Kantonen" (Microsoft Excel). Naala idi Nobiembre 5, 2008.
Kasilpo iti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Kanton iti Berna idiay Wikimedia Commons


text:
Caibiran, Biliran
Ti Caibiran ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Biliran iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Caibiran ket politikal a nabingbingay iti 17 a barbaranggay.[2]
- Alegria
- Asug
- Bari-is
- Binohangan
- Cabibihan
- Kawayanon
- Looc
- Manlabang
- Caulangohan (Marevil)
- Maurang
- Palanay (Pob.)
- Palengke (Pob.)
- Tomalistis
- Union
- Uson
- Victory (Pob.)
- Villa Vicenta (Mainit)
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Biliran". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 10 Oktubre 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Daya a Visayas (Ingles) naala idi 27 Pebrero 2013
- ^ "Probinsia ti Biliran". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 10 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Karayan Duyaw
Ti Karayan Duyaw wenno Huang He, dati a naipaletra ti Hwang Ho, ket isu ti maikadua a kaatiddogan a karayan idiay Tsina kalpasan ti Yangtze ken ti maikanem a kaatiddogan iti lubong iti nakarkulo a kaatiddog ti 5,464 kilometro (3,395 mi).[1] Daytoy ket nagtaud idiay Banbantay Bayan Har idiay probinsia ti Qinghai ti lumaud a Tsina, daytoy ket agayus kadagiti siam a probinsia ti Tsina ken maibusan idiay Baybay Bohai. Ti labneng ti Karayan Duyaw ket adda ti daya-laud a pannakagay-at ti 1900 km (1,180 mi) ken ti maysa nga amianan-abagatan a pannakagay-at ti 1100 km (684 mi). Ti dagup a kalawa ti labnengna ket 742,443 km² (290,520 mi²).
Ti Karayan Duyaw ket makunkuna a "ti duyan ti Insik a sibilisasion" a naisangsangayan ti labneng, ti ginget ti Wei a mangpisi ti ballasiw ti atiddog nga Ordos a silo – ket isu idi ti nakaipasngayan ti taga-ugma a sibilisasion ti Insik ken ti narangrang-ay a rehion iti nasapa a pakasaritaan ti Insik. Nupay kasta, dagiti kankanayon a didigra ti layus ken dagiti panagbalbaliw ti dalan a pinataudan babaen ti agtultuloy a panagpangato ti Kaadalem ti karayan, a sagpamisan a nangatngato ngem ti lessad ti kaarrubana a kataltalunan ket nakagun-od kadagiti saan a magustuan a nagnagan ti "Ladingit ti Tsina" ken "Saplit dagiti Annak a Lallaki ni Han."[2]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Karayan Duyaw (Huang He) Delta, Tsina, Asia
- ^ New York Times "Ti Nasikor a Karayan ket Mangipadpada ti Dalan iti Modernidad". 19 Nobiembre 2006 p. 4.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Huang He (Karayan Duyaw) idiay Wikimedia Commons
- Komision ti Koserbasion:Karayan Duyaw
- Karayan Duyaw idiay Unibersidad ti Massachusetts Dartmouth


text:
Prepektura ti Yamaguchi
Ti Prepektura ti Yamaguchi (山口県 Yamaguchi-ken?) ket maysa a prepektura iti Hapón a mabirukan idiay rehion ti Chūgoku idiay isla iti Honshū.[1] Ti kapitoliona ket ti siudad iti Yamaguchi, iti tengnga iti daytoy a prepektura.[2] Nupay kasta, ti kadakkelan a siudad ket ti Shimonoseki.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Yamaguchi-ken" iti Ensiklopedia ti Hapón , pp. 1039-1040 idiay Liblibro ti Google; "Chūgoku" iti p. 127 idiay Liblibro ti Google.
- ^ Nussbaum, "Yamaguchi" iti p. 1039 idiay Liblibro ti Google.


text:
Radio
Ti radio ket isu ti awan barot a panagiwaragawag kadagiti senial babaen ti nawaya a limbang babaen ti elektromagnetiko a radiasion iti maysa a prekuensia a kaaduan a nababbabba ngem iti makitkita alawag, iti sakop ti prekuensia ti radio , manipud ti agarup a 30 kHz aginggana ti300 GHz.[1] Dagitoy nga allon ket makunkuna a allon ti radio. Ti elektromagnetiko a radiasion ket agbanniaga babaen kadagiti pamay-an kadagiti agpalpallayog nga elektromagnetiko a lugar a lumabas babaen iti angin ken ti kalwakaw iti limbang.
Ti pakaammo, a kas ti uni, ket naaw-awit babaen ti sistematiko a panagbalbaliw ti (modulasion) dadduma a tagikua kadagiti nairangarang nga allon, a kas dagiti bukodda nga amplitud, prekuensia, paset, wenno kaakaba ti pulso. No ti maysa nga allon ti radio ket mapuntaanna ti maysa nga elektrikal a konduktor, ti agpalpllayog a luglugar ket mangpataud ti agsinsinnublat a koriente iti konduktor. Ti pakaammo kadagiti allon ket mabalin a maala ken maipasubli iti sigud a pormana.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Diksionario dagiti Elektronika Babaen ni Rudolf F. Graf (1974). Panid467.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti midia a mainaig ti Radio idiay Wikimedia Commons
- Kitaen ti Radio iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (Ingles)
- "Daytoy ket Radi-O! Salaysay babaen ni Richard Rubin


text:
Olongapo
Ti Siudad ti Olongapo (Ingles: City of Olongapo; Tagalog: Lungsod ng Olóngapo; Sambal: Syodad nin Olónğapo), ket maysa a primera aklase ken agwaywayas a siudad iti probinsia ti Zambales iti Pilipinas. Masarakan iti siudad ti Subic Bay Freeport Zone, a sigud a kuartel militar ti Estados Unidos agingga idi 1992.
Ti nagan nga Olongapo ket naadaw manipud iti Tagalog a "Ulo ng Apo", a kayatna a sawen "ulo ti daulo."
Dagiti linaon
Gobierno[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Nabennebenneg ti Siudad ti Olongapo iti 17 a baranggay:[2]
- Asinan
- Banicain
- Barreto
- East Bajac-bajac
- East Tapinac
- Gordon Heights
- Kalaklan
- Mabayuan
- New Cabalan
- New Ilalim
- New Kababae
- New Kalalake
- Old Cabalan
- Pag-asa
- Santa Rita
- West Bajac-bajac
- West Tapinac
Dagiti mayor[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti sumaganad ket listaan dagiti Mayor a nagturay iti Olongapo kalpasan ti Gubat ti Sangalubongan II
Dagiti nadayeg nga agtataeng[urnosen | urnosen ti taudan]
- Freddie Aguilar (naipasngay1953), kumakanta
- Arnel Pineda (naipasngay 1961), Kumakanta
- K Brosas (naipasngay.1975), komidiante ken kumakanta
- Vana Bersola (naipasngay 1979),
- Rico Barrera (naipasngay1981), modelo ken aktor
- Scarlet Garcia (1985–2008), modelo
- Jackie Rice (naipasngay1990), aktres
- Megan Young (naipasngay1990), aktres
- Jake Vargas (naipasngay 1992), actor
- Lauren Young (naipasngay 1993), aktres, kabsat a babai ni Megan Young
- Kristofer Martin (naipasngay 1994), aktor
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Zambales". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 11 Agosto 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Tengnga a Luzon (Ingles) naala idi 29 Mayo 2012
- ^ "Probinsia ti Zambales". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 11 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)
- Dagiti midia a mainaig ti Olongapo idiay Wikimedia Commons
- www.olongapocity.gov.ph


