text:
Sistema ti panagsurat
Ti sistema ti panagsurat ket maysa a naurnos a kadawyan a pamay-an (kadawyan a naalagadan) iti panagipenpen ti pannakaammo ken panangiyallatiw para iti komunikasion kadagiti mensahe (panangiyebkas kadagiti panunot wenno kapanunotan) iti maysa a pagsasao babaen ti pannakakita (wenno mabalin a somatosensoria a sistema) panangikodigo ken panangipatarus ti kodigo (tinawtawagan ti panagsurat ken panagbasa) nga adda iti agasmang dagiti senial wenno dagiti simbolo, dagitoy a dua ket naamammuan a kas dagiti karakter (nga iti agasmang ket tinawtawagan a kas maysa nga 'eskritu'). Dagitoy a karakter, ken kadawyan a mangiramraman kadagiti letra ken dagiti numero, ket kadawyan a nairehistro iti maysa a nalagda a banag kasla iti papel wenno elektroniko a pagipenpenan/panangipakita, urayno adda met dagiti saan a nalgda a pmay-an a mabalin a mausar, kasla ti panagsurat iti darat wenno panagsurat iti tangatang.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Cisse, Mamadou. 2006. "Ecrits et écritures en Afrique de l'Ouest". Sudlangues n°6, http://www.sudlangues.sn/spip.php?article101
- Coulmas, Florian. 1996. Ti Blackwell nga ensiklopedia kadagiti sistema ti panagsurat. Oxford: Blackwell.
- Daniels, Peter T., ken ni William Bright, eds. 1996. Dagiti Sistema ti Panagsurat iti Lubong. Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan. ISBN 0-19-507993-0.
- DeFrancis, John. 1990. Ti Pagsasao nga Insik: Kinapudno ken Pantasia. Honolulu: Unibersidad ti Hawaii a Pagmalditan. ISBN 0-8248-1068-6
- Haarmann, Harald (2004), Geschichte der Schrift (2nd nga ed.), München: C. H. Beck, ISBN 3-406-47998-7
- Hannas, William. C. 1997. Ortograpiko a Parikut ti Asia. Unibersidad ti Hawaii a Pagmalditan. ISBN 0-8248-1892-X (papale nga aklub); ISBN 0-8248-1842-3 (natangken nga aklub)
- Millard, A. R. (1986), "Ti Kinamaladaga iti Abesedario", Arkeolohia iti Lubong, 17 (3): 390–398, doi:10.1080/00438243.1986.9979978
- Nishiyama, Yutaka. 2010. Ti Matematika iti Turong ti Panagsurat. Internasional a Warnakan iti Puro ken Naipakat a Matematika, Tom.61, No.3, 347-356.
- Rogers, Henry. 2005. Dagiti Sistema ti Pnagsurat: Ti Lingguistika nga Arngian. Oxford: Blackwell. ISBN 0-631-23463-2 (natangken nga aklub); ISBN 0-631-23464-0 (papel nga aklub)
- Sampson, Geoffrey. 1985. Dagiti Sistema ti Pnagsurat. Stanford, California: Unibersidad ti Stanford a Pagmalditan]. ISBN 0-8047-1756-7 (papel), ISBN 0-8047-1254-9 (wasig).
- Smalley, W. A. (ed.) 1964. Dagiti ortograpiko a panagadal: dagiti artikulo iti baro a sistema ti panagsurat. Londres: Nagkaykaysa a Kagimongan ti Biblia.


c: text/html

text:
La Bouilladisse
Ti La Bouilladisse ke maysa a komuna a departamento iti Bouches-du-Rhône idiay Provence-Alpes-Côte d'Azur a rehion ti Pransia.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti maysa a pagtaengan nga ili iti silbikultura, pagtalonan ken ti bassit nga industria ti silaw a naisanglad idiay ginget ti bassit a karayan Merlançon, adda ti 14 milia (23 km) ti amianan a daya iti Marseille idiay pagtumtumpungan dagiti dalan iti D8 iti D45e ken D96 a kalkalsada. Ti A52 a pagdalanan ti lugan ket paraigidanna ti abagatan a a laud a pagbeddengan ti teritorio ti komuna. Ti TER a serbisio ti perokaril ket mangikapet ti ili iti Aix ken Marseille.
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti komuna ket napartuat idi Hulio 6 1880 a kas ti La Bourine, idi naisina manipud ti kaarubana a purok ti Auriol. Inamponna ti agdama a nagan idi Enero 20 1910.
Populasion[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti makitkita[urnosen | urnosen ti taudan]
- Ti simbaan ni San Laurent, a napetssan manipud idi maikaduapulo a siglo.
- Ti kapilia iti La Bourine, a napetssan manipud idi maikasangapulo ket walo a siglo.
- Dagti dua a maika-18 a siglo a kastilio iti Velin-Tournon ken La Malvesine.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Opisial a sapot ti pagsaadan ti purok (iti Pranses)
Dagiti midia a mainaig iti La Bouilladisse iti Wikimedia Commons

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Plantilia:!!
||
Daytoy ket katakunaynay a plantilia a mangpalubos a mangikodigo ti "
||" (dua a pipa wenno nakatakder a baras) iti kaunegan dagiti parametro ti plantilia. No saan anasken ti mangala iti "
||", nasaysayaat nga usaren ti "
||". Nupay kasta ti "
||" a panangipatingga para iti tabla ti wiki ket nasken a mapatalawan babaen ti plantilia no mausar iti kaunegan iti plantilia.
Dagiti nota[urnosen ti taudan]
Kadawyan nga awan ti parikut iti "
!!". Daytoy a parikut ket pagbanagan laeng ti "
||" (nakatakder a baras) no maikuyog iti mekanismo ti kasisigud a parametro iti kaunegan dagiti tabla. Nupay kasta, kadagiti aray ti tabla a mangrugi iti "
!" mabalin nga addaanto dagiti parikut iti "
!!" a maipatarus a kas panangisina ti selula. Padasen a sukatan daytoy iti "
!!".
Daytoy a plantilia ken nasken a saan a masukatan.
Datos ti plantilia[urnosen ti taudan]
TemplateData para iti !!
Patalawanna dagiti karakter ti dua a pipa iti kaunegan dagiti parametro ti plantilia
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar
- Plantilia:!-
{{!}}, salamangka a balikas nga agpataud iti: |


text:
Pagalagadan nga Insik
Ti Pagalagadan nga Insik, ammo pay a kas Mandarin, Putonghua ken Guoyu, ket ti naiyalagad a karuay ti Insik. Daytoy laeng ti agmaymaysa nga opisial a pagsasao iti Republika ti Tattao ti Tsina ken ti Republika ti Tsina; daytoy ket maysa pay kadagiti uppat nga opisial a pagsasao ti Singapur. Ti ponolohia ti pagalagadan ket naibatay iti dialekto ti Beijing, ngem ti bokabulariona ket naala manipud ti dakkel ken dibersio a grupo dagiti dialekto ti Mandarin a naisasao iti amin nga akin-amianan, sentral, ken abagatan a laud ti Tsina. Ti gramatika ket naiyalagad iti bagi kadagiti moderno a literario nga obra a mangipalawag ti naisurat a bernakular nga Insik, ti lokal nga alternatibo iti Klasiko nga Insik a napadur-as idi sikko ti maika-20 a siglo


text:
UTC+08:45
Ti UTC+08:45 ket panangilasin para iti timbengan ti oras manipud ti UTC iti +08:45.
Ti UTC+08:45 ket inus-usar a kas ti oras idiay Australia (Oras ti Sentral nga Akinlaud, wenno CWT). Daytoy ket inus-usar babaen dagiti balbalay ti igid ti kalsada iti igid ti Kalsada Eyre idiay Akinlaud nga Australia ken Abagatan nga Australia. Urayno daytoy ket saan nga opisial a bilin ti gobierno a sona ti oras,[1] dagiti pagbeddengan a pangrugianna ken pagpatingaanna ket nalawag a naipalawag[2] ken kadawyan dagitoy a naipakpakita kadagiti mapa ti kalsada iti lugar.
Ti UTC+08:45 iket naus-usar kadagiti 5 a lugar idiay Australia, a mairaman ti Border Village idiay Abagatan nga Australia, ken idiay pay Caiguna, Eucla, Madura ken Mundrabilla idiay Akinlaud nga Australia. Daytoy ket mainayon iti tz database ken addaan iti pannagilasin iti Australia/Eucla.
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Time". Australian Government Website. Government of Australia. Naala idi 25 Hunio 2015.
- ^ "Annual Report 2012-2013" (PDF). Shire of Dundas. Shire of Dundas (WA). p. 7. Naala idi 25 Hunio 2015.


text:
Aaron Burr
Ni Aaron Burr, Jr. (Pebrero 6, 1756 – Septiembre 14, 1836) ket isu idi ti maikatlo a Bise Presidente iti Estados Unidos babaen ni Presidente Thomas Jefferson.
Kalpasan ti panagserbina a kas maysa a opisial ti Kontinental a Buyot iti Rebolusionario a Gubat, ni Burr ket nagbalin a naballigi nga abogado ken politiko. Isu ket namindua a nabutosan iti Asemblea ti Estado ti New York (1784–1785, 1798–1799),[1] ket naidutok idi nga Abogado Heneral ti Estado ti New York (1789–1791), ken napili idi a kas ti Senador ti Estados Unidos (1791–1797) manipud iti estado ti New York, ken nakaabot iti kangato iti pagsapulanna a kas Bise Presidente iti Estados Unidos (1801–1805).
Dagiti nagibasaranUrnosen
- ^ "Burr, Aaron". Biograpiko a Direktorio iti Kongreso ti Estados Unidos. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2 Disiembre 2009. Naala idi 2009-11-26.


text:
BAGUIO CITY – Adda itan ti Cordillera Region iti high risk iti tay-ak ti hospital care utilization rate kas maibasar iti datus ti Deparment of Health (DOH)-Cordillera idi kalman, October 13.
Maibasar iti rekord, dimmanonen iti 75.63 percent ti average hospital care utilization rate ti rehion.
Sigun kenni DOH-Cordillera Assistant Regional Director Dr. Amelita Pangilinan, adda metten iti critical risk ti hospital care utilization rate ti Baguio City, Benguet ken Mountain Province.
Kinunana nga in-inot a maob-obserbaran ti panagngato ti kaso ti COVID-19 kadagiti nasao a lugar a rason ti panagbalin a kritikal ti hospital care utilization rate dagitoy.
Nupay kasta, kinunana a nainget ti koordinasyonda ita kadagiti maseknan a lokal a gobyerno para iti panakanayon dagiti isolation beds a mang-akomodar kadagiti pasyente ti COVID-19.
Naamuan a ti hospital care utilization rate ti Baguio City ket 87.01%, ti Benguet ket 94.37% ken ti Mountain Province ket 92.25%.
Maibilang met a high risk ti utilization rates ti Ifugao ken Kalinga bayat a moderate risk ti Apayao ken low risk ti Abra.
Kabayatanna, dumanonen iti 84,184 ti pakabuklan a kaso ti COVID-19 iti Cordillera a bukbuklen ti agarup 12,800 nga aktibo a kaso; nasurok 69,900 a naimbagan ken 1,423 nga ipupusay.
Dumanon metten iti agarup 414,900 nga umili ti rehion ti fully vaccinated bayat a nailukat ti panagparehistro dagiti 15-17-anyos nga ubbing iti Baguio City kas panagsagana iti panagbakuna kadagitoy kontra iti COVID-19 iti kabiitan a panawen.


text:
Gabinete (gobierno)
Ti gabinete ket ti bagi dagiti nangato ti ranggona nga opisial iti estado, ken kadawyan a buklen dagiti kangatuan a daulo ti sanga ti ehekutibo. Dagitoy ket kadawyan a tinawtawagan a kas dagiti ministro, ngem dagiti dadduma a turay ket sagpaminsanda a tinawtawagan a kas dagiti sekretario.
Dagiti annong ti gabinete ket agdumaduma: kadagiti dadduma a pagilian, daytoy ket maipapan iti kolehio a panagaramid ti keddeng a bagi iti kolektibo a responsibilidad, bayat a dagiti dadduma ket mabalin nga agannong a kas puro nga agbalbalakad a bagi wenno ti maysa a tumultulong a patakder iti agar-aramid iti keddeng a daulo ti estado wenno daulo ti gobierno. Kadagiti dadduma a pagilian, ti gabinete ket tinawtawagan iti "Konseho dagiti Ministro" wenno "Konseho ti Gobierno" wenno dagiti saan unay nga ammo a nagan a kas ti "Pederal a Konseho" (idiay Suisa), "Akin-uneg a Konseho" wenno "Nangato a Konseho". Dagitoy a pagilian ket mabalin nga agiddiat iti waya a panagusar ti gabinete wenno panagbangon.
Kadagiti sabali a pagilian, a naisangayan dagiti agus-usar iti parlamentario a sistema (kas ti Nagkaykaysa a Pagarian), ti Gabinete ket kolektibo a mangikeddeng ti turong ti gobierno, a naipangpangruna no maipapaan iti lehislasion nga impasa babaen ti parlamento. Kadagiti pagilian nga addaan iti presidensial a sistema, a kas ti Estados Unidos, ti Gabinete ket saan nga agannong a kas kolektibo nga impluensia ti lehislatibo; imbes ket, ti nangruna a papelda ket kas ti maysa nga opisial nga agbalbalakad a konseho iti daulo ti gobierno. Iti daytoy a waya, ti Presidente ket makaala kadagiti pamanunotan ken balakad kadagiti um-umay a keddeng.


