c: text/html

text:
Pugo, La Union
Ti Pugo ket maysa a maikalima a klase nga ili iti probinsia ti La Union iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Pugo ket nabingbingay iti 14 a barbaranggay.[2]
- Ambalite
- Ambangonan
- Cares
- Cuenca
- Duplas
- Maoasoas Norte
- Maoasoas Sur
- Palina
- Poblacion Daya
- San Luis
- Saytan
- Tavora Daya
- Tavora Proper
- Poblacion Laud
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti La Union". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 7 Hulio 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti La Union". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 3 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Immuna a naaramid ti Holy Mass iti Cabugao Catholic Church sa naaramid ti Girl Scout Ceremony iti Complex. Indauluan ti Salomague Girl Scout ti kararag, Colors iti Cabugao National High School Senior Scouts, Panunumpa sa Katapatan ng Watawat ti Arnap Girl Scout, Re-dedication to the GS Promise and Law ti CSCS Girl Scout, Star Scout Promise ti Namruangan Star Scout, Star Scout Law ti Salapasap Star Scout ken Twinkler Promise and Law ti Reppa-ac Twinkler.
Iti panagmensahe ni Mrs. Helen V. Siruno, District Commissioner, dinakamatna ti pateg ti Tema: “Stop the Violence, Speak Girls’ Rights”. Kimmablaaw ken pinagyamananna ti anep dagiti GSP Leaders, scout ken nagannak itoy a selebrasion ti Distrito ken kangrunaan ti patinayon a pannakitaripnong ti Ama ti Ili a ni Mayor Ediboy ken SB Member Vicky S. Serna kadagiti aktibidades ti DepEd District.
Naisaruno dagiti Cheers and Yells by School babaen ti panangiwardas ni Mrs. Digna Talusig, District Field Adviser. Naisaruno ti ESCODA CEREMONY babaen ti panagidatonda ti sabong iti sakaanan ti ladawan ni Josefa Llanes Escoda babaen ti panangimaton da Mrs. Melvi Sajonia ken Mrs. Estrellita Siruno, GS Trainers, In-Charge.
Nagmensahe ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. Intan-okna ti akem ti babbai a katulongan a mangitag-ay ti disiplina ken timpuyog iti kagimongan. Dinakamatna a modelo iti kabibiag ni Josefa Llanes Escoda a pagtuladan dagiti sektor-kababaihan ti Cabugao. Binigbigna ti di magatadan a regta dagiti ubbing, estudiante, mangisursuro ken nagannak a nangipakita ti tunosda ken tibkerda a mangipaduyakyak ti kaipapanan ti Tema ti selebrasion.
Nagsarita met ni SB Member Vicky S. Serna, GS District Committee Chairman. Agtultuloy a pannakaprotektar ti kalintegan dagiti babbai kas ipasimudaag ti kakastoy nga aktibidad ti anag ti panagsaritana. Pinadayawanna ti naurnos ken agtultuloy ken naballigi a panagselebrarda a babbai iti kanaigna pay nga aktibidad.
Inyam-ammo ni Mrs. Melvi S. Sajonia, GSP Trainer/CSCS Commissioner ti Guest of Honor and Speaker. Linagip ni Miss Glenda Tabula, CPA, dati a Girl Scout, Guest of Honor and Speaker ti pagwadan a padasna a kas Girl Scout idi agad-adal. Kalikagumna met a maitandudo ti karbenganda a babbai para iti pagsayaatan ti kagimongan.
Naaramid ti Girl Scout Presentations ket immuna ti UCCP Twinklers, sa naisaruno ti Zone 4 (Catucdaan ES Girl Scouts), Zone 3 (Pila ES Girl Scouts), Zone 2 (Sabang ES Girl Scouts), Zone 1 (Bungro ES Girl Scouts), Cabugao NHS Senior Scouts, ken Cabugao Institute Senior Scouts.


text:
Kanaig daytoy, maikkan ti Cash Award ti ili ti Cabugao nga agpateg iti One Million Pesos (P1,000,000) babaen iti porma ti proyekto iti naregget a pannakipasetna iti pannakaital-o ti produksion ti irik iti Region 1 iti Tawen 2013.
Segun ken ni Municipal Engineer Crescencio Marcos C. Formoso a maiproyekto daytoy a gunggona ti ili iti pannakapasayaat ti Farm-to-Market Road (FMR) iti Brgy. Bato-Cael-layan Road babaen iti panangaprobar ni Mayor Ediboy.
Iti miting ti Local Development Council (LDC) a nagpartisiparan dagiti pannakabagi ti amin a sektor iti Munisipalidad ti Cabugao idi Marso 12, 2014, imbatad ni Mayor Ediboy a maysa iti pannakasemento ti amin a kalsada ti barangay ti prayoridad a programa ti Gobierno Lokal ket impeksana ti panagyamanna iti DA ken iti agtultuloy a panagtalek dagiti umili iti pannakikaysada iti LGU-Cabugao iti pannakagun-odna daytoy a pammadayaw a mangnayon iti proyekto-impraestruktura a mangpanam-ay ti panagdaliasat dagiti umili nangruna kadagiti agindeg kadagiti barangay. # (Web In-Action)


text:
Nakasurat kadi iti Biblia nga saanen nga mapukaw ti pannakaisalakan iti agnanayon?
Saludsod: Nakasurat kadi iti Biblia nga saanen nga mapukaw ti pannakaisalakan iti agnanayon?
Sungbat: Idi inawat ti maysa a tao ni Cristo kas mangisalakanna ken isu ket inawat ti Dios, isu ket inikkan ti baro a relasyon iti Dios kas anakna nga mangted ti kasiguraduan nga isu ket naisalakan ken saanen a mapukaw ti pannakaisalakanna. Kunkunaen iti Judas 1:24. “Madaydayaw koma ti Dios a mangaywan kadakayo tapno saankayo a matnag. Isu met ti mangidatag kadakayo a sidadalus ken siraragsak iti sangoananna. Iti maymaysa a Dios a Mangisalakan kadatayo babaen ken ni Apotayo a Jesu-Cristo, maited koma ti dayag.” Ti Dios ket mannakabalin ken adda kabaelanna nga annadan dagiti namati tapno saan a mapukaw ti pannakaisalakanda. Daytoy ket adda iti aywan ti Dios, saan a kadatayo, no idatagnatayo iti nadayag a kaaddana. Ti kasiguraduan iti pannakaisalakan ket maigapu iti panangannad kadatayo ti Dios. Saan a datayo ti mangsalsalaknib ken mangan-annad iti bukodtayo a pannakaisalakan.
Impaltiing ni Jesu-Cristo, “Ikkak ida ti biag nga agnanayon, ket pulos a didanto matay. Awan ti makarabsut kadakuada kaniak. Natantan-ok ti inted kaniak ni Amak ngem dagiti isuamin, ket awan ti makarabsut kadakuada iti panangaywan ti Ama” (Juan 10:28-29). Iggemnatayo a nairut ni Jesus ken ti Dios Ama. Siasino ti makabalin nga makapagpasina kadatayo iti nairut nga panangiggem ti Ama ken ti Anak? Kunkunaen kadatayo iti libro iti Taga-Efeso 4:30 nga dagiti namati ket “namarkaanen idi aldaw nga sinnubotnatayo ni Jesus.” No dagiti namati ket awan ti kasiguradduan iti pannakaisalakanda, awan ti kinapudnona ti panangmarka kadatayo idi aldaw nga sinnubbotnatayo kadagiti basbasoltayo, Saan ketdi daytoy pudno laeng idi aldaw nga nagbasoltayo ken saan a panamati. Kunkunaen iti Juan 3:15-16 Ti siasinoman a mamati kenni Jesus ket addaan ti “Biag nga agnanayon.”
No ti maysa a tao ket naikkan ti kari iti biag nga agnanayon, ngem kalpasanna ket imbabawi met laeng kinkuana, saan a makuna daytoy nga “agnanayon.” No ti agnanayon a siguridad iti pannakaisalakan ket saan a pudno, ti kari nga biag nga agnanayon idiay Biblia ket maysa a kina-ulbod ken dakkel a panag-biddut. Ti maysa kadagiti kapigsaan nga pagsusupiatan maipapan iti kasiguraduan ti pannakaisalakan ket masarakan iti Taga-Roma 8:38-39, “Awan duaduak nga awan ti makaisina kadatayo iti ayatna: ti patay man wenno ti biag, dagiti angheles man wenno dagiti sabali a nailangitan nga agturay wenno pannakabalin, ti agdama man wenno ti masakbayan, ti kangatoan a law-ang man wenno ti kaunggan ti daga. Awan a pulos iti sangaparsuaan ti makaisina kadatayo iti ayat ti Dios a kukuatayo gapu ken ni Cristo Jesus nga Apotayo. Ti agnanayon nga pannakaisalakantayo ket inaramid ni Cristo, inkari ti Ama, ken tinimbrean ti Espiritu Santo.
Agsubli iti kasangoan a panid ti Ilocano
Nakasurat kadi iti Biblia nga saanen nga mapukaw ti pannakaisalakan iti agnanayon?


text:
CANDON CITY – Tallo nga aldaw kalpasan ti panaglibasda iti pagbaludan sadiay Baguio City, natiliw ti dua a balud ken maysa a kaduada kalpasan a nabukingda a nangbiktima iti maysa a negosiante ken ti kaduana a nagtsek-in iti maysa a lodge sadiay Barangay Oaig Daya, Candon City idi parbangon ti Disiembre 16.
Inaresto dagiti polis da Benjamin Gazmin Tulepa, 25, awanan asawa, ken ni Benjie Gazmin Tulepa, 18, awanan asawa, agpada a residente iti Lower Brokeside, Baguio City, ken Raymond Palabay Florendo, 18, awanan asawa, ken residente iti Mamat-ing Norte, Naguilian, La Union.
Natiliw ti ub-ubing a Tulepa ken ni Palabay kalpasan a nabukingda a nagtakaw iti San Art Lodge, partikular iti kuarto a nagtsek-inan da Asnor Langco y Ambilao, 24, awanan asawa, negosiante, ken residente iti Brgy. San Antonio ken John Rey Galut, 19, residente iti Brgy. Calaoa-an iti met laeng Candon City.
Mapapati a nakariing ni Langco bayat ti kaadda iti tao a nakaaruat iti asul a t-shirt a nabigbigna idi agangay a ni Palabay.
Nakurimes iti kuarto dagiti biktima ti maysa a brown pouch, dua a selpon, ken P6,300.00.
Naduktalan dagiti polis nga adda standing warrant of arrest maikontra kadagiti agkabsat a Benjie ken Benjamin nga inyisio ni Judge Ivan Kim B. Morales ti Regional Trial Court, Branch 59, Baguio City gapu iti kasoda a robbery. Nakadetene dagiti dua iti pagbaludan ti Station 6, Baguio City Police Office ngem naglibasda idi Disiembre 13.
Napakaammuan ti Station 6, BCPO sa naipaima kadakuada dagiti agkabsat a Tulepa. (Tawid News)


text:
SIUDAD ITI SAN FERNANDO, La Union, May 9 (PIA) — Madama nga agsagsagana ni Marvin Dale Guerrero a makisalip para ti ASEAN Skills Competition (ASC) inton Nobiembe idiay Indonesia.
Ni Guerero ket maysa a tipikal nga Ilocano nga agnanaed diay ili ti San Juan, Ilocos Sur, maysa nga estudyante iti Systems Technology Institute (STI) College iti siudad ti Vigan ken mangal-ala iti kurso a Computer Hardware Servicing. Isuna ti nangabak idi napalabas a Regional Skills Competition (RSC) a naaramid ditoy.
Kuna ti TESDA 1, structured cabling ken software application ti madama nga araramidenna ita tapno makapagensayo a nasayaat ken mapasayaatna ti kinalaingna manipud ti naudi a coachna ti RSC a ni Geraph D. Aragones, maysa a Laboratory Facilitator, Network Administrant ken part-time Instructor ti STI College iti siudad ti Vigan.
Kuna ni Aragones, awan pay met ti problema a nakitana maipanggep ti panagsanay ni Guerrero ta nagaget, nasirib ken napartak a makasuro.
“Ti maited a trabaho kenkuana ket maararamidna met nga agmaymaysa. No saanna a maawatan isuna a mismo ti agsukisuk sakbay a maipakita kaniak. No malpaskonto a makita ti inaramidna, siak met la ti mangmangted ti sungbatna wenno feedback ket baybay-akon a makitana ti nagbiddutanna tapno makaala ti nasayaat a resulta”, kinuna ni Aragones.
Imbaga pay ni Jane Pablico, Supervising Specialist ti TESDA1 a ti basehanda ti panagpili ti makisalisal para ti makisali ti ASC ket diay nangabak idi napalabas a skills competition a naaramid iti nadumduma a lebel manipud ti probinsiya, rehion ken nasyonal idi napalabas a bulan.
Innayon pay ni Pablico a dua koma ti mangibagi ti Rehiyon 1, kas kadagiti sabali a rehiyon, ngem nadisqualify ti kadua ni Gurrero idi napalabas a National Skills Competition.
Dagiti sumaganad a kategorya ti pagsasalisalan dagiti makisali idiay Indonesia: IT Software Application, Information Network Cabling, Web Design, Electrical Installation Technology, Fashion Design, Electronics, Cooking, Mechanical Engineering CAD, Welding, Automotive, Refrigeration, Mechatronics, Beauty and Therapy, Graphic Design, Restaurant Services, ken dadduma pay.
Information Technology Network Cabling ti pakisalian ni Guerrero.
Dagiti pagilian a makisali ti ASC ket ti Singapore, Thailand, Vietnam, Malaysia, Cambodia, Indonesia, Lao PDR, ken Brunei Darussalam.
Datoy a kompetision ket mangted ti dalan kadagiti makisali tapno maipakitada ti paglainganda ken talento, ta ti TESDA ket agtultuloy ti misyonda a makatulong kadagiti programa nga agturong ti dekalidad nga edukasion, para-teknikal ken skills development.
Datoy a kompetisyon ket makatulong pay a makaawis ti interes iti publiko para ti teknikal nga edukasion pang-bokasional ken maipakpakita ti importansia dagiti suporta ti nadumaduma a sektor.
Kuna pay ni TESDA Director-General Joel Villanueva a datoy a kompetision ket mangipakita iti napintas a pannakikadua ti TESDA dagiti stakeholdersda
Kinuna pay ni Guerrero nga itedna ti amin a kabaelanna ti datoy a kompetision, “Uray no mapresure ak ta saan nga nalaka ti trabaho ngem babaen ti nainget a suportayo ken ti Ama Tayo a Namarsua, ammok maaramid ko datoy”, inyebkasna pay. (ANL/EMR-PIA 1 La Union)


