text:
Dagiti administratibo a pannakabingbingay ti Filipinas
Ti Filipinas ket nabingbingay kadagiti, manipud ti kangatuan a pannakabingbingay aginggana iti kababaan:
- Dagiti autonomo a rehion
- Dagiti kadawyan nga administratibo a rehion ket saanda anabutosan ken dagitoy ket naikeddeng nga ima dagiti nailin a gobierno, ngem saan a dagiti kabukbokodanda a gpbierno.
- Dagiti probinsia (lalawigan, probinsiya) ken dagiti nawaya a siudad (lungsod, siyudad/ciudad, dakbayan, lakanbalen)
- Dagiti ili (bayan, balen, bungto, banwa) ken dagiti komponente a siudad (lungsod, siyudad/ciudad, dakbayan, lakanbalen)
- Baranggay (makunkuna pay a kas barrio)
Ti tunggal maysa a pannakabingbingay iti tunggal maysa nga agpang manipud kadagiti probinsia aginggana kadagiti baranggay ket isu ti yyunit ti lokal a gobierno (LGU). Para kadagiti administratibo a panggep, dagiti probinsia ken dagiti siudad ket naigrupoda kadagiti rehion. Ti presidente ket addaan ti bileg nga agpartuat, mangikkat ken mangikeddeng ti pannakabukel dagiti rehion, daytoy ket maar-aramid ken masansan maikonsulta kadagiti yunit ti lokal a gobierno a maapektaran; malaksid kadagiti autonomo a rehion, a daytoy ket nasken a pasingkedan iti plebesito dagiti agtaeng kadagiti yunit ti lokal a gobierno iti pannakairamanda iti aniaman a pannakaiyasentar.
Adda pay dagiti sabali a politikal a pannakabingbingay para kadagiti sabali a sanga iti gobierno:
- Dagiti lehislatibo a distrito para iti Kamara dagiti Pannakabagi
- Dagiti maipapan ti ukoman a rehion para Dagiti Korte ti Rehional a Tribunal.
Dagiti linaon
- 1 Dagiti yunit ti lokal a gobierno
- 2 Dagiti sabali pay a pannakabingbingay
- 3 Estadistika
- 4 Dagiti nagibasaran
- 5 Kitaen pay
Dagiti yunit ti lokal a gobierno[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti probinsia[urnosen | urnosen ti taudan]
Amin dagiti rehion malaksid ti maysa (Metro Manila) ket nabingbingay kadagiti probinsia. Ti tunggal maysa a probinsia ket indauluan ti maysa a gobernador. Ti lehislatibo a pannakabagina ket isu ti Sangguniang Panlalawigan a binukel dagiti nadumaduma a kameng manipud kadagiti distrito ti Sanggunian, ken kaaduan kadagiti kaso ket kasigkay dagiti kongresional a distrito.
Dagiti siudad ken dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti rehion, malaksid ti kaaddada kadagiti probinsia ket mabalin pay nga addaanda kadagiti nawaya a siudad. Dagiti nawaya a siudad, a naidasig a kas urbano unay wenno dagiti nawaya a komponente a siudad, dagitoy a sisuda ket saanda nga adda iti turay ti probinsia. Dagitoy a siudad ket saan nga imatonan babaen dagiti probinsia a naginna kaniada, saan dagitoy a makibinningay kadagiti rentas ti buis iti probinsia, ken kaaduan kadagiti kaso dagiti umilida ket saanda a mabalin nga agbutos wenno agpili kadagiti probinsial nga opisina.
Dagiti siudad a politikal a paset iti probinsia ket tinawtawagan kadagiti komponente a siudad. Dagiti agbutbutos kadagitoy a siudad ket mapalubosanda nga agbutos ken tumaray kadagiti puesto iti probinsial a gobierno.
Dagiti ili ket kankanayon dagitoy a komponente dagiti probinsia, malaksid ti Pateros, Metro Manila, a daytoy ket nawaya.
Dagiti siudad ken dagiti ili ket indauluan babaen ti mayor. Ti lehislatibo nga ima dagitoy a yunit ket dagiti Sangguniang Panlungsod para kadagiti siudad ken Sangguniang Bayan para kadagiti ili, a buklen dagitoy dagiti sapasap a nabutosan a konsehal wenno dagiti dadduma pay a a kaso, babaen ti distrito ti Sanggunian .
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti siudad (komponente ken nawaya) ken dagiti ili ket mabingbingayda pay kadagiti baranggay. Ti baranggay ket isu ti kabassitan a politikal a yunit. Kadagiti adu ti populasionna a siudad, dagiti baranggay ket naigrupo kadagiti sona ken/wenno kadagiti distrito para kadagiti administratibo a panggep . Kadagiti away a lugar, dagiti sitio wenno dagiti purok ket isu dagiti waya a kinaykayat para iti panagbingbingay kadagiti baranggay para kadagiti administratibo a panggep. Ti tunggal maysa a baranggay ket indauluan babaen ti kapitan ti baranggay.
Dagiti naaladan a komunidad ket mabalinda a paset ti baranggay wenno baranggay met laeng. Kas pagarigan ti baranggay a kadua ti naaladan a komunidad ket ti Forbes Park, Siudad ti Makati.
Dagiti sitio ken dagiti purok[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti baba dagiti baranggay ket dagiti babbabassit a komunidad a naamammuan a kas dagiti sitio ken dagiti purok. Saan amin a dagiti baranggay ket nabingbingay ti kastoy. Ti pannakaidauloda ket saan a bigbigan ti Unit ti Lokal a Gobierno ken saan a nabutosan kadagiti kadawyan a sapasap a panagbutos. Dagiti sitio ken dagiti purok ket kaaduan dagitoy kadagiti bassit ti populasion, dagiti away a baranggay a mabalin nga adda dagiti nadumaduma a paset ti populasionna a naiwarwaras kadagiti nalawlawa a lugar ken napalikmutan dagiti taltalon wenno saan pay a naparang-ay a bakrang dagiti bantay, wenno dagiti pay sabsabali nga isla.
Dagiti sabali pay a pannakabingbingay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti rehion[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti rehion ket dagiti administratibo a pannakaigrupo dagiti probinsia. Amin malaksid ti maysa a rehion ti awan ti politikal a bileg, ngem daytoy laeng ket agserbi a kas administratibo a pannkaigrupo dagiti probinsia. Ti Agwaywayas a Rehion iti Muslim a Mindanao ket addaan ti politikal a bileg, ken indauluan daytoy babaen ti rehional a gobernador. No ti Rehion Administratibo ti Kordiliera ket agbalin met nga autonomo, daytoy ket agbalinto met nga addaan ti politikal a bileg.
Amin malaksid ti maysa a rehion ket nabingbingay kadagiti probinsia. Ti Metro Manila (ti Nailian a Kapitolio a Rehion) ket saan a nabingbingay kadagiti probinsia, ngem embes ket dagus a nabingbingay kadagiti siudad ken dagiti ili. Dagiti siudad ken dagiti ili ti Metro Manila ket naigrupoda kadagiti awan annongna a distrito para kadagiti administratibo a panggep.
Ti Kangatuan a Korte ket, iti napalabas, ket nangikeddeng a ti rehion ket nasken a buklen ti ad-adu ngem maysa a probinsia.[1]
Dagiti lehislatibo a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
Iti pay maipatinayon, ti Filipinas ket nabingbingay pay kadagiti lehislatibo a distrito. Dagiti lehislatibo a distrito ketmabalin nga agmaymaysa a probinsia, grupo dagiti siudad ken/wenno dagiti ili, agmaymaysa a siudad, wenno, kadagiti kaso a ti siudad ket addaan ti adu a populasion, ken grupo dagiti baranggay.
Ti panggep dagiti lehislatibo a distriko ket ti panagbutos kadagiti pannakabagi iti Kamara dagiti Pannakabagi, ken iti kaaduan dagiti kayarigan, dagiti pannakabagi pay iti Sangguniang Panlalawigan (probinsial a konsehal) wenno Sangguniang Panlungsod (konsehal ti siudad). Dagiti lehislatibo a distrito ket awan ti panagsanayda kadagiti administratibo nga annong.
No ti probinsia wenno ti siudad ket buklen laeng ti agmaymaysa a lehislatibo a distrito, makunkuna daytoy a maymaysa a distrito (kas pagarigan, ti "Maymaysa a distrito ti Siudad ti Muntinlupa").
Dagiti maipapan ti ukoman a rehion[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Filipinas ket nabingbingay kadagiti tallo pulo ket tallo a maipapan ti ukoman a rehion, para iti panggep a panangurnos ti panangsasaruno ti ukoman. Dagiti maipapan ti ukoman a rehion ket mangipakpakita pay laeng ti kasisigud a rehional a pannakaaramid ti nga inpakauna babaen ti dati a Presidente a ni Marcos.
Estadistika[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti tabla dita baba ket mangipakpakita dagiti agdama a bilang dagiti rehion, dagiti probinsia, dagiti ili, ken dagiti siudad ti Filipinas manipud idi Septiembre 15, 2015.[2]
*dagiti autonomo a rehion laeng
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Dagiti pannakabingbingay ti Filipinas iti Wikimedia Commons


c: text/html

text:
Luigi Pirandello
Ni Luigi Pirandello (Panangibalikas nga Italiano: [luˈiːdʒi piranˈdɛllo]; 28 Hunio 1867 – 10 Disiembre 1936) ket maysa idi nga Italiano a dramatista, nobelista, ken mannurat ti ababa a sarita a nagunggunaan ti Premio Nobel iti Literatura idi 1934, para iti "natured ken nasilnag a panagpasayaat ti drama ken ti entablado". Dagiti obra ni Pirandello ket mairaman dagiti nobela, dagiti gasut nga ababa a sarita, ken agarup a 40 a pab-pabuya, nga adu kadagitoy ket naisurat ti Sisiliano.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kanton ti Schwyz
Ti Schwyz (Aleman Schwyz (tulong·paammo)) ket maysa a kanton idiay tengnga a Suisa idiay nagbaetan ti Alpes iti abagatan, ti Danaw Lucerna iti laud ken Danaw Zurich iti amaianan, a naipatengnga ti lawlaw ken naipanaganan manipud ti ili ti Schwyz.
Daytoy ket maysa kadagiti nangbangon a kanton ti Suisa; ti Suisa a Pagalagadan nga Aleman a nagan ket, Schweiz, daytoy ket naala manipud ti nagan ti kanton, ken ti wagayway iti Suisa manipud ti bukodna nga eskudo. Para iti pakasaritaan ti nagan, kitaen ti Schwyz. Ti Suiso a Pederal a Dokumento iti Linteg ket maipakita idiay Schwyz. Ti amianan a daya ti ili ti Schwyz ket ti Einsiedeln Abbey.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Arealstatistik Standard - Kantonsdaten nach 4 Hauptbereichen
- ^ Swiss Federal Statistical Office - STAT-TAB, online database – Ständige und nichtständige Wohnbevölkerung nach institutionellen Gliederungen, Geburtsort und Staatsangehörigkeit (iti Aleman) naala idi 30 Agosto 2016
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Kanton ti Schwyz iti Wikimedia Commons


