text:
Departamento ti Cesar
Ti Departamento ti Cesar (Espaniol: Departamento del Cesar) wenno Cesar ket maysa a departamento ti Colombia a mabirukan idiay amianan ti pagilian idiay Karibe a rehion, a nabeddengan iti amianan babaen ti Deparamento ti La Guajira, ti laud babaen ti Departamento ti Magdalena ken Departamento ti Bolivar, ti abagatan babaen ti Departamento ti Santander, ti laud babaen ti Departamento ti Amianan a Santander, ken ti daya babaen ti pagilian ti Venezuela (Estado ti Zulia). Ti kapitolio ti departamento ket ti siudad ti Valledupar.[2]
Daytoy a rehion ket immuna a nataengan babaen dagiti patneng a tattao a tinawtawagan a kas dagiti Euparíes idiay Ginget ti Upar ken Guatapuríes idiay Ginget ti karayan Cesar, ti mairaman kadagitoy ket ti Orejones a tagikuadagiti Tupe, Acanayutos a tagikua ti Motilones ken Alcoholados a tagikua ti Chimilas. Ti immuna a Europeana a nagsuksukimat idi ket ti Espaniol a Kapitan a ni Pedro de Vadillo, ngem ti Aleman a ni Ambrosio Alfínger ket naranggas a nagparukma ti rehion idi 1532.[3] Idi 1550 ti purok ti Valle de Upar ket binagon idi babaen ni Hernando de Santana ken ni Juan de Castellanos.[4]
Idi 1813, ni María de la Concepción Loperena ket nagirangarang ti panakawayawaya idiay Valledupar aken nangidaton ti 300 a kabkabalio kenni Simon Bolivar. Idi 1829 ti Valledupar ket nagbalin a maysa a kanton ti probinsia ti Santa Marta. Babaen ti linteg a 15 iti 1850, ti Valledupar ket naisina idi manipud ti Santa Marta ken nagbalin a probinsia ti Valledupar. Idi 1857 daytoy ket nagbalin a probinsia ti estado ti Magdalena ken babaen ti Linteg iti Disiembre 29, idi 1864daytoy ket nagbalin a departamento ti Valledupar a tagikua ti estado ti Magdalena.Idi Disiembre 27, 1967 ti departamento ti Cesar ket opisial a napartuat.[3]
[urnosen] Dagiti munisipalidad
Ti Departamento ti Cesar ket binuklan babaen dagiti 25 a munisipalidad.
[urnosen] Pinagibasaran
- Dangon Ovalle, Jaime (Nobiembre 1987), El Cesar, Hijo del Amor, Valledupar: Departamento del Cesar.
- Gutierrez Hinojosa, Tomas Dario (2000), Valledupar Musica de una Historia, Bogota: Editorial Grijalbo LTDA, ISBN 958-639-175-2
- Araujonoguera, Consuelo (2002), Trilogia Vallenata, Colombia: Proyecto Editorial Babilonia, ISBN 958-33-3360-3
- Castro Trespalacios, Pedro (1979), Culturas Aborigenes Cesarences e Independencia de Valle de Upar, Bogota: Casa de la Cultura de Valledupar
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Cesar idiay Wikimedia Commons
- Cesar 30 Años de Progreso - Gobernacion del Cesar (1997) polieto
- Opisial a sapot ti pagsaadan ti Departamento ti Cesar


c: text/html

text:
Samar
Ti Samar (sigud a Laud a Samar) ket maysa a provincia iti Filipinas a masarakan iti rehion ti Daya a Visayas iti Visayas ken adda iti akinlaud a deppaar ti Isla ti Samar. Ti kapitoliona ket ti ili ti Catbalogan. Kabeddengna dagiti provincia ti Amianan a Samar ken ti Daya a Samar. Nakasilpo ti Samar iti provincia ti Leyte babaen ti nalatak a Rangtay ti San Juanico a nangballasiw iti San Juanico Strait. Iti abagatan ti Samar ket ti Gulpo ti Leyte.
Addaan ti Samar iti 24 nga ili ken 2 a ciudad.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ni Jejomar "Jojo" Cabauatan Binay, Sr. (naipasngay idi Nobiembre 11, 1942), ket naamammoan pay a kas ni Jojo Binay wenno VPNay, ket mays a Pilipino a politiko nga isu ti agdama ken maika-15 a Bise Presidente iti Pilipinas manipud idi 2010. Isu ket dati a, Mayor iti Siudad ti Makati manipud idi 1986 aginggana idi 1998 ken manen idi 2001 aginggana idi 2010. Isu pay ti Presidente ti Nagkaykaysa a Suppiatan (UNO), Presidente ti Partido Demokratiko Pilipino-Lakas ng Bayan (PDP-Laban), Mangipangulo ti Asia-Pasipiko a Rehion a Komite ti Eskawt, ken ti Presidente iti Eskawt dagiti Lallaki iti Pilipinas.
[urnosen] Pinagibasaran


text:
Gloria Macapagal Arroyo
Ni Gloria Macapagal Arroyo (naipasngay idi Abril 5, 1947), ti maika-14 nga Presidente iti Pilipinas ket agdama nga Kongresista iti may-kadwa nga distrito iti Tarlac. Isu ti maikadua a babai a presidente ti Pilipinas (kaunaan ni Corazon Cojuangco Aquino) ken ti umuna a babai a nag-bise presidente (idi 1998). Anak ni sigud a Presidente Diosdado Macapagal.
Nagbalin a presdiente ni Arroyo idi 2001 gapu iti Maikadua a Rebolusion ti EDSA a nakapatapuakan ni Presidente Joseph Estrada iti poder ken takem gapu kadagiti pammabasol iti korupsion iti goviernona. Iti eleksion idi 2004, nangabak ni Arroyo kas presidente (inabakna ni aktor a Fernando Poe, Jr. a kapigsaan a kinabalubalna) iti baet ti adu a sayangguseng maipapan iti maatap a panagsuitik iti botos, kangrunaan ditoyen ti naibutaktak a "Hello, Garci" tapes a maipagarup a patangan iti panagsuitik da Arroyo ken dadduma pay a politiko ken personalidad ken ni sigud a komisioner ti Komision iti Eleksion (COMELEC) Virgilio Garcillano.
Idi 2005, napili ni Arroyo kas maikapat a kabibilegan a babai iti sangalubongan iti magasin a Forbes.
Idi Pebrero 24, 2006, inyetnagna iti pagilian ti maysa nga kasasaad nga emerhensia kas sungbat iti naiwaragawag a napaay a panangrabsut iti turay (kudetá) ti maipagarup a nagkukumplot a sumagmamano nga opisial ken kamkameng a soldado ti Siiigam a Buyot iti Pilipinas ken sumagmamano a kameng ti politikal a suppiatan ken dagiti maatap a Komunista.
[urnosen] Edukasion
Nagadal ni Gloria iti elementaria ken nangato nga eskuela idiya Kumbento ti Asunsion (Assumption Convent). Kalpasan ti nangato nga eskuela, napan isuna idiay Washington, D.C., Estados Unidos a nagadal isuna idiay Walsh School of Foreign Service iti Universidad ti Georgetown. Naging kaklase na idiay ni Bill Clinton, nga nagbalin a presidente ti Amerika. Ni Gloria ket kankanayon a maysa kadagiti kalalaingan iti klaseda a nangted kaniana ti estado a "dean's list". Nagsubli isuna idiay Pilipinas idi 1968 ken nagbasa iti kurso nga ekonomika idiay Kolehiyo ti Asunsion (Assumption College). Idi 1978, nakaala isuna iti "Master's Degree" ti kurso nga ekonomika idiay Unibersidad ti Ateneo ti Manila. Idi 1985 nalpasna ti "Doctor's Degree" iti ekonomika idiay Universidad iti Filipinas.
Isuna ket nagsuro iti kurso nga Ekonomiks idiyay Kolehiyo iti Assumption ken iti Unibersidad iti Ateneo iti Manila. Nagbalin met laeng isuna nga "Nangipangulo" iti Departamento iti Ekonomiko kadagidiay naibaga nga eskuelaan. Idi 1987, inaramid ni Presidente Corazon Aquino nga Katakunaynay a Sekretario iti Departamento iti Pagkalakal ken Industria. Pinangato da iti ranggo na ken nagbalin nga Undersecretary malpas iti duwa nga tawen.
[urnosen] Senador
Idi 1992, sumrek isuna iti lubong iti politika ken timmaray nga senador. Maikasangapulo ket tallo isuna iti kaaduan iti butos a nangted kanyana iti panagturay a tallo nga tawen. Idi 1995 timmaray man nga Senador isuna ket nagbalin nga Senador iti maikadua a panagturay ken isuna iti kaaduan iti butos.


text:
Ferdinand Marcos
- Para iti dadduma pay a kaipapanan wenno artikulo maipapan iti Ferdinand Marcos, kitaen ti Ferdinand Marcos (panangilawlawag).
Ni Ferdinand Edralin Marcos (Septiembre 11, 1917–Septiembre 28, 1989), maysa nga Ilokano, ket isu ti maikasangapulo a Presidente ti Pilipinas a nagserbi manipud idi 1965 agingga iti 1986. Nagbalin a diktador idi mangrugi iti maikadua a panagtakemna iti kinapresidente tapno maiturayanna ti pagilian, babaen ti panangyetnagna iti Linteg Militar idi 1972 ken panangipasdekna iti "Baro a Kagimongan" (Ingglés: New Society), (Tagalog: Bagong Lipunan). Ngem napatakkias ni Marcos iti poder idi 1986 babaen ti Rebolusion iti Edsa kalpasan a nagrebelde ti dua nga Ilokano a nangangato nga nga opisial ti turay, da Ministro ti Salaknib a ni Juan Ponce Enrile ken Heneral Fidel V. Ramos, ket kimmapponda ken ni Corazon Cojuangco Aquino (balo ni dati a Senador Benigno S. Aquino a napapatay idi 1983), a nagbalin a pangulo kalpasanna.
Naipasngay ni Marcos idiay Sarrat, Ilocos Norte, anak da Mariano Marcos ken Josefa Edralin. Idi 1937, bayat ti panagbasana iti kinaabogado idiay Universidad ti Pilipinas, naidarum ni Marcos ta napabasol a nangpapatay ken ni Diputado Julio Nalundasan, maysa a karibal ni tatangna a Mariano iti politika. Naibalud idi Nobiembre 1939, ngem nagkiddaw iti Korte Suprema iti Pilipinas a depensaanna a bukod ti bagina, ket nangabak iti kasona iti sumaruno a tawen.
Nagturpos idiay Unibersidad iti Pilipinas, ken nakaala iti kangatuan a promedio iti panag-eksamen para kinaabogado (bar) iti Pilipinas idi 1940.
Iti las-ud ti Maikadua a Sangalubongan a Gubat, nagserbi ni Marcos a soldado iti Siiigan a Buyot iti Pilipinas. Kalpasan ti gubat, nagbalin a kabadangan ni Presidente Manuel Roxas manipud 1946 agingga iti 1947, sa kameng iti Kamara dagiti Pannakabagi (1949-59), ken kas senador (1963-65) a nangidauluanna iti Senado iti Pilipinas kas presidente. Idi 1954, inkasarna ni Imelda Romualdez, maysa a Bisayana a tubo iti Leyte, a timmulong ken ni Marcos iti naballigi a panagkampaniana para presidente.
Kalpasan a saan nga innaganan ti Partido Liberal ni Marcos a kas ofisial a kandidatoda para presidente, immallatiw isuna iti Partido Nacionalista, a nangdutok kenkuana a candidatoda a kadua ni Fernando Lopez a para bise presidente. Inabakda ti situtugaw idi a pangulo ken candidato manen a ni Diosdado Macapagal kasta met ti para bise presidente a ni Genaro Magsaysay, iti eleksion idi 1965.


text:
Ciudad ti Cebu
Ti Siudad ti Cebu ket ti kapitolio ti probinsia ti Cebu iti Pilipinas ken ti maika-2 a kapatgan a sentro a metropolitano iti Pilipinas
Ti Siudad ti Cebu, a masarakan iti akindaya a playa ti Isla ti Cebu, ket ti kadadaanan a ciudad iti Pilipinas, nadadaan pay ngem ti Siudad ti Manila. Ti siudad ti maysa kadagiti kangrunaan a pangsangladan dagiti internasional a biahe iti pagilian, ken maysa kadagiti kapatgan a sentro ti komersio, negosio, ken industria iti Visayas ken Mindanao.
Ti siudad ket paset ti maysa a metropolitano a lugar a maaw-awagan iti Metro Cebu a pakairamanan dagiti siudad ti Mandaue, Lapu-Lapu, ken Talisay
[urnosen] Pakasaritaan
Ti Cebu, wenno Sugbu, ket siguden a maysa a narang-ay a lugar sakbay pay a sinakup ti Espania, addaanen iti naannayas a pannakilangen a somersial iti Tsína ken dadduma pay a pagpagilian iti Abagatan a Daya nga Asia.
Idi Abril 7, 1521, simmanglad ni Fernando Magellan iti Cebu ket pinadanon isuna ni Rajah Humabon. Naguyugoy dagiti ganggannaet ni Humabon nga agtamed iti baro a pammati nga insangpet dagiti Espaniol ket kaduana ti asawana ken aganay a 800 a kapurokanna, binuniagan ida dagiti Espaniol idi Abril 14, 1521. Isuda dagiti mabigbig a kauunaan a Kristiano a Pilipino.
Nupay kasta, saan a nagballigi ni Magellan a naan-anay nangsakup iti lugar para iti korona ti Espania ta napasag isuna iti Isla ti Mactan idi Abril 27, 1521 iti panagrupakda ken Lapu-lapu, pangulo ti nasao nga isla, ken dagiti pasurotna.
Idi Abril 27, 1565, simmanglad iti Cebu ti sabali a grupo dagiti Espaniol nga indauluan ni Miguel Lopez de Legazpi, a kaduana ti maysa nga Augustiniano a fraile a ni Andres de Urdaneta. Idi Enero 1, 1571, pinanaganan ni Legazpi ti ciudad iti Villa del Santissimo Nombre de Jesus, manipud iti sigud a naganna a San Miguel.
Addaan ti Siudad ti Cebu iti 81 a barbaranggay.
[urnosen] Kasilpo iti ruar
- Philippine Standard Geographic Code
- 2000 Philippine Census Information
- Ofisial a Website ti Ciudad ti Cebu


text:
Pagsasao a Cebuano
Ti Cebuano (wenno Sugbuanon) ket maysa a pagsasao iti Pilipinas nga ar-aramaten ti agarup 18,000,000 a tattao. Ti Cebuano ket maibilang iti pamilia dagiti pagsasao a Bisaya. Ti naganna ket naadaw manipud iti isla ti Cebu iti Pilipinas.
Maus-usar ti Cebuano kadagiti patneng nga agnanaed iti Cebu, Bohol, Negros Oriental ken kadagiti tao iti lumaud a paset ti porbinsia ti Leyte ken iti amianan a Mindanao. Maus-usar pay iti sumagmamano nga ili ken isla iti Samar.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Senso iti Pilipinas, 2000. Tabla 11. Sangakabbalayan a populasion babaen ti etnisidad, Sekso ken Rehion: 2000


text:
UNIX
Iti damdamona, ti Unix wenno UNIX ket sistema ti panangpaandar iti kompiuter a pinataud ti maysa a grupo iti Bell Labs ti AT&T agramanda Ken Thompson, Dennis Ritchie ken Douglas McIlroy. Ti agdinama a sissistema nga Unix a ket napisida iti nagaddu a sanga. Pinapataudda ti AT&T (ti mamartuat) ken dadduma pay a gunglo digitoy a sanga.
Iti agdama, The Open Group (maysa a gunglo ti pagwadan ti industria) ket ag-akua ti marka ti pabrika nga UNIX'.
Digiti sissitema nga ummanugot iti Single UNIX Specification laeng ket maikarida iti galad a "UNIX", digita dadduma ket "Kas UNIX" ("Unix-like" iti Ingles).


