text:
Tsina
Nagsasabtan: 35°N 103°E / 35°N 103°E
Ti Tsina[12] (i/ˈtʃaɪnə/; Insik: 中国; pinyin: Zhōngguó; kitaen pay ti Nagnagan ti Tsina), opisial a ti Republika ti Tattao iti Tsina (PRC), ket maysa a naturay nga estado a mabirukan idiay Daya nga Asia. Daytoy ti kaaduan ti populasion a pagilian, nga adda ti populasion ti sumurok a 1.3 bilion. Ti PRC ket maysa nga agmaymaysa a partido nga estado a tinurturayan babaen ti Partido Komunista, a ti tugaw iti gobierno ket adda idiay kapitolio a siudad ti Beijing.[13][14] Daytoy ket nagsansanay to panagturay kadagiti sumurok a 22 a probinsia, dagiti lima nga autonomo a rehion, dagiti uppat a dagus a natengtengngel a munisipalidad (Beijing, Tianjin, Shanghai, ken Chongqing), ken dagiti dua a bukod a nagturturay nga espesial nga administratibo a rehion (Hong Kong ken Macau).[15] Ti PRC ket mangtuton pay ti Taiwan – a tinengtengngel baban ti Republika ti Tsina (ROC), ti sabali nga entidad ti politika – a kas bukodna a maika-23 a probinsia, ti maysa a kontrobersial apangtunton gapu ti narikut a politikal a kasasaad ti Taiwan ken ti saan pay a nabanagan a Sibil a Gubat ti Insik.
Daytoy ket smakup ti agarup a 9.6 riwriw a kuadrado kilometro, ti Tsina ket isu ti maikadua a kadakkelan a pagilian babaen ti kalawa ti daga,[16] ken ti maiaktlo wenno maikapat a kadakkelan babaen ti dagup a kalawa, depende iti panangilawlawag iti dagup a kalawa.[17] Ti langa ti daga ti Tsina ket nawatiwat ken agdumaduma, nga adda dagitiestepa a kabakiran ken dagiti desierto ti Gobi ken ti Taklamakan a mangsaksakup kadagiti namaga nga amianan ken amianan a laud nga asideg ti Mongolia ken Tengnga nga Asia, ken dagiti subtropiko a kabakiran nga ad-adu kadagiti nabas-basa nga amianan idiay asideg ti Abagatan a daya nga Asia. Ti lanag ti daga ti lumaud a Tsina ket nagubsang ken agpangato, nga adda ti Himalaya, Karakoram, Pamir ken kabambantayan ti Tian Shan a mangsina ti Tsina iti Abagatan ken Tengnga nga Asia. Dagiti karayan ti Yangtze ken Duyaw, ket isu dagitoy ti maikatlo ken maikainnem a kaatiddogan iti lubong, ken adda dagiti taudanda idiay Tibetano a Banak ken agtultuloy idiay napusek a nataengan iti dumaya nga aplaya. Ti panatar ti Tsina iti igid ti Taaw Pasipiko ket 14,500 kilometro (9,000 mi) ti kaatiddogna ken nabeddengan babaen dagiti baybaya ti Bohai, Duyaw, Daya ken Baybaya Abagatan Tsina.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Chan, Kam Wing (2007). "Misconceptions and Complexities in the Study of China's Cities: Definitions, Statistics, and Implications" (PDF). Eurasiano Heograpia ken Ekonomia. 48 (4): 383–412. doi:10.2747/1538-7216.48.4.383. Naala idi 2011-08-07. p. 395
- ^ "Ania kadi dagiti kadakkelan ken kabaknanagan a siudad ti Tsina?" Unibersidad iti Akin-abagatan a California - Intituto ti Estados Unidos-Tsina, 2007. Naala idi 2012-01-15.
- ^ a b "Linteg iti Republika ti Tattao ti Tsína iti Pagalagadan ti Masasao ken Naisurat a Pagsasao nag Insík (Bilin ti Presidente Bilang.37)". Gov.cn. Naala idi 27 Abril 2010.
Para iti daytoy a kalintegan, ti pagalagadan a maisasao ken maisurata pagsasao nga Insík ket kayatna a soen a Putonghua (maysa a kadawyan a balikas nga addaan ti panakaibalikas a naibatay iti dialekto a Beijing) ken dagiti naiyalagad nga Intsík a karakter.
- ^ a b "Komunikado dagiti Nailian nga Estadistika ti Republika ti Tattao iti Tsina kadagitikangrunaan a Bilang ti Senso ti Populasion idi 2010". Stats.gov.cn. Naala idi 2011-11-01.
- ^ "China". Encyclopædia Britannica. Naala idi 2010-03-15.
Porma iti Gobierno: agmaymaysa a partido a republika dagiti tattao nga addan ti lehislatibo a kamara
- ^ "Income inequality in today's China". Proceedings of the National Academy of Sciences.
- ^ "Rich-poor gap widens: study". Global Times.
- ^ "2014 Human Development Report Summary" (PDF). United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. Naala idi 27 Hulio 2014.
- ^ "ICANN Board Meeting Minutes". ICANN. Naala idi 25 Hunio 2010.
- ^ "Partido Komunista ti Tsína a Naibaba". China Daily, 10 Hulio 2007. Naala idi 2012-02-01.
- ^ "dimakkel ti GDP iti 11.4 a porsiento, kapardasan iti 13 a tawtawen". Chinadaily.net. 24 Enero 2008. Naala idi 15 Hunio 2009.
- ^ Rubino, Carl Ralph Galvez (2000). "Tsina". Ilocano Dictionary and Grammar: Ilocano-English, English-Ilocano. University of Hawaiʻi Press. p. 636. ISBN 978-0-8248-2088-6.
- ^ Walton, Greg; Internasional a Sentro para iti Karbengan ti Nagtagitaon ken Demokratiko a Panagrang-ay (2001). "Ehekutibo a Pakabuklan". Ti nabalitokan a kalasag ti Tsina: Dagiti korporasion ken ti panagranga-y ti teknolohia ti panagsisiim idiay Repbublika ti Tattao iti Tsina. Karbengan ken Demokrasia. p. 5. ISBN 978-2-922084-42-9. Naala idi 29 Agosto 2009. Ti dakamat ket agus-usar ti nasukatanen a parametro ti
|coauthors=(tulong)
- ^ "Batay-linteg ti Republika ti Taatao iti Tsina". People's Daily Online. Naala idi 23 Nobiembre 2009.
Artikulo 138. Ti kapitolio ti Republika ti Tattao iti Tsina ket ti Beijing.
- ^ "Kimmadduaan a Panangirangang ti Sino-Britaniko". Wikisource. 1984. Naala idi 8 Septiembre 2008.
- ^ "Dagiti pagilian iti lubong a na-urnos babaen ti kalawa ti daga". Listofcountriesoftheworld.com. Naala idi 27 Abril 2010.
- ^ Ti panangiranggo ti dagup a kalawa a mainaig iti Estados Unidos ket depende kadagiti panagrukod iti dagup a kalawa iti Tsina ken ti Estados Unidos. Kitaen ti Listaan dagiti pagilian ken Kaarubayan a teritorio babaen ti kalawa para iti adu pay a pakaammo.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Tsina iti Wikimedia Commons
- Pakaammo ti panagbiahe idiay Tsina manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)
- Maysa a pagataldiap ti Tsina
- BBC News – Bariweswes ti Tsina
- Tsina a naikabil iti The World Factbook (iti Ingles)
- Republika ti Tattao ti Tsina manipud idiay UCB Libraries GovPubs
- Kitaen ti Tsina iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (iti Ingles)
- Tsina
- Dagiti pagilian ti Tengnga nga Asia
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Insik
- Dagiti komunista nga estado
- Dagiti pagilian a nagbeddengan ti Taaw Pasipiko
- Dagiti pagilian a nagbeddengan ti Baybay Abagatan Tsina
- Dagiti pagilian ti Daya nga Asia
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian
- G20 a pagpagilian
- Dagiti republika
- Dagiti agmaymaysa a partido nga estado
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1949


c: text/html

text:
Fyodor Dostoyevsky
Ni Fyodor Mikhailovich Dostoyevsky[nota] (Ruso: Фëдop MиxáйлoBич ДocToéBckий; IPA: [ˈfʲodər mʲɪˈxajləvʲɪtɕ dəstɐˈjefskʲɪj] ( denggen); 11 Nobiembre 1821 – 9 Pebrero1881[nota]) sagpaminsan a transliterado ti Dostoevsky, ket maysa idi a Ruso a mannurat kadagiti nobela, dagiti ababa a sarita ken dagiti salaysay. Dagiti literario nga obra ni Dostoyevsky ket agsuksukisok ti sikolohia ti nagtagitaoan iti nariribukan a politikal, sosial ken espiritual a kontesto iti maika-19 a siglo a Rusia. Urayno ni Dostoyevsky ket nangrugrugi a nagsursurat kadagiti libro idi tengnga ti 1850 a tawtawen, ti kaaduan a nalaglagip nga obrana ket nanipud kadagiti naududi a tawtawen, a mairaman ti Krima ken Dusa, Ti Maag ken Dagiti Karamazov nga Agkakabsat a Lallaki. Isu ket nagsurat kadagiti sangapulo ket maysa a nobela, tallo a nobella, sangapulo ket pito nga ababa a nobela ken tallo a salaysay, ken kankanayon akakuen dagiti kritiko a kas maysa kadagiti kalatakan ken kaaduan a prominente a sokolohista iti literatura a lubong.[1]
Ni Dostoyevsky ket naipasngay ken dimmakkelwas idiay ospital ti Mariinsky Moscow, Rusia. Idi ubing isu ket naipayamammo iti Inggles, Pranses, Aleman ken Ruso a literaura, ken dagiti pay banbanig a sarsarita ken salaysay. Ti kelaat nga ipupusay ti inana ket nakareggaay kaniana ken, iti isu met laeng a panawen, pinanawanna ti pribado nga eskuela para iti maysa nga akademia ti milisia. Kalpasan idi nagturpos isu ket nagtrabo a kas inhenniero ken nabiit a naragragsakan ti liberal a panagbibiag. Kalpasan daytoy isu ket nangrugrugi a nagipatpatarus kadagiti libro tapno makabiruk ti kuarta. Idi lawlaw ti tenga ti 1840 atawtawen isu ket nagsurat ti immuna a nobelana, Pobre a Tattao, a daytoy ti nakaiserrekanna ti literario a lubong. Idi 1849 isu ket nakemmeg para iti panakairamanna iti Petrashevsky a Sirkulo, ti maysa a progresibo a grupo. Isu ken dagiti dadduma a kamkameng ket naipabsol iti patay para iti panakibinglayda iti daytoy a grupo, ngem daytoy a panagpabasol ket maysa laeng rabrabaken a panapapatay, ken ti sentensia ni Dostoyevsky ket nabaliwan ti uppat a tawen apanakaibalud idiay Siberia. Kalpasan idi naiparuar, isu ket napilit a nagserbi a kas maysa asoldado ngem naikkat manipud ti milisia gapu ti madi a salun-atna ken napalubosan nga agtu;tuloy kadagiti panagsursuratna.
Kadagiti simmakbay a panawen ni Dostoyevsky ket nagtrabtrabaho a kas maysa nga agiwarwarnak. Isu ket nagipabpablaak ken nagur-urnos kadagiti nadumaduma a bukodna a magasina ken kalpasan daytoy iti maysa aserial, ti Ti Diario ti Mannurat. Iti rugi kadagiti panagbanbaniagana ti Europa isu ket nagsagsagaba kadagiti banag a maipapan ti kuarta gapu ti panakairuamna ti sugal, a nagbanagan ti panakaemmana nga aglimlimos ti kuarta. Isu ket nagsagsagaba ti epilepsia kadagiti amin a manakman a panagbiagna. Ngem gapu ti aragaag nga enerhia ken ti kaadu ti obrana isu ket dimteng a nagbalin a maysa kadagiti kaaduan a nabasbasa ken naindayegan a mannurat idiay Rusia. Dagiti librona ket naipatarusen kadagiti adadu ngem 170 a pagsasao ken nailako ti agarup a 15 a riwriw a kopia.[2] Ni Dostoyevsky ket nangibati ti napaut a legado a nakaimpluensia kadagiti adu a mannurat, a mairaman kenni James Joyce aginggana kenni Ernest Hemingway ken Ayn Rand.
Dagiti linaon
Nasapa a biag[urnosen | urnosen ti taudan]
Kinaubing[urnosen | urnosen ti taudan]
Ni Fyodor Dostoyevsky ket naipasngay idi 30 Oktubre 1821 (11 Nobiembre 1821, segun ti Gregoriano a kalendario), ti maikadua nga anak ni Mikhail Dostoyevsky ken Maria Nechayeva. Dagiti Dostoyevsky ket maysada idi naglaaok nga etniko ken naglalaok a denominasional a Lituanio a natakneng a pamilia manipud idiay rehion ti Pinsk nga adda dagiti ramut a masurotan manipud idi maika-16 a siglo. Dagiti sanga ti pamilia ket nairaman ti Ortodokso ken dagiti kameng a Katoliko, ngem dagiti kaasitgan a puonan ni Dostoyevsky ket pimmanglawda ken naipababada iti klase ti saan a monastiko a klero. Iti bangir ti inana, ni Dostoyevsky ket nagtaud manipud ti maysa a pamilia kadagiti Ruso nga aglaklako.[3][4]
Ti nalatak nga apong a lakay ni Dostoyevsky manipud ti amana ken aponna a lakay ket padida idi iti Ukrainio nga ili ti Bratslava, nga idiay tinakaipasngayan ti amana. Ni Mikhail ket nanamnama idi a tumipon iti klero, a kas ti amana, ngem pimmanaw idiay balyda embes a napan idiay semenario, isunga nagtultuloyen a pinanawanna ti pamiliana. Idi 1809, idi agtawen ti duapulo, ni Mikhail ket naawat idi idiay Imperial nga Akademia ti Mediko-Kirurhiko ti Moscow. Isu ket naipatudon idiay ospital ti Moscow hospital nga idiay ket nagserbi a kas maysa a milisia a doktor ken naipatudon a kas maysa akangatuan a mangngagas idi 1818. Idi 1819, isu ket inasawana ni Maria Nechayeva, ngem nagikkat ti milisia aserbisio ti simmaruno a tawen tapno mangawat ti puesto idiay Ospital Mariinsky para kadagiti kakaasi. Kalpasan ti panakaipasngay dagti dua nga annakna a lalaki, ni Mikhail ken ni Fyodor, ket nanipangatoda ti puesto ti agbalbalakad ti kolehio, ti maysa apuesto anangipangato ti legado a kasasaad ti nobilidad ken mangpalubos kaniana ti makagun-od ti estado idiay Darovoye, ti ili nga agarup a 150 km wenno 100 milia a kadayo manipud idiay Moscow. Dagiti nagannak kenni Dostoyevsky ket nagannakda pay ti lima kalpasan daytoy.[3][4]
Dagiti paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1.^ Dagiti nagann ket nadumaduma a naisursurat ti Inggles, ti umuna a naganna ket sagpaminsan a naisursurat a kas Theodore wenno Fedor. Sakbay ti kalpasan ti rebolusionario nga ortograpiko a reporma, kadagti nadumaduma pay a banag, ket nasukatan ti Siriliko nga Ѳ ('th') ti letra ti Siriliko nga Ф ('f'), ti nagan ni Dostoyevsky ket naisurat iti Ѳeoдopъ (Theodor) MиxaйлoBичъ ДocToeBckiй.
- 2.^ Petsa ti daan nga estilo 30 Oktubre 1821 – 28 Enero 1881
- 3.^ Ti kabssat a lalaki ni Eduard Totleben, nga isu ti nagkiddawan ni Dostoyevsky para iti panakairuarna ti milisia kalpasan ti panakaibaludna.[5]
- 4.^ Ti agpaysa a rason, a nailimed kaniana, a ti warnakan idi ket nakaurnosen a mangipablaak ti Anna Karenina ni Leo Tolstoy .
- 5.^ Nicolas I ket nagsuporta ti teknikal nga unibersidad a nakaited ti opurtunidad para iti nasayaat a propesional a karrer ti milisia.
- 6.^ Ni Lyubov iti nasakbayan ket tinawtawganna ti bagina a kas Aimée (Pranses iti "naayat").
- 7.^ Ti Time a magasina ket maysa idi a nadayeg a warnakan, nga addakadagiti sumurok a 4,000 nga agsuskribir sakbay a narikpan idi 24 Mayo 1863, babaen ti Tsarista a Turay gapu ti panagipablaak ti salaysay babaen ni Nikolay Strakhova maipanggep ti Polako a yaalsa idiay Rusia. Ti Time ken ti simmaruno ti daytoy idi 1864 Epokha ket nagiyebkas ti pilosopia ti konserbatibo ken ti Eslabopilo a tignay ti Pochvennichestvo, a sinuportaran babaen ni Dostoyevsky idi las-ud ti panakaibaludna ken dagiti tawtawen kalpasan ti panakaibaludna.[6]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Ruso a literatura". Encyclopædia Britannica. Naala idi 11 Abril 2008.
Dostoyevsky, nga isu ket nabigbigan a kas maysa kadagiti kalatakan a sikolohista iti literatura a lubong, ket nagsuksukimat a mangipakita ti panakaitutop ti Kristianidad kadagiti kaunegan a kinapudo ti panagpanpanunot.
- ^ Kjetsaa 1989, p. 7.
- ^ a b Kjetsaa 1989, pp. 9–35.
- ^ a b Frank 1979, pp. 6–22.
- ^ Lantz 2004, p. 3.
- ^ Frank 1988, pp. 34–64.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Fyodor Dostoyevsky iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Fyodor Dostoyevsky iti Wikiquote (iti Ingles)
Dagiti obra a mainaig kenni Fyodor Dostoyevsky iti Wikisource (iti Ingles)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Distance
distance calculator for the cities begins with awa in pk.
Awach, Awadan, Awadan, Awagat, Awagat, Awagat, Awagera Kili, Awai Khoi, Awai Shah, Awais Nagar, Awaizi, Awak, Awal Din Kalle, Awal Khan, Awal Khan, Awal Khan Kili, Awal Shah, Awalai, Awalsher Koruna, Awami Colony, Awami Park, Awan, Awan, Awan, Awan, Awan, Awan, Awan, Awan, Awan, Awan Bahadurabad, Awan Chauk, Awan Chauk, Awan Cololny, Awan Colony, Awan Colony, Awan da Jhangar, Awan Dhaewala, Awan-di-Ker, Awan ka Dera, Awan Kalan, Awan Muslim, Awan Patti, Awan Salawat, Awan Sharif, Awan Tahli, Awan Town, Awan Town, Awana, Awana, Awana, Awanabad, Awanabad, Awanabad, Awanabad, Awanai, Awanan-de-Jhugge, Awananwala, Awananwala, Awananwala, Awananwala, Awananwala, Awananwala, Awananwala Bhan, Awananwala Dabhari, Awananwala Khu, Awananwala More, Awanawala, Awanawala, Awanawala, Awanawala, Awanawala, Awanawala, Awang, Awaniwala, Awannagar, Awanpara, Awanpur, Awanpura, Awanpura, Awanpura, Awanpura, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala, Awanwala Janubi, Awanwala Shumali, Awanwala Shumali, Awanwala Tubewell, Awanwali Basti, Awao Banda, Awar, Awar Kachhi, Awara, Awarai, Awarai, Awarai, Awarai, Awarai, Awarai, Awarai, Awarai Banda, Awaran, Awaran District, Awarkai, Awaro, Awaro, Awas Khan Kalle, Awaz Kalle,
ADS