text:
CAMP BGEN OSCAR M FLORENDO – Binisita ti police regional director ditoy dagiti lugar a kakaruan a dinidigra ni Bagyo Helen idi Agosto 16.
Personal a binisita ni PChief Supt. Franklin Jesus B. Bucayu ti Barangay Daramuangan iti Naguillian, Barangay Bautista iti Caba, ken Barangay San Benito Norte iti Aringay, dagiti kakaruan a nadidigra a lugar iti La Union.
Napigsa a tudo ti insangbay ni Bagyo Helen a nanglayus kadagiti nadumaduma nga il-ili iti Region 1 nangruna iti probinsia ti La Union.
Nalayus ti 42 a barangay iti Pangasinan, 161 idiay La Union, 41 iti Ilocos Norte, ken 9 iti Ilocos Sur a nakaapektaran iti kadagupan a 25,079 a pamilia.
Kas maibatay iti kaudian a data manipud iti Office of Civil Defense Regional Center 1 (OCDRC1), 6 ti naireport a natay iti Region 1: 2 iti Pangasinan, 2 iti Ilocos Norte, 1 iti La Union, ken 1 iti Ilocos Sur.
Agdagup met iti 16 ti naireport a nadunor iti La Union ken Pangasinan idinto a maysa ti naisalakan iti Ilocos Norte.
Kinuna ni Bucayu nga awan ti major casualties iti iduduprak ni Bagyo Helen gapu iti kinaalibtak ken kinasagana ti komunidad a binuyogan iti nadaras a tulong manipud kadagiti polis, dadduma a law enforcement agencies, non-government organizations ken disaster rescue teams.
Kabayatanna, binisita ni Bucayu ti Bureau of Jail Management and Penology (BJMP) iti Agoo ken iti Pugo Police Station idi malem ti Agosto 16.
Kadua ni Bucayu da PSSupt. Ramon O. Purugganan, La Union provincial director, PSupt. Rollie M. Saltat, acting chief ti Regional Police Community Relations Division (RPCRD), PSupt. Jovencio S. Badua, Jr., officer in charge ti Regional Public Information Office (RPIO) a nagbisita kadagiti nadakamat a lugar.
Impatalged ni Bucayu kadagiti balud iti Agoo BJMP ti patas ken umisu nga inbestigasion iti kasoda ken iti kalinteganda iti umno a proseso ti linteg.
Impatalged pay ti regional director iti maysa a babai a balud a naakusaran iti panaglabsing iti droga ken mapapati a biktima ti panagrames a saan a mapaidaman iti kalintegan a maaddaan iti abogado. Inyunay-unay ni Bucayu a marespeto ti kalintegan a pangtao ti balud.
Iti met Pugo police station, pinalagipan ni Bucayu, dati a pangulo ti Human Rights Affairs Office (HRAO) iti Camp Crame, dagiti naka-assigned a polis ti kanayon a panangprotektada iti kalintegan a pangtao.
“Kas human rights advocate, ken kas miembro iti kapolisan a gayyem ti komunidad, trabahotayo ti mangtaginayon iti kalintegan iti tunggal lallaki ken babbai, nakabasol wenno saan,” kinuna ni Bucayu.#


text:
Lanao del Norte
Ti Lanao del Norte ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti rehion ti Amianan a Mindanao. Ti kapitoliona ket ti ili ti Tubod. Kabeddengna dagiti probinsia ti Lanao del Sur iti abagatan, Zamboanga del Sur iti laud, Misamis Oriental iti amianan-a-daya, ken Bukidnon iti daya.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Lanao del Norte iti 22 nga ili ken 1 a siudad.
Siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti daulo ti probinsia: Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno, Siudad ti Quezon- Naala idi 12 Pebrero 2013
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016


text:
CABUGAO, Ilocos Sur – Tallopulo ket innem nga asmang nga agdendennan ngem saan pay a nagkasar ti nagkallaysa babaen ti panangesponsor ti lokal a gobierno daytoy nga ili itay nabiit.
Babaen ti bileg a naikawes kenkuana kas mayor, kinasar ni Mayor Edgar S. Cobangbang , Jr. dagiti 36 a paris iti seremonia a naangay iti Cabugao Cultural and Sports Complex idi Pebrero 17, 2016.
Iti mensahena, imbinsa ni Vice Governor Deogracias Victor Savellano ti kinapateg ti panagkinnaawatan dagiti agassawa tapno mapatalinaed ti naurnos ken naragsak a pamiliada.
Kinuna met ni Dina Bonnavie, kaingungot ti bise gobernador, a napateg ti panagpinnadayaw dagiti agassawa tapno agtalinaed ken manayon ti napintas a panaglangenda nga agkasimpungalan.
Dinayaw met ni Cobangbang ti panagtalek dagiti nagkasar iti lokal a gobierno babaen ti pannakipartisiparda iti daytoy a programa ti munisipio.
Kinuna ti mayor a kalpasan ti panaglantip ti puso dagiti nagkasar, karamandan a mangbangon iti responsible a pamilia idinto nga inyunay-unayna a ti pamilia ti pangrugian ti natibker a pundasion ti naurnos a pagtaengan a makatulong iti dakkel iti panagprogreso ti ili a Cabugao.
Daytoy ti maikaliman a tawen nga angayen ti lokal a gobierno ditoy ti mass wedding kadagiti agtiptiponen ngem saanda a nagkasar iti man sibil wenno simbaan gapu ta awan ti gastuenda.#


text:
SAN JUAN, Ilocos Sur – Segun iti project coordinator ti BaRangay demo farm ditoy, imbilin ni Gov. Deogracias Victor Savellano a mapaadu ti bilang dagiti native a pangganakan a baboy sadanto iwaras dagiti burias kadagiti umili a taraknenda tapno manayonan ti pamastrekanda.
Umaboten iti 500 a native a pangganakan a baboy ti matartaraken iti BaRangay Demo Farm iti Barangay Labnig ditoy nga ili ket imbilin ti gobernador a mapaadu iti sangaribu, impalgak ni Dr. Cesar Soller, project coordinator.
Puntiria ti gobierno nasional a mapaadu dagiti baboy tapno maiwaras a livelihood project dagiti agindeg iti probinsia.
Innayon ni Soller a nalaklaka a taraknen dagiti nasao a pangganakan a baboy agsipud ta mangmanganda laeng iti ruot, ngarud basbassit ti magastos iti pannakatarakenda.
Kinuna ti project coordinator a babaen daytoy a programa ti gobierno probinsial, magun-od ti tarigagay ni Savellano nga agbalin ti Ilocos Sur a native hog center iti pagilian.
No umdasen dagiti mapatanor a burias, maiwaras kadagiti nadumaduma nga asosasion dagiti agindeg iti probinsia tapno agbalinda a livelihood project a pamataudanda iti kanayonan a pamastrekanda. kinuna ni Soller.
Kabayatanna, umaboten iti nasurok a maysa a milion dagiti bukel ti mangga a nagatang ti gobierno probinsial, impakaammo ni Maricon Espejo manipud iti opisina ti gobernador.
Maparusing dagitoy a bukel sandanto maiwaras kadagiti nadumaduma nga asosasion iti probinsia tapno maimulada kas paset ti programa ti gobierno probinsial a mangpaberde iti probinsia.
Saan a nagballigi ti napalabas a gannuat ti gobierno probinsial a panaggatang kadagiti bukel ti mangga gapu ta P.10 laeng ti intanggayana kada bukel.
Naruay nga umili ti naawis a nagpidut kadagiti bukel ti Hawaian, Indian ken native a mangga gapu ta P.50 itan ti pinaggatang ti gobierno probinsial kadagitoy.
No naparusingen ti mangga, P1.00 ti pinaggatang ti gobierno probinsial.#


text:
NARVACAN, Ilocos Sur – Inaresto dagiti polis ti maibilang a most wanted person ditoy nga ili itay Septiembre 9.
Inaresto dagiti nagtitipon nga elemento ti Narvacan police station, PIDMB-ISPPO ken CIDG Ilocos Sur nga indauluan ni PCI Modesto Carrera ni Salvador Callo, Jr. y Lopez, 21, baro, mannalon, ken residente iti Sitio Balsa, Barangay Bangalayan, Narvacan babaen iti bileg ti warrant of arrest nga inyisio ni Judge Sixto D. Diompoc ti RTC Branch 72, Narvacan idi Septiembre 1, 2014.
Sumangsango ni Callo iti kaso a rape a nai-docket iti babaen ti Criminal Case No. 3830-N ket awan ti nairekomenda a piansana.
Iti pannakaisurat daytoy, naikustodia ti akusado iti CIDG, Ilocos Sur para iti pannakaidatagna iti nasao a korte.#