text:
Andes
Ti Andes ket isu ti kaatiddogan a kontinental a kabambantayan iti lubong. Daytoy ket maysa nga agtultuloy a kabambantayan iti igid ti aplaya ti Abagatan nga Amerika. Daytoy a kabambantayan ket agarup a 7,000 km (4,300 mi) ti kaatiddogna, agarup a 200 km (120 mi) aginggana ti 700 km (430 mi) a kaakaba (kaakabaan iti nagbaetan ti latitud ti 18° ti abagatan ken 20° ti abagatan), ken ti katimbengan a kangato ti agarup a 4,000 m (13,000 ft). Ti Andes ket gumay-at manipud ti amianan nga agpaabagatan babaen kadagiti pito a pagpagilian ti Abagatan nga Amerika: ti Venezuela, Colombia, Ecuador, Peru, Bolivia, Chile ken Arhentina.
Iti igid ti kaatiddogna, ti Andes ket napisi kadagiti nadumaduma a kabambantayan, a dagitoy ket nailaslasin baaben kadagiti naipakatengngaan a depresion. Ti Andes ket isu ti pakabirukan kadagiti adu a nangato a banak – nga adda kadagitoy ti mangsangsangaili kadagiti nangruna a siudad a kas ti Quito, Bogotá, Arequipa, Medellín, Sucre, ken La Paz. Ti makunkuna a banak Altiplano ket isu ti maikadua a kangatuan a banak kalpasan ti Tibetano a banak.
Ti Andes a kabambantayan ket isu ti kangatuan a kabambantayan ti lubong iti ruar ti Asia. Ti kangatuan a pantok, ket ti Bantay Aconcagua, nga agpangato ti kangatona ti agarup a 6,962 m (22,841 ft) iti ngato ti lessaad ti baybay. Ti pantok ti Chimborazo idiay Andes ti Ecuador ket ad-adayo manipud ti sentro ti Daga ngem ti animan a lokasion iti rabaw ti Daga, gapu ti ekuatorial a baskag a nagbanagan manipud ti panagtayyek ti Daga. Dagiti kangatuan a bulkan iti lubong ket mabirukan idiay Andes, a mairaman ti Ojos del Salado idiay pagbeddengan ti Chile-Arhentina nga agpangato ti 6,893 m (22,615 kadapan). Adda dagiti sumurok a limapulo nga Andino a bulkan ti nga agpangato pay ti 6,000 m (19,685 kadapan).
Dagiti linaon
Nagan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti etimolohia ti balikas nga Andes ket naisuppiatan idin. Ti kangrunaan a konsenso ket naala daytoy manipud ti Quechua a balikas ti anti, a ti kaibuksilanna ket ti "nangato a pantok". Adda dagiti dadduma a namatmati a ti Andes ket nagtaud manipud ti Anti Suyu, maysa kadagiti uppat a rehion ti Inca nga imperio. Urayno kasta daytoy ket mabalin a balikas ti Antisuyo a naala manipud ti panagusar iti Anti a manginagan kadagiti kabambantayan. Dagiti pannakaala manipud ti Espaniol nga andén (iti kapanunotan a panagtalon terasa) ket naisingasing pay idi, ngem daytoy ket naikedkeddeng a saan a husto.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Andes ket mabalin a mabingbingay kadagiti tallo a paset:
- Ti Akin-abagatan nga Andes (abagatan ti Llullaillaco) idiay Arhentina ken Chile;
- Ti Tengnga nga Andes idiay Ecuador, Peru ken Bolivia
- Ti Akin-amianan nga Andes (amianan ti Nudo de Pasto) idiay Venezuela ken Colombia a mangbukel kadagiti tallo nga agaariping a kabambantayan, ti akinlaud, tengnga, ken akindaya a kabambantayan. (Ti kordiliera ti laud, sentral, ken daya).
Idiay akin-amianan a paset ti Andes, ti naiputong a Sierra Nevada de Santa Marta a kabambantayan ket naikedkeddeng a kas paset ti Andes. Ti akindaya a kabambantayan ti Colombia ket is-isu laeng ti gumay-at iti Venezuela.[1] Ti termino a kordilera ket nagtaud manipud ti Espaniol a balikas ti "cuerda", a kayatna a sawen ket "tali". Ti Andes a kabambantayan ket 200 km (124 mi) iti kalawa iti amin a kaatiddogna, malaksid idiay Boliviano a paglap-itan nga idiay ket agarup a 640 kilometro (398 mi) iti kalawa. Dagiti isla ti Olandes a Karibe ti Aruba, Bonaire, ken Curaçao, a naisanglad idiay Baybay Karibe idiay pantar ti Venezuela, a naipagpagarup a nagirepresenta kadagiti nailenned a pantok iti adayo unay nga akin-amianan a baras ti kabambanatayan ti Andes, ngem dagiti agdama a heolohiko a panagadadal ket mangipakpakita a ti kastoy a panagipalpalaka ket saan a mangikeddeng ti narikut a tektoniko a pagbeddengan a baetan ti Abagatan-Amerikano ken dagiti plato ti Karibe.[2]
Heolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Andes ket dagiti Mesosoiko – Tersiario nga oroheniko a barikes dagiti bantay iti igid ti Singsing ti Apuy ti Pasipiko, ti maysa a sona ti bulkaniko nga aktibidad a buklen ti ngarab ti Pasipiko iti Kaamerikaan ken ti pay rehion ti Asia-Pasipiko. Ti Andes dagiti nagbanagan ti pamay-ay a plato a tektonika, a gapuanan babaen ti subduksion iti naintaawan nga ukis ti sirok ti Abagatan nga Amerikano a plato. Ti naipangpangruna a gapuananti ingangatao ti Andes ket ti pannakaipandagan ti akin-laud a ngarab ti Abagatan nga Amerikano a Plato gapu ti subduksion ti Nazca a Palto ken ti Antartika a Plato. Iti daya, ti Andes a kabambantayan ket nabeddengan babaen dagiti nadumaduma a sedimentario a labneng a kas ti Orinoco, Labneng Anasona, Madre de Dios ken ti Gran Chaco a mangisina ti Andes manipud kadagiti taga-ugma a craton idiay akin-daya nga Abagatan nga Amerika. Iti abagatan ti Andes ket makibingbingay ti atiddog a pagbeddengan iti dati a Patagonia Terrane. Iti laud, ti Andes ket agpatingga idiay Taaw Pasipiko, ngem ti Peru-Chile a trinsera ket mabalin nga ikeddeng nga isu daytoy ti akinlaud a patinggana. Manipud ti heograpiko a pakaarngian ti Andes ket naikeddeng nga adda dagiti akinlaud a pagbeddenganna a namarkaan babaen ti lanag dagiti nababa a daga ti aplaya ken ti saan unay a nagubsang a topograpia.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Andes travel map
- ^ "Akin-ngato a manta nga estruktura iti sirok ti plato ti Karibe-Abagatan nga Amerika a pagbeddengan manipud ti rabaw nga allon ti tomograpia" (PDF). WARNAKAN TI HEOPISIKAL PANAGSUKISOK. 114: B01312. Bibcode:2009JGRB..11401312M. doi:10.1029/2007JB005507. Naiyarkibo manipud iti kasisigud (PDF) idi 2010-06-05. Naala idi 2010-11-21.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- John Biggar, Ti Andes: Ti Alagaden para kadagiti Umul-uli, maika-3 nga edision, 2005, ISBN 0-9536087-2-7
- Tui de Roy, Ti Andes: Idi Agtaytayab ti Kondor. 2005, ISBN 1-55407-070-8
- Fjeldså, J., & N. Krabbe (1990). Dagiti Billit ti Nangato nga Andes. Soolihiko a Museo, Unibersidad ti Copenhagen, Copenhagen. ISBN 87-88757-16-1
- Fjeldså, J. & M. Kessler. 1996. Panagkonserba ti biolohiko a dibersidad ti Polylepis a kakaykayoan kadagiti nagato a luglugar idiay Peru ken Bolivia, ti parawad ti mataltalinaay a panagtaripao ti masna a rekurso idiay Andes. NORDECO, Copenhagen.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Andes iti Wikimedia Commons
- Heolohia ti Andes (Unibersidad ti Arizona)
- Klima ken ay-ayup ti Andes
- Dagiti rehion ken mikroklima idiay Andes
- http://www.peaklist.org/WWlists/ultras/southamerica.html Kompleto a listaan dagiti bantay idiay Abagatan nga Amerika nga adda ti prominensia iti basbassit ngem 1,500 m (4,920 ft)


text:
PANNAKAITABON NI NAG-PRESIDENTE FERDINAND E. MARCOS. Nakipamunpon dagiti nangangato nga opisial ti Armado a Puersa ti Pilipinas (ngato), malaksid a naikkan pay iti 21-gun salute kas panangipaayda iti military honors ken ni dati a Presidente Ferdinand E. Marcos idi maitabon iti Libingan ng mga Bayani idi agmatuon ti Nobiembre 18, 2016. Malaksid ken ni Cong. Imelda R. Marcos a nagaruat iti nangisit (kannigid a retrato), nakapuraw amin dagiti anak ni Marcos a pakaibilangan da Ilocos Norte Gov. Imee Marcos, nag-senador Ferdinand Marcos, Jr. ken ni Irene Marcos-Araneta . (Retrato manipud iti Marcos Presidential Center Facebook)
PANNAKAITABON NI NAG-PRESIDENTE FERDINAND E. MARCOS
By Tawid News Team on November 21, 2016 in Banner Photo


text:
Ti kinamanagbaybay-a ti DFA ken OWWA
Adu ti mangibagbaga a nakabunbuntog ti repatration dagitoy a FIlipino. Ta agingga ita awan pay iti 1/10 ti naiyawidda manipud Lebanon. Kurang sa ti laing ti sekretario ti DFA agraman ti OWWA ta datayo laengen a Filipino ti naud-udi sadiay. Dagiti amin a nasion naiyawidda aminen dagiti umilida.
Gagangay laengen dayta a sarita kunatayo. Ta kaano pay nga immalibtak dagitoy adda iti administrasion?
Idi nakasangpet ti umuna a batch dagiti Filipino adda dagitay nairman a naiyawid a biktima ti kinarangas ti amoda. Ket agyamyamanda ta bimtak daytoy a gubat ta naisalakanda iti nadangkok nga ima. Diay maysa ket intarayda pay idiay PGH tapno ipaagasda ngem idi dumteng daytoy a tao sadiay dida kayat nga awaten. Kuarta ti makagapu. Imbag ta simmangpet tay maysa a representante ti OWWA ket piman dita pay laeng a rinuggianda a tinaming.
Maysaak met kadagiti mangpaneknek a kasta a talaga ti trato ti PGH kadagiti pasiente. Idi masikog ti asawak dita a nagpapacheck-up. Ngem gapu ta nagawid (nagbakasion idiay Cagayan) ket nalaktawanna ti check-upna didan inawat idi agpaspasikal. Nagaramidda ketdi ti papeles a pinirmaak tapno awan kano ti basolda no kaspangarigan adda mapasamak a dakes. Pinatransfer dakami iti sabali nga ospital. Ti PGH ket pampubliko nga ospital. Ngem apay a pappapanawen dakami ket adda met pagbayadmi. Maysa a kinbastos ti inaramidda. Imbag laengen ta inawat dakami ti Manila Sanitarium ket naispangay met laeng ti putotko nga sitatalinaay.
Kastoy kadi ti pangtratoda kadagiti OFW nga ipangpangas ni Gloria a baro kano a bannuar ti pagilian. Dagiti OFW a nangispal iti agrakrakaya nga ekonomia iti no manon a rehimen a napalabas. Ti pangal-alanda ti adu a doliar.
Aggaapada pay dita OWWA ta napukawen ti pondo a para kadagiti OFW. Napnapanan ngata a bulsa dagitoy a kuarta. No koma laeng agkutak ti kuarta a kasla manok ket ibagana no sadino ti ayanna. Adu siguro ti agbuteng nga agkusit.
Sayang laeng tay inted ti US a panglaban kano ti korapsion ditoy Filipinas. Sigurado 50% kadayta a gatad ket mapan ti ima dagiti kurakot ket agtinnag nga awan mamaayna.
Saan laeng a dita ti panagtuok ti maysa nga OFW. Ta iti umuna a gandatmo pay laeng ti agballasiw-taaw adu ti pagpasaram. Manipud panangala iti passport, NBI Clearance, Marriage Certificate (no adda asawam) ken dadduma pay a rekusoda a no kitkitam ket panguartaanda laeng.
Iti ruar ti DFA idiay Roxas Boulevard ken Libertad nagadu ti kunkunada a fixer wenno dagitay tattao a manangallilaw. Iturongdaka iti no sadino inton agbalawka awan kuartamon. Dagitoy ket di a kaya a paksiaten dagiti tao ti DFA. No maminsan ditay maliklikan ti agpangaddua ket kuna tayo a taoda met laeng dagitoy. Agpayso ngata?
Adda maysa a kadduak, nangala ti passport sadiay. Idi makadanon iti maudi nga agpang, tay maysa a clerk sadiay Window # 10 pinagsawsaw-anna kano tay am-ammok ta dikan nabatad ti naisurat iti authenticated birth certicate nga innalana idiay census. Basol kadi tay am-ammok? Apay a kasapulanna pay a pagsawsaw-an ket mabalinna met nga ipalawag iti napintas a saritaan. Di kadi ammo dayta a clerk nga ti solsolduenna ket kuarta ti umili? Awan ti karbenganna a pagsawsaw-an tay am-ammok. Urayla napasangit iti bain kano tay am-ammok.
Wen damo pay laeng dayta a panangbaybay-ada dagiti opisiales ta dida ammo a disiplinaen dagiti taoda. Ket agsasarunsonton a didaka tamingen no addakan sadiay ballasiw-taaw. Kakaasi a talaga dagitoy a biktima ti gobierno.