text:
Karkarakter nga Insik
Dagiti karakter nga Insik ket dagiti logograma nga inus-usar a panagsurat iti Insik (mabalin a tinawtawagan dagitoy iti hanzi[2] 汉字/漢字 "Han a karakter") ken Hapon (kanji). Dagiti kastoy a karakter ket inus-usar pay, ngem saan a kankanayon, iti Koreano (hanja), ken dati nga inus-usar iti Bietnamis (chữ Hán), ken dagiti pay sabali apagsasao. Dagiti Insik a karakter ket buklen ti kaduogan nga agtultuloy nga inus-usar a sistema ti panagsurat iti lubong.[3][4][5] Babaen ti kasasaad ti pannkaiwarwaras a pang-usar idiay Tsina ken Hapon, dagiti Insik a karakter ket dagiti kaaduan a naampon a sistema ti panagsurat iti lubong.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Sawndip Sawdenj (古壮字字典; Diksionario dagiti Taga-ugma a karakter ti Zhuang), Dagiti Etnisidad a Panagipablaak ti Guangxi (广西民族出版社), 1989. ISBN 7-5363-0614-8 / ISBN 9787536306141. Nota: Ti karakter para iti "saw", ⿰書史, ket nasken koma a maymaysa a karakterir,nga adda ti radikal a 書 iti kanigid, ken 史 radikal iti kanawan. Iti kapada, ti "ndip" (⿰立生) ket maymaysa a karakter, a binuklan dagiti radikal ti 立 ken 生. Iti agdama, adda dagiti pannakaipatingga ti panangiparang kadagiti logograma a Zhuang itiUnicode, gaputa dagitoy ket saan a nasuportaran.
- ^ Potowski, Kim (2010). Dibersidad ti panagsasao idiay Estados Unidos. Cambridge: Unibersidad ti CambridgePress. p. 82. ISBN 978-0-521-74533-8.
- ^ "Dagiti Simbolo ti Insik a panagsurat". Kwintessential. Naala idi 2010-03-20.
- ^ "Pakasaritaan ti Insik a panagsurat a Naipakpakita kadagiti Museo". CCTV online. Naala idi 2010-03-20.
- ^ Jane P. Gardner & J. Elizabeth Mills. "Panagbanniaga idiay Daya nga Asia". Everything.com, F+W Media. Naala idi 2010-03-20.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Dagiti Insik a Karakter iti Wikimedia Commons


text:
Siudad ti Puebla
Ti Puebla (Panangibalikas nga Espaniol: [ˈpweBla]), porma kas Heroica Puebla de Zaragoza ken ammo pay a kas Puebla de los Angeles, ket ti tugaw ti Ili ti Puebla, ti kapitolio ken kadakkelan a siudad ti estado ti Puebla, ken maysa kadagiti lima a kangrunaan a siudad ti kolonia ti Espaniol iti Mehiko.[1] Ti maysa anaplano a siudad iti panawen ti kolonia, daytoy ket mabirukan iti abagatan a daya ti Siudad ti Mehiko ken iti laud ti nangruna a puerto ti Atlantiko ti Mehiko, ti Veracruz, idiay nangruna a dalan a pagabetan dagitoy dua iti Tengnga a Mehiko.[2]
Napundar ti siudad idi 1531 iti maysa a lugar a tinawtawagan iti Cuetlaxcoapan, a ti kayatna a sawen ket "lugar a pagbaliwan ti kudil dagiti serpento", iti pagbaetan dagiti dua a nangruna a pagatengan dagiti indihenio iti dayta a panawen, ti Tlaxcala ken Cholula.[3]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Seacord, Stephanie (2006-01-01). "On the road to becoming an authentic "poblano"". Mexconnect. Naala idi 2009-10-21.
- ^ Julia Hirshberg, "Social Experiments in New Spain: A Prosopographical Study of the Early Settlement at Puebla de Los Angeles, 1531-1534" , Hispanic American Historical Review vol. 59, 1979.
- ^ "Fundación e historia de Puebla" [Foundation and history of Puebla] (iti Espaniol). Mexico: El Clima. Naala idi 2009-10-21.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Siudad ti Puebla iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Siudad ti Puebla manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)


text:
Estado
Ti estado ket maysa a naurnos a politiko a komunidad nga agnanaed babaen ti maysa a gobierno.[1] Dagiti estado ket mabalin a naturay. Ti denominasion nga Estado ken maipakat pay kadagiti pederatibo bnga estado a kaemng dagiti pederala kappon, nga isu daytoy ti naturay nga estado.[1] Adda dagiti estadoa suheto ti akin-ruar a lkaturayan wenno panagsakop a ti pudno a panakaturay ket naisanglad ti sabali nga estado.[2] Ti estdao ket mabalin pay a mausar a mangitudo kadagiti sekular a sangsanga ti gobierno iti kaunegan ti maysa nga estado, a kadawyan a pamay-an tapno maigiddiat kadagiti simbaan ken paisano a patakder (sibil a kagimongan).
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b "state". Ababanga Inggles a Diksionario ti Oxford (Maika-9 nga ed.). Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan. 1995.
3 (ken ti pay Estado) a ti naurnoa a politiko a komunidad babaen ti maysa a gobierno; ti maysa a mankomunidad; ti maysa a pagilian. b ti kastoya komunidad nga agporporma ti paset iti pederala republika, a naisangsangayan ti Estados Unidos ti Amerika
- ^ Kas pagarigan Vichy Pransia ket opisial a mangitudtudo ti kabukbukodanna a kas ti l'État français.


text:
Sri Lanka
Nagsasabtan: 7°N 81°E / 7°N 81°E
Ti Sri Lanka (Sinhala: ශ්රී ලංකා Śrī Laṃkā; Tamil: இலங்கை Ilaṅkai), opisial a ti Republika ti Demokratiko a Sosialista ti Sri Lanka, ket ti maysa a pagilian nga isla iti Abagatan nga Asia, a mabirukan idiay Taaw Indiano iti abagatan a laud ti Luek ti Bengal ken iti abagatan a daya ti Baybay Arabiano. Daytoy ket maisina manipud iti subkontinente Indiano babaen ti Golpo ti Mannar ken ti Lingsat Palk. Ti lehislatibo a kapitolio, ti Sri Jayawardenepura Kotte, ket ti maysa a suburbo ti komersial a kapitolio ken kadakkelan a siudad, ti Colombo.
Ti nadokumentuan a pakasaritaan ti Sri Lanka ket gumay-at kadagiti 3,000 a tawen, nga addaan iti ebidensia dagiti pre-historiko a pagtaengan ti tao anapetsado iti saan a naladladaw ngem 125,000 a tawtawen.[11] Daytoy ket addaan iti nabaknang a tawid iti kultura ken ti umuna nga ammo a sursurat iti Budista ti Sri Lanka, ti Pāli Canon, ket napetsado iti Maikapat a konseho ti Budista idi 29 SK.[12][13] Ti heograpiko a lokasionna ken dagiti adalen a pangsangladan ket nakaaramid daytoy iti nalatak a kinapangrunma manipud iti panawen ti taga-ugma a Kalsada Seda aginggana iti moderno a Maritimo a Kalsada Seda.[14][15][16]
Ti Sri Lanka ket ammo idi manipud iti rugi ti kolonial a panagturay ti Britaniko kas Ceylon. Rimsua ti maysa a nasionalista a tignay ti politika iti pagilian idi nasapa a maika-20 a siglo tapno makala iti politikal a wayawaya, a naidaton idi 1948; ti pagilian ket nagbalin a republika ken inamponna ti agdama a naganna idi 1972. Ti kaudian a pakasaritaan ti Sri Lanka ket napilawan iti a 30 a tawtawen a gubat sibil, a nagpatingga idi inabak ti Siigam a Buyot ti Sri Lanka ti Dagiti Tigre ti Liberasion ti Tamil Eelam (LTTE) idi 2009.[17]
Ibaga ti agdama abatay-linteg a ti sistema ti politika ket maysa a republika ken maysa nga unitario nga estado a turayan babaen ti maysa a semi-presidensial a sistema. Daytoy ket addaan idi iti napaut a pakasaritaan iti sangalubongan a pannakitulag, kas mays a nagpundara kameng ti Gunglo ti Abagatan nga Asia para iti Rehional a Panagtitinnulong (SAARC), ken maysa a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian, ti Mankomunidad ti Pagpagilian, ti G77, ken ti Tignay ti Di Nailiania. Kakuyogna ti Maldibas, ti Sri Lanka ket maysa laeng kadagiti dua a pagilian ti Abagatan nga Asia naigatad iti "nangato" iti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan (HDI), a ti gatad ti HDI ken ti matgedan tunggal maysa a tao ket ti kangatuan kadagiti pagilian ti Abagatan nga Asia.[10] Ti batay-linteg ti Sri Lanka ket bigbigenna a ti Budismo ti "kangrunaan a lugar", uray no saanna met nga ibaga a kas maysa a relihion ti estado. Ti Budismo ket naikkan iti nangruna a pribilihio iti batay-linteg ti Sri Lanka.[18]
Ti isla ket ayan dagiti adu a kultura, pagsasao ket dagiti etnisidad. Ti kaaduan ti populasion ket manipud iti etnisidad a Sinhales, bayat a ti dakkel a minoridad dagiti Tamil ket nagpapelda pay iti maysa makaimpluensia a papel iti pakasaritaan ti isla. Dagiti Moro, dagiti Burgher, dagiti Malayo, Insik, ken dagiti aborihinal a Vedda ket dagiti pay addan a grupo iti isla.[19]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Department of Official Languages".
- ^ "South Asia ::SRI LANKA". CIA The World Factbook.
- ^ Department of Census and Statistics Sri Lanka
- ^ "Census of Population and Housing 2011 Enumeration Stage February – March 2012" (PDF). Department of Census and Statistics – Sri Lanka. Naiyarkibo manipud iti kasisigud (PDF) idi 6 Disiembre 2013. Naala idi 15 Hulio 2014.
- ^ "World Economic Outlook Database, Oktubre 2016". International Monetary Fund. Naala idi 20 Mayo 2017.
- ^ "IMF economies data – GDP per capita".
- ^ "IMF economies data – GDP".
- ^ "IMF economies data – GDP per capita".
- ^ "Gini Index". World Bank.
- ^ a b "2016 Human Development Report Statistical Annex" (PDF). United Nations Development Programme. 2016. p. 211. Naala idi 12 Agosto 2016.
- ^ Roberts, Brian (2006). "Sri Lanka: Introduction". Urbanization and sustainability in Asia: case studies of good practice. ISBN 978-971-561-607-2.
- ^ Jack Maguire (2001). Essential Buddhism: A Complete Guide to Beliefs and Practices. Simon and Schuster. p. 69. ISBN 978-0-671-04188-5.
... the Pali Canon of Theravada is the first known collection of Buddhist writings ...
- ^ "Religions – Buddhism: Theravada Buddhism". BBC. 2 Oktubre 2002.
- ^ Bandaranayake, Senake (1990). "Sri Lankan Role in the Maritime Silk Route". Sri Lanka and the silk road of the sea. p. 21. ISBN 978-955-9043-02-7.
- ^ British Prime Minister Winston Churchill described the moment a Japanese fleet prepared to invade Sri Lanka as "the most dangerous and distressing moment of the entire conflict". – Commonwealth Air Training Program Museum, The Saviour of Ceylon
- ^ "A Brief History of Sri Lanka". www.localhistories.org. Naala idi 14 Agosto 2017.
- ^ Reuters Sri Lanka wins civil war, says kills rebel leader reuters (18 Mayo 2009). Naala idi 18 Nobiembre 2012.
- ^ "Sri Lanka's Constitution of 1978 with Amendments through 2015" (PDF). constituteproject.org. Naala idi 29 Oktubre 2017.
- ^ "Vedda". Encyclopædia Britannica. Naala idi 15 Hulio 2014.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Sri Lanka iti Wikimedia Commons
- Pakaammo ti panagbiahe idiay Sri Lanka manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)
- Opisial a websiteti Gobierno ti Sri Lanka
- Sri Lanka
- Dagiti pagilian ti Taaw Indiano
- G15 a pagpagilian
- Dagiti pagilian nga isla
- Is-isla ti Taaw Indiano
- Dagiti estado a kameng ti Mankomunidad ti Pagpagilian
- Dagiti estado a kameng ti Gunglo ti Abagatan nga Asia para iti Rehional a Pagtitinnulongan
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian
- Dagiti republika
- Dagiti sosialista nga estado
- Dagiti pagilian ti Abagatan nga Asia
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1948
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Tamil
- Dagiti mankomunidad a republika