text:
Hulio 27
Ti Hulio 27 ti maika-208 nga aldaw ti tawen (maika-209 kadagiti bisiesto a tawen) iti kalendario a Gregoriano. Adda pay 157 nga al-aldaw ti nabati aginggana intono maungpot ti tawen.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1835 –Giosuè Carducci, Italiano a mannurat (pimmusay 1907)
- 1940 – Ernie Chan, Filipino-Amerikano nga artista iti komiks (pimmusay 2012)
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 2003 – Emmanuel Pelaez, maika-7 a Bise Presidente ti Filipinas (naipasngay 1915)


text:
Pagsasao a Dakkel a Nambas
Ti pagsasao a Dakkel a Nambas (patneng a nagan V'ənen Taut) ket ti pagsasao a Malayo-Polinesio nga insasao babaen dagiti agarup a 1,800 a tattao (manipud iti 1983) idiay amianan a laud a Malekula, Vanuatu. Dagiti agarup a sangapulo ket siam a purok iti rehion ti Dakkel a Nambas ti Interior a Malekula ket us-usarenda ti pagsasao nga awan iti panangigiddiat iti dialekto. Daytoy ket nasayaat nga inadal kadagiti paset ti panawen iti sumurok a 10 a tawen babaen ni G. J. Fox ti maysa a misionario, nga isu ket nangipablaak iti gramatika ken diksionario idi 1979.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dakkel a Nambas iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Big Nambas". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto ni Max Planck para iti Siensia ti Pakasaritaan ti Nagtagitaon.
Bibliograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
- Fox, G. J. (1979). Big Nambas Grammar. Pacific Linguistics. ISBN 0-85883-183-X.


text: Ti Zagreb (Panangibalikas a Kroata: [zǎːɡrɛb]) ket isu ti kapitolio ken ti kadakkelan a siudad iti Republika iti Kroásia. Mabirukan daytoy idiay amianan a laud iti daytoy a pagilian, iti igid ti karayan Sava, idiay akin-abagatan a kabanbantayan iti bantay Medvednica. Ti Zagreb ket naisanglad iti kangato iti agarup a 122 m (400 ft) iti pantar ti baybay. Iti naudi nga opisial a senso iti 2011, ti populasion ti pagnaedan iti Zagreb ket 686,568, a ti populasion iti administratibo a lugarna ket 792,875. Ti kalawaan a metropolitano a lugar ti Zagreb ket iramanna ti Siudad iti Zagreb ken ti naisina a Probinsia ti Zagreb nga addaan ti populasion ti 317,642, nga agited ti dagup ti metropolitano a lugar iti sumurok a 1,110,517. Isu laeng daytoy ti maymaysa a metropolitano a lugar idiay Kroasia nga addaan ti populasion iti sumurok a maysa a riwriw.


text:
Wikipedia:Pakdaar ti panagurnos
Ti pakdaar ti panagurnos ket dagiti kahon ti mensahe a maiparang iti ngato ti pagurnosan a tawa ti agar-aramat no agurnos ti maysa a panid. Amin nga agar-aramat ket makaaramid kadagitoy a pakdaar, ngem dagiti pakdaar ti panagurnos iti nagan ti espasio ket maaramid ken maurnos laeng dagiti administrador.
Dagiti silpo ti pakdaar ti panagurnos[urnosen ti taudan]
No maurnos ti maysa a panid masansan nga agiparang kadagiti nalabbasit wenno asul a silpo iti ngato ti maurnos a panid nga addaan iti langa a kas makita dita baba:
Wenno kasla daytoy:
Dagita a silpo ket dagiti pakdaar ti panagurnos ti grupo ken panid. Dagiti administrador ket kananyonda makitkita dagitoy a silpo, urayno saan pay a napartuat dagiti pakdaar, gapu ta mabalinda ti agpartuat kadagitoy a pakdaar. Dagiti kadawyan nga agar-aramat ket makitada laeng ti nalabbasit a silpo ti "Pakdaar ti panid" iti bukodda a panid ken tungtungan a panid, gapu ta isuda ket mabalinda ti agurnos ken agpartuat kadagiti kasta a pakdaar. Dagiti kadawyan nga agar-aramat ket makitada pay dagiti asul a silpo dagiti pakdaar ti grupo ken panid no napartuaten dagitoy, tapno mabirukan ken makitada ti kodigo a taudan ti pakdaar. Ngem dagiti kadawyan nga agar-aramat ket saanda a maurnos dagitoy a pakdaar, malaksid kadagiti adda iti bukodda nga espasio.
Pakpakdaar ti panagurnos[urnosen ti taudan]
No agpartuart iti pakpakdaar ti panagurnos, ti plantilia ti {{pakdaar ti panagurnos}} ket mabalin a mausar para iti panagpormat; kitaen ti panid ti plantilia tapno makita no kasano ti panagusar iti daytoy. Kitaen ti Kategoria:Dagiti plantilia ti pakdaar ti panagurnos para kadagiti espesialisado a pakpakdaar ti panagurnos.
Agar-aramat ken tungtungan ti agar-aramat[urnosen ti taudan]
Isenggat a kas maysa a pakdaar ti panagurnos para iti panid ti agar-aramat a kas
{{Pakdaar ti panagurnos panid ti agar-aramat}}.
Kas pagarigan:
Daytoy ket agparang iti ngato ti kahon ti pagurnosan a tawa no dagiti agar-aramat ket kayatda ti agurnos iti panidmo. Ti paset ti Kas pagarigan nga agar-aramat ket automatikonto nga agbaliw iti naganmo nga agar-aramat.
Ti sinoman ket makapartuat ti maysa a pakdaar ti panagurnos para iti agar-aramat wenno tungtungan ti agar-aramat. (Ngem dagiti pakdaar ti panagurnos para kadagiti subpanid ti agar-aramat ket mabalin laeng a mapartuat babaen dagiti administrador.) Dagiti nagan ti pakdaar ti panagurnos ti agar-aramat ket mangala iti maysa kadagitoy a pormat:
Agar-aramat:Kaspagarigan/Pakdaar ti panagurnos
Agar-aramat tungtungan:Kaspagarigan/Pakdaar ti panagurnos
Makapartuatka iti maysa a pakdaar ti panagurnos para iti bukodmo a panid ti agar-aramat wenno tungtungan ti agar-aramat nga addaan iti nasakbayan a naikarga a plantilia ti {{pakdaar ti panagurnos}} babaen ti panagusar kadagitoy a silpo:
- Agpartuat iti bukodmo a pakdaar ti agar-aramat
- Agpartuat iti bukodmo a pakdaar ti tungtungan ti agar-aramat
Dadduma a nagan ti espasio[urnosen ti taudan]
Ti pakpakdaar ti panagurnos para kadagiti sabali a nagan ti espasio ken dagiti subpanid ti agar-aramat ket mabalin laeng a mapartuat babaen dagiti administrador. Adda dagiti tallo a nangruna a kita ti pakpakdaar ti panagurnos:
- Pakpakdaar ti nagan ti espasio – Agparang kadagiti amin a panid iti kaunegan iti nagan ti espasio.
- Pakpakdaar ti grupo – Agparang iti panid ken dagiti amin a subpanidna.
- Pakpakdaar ti panid – Agparang laeng iti panid a nagtagikua.
Dagiti nagan ti pakdaar ti panagurnos ket mangala iti maysa kadagitoy a pormat:
- Pakpakdaar ti nagan ti espasio – Kitaen ditoy.
- Pakpakdaar ti grupo –
Plantilia:Pakpakdaar ti panagurnos/Grupo
- Pakpakdaar ti panid –
Plantilia:Pakpakdaar ti panagurnos/Panid/
Dagiti pangyuna ti panagurnos[urnosen ti taudan]
Dagiti pangyuna ti panagurnos (Ingles:edit intros) ket kapada dagiti pakdaar ti panagurnos, ngem agus-usar kadagiti sabali a pamay-an:
- Dagiti panangilawlawag a panid ket mangiraman ti plantilia ti {{panangilawlawag}}; daytoy ti mangkalbit ti kodigo idiay MediaWiki:Common.js tapno maipakita ti {{panangilawlawag pangyuna ti panagurnos}}.
- Dagiti biograpia ti sibibiag a tattao ket maikabil iti Kategoria:Sibibiag a tattao wenno Kategoria:Mabalin a sibibiag a tattao; daytoy ti mangkalbit ti kodigo idiay MediaWiki:Common.js tapno maipakita ti {{BST pangyuna ti panagurnos}}.
Pakpakdaar ti salaknib[urnosen ti taudan]
Ti pagalagadan a mensahe a maiparang no ti taudan ti makitkita a nasalakniban a panid ket masukatan babaen ti panagpartuat iti panid iti porma iti
Plantilia:Pakpakdaar ti panagurnos/Salaknib/ . No nalapsen daytoy, ti pagalagadan a pakpakdaar ti panagurnos para iti panid ket saanto a kasisigud a maiparang; no nasken nga iparang dagitoy, mabalin nga iraman ti
{{pakdaar ti panagurnos karga| notice action = view }} iti naidumduma a pakdaar ti salaknib.
Daytoy ket nasken laeng a mausar no ti pagalagadan a pakdaar nga iparang babaen ti MediaWiki:Protectedpagetext ken/wenno ti MediaWiki:Cascadeprotected ket makaallilaw kadagiti agar-aramat a mangkiddaw iti madi a lugar iti {{agkiddaw iti panagurnos}}.
Panangilemmeng kadagiti nalabbasit a silpo[urnosen ti taudan]
No saan a kayat a makita dagiti nalabbasit a silpo ti "Pakdaar ti grupo" ken "Pakdaar ti panid", inayon ti kodigo manipud dita baba iti bukodmo a CSS, aguray bassit, kalpasanna ipasadiwam ti cache ti pagbasabasam.
/* Ilemmeng dagiti nalabbasit a silpo ti "Pakdaar ti grupo" ken "Pakdaar ti panid". */
.editnotice-area .editnotice-redlink {
display: none !important;
}
No saan a kayat a makita dagiti ania man a nalabbasit a silpo ti "Pakdaar ti grupo" ken "Pakdaar ti panid", imbes ket nga usaren ti kodigo dita baba:
/* Ilemmeng amin dagiti nalabbasit a silpo ti "Pakdaar ti grupo" ken "Pakdaar ti panid" */
.editnotice-area .editnotice-link {
display: none !important;
}
Dagiti pakdaar[urnosen ti taudan]
No ti maysa a pakdaar ti panagurnos ket mausar iti maysa nga artikulo, dagiti administrador wenno dagiti addaan iti pammalubos a karbengan ket maibalakad a mangibati ti pakaammo iti tungtungan a panid.
Ti plantilia {{aktibo a pakdaar ti panagurnos}} ket mabalin a mausar a mangipakita a ti panid ti saan nga agar-aramat ket addaan iti aktibo (saan a blanko) a pakdaar ti panagurnos. Dagiti panid ket mainayonton iti Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti pakdaar ti panagurnos.
Listaan dagiti pakdaar ti panagurnos[urnosen ti taudan]
- Espesial:PrefixIndex/MediaWiki:Editnotice – Dagiti nangruna a pakdaar ti nagan ti espasio ti MediaWiki.
- Espesial:PrefixIndex/Plantilia:Pakpakdaar ti panagurnos – Amin dagiti plantilia ken dagiti subplantilia nga addaan kadagiti nagan a mangrugi iti "Plantilia:Pakpakdaar ti panagurnos...".
- Espesial:WhatLinksHere/Plantilia:Pakdaar ti panagurnos – Pampanid nga agus-usar ti plantilia ti {{pakdaar ti panagurnos}}.
- Kategoria:Pampanid nga addaan kadagiti pakdaar ti panagurnos – Pampanid a namarkaan iti {{aktibo a pakdaar ti panagurnos}}.
Dagiti mainaig a plantilia[urnosen ti taudan]
- {{aktibo a pakdaar ti panagurnos}}
- {{pakdaar ti panagurnos}} – Ti plantilia a panagaramid kadagiti pakdaar ti panagurnos.
- {{pakdaar ti panagurnos nagan ti panid}} – Mangisubli ti nagan ti panid para iti pakdaar ti panagurnos para iti agdama a panid.
- {{pakdaar ti panagurnos nagan ti panid ti tungtungan}} – Mangisubli ti nagan ti tungtungan a panid para iti pakdaar ti panagurnos para iti agdama a panid.
- {{pakdaar ti panagurnos palawag}} – Para iti pakdaar ti panagurnos kadagiti tungtungan a panid. Mangipalawag no kasano a nasalakniban dagiti pakdaar ti panagurnos, ken pagpilian nga agiparang ti panangiduma a parametro ti CSS.
- {{pakdaar ti panagurnos karga}} – Ti plantilia nga agar-aramid iti kaaduan a panangikarga ti pakdaar ti panagurnos ken agiparang pay iti bassit a silsilpo ti "Pakdaar ti grupo" ken "Pakdaar ti panid".
- {{pakdaar ti panagurnos karga/bugas}} –Ti plantilia a katulong ti plantilia ti {{tl|pakdaar ti panagurnos karga}}
- {{pakdaar ti panagurnos panid ti agar-aramat}} – Para kadagiti panid ti agar-aramat.