text:
Kolum ni Jobert M. Pacnis
(UMUNA A PASET)
NALUKAG iti pannakatugtog ti ridaw ti salasda kadayta a parbangon. Naitimkanna ti amana.
Naarakattot a nangilukat iti ridaw. Saan nga umal-allatiw ti amana a parparbangon nga adda laeng iti abagatan ti balayda kaduana ni nanangda. Kabbalayda ti kabsatna ken dagiti kakaanakanna.
“Alaem man ‘ta motormo ta kaduaennak a mapan idiay ospital,” kinuna ti amana. “Nagibleng metten ni nanangmo ket adda nabiag a dara a kasurotna. Agkapsut payen.”
Nalukag met ti asawana. Binilinna a makaammo pay laeng kadagiti tallo nga ubbingda yantangay adda met ti ikitda a maymaysan nga agbibiag a kabbalayda. Dagus a nagsukat ken innalana ti motorna. Sarunuenna ti amana a mangmaneho iti kulongkulong daytoy a pangitultulodna no kua ken ni nanangda a mapan aglako iti natnateng idiay ili.
Kinadua ti kaanakanna a balasitang ti nanangda a nagtugaw iti kalungkalong. Sinarsarunona dagitoy iti panagbiaheda nga agturong iti district ospital ti ilida nga agarup lima kilometro ti kaadayona iti barioda.
Gapu ta lakayen ti amada, napainayaden daytoy nga agpataray. Nalaka a matuleng iti naraniag a silaw. Isu koma ti mangmaneho iti kulongkulong ngem saan a kabisado ti amada ti agmotor iti awan clutch-na. Isu nga agarup duapulo minutoda sakbay a nagtengda ti ospital kadayta nga agalas tres ti parbangon.
Iti ospital, kalpasan a naalaan ti nars iti impormasion ti inana, rimmuar ti doktor ket isu met ti nagsaludsod. Pagammuan, kuna daytoy nga itarayda lattan ti inana iti ospital iti kabangibang a probinsia (a kurang a maysa nga oras ti biahe no multikab ti lugan). Ta ad-adayo nga amang no iti pay district hospital iti ili ti Aparri wenno iti mismo a siudad ti Tuguegarao iti probinsiada. Maymayaten iti imbagada nga ospital ta as-asideg.
Baka kano ngamin no kasapulan a mayalisonan iti dara ti inana ket awanto met laeng ti maited ti district hospital.
Ammona a dakkel ti magastos iti nairekomenda nga ospital kadakuada. Pribado ngamin daytoy. Ngem ania ngarud no isu ti kaasitgan ken kumpleto iti alikamen! Sa maysa, inana ti pasiente!
Dagus a naasikaso ti papel ni nanangna. Nupay nakapsuten daytoy, awan man laeng ti uray ania a naipakat nga agas uray koma laeng no suero naimbag laeng a pangpasubli iti pigsa daytoy. Ngem saandan a nagsasao pay ta ti doktor ti ad-adda a makaammo iti situasion.
Nailugan ti inana iti ambulansia. Nagbayadda nga immuna iti para krudo a tallo gasut a pisos. Kapilitan nga ibatida dagiti luganda a nangitaray ken ni nanangna. Awan pay ti duapulo minuto, addadan iti nairekomenda nga ospital kadakuada.
Inalaanda a dagus iti impormasion ti inana. Pinakatanda iti nadumaduma nga eksamen. Na-ultrasound ken ECG. Kalpasanna, pinakatanda a dagus iti suero.
Kinuna pay ti doktor nga apaman nga agibleng manen ti inana, mangipanda iti plastic cup a maala iti ‘yan ti estasion dagiti nars a naka-duty. Masapul a ma-fecal test daytoy tapno ad-adda a maitutop dagiti maikapet nga agas kenkuana.
Agalas singkon iti agsapa. Inyiladna kadagiti monoblock a naintar iti sango ti ospital. Nabati ti kaanakan ken ni tatangna iti uneg a nangbantay ken ni nanangna. Kapilitan nga aglangan iti pagadalanda.
Ngem nasakit ti bukotna a maidekket iti monoblock a napagaabay.
Namrayanna ti nagpagnapagna. Pinampanunotna ti magastosda. Aglalo ket ammona nga awan urnong da tatang ken nanangna ta mapan amin kadagiti kakaanakanna nga annak ti kakaisuna a kabsatna a babai a kabbalay dagitoy.
Kasano, buong ti ulo ti kayongna. Mammartek ken nakaad-adun ti riribuk a nakaipasungalngalanna iti barangay. Bastos pay ken saannan nga ammo ti pamiliana. Ngem napuskol latta ti rupana. Agawid no kaykayatna; nabartek nga awan man laeng ti isangpetna a para pamiliana.
Damo ti inada ti mayospital a kastoy. No agpadoktor man, puro out patient. Addan pamalpalatpatannan no ania ti napasamak. Ulser, dayta ti atapna. Kasano, nasapa a mapmapan idiay plasa ti inana tapno aglako iti nateng. Kadawyan a malabes ti bisinna. Iti panaglakolakona ti namataudanda iti panagbasana. Dayta ti dina malipatan.
Uray kasano ti rigat da tatang ken nanangna, insakad dagitoy ti panagbasada nga agkabsat. Pagdaksanna, nasapa a nakiasawa ti adienna.
(Adda tuloyna)


text:
STA. CATALINA, Ilocos Sur – Natay ti maysa a balo kalpasan a pinaltogan ti maysa a lalaki sadiay Purok II, Barangay Tamorong ditoy nga ili idi bigat ti Hunio 29.
Dagus a natay ni Saturnina Raping y Valmoja, 60, balo, gapu iti sinagrapna a sugat iti mugingna ken makannawan a lapayagna.
Iti inisial a panagimbestiga dagiti polis, bayat ti ilalasat ti biktima iti kusina iti iruruarna iti balayna idi kellaat a nagparang ti maysa nga armado a lalaki a nakaaruat iti brown jacket sana pinaputokan iti namindua ti baket.
Naglibas kalpasanna ti suspek a naglugan iti nalabaga a Honda TMX motorcycle nga awanan iti plate number.
Mapapati a cal. 9mm ti naaramat iti pammaltog kas maibasar iti dua a kapsula a narekobre dagiti inbestigador iti nakapasamakan ti krimen.
Nangiwayat ti polis-Sta. Catalina iti hot pursuit operation maikontra iti di nabigbig a suspek ngem didan nasapulan daytoy. Negatibo met ti resulta ti flash alarm nga impatulodda kadagiti kabangibang a police stations para iti pannakatiliw ti suspek.
Iti pannakaisurat daytoy, di pay ammo ti motibo ti pammapatay.#


text:
VIGAN CITY – Personal a donasion, saan a naggapu iti pondo ti gobierno ti rubber boat a naited iti Maritime, daytoy ti panangilawlawag ni Cong. Ronald Singson.
“Personal a bagik daytoy a rubber boat… saan a kuarta ti gobierno,” kinuna ni Singson.
Kinuna ti diputado a para iti panaglinglingayna ti nasao a rubber boat ngem saanna met a maaramat no adda bagyo ket sublatento met laeng ti Maritime isu nga inkeddengna nga idonarna laengen tapno adda mausar ti nasao nga opisina iti rescue operation no panawen ti bagyo.
Segun ken ni Singson, isu payen ti mangibaklay iti pannakaisayangkat ti panagsanay dagiti agaramat iti nasao a rubber boat iti rescue operations ken iti gasolina daytoy kas kiddaw kenkuana ti Maritime.#


text:
Iti Nagsangaan ti Dalan-3
Ngem uray idi addan asawak ken naipasngayen dagiti dua nga annakko, saanko a tinungday ti arapaapko a ngumato iti posision iti departamento ti Edukasion. Nasged ti tarigagayko a mangikur-it iti naganko iti uray bassit a pakalaglagipan iti sinerrekko a propesion.
Nagbalin dayta nga arapaap a palimed a kinutkutimak iti kaunggak gapu ta napaliiwko a kumipkipet ti pagdaliasatak a dalan nga agturong ti aringgawis ti balligi a pangsukdalak iti arapaapko. Ngamin, iti itatapogko iti naestaduan a panagbiag, immadu dagiti pagrebbengan nga ibaklayko iti iyaadu ti bilang dagiti ilangoyko iti biag. Iti panagdakkel dagiti annakko, simmurot a simmuyop dagiti paggastuanmi nga agassawa.
Madakamatko ditoy nga idi mangasawaak, nakapulpulosak agsipud ta nakaudko amin nga urnongko iti panangpasukatko iti daan a balaymi.
Kinapudnona, saandak a patien dagiti annakko no estoriaek a nakurang laeng a P3,000 ti nagastok iti pannakaipatakder ti balaymi idi ngalay ti 1960s. Kasta met a dida patien nga idi simrekak iti serbisio, P212 laeng ti nangrugiak a sueldo. Ngem no idilig ita iti balor ti pisos idi ken ita, adayo nga ad-adu ti pakaigatangan ti sueldok idi ngem iti sueldo dagiti mangisursuro iti agdama.
Apaman a naawatko ti naurnong a sueldok iti dandani makatawen, dagusko nga impan inggatang iti kayo, sim, tabla a pagdiding, semento ken landok iti Dagupan. Nalaklaka ngamin dagiti tagilakoda iti Dagupan. No panakkelen ti gatangem kadagiti hardware store sadiay, paitulod payen ti akinkukua dagiti gatangem iti mismo a pagpatakderam.
Babaen ti nadakamat a kantidad, naatepan ti naipatakder a balaymi, nadidingan ti maikadua a kadsaaran, ken addan rikep dagiti tawa. Nupay kasta, labus pay ti akimbaba a kadsaaran.
Kalpasan ti panagkasarmi ken ni Rose, nagsubli a nangisuro iti Quirino. Ngem kalpasan ti makatawen, naiyalis iti Vigan Central School a pagisursuruak met laeng.
Nakiludonkami kada Nanang ken dagiti ikitko iti sumagmamano a tawen. Limmaksidkami nga agassawa kada Nanang idi addan tallo a tawen ni Jasper ken dua metten ni Daisy Joy. Sakbay dayta, rinugianmi a pinatakder ti maysa a bungalow iti daga a tawidko iti daydi tatang. Inut-inot ti pannakaipatakder ti balaymi gapu iti kinakisang ti igatang kadagiti maikapet.
Ngem kadagidi a panawen a kareggetko ti agsurat iti sarita iti Bannawag. Agsasaruno dagiti saritak a maipablaak. Adda pay daydi nagsaruno a dua a tawen a siak ti napili ti Bannawag a Most Valuable Contributor gapu iti kaadu dagiti saritak a maipablaak. Kas gunggonak, pinadayawannak ti Liwayway Publications bayat ti Christmas partyda iti opisinada ket naikkannak iti P1,000 a gunggona. Nakaanay dayta a kantidad nga inggatangko iti jalousy ti bukilad a tawa iti baba.
Idi rinugian ti Bannawag ti nagpasalip iti sarita manipud idi 1961, saannak a nagpabatubat a nakisalip. Naburnok dagiti mannurat a nakisalip ta malaksid a dakkel ti premio, dakkel a pammadayaw ti maitedna iti mangabak a mannurat agsipud ta maibilang a Biblia iti Amianan ti Bannawag.
Iti panaglabas dagiti tawen, adda pay dagiti sabali a nangesponsor iti pasalip iti sarita. Madakamat ditoy ti Economy Tours and Travels, Golden Leaf Literary Awards, ti GRAAFIL, Gumil-Hawaii ken dadduma pay.
Kadagidi immuna a tawen a pasalip ti Bannawag, maysaak metten kadagiti nagab-abak ngem iti minor prize laeng. Ngem kaniak a biang, dakkelen a dayawko ti pannakapili dagiti saritak a maysa kadagiti minor prize agsipud ta kadagidi immuna a tawen ti pasalip, umabot pay iti nakurang a 150 dagiti mannurat a nakisalip.
Idi a panawen, P1,000 laeng ti umuna a gunggona, P750 ti maikadua ken P500 ti maikatlo. Ngem kadakami a mannurat, dakkelen dayta a premio, malaksid laeng ti pammadayaw a kaapiring ti pannakapili ti saritami a kapintasan.
No mangabakak, aramatek ti gunggonak para iti aniaman a material a maikapet iti ipatpatakdermi a balay. Mabalinko nga itangsit a dakkel ti naitulong dagiti pasalip ti Bannawag ken dagiti dadduma pay nga esponsor iti pannakaituloy ti pannakaipatakder ti balaymi.
Paragpag pay laeng no ar-arigen ti balaymi idi imbagak ken ni Rose nga umakarkamin. Nadlawko nga agpangadua pay ni baket nga umakarkami agsipud ta malaksid nga awan pay ti ania nga alikamenmi, awan pay idi ti rikep dagiti tawa. Gimmatangak idi iti plywood ket daytoy ti itakkabmi iti tawa iti rabii.
Kasla masirsirmatak pay laeng agingga ita ti buya iti uneg ti “dandanekan” a balay (dayta ti panangiladawan ti Inang ni Rose iti balaymi idi immayna binisita dagiti appona). Agkakaatagkami a sangapamilia iti maymaysa a pagiddaan a naaramid iti kayo ken naaplagan iti sangabukel a plywood. Impakuros ti panagiddami tapno makaanaykami iti katre.
Maysa pay a problema ni Rose no asino ti mangkita kadagiti ubbing no mapankami agisuro, saan a kas iti balaymi iti daya nga adda da nanang ken anti a mangaywan kadagiti ubbing.
Pagsayaatanna ta nalaka pay laeng idi ti mangala iti kaduami manipud iti Quirino. Nagpaarayat ni Rose ken ni Inangna ket pinaipababana ni Mercedes a kaduami iti balay.
Naragsak nga ubing ni Mercedes. Maysa a diak pakalipatan kenkuana ti kinatinggaw ti garikgikna. Malapunos ti uneg ti balay iti natinggaw a garikrikna. Ita, daydi nalaing a gumarikgik nga ubing, nasayaaten ti biagda ken ti pamiliana iti Australia a pagnaedanda iti agdama.
Kinapudnona, nasdaaw da Nanang no apay nga agreggetak nga umakarkamin uray saan pay a nakasagana ti balaymi. Dakkel a gin-awami ti kaaddada a mangaywan kadagiti annakmi no mapankami ken ni baket agisuro. Uray pagbiag, dakkel a pakainutanmi agsipud ta adda met masapulanda iti panaglakoda iti ikan iti tiendaan. Dagiti pay ketdi naimas a sidaen ti ilasinda a para kadakami.
Ngem dakami laeng ken ni Rose ti makaammo iti naun-uneg a gapu no apay a kayatmin ti umakar. Kayatko ngamin nga agwaywayaskamin ta dumakdakkelen dagiti annakmi. Kayatko a rugianmin a bangonen ti pagtaenganmi a bukodmi, a saankami nga agpampannuray lattan kada Nanang ken dagiti ikitmi. Kangrunaanna, kayatko a padakkelen ken patanorenmi dagiti annakmi iti kabukbukodanmi a wagas.
(Adda tuloyna)