text:
Online a Biblia | BARO A LUBONG A PATARUS TI NASANTUAN A KASURATAN
Kayatmo a basaen daytoy nga artikulo iti %%?
1 Ar-ari 1:1-53
1 Ita ni Ari David lakayen,+ aduanen iti al-aldaw; ket abbonganda iti kawkawes, ngem saan a makarikna iti bara.2 Gapuna kinuna kenkuana dagiti adipenna: “Sumapulda koma iti maysa a babai, maysa a birhen,+ a maipaay iti apok nga ari, ket masapul nga asikasuennanto+ ti ari, tapno agbalin a manangtaripatona;+ ket agiddanto iti saklotmo,+ ket ti apok nga ari pudno unay a makariknanto iti bara.”+3 Ket nagsapulda iti napintas a babai iti intero a teritoria ti Israel, ket kamaudiananna nasarakanda ni Abisag+ a Sunamita+ ket kalpasanna inyegda iti ari.4 Ket ti babai napintas unay;+ ket nagbalin a manangtaripato ti ari ken nagserserbi kenkuana, ket ti met laeng ari saan a nakidenna kenkuana.5 Bayat dayta ni Adonias+ nga anak ni Haggit+ impangatona ti bagina,+ a kunkunana: “Siak agturayak kas ari!”+ Ket nangpaaramid iti karuahe a maipaay kenkuana nga addaan kadagiti kumakabalio ken limapulo a lallaki nga agtartaray iti sanguananna.+6 Ket saan a sinaktan ni amana ti rikriknana iti aniaman a tiempo babaen ti panagkunana: “Apay a kastoy ti inaramidmo?”+ Ket kasta met a nataraki unay ti langana,+ ken impasngay ni inana kalpasan ni Absalom.7 Ket naaddaan kadagiti pannakilangen ken ni Joab nga anak ni Zeruia ken ni Abiatar+ a padi, ket rinugianda ti nangitukon iti tulong kas paspasurot ni Adonias.+8 No maipapan ken ni Sadok+ a padi ken ni Benaias+ nga anak ni Jehoiada ken ni Natan+ a mammadto ken ni Simei+ ken ni Rei ken dagiti nabileg a lallaki+ a kukua ni David, saanda a nakinamin+ ken Adonias.9 Iti kamaudiananna nangangay ni Adonias iti panagisakripisio+ iti karkarnero ken bakbaka ken kadagiti napalukmeg iti asideg ti bato ti Zohelet, nga adda iti sibay ti En-rogel,+ ket inawisna amin a kakabsatna a lallaki nga annak ti ari+ ken amin dagiti tattao ti Juda nga ad-adipen ti ari;10 ket saanna nga inawis ni Natan a mammadto ken ni Benaias ken dagiti nabileg a lallaki ken ni Solomon a kabsatna.11 Ni Natan+ kinunana ita ken Bat-seba,+ ina ni Solomon:+ “Saanmo aya a nangngeg a ni Adonias nga anak ni Haggit+ nagbalinen nga ari, ket saan a pulos ammo dayta ni apotayo a David?12 Gapuna ita umayka, palubosannak, pangngaasim, a sipapasnek a patigmaananka.+ Ket ilisim ti bukodmo a kararua ken ti kararua ti anakmo a Solomon.+13 Inka ket sumrekka a mapan ken Ari David, ket masapul a sawem kenkuana, ‘Saan aya a sika, apok nga ari, ti nangisapata iti adipenmo a babai, a kinunam: “Ni Solomon nga anakmo isu ti agbalinto nga ari a sumaruno kaniak, ket isu ti agtugawto iti tronok”?+ Gapuna apay a ni Adonias nagbalin nga ari?’14 Adtoy! Bayat a makisasaoka pay laeng sadiay iti ari, ngarud siak sumrekakto a sumaruno kenka, ket pudno unay a patalgedakto ti sasaom.”+15 Iti kasta ni Bat-seba simrek a napan iti ari iti makin-uneg+ a siled, ket ti ari lakay unayen,+ ket ni Abisag+ a Sunamita agserserbi idi iti ari.16 Idin ni Bat-seba nagrukob ket inruknoyna+ ti bagina iti ari, a kenkuana kinuna ti ari: “Ania kadi ti kiddawem?”+17 Gapu itoy kinunana kenkuana: “Apok,+ sika ti nangisapata babaen ken Jehova a Diosmo iti adipenmo a babai, ‘Ni Solomon nga anakmo isu ti agbalinto nga ari a sumaruno kaniak, ket isu ti agtugawto iti tronok.’+18 Ket ita, adtoy! ni met laeng Adonias+ nagbalinen nga ari, ket ita saan a pulos ammo dayta ti mismo nga apok nga ari.+19 Gapuna nagisakripisio iti tortoro ken kadagiti napalukmeg ken karkarnero a nakaad-adu unay ket inawisna dagiti amin nga annak ti ari+ ken ni Abiatar+ a padi ken ni Joab+ a panguluen ti buyot; ngem saanna nga inawis ni Solomon nga adipenmo.+20 Ket sika apok nga ari—situturong kenka dagiti mata+ ti intero nga Israel, tapno ibagam kadakuada no siasino ti agtugaw iti trono ti apok nga ari a sumaruno kenkuana.+21 Ket pudno unay a mapasamakto nga apaman a ti apok nga ari makikaidda kadagidi ammana,+ siak ken kasta met ti anakko a Solomon sigurado nga agbalinkamto a makasemsem.”22 Ket, adtoy! bayat a makisasao pay laeng iti ari, simrek a mismo ni Natan a mammadto.+23 Madagdagus nga imbagada iti ari, a kunkunada: “Adtoy ni Natan a mammadto!” Kalpasan dayta isu simrek iti sanguanan ti ari ket inruknoyna ti bagina iti ari a ti rupana dumanon iti daga.+24 Idin kinuna ni Natan: “Apok nga ari, sika kinunam aya, ‘Ni Adonias isu ti agbalinto nga ari a sumaruno kaniak, ket isu ti agtugawto iti tronok’?+25 Ta simmalog ita nga aldaw tapno makaisakripisio+ iti tortoro ken kadagiti napalukmeg ken karkarnero a nakaad-adu unay ken maawisna dagiti amin nga annak ti ari ken dagiti panguluen ti buyot ken ni Abiatar a padi;+ ket sadiay mangmangan ken umin-inumda iti sanguananna ket kunkunaenda, ‘Agbiag koma ni Ari Adonias!’+26 Ngem no maipapan kaniak nga adipenmo, siak ken ni Sadok+ a padi ken ni Benaias+ nga anak ni Jehoiada ken ni Solomon nga adipenmo saanna nga inawis.+27 No naggapu iti apok nga ari ti pannakapasamak daytoy a banag, no kasta saanmo nga impakaammo iti adipenmo+ no siasino ti rumbeng nga agtugaw iti trono ti apok nga ari a sumaruno kenkuana.”28 Ni Ari David simmungbat ita ket kinunana: “Dakayo a lallaki, ayabanyo ni Bat-seba+ maipaay kaniak.” Iti kasta isu simrek iti sanguanan ti ari ket nagtakder iti sanguanan ti ari.29 Ket ti ari nagsapata+ ket kinunana: “Kas sibibiag ni Jehova+ a nangsubbot+ iti kararuak+ iti isuamin a rigat,+30 kas iti insapatak kenka babaen ken Jehova a Dios ti Israel, a kinunak, ‘Ni Solomon nga anakmo isu ti agbalinto nga ari a sumaruno kaniak, ket isu ti agtugawto iti tronok a mangsandi kaniak!’ kasta ti aramidekto itoy nga aldaw.”+31 Idin nagrukob ni Bat-seba a ti rupana dumanon iti daga ket inruknoyna+ ti bagina iti ari ket kinunana: “Agbiag koma ti apok nga Ari David agingga iti tiempo a di nakedngan!”+32 Madagdagus a kinuna ni Ari David: “Dakayo a lallaki, ayabanyo maipaay kaniak ni Sadok+ a padi ken ni Natan a mammadto ken ni Benaias+ nga anak ni Jehoiada.” Gapuna simrekda iti sanguanan ti ari.33 Ket kinuna kadakuada ti ari: “Ikuyogyo dagiti adipen+ ti apoyo, ket masapul a pagsakayenyo ni Solomon nga anakko iti kabaian a mulo a kukuak+ ket isalogyo idiay Gihon.+34 Ket ni Sadok a padi ken ni Natan a mammadto masapul a pulotanda+ isuna sadiay kas ari iti Israel; ket masapul a puyotenyo ti tangguyob+ ket kunaenyo, ‘Agbiag koma ni Ari Solomon!’+35 Ket masapul a sumang-atkayo a sumurot kenkuana, ket isu masapul a sumrek ken agtugaw iti tronok; ket isu agarinto a mangsandi kaniak, ket kasapulanto a parebbengak nga agbalin a panguluen iti Israel ken iti Juda.”36 Dagus a ni Benaias nga anak ni Jehoiada simmungbat iti ari ket kinunana: “Amen!+ Sapay koma ta kasta ti sawen ni Jehova a Dios ti apok nga ari.+37 No kasano a ni Jehova adda idi iti apok nga ari,+ kasta koma ti kaaddana ken Solomon,+ ket sapay koma ta pagbalinenna ti tronona a dakdakkel+ ngem ti trono ni apok nga Ari David.”38 Ket ni Sadok+ a padi ken ni Natan+ a mammadto ken ni Benaias+ nga anak ni Jehoiada ken dagiti Kereteo+ ken dagiti Peleteo+ simmalogda ket pinagsakayda ni Solomon iti kabaian a mulo ni Ari David,+ ket kalpasanna impanda idiay Gihon.+39 Ni Sadok a padi innalana ita ti sara ti lana+ manipud iti tolda+ ket pinulotanna+ ni Solomon; ket rinugianda a puyoten ti tangguyob, ket amin dagiti tattao nagriawda a kunkunada: “Agbiag koma ni Ari Solomon!”+40 Kalpasan dayta simmang-at a simmurot kenkuana dagiti amin a tattao, ket dagiti tattao nagtoktokarda kadagiti plauta+ ken nagragrag-oda buyogen ti dakkel a rag-o,+ iti kasta nagrengngat ti daga+ gapu iti daranudorda.41 Ket ni Adonias ken amin dagidiay naawis a kimmuyog kenkuana nangngegda dayta, idi nga isuda nalpasda a nangan.+ Idi nangngeg ni Joab ti uni ti tangguyob, dagus a kinunana: “Ania ti kayat a sawen ti daranudor ti ili a naariwawa?”+42 Bayat nga agsasao pay laeng, ay ket, adtoy immay ni Jonatan+ nga anak ni Abiatar a padi. Idin kinuna ni Adonias: “Sumrekka, ta maysaka a maingel a lalaki, ken mangyegka iti naimbag a damag.”+43 Ngem simmungbat ni Jonatan ket kinunana ken Adonias: “Saan! Ni met laeng apotayo nga Ari David pinagbalinna ni Solomon nga ari.+44 Gapuna ti ari imbaonna a kumuyog kenkuana ni Sadok a padi ken ni Natan a mammadto ken ni Benaias nga anak ni Jehoiada ken dagiti Kereteo ken dagiti Peleteo, ket isu pinagsakayda iti kabaian a mulo ti ari.+45 Idin ni Sadok a padi ken ni Natan a mammadto pinulotanda isuna kas ari+ idiay Gihon; a kalpasan dayta simmang-atda nga agragrag-o manipud sadiay, ket ti ili naariwawa. Dayta ti daranudor a nangngegyo.+46 Ket, malaksid iti dayta, ni Solomon nagtugawen iti trono ti kinaari.+47 Ken, ti sabali pay a banag, simrek dagiti adipen ti ari tapno kablaawanda iti naimbag ni apotayo nga Ari David, a kunkunada, ‘Sapay koma ta ti Diosmo pagbalinenna ti nagan ni Solomon a nangayngayed ngem ti naganmo, ket sapay koma ta pagbalinenna ti tronona a dakdakkel ngem ti tronom!’+ Iti kasta ti ari nagruknoy iti rabaw ti pagiddaan.+48 Ket daytoy met ti kinuna ti ari, ‘Bendito+ koma ni Jehova a Dios ti Israel, a nangted ita nga aldaw iti maysa nga agtugaw iti tronok, a makitkita dagiti bukodko a mata!’”+49 Ket amin dagidiay naawis a naikuyog ken Adonias nangrugida nga agpigerger ken tumakder ken mapan tunggal maysa iti bukodna a dalan.+50 Ket ni met laeng Adonias nagbuteng gapu ken Solomon. Gapuna isu timmakder ket pimmanaw ket ginammatanna dagiti sara ti altar.+51 Idi agangay naidanon ken Solomon ti damag, a naikuna: “Adtoy ni Adonias nagbuteng ken Ari Solomon; ket adtoy isu kimpet kadagiti sara ti altar, a kunkunana, ‘Umuna iti amin isapata koma kaniak ni Ari Solomon a saannanto a papatayen ti adipenna babaen ti kampilan.’”52 Iti daytoy kinuna ni Solomon: “No isu agbalinto a maingel a lalaki, awanto ti matnag a maysa a buokna+ iti daga; ngem no ti dakes masarakan kenkuana,+ kasapulanto met a matay.”+53 Gapuna nagbaon ni Ari Solomon ket isu imbabada manipud iti altar. Idin simrek ket nagruknoy ken Ari Solomon; a kalpasan dayta kinuna kenkuana ni Solomon: “Mapankan iti bukodmo a balay.”+