text:
Rehion ti polar
Dagiti rehion ti polar ti Daga ket dagiti lugar ti globo a nangpalikmut kadagiti ungto a naam-ammuan pay a kas dagiti nalamiis a sona. Ti Amianan nga Ungto ken Abagatan nga Ungto ket isu dagitoy ti sentrona, dagitoy a rehion ket kaaduan kadagiti polar a gora ti yelo, ken aginggana idiay Taaw Artiko ken ti kontinente ti Antartika.
Permafrost ti Akin-amianan a Hemisperio (permanente a nayelo a rabaw ti daga) iti morado
Dagiti panangipalpalawag[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Artiko ket addaan kadagiti nadumaduma a panangipalpalawag, mairaman met ti amianan a rehion ti Sirkulo ti Artiko iti agdama a (Panawen ti 2010 iti 66°33'44" N), wenno ti amianan a rehion ti latitud ti 60° ti amianan, wenno ti rehion manipud iti Amianan nga Ungto aginggana idiay linia ti kaykayo.
Ti Antartika ket kadawyan a maipalawag a kas ti abagatan ti latitud ti 60° ti abagatan, wenno ti kontinente ti Antartika. Ti Tulag ti Antartika idi 1950 ket agus-usar ti dati a panangipalawag.
Dagiti dua a rehion ti polar ket maigiddiat manipud kadagiti dua a barikes ti klimatiko ken biomatiko iti Daga, ti barikes ti tropiko iti asideg ti ekuador, ken dagiti dua a rehion ti tengnga a latitud a mabirukan iti nagbaetan dagiti rehion ti tropiko ken polar.
Klima[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti rehion ti polar ket makawat ti saan unay a nakaro a radiasion ti solar gapu ta ti enerhia ti Init ket sumangpet iti maysa a bangkirig nga anggulo, ken maiwarwaras iti dakkel a lugara, ken agbanniaga pay ti ad-adayo a distansia iti atmospera ti Daga a mabalin a masagepsep daytoy, maiwarwaris wenno maiballatek, nga isu met laeng ti banag a gapuanan ti kalamiis dagiti panaglalam-ek ngem dagiti sabali a paset ti tawen kadagiti kalalainganna a klima a luglugar.
Ti pakbu a pagtayyekan ti Daga ket addaan iti nangruna nga epekto iti klima kadagiti rehion ti polar. Gapu ta dagiti rehion ti polar ket isu ti kaadaywan manipud iti ekuador, makaawat dagitoy ti kabassitan a gatad ti lawag ti init ken isu a nalamiisda. Ti adu a gatad ti yelo ken niebe ket adu pay a pakakitaan ti bassit a maawat a lawag ti init dagiti rehion ti polar, a mangited daytoy ti lamiis. Dagiti rehion ti polar ket nailaslasin babaen ti klima ti polar, dagiti nakaro ti kalamiis a temperatura, nakaro a glasiasion kadagiti makaanayen a presipitasion tapno agporma ti permanente a yelo, ken dagiti nakaro a nalaka a panagbalbaliw kadagiti oras ti lawag ti aldaw, nga addaan iti duapulo ket uppat nga oras ti lawag ti aldaw iti kalgaw, ken ti kompleto a kinasipnget iti tengnga ti panaglalam-ek.
Sirkumpolar a Rehion ti Artiko[urnosen | urnosen ti taudan]
Adda dagiti adu a pagtaengan idiay amianan a rehion ti polar ti Daga. Dagiti pagilian nga addaan kadagiti tunton kadagiti rehion ti Artiko ket: ti Estados Unidos (Alaska), Kanada, Dinamarka (Greenland), Norwega, Pinlandia, Suesia ken Rusia. Dagiti populasion ti sirkumpolar nga Artiko ket kankanayonda a sapasap a makibinningay ngem dagiti dadduma a populasion iti kaunegan kadagiti nailian a pagbeddengan. Kasla met ti akin-amianan a rehion ti polar ket agdumaduma kadagiti pagtaengan ti tao ken kultura.
Antartika ken ti Akin-abagatan a Taaw[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti akin-abagatn arehion ti polar ket awan met ti permanente a pagtaengan ti tao. Ti Estasion McMurdo ket isu ti kadakkelan nga estasion ti pagsukisokan idiay Antartika a pinatpataray babaen ti Estados Unidos. Dagiti sabali pay nga estasion ket mairaman ti Estasion Palmer ken Estasion ti Abagatan nga Ungto ti Amundsen-Scott (Estados Unidos), Base Esperanza ken Base Marambio (Arhentina), Base Scott (Baro a Selanda), ken Estasion Vostok (Rusia).
Bayat nga awan met dagiti indihenio a kultura ti tao, adda met ti narikut nga ekosistema, a naipangpangruna iti igid dagiti sona ti aplaya ti Antartika. Ti panagpanagto ti dalluyon iti aplaya ket mangited kadagiti adu a taraon a mangpakan kadagiti kril, ti kita ti crustacea ti baybay, a mangpakan met kadagiti narikut a sibibiag nga ayup manipud kadagiti penguino aginggana kadagiti asul a balyena.
Dagiti rehion ti ekstraterestial a polar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti sabali a planeta ken dagiti masna a satelite iti sistema a solar ket addaan met kadagiti makaay-ayo a langa a maipanggep kadagiti bukodda a rehion ti polar. Ti Bulan ti Daga ket naipagpagarup nga aglaon ti adu a deposito iti yelo kadagiti nauneg nga abut kadagiti bukodna a rehion ti polar ken saan pay a makakita ti dagus a lawag ti init. Ti Marte, kasla met iti Daga, ket addaan kadagiti gora ti yelo ti polar. Bayat nga idiay Urano ti nakaro a pakbu ti pagtayyekan ti planeta ket pakaiturongan dagiti ungto nga agsinnublat a dagus a mangitudo iti Init.
Galeria[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Antartiko[urnosen | urnosen ti taudan]
- Antartika
- Ekosona ti Antartika
- Listaan dagiti ekpedision ti Antartika
- Heograpia ti Antartika
- Pakasaritaan ti Antartika
Artiko[urnosen | urnosen ti taudan]
Polar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti Rehion ti polar iti Curlie (iti Ingles)
- Dagiti Rehion ti polar
- Internasional a Pundasion ti Polar
- Enbironmental nga Atlas ti Artiko(UNDP)
- Dagiti Polar a Rehion ti Daga kadagiti Tawa ti Uniberso
- Sentro dagiti Panagadal ti Artiko, Instituto ti Smithsoniano
- Pagsukisokan nga Instituto ti Polar ti Scott, Unibersidad ti Cambridge
- WWF:Dagiti Polar a Rehion
- Aldaw ti Enbironmento ti Lubong 2007 "Matuntunaw a Yelo" galeria ti ladawan idiay The Guardian
- Diskobre ti Polar
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Victor, Paul-Émile. Man and the Conquest of the Poles, trans. by Scott Sullivan. New York: Simon & Schuster, 1963.


text:
Pagsasao nga Ibaloi
Ti pagsasao nga Ibaloi (tinawtawagan pay iti Inibaloi) ket tagikua iti sanga ti Malayo-Polinesio iti pamilia ti sasao nga Austronesio. Daytoy ket asideg a kabagian ti Pagsasao a Pangasinan, ket naipangpangruna anaisaso idiay probinsia ti Pangasinan, a mabirukan iti abagatan a laud ti Benguet.
Ti ponema ket kapada dagiti mabirukan a sabali a sasao a Filipino ng adda dagiti bassit usit a pakailaksidans. Adu dagiti karuay ti dila ti Ibaloi ket natural a rumsua iti /f/, /dʒ/ ken /v/.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Ibaloi iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Ibaloi". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto ni Max Planck para iti Siensia ti Pakasaritaan ti Nagtagitaon.


text:
Richard Mentor Johnson
Ni Richard Mentor Johnson (Oktubre 17, 1780 wenno 1781[a] – Nobiembre 19, 1850) ket isu idi ti maikasiam a Bise Presidente iti Estados Unidos, a naserbi iti administrasion ni Martin Van Buren (1837–1841). Is-isu laeng ti bise presidente a binutusan ti Senado ti Estados Unidos babaen dagiti urnong ti Maikasangapulo ket dua a Panagpasayaat. Ni Johnson ket inrepresentana pay ti Kentucky idiay Kamara dagiti Pannakabagi ti Estados Unidos ken Senado ken nangrugi ken lineppasna ti karrerna ti politiko idiay Kamara dagiti Pannakabagi ti Kentucky.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ken ni Richard Mentor Johnson iti Wikimedia Commons


text:
Papa Silverio
Ni Santo Papa Silverio ket isu ti Papa manipud idi 8 Hunio 536 aginggana idi Marso 537.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Louise Ropes Loomis, Ti Libro dagiti Papa (Liber Pontificalis). Merchantville, NJ: Evolution Publishing. ISBN 1-889758-86-8 (Naiprenta manen idi 1916 nga edision. Inggles a pannkaipatarus nga adda dagiti naeskolar a pakaammo, ken dagiti panangiladawan).
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ken ni Papa Silverio iti Wikimedia Commons
- Herbermann, Charles, ed. (1913). "Pope St. Silverius". Catholic Encyclopedia (iti Ingles). New York: Robert Appleton Company.


text:
Flores
Ti Flores ket maysa kadagiti Is-isla ti Basbassit a Sunda, ti grupo ti is-isla iti akindaya a kagudua ti Indonesia. Ti populasion ket 1,831,000 manipud iti senso idi 2010 ken ti kadakkelan nga ili ket ti Maumere. Ti nagan a Flores ket naala manipud iti Portuges para iti "sabsabong".
Ti Flores ket mabirukan iti daya ti Sumbawa ken Komodo ken laud ti Lembata ken ti Purpuro Alor. Iti abagatan a daya ket ti Timor. Iti abagatan, iti ballasiw ti Lingsat Sumba, ket ti Sumba ken iti amianan, iti labes ti Baybay Flores, ket ti Sulawesi.
Kadagiti amin nga isla nga aglaon iti teritorio ti Indonesia, ti Flores ket ti maika-10 a kaaduan ti populasion kalpasan ti Java, Sumatra, Borneo (Kalimantan), Sulawesi, Baro a Guinea, Bali, Madura, Lombok, ken Timor.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Monk, K.A.; Fretes, Y.; Reksodiharjo-Lilley, G. (1996). The Ecology of Nusa Tenggara and Maluku. Hong Kong: Periplus Editions Ltd. p. 7. ISBN 962-593-076-0.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- L, Klemen (1999–2000). "Forgotten Campaign: The Dutch East Indies Campaign 1941–1942".
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Pakaammo ti panagbiahe idiay Flores manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)
Dagiti midia a mainaig iti Flores iti Wikimedia Commons


text:
Oktubre 12
Ti Oktubre 12 ti maika-285 nga aldaw ti tawen (maika-286 kadagiti bisiesto a tawen) iti kalendario a Gregoriano. Adda pay 80 nga al-aldaw ti nabati aginggana intono maungpot ti tawen.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1868 – Mariano Trías, immuna a de facto a Bise Presidente ti Filipinas iti rebolusionario a gobierno (pimmusay 1914)
- 1935 – Luciano Pavarotti, Italiano a tenor (pimmusay 2007)
- 1946 – Edward S. Hagedorn, politiko manipud iti Filipinas
- 1962 – Branko Crvenkovski, politiko manipud iti Macedonia
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1866 – Diederich Franz Leonhard von Schlechtendal, Aleman a botaniko (naipasngay 1794)
- 1924 – Anatole France, Pranses a mannurat (naipasngay 1844)


text:
Pagsasao a Bumang
Ti pagsasao a Bumang (Insik: 布芒语) ket ti maysa a paaweng a pagsasao nga Austroasiatiko ti Yunnan, Tsina. Daytoy ket insasao babaen dagiti agarup a 200 a tattao idiay Manzhang 曼仗, Distrito ti Mengla 勐拉地区, Kondado ti Jinping, Prepektura ti Honghe, Yunnan, Tsina. Ti Bumang ket kabarbaro a naduktalan babaen ni Dao Jie ti Insik a lingguista kadagiti tawen ti tengnga a 2000. Daytoy ket asideg a kabagian ti Kháng (Edmondson 2010).
Pannakaidasig[urnosen | urnosen ti taudan]
Ikeddeng ni Jerold A. Edmondson (2010) ti Bumang ken ti asideg a kabagianna a pagsasao a Kháng a kas sasao a Khmuiko gapu iti leksikal nga ebidensia, bayat a ni Dao Jie 刀洁 (2007) ket isingasingna a ti Bumang ket mabalin a maysa a pagsasao a Palaungiko.
Uray no ti Bumang ken Mang ket addaanda iti agpada a nagan ken naisasao isuda a dua idiay Prepektura ti Honghe ti Probinsia ti Yunnan iti Tsina, saanda nga asideg nga agkabagian ken saanda nga agparang iti agpada a sanga (Edmondson 2010). Bayat nga ikeddeng ni Edmondson a ti Bumang ket mabalin a pagsasao a Khmuiko, ti Mang ket saan, ken as-asideg daytoy a kabagian dagiti pagsasao a Bolyu ken Bugan iti akin-abagatan a Tsina.
Populasion[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti autonimo ti Bumang ket bu˨˦maŋ˨˦ (Dao Jie 2007). Idiay Tsina, ti Bumang ket naidasigda a kas parte ti pakipagilian a Dai. Dagiti agsasao iti Bumang ket napalikmutanda kadagiti agsasao iti Puraw a Tai (Tai Don), Nangisit a Tai (Tai Dam), ken Pu'er Dai. Dagiti kawwes ti babbai a Bumang ket kapada iti Kháng, Ksingmul, Puraw a Tai, ken Nangisit a Tai (Edmondson 2010).
Iti kaunegan ti Manzhang 曼仗,[3] Distrito ti Mengla 勐拉地区, naisasao ti Bumang idiay Shangmanzhang 上曼仗 (kadagiti 22 a sangkabalayan; nga ammo iti pagsasao a Bumang a kas ban˩˨jau˥˩) ken ti Xiamanzhang 下曼仗 (kadagiti 49 a sangkabalayan). Ti Shangmanzhang 上曼仗 ket mabirukan iti Purok ti Tiantou 田头村, Ili ti Mengla 勐拉乡, bayat a ti Xiamanzhang 下曼仗 ket mabirukan iti pinatpataray ti estado a plantasion ti goma (国营橡胶农场) (Dao Jie 2007).
Dagiti Bumang ket nagtaudda manipud iti tattao a Kháng nga immakar manipud idiay Bietnam kadagidi tawen ti 1800 (Edmondson 2010:139).
Ponolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Kasla iti Kháng, ti Bumang ket maysa a paaweng a pagsasao.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Bumang iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Bumang". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto ni Max Planck para iti Siensia ti Pakasaritaan ti Nagtagitaon.
- ^ "金平苗族瑶族傣族自治县勐拉乡田头村委会慢仗村". Ynszxc.gov.cn. Naala idi 2015-02-18.
- Dao Jie 刀洁. 2007. Bumang yu yanjiu 布芒语研究 [A study of Bumang]. Beijing: 民族出版社 [Nationalities Publishing House].
- Edmondson, Jerold A. 2010. "The Kháng language of Vietnam in comparison to Ksingmul (Xinh-mun)." In Kenneth A. McElhanon and Ger Reesink, A Mosaic of languages and cultures: studies celebrating the career of Karl J. Franklin, 138-154. SIL e-Books, 19. [Dallas]: SIL International SIL e-Books: A Mosaic of languages and cultures: studies celebrating the career of Karl J. Franklin