text:
Shariff Saydona Mustapha, Maguindanao
Ti Shariff Saydona Mustapha ket maysa nga ili iti probinsia ti Maguindanao iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Shariff Saydona Mustapha ket nabingbingay a politikal kadagiti 16 a barbaranggay.[2]
- Bakat
- Dale-Bong
- Dasawao
- Datu Bakal
- Datu Kilay
- Duguengen
- Ganta
- Inaladan
- Linantangan
- Nabundas
- Pagatin
- Pamalian
- Pikeg
- Pusao
- Libutan
- Pagatin (Pagatin I)
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Maguindanao". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 28 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Maguindanao". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 21 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Kuarta
Ti kuarta ket isu ti ania abanag wenno rehistro nga isu ti sapasp a maaw-awat a kas bayad para kadagiti laklako ken serbisio ken panagibayad kadagoto utang iti maysa a naited a sosio-ekonomiko a kontesto wenno pagilian.[1][2][3] Dagiti kangrunaan apamay-ay ti kuarta ket naisalsalumina a kas: a banag ti panakisinnukat; ti unit ti pakabilangan; ti naipenpen a pateg; ken, sagpaminsan kadagiti napalabas, ti alagaden ti naitungkua a bayad.[4][5] Ti amiaman a kita ti banag wenno natalged a mapasingkedan a rehistro a mangtungpal kadagitoy a pamay-an ket mabalin a maikeddeng a kuarta.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Mishkin, Frederic S. (2007). Ti Ekonomia ti Kuarta, Panagibanko, ken dagiti Pinansia a Pagtagilakuan (Pagpilian nga Edision). Boston: Addison Wesley. p. 8. ISBN 0-321-42177-9.
- ^ Ania kadi ti Kuarta? Babaen ni John N. Smithin [1]. Naala idi Hulio-17-09.
- ^ "kuarta : Ti Baro a Palgrave a Diksionario ti Ekonomia". Ti Baro a Palgrave Diksionario ti Ekonomia. Naala idi 18 Disiembre 2010.
- ^ Mankiw, N. Gregory (2007). "2". Makroekonomiia (Maika-6 nga ed.). New York: Worth Publishers. pp. 22–32. ISBN 0-7167-6213-7.
- ^ T.H. Greco. Kuarta: Panangawat ken Panagpartuat kadagiti Pagpilian a Legado a pangawatan, Karayan Puraw a Pagsasabtan, Vt: Chelsea Green Publishing (2001). ISBN 1-890132-37-3


text:
Plantilia:Kablaaw-di ammo
Kablaaw, !
Naragsak nga isasangbay ditoy Ilokano Wikipedia, ken agyamankami kadagiti inar-aramidmo. Adda dita baba dagiti panid a mabalin a makatulong kenka:
- Pangyuna iti Wikipedia
- Kasano ti agurnos ken kasano ti mangirugi iti baro a panid
- Annuroten iti gramatika ken panangiletra
- Dagiti kangrunaan a pakaammo
- Pagdadanonan
- Tulong
- For non-Ilokano speakers, Welcome, if you need help you may seek assistance at Wikipedia:Help for non-Ilokano speakers or leave a message at my [[Agar-aramat tungtungan:|talk page]].
Mabalinmo ti agtultuloy nga agurnos a saan a nakastrek, ngem padasem a panunoten ti agpartuat iti pakabilangam. Daytoy ket saan a makasapul kadagiti kinabukbukodan a pakaammo, ken makaited pay kadagiti nadumaduma a pagimbagan. No agurnoska nga awan ti naganmo nga agar-aramat, ti adresmo nga IP (Kablaaw-di ammo) ket imbes nga isu ti mausar a manginagan kenka.
No adda dagiti ania man a saludsodmo, pangngaasi a damagem kaniak idiay [[Agar-aramat tungtungan:|tungtungan ti panidko]]. Sige, kablaaw manen, ken adda namnamak nga agnam-ayka ken agbalinka a nagaget nga agobra ditoy.
Usaren daytoy a plantilia ti panag-kablaaw kadagiti baro nga agar-aramat.
Panagusar[urnosen ti taudan]
Para kadagiti di-ammo nga agar-aramat usaren ti:
{{subst:Kablaaw-di ammo|--~~~~}}
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
Para kadagiti nakastrek nga agar-aramat imbes ket nga usaren ti:
{{subst:Kablaaw|--~~~~}}
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar


text:
VIGAN CITY – Nakasuan iti city prosecutor’s office ti suspek a pimmaltog iti kalugaranna iti Barangay Bulala ditoy siudad idi Pebrero 6.
Nakasuan iti murder ni Carlito Madriaga y Marantan, 33, naasawaan, taga-Barangay Subec, Sta. Catalina, Ilocos Sur ngem agdama nga agnaed iti Barangay Bulala Centro, gapu iti panangpaltogna ken ni Alberto Areola y Patao, 46, balo, native ti Cagayan ngem agnaeden iti met laeng nadakamat a barangay.
(Flash report – Maysa a konsehal ti naireport a napaltogan idi agarup 10:20 ti bigat ti Pebrero 9 iti uneg ti balay ti maysa a gayyemna idiay Barangay Bimmala, Tagudin, Ilocos Sur
Naideklara nga awanen ti biag ni Tagudin Sangguniang Bayan Member Rodrigo Lorena, 64, idi maidanon iti Tagudin Comprehensive General Hospital.
Iti inisial nga inbestigasion dagiti polis, mapapati a napaltogan ni Lorena ti bukodna a bagi iti uneg ti pagtaengan ti maysa nga agnagan iti Danilo Lanoza.
Segun ken ni Lanoza, napan ti konsehal iti balayna tapno agdamag mainaig iti cal. 45 agsipud ta adda panggepna a gumatang iti kastoy klasena a paltog.
Mapapati a pinanawan ni Lanoza ti konsehal a mangsuksukimat iti paltogna a cal. 45 tapno mapanna padigosen ti anakna ket bayat ti kaaddana iti banio, nakangeg laengen iti kanalbuong. Idi mapanna kitaen ti biktima, nakadasayen daytoy ken daradara.
Madama ti panagimbestiga dagiti polis no aksidente wenno adda foul play iti pannakapaltog ti konsehal.
Naipakatan metten iti paraffin test ti biktima ken ni Lanoza tapno makita no positiboda iti pulbora.)
Iti report manipud iti polis ditoy, agin-inom ti biktima ken ni Nilo Ped y Silos, 37, naasawaan, tricycle driver, iti agarup 8:20 ti rabii ti nasao a petsa iti 4 J’s Store ket inyawis ni Ped ti panaginomda iti suspek nga adda mapanna gatangen iti tienda.
Mapapati a nagkitakit ti suspek, nagsanud sa kellaat a pinalikudanna a pinaltogan ti ulo ni Madriaga.
Naitaray ni Madriaga iti Gabriela Silang General Hospital ngem pimmusay bayat iti pannakatamingna.
Nangiwayat dagiti polis iti pursuit operation iti suspek iti Barangay Subec, Sta. Catalina ket narekobreda ti traysikel a nagluganan ti suspek iti panaglibasna ngem saandan a nasapulan daytoy.#