text:
NAGSINGIN a nakaro a pannakakellaat ken panagladingit iti pamilia, kakabagian ken dakami a gagayyem daydi Manong Salvador “Badong” Espejo ti isasangbay ti Tawen 2018 ta iti maikadua nga aldaw ket pinaisublin ti Dios a Namarsua… Read more »
Category: Salaysay
BARO A tawen. Nanayunan manen ti tawen a panagbiag. Baro a namnama. Baro a sirmata. Baro a pannakigasanggasat. Baro a tawen a panagdaliasat iti biag. Lumakay ken bumaket ti amin. Saan a malissian, agingga dumteng… Read more »
ADDA PANAWEN ti panagduadua, iti panamati kadagiti aramid, tradision, nakaugalian, paspasamak ken dadduma pay a nariingan a pammati iti panawen ti paskua. Ngem saan a dayta panagduadua ti kaskenan, no di ket ti kabarbaro a… Read more »
TI MAYSA a kapapatgan a paset iti selebrasion ti paskua ket ti isasangbay ti Misa iti Parbangon, a pormal a pakdaar a rugi selebrasion. Daytoy met nga aldaw iti rugi iti pannakipaspaskua wenno panagkeroling dagiti… Read more »
TIEMPO ti Paskua ti karagsakan a paset ti panagrambak dagiti Kristiano iti intero a lubong kas panangilagip ti pannakaipasngay ni Apo Jesus a Mesias. Ditoy Pilipinas, iti laksid dagiti adu ken nalabes a panagragragsak iti… Read more »
TALLOPULO ket dua a baro a kaso iti intero a Pilipinas dagiti ti positibo iti Human Immune-deficiency Virus – Acquired Immune Deficiency Syndrome nga agtultuloy a mangketkettel kadagiti adun a biag iti pagilian. Iti agdama… Read more »
TI SOBRA a kinadagsen ken kinalukmeg ket immatakar metten iti dakkel nga ilgat iti papulasion ti pagilian. Immabuten daytoy iti 18 a million a katao ti bilang dagiti addaan iti agsubsobra iti kinadagsen ken kinalukmeg.… Read more »
ITAY kallabes, nagallangugang ti nabara nga isyu maipapan ti golden rice, a madama ti eksperimento iti pannakapatanorna wenno field test sadiay International Rice Research Institute (IRRI) sadiay Probinsia ti Nueva Ecija ken iti San Mateo,… Read more »
THE SYMBOLIC BASI IN THE “DANON” “Danon” means “pumanhik” (negotiations before the marriage) and “basi” means domestic wine extracted from sugarcane. The suitor’s parents normally meet with the girl’s parents and agree upon dowry and… Read more »


text:
Elektron
Ti elektron (simbolo: e−
) ket maysa a subatomiko a partikula nga addaan ti negatibo nga elementario a kuriente a karga. Awan dagiti naamammoan a komponente wenno substruktura; iti sabali a baliks, daytoy ket kadawyan a naipanunutan a maysa a elementario a partikula. Ti elektron ket addan ti maysa a masa ti agarup a 1/1836 iti proton. Ti intrinsiko nga angular a darikmat (tayyek) iti elektron ket maysa a semientero a kuenta dagiti paset iti ħ, a kayatna a saoen a daytoy ket maysa a permion. Ti kontrapartikula iti elektron ket makunkuna a positron; kapadpadada daytoy ti elektron malaksid ti panag-awit ti kuriete ken dagiti dadduma a karga itikasumbangirna a senial. No ti maysa nga panagdungpar ti elektron iti maysa a positron, dagitoy dua a partikula ket baka dagupda a madadael, nga agpataud dagiti gama nga annaraar a poton. Dagiti elektron, a tagikua ti immuna a kaputotan iti lepton a pamilia ti partikula, a makibinglay iti grabitasional, nga elktromagnetiko ken nakapsot a pakipagtinnulongan.[5] Dagiti elektron, a kas dagiti amin a banag, ket addaan ti pakabuklan a mekaniko a tagikua dagiti dua a partikula ken dagiti allon, isu a dagitoy ket makidinnungpar kadagiti sabali a partikula ken mabalin a maidiprassion a kas iti lawag. Nupay kasta, daytoy a panagdua ket kasayaatan a maipakita ti panag-eksperimento kadagiti elektron, gapu ti kabassit unay ti masa. Gapu ti elektron ket maysa ap ermion, awan ti dua nga elektron ti makasakup ti agpadpada a kasasaad ti pakabuklan, babaen ti Pauli a panakailaksid a pamunganayan.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ The fractional version’s denominator is the inverse of the decimal value (along with its relative standard uncertainty of ×10−13 u). 4.2
- ^ Ti karga ti elektron ket negatibo iti elementario a karga, nga addaan ti positibo a kuenta para iti proton.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dahl, P.F. (1997). Kilap dagiti annaraar iti katodo: Maysa a pakasaritaan ti Elektron ni J J Thomson. CRC a Pagmalditan. p. 72. ISBN 0-7503-0453-7.
- ^ Buchwald, J.Z.; Warwick, A. (2001). Dagiti pakasaritaan iti Elektron: Ti Panakaipasngay ti Mikropisika. Pagmalditan ti MIT. pp. 195–203. ISBN 0-262-52424-4.
- ^ Thomson, J.J. (1897). "Annaraar a Katodo". Pilosopiko a Magasina. 44: 293.
- ^ P.J. Mohr, B.N. Taylor, and D.B. Newell (2011), "Ti 2010 CODATA a Kuenta nga Italek iti Kangrunaan a Pisikal a Patuloy" (Web Bersion 6.0). Dagitoy a datos ket pinarang-ay babaen ni J. Baker, M. Douma, ken S. Kotochigova. Magun-od: http://physics.nist.gov/constants [Huebes, 02-Hun-2011 21:00:12 EDT]. Nailian a Pagadalan dagiti Pagalagadan ken Teknolohia, Gaithersburg, MD 20899.
- ^ Anastopoulos, C. (2008). Partikula wenno Allon: Ti Ebolusion iti Kosepto iti Banag iti Moderno a Pisika. Princeton University Press. pp. 236–237. ISBN 0-691-13512-6.


text:
Gorontalo
Ti Gorontalo (Hulontalo) ket ti probinsia ti Indonesia iti isla ti Sulawesi. Daytoy ket napartuat idi Disiembre 5, 2000.[1] Iti pakasaritaan, daytoy ket sentron para iti pannakaiwarwaras ti Islam iti Akindaya nga Indonesia. Naisangayan ti klasiko a napino nga arte ken kultura ti Gorontales kas ti Karawo, Upiya Karanji (Songkok Gorontalo) wenno ti parbo a nagan iti "Peci Gusdur" (ti Gusdur kas ti Maika-4 a Presidente ti Indonesia), ken daniw.[2]. Ti probinsia ti Gorontalo ket mabirukan iti peninsula (Peninsula Gorontalo) iti akin-amianan a parte ti Sulawesi, a mabirukan iti akinlaud a parte ti probinsia ti Amianan a Sulawesi. Ti dagup a kalawa ti probinsia ket 12,435 kuadrado kilometro (4,801 sq mi) ken addaan iti populasion iti 1, 133, 237(2016), ken ti densidad ti populasion iti 88 nga agtataeng / km².[3] Ti Gorontalo ket kangrunaan a tinagtagitao babaen dagiti nadumaduma a grupo a buklen dagiti nadumaduma a Pohala'a (Pamilia), kadagitoy ket ti Pohala'a Gorontalo (Etniko a Hulontalo), Pohala'a Suwawa (Etniko a Suwawa/Tuwawa), ken Pohala'a Limboto (Etniko a Limutu). Ti Pohala'a Bolango (Etniko a Bulango/Bolango) ken Pohala'a Atinggola (Etniko a Atinggola) ket maikategoriada pay kadagiti tribu ti Gorontalo (ammo pay a kas Hulontalo, Gorontalese wenno Gorontaloan). Naipampamattian daytoy a ti pannakaiwarwaras ti diaspora a Gorontales ket nakaabot iti maminlima a beses iti agdama a populasion idiay Gorontalo ken naiwarwarasda itan iti amin a paset ti Indonesia ken dagiti dadduma a pagilian .[4]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Gorontalo, Pemprov. "HUT Provinsi Gorontalo". Naala idi Pebrero 8, 2017.
- ^ Karanji, Upiya. "Upiya Karanji". Naala idi Pebrero 8, 2017.
- ^ BPS, publikasi. "BPS Gorontalo". Naala idi Pebrero 8, 2017.
- ^ "Informasi Daerah". Kemendag. Naala idi Pebrero 8, 2017.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Gorontalo iti Wikimedia Commons


text:
“After 100 days as governor, here I am – naturtured ken ad adun ti ammok panggep iti panagserbi gapu iti naitalek kanyak a responsibilidad.”
Pammasingked daytoy ni Governor Maria Jocelyn Valera-Bernos iti panagbitlana iti State of the Province Address iti maika-100 nga aldawna kas gobernador idi October 7.
Inbidana dagiti nagapuanan ti administrasyonna kadagiti naduma-duma a sektor.
Umunan iti panangpasayaat ti serbisyo iti salun-at babaen iti naan-anay a reporma iti Abra Provincial Hospital kas inkarina iti panagtugawna iti poder.
“Ti benneg ti salun-at ti kangrunaan kadagiti priorities ti administrasyonko”, kuna ni Gov. Bernos.
Naikkan atensyon ti panagkurkurang iti agas, panangnayun kadagiti agpaay a doctor, ken pannakasimpa ti naduma-duma a pasilidad ken istruktura.
Nasagid pay iti benneg ti edukasyon a na-convene ti Provincial School Board tapnun mapagsaritaan dagiti problema iti edukasyon.
Iti met benneg ti Environment, nagbalin a karit kenkuana ti panangbukel ti Executive Order a mangbil-bilin iti temporary a pannakaipasardeng ti small scale mining iti probinsya bayat ti pannaka-adal ken pannakarehistro dagiti minero iti probinsya.
Naikkan pay ti tulong dagiti inmates iti Abra Provincial Jail babaen ti skills training ken naikkanda ti pagpuonan.
Naangay pay ti job fair a ginundawayan ti ginasut a job-seekers iti probinsia.
Iti benneg ti infrastraktura, napasimpa dagiti provincial roads ken madaman ti pannakapasayaat ti Casamata Hills a nabayagen a saan a nagar-garaw.
Naiget pay ti panangsuportar ti administrasyon iti anti-drug efforts ni Presidente Duterte a nakailunsadan ti “Project Salbar”.
Napapigsa pay ti operasyon ti PDRRMC ken naikkan ti naan-anay nga atensyon dagiti ubbing iti Bahay Pagasa.
Saan met a paudi dagiti mannalon iti panagturay ti gobernador.
“I launched the Biaheng Bukid Program and committed myself to visit all the 27 municipalities tapno makiinnadalak kadakuada ken mariknada a ni Gob Joy ket kayatna a maamwan ken marikna ti adda a kasasaadda,” kuna ni Gov. Bernos.
Sumagmamano laeng daytoy kadagiti naaramidanen ti administrasyon ket iti maudi a paset ti panagbitla ti gobernador, dinawatna ti tulong ken kooperasyon ti tunggal Abrenio.
“Adu pay dagiti masapul nga aramiden tayo para iti Abra. Ket tapno maiganwat dagitoy, dawatek latta ti tulong yo amin. Ti campaign slogan ko during the campaign ket Joy HELPS. Agtultuloy latta ti ipaay ni Joy a tulong. Ngem itattan, I ask you to do the same. Please HELP Joy tapno matungpal amin nga arapaap tayo para iti Asenso Abrenio! “
Centennial Celebration
Iti maika-100 nga aldaw iti poder kas gobernador, nailunsad pay ti selebrasyon iti panagbalin a 100 a tawen ti probinsya iti umay a tawen 2017.
Adda-an tema nga [email protected]: Tradition. Celebration. Innovation.
“The timing is perfect. In my 100th day, we will launch our activities for the celebration of our 100 years as a province,” kuna ni Gov. Bernos
Naduma-duma dagiti nakalinya nga aktibidad manipod ita a bulan ti oktobre agingga inton Marso.
Karamen ti Ayug Concerts, Centennial Photo Contest, Provincial Seal Relay, pannaka-establisar ti Bazaar iti Casamata Hills ken naruay nga aktibidad iti bulan ti Marso.
Marso uno a malukatan ti Annual Bazaar wenno ti partuat ti Abra.
Marso dos ket isu ti congress day nga idauluan ni Congressman JB Bernos.
Ti Marso tres ket aldaw dagiti beterano ken senior citizens, idinto ti Childrens day ti Marso kuatro.
Aldaw met dagiti mannalon ti Marso singko ken pannakaisubli ti paay-ayam iti lumba ti kabalyo ken karerakit.
Marso sais a maimatangan ti kinapintas ken kinagwapo dagiti Abrenio babaen ti Mr.and Ms. Abra.
Aldaw met dagiti agtutubo ti Marso syete, idinto aldaw dagiti babbai ti Marso otso.
Ti Marso nuebe a kaaldawan ti Centennial celebration ket maiyuswat ti grand parade a partisiparan dagiti dua pulo ket pilo nga ili.
Naduma-duma a pammadayaw ti maiyawat kas ti 10 Outstanding Abrenio, Best Farming Practices Awards, Abra’s Finest, Abra Centenarians, Banuar Awards ken Bamboo innovation Awards.
“Let us make this centennial not just the grandest but the most meaningful Kawayan Festival that we will witness,” inggibus ti gobernador.