text:
Papeles:Lattice face centered cubic.svg
Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Daytoy a papeles ket naggapu idiay Wikimedia Commons ken mabalin a mausar kadagiti sabsabali a gandat.
Ti pagipalpalawag na idiay pagipalpalawag a panid ti papeles ket naipakita dita baba.
[urnosen] Original upload log
The original description page is/was here. All following user names refer to en.wikipedia.
- 2006-06-07 16:36 Baszoetekouw 399×351×0 (15499 bytes)
- 2006-06-07 16:28 Baszoetekouw 750×1000×0 (15384 bytes) The face centered cubic crystal structure. Image created by Bas Zoetekouw  . {{BSDu|~~~}} Intended as reflacement for [[Image:Cubic-face-centered.png]]
Pakasaritaan ti papeles
Agtakla iti maysa a petsa/oras tapno makitam ti papeles iti kasisigudna a langa iti dayta nga oras.
Panagusar iti daytoy a papeles
Ti sumaganad kadagiti 2 a silpo ti panid ditoy a papeles:
Sangalubongan a panag-usar ti papeles
Dagiti sumaganad a wiki ket agus-usar iti daytoy a papeles:
- Panag-usar idiay ang.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ar.wikipedia.org
- Panag-usar idiay arz.wikipedia.org
- Panag-usar idiay bs.wikipedia.org
- Panag-usar idiay cs.wikipedia.org
- Panag-usar idiay de.wikipedia.org
- Panag-usar idiay el.wikipedia.org
- Panag-usar idiay en.labs.wikimedia.org
- Panag-usar idiay en.wikipedia.org
- Panag-usar idiay eo.wikipedia.org
- Panag-usar idiay es.wikipedia.org
- Panag-usar idiay eu.wikipedia.org
- Panag-usar idiay fa.wikipedia.org
- Panag-usar idiay fr.wikipedia.org
- Panag-usar idiay he.wikipedia.org
- Panag-usar idiay id.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ko.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ku.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ml.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ne.wikipedia.org
- Panag-usar idiay pl.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ru.wikipedia.org
- Panag-usar idiay simple.wikipedia.org
- Panag-usar idiay sk.wikipedia.org
- Panag-usar idiay sl.wikipedia.org
Kitaen ti adu pay a sangalubongan a panag-usar iti daytoy a papeles.
Daytoy a papeles ket naglaon ti naipatinayon a pakaammo, a mabalin a nainayon manipud ti digital a kamera wenno skanner a naaramat a pangpartuat wenno pang-digitize itoy.
No ti papeles ket saan a nabalbaliwan manipud iti kasisigud a kasasaad, adda dagiti sumagmamano a salaysay a mabalin a saan a napno a maipakita ti nabaliwan a papeles.


text:
Rainer Maria Rilke
Ni Rainer Maria Rilke (Disiembre 4, 1875 – Disiembre 29, 1926), maysa nga Austriano a mannaniw, ket maibilang kas kaindaklanan a mannaniw iti pagsasao nga Aleman iti maika-20 a siglo. Dagiti imahen kadagiti daniwna ket maitaltalimudok kadagiti pakarikutan ti Kristianidad iti panawen ti di panamatpati, panagmaymaysa, ken nakaro a pannakaburibor, dagiti tema a mangiraman kenkuana iti eskuela dagiti modernista a mannaniw.
Nagsursurat nga agpada iti berso ken lirikal a prosa, dagiti dua a kalalatakan a piesa ti berso ni Rilke ket ti Dagiti Soneto ken ni Orpheus ken ti Dagiti Elehia a Duino. Dagiti met kalalatakan a piesana a prosa ket ti Sursurat iti Ubing a Mannaniw ken ti semi-autobiograpikal a Dagiti Kuaderno ni Malte Laurids Brigge. Nagputar pay iti nasurok a 400 a dandaniw iti pagsasao a Pransés.


text:
Papeles:Pt-Portugues.ogg
Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Daytoy a papeles ket naggapu idiay Wikimedia Commons ken mabalin a mausar kadagiti sabsabali a gandat.
Ti pagipalpalawag na idiay pagipalpalawag a panid ti papeles ket naipakita dita baba.
"Portuguese" pronounced in European and Brazilian Portuguese.
Uploaded and recorded by Peter Isotalo (non-native speaker). If you are a native speaker of Portuguese, possessing decent recording equipment, please don't hesitate to overwrite this non-native recording.
Pakasaritaan ti papeles
Agtakla iti maysa a petsa/oras tapno makitam ti papeles iti kasisigudna a langa iti dayta nga oras.
Panagusar iti daytoy a papeles
Ti sumaganad a silpo ti panid ditoy a papeles:
Sangalubongan a panag-usar ti papeles
Dagiti sumaganad a wiki ket agus-usar iti daytoy a papeles:
- Panag-usar idiay el.wikipedia.org
- Panag-usar idiay en.wikipedia.org
- Panag-usar idiay es.wikipedia.org
- Panag-usar idiay it.wikipedia.org
- Panag-usar idiay kn.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ko.wikipedia.org
- Panag-usar idiay mk.wikipedia.org
- Panag-usar idiay new.wikipedia.org
- Panag-usar idiay no.wikipedia.org
- Panag-usar idiay pl.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ro.wikipedia.org
- Panag-usar idiay su.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ta.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ta.wiktionary.org
- Panag-usar idiay yo.wikipedia.org


text:
Ciudad ti Marikina
Ti Ciudad ti Marikina ket maysa kadagiti ciudad ken ili a mangbukel iti Metro Manila iti Pilipinas. Maaw-awagan ti Marikina kas "Kapitolio ti Sapatos iti Pilipinas" gapu iti mabigbig nga industria ti sapatos. Nalatak ti ciudad kadagiti aramidna a sapatos a mailaklako pay iti sabsabali a pagilian. Itay nabiit, inaramid dagiti sapatero ditoy iti maibilang a kadakkelan a paris ti sapatos iti sangalubongan. Ti met Museo ti Sapatos iti Marikina ti ayan ti nalatak a 3,000 a paris ti sapatos ni sigud nga Umuna a Babai Imelda Marcos.
[urnosen] Dagiti barangay
Addaan ti Ciudad ti Marikina iti 15 a barbarangay.


text:
Kanton iti Zurich
Ti Kanton iti Zurich (Aleman: Kanton Zürich (tulong·paammo)) ket addaan ti populasion a (manipud idi Disiembre 2011) iti 1,390,124.[2] Daytoy a kanton ket mabirukan idiay abagatan a daya iti Suisa ken ti siudad iti Zürich ket isu ti kapitoliona. Ti opisiala pagsasao ket Aleman, ngem dagiti tattao ket agsasao da ti lokal a Suiso nga Aleman a dialekto a Züritüütsch.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Arealstatistik Standard - Kantonsdaten nach 4 Hauptbereichen
- ^ 2.0 2.1 Opisina ti Estadistika iti Kanton iti Zurich (Alemán) naala idi 29 Mayo 2012
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Kanton iti Zurich idiay Wikimedia Commons


text:
Kanton iti Glarus
Ti Kanton iti Glarus (Aleman a pannakabalikas: [ˈɡlarʊs] ( denggen)) ket maysa a kanton idiay daya a tengna ti Suisa. Ti kapitoliona ket ti Glarus. Dagiti agtaeng ket mangisasao kadagiti nadumaduma a kita ti Alemaniko nga Aleman. Kaaduan kadagiti agtaeng (81%) ket mangilasin kaniada a kas Kristiano, agarup a nalaing a maigiddiat a nagbaetan dagiti Protestante ken Katoliko.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Arealstatistik Standard - Kantonsdaten nach 4 Hauptbereichen
- ^ Opisina ti Suiso a Pederal nga Estadistika – STAT-TAB Ständige und Nichtständige Wohnbevölkerung nach Region, Geschlecht, Nationalität und Alter (Alemán) Naala idi 10 Disiembre 2011
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Kanton iti Glarus idiay Wikimedia Commons


text:
Ciudad ti Parañaque
Maysa ti Ciudad ti Parañaque kadagiti ciudad ken il-ili a mangbukel iti Metro Manila iti Filipinas. Kabeddengna iti amianan ti Ciudad ti Pasay, iti amianan-a-daya ti Ciudad ti Taguig, iti abagatan-a-daya ti Ciudad ti Muntinlupa, iti abagatan-a-laud ti Ciudad ti Las Piñas ken iti kaud ti Manila Bay.
[urnosen] Dagiti barangay
Nanbingbingay ti Ciudad ti Parañaque iti dua a kongresional a distrito ken 16 a barbarangay.
[urnosen] Dagiti barangay iti Distrito 1
- Baclaran
- Don Galo
- La Huerta
- San Donisio
- San Isidro
- Sto. Niño
- Tambo
- Vitalez
[urnosen] Dagiti barangay iti Distrito 2
- B.F. Homes
- Don Bosco
- Marcelo Green
- Merville
- Moonwalk
- San Antonio
- San Martin de Porres
- Sun Valley


text:
Ciudad ti Muntinlupa
Ti Ciudad ti Muntinlupa ti kaabagatanan a ciudad ti Metro Manila, Filipinas. Kaabayna iti amianan ti Ciudad ti Taguig; iti amianan-a-laud, ti Ciudad ti Parañaque; iti laud, ti Ciudad ti Las Piñas; iti abagatan-a-laud, dagiti ili ti Bacoor, Cavite, San Pedro, Laguna, ken ti Dan-aw ti Laguna, iti daya.
Adda iti Ciudad ti Muntinlupa ti Nailian a Pagbaludan ti Bilibid, ti kadakkelan a pagbaludan iti pagilian.
Masarakan iti ciudad ti sumagmamano kadagiti kasayaatan a a comercial nga estalisimiento iti Metro Manila. Adda met ditoy ti nalatak nga Ayala Alabang Village, a pagnanaedan dagiti babaknang ken mabigbig a familia iti pagilian.
[urnosen] Dagiti barangay
Addaan ti Ciudad ti Muntinlupa iti 10 a barangay kadagiti dua a distritona.
[urnosen] Dagiti barangay iti Distrito 1
- Alabang Riles
- Ayala Alabang
- Buli
- Cupang
- Sucat
- Ilaya
[urnosen] Dagiti barangay iti Distrito 2
- Bayanan
- Poblacion
- Putatan
- Tunasan


text:
Kernel
Ti kernel ket kangrunaan a paset ti dadduma a sapasap a sistema ti panangpaandar iti kompiuter. Dagiti rebbengna ket ipaset ti panangimaton dagiti rekurso wenno pamuspusan ti sistema ken ti pakitinnarusan ti pagbaetan ti hardware ken software. Kas kangrunaan a paset ti sistema ti panangpaandar, isagsaganaanna ti abstrakto a tuon para iti hardware, aglalo para iti memoria, kadagiti prosesor ken kadagiti ap-aparato ti I/O nga agpalubos iti pakitinnarusan ti hardware ken software. Paar-aramat ti kernel dagitoy kadagiti proseso ti sistema babaen ti mekanismo para iti pakitinnarusan iti pagbaetan dagiti proseso (inter-process communication mechanisms) ken ti panangawagan ti sistema (system calls).
No dadduma a kita ti kernal ket agsabalida iti pamuspusan kadagiti pannakaaramid, ngem agdepende iti daremdemda ken pannakaaramatda. Dagiti sibubukel a kernel (monolithic kernel) ket ar-aramatenda dagitoy pagtungpalan babaen ti pannakapataray iti kodigo iti uneg ti pareho nga lugar ti pagtaengan ti memoria (memory address space) tapno masaysayaatan ti pannakaaramid ti sistema. Ngem, dagiti nakabasbassit a kernel (microkernel) ket pinapatarayda dagiti kaaduan a panagserbida (services) iti uneg ti lugar ti mangaramat (user space). Ti pagtungpalanda ket pannakalaing ti pannaripato ken ti sebangan ti base ti kodigo.


text:
Pagay
Ti pagay ket dumakdakamat iti dua nga species (Oryza sativa ken Oryza glaberrima) ti ruot, a nativo iti tropical ken subtropical nga abagatan-a-dumaya nga Asia ken iti Africa, a mangmangted iti nasurok a kalima (1/5) ti calorie a sagsagrapen ti tao. Maysa a tinawen a mula, ti pagay ket addaan atitiddog ken nararapis a bulong ken babassit a sabsabong. Ti babassit a bukelna ket bagas ken isu ti kangrunaan a taraon ti nasurok a kagudua ti populasion ti lubong (kaaduanna iti Asia ken Latin America). Ti pagay ti maikatlo a kadakkelan a maimulmula ken maap-apit a kas taraon iti sangalubongan (kalpasan ti mais ken trigo).