text:
San Nicolas, Ilocos Norte
Ti San Nicolas ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Ilocos Norte iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti purok ti San Nicolas ket nabennebenneg iti 24 a barbaranggay.[2]
- San Francisco (Poblacion)
- San Ildefonso (Poblacion)
- San Agustin
- San Baltazar (Poblacion)
- San Bartolome (Poblacion)
- San Cayetano (Poblacion)
- San Eugenio (Poblacion)
- San Fernando (Poblacion)
- San Gregorio (Poblacion)
- San Guillermo
- San Jose (Poblacion)
- San Juan Bautista (Poblacion)
- San Lorenzo
- San Lucas (Poblacion)
- San Marcos (Payas)
- San Miguel (Poblacion)
- San Pablo
- San Paulo (Poblacion)
- San Pedro (Bingao)
- San Rufino (Poblacion)
- San Silvestre (Poblacion)
- Santa Asuncion (Samac)
- Santa Cecilia (Barabar)
- Santa Monica (Nagrebcan)
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Ilocos Norte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 7 Hulio 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Rehion ti Ilocos (Ingles) naala idi 21 Abril 2012
- ^ "Probinsia ti Ilocos Norte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 27 Hunio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Tulong:Dagiti biddut ti CS1
Daytoy a panid ket mangipalawag kadagiti mensahe ti biddut nga ireporta babaen dagiti dakamat ti Panagdakamat nga Estilo 1 a naipakita iti tabla iti kanawan iti daytoy a panid, no ania dagiti kaibuksilanda, ken no kasano ti mabalin a panagsolbar kadagiti biddut babaen dagiti editor.
Sakbay ti 2013, dagiti plantilia ti CS1 ket nagus-usar ti meta plantilia ti
{{citation/core}}. Idi 2013, a kas paset ti gandat ti WP:LUA , dagiti editor ti Wikipedia ket nagpabaroda kadagiti serie ti plantilia ti CS1 a nagus-usar ti agmaymaysa a modulo ti Lua. Ti Modulo:Citation/CS1 ket isu ti makina a mangtengngel no kasano a maiparang dagiti dakamat ti CS1 ken no kasano maipasa ti datos kadagiti ramit ti akin-ruar a panagreperensia babaen ti metadata ti COinS. Dagiti pagimbagan ti panagpabaro ket ti panagpasayaat ti pannakaaramid, panagpabassit ti karikut ken panagpapada, ken para iti panggep daytoy a panid, mangpasayaat ti panagduktal ti bidddut, panangikategoria, ken panagreporta.
Dagiti linaon
- 1 Panagtengngel ti panangipakita ti biddut
- 2 |accessdate= masapul ti |url=
- 3 |archiveurl= masapul ti |archivedate=
- 4 |archiveurl= masapul ti |url=
- 5 Kitaen ti |authorlink= pateg
- 6 Kitaen dagiti pateg ti petsa iti: |param1=, |param2=, ...
- 7 Kitaen ti |doi= pateg
- 8 Kitaen ti |isbn= pateg
- 9 Kitaen ti |issn= pateg
- 10 Kitaen ti |lccn= pateg
- 11 Kitaen ti |ol= pateg
- 12 Kitaen ti |pmc= pateg
- 13 Kitaen ti |pmid= pateg
- 14 Kitaen ti |url= isbangan
- 15 Ti dakamat ket agus-usar kadagiti nasukatanen a parametro
- 16 |coauthors= masapul ti |author=
- 17 |displayauthors= maisingasing
- 18 |displayeditors= maisingasing
- 19 Awan linaon a dakamat
- 20 Agsurok ti |pages wenno |at
- 21 |format= masapul ti |url=
- 22 Awan wenno awan linaon ti |title=
- 23 Awan wenno awan linaon nga |url=
- 24 Ad-adu ngem maysa a |param1=, |param2=, ken |param3= ti nainaganan
- 25 Ti testo ket "????" di naikaskaso
- 26 |trans_chapter= masapul ti |chapter=
- 27 |trans_title= masapul ti |title=
- 28 Di ammo a parametro |????= di naikaskaso
- 29 Di ammo a parametro |xxxx= di naikaskaso (|yyyy= maisingasing)
- 30 Ti silpo ti wiki ket naikabil iti titulo ti URL
- 31 Dagiti nota
- 32 Dagiti nagibasaran
Panagtengngel ti panangipakita ti biddut[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti editor a saan kumayat a makakita iti aniaman a mensahe dagiti biddut ti CS1 ket mabalinda nga ilemmeng babaen ti panangikabil idiay bukodda a sapasap wenno kudil iti CSS a makita diata baba:
.citation-comment {display: none;} /* Ilemmeng amin a mensahe ti biddut ti Panagdakamat nga Estilo 1 */
Idi las-ud ti panagparang-ay ti Panagdakamat nga Estilo 1, adu kadagiti baro a mensahe ti biddut ket nailemmeng. Dagiti nailemmeng a mensahe ket naiparang idi nairugrugi ti panagparang-ay. Dagiti editor a kumayat a makakita amin a mensahe ti biddut ti CS1 ket mabalinda a makita babaen ti panagikabil idiay bukodda a sapasap wenno kudil iti CSS a makita diata baba:
.citation-comment {display: inline !important;} /* Ipakita amin a mensahe ti biddut ti Panagdakamat nga Estilo 1 */
Amin dagiti mensahe ti biddut ket naiparangen isunga daytoy a css ket saanen a nasken.
|accessdate= masapul ti |url=[urnosen | urnosen ti taudan]
|accessdate= masapul ti
|url= (kasisigud a nailemmeng ti mensahe ti biddut)
Ti
|accessdate= ket isu ti petsa nga inaganan ti taudan ti web babaen ti
|url= a nainayon iti artikulo. No ti
|accessdate= ket nainayon iti dakamat nga awan ti
|url= agparangto daytoy a mensahe. No ti dakamat ken saan nga agus-usar ti silpo ti web, ti
|accessdate= ken redundante ken nasken a maikkat.
No dagiti taudan ti web ket adda ti panangipablaak wenno sabali pay a natalinaay a petsa a mainaig iti daytoy, ti
|accessdate= ket adda laeng iti limitado a patag ngem mabalin a naserbi iti panangilasin ti maysa a maitutop a bersion ti taudan. No awan ti
|url=, ti
|accessdate= ket awan ti kaibuksilanna.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, mangited ti pateg para iti
|url= wenno ikkaten ti
|accessdate=. Dagiti editor ket nasken a padasenda ti mangikeddeng no apay a ti dakamat ket addaan ti
|accessdate= ngem awan ti
|url=. Kas pagarigan, ti dakamat ket mabalin a kasisigud nga awan ti
|url=, wenno ti
|url= ket mabalin a naikkat gaputa dagiti silpo a manglabsing ti karbengan ti kopia ti nagpartuat, wenno gaputa ti
|url= ket naikeddeng idi a natay ken (di naigaggagara) a naikkat. No ti dakamat ket kasisigud nga awan ti
|url= wenno naikkat idi para kadagiti panaglabsing ti karbengan ti kopia, ikkaten ti
|accessdate=. No naikkaten ti natay nga
|url=, ipasubli ti
|url= ken no mabalin simpaen daytoy.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga agus-usar ti dakamat nga addaan ti accessdate ken awan ti URL.[a]
|archiveurl= masapul ti |archivedate=[urnosen | urnosen ti taudan]
|archiveurl= masapul ti
|archivedate=
Ti
|archivedate= ket mangilasin ti petsa a nakaidulinan ti taudan ti web.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, mangited ti pateg para iti
|archivedate=. Para kadagiti taudan ti web a naidulin idiay archive.org,[1] ti petsa a pannakaidulin ket mabirukan iti
|archiveurl=; para kadagiti taudan a naidulin idiay webcitation.org,[2] ti petsa ti cache ket mairaman iti paulo ti arkibo.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti biddut ti dakamat ti archiveurl.[a]
|archiveurl= masapul ti |url=[urnosen | urnosen ti taudan]
|archiveurl= masapul ti
|url=
Ti husto a naporma a dakamat a mangiraman ti
|archiveurl= ken
|archivedate= ket masapulna ti
|url=. No ti dakamat ket mangiraman ti
|deadurl=no, ti panag-urnos kadagiti elemento iti naiparang a dakamat ket mabaliwan tapno umuna a maikabil ti kasisigud a url.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, mangited ti pateg para iti
|url=. Para kadagiti taudan a naidulin idiay archive.org,[1] ti kasisigud nga url ket mabalin a mabirukan iti pateg ti
|archiveurl=; para kadagiti taudan a naidulin idiay webcitation.org,[2] ti kasisigud nga url ket nairaman iti paulo ti arkibo.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti biddut ti dakamat ti archiveurl.[a]
[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen ti
|authorlink= pateg
Ti silpo ti
|authorlink= ket isilpona ti mainaig a pateg ti parametro ti
|author= iti adda nga artikulo ti Wikipedia ti mannurat. Daytoy ket nasken laeng nga agloan ti nagan ti artikulo ti Wikipedia. Ti Modulo:Citation/CS1 ket kitaenna ti
|authorlink= para kadagiti isbangan ti URI (
http://,
https://, ti isbangan ti relatibo a protokol
//, kdpy.).
Ti mangsolbar daytoy a biddut, siguraduen a ti pateg ti
|authorlink= ket isu ti napno a nagan ti artikulo ti Wikipedia (nga awan kadagiti pangrikep), ken saan a ti silpo iti ruar a sitio.
Dagiti panid nga addaan iti daytoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Dagiti biddut ti CS1 ti silpo ti mannurat.[a]
Kitaen dagiti pateg ti petsa iti: |param1=, |param2=, ...[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen dagiti pateg ti petsa iti:
|param1=, |param2=, ... (kasisigud a nailemmeng ti mensahe ti biddut)
No dagiti dakamat ti CS1 ket aglaon kadagiti parametro ti panagtengngel ti petsa, maaramid ti panagsubok tapno makita no dagiti petsa ket maikeddeng iti agasmag ti WP:DATESNO ken kitaenna no ti petsa ket pudno a petsa. Ti panagsubok ket mangiraman kadagiti amin a pateg ti parametro a panagtengngel ti petsa; no husto ti pormat ti petsa ngem ti pateg ket aglaon ti sabali a testo (kas pagarigan:
|date=2 Pebrero 2015 (online laeng)) mapaayto ti panagsubok.
Ti mensahe ti biddut ket maiparang no ti petsa ket saan a naisurat iti Ilokano.
No maisaad ti
|date=, ti
|year=,
|month=, ken
|day=, no adda, ket mangaramid dagitoy ti
|date=day month year. Dagiti biddut kadagiti aniaman kadagiti tallo kadagiti parametro ti agmaymaysa a komponente ti petsa ket maireportada a kas biddut iti
|date=.
Dagiti petsa sakbay ti 1582 ket matrato a kas dagiti petsa ti kalendario a Huliano. Dagiti petsa manipud idi 1582 ken kalpasan daytoy ket matrato a kas dagiti petsa ti kalendario a Gregoriano. Ti kalendario a Huliano idi ket naus-usar kadagiti dadduma alugar aginggana idi agarup a 1923. Dagiti tallo a petsa ti kalendario a Huliano kadagiti maituon a paset ti panawen, ti 29 Pebrero kadagiti tawen ti 1700, 1800, ken 1900, ket taudanto dagiti mensahe ti biddut gapu ta dagita a tawen ket saan a bisiesto a atwen iti kalendario a Gregoriano.
Dagiti masakbayan a petsa kadagiti dakamat ti CS1 ket limitado iti agdama tawen + 1; a daytoy ket, para iti 2015, dagiti petsa ti dakamat iti 2016 ket maawat ngem dagiti petsa ti dakamat iti 2017 ken iti labes ket saan.
No mangikeddeng ti bulan wenno dagiti sakop ti panawen, ti WP:DATESNO ket ipalawagna ti husto a panangisina a kas ti maysa nga awan baetan nga en dash (saan nga usaren ti
–).
Dagiti sakop ti tawen iti porma iti YYYY–YY a ti ayan ti dua a numero a tawen ket basbassit ngem 13 ket maireporta dagitoy a kas biddut gapu ta dagitoy a petsa ket saan a nalawag; usaren ti YYYY–YYYY. (Kitaen ti WP:MONTH para kadagiti salaysay.)
Ti mangsolbar daytoy a biddut, siguraduen a husto ti petsa ken ti pormat ti petsa ken naisurat iti Ilokano. Kitaen ti saan a nasayaat ti pannakaikabil wenno saan a husto a tulnek, adu unay a testo, saan a kompleto nga umuna a letra dagiti petsa, kdpy.
Dagiti panid nga addaan kadagitoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Dagiti biddut ti CS1 kadagiti petsa.[a]
Kitaen ti |doi= pateg[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen ti
|doi= pateg
No dagiti CS1 a dakamat ket aglaon ti
|doi=, maaramid ti panagsubok tapno makita ti pasaruno a paset ti pateg ti DOI ket aglaon ti maitutop a "
10." panangilasin ti rehistro. Ti ad-adu pay a pammasingked ti DOI ket maaramidto pay.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, siguraduen a ti pateg ti
|doi= ket husto.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti biddut ti DOI.[a]
Kitaen ti |isbn= pateg[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen ti
|isbn= pateg
Dagiti plantilia ti Panagdakamat nga Estilo 1 nga aglaon ti
|isbn= ket makita tapno ti ISBN ket maitutop ti kaatiddogna (sangapulo wenno sangapulo ket tallo a digit) ken pasingkedanna ti kanungpalan a check digit segun ti espesipikasion ti ISBN. Maysa laeng nga ISBN ti maipalubos iti daytoy a pagikabilan gaputa ti napno a pateg ti
|isbn= ket nairaman iti metadata ti COinS ti dakamat. Kitaen pay ti Wikipedia:COinS. Ti ad-adu ngem maysa nga ISBN, wenno dagiti karakter a saan a paset ti ISBN, ket dadaelenna ti metadata ti COinS ken dadaelenna pay ti silpo iti Special:BookSources.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, siguraduen a ti pateg ti
|isbn= ket husto, ken maymaysa laeng nga ISBN ti maus-usar, ken awan pay ti nairaman a sabali a testo. Agusar ti 13 a numero nga ISBN no mabalin a magun-od.
Kadagiti manmano unay a kaso, dagiti agipabpablaak ket nangiparuarda kadagiti libro nga addaan kadagiti nadadael nga ISBN. No siguradoka a ti saan a husto nga ISBN ket agpayso a kapadpada ti naipablaak nga obra, mabalinmo ti manginayon ti
|ignore-isbn-error=true iti dakamat tapno mapawilan ti mensahe ti biddut. Kadagiti adu a kaso dagiti libro ket mabalin a maiparuar manen nga addaan ti napasayaat nga ISBN. No mabalin agusar ti napasayaat nga ISBN .
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti biddut ti ISBN.[a]
Kitaen ti |issn= pateg[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen ti
|issn= pateg
Dagiti plantilia nga aglaon ti Panagdakamat nga Estilo 1 ti
|issn= ket mapasingkedan tapno masigurado a husto ti kaatiddog ti ISSN (walo a numero) ken ti kanungpalan a check digit ket mapasingkedan segun kadagiti espesipikasion ti ISSN. Maysa laeng nga ISSN ti maipalubos iti daytoy a pagikabilan gapu ti sibubukel a [ateg ti
|issn= ket mairaman kadagiti dakamat ti metadata ti COinS. Ti ISSN ket kankanayon a maiparang a kas dagiti numero iti uppat a numero nga isina babaen ti hyphen.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, siguraduen a husto ti pateg ti
|issn= ken maymaysa laeng nga ISSN ti nausar, ken awan ti sabali a testo ti nainayon (dagiti maipalubos a karakter ket dagiti 0-9, X, ken -). No ti check-digit ket bassit a letra 'x', baliwan iti dakkel a letra 'X'.
Dagit panid nga addaan iti daytoy a biddut ket maikabil idiay Kategoria:Dagiti biddut ti CS1 ti ISSN.[a]
Kitaen ti |lccn= pateg[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen ti
|lccn= pateg
Ti parametro ti
|lccn= ket isu ti panangilasin ti Library of Congress Control Number. Daytoy ket mapasingkedan tapno masigurado a husto ti kaatiddog ti panangilasin ket addaan kadagiti husto nga umuna a numero.
Ti LCCN ket karakter ti kuerdas ti 8–12 a karkarakter iti kaatiddog. Ti kaatiddog ti LCCN ket mangipakita ti tipo ti karakter kadagiti umuna a karater ti 1–3; dagiti akin-kanawan unay a walo ket kankanayon a numero.[3]
Ti adu pay a pamamsingked ket saanen a maaramid.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, siguraduen a husto ti pateg ti
|lccn= ken awan dagiti sabali a letra, tulnek, wenno dagiti sabali a karakter.
Dagit ipanid nga addaan iti daytoy a biddut ket automatiko a maikabil idiay Kategoria:Dagiti biddut ti CS1 ti LCCN.[a]
Kitaen ti |ol= pateg[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen ti
|ol= pateg
Ti parametro ti
|ol= ket isu ti panangilasin ti Open Library. Daytoy ket makita tapno masigurado a ti naudi a karakter ket
A (mamannnurat),
M (liblibro), wenno
W (ob-obra). Ti ad-adu pay a pammasingked ket maaramidto pay.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, siguraduen a ti pateg ti
|ol= ket husto.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti biddut ti OL.[a]
Kitaen ti |pmc= pateg[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen ti
|pmc= pateg
Ti parametro ti
|pmc= ketisu tipanangilasin ti PubMed Central. Dagiti PMC ket dagiti agsasaruno a numero a mangrusi ti 1 ken agpangato a maibilang. Ti Modulo:Citation/CS1 ket pasingkedanna ti panangilasin ti PMC tapno masigurado a ti pateg ket bilang a dakdakkel ngem sero ken basbassit ngem 5000000 ken dayta a panangilasin ket aglaon leng kadagiti numero. Saanen a maaramid ti ad-adu pay a pammasingked.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, siguraduen a husto ti pateg ti
|pmc=, ken awan dagiti letra, tulnek, wenno dagiti sabali a karakter. Saan nga iraman ti "PMC" iti pateg.
Dagiti panid nga addaan iti daytoy a biddut ket automatiko a maikabil idiay Kategoria:Dagiti biddut ti CS1 ti PMC.[a]
Kitaen ti |pmid= pateg[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen ti
|pmid= pateg
Ti parametro ti
|pmid= ket isu ti panangilasin ti PubMed. Dagiti PMID ket mapasingkedan tapno masigurado a dagiti panangilasin ket simple ken awan ti tulnek wenno dagiti baetan nga addaan iti pateg a dakdakkel wenno kapada iti 1 ken basbassit ngem wenno kapada iti 30000000. Saanen a maaramid ti ad-adu pay a pammasingked.
Ti mangsolbar iti daytoy a biddut, siguraduen a husto ti pateg iti
|pmid=. Mo makabiruk ti kapadpada ti PMID ken mangrugi ti "PMC", usaren ti
|pmc= imbes nga iti
|pmid=.
Dagiti panid nga addaan iti daytoy a biddut ket automatiko a maikabil idiay Kategoria:Dagiti biddut ti CS1 ti PMID.[a]
Kitaen ti |url= isbangan[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen ti
|url= isbangan
Dagiti akin-ruar a silpo iti Panagdakamat nga Estilo 1 ket naar-aramid manipud kadagiti dua a parte: ti title (
|title=,
|chapter=, kdpy.) ken ti URL (
|url=,
|chapter-url=,
|laysummary=, kdpy.). Ti paset ti
|url= ket nasken a mangrugi iti nasuportaran nga isbangan ti URI. Dagiti isbangan ti URI ti
http://,
https:// ken ti isbangan ti relatibo a protokol ti
// ket isu dagitoy ti kaaduan a maus-usar;
irc://,
ircs://,
ftp://,
news:,
mailto: ken
gopher:// ket nasuportaran pay dagitoy.
Ti pagikabilan ti URL ket makita tapno masigurado a mangiraman ti kolon (
:) wenno doble nga slash (
//). Ti ad-adu pay a pammasingked ket saan a maaramid.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, siguraduen a ti pateg ti
|url= ket husto.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti biddut ti URL.[a]
Ti dakamat ket agus-usar kadagiti nasukatanen a parametro[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti dakamat ket agus-usar kadagiti nasukatanen a parametro (kasisigud a nailemmeng ti mensahe ti biddut)
Kadagiti napalabas a panawen, adda met dagiti nasukatanen a parametro wenno saanen a nasken. No kastoy ti mapasamak, dagiti parametro ket mailasin a kas nasukatanen wenno di maus-usar (deprecated). Maawis dagiti editor nga agusar kadagiti sabali a parametro a makaaramid iti isu met laeng a panggep a kapada dagiti nasukatanen. Dagiti nasukatanen a parametro ti CS1 ket nailista kadagiti sumaganad a tabla ken kakuyog met dagiti maisingasing a parametro.
Ti mangsolbar iti daytoy a biddut, agusar ti sabali a parametro.
Dagiti panid nga addaan iti daytoy a biddut ket automatiko a maikabil idiay Kategoria:Pampanid nga aglaon kadagiti plantilia ti dakamat nga addaan kadagiti nasukatanen a parametro.[a]
[urnosen | urnosen ti taudan]
|coauthors= masapul ti
|author=
Ti
|coauthor= ken
|coauthors= ketdagiti nasukatanen a parametro. No addad agitoy nga awan dagiti kakuyog a
|author=,
|authors=, wenno
|last=, ti linaon ti
|coauthor= wenno
|coauthors= ket saan a maiparang.
Ti mangsolbar iti daytoy a biddut, usaren ti
|author1=,
|author2=, kdpy., wenno usaren ti
|last1=,
|first1=,
|last2=,
|first2=, kdpy. tapno agmaymaysa a mailista dagiti mannurat.
Dagiti panid nga addaan iti daytoy a biddut ket automatiko a maikabil idiay Kategoria:Dagiti biddut ti CS1 dagiti kadua a mannurat nga awan ti mannurat.[a]
[urnosen | urnosen ti taudan]
|displayauthors= maisingasing (kasisigud a nailemmeng ti mensahe ti biddut)
Sakbay ti pannakapayammo kadagiti naibatay ti Lua a dakamat, ti panagporma dagiti plantilia ti dakamat ket naidaremdem a mangsuporta ti saan nga ad-adu ngem siam a mannurat. No siam (wenno ad-adu) a parametro ti mannurat ti nainaganand, ti plantilia ket mangiparanto ti walo a nagnagan ti mannurat a sinaruno babaen ti "et al." tapno mangipakita a napasardeng ti listaan. Adda dagiti editor a nagkamkammatalek iti daytoy a panagkukua tapno mangiraman ti etiketa ti "et al." . Kas pagarigan:
Dagiti plantilia ti dakamat a naibatay ti Lua ket makalaonda ti maysa a bilang dagiti mannurat. A kas dagiti daan a plantilia, dagiti plantilia a naibatay ti Lua ket nalawag a mangiraman ti maysa nga etiketa ti "et al." nga adda iti parametro ti