text:
Ti siudad, iti Filipinas, ket maysa a bagi ti lokal a gobierno a buklen dagiti baranggay.
Dagiti kadadakkelan iti populasion a siudad iti Filipinas ket ti Siudad ti Quezon iti Metro Manila nga addaan iti mapan a 2,000,000 a residente. Ti met Siudad ti Davao ket maysa kadagiti kalalawaan a siudad iti lubong no babaen iti kalawa ti daga a sakupna ta addaan iti nasurok a 2,500 kuadrado kilometro a rukod.
Ti lokal a gobierno ti siudad ket idauluan babaen ti mayor a nabutosan babaen ti nalatak a balota. Ti bise-mayor ket agserbi a kas ti mangipangulo ti Konseho ti Siudad, nga agserbi daytoy a kas ti lehislatibo a bagi ti siudad. Kalpasan ti panakaala da kadagiti dokumento ti linteg, dagiti siudad ket makaalada pay kadagiti napno a pangraem dagiti ehekutibo a departamento tapno nasaysayaatda a serbian dagiti umili. Adda dagiti departamento a naibangon no masapul laeng, depende kadagiti kasapulan ti siudad.
Ti Lokal a Gobierno a Kodigo ti 1991 (Republika Tignay Bilang. 7160) ket idasigna amin dagiti siudad iti maysa kadagitoy tallo a kategoria:
Dagiti Urbano Unay a Siudad – Dagiti siudad nga addaan iti kabassitan a populasion iti dua gasut a ribu (200,000) nga agtaeng, a naipasingkedan babaen ti Opisina ti Nailian nga Estadistika, nga addaan ti kinaudi a makatawen a matgedan iti kabassitan a Lima pulo a Riwriw a Pisos (P50,000,000.00) a naibatay iti 1991 nga agnanayon a presio, a napasingkedan babaen ti tesorero ti siudad\. Addaan ti agdama a dagiti 33 nga urbano unay a siudad idiay Filipinas, 16 kadagitoy ket mabirukan idiay Metro Manila.
Dagiti Nawaya a Komponente a Siudad – Dagiti siudad nga addaan kadagiti dokumento ti linteg nga agiparit kadagiti agbutbutos nga agibutos para kadagiti mabutbutosan nga opisial ti probinsia. Dagiti nawaya a komponente a siudad ket nawaya da manipud kadagiti probinsia. Adda dagiti lima a kastoy a siudad: Dagupan, Cotabato, Naga, Ormoc ken Santiago.
Dagiti Komponente a Siudad – Dagiti komponente a siudad ket saan da a masabat dagiti adda dita ngato a kasapulan ket dagitoy a siudad ket mausigda a kas komponente a siudad iti pakabirukan da a heograpiko a probinsia. No ti komponente a siudad ket mabirukan kadagiti pagbeddengan ti dua (2) wenno ad-adu pay a probinsia, ti kastoy a siudad ket mausig a komponente iti probinsia a pannakailianna idi.
Dagiti siudad ket naidasig babaen ti natimbeng a makatawen a matgedan a naibatay kadagiti tallo a kaudian a kalendario a tawen. Manipud idi Hulio 28, 2008 ti pagalagadan ti klase para kadagiti siudad ket:[1]
Manipud idi Disiembre 12, 2015, adda dagiti 145 a siudad ti Filipinas. Ti General Trias idiay Cavite ket isu ti kabaruan a siudad, kalpasan idi napasingkedan ti dokumento ti lintegna idi Disembre 12, 2015.[2]
Lokasion dagiti 145 a siudad idiay Filipinas (manipud idi Hunio 2016)


text:
Pagsasao a Mbula
Ti pagsasao a Mbula (ammo pay a kas Mangap-Mbula, Mangaaba, Mangaawa, Mangaava, Kaimanga) ket timaysa a pagsasao nga Austronesio nga insasao babaen dagiti agarup a 2,500 a tattao iti Isla Umboi ken Isla Sakar iti Probinsia ti Morobe, Papua Baro a Guinea.
Dagiti nagibasaram[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Mbula iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Mbula". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto para iti Ebolusionario nga Antropolohia ni Max Planck.
Dagiti taudan[urnosen | urnosen ti taudan]
Bugenhagen, Robert D. 1995 A Grammar of Mangap-mbula: an Austronesian Language of Papua New Guinea. Pacific Linguistics. Canberra.


text:
Salaysay ni Eden A. Alviar
NADAYYEG ti Pilipinas idi rimmuar ti damag a pannakapapatay dagiti 44 a commando ti Special Action Force, Philippine National Police sadiay Tukanalipao, Mamasapano, Maguindanao idi Enero 25, 2015.
Nayuriten iti pakasaritaan ti PNP a dayta nga Operation Exodus ti kaaduan iti natay a pulis bayat ti operasion a mangtiliw ken ni Zulkipli Bin Hir alias Marwan, ti wanted a Malaysian a terorista. Natay iti dayta nga operasion ni Marwan, dagiti 18 a kameng ti Moro Islamic Liberation Front ken Bangsamoro Islamic Freedom Fighters, ken lima a sibilian. Dinayyeg ti Mamasapano Massacre ti administrasion ni Presidente Benigno Aquino III. Naapektaran pay ti pannakaipasa ti Bangsamoro Basic Law a manamnama a mangipaay ti kappia kadagiti ka-Musliman a probinsia ti Mindanao.
Saan a ti Mamasapano Massacre ti kaaduan ti naibuis a biag iti tropa ti gobierno, wenno dagiti kabusor ti estado ken dagiti sibilian, ngem ti kaaduan ti bilang dagiti napapatay ket iti Pata Island Massacre sadiay Sulu idi Pebrero 12, 1981. Agdagup iti 119 dagiti napapatay a kameng ti 31st Infantry Battalion, 3rd Brigade, 1st Infantry Division ti Philippine Army, ken rinibu dagiti mapapati a napapatay iti operasion nga insayangkat dagiti tropa ti gobierno kalpasan ti masaker.
Napasamak ti Pata Island Massacre kabayatan ti panagturay daydi Presidente Ferdinand Marcos ken National Defense Minister Juan Ponce Enrile. Idi 1980, adda intelligence report a dagiti miembro ti Civilian Home Defense Force ken Special Para-Military Force sadiay Pata ket ilaklakoda kadagiti terorista dagiti armasda a kukua ti gobierno, ken kaadda dagiti terorista iti isla.
Naibaon ti 31st IB nga indauloan ni Lt. Col. Jacinto Sardual, Commanding Officer a mangpasingked iti report. Nalpasen ti mision dagiti soldado, ken nakapanawen dagiti dadduma a kompania ti 31st IB ken ti laengen Headquarters Service Company ti nabati iti isla. Agpakpakadan da Lt. Col. Sardual ken dagiti pasurotna kadagiti opisial iti Brgy. Pata Likud idi igawid ida ti grupo ni CHDF Commander Unad Musillan, kaduana dagiti nasurok a 400 a pasurotna.
Inlawlawag ni Lt. Col. Sardual nga awan ti dakes a panggepda iti ipapanda iti isla ket kas pammaneknek, binilinna dagiti pasurotna nga agliliniada ken ikkatenda ti bala dagiti paltogda. Nagtungpal dagiti private, trainee ken draftee ngem nangtukiad dagiti nabaybayagen ti serbisio. Kagiddan dayta, nagbusi dagiti igam iti nagduduma a direksion a nangtatek ken ni Lt. Col. Sardual ken dagiti pasurotna. Nagiinnuna dagiti kaaduan a soldado a nagtapuak ken kimleb iti abut a nakasarakan kadagiti adu a bangkay ken tallo a nasugatan a nakalasat iti masaker.
Kadua ni Lt. Col. Sardual a natay dagiti lima a commissioned officer ken 112 nga enlisted personnel. Nasalbar dagiti nakalasat a biktima gapu ti idadateng ti reinforcement a nakiranget kadagiti rebelde. Dagiti bangkay ket natatek, natagtagbat ken napuoran. Naala pay dagiti amin nga armasda ken dagiti personal a kukua dagiti soldado. Maibilang dayta nga insidente a kaaduan ti bilang dagiti armas ti tropa ti gobierno ti nasamsam dagiti kabusor ti estado.
Kalpasan ti masaker, immandar daydi Presidente Marcos ti all-out military operations iti Pata iti nasurok a makabulan a nakaibuisan dagiti rinibu a biag. Nausar a nangbantay dagiti barko iti Philippine Navy iti kabaybayan a nanglikmut ti isla. Naaramat pay dagiti eroplano a nangbomba kadagiti paglemlemmengan dagiti kabusor. Sinugod met dagiti kameng ti Army, Marines ken Constabulary ti teritorio dagiti kabusor. Innem a battalion ti nakipaset iti 49 nga aldaw nga operasion tapno mapaksiat dagiti kabusor.
Saan a naglatak ti masaker ta matengtengngel idi ti media ken kaik-ikkat ti Martial Law ta simmarungkar ni Papa Juan Pablo II (Santo itan) iti Pilipinas idi Pebrero 8, 1981 ket kayat ti gobierno a pagparangen a natalna ti pagilian. Maysa kadagiti kondision iti idadateng ti Santo Papa ti pannakaikkat ti Martial Law.
Nagtalinaed a palimed dagiti detalye ti masaker aginggana nga idi napatakias ni Pres. Marcos kalpasan ti EDSA People Power Revolution, ket adda naipablaak a libro a sinurat ni Major General Delfin Castro (retired), sigud a commanding general ti Southern Command nga akinsakup ti Mindanao idi napasamak ti Pata Island Masaker.
Nagsurat met iti artikulo ni Major General Jesus Lomeda Jr., miembro ti Philippine Military Academy Class 1980, maysa pay laeng idi a 2nd Lieutenat ken maysa kadagiti team leader ti reinforcement kabayatan ti masaker. Sinalaysayna ti inwayatda a napeggad a reinforcement operations, ken detalye ti napasamak a masaker maibasar ti palawag ni Master Sergeant Edralin Arellano a trainee pay laeng idi ken maysa kadagiti tallo a nakalasat iti masaker. Second lieutenant pay laeng idi ni Gen. Lomeda ken indauloanna ti Alfa Company ti 31st IB a maysa kadagiti immuna a nangarayat kadagiti kakaduada iti masaker.
Napalabasen ti tallopulo ket lima a tawen idi napasamak ti Pata Island Massacre. Adu pay dagiti simmarsaruno a masaker sadiay Mindanao a nakaibuisan dagiti adu a biag dagiti soldado ken pulis, ken dagiti kabusor ken inosente a sibilian a Kristiano ken Muslim. Kaanonto a magun-od ti kappia sadiay Mindanao ken iti intero a Pilipinas?#