text:
Budismo
Iti Budismo ket relihion ken pilosopia a aggapu kadagiti sursuro ni Sidarta Gautama Buddha. Naipasngay isuna idiay India idi 566 BC. Manipud kadigiti umuna nga paset a nangisursurruan iti bagbagana, nagwaras iti kinabudhista idiay buo ti bukod ti Asia, manipud India, Nepal, ken Afghanistan, agingga sinurot dagiti tattao ti Sri Lanka, Tibet, Tsina, Hapon, Korea, Abagatan-Daya ti Asia ken dadduma pay. Manipud iti 19-siglo, naimula ti Budismo idiay Europa ken Estados Unidos. Maibilang nga adda nasurok nga 376 a riwriw a Budhista iti lubong.
[urnosen] Kasilpo


text:
Lengguahe ti panangprograma
Ti Lengguahe a pamprograma ket teknikal a estandar wenno pagwadan ti pakitinnarusan nga agpalaka iti panangyebkas dagiti bilin nga ipatungpal ti kompiuter. Bukbuklenna ti pagalagaden ti gramatika ken ti semantika nga agdutdutok iti lengguahe ti komputasion.
Ti lengguahe ti panangprograma ket palakaenna ti panangpadutok a maitumpong ti sumaruno:
- Datos a tungpalen ti kompiuter
- Pagidissuan ti datos
- Pagidulinan ti datos
- Pagipatarusan ti datos
- Pagaramidna kadagiti datos bababen ti dadduma a pasamak
Masapol nga aglasat ti lengguahe ti panangprograma babaen ti pananggupgup (compilation). Kayat a saoen, maipatarusto ti lengguahe iti lengguahe ti makina, wenno maipatarusto tapno maipatungpal ti kompiuter. Adda met ti lengguahe ti scripting nga dida a masapol a maigupgup, ngem tungpalen ti mangpatpatarus (interpreter) tapno agtaray ket saanto a masapol a maigupgop.
Dadduma a lengguahe ti pamprograma wenno ti scripting:
[urnosen] Akinruan a panilpo
- Kayo ti pakasaritaan dagiti komputasional a lenguahe (iti Inggles)
- Listaan dagiti komputasional a lenguahe (iti Inggles)
- Ulidan ti komputasional a lenguahe (iti Espaniol)


text:
Evangelio ni Maria Magdalena
Ti Evangelio ni Maria Magdalena ket masarakan iti Codex nga Akhmim, maysa a texto a gnostico ti of the apokripa a Baro a Tulag a naala iti Cairo, Ehipto idi 1896. Ngem sa laeng naipablaak daytoy idi 1955, kalpasan a rimmuar ti Biblioteka a Nag Hammadi. Sumagmamano kadagiti texto ti Codex nga Akhmim ti adda met laeng kadagiti texto ti Nag Hammadi, ngem awan ti "Evangelio ni Maria Magdalena." Iti popular a literatura, am-ammo daytoy kas Evangelio ni Maria Magdalena, nupay kasta saan a nadakamat iti texto ti "Magdalena" ket mabalin a ti Maria ket maysa kadagiti innem a Maria a iti Baro a Tulag.
Ti texto ti Evangelio ket kangrunaan a maseknan iti
- mortalidad ken ti nagtaudan ti mortalidad kas bunga ti demi-urge
- iyuuli ni Jesus
- ti iyuuli ti kararua segun iti gnosticismo
[urnosen] Akinruar a silsilpo
- Evangelio ni Maria
- Evangelio ni Maria: (syncretic a texto, nairaman dagiti Coptico ken nasapsapa a Griego a kopkopia)
- Evangelio ni Maria (sabali pay a texto)


text:
Napiakay’ pay…
August 18, 2010 2 Comments
Nii, ita man pay, pare…mare? Naidaw-as kay’ man.
Itugawyo, a, ket madama ti luto ni bumaket. Ken, anusanyon ti sulpeng dagitoy ubbing.
Kape? Red Horse, pare? Coke, juice, mare?
Ni, anusanyo ngarud daytoy kapen ken juicen. Madim met ti RH. A, lidusennaka manen ni mare? Ala, mayat met daytoy kape ket. Nasanger met.
Ay, ‘di kalman? Wen, man. Makakatawaak a makasiudot manen, kunam.
Ania ketdin ket nagindadalusak met, a, idta man batogmi. Apo’ta mabainak metten, a, a labas-labasan dagiti kagawad tapos taliawenda ketdin dayta kasla nagpanawan a batogmin, pare. Ngem, daytoy ti makaellek ken makasuron metten, a, a padasko ‘di kalman.
Kunam pay ket adda ngata metten, a, gudua orasko nga agkarkaraid kadagiti ruot idi umaynak man tamdagan daytay kaarrubak a kabagiak met laeng a. Ammomon ‘tay kunkunak. Inaganak pay laeng aya..?
A, saanen.
Binanbantayannak, kunan man. Pasaray manindi ti fortunena a pangal-allingaganna itay agrarrarek a stereo phonona. Madik man ammo daytay ‘di na mapanawan a drama. Agkusep ket ngatan a daytay nadawatna nga everready dita daya.
Wen, pare. Pirmi met, a, a naglingling-etak, sika. ‘pia la pangikkat ti nikotina ti bagi, kunak man ‘ta pirmi metten nga agsakit daytoy bukotko no kua. Kasisigarilio ngatan, a. ‘pia pay kenka ‘ta naikkatmonsan.
E, mare…kurangsa met dayta tinapaymo?
Apo ta binagkatna ketdin daytay agrakayan a bangkitona, sika, ket tinugtugawannakon. Ale, karaid met latta ti pamay-ak, a. Pasaray sungbatak met dagiti ibagana ngem diak met naindengan amin, kunam.
Agalas onse ngatan idi tumakder ket pinanawannak man iti apagbiit. Idi agsubli, adda metten bekkelna a redhorse. Wen, maysa laeng.
Uminumta pay kayong, kunana man.
Sige, kunak lattan a nangmedmed ti simronko.
Naa, kunam man, ket nanindi manen. Aysi, ket agkatayakon ngem minedmedak ti pannakasigsigariliok, sika. Masuronakon ta ibantayna metten ti panaginumna.
‘pia la a pagpaimas ti kaan, kunana man.
Dim’ payla ilabay, kunak koman ket.
Diakon maiddianan ti manindi, pare. Kinautko metten, a, ti bulsak ket ‘da pay met dua a marlboro goldko. Binulodko ‘tay lighternan, a.
Si, dinawatna ketdin daytay maysa pay a stick ket makaramraman kanon ti marlboro, piman.
Ala, at last, pinanawannak met laeng idi malagipnansa a ‘di pay nakaisaang. Asideg a sumangpeten ‘tay asawana a napan nakitienda he he he.
Nagawidak metten a.
An’a ta kunam? Daytay saanna panangilak-am kaniak iti daytay redhorsena ti pagsiusiudotak? Saan met a pare.
Ala, ituloyko a.
Intuloyko manen ti panaggaikko idi lumamiisen ti malem. Saannak met ketdin, a, nga immay binantayan ngem pirmin ti ririda nga agassawa, sika.
Duldog, daytaka la umin-inum, kuna ‘tay asawana. Dim’ pay mawatwat ‘ta siketmon. Uray ‘panka la’ng met koma makidaklis.
Dayta man ti tirada ni baketna. Ket, kiboren a pare.
Wen man. Nabusbusnag pay ketdin ngem siak ti loko. Wenno agpusiaw ngatan, a, ti ‘dina pannakawatwat ha ha ha.
Agpaalaaksa ti inumenta pare…
Aysus, ket di mumalemen aya, immaynak manen tinungtongtongan ti loko. Namuna ta iyasidegna pay met ngarud ti agat-beer a ngiwatna, sika.
Ammom pare? Wen, a. Diak pay met imbaga, e.
Ala, umutang ketdin, aya, ti singkuenta pesos ‘ta ‘da kano igatangda ti bagas. Ala, nakakaasi kan’ dagiti annakna, sika.
Pinautangak ti kunam? Nungka!
Napiakay’ pay, a, ‘ta ‘da ur-urayenyo, kunana ketdin ti sal-it. Ti bassit a sueldo ngata, a, ti kayatna a sawen.
Suronkon, pare. Isuna, aginum, agsigarilio ken ‘dinsa pay agleng-eten. Napiakam’ kano ketdin? No koma tinulongannak itay a naggagait, idi adda koma met intedko ngem, binanbantayannak ketdin sanak ‘may kikilan. Never!
Uray Domingo, isaparko ti aggait ‘ta isu laengen ti bakantek, pare.
Aysi, diak met laengen damagen no apay a nakapakastoy kayo mare, pare…
Ana’t di aya?
Nii, ket mangrabiitayo pay, a. Agawidkayo metten a dagus. Kasla immaykay’ la’ng immammingaw aya?
Ala, ‘minsanto ngaruden a pare, mare ket nagadu met daytoy nataltalanggutangkon. Mabainkayonsa met a mangibaga ti gagarayon?
****
Pakamakam:
Apay agpayso aya daytay tinaltalanggutangmo itayen? Dim’ met la’ng inbabainanen dagiti karruban?
Ku, saan. Kunak la’ng dadiay. Gasem aya ket nadamagko a nagapada mare ken pare idi kalman. Naipaabak kano ni pare iti pallot daytay pagtuition ti anakmo ti buniag, sika. Inunaakon a. Ammok, ‘mayda mangibaga dagidiay idta sigsiglotam.
——
Napia kayo kakabsat ta agbasbasakayo laeng ditoy he he he….umutangak man met?


text:
Papeles:Soviet Anthem Instrumental 1955.ogg
Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Daytoy a papeles ket naggapu idiay Wikimedia Commons ken mabalin a mausar kadagiti sabsabali a gandat.
Ti pagipalpalawag na idiay pagipalpalawag a panid ti papeles ket naipakita dita baba.
Pakasaritaan ti papeles
Agtakla iti maysa a petsa/oras tapno makitam ti papeles iti kasisigudna a langa iti dayta nga oras.
Panagusar iti daytoy a papeles
Ti sumaganad a silpo ti panid ditoy a papeles:
Sangalubongan a panag-usar ti papeles
Dagiti sumaganad a wiki ket agus-usar iti daytoy a papeles:
- Panag-usar idiay cs.wikipedia.org
- Panag-usar idiay en.wikipedia.org
- Panag-usar idiay fi.wikipedia.org
- Panag-usar idiay gl.wikipedia.org
- Panag-usar idiay hi.wikipedia.org
- Panag-usar idiay lv.wikipedia.org
- Panag-usar idiay sv.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ur.wikipedia.org
- Panag-usar idiay vi.wikipedia.org


text:
Papeles:En-us-Egypt.ogg
Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Daytoy a papeles ket naggapu idiay Wikimedia Commons ken mabalin a mausar kadagiti sabsabali a gandat.
Ti pagipalpalawag na idiay pagipalpalawag a panid ti papeles ket naipakita dita baba.
Muke Tever's pronunciation of "Egypt". General American pronunciation: /ˈidʒɪpt/
wiktionary:la:Egypt
Pakasaritaan ti papeles
Agtakla iti maysa a petsa/oras tapno makitam ti papeles iti kasisigudna a langa iti dayta nga oras.
Panagusar iti daytoy a papeles
Awan ti pampanid a nakasilpo iti daytoy a papeles.
Sangalubongan a panag-usar ti papeles
Dagiti sumaganad a wiki ket agus-usar iti daytoy a papeles:
- Panag-usar idiay de.wiktionary.org
- Panag-usar idiay en.wikipedia.org
- Panag-usar idiay fr.wiktionary.org
- Panag-usar idiay incubator.wikimedia.org
- Panag-usar idiay pam.wikipedia.org
- Panag-usar idiay pl.wiktionary.org
- Panag-usar idiay simple.wiktionary.org
- Panag-usar idiay ta.wiktionary.org
- Panag-usar idiay te.wikipedia.org


text:
Gmina
Ti gmina (Polako panakabalikas [ˈɡmina], ket isu ti kangrunaan paset iti administratibo a panakabingbingay iti Polonia iti kabaan nga agpang. Daytoy ket sagpaminsan pay a naipatpatarus a kas ti "komuna" wenno "munisipalida." Manipud idi 2010 adda dagiti 2,479 a gmina iti daytoy a pagilian.[1] Ti balikas a gmina ket naggapu manipud ti Aleman a balikas a Gemeinde, a kayatna a saoen ket "komunidad."
Ti gmina ket isun ti kangrunaan a paset ti teritorial a panakabingbingay iti Polonia manipud idi 1972, idi daytoy ket sinukatanna ti basbassit a gromada (umnong). Ada dagiti tallo a kita ti gmina idiay Polonia:
- urbano a gmina (gmina miejska) a buklen iti maysa a siudad wenno ili,
- aglalaok urbano-away a gmina (gmina miejsko-wiejska) a buklen iti ili ken dagiti nakapalikmut a purok ken dagiti igid nga away; ken
- away a gmina (gmina wiejska) a buklen dagiti purok ken dagiti igid nga away.
Adda dagiti away a gminas nga adda ti tugaw iti ili nga adda ti ruar ti panakabingbingay ti gmina. Kas pagarigan, ti away Gmina Augustów ket tinurayan manipud ti ili iti Augustów, ngem saan a mangiraman ti ili, gapu ta ti Augustów ket maysa nga urbano a kita ti gmina.
Ti maysa nga urbano a gmina ket kadawyan a maitudtudo, babaen ti nagan iti siudad wenno ili a masalsaludsod. Dagiti dadduma pay a kit ati gmina ket makunkuna a "Gmina X", a ti "X" (iti kaaduan kadagitoy a kaso) ket nagan ti ili wenno purok nga adda ti tugaw ti gmina. Ti termino a "Gmina X" a mangipakpakita ti nagan iti pagtaengan ket sagpaminsan pay a naipatpatarus iti Inggles a kas ti "X Commune".
Ti lehislatibo ken agturay a bagi iti tunggal maysa a gmina ket maysa a bnabutosan a konsilo ti munisipio (rada gminy), wenno ti maysa nga ili: ti rada miasta (asemblia ti ili). Ti ehekutibo a bileg ket tinengtengngel baaben ti dagus a nabutosan a mayor iti munisipalidad, a tinawtawagan a ti wójt iti away a gmina, ti burmistrz ket isu kaaduan nga urbano ken dagiti urbano-away a gmina, wenno prezydent kadagiti ili nga adda ti sumurok a 100,000 nga agtaeng ken dagiti dadduma a agtawtawid nga agususar ti titulo. Ti maysa a gmina ket mabalin nga agpartuat kadagiti kumadua a paset (jednostki pomocnicze), a dagitoy ket nababbaba nga administratibo a papel. Kadagiti away a lugar a tinawtawagan a sołectwo; kadagiti ili mabalin dagitoy a kas dagiti dzielnica wenno dagiti osiedle. Iti maysa a urbano-away a gmina, ti ili ket mabalin a maitudo a kas maysa a kumadua a paset.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Opisina ti Sentro nga Estadistika iti Polonia, Enero1, 2006. (Polako)


text:
Alpes
Ti Alpes, maysa kadagiti kalatakan a sistema ti kabambantayan ti Europa, ket gumay-at ti agarup a 1,200 kilometro (750 mi) ti ballasiw dagiti walo nga Alpino a pagpagilian manipud idiay Austria ken Eslobenia iti daya, ti Suisa, Listenstain, Alemania, Pransia iti laud ken ti Italia ken Monaco iti abagatan.[1] Ti Alpes ket naporma kadagiti napalabas a ginasut a riwriw a tawtawen idi nagdidinnungpar dagiti Aprikano ken Eurasiano a tektoniko a plato; ti nakaro a panakaipandangan a gapuanan babaen ti pasamak a resulta ti marina a sedimentasion a nagpangpangato ken nakupkupin kadagiti nangato a pantok ti bantay a kas ti Mont Blanc ken ti Matterhorn. Ti Mont Blanc ket sakupenna ti Pranses–Italiano a pagbeddengan, ken iti 4,810.45 m (15,782 pié) ket ti kangatuan a bantay iti Alpes. Ti rehion ti Alpino a lugar ket aglaon kadagiti adu a pantok a nangatngato ngem 4,000 m (13,123 pié), a nakunkuna a kas ti "uppat a ginasut".
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ "Dagiti Alpino a Taripnong". Dagiti Alpino a Konperensia. Naala idi Agosto 3, 2012
[urnosen] Dagiti silpo ti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Alpes idiay Wikimedia Commons
- Satelite a ladawan ti Alpes, naala idi 31 Agosto 2005 babaen ti MODIS a naikarga idiay Terra
- Opisial a sapot ti pagsaadan ti Alpino a Programa ti Limbang Daytoy a pinundoan ti Kappon ti Europa a programa ket kumaduaanna a nagbayad dagiti panagdaliasat a gangandat idiay Alpino a rehion


text:
Sauli Niinistö
Ni Sauli Väinämö Niinistö (Pannakabalikas a Pinlandés: [ˈsɑuli ˈʋæinæmø ˈniːnistø]; naipasngay idi 24 Agosto 1948) ket isu ti maika-12ken agdama a Presidente iti Pinlandia.
Isu ket maysa nga abogado babaen ti panagadal, ni Niinistö ket Ministro iti Busbos manipud idi 1996 aginggana idi 2003 ken ti Partido ti Nailian a Kumaduaan kandidato ti 2006 a panagbutos ti presidente. Isu ket nagserbi a kas ti Tagabitla iti Parlamento iti Pinlandia manipud idi 2007 aginggan idi 2011 ken isun ti Honorario a Presidente tiPartido dagiti tattao ti Europa (EPP) manipud idi 2002.
Ni Niinistö ket isu idi ti kandidato ti Partido ti Nailian a Kumaduaan iti 2012 a panagbutos ti presidente, nga inabakna ni Pekka Haavisto iti Berde aLiga nga adda ti 62.6% ti butos iti naikeddeng a panagbutos. Ni Niinistö ket nagtaken ti opisina idi Marso 1 2012, ken isu ti immuna apresidente manipud ti Partido ti Nailian a Kumaduaan manipud idi pimmanaw ti opisina niJuho Kusti Paasikivi, idi 1956.