|displayauthors=.
Ti daan nga estilo dagiti plantilia ket nangsuporta kadagiti kaaduan a siam a mannurat. Dagiti baro a plantilia a naibatay new Lua ket saanna a maammuan no dagiti editor ket nagpartuatda kadagiti dakamat nga addan ti apag-isu a siam a mannurat gaputa adda laeng dagiti siam a mannurat wenno, gapu ta dagiti dakamat ti daan nga estilo ket limitado laeng dagiti siam a mannurat. Daytoy a mensahe ti biddut ket ireporta dagiti dakamat nga addan kadagiti apag-isu a siam a mannurat ngem awan ti
|displayauthors=. Tapno mapreserba ti panagkukua dagiti dakamat ti daan nga estilo, dagiti dakamat a naibatay ti Lua ket agiparang ti "et al." a mangsukat ti maikasiam a mannurat.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, inayon dagiti nabatbati a mannurat iti dakamat wenno iyasentar ti
|displayauthors= iti
8 wenno ti basbassit a pateg tapno mapasardeng ti listaan ti mannurat. No adda met ti apag-isu a siam a mannurat, iyasentar met ti
|displayauthors= ti
9 wenno ad-adu tapno maiparang amin dagiti siam a mannurat nga awan ti "et al."
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga agus-usar kadagiti dakamat nga addaan ti daan nga estilo ti di nalawag a naibaga nga et al.[a]
|displayeditors= maisingasing[urnosen | urnosen ti taudan]
|displayeditors= maisingasing (kasisigud a nailemmeng ti mensahe ti biddut)
Sakbay ti pannakaipaaamo dagiti naibatay ti Lua a dakamat, ti panagporma dagiti plantilia ti dakamat ket naidaremdem a mangsuporta kadagiti ad-adu ngem uppat nga editor. A naisangsangayan, no uppat (wenno ad-adu) dagiti parametro ti editor dagiti nainaganan, isonto a ti plantilia ket mangiparangto ti tallo a nagnagan dagiti editor a sinaruno babaen ti "et al." tapno mangipakita a ti listaan ket napasardeng. Adda met dagiti editor nga agkamkammatalek iti daytoy a panagkukua tapno makairaman ti etiketa ti "et al." . Kas pagarigan:
Dagiti plantilia a naibatay ti Lua ket makalaon ti dakdakkel a bilang dagiti editor. Dagiti plantilia a naibatay ti Lua ket nalawagda pay a mangiraman ti maysa nga etiketa ti "et al." iti baro a parametro ti
|displayeditors=, ti parametro a saan idi a magun-od iti daan nga estilo dagiti plantilia.
Dagiti plantilia ti daan nga estilo ket kaaduan laeng a mangsuporta kadagiti uppat nga editor. Dagiti plantilia a naibatay ti Lua ket saan a makaaamo no dagiti editor ti Wikipedia ket nagpartuatda kadagiti dakamat nga adda kadagiti apag-isu nga uppat nga editor wenno, gaputa dagiti dakamat ti daan nga estilo ket limitadoda kadagiti uppat nga editor. Daytoy a mensahe ti biddut ket ireporta babaen dagiti dakamat nga adda kadagiti apag-isu nga uppat nga editor ngem awan ti
|displayeditors=. Tapno mapreserba ti panagkukua dagiti dakamat ti daan nga estilo, dagiti dakamat a naibatay ti Lua ket agiparang ti "et al." tapno mangsukat ti maikapat nga editor.
Ti mangsolbar iti daytoy a biddut, agnayon kadagiti nabatbati nga editor iti dakamat wenno iyasentar ti
|displayeditors= iti
3 wenno basbassit a pateg tapno mapasardeng ti listaan ti editor. No adda dagiti apag-isu nga uppat nga editor, iyasentaren ti
|displayeditors= iti
4 wenno nagatngato tapno maiparang amin dagiti uppat nga editor a saan a mangiraman ti "et al."
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga agus-usar kadagiti dakamat nga addaan ti daan nga estilo ti di nalawag a naibaga nga et al. kadagiti editor[a]
Awan linaon a dakamat[urnosen | urnosen ti taudan]
Awan linaon a dakamat
Ti "awan linaon" ket mabalin a kaibuksilanna a dagiti Panagdakamat nga Estilo 1 ket aglaon ti saan a mabigbigan a parametro dagiti panangilasin. Kas pagarigan daytoy a dakamat ket saan nga "awan linaon" gaputa aglaon ti mausar a pakaammo:
{{cite web | http://www.foobar.com | Ti Foobar Bar}}
Ti dakamat ket "awan linaon" gaputa saan nga aglaon ti nasken a parametro dagiti panangilasin (iti daytoy a kaso ti
|url= ken ti
|title=) a mangibaga ti
{{cite web}} no kasano ti agusar ti pakaammo a saan a linaon ti dakamat.
Ti "awan linaon" ket mabalin pay a kaibuksilanna a ti maysa nga editor ket intero koman nga agusar koman ti sabali a plantilia. Mabalin a ti editor ket nagusar ti
{{citation}} ngem ti inkeddengna ket ti agusar ti
{{masapul a dakamaten}} wenno
{{quote}}.
Ti mangsolbar iti daytoy a biddut, agnyon ti maitutop a parametro dagiti panangilasin wenno sukatan ti dakamat ti CS1 iti nasaysayaat a maitutop a planntilia.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti awan linaon a dakamat.[a]
Agsurok ti |pages wenno |at[urnosen | urnosen ti taudan]
Agsurok ti
|pages wenno
|at
Daytoy a biddut ket rumsua no dagiti dakamat ket mangpadas ti aggiddan nga agusar kadagiti ad-adu ngem maysa a parametro:
|page=,
|pages=, wenno
|at=. Ti tungngal maysa a parametro ket maikeddeng a magited ti sabali a waya ti panangibaga ti lokasion a ti nadakmat a linaon iti kaunegan ti dakdakkel nga obra, ken maysa laeng kadagitoy a parametro ti maiparang iti aniaman a maiparang a dakamat. Segun kadagiti naikeddeng a panggepda, ti
|page= ket nasken a mausar tapno mangibaga ti maymaysa a panid a nasken iti madakamat a linaon, ti
|pages= ket nasken a mausar tapno mangibaga ti sakop wenno listaan dagiti panid (kasla iti 37–42) a nasken, ken ti
|at= ket nasken a mausar tapno mangibaga ti lokasion iti dakdakkel nga obra a saan a nabilangan a panid (kasla ti "likudan nga akklub"). Sagpaminsan pay, a dagiti editor ket saanda a maawatan ti kaibuksilan dagiti
|pages=, ken padasenda a mangusar tapno mangibaga ti dagup a bilang dagiti panid iti taudan .
No ti
|page= ket mausar kadagiti
|pages= wenno
|at=, ti laeng pateg ti
|page= ti maiparang. Iti kapadana met, no dagiti
|pages= ket mausar iti
|at=, ti laeng pateg dagiti
|pages= ti maiparang.
Ti mangsolbar iti daytoy a biddut, ikkaten dagiti saaan a maitutop a parametro.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti dakamat nga agus-usar ti agsisinnuppiat a pananginagan ti panid.[a]
|format= masapul ti |url=[urnosen | urnosen ti taudan]
|format= masapul ti
|url= (kasisigud a nailemmeng ti mensahe ti biddut)
Daytoy a biddut ket rumsua no dagiti dakamat ti CS1 ket agusar ti
|format= a saam met a mangited ti URL para iti
|url=. Ti parametro ti
|format= ket mausar a manginagan ti pormat ti papeles ti taudan ti web (a kas ti PDF, DOC, XLS, kdpy.). Kadagiti kaaduan a kason ti maysa nga editor ket mabalin a nangikeddeng nga agusar ti
|type= tapno manginagan ti kita ti dokumento (kasla iti. hard cover, paperback, pamphlet, kdpy.) Ti pateg ti
|format= ket kankanayon a maiparang.
Ti mangsolbar ti daytoy a biddut, ikkaten ti
|format= wenno ipalawag ti
|url= wenno baiwan ti
|format= iti
|type=.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga agus-usar kadagiti dakamat nga addaan ti pormat ken awan ti URL.[a]
Awan wenno awan linaon ti |title=[urnosen | urnosen ti taudan]
Adda met dagiti kasasaad ti biddut nga agiddiat bassit a mapasamak no dagiti dakamat ti CS1 ket awan kadagiti matutop a titulo. Iti tungngal maysa a kaso, ti CS1 ket agireporta ti daytoy a mensahe ti biddut. Ti nasken a resolusion ket agdumaduma depende ti gapuanan ti biddut. Ti mensahe ti biddut ket agisilpo iti maitutop a deskripsion dita baba.
Awan linaon nga URL nga awan ti titulo[urnosen | urnosen ti taudan]
Awan wenno awan linaon ti
|title=
Amin a naibatay ti Lua a Panagdakamat nga Estilo 1 ket agireporta ti daytoy a biddut no maysa kadagiti aglaon ti URL a parametro ket saan a maiparis iti maysa a mainaig a titulo. Daytoy a biddut ket mapasamak pay no ti
|title= ket saan a maisilpo iti
|url= gaputa ti dakamat ket aglaon pay ti agsinnuppiat a parametro ti
|titlelink=.
Gapu ta dagiti URL ket saan a napintas ken sapasap dagitoy nga awan pakaammo, daytoy ket manamnama a dagiti editor ket naskenda a mangited ti adda kaibuksilanna a titulo para iti tunggal maysa nga URL. Kadagiti kaaduan a kaso daytoy ket mabalin a matungpal babaen ti panag-usar ti parametro ti
|title=.
Ti mangsolbar ti daytoy a biddut, mangited ti maitutop a titulo para iti aglaon ti parametro nga URL. Iti kaso ti
|url= ken ti
|titlelink= ket makisuppiat para iti
|title= nasken nga agpilika ti kayatmo nga alaen. Padasem nga iyalis ti
|url= wenno ti
|titlelink= iti nasaysayaat a parametro.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti dakamat nga addaan kadagiti awan linaon nga URL.[a]
Dakamat nga awan ti titulo iti aniaman a porma[urnosen | urnosen ti taudan]
Awan wenno awan linaon ti
|title=
Daytoy a biddut ket rumsua para kadagiti dakamat ti CS1 no amin a mainaig a parametro ti titulo ket maikkat wenno maibati a blanko. Depende iti kita ti dakamat (
{{cite web}},
{{cite book}},
{{cite journal}}, kdpy.), dagiti mabalin a parametro ti titulo ket mabalin a mangiraman ti
|title=,
|chapter=,
|article=,
|journal=,
|booktitle=, ken dadduma pay. Nasken nga adda ti kastoy a parametro ti titulo ti maited iti tunggal maysa a dakamat.
Sagpaminsan a daytoy a biddut ket rumsua gaputa ti maysa nga editor ket nagus-usar ti CS1 a dakamat ti napabassit a nota ti baba no ti
{{sfn}} wenno maysa kadagiti pamilia dagiti plantilia ti
{{harv}} ket nasaysayaat koman a maitutop. Daytoy a biddut ket rumsua pay no ti maysa nga editor ket agus-usar ti
{{citation}} ngem nangikeddeng nga agusar ti
{{masapul a dakamaten}}.
Ti mangsolbar iti daytoy a biddut, mangited ti pateg para iti
|title= wenno sukatan ti dakamat ti CS1 iti nasaysayaat a maitutop a plantilia.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti dakamat nga awan kadagiti titulo.[a]
Awan wenno awan linaon nga |url=[urnosen | urnosen ti taudan]
Awan wenno awan linaon nga
|url= (kasisigud a nailemmeng ti mensahe ti biddut)
Daytoy a mensahe ti biddut ket ireporta laeng babaen ti
{{cite web}} nga awan ti
|url=, blanko wenno saan a nasayaat a naikabil.
Ti mangsolbar iti daytoy a biddut, mangited ti pateg para iti
|url= wenno agusar ti nasaysayaat a maitutop a plantilia a kas ti {{cite book}}, {{cite journal}} wenno sabali a plantilia ti dakamat.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga agus-usar kadagiti dakamat nga awan ti URL.[a]
Ad-adu ngem maysa a |param1=, |param2=, ken |param3= ti nainaganan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ad-adu ngem maysa a
|param1=,
|param2=, ken
|param3= ti nainaganan
Daytoy a biddut ket rumsua no dagiti dakamat ti CS1 ket mangiraman ti ad-adu ngem maysa a parametro a mangimapa iti isu met laeng a kaibuksilan. Kas pagarigan, ti
|author=,
|last=, ken
|last1= ket sinonimo dagitoy iti tunggal maysa kaniada, isunga awan ti ad-adu ngem maysa kadagitoy a parametro ti nasken a mausar iti tunggal maysa a dakamat.
Ti mangsolbar ti daytoy a biddut, ikkaten wenno baliwan ti redundante a parametro wenno dagiti redundante a parametro.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti dakamat nga adda dagiti agpapada a parametro.[a]
Ti testo ket "????" di naikaskaso[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti testo ti "????" ket di naikaskaso
Saan a kasla dagiti adu a plantilia ti Wikipedia , dagiti dakamat ti CS1 ket saanda nga agusar ti saan a nanaganan wenno dagiti pangipuesto a parametro. No ti dakamat ket aglaon ti testo ti nagbaetan ti nakatakder a baras ken dayta a testo ket saan nga aglaon ti agpada a senial (=), ti CS1 ket saanna nga ikaskaso ti testo ket ireportana ti biddut. Daytoy ket agpayso urayno ti testo ket isu ti nagan ti husto a parametro.
Daytoy a biddut ket mabalin pay a gapuanan babaen dagiti sitatakder a baras a paset dagiti URL wenno dagiti titulo. No dagiti sitatakder a baras ket rumsua kadagiti URL, sukatan ti tungngal maysa a nakatakder a baras iti
%7c. No dagiti nakatakder a baras ket rumsua kadagiti pateg ti parametro a saan a dagiti URL, sukatan ti tungngal maysa a nakatakder a baras iti
|.
Ti mangsolbar iti daytoy a biddut, ikkaten dagiti sobra, agnayon ti '=', agnayon ti maysa a maitutop a nagan ti parametro tapno makompleto ti parametro, wenno mapasayaat a maikodigo dagiti nakatakder a baras kadagiti URL ken dagiti titulo.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti dakamat nga agus-usar kadagiti saan a nainaganan a parametro.[a]
|trans_chapter= masapul ti |chapter=[urnosen | urnosen ti taudan]
|trans_chapter= masapul ti
|chapter=
Daytoy a biddut ket rumsua no dagiti [[Tulong:Panagdakamat nga Estilo 1|dakamat ti CS1] ket addan ti Inggles a patarus iti titulo ti kapitulo iti
|trans_chapter= ngem awan ti kasisigud a pagsasao ti titulo ti kapitulo iti
|chapter=.
Ti mangsolbar iti daytoy a biddut, mangited ti pateg para iti
|chapter=. Padasen ti agnayon ti
|language= no saan pay a paset ti dakamat.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti dakamat nga agus-usar kadagiti naipatarus a termino nga awan ti kasisigud.[a]
|trans_title= masapul ti |title=[urnosen | urnosen ti taudan]
|trans_title= masapul ti
|title=
Dagiti dakamat ti CS1 ket mangireporta ti daytoy a biddut no ti dakamat ket addaan ti Inggles a patarus ti titulo iti
|trans_title= ngem awan ti kasisigud a pagsasao ti titulo iti
|title=.
Ti mangsolbar iti daytoy a biddut, mangited ti kasisigud a pagsasao para iti
|title=. Padasen ti agnayon ti
|language= no saan pay a paset ti dakamat.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti dakamat nga agus-usar kadagiti naipatarus a termino nga awan ti kasisigud.[a]
Di ammo a parametro |????= di naikaskaso[urnosen | urnosen ti taudan]
Di ammo a parametro
????= di naikaskaso
Dagiti dakamat ti CS1 ket mangireporta ti daytoy a biddut no ti paset ti nagan ti paris ti parametro ti
|name=value ket saan a mabigbigan a kas husto a nagan. Kadawyan a daytoy ket gapuanan dagiti biddut ti panangiletra.
Kadagiti plantilia ti daan nga estilo, mabalin idi ti mangiraman ti pakaammo iti kaunegan ti plantilia a di naikaskaso a kas dagiti saan a mabigbigan a parametro. Ti makina ti CS1 a naibatay ti Lua ket ikaskasona dagiti saan a mabigbigan a parametro. Ti panggep ti dakamat ket ti husto a panangilasin ti taudan; ken saan nga agtignay a kas repositorio dagiti nota ken kammasapulan a suporta ti pakaammo.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, siguraduen a ti nagan ti parametro ket husto ti pannakailetrana ket awan dagiti karakter malaksid kadagiti espasio a baetan ti nagan ti parametro ket ti umununa a nakatakder a baras (|) wenno naud-udi a senial ti agpada (=). Ti listaan dagiti mabalin a parametro ket mabirukan ti panagkita iti Tulong:Panagdakamat nga Estilo 1 wenno sarungkaran ti deskripsion a panid ti naisangayan a plantilia a maus-usar, a kas ti
{{cite web}},
{{cite book}},
{{cite journal}}, kdpy. Padasen nga iyalis ti pakaammo a mainaig iti di ammo a parametro iti maysa a maitutop a parametro wenno iti maysa a paset ti tungtungan ti artikulo tapno mapreserba.
Para kadagiti kankanayon a makitkita a biddut ti panangiletra, padasen ti agnayon ti saan a husto a panangiletra a nagan ti parametro idiay listaan dagiti kankanayon a saan a husto a panangiletra ti parametro.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti dakamat nga agus-usar kadagiti saan a nasuportaran a parametro.[a]
Di ammo a parametro |xxxx= di naikaskaso (|yyyy= maisingasing)[urnosen | urnosen ti taudan]
Di ammo a parametro
|xxxx= di naikaskaso (
|yyyy= maisingasing)
Dagiti Panagdakamat nga Estilo 1 ket agireporta ti kasto a biddut no ti nagan ti paset ti parametro ti paris ti
|name=value- ket saan a mabigbigan a husto a nagan. Adda laeng dagiti bassit a mailaksid a bassit a letra kadagiti parametro ti dakamat ti CS1. Ti CS1 ket mangireporta ti daytoy a biddut no ti nagan ti parametro ket aglaon kadagiti dakkel a letra (Xxxx, xxXx, XXXX) ngem ti nagan ti parametro ket naiplawag iti bassit a letra (xxxx). Adda met dagiti parametro, a kas ti
|isbn= a mabalin a bassit a letra wenno dakkel a letra, ngem saan a mabalin ti aglalaok (
|isbn= wenno
|ISBN= ngem saan a
|Isbn=). Ti CS1 ket mangireporta ti daytoy a biddut no ti nagan ti parametro ket maipada iti listaan dagiti kankanayon a madi ti panangiletra a parametro (nabirukan ti
|acessdate= ngem nanamnama ti
|accessdate=).
Ti CS1 ket mangisingasing ti nagan ti parametro manipud ti listaan dagiti husto a parametro wenno manipud ti listaan dagiti kankanayon a madi ti panangiletra a parametro.
Ti mangsolbar ti daytoy a biddut, sukatan ti kamalia nagan ti parametro iti husto, ken usaren ti naisingasing a nagan.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti dakamat nga agus-usar kadagiti saan a nasuportaran a parametro.[a]
Ti silpo ti wiki ket naikabil iti titulo ti URL[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti silpo ti wiki ket naikabil iti titulo ti URL
Dagiti silpo ti wiki a naiparang iti dakamat ket dagiti panagtitipon dagiti panagtengngel a parametro ti url, ti
|url=,
|chapterurl=, kdpy., nga adda dagiti panagtengngel a parametro ti titulo, ti
|title=,
|chapter=, kdpy. Dagiti panagtengngel a parametro ti titulo ket mabalin a maisilpo a kas silpo ti wiki iti sabali nga artikulo ti Wikipedia ngem saan a mabalin no adda maipada a panagtengngel a parametro ti url iti dakamat. No rumsua daytoy a kasasaad, mapasardeng ti silpo ti wiki, di maikaskaso ti wiki markup, ken dagiti maiparang a silpo ti dakamat iti akin-ruar a sitio.
Adda met dagiti plantilia a mangpataudto ti kastoy a biddut no dagitoy ket paset ti parametro nga agtengtengel ti titulo. Ti biddut ket rumsua no ti plantilia ket agpataud ti naisilpo ti wiki a silpo a linaon. Kas pagarigan, dagiti plantilia ti
{{lang}} ket mangiruar ti naisilpo ti wiwki a kategoria. Dagiti plantilia dagiti panagtengngel a parametro ti url ken mabalin pay a mangdadael ti COinS a metadata ti dakamat. A kas sapasap nga alagaden, liklikan ti agusar kadagiti plantilia dagiti parametro nga agtengtengel ti titulo malaksid no ammom ti pagbanagan ti plantilia ket intero a makita (
{{!}} ken ti kapadpada).
Daytoy a kita ti biddut ket mabalin pay a rumsua kadagiti plantilia a naibatay ti panangilasin (
{{cite doi}}, kdpy.). No kastoy ti mapasamak, ti mensahe ti biddut ket maipakita iti artikulo ngem ti biddut ket pudno a mabirukan iti plantilia a naibatay ti panangilasin.
Ti mangsolbar iti daytoy a biddut, ikkaten dagiti silpo ti wiki manipud ti parametro nga agtengtengel ti titulo a naikeddeng nga akin-ruar a naisilpo wenno ikkaten ti akin-ruar nga URL, a mangpalubos nga agbalin dagiti akin-uneg a silpo a kas manamnama. No dagiti plantilia nga agpatpataud ti silpo ti wiki ket nangruna iti dakamaten, iruar dagitoy iti plantilia ti CS1 ngem ibati dagitoy iti uneg dagiti etiketa ti
...  iti dakamat. Adda met dagiti pamay-an a maited babaen dagiti plantilia a mabalin pay a magun-od babaen dagiti parametro ti CS1.
Ti mangsolbar kadagiti biddut kadagiti plantilia a naibatay ti panangilasin, ti plantilia ket nasken a maurnos tapno masimpa ti biddut. Agal-aluad no agurnos kadagitoy a plantilia gaputa dagiti plantilia ti dakamat a naibatay ti panangilasin ket masansan dagitoy a maus-usar kadagiti adu nga artikulo.
Dagiti panid nga addaan ti kastoy a biddut ket automatiko a maikabil iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti dakamat nga adda kadagiti silpo ti wiki a naikabil kadagiti titulo ti URL.[a]
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa ab ac ad Dagiti panid iti espasio ti Agar-aramat, Tungtungan, Agar-aramat tungtungan, Wikipedia tungtungan, Papeles tungtungan, Plantilia tungtungan, Tulong tungtungan, Kategoria tungtungan, Modulo tungtungan, ken MediaWiki tungtungan ket saan a mairaman kadagiti kategoria ti pagsurotan ti biddut.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b "archive.org website".
- ^ a b "webcitation.org website".
- ^ "The LCCN Namespace". Network Development and MARC Standards Office. Biblioteka ti Kongreso. Nobiembre 2003.