text:
Martigues
TI Martigues (Oksitano: Lo Martegue itiklasiko a panakasao, Lou Martegue iti Mistraliano a pannakasao) ket maysa a komuna idiay amianan a laud ti Marseille. Daytoy ket paset ti Bouches-du-Rhône a departamento ti Provence-Alpes-Côte d'Azur a region idiay akindaya a gibus ti Kanal de Caronte.
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Martigues ket binangon babaen ni Ramon Berenguer IV, konde ti Provence idi 1232 idiay mabalin a lugar ti Romano a kampo Maritima Avaticorum.
Klima[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti tabla dita baba ket mangipakita dagiti temperatura ken panagtudtudo para iti paset ti panawen ti 1971-2000 :
Populasion[urnosen | urnosen ti taudan]
Pagluganan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Gare de Martigues a perokaril ket sinerserbian babaen dagiti rehional a tren ti nagbaetan ti Miramas ken Marseille.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Martigues iti Wikimedia Commons


text:
Daan a Pranses
Ti Daan a Pranses (franceis, françois, romanz; Moderno a Pranses ancien français) ket isu idi ti lugar ti dialekto ti Galo-Romanse a naisasao manipud idi maika-9 a siglo aginggana idi maika-14 a siglo. Idi maika-14 a siglo, dagitoy a dialekto ket naam-ammuan a kas kas ti langues d'oïl, a maigiddiat kadagiti sasao iti langues d'oc wenno "Oksitano" idiay abagatan ti Pransia. Ti tengnga ti maika-14 a siglo ket isu idi ti transisional a paset ti panawen ti Tengnga a Pranses, ti pagsasao ti Pranses a Renasimiento, a naisangayan a naibatay idi dialekto iti rehion ti Ile de France.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Daan a Pranses". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto ni Max Planck para iti Siensia ti Pakasaritaan ti Nagtagitaon.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Daan a Pranses iti Wikimedia Commons


text:
Currimao
Ti Currimao ket maysa a maikalima a klase nga ili iti probinsia ti Ilocos Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Currimao ket nabennebenneg iti 23 a barbaranggay.[2]
- Anggapang Norte
- Anggapang Sur
- Bimmanga
- Cabuusan
- Comcomloong
- Gaang
- Lang-ayan-Baramban
- Lioes
- Maglaoi Centro
- Maglaoi Norte
- Maglaoi Sur
- Paguludan-Salindeg
- Pangil
- Pias Norte
- Pias Sur
- Poblacion I
- Poblacion II
- Salugan
- San Simeon
- Santa Cruz
- Tapao-Tigue
- Torre
- Victoria
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Municipality of Currimao | (DILG)
- ^ a b "2015 Census of Population, Report No. 3 – Population, Land Area, and Population Density" (PDF). Philippine Statistics Authority. Quezon City, Philippines. Agosto 2016. ISSN 0117-1453. Naiyarkibo (PDF) manipud iti kasisigud idi Mayo 25, 2021. Naala idi Hulio 16, 2021.
- ^ Rehion ti Ilocos Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Naala idi Hulio 8, 2021 (iti Ingles)
- ^ Senso ti Populasion (2020). "Rehion I (Rehion ti Ilocos)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hulio 8, 2021.
- ^ Senso ti Populasion (2015). "Rehion I (Rehion ti Ilocos)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hunio 20, 2016.
- ^ Senso ti Populasion ken Sangkabalayan (2010). "Rehion I (Rehion ti Ilocos)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. National Statistics Office. Naala idi Hunio 29, 2016.
- ^ Dagiti Senso ti Populasion (1903–2007). "Rehion I (Rehion ti Ilocos)". Tabla 1. Nabilangan ti Populasion kadagiti Nadumaduma a Senso babaen ti Probinsia/Nangato nga Urbano a Siudad: 1903 aginggana idi 2007. National Statistics Office.
- ^ "Probinsia ti Ilocos Norte". Datos ti Populasion ti Munisipalidad. Local Water Utilities Administration. Naala idi Disiembre 17, 2016.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Amianan a laud nga Europa
Ti amianan a laud wenno amianan nga akinlaud nga Europa, wenno ti nalukay a naipalawag ng amianan nga akinlaud a rehion ti kontinental nga Europa. Ti panangibaga ket naipalawag kadagiti heograpiko ken etnograpiko.
Dagiti pagilian ti Amianan a laud nga Europa:
Kadawyan a mairaman:
No maipapan iti heograpia, ti amianan alaud nga Europa ket buklen ti Irlanda, Gran Britania, Belhika, ti Olanda, Luxembourg, akin-amianan nga Alemania, Dinamarka, Norwega Suesia ken ti Islandia. Ti Akin-amianan a Pransia, ken akin-abagatan nga Alemania ket sagpaminsanda pay a naikedkeddeng a kas paset ti pannakaigrupo. Ti Akin-abagatan a Pransia ken ti Pinlandia ket kadawyanda a saan a naikeddeng a kas paset ti amianan a laud, a ti akin-abagatan a Pransia ket masansan a naikeddeng a kas paset ti rehion ti Mediteraneo wenno Akin-abagatan nga Europa. Iti pay maipatinayon, ti Belhika, ti Olanda ken ti akin-amianan nga Alemania ket saanda a kankanayon a naikeddeng a kas paset ti pannakaigrupo. Ti termino ket makaserbi no matungtungan kadagiti parikut iti klima wenno biolohia.
Iti pakasaritaan ken lingguistika, idiay amianan a laud nga Europa dagiti nabati a nangruna a pannakaigrupo ket ti Keltiko nga Europa, Hermaniko nga Europa, ken ti Pines. Nupay kasta, awanen ti nasayaat a pannakaigiddiat a kas Sasao a Hermaniko wenno Sassao a Romanse gapu ta dagitoy ket agpadada iti opisial a kasasaad iti amin dagiti tradisional a turay ti Keltiko ken ti rehion ket addaan iti pakasaritaan ti Protestantenismo a mangiddiat iti daytoy manipud kadagiti kaarrubana iti Latin a Mediteraneo wenno Eslabo nga akindaya nga Europa. Daytoy ti pakaiturongan ti adu nga agpapada a panangipalawag a kas ti heograpiko a maysa nga adda iti ngato, ngem matarawidwidan a mangilaksid ti Pransia ken ti Wallonia, ken mangiraman kadagiti lugar a nangitalinaay kadagiti elemento ti Keltiko iti Tengnga a Panpanawen. Narukod daytoy babaen ti gupitna, daytoyto ket as-asideg iti lugar a naipakita iti mapa a kas ti akin-amianan nga Europa ken mainayon ti Ababa a Pagpagilian ken ti akin-amianan nga Alemania.
Teatro ti Gubat ti Sangalubongan II[urnosen | urnosen ti taudan]
Iti pakasaritaan ti militar ti Britania ken Kanada, ti Amianan-Laud nga Europa ket naus-usar idin a mangibagbaga kadagiti dua a kampania ti daga iti agarup a lugar idi Maikadua a Gubat ti Sangalubongan. Dagiti dua a sabali a pammadayaw iti gubat ket naipangunguna kadagiti rehimento a nakibinglay kadagitoy a kampania. Ti Kampania ti Amianan-Laud nga Europa iti 1940, idi las-ud ti Gubat ti Pransia, a nairestrikto idi iti Belhika ken dagiti puerto ti Kanal ti Pransia. Ti Kampania ti Amianan-Laud nga Europa iti 1944–1945 ket nangrugi kadagiti isasanglad idiay Normandy ken nagpatingga iti panangala ni Mariskal ti kampo Montgomery iti panagsuko ti militar ti Alemania kadagiti amin a puersa ti Alemania idiay Olanda, ti amianan-laud nga Alemania ken Dinamarka iti Lüneburg Heath iti amianan-laud nga Alemania ket linabanan idi babaen ti Maika-21 a Grupo ti Buyot ti Britaniko. Iti immuna a kampania, ti buyot ti Pransia ket akinrebbeng para kadagiti amin nga Akinlaud a Sanguanan manipud idiay Luxembourg aginggana idiay Suisa, ken dagiti met Amerikano ti Maika-12 a Buyot ken ti Maika-6 a Grupo idi las-ud ti maikadua a kampania.
Dagiti yunit ti Umuna aBuyot ti Kanada ket nakilaban kadagiti lima a nangruna a kampania iti amianan-laud nga Europa, a mairaman ti Gubat ti Normandy, dagiti gubat para iti Puerto Kanal, ti Gubat ti Scheldt, ti panaglalaban iti Rhineland idi Pebrero ken Marso 1945, ken kadagiti maudi nga operasion iti daya ti Karayan Rin. Ti paset ti panawen ti estatiko a pannakigubat ket adda met manipud idi Nobiembre 1944 aginggana idi 8 Pebrero 1945 idi las-ud ti immuna a panagimaton kadagiti puesto babaen ti Immuna a Buyot ti Kanada iti Nijmegen Salient.[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "North-West Europe". Canadian Soldiers. Naala idi Agosto 9, 2012.


text:
Plantilia:Lower
{{{1}}}
Panagusar[urnosen ti taudan]
Usaren a panangibaba ti sangkabassit a teksto wenno sabali nga elemento iti nainaganan a bilang dagiti yunit – maisingasing dagiti proporsional a yunit ti "em" – no saan ti kasisigud ket 0.6em:
{{lower|Nem|teksto/elemento}}ti panangibaba kadagiti yunit ti N em (kas ti {{lower|0.4em|Daytoy ti teksto nga ipababa.}})
{{lower|teksto/elemento}}ti panangibaba babaen ti kasisigud ti 0.6em.
Mabalin a naserbi kas iti panangipuesto dagiti silpo ti   (reperensia) nga agparang kadagiti tabla nga awan iti ania man a maipayuna a teksto (cf. {{Infobox grupo ti etniko}}).
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar
- {{Raise}}


text:
VIGAN CITY – Nakasaganan ti amin a barangay ti Mampang, Zamboanga City para iti pangawid ti Olympic Gold Medalist a ni Hidalyn Diaz.
Iti pannakiuman ti Bombo Radyo Vigan kenni kay Mampang Brgy. Captain Leonard Aliangan,nakasaganan dagiti tarpaulin nga ikabilda kadagiti kalsada ken boundary ti barangay kagiddan iti pannakikinnammayetna kadagiti purok leaders a makipaset iti mapasamak a heroes welcome kenni Diaz inton agawid idiay Mampang.
Innayon ti opisyal a maragsakan la unay isuna iti balligi a nagun-od ti kabaranaggayanna aglalo ta naala na ti balitok a medalya manipud ti Olimpyada idiay Tokyo, Japan.
Kabayatanna, manarimaan iti panag-quarantine ni Diaz kas panangsurotna iti health protocols kalpasan a nakaawid ditoy pagilian idi rabii.