text:
Graubünden
Ti Graubünden wenno Grisons (Aleman: Graubünden, [ɡraʊˈbʏndən] ( denggen); Pranses: Grisons, [gʁi'zɔ̃]; Italiáno: Grigioni[3][4] [ɡriˈdʒoːni]; Romansh: Grischun Plantilia:IPA-rm; kitaen pay ti dadduma pay a nagan) ket isu ti kadakkelan ket akin-daya unay a kanton idiay Suisa. Ti kanton ket makibinningay ti pagbeddengan kadagiti kanton ti Ticino, Uri, Glarus ken San Galo ken ti internasional a pagbeddengan ti Italia, Austria ken Liechtenstein. Ti nagan a Graubünden ket maipatarus a kas ti "Dagiti kolor dapo a Liga," a mangibagbaga daytoy kadagiti tallo a kasisisgud a kumaduaan ti kanton, ti Liga ti Kamara ti Dios, ti Kolor dapo a Liga, ken ti Liga ti Sangapulo a Pagsakupan. Ti Graubünden ket isu pay ti pagibalayan kadagiti tallo a etniko a grupo ti Suisa ken tdagiti pagsasao a Suiso Aleman, Italiano ken Romansh ket patneng dagitoy ti daytoy nga estado. Is-isu pay ti kanton a ti dialekto ti taga-ugma a pagsasao a Romansh ket ket masasao pay laeng tatta.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Arealstatistik Standard - Kantonsdaten nach 4 Hauptbereichen
- ^ Opisina ti Suiso a Pederal nga Estadistika – STAT-TAB Ständige und Nichtständige Wohnbevölkerung nach Region, Geschlecht, Nationalität und Alter (Alemán) Naala idi 10 December 2011
- ^ Europeano a KOmision para iti Demokrasia babaen ti Linteg, Ti panagsalaknib kadagiti nailian a minoridad babaen kadagiti maikabagianda nga estado, Konsilo iti Europa, 2002, ISBN 978-92-871-5082-0, p.308
- ^ Kappon ti Amerikano a Heopisiko, Warnakan iti heopisiko a panasukisok, Tom. 110, William Byrd a Pagmalditan para iti Johns Hopkins a Pagmalditan, 2005
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Kanton iti Graubünden idiay Wikimedia Commons


text:
Ronaldo Puno
Ni Ronaldo V. Puno (naipasngay Abril 25, 1948) ket maysa a mangimaton ti kampania kadagiti politika iti Pilipinas. Isu ket nagsuporta kadagiti panagtaray ti presidente ken panagabak ni Fidel Ramos, Joseph Estrada, ken Gloria Macapagal Arroyo.
Isu ket sigud idi a kaunegan a sekretario iti Pilipinas, ken maysa pay idi a pannakabagi iti Kongreso. Isu pay ket mangidaulo iti Kampi, ti kangrunaan nga administratibo a partido ni Gloria Macapagal Arroyo.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Naidutok babaen ni Presidente Gloria Macapagal-Arroyo a kas ti Sekretario iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno.


text:
Mungay
Ti mungay ket ti gagangay a nagan wenno awag iti mungay a mammalia. Iti sapasap a langa, ti mungay ket maysa a kasla nagtubo a murdong a pagruaran ti likido, kangrunaan ti gatas ti suso, a pangpakan iti anak ti ina.
Iti anatomia dagiti mammal, ti mungay wenno mammary papilla ket maysa a bassit a rutong ti kudil nga addaan iti ruaran para iti 15-20 a lactiferous a pagayusan a naurnos a patimbukel iti lawlaw ti murdong. Ti pisiolohikal a nakaparsuaan ti mungay ket tapno makaited iti gatas a mapartuat iti glandula a mammaria iti babai kabayatan ti panagpasuso iti maladaga.


text:
Lunes
Ti Lunes ket isu ti umuna nga aldaw iti lawas idiay Filipinas ken kadagiti kaadduan nga pagilian iti laud, kas ti ISO 8601. Isu ti maikadua nga aldaw iti calendario nga Judeo-Cristiano, naibaet iti Domingo ken Martes, kadagiti pagilian a Domingo ti umuna nga aldaw iti lawasda.
[urnosen] Ramut iti naganna
Aggapu daytoy a balikas iti kadaanan a pagsasao a Latin: Dies Lunae wenno "Aldaw iti Bulan". Gapu ti pagsasao nga Espaniol (Lunes) ket maysa kadagiti annak a pagsasao iti Latino, kas ti Italiano (Lunedi), Franses (Lundi) ken Rumaniano (Luni), natawidna iti daytoy a sao. Idi sinakup ti Espania ti Filipinas, inampon dagiti Ilokano ti calendario dagiti Cristiano a Castila.


text:
Botánika
Ti botánika, siensia dagiti mula, wenno biolohia ti mula (manipud ti Taga-ugma aGriego Botάvn botane, "pagaraban, ruot, wenno lamut ti ayup" ken ti manipud ti Bόσkeιv boskein, "agpakan wenno agarab"), ket maysa a disiplina ti biolohia, ket isu ti siensia iti biag ti mula.[1][2][3] Iti tinawtawid, daytoy a siensia ket mangiraman ti panagadal dagiti hongo, algas, ken dagiti birus. Ti maysa a tao nga agadadal ti botánika ket matawtawagan a kas ti maysa a botaniko.
Ti botánika ket maabbonganna ti nawatiwat a panagsakup kadagiti sientipiko a displina a mairaman ti patakder, panagtubo, panagpatubo, metabolismo, panagrang-ay, saksakit, dagiti tagikua ti kimiko, ken dagiti ebolusionario a maikabagian dagiti taksonomiko a grupgrupo. Ti botánika ket nangrugi dagiti nasapa a panagganetget ti nagtagitaon ti panagilasin dagiti makan, makaagas ken makasabidong a mulmula, a mangaramid daytoy ti kadaanan a sanga iti siensia. Iti tattan a panawen, dagiti botaniko ket adadaelnda dagiti agarup a 400,000 a sebbangan dagiti sibibiag nga organismo.
Dagiti nangrugrugian ti moderno nga estilo a panagidasig a sistema ket mabalin a matugotan kadagiti panawen ti 1500-1600 nga dagidi nadumaduma a panagipadas ket naaramid tapno maidasig a sientipiko dagiti mulmula. Kadagiti maika-19 ken maika-20 a siglo, adda dagiti nangruna a pamay-an a naparang-ay para iti panagadal dagiti mulmula, a mairaman ti mikroskopia, panagbilbilang dagiti kromosoma, ken dagiti panagusig iti kimiko ti mula. Kadagiti napalabas a dua a dekada iti maika-20 a siglo, ti DNA ket naus-usar pay ti kaaduan a kinapudno ti panagidasig kadagiti mula.
Ti botánika a panagsukisok ket mangipatengnga ti isip kadagiti populasion ti mula a grupgrupo, ebolusion, pisiolohia, patakder, ken dagiti sistematiko. Dagiti adda ti baaba a displina ti botánika ket mairaman ti agronomia, panagadal ti kabakiran, hotikultura, ken paleobotanika. Dagiti kangrunaan a sientista iti pakasaritaan ti botánika ket mairaman ni Theophrastus, Ibn al-Baitar, Carl Linnaeus, Gregor Johann Mendel, ken ni Norman Borlaug.
[urnosen] Pakasaritaan
[urnosen] Nasapa a botánika
Ti pakasaritaan iti botánika ket mairaman dagiti taga-ugma a sinursuratan ken dagiti panakaidasig dagiti mulmula a maburukan kadagiti nadumaduma a kultura. Ti kas pagarigan dagiti nasapa nga obra ti botánika ket nabirukan kadagiti taga-ugama anasantuan a testo manipud idiay India, dagiti taga-ugma a Zoroastrian a sinursuratan,[4] ken dagiti taga-ugma nga obra dagiti Insik.
Ti moderno a botánika ket tugotenna ti ramutna manipud kadagti napalabas a duapulo ket tallo a siglo, manipud ti Ama iti Botánika, a ni Theophrastus (c. 371–287 BC), ken maysa nga estudiante ni Aristotle. Isu ket nagparnuay ken nangipalpalawag kadagiti adu a pamunganayan iti moderno a botánika.[5] Dagiti dua akangrunaan nga obrana, ti Panagsalsalusod kadgiti Mula ken Dagiti Gapuanan dagiti Mula ket buklen dagiti kangrunaan a parawad ti siensia ti botánika ti antigo a panawen ken dagiti Tengnga a Panawen, ken nagtengtenggel daytoy a puesto para kadagiti sangapulo ket pito a siglo kalpasan a naisurat dagitoy.[6][5] Ken manipud pay ti Gresia, ni Pedanius Dioscorides, iti tengnga ti umuna a siglo, ket nagsurat ti De Materia Medica, ti lima a tomo nga ensiklopedia a maipanggep kadagitiyerba a medisina a nawatiwat a nabasbasa para kadagiti sumurok a 1,500 a tawtawen.[7] Dagiti obra manipud ti mediebal a Muslim a lubong ket mairaman ti Nabatean Agriculture ni Ibn Wahshiyya, ti Libro dagiti Mula ni Abū Ḥanīfa Dīnawarī (828-896) , ken Dagiti Panakaidasig ti Daga ni Ibn Bassal. Idi kasapaan ti maika-13 a siglo, ni Abu al-Abbas al-Nabati, ken ni Ibn al-Baitar (d. 1248) ket nagsuratda pay idi kadagit maipanggep ti botánika.[8][9][10]
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Liddell & Scott 1940.
- ^ Gordh & Headrick 2001, p. 134.
- ^ Online a Diksionario ti Etimolohia 2012.
- ^ Iyer 2009, p. 117.
- ^ 5.0 5.1 Greene, Edward Lee (1909). Dulon dagiti pakasaritaan ti botánika: ti panagadal dagiti naisangsangayan a panawen iti panagrangrang-ay iti siensia ti botánika : paset 1, Sakbay ti 1562 A.D.. Smithsonian Institution. pp. 140–142. http://books.google.com/books?id=c6DPAAAAMAAJ&pg=PA140.
- ^ Bennett, Charles E.; Hammond, William A. (1902). Dagiti Karakter ni Theophrastus [Pangyuna]. Longmans, Green, ken Co.. p. 30. http://books.google.com/books?id=n0JgAAAAMAAJ&pg=PR30.
- ^ Mauseth 2003, p. 532.
- ^ Dallal 2010, p. 197.
- ^ Panaino 2002, p. 93.
- ^ Levey 1973, p. 116.


text:
Sinukatan a mainaig iti "Biolohia"
Listaan daytoy dagiti kaudian a sinukatan kadagiti pampanid a nakasilpo manipud iti maysa a napili a panid (wenno kadagiti kameng ti maysa a nainagan a kategoria). Dagiti panid iti listaan ti bambantayam ket napuskol.
22 Nobiembre 2012
- (sabali | saritaan) . . B Mesopotamia; 00:15 . . (+2,840) . . Lam-ang (Tungtungan | aramid) (Pinartuat ti panid iti "Mapa a mangipakpakita ti kadakkel ti Mesopotamia Ti '''Mesopotamia''' (manipud ti {{lang-grc|Meσoπotauίa}}...")


text:
Uppat a Nasudi a Kinapudno
Kangrunaan ken sentro iti sursuro (wenno sutta) ni Apo Buddha ket iti nanaganan nga Uppat nga Nasudi a Kinapudno.
- Dukkha: Amin nga nailubongan a biag ket napno iti panagsagaba, mapelpeltang, ken saan mapmapnek. Nasken nga maawatan ti dukkha. Naawatanen ti dukkha. (Daytoy nga sao aggapu iti Pāli (Sanskrit: duḥkha), ket isu iti naggapuanan ti sao nga Tagalog a "dukha," a kayatna saoen ket "agtuok.")
- Samudaya: Ti puon ti panagtuok nga aggapu iti panagpideg iti panagtarigagay (tanha), panagapal, panagagum, nairamut iti kinakuneng. Nasken nga ibbatan dagitoy. Naibbatanen iti tarigagay.
- Nirodha: Adda gibus ti panagsagaba. Nasken nga mapasardeng ti dukkha. Napasardengen ti dukkha.
- Magga: Adda dalan, Ti Walo nga Nasudi a Dalan (Ariya magga), nga pagnaan a pagpanawan iti dukkha. Nasken nga patubuen ken pagrangayen daytoy nga dalan. Daytoy nga dalan ket nabangonen.