text:
Agoo
Ti agoo, wenno makunkuna pay iti ago-o, agoho, aroo, aroho ken karo[1] (Casuarina equisetifolia) ket maysa a sebbanagn ti Casuarinaceae iti henero ti Casuarina. Ti patneng a sakopna ket gumay-at manipud idiay Burma ken Bietnam iti amin a Malesia a daya iti Pranses a Polinesia, Baro a Kaledonia, ken Vanuatu, ken abagatan iti Australia (amianan ti Akin-amianan a Teritorio, amianan ken daya ti Queensland, ken amianan-daya ti New South Wales).[2] Dagiti populasion ket mabirukan pay idiay Madagascar, ngem daytoy ket saan nga ammo no adda iti kaunegan ti patneng a sakop dagiti sebbangan.[3][4] Ti sebbanagan ket naipaammo idiay Akin-abagatan nga Estados Unidos ken Laud nga Aprika.[5] Daytoy ket maysa a makaraut a sebbangan idiay Florida.[6][7]
Taksonomia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti agoo ket opisial idi nga inpalpalawag babaen ni Linnaeus idi 1759 a kas ti Casuarina equisefolia. Ti kita ket indisignado idi babaen ti New South Wales a botaniko a ni Lawrie Johnson idi 1989.[8] Ti naisangayan a nagan iti equisetifolia ket naala manipud ti Latin nga equisetum, a ti kaibuksilanna ket "buok ti kabalio" (a mangikunkuna ti pannakaipada ti aglay-ot a sangsanga iti buok ti kabalio).[2] Dagiti sapasap a naganna iti Inggles ket mairaman ti coast sheoak (coast she oak, coastal she-oak), beach casuarina, beach oak, beach sheoak (beach she-oak), whistling tree, horsetail she oak, horsetail beefwood, horsetail tree, Australian pine, ironwood, whistling pine, Filao tree, ken agoho.[9][2][10]
Adda met dagiti dua a subsebbangan:[11][12]
- Casuarina equisetifolia subsp. equisetifolia. Dakkel a kayo iti 35 m (115 ft) a katayag; dagiti sanga ket 0.5–0.7 mm (0.020–0.028 in) a diametro, di nabuokan. Anagatan a daya nga Asia, akin-amianan nga Australia.[13]
- Casuarina equisetifolia subsp. incana (Benth.) L.A.S.Johnson. Bassit a kayo iti 12 m (39 ft) a katayag; dagiti sanga iti 0.7–1 mm (0.028–0.039 in) a diametro, aglay-ot. Akin-daya nga Australia (akin-daya a Queensland, New South Wales), Baro a Kaaledonia, akin-abagatn a Vanuatu.[14]
Deskripsion[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti agoo ket maysa a kankanayon a berde a kayo a dumakkel iti 6–35 m (20–115 ft) a katayag. Ti samekna ket buklen ti narapis, adu ti sangana a berde aginggana ti kolordapo-berde a sangsanga iti 0.5–1 mm (0.020–0.039 in) a diametro, nga addaan iti bassit-usit a nasiksikan a bulbulong iti aligusgos iti 6–8. Dagiti sabong ket mapataud iti bassit a kasla amento dagiti nagraraay; dagiti lalaki a sabong ket adda kadagiti nasimple a buston iti 0.7–4 cm (0.28–1.57 in) a katiddog, dagiti babai a sabong ket adda iti ababa a pedunkulo. Daytoy ket saan a maipada kadagiti sabali a sebbangan iti Casuarina (a dagitoy ket dioecious) daytoy ket monoecious, a ti lalaki ken babai a sabsabong ket mapataud iti isumet laeng a kayo. Ti bunga ket addan ti maysa nga immitlog nga estruktura iti 10–24 mm (0.39–0.94 in) a katiddog ken 9–13 mm (0.35–0.51 in) iti diametro, a maipada ti langana iti maysa a kono ti konipera a buklen dagiti bilang ti karpela a ti tunggal maysa ket aglaon ti agmaymaysa a bukel nga addaan ti bassit a payak iti 6–8 mm (0.24–0.31 in) a kaatiddog.[3][15]
Daytoy ket saan a kasla dagiti sabali a sebbanagn ti Henero ti Casuarina, ti agoo ket maysa a aktinorisika a mula a makabael ti natalinaay a nitroheno ti atmospera. Iti pakaigiddiatan iti sebbanagn ti Fabaceae a pamilia ti mulmula (a kas dagiti, bukbukel, alfalfa, Akasia), ti Casuarina addaan ti simbiosis nga addaan iti Frankia actinomycete.
Pannakaiwarwaras[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti agoo ket mabirukan manipud idiay Burma ken Bietnam iti amin a Malesia a daya iti Pranses a Polinesia, Baro a Kaledonia, ken Vanuatu, ken abagatan idiay Australia (dagiti akin-amianan a parte ti Akin-amianan a Teritorio, amianan ken daya ti Queensland, ken akin-amianan a daya ti New South Wales, nga idiay ket gumay-at iti kinaadayo iti abagatan a kas iti Laurieton.[16]
Dagiti usar[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti agoo ket kaaduan a naus-usar a kas maysa a suheto ti bonsai, a naisangayan idiay Abagatan nga Asia ken dagiti parte ti Karibe. Dagiti sebbangan ti Indonesia ken dagiti naimuyongan idiay Taiwan ket naikedkeddeng dagitoy a kasayaatan iti lubong ti bonsai. Ti tarikayo daytoy a kayo ket inus-usar kadagiti atep, alad, ket mabalin pay a nasayaat a sungrod. Kadagiti isla ti Hawaii, ti agoo ket naimulmula pay para iti panagtiped ti nurunor, ken iti sapasap a kas dagiti elemento ti panagtiped ti angin.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Elmer Drew Merrill (1922), Ti enumerasion dagiti agsabsabong a mula ti Pilipinas, Manila: Opisina ti pagmalditan
- ^ a b c Boland, D. J.; Brooker, M. I. H.; Chippendale, G. M.; McDonald, M. W. (2006). Kabakiran a kayayo ti Australia (Maika-5 nga. nga ed.). Collingwood, Vic.: CSIRO Publishing. p. 82. ISBN 0-643-06969-0.
- ^ a b "Casuarina equisetifolia L., Amoen. Acad. 143 (1759)". Australian Biological Resources Study. Australian National Botanic Gardens. Naala idi 23 Abril 2011.
- ^ http://www.worldagroforestrycentre.org/sea/Products/AFDbases/AF/asp/SpeciesInfo.asp?SpID=477
- ^ "MUla para iti Planeta: Bilion a Kayo a Kampania". Progra ti Enbironmento ti Nagkaykaysa a Pagpagilian. Naala idi 23 Abril 2011.
- ^ "Biolohiko a panagtengngel ti patneng ti Australia a sebbanagn ti Casuarina idiay Estados Unidos". Commonwealth Scientific and Industrial Research Organisation. 16 Mayo 2007. Naala idi 16 Septiembre 2010.
- ^ Masterson, J. "Casuarina equisetifolia (Australiano a Pino)". Fort Pierce: Smithsonian Marine Station. Naala idi 5 Mayo 2009.
- ^ "Casuarina equisetifolia L.". Australian Plant Name Index (APNI), datos a batayan ti IBIS. Sentro para iti Biodibersidad a Panagsukisok ti Mula, Gobierno ti Australia.
- ^ "Casuarina equisetifolia L.". Australian Plant Name Index (APNI), datos a batayan ti IBIS. Sentro para iti Biodibersidad a Panagsukisok ti Mula, Gobierno ti Australia.
- ^ "Casuarina equisetifolia". World Agroforestry Centre. Naala idi 23 Abril 2011.
- ^ "Australian Plant Name Index (APNI)". Australian National Botanic Gardens. Naala idi 23 Abril 2011.
- ^ "Taxon: Casuarina equisetifolia L.". Germplasm Resources Information Network. United States Department of Agriculture Agricultural Research Service. Naala idi 23 Abril 2011.
- ^ "Casuarina equisetifolia L. subsp. equisetifolia". Australian Biological Resources Study. Australian National Botanic Gardens. Naala idi 23 Abril 2011.
- ^ "Casuarina equisetifolia subsp. incana". Australian Biological Resources Study. Australian National Botanic Gardens. Naala idi 23 Abril 2011.
- ^ Huxley, Anthony; Griffiths, Mark; Levy, Margot (1992). The New Royal Horticultural Society dictionary of gardening. Volume 1. London: Macmillan. ISBN 0-333-47494-5.
- ^ New South Wales Flora Online: Casuarina equisetifolia by K. L. Wilson & L. A. S. Johnson, Royal Botanic Gardens & Domain Trust, Sydney, Australia.
Dagiti midia a mainaig ti Agoo idiay Wikimedia Commons