text:
Online a Biblia | BARO A LUBONG A PATARUS TI NASANTUAN A KASURATAN
Kayatmo a basaen daytoy nga artikulo iti %%?
1 Samuel 15:1-35
15 Kalpasanna ni Samuel kinunana ken Saul: “Siak idi ti imbaon ni Jehova a mangpulot+ kenka kas ari iti ilina nga Israel, ket ita imdengam ti timek ti sasao ni Jehova.+2 Daytoy ti kinuna ni Jehova ti buybuyot,+ ‘Masapul nga isingirko+ ti inaramid ti Amalek iti Israel idi insaadna ti bagina maibusor kenkuana iti dalan bayat a sumangsang-at manipud Egipto.+3 Ita mapanka, ket masapul a kabilem ti Amalek+ ket ipaaymo iti pannakadadael+ agraman ti isuamin nga adda kenkuana, ket dika maasian kenkuana, ket masapul a papatayem ida,+ ti lalaki kasta met ti babai, ti ubing kasta met ti agsussuso,+ ti toro kasta met ti karnero, ti kamelio kasta met ti asno.’”+4 Gapuna pinaayaban ni Saul dagiti tattao ket binilangna ida idiay Telaim,+ dua gasut a ribu a lallaki a magmagna ken sangapulo a ribu a lallaki ti Juda.+5 Ket dimteng ni Saul agingga iti siudad ti Amalek ket nagsaneb iti sibay ti naapres a ginget.6 Kabayatanna kinuna ni Saul kadagiti Keneo:+ “Mapankayo, pumanawkayo,+ sumalogkayo manipud iti nagtetengngaan dagiti Amalekita, tapno saanka a mapunas a mairaman kadakuada. No maipapan kenka, winatwatmo ti naayat a kinamanangngaasi iti amin nga annak ti Israel+ idi tiempo ti isasang-atda manipud Egipto.”+ Gapuna pimmanaw dagiti Keneo iti tengnga ti Amalek.7 Kalpasan dayta kinabil ni Saul ti Amalek+ manipud Havila+ agingga iti Sur,+ nga adda iti sango ti Egipto.8 Ket natiliwna a sibibiag ni Agag+ nga ari ti Amalek, ket ti amin a sabsabali a tattao impaayna iti pannakadadael babaen ti tadem ti kampilan.+9 Ngem ni Saul ken dagiti tattao naasianda ken Agag ken iti kasayaatan iti arban ken iti pangen+ ken kadagidiay nalulukmeg ken kadagiti kalakian a karnero ken iti isuamin a naimbag, ket saanda a kinayat nga ipaay ida iti pannakadadael.+ No maipapan iti amin a sansanikua a makapasimron ken nailaksid, dagitoy impaayda iti pannakadadael.10 Ti sao ni Jehova dimteng ita ken Samuel, a kunkunana:11 “Pagladingitak+ a pinagturayko ni Saul kas ari, agsipud ta timmallikud+ manipud isusurot kaniak, ket saanna nga intungpal ti sasaok.”+ Ket makariribuk idi dayta ken Samuel,+ ket nagtultuloy nga immasug ken Jehova iti intero nga agpatnag.+12 Kalpasanna bimmangon a nasapa ni Samuel a mangsarak ken Saul iti bigat. Ngem naipadamag ken Samuel, a naikuna: “Ni Saul dimteng iti Carmelo,+ ket, adtoy! nangipatakder iti monumento+ maipaay kenkuana, ket kalpasanna nagbuelta ket bimmallasiw ket simmalog idiay Gilgal.”13 Iti kamaudiananna ni Samuel dimteng ken Saul, ket rinugian a kunaen kenkuana ni Saul: “Benditonaka+ ni Jehova. Intungpalko ti sao ni Jehova.”+14 Ngem kinuna ni Samuel: “Ania ngarud ti kaipapanan daytoy uni ti arban kadagiti lapayagko, ken ti uni ti pangen a mangmangngegko?”+15 Iti daytoy kinuna ni Saul: “Inyegda ida manipud kadagiti Amalekita, agsipud ta naasian dagiti tattao+ iti kasayaatan iti arban ken iti pangen, iti panggep a panagisakripisio ken Jehova a Diosmo;+ ngem ti natedda impaaymi iti pannakadadael.”16 Gapu itoy ni Samuel kinunana ken Saul: “Agsardengka! Ket ibagakto kenka no ania ti sinao kaniak ni Jehova idi rabii.”+ Gapuna kinunana kenkuana: “Agsaoka!”17 Ket kinuna ni Samuel: “Saan kadi nga idi bassitka iti bukodmo a matmata+ sika ti pannakaulo dagiti tribu ti Israel, ket pinulotannaka+ ni Jehova kas ari iti Israel?18 Idi agangay imbaonnaka ni Jehova iti maysa a mision ket kinunana, ‘Mapanka, ket masapul nga ipaaymo dagiti managbasol,+ dagiti Amalekita, iti pannakadadael, ket masapul a makirupakka kadakuada agingga a natalipuposmonton ida.’+19 Gapuna apay a saanka a nagtulnog iti timek ni Jehova no di ket siaagum a tinaraymo ti samsam+ ken inaramidmo ti dakes kadagiti mata ni Jehova?”+20 Nupay kasta, ni Saul kinunana ken Samuel: “Ngem nagtulnogak+ iti timek ni Jehova ta napanak iti mision a nangibaonan kaniak ni Jehova ket inyegko ni Agag+ nga ari ti Amalek, ngem ti Amalek impaayko iti pannakadadael.+21 Ket dagiti umili+ nagalada manipud samsam iti karkarnero ken bakbaka, ti kasayaatan kadakuada kas banag a naikeddeng iti pannakadadael, tapno isakripisioda+ ken Jehova a Diosmo idiay Gilgal.”+22 Kinuna ni Samuel kalpasanna: “Ad-adda kadi a pakaragsakan ni Jehova dagiti daton a mapuoran+ ken sakripisio ngem ti panagtulnog iti timek ni Jehova? Adtoy! Ti panagtulnog+ nasaysayaat ngem iti sakripisio,+ ti panangipangag ngem iti taba+ dagiti kalakian a karnero;23 ta ti kinarebelioso+ kas met laeng ti basol a panagpadles,+ ket ti panagtignay a sidudursok kas met laeng ti panagusar iti karkarna a pannakabalin ken terafim.+ Yantangay linaksidmo ti sao ni Jehova,+ ngarud isu laksidennaka iti kinaarim.”+24 Kalpasanna ni Saul kinunana ken Samuel: “Nagbasolak;+ ta sinalungasingko ti bilin ni Jehova ken ti sasaom, agsipud ta nagbutengak kadagiti umili+ ket ngarud nagtulnogak iti timekda.25 Ket ita, pangngaasim, pakawanem+ ti basolko ket makipagsublika kaniak tapno mairuknoyko+ ti bagik ken Jehova.”26 Ngem ni Samuel kinunana ken Saul: “Saanakto a makipagsubli kenka, ta linaksidmo ti sao ni Jehova, ket laksidennaka ni Jehova iti panagtultuloymo nga ari iti Israel.”+27 Idi timmallikud ni Samuel a pumanaw, dagus a ginammatanna ti pandiling ti awan manggasna a lambonna, ngem napisang.+28 Gapu itoy kinuna kenkuana ni Samuel: “Pinisang ni Jehova+ ti naarian a panagturay ti Israel manipud kenka ita nga aldaw, ket sigurado nga itednanto dayta iti padam a tao a nasaysayaat ngem sika.+29 Ket, malaksid iti dayta, ti Natan-ok Unay ti Israel+ saanto nga agulbod,+ ket saanto nga agbabawi, ta Isu saan a naindagaan a tao tapno agbabawi.”+30 Gapu itoy kinunana: “Nagbasolak. Ita padayawannak,+ pangngaasim, iti sango ti lallakay dagiti kailiak ken iti sango ti Israel ket makipagsublika kaniak, ket sigurado nga iruknoykonto ti bagik ken Jehova a Diosmo.”+31 Gapuna nagsubli ni Samuel a simmurot ken Saul, ket inruknoy ni Saul ti bagina ken Jehova.32 Kalpasan dayta kinuna ni Samuel: “Iyasidegyo kaniak ni Agag nga ari ti Amalek.” Idin ni Agag agsarsarimadeng a napan kenkuana, ket rinugian a kunaen ni Agag iti bagina: “Pudno unay pimmanaw ti napait a kapadasan ti ipapatay.”33 Nupay kasta, kinuna ni Samuel: “No kasano a ti kampilanmo+ inulilana dagiti babbai iti annak, iti kasta a wagas agbalinto ti inam+ a kangrunaan a naulila iti annak iti tengnga dagiti babbai.”+ Gapuna ni Samuel tinagbatagbatna a rinangrangkay ni Agag iti sango ni Jehova idiay Gilgal.+34 Napan itan ni Samuel idiay Rama, ket ni Saul, iti biangna, simmang-at a napan iti bukodna a balay idiay Gabaa+ ni Saul.35 Ket ni Samuel saannan a kinita ni Saul agingga iti aldaw ti ipapatayna, agsipud ta nagledleddaang ni Samuel+ gapu ken Saul. No maipapan ken Jehova, nagladingitanna ti panamagbalinna ken Saul nga ari iti Israel.+


text:
SIUDAD TI VIGAN, Agosto 17 (PIA) — Numan pay awan ti agmulmula iti tabako a birhinia iti daytoy a siudad a nalatak iti sangalubongan gapu iti “Vigan Heritage Village,” immawat itay lawasna ti gobierno ti siudad iti P8 milyon manipud iti pundo ti RA 7171 wenno “Tobacco Excise Tax Law.”
Kinuna ni Mayor Eva Medina a dakkel unay a tulong daytoy a pundo manipud iti buis iti sigarilio numan pay saan a maibilang ti Heritage City a kas “producer” wenno agparpartuat iti apit a tabako saan a kas kadagiti dadduma nga ili iti Ilocos Sur.
Kinuna ni Mayora Medina a ti naawat a P8 milyon a pundo, maaramat para iti proyekto a kalsada iti aw-away tapno makatulong kadagiti mannalon nga agmulmula iti pagay, mais ken natnateng a kangrunaan a produkto iti siudad. “Babaen ti farm-to-market roads, al-alisto a maibiahe dagiti apit dagiti mannalon iti public market,” kinuna ti mayor.
Ti 50 porsiento ti pundo mapan iti infrastructure projects ken ti nabati a 50 porsiento mausar para iti livelihood projects dagiti nakukurapay a kakailian a Biguenos, kinuna ti mangidadaulo iti siudad a napadayawan a “Grand Slam” a “Best Child-friendly City” iti Pilipinas. Daytoy a sistema ti inaprobaran ti Sangguniang Panlungsod a pannakaaramat ti pundo ti RA 7171 iti siudad.
Kinuna ni Mayor Medina a babaen ti pundo ti buis iti sigarilio para iti livelihood project, makatulong a mangpadur-as ti panagbiag dagiti nakukurapay a pamilia.
Kinunana nga isaysayangkat ti gobierno iti siudad ti “Pagsapulan: Raniag ti Masakbayan” a program babaen ti pannakasanay dagiti agtutubo a saan a nakaadal ken dagiti nataengan nga awanan iti pagtrabahuan para kadagiti bokasional ken teknikal a kurso wenno training a maaramatda a panggedan.
Babaen iti city government ken ti pannakitinnulong ti DSWD ken Tesda, naipaayan iti bassit a karinderia wenno sari-sari store dagiti inna iti taeng tapno makatulong iti panagbiag ti pamiliada. Sabali pay dagiti amma iti taeng a naipaayan iti tricycle agraman prangkisa tapno adda pagpasadada.
Mapili dagiti kakurapayan a pamilia iti tunggal barangay a pakaipaayan iti tulong ti gobierno babaen ti “Pagsapulan” malaksid laeng iti Pantawid Pamilya program tapno makatulong iti panagbiag dagiti makunkuna a “poorest of the poor” kas panggep iti Millennium Development Goals (MDGs), kinuna ti mayor.
“Saan laeng a pang-turismo ti prayoridad ti Heritage City no di pay pang-kabuhayan tapno malabanan ti kinakurapay ken panagbisin,” kinuna ni Mayor Medina” Ditoy iVigan maiparit ti sadut, innayonna. (ANL/BPP-PIA1, Ilocos Sur)