text:
Babyface wrote:
triple777 wrote:
Nasayaat unay no addan to met Gym diyay Norte, nangruna diyay Cagayan. Napigsa met ngata a dumanog dagiti agkalkalap ken mannalon a babbarito.
Ni Roberto Cruz ti amok laeng nga nag world champion dita nga luglugar. Amamin nga alisto nga boksingero from Ali, Joe Lous, Leonard, Duran, Frazier to Pacquiao ket napanglaw because poverty is the biggest motivator. Idi nalpas laban ni Larry Homes keni Cooney kuna ni Holmes: "Cooney will never be a champ because he's never known what its like to be poor and hungry". Iso adda ngata ti Ilocano nga ubing nga kayat na ti agabelin kasla ni Manny Pacquaio.
Naimbag nga aldaw yo apo ken naragsak ng paskua yo apo dita. Iti panagkunak ket adda latta met sumagmamano nga makabael nga agpatakder iti Gym ditoy Ilokandia no dayta laeng ti pagsarsaritaan, ngem gapo ta kalpasan iti pannakapatakder na iti maysa nga Gym no awan met iti makabael nga agbayad iti panangusar da aglalo no kastay kuna tayo nga dagitay napanglaw laeng ti nagaget nga mangusar ket awan met lang sirbi na
. Malaksid no sika nga mangi-patakder iti Gym ket ikuyog mo metten iti panang-build up mo ti napili ken mabalin nga ilaban ket taraknem met la ngarud ida tapno makabawi ka iti gastos mo into no mapalaban da.
Syempre no adda ti gym ko ket diak kobraren diay ubing dagidiay "adults" laeng ti kobraren. Uray no adda meysa laeng mabirokak nga alisto kasla ni Pacquiao ket masubot to amin ti gastos. Kasla mangmangeg ko ni Michael Buffer: "FROM SAN FERNANDO, LA UUUNION....THE PRIDE OF THE PHILIPPINES....THE ILLOCANO WARRIOR..._________"


text:
adda ti baro nga agar arem kenni balasang
napanna in date diay sinyan
napanda diayyyyy ngato ngato nga medyo nasipnget ta adda balak na datoy baro
gapo ta ti nadanunan da ket diay tennga ti movien, talaga nga medyo nasipnget
datoy baro saan nga maka talna ta adda ngarud balak na toy balasang
idi napatured na ti nakem na nang rugi nga agarikapen
rinugyan na ditoy loppo, ayna apo naglammuyoten kunana ti panunot na
uray la agpigerger ti nerbyos na joli
saan met nga agkutkuti datoy balasang, siguro kayat na met kunana manen toy panunot na
isu nga intultuloy na latta, rinugyan na nga ipangaton
rinugyan na manen ti ag ramas, saan met latta nga agsasao datoy balasang
medyo agbayag mangeg na datoy balasang nga kasla agangsab angsaben
maganasanen kunana datoy baro toy panunot na
habang bumaybayag latta pumigpigsa met nga pumigpigsa ti angsab na datoy balasang
ahhhhhh ahhhhhhhh ahhhhhh ti mangeg na
ayna maganasan la unayen apo kunana manen ti panunot na
isu nga pinigpigsaan na met ti agramas
ahhhhhhhhh ahhhhhhhhhhhhhhh ahhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhh latta ti mangeg na
nagmayat laket ti boses na datoy nga agimasen kunana manen toy panunot na
ahhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhh ahhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhh ohhhhhhhhhhhhhhhhhhh
ahhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhh ahhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhhh ohhhhhhhhhhhhhhhhhhh
pumigpigsa nga pumigpigsa toy boses na datoy balasang halos mangeg amin intiro uneg ti sinyan
saan na nga binuya diay pelikulan ta maganasan la unay datoy baron ta uray la ag ryawwww ti imas na datoy balasangen....ti addat toy panunot na
gapo ta saan na nga boy buyaen diay pelikulan saan na nga napuutan nga nalpas gayamen..
nag lukat ti silaw, nagtakder amin nga tao nga nag buyan
kitaen na diay balasang nga kadwana nga aginggana tatta ket ramramasen na pay laeng
ayna apo dios nga man nangaasi nga namarswa toy lubong ken daga
diay karabukob na met gayam ti maramramas na isu met la gayam nga uray la ag ryaw toy balasang a ta saan met gayam maka anges-en...
bwahahahahahahahahahahahaha!
isu nga no agbuya kayo ti sine diay medyo nalawag bassit ti pag tugawan yo tapno makita yo ti maramramas yo...
true story again...


text:
Woodrow Wilson
Ni Thomas Woodrow Wilson (Disiembre 28, 1856 – Pebrero 3, 1924) ket isu idi ti Maika-28 a Presidente iti Estados Unidos, manipud idi 1913 aginggana idi 1921. Isu ket maysa a daulo ti Rang-ay a Tignay, isu ket nagserbi a kas ti Presidente iti Unibersidad iti Princetony manipud idi1902 aginggana idi 1910, ken isu pay ti Gobernadi=or iti New Jersey manipud idi 1911 aginggan idi 1913. Isu ket timmaray a sinuppiatna ti kandidato ti Rang-ay ("Bull Moose") a Partido a ni Theodore Roosevelt ken ti kandidato ti Republino a ni William Howard Taft, ni Wilson ket isu idi ti nabutosan a Presidente a kas Demokrata idi 1912.
[urnosen] Pinagibasaran
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Kategoria:Woodrow Wilson idiay Wikimedia Commons


text:
Pagilian
Iti political a heografia ken internasional a politica, ti pagilian ket maysa a heografikal a teritorio. Maar-aramat a kas pangawag iti agpada a konsepto ti nasion (cultural nga entidad) ken estado (political nga entidad).
Ti maysa a pagilian ket gagangay nga addaan iti bukod a govierno, administrasion len linlinteg; ken kaaduanna a nga addaan iti constitusion, polisia, militaria, annuroten iti buis, ken populasion.
[urnosen] Kasilpo iti ruar
- Lonely Planet Clickable map and information on the world's countries
- Nationmaster.com
- PopulationData.net
- United Nations statistics devision
- United Nations eDocs Web Service XML data list of countries.
- United Nations - UNeDocs Code List Web Service


text:
Mapa iti Pilipinas a mangipakita kadagiti rehion ken probinsia.
Ti probinsia ti kangrunaan a paset ti lokal a turay iti Pilipinas. Addaan ti Pilipinas iti agdama iti aganay a 79 a probinsia a nagrupogrupo iti 17 a rehion. Ti probinsia ket buklen dagiti siudad ken ili.
Ti gobernador ti mangidaulo iti maysa a probinsia kas opicial nga ehekutibo. Idauluan met ti bise gobernador ti lehislatura ti probinsia a buklen dagiti kameng ti Hunta ti Probinsia a maawagan iti bokal.
Ti kada probinsia ket addaan maysa wenno ad-adu pay a kongresional a distrito nga ibagian ti deputado iti Kongreso iti Pilipinas. Kada distrito ket addaan met kadagiti bokal a pannakabagi iti Hunta ti Probinsia.
Ti Metro Manila, a yan ti kapitolio a siudad ti pagilian (Manila), ket saan a nabenneg wenno maawagan kas provincia nupay addaan dagiti bukod nga il-ili ken siudad.
[urnosen] Probinsial a turay
Ti turay iti probinsia ket addaan iti ehekutibo ken lehislatibo a sangsanga. Ti bileg ti pangukoman ti maysa a probinsia ket adda iti babaen ti panangtarawidwid ti Korte Suprema iti Pilipinas. Maysa nga agwaywayas a paset ti probinsial a turay, ket addaan direkta a panangrienda kadagiti pakaseknan ti provincia. Babaen met ti Departamento ti Uneg ken Lokal a Gobierno (DILG) a makinaig ken makibiang ti Presidente iti Pilipinas.
[urnosen] Listaan dagiti probinsia
*Idi Pebrero 20, 1995, adda naipasa a gakat a linteg manggudua iti Isabela iti Isabela del Norte ken Isabela del Sur. Ngem saan a naanamongan ti gakat.
**Nabukel ti Negros del Norte manipud iti Negros Occidental idi Enero 3, 1986. Ngem naiwaragawag idi Hulio 11, 1986 a saan a mayannatup iti Batay-linteg iti Pilipinas iti daytoy a pannakabukel, isu a naibabawi daytoy idi Agosto 18, 1986.
[urnosen] Kasilpo iti ruar


text:
Elvis Presley
Ni Elvis Aaron Presleya (Enero 8, 1935 – Agosto 16, 1977) ket maysa idi kadagiti kadayegan nga Amerikano a kumakanta ti maika-20 a siglo. Maysa a kultural nga ikono, isu ket nawatiwat a naamammoan babaen ti maymaysa a nagan nga Elvis. Isu ket kankanayon a maitudtudo a kas ti "Ari ti Rock and Roll" wenno "ti Ari".
Naipasngay idiay Tupelo, Mississippi, ni Presley ket ti pamiliana ket immalis idiay Memphis, Tennessee idi isu ket agtawen ti 13. Isu ket nangirugi ti karrerna idiay idi 1954, a nagtrabtrabaho kenni Sam Phillips nga agtagtagikua ti Sun Records, a nangayat a mangisangpet ti uni ti Aprikano Amerikano a musika kadagiti nawatwatiwat a dumdumngeg. Dinangdangngayan babaen ti gitarista a ni Scotty Moore ken basista a ni Bill Black, ni Presley ket isu idi ti kangrunaan a nangidayeg iti rockabilly, ti napardas ti kumpasna, a naipagunay ti backbeat a pangtipon ti country kenrhythm and blues. Ti RCA Victor ket ginun-odda ti kontratana iti maysa a tulag nga inrunos babaen ni Koronel Tom Parker, nga isu ti nangimato ti daytoy a kumakanta para kadagiti sumurok a dua a dekada. Ti immuna a RCA nga agmaymaysa ni Presley, "Heartbreak Hotel", ket naipablaak idi Enero 1956, ket isu idi ti immuna a kadayegan. Isu ket nagbalin a nangiyuna a pigura iti kabarbaro a nadayeg nga uni ti rock and roll nga adda dagiti serie a panagparangna titelebison ken dagitiplaka a ngimmato kadagiti listaan. Ti nasagisik a panagipatarusna kadagiti kanta, ken adu a nagtaud manipud ti Aprikano Amerikano, ken ti di-mapawilan a panagpabpabuyana nga estilo ket nagpadayeg kaniana ken kontrobersial. Idi Nobiembre 1956, isu ket nagaramid ti immuna a pelikulana iti Ayayatennak a Managayat.
Isu ket naala ti panagserbisio ti milisa idi 1958, ni Presley ket nagipan manen ti karrerna ti tokar kalpasan ti dua a tawen nga adda kadagitoy ti kaballigian nga obrana a komersio. Isu ket nangidangdanglay bassit ti tokarnupay kasta gapu ti panangiturong ni Parker, isu ket nagraem idi panawen ti 1960 ti panagaramid kadagiti Hollywood a pelikula ken dagiti tokar ti pelikula a plaka, a kaaduan kadagitoy ket saan a nasayaat a nadildillaw. Idi 1968, kalpasan ti panagadayona ti entablado ti pito a tawen, isu ket nagsubli kadagiti nadama a panagpabpabuya iti narambakan a espesial a panagsubli ti telebision a nagiturong ti naipaatiddog a paagtaeng ti panagidangdanglay ti tokar idiay Las Vegas ken dagiti adu a naganansia a panagbanbaniaga a panagpabuya. Idi 1973 Presley ket nagaramid ti immuna nagiwaragawag ti panagidanglay ti tokar ti sangalubongan nbabaen ti satelite, ti Aloha manipud idiay Hawaii, a nabuya babaen dagiti agarup a 1.5 bilion nga agbuybuya. Ti panagabusona ti naireseta a druga ket nakaro a nangpaay ti salu-atna, ken nakellaat a pimmusay idi 1977 iti tawen a 42.
Ni Presley ket naikapanunotan akas maysa kadagiti kangrunaan apigura iti maika-20 a siglo para iti nadayeg a kultura. Isu ket adda ti adu ti aramatna a boses ken ti nakakaskasdaaw a nawatiwat a panagballigi a bibukbuklan dagiti nadumaduma a tipo, a mairaman ti country, dagiti pop a balada, ebanghelio, ken blues. Isu ti kaaduan ti nailaklako nga agmaymaysa nga artista iti pakasaritaan ti nadayeg a musika.[1][2][3][4] Isu ket nainominado para kadagiti 14 a binglayan ti Grammys, isu ket nagabak ti tallo, ken nagunggunaan ti Premio Grammy ti Ginun-odan ti Kabibiag iti tawen a 36. Isu ket naidisso kadagiti nadumaduma a salas iti pammadayaw ti musika.
[urnosen] Paammo
- ^ Nota a: Nupay adu kadagiti mangibalikas ti apelyidona a kas ti "PREZ-lee", ni Presley ket nagus-usar ti panakabalikas ti Taga abagatan nga Amerikano, a "PRESS-lee", ken ti pay pamiliana ken dagiti kumaduaana a nagtrabtrabaho.[5] Ti husto a panagiletra ti tengnga a naganna ket maysa a naisuppiatan a banag. Timediko a nagipasngay kaniana ket nagisurat ti "Elvis Aaron Presley" idiay librona.[6] Ti inted ti estado a rehistro ti panakipasngayna ket nabasbasa a kas ti "Elvis Aron Presley". Ti nagan ket napili bbaen ti gayyem ken kadua ti kongregaion ti pamilia a Presleys a ni Aaron Kennedy, ngem ti agmaymaysa nga-A a panagiletra ket mabalin a gapu ti panagayat ti nagannak kenni Presley a maipadada ti tengnga a nagan ti pimmusay idi naipasngay a kabsat a lalaki ni Presley, ni Jesse Garon.[7] Mabasbasa daytoy a kas ti Aron kadagiti kaaduan nga opisial a dokumento a napatud idi panawen ti kabibiagna, a mairaman ti diplomana ti nangato a panagadal, ti RCA a tokar a kontrata, ken ti isensia ti panagasawana, ken daytoy sapasap nga innalaala nga isu daytoy ti pudno a panagiletra.[8] Idi 1966, ni Presley ket nangiyebkas ti essemna iti amana a ti kaaduan a panagusar ti tinawtawidan ti biblia, nga Aaron, ket isu ti mausaren, "a naisangsangayan kadagiti legado a dokumento."[6] Kalpasan ti lima a tawen, ti Jaycees a dakamat a nagpammadayaw kaniana a kas maysa kadagiti Naisangsangayan nga Agtutubo a Lallaki ti pagilian ket nagus-usar ti Aaron. Iti naladaw a kabibiagna, isu ket nagsukisok ti ti opisial a panagbalbaliw ti panakailetra ti Aaron ket isu ket nakaduktal a dagiti rehistro ti estado ket nailetrada metten ti kastoy. Gapu a naamaamon ti amana ti panakailetra ti tengnga a naganna, ti Aaron ket isu ti napili a panakailetra para iti panteon ni Presley, ken isu daytoy ti opisial a panagiletra nga innaganan ti estadona.[8]
- ^ Nota b: Segun ti maikatlo a kasinsin ni Presley, maysa kadagiti apong ni Gladys ket maysa idi a Hubio.[9] AWan kadagiti ebidensia a ni Presley wenno ti inana ket bumingbingay ti daytoy a Hudio a tinawtawid a pammati. Ti sindikato nga agiwarwarnak a ni Nate Bloom ket simmuppiat ti daytoy nga inbagbaga ti kasinsinna, a kinukunana a "sarsarita laeng".[10]
- ^ Nota c: Kadagiti $40,000, $5,000 a nasakupan a naisubli a ganasia nga utang babaen ti Sun.[11]
- ^ Nota d: Idi 1956–57, ni Presley ket napammadayawan idi a kas maysa a kumaduaan a nagsurat kadagiti nadumaduma a kankanta nga isu ket saan a timmulong ti panagsurat a pamay-an: "Heartbreak Hotel"; "Don't Be Cruel"; amin nga uppat a kankanta manipud ti immuna a pelikulana, a mairaman ti titulo ti tokar ti pelikula, "Love Me Tender"; "Paralyzed"; ken "All Shook Up".[12] Isu ket nakaawat ti pammadayaw ti dua pay a kankanta nga isu ket nangiparawad: isu ket nangited ti titulo para iti "That's Someone You Never Forget" (1961), a sinurat babaen ti gayyemna a ni Red West; ni Presley ken West ket nakitinnulongda iti maysa pay a gayyemda, ti gitarista a ni Charlie Hodge, iti "You'll Be Gone" (1962).[13]
- ^ Nota e: Ni Whitburn ket sursurotenna ti pudno a Billboard a pakasaritaan ti panagusig kadagiti uppat a kanta iti "Don't Be Cruel/Hound Dog" ken "Don't/I Beg of You" nga agmaymaysa a kas maysa a nailaslasin. Isu ket nangilista ti tungngal maysa a bangir ti datya nga agmaymaysa a kas ti immuna a kalaingan (ti Billboard al istaan ti nailako ket nailista ti "Don't Be Cruel" ket isu ti immuna akalaingan kadagiti lima a lawas, ken ti "Hound Dog" ti innem) ken linaglagipna ti "I Beg of You" a kas dagiti sangapulo a kalaingan, a nakaabot ti maikawalo idiay daan a Kalaingan a listaan ti 100. Ti Billboard ket maipanunotanna tattan a dagitoy dua nga agmaymaysa a kas naitipon a banag, a saan a mangdildillaw ti naipakasaritaan a panagguddua ti panagilako daytoy ken ti daan a Listaan ti Kalaingan a 100. Ni Whitburn ket agususig kadagitoy nga uppat a kanta a nagpartuat ti tallo a kalaingan nga immuna ken ti dagup nga uppat kadagiti sangapulo a kalaingan. Ti Billboard ket agibagbaga tattan a nagpartuat laeng ti dua nga immuna a kalaingan ken ti dagup a dua kadagiti sangapulo a kalaingan, voiding the separate chart appearances of "Hound Dog" and "I Beg of You".
- ^ Nota f: Ti VH1 ket nagiranggo kenni Presley a kas ti #8 kadagiti "100 Kalatakan nga Artista iti Rock & Roll" in 1998.[14] Ti BBC ket agiranggo kaniana a kas ti #2 a "Boses iti Siglo" idi 2001.[15] Ti Rolling Stone ikabilda isuna ti #3 idiay listaan ti "Dagiti Immortal: Dagiti Limapulo a Kalatakan nga Artista ti Amin a Panawen" idi 2004.[16] Ti CMT ket agiranggo kaniana ti #15 kadagiti "40 a Kalatakan a Lallaki iti Country a Musika" idi 2005.[17] Ti Discovery Channel ket nagikabil kaniana ti #8 idiay listaan ti "Kalatakan nga Amerikano" idi 2005.[18] Ti Variety ket nangikabil kaniana idiay sangapulo a kalaingan a "Dagiti 100 nga Ikono ti Siglo" idi 2005.[19] Ti The Atlantic Monthly ket nagiranggo kaniana ti #66 kadagiti "100 a Kaimpluensiaan a Pigura iti Amerikano a Pakasaritaan" idi 2006.[20]
- ^ Nota g: (1) Ti tawen a naited ket ti immuna a tawen a ti plaka ket nakaabot ti immuna a kalaingan, ngem ti kasisigud a tawen a panakaipablaakna. Kas pagarigan, idi 1974, ti Elvis' 40 a Kalatakan, ti maysa anaurnong iti busbos nga etiketa ti Arcade, ket isu idi ti maikapat a kaaduan a malaklako nga album iti dayta atawen idiay Nagkaykaysa a Pagarian; iti dayta a panawen, ti kangrunaan a listaan ti Britaniko ket saan a nagirangranggo ti kasta a naururnong, a nagikabkabil kadagitoy idiay listaan para iti napakatengngaan ti presio ken dagiti naiwaragawag ti telebison nga album, a ti Elvis' 40 a Kalatakan ket isu ti immuna a kalaingan para kadagiti 15 a lawas.[21] Ti annuroten ket nabaliwan idi 1975, a pimmalubos ti album a nakaabot ti umuna a kalaingan idiay kangrunaan a listaan idi 1977, kalpasan ti ipupusay ni Presley.[22] (2) Sakbay idi naladaw a 1958, nga adadda ngem ti dagiti listaan ti naitipon a pop ken agmaymaysa a country, ti Billboard ket addan iti adadu ngem upat a listaan para iti tunggal maysa, a nagilaslasin ti panagiranggo kadagiti tokar segun ti panagilako, panagitokar ti jukebox, jockey a pangitokar (a kas iti., panagiwaragawag), ken, iti kaso iti pop, ti maysa a sapasap a Kalaingan a 100. Ti Billboard ket nangipanunotan tattan a dagiti listaan ti panagilako ket depinitibo para iti dayta a panawenn. Ti nawatiwat a nadakat nga estadistiko a ni Joel Whitburn ket mangitunos kadagiti naipakasaritaan a panakaipablaak ti kangatuan a nagun-odda a kadagiti nadumaduma a listaan. Ti diskograpo ni Presley a ni Ernst Jorgensen ket nagitudo laeng ti listaan ti 100 a Kalaingan para kadagiti nadayeg a pop. Aminkadagiti 1956–58 a kankanta a nailista ditoy a kas ti umuna a kalaingan a nadayeg a pop ti E.U. ket nakaabot ti kangatuan kadagiti panaglaklako ken, malaksid ti tallo, ti listaan ti 100 a Kalaingan "I Want You, I Need You, I Love You" (tallo), "Hound Dog" (dua, ti bangirna, "Don't Be Cruel"), ken "Hard Headed Woman" (dua). (3) Adda dagiti maymaysa ni Presley a nakaabot ti umuna akalaingan idiay Nagkaykaysa a Pagarian a kas doble nga A-a sumbangir; idiay Estados Unidos, dagiti sumbangir dagitoy nga agmaymaysa ket nailaslasin a nairanggo babaen ti Billboard.
- ^ Nota h: Ni Whitburn ket nagkarkulo ti dagup nga innem a numero uno nga agmaymaysa a R&B, a mairaman ti "Don't Be Cruel", a naipablaak a kas maysa a doble A-a bangir ti "Hound Dog";[23] Ni Keith Caulfield ti Billboard ket saanna nga iraman ti "Don't Be Cruel".[24]
[urnosen] Dakamat
- ^ Reaves 2002.
- ^ Victor 2008, pp. 438–39.
- ^ Semon & Jorgensen 2001.
- ^ Collins 2002.
- ^ Elster 2006, p. 391.
- ^ 6.0 6.1 Nash 2005, p. 11.
- ^ Guralnick 1994, p. 13.
- ^ 8.0 8.1 Adelman 2002, pp. 13–15.
- ^ Dundy 2004, p. 21.
- ^ Bloom 2010.
- ^ Stanley & Coffey 1998, pp. 28–29.
- ^ Jorgensen 1998, pp. 35, 51, 57, 61, 75.
- ^ Jorgensen 1998, pp. 157–58, 166, 168.
- ^ VH1 1998.
- ^ BBC News 2001.
- ^ Rolling Stone 2004.
- ^ CMT 2005.
- ^ Discovery Channel 2005.
- ^ Variety.com 2005.
- ^ The Atlantic Monthly 2006.
- ^ Mawer 2007a.
- ^ Mawer 2007b.
- ^ Whitburn 2004, pp. 500–1.
- ^ Caulfield 2004, p. 24.