text:
Metal
Ti metal (manipud ti Griego "uέtaλλov" – métallon, "mina, pagbatuan, metal"[1][2]) ket isu ti solido a materiales (ti maysa a elemento, kompuesto, wenno alloy) a kadawyan a natangken , nasileng, ken makailanga ti nasayaat nga elektrikal ken panagkukua iti pudot. Dagiti metal ket kadawyanda a naalumaymay, dagitoy ket mapanday wenno pemanente a matalmegan iti sukogda nga awan a saan amatukkol wenno agberre ken dagitoy pay ket mabalin a malunag (maipagtipon wenno malunag) ken naalumaymay (mabalin a maaramid iti naingpis a barot).[3] Agdama a, 91 kadagiti 118 a dagup dagiti elemento iti periodiko a lamisaan ket naidasig dagitoy a kas metal.
Ti kaibuksilan ti pannakaibaga ti "metal" ket maigiddiat para kadagiti nadumaduma a komunidad. Kas pagarigan, dagiti astronomo ket usarenda ti sapasap a pannangibaga ti "metal" para iti pakainugotan a mangipalawag kadagiti amin nga elemento malaksid ti hidroheno ken helio (dagiti kangrunaan a pakabuklan dagiti bituen, naurnong nga isu met ti pakabuklan ti kaaduan a makitkita abanag iti law-ang). Isunga, iti astronomia ken pisikal a kosmolohia, ti metalisidad ti maysa na naga ket isu ti proporsion iti banagna a bunukel dagiti kimiko nga elemento malaksid ti hidroheno ken helio.[4] Iti pay maipatinayon, adu kadagiti elemento ken dagiti kompuesto a kadawyan a saan a naidasig a kas dagiti metal ngem agbalin dagitoy a metaliko babaen kadagiti nangato a presion; dagitoy ket naamammuan a kas dagiti metaliko ng aalotropo dagiti saan ametal.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ uέtaλλov Henry George Liddell, Robert Scott, Ti Griego-Inggles a Leksikon, iti Perseus Dihital a Biblioteka
- ^ metal, kadagiti Diksionario ti Oxford
- ^ metal. Encyclopaedia Britannica
- ^ John C. Martin. "Ania ti naadaltayo manipud ti metal a linaon dagiti bituen". Baro a Panagusig ti RR Lyrae Kinematika iti Solar Kaarubaan. Naala idi Septiembre 7, 2005.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Metal iti Wikimedia Commons


text:
Ti panangsangaili ti maysa a lektyur isu maysa a makainspirado, mangpasalun-at a kapadasan dagiti amin a nairaman. Iti baba adda dagiti maaramat, dagiti rekursos, ken dagiti ideya para iti sangay a simbaan wenno sociedad a pagpampanunotan kas panagsaganayo a mangsangaili ti maysa a lektyur.
Tapno makairugi ti panagsagsagana para iti maysa a lektyur, makatulong nga imutektekan dagiti paglintegan iti Church Manual a mangpatibker dagiti lektyur ti Siensia Cristiana. Adtoy ti dua a napili a mensahe a nakopia:
Saanyo a pukawen ti gundaway a basaen dagiti dua a kabaruan nga artikulo maipapan kadagiti lektyur ti Siensia Cristiana a naiwarnak iti The Christian Science Journal [Ti Journal iti Siensia Cristiana] ken The Herald of Christian Science [Ti Herald iti Siensia Cristiana]:
- “Emancipating the race—our collective purpose in Christian Science lectures” (nairakurak iti Agosto 2016 iti The Christian Science Journal, mabalin a magundawayan met iti Aleman, Espanol, Portuges, ken Pranses).
- “Christian Science lectures—the effect of the Comforter” (nairakurak iti Agosto 2017 iti The Christian Science Journal, mabalin a magundawayan met iti Aleman, Espanol, Portuges, ken Pranses).
- Mairekomendar unay daytoy nga irugi, sakbay nga agaramid iti uray ania a banag iti panagpampanunot maipapan kadagiti sumaganad a teksto, ken ti pannakailawlawag dagitoy kadagiti timpuyog a nairaman iti panangimaton iti lektyur.
- Church Manual dagiti Paglintegan maipanggep iti lektyur (pp. 93–96)
- Surat a nagapu ken ni Misis Eddy para iti Hunta iti Lektyursip a naiprinta iti First Church of Christ, Scientist and Miscellany, pp. 248–249
- Dua a nabiit pay a naiwarnak nga artikulo manipud iti Hunta iti Lektyursip (kitaen dagiti silpo iti ngato)
- Mairekomendar met a dawatenyo kadagiti amin a miembro ti napasnek a kararag a mangsuporta iti lektyur nga aktibidad a nasapa iti panagsagsagana, ken agtultuloy dayta a kita ti suporta iti dagup ti tawen!
- Ti panagkarkararag nga agtitipon a kas maysa a simbaan tapno amirisen ti gagangay a panangawat ti sangkataoan iti Manangliwliwa, ti panag-alsa nga aktibidad iti nasantuan a Kinapudno iti biagtayo, a kinapudnona, mabalinna a maluktan ti dalan nga agturong iti panagplano ti lektyur, nga isu ti maysa a panangisawang iti Kinapudno a mangyeg iti panangagas iti uneg ti simbaan ken iti komunidad.
- Ti maysa a metapisikal a panagsagana a miting para kadagiti miembroyo mabalinda a nabunga. Mabalinyo a pagsasaritaan iti lektyurer ti kasasayaatan a pamay-an a makipartisipar iti miting: iti personal, babaen iti telepono, wenno awag iti video.
- Ti maysa a miting ti bunga agraman dagiti miembros kalpasan ti lektyur mabalin a maysa nga oportunidad a saksian ti nagtultuloy a trabaho ti panangagas nga agkakaddua. Pangaasi ta ibingay iti lektyurer met! Uray pay ti no ania, agpapan no naaddaan ti maysa a napili a miting, ti madama a kararagyo ken panangannad para kadagidiay immay iti lektyur wenno dagiti nasagid iti sumagmamano a wagas, isuda adu unay ti pakausaranna, ken nabunga.
- Ania a kita iti agdengngeg ti kayatyo a danonen agraman ti lektyurer (sapasap, pagadalan, organisasion ti kolehio, dagiti grupo ti agtutubo, dagiti pagbaludan ken dagiti balud, dagiti pasilidad a managaluad ti Siensia Cristiana, dagiti paglakuan ti libro wenno salun-at, grupo dagiti agsasabali iti pammati ken dadduma pay)? Ania dagiti wagas tapno nasamay a danonen (kalpasan) ken suroten (kalpasan ti lektyur) agraman dagitoy a nagdengngeg?
- Dagiti titulo ti lektyur mabalin a masarakan iti Search lectures by title para iti napasnek a kararag a panagpiliyo. Ti impormasion iti kinatao ti lektyurer ken ti kalendario dagiti nakailistaan ti maaramid a lektyur addada kadagiti panid iti Meet the Lecturers. Iti panangited iti konsiderasion kadagiti lektyurer, pangaasiyo ta maysa laeng ti kontakenyo iti maysa a tiempo.
- Nagagar dagiti lektyurer a mangammo ken mangilawlawag kadakayo dagiti kalat para iti mapasamak – ania ti mariknayo nga iaw-awag ti Dios kadakayo a maileppas daytoy a tiempo, ti lokasion ken petsa, uray no ania a rebbengen para iti panagatendar, ken dadduma pay. Ti umuna a pannakisao isu ti kasayaatan a tiempo tapno damagen ti maipanggep iti bayad ti lektyurer ken posible a magastos, kasta met ti panangammo iti ania a kasapulan ti lektyurer kas koma ti lamisaan/podium, tipo ti sistema ti uni ken mikropono, pakaisuratan ti masapul nga ammuen, tugawan, ken dadduma pay. Appresiaren ti lektyurer a mangammo iti ania a baro a panangpasayaat, dagiti asikasuen, wenno dagiti masapul a rumssua bayat iti panagplano. Makikarkararagda kadakayo iti tunggal aldaw!
- Inton agpilikayo iti lokasion para iti mapasamak, mabalin nga importante a mapan bisitaen ti pasilidad, ikeddeng no kasano ti kalakanto para kadagiti agatendar a mangbirok ti lokasion ken ti kuarto iti uneg ti pasdek, ken ania a klase ti masangbayan a pagparadaan a mabalin a gun-oden. Kasano ngata a mabirokan dagiti agatendar ti lokasion iti publiko a pagluganan? Ipalubos ngata ti pasilidad dagiti seniales wenno table a nasuratan kadagiti pagunegan?Ania a klase ti sistema ti uni ti magun-od? Adda ngata iti wagas a mabalin a direkta a masuportaran iti lektyur nga aktibidad ti pasilidad/organisasion iti proseso?
- No saan pay a naisagana iti pakaangayan, mabalin a mausar unay iti panangabang iti mayakar-akar a sistema ti uni. Siguradoen a testingen ti wireless a mikropono sakbay ti aldaw ti lektyur ken mangitugot iti sobra a bateria ti mikropono!
- Maysa a lokal a CSO (Organisasion ti Siensia Cristiana) iti kaasideg a kolehio wenno unibersidad ti mabalin met a mangkayat a mairaman. Nalabit a mabalin nga itandudo dagiti miembro ti CSO ti lektyur iti pagadalan wenno mangikeddengda iti maysa a lektyur kadakuada yantangay adda pay iti ili ti lektyurer. Mabalin met a mabenepisiaran dagiti sabali pay a sanga ti simbaan wenno sociedad iti disso/rehionyo babaen iti panangammo a nasayaat iti nasapsapa iti planoyo a mangala iti lektyurer tapno mabalinda met a planoen ti mapasamak para kadakuada ken mabenepisiaran iti panagbingay iti bayad ti panagbiahe.
- Ania a literatura ti planoyo nga ilako wenno ited iti lektyur? Mabalin nga adda ti adu unay a bilang iti pananggatang iti adu a kopia ti Biblia, Science and Health with Key to the Scriptures [Siensia ken Salun-at agraman Tulbek kadagiti Eskriptura], ken dagiti periodikos babaen iti Reading Room wenno babaen iti panangkontak iti orders@csps.com.
- Siraragsak a makitrabaho kadakayo ti lektyurer iti nasapsapa iti aldaw ti lektyur tapno pasayaaten ti maitutop a panangiyam-ammo.
- Aduda dagiti agatendar nga agyaman unay a maaddaan ti oportunidad a makagatang wenno maitdan iti kopia ti Biblia ken Science and Health [Siensia ken Salun-at] wenno dadduma pay a materiales kas koma ti periodikos ti Siensia Cristiana kalpasan ti lektyur. (Irekomendarmi a no mabalinto a magun-od dagiti kopia iti Siensia ken Salun-at, mabalin met koma a magun-od dagiti kopia ti Biblia. Adda dagiti sumagmamano a tattao nga awanan uray maysa, ket gagangay kadatayo a denominasion ti Cristiano a mangaramid kadakuada a mabalin a magun-od agraman ti Siensia ken Salun-at.)
- No kayatyo a mangibingay ti maysa a nalawag nga artikulo manipud iti maysa a periodiko, kitaen ti Pammalubos a paset iti kopia iti warnakan. Iti kadawyan, saan a ngumato iti sangagasut ti maipalubos a maiimprinta manen iti uray ania nga artikulo nga awan pammalubos. Amin a dayaw nasken a taginayonen. No kayatyo a mangaramid iti ad-adu pay ngem sangagasut a kopia wenno kasapulan ti ad-adu pay nga impormasion, ag-email iti copyright@csps.com para iti pammalubos.
- Addanto ngata mayawat a polietos a maipanggep ti lokal a rekursos ti Siensia Cristiana: impormasion maipanggep iti simbaan, Reading Room, christianscience.com ken website ti sanga a simbaan, ken dagiti masungad a lektyur? Adu dagiti agatendar a baro iti Siensia Cristiana ti mangapresiar a mangammo no kasanoda a makontak ti sanga a simbaan agraman dagiti saludsod wenno agbirok pay iti ad-adu iti online iti balayda.
- Maysa pay a pagpilian, isu ti panangisagana iti papel a pagsuratan dagiti bisita para iti agtultuloy a kontak kadagiti baro a nagatendar.
Adu unay dagiti pagpilian a pannakaiwaragwag ken pannakaiwarnak iti tunggal komunidad. Siwayawayakayo a mangkontak ken ni Tara Talbot iti opisina ti Hunta iti Lektyursip tapno pagsasaoan ti sumagmamano nga ideya: talbott@csps.com wenno +1 617 450 3428.
Dagiti sumagmamano a lektyur addaanen kadagiti mangiwaragawag a materiales a mabalin a magun-od tapno ibingay kadagiti sanga. No ikeddengyo a mangaramid iti kukuayo disenyo a mismo, pangaasi ta makitrabahokayo a direkta iti lektyurer sakbay nga iimprinta, iwarnak, wenno iwaras iti uray ania.
Iti aldaw ti lektyur, mabalin nga adda dagiti adu a bambanag a maaramid a masapul a panunoten. Ti aktibo a panagkararag a suporta iti aldaw isimpananto amin a bambanag iti husto a tugot, a salaknibanna ti pakaitengngaan ti panunot iti maysa ken kakaisuna a pudno a gapu iti amin a naimbag, a saksakupenna ti sibubukel a komunidad iti nasantuan a mensahe, ken isawsawang ti gagangay nga ayat a bunga iti daytoy napasnek a naitengngaan ti panunot iti tunggal agatendar ken lumablabas.
Dagiti sumaganad isuda dagiti suhestion a napaneknekan a makabenepisio a palagip. Mabalin daytoy a tumulong tapno dutokan dagiti miembro ti simbaan tapno:
- Isagana ken iserra ti pasilidad a pagmitingan.
- Ibiahe ti lektyurer a mapan ken manipud iti pakaangayan ti pasamak.
- Kumuyog kadagiti pagunegan iti pasilidad, iti paradaan, ken uray pay iti kaasitgan a punto ti publiko a pagluganan.
- Naananay a panangpadas iti sistema ti uni agraman ti lektyurer.
- Mangted iti agaywan kadagiti ubbing.
- Agbantay iti lamisaan dagiti literatura.
- Mangyam-ammo ti lektyurer iti panangyam-ammo a pinalubosan ti lektyurer.
- Mangited ti bayad iti lektyurer.
- Idinto ta naileppas ti pasamak, agtultuloy ti panangibingay ken pannakapasalun-at.
- Anusan a sarungkaran dagiti baro a bisita iti listaanyo wenno dagiti dadduma pay a miembro ti komunidad (agraman dagiti kontak iti media) a nakikontakam idi bayat ti panangisagsaganayo iti lektyur, tapno pasayaaten ken padakkelen iti madama a relasion.
- Tapno agrag-o nga agmaymaysa ti entero a miembros, mabalin a nasaysayaat nga agangay iti miting ti bunga ken ibingay dayta a bunga iti lektyurer.
- Agraman amin a kararag, panagplano, ken ayat a naisawang, nangyaplagka iti napigsa a pundasion para kadagiti bendision nga umay iti madama nga aktibidades iti simbaan,agraman ti sumaruno a lektyur! Salamat!
Telepono
+1 617 450 3669 (Ingles ken Pranses laeng)
lecture@christianscience.com (mabalin ti uray ania a lengguahe)
Pangipatulodan ti Surat
Board of Lectureship, P07–10
The First Church of Christ, Scientist
210 Massachusetts Avenue
Boston, MA 02115
USA