text:
BANTAY, Ilocos Sur – Malaksid nga awan ti plaka ti luganna, awan ti helmet ti motorista idi napasamak ti aksidente iti national highway a sakup ti Barangay Guimod idi sardam ti Hunio 27.
Ti makadakes, awan pay ti lisensiana nga agmaneho ni Marvin Bugarin y Viloria, 22, awanan asawa, ken residente iti Barangay Paras, Sto. Domingo, Ilocos Sur idi dinungpar ti motorsiklona ti Toyota Innova a minaneho ni Deovino Medrano y Dela Rosa, 32, naasawaan, clerk iti University of Northern Philippines, ken residente iti 100 Calderon Street, Sto. Domingo, Ilocos Sur/
Naideklara ni Bugarin nga awanen ti biagna gapu kadagiti sinagrapna a dunor iti ulo ken paset ti bagina idi maidanon iti Northside Doctors Hospital kalpasan ti panagdinnungpar ti motorsiklo ken ti kotse.
Kas maibatay iti inbestigasion, agpaabagatan a direksion ti Toyota Innova a minaneho ni Medrano ket iti lugar a nakapasamakan ti aksidente, mapapati a kimmaut iti liniana ti Mio motorcycle a minaneho ni Bugarin.
Pinadas ni Medrano a lisian ti motorsiklo babaen ti panagmaniobrana iti kanawan ngem dinungpar latta ti motorsiklo ti makannigid a sungo ti Innova a nakaigapuan iti pannakadundunor ni Bugarin.
Nakaro ti dadael ti Mio motorcycle.#


text:
Pagsasao a Kambera
Ti pagsasao a Kambera, ammo pay a kas (Daya) Sumbanes, ket ti Malayo-Polinesio a naisasao idiay Is-isla Basbassit a Sunda, Indonesia. Ti Kambera ket kameng ti subgrupo ti Bima-Sumba iti kaunegan ti Tengnga a Malayo-Polinesio iti uneg ti Malayo-Polyinesio.[3] Ti isla ti Sumba, a mabirukan idiay akindaya nga Indonesia, ket addaan iti kalawa iti 12,297 km2.[4] Ti nagan a Kambera ket nagtaud manipud iti tradisional a rehion nga asideg iti ili idiay Waingapu.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Kambera iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Kambera". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto para iti Ebolusionario nga Antropolohia ni Max Planck.
- ^ Klamer, 1998
- ^ Klamer 1998


text:
Baybay Greenland
Ti Baybay Greenland ket ti bagi ti danum a bineddengan ti Greenland iti laud, ti purpuro ti Svalbard iti daya, ti Lingsat Fram ken ti Taaw Artiko iti amianan, ken ti Baybay Norwego ken Islandia iti abagatan. Ti Baybay Greenland ket masansan a maipalawag a kas parte ti Taaw Artiko,[1][2][3] ken sagpaminsan a kas parte ti Taaw Atlantiko.[4] Nupay kasta, dagiti panangipalawag ti Taaw Artiko ken dagiti baybayna ket matarawidwidan a saan a husto wenno arbitrario. Iti kadawyan a panagusar ti termino a "Taaw Artiko" ket saan a mangiraman ti Bayaby Greenland.[5] Kadagiti oseanograpiko a panagadal ti Baybay Greenland ket naikeddenga a parte ti Baybay Nordiko ken kakuyogna ti Baybay Norwego. Dagiti Baybay ti Nordiko ket isu dagitoy ti nangruna a koneksion a pagbaetan dagiti taaw ti Artiko ken Atlantiko ken, iti kastoy, mabalin a nalatak ti kinapangruna iti mabalin panagpasardeng ti termohaline a sirkulasion. Iti oseanograpia ti Taaw Artiko ken dagiti Bayaby Nordiko ket masansan a kolektibo a tinwtawagan a kas ti "Baybay Mediteraneo ti Artiko", ti pingir a baybay ti Atlantiko.[6][7][8]
Ti baybay ket addaan iti klima ti Artiko nga addaan kadagiti kankanayon nga akin-amianan nga angin ken dagiti temperatura a manmano a nangatngato ngem 0 °C. Daytoy ket dati a naglaon iti lugar ti dila ti yelo ti Odden (wenno Odden), ken gimmay-at daytoy nga agpadaya manipud ti nangruna nga igid ti yelo ti Daya a Greenland iti asideg ti 72–74°N iti las-ud ti panaglalam-ek ken nagtignay a kas nangruna a logar ti pormasion ti yelo idiay Artiko. Ti Yelo ti Laud ket agporma iti panawen ti panaglalam-ek idiay Baybay Greenland, iti amianan ti Islandia, iti pagbaetan ti Greenland ken isla ti Jan Mayen .
Gay-at[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Gunglo ti Internasional a Hidrograpiko ket mangipalawag kadagiti patingga ti Baybay Greenland a kas sumaganad:[9]
Iti amianan. Tilinia a mangisilpo ti Akin-amianan unay a punto ti Spitzbergen [Svalbard] aginggana ti Akin-amianan unay a punto ti Greenland.
Iti daya. Ti Laud nga aplaya ti Laud a Spitzbergen [isla ti Spitsbergen].
Iti abagatan a daya. Ti linia mangisilpo ti Akin-abagatan unay a punto ti Laud a Spitzbergen aginggana ti Akin-amianan a punto ti isla ti Jan Mayen, agpababa iti Laud nga aplaya iti dayta nga isla aginggana iti Akin-abagatan unay a puntona, kalpasanna ti Linia idiay Akindaya unay a punto ti Gerpir (67°05'N, 13°30'W) [Ti NB ket pudno nga adda iti 65°05′N 13°30′W / 65.083°N 13.500°W] idiay Islandia.
Iti abagatan a laud. Ti linia a mangisilpo ti (Aminan a alaud unay apunto ti Islandia) aginggana idiay Rawis Nansen (68°15′N 29°30′W / 68.250°N 29.500°W) idiay Greenland.
Iti laud Ti Daya ken Amianan a daya nga aplaya ti Greenland iti pagbaetan ti Rawis Nansen ken ti akin-amianan unay a punto.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b "Greenland Sea" (iti Ruso). Nalatak nga Ensiklopedia ti Sobiet.
- ^ a b "Greenland Sea". Encyclopædia Britannica on-line.
- ^ Greenland Sea, MarBEF Data System – European Marine Gazetteer
- ^ Reddy, M. P. M. (2001). Descriptive Physical Oceanography. Taylor & Francis. p. 8. ISBN 978-90-5410-706-4. Naala idi 26 Nobiembre 2010.
- ^ Serreze, Mark C.; Barry, Roger Graham (2005). The Arctic climate system. Cambridge University Press. p. 19. ISBN 978-0-521-81418-8. Naala idi 27 Nobiembre 2010.
- ^ Blindheim, Johan; Østerhus, Svein (2005). "The Nordic Seas, Main Oceanographic Features". Iti Drange, Helge. The Nordic seas: an integrated perspective : oceanography, climatology, biogeochemistry, and modeling. American Geophysical Union. pp. 11–38. ISBN 978-0-87590-423-8.
- ^ Loeng, Harald (2005). "Chapter 9: Marine Systems". Iti Symon, Carolyn. Arctic Climate Impact Assessment. Cambridge University Press. pp. 453–493. ISBN 978-0-521-86509-8. Naala idi 27 Nobiembre 2010.
- ^ Meincke, J; Rudels, B; and Friedrich, H. J. (1997). "The Arctic Ocean–Nordic Seas thermohaline system". ICES Journal of Marine Science. 54 (3): 283–299. doi:10.1006/jmsc.1997.0229.
- ^ "Limits of Oceans and Seas, 3rd edition" (PDF). International Hydrographic Organization. 1953. Naala idi 6 Pebrero 2010.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Baybay Greenland iti Wikimedia Commons
- Dagiti rukod ti gay-at ti Baybay Greenland – Unibersidad ti Illinois Urbana-Champaign
- Abbong ti yelo ti Bayaby Greenland, dagiti animasion ti datos 1979–1998 – Teknikal nga Unibersidad ti Dinamarka (DTU)


text:
La Union – Ti agtultuloy a panagpangato ti presio ti lana ken ti panagsagana iti masungad a panaglulukat dagiti pagadalan dagiti kangrunaan a trinatar dagiti kameng ti Gabinete ni Pres. Gloria Macapagal-Arroyo bayat ibibisitana iti rehion ditoy itay Mayo 27.
Iti panagsaritana, kinuna ni Arroyo makaapekto ti nangato a presio ti lana ken basic commodities kadagiti nakukurapay, isu nga iti laksid nga awan ti kontrol ti gobierno itoy a banag, agtultuloy ti panaggarawda tapno maksayan ti bakbaklayen dagiti umili.
Insamira ti Presidente a sinango ti National Economic and Development Authority (NEDA) ken National Anti-Poverty Council (NAPC) Cabinet groups tapno tratarenda ti problema ti panagpangato ti presio ti lana ken iti panaglukat ti klase iti Hunio bayat ti agtultuloy a panangidanon ti Palasio kadagiti relief goods kadagiti naapektaran iti napalabas a Bagyo Cosme.
“Kissayantayo ti taripa. Mangtedtayo iti cash payments kadagiti poorest of the poor a pamilia kas tulong ken iyendorsotayo iti Kamara ti Consumer Bill of Rights tapno maprotehiran dagiti umili,” kinuna ti Presidente.
Dinagdag ni Pres. Arroyo ti Departamento ti Edukasion nga ileppasda ti pannakaipasdek ken pannakatarimaan dagiti pagadalan, pannakaidanon dagiti libro ken pannakairuar ti kasapulan a pondo para iti scholarship ken pautang kadagiti estudiante ti high school, unibersidad ken technical-vocational schools.
Dinawat ni Arroyo ti pannakikammayyet dagiti lokal a gobierno, kameng ti Kongreso, pribado a sector, NGOs ken amin nga umili tapno tumulongda iti panagrang-ay ti pagilian.(Mancielito S. Tacadena)