text:
Adlai Stevenson I
Ni Adlai Ewing Stevenson I (Oktubre 23, 1835 – Hunio 14, 1914) ket isu idi ti Kongresista manipud idiay Illinois. Isu ket nadutokan a Katakunaynay a Administrador ti koreo Heneral ti Estados Unidos idi panawen ti immuna nga administrasion ni Grover Cleveland (1885–1889), idi iisu ket nagikkat kadagiti adu nga agob-obra ti koreo a Republikano ken sinukatanna idia kadagiti Taga-abagatan a Demokrata. Daytoy ti nakagunodanna kadagiti gimmura ititinengtengngel ti Republikano a Kongreso, ngem nakaaramid kaniana a paborito a kaduana a timmarayan ni Grover Cleveland idi 1892, kenisu ti nagbalin a maika-23 a Bise Presidente iti Estados Unidos.
Ii adda ti opisina, isu ket nagsuporta panangiduron ti nawaya a papirak a naisuppiat ti balitok a pagalagadan a lallaki a kas ni Cleveland, ngem isu ket naipammadayawan ti panagiturayna ti nadayaw, kenpraised for ruling in a dignified, ken saan a kimmadduaan nga ugali.
Idi 1900, isu ket timmaray para iti Bise Presidente kenni William Jennings Bryan.[1] Nupay isu ket napaay,isu ti immuna a dati a presidente a nangabak ti nominasion manen para iti puesto ti sabali a kandidato ti Presidente.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Baker, Jean H. (1996). Dagiti Stevenson: Biograpia ti Maysa a Pamilia ti Amerikano. New York: W. W. Norton & Co.. ISBN 0-393-03874-2.
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Kategoria:Adlai E. Stevenson idiay Wikimedia Commons


text:
Ni John Cabell Breckinridge (Enenro 16, 1821 – Mayo 17, 1875) ket maysa idi nga Amerikano nga abogado ken politiko. Isu ket nagserbi a kas ti Pannakabagi ti E.U. ken Senador ti E.U. manipud idiay Kentucky ken isu idi ti maika-14 a Bise Presidente iti Estados Unidos (1857–1861), iti daytoy a petsa isu ti kaubingan a bise presidente iti pakasaritaan ti Estados Unidos, nga isu ketnabutosan idi agtawen ti 35 ken nangrugi idi agtawen ti 36.
[urnosen] Pinagibasaran
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Kategoria:John Breckinridge idiay Wikimedia Commons


text:
Charles W. Fairbanks
Ni Charles Warren Fairbanks (Mayo 11, 1852 – Hunio 4, 1918) ket maysa nga Amerikano a politiko a nagserbi a kas maysa a Senador manipud idiay Indiana manipud idi 1897 aginggana idi 1905 ken ti maika-26 a Bise Presidente iti Estados Unidos manipud idi 1905 aginggana idi 1909.
Isu ket naipasngay iti maysa kabana ti madera idiay asiden ti Delaware, Ohio, ti kaputotan ni Fairbanks ket masurotan manipud kadagiti Puritano a kimmuykuyon kenni Oliver Cromwell, a ni Jonathan Fayerbankes ti immuna a kemen ti pamilia a nakaabot ti Amerika idi 1632. TAnak ti maysa nga agar-aramid ti kariton, idi ubing ni Fairbanks nakitkitana ti balayda a kas paglemmengan dagiti timaltalawa tagabu. Kalpasan a nagturpos dagiti away a pagadalan ken nagob-obra ti talon, ni Fairbanks ket nagadal idiay Unibersidad ti Ohio Wesleyan, nga idiay ket nagturpos idi 1872. Bayat nga adda idiay, ni Fairbanks ket kumaduaan idi nga magur-urnos iti warnakan ti eskuela a kaduan ni Cornelia Cole, nga isu ket inasawana kapasan ti panagturposda iti dayta nga eskuela.[1]
Ti Fairbanks, Alaska naipanaganan kenni Charles W. Fairbanks.[2]
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Harvey, Opisiala Panagpatpatuloy iti Nailian a Taripnong ti Republikano, 1904, pp 23 - 32, Kasisisgud manipud idiay Unibersidad ti Harvard, Nadigitalisado idi Okt 26, 2007
- ^ http://www.senate.gov/artandhistory/history/resources/pdf/charles_fairbanks.pdf
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Kategoria:Charles Fairbanks idiay Wikimedia Commons


text:
Ti Washington, D.C. ket isu ti kapitolio ti Estados Unidos manipud idi 1800. Walo pay kadagiti siudad a nagbalin a nagtataripnongan a lugar ti Kongreso ken ngarud a makunkuna nga isuda idin ket kapitolio ti Estados Unidos. Tunngal maysa pay kadagiti 50 nga estado ken lima a teritorio ti Estados Unidos ket daddaan da ti kapitolio.
[urnosen] Dagiti kapitolio ti estado
Iti 33 kadagiti 50 nga estado ti Estados Unidos, ti kapitolio ket saan nga isu ti kaaduan ti bilang kadagiti umili iti makuna a siuda. Dua laeng kadagiti kapitolio ti estado — Trenton, New Jersey, ken Carson City, Nevada — naibeddengan iti sabali a estado, nga ti Juneau, Alaska, nakaibingay ti pagbeddengan iti probinsia ti Canada province nga iti British Columbia.[a] Dagiti petsa nga nailista iti sumaganad a tabla ket itudo na ti tawen a ti siudad ket nangruginga nga agnanayon nga isu laeng ti kapitolio ti estado. Adu kadagiti estado a nagsukat kadagiti kapitolio da a siudad a naminsan.
[urnosen] Pinagibasaran


text:
Kanton iti Hinebra
Ti Republikan ken Kanton iti Hinebra (Pransés: République et Canton de Genève; Arpita: Rèpublica et Canton de Geneva; Aleman: Republik und Kanton Genf; Italiáno: Repubblica e Canton Ginevra; Romansh: Republica e Chantun Genevra) ket isu ti agsasao iti Pranses nga akin-laud unay a Dagiti kanton iti Suisakanton wenno estado ti Suisa, a gangani amin a bangirna a napalikmutan babaen ti Pransia. A kas dagiti sabsabali a Suiso a kanton (a kas ti Ticino, Neuchâtel, ken Jura), daytoy a kanton ket makunkuna a kas maysa a republika iti kaunegan ti Suiso a Konpederasion.
Ti kanto iti Hinebra ket mabirukan idiay abagatn a laud a suli ti Suisa; ken daytoy ket naipanumotan a maysa kadagiti kosmopilitano unay a luglugar ti daytoy a pagilian.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Arealstatistik Standard - Kantonsdaten nach 4 Hauptbereichen
- ^ Dagiti estadistika ti Kanton iti Hinebra, MS Excel a dokumento – Population résidante du canton de Genève, selon l'origine et le sexe, par commune, en novembre 2011 (Pransés) Naala idi 10 Disiembre 2011
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Kanton iti Hinebra idiay Wikimedia Commons