text:
Sirkulo ti Artiko
Ti Sirkulo ti Artiko ket maysa kadagiti lima a nangruna a sirkulo ti latitud a mangmarka kadagiti mapa ti Daga. Idi 2012, daytoy ti paralelo ti latitud nga agtartaray iti 66°33′47.5″ (wenno 66.5632°) [1] itiamianan ti Ekuador.
Ti rehion ti amianan ti datoy a sirkulo ket ammo a kas ti Artiko, ken ti sona iti abagatanna ket tinawtawagan ti Akin-amianan a Temperado a Sona. Ti kapada a sirkulo ti polar iti Akin-abagatan a Hemisperio ket tinawtawaga iti Sirkulo ti Antartiko.
Ti Sirkulo ti Artiko ket ti akin-abagatan unay a latitud iti Akin-amianan a Hemisperio a ti Init ket mabalin a natalinaay nga agtultuloy iti ngato wenno baba ti horisonte para kadagiti 24 nga oras (iti solstisio ti Hunio ken solstisio ti Disiembre). Iti amianan ti Sirkulo ti Artiko, ti init ket adda iti ngato ti horisonte para kadagiti agtultuloy a 24 nga oras iti saan a basbassit ngem maminsan iti tunggal maysa a tawen (ken isu a makita iti tengnga ti rabii) ken iti baba ti horisonte para kadagiti 24 nga agtultuloy nga oras iti saan a basbassit ngem maminsan iti tunggal maysa a tawen (ken isu a saan a makita iti tengnga ti aldaw). Mapasamak dagitoy idiay Sirkulo ti Artiko, iti pamunganayan, iti eksakto a maminsan iti tunggal maysa a tawen, kadagiti soltisio ti Hunio ken Disiembre. Nupay kasta, iti panagsanay, gapu ti atmosperiko a reprasion ken dagiti anaraar, ken gapu ta ti init ket agparang a kas disko ken saan a tildek, ti paset ti minit titengnga ti rabii ket mabalin a makita iti rabii ti akin-amianan a solstisio ti kalgaw agingggana ti agarup a 50′ (90 km (56 mi)) iti abagatan ti Sirkulo ti Artiko; iti met maipada, iti aldaw ti akin-amianan a solstisio ti panaglalam-ek, ti paset ti init ket mabalin a makita aginggana iti agarup a 50′ iti amianan ti Sirkulo ti Artiko. Daytoy ket pudno iti pantar ti baybay; dumakkel dagita a patingga kadagiti kangato ti pantar ti baybay, ngem dagiti met kabambantayan a rehion awam met ti dagus a pannakatan-aw ti pudno a horisonte.
Saan a natalinaay ti puesto ti Sirkulo ti Artiko. Daytoy ket dagus nga agdepdepende iti pakbo a pagtayyekan ti Daga, nga agdumaduma kadagiti baetan ti 2° kadagiti 40,000-a tawen ti paset ti panawen, a kangrunaan gapu dagiti puersa ti allon a pagresultaan manipud iti panaglikmut ti Bulan. Ti Sirkulo ti Artiko ket agdama nga agkalkalla-utang nga agpaamianan iti kapardas iti agarup a 15 m (49 ft) iti tunggal maysa a tawen; kitaen ti sirkulo ti latitud para iti adu pay a pakaammo.
Dagiti linaon
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Bassit laeng ti tattao nga agnanaed iti amianan ti Sirkulo ti Artiko gapu ti nakaro a klima. Dagiti luagar ket natagtagitaon kadagiti rinibo a napalabas a tawen babaen dagiti indihenio a tattao. Dagiti ginasut a tawen a napalpalabas, adu dagidi tattao nga immakar manipud iti akindaya a Siberia iti ballasiw ti Lingsat Bering a napan idiay Amianan nga Amerika ken nagin-inut a nagpadaya ken nagtaeng. Kalpasanna iti nabayagen, iti historiko apanawen, adda met dagiti migrasion kadagiti lugar ti Artiko babaen dagiti Europeano ken dagiti dadduma nga imigrante.
Dagiti tallo a kadakkelan a komunidad iti amianan ti Sirkulo ti Artiko ket mabirukan idiay Rusia ken Norwega: ti Murmansk (populasion 307,257), Norilsk (175,365), ken Tromsø (71,295).
Ti Rovaniemi (idiay Pinlandia), ket naisanglad bassit iti abagatan iti linia, addaan daytoy ti populasion iti agarup a 60,000, ken ti kadakkelan a pagtaengan iti dagus nga ayan ti Sirkulo ti Artiko. Dagiti tattao ti Artiko ket mairaman dagiti Norwego nga addan iti kalakaan a klima, ken kaaduan dagiti puerto idiay Amianan ti Norwega ket awan iti yelo kadagiti amin a paset ti tawen gapu ti Gulf Stream. Ti Tromsø (idiay Norwega) ket addaan kadagiti agarup 71,000 nga agtataeng ken ti Bodø ket addaan iti agarup a 49,000.
Iti pakaigiddiatan, ti kadakkelan a komunidad ti Amianan nga Amerika iti amianan ti Sirkulo ti Artiko, ti Sisimiut (Greenland),ket addaan iti agarup a 5,000 nga agtataeng. Kadagiti komunidad ti Artiko ti Kanada ken Estados Unidos, ti Barrow, Alaska ket ti kadakkelan a pagtaengan nga addaan kadagiti agarup a 4,000 nga agtataeng
Ti Sirkulo ti Artiko ket lumabas iti Taaw Artiko, ti Peninsula ti Eskandinabia, Amianan nga Asia, Akin-amianan nga Amerika ken Greenland. Ti daga idiay Sirkulo ti Artiko ket nabingbingay kadagiti walo a pagilian: Norwega, Suesia, Pinlandia, Rusia, ti Estados Unidos (Alaska), Kanada, Dinamarka (Greenland), ken Islandia (nga idiay ket lumabas iti bassit nga isla ti Grímsey).
Ti lugar iti amianan ti Sirkulo ti Artiko ket agarup a 20,000,000 km2 (7,700,000 sq mi) ken sakupenna ti 4% iti Daga.[2]
Mangrugi iti Kangrunaan a Meridiano ken mapan nga agpadaya, ti Sirkulo ti Artiko ket lumabas iti:
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "''obliquity of the ecliptic (Eps Mean)''". Neoprogrammics.com. Naala idi 2014-05-13.
- ^ William M. Marsh; Martin M. Kaufman (2012). Physical Geography: Great Systems and Global Environments. Cambridge University Press. p. 24. ISBN 978-0-521-76428-5.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Sirkulo ti Artiko iti Wikimedia Commons
- Terra Incognita: Eksplorasion ti Artiko ti Kanada
- Dagiti karkulo ti temporal a panawen ©2006 babaen ni James Q. Jacobs
- Dagitinaserbi a konstansia"
- ArcticFocus Dagiti kinapudno ken damdamag a maipanggep ti Artiko


text:
NALPASEN ti 2019 midterm elections, inyetnagen dagiti botante ti pangngeddengda no sino dagiti kayatda a mangiturong ti rienda ti gobierno iti sumaruno a tallo wenno innem a tawen. Naiproklamar payen dagiti kaaduan a nangabak. Ngem… Read more »
Category: Editorial
NAINDAKLAN nga aldaw, Mayo 13, 2019, para kadagiti amin a Pilipino nangruna dagiti rehistrado a botante ta ita nga eleksion a kedngan ken kawesan iti turay dagiti kandidato. Napateg unay ti resulta ti eleksion ta… Read more »
EKSAKTO ita nga aldaw a makalawas laengen sakbay ti May 13, 2019 National and Local Elections. Nakaikeddeng ngatan dagiti kaaduan a botante ti botosanda kadagiti nagadu a kandidato para kadagiti nagduduma a posision? Wenno adu… Read more »
TINAWEN a maramrambakan tunggal Mayo 1 kas Labor Day wenno Aldaw dagiti Mangmangged a panangbigbig iti naindaklan nga akemda iti panagdur-as ti pagilian nangruna iti benneg ti ekonomia. Maibilang dagiti mangmangged wenno trabahador kas duri… Read more »
NAAPROBARAN met laengen ti kontrobersial a P3.7 Billion 2019 Annual Budget ngem naipadamag a naikkat dagiti naibaet nga “items” a napunduan nga awan ti pannakainaigna kadagiti prioridad a proyekto ken programa ti agdama nga administrasion.… Read more »
NANGRUGIN idi kalman, Domingo Ramos, ti panangngilin dagiti Katoliko iti sangalubongan, iti Semana Santa, a maigibus inton Domingo Panagungar, makalawas a pananglagip iti panagtutuok ken ipapatay iti krus ni Apo Jesucristo tapno subbotenna iti basol… Read more »
IN-INUT a panangsakup ti China kadagiti teritorio ti Pilipinas iti West Philippine Sea ti sangsanguen ita a nadagsen a parikut ti Pilipinas a kasapulanna iti pannakapagil-ayab ti espiritu ti nasionalismo ken kinamaingel iti kaunggan ken… Read more »
NAPATEG unay ti edukasion kadagiti Pilipino kas ipaneknek iti adu a bilang dagiti agturpos ita a panaggibus ti School Year. Para kadagiti agturpos iti panagadalda ken madama pay laeng nga agbasbasa, ibilangda ti edukasion kas… Read more »
RINIWRIW a Pilipino dagiti mapilitan a pumanaw tapno makigasangasat nga agtrabaho iti ballasiw-taaw gapu ti kinakurang dagiti nasayaat a pagtrabahuan ken pagsapulan iti pagilian. Panawan dagiti Overseas Filipino Workers dagiti pamiliada tapno mapanda mangged sadiay… Read more »


text:
Golf
Ti golf ket presision a timpuyog ken isport ti bola a dagiti makibinglay nga agay-ayam ket agusarda kadagiti nadumaduma a kita ti pang-or tapno tiruenda dagiti bola kadagiti serie ti ab-abut iti maysa a pagay-ayaman ket agus-usar ti kabassitan a bilang kadagiti panagtiro. Ti golf ket nailawagan, kadagiti alagaden ti golf, a kas "panagay-ayam ti bola iti maysa apang-or manipud iti rabaw a pantiruan iti maysa nga abut babaen ti panagtiro wenno dagiti agsasaruno a panagtiro segun kadagiti Alagaden."
Daytoy ket maysa kadagiti bassit laeng nga ay-ayam ti bola a saan a nasken ti agpapada a lugar ti pagay-ayaman. Embes ket, ti ay-ayam ket maay-ayam iti maysa a kurso ti golf , ken sapasap nga aglaon kadagiti naurnos a panagsasaruno ti 9 wenno dagiti 18 nga "abut." Ti tunggal maysa nga abut iti kurso ket nasken nga aglaon pangrugian a "tee box" (pagtiruan a kahon) ken "putting green" (pagtiruan a berde) a paglaonan ti pudno nga abut.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti napalabas nga ay-ayam ti Olimpiada". Olympic Movement. Naala idi 29 Marso 2009.
- ^ Associated Press file (9 Oktubre 2009). "Golf, rugby make Olympic roster for 2016, 2020". cleveland.com. Naala idi 23 Septiembre 2010.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Golf iti Wikimedia Commons


text: Laglagipem awan nagkurangak Lea Dansalan Chords: Geds Ganda Email: cabaticg24@yahoo.com D Kasla jak maaklon pannaka pukaw ko A kakaysona nga ayat ko G jak man ninamnama A a masulisog ka D bayat kaawan ko D Narukop man gayam A dayta nakem mo kararwa ken puso G A D di mo pinanonot toy sakripisyok rigat ko ken to-ok G A D No pakaragsakam ti pinagsagabak awan mabalin ko G A D no namnamaem a dinakon kasapulan siakon tay lipatam D A No naragsak ka dita sidong na palubusan ka ngarud G A ngem no dumteng to aldaw a agbabawi ka D pammakawan ko jak maypanamnama CHORUS: A D Laglagipem awan ti nag kurangak ken nagbasulak A D ta toy ayat nga impariknak ket awan umartap oohooh G A D Ngem ti insubad mo nasaem ken limdo pusok ti sinugatam G A D apges ken panaas innak linaak-am kenka a manangallilaw REPEAT