text:
Monday, April 4, 2016
CLOSING EXERCISES TI CABUGAO SOUTH CS NAANGAY ITI MARSO 31
Cabugao, Ilocos Sur – Naangay ti Closing Exercises and Recognition Day ti Cabugao South Central School ket naangay ti Graduation Ceremonies ket nagpaay a Guest of Honor and Speaker ni Mr. Antonio Sistoza Farinas, Principal IV, Sinait National High School ken CSCS Class 1970.
Imbinglay ni Mr. Farinas dagiti "Tips Ti Balligi" nga aramiden dagiti naggraduar nga ubbing.
Nagturpos ni Mr. Farinas iti Class 1970 ditoy nga eskuela ket pagwadan ti natun-oyanna a balligi a pagsarmingan dagiti nagturpos.
Naisaganad ti Recognition of Honor Graduates. Inyaspili dagiti nagannak/Guardians dagiti ribbondagiti nagturpos.
Presentation, Petition & Confirmation of the Candidates for Graduation ti inaramid ni Mrs. Melvi S. Sajonia, Peiuncipal II, CSCS.
Nasangaili ni Mrs. Jerlie Seguban-Cobangbang a nangibagi ken ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. a nangiyukkor ti Gold Medal, Medal for the Best Achiever of the Year ken ni Finnela Daphne P. Jularbal, Class Valedictorian 2016 iti Graduation Ceremonies.
Naited pay ti dadduma a Gold Medal ken ni Finnela a naggapu kada Gov. Ryan V. Singson; Congressman Ronald V. Singson; ken St. Paul College, Ilocos Sur.
Naiyukkor met ti Medal for Leadership Award nga indonar ni Vice Gov. DV Savellano. Kasta pay dagiti naipaay a Gold Medal to the Little Public Servants kadagiti lima a Honor Graduates.
Dagiti dadduma a medalia (Silver & Bronze), Trophy ken Cash ket indonar dagiti prominente nga umili ti Cabugao ken nayukkor iti Class Valedictorian ken dadduma a Honor Graduates babaen kadagiti natudingan a pannakabagida.
Naikkan met ti Medal to the Outstanding Graduates dagiti Graduates with Honors ken Awarding of Medals to the Young Public Servants babaen iti LGU nga isuda Finnela Daphne P. Jularbal; Cherrise Keesha M. Nitcha ken ni Jus Deu Exelcis C. Azcueta.
Iti Moments of Recognition, naragsak dagiti nagannak, Guardians a nangkibin kadagiti ubbingda a binayabay dagiti PTA Officers, Brgy. Officials, Guests ken Donors a nagmartsa sakbay ti panangibasa ti tunggal Adviser dagiti Honor Pupils (Kindergarten agingga iti Grade V) nga isuroda . Inyaspili dagiti nagannak/Guardians dagiti nagun-odda a ribbons ken pammadayaw.
Nangipaay met ti Inspirational Message ni Mrs. Edith Somera Savellano, Mangisursuro iti Grade III iti Cabugao South Central School ken kameng ti CSCS Class 1980.
Impasagepsepna ti pateg ti adal kadagiti ubbing; ti panagtuloyda nga agadal ken kinasaganada iti implementasion ti K to 12 ken panaggaggagetda ken panagtulnogda kadagiti nagannak kadakuada tapno agbalin a naraniag ti masakbayanda.
Nai-award pay dagiti medalia para iti Undergraduate Achievers babaen kadagiti Coaches-da. Napadayawanda kadagiti Subjects iti Filipino, English, Math, Science, Journalism, GSP Campers, BSP Achievers, kasta pay iti dadduma a paglaingan dagiti undergraduates (Grade 1 to V).
Nag-Words of Welcome ni Mr. Walberto A. Torres, CSCS PTA ken FPTA President. Inawisna ti imatang ti amin a timmabuno a mangbuya iti panagturpos ken kulminasion ti panagserra ti klase dagiti agad-adal.
Iti Closing Remarks, nagyaman ni Mrs. Melvi S. Sajonia, Principal II ti CSCS kadagiti amin a nakigamulo iti naballigi a preparasion ti programa kasta met ti pannakidinnanggay dagiti Opisiales ti LGU ken dagiti Barangay Officials ti Barangay Bonifacio a dimmar-ay itoy a pasamak iti pageskuelaan.
Nagtitinnulong a nag-Emcee da Miss Jennifer D. Savellano; Mrs. Anabelle R. Ancheta; ken ni Mrs. Odette V. Somera iti Graduation Ceremonies idinto ta da Mr. Rommel M. Santella; Mrs. Filipina P. Serrano ken ni Mr. Nathaniel S. Santella iti Moments of Recognition. (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 3:22 PM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
San Jose, Batangas
Ti San Jose ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Batangas iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti San Jose ket nabingbingay a politikal iti 33 a barbaranggay.[2]
- Aguila
- Anus
- Aya
- Bagong Pook
- Balagtasin
- Balagtasin I
- Banaybanay I
- Banaybanay II
- Bigain I
- Bigain II
- Calansayan
- Dagatan
- Don Luis
- Galamay-Amo
- Lalayat
- Lapolapo I
- Lapolapo II
- Lepute
- Lumil
- Natunuan
- Palanca
- Pinagtung-Ulan
- Poblacion Baranggay I
- Poblacion Baranggay II
- Poblacion Baranggay III
- Poblacion Baranggay IV
- Sabang
- Salaban
- Santo Cristo
- Mojon-Tampoy
- Taysan
- Tugtug
- Bigain South
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Batangas". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 14 Agosto 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Batangas". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 14 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Panglukat a sarita ti impaay ni Mr. Gilbert Seguritan, FDCPSG President iti programa babaen ti panangkablaawna ti amin a naitaripnong. Imbatadna a kasapulan nga agtultuloy a maigamulo ken masursuruan kadagiti napipintas a pagtuladan dagiti ubbing tapno mapangnamnamaanto met inton dumakkelda a sumango ti responsiblidad.
Makaparay-aw ken makatignay-rikna ti Words of Welcome ni Charmaigne Kate Brodeth, Salomague DCC a nupay ubing ket ammona met nga isao ti inkabesana a partena iti makaay-ayo a pamay-an.
Naisaruno ti panangikabil ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. ti medalia dagiti Most Outstanding Graduates iti 11 a Day Care Centers/Barangays ket kalpasanna impaayna ti makainspirar a panagsaritana para kadagiti ubbing ken nakitaripnong nga umili.
Impeksa ni Mayor Ediboy ti naimpapusuan a kablaawna iti amin a nagatendar: dagiti agturpos, Day Care Teachers, nagannak ken agay-aywan ti ubbing, ni Miss Marietta S. Cruz, Budget Officer ti LGU a Guest Speaker, bisitas, kasta met iti Konseho Munisipal babaen ken ni Vice Mayor Danny Q. Gazmen a katinnulongna a mangilungalong iti pannakatarabay ti Day Care Centers kas maysa a frontliners ti LGU iti pannakaidanon ti serbisio-sosial ken panagsayaat dagiti umili. Kinablaawanna met dagiti taga-MSWDO nga idauluan ni Mrs. Lydia S. Gazmen ken ti Staff-na a nagatendar.
Naragsakan ti Alkalde a nangibaga ti pannakaikkat ti banbannog iti ipakpakita dagiti ubbing a bunga ti nasursuroda. Pinadayawan ken binigbigna dagiti mangisursuro ti Day Care Centers ken nagannak/agay-aywan nga itultuloyda ti mangmuli kadagiti ub-ubbing iti panagbalinda a mapangnamnamaan nga umili.
Napnuan kaipapanan ti bugas ti Mensahe ni Miss Marietta S. Cruz, Guest Speaker. Imbatadna a dagiti ubbing ket isuda ti “superstar” iti dayta nga okasion ken maibilangda a sam-it ti napait a biag agsipud ta ikkatenda ti bannog ken dukot iti maipakitada a napipintas a bambanag. Innayonna nga uray kasano ti pasaren ti maysa a nagannak ket maikarkarigatan latta a mapataud ti kasapulan dagiti ubbing ta isuda ti gapuna nga agagawada iti biag.
“Kudos to all of you, Day Care Workers, for a job well done!” inggibus ti Guest Speaker. Kalpasanna, naibasa ken naited ti Certificate of Appreciation ken ni Miss Cruz babaen ken ni Mayor Ediboy a binayabay ni MSWD Officer Lydia S. Gazmen.
Naited dagiti Silver Medals kadagiti Outstanding Graduates babaen kadagiti nagidonar nga Opisiales ti Barangay kadagita a barangays a makasakup ti Day Care Centers ken pannakaited ti Gold Medals kadagiti A-1 Children babaen ti panangidonar dagiti kameng ti Sangguniang Bayan iti panangyuna ni Vice Mayor Danny Q. Gazmen agraman da ABC President, Brgy. Captain Teddy U. Soller, SB Secretary Maxfel S. Suboc ken SK Federated President Benazir Sarmiento.
Iti mensahe ni Mrs. Lydia S. Gazmen, MSWD Officer, nagyaman iti Gobierno Munisipal, nagannak, Day Care Workers, opisiales ti barangay ken ti Konseho Munisipal a nakikaysa tapno agballigi daytoy nga aktibidad.
Kalpasan a maited dagiti sertipiko dagiti nagturpos, sinerraan ni Mrs. Susan Manahan, Carusipan Day Care Worker ti programa.
Nagpaay nga emcee: Mr. Ferico S. Arcebal, Jr. ken Ms. Florentina Saquiton. # (Web In-Action)