text:
Antonio Vivaldi
Ni Antonio Lucio Vivaldi (4 Marso 1678 – 28 Hulio 1741), a nabiengasan ti il Prete Rosso ("Ti Nalabbasit a Padi") gapu ti nalabbasit a buokna, ket maysa idi a Benetiano Barok a komposer, padi, ken birtuoso a biolinista, a naipasngay idiay Benesia. Isu ket mabigbigan a kas maysa kadagiti kalatakan a Barok a komposer, ti inpluensiana ti las-ud ti kabibiagna ket nawatiwat iti kadagupan ti Europa. Ni Vivaldi ket nagruna anamammoan para iti panagpartuat kadagiti instrumento a tokar, a naipangpangruna para iti biolin, ken dagiti pay sagrado a koro nga obobra ken dagiti sumorok a 40 nga opera. Ti kadayegan anaamammoan nga obrana ket ti serie dagiti biolin a tokar a naamammoan akas ti Ti Uppat a Tiempo.
ADu kadagit pinarpartuatna ket naisurat para kadagiti musika ti babbai a kadkadua iti Ospedale della Pietà, ti kamara dagiti napanawan nga ububbing a nagtarabahoan ni Vivaldi manipud idi 1703 aginggana idi 1715 ken manipud idi 1723 aginggana idi 1740. Ni Vivaldi ket nagballigi pay ti panakaentablada kadagiti operana idiay Benesia, Mantua ken Vienna. Kalpasan ti pakayamammona kenni Emperador Karlos VI, ni Vivaldi napan idiay Vienna a nagnamnama nga isu ket maipangruna. Ti Emperador ket pimmusay kalpasan idi simmangpet ni Vivaldi, ken ti komposer ket natay nga agpalpalama, ngaawan ti natalinaay a pagtaudan ti matgedan.
Gem ti ti musika ni Vivaldi nasayaat a naawawat idi la-ud ti kabibiagna, ngem daytoy naapday ti kinadayegna aginggan idi adda ti nasiglat a panagpabaro idi umuna agudua ti maika-20 a siglo. Tatta nga aldaw, ni Vivaldi ket mairanggo kadagiti kadayegan ken nawatiwat a nairehistro a Barok a komposer.
[urnosen] Pinagibasaran
Paammo
Taudan / ADu pay a mabasbasa
- Brizi, Bruno, "Maria Grazia Pensa" iti Musika ken Sursurat, Tomo. 65, Tomo. 1 (Ene., 1984), pp. 62–64
- Bukofzer, Manfred (1947). Musika iti Barok a Panawen. New York, W. W. Norton & Co. ISBN 0-393-09745-5.
- Cross, Eric (1984). Panagrepaso iti I libretti vivaldiani: recensione e collazione dei testimoni a stampa by Anna Laura Bellina;
- Formichetti, Gianfranco Venezia e il prete col violino. Vita di Antonio Vivaldi, Bompiani (2006), ISBN 88-452-5640-5.
- Heller, Karl Antonio Vivaldi: Ti Nalabbasit a Padi ti Benesia, Amadeus Press (1997), ISBN 1-57467-015-8
- Kelly, Sarah Bruce, Ti Annina ti Nalabbasit a Padi, 2009 Bel Canto Press, ISBN 978-0-578-02566-7
- Kelley, Sarah Bruce, Vivaldi's Muse, 2011 Bel Canto Press, ISBN 978-0-9836304-0-1
- Kolneder, Walter Antonio Vivaldi: Dagiti Dokumento ti Biagna ken Obobra, C F Peters Corp (1983), ISBN 3-7959-0338-6
- Quick, Barbara, Vivaldi's Virgins (nobela), HarperCollins (2007), ISBN 978-0-06-089052-0.
- Robbins, H.C., Vivaldi: Boses iti Barok, Unibersidad ti Chicago a Pagmalditan, 1996 ISBN 0-226-46842-9
- Romijn, André. Dagiti Nailemlemmeng a Dangngay: Ti Nalimed a Biag ni Antonio Vivaldi, 2007 ISBN 978-0-9554100-1-7
- Selfridge-Field, Eleanor (1994). Benetiano nga Instrumento a Musika, manipud kenni Gabrieli aginggana kenni Vivaldi. New York, Dover Publications. ISBN 0-486-28151-5.
- Talbot, Michael, Antonio Vivaldi, Insel Verlag (1998), ISBN 3-458-33917-5
- Talbot, Talbot: "Antonio Vivaldi", Grove Music Online, ed. L. Macy (Accessed 26 Agosto 2006), (umannamon a panagserrek)
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Antonio Vivaldi idiay Wikimedia Commons
- 1678 a pannakaipasngay
- 1741 nga ipupusay
- Maika-17 a siglo nga Italiano a tattao
- Maika-18 a siglo nga Italiano a tattao
- Dagiti maika-17 a siglo a komposer
- Dagiti maika-18 a siglo a komposer
- Dagiti Barok a komposer
- Dagiti Italiano a komposer
- Dagiti komposer para iti biolin
- Dagiti komposer para iti tselo
- Dagiti komposer ti opera
- Dagiti Italiano a biolinista ti klasiko
- Dagiti Italiano a padi ti Romano Katoliko
- Tattao a manipud idiay Benesia (siudad)
- Tattao manipud idiay Innere Stadt
- Dagiti Austriano a komposer


text:
Papeles:Hawaii in United States (zoom) (US50) (-grid).svg
- Papeles
- Pakasaritaan ti papeles
- Panagusar iti daytoy a papeles
- Sangalubongan a panag-usar ti papeles
- Metadata
Pakasaritaan ti papeles
Agtakla iti maysa a petsa/oras tapno makitam ti papeles iti kasisigudna a langa iti dayta nga oras.
Panagusar iti daytoy a papeles
Ti sumaganad a silpo ti panid ditoy a papeles:
Sangalubongan a panag-usar ti papeles
Dagiti sumaganad a wiki ket agus-usar iti daytoy a papeles:
- Panag-usar idiay bs.wikipedia.org
- Panag-usar idiay en.wikipedia.org
- Panag-usar idiay eo.wikipedia.org
- Panag-usar idiay es.wikipedia.org
- Panag-usar idiay fr.wikipedia.org
- Panag-usar idiay hr.wikipedia.org
- Panag-usar idiay lv.wikipedia.org
- Panag-usar idiay oc.wiktionary.org
- Panag-usar idiay pt.wikipedia.org
- Panag-usar idiay zh-yue.wikipedia.org
- Panag-usar idiay zh.wikipedia.org
- Panag-usar idiay zu.wikipedia.org


text:
Wagayway iti California
Ti Oso a Wagayway ket isu ti opisial a wagayway iti estado iti California. Ti nasakbayan daytoy a wagayway ket naipatayab idi 1846 a Gulo iti Oso a Wagayway a makunkuna metten nga Oso a Wagayway.
[urnosen] Ti agdama a wagayway
Ti immuna nga opisial abersion iti Oso a Wagayway ket naampunan babaen ti Lehislatura iti Estado iti California ken napirmaan a kas linteg babaen ni Gobernador Hiram Johnson idi 1911 a kas isu ti opisial a naiestaduan a wagayway..[1]
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ The Statutes of California and Amendments to the Codes passed at the Thirty-Ninth Session of the Legislature 1911, Chapter 9, p. 6


text:
Karayan Kongo
Ti Karayan Kongo (naamammoan idi a kas ti Karayan Zaire ) ket maysa a karayan idiay Aprika, ken isu ti kaadaleman a karayan iti lubong, nga adda dagiti narukrukod a kaadalem iti sumurok a 220 m (720 pié).[2] Isu daytoy i maikatlo a kadakkelan a karayan iti lubong babaen ti tomo a panagayus ti danum. Iti maipatinayon, ti dagup a kaatiddogna iti 4,700 km (2,920 mi) ket managramid daytoy ti maikasiam a kaatiddogan a karayan.
To Kongo ket nakaala ti naganna manipud ti taga-ugma a Pagarian iti Kongo a nagtataeng kadagiti daga idiay sabangan ti karayan. Ti Demokratiko a Republika iti Kongo ken ti Republika iti Kongo, dagitoy dua ket mabirukay idiay igid ti daytoy a karayan, ken nanaganan manipud ti daytoy a karayan. Idi nagbaetan ti 1971 ken 1997 to gobierno idi ti-Zaire ket tinawtawaganna daytoy ti Karayan Zaire .
[urnosen] Labneng ken dalan
Ti pagayusan a labneng ti Kongo ket sumakop ti 4,014,500 kuadrado kilometro (1,550,000 kd mi).[1] Ti panagayus ti Kongo iti sabanganna ket sumakop manipud ti 23,000 kubiko metro tunggal maysa a segundo (810,000 ku pié/s) aginggana ti 75,000 kubiko metro tunggal maysa a segundo (2,600,000 ku pié/s), nga adda ti natimbeng a 41,000 kubiko metro tunggal maysa a segundo (1,400,000 ku pié/s).[1]
Ti karayan ken dagiti tributariona ket agayus iti kaunegan dagiti bakir ti Kongo, ti maikadua a kadakkelan a katuduan a bakir a lugar iti lubong, maikadua laeng ti Katuduan a bakir ti Amasona idiay Abagatn nga Amerika. Daytoy a karayan ket adda pay ti maikadua a kadakkelan ti panagayus iti lubong, kalpasan laeng ti Amasona; ti maikatlo a labneng a pagayusan iti aniaman a karayan, kalpasan ti karayan Amasona ken Río de la Plata; ken maysa kadagiti kaadaleman a karayan iti lubong, nga adda ti kaadalen a sumurok ti 220 m (720 pié).[2][3] Gaputa ti pagayusanna ket mairaman dagiti lugar ti Amianan ken Abagatan ti ekuador, ti panagayusna daytoy ket natalnai, ngamin ket adda agtultuloy a saan a basbassit ngem maysa a paset ti karayan a makasansanay ti panagtudtudo a panawen.[4]
Dagiti taudan ti Kongo ket adda kadagidiay kabanbantayan ken dagiti bantay ti Renggat ti Daya nga Aprika, ken ti pay Danaw Tanganyika ken Danaw Mweru, a dagitoy ket mangpakan ti Karayan Lualaba , a daytoy ket agbalin a ti Kongo ti baba ti Dissuor Boyoma . Ti Karayan Chambeshi idiay Zambia ket sapasap a naalala a kas ti taudan ti Kongo a mailinia ti maawawat a panakasanay ti lubong a panag-usar ti kaatiddogan a tibutario, a kas ti Karayan Nilo.
To Kongo ket sapasap nga agayayus nga agpa-amianan manipud idiay Kisangani iti baba ti dissuor Boyoma, ken agin-inut nga agsikko iti abagatan a laud, a labsenna babaen ti Mbandaka, ken tumiptipon ti Karayan Ubangi, ken agayus idiay Alog Malebo (Stanley nga Alog). Ti Kinshasa (dati a Léopoldville) ken Brazzaville ket kasumbangir ti karayan idiay Alog, a ti karayan ket umakikid ken agtinnag kadagiti adu a katarata kadagiti nauneg a kanyon (a makunkuna a dagiti Livingstone a Disdissuor), ken labsenna ti Matadi ken Boma, ken mapan idiay baybay idiay bassit nga ili ti Muanda.
Ti Labneng ti Karayan Kongo ket maysa kadagiti naisangsangayan a pisiograpiko a paset ti dakdakkel a probinsia ti Tengnga nga Aprika, a daytoy ket agbalin a paset ti dakdakkel a nawatiwat a pisiograpiko a panakbingbingay ti Aprika.
[urnosen] Kinapangruna ti ekonomiko
Urayno ti Dissuor Livingstone ket mangipawil ti panagserrek ti manipud ti baybay, gangani a ti sibubukel a Kongo ket mabalin a madaliasat kadagiti paset, a naipangpangruna idiay nagbaetan ti Kinshasa ken Kisangani. Dagiti dakkel a bapor ket nagobobrada ditoy a karayan itay nabiit pay laeng. Ti Karayan Kongo ket isu pay laeng ti pagbiagan ti daga nga adda ti bassit pay laeng a kalkalsada ken perokaril.[5]
Kiten ti Dagiti Alingasaw a Bapor ti Karayan Kongo
Dagiti perokaril ket labsendan dagiti tallo a nangruna a dissuor, ken kaaduan kadagiti komersio ti Tengnga nga Aprika ket lumabas ti igid ti karayanr, a mairaman ti gambang, lana ti anaaw (a kas dagiti bukbukel), asukar, kape, ken kapas. Ti karayan ket mabalin pay a napateg para iti hidroelektriko a bileg, ken dagiti Inga a Penned ti baba ti Alog Malebo ket isu dagiti ti immuna anangusar ti karayan Kongo.
[urnosen] Hidro-elektriko a bileg
Ti Karayan Kongo ket isu ti kabilegan a karayan idiay Aprika. Iti las-ud ti nepnep adda ti sumurok a Plantilia:Convert/m3 ti danum ti tunggal maysa a segundo ti agayus idiay Taaw Atlantiko. Dagiti opurtunidad para iti Karayan Kongo ken dagiti tributariona tapno makapataud ti bileg manipud ti danum ket nawatiwat ngarud. Dagiti sientista ket kinarkuloda a ti sibubukel a Labneng ti KOngo ket pakadagupan para iti sangapulo ket tallo a porsiento ti sangalubongan a makapataud a bileg manipud ti danum. Daytoy ket mabalin a makaited ti umanay bileg para iti kammasapulan a bileg ti amin a sub-Sahara nga Aprika.[6]
Iti agdama adda ti agarup nga uppat a pulo a bileg manipud ti danum a pagpartuatan idiay Labneng a Kongo. Ti kadakkelan ket ti penned ti Dissuor Inga, iti agarup a 200 km (120 mi) nga abagatan a laud ti Kinshasa. Ti nadayeg a Gandat Inga ket nairugi idi agsapa ti tawtawen ti 1970 ken iti dayta a panawen isu daytoy ti immuna a nalapas a penned. Ti kasisigud a naplano ket ti panagaramid ti lima apenned nga addanto ti panagpartuat a kapasidad kadagiti 34,500 megabasio. Ti tatta nga aldawen adda ti dua a penned ti napatakderen, nga isu ti Inga I ken Inga II, nga adda dagiti dagup a sangapulo ket uppat a turbina.[6]
Idi Pebrero 2005, ti tagikua ti estado ti Abagatan nga Aprika a kompania ti bileg, nga Eskom, ket nangirangarang ti maysa a singasing tapno maipadakkel ti kapasidad ti Inga babaen dagiti panagparang-ay ken panagipatakder ti baro penned ti hidroelektriko. Ti gandat ket mangiyeg ti kangatuana panagpataud ti pasilidad ti 40 GW, a daytoy ket mamindua a dakdakkel ngem ti Tallo a Karabukod a Penned ti Tsina.[7]
Adda dagiti panagbutbuteng a dagitoy a baroa penned ti hidroelektriko ket punganayan ti panagawan kadagiti adu a sebbangan ti ikan nga endemiko ti daytoy a karayan.[8]
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 Bossche, J.P. vanden; G. M. Bernacsek (1990). Taudan aLibro para kadagiti Pangalapan a Rekurso ti Aprika, Tomo 1. Organisasion ti Makan ken Agrikultura iti Nagkaykaysa a Pagpagilian. p. 338–339. ISBN 978-92-5-102983-1. http://books.google.com/books?id=WLZRxM9vfXoC&pg=PA338.
- ^ 2.0 2.1 Oberg, Kevin (2008-07). "Panagayus ken Dadduma a Hidrauliko a Panagrukod para iti Panangilaslasin kadagiti Hidarauliuko ti Akin-baba a Karayan Kongo, Hulio 2008". U.S. Geological Survey. http://hydroacoustics.usgs.gov/publications/Measurements4LowerCongo-6.pdf.
- ^ "Sinampugot nga Ikan ti Kongo". National Geographic Channel. 2009. http://channel.nationalgeographic.com/series/explorer/3826/Overview.
- ^ Ti Karayan Kongo. Rainforests.mongabay.com. Naala idi 2011-11-29.
- ^ Kitaen, kas pagarigan ti, pelikula ni Thierry Michel a Karayan Kongo
- ^ 6.0 6.1 Alain Nubourgh, Belgian Technical Cooperation (BTC). Weetlogs.scilogs.be (2010-04-27). Naala idi 2011-11-29.
- ^ Vasagar, Jeevan (2005-02-25). "Mabalinkadi a ti $50bn a plano a mangpaamo ti nabileg a karayan ket makaiyeg ti elektrisidad iti amin nga Aprika?". World news (Londres: The Guardian). http://www.guardian.co.uk/congo/story/0,12292,1425023,00.html. Naala idi 2010-04-30.
- ^ Biddut ti dakamat: Imbalido a
nga etiketa; awan ti testo a naited para dagiti ref a nanaganan
RoughWaters
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Karayan Kongo idiay Wikimedia Commons
- Karayan Kongo
- Dagiti karayan idiay Demokratiko a Republika iti Kongo
- Dagiti karayan idiay Republika iti Kongo
- Pagbeddengan ti Demokratiko a Republika iti Kongo–Republika iti Kongo
- Dagiti karayan ti Angola
- Dagiti karayan a pagbeddengan
- Dagiti sangalubongan a karayan idiay Aprika
- Pagayusan a labneng ti Kongo
- Dagiti pisiograpiko a paset