text:
Reporma ti Protestante
Ti Reporma ti Protestante ket isu idi ti panagsisina iti kaunegan ti Lumaud a Kristianidad nga inrugi babaen ni John Wycliffe, Jan Hus, Martin Luther, John Calvin, ken dagiti nasapa pay a Protestante. Daytoy ket nairugi babaen ti ti panangipablaak idi 1517 ti Siam a pulo ket Lima a Tesis ni Luther. Dagiti ganetget ti kinabukbukodan a nanginagngana dagiti "agrepreporma", a saan a nangayat kadagiti ("nagprotesta") doktrina, dagiti rito, panangidaulo, ken eklesiastiko nga estruktura iti Romano Katoliko a Simbaan, ket nakaiturongan ti pannakapartuat dagiti baro a nailian a simbaan ti Protestante. Ti Repormasion ket rinugian idi dagiti nasapsapa a pasamak iti kaunegan ti Europa, a kas ti Nangisit a Patay ken ti Lumaud a Panagsisina, a nkadadael kadagiti pammati ti tao iti Katoliko a Simbaan ken ti Kinapapa a nangituray daytoy. Daytoy ken dagiti pay dadduma a banag a kas ti pannakaiwarwaras dagiti kapanunotan ti Renasimiento ken dagiti inbension, a kas ti inbension ti pagmalditan,ken ti pannakarebba ti Dumaya nga Imperio ti Romano, ket nangited ti pannakapartuat ti Protestantismo.
Dagiti paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Brakke, Mary Jo; Weaver, David (2009). Pangyuna ti Kristianidad (4th nga ed.). Belmont, Calif.: Wadsworth. pp. 92–93. ISBN 978-0-495-09726-6.
- Cameron, Euan (2012). Ti Europeano a Repormasion. Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan.
- Estep, William R (1986). Renasimiento ken Repormasion. Grand Rapids: Eerdmans. ISBN 0-8028-0050-5.
- Kelly, Joseph F (2009). Ti Ekumeniko a Konseho ti Katoliko a Simbaan: Ti Pakasaritaan. Collegeville, MN: Michael Glazier/Liturgical Press. p. 226. ISBN 978-0-8146-5376-0.
- Simon, Edith (1966). Nalatak a Panpnawen ti Tao: Ti Repormasion. Time-Life Books. pp. 120–121. ISBN 0-662-27820-8.
- Spalding, Martin (2010). Ti Pakasaritaan ti Protestante a Repormasion; Idiay Alemania ken Suisa, ken idiay Inglatera, Irlánda, Eskósia, ti Olanda, Pransia, ken Akin-amianan nga Europa. General Books LLC.
- Thomsett, Michael C. (2011). Herehia iti Romano Katoliko a Simbaan : ti pakasaritaan. Jefferson, N.C.: McFarland. p. 156. ISBN 978-0-7864-4448-9.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Repormasion iti Wikimedia Commons
- Arkibo ti Internet kadagiti Mainaig a Testo ken Dokumento
- Pagbasaan ti Repormasion ti maika-16 a Siglo
- Ti Urnong ti Repormasion


text:
Agkulibagtong, kunak gayam itay. Wen, talaga a diak patien dayta aglalo no kunaenda a nabuyogan iti napudno nga ayat. Panagkulibagtong ti rikna no kasta nga umbiendak dagiti ampiang, mabalin pay. Ngem awan ti kabuyogna a panangipateg. Normal a panagkulibagtong ti rikna. Kas iti kinanormal ti panagalipaga ti rikna ti babai ken lalaki no agdennes ti bagida.
Ngem nabalbaliwan daytoy a pammatik (nga ammok nga itay pay rugrugi, impatom la ketdi a kastoy ti tarayen dagiti pasamak) idi adda kabarbaro a kaduami a titser ditoy Cabaybay West National High School, iti ili iti dayaen ti nakayanakak.
Ni Ma’am Joelyn ti kayatko a sawen. Duapulo ket uppatna laeng. Naggapu iti kabangibangmi nga ili iti laud. Gapu ta saan a nakastrek a dagus, intarapnosna ti nangala iti National Certificate-na iti TESDA. Daytoy ti nagpangalanna a nakaala iti item iti SHS ditoy pagisursuruak. Iti TVL (technical and vocational livelihood) isuna a pakaibagayan ti innalana a Foods iti TESDA.
Dua laeng nga strand ti ipapaay ti pagadalanmi kadagiti agturpos nga ubbingmi iti JHS — ti TVL ken GAS (general academic strand). Nasurok laeng a 300 amin nga ubbingmi iti JHS ken SHS. Bassit.
Kalalainganna ti kapudaw ni Ma’am Joelyn. 5’1” ti tayagna (nakitak iti impasana a dokumento). Iti rupa ken bagbagi, adda panagkakaarngida ken ni Sanya Lopez. Napudaw dagiti kumpleto a ngipenna ken umabot iti bukotna dagiti nakataytayengteng ti ngisitna a buokna. Nasam-it ti panagis-isemna a lumtawan ti sawsaway a kallidna.
Ti la unay nagtilmonak idi damo nga aldawna a nagreport iti pagadalan, isu ti nasabang a patongna ken ti nakarit a barukongna– a normal san nga umuna a miraen ti maysa a lalaki iti babai no kasta a damoda ti agkita wenno agam-ammo, uray pay maysa a propesional dayta a lalaki. Isu a pagkunkunaak a normalak pay laeng iti baet ti edadko.
Mimmimistroan ngem kadaydi a panawen, nagalikuteg ketdin ti panunotko. Naimbag ta sinipatnak manen ti kasigudko nga anghel.
Ngem ti diak malipatan, isu ti inggiteb ti bangir a pispisko: isu ti asawaemon. Gundawaymo daytan a makaasawa metten uray ta nakitam a “single” ti status-na.
A tinubngar ti bangir a pispis: uray ket no SINGLE no NOT AVAILABLE, lodde’!
Piman!
Aklonek, nakayawanak iti pintas ni Ma’am Joelyn—iti dayta damo a pannakakitak kenkuana! Dina la ngata magustuan ti panagkakaingasmi iti Nailian a Bannuar gapu iti bisngayko a kas kadagiti ladawan daytoy kadagiti libro? 5’4” ti tayagko, kalalainganna iti kapudaw, apagisu laeng a pammagi ngem madlawen ti panagdakkel ti boksit. Nalabit, gapu iti pagaayatko a kape. No apay a di bumassit ket nariturak met iti trabaho. Ta nupay agisursuroak, adda sangadakulapan a bangkag a mulamulaak iti nagduduma a natnateng. Naimbag la a pangalaan iti sidaen.
Wen, ni Ma’am Joelyn ti nakadadaelan ti pammatik iti love at first sight!
Ngem diak impadpadlaw kadagiti kakaduami iti pagadalan a nganngani adiek amin ida iti bilangmi a sangapulo ket siam. Tallo laeng dagiti in-inauna ngem siak— da Sir Nardex, Ma’am Vida ken Ma’am Rona nga apaglabesda a kaurenta.
Ti makadakes, no kaano pay a nagkaedadak, isu ketdin ti iruruar ti taramidong iti makanawan a pingpingko.
Ayat a di sumngaw…/Ilemmengmo… ‘ta rupam lumtaw/ Taramidong…
Kasla kanayon nga umaw-aweng kadagiti lapayagko dayta a kanta a limmatak idi agad-adalak pay iti hayskul.
Kinantiawandak la ngarud dagiti kakaduami.
“In-love ni Sir Jaybert?” ni Ma’am Dianne ti immuna a nakadlaw iti taramidongko.
“Dakes kadi?” insungbatko. Madama nga agmeriendakami ta agkasangay ni Sir Nardex. Nagpaluto iti pansit ken ni Ma’am Mary Anne nga eksperto iti kosina. Addakami amin iti office.
“Di kad’ nasayaat ta agsimpa metten,” inyisem ni Sir Omar a prinsipalmi. In-inauna iti innem a tawen ngem siak. “Malikudanen ti biahe.”
A nagkakatawaanda.
“I-push mo na ‘yan, sir,” uray la nagkulot ti timek ni Sir Leo. Iti kaaaplayna iti no ania la ditan a pagpapudaw, kasla naukisanen a bawang ti rupana. Ti pakakatawaak iti nalimed, kaskasdi a nangisit dagiti sikona. Sumagpaten a tallopulona. Dakkel ti panagkakaingasda ken ni Terry Onor a komediante.
“Asino kadi ti nagasat, sir?” inamad ni Ma’am Lanie a kaabayko iti lamisaan. Dumnaak iti makanigid a bakrang ti office.
“Maammuanyonto latta,” kinunak lattan. Ngem inrantak nga insagud ti panagkitak ken ni Ma’am Joelyn a nakapuesto iti likudan ni Ma’am Lanie. Napakulibagtong manen ti pusok iti panagsabat dagiti imatangmi. Inisemak a sinubadanna met iti nasam-it nga isem.
Madlaw a mababain latta ni Ma’am Joelyn. Agdua bulannanton iti pagadalanmi. Ngem kasla saan pay a naka-adjust.
Maikutak la koma dagita nga isem, inyalikuteg manen ti isipko.
Ngem papananna, aya, no napaguska iti tarigagaymo, kasla naikatos pay.
Sinukisokko a dagus ti facebook account ni Ma’am Joelyn idi damona iti pagadalan. Saanak a narigatan. Nag-friend request-ak. Ngem saanna nga in-accept.
Nalabit, natakkaban ti rekuesko, kinunkunak iti bagik. Ginasgasut ket ngata dagiti mayat a makigayyem kenkuana iti FB. Ket saanen a mabalin pay nga ag-accept ta nadanonnan ti limit ti gayyemna?
Wenno saannak a kayat a gayyem iti FB? Wenno adda nalimed a mangiparparit iti pannakigayyemna kadagiti lallaki?
“ANIA dayta pakakumikomam, sir?” diak napakpakadaan ti itatakder ni Ma’am Joelyn iti abay ti lamisaanko a pangdumdumogak iti netbukko. Huwebes idi a bakantek iti maikadua a period iti malem. Duakami la a nabati iti opisinami. Adda klase dagiti kaduami. Nakiseminar ken adda rinantada iti Division dagiti dadduma.
Diak nakasungbat a dagus ta nabaludak ketdin iti nasam-it nga isemna. Ti panagkulibagtong ti rikna, adda manen a simmangbay. Namrayak lattan nga iniseman.
“Ilokano met dayta, sir…” intudona ti iskrin ti netbukko.
“A, e… wen!” kinunak. “Ilepleppasko man daytoy entry-k a sarita.”
“Sarita?” ad-addan a rimmimat dagiti matana. Ginuyodna ti monoblock a tugaw ni Ma’am Lanie ket inabaynak.
Nagadiwara ti banglona ket kasla agtatapawak iti ulep iti panagriknak. Amaya!
“Wen, man, ma’am. Ikamakamko ket ngannganin agngudo ti pakisalipak.”
“Mannuratka gayam, sir,” kinunana a bulonna pinalabsan ti adda iti iskrin.
“Agbibisin a mannurat, kunam, ma’am,” inyisemko.
“Maipanggep sa met iti pamilia ti temam, sir?”
“Aglalaok, ma’am. Diak ngarud ammo no pagturongan daytoy sursuratek ta adu met ti sumsumrek ita iti panunotko. Kasla diak masurot ti kayatko a suraten…”
“Alla, basaekto man ngarud ‘ton malpas, sir.”
“Pakaidayawak, a, ma’am, no mayanusmo a basaen. Ken nasayaat man nga agpayso ta sikanto ti umuna a mangkritik.”
“Ni sir met! Para basaak la’ng…”
“Amman, ma’am, urayek ti makunamto. Apagisu ta Literature ti isursurom iti English a nayon a subject-mo.”
“Agpameriendaka pay ngarud, a, tapno ikritikkonto,” impallilitna.
Kunam pay, kasla kasalun-at ti kabbukar a sabong ti dragon fruit ti riknak nga agtatapaw iti dayta a gundaway. Napanak nangala iti inumenmi ken saggaysami a biskuit.
Daydi ti nangrugian ti kinadekketmi ken ni Ma’am Joelyn.
Korni, kunkunak iti nakemko no kasta a makasalawak (iti FB) kadagiti agtutubo nga agkunkuna a maris-rosas ti aglawlawda gapu ken ayat. Ngem napungtil manen dayta a pammatik gapu ken Ma’am Joelyn.
(ADDA TULOYNA)


text:
Richard Stallman
Ni Richard Matthew Stallman (naiyanak idi Marso 16, 1953) ti nangbangon iti tignay para iti nawaya a sopwer, ti gandat a GNU, ti Free Software Foundation, ken ti League for Programming Freedom. Isu ti nangimbento iti kapanunotan a copyleft tapno masaluadan dagiti panggep daytoy a tignay, ken tapno mapagtalinaed daytoy a kapanunotan iti nawaras a panagaramat iti GNU General Public License (Sapasap a Lisensia a Publico a GNU) para iti sopwer. Kas maysa a naisalsalumina a programmer, pinutarna ti adu a sopwer a pakairamanan ti GNU Emacs, GNU C Compiler, ken GNU Debugger. Nangrugi isuna iti Projecto a GNU idi Enero 5 1984. Binangonna ti Free Software Foundation idi Oktubre 1985.
Dagitin agibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Internet Movie Database, panangilasin ti IMDb nm1128476, naala idi Oktubre 14, 2015, Q37312 ti Wikidata


text:
Monarkia
Ti monarkia ket maysa a porma ti gobierno nga iti kinaturay ket pudno wenno bassit a naipatagikua iti agmaymaysa a tao (ti monarko).[1]
Dagiti porma ti monarkia ket adu kadagiti paggiddiatanda babaen ti nakaibatayn ti agpang ti legado nga autonomia a panakatengngel ti panagturay ti monarko, ti pamay-an a panagpili ti monarko, ken kadagiti amin a naisakbayan a naikeddeng a patingga ti kapaut ti panagturayda. No ti maysa a monarko ket awan wenno bassit a pannakaatipa iti estado ken dagiti politikal a banag, daytoy ket makunkuna a kas ti awan patinggana monarkia ken daytoy ket maysa aporma ti autokrasia. Kadagiti kaso a ti diskresion ti monarko ket pormal a napatinggaan (kadawyan tatta nga aldaw) dagitoy ket makunkuna a kas dagiti batay-linteg a monarkia. Kadagiti tawidan a monarkia, ti opisina ket naipaspasa babaen ti pannakatawid iti kaunegan ti grupo ti pamilia, ngem dagiti napilpili a monarkia ket napilpili babaen ti sistema panagbutos. Iti naipakasaritaan dagitoy a sistema ket kadawyanda a naitiptipon ti, pormal wenno saan apormal. (Kas pagarigan, kadagiti nabutbutosan a monarkia dagiti laeng adda ti naisangsangayan a puli ti naikedkeddeng a mabalin a mapili, ngem dagiti tinawtawid a monarkia ket addaanda iti legado a kammasapulan a maipanggep ti relihion, edad, henero, kapasidad ti isip, ken dagiti dadduma pay a banag a mangtignay a kas ti de facto a panagbutbutos ken ti panagpartuat kadagiti kasasaad dagiti makibinninglay a mangtunton a ti pannakaiyanaup ti linteg ket suheto ti epektibo a pannakapili.) Iti kanungpalan, adda dagiti banag a ti panagpaso ti turay ti monarkia ket agasmang a naibatay iti kalendario wenno dagiti naisangsangayan a nagun-odan a gangandat (kas pagarigan ti panagpawil ti panagraut.) Ti pagbanagan ti pannkaisaritaan ken heograpiko a paggiddiatan iti paraigid dagitoy tallo a wasay ket ti panagpartuat ti adu ti pagdumadumaanna nga estruktura ken dagiti tawidan a mangipalpalawag ti “monarkia.”
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Stuart Berg Flexner ken Leonore Crary Hauck, mamannurat, Random House Unabridged Dictionary, Maika-2 Ed., Random House, New York (1993)
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti inadaw a sasao a mainaig iti Monarkia iti Wikiquote (iti Ingles)
Midia a mainaig iti Monarkia iti Wikimedia Commons