text:
AGSAGSAGADAK iti sango ti gate ti balay iti dayta nga agalaskuatro ti malem ti Domingo idi mapalabasko dagiti agina a Cynthia ken Maryella. Nakamisuot ni Maryella, inaunaan kadagiti tallo a babbai. Addan ni Maryella iti maikadua a tukad iti elementaria. Masirib nga ubing ta nag-first honors idi Grade one. Ngem apay a nakamisuot itan? Inisemak ida.
“Ni Antim a Matet ti pagdamagamon a! Ammona siguro,” imbilin ni Cynthia iti anakna a mangkudkudkod itan iti tuktokna. Agsaplak iti abaga ti ubing ti nasileng a nangisit a buokna nga ay-ayamen itan ti panglamiisen a pul-oy ti umuna a lawas ti baro a tawen. Kasla dakkel ti parikut ti ubing. Idi nagsabat dagiti matami iti anak, saan a nagtimek no di ket kinitana ti inana a kasla ipatudonna a daytoy ti mangibaga no ania dayta kayatda a damagen.
Inunaakon ida: “Ania dayta a damagenyo, aya? Kasla napateg unay.”
Ngem uray ti ina ket umis-isem a kasla saanna a maiyebkas no ania dayta kayatda a damagen.
Mapilpilit ti anak a nagsaludsod. “Anti, agkararag kadi met ti aso?”
Dandanik la naibbatan ti sangkapetpetko a sagad nga iit ti niog iti nangngegko. Diak ninamnama dayta a saludsod. Lalo ket maysa nga ubing ti agdamag.
“Apay a nadamagmo dayta?”
“Ayna, assignmentda kano iti religion. Ti la ipapaaramidda. Kasano kadi a makapagkararag dagiti aso? Tao laeng a ti agkararag!” immisuot ti ina.
“Wen, agkararag met dagiti aso,” insungbatko. Ngem naarikapko dayta ta nasken a positibo ti sungbat kadagiti amin a saludsod ti maysa nga ubing. Nasken a pakanen ti isip dagiti ubbing kadagiti positibo a pampanunot tapno posible a positibo ti tumaud nga aksionda.
“Pudno kadi, anti?” rimmaniag ti rupa ti ubing.
“Wen met, a. Kas met laeng kadagiti kamelio, agkararagda met. Dagitoy dua nga ayup ti katutulnogan iti amin. Ammoda ti agkararag.”
Ngem iti panunotko: kasano aya nga agpayso ti panagkararag ti aso? Dagiti kamelio, wen, agparintumeng dagitoy a tumangad, kaslada agkararag ken agdawat iti pamendision, sakbay nga agrubuatda iti panagdaliasatna. Nakatangadda met a magna. Ket no makadanonda iti papananda, agparintumengda manen a kasla agyamanda iti natalged a panagdaliasatda. Ngem ti aso?
“Kasano ti inda panagkararag, anti?”
“Agtugawda. No mapaliiwmo a nakatugaw ti aso ken naulimek a tumangtangad, agkararag dayta,” insungbatko nga inyisem.
Bay-am lattan no pudno man dayta wenno saan. Total, asinoman a tumangtangad, nobenta porsiento nga agkarkararag wenno aglulualo ti kaunaan nga umapay nga interpretasion.
(Adda tuloyna)


text:
VIGAN CITY – Agpalpalama a taga-Alaminos City, Pangasinan ti naaresto a nagtakaw iti opisina ni Architect Dennis Cabello y Raquel sadiay Vigan Public Market Annex, Barangay 8, a masuspetsa nga inwayatna idi karabian ti Hunio 10.
Inaresto dagiti polis ti suspek a maysa a Jonathan Daragay y Mero, 23, baro, awanan panggedan ken residente iti Barangay Lucap, Alaminos City, Pangasinan.
Mabirbirok pay ti di nabigbig a kumplotna.
Naduktalan ni Cabello a natakawan ti opisinana idi napan naglukat idi agarup 9:30 iti bigat ti Hunio 11 ta naiwarawara dagiti gamitna ken awanen ti aircon nga agbalor iti P15,000.00, computer set nga addaan iti LED screen nga agbalor iti P9,000.00, ken CPU nga aggatad iti P30,000.00.
Nakastrek dagiti suspek iti uneg babaen ti panangdadaelda iti steel frame ti aircon ken ditoy met la ti rimmuaranda kalpasan ti panagtakawda.
Naiyendorso ti kaso a panagtakaw maikontra ken ni Daragay ken John Does iti opisina ti city prosecutor.#


text:
BANTAY, Ilocos Sur – Kinuna ti maysa nga opisial ti National Tobacco Administration a nakalukaten ti opisinada para kadagiti mannalon a makikontra kadakuada nga agmula iti tabako.
Iti ili a San Juan, puntiria ti NTA ti agpamula babaen ti contract growing iti 300 ektaria.
Impalgak ni NTA Area Supervisor Jose Taclas nga aganay laeng a 85% ti nakolektada kadagiti mannalon a kinatulagda babaen ti contract growing nga agdagup iti P6 milion.
Kinunana nga ad-adalen ti opisinada no iramanda pay dagiti di nakakumpleto a nagbayad a mannalon iti kakontrada babaen ti contract growing iti sumuno a tobacco season.
Babaen ti contract growing, makautang dagiti mannalon ti tabako iti P45,000.00 kada ektaria.#


text:
Buklen ti Cluster 1 Day Care Centers ti Brgy. Aragan, Arnap, Bonifacio, Cacadiran, Daclapan, Marga-ay, Nagsincaoan, Pug-os, Sabang ken Salomague a a naggaouan iti 201 nga ubbing a nagturpos iti Day Care.
Iti programa, immuna a naaramid ti Grand March nga indauluan dagiti LGU Officials, Guest Speaker, MSWDO, Parents/Guardians, Brgy. Officials ken dadduma a bisita iti nasao a Recognition Ceremony.
Nangipaay ti Invocation ni Ms. Elizabeth Somera, Day Care Worker ti Sabang Day Care Center (DCC). Kalpasan a nakanta ti Pambansang Awit ken Cabugao Hymn, nag-Words of Welcome ni Princess Zyna Salamanca iti Arnap Day Care Center.
Naisaganad ti Pinning of Ribbons kadagiti Graduates babaen kadagiti nagannak. Naisaruno ti Awarding of Medals to the Outstanding Graduates iti sangapulo a DCC babaen kadagiti Donors.
Simmaruno ti Awarding of Gold Medals to the “Most Outstanding Graduates” babaen ken ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr.
Iti Mensahe ni Mayor Ediboy, kimmablaaw ken nagyaman ta dimmanon manenn ti tiempo ti panagturpos dagiti ubbing iti adal ket naragsak a makakita nga uray inosente dagitoy nga ubbing ket ipakpakitada ti awan pangisukatan dagiti nagannak/Guardians a buya a makagun-od dagiti ubbing iti Toga ken Ribbon.
Dinakamat ni Mayor Ediboy dagiti Day Care Workers (DCWs) a maibilang a maikadua a nagannak a mangtulong a mangmuli kadagiti ubbing. Ket inggunamgunam ti Alkalde Munisipal a mataginayon koma ti napintas a linnangen dagiti nagannak/Guardians ken Teachers a mangipatungpal kadagiti programa ken proyekto a mangpasayaat iti kasasaad dagiti ubbing nga agad-adal iti Day Care. Pinadayawan ti Ama ti Ili iti akem ti amin a nakipaset kadaytoy a seremonia ti panagturpos ket impeksana iti nabara a “Congratulations” kadagiti 201 a nagturpos nga ubbing.
Kalpasan ti Valedictory Address ni Adriel Xian Baclig (Bonifacio DCC) ket nai-Award dagiti Gold Medals kadagiti A-1 Child babaen kadagiti Donors a kaaduan a kameng ti Sangguniang Bayan nga idauluan ni Vice Mayor DJ Savellano.
Naaramid met ti Awarding of Gold Medals to the Participants of the Municipal & Provincial Children’s Congress babaen ti pannakagun-od dagiti ubbing iti tallo a DCC: Arnap, Bonifacio ken Salomague babaen ti kategoria ti Vocal Solo, Draw and Tell. Ni Vice Mayor DJ Savellano ti nangyukkor kadagiti medaliada dagiti innem nga ubbing a napadayawan.
Kalpasan ti Presentation of the Graduates, kinompirmar ni MSWD Officer Mrs. Lydia S. Gazmen ti panagturpos dagiti 201 nga ubbing iti dayta nga aldaw. Pinadayawan ni Mrs. Gazmen ti agtultuloy nga akem dagiti Nagannak/Guardians a kadua dagiti Day Care Workers a mangtartarabay kadagiti ubbing tapno maiturong iti napintas a masakbayan ti panagadalda. Innayon ni Mrs. Gazmen a ti balligi ti ubing ket balligi met ti nagannak. Dinakamatna pay iti “commitment” dagiti Day Care Workers (DCWs) nga agserbisio ti napudno ken pinagyamananna ti suportar ti Barangay Council kadagitoy 10 a barangay a naggapuan dagiti naggraduar.
Introduction of the Guest Speaker ti inaramid ni Ms. Rizamarie Asunio, Pug-os DCW. Nagpaay a Guest Speaker ni Vice Mayor Deogracias Jose Victorino “DJ” H. Savellano. Anag ti Mensahe ti Bise Mayor a matibnokan koma ti agtultuloy nga ayat iti panangsursuro kadagiti ubbing tapno maasa dagiti talentoda ket agbalinda a mapangnamnamaan iti pamilia ken ti pagilianda.
Kalpasan ti Farewell Speech ni Jhune Carl Tisbe (Salomague DCC), naited dagiti Certificate dagiti ubbing a nagturpos ket indauluan ti Guest Speaker, Vice Mayor DJ agraman dagiti Sanggunian Bayan Members kasta metten da MSWD Officer Mrs. Lydia S. Gazmen ken ni MSWD Assistant Leonora G. Reintar ti nangiyawat kadagiti sertipiko kadagiti ubbing a naggraduar.
Closing Remarks ti binagi ni Mrs. Lyzette Urbien, Aragan DCW.
Nagpaay nga Emcee da Mr. Ferico S. Arcebal, Jr., Mrs. Florentina Saquiton ken ni Mrs. Rizamarie Asunio. # (Web In-Action)


text: Ti Taudan a kodigo (Ingles: Source Code) ket listaan dagiti agsarsaruno a pammilin a naisurat babaen ti lengguahe ti panangprograma a mabasa met ti tao. Iti agdama, saan met laeng adda ti sibubukel a kodigo iti maymaysa nga intar no maaramat dagiti lenguahe ti programasion, ngem adda iti addu nga intar ti testo para iti maysa a programa. Ti taudan a kodigo ti maysa a programa ti kompiuter ket tinipon dagiti intar a mapagbaliw manipud ti porma a mabasa ti tao agginggana ti porma a matungpal ti kompiuter. Pagbalbaliwento ti manggupgop (compiler) ti kodigo iti matungtungpal nga intar maipaay naitudingan nga arkitektura ti kompiuter, wenno tungpalento ti mangpatpatarus (interpreter) ti kodigo tapno mapataray a dagus.