text:
Jean-Jacques Rousseau
Ni Jean-Jacques Rousseau (Pranses: [ʒɑ̃ʒak ʁuso]; 28 Hunio 1712 – 2 Hulio 1778) ket maysa idi a Hinebrino a pilosopo, mannurat, ken komposer ti maika-18 a siglo a Romantisismo ti Pranses a panagiyebkas. Ti bukodna a politikal a pilosopia ket nakaimpluensia ti Pranses a Rebolusion ken ti pay kadagupan ti moderno a politikal, sosiolohikal ken panagadadal a kapanunotan.
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Jean-Jacques Rousseau idiay Wikimedia Commons
Dagiti sasao a mainaig ti Jean-Jacques Rousseau idiay Wikiquote
Dagiti ob-obra a mainaig ti Jean-Jacques Rousseau idiay Wikisource


text:
Epistomolohia
Ti epistomolohia i/ɨˌpɪstɨˈmɒlədʒi/ (manipud ti Griego ἐπισtήun (epistēmē), a kayatna a saoen ket "pannakaammo, pannakaawat", ken λόYoς (logos), a kayatna a saoen ket "panagadal ti") ket isu ti sanga ti pilosopia a maipanggep ti kasasaad ken sakup ti pannakaammo.[1][2] Daytoy ket salusodena ti no ania ti pannakaammo, no kasano a naala, ken no kasano ti mabalin a kalwa para iti maysa a naited a suheto wenno entidad a maammoan.
Kaaduan kadagiti pannakisinnupaiat iti daytoy a lugar ti pagobraan ket naipatengnga ti isip iti panagusig ti kasasaad ti pannakaammo ken no kasano a maibaga kadagiti naikapet a pakinakem a kas ti kinapudno, pammati, ken panagipaneknek. Ti maysa apanirigan, eskeptisimo, ket isu ti panaglikud nga adda laeng bassit wenno awan amin ti pannkaammo.
Ti termino ket inpayuna babaen ti Eskoses a pilosopo a ni James Frederick Ferrier (1808–1864).[3] Ti kugar a pagobraan ket sagpaminsan a naibagbaga a kas ti teoria ti pannakaammo.
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ G & C. Merriam Co. (1913). Noah Porter, ed. Webster's Revised Unabridged Dictionary (1913 nga ed.). G & C. Merriam Co. p. 501. Naala idi 2012-05-13. "E*pis`te*mol"o*gy (?), n. [Gr. knowledge + -logy.] Toi teoria wenno siensia ti pamay-an wenno batayan ti pannkaammo."
- ^ Ensiklopedia ti Pilosopia, Tomo 3, 1967, Macmillan, Inc.
- ^ Encyclopaedia Britannica Online, 2007
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti sasao a mainaig ti Epistomolohia idiay Wikiquote
Dagiti midia a mainaig ti Epistomolohia idiay Wikimedia Commons