text:
Listaan dagiti aktibo nga agar-aramat
Kitkitaem ti naidulin a bersion iti daytoy a panid, a mabalin nga agduog iti 6 a minminuto ken 26 a segsegundo.
- ASOSV1 Tungtungan aramid [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Baselle Tungtungan aramid [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Cabayi Tungtungan aramid [2 a tigtignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- CptViraj Tungtungan aramid [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Dušan Kreheľ Tungtungan aramid [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- EmausBot Tungtungan aramid [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Eric Duff Tungtungan aramid [0 a tigtignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Exec8 Tungtungan aramid [2 a tigtignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- FMSky Tungtungan aramid [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- GPinkerton Tungtungan aramid [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- James2813 Tungtungan aramid [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Jimmy Xu Tungtungan aramid [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Kurigo Tungtungan aramid [7 a tigtignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Lam-ang Tungtungan aramid (administrador ti interface, administrador) [657 a tigtignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Lam-angBot Tungtungan aramid (bot) [3,491 a tigtignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Magnefl Tungtungan aramid [2 a tigtignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Maintenance script Tungtungan aramid (bot) [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Martin Macha 2111 Tungtungan aramid [11 a tigtignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- MediaWiki message delivery Tungtungan aramid (bot) [9 a tigtignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Mykola7 Tungtungan aramid [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- PantheraLeo1359531 Tungtungan aramid [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Plantdrew Tungtungan aramid [2 a tigtignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Rachmat04 Tungtungan aramid [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Rayo2015 Tungtungan aramid [1 a tignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- TheWikipedian1250 Tungtungan aramid [2 a tigtignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- WikiEditor50 Tungtungan aramid [24 a tigtignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]
- Xqbot Tungtungan aramid [3 a tigtignay iti napalabas a 30 nga al-aldaw]


text:
Plantilia:Hatnote
Daytoy a palntilia ket agpataud iti napormat a teksto, ken surotenna ti tarabay para iti hatnote ti Wikipedia.
{{hatnote|Pagarigan ti teksto ti hatnote.}}→
Iti nawatiwat a panangibaga, ti hatnote ket makasungbatto kadagiti panagdamag ti agbasbasa: Addaak kadi iti husto a panid?
Annong[urnosen ti taudan]
Daytoy a palntilia ket kangrunaan a maus-usar tapno mainayon ti husto a napormat a hatnote iti panid. Masansan, ngem saan a kankanayon, a daytoy ket maysa a silpo ti panangilawlawag iti ngato ti pampanid ti artikulo. Daytoy ket mangikabil ti maysa a muton ti HTML ti
div- /
div iti likmut ti teksto a naikabil a kas iti kaikaisuna a nga argumento, a mangited iti naiyalagad a panagpormat (dagiti linaon ket naikeddengda a nalennekan ken italoko kadagiti kaadaun a panangiparang); daytoy ket isalumina pay ti nailaon a kodigo tapno masigurado a husto a maipatarus.
Daytoy a plantilia ket maus-usar pay a kas ti "meta-plantilia" para kadagiti maipatinayon a plantilia nga espesialisado a silpo ti pannangilawlawag; kitaen ti Kategoria:Dagiti plantilia ti hatnote para iti listaan.
Ti plantilia ket saan nga automatiko nga agpartuat kadagiti silpo iti ania man a kita. Dagiti silpo ken dagiti dadduma a kayat a panagpormat ket nasken a nalawag a mainayon babaen ti panagusar ti [[Tulong:Nadaras a reperensia|pangmarka ti Wikipedia].
Panagusar[urnosen ti taudan]
- Nalaka a panagusar
{{hatnote|teksto}}
- Amin dagiti parametro
{{hatnote|teksto|extraclasses=extra classes|selfref=yes|category=no}}
Dagiti parametro[urnosen ti taudan]
Daytoy a palantilia ket mangawat kadagiti sumaganad a parametro:
1- ti teksto ti hatnote. (nasken)
extraclasses- ti ania man a mainayonto a surok a klase ti CSS. Kas pagarigan, ti plantilia ti {{kitaen pay}} ket manginayon kadagiti klase ti
|extraclasses=boilerplate seealso.
selfref- no maisaad iti "yes", "y", "true" wenno "1", inayonna ti klase ti CSS ti"selfref". Daytoy ket mausar a mangibaga ti bukod a reperensia iti Wikipedia. Kitaen ti Plantilia:Selfref para iti adu pay a pakaammo.
category- no maisaad iti "no", "n", "false", wenno "0", lappedanna ti kategoria ti panagsurot ti biddut (Kategoria:Dagiti plantilia ti hatnote nga addaan kadagiti biddut). Adda laeng epektona daytoy no saan amainayon ti umuna a pangpuesto a parametro (ti teksto ti hatnote).
Pagarigan[urnosen ti taudan]
{{hatnote|Pagarigan a teksto ti hatnote}}→
Dagiti biddut[urnosen ti taudan]
No awan ti maited a teksto ti hatnote, ti plantilia ket mangiparuar ti sumaganad a mensahe:
- Biddut: awan ti nainaganan a teksto (tulong).
No makitam daytoy a mensahe ti biddut, daytoy ketmaysa kadagiti uppat a rason:
- Awan dagiti nainaganan a parametro (ti kodigo idi ti palantilia ket
{{hatnote}}). Pangngaasi nga imbes ket nga usaren ti
{{hatnote|teksto}}.
- Adda met dagiti nainaganan a parametro, ngem saan a nairaman ti teksto ti hatnote. Kas pagarigan, ti teksto ti plantilia ti
{{hatnote|extraclasses=seealso}}ket agpataudto iti biddut. Pangngaasi nga imbes ket nga usaren ti (kas pagarigan)
{{hatnote|teksto|extraclasses=seealso}}.
- Saan a nainaganan ti teksto ti hatnote, ngem dayta a teksto ket aglaon iti maysa a senial ti equals ("="). Ti senial ti equals ket addaan iti espesial a kaibuksilan iti kodigo ti plantilia, ken gapu iti daytoy, daytoy ket saaan a mabalin a mausar kadagiti parametro ti plantilia a saan a manginagan ti nagan ti parametro. Kas pagarigan, ti kodigo ti plantilia ti
{{hatnote|2+2=4}}ket agpataudto iti daytoy a biddut. Tapno mabalin daytoy, mabalinmo a nalawag nga inaganan ti nagan ti parametro babaen ti panagusar ti
1=sakbay ti teksto ti hatnote, kasla iti daytoy:
{{hatnote|1=2+2=4}}.
- Pinadasmo a dagus a sinerrekan ti Modulo:Hatnote babaen ti panagusar ti
{{#invoke:hatnote|hatnote|teksto}}. Tipanagusar ti #invoke iti daytoy a waya ket nabaldadon gapu kadagiti rason panagpataray. Pangngaasi nga imbes nga usaren ti
{{hatnote|teksto}}.
No makitam daytoy a mensahe ti biddut ken saaka a sigurado ti aramidem, pangngaasi nga agipablaak iti mensahe idiay Plantilia tungtungan:Hatnote, ken addanto tumulong kaniam.
Dagiti panid nga aglaon iti daytoy a mensahe ti biddut ket masursurotan iti Kategoria:Dagiti plantilia ti hatnote nga addaan kadagiti biddut.
Dagiti teknikal a salaysay[urnosen ti taudan]
Ti kodigo ti HTML a patauden babaen daytoy a plantilia ket kastoy ti kitana:
hatnote text
Ti kodigo ket patauden babaen ti Modulo:Hatnote.
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar


text:
Corregidor
Ti Isla ti Corregidor, lokal a matawtawagan nga Isla ng Corregidor, ket maysa nga isla a mabirukan idiay sumrekan iti Luek Manila idia abagatan a laud a paset iti Isla ti Luzon idiay Filipinas. Gapu ti lokasion daytoy, ti Corregidor ket maysa idi a pagsammakedan nga addaan dagiti pantar nga artileria ken dagiti pagbala a magasina tapno masalakniban ti sumrekan iti Luek ti Manila ken ti Siudad ti Manila, manipud kadagiti panagraut dagiti kabusor a pakigubat a bapor no mapagteng iti gubat. Mabirukan daytoy ti 48 kilometro (30 mi), ti Manila ken isun ti kadakkelan a siudad ket ti kangrunaan a pagsangladan a idiay Filipinas kadagiti napalabas a siglo manipud kadagiti panagturay iti Espana, ti Estados Unidos, ken ti Hapon ken kalpasan ti pannakabangon iti Republika iti Filipinas idi 1946.
Ti Corregidor a (Kota Mills) ket isu ti kadakkelan kadagitoy nga is-isla a nangbukel ti panagsalaknib ni puerto iti Luek ti Manila a mairaman ti Isla ti El Fraile (Kota Drum), Isla ti Caballo (Kota Hughes) ken Isla ti Carabao (Kota Frank), a dagitoy ket napasammakedan idi panawen ti panagsakup dagiti Amerikano iti daytoy a pagilian. Daytoy nga isla ket nagyanan pay ti maysa a bassit a milisia a pagsangladan ti eroplano, a kas paset ti panagsalaknib.
Idi agdama ti Maikadua a Sangalubongan a Gubat, ti Corregidor maysa kadagit ikangrunaan a lugar iti panawen ti panagraut ken panagwaya iti Filipinas manipud kadagiti puersa ti Hapon. Adu ti pannaka-bomba daytoy a lugar iti gibus a paset iti daytoy a gubat, dagiti nadadaen a banbanag ket naibati iti daytoy nga isla tapno agserbi a kas milisia a panaglagip kadagiti Amerika, Filipino ken Hapon a soldado a nagserbi ken natay iti daytoy nga isla. Ti Corregidor ket maysa kadagiti kangrunaan a pakasaritaan ken turista a lugar-lugar iti daytoy a pagilian.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Corregidor ket naam-ammuan pay a kas ti "Ti Bato" gapu kadagiti kabatuan a ladawan ti daga ken dagiti adu a pagsammakedan iti daytoy nga isla . Ti paraigidna ket naisukog a kasla bayyék a ti ipusna ket agpadaya. No mairaman ti Isla ti Caballo (a naisanglad ti agarup a 2000 metro iti murdong ti ipusna), ti Corregidor ket bingbingayenna ti sumrekan iti Luek Manila iti Amianan ken Abagatan a Kanal. ti Corregidor ken dagiti napasammakedan nga is-isla ket masakupan babaen ti panagturay iti probinsia iti Cavite.
Daytoy nga isla ket agarup a 6.5 kilometro (4.0 mi) ti kaatiddogna, ken agarup a 2.0 milia (3.2 km) ti kalawa na iti kalawaan a murdong nga addan ti dagup a kalawa ti daga ti agarup a 900 ektaria (2,200 acre) wenno agarup a 3 kuadrado milia (7.8 km2). Daytoy nga isla ket nabingbingay iti nadumduma a paset:
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Corregidor iti Wikimedia Commons
- Maysa a Panagtaldiap iti Biag idiay Corregidor Sakbay ti WWII Paset 1
- Maysa a Panagtaldiap iti Biag idiay Corregidor Sakbay ti WWII Paset 2Pa
- Babaen ti Bilin ni Komandante Kline
- Ti Corregidor Idi ken Tattan
- Dagiti Pagsammakedan iti Luzon
- Ft. Drum (Isla ti El Fraile)
- Dagiti Panorama a retrato iti Corregidor
- Dagiti Retrato iti Corregidor - MacArthur Memorial
- Napasindayag Kami a Kumablaaw! (1943) : Panaka-drama a pelikula ti Panawe ti Gubat


text:
Dagiti lehislatibo a distrito iti Rizal
Dagiti Lehislatibo a Distrito iti Rizal, ket isu dagiti umuna ken maikadua a distrito ken isu dagitoy ti pannakabagi ti Probinsia ti Rizal iti Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas. Manipud idi 1907 aginggana idi 1972, ti agdama nga aldaw nga ili ti Pateros ken dagiti siudad tif Caloocan, Las Piñas, Makati, Malabon, Mandaluyong, Marikina, Muntinlupa, Navotas, Parañaque, Pasay, Pasig, Siudad ti Quezon, San Juan ken Taguig ken, aginggana idi 1998, ti Antipolo ket paset idi dagitoy ti bukodna a pannakabagi. Manipud idi 1978 aginggana idi 1984, daytoy ket paset idi ti pannakabagi ti Rehion IV-A iti Interim Batasang Pambansa, ken manipud idi 1984 aginggana idi 1986, daytoy ket nagbutos kadagiti dua a sapasap a pannakabagi iti Kadawyan a Batasang Pambansa.
Umuna a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti ili: Angono, Binangonan, Cainta, Taytay
- Populasion (2010): 977,387
1907–1972[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti ili: Caloocan (nagbalin a siudad idi 1962), Las Piñas, Malabon, Muntinlupa, Navotas, Parañaque, Pasay (nagbalin a siudad idi 1947), Pateros, Mandaluyong (San Felipe Neri), San Juan del Monte, Makati (San Pedro Macati), Taguig, Siudad ti Quezon (nabangon idi 1939)1
-  ^1 Dagiti laeng lugar ti Siudad ti Quezon a dati a tagikua ti Caloocan, Mandaluyong ken San Juan ken nagbutos a kas paset ti umuna a distrito ti Rizal aginggana idi 1972.
1987–1998[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti ili: Angono, Antipolo (nagbalin a siudad idi 1998), Binangonan, Cainta, Taytay
Maika-2 a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti ili: Baras, Cardona, Jala-Jala, Morong, Pililla, Rodriguez (Montalban), San Mateo, Tanay, Teresa
- Populasion (2010): 854,019
1907–1972[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti ili: Antipolo, Binangonan, Cainta, Jalajala, Marikina (Mariquina), Morong, Pasig, Pililla, San Mateo, Tanay, Taytay, Montalban (nabangon manen idi 1908), Cardona (nabangon manen idi 1914), Teresa (nabangon manen idi 1918), Baras (nabangon manen idi 1920), Angono (nabangon manen idi 1938), Siudad ti Quezon (nabangon idi 1939) 1
-  ^1 Dagiti laeng lugar ti Siudad ti Quezon a dati a tagikua ti Marikina, Montalban, Pasig ken San Mateo ket nagbutos a kas paset ti maikadu a distrito ti Rizal aginggana idi 1972.
-  ^2 Pimmusay idi adda iti opisina.
-  ^3 Nabutosan iti espesial a panagbutos idi 1951, tapno mangkompleto ti saan anagpaso a termino ti sinarunona.
Sapasap (awanen)[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti lehislatibo a distrito iti Siudad ti Antipolo
- Dagiti lehislatibo a distrito iti Siudad ti Caloocan
- Lehislatibo a distrito iti Siudad ti Las Piñas
- Dagiti lehislatibo a distrito iti Siudad ti Makati
- Lehislatibo a distrito iti Siudad ti Malabon
- Dagiti lehislatibo a distrito iti Siudad ti Marikina
- Lehislatibo a distrito iti Siudad ti Mandaluyong
- Lehislatibo a distrito iti Siudad ti Muntinlupa
- Lehislatibo a distrito iti Siudad ti Navotas
- Dagiti lehislatibo a distrito iti Siudad ti Parañaque
- Lehislatibo a distrito iti Siudad ti Pasay
- Lehislatibo a distrito iti Siudad ti Pasig
- Lehislatibo a distrito iti Siudad ti Pateros-Taguig
- Dagiti lehislatibo a distrito iti Siudad ti Quezon
- Lehislatibo a distrito iti Siudad ti San Juan
- Lehislatibo a distrito iti Siudad ti Taguig
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Kongresional a Biblioteka iti Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas


text:
Makina a Pangisagana iti Daga Umuna a paset
- Slides: 20
Makina a Pangisagana iti Daga Umuna a paset: Panangawat iti sistema ti Palay. Check
DAGITI MAKINA Ti TRAKTORA A PAGARADO Ti BOMBA A PAGPADANUM Ti MURISKI Ti SUYOD
Kabaelan ti nuang ti: § agarado iti 0. 20 nga ektaria iti inaldaw § mangsimpa iti 1 ektaria a talon iti inaldaw
Ti TRAKTORA A PAGARADO Ti power tiller nga addaan iti levee-side disc plow Kapasidadna iti talon: 1. 40 nga oras kada ektaria wenno 5. 6 nga ektaria iti inaldaw Uppat ti pilidna a traktora nga addaan iti sinan-plato a pagarado Kapasidadna iti talon: 3 nga ektaria iti inaldaw
Ti TRAKTORA A PAGARADO Ti power tiller nga addaan iti sinan-plato nga arado (disc plow) Kapasidadna iti talon: 1 nga ektaria iti inaldaw. No addaan iti moldboard plow (0. 5 nga ektaria iti inaldaw)
Ti BOMBA A PAGPADANUM Narabaw a bunubon /kulukol Ricehull gasifier
Ti MURISKI Power Tiller nga addaan iti Boat tiller Kapasidadna iti talon: 2 nga ektaria iti maysa nga aldaw Kapasidadna iti talon: 3 nga ektaria iti maysa nga aldaw muriski
Ti MURISKI Floating tiller Kapasidadna iti talon: kadawyan a 1. 8 nga ektaria iti maysa nga aldaw Laboy tiller (“laboy” wenno para lubnak) Kapasidadna iti talon: 1 nga ektaria iti inaldaw (umuna a panangipadalan) 1. 5 nga ektaria iti maysa nga aldaw (maikadua a panangipadalan)
Ti MURISKI Uppat ti pilidna a traktora nga addaan iti rotor Kapasidadna iti talon: 1. 5 -2 nga ektaria iti maysa nga aldaw Phil. Rice Super Curyat Kapasidadna iti talon: 0. 5 nga ektaria iti maysa nga aldaw
Ti MURISKI Phil. Rice Rototiller Kapasidadna iti talon: 1. 5 nga ektaria iti maysa nga aldaw
Ti SUYOD Two-man handtractor-drawn leveler Kasapulan a bilang ti agtrabaho: 2 a tao Kapasidadna iti talon: 2 nga ektaria iti maysa nga aldaw
Intayo idilig/idasig ARADO Power tiller nga addaan iti levee-side disc plow 5. 6 nga ektaria iti maysa nga aldaw Uppat ti pilidna a traktora nga addaan iti pagarado a sinanplato 3 nga ektaria iti maysa nga aldaw Power tiller nga addaan iti pagarado a sinan-plato 1 nga ektaria iti maysa nga aldaw Power tiller nga addaan iti moldboard plow 0. 5 nga ektaria iti maysa nga aldaw
MURISKI Intayo idilig/idasig Power tiller nga addaan iti pangmuriski 2 nga ektaria iti maysa nga aldaw Boat tiller 3 nga ektaria iti maysa nga aldaw Floating tiller 1. 8 nga ektaria iti maysa nga aldaw Laboy tiller 1 nga ektaria iti maysa nga aldaw (umuna a panangipadalan) 1. 5 nga ektaria iti maysa nga aldaw (maikadua a panangipadalan) Uppat ti pilidna a traktora nga addaan iti rotor 1. 5 -2 nga ektaria iti maysa nga aldaw
Umno a panagaramat iti makina Ti mangaramat • Agusar iti proteksion nga aruaten • Suroten dagiti alagaden a mangsaluad iti bagi Ti makina • Umno a panagaramat iti makina • Inaldaw nga amirisen – kitaen dagiti naglukay a turnilio, naikkat a partena, nakuppit a partena, dagiti parte a nasken a malanaan, ken dadduma pay • Ikkan iti oras ken atension iti makina a kasapulanna ti insigida a matarimaan tapno maliklikan ti pannakadadael dagiti partena
Panangtarimaan iti kuliglig (handtractors) Problema: Saan nga agandar ti makina wenno narigat a pagandaren Solusion: Amirisen ti sumaganad Tangke/linia ti gasolina/krudo Adda nagsullat iti linia ti gasolina/krudo Sagatan ti sumrek nga angin Siliniador Kaadu ti asete/krudo
Panangtarimaan iti kuliglig (handtractors) Problema: Saan a regular nga andar ti makina Solusion: Amirisen ti sumaganad • piston ring • naglukay a parte a nasken a mairutan • turnilio
Panangtarimaan iti kuliglig (handtractors) Problema Narigat nga agsardeng ti Power tiller no guyguyodenna ti trailer Solusion: Amirisen ti sumaganad • preno – awan ti preno • Naisina ti landok a konektado iti preno ken iti dram ti preno
Panangtarimaan iti kuliglig (handtractors) Problema: Saan a nawaya nga agpuligos ti sinanplato a pagarado Solusion: Amirisen ti sumaganad • arado - napelpelan/namalan iti pitak • kaadu ti grasa dagiti bering • nadadael ti bering
Problema Saan nga agandar wenno narigat a pagandaren ti makina Saan a regular nga andar ti makina Narigat nga agsardeng ti Power tiller Saan a nawaya nga agpuligos ti sinan-plato a pagarado Tsek: Tangke ti gasolina/krudo, linia ti gasolina/krudo, sagatan ti sumrek nga angin, siliniador, tangke ti asete Piston ring, naisina a turnilio, naglukay a parte Preno, landok a konektado iti preno ken dram ti preno Arado, awan grasa dagiti bering, narumek ti bering
PAMMIGBIG Instructional presentation designer: Dr. Karen Eloisa Barroga Ms. Ella Lois Bestil Dagiti naggapuan ken nangrebisar iti teknikal a linaonna: Engr. Arnold Juliano and Engr. Elmer Bautista Note: Naadaptar manipud iti Power. Point a presentasion nga inaramid ni: Engr. Arnold Juliano and Dr. Josue Falla Mabalinyo nga usarem, nayunan, ken mangaramid iti ania man a banag iti daytoy Para iti ad-adu nga impormasion, a presentasion a saan a pangkomersial. sarungkaran ti Ngem kanayon nga usaren a bigbigen ti naggapuanna. Malaksid a saan a nadakamat, amin a nagnagan a nailista ket empleado ti Phil. Rice. Naaramid idi 2011 Text: 0920 -911 -1398


text:
Giuseppe Verdi
Ni Giuseppe Fortunino Francesco Verdi (Panangibalikas nga Italiano: [d͡ʒuˈzɛppe ˈverdi]; 10 Oktubre 1813 – 27 Enero 1901) ket maysa idi nga Italiano a Romantiko a kompositor, a nagnangruna iti opera. Adda dagiti temana ket napauten a nakaramut ti nadayeg a kultura – a kas ti "La donna è mobile" manipud iti Rigoletto, "Va, pensiero" (Ti Koro dagiti Hebreo a Tagabu) manipud iti Nabucco, "Libiamo ne' lieti calici" (Ti Panaginum a Kanta) manipud iti La traviata ken ti "Nadayag a Martsa" manipud iti Aida.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti inadaw a sasao a mainaig ken ni Giuseppe Verdi iti Wikiquote (iti Ingles)
Dagiti midia a mainaig ken ni Giuseppe Verdi iti Wikimedia Commons


text:
Ronaldo Puno
Ni Ronaldo V. Puno (nayanak idi Abril 25, 1948), ket maysa a mangimaton ti kampania kadagiti politika iti Filipinas. Isu ket nagsuporta kadagiti panagtaray ti presidente ken panagabak ni Fidel Ramos, Joseph Estrada, ken Gloria Macapagal Arroyo.
Isu ket sigud idi a kaunegan a sekretario ti Filipinas, ken maysa pay idi a pannakabagi ti Kongreso. Isu pay ket mangidaulo iti Kampi, ti kangrunaan nga administratibo a partido ni Gloria Macapagal Arroyo.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Naidutok babaen ni Presidente Gloria Macapagal-Arroyo a kas ti Sekretario iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno.


text:
Daniel D. Tompkins
Ni Daniel D. Tompkins (Hunio 21, 1774 – Hunio 11, 1825) ket isu idi ti maikapat a Gobernador iti New York (1807–1817), ken ti makanem a Bise Presidente iti Estados Unidos (1817–1825).
Isu ket maysa a hurista, isu ket naam-ammuan a kas maysa kadagiti kasayaatan nga emprendedor a gobernador iti Gubat ti 1812. Tapno makatulong a mangurnos ti milisia ti estado, isu ket kankanayos a nagipuon ti bukodna a kuarta idi saan a inaprobaran ti lehislatura dagiti kammasapulan a busbos. Kalpasan ti gubat, isu ket napaay a nagipulang kadagiti dakkel a binulodna, urano dagiti adu a litigasion, a nagited daytoy ti pannakapaay ti salun-atna, ken nagpuonan ti alkoholismo nga umapay ti panagtignayna a kas Bise Presidente.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ken ni Daniel D. Tompkins iti Wikimedia Commons


text:
Dagiti ili ti Filipinas
Ti ili wenno munisipalidad ket maysa a lokal a paset ti gobierno iti Filipinas. Naisangayan dagitoy manipud kadagiti siudad, a dagitoy ket sabali a kategoria iti lokal a paset ti gobierno.
Dagiti pronbinsia ket buklen dagiti siudad ken dagiti ili, dagiti ili ket buklen met dagiti baranggay wenno dagiti barrio.
Dagiti ili ket addaanda iti sangkabassit a turay manipud iti Nailian a Gobierno iti Republika ti Filipinas babaen ti Lokal a Kodigo ti Gobierno iti 1991. Naikkanda iti pagkakaaduaan a personalidad nga agpakabael kaniada nga agaramid kadagiti lokal nga annuroten ken linlinteg, panangipatungpal ti linteg, ken agturayda kadagiti masakupanda. Mabalinda a sumrek kadagiti kontrato ken panagginnatang ken agbuis babaen kadagiti opisial nabutosan ken nadutokan.
Agakem dagitoy kadagiti panagipatungpal kadagiti amin a linlinteg, no pay lokal wenno nailian. Ti Nailian a Gobierno ket tumulong ken imatonanna ti lokal a gobierno tapno maipasarado nga saanda a labsingen ti nailian a linteg. Dagiti lokal a gobierno ket addaanda iti bukod nga ehekutibo ken lehislatibo a sangsanga ken dagiti panagkita ken panagtimbang kadagitoy dua a nangruna a sangsanga, ken dagiti pannakailasinda, ket nalawlawag ngem ti nailian a gobierno. Ti Hustisia a Sanga iti Republika ti Filipinas ket tumultulong pay kadagiti kasapulan dagiti lokal a paset ti gobierno. Dagiti lokal a gobierno a kas iti ili, ket awananda iti hustisia a sanga; ti hustisiada ket kapadpada ti nailian a gobierno.
Ti ili ket idauluan babaen ti mayor ti ili nga isu daytoy ti ehekutibo nga opisial. Ti lehisletibo ket buklen iti bise mayor ken dagiti walo a konsehal. Dagiti walo a konsehal, a mairaman ti presidente ti Konseho dagiti Kinaagtutubo ken ti presidente ti Liga dagiti Baranggay, ket buklenda ti Konseho dagiti Ili. Amin dagitoy ket nabutosan ken agserbi iti tallo a tawen a panagturay. Saanda a mabalin ti agserbi iti ad-adu ngem tallo nga agsasaruno a panagturay (9 tawtawen).
Ti Bise Mayor ket isu ti agiturong iti lehislatura, ngem saan a makabutos mailaksid ti panagbuong ti paraut. Dagiti linteg wenno bilin a naitukon babaen ti lehislatura mabalin a pasingkedan wenno mabeto babaen ti mayor. No mapasingkedan agbalin dagitoy a linteg. No ti mayor ket saanna a pasingkedan wenno betoen ti naitukon iti lehislatura iti sangapulo nga aldaw manipud iti pannakaawat, dayta a naitukon ket agbalin a linteg a kasla napirmaan. No maibeto, ti naitukon ket maisubli idiay lehislatura. Ti naudi ket mabalinna a maipasubli ti inaramid ti Mayor babaen ti panagbutos iti kabassitan a 2/3 kadagiti amin a kamkamengna, nga iti daytoy a kaso, ti naitukon ket agbalin a linteg.
Ti ili, no maabutanna ti maysa kasapulan a kabassitan a rukod ti populasion, ken kabassitan a tinawen a kuarta a mapastrek ket mabalinda ti agpabalin a siudad. Ti umuna ket nasken a ti maysa a bilin ket maipasa iti Kongreso ken mapirmaan a kas linteg babaen ti Presidente ken dagiti nagtaeng ket agbutosda iti sumaruno a panagbubutos tapno awatenda wenno paayenda ti panagsiudad. Ti maysa a pagimbagan ti panagsiudad ket ti gobierno a siudas ket makaala ti ad-adu a busbos, ngem dagiti buis ket nangatngato ngem iti ili.
Bilang dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Manipud idi Septiembre 15, 2015, addaan dagiti 1,490 nga ili iti Filipinas.[1]
Klase ti matgedan[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ili ti Filipinas ket mabennebenneg babaen ti kaadu wenno klase ti matgedan a naibatay iti kadawyan a tinawen a matgedan ti ili iti naudi a tallo a kalendario a tawtawen.[2]


text:
Sasao nga Amianan a Baro a Guinea
Ti sasao nga Amianan a baro a Guinea ti Papua Baro a Guinea ken Indonesia ket mangporma ti mabalin a pannakaisilpo ti sasao nga Akinlaud nga Oceaniko.
Pannakaidasig[urnosen | urnosen ti taudan]
Segun da Lynch, Ross, & Crowley (2002), ti estruktura ti pamilia ket kas dagiti sumaganad:
- ? Pamilia a Sarmi–Jayapura
- Pannakaisilpo a Schouten
- Pamilia a Golpo Huon
- Pannakaisilpo a Ngero–Vitiaz
Ti sentro ti pannakaiwarwaras ket maipakita iti asideg ti Lingsat Vitiaziti pagbaetan ti Baro a Britania ken ti nangruna a daga ti Baro a Guinea.
Ti pannakairaman ti Sarmi ken Luek Jayapura ket saan a nalawag, ken mabalin daytoy a mangbukel ti sabali a sanga ti Akinlaud nga Oceaniko.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "North New Guinea linkage". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto ni Max Planck para iti Siensia ti Pakasaritaan ti Nagtagitaon.
- Ross, Malcolm (1988). Proto Oceanic and the Austronesian languages of western Melanesia. Canberra: Pacific Linguistics.