text:
Apganistan
Nagsasabtan: 33°N 65°E / 33°N 65°E
Ti Apganistan i/æfˈɡænɨstæn/ (Persiano/Pashto: افغانستان, Afġānistān), ket opisial nga Islamiko a Republibka iti Apganistan, ket maysa a napalikmutan ti daga a naturay nga estado a mabirukan iti tengnga ti Asia, naibuklan daytoy ti Abagatan nga Asia, Tengnga nga Asia, ken ti Tengnga a Daya. Nakarkulo nga addaan ti populasion ti agarup a 29 a riwriw, addaan ti kalawa a 647,500 km2 (250,001 sq mi), nga isu daytoy ti maika-42 a kaaduan ti bilang populasion ken ti maika-41 a kadakkelan a pagilian iti lubong. Nabeddengan babaen ti Pakistan iti abagatan a daya, Iran iti laud, Turkmenistan, Uzbekistan ken Tajikistan iti amianan, ken China iti adayo nga amianan a daya.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Chapter 2. The Society and Its Environment" (PDF). Pangadalan ti Pagilian nga Apganistán. Illinois Institute of Technology. pp. 105–06. Naala idi Oktubre 12, 2010.
- ^ a b c d "Apganistán". Internasional aPondo ti Panguartaan. Naala idi Oktubre 8, 2011.
- ^ "Gini Index". World Bank. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2014-05-11. Naala idi 2 Marso 2011.
- ^ "2014 Human Development Report Summary" (PDF). United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. Naala idi 27 Hulio 2014.
- Apganistan
- Dagiti pagilian ti Tengnga nga Asia
- Irani a Banak
- Dagiti Islamiko a republika
- Dagiti Islamiko nga estado
- Dagiti naserraan ti daga a pagilian
- Dagiti kabassitan a naparang-ay a pagilian
- Dagiti estado a kameng ti Organisasion ti Islamiko a Pagtitinnulongan
- Dagiti estado a kameng ti Gunglo ti Abagatan nga Asia para iti Rehional a Pagtitinnulongan
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian
- Dagiti pagilian ti Tengnga a Daya
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Persiano
- Dagiti republika
- Dagiti pagilian ti Abagatan nga Asia
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1709
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1747


text:
Tudo
Ti tudo ket likido a danum iti porma dagiti tedted ken nakondensado manipud ti atmosperiko a alibungubong ti danum ken intokuan ket maitudo, daytoy ket no madagsenan unayen nga agtinnag babaen ti grabidad. Ti tudo ket maysa a nangruna a komponente ti siklo ti danum ken akin-rebbeng para iti anagdeposito ti kaaduan a nasadiwa a danum iti Daga. Daytoy ket mangited kadagiti nasayaat a kasasaad para kadagiti adu a kita ti ekosistema, ken ti pay danum para kadagiti hidroelektriko a pagtaudan ti kuriente ken panagsibog ti apit.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti inadaw a sasao a mainaig iti Tudo iti Wikiquote (iti Ingles)
- Midia a mainaig iti Tudo iti Wikimedia Commons
- Ania kada dagiti ulep, ken apay nga agtudo?
- Artikulo ti BBC iti pataud ti tudo iti arinunos ti lawas
- [http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/3893671.stm Artikulo ti BBC iti panagaramid ti tudo
- Artikulo ti BBC itimatematika iti panagtaray iti tudo


text:
1989
Ti 1989 ket maysa a kadawyan a tawen a nangrugi iti aldaw a Domingo iti kalendario a Gregoriano.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Enero 25 – Yasmien Kurdi, artista manipud idiay Filipinas
- Pebrero 21 – Corbin Bleu, maysa a kumakanta manipud idiay Estados Unidos
- Marso 7 – Gerald Anderson, maysa nga artista manipud idiay Filipinas
- Hulio 7 – Kim Bum, aktor, kumakanta, ken modelo manipud idiay Abagatan a Korea
- Oktubre 1 – Brie Larson, Amerikana nga aktres
- Nobiembre 15 – Jonalyn Viray, maysa a kumakanta manipud idiay probinsia ti Rizal, Filipinas
- Disiembre 26 – Jennica Garcia, ket maysa nga artista ti GMA Network
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Enero 23 – Salvador Dali, maysa a kapategan a pintor iti maika-20 a siglo (naipasngay 1904)
- Hulio 11 – Laurence Olivier, Ingles nga aktor iti pelikula ken entablado ken direktor (naipasngay 1907)
- Septiembre 28 – Ferdinand Marcos, maika-10 a Presidente ti Filipinas (naipasngay 1917)
- Oktubre 6 – Bette Davis, Amerikana nga aktres (naipasngay 1908)
- Disiembre 1 – Alvin Ailey, Amerikano a koreograpo (naipasngay 1931)
- Disiembre 22 – Samuel Beckett, Irlandes a mannurat (naipasngay 1906)


text:
Propaganda
Ti propaganda ket maysa a porma ti pannakisarita a maigandat iti panag-impluensia ti wagas ti maysa a komunidad para iti kaso wenno puesto babaen ti panagpresenta laeng ti maysa a bangir ti argumento. Ti propaganda ket kadawyan a naululit ken naiwarwaras kadagiti nadumaduma a kita ti midia tapno makapartuat ti napili a resulta kadagiti wagas ti agbybuya.
A maigiddiat ti saan a agpilpili ti bangir a panagited ti pakaammo, ti propaganda, iti pannakaiyunaanna a kapanunotan, ket agirepresenta ti pakaammo a kangrunaan a mangimpluensia ti maysa nga agbuybuya. Ti propaganda ket kadawyan a mangitited kadagiti kinapudno a napilpili (isu a mabalin a agululbod babaen ti panangikkat) tapno paregtaenna ti naisangsangayan a sintesis, wenno agususar kadagiti nakargaan a mensahe tapno agpataud ti nariknaan ngem ti naikeddengan a panagsungbat iti pakaaammo a nairepresenta . Ti kinaykayat a resulta ket ti panagbalbaliw ti wagas iti suheto kadagiti puntaan nga agbuybuya tapno mapaadu ti politiko nga ahenda. Ti propaganda ket mabalin a mausar a kas maysa a porma ti politiko a pannakigubat.
Bayat a ti termino a propaganda ket napaneknekan a nakaala ti napigsa a pannkaibaga babaen ti pannakaigimongna kadagiti kaaduan a bukodna a manipulatibo ken patriotera a kas pagarigan ti (a kas ti Nazi a Propaganda a nausar a mangpaneknek ti Holokausto), ti propaganda iti kasisigud a kapanunutan id ket agmangngamangnga, ken mabalin a mangitudo kadagiti panag-usar idi a sapasap nga awan ti kababalinna wenno saan a makapadakes, a kas ti publiko a rekomendasion ti salun-at, dagiti senial a nga agpagparegta kadagiti umili a makibinglay iti maysa a senso wenno panagbutos, wenno dagiti mensahe nga agpagparegta kadagiti tao nga agireprta kadagiti krima kadagiti mangipatpatungpal ti linteg, ken dagiti daddum apay.
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Propaganda iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig iti Propaganda iti Wikiquote (iti Ingles)


text:
Cape Town
Ti Siudad iti Cape Town (Ilokano: Siudad iti Rawis nga Ili) (Aprikaans: Kaapstad; Xhosa: iKapa) ket isu iti maikadua a kaaduan ti populasion a siudad idiay Abagatan nga Aprika. Isu iti kapitolio ti probinsia ti Lumaud a Rawis. Ditoy iti pakaaramidan ken pakabuklan iti amin a paglintegan ita isu iti nakabatayan iti Parliamentario iti Abagatan nga Aprika ken dadduma pay nga op-opisina iti gobierno. Nalatak iti Cape Town gapu iti kinapintas iti katutubona kas iti sabanganna, dagiti agsasabali nga sabsabong idiay nakaparikos a banbantay, iti Bantay Lamisaan ken iti Punto Rawis. Iti Cape Town ket isu iti natan-okan a papanan dagiti turista iti buo nga nga Aprika.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Pollack, Martin (31 May 2006). "Achmat Ebrahim is the new city manager of Cape Town". City of Cape Town Metropolitan Municipality. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 16 April 2007. Naala idi 25 Marso 2007.
- ^ a b c d "Main Place Cape Town". Census 2011.
- ^ "City of Cape Town". Naala idi 19 Pebrero 2016.
- ^ "Regional Development Profile: City of Cape Town" (PDF). Western Cape Government. 2013. p. 25. Naala idi 18 Nobiembre 2014.
- ^ a b "Global city GDP 2011". Brookings Institution. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 4 Hunio 2013. Naala idi 18 Nbiembre 2014. Kitaen dagiti pateg ti petsa iti:
|access-date=(tulong)
- Dagiti artikulo nga aglaon kadagiti akinruar a silpo ti pagsasao nga Aprikaans
- Dagiti artikulo nga aglaon kadagiti akinruar a silpo ti pagsasao a Xhosa
- Cape Town
- Dagiti kapitolio ti probinsia idiay Abagatan nga Aprika
- Dagiti matagtagitao nga aplaya a lugar idiay Abagatan nga Aprika
- Dagiti matagtagitao a lugar a nabangon idi 1652
- Dagiti kapitolio idiay Aprika
- Dagiti puerto a siudad idiay Abagatan nga Aprika
- Dagiti matagtagitao a lugar idiay Siudad ti Cape Town


text:
Beirut
Ti Beirut (Arabiko: بيروت Bayrūt; Hebreo: בְּאֵרוֹת Be'erot; Hebreo: ביירות Beirut; Latin: Berytus; Pranses: Beyrouth; Turko: Beyrut; Armenio: Պէյրութ Beyrut[2]) ket ti kapitolio a siudad ti Lebanon. Awan ti kaudian a senso a naaramid ngem dagiti karkulo idi 2007 ket sumakop iti saan a basbassit ngem 1 a riwriw agingga iti basbaasit ngem 2 a riwriw a kas parte ti Kalatakan a Beirut. Mabirukan iti peninsula iti pagtengngaan a punto ti aplaya ti Mediteraneo ti Lebanon, ti Beirut ket isu ti kadakkelan a puerto tibaybay ti pagilian.
Ti immuna a pannakaibaga iti daytoy a metropolis ket mabirukan kadagiti letra ti Tell el Amarna ti taga-ugma nga Ehipto a napetsado manipud idi maika-15 a siglo BC. Ti siudad ket nagtultuloyen a natagtagitao manipud idin. Ti Karayan Beirut ket agayos iti abagatan nga agpaamianan iti akindaya nga igid ti siudad.
Ti Beirut ket isu ti tugaw ti gobierno ti Lebanon ken nagruna daytoy iti ekonomia ti lebanon, ken adu met dagiti banko ken dagiti korporasion a naikuartel iti Distrito Sentral, Kalsada Hamra, Rue Verdun ken Ashrafieh. Kalpasan ti nakadadael a Sibil a Gubat ti Lebanon, ti dulon ti kultura ti Beirut nakaro a napabaro.[3][4]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ UNdata | record view | City population by sex, city and city type. Data.un.org (23 Hulio 2012). Naala idi 18 Disiembre 2012.
- ^ Պէյրութ Ti Peyrut ket adda iti Akinlaud nga Armenio nga insasao babaen dagiti Armenio iti Lebanon. Iti Akindaya nga Armenio, ti karuay nga inus-usar idiay Armenia, ti nagan ti siudad ket Բեյրութ Beyrut.
- ^ Reconstruction of Beirut, Macalester College
- ^ Beirut: Between Memory And Desire, Worldview
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Beirut iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Beirut manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)
- Tarabay iti Siudad ti Beirut
- Wikimedia Atlas iti Lebanon
- Kitaen ti Beirut iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (iti Ingles)


text:
Distance
distance calculator for the cities begins with nak in bd.
Nak Krang Tahsilda, Naka Gadarghat, Nakachini, Nakagaon, Nakai, Nakail, Nakail, Nakait, Nakalia, Nakanda, Nakanda, Nakati Bhanga, Nakbaria, Nakh Khali, Nakhadana, Nakhair, Nakhapara, Nakharpara, Nakhenda, Nakhla, Nakhyaungcharipara, Nakibbari, Nakijani, Nakimerkandi, Nakipur, Nakkata, Nakkato Kumargari, Nakla, Nakla, Nakla, Nakna, Nakoil, Nakol, Nakol, Nakpatipara, Nakpur, Nakradigh, Nakraipara, Naksa, Naksi, Nakta, Naktara, Naktipara, Nakucha, Nakucha, Nakulbaria, Nakurgachhi, Nakuria, Nakuriahati,
ADS