text:
Asteroid
Dagiti asteroid ket dagiti bassit a planeta (bassit a bagbagi ti Sistema Solar ken dagiti ansisit a planeta) a saan a dagiti bandus, a naipangpangruna kadagiti adda iti akin-uneg a Sistema a Solar. Dagitoy ket tinawtawagan pay idi a kas dagiti planetoid, a naipangpangruna dagiti dadakkel. Dagitoy a termino aket naipakasariaan a naipakpakat idi iti aniaman nga astronomiko a banag nga agpalpalikmut iti Init a saan a nangipakpakita ti disko iti maysa a planeta ken saan a napaliiwan nga adda dagiti pannakailasinan itimaysa nga aktibo a bandus, ngem kas dagiti bassit a banag iti akin-ruar a Sistema a Solar a naduktalan, dagiti nalaka nga agbalbaliw a nakaibaytayan ti rabawda ket nabirukan idi a kapadpada dagiti bandus, ken isu a dagitoy ket kankanayon a nailaslasin manipud kadagiti tradisional nga asteroid.[1] Isunga ti termino nga asteroid ket kaaduan a nagbalinen a naipangpangruna a mangitudo kadagiti bassit a bagiu iti akin-uneg a Sistema a Solar aginggana iti pagtayyekan ti Hupiter. Dagitoy ket naigrupoda kadagiti akin-ruar a bagi nga centaur, dagitii Neptuno a troyan trojan, ken dagiti trans-Neptunio a banag a kas dagiti bassit a planeta, a daytoy ti termino a kinaykayat kadagiti sirkulo ti astronomikow.[2] Iti daytoy nga artikulo ti termino nga "asteroid" ket mangitudo kadagiti bassit a planeta iti akin-uneg a Sistema a Solar.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti asteroid". NASA – Jet Propulsion Laboratory. Naala idi 13 Septiembre 2010.
- ^ Asimov, Isaac, ken ni Dole, Stephen H. Dagiti Planeta para iti Tao (New York: Random House, 1964), p.43.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti midia a mainaig ti Asteroids idiay Wikimedia Commons


text:
David Hilbert
Ni David Hilbert, ForMemRS[2] (Aleman: [ˈdaːvɪt ˈhɪlbɐt]; Enero 23, 1862 – Pebrero 14, 1943) ket maysa idi nga Aleman a matematiko. Isu ket nabigbigan a kas maysa kadagiti kaimpluensiaan ken dagit unibersal a matematiko iti maika-19 a siglo ket ti nasapa a maika-20 a sigsiglo. Ni Hilbert ket isu ti nakaduktal ken nangirang-ay kadagiti nawatiwat a sakop kadagiti kammasapulan a kapanunotan kadagiti adu a pagobraan, a mairaman ti di agdumaduma a teoria ken ti aksiomasisasion iti heometria. Isu pay ti nangiyannurot ti teoria dagiti limbang ni Hilbert,[3] maysa kadagiti pundasion ti maiyannnong a panagusig.
Ni Hilbert ket nangampon ket naessem a nangiyaddang ti disso a teoria ni Georg Cantor ken dagiti transpinito a bilang. Ti nadayeg a kas pagarigan iti panangidaulona iti matematika iti 1900 a presentasionna kadagiti urnong ti problema a nangidisso ti dalan para kadagit iadu a panagsukisok ti matematika iti maika-20 a siglo.
Ni Hilbert ken dagiti estudiantena ket nangipadawat iti adu iti panangipatakder iti kinainget ken panagiranga-ay kadagiti nangruna a ramit nga inus-usar iti moderno a maipapan ti matematika a pisika. Ni Hilbert ket ammo a kas maysa kadagiti nagpundar iti teoria ti paneknek ken matematikal a teoria, ken ti pay maysa kadagiti immuna a nangilasin ti baetan ti matematika ken metamatematika.[4]
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Richard Zach, "Programa ni Hilbert", Ti Stanford nga Ensiklopedia ti Pilosopia.
- ^ a b Weyl, H. (1944). "David Hilbert. 1862-1943". Obituary Notices of Fellows of the Royal Society 4 (13): 547–526. doi:10.1098/rsbm.1944.0006.
- ^ "David Hilbert". Encyclopædia Britannica. 2007. Naala idi 2007-09-08.
- ^ Zach, Richard (2003-07-31). "Programa ni Hilbert". Stanford nga Ensiklopedia ti Pilosopia. Naala idi 2009-03-23.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti David Hilbert idiay Wikimedia Commons