text:
Moderno a Griego
Ti Moderno Griego (Griego: vέa eλλnvιkά wenno veoeλλnvιkή Yλώσσa "Neo-Helenika", naipakasaritaan ken naamammuan pay iti lokal a pagsasao iti Pwuaίιka "Romaiko" wenno "Romano", ken Γpaιkιkά "Griego") ket mangitudo kadagiti dialekto ken dagiti karuay ti pagsasao a Griego a naisasao iti moderno a panawen.
Ti nakaiyunaan ti "moderno" a paset ti panawen ti pagsasao ket masansan a simboloko a naikeddeng iti pannakatnag ti Imperio a Bisantino idi 1453, urayno ti petsa ket mangmarka ti nalawag a lingguistiko a pagbeddengan ken dagiti adu a pakailasinan ti moderno a langlanga ti pagsasao ket nasapsapa a rimsua kadagiti siglo a napalabas, idi nagbaetan ti maikapat ken maikalima a siglo AD.
Idi las-ud ti kaaduan iti daytoy a paset ti panawen, ti pagsasao ket addan iti situasion iti diglosia, nga adda metten dagiti rehional a naisasao a dialekto a kakuyog met ti naad-adal, dagiti ad-adu a duog a naisursurat a porma, kasta met ti demotiko ken naadal a karkaruay (Dimotiki ken Katharevousa) a nagkuykoyog nga adda kadagiti amin a paset ti maika-19 ken maika-20 a siglo.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Nationalencyklopedin "Världens 100 största språk 2007" Dagiti 100 a Kadakkelana a Pagsasao iti Lubong idi 2007
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Modern Greek (1453–)". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto ni Max Planck para iti Siensia ti Pakasaritaan ti Nagtagitaon.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Avδpιώtnς (Andriotis), Nιkόλaoς Π. (Nikolaos P.) (1995). Iσtopίa tnς eλλnvιkής Yλώσσaς: (tέσσepις ueλέteς) (Pakasaritaan ti Pagsasao a Griego: uppat a panagad-adal). Θeσσaλovίkn (Thessaloniki): Ίδpuua Tpιavtaφuλλίδn. ISBN 960-231-058-8.
- Vitti, Mario (2001). Storia della letteratura neogreca. Roma: Carocci. ISBN 88-430-1680-6.


text:
{Imahe manipud iti Aljazeera.com}
iFM Laoag – Inpasingked ni Mr. Michael Madamba, Professor iti Political Science iti Divine Word College of Laoag a makitana iti gagar dagiti tattao sadiay Manila a mangiyuswat iti rally ita nga aldaw Pebrero 25, kaaldawan iti “Edsa People Power.”
Mamati iti Professor a nakasagan dagiti naruay a raliyista kontra iti administrasion a matipon manen ita nga aldaw tapnun atakerenda ni Presidente Rodrigo Duterte partikular iti grupo a ‘Tindig Pilipinas.’
Kinunana a dagiti agdama nga isyu itatta ditoy Pilipinas ti manggundaway a mangiyuswat iti rally kas kuma iti franchise renewal iti ABS-CBN, relasion iti Pilipinas ken Amerika, pakairamanan iti iligal a droga, ekonomia ken dadduma pay.
Imbatadna nga iti Edsa People Power ket saan a maibasar gapo iti rally a mapaspasamak iti Metro Manila, nu di ketdi masapol nga adalen dagiti agtutubo nu apay a maselselebrar daytoy, saan laeng a dagiti adda iti libro nu di ket ti husto a pakasaritaan iti Philippine History tapnon maawatanda iti pakabuklan nga istoria.
Inkonektarna daytoy agsipodta iti henerasion itatta ket awanda pay a nakaimatang kadagiti pasamak iti naglabas isu a saanda nga ammo no anat agpaypayso kangrunaanna kadagiti nakalatag wenno nakaposte kadagiti dadduma a pagsakdoan iti impormasion.
Kinunana a dakkel a karit iti agdama nga administrasion dagiti isyu a mapaspasaran iti pagilian nu sadinno pasetna ditoyen dagiti rally a pakiparpartisiparan payen dagiti agtutubo.
Gapu iti daytoy inpakaammona a malaksid kadagitoy nga isyu ken epekto iti Edsa People Power ita nga aldaw ket masapol nga agbalin a vihilante iti publiko ken agobserbar iti mapaspasamak iti uneg ti administrasion babaen iti konstitusion, saan ketdi a dagiti biddot iti napalabas a makaapektar ti pagdur asan iti pagilian. (Joe Anne J. Agustin, RMN News)


text:
Modulo:Coordinates/dok
Daytoy a modulo ket isayangkatna dagiti plantilia ti {{coord}} ken {{coor URL}}, pangngaasi a kitaen dagiti dokumentasion dagitoy a plantilia para kadagiti pakaammo.
Dagiti pagtaripatuan a kategoria[urnosen ti taudan]
- Kategoria:Dagiti panid nga adda dagiti nadadael nga etiketa ti nagsasabtan (1)
- Kategoria:Dagiti nagsasabtan nga awan idiay Wikidata (7)
- Kategoria:Dagiti nagsasabtan idiay Wikidata (1,368)
- Kategoria:Dagiti nagsasabtan idiay Wikidata a naisaad iti awan pateg (0)
- Kategoria:Dagiti nagsasabtan idiay Wikidata a naisaad iti di ammo a pateg (0)


text:
Tsokolate
Ti tsokolate ket ti naproseso, kadawyan a nasam-it a makan a napataud manipud ti bukel ti tropikal a kayo ti Theobroma cacao. Ti kakaw ket naimuyonganen kadagiti napalabas a tallo a milenio idiay Mehiko, Tengnga nga Amerika ken Akin-amianan nga Abagatan nga Amerika. Ti kasapaan a nadokumentuan a panag-usar ket idi 1100 SK. Ti kaaduan ti Mesoamerikano a tattao ket nagar-aramidda ti mainum a tsokolate, a mairaman dagiti Aztec, nga isuda ket nagar-aramid iti mainum a naamammuan a kas ti xocolātl [ʃo'kolaːt͡ɬ], ti balikas ti Nahuatl a ti kaibuksilanna ket "napait a danum". Ti bukbukel ti kayo ti kakaw ket adda ti nakaro a nanam iti kinapait, ken mabalin a nabubodan tapno makananam ti kasta.
Kalpasan ti panagibubod, ti bukbukel ket mabilag, madalusan, ken kalpasanna ket matuno, ken maikkat ti kontsa tapno mapataud ti bagas ti kakaw. Magilingto dagiti bagas ti kakaw iti masa ti kakaw, ti puro a tsokolate iti nakersang a porma. Gaputa daytoy a masa tikakaw ket kadawyan a maipatubboog ken masukog nga adda wenno awan dagiti nailalaok, daytoy ket tinawtawagan ti arak a tsokolate. Ti arak ket mabalin a maproseso kadagiti dua a komponenete: dagiti solido ti kakaw ken mantekilia ti kakaw. Ti saan a nasam-itan a panangiyurno a tsokolate (napait a tsololate) ket nangruna nga aglaon kadagiti solido ti kakaw ken mantekilia ti kakaw kadagiti nadumaduma a proporsion. Kaaduan kadagiti makmakan a tsokolate tatta nga aldaw ket isu ti porma ti nasam-it a tsokolate, ti panagtitipon dagiti solido ti kakaw, mantekilia tikakaw weeno dadduma pay taba, ken asukar. Ti gatas a tsokolate ket isu ti nasam-it a tsokolate nga aglaon ti tinimok ti gatas wenno kondensada a gatas. Ti puraw a tsokolate ket aglaon ti mantekilia ti kakaw, asukar, ken gatas ngem saan nga aglaon kadagiti solido ti kakaw.
Dagiti notaUrnosen
Dagiti akinruar a silpoUrnosen
- Dagiti midia a mainaig iti Tsokolate iti Wikimedia Commons
- Tsokolate iti Curlie (iti Ingles)
- Kanen dagiti Dios
- Glosario dagiti termino ti tsokolate
- Chisholm, Hugh, ed. (1911). "Chocolate". Encyclopædia Britannica (iti Ingles) (Maika-11 nga ed.). Cambridge University Press.


text:
Kimiko a simbolo
Ti kimiko (wenno atomiko) a simbolo ket maysa a 1- wenno 2-letra nga sangalubongan a nagtitinnulagan a kodigo para iti maysa a kimiko nga elemento, a kadawyan a naala manipud ti nagan ti elemento, a kadawyan daytoy iti Latin.
Ti umuna a letra laeng ti dakkel a letra. Kas pagarigan, ti "He" ket isu ti simbolo pra iti helium (Inggles a nagan, di-amammo idi panawen ti taga-ugma a Romano), ti "Pb" para iti buli (plumbum iti Latin), "W" wenno tungsteno (wolfram iti Aleman, di-amammo idi panawen ti Romano). Dagiti temporario a simbolo a naidutokan kadagiti baro wenno di pay nasintetisado nga elemento ket agus-usar ti 3-letra a simbolo a naibatay kadagiti bukodda nga atomiko a numero. Kas pagarugan, "Uno" ket isu idi ti temporario a simbolo par a iti Hassio nga addaan daytoy ti temporario a nagan iti Unniloctium.
Dagiti kimiko a simbolo ket mabalin mabalin pay a mabaliwan babaen ti panag-usar kadagiti subindise ken superindises tapno maitudingan ti naisangayan nga isotopo iti maysa nga atomo. Ti panakainayon pay, dagiti superindises ket mabalin pay a mausar tapno maitudo ti ionisasion wenno oksidasion a kasasaad iti maysa nga elemento.
Dagiti naikapet a subindise wenno superindises a mangitudo ti maysa a nukleotido wenno molekula ket adda kadagiti sumaganad a kayatna a saoen ken dagiti puesto:
- Ti nukleon a numero (masa a numero) ket maipakita iti kanigid a puesto ti superindises (a kas iti, 14N)
- Ti proton a numero (atomiko a numero) ket mabalin a maitudo iti kanigid a puesto ti subindise (a kas iti, 64Gd)
- No nasken, ti maysa a kasasaad iti ionisasion wenno maysa a natignay a kasasaad ket mabalin a maitudo iti kanawan a puesto ti superindises (a kas iti, kasasaad iti ionisasion Ca2+). Iti astronomia, di-ionisado nga atomiko a hidroheno ket kadawyana naamammoan a kas ti "HI", ken ti na-ionisao a hidroheno ket kas ti "HII".[1]
- Dagiti numero ti atomo iti maysa nga elemento iti maysa a molekula wenno kimiko a kompuesto ket maiparang iti kanawan a puesto ti subindise (a kas iti, N2 wenno Fe2O3)
- Ti maysa a radikal ket maitudo babaen ti maysa a tudekiti kanawan a bakrang (a kas iti, Cl· para iti maysa a klorido a radisal)
Iti Insík ti tunggal maysa a kimiko nga elemento ket addaan ti ideograma, a kadawyan a naaramid para iti daytoy a banag, a kas iti bukodna a simbolo (kitaen ti Dagiti Insik a karakter para iti kimiko nga elemento).
Para kadagiti kompleto a listaan dagiti kimiko nga elemento ken dagiti bukodda a simbolo, kitaen ti:
- Listaan dagiti elemento babaen ti simbolo
- Listaan dagiti elemento babaen ti nagan
- Listaan dagiti elemento babaen ti numero
- Periodiko a lamisaaan dagiti elemento


text:
Malayo Terengganu
Ti Malayo Terengganu (Malayo: Bahasa Melayu Terengganu, Terengganu Malay: Base Tranung/Ganu) ket ti pagsasao a Malayano a naisasao idiay estado ti Terengganu, Malaysia kadagiti lugar ti igid ti baybay ti Terengganu aginggana iti agpaabagatan nga igid ti baybay ti Pahang ken Mersing, Johor ken agpadaya iti Is-isla Anamba, Indonesia iti Baybay Abagatan Tsina.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Malayo Terengganu". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto ni Max Planck para iti Siensia ti Pakasaritaan ti Nagtagitaon.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Ensiklopedia Sejarah dan Kebudayaan Melayu, DBP Kementerian Pendidikan Malaysia
- Loghat Terengganu | Terengganu
- Simple ken Makaang-angay a Bahasa Malaysia – Pagsasao a Malayo Terengganu


text:
Pagsasao nga Urak Lawoi’
Ti pagsasao nga Urak Lawoi’ ket ti maysa a pagsasao nga Aborihinal a Malayo iti pamilia ti sasao nga Austronesio a naisasao idiay akin-abagatan a Tailandia.
Dagiti Orang (Suku) Laut nga agtataeng iti pagbaetan ti Sumatra ken ti Peninsula ti Malayo ket agsasaoda iti agbalbaliw a karuay ti Malayiko, nga addaan iti naisangayana pannakaikapet kadagiti nadumaduma a karuay ti Malayo ti Sumatra.[3]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Urak Lawoi’ iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Urak Lawoi'". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto ni Max Planck para iti Siensia ti Pakasaritaan ti Nagtagitaon.
- ^ Anderbeck, Karl (2012). "Notes on Malayic Suku Laut dialectology". ISMIL 16 conference presentation.