text:
Listaan dagiti nasiglat nga agar-aramat
Daytoy ti listaan dagiti agar-aramat nga adda inararamidda kadagiti napalabas a 30 nga alaldaw.
- Alexander Mikhalenko (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- AvicBot (Tungtungan | aramid) [8 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Avocato (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- AvocatoBot (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Babel AutoCreate (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- CarsracBot (Tungtungan | aramid) [2 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Ciaurlec (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- CocuBot (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- CommonsDelinker (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- DSisyphBot (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Daniel*D (Tungtungan | aramid) [2 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- DarafshBot (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Das Schäfchen (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Dcoetzee (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Dexbot (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- DixonDBot (Tungtungan | aramid) [2 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- EdwardsBot (Tungtungan | aramid) [2 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- EmausBot (Tungtungan | aramid) [493 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Escarbot (Tungtungan | aramid) [14 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Ferdinando Castaldo (Tungtungan | aramid) [2 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- GhalyBot (Tungtungan | aramid) [5 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- HerculeBot (Tungtungan | aramid) [4 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- HiW-Bot (Tungtungan | aramid) [4 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Idioma-bot (Tungtungan | aramid) (bot) [15 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- JAnDbot (Tungtungan | aramid) [4 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- JYBot (Tungtungan | aramid) [9 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- JackBot (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- JackieBot (Tungtungan | aramid) [42 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Joemaza (Tungtungan | aramid) [2 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Justincheng12345-bot (Tungtungan | aramid) [20 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Kolega2357 (Tungtungan | aramid) [2 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- LaaknorBot (Tungtungan | aramid) [2 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Lam-ang (Tungtungan | aramid) (administrador) [2,067 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- MahdiBot (Tungtungan | aramid) [3 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Makecat-bot (Tungtungan | aramid) [6 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Malarz pl (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- MalarzBOT (Tungtungan | aramid) [5 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- MastiBot (Tungtungan | aramid) [10 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- MerlIwBot (Tungtungan | aramid) [1,044 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Moe Epsilon (Tungtungan | aramid) [2 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Nyar94 (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- P199 (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Pgehres (WMF) (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- PixelBot (Tungtungan | aramid) [12 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Ptbotgourou (Tungtungan | aramid) [18 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- RajeshPandey (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Rubinbot (Tungtungan | aramid) [9 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Ruslik0 (Tungtungan | aramid) [2 kadagiti inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Seti6908 (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]
- Shadowxfox (Tungtungan | aramid) [1 nga inurnos idi kalpasan ti 30 nga alaldaw]


text:
Tanabata
Ti Tanabata (七夕 tanabata?, "Rabii daguiti Pito ("7")") wenno Festividad daguiti Bituen quet maysa na festividad ñga japonesa na maicel-celebra iti rabii ti ica-7 ñga aldao ti ica-7 ñga bulan ("七月七日" wenno "7月7日") , na derivada iti tradicional ñga festividad daguiti bituen ñga china ñga Qi Xi (七夕 "Rabii daguiti Pito"), quen daguiti tradiciones iti bon wenno obon.
[urnosen] Daguiti Articulos na addaen iti relacion iti daytoy
- Qi Xi
- Sekidera Komachi, maysa ñga sicat ñga obra ñga Noh na nai-set iti maysa na celebracion iti Tanabata
- Mobara Maysa ñga Festival ti Tanabata
- Chilseok


text:
Papeles:Telesphorus.JPG
Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Awan ti mabalin a nangatngato a resolusion.
Daytoy a papeles ket naggapu idiay Wikimedia Commons ken mabalin a mausar kadagiti sabsabali a gandat.
Ti pagipalpalawag na idiay pagipalpalawag a panid ti papeles ket naipakita dita baba.
[urnosen] Kasisigud a listaan pang-ipan
The original description page is/was here. All following user names refer to en.wikipedia.
- 2005-12-13 21:31 Ief 297×300× (26282 bytes) from [http://www.catholic-forum.com/saints/saintt21.jpg] {{fairusenoalternative}}
Pakasaritaan ti papeles
Agtakla iti maysa a petsa/oras tapno makitam ti papeles iti kasisigudna a langa iti dayta nga oras.
Panagusar iti daytoy a papeles
Ti sumaganad a silpo ti panid ditoy a papeles:
Sangalubongan a panag-usar ti papeles
Dagiti sumaganad a wiki ket agus-usar iti daytoy a papeles:
- Panag-usar idiay bcl.wikipedia.org
- Panag-usar idiay en.wikipedia.org
- Panag-usar idiay eo.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ru.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ur.wikipedia.org


text:
Portugal
Ti Portugal i/ˈpɔrtʃʉɡəl/ (Portugés: Portugal, IPA: [puɾtuˈɣaɫ]), opisial a ti Portugés a Republika (Portugés: República Portuguesa) ket maysa a pagilian a mabirukan idiay abagatn a laud a Europa idiay Iberiano a Peninsula. Ti Portugal ket isu ti akin-laud unay a pagilian idiay Europa, ken nabeddengan daytoy babaen ti Taaw Atlantiko iti Laud ken iti Abagatan babaen ti España iti Amianan ken Daya. Dagiti Atlantiko a purpuro iti Asores ken Madeira ket paset dagitoy ti Portugal. Daytoy a pagilian ket nainaganan iti maikadua a kadakkelan a siudad ti Porto, a ti Latin a naganna idi ket ti Portus Cale.[7]
Ti uneg ti daga a nagbeddengan ti Portugés a Republika tatta nga aldaw ket agnanayon a nataengan manipud idi prehistoriko a panawen: sinakup babaen dagiti Seltas a kas dagiti Gallaeci ken dagiti Lusitanos, a naitipon iti Romano a Republika ken kalpasan daytoy ket nataengan dagiti Hermaniko a tattao a kas dagiti Suebi, Suebos, Bandalos ken dagiti Bisigodos. Idi maika-8 a siglo kaaduan iti Iberiano a Peninsula ket naiparukma babaen dagiti Moro nga umasak a nagipaduyakyak ti Islam, a kalpasan daytoy ket pinapanaw babaen dagiti Kaballeros Templarios babaen ti Urnos ni Kristo. Iid agdama dagiti Kristiano a Reconquista, ti Portugal nagbangon ti bukodna a nawaya a pagarian manipud ti León idi 1139, a nagtunton daytoy a kas ti kadaanan a pagilian-estado iti Europa.[8]
Idi maika-15 ken maika-16 a sigsiglo, a nagbanagan ti pionero ti Tawen ti Panakaduktal, ti Portugal lumaud pinadakkelna ti inpluensiana ken nangbangon ti sangalubongan nga imperio ta mairam kadgiti tagikuan aidiay Aprika, Asia, Oceania, ken ti Abagatan nga Amerika, nga isu ti nagbalin a kangrunaan ti lubong iti ekonomia, politika ken sangalubongan a bileg ti milisia . Ti Portuges nga Imperio ket isu idi ti immuna a sangalubongan nga imperio ti pakasaritaan,[9] ken isu pay ti kapautan kadagiti kolonia ti Eurpeano nga imperio, a gangani a nagbayag iti 600 a tawtawen, manipud ti panakatiliw iti Ceuta idi 1415, aginggani ti panakaited ti kinaturay ti Daya a Timor idi 2002. Nupay kasta, ti internasional a kasaadan ti pagilian naaduan anaipabassit idi las-ud ti maika-19 a siglo, a naipangpangruna idi kaplasan ti Panagwaywayas iti Brasil, ti kadakkelan a kolonia ti pakasaritaanna.
Kalpasan ti 5 Oktubre 1910 a rebolsion a nangikkat ti monarkia, ti demokratiko ngem saan a natalna nga Umuna a Republika ti Portugal ket nabangon idi ngem sinarunuan idi babaen ti "Estado Novo" autoritariano a turay. Ti demokrasia ket naipasubli kalpasan ti Kolonia a Gubat ti Portugal ken ti Rosal a Rebolusion idi 1974, a kalpasan daytoy dagiti ballasiw taaw a probinsia ti Portugal ket nawayaanda (a naipangpangruna ti Angola ken Mozambique); thi naudi a ballasiw taaw a teritorio ti, Macau, ket naisubli ti Tsina idi 1999.
Ti Portugal ket maysa a naparang-ay a pagilian nga adda ti nangato a Pagsurotan ti Panagrangrang-ay ti Nagtagitaon, ti maika-19 a kangatuan ti kasayaat ti biag itilubong manipud idi 2005, ken ti napigsa a sistema ti panagaywan ti salun-at. Ti Portugal ket maysa kadagiti kaaduan a naiglobalisado iti lubong ken kakappian a pagpagilian:[10] kemeng ti Kappon ti Europaken ti Nagkaykaysa a Pagpagilian, ken nagbangon a kameng ti Latin a Kappon, ti Organisasion dagiti Ibero-Amerikano nga Estado, OECD, NATO, Dagiti Komunidad ti Pagsasao a Portuges a Pagilian, ti Eurosonea ken ti Schengen a Tulagan.
[urnosen] Pinagibasaran
- Paammo
- ^ Pordata, "Base de Dados Portugal Contemporâneo". Naala idi Disiembre 16, 2011.
- ^ Portugal. Senso ti 2011. ine.pt
- ^ 3.0 3.1 3.2 3.3 "Portugal". Internasional a Pundo ti Panguartaan. http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2011/01/weodata/weorept.aspx?sy=2008&ey=2011&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=182&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CLP&grp=0&a=&pr.x=40&pr.y=5. Naala idi 6 Mayo 2011.
- ^ "Gini a Pagsurotan". Instituto Nacional de Estatística. http://www.ine.pt/xportal/xmain?xpid=INE&xpgid=ine_destaques&DESTAQUESdest_boui=107634627&DESTAQUESmodo=2&xlang=en. Naala idi 14 Hulio 2011.
- ^ "Reporta ti Panagrangrang-ay ti Nagtagitaoan 2010". Nagkaykaysa a Pagpagilian. 2010. http://hdr.undp.org/en/media/HDR_2010_EN_Table1.pdf. Naala idi 5 Nobiembre 2010.
- ^ Ti panagadal ti Euromosaiko, Mirandes idiay Portugal, europa.eu – sapot a pagsaadan ti Europeano a Komision. Naala idi Enero 2007. Napabaro ti panilpo idi Disiembre 2011
- ^ "Leite de Vasconcelos, José. Cale e Portucale. Opúsculos Vol. V – Etnologia (Parte I) Lisboa, Imprensa Nacional, 1938" (iti Portuges). http://www.instituto-camoes.pt/CVC/bdc/etnologia/opusculos/vol05/opusculos05_28_38.pdf.
- ^ Brian Jenkins, Spyros A. Sofos, "Pagilian ken Kinasiasino iti kontemporario nga Europa", p.145 Routledge, 1996, ISBN 0-415-12313-5
- ^ Melvin Eugene Page, Penny M. Sonnenburg, p. 481
- ^ Pagsurotan ti Kappia ti Lubong. Instituto para kadagiti Ekonomiko ken Kappia. visionofhumanity.org (Hunio 2012)
- Taudan
- Bliss, Jorge Braga de; Bliss, C.J. (1990). Panagkaykaysa nga aadda ti Dibersidad iti Europeano nga Ekonomia: ti Akin-abagatn a protero ti Komunidad. Londres, Inglatera: Sentro para iti Panagsukisok ti Ekonomiko nga Annuroten. ISBN 978-0-521-39520-5.
- Juang, Noelle Anne (2008). Ti Aprika ken ti Kaamerikaan: Kultura, Politika,ken Pakasaritaan: Ti adu ti Displina nga Ensiklopedia. 2. ISBN 978-1-85109-441-7.
- Page, Penny M. (2003). Kolonialismo: Ti Internasional, Sosial, Kultural, ken Politikal nga Ensiklopedia. 2. ISBN 978-1-57607-335-3.
- Brockey, Liam Matthew (2008). Dagiti Portuges Kolonial a Siudad iti Nasapa a Modrno a Lubong. ISBN 978-0-7546-6313-3.
- Ribeiro, Ângelo (2004) (iti Portuges). História de Portugal I — A Formação do Território [Pakasaritaan ti Portugal: Ti Panakporma dagiti Teritorio]. QuidNovi. ISBN 989-554-106-6.
- Ribeiro, José Hermano (2004) (iti Portuges). História de Portugal II — A Afirmação do País [Pakasaritaan ti Portugal II - Ti pakaitakderan ti Pagilian]. QuidNovi. ISBN 989-554-107-4.
- de Macedo, José Hermano (2004) (iti Portuges). História de Portugal III — A Epopeia dos Descobrimentos [Pakasaritaan ti Portugal III - Ti Panawen dagiti Panakaduktal]. QuidNovi. ISBN 989-554-108-2.
- de Macedo, José Hermano (2004) (iti Portuges). História de Portugal IV — Glória e Declínio do Império [Pakasaritaan ti Portugal IV - Ti Gloria ken ti Panakaapday iti Imperio]. QuidNovi. ISBN 989-554-109-0.
- de Macedo, José Hermano (2004) (iti Portuges). História de Portugal V — A Restauração da Indepêndencia [Pakasaritaan ti Portugal IV - Ti Pnakaisubli ti Panagwaywayas]. QuidNovi. ISBN 989-554-110-4.
- Saraiva, José Hermano (2004) (iti Portuges). História de Portugal X — A Terceira República [Pakasaritaan ti Portugal X - Ti Maikatlo aRepublika]. QuidNovi. ISBN 989-554-115-5.
- Loução, Paulo Alexandre (2000) (iti Portuges). Portugal, Terra de Mistérios [Portugal: Daga dagiti Misterio] (3rd ed.). Ésquilo. ISBN 972-8605-04-8.
- Muñoz, Mauricio Pasto (2003) (iti Portuges). Viriato, A Luta pela Liberdade [Viriato: Ti Salisal para iti Libertad] (3rd ed.). Ésquilo. ISBN 972-8605-23-4.
- Grande Enciclopédia Universal. Durclub. 2004.
- (iti Portuges) Constituição da República Portuguesa [Batay-linteg ti Portuges a Republika] (VI Revisão Constitucional ed.). 2004.
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Portugal idiay Wikimedia Commons
- Portugal
- Dagiti pagilian a nagbeddengan ti Taaw Atlantiko
- Dagiti pagilian ti Europa
- Dagiti liberal a demokrasia
- Dagiti kameng nga estado ti NATO
- Dagiti kameng nga estado dagiti Komunidad ti Pagsasao a Portuges a Pagilian
- Dagiti kameng nga estado ti Kappon ti Europa
- Dagiti kameng nga estado ti Kappon para iti Mediteraneo
- Dagiti kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian
- Dagiti pagilian nga agsasao ti Portuges
- Dagiti republika
- Akin-abagatan nga Europa
- Lumaud nga Europa