text:
Papa Bonifacio III
Ni Papa Bonifacio III ket isu ti Papa manipud idi 19 Pebrero aginggana idi 12 Nobiembre 607. Urayno nabiit laeng ti panawenna a kas maysa a Papa, isu ket nakaited kadagiti adu a kontribusion iti organisasion ti Katoliko a Simbaan.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Daytoy nga artikulo ket mangiraman ti testo manipud ti pablaak nga adda itan iti dominio a publiko: Herbermann, Charles, ed. (1913). "Pope Boniface III". Katoliko nga Ensiklopedia. Robert Appleton Company.
- Ekonomou, Andrew J. 2007. Bisantino a Roma ken dagiti Griego a Papa: Dagiti Dumaya nga impluensia iti Roma ken ti kinapapa manipud kenni Gregorio ti Nalatak aginggana kenni Zacarias, A.D. 590–752. Lexington Books.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Papa Bonifacio III idiay Wikimedia Commons


text:
Dagiti Tagalog ket ti kadakkelan nga etniko a grupo iti Pilipinas. Ti nagan a "Tagalog" ket nagtaud iti balikas a taga-ilog a kayatna a sawen "tattao a taga-karayan."
Dagiti met laeng Tagalog ti kasaknapan iti Pilipinas, isuda ti mayoridad kadagiti probinsia ti Batangas, Cavite, Bulacan, Laguna, Bataan, Quezon, Camarines Norte, Marinduque, ken Rizal. Adu met ti populasion ti Tagalog kadagiti probisia ti Nueva Ecija, Tarlac, Aurora, Zambales, Oriental Mindoro, ken ti Metro Manila. Ti mabigbig nga orihinal a taeng wenno lugar dagiti Tagalog ket ti probinsia ti Batangas.


text:
Siudad ti Ho Chi Minh
Ti Siudad Ho Chi Minh (Bietnamis: Thành phố Hồ Chí Minh; listen), dati nga agnagan iti Saigon (Bietnamis: Sài Gòn; dengngen, Pranses: Saïgon), ket ti kadakkelan a siudad idiay Bietnam. Daytoy ket ammo idi a kas Prey Nokor, ti maysa a nangruna a puerto ti baybay ti Khmer sakbay ti panangikapet babaen dagiti Bietnamis idi maika-17 a siglo. Babaen iti nagan a Saigon, daytoy idi ti kapitolio ti Pranses a kolonia ti Cochinchina ken kalpasanna ti nawaya a republika ti Abagatan a Bietnam manipud idi 1955–75. Idi 2 Hulio 1976, ti Saigon ket naitipon iti kaarrubayan a Probinsia ti Gia Định ken opisial aidi a nanaganan manen iti Siudad ti Ho Chi Minh manipud kenni Hồ Chí Minh (uray no ti nagan a Sài Gòn ket kadawyan pay laeng a maus-usar).[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Ben Brown (12 Nobiembre 2007). "Letter from Ho Chi Minh City A Tribute to My Vietnam Vet Father". CounterPunch. CounterPunch. Naala idi 15 Oktubre 2012.


text:
Abagatan a Korea
Ti Abagatan a Korea ( denggen (tulong·paammo)), opisial a ti Republika iti Korea (Koreano: Daehan Minguk listen), ket maysa a naturay nga estado idiay akin-abagatan a paset iti Koreano a Peninsula.[6] Nailawlawag daytoy iti maysa a resolusion ti U.N. idi 1948 a kas daytoy laeng ti nalintegan a gobierno idiay Korea. Ti nagan a "Korea" is ket naala manipud ti Goryeo, maysa a dinastia a nagturay kadagti Tengnga a Panawen.
Dagiti kaarruba na ket ti Tsína iti laud, ti Hapon iti daya, ti Amianan a Korea iti amianan, ken ti Baybay Daya a Tsina iti abagatan. Ti Abagatan a Korea ket naisadag idiay amianan a natemplado a sona nga daytoy ket addan ti kaaduan kabanbantayan a dagdaga. Naksakup daytoy ti dagup a kalawa a 99,392 kuadrado kilometro[7] ken addan ti populasion ti agarup a 50 a riwriw. Ti kapitoliona ken kadakkelan a siudad ket ti siudad ti Seoul, nga addaan ti populasion iti 10 a riwriw.
Ti arkeolohia ket mangipakpakita a ti Penisnsula ti Korea ket sinakup idi babaen ti Akin-baba a Paleolitiko a paset ti panawen (2.6 Ma–300 Ka).[8][9] Ti pakasaritaan ti Korean ket mangrugi tii pannakapundar ti Gojoseon idi 2333 SK babaen ti naisaritaan a Dan-gun. Kalpasan ti panagkaykaysa ti Tallo a Pagpagarian ti Korea babaen ni Silla AD 668, ti Korea ket tinurayan idi babaen ti Goryeo a Dianstia (918–1392) ken Joseon a Dinastia (1392–1910). Daytoy ket insilpo babaen ti Imperio ti Hapon isi 1910. Idi patingga ti Maikadua a Sangalubongan a Gubat, ti Korea ket nabingbingay idi kadagiti Sobiet ken Estados Unidos a sona ti panagsakop. Ti maysa apangbutos ket natengngel idiay sona ti Estados Unidos idi 1948 a nakaiturongan ti pannakapartuat ti Republika ti Korea. Urayno ti Nagkaykaysa a Pagpagilian ket nangipasa tiresolusion a nangirangang a ti Republika laeng ti nainkalintegan a gobierno idiay Korea, dagiti Sobiet ket nangipatakderda ti kasuppiat a gobierno idiay Amianan.
Ti Koreano a Gubat ket nangrugi idi 1950 idi dagiti puersa manipud ti Amianan ket rinautda ti Abagatan. Ti gubat ket nagpaut iti tallo a tawen ken nairaman ti Estados Unidos, Tsina, ti Kappon ti Sobiet, ken dagiti dadduma pay a pagpagilian. Ti pagbeddengan a nagbaetan kadagitoy dua apaglian ket agtultuloy a kas ti kakaruan a napasammakedan iti lubong. Kadagiti dekada a simmaruno, ti ekonomia ti Abagatn a Korea ket dimmakkel unay ken ti pagilian ket nabaliwan iti maysa a nangruna nga ekonomia.[10] Ti sibilian a gobierno ket sinukatanna ti militar a turay idi 1987. Iti agdama, ti Abagatn a Korea ket addaan ti nainget a linteg ti panagtengngel ti paltog a mairanggo kadagiti pagilian nga addaan ti kabassitan a bilang dagiti armas iti tungngal maysa a tao.
Ti Abagatan aKorea ket maysa a presidensial a republika a mangbukel kadagiti 17 nga administratibo a pannakabingbingay ken maysa daytoy a narang-ay a pagilian nga addaan ti nangato unay nga alagaden ti panagbiag. Daytoy ti maikapat a kadakkelan nga ekonomia ti Asia ken ti maika-15 (nominal) wenno Maika-12 (Pagpadaan ti kapigsa ti panag-gatang) a kadakkelan nga ekonomia iti lubong.[11] Ti ekonomia ket pinaadar kadagiti panagiluas, nga adda dagiti pannakaipatenga ti panagpataud kadagiti [[elektronika], dagiti lugan, dagiti [[Panagaramid ti barko|barko], makina, dagiti petrokimiko ken robotika. Ti Abgatan a Korea ket kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian, WTO, ken OECD, ken ti nangpundar a kameng ti APEC ken ti Pantok ti Daya ngaAsia.
Etimolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti nagan a Korea ket nagtaud manipud ti Goryeo, a mangibagbaga ti taga-ugma apagarian ti Goguryeo, ti immuna a dinastia ti Korean a binisita babaen dagiti agtagtagilako a Persiano a nangibagbaga iti daytoy iti Koryŏ (Goryeo; 고려) a kas Korea.[12] Ti termino a Koryŏ ket kaaduan pay a nausar tapno mangibaga ti Goguryeo, a bukod a nanginagan kaniana iti Koryŏ idia maika-5 a siglo. Uray ti kaadda dagit ipanangiletra iti Corea kenKorea kadagiti pablaak ti maika-19 a siglo, addamet dagiti Koreano a namatmati a ti Imperio ti HaponHapon, iti dayta a panawen ti panagsakop ti Hapon, ket nangigagara ti naiyalagad a panangiletra iti Korea, a mangaramid ti Hapon nga umuna nga alpabetiko nga agparang.[13]
Babaen ti turay ti Hapon, ti "Joseon" ket nagbalin nga opisial a nagan para iti intero a teritorio, ngem saan daytoy a unibersal nga inaw-awat. Idi las-ud ti daytoy a panawen, adda met dagiti nadumaduma agrupo a nakilaban para iti pannakawayawaya, ti kadayegan ket ti Daehan Minguk Imsi Jeongbu.
Kalpasan ti panagsuko ti Hapon, idi 1945, ti Republika ti Korea (Daehan Minguk) ket naampon idi a kas ti nalinteg a nagan para it ibaro a pagilian. Gaputa ti gobierno ket tinengngelna laeng ti akin-abagatn apaset ti pagilian ti Koreano a Peninsula, naaramid idi ti inpormal a termino ti Abagatan a Korea , ken nagbalbalin daytoy a kadawyan iti Lumaud a Lubong. Nupay kasta, dagiti Koreano ket agtultuloyda a a mangibagbaga ti masa ti daga wenno ti intero a peninsiula a kas laeng ti Hanguk (Korea) wenno Namhan (Abagatn a Korea).
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Korea, Abagatan: Tattao ken Kagimongan, CIA World Factbook.
- ^ "총인구, 인구성장률 : 지표상세화면 (panagadu ti populasion)". Opisina ti nailian nga Estadistika. 2008. Naala idi Oktubre 29, 2010.
- ^ a b c d "Abagatan a Korea". Internasional a Pondo ti Panguartaan. Septiembre 2011. Naala idi Nobiembre 5, 2011.
- ^ Gini a pagsurotan, CIA World Fact Book.
- ^ "Reporta ti panagrangrang-ay ti Nagtagitaoan". Nagkaykaysa a Pagpagilian. 2011. Naala idi Nobiembre 5, 2011.
- ^ CIA World Factbook
- ^ "Ti Heograpia ti Korea". Asianinfo.org. Pebrero 1, 2010. Naala idi Hulio 13, 2010.
- ^ "Dagiti Taga-ugma a Sibilisasion" (Press release). Kanada: Naarian a Museo ti Ontario. Disiembre 12, 2005. Naala idi Abril 25, 2010.
- ^ Prehistoriko a Korea, OPisina ti Primo Ministro.
- ^ "Abagatan a Korea: Ekonomiko ken dagiti sosial a panmagrang-ay". Encyclopædia Britannica. Naala idi Pebrero 18, 2010.
- ^ Reporta para kadagiti Napili a Pagilian ken Suheto, Internasional a Pundo ti Panguartaan.
- ^ Yunn, Seung-Yong (1996), "Dagiti nasapa a pannakaiyasideg dagiti Muslim iti Korea", Relihioso a kultura ti Korea, Hollym International, p. 99
- ^ Demick, Barbara. "Breaking the occupation spell: Some Koreans see putdown in letter change in name." Boston Globe. Septiembre 18, 2003. Naalidi Septiembre 2, 2013.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti midia a mainaig ti Abagatan a Korea idiay Wikimedia Commons
- Ti opisial a website ti Republika ti Korea (Korea.net)
- Ti Opisial a Sitio ti Alagaden ti Turismo ti Korea
- Abagatan a Korea a naikabil iti The World Factbook
- Kitaen ti Abagatan a Korea iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (Ingles)