text:
BAYA-O
Ti pannakatagiben kadagiti aw-awid, tradision, pammati, kultura ken arte a pagtitinnawidan iti dila (oral arts) ket napateg la unay a pagsasabatan ti puli, dagiti asideg ken adayo a kabagian, gagayyem ken am-ammo. No awan dagitoy, nalabit a saan pay ngata nga agaammo dagiti agkakabagian; ken nalabit a saan pay ngata nga ammo dagiti dadduma a kakabagian ti maipapan ken ni angkay wenno ni angket, da lilong wenno ni lilang wenno ti kapuonan ti pamilia.
Napateg dagitoy oral arts ta subliananda ti dana a nagnaan ti puli, ti kabibiag ti napalabas, ti ayat, ti panagbiag, dagiti aramid ken pannakibakal ti biag.
Panangammo iti sibubukel a kinaasino ti kangrunaan a ragpaten iti pannakaammo iti pakasaritaan iti puli wenno pamilia. Ket asinoman a makaammo iti kinaasinona iti kaanoman, iti sadinoman, ken uray iti aniaman apagteng ket dinanto ibain ken ilemmeng ti kinaasinona.
Saan ngarud a maiparbeng a maidulinda iti baul ti panawen no di ket ilasag kadagiti tumanor a kaputotan tapno pagagsawan kadagiti kibin ken giya a mangpatanor iti mulinaw a kinatao ken kinaasino. Maysa a sarming a balitok a paganinawan iti sin-aw ken di matemtem a pannursuro ken tagipatgen.
Maysa ti baya-o a pakaagsawan iti biag ken kabibiag. Maysa a nakabaknang a nagtitinnawidan iti dila (oral arts) a nasken la unay a salimetmetan ken saluadan. Ti panangibinglay wenno panangipadigo ket panangiparangkap ti kabukbukodan a gameng ken panangipaduyakyak iti kinaasino. Ta saan a rumbeng nga idulin ti kinaasino. Saan a rumbeng nga idulin iti baul ti panawen dagitoy nga oral arts. Di maiparbeng nga idulin iti baul ti panawen ti baya-o.
Ti baya-o daytoy a sinurat ket nakasentro iti imbaya-o ni Rep. Mauricio Domogan ti Baguio City ken ni Mrs. Antonina T. Valdez, iti rabii ti Marso 19, 2008, iti massayag ti bangkay ni Inang Ricarda Allibang, iti Funeraria La Paz iti Siudad Dagiti Saleng. Ti maikatlo, ama ni Rep. Domogan ngem diak a maimdengan a naimbag ti timek-raed ken gapu (ngata?) iti saan a naimbag a pannakairekordna. Nupay kasta naragpat ketdi ti ababa a pakadagupan a pokus ket ti pananganalisar ti konteksto dagiti baya-o.
Ni Inang Carda (kas pangawag) ti ina ni Manang Rose a kaingungot ni ni Mang Buddy (Salvador) Espejo a publisher ti Tawid News Magasin. Maysa a retirado a mannursuro. Inulilana da Fe, Rose, Othmar KEN… dagiti mamanugang ken appona.
Ta ania ngamin aya ti baya-o?
Kastoy man ti panangilawlawag ni Atty. Leo Beligan, a maysa met a puli ti Bago iti Upland Municipalities of Ilocos Sur ngem agnanaeden iti agdama iti USA: “…ti baya-o ket daytay 'incantation' no adda natay, similar to the pasyon during holy week. Daytay agbaya-o agtugaw wenno agdalupisak iti sango ti bangkay ket salaysayenna ti kabibiag (the highlights) daytay natay ken aminen nga kayatna nga iyebkas maipapan kenkuana…” [1]
Idi sinurat ti author ti Bago Oral Arts and Traditions, saan a nadakamat daytoy Baya-o, wenno naigagara a diak dinakamat ta namnamaek a dumtengto daytoy a gundaway a mailatang iti ad-adu a panangilawlawag ken ehemplo.
Damok a mangngeg dayta balikas ken ni inangko, a maysa met Bago (wenno maysa kadagiti uppat a dibision ti Kankanaey, a kas insurat ni W. H. Scott). Nasuroken a tallo a dekada iti napalabas, iti massayag ni ikit nga inaunaan a kabsat da inang. Iti Gitlangan, Comillas, Cevantes, Ilocos Sur. Nagbaya-o ni inang. Kasta man met laeng idi napan nakimassayag iti kabagian sadiay Mainit, Bontoc, ket kunana a nagbaya-o. Ngem diak nga inkaskaso idi dagita, a ta diak met ngarud makaawat iti Kankanaey. (Babawikon itan a di nagsursuro, ta maid ken wada laeng met ti nalawag a maawatanmi. Ken maysa, saanak nga interesado ta saanak pay la a mannurat idi ken awan la eesgaak iti panagsuratan ken saanko nga arapaap ti agbalin a mannurat.)
Iti internet, adda dagiti sumagmamano a nabasbasak maipapan iti baya-o, ti nabaknang a pagtitinnawidan iti dila (oral arts).
“Baya-o … a song for the dead, recounting his past deeds; a dirge.” [2]
Kanta (wenno kansion) para iti natay, a kas panglagip kenkuana; maysa a dung-aw. Dirge – naikanta nga anek-ek, pammakada, panagyaman ken pammilin ken ingpen (wishes).
Ken ingpen? Wen. Adtoy ti maysa a linia ti baya-o dagiti i-Sagada (Mt. Province): “I taoli yo nan swerti kadakami, ya san an-ak yo.” [3]
Kayatna a sawen, babaen iti free translation: “Iti ipapanawyo, dumteng koma ti naimbag a gasat, grasia kadakam a pinanawam…(i.e. pamilia, kabagian, gagayyem, kailian...)
Dagiti ingpen ditoy ket nakakonekta iti pimmusay a kas sandi ti lagip, ayat ken iliw iti agnanayonen a kinaawannan iti denna. Itoy a punto, ti relasion ti ‘immunan’ ken dagiti ‘nabati’ ket ad-adda pay nga immamnut ken timmibker. Ti ayat, ket saan laeng nga agtaud iti ngiwat no di ket naigamer iti dara nga agtaltalaytay kadagiti laslasag.
Adda ti nakaisangratan daytoy nga oral arts. Saan amin a nakamassayag ket maipaayan iti baya-o. Saan.
“The baya-o on the other hand, is done during vigils. It is however done if the dead is either an old man or old woman with children.” [4]
Nakaisangratan. Saan amin ket maipaayan iti baya-o. Saan a para kadagiti ub-ubbing, agtutubo ken agkabanuag. Para laeng kadagiti nataengan. Baketen daydii Inang Carda iti edadna nga 85.
Ti bayao ket pakaadawan kadagiti tagipatgen (virtues) nga insursuro ti nakamassayag -- pammagbaga, pammilin, pannursuro – dagiti linaon iti muging ken iti puso. Ti panangiyallatiw manen dagitoy a tagipatgen (babaen iti baya-o) kadagiti dumdumngeg lalo kadagiti ub-ubbing ken agtutubo ket maysa a natakneng a wagas iti edukasion. Lumasag a wagas no diman mailaok a linabag iti dara nga agtalaytay kadagiti ur-urat.
“The baya-o extolled the virtues of the dead and sought his blessings for the community and for those who shared resources and efforts to usher the passing of the dead back to the world of their departed ancestors.” [5]
Sumagmamano laeng nga aldaw ti massayag. Saan nga agbayag. “The wake could last from three days to a week. Unnecessary noises and playing of gongs are prohibited. The only sound you will hear is the baya-o, a traditional chant performed by the elders to scold or praise the dead. [6]
Kas iti dung-aw ni Ilokano wenno ti ba-diw ni Ibaloi, adda latta laok ti baya-o a pammilin iti nakamassayag: (1) agtultuloy a pannarabay; (2) panangibabaet iti Namarsua; (3) ipaayna koma ti talna kadagiti pinanawanna
“ The only sound you will hear is the baya-o, a traditional chant performed by the elders to scold or praise the dead. The chant varies from humming, murmuring, wailing, and ends with a shout and a thud of a foot. The chant also served as a plea to the dead not to return to haunt the living, and help them instead to lead a prosperous life.” [7]
Kadagupan iti pananganalisar iti napagtitipon a konteksto dagiti naibaya-o iti massayag ni Inang Carda, adtoy dagiti nasirip a napagtitipon a linaon:
1. Kararag
2. Panaganinaw (mirror image)
3. Ti kinapateg ti nakaparsuaan
4. Ti tagipatgen ken kinapateg ti edukasion
5. Pammagbaga
6. Panangiyallawat ti kultura
Ti baya-o ket naiyebkas iti naratibo babaen kadagitoy wagas: naikansion, naidaniw, naisarita, anekdota, panamagdilig ken sarsarita.
Nupay kasta, inamin ni Domogan, a narigat iti agbaya-o, ket kinunana: “Narigat-rigat piman ti agbaya-o …ti mang-rhyme…” Ti imbaya-ona ket naglaok a Kankanaey ken Iluko wenno agbinnales. Ket tapno di atiddog la unay, inestoriana dagiti dadduma a paset.
1. Nakapokus iti panagyaman ken bendision. Panagyaman iti Mannakabalin kadagiti amin a naiburay ken naawat a parabur. Para kadagiti naulila ken pinanawan ti kiddaw a bendision. Ken para iti isasaklang ti pimmusay iti sakaanan ti Namarsua: “Ket agbiag koma iti biag awan patingganan ti palsua a namati ti isnan ken Sika… ti kangrunaan a kararagmi itattan… Amami a nainlalangitan, ta ragsak koma ken mailisida iti disglasia dagiti pinanawan…sika koma Ama nailangitan iti mangkitakitan kadaidan…ta kas koma ti nasayaat a sursuro nga insuro ti pimmusay kadaidan… ti maimulat’ kapanunot kadagiti appona ken pinanawan… ”
2. Panaganinaw. Mirror image wenno reflection. Kastoy ti imbaya-o ni Domogan: “Daytoy anti, saan laeng a mismo a dagiti annakna ti dinungdungngona, saan laeng a ti pamiliana, no di pay ket dagiti sabsabali nga annak…isu a nasayaat a pagtuladan…nasayaat a pagsarmingan….isu a ti kararagtayo, ti Ama koma ti pakibiaganna iti agnanayon…”
Kalpasan itoy, ti raconteur inistoriana a no saan a ti pammagbaga ti pimmusay, saan koma a nakapag-abogado (ken mayor ken representative ti Baguio iti kapamitlona daras). Anti ti pangawagna. Maestrana iti grade four. Linagipna iti panawen nga inda panagiskuela. “Kaeskuelaak idi da Fe ken Othmar…” kinunana, a ti kayatna a sawen ket dagiti annak ni Inang Carda. Manang, ti panangawagna ken ni Manang Rose. Inestoriana pay dagiti dadduma a mannursuro a nangadal kadakuada sadiay Angaki (Quirino, Ilocos Sur itan). “Adu ti ligligatna piman idi kadakami…ken isnan anusna…isu a tinungpatungpalmi dagiti pammagbagana ket 80% kadakami amin nga adalanna iti titulado…”
Kadagidi a panawen, dayta a ratio nga 80% ket dakkel unayen iti laksid iti kasulinek ti lugar ti kabambantayan. Saan laeng a ti siled a pagadalan ti agkurang no dipay ket ti mannursuro. Ket ditoy, inestoria ni Domogan ti panaggiddan a panangisuro ti pimmusay ti grade three ken grade four. “Liniblibu ay isnan natulonganna…”
Iti sabali a nagbaya-o, adda ti dakkel a babawi ken sennaay ni (Mrs) Antonina Valdez. No ni Domogan ket nagballigi, saan a nakaturpos iti adal ni Valdez. Ta kuna kano idi ni Inang Carda kenkuana (Mrs. Valdez) idi: “Ay, umali ka (umayka) ta padakkelenka, pagiskuelaen, tapno no makagreduarka ket matulongam met dagiti addim ken dadakkelmo…” Itoy a punto, ti makapudno ken napudno a mannursuro ket saan laeng nga agkutkuti iti uneg ti siled-pagdalan no dipay ket iti ruar ti eskuelaan. Dakkel ti yaman dagiti dadakkel ni Valdez ti awis ti mannursuro. Ta ammoda (dagiti dadakkel) ti kinapateg ti edukasion. Isuna laeng ta “…awan iti umuna a babawi no di ket maudi…” Insaibbek ni Valdez. Madlaw la unay ti raed a bosesna ti apal. Karaman isuna daytay inawagan ni Domogan iti dugoldugol. Ti dugoldugol ket Kankanaey iti ballog, bayanggudaw, awel-a-welwel, ken dadduma pay a termino para iti saan a mangikaskaso iti panangmuli iti naimbag a masakbayan. Iti baya-o ni Valdez, naisentro iti kinapateg iti edukasion.
3. Ti kinapateg ti nakaparsuaan. Kastoy ti baya-o ni Domogan: “Nakalinlinis ti lablabaw dagiti batbato isu a nakamaymayat man a buybuyaen dagiti nakaad-adu a lamlames iti uneg ti danum…” Linagipna iti panagpipiknikda iti karayan a kadakuada dagiti titserda (ni Inang Carda ken maysa pay a baro a mannursuro) a ti balonda ket kamotit ken pinia. Bay-on ti pagikabilanda kadagiti kalapenda nga ituno…
4. Ti kinapateg ti edukasion. Dagiti raconteur ket impatigmaanda ti kinapaeg ti edukasion.
Kas naynay a masarsaritana kadagiti pasken, inestoria ni Domogan ti maipapan iti dugoldugol.
Ti dugoldugol. Maipapan daytoy iti ayat ti ama iti anak. Kuna ti ama, agiskuelaka, anakko, uray no gastosek amin a sapulko ken sanikuak basta laeng makaeskuelaka. Ti kuarta ken sanikua ket mabirokan ken umadunto no sikanton iti titulado. Ket imbaon ngarud ti ama ti anak nga agiskuela iti Baguio. Ngem sabali ti ubra ti anak. Nagbarbartek. Nagbisio iti marihuana. Saan a nagiskuela idinto ta kanayon met a dumawat iti alawansna. Patulod met a patulod ti ama iti alawans. Iti panawen ti panaggregreduar, nagpa-Baguio met ti ama. Ngem anian a ladingitna iti natakuatanna. Nakasangit ti ama. nagawid a naliday. Agingga pimmusay. Iti di agbayag, iti maysa nga ummong, nadamag iti anak, no manon ti edad daytoy ta kasla isu met ti kalayan iti ummong. Imbaga kano ti anak ti edadna a tallopulo ket innem. Nasdaaw ti nagdamag, ta ti edadna a tallopulo ket innem, kasla metten agedad iti innem a pulo ket innem!
Iti bisio, saan a makaadal ti tao, ket daras pay a lumakay!
5. Pammagbaga. Kadagiti appo ti pimmusay ken kadagiti amin a dumdumngeg lalao kadagiti agtutubo ken ub-ubbing iti panangipangag koma kadagiti amin a pammagbaga dagiti dadakkel ken dagiti nataengan. “…lisialiasianda koman ti bisio a makaited iti dadael iti ploglesio…” kuna ni Domogan.
6. Panangiyallawat ti kultura. Kadagupan ti amin. No inka iperporm wenno aramiden ti kultura, yallawatmo daytoy kadagiti dumdumngeg, kadagiti sumaruno a kaputotan tapno inda patgen ken ilala. Tapno yam-ammo ti puli (kadagiti di pay makaam-ammo).
Ta kas iti kuna ni nalatak a potograpo Tommy Hafalla, “The culture of sharing will ensure that the people and their practices will endure for generations to come..” [8]
Dagitoy nga oral arts ket nailasag ken nailaok kadagiti linabag ti dara ti puli. Agserbi dagitoy a kas mangited iti ad-adda pay a panagdedekket ken panagkakayammet ti tunggal maseknan; agserbi a kas pangmentenar ti solidaridad ken kaysa.
Ket ti baya-o, kabayatan iti pannakaiyebkasna, maadaw dagiti dumdumngeg ti pakasaritaan ti napalabas ti puli, pamilia a pagadawan iti beggang para iti apuy ti silaw ti masakbayan ken beggang iti a dengngep kadagiti tibkol iti dana ti biag wenno ules kadagiti puraw a rabii.
Ti preserbasion ken panangtaginayon kadagiti a kinabaknang ti puli, ket panangipamatmat iti panangipateg ti kinaasino. Ket babaen itoy a panangipateg iti kinaasino, maikalawa ti panagawat maipapan iti kinabaknang nga ikut, a nasken a preserbaren ken yallawat kadagiti sumaruno a kaputotan.
Ket ti baya-o, maysa met kadagiti kangrunaan a tulbek saan laeng nga iti kaysa no di pay ket iti dur-as ken panagbalbaliw.
Kas kuna ni Rey Fiar-od iti Barlig, Mt. Province: ““The bottom line in the observance of these practices is unity and discipline. These values do not fade in time.” [9]
Makipagladingit ti sibubukel a pamiliak kadagiti naulina iti ipupusay ti patgenmi nga Inang Carda… ti ipapanawmo ket saan a panagpakada, no di ket panangisagana (manen!); ta saan a ditoy daga ti pagtaengan no di iti nagturongam… #
===============================================================
SARIBABA
1. http://www.iluko.com/dapayan_responses.asp?TopicID=74494
2. http://www.geocities.com/ljak00/songs.html
3. Inside the Cordillera death ritual, Rabang, Roland, Philippine Daily Inquirer, July 18, 2007.
4. Dumanghi, Mary T., Folktales and Chants of Tadian, Mountain Province, http://mpspc.tripod.com/sitebuildercontent/sitebuilderfiles/folktalesandchantsoftadian.pdf
5. Inside the Cordillera death ritual, Rabang, Roland, Philippine Daily Inquirer, Northern Luzon Bureau, 07/18/2007
6. http://www.travel-support.info/category/travel/
7. http://travel2adventure.net/2008/03/14/reaching-for-the-gods-in-sagada/
8. http://frjessie.wordpress.com/2007/07/18/
9. Inside the Cordillera death ritual, Rabang, Roland, Philippine Daily Inquirer, July 18, 2007.
Friday, April 11, 2008
Bayao
BAYA-O
Wednesday, April 09, 2008
TMI Awards
TMI Awards, agawaten ti komite
Kayat nga ipakaammo ti Timpuyog dagiti Mannurat nga Ilokano (TMI)-Global,babaen ken ni TMI Presidente T. Gabriel Tugade, a mabalinen ti mangisumite iti nominasion para kadagiti sumaganad a pammadayaw:
1. Ilocano Writers Lifetime Achievement Award
2. Posthumous Award for Ilocano Writers
3. Ilocano Writers Hall of Fame
Dagiti Pagannurotan:
1. Mabalin ti uray asino man a mannurat nga Ilokano (agraman dagiti kameng ti Komite) ti manginominar iti para kadagiti pammadayaw babaen ti surat a
pakailanadan dagiti rason para iti nominasion. Maipatulod dagiti dokumento babaen iti e-mail address a nailanad iti baba wenno maibuson iti sabali pay a mailing address a maipablaakto, tapno mapasingkedan ti nominasion ken/wenno kualipikasion ti nominee.
2. Mabalin nga inominar ti mannurat nga adda darana nga Ilokano nga agsursurat iti uray ania man a lengguahe no la ketdi mainaig dagitoy a sinurat iti literatura. Kasta met a mabalin nga inominar ti mannurat a saan nga Ilokano ngem agsursurat iti Ilokano. Nasken a mailukon iti nominasion dagiti paulo dagiti sinurat ti maseknan ken ti nakaipablaakan dagitoy, kasta met dagiti naitulongna iti pannakatubay dagiti agdadamo a mannurat nga Ilokano ken dagiti dadduma a naaramidan daytoy a nagparangpaya wenno nakatulong iti idudur-as ti Literatura Ilokana.
3. Nasken nga agtawen iti 50 wenno nasursurok pay ti nominee.
4. Saan a mapagduaduaan nga ti nominee ket addaan prinsipio ken moralidad/etika a nangidaldalan.
5. Pinal ti pangngeddeng ti Komite. Maipablaakto ti nagan dagiti mapadayawan iti Bannawag, iti Tawid News Magasin ken dadduma pay a magasin ken mai-post iti internet. Kasta met a mapakaammuan dagiti mapadayawan babaen ti surat wenno e-mail.
6. Maikkan iti sertipiko a pammadayaw dagiti mapili iti Nasional a Panagtitimpuyog ti TMIF-Global inton Oktubre 2008.
7. Ti Komite ti mangngeddeng no asinonto kadagiti mainominar a mannurat ti mairaman iti Ilocano Writers Hall of Fame.
8. Ipatulod ti nominasion kadagiti sumaganad nga e-mail address:
jimmyagpaloii@yahoo.com
rvaragon@gmail.com
rarasjaime@yahoo.com
aida.tiama@up.edu.ph
PhilRice: No Rice Shortage
PhilRice: There is no Rice Shortage
Doomsday isn’t coming and will never come for the Philippine’s rice supply with proper technologies, cooperation, and bureaucratic support. There’s been a fuss these past few days on rice supply. Is there rice shortage? Are we going to be a nation with close to 90 million starving people soon? Should the people start practicing eating bread instead of rice because rice price will be uncontrollable in the next days?
Global factors
There is no rice shortage, and the country’s rice supply is stable enough to last for 57 days, said Philippine Department of Agriculture Secretary Arthur Yap. If there’s no rice shortage, why is rice price abnormally high?
According to Dr. Arsenio Balisacan of the UP School of Economics and director of the Southeast Asian Regional Center for Graduate Studies and Research on Agriculture (SEARCA), the situation is not at all unique to the Philippines. It is global. Balisacan said there is a growing affluence in developing countries. This, as is being shown, has shifted the consumption pattern to meat, which eventually pulled up the prices of wheat, corn, and other feedstock for animals. Consequently, farmers find these crops more profitable resulting in crops shift. Hence, there is a decrease in areas planted to rice.
What’s more, only 7% or only 30 to 35 million metric tons of the world rice supply are traded in the market, said Dr. Leocadio Sebastian, executive director of PhilRice. This resulted in a tight supply in the world market which has an impact on the Philippines’ rice supply as it is a major rice importer. Logically, rice-exporting countries can hold selling rice up to the point where they can sell it at a higher price.
According to Dr. Sergio Francisco, leader of the Impact, Policy, and Research Program of PhilRice, the world’s rice exporting countries trade their rice in the world market. Considering that supply is tight and it is a sellers’ market, the country that can pay the higher price gets the rice supply. Result: Higher world rice price which is reflected in our retail market.
Likewise, growing demand for biofuels has resulted in crops shift. Farmers are getting more interested in planting crops for biofuel rather than for food explained IRRI director general Robert Zeigler.
Local factors
According to the book, Why does the Philippines import rice?, Filipino farmers spend twice the cost of Vietnam and Thailand farmers in producing rice. Roughly about 10% of the increase in rice production is due to high prices of inputs like fertilizers and fuel.
There have also been reports of hoarding imported rice by some traders creating a local supply shortage.
Moreover, Philippine traders face high interest rate of 15% in borrowing from banks compared with the low 5% in Vietnam and Thailand as stipulated in the same book.
Land conversion, overpopulation
According to a PhilRice study on the extent of land conversion from 2003-2007, 34,200 tons of rice are lost due to the 9,000 hectares land conversion annual average for the said period. Oftentimes the trend is from rice area or any other agricultural uses to uses with higher commercial values. These include factories, subdivisions, and malls mushrooming fast across the country.
The problem is exacerbated by the Philippines’ burgeoning population. By the end of this year, the projected population is 90.4 million.
Studies done by PhilRice show that rice production has been doing very well in recent years only that it cannot keep up with the speed of population growth. While there is no rice shortage, the Philippines should invest more on research on how to make rice farming more efficient and profitable for the Filipino farmers.
Palanca 2008
58th Palanca Awards now accepting entries
Aspiring and established authors alike who wish to share their works toward the development of Philippine Literature may now submit their entries for the 2008 Carlos Palanca Memorial Awards for Literature.
Regarded as the country’s most prestigious and longest-running literary contest, the Palanca Awards’ search for promising Filipino writers has generated an impressive roster of literary luminaries.
Established in 1950 in honor of Don Carlos Palanca Sr., the competition aims to help develop Philippine Literature by providing incentives for writers to craft their most outstanding literary works, as well as be a treasury of the Philippines' literary gems.
The literary contest is open to all Filipino (or former Filipino) citizens, except current officers and employees of the Carlos Palanca Foundation, Inc. Aspiring writers may submit works under the following eight (8) categories: Short Story, Short Story for Children, Essay, Poetry, One-act Play, Full-length Play, Screenplay, and Novel. Each author, however, may submit only one entry per category.
The awards have three divisions – English, Filipino and Regional Languages (Hiligaynon, Iluko and Cebuano). Works may be submitted in either English or Filipino for all categories except Screenplay, which is open only in the Filipino division, while the Regional Languages division is open only in the Short Story category.
This year’s theme for the Kabataan Essay, Palanca Awards’ special category for young writers below 18 years old, is “A foreign visitor has only one day to spend here in the Philippines. Where should this visitor go that day and why?” for the English division and “May isang dayuhan na isang araw lamang ang ipananatili sa Pilipinas. Saang lugar siya sa araw na iyon dapat pumunta at bakit?” for the Filipino division.
Contest Rules and Official Entry Forms are available at the Carlos Palanca Foundation, Inc., 6th Floor, One World Square Bldg., 10 Upper McKinley Road, McKinley Town Center, Fort Bonifacio, Taguig City. Deadline of submission of entries for this year’s awards is midnight of April 30, 2008. Winners will be announced on September 01, 2008.
For more information, you may email palancaawards@yahoo.com or call telephone number 856-0808.
Sunday, April 06, 2008
Tubera, Umuna iti 10th AMMAFLA
Inyalat ni Rolando D. Tubera ti Balioeg, Banna, Ilocos Norte ti Umuna a Gunggona iti Salip iti Sarita Para Kadagiti Agdadamo a Mannurat ti 10th AMMA Foundation Literary Awards.
Pinangabak ni Tubera, mangisursuro iti Banna National High School, ti saritana a “Burrarawit”. Maipaayto ken ni Tubera ti Sertipiko ti Pammadayaw ken P10,000 a cash prize iti pammadayaw a seremonia para kadagiti nangabak iti nasao a salip bayat ti Maika-40 a Komperensia Nasional ti GUMIL Filipinas a maangay inton Abril 18-20 iti Francisco L. Dy Coliseum, Cauayan City (Isabela).
Dagiti kadua ni Tubera a nangabak:
Maikadua a Gunggona (Sertipiko ti Pammadayaw ken P8,500.00): Sherma E. Benosa ti Bambang, Nueva Vizcaya, babaen ti saritana nga “Alona”. Madama a sursuratenna ti thesisna para iti kursona nga MA Language Education iti UP Diliman a nagturposanna iti BA Linguistics idi 1999; ken Maikatlo a Gunggona (Sertipiko ti Pammadayaw ken P7,000.00): Juviluck Ramos Basug ti Tuguegarao, Cagayan babaen ti saritana a “Ti Sagut ni Tatang”; katurturposna iti Computer Science itay Marso iti College of Mary Immaculate, Bulacan.
Napili dagitoy a Top 3 a sarita manipud iti 19 a sarita a naisalip.
Naluktan ti salip idi Disiembre 1, 2007 ken naggibus idi Pebrero 29, 2008 para kadagiti agdadamo a mannurat ti BANNAWAG (awan pay naipablaakna a sarita iti nasao a magasin; no adda man, di nasursurok ngem tallo agingga iti Nob. 26, 2007 a bilang ti nasao a magasin).
Dagiti naghurado: dati a Literary Bannawag Jose A. Bragado, agdama a Literary Editor ti Bannawag Juan Al. Asuncion, ken Noli S. Dumlao, National Commission for Culture and the Arts Radio-Media Coordinator.
Dagiti mangimatmaton itoy a pasalip: Amado I. Yoro, Mario Orbito, Mike Ulibas, Alfredo “Fred” Quibol, ken Francisco T. Ponce (agpapada nga agindegen iti Hawaii (Manipud iti email ni apo Amado Yoro)