text:
Kategoria:Dagiti kategoria ti pungol
Daytoy ket aglaon kadagiti kategoria ti pungol nga artikulo.
Dagiti subkategoria
Daytoy a kategoria ket addaan kadagiti sumaganad a 191 a subkategoria, manipud iti 191 a dagup.
- Amin a pungol nga artikulo (10,447 P)
*
- Dagiti pungol (702 P)
A
- Dagiti pungol nga artikulo ti Abagatan a Korea (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti aktor (130 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti aktres (100 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Albania (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Alemania (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Angola (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Apganistan (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Aprika (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Arhentina (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Azerbaijan (1 K, 1 P)
B
- Dagiti pungol nga artikulo ti Bahamas (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Bahrain (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Benin (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Bietnam (1 K, 2 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti billit (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti tattao (394 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Bolivia (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Brasil (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Brunei (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Bulgaria (1 K, 2 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Burkina Faso (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Burundi (1 K, 1 P)
C
- Dagiti pungol nga artikulo ti Cambodia (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Chile (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Colombia (1 K, 22 P)
D
- Dagiti pungol nga artikulo babaen ti rehion (59 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Daya a Timor (1 K, 1 P)
E
- Dagiti pungol nga artikulo ti Ecuador (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Eslobenia (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Estados Unidos (1 K, 3 P)
F
- Dagiti pungol nga artikulo ti Filipinas (2 K, 226 P)
G
- Dagiti pungol nga artikulo ti Gabon (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Georgia (pagilian) (1 K, 1 P)
H
- Dagiti pungol nga artikulo ti Hapon (1 K, 2 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Hungaria (1 K, 1 P)
I
- Dagiti pungol nga artikulo ti Indonesia (1 K, 1 P)
K
- Dagiti pungol nga artikulo ti Kazakhstan (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Kirgistan (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Kuwait (1 K, 1 P)
L
- Dagiti pungol nga artikulo ti Lebanon (1 K, 1 P)
M
- Dagiti pungol nga artikulo ti Malaysia (1 K, 4 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Mehiko (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Mongolia (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Myanmar (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Myrtales (1 K, 68 P)
N
- Dagiti pungol nga artikulo ti Norwega (1 K, 1 P)
P
- Dagiti pungol nga artikulo ti pagsasao (4 K, 92 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Pakistan (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Panama (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Peru (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Poaceae (3 K, 43 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Polonia (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Pransia (1 K, 2 P)
R
- Dagiti pungol nga artikulo ti Rusia (1 K, 1 P)
S
- Dagiti pungol nga artikulo ti Siria (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Sri Lanka (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Suisa (1 K, 2 P)
T
- Dagiti pungol nga artikulo ti Tailandia (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti tawen (1,242 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Tayikistan (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Turkia (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Turkmenistan (1 K, 1 P)
U
- Dagiti pungol nga artikulo ti Ukrania (1 K, 1 P)
- Dagiti pungol nga artikulo ti Uzbekistan (1 K, 1 P)
Y
- Dagiti pungol nga artikulo ti Yemen (1 K, 1 P)


text:
De jure
Ti De jure (iti Klasiko a Latin de iure) ket maysa a panangiyebkas a ti kaibuksilanna ket "maipanggep iti linteg", a maigiddiat iti de facto, a ti kaibuksilanna ket "maipanggep iti kinapudno". Dagiti termino ti de jure kende facto ket inus-usar daitoy embes nga "iti linteg" ken "iti panagsanay", no adda ti mangipalpalawag kadagiti politikal wenno nainkalintegan a kasasaad.
Iti nainkalintegan a konteksto, ti de jure ket mabalin pay a maipatarus a kas "maipapan iti linteg". Ti panagsanay ket mabalin nga adda iti de facto, kas pagarigan, ti tattao ket umannugotda ti kontrato a kasla dda iti linteg a a mangitungpal iti dayta, ngem awan pay met ti kasta a linteg. Ti proseso nga ammo a kas ti "desuetude" ket mabalin a mangipalubos kadagiti de facto a panagsanay a mangsukat kadagiti duog a de jure a linlinteg. Iti met sabali, dagiti panagsanay ket mabalin met nga adda a de jure ken saan a maiyannugot wenno tungpalen babaen ti tattao.
Kas pagarigan[urnosen | urnosen ti taudan]
Daytoy ket pudno a mabalin nga adda dagiti aggigiddan a nainkalintegan ti de jure a saan a dagiti de facto. Idi baetan ti 1805 ken 1914, ti alagaden a dinastia ti Ehipto ket nagturay a kas dagiti de jure a birey iti Otomano nga Imperio, ngem nagtignay a kas dagiti de facto a nawaya a nagturay a nangtaripato ti polite fiction iti Otomano a suserania. Nupay kasta, manipud idi agarup a 1882, dagiti nagturayturay ket addaanda laeng ti de jure a turay iti Ehipto, a kas idi met laeng idi nagbalinen a tirtiris nga estado ti Britaniko. Isunga, ti Ehipto idi ket babaen ti Otomano linteg de jure ket probinsia ti Otomano nga Imperio, ngem de facto id ia paset ti Britaniko nga IMperio.
Iti linte nga Amerikano, a naisangayan kalpasan ti Brown v. Opisina ti Edukasion (1954), ti baetan a paggidiatan ti segregasion a de facto (ti adda a segregasion gapu kadagiti boluntario gunglo ken kaarubaan) ken ti segregasion a de jure (ti adda a segregasion gapu kadagiti loka a linteg a nagbilin ti segregasion), ket nagbalin a nangruna a naggiddiatan para iti inbilin ti korte a remedio dagiti panggep.
Idiay Kanada, a naisangsangayan ken idi ad-adu a konsentrasio iti British Columbia, ti saan a pannakalinteg ti cannabis ket naikeddeng a kas "De jure", kadagiti kaaduan a pannaka-usar, ken kapadpada ti Amerikano a prohibision ti arak ken dagiti speakeasy iti tawtawen ti 1930, ket maysa kas pagarigan ti ˈDe factoˈ ti Saan a Sibil a Panagtungpal .


text:
Pamilia (biolohia)
Iti biolohiko a pannakaidasig, ti pamilia (Latin: familia) ket
- ti taksonomiko a rangngo. Dagiti sabali pay a nalatak nga ammo a ranggo ket ti biag, dominio, pagarian, pilo, klase, urnos, henero, ken sebbangan, a ti pamilia ket umsek iti baetan ti urnos ken henero. Para kadagiti pay nalatak nga ammo a ranggo, adda ti pagpilian iti maysa nga asideg a nababbaba a ranggo, a naibagbaga babaen ti prefix sub-: subpamilia (Latin: subfamilia).
- ti taksonomiko a paset wenno yunit, ti takson, iti kayat a ranggo. Iti dayta a kaso ti ad-adu ngem maysa a ket dagiti pamilia wenno pampamilia (Latin familiae)
- Kas pagarigan: Dagiti Nogale ken dagiti karya ket tagikua ti Juglandaceae, ti pamilia nogale.
No ania ti maitagikua wenno saan a maitagikua iti tunggal maysa a pamilia ket ikeddeng babaen ti maysa a taksonomo. Maipada para iti saludsod ti maysa a naisangayan a pamilia ket mabigbigan. Kankanayon nga awan dagiti pakaitunosan, nga adda dagiti nadumaduma a taksonomo nga agal-ala iti sabsabali a puesto. Awan dagiti alagaden a sursuroten dagiti taksonomo iti panangipalpalawag wenno panagbigbig iti maysa a pamilia. Adda dagiti takson nga adu a naaw-awat, bayat a dagiti dadduma ket manmano a mabigbigan.


text:
Malaysia Peninsular
Nagsasabtan: 4°0′N 102°30′E / 4.000°N 102.500°E
Ti Malaysia Peninsular (Malayo: Semenanjung Malaysia), ammo pay a kasLaud a Malaysia (dati a Malaya), ket ti parte ti Malaysia a mabirukan idiay Peninsula Malayo ken dagiti kaarrubayan nga isla. Ti kalawana ket 130,598 kuadrado kilometro (50,424 sq mi). Daytoy ket makibinningay ti pagbeddengan a daga iti Tailandia iti amianan. Iti abagatan ket ti isla ti Singapur.[1]
Iti ballasiw ti Lingsat Malaka iti laud ket mabirukan ti isla ti Sumatra (Indonesia). Ti Daya a Malaysia (idiay isla tiBorneo) ket mabirukan iti daya iti ballasiw ti Baybay Abagatan Tsina. Ti Malaysia Peninsular ket pakaibilangan ti kaaduan a populasion ken ekonomia (agarup a 80%) ti Malaysia; manipud idi 2015 ti populasionna ket agarup a 25 a riwriw.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Peninsular Malaysia". Makasapul ti dakamat journal iti
|journal=(tulong)
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Pakaammo ti panagbiahe idiay Malaysia Peninsular manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)


text:
Sakbay ti pakasaritaan
Ti sakbay ti pakasaritaan wenno prehistoria (ti kaibuksilanna ket "sakbay ti kaadda dagiti naisurat a rehistro," manipud ti Latin a balikas para iti "sakbay," præ) ket isu ti sangapda iti panawen sakbay ti nairehistro a pakasaritaan wenno sakbay ti inbension dagiti sistema ti panagsurat. Ti sakbay ti pakasaritaan ket mabalin a mangitudo iti paset ti panawen ti kaadda ti tao sakbay ti rugi ti pannakagun-od kadagitoy a a naisurat a rehistro.[1] Iti nawatwatiwat a kaibuksilan , daytoy ket mangitudo kadagiti amin a panawen a simmarunuan ti kaadda ti tao ken ti inbension ti panagsurat. Ti arkeologo a ni Paul Tournal ket isu ti immuna a nagaramid ti termino nga anté-historique[2] iti panangipalplawag kadagiti nabirbirukanna kadagiti rukib iti akin-abagatan a Pransia.[3] Isunga, ti termino ket inus-usar idiay Pransia kadagiti tawen ti 1830 tapno mangipalawag ti panawen sakbay ti panagsurat, ken ti balikas a "prehistoriko" ket naipakaamo iti Ingles babaen ti arkeologo a ni Daniel Wilson idi 1851.[4][5]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Renfrew, Colin. Prehistoria Ti Pannakaaramid ti Nagtagitaoan. New York: Moderno a Biblioteka,2008. Prenta.
- ^ pre-historiko (Pranses)
- ^ Bruno David, Bryce Barker, Ian J. McNiven (2006). Ti arkeolohia sosial dagitipatneng a kagimongan ti Australia . Panid 55. (cf. "Ti kapada a termino ti anté-historique ket nasapsapa nga inaramid babaen ni Paul Tournal.")
- ^ Simpson, Douglas (1963-11-30). "Ni Apo Daniel Wilson ken ti Prehistoriko aPakasaritaan ti Eskosia, Ti Sentenial a Panagadal" (PDF). Dagiti Nagbanagan ti Kagimongan, 1963-1964. Naala idi 2009-02-22.
- ^ Wilson, Daniel (1851). Ti arkeolohia dagiti prehistoriko a pakasaritaan iti Eskosia. p. xiv.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Arkeolohiko a Network dagiti Limned a Ladawan ti Daga
- Ti Neandertal a sitio idiay Veldwezelt-Hezerwater, Belhika.
- Prehistoria ti Amianan a Pasipiko
- Prehistoria idiay Arhelia ken idiay Morocco [1]
- Dagiti Nasapa a Tao


text:
Pagsasao a Kuri (Austronesio)
Ti pagsasao a Kuri, wenno Nabi, ket ti bassit a pagsasao nga Austronesio ti Peninsula Bomberai ti Baro a Guinea. Daytoy ket asideg unay a maipapan iti leksiko iti Irarutu.
Pannakaiwarwaras[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti lokasion:[3]
- Distrito ti Kuri iti Rehensia ti Teluk Bintuni
- Distrito ti Teluk Arguni ken Distrito ti Arguni Bawah iti Rehensia ti Kaimana: Dagiti purok ti Pigo, Maskur, Tantura, Ergara, Kaimana, Tiwara, Owa, Bayeda, Moyana, Kokoroba, Nagura, Tugarni, Mahuwa, Fidumsa, Wawarsi, Tanusa, Warami, Baru, Tiwam, Mahua, Cowa, Bungsur, Weswasa, Burugrba, Sawi, Bobwer, Waho, Warmetia, Gusi, Afuafu, Burgerba, Mandiwa, Ukiara, Tuguwawa, Taner, Suga, Bufeur, Yainsei, Idoor, ken Waromi.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Kuri iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Nabi". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto ni Max Planck para iti Siensia ti Pakasaritaan ti Nagtagitaon.
- ^ Ronsumbre, Adolof (2020). Ensiklopedia Suku Bangsa di Provinsi Papua Barat. Yogyakarta: Penerbit Kepel Press. ISBN 978-602-356-318-0.


text:
Yalí
Ti Yalí ket ti maysa nga ili ken munisipalidad a mabirukan iti amianan-akindaya a Departamento ti Antioquia, Colombia, lokal a tinawtawagan daytoy a kas "ti ili ti turturod". Parte ti subrehion ti Amianan-akindaya nga Antioquia. Napundar ti Yalí a kas munisipalidad idi 1956 ken nanaganan manipud itimaysa kadagiti nagpundar; ni Lorenzo Yalí. Dagiti nasapa nga aldawna ti ekonomia ti ili ket agtaltalek iti panagmina, naipatengnga ti ekonomia itan iti "cañicultura" (dagiti plantasion ti unas) a mangigandat iti panagpataud iti panela.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Opisial a website ti Yalí (iti Espaniol)