text:
Pagsasao a Nuosu
Ti Nuosu (Nosu), naamammuan pay a kas ti Akin-amianan a Yi, Liangshan Yi, aken Sichuan Yi, ket ti pannakaidaydayaw a pagsasao ti Tattao a Yi; daytoy ket pinili babaen ti Insik a gobierno a kas ti alagaden a pagsasao ti Yi (iti Mandarin: Yí yǔ, 彝語/彝语) ken, iti kastoy, isu laeng ti naisursuro kadagiti eskuela, kadagiti maisasao ken naisursurat a porma. Daytoy ket insasao babaen dagiti dua a riwriw a tattao ken agdama nga umad-adu; 60% ket dagiti monolingual. Ti Nuosu ket ti patneng a Nuosu/Yi a nagan ti bukodda a pagsasao ken saan a naus-usar iti Mandarin nga Insik; urayno sagpaminsan a mabalin a maipaletra para iti pannakabalikas (nuòsū yǔ 诺苏语/諾蘇語), dagit iInsik a karakter para iti nuòsū ket awan ti kaibuksilanna.[2]
Ti sagpaminsan a termino ti 'Nangisit a Yi' (Mandarin: hēi Yí 黑彝) ken 'Puraw a Yi' (bái Yí 白彝) ket dagiti kasta ti tattao a Nuosu, a saan a dagiti dialekto.
Ti Nuosu ket maysa kadagit inadumaduma a masansan a makiinnawat a karuay a naamammuan a pagsasao a kas ti Yi, Lolo, Moso, wenno Noso; dagiti innem a pagsasao ti Yi a bigbigan babaen ti Insik a gobierno ket agtengngel laeng iti 25% aginggana ti 50% a maipada iti bukodda a bokabulario. Makibinningayda ti sapasap a tradisional a sistema ti panagsurat, turayno daytoy ket inus-usar iti shamanismo imbes a ti inaldaw a pakibilangan.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Reperensia ti Nuosu iti Ethnologue (maika-17 nga ed., 2013)
- ^ Zhu Wenxu etc. 朱文旭,木乃热哈,陈国光 Yi-yu basic course 彝语基础教程 Central Minorities Publishing Co. 中央民族大学出版社 (2006-04出版)
- Chen Kang [陈康]. 2010. A study of Yi dialects [彝语方言研究]. Beijing: China Minzu University Press.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Collective book, Ritual for Expelling Ghosts, A religious Classic of the Yi nationality in Liangshan Prefecture, Sichuan. The Taipei Ricci Institute (Nobiembre 1998)
- Ma Linying, Dennis Elton Walters, Susan Gary Walters (editors). Nuosu Yi-Chinese-English Glossary. Nationalities Publishing House (1991). ISBN 7-105-09050-2.


text:
Mahabharata
Ti Mahabharata (Sanskrito Mahābhārata महाभारत, IPA: [məɦaːˈbʱaːrət̪ə]) ket maysa kadagiti dua a kangrunaan a Sanskrito nga epiko iti taga-ugma nga India, ti maysa pay a sabali ket ti Ramayana.[1]
Malaksid ti epiko apanakasalaysay ti Kurukshetra a Gubat ken ti nakaikarian dagiti prinsesa ti Kaurava ken ti Pandava, ti Mahabharata ket aglaon kadagit adu a pilosopikol ken panagraem a banag, a kas ti pannakitungtungan dagiti uppat a "gandat ti biag" wenno purusharthas (12.161). Kadagiti kangrunaan nga obra ken sarsarita ti Mahabharata ken ti Bhagavad Gita, ti sarita ti Damayanti, ken ti naipangyababaan a bersion ti Ramayana, ken ti Rishyasringa, a kanayon a naipanunotan a kas obra a kinabukbukodanda.
Iti panaikatawtawid, ti panakaisurat ti Mahabharata ket naipammadayaw kenni Vyasa. Adu dagiti naipadpadas a mangwaswas ti naipakasaritaan nga idadakkelna ken dagiti pakabuklanna a tuon. Dagiti kadaanan a paset ti testo ket saan a naipanunotan a nadadaan ngem 400 BCE, ngem ti taudan ti sarita ket mabalin a mapan ti nagbaetan ti maika-8 ken maika-9 a siglo BCE.[2] Ti testo ket mabalin a nakaabot ti kanungpalanna a porma babaen ti nasapa a Guptaa paset ti panawen (ca. maikapat a siglo CE).[3] Ti titulo ket mabalin a maipatarus a kas "ti nalatak a sarsarita ti Bhārata a dinastia". Segun ti Mahabharata, ti sarsarita ket naipaatiddog manipud ti ababa abersion ti 24,000 a berso ti tinawtawagan a Bhārata.[4]
Ti Mahabharata ket isu ti kaatiddogan a Sanskrito nga epiko.[5] Ti kaatiddogan abersionna ket sumurok a 100,000 shloka wenno sumurok a 200,000 tunggal maysa a linia ti berso (ti tunggal maysa a shloka ket maysa a kopla), ken dagiti atiddog a prosa ti pasahe. Agarup a 1.8 a riwriw a dagup dagiti balikas, ti Mahabharata ket agarup a mamin sangapulo nga at-atiddog no pagtiponen ti Iliad ken Odyssey, wenno agarup a mamin uppat nga at-atiddog ngem ti Ramayana.[6][7]Ni W. J. Johnson ket nangipadpada ti kinapangruna ti Mahabharata iti sibilisasion ti lubong iti Biblia, dagiti obra ni Shakespeare, dagiti obra ni Homer, Griego a drama, wenno ti Koran.[8]
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Datta, Amaresh (2006-01-01). Ti Ensiklopedia ti Indiano a Literatura (Maikadua aTomo) (Devraj aginggaa=na ti Jyoti). ISBN 978-81-260-1194-0.
- ^ Brockington (1998, p. 26)
- ^ Van Buitenen; Ti Mahabharata – 1; Ti Libro ti Kaununaan. Panagiyammo (Panagisurat ken Petsa)
- ^ Ti kayat asaoen ti bhārata ti prohenio ti Bharata, ti naisalaysayan nga ari a naitunton a nakabiruk ti pagarian ti Bhāratavarsha.
- ^ "Mahabharata".
- ^ Spodek, Howard. Richard Mason. Ti Pakasaritaan ti Lubong. Pearson Education: 2006, New Jersey. 224, 0-13-177318-6
- ^ Amartya Sen, Ti Argumentatibo nga Indiano. Dagiti sinuratan para iti Indiano aKultura, Pakasaritaan ken ti Kinasiasino, Londres: Penguin Books, 2005.
- ^ W.J.Johnson (1998). Ti Sauptikaparvan iti Mahabharata: Ti Nadawel a Panagpapatay iti Rabii. [Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan. p. ix. ISBN 978-0-19-282361-8.


text:
Michael Faraday
Ni Michael Faraday, FRS (22 Septiembre 1791 – 25 Agosto 1867) ket maysa idi nga Inggles a sientista a nagparawad kadagiti pagobraan ti elektromagnetismo ken elektrokomika. Dagiti nangruna a naduktalanna ket mairaman dagiti elektromagnetiko nga induksion, diamagnetismo ken elektrolisis.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
Biograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
- Bence Jones, Henry (1870). Ti Biag ken dagiti Sursurat ni Faraday. Philadelphia: J. B. Lippincott ken Kompania.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ob-obra a mainaig ti Michael Faraday idiay Wikisource
Dagiti midia a mainaig ti Michael Faraday idiay Wikimedia Commons
Dagiti sasao a mainaig ti Michael Faraday idiay Wikiquote


text:
André Gide
Ni André Paul Guillaume Gide (Pannakabalikas a Pranses: [ɑ̃dʁe pɔl ɡijom ʒid]; 22 Nobiembre 1869 – 19 Pebrero 1951) ket maysa idi a Pransés a mannurat ken nagabak ti Premio Nobel iti Literatura idi 1947. Ti karrer ni Gide ket nakasakup manipud kadagiti nagrugianna iti simbolista a tignay, aginggana ti isasangpet ti kontra kolonialismo a nagbaetan dagiti dua a Sangalubongan a Gubat.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Ti Gidean Urgrund, ti Gidean a bugas, ket makaporma pay laeng iti kapanunutak a kas nasukir a pangen. Ti Gide ket isu ti kasisigud a pagsasaok. Roland Barthes, Roland Barthes, naipatarus a Richard Howard, New York: Farrar, Straus and Giroux, 1977, p. 99.


text:
Prepektura ti Osaka
Ti Prepektura ti Osaka (大阪府 Ōsaka-fu?) ket maysa a prepektura a mabirukan idiay rehion ti Kansai idiay Honshu, ti kangrunaan nga isla iti Hapón.[1] Ti kapitoliona ket ti siudad iti Osaka. Daytoy ti sentro iti Osaka-Kobe-Kyoto a lugar.[2]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Osaka-fu" iti EnsiklopediaHapón, p. 759 idiay Liblibro ti Google; "Kansai" iti p. 477 idiay Liblibro ti Google.
- ^ Nussbaum, "Osaka" iti p. 759 idiay Liblibro ti Google.


text:
Polinesia
Ti Polinesia (manipud ti Griego: πoλύς "poly" adu + Griego: vῆσoς "nēsos" isla) ket subrehion ti Oceania, a mangbukel kadagiti sumurok a 1,000 nga is-isla a naiwarwaras idiay tengnga ken akin-abagatan a Taaw Pasipiko. Dagiti indehenio a tattao a nangtagtagitao kadagiti isla ti Polinesia ket naitermino iti Polinisio ken makibinningayda kadagiti panagkukua a mairaman ti pagsasao, kultura ken dagiti pammati. Iti naipakasaritaan, isuda amin ket nasanay nga aglaylayag ken nagus-usarda kadagiti bituen tapno aglayagda iti las-ud ti rabii.
Ti termino a "Polinesia" ket immuna a nausar idi 1756 babaen ti Pranses a mannurat a ni Charles de Brosses, ken kasisigud a nangipakat kadagiti amin nga Is-isla ti Pasipiko. Idi 1831, ni Jules Dumont d'Urville ket nanggisingasing iti panangigawid iti panag-usar ti daytoy idi las-ud ti lektura iti Heograpiko a Kangimongan iti Paris.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Gatty, Harold (1999). Finding Your Ways Without Map or Compass. Dover Publications, Inc. ISBN 0-486-40613-X.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Polinesia idiay Wikimedia Commons


text:
Listaan ni Schindler
Ti Listaan ni Schindler (English: Schindler's List) ket maysa a pelicula a nairuar idi 1993 a naibatay iti libro a Schindler's Ark ni Thomas Keneally. Ti pelicula, nga inadaw ni Steven Zaillian ken inturong ni Steven Spielberg, ket maipapan iti pakasaritaan ni Oskar Schindler, maysa a negosiante nga Aleman a nangigapu iti pannakaisalakan ti biag ti nasurok a sangaribu a Polish a Judio idi panawen ti Holocaust. Ti titulo ket dumakdakamat iti maysa a listaan ti nagnagan ti 1,200 a Judio nga inarkila ni Schindler nga agtrabaho iti factoriana ket gapu itoy saanda a naipan kadagiti kampo ti concentrasion dagiti Nazi nga Aleman a nakapapatayan ti riniwriw a Judio.