text:
Industrial a Rebolusion
Ti Industrial a Rebolusion ket isu idi ti nagdaliasatan dagiti proseso ti panagpataud a napasamak idi paset ti panawen manipud idi 1760 agnggana idi baetan ti 1820 ken 1840. Daytoy a panagdaliasat ket mangiraman a naggapuan manipud kadagiti pamay-an a panagpataud babaen ti ima a napan kadagiti makina, ti baro a panagpataud babaen ti kimiko ken ken dagiti proseso ti panagpataud ti landok, ket nangpasayaat ti bileg ti danum, ti panagpaadu ti panag-usar iti pison a bileg ken ti panagparang-ay kadagiti [ramit a makina]]. Ti panagdaliasat ket mangiraman pay ti panagbalbaliw manipud iti tarikayo ken dagiti dadduma a bio-sungrod iti karbon. Ti Industrial a Rebolusion ket nangrugi idiay Gran Britania ken iti kaunegan ti bassit laeng a dekada, daytoy ket naiwarwaras idiay Lumaud a Europa ken idiay Estados Unidos.
Ti Industrial a Rebolusion ken nangmarka puntos s nagsikkuan iti pakasaritaan; gangani amin nga aspeto ti inaldaw a panabiag ket naimpluensiaan idi kadagiti nadumaduma a waya. A naipangpangruna ti natimbeng a matgedan ken ti populasion ket nangrugi a nangipakpakita ti di pay nakitkita a natalinaay nga idadakkel. Kadagiti balikas ti nagunggunaan ti Premio Nobel a ni Robert E. Lucas, Jr., "Para iti kaunaan iti pakasaritaan, dagiti kasasaad ti panagbiag iti masa ti ordinario a tattao ket mapmapanen iti natalinaay nga idadakkel ... Awan pay ti asideg a kastoy a panagkukua a naibagbaga babaen dagiti klasiko nga ekonomista, uray ti teoretiko a posibilidad."[2]
Ti paset ti panawen a nasakupan babaen ti Industrial a Rebolusion ket aggigiddiat kadagiti nadumaduma a historiador. Ni Eric Hobsbawm ket nagtengtengngel a daytoy ket 'nangrugi' idiay Britania idi tawtawen ti 1780 ken saan a napno a narna aginggana idi tawtawen ti 1830s weno tawtawen ti 1840,[3] bayat a ni T. S. Ashton ket nagtengtengngel a daytoy ket napasamak idi baetan ti 1760 ken 1830.[4]
Adda dagiti historiador ti maika-20 a siglo a kas ni John Clapham ken ni Nicholas Crafts ket nakisinnuppiat a dagiti proseso iti ekonomiko ken ti sosial a panagbalbaliw ket nagin-inut a nangrugi ken ti termino a rebolusion ket saan a husto. Daytoy ket suheto pay laeng a suppiatan kadagiti historiador.[5][6] Ti GDP ti tunggal maysa atao ket nawatiwat a natalinaay sakbay ti Industrial a Rebolusion ken ti irurumsua ti moderno a kapitalista nga ekonomia.[7] Ti Industrial a Rebolusion ket nangirugi ti panawen iti ekonomiko nga idadakkel ti tunggal maysa a tao kadagiti kapitalista nga ekonomia.[8] Dagiti historiador ti ekonomia ket nakitunosda a ti pannakagteng ti Industrial a Rebolusion ket isu ti kangrunaan a pasamak iti pakasaritaan ti nagtagitaon manipud kadagiti panagpaammo ti ayup ken mulnula.[9]
Ti Immuna nga Industrial a Rebolusion ket nagbalin iti Maikadua nga Industrial a Rebolusion kadagiti nagdaliasatan a a tawen a baetan ti 1840 ken 1870, idi ti teknolohiko ken ekonomiko a panagparang-ay ket pimmardas gapu ti kadda ti immad-adu a panagampon kadagiti napataray ti pison a bangka, dagiti bapor ken dagiti perokaril, ti adu a gatad a panagpataud kadagiti ramit a makina ket ti immad-adu a panagusar kadagiti napataray ti pison a paktoria.[10][11]
Dagiti linaon
Etimolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti kasapaan a panagusar ti termino nga "Industrial a Rebolusion" ket mabalin a ti surat idi Hulio 6, 1799 babaen ti Pranses a naibaon a ni Louis-Guillaume Otto, a nagirangrangarang a ti Pransia ket simreken iti lumba ti industrialisado.[12] Iti librona idi 1976 Nagruna a balbaikas: Ti Bokabulario ti Kultura ken Kagimongan, ni Raymond Williams ket nangibagbaga iti iseserrek para iti "Industria": "Ti kapanunotan iti baro a sosial nga urnos a naibatay kadagiti nagruna a panagbalbaliw ti industria ket nalawag idi kenni Southey ken ni Owen, idi nagbaetan ti 1811 ken 1818, ken nasapsapa a nalawag met idi kenni Blake kadagiti kasapaan a tawtawen ti 1790s ken ni Wordsworth iti sikko ti maika-19 a siglo." Ti termino nga Industrial a Rebolusion ket naipakat iti teknolohiko a panagbalbaliw ken kanknayonen a kadawyan babaen ti naladaw a tawtawen ti 1830, a kas ti panangipalplawag ni Jérôme-Adolphe Blanqui idi 1837 iti la révolution industrielle.[13] Ni Friedrich Engels iti Ti Kasasaad ti Agtrabtrabaho a Klase idiay Inglatera idi 1844 ket nangibagbaga iti "maysa nga industrial a rebolusion, ti rebolusion nga iti isu met laeng a panawen a nanngibalbaliw ti napno a sibil a kagimongan". Nupay kasta, urayno ni Engels ket nangisurat idi tawtawen ti 1840, ti librona ket saan a naipatarus iti Inggles aginggana idi naladaw a maika-19 a siglo, ken ti panangiyebkasna ket saan a simrek iti inaldaw a panangisao aginggana idin. Ti pammadayaw iti pannakaidayeg ti termino ket naited kenni Arnold Toynbee, a dagiti lekturana a naited idi 1881 ket nangited ti naisalaysayan a pannkalagip iti daytoy.[14]
Dagiti kangrunaan a panagrang-ay ti teknolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Nangruna a panagrang-ay ti teknolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti panagpatingga ti Industrial a Rebolusion ket asideg a naisilpo iti bassit a bilang dagiti panagbabaro,[15] a nangrugi idi maikadua a gudua ti maika-18 a siglo. Babaen ti tawtawen ti 1830 dagiti sumaganad ket naaramiden a pannakagun-od kadagiti nangruna a teknolohia:
- Ab-abel – Dagiti mekaniko a pannibbian ti kapas a pinaadar babaen ti alibungabong wenno danum ket immadu ti pinataud ti agtrabtrabaho babaen ti paktor iti agarup a 1000. Ti nabilegan a pagablan ket nangpaadu ti pinataud ti agtrabtrabaho babaen ti paktor iti surok a 40.[16] Ti laddit ti kapas ket nagpaadu ti produktibidad wenno panagikkat ti bukel manipud iti kapas babaen ti paktor iti 50. Dagiti dakkel a pannakagun-od iti produktibidad ket napasamak pay iti pannibi ken panagabel iti lana ken lienso, ngem saan dagitoy a nalatlatak ngem ti kapas.
- Alibungabong a bileg – Ti kasayaat dagiti alibungabong a makina ket immadu isunga nagusarda ti nagbaetan ti maysa a panglima ken maysa a pangsangapulo a kaadu iti sungrod. Ti pannaka-ampon dagiti natalinaay nga alibungabong a makina iti agtaytayyek a panaggunay ket nakaaramid kadagitoy a nasayaat iti industrial a panag-usar. Ti nangato a presion a makina ket addaan ti nangato a bileg iti pannakaibagi ti kadagsen, a nakaaramid iti daytoy a nasayaat para iti transportasion. Ti alibungabong a bileg ket napan iti napardas a panagpadakkel kalpasan idi 1800.
- Panagaramid ti landok – Ti panangisukat ti coke para iti unging ket kaaduan a nagipababab ti ngina ti sungrod kadagiti nadumaduma akita ti panagpataud ti landok.[17] Ti panagusar ti coke ket nangpalubos pay kadagiti daddadakkel a pugon,[18][19] a nagbanagan kadagiti ekonomia ti gantingan. Ti panagpuyot a silindro ti napundision alandok ket immuna idi a nausar idi 1760. Kanungpalan daytoy a napasayaat babaen ti pannakapartuat daytoy nga agtignay iti mamindua, a nangpalubos kadagiti nangatngato a temperatura ti pugon. Ti proseso ti panaglugnak ket nangpataud ti estriktural a grado ti landok iti ab-ababa a ngina ngem dagiti dati a proseso.[20] Ti agtultulatid a molino ket mamin sangapulo ket lima a naparpardas idi ngem ti panagmartilio ti napanday a landok.[20] Ti napudot a pugso (1829) ket kaaduan a nangpaadu ti panaginut ti sungrod iti panagpataud ti landok kadagiti simmaruno a dekada.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Ladawan ti pison a makina ni Watt : a mabirukan idiay sala iti Superior a Teknikal nga Eskuela dagiti Industrial nga Inhenniero iti UPM (Madrid)
- ^ Lucas, Robert E., Jr. (2002). Dagiti Lektura iti Idadakkel ti Ekonomia. Cambridge: Unibersidad ti Harvard a Pagmalditan. pp. 109–10. ISBN 978-0-674-01601-9.
- ^ Eric Hobsbawm, Ti Panawen ti Rebolusion: Europa 1789–1848, Weidenfeld & Nicolson Ltd. ISBN 0-349-10484-0
- ^ Joseph E Inikori. Dagiti Aprikano ken ti Industrial a Rebolusion idiay Inglatera, Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan. ISBN 0-521-01079-9 Basaem
- ^ Berg, Maxine; Hudson, Pat (1992). "Panagpasayaat ti Industrial a Rebolusio". Ti Panagrepaso ti Pakasaritaan ti Ekonomia. Ti Panagrepaso ti Pakasaritaan ti Ekonomia, Tomo 45, Blng. 1. 45 (1): 24–50. JSTOR 2598327. doi:10.2307/2598327.
- ^ Panagpasayaat ti Industrial a Rebolusion babaen ni Julie Lorenzen, Unibersidad ti Sentral Michigan. Naal idi Nobiembre 2006.
- ^ Lucas, Jr., Robert (2003). "Ti Industrial a Rebolutsion". Banko ti Pederal a Reserba ti Minneapolis. Naala idi 2007-11-14.
nalawag daytoy nga aginggan idi 1800 wenno mabalin nga idi 1750, awan pay ti kagimongan a nakasanay ti natalinaay nga idadakkel iti matgedan ti tungngal maysa a tao. (Ti idadakkel ti populasion idi maika-18 a siglo ket natimbengan pay timaysa apagkatlo iti 1 a porsiento, a kapadpada ti idadakkel ti panagpataud.) Isu daytoy ti agarup nga aginggan idi dua a siglo , dagiti matgedan ti tunggal maysa a tao kadagiti amin a kagimongan ket nagsarden iti agarup a $400 aginggana ti $800 iti tunggal maysa atawen.
- ^ Lucas, Robert (2003). "Ti Industrial a Rebolusion Napalabas ken Masakbayan".
[ikeddeng] dagiti gatad a tinawen nga idadakkel iti 2.4 a pirsiento para kadagiti immuna a 60 a tawtawen iti maika-20 a siglo, iti 1 a porsiento para iti intero a maika-19 a siglo, iti maysa a pagkatlo iti 1 a porsiento para iti maika-18 a siglo
- ^ McCloskey, Deidre (2004). "Panagrepaso ti Ekonomiko a Pakasaritaan ti Cambridge iti Moderno a Britania (inurnos babaen ni Roderick Floud ken ni Paul Johnson), Times Higher Education Supplement, 15 Enero 2004".
- ^ Taylor, George Rogers. Ti Rebolusion ti Pagluganan, 1815–1860. ISBN 978-0-87332-101-3. Awan ti nagan a naited iti dagitoy a tawen ti panagdalisat. Ti "Rebolusion ti Pagluganan" ket nangrugi kadagiti napasayaat a kalsada iti naladaw a maika-18 a siglo.
- ^ Hunter & year-1985
- ^ Crouzet, François; Mikuláš, Teich; Porter, Roy (1996). "France". The industrial revolution in national context: Europe and the USA. Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan. p. 45. ISBN 978-0-521-40940-7. LCCN 95025377.
- ^ BLANQUI Jérôme-Adolphe, Histoire de l'économie politique en Europe depuis les anciens jusqu'à nos jours, 1837, ISBN 978-0-543-94762-8
- ^ Hudson, Pat (1992). The Industrial Revolution. Londres: Edward Arnold. p. 11. ISBN 978-0-7131-6531-9.
- ^ Bond, Eric; Gingerich, Sheena; Archer-Antonsen, Oliver; Purcell, Liam; Macklem, Elizabeth (17 Pebrero 2003). "The Industrial a Revolution – Innovations". Industrialrevolution.sea.ca. Naala idi 2011-01-30.
- ^ Ayres & year-1989, pp. 17
- ^ Landes & year-1969, pp. 89–93
- ^ Landes & year-1969, pp. 218
- ^ Rosen, William (2012). Ti Kabilegan a Kapanunotan iti Lubong : Ti Sarita ti Alibungabong, Industria ken Inbension. Unibersidad ti Chicago a Pagmalditan. p. 149. ISBN 978-0-226-72634-2.
- ^ a b Landes & year-1969, pp. 91
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Industrial a Rebolusion iti Wikimedia Commons
- Kitaen ti Industrial a Rebolusion iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (iti Ingles)


text:
Iliada
Ti Iliada (sagpaminsan pay a makunkuna a kas ti Kanta iti Ilion wenno Kanta iti Ilium) ket maysa a taga-ugma a Griego nga epiko a daniw dagiti daktiliko heksametro, daytoy ket tinawtawid a naipammadayaw kenni Homer. Daytoy ket naidisso idi lasud ti Gabat ti Troya, ti sangapulo a tawen a sillong iti siudad tithe ten-year siege Troy (Ilium) babaen dagiti sangkatipunan nga estado ti Gresia, daytoy ket mangibagbaga kadagiti gubatan ken dagiti pasamak kadagiti las-ud ti lawas a panagririri a baetan ni Ari Agamemnon ken ti mannakigubat a ni Achilles.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Budimir, Milan (1940). Iti Iliada ken ti Mannaniwna.
- Mueller, Martin (1984). Ti Iliada. Londres: Allen & Unwin. ISBN 0-04-800027-2.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Edwards, Mark W.; Kirk, Geoffrey Stephen; et al. (dagiti mannurat), Ti Iliada: Maysa a komentario: Tomo 5, Liblibro 17–20, Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan, 1993
- West, Martin L., Dagiti panagadal iti testo ken transmison iti Iliada, München : K.G. Saur, 2001. ISBN 3-598-73005-5
Dagiti silpo ti rura[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Immuna nga edision ti Iliada idi 1775 babaen ni John Flaxman iti Wikimedia Commons


text:
Metabolismo
Ti metabolismo (manipud ti Griego: uetaBoλή metabolē, "panagbaliw" wenno Griego: uetaBoλισuός metabolismos, "iparuar") ket isu ti agasmang ti kimika a panagbalbaliw ti panagsustansia iti biag kadagiti kaunegan dagiti selula dagiti sibibiag nga organismo. Dagitoy a nkatalisado a reaksion ti ensima ket mangpalubos idadakkel ken panagpataud, mangtalinaay kadagiti estrukturada, ken mangsunbat kadagiti enbiromentoda. Ti balikas a metabolismo ket mabalin pay a mangitudo kadagiti amina a reaksion ti kimika a rumsua kadagiti sibibiag nga organismo, a mairaman ti panagkalpa ken ti panagipan kadagiti sustansia idiay ken dagiti baetan ti selula, nga iti daytoy a kaso ket dagiti reaksion kadagiti kaunegan ti selula ket tinawtawagan iti intermediario a metabolismo wenno napakatengngaan a metabolismo.