text:
Ladawan Para iti Aktibidad ti Pamilia
Immawat ni Isaias iti Responsabilidad
I-download ken i-print-yo daytoy nga aktibidad, kompletuenyo ti ladawan ken sungbatanyo a sangapamiliaan dagiti saludsod.
Kanayonan Manipud iti Daytoy a Koleksion
Natured ni David Uray Pallatibong Laeng ti Armasna
Pagparisen dagiti karakter iti Biblia ken dagiti banag nga adda koneksionna kadakuada.
Simmango ni David ken Goliat iti Nagan ti Dios
Isuroyo iti anakyo ti kaipapanan ti nagan ti Dios.
Tinulongan ni Anna ni Samuel nga Agserbi ken Jehova
Makatulong daytoy nga aktibidad kadagiti ubbing nga agtawen iti 3 agingga iti 6 tapno maammuanda no ania ti it-ited idi ni Anna a regalo ken Samuel iti kada tawen.
LADAWAN PARA ITI AKTIBIDAD TI PAMILIA


text:
March 7, 2017
Lambanog ti Aparri
LAMBANOG TI APARRI. Nagaget daytoy nga agtutubo ti Brgy. Cappi-Navagan, Aparri, Cagayan nga agluto iti arak manipud iti tubbog ti tata wenno nipa a kangrunaan nga industria kadagiti barangay iti laud ti ili. Mapa a P250-P350 ti sanga-container agbatay iti panawen ta adda dagiti tiempo a bassit ti agbalin a pagsabongan ti tata gapu iti nakaro nga angin wenno panagdinakkel ti danum ti karayan. Mailaklako dagiti arak (lambanog) kadagiti ili a Ballesteros, Abulug, Allacapan iti Cagayan ken kadagiti ili a Flora, Sta. Marcela, Luna ken Pudtol iti Apayao. (Jobert M. Pacnis)
(Naipablaak iti Bannawag, Marso 13, 2017 a bilang.)
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
STO. DOMINGO, Ilocos Sur – Dua a paltog, dua a magazine assembly, ken balbala ti nakumpiska ti kapolisan bayat ti inwayatda a panagsukisok iti balay ti maysa a forest ranger sadiay Barangay Lussoc, ditoy nga ili idi agsapa ti Agosto 31.
Iti search operation nga inwayat ti polis-Sto. Domingo, nakakumpiskada iti maysa a caliber 380 Super Thunder Bersa SA nga addaan Serial No. A16301; 2 a magazine assembly para cal. 38; 14 a balbala; ken maysa a homemade 12 gauge buckshot iti balay ni Marino Tadeja y Tabag, 55, naasawaan, forest ranger a nakadestino iti DENR-CENRO, Bantay, Ilocos Sur.
Imet dagiti polis ti search warrant a pinirmaan ni Judge Francisco Ante, Jr. ti Municipal Trial Court in Cities, Vigan City, Ilocos Sur idi nagsukisokda iti balay ni Tadeja.
Naipan ti suspek ken dagiti nakumpiskada iti balayna iti police station ditoy para iti umisu a disposision.#


text:
Monday, November 28, 2011
UMAAYAMTAYO TI TAEKWONDO, BALITOK KEN SILVER TI INABAKDA!
Cabugao, Ilocos Sur (Nobiembre 28, 2011) – Uppat nga umaayam iti Taekwondo babaen ti Ilocos Sur Taekwondo Chapter ken taga-Cabugao, Ilocos Sur ti nangyalat ti dua a balitok, maysa a silver ken semi-finalist iti kalleppas a dangadang itoy nga ay-ayam a nabansagan ti BATANG PINOY 2011 a naangay sadiay FVR Gymnasium, Baguio City idi Nobiembre 24-27, 2011.
Dagiti sumaganad nga umaayam ken inyawidda a balligi:
Malaksid iti Semi-finalist, dagiti tallo a kangrunaan a Taekwondo Players ket maikasada manen para iti salisal ti NATIONAL BATANG PINOY a maaramid inton Disiembre 10-13, 2011 sadiay Naga City.
Iti ibibisita ti Taekwondo Team nga imbagian ni Coach Romel S. Singson iti opisina ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr., inapresiar ti Alkalde dagitoy a balligi ken pammadayaw a nagun-od dagitoy nga umaayam. Kalaksidan itoy, nanayonan pay ti panagtalekda iti bukodda a bagi ken kabaelan a makidangadang manen iti nangatngato a benneg ket mamati ti Mayor a mapagballigian dagiti umaayam daytoy a sumaruno a pannakisalipda.
Nagyaman met ti grupo ti Taekwondo Team iti pammigbig ken agtultuloy a suporta ni Mayor Ediboy kadagiti naragpatda a balligi a nakaidayawanda ken iti ili ken probinsiada a naggapuanda.
“Gapu iti pannarabay ken suporta ni Mayor Ediboy iti grupomi, isu pay ti inspirasionmi a manggaw-at ti balligi- uray manen ti papanmi idiay Naga City,” imbatad ni Coach Singson.
“Nagasat daytoy nga administrasion ta adda ti kas ken ni Sir Ediboy a patron ti sports a mangmangted ti importansia ti pagduyosan dagiti annakmi. Siguro inted ni Apo Dios a sagudayda daytoy a Taekwondo ta iti baet ti kinababbai ti kinataoda, natibkerda met nga agduyos ti martial arts,” innayon met ti dua nga inna a taga-LGU nga adda annakda a sursurotenda no mapanda agsanay ken makisalip.
Ti Taekwondo ket maysa a klase ti ay-ayam a mangtubay ti disiplina iti agtutubo, mangitandudo iti ehersisio a kasapulan ti salun-at, mangitag-ay ti kinasiasino ti agduyos babaen iti popularidad agsipud ta maibilang daytoy kadagiti nalatak nga ay-ayam a mapagsasalipan ita iti tay-ak ti sports.
Daydi Dios-ti-Aluadna a Maestro Franklin Singson ti University of Northern Philippines (UNP) ti pioneer ti Taekwondo ditoy Ilocos Sur. Maysa a Karate Blackbelter ken mangisursuro idi ti subject ti BS Criminology. Segun ken ni Romel a barona, nadiskubre ti amana ti Taekwondo a napintas nga ay-ayam a maisaknap kadagiti agtutubo ken ubbing ta mayataday daytoy nga ay-ayam ti pannakapasayaat ti panagdakkelda no la ketdi aginteresadoda a sursuruen. # (Insurat ni JOED S. SAJONIA)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 3:45 PM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Ti Lapis ken Eraser
Lapis: Pakawanennak koma.
Eraser: Iti ania koma?
Lapis: Gapu kaniak ket kanayonka a masaksaktan. No kasta nga agkamaliak, addaka latta dita a mangbura kadagiti nagapuanak. Ket iti tunggal panangburam kadagiti aramidko ket bumasbassitka met.
Eraser: Agpayso dayta! Ngem awan aniamanna dayta para kaniak. Naparsuaak tapno aramidek no ania ti pagrebbengak. Addaak ditoy tapno ilinteg dagiti aramidmo nga uray iti maysa nga aldaw ket awanakton wenno isukatnak iti sabali. Siraragsakak kadaytoy nga obligasionko. Isu a pangaasim dika koma lumdaang. Diak kayat a makitaka a kasta!


text:
Buklen ti Cluster 3 ti 11 a Day Care Centers kas iti Brgy. Alina-ay DCC; Aragan DCC; Cael-layan DCC; Catucdaan DCC; Cuantacla DCC; DCC; Lipit DCC; Maradodon DCC; Marga-ay DCC; NISTC DCC; Salomague DCC ken Sisim DCC a naggapuan dagiti 171 nga ubbing a nagturpos iti Day Care.
Iti programa, immuna a naaramid ti Grand March nga indauluan dagiti LGU Official, Guest Speaker, MSWDO, Parents/Guardians, Guests, Brgy. Officials ken dadduma a bisita iti nasao a Recognition Ceremony.
Nangipaay ti Invocation ni Ms. Juliet Ramos, Day Care Worker ti Catucdaan Day Care Center (DCC).
Pambansang Awit ti indauluan ni Ms. Joy Rondon, DCW Brgy. Alina-ay ken Cabugao Hymn ni Mrs. Gemma Pormalejo, DCW Bry. Cael-layan.
Nag-Opening Remarks ni Mr. Christian Serdenia, Day Care Parents Group President, Sisim DCC ken Words of Welcome ti binagi ni Rye Neil Mico Saribay, Cuantacla DCC.
Naisaganad ti Pinning of Ribbons kadagiti Graduates babaen kadagiti Nagannak/Guardians.
Naaramid ti Tula ni Carl Aldrich Pascua, Salomague DCC. Naisaruno ti Pinning of Ribbons to the Day Care Children with Honors by their Parents/Guardians.
Nangted ti Inspirational Talk ni Mr. Josh Edward S. Cobangbang a nangibagi ken ni Mayor Edgardo S. Cobangbang, Jr.
Kimmablaaw ken nagyaman iti pannakaawisna a mangimatang iti panagturpos dagiti ubbing iti Day Care. Kunana nga agtultuloy koma a tartarabayen dagiti nagannak ken mangisursuro ida tapno maituloyda ti agbasa para iti sumarsaruno a tukad ti edukasion-da. Ti napintas a pannaka-hulmada nga agbalin a naresponsable nga umili iti masakbayan ket agresulta met iti naprogreso a komunidad ken pagilian.
Introduction of the Guest Speaker ti inaramid ni Mr. Rudy Ascueta Ilar, Day Care Teacher ti NISTC DCC ken Federation DCWA President.
Nagpaay a Guest Speaker ni Mrs. Marjorie S. Ubungen.
Kimmablaaw ken nagyaman iti pannakapilina nga agsarita iti sanguanan dagiti agturpos. Anag ti Mensahe ti Guest Speaker iti pateg ti panangsursuro iti nasapa kadagiti ubbing tapno matubay dagiti kabaelanda ket agbalinda a mapangnamnamaan iti masakbayan. Binigbig pay ti Guest Speaker ti sakripisio dagiti Day Care Teachers ken Nagannak iti napintas a pannakaisagana ti pundasionda a puonanda a ngumato ti adalda.
Naisaruno ti Awarding ti Silver Medals to the Outstanding Pupils babaen kadagiti Donors.
Nai-Award dagiti Gold Medals kadagiti A-1 Child babaen kadagiti Opisiales ti LGU-Cabugao.
Nai-award met ti Certificate of Appreciation iti Guest Speaker babaen kadagiti SB Members nga isuda SBM Vicky S. Serna ken ni SBM Josefina S. Vallejo agraman da Mr. Josh Edward S. Cobangbang; MSWD Officer Mrs. Lydia S. Gazmen; ken ni MSWD Assistant Mrs. Leonora G. Reintar.
Naisaruno ti Awarding ti Silver Medals to the Outstanding Pupils babaen kadagiti Donors.
Naaramid ti Presentation of the Graduates and Petition for Confirmation nga inaramid ni Mr. Rudy A. Ilar, DCW, NISTC DCC.
Kinompirmar ni MSWD Officer Mrs. Lydia S. Gazmen ti panagturpos dagiti ubbing iti dayta nga aldaw. Pinadayawan ni Mrs. Gazmen ti agtultuloy nga akem dagiti Nagannak/Guardians a kadua dagiti Day Care Workers a mangtartarabay kadagiti ubbing tapno maiturongda iti napintas a masakbayan iti panagadalda.
Kalpasan ti Farewell Speech ni Kaylee Ava Savella, NISTC DCC Pupil, naaramid ti pannakakanta ti Graduation Song babaen kadagiti Graduates.
Naisaruno met ti Awarding of Medals to the Participants of the Provincial Children’s Congress
Nai-award met ti Certificate of Appreciation iti Guest Speaker babaen kadagiti SB Members nga isuda SBM Vicky S. Serna ken ni SBM Josefina S. Vallejo agraman da Mr. Josh Edward S. Cobangbang; Mrs. Lydia S. Gazmen; ken ni Mrs. Leonora G. Reintar.
Naisaruno ti pannakaited dagiti Certificate dagiti ubbing a nagturpos ket indauluan ti Guest Speaker Mrs. Marjorie S. Ubungen ken kasta metten da MSWD Officer Mrs. Lydia S. Gazmen; Mr. Josh Edward S. Cobangbang; MSWD Assistant Leonora G. Reintar ken dagiti Konsehales nga isuda SBM Vicky S. Serna ken ni SBM Josefina S. Vallejo iti nagiyawat kadagiti sertipiko kadagiti ubbing a naggraduar.
Closing Remarks ti binagi ni Ms. Lyzette Urbien, Reppa-ac DCW.
Nagpaay nga Emcee da Mr. Rudy A. Ilar; Mr. John Patrick Valencia; Ms. Daisy Serdenia; Ms. Marilou Sumibcay ken ni Mrs. Florentina Saquiton, agpapada a DCWs. # (Web In-Action)


text:
Panakakset
Daras a timmakder ni Nana Merced idi dumanon kenkuana iti sala a pagbuybuyaanna iti paboritona a teleserye ti angot ti makmaksetan nga innapuy. Iti pannakatikawna tapno salbarenna ti agtultuloy a panakaksetna, naiggamanna ti pabitin ti kaldero nga asero nga awan ti rigis a pangiyaonna koma manipud iti dalikan. Naglinamma iti dakulapna ti uges ti kudil a nakesset.
Pinuyotanna ti nasinit tapno maalay-ayan ti ut-ot sana ginaw-atna ti pamunas ket binarabadanna daytoy. Inbalikkuagna ti tangep ti kaldero ket simmabat iti agongna ti angot ti ngumisiten nga innapuoy. Pabpabasolenna ni Tata Carias nga itay pay bigat a pimmanaw tapno agpabaaw iti pudot ti ulona kalpasan iti inda panagsubang gapu laeng iti bassit a banag.
Ket iti panagpanpanunotna no kasanona nga ray-awen ti bagbagina, naimasanna ti nagbuya ket nalipatanna ti lutlutuenna nga innapuy nga itay pay koma a nalinay. Sigurado a madegdeganto manen ti ririda ken lakayna. Amangan ti bassit a rissik ket agbalin a gil-ayab.
Kinitana ti innapuy, nangala iti bandehado sana inlasin ti mabalinna pay a masalbar. Nangrim-it iti bawang. Pimmanaw ni Tata Carias itay a di nammigat. Daytoyton ti pangrabianna.
Isunton ti agpakumbaba ken lakayna.


text:
Imperio a Romano
Ti Imperio a Romano (Latin: IMPERIVM ROMANVM) ket isu ti kalpasan a Republikano a paset ti panawen iti taga-ugma a sibilisasion iti Romano, a naipakadumaan babaen ti maysa a autokratiko a porma iti gobierno ken dakkel a teritorio a tinengtengngel idiay Europa ken ti Mediterraneano.[6]
Ti 500 nga agtawen a Repubika a Romano, a sinarunuanna, ket napakapsot ti yaalsa babaen dagiti nadumaduma a sibil a gubat.[nb 2] Adda dagiti nadumaduma a napaspasamak a kadawyan naidarirag anga agmarka ti panaglasat manipud ti Repaublika iti Imperio, a mairamnan ti pannakaidutok ni Julius Caesar a kas ti agnanayon a diktador (44 BC), ti Gubat iti Actium (2 Septiembre 31 BC), ken ti panagited ti Roman Senado iti Octabion ti honoripiko Augustus (16 Enero 27 BC).[nb 3]
Ti Romano panagpadakkel ket nangrugi kadagiti aldaw iti Republika, ngem ti Imperio ket nagawatna ti kalatakan a gay-at babaen ni Emperador Trajan: itipanawen ti panagturayna (98 aginggana idi 117 AD) ti Imperio a Romano ket nagtengngel kadagiti agarup a 6.5 riwriw km2[7] iti rabaw tidaga. Gapu ti kadakkel ti panaggay-at ti Imperio ken ti kaatiddog panag-ibtur, dagiti pagadalan kenkultura iti Roma ket adda dagiti nauneg ken nabayag nga impluensia iti panagrangrang-ay iti pagsasao, relihionn, arkitektura, pilosopia, linteg, ken dagiti porma ti gobierno kadagiti tinurayanna a teritorio, a naisangsangayan ti Europa, ken babaen ti kaibuksilan iti Europeano a panagpadakkel iti dagup ti moderno a lubong.
Iti naladaw a maikatlo a siglo AD, ni Dioklesiano ket nagipatakder ti pannakasanay iti panagbingbingay ti turay a nagbaetan dagiti uppat a kumaduaan nga emperadopr (makunkuna a kas ti tetrakia) tapno mapasayaat ti panaksalaknib kadagiti nawatiwat a teritorio, a nagpakabael daytoy ti panagtatingga iti Didigra iti Maikatlo a Siglo. Iti panawen dagiti sumaganad a dekada ti Imperio ket agnanayon a nabingbingay iti Daya/Laud a pagtayyekan. Kalpasan ti ipupusay ni Teodosio I idi 395 naminsan pay daytoy a nabingbingay.[8]
Ti marmarba a Lumaud nga Imperio a Romano ket nalpas idi 476 idi napilit ni Romulus Augustus nga agibbet babaen ti Hermaniko daulo ti gubat a ni Odoakro.[9] Ti Dumaya a Romano wenno Imperio a Bisantino ket nalpas idi 1453 iti ipupusay ni Konstantino XI ken ti pannakatiliw iti Konstantinopla babaen ni Mehmed II, daulo dagiti Otomano a Turko.[10]
Dagiti pakaammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Ta dagiti klasiko ken moderno a konsepto iti estado ket saan nga agpada, dagiti dadduma pay a mabalin ket mairaman ti Res publica Romana, Imperium Romanum wenno Romanorum (iti pay Griego: Baσιλeίᾱ tῶv Ῥwuaίwv – Basileíā tôn Rhōmaíōn – ["Dominion (Literal a ti 'pagarian') dagiti Romano"]) ken Romania. Res publica, a kas ti termino a mangitudtudo ti Romano a "mankomunidad" iti sapasap, ket mabalin a mangitudo iti Republikano ken ti Imperial a panawen, bayat a ti Imperium Romanum (wenno, sagpaminsan, Romanorum) ket maus-usar a mangitudo ti teritorio nga igayatan ti Romano a turay. Ti Populus Romanus, "t Tattao a Romano", ket kanayon a maus-usar par aiti Romano nga estado maitulag kadagiti dadduma a pagilian. Ti termino a Romania, ket naipakauna a lokal a termino para iti teritorio ti imperio ken dagiti para dagiti pay agtaeng, ket agparang iti Griego ken Latin a nagtaudan manipud ti maikapat a siglo ken dagiti sumaganada ken daytoy ket naiyawit iti Imperio a Bisantino. (Kitaen ti Wolff, R.L. "Romania: Ti Latin Imperio iti Konstantinopla". Iti: Speculum, 23 (1948), pp. 1–34 (pp. 2–3).)
- ^ Iti panawen ti panagsagsagaba iti Naladaw a Republika adda dagiti ginasot a napatay wenno natay a senador, ken ti Romano a Senado ket nasukatan kadagitipasurot iti Umuna a Triunbirato ken kalpasan daytoy ket dagiti Maikadua a Triunbirato.
- ^ Oktabio/Augustus opisial a nangirangarang nga isu ket nagisalakan ti Republika a Romano ken nagannad a nagpanglimo ti kabileganna babaen ti republikano a porma; dagiti konsul ket agtultuloyda a nabutosan, dagiti tribuna dagiti plebeio ket agtultoloyda nga agidaton kadagiti lehislasion, ken dagiti senador ket agsupsuppiatda pay laeng idiay Romano a Kuria. Nupay kasta, ni Oktabio, ken dagiti epektibo nga emperador a simmaruno, a nakaimpluensia kadagiti amin ken nagtengngel kadagiti nalpas a keddeng, ken iti nalpas a panagusig, adda dagiti sangaarbanan a makatulong kaniana, no nasken datoy.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Bennett, J. Trajan: Optimus Princeps. 1997. Fig. 1
- ^ Konstantino I (306–337 AD) babaen ni Hans A. Pohlsander. De Imperatoribus Romanis. Naisurat idi 2004-1-8. Naala idi 2007-3-20.
- ^ a b c d Taagepera, Rein (1979). "Kadakkel ken Kabayag dagiti Imperio: Dagiti Panagrang-ay ken Panagapday a Killo, 600 B.C. aginggana idi 600 A.D.". Siensia Sosial a Pakasaritaan. Unibersidad a Pagmalditan ti Duke. 3 (3/4): 125. JSTOR 1170959. doi:10.2307/1170959.
- ^ John D. Durand, Naipakasaritaan a Karkulo iti Populasion ti Lubong: Maysa nga Ebaluasion, 1977, pp. 253–296.
- ^ "Roman Empire – Britannica Online Encyclopedia". www.britannica.com. Naala idi 2008-07-09.
- ^ "Imperio a Romano", Microsoft Encarta Online nga Ensiklopedia 2008
- ^ Parker, Philip, "Ti Imperio ket Agsardeng Ditoy". p.2.
- ^ Chester G. Starr, Ti Pakasaritaan ti Taga-ugma a Lubong, Maikadu a nga Edision. Oxford Unibersidad a Pagmalditan, 1974. pp. 670–678.
- ^ Isaac Asimov. Kronolohia iti Lubong ni Asimov. Harper Collins, 1989. p. 110.
- ^ Asimov, p. 198.


text:
San Francisco, Agusan del Sur
Ti San Francisco ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Agusan del Sur iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti San Francisco ket nabingbingay a politikal kadagiti 27 a barbaranggay.[2]
- Alegria
- Bayugan
- Borbon
- Caimpugan
- Ebro
- Hubang
- Lapinigan
- Lucac
- Mate
- New Visayas
- Pasta
- Pisa-an
- Baranggay 1 (Pob.)
- Baranggay 2 (Pob.)
- Baranggay 3 (Pob.)
- Baranggay 4 (Pob.)
- Baranggay 5 (pob.)
- Rizal
- San Isidro
- Santa Ana
- Tagapua
- Bitan-agan
- Buenasuerte
- Das-agan
- Karaus
- Ladgadan
- Ormaca
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Agusan del Sur". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 7 Hulio 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Agusan del Sur". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 7 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)