text:
Kontrol ti autoridad
Iti siensia ti biblioteka, ti kontrol ti autoridad ket isu ti proseso a mangurnos ti katologo ti biblioteka ken bibliograpiko a pakaammo[1][2] babaen ti panagusar ti agmaymaysa,naisangayan a nagan para iti tungngal a maysa a topiko. Dagitoy naisangsangayan a paulo ket kankanayon a naipakat kadagiti amin a katologo,[3] ken agob-obra kadagiti sabali a panagurnos a datos a kas dagiti panagisilpo ken dagiti pangigiddiatan a reperensia.[3][4] Ti tungngal maysa a paulo ket naipalpalawag bassit kadagiti termino iti sakupna ken panagusar, ken daytoy a panagurnos ket makatulong kadagiti empleado ti biblioteka a mangtaripato ti katologo ket mangaramid daytoy a nalaka a mausar para kadagiti agsuksukisok. Ti balikas nga autoridad iti kontrol ti autoridad ket naala manipud iti immuna a pnnakausarna iti panangilasin kadagiti mannurat, ken awan ti kadawyan a kaibuksilan iti autoridad a kas bileg a pannakikabagian, urayno iti kapanunotan iti balikas ti autoridad ket etimolohiko a mainaig.[5][6][7]
Dagiti agkatkatologo ket mangikeddengdad ti tungngal maysa a suheto akas ti mannurat, libro, serye wenno korporasion—ti naisangayan a paulo ti termino a kankanayonto a maus-usar, naisangayan, ken nalawag a mangipalawag kadagiti amina a reperensia iti isu met laeng a suheto , urayno adda dagiti paggiddiatan a kas dagiti sabsabali a panangiletra, dagiti parbo anagan, wenno dagiti seudonimo.[8] Ti naisangayan a paulo ket makatulong kadagiti agar-aramat kadagiti amin a maitutop a pakaammo a mainaig wenno kapada a pagyanan dagiti suheto.[8] Dagiti rehistro ti autoridad ket mabalin a maitipon iti maysa a batayan ti datos ken makunkuna iti autoridad ti papeles, ken ti panagtaripato ken panagpabaro kadagitoy a papeles ken dagiti pay "lohikal a pannakasilpo"[9] kadagiti sabali a papeles iti kauneganda ket isu ti obra dagiti bibliotekero ken dagiti pay sabali a nga agkatkatologo ti pakaammoto. Iti pannakaitunos, ti turay ti panagtengngel ket maysa a kas pagarigan iti natengngel a bokabulakrio ken iti bibliograpiko a panagtengngel.
Bayat nga iti teoria a ti aniaman a pirgis ti pakaammo ket maitunos iti kontrol ti autoridad a kas dagiti personal ken korpotatibo a nagnagan, dagiti agpapada a titulo, dagiti serye, ken dagiti suheto,[2] dagiti agkatkatologo ti biblioteka ket kadawyanda nga agipatpatengnga iti isip kadagiti nagan ti mannurat ken dagiti titulo ti libro. Dagiti paulo ti suheto manipud iti Biblioteka ti Kongreso ket mangtungpal ti panagaramid a maipada kadagiti rehistro ti autoridad, urayno kadaywan dagitoy a naipanpanunotan a sabali. Iti panagpalabas ti panawen, dagiti pakaammo ket agbalbaliwda, a mangsingdat ti pannakasapul para iti reorganisasion. Segun ti maysa a panirigan, ti kontrol ti autoridad ket saana maipanggep ti panagpartuat iti puro ken nasayaat a sistema ngem daytoy ket ti agtultuloy a ganetget ti panagkamat kadagiti panagbalbaliw ken ti panagpadas nga iyeg ti estruktura ken urnos" iti aramid a panagtulong kadagiti agar-aramat tapno makabirukda ti pakaammo.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Block, Rick J. 1999. “Turay a Panagtengngel: Ania kadi daytoy ken Apay a Mabanagan.”, naala idi Marso 30, 2006
- ^ a b "Apay a ti Katologo ti Biblioteka ket Makasapul ti Turay a Panagtengngel ken Ania Kadai Daytoy". gobierno iti Vermont. Nobiembre 25, 2012.
- ^ a b "Turay a panagtengngel idiay Biblioteka ti NMSU". Estado nga Unibersidad ti New Mexico. Nobiembre 25, 2012.
- ^ "Turay a Panagtengngel iti Card Environment". gobierno iti Vermont. Nobiembre 25, 2012. Naala idi Nobiembre 25, 2012.
- ^ "auctor". Online a Diksionario ti Etimolohia. Disiembre 7, 2012. Naala idi 2012-12-07.
... Nota: dagiti ramut a balikas para iti mannurat ken autoridad ket dagiti balikas a kas ti auctor wenno autor ken autorite manipud iti maika-13 a siglo. -- mannurat (n) c.1300, autor "ama," manipud iti O.Fr. auctor, acteor "mannurat, nagtaudan, nagpartuat, nangiyuna (12c., Mod.Fr. auteur), manipud iti L. auctorem (nom. auctor) ... -- turay (n.) nasap a 13c., autorite "libro wenno insasao a nagikappia ti suppiat," manipud iti O.Fr. auctorité "autoridad, pannakaidaydayaw, karbengan, pammalubos, dignidad, grabidad; dagiti Nasantuan a Sinuratan" (12c.; Mod.Fr. autorité), ... (kitaan ti mannurat). ...
- ^ "turay (tengngel)". Memidex. Disiembre 7, 2012. Naala idi 2012-12-07.
Etimolohia ... autorite "libro wenno insasao a mangikappia ti suppiat", manipud iti Daan a Pranses ti auctorité...
- ^ "turay". Diksionario ti Merriam-Webster. Disiembre 7, 2012. Naala idi 2012-12-07.
Kitaen ti "Taudan ti Turay" -- Tengnga nga Ingles ti auctorite, manipud iti Anglo-Pranses ti auctorité, manipud iti Latin ti auctoritat-, auctoritas pamanunotan, keddeng, bileg, manipud iti auctor Immuna a naammmuan apanag-usar: maika-13 a siglo...
- ^ a b "Panagkatologo dagiti annuroten ti kontrol ti autoridad". Nailian a Biblioteka ti Australia. Nobiembre 25, 2012.
Ti kangrunaan a panggep ti kontrol ti autoridad ket ti panagitulong ti agar-aramat ti katologo iti panagbiruk kadagiti bayat a kakaykayatan.
- ^ "Turay a Panagtengngel iti LTI". LTI. Nobiembre 25, 2012.


text:
Thursday, April 21, 2016
GRAND PARADE, NAURNOS KEN ADU TI NAKIPARTISIPAR!
Cabugao, Ilocos Sur - Naaramid ti Grand Parade ti Cabugao Ragsak Festival 2016 iti kabigatan ti Abril 21, 2016 (Umuna nga aldaw ti Piesta) a nagpartisiparan dagiti Kameng/Opisiales ti Local Government Unit (LGU)-Cabugao, 33 a barangay ti ili agraman dagiti Asosasion iti uneg ti barangay kas iti RIC, 4 Ps, BPATS, BNS, BHWs, 4-H Club, BPATs, Day Care Worker (DCW), kompania/organisasion iti Sektor Pribado, National Offices kas iti Judiciary, NTA kasta metten iti Muslim Traders, CISTODAI, Alpha Phi Omega Fraternity (APO) ken ti Samahang Ilokano Fraternity (SI).
Immuna iti Parada ti Police Mobile Patrol sa dagiti kameng ti PNP, BFP, Grand Marshal, Festival Banner, WASAR Team ken Colors.
Maika-8 a bilang ti linia nga ayan dagiti Municipal Officials a nagparada nga indauluan da Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. ken ni Vice Mayor DJ Savellano.
Simmaruno dagiti Balikbayans ken Festival Sponsors; dagiti Opisiales ti pageskuelaan-sekundaria (Pribado ken Publiko) iti ili ken dagiti kameng ti Non-Government Organizations (NGOs) ti ili.
Naiparada dagiti Float manipud Group A to K (saggatlo a barangay) ken sinurot ti grupo dagiti asosasion ti tunggal barangay a masakupan ti grupo agraman dagiti 11 a marching band iti pagadalan-elementaria.
Nangrugi ti Parada iti Cabugao Insitute Compound, Cabugao, Ilocos Sur iti 8:00 am ken nagrikus iti Poblasion sa nagpatingga idiay Cabugao Central Park (CCP) Compound, Cabugao, Ilocos Sur.
Kalpasan ti Parada, nangipaay ti Exhibition dagiti Players ti University of Luzon Drum & Bugle Corps ken Majorettes a nakaragsakan/nakaray-awan iti amin a nagbuya. Nagatendar met ni Mrs. Jerlie Seguban-Cobangbang, kapisi ti puso ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. iti nadakamat nga exhibition.
Naisaruno ti Ceremonial Cutting of Ribbon ti One Barangay, One Product (OBOP) Trade Exhibit. Nagtinnulongan da Mr. Josh Edward S. Cobangbang ken ni Vice Mayor DJ Savellano a nanggetteng iti ribbon ken inimatangan da Rev. Fr. Felix Costales ken dagiti Konsehales ti ili nga isuda SBM Danny Gazmen; SBM Vicky Serna; SBM Jem Tan-Yee; SBM Jett Pano; SBM Jayhan Tan; SBM Sefin Vallejo; Brgy. Captain Arnold Bambi Yangat; MAFC Chairman Rogelio Barlolong ken ni Acting Municipal Agriculturist Robert S. Savella.
Naisaganad pay a naaramid ti programa ti “Handog Titulo Program” iti Cabugao Municipal Conference Building a nangkompleto iti aktibidad a nakabuklan iti umuna nga aldaw ti Panagpiesta ti Ili.
Nagpaay nga Emcee ken Parade Coordinator ni SB Secretary Maxfel S. Suboc. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 1:08 PM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Second, our hotel services. Most of the time I feel that in many places where I have stayed in my local trips, accommodation is overpriced when I consider the quality of personal service, the food and the room condition. Either we improve the quality, or lower the price to a reasonable level. Third, how we […]
Archive | Travel
SALAYSAY: Kannawidan Ylocos Festival 2010: mangipasagepsep kinapateg kultura ken mangitandudo produkto ti probinsia (Maudi a paset)
Iti rabii, nabalangatan a Saniata ti Ilocos Sur 2010 ni Hazelyn Santos manipud iti ili a Bantay. Inyawidna ti P50,000 a premio ken maaddaan iti gundaway a mangirepresentar iti Ilocos Sur iti sumaruno a Bb. Pilipinas Pageant. Napili pay a Best in Gown. Ni met Sherlyn Gonzales ti ili a Magsingal ti nakaiyawatan ti korona […]
Share:
SALAYSAY: Kannawidan Ylocos Festival 2010: mangipasagepsep kinapateg kultura ken mangitandudo produkto ti probinsia (Tuloyna)
Naipaay met ti Fr. Jose Burgos Special Award ken ni Mancielito Tacadena, reporter ti NBN Vigan ken mannurat gapu iti gapuananna iti broadcast ken print journalism. Napili ti sinuratna kas Best Agriculture Story iti 2nd Brightleaf Agriculture Journalism Awards idi 2008. Naipaay pay ti pammadayaw iti Ilocos Sur Medical Society gapu iti agduduma a programana […]
Share:
SALAYSAY: Kannawidan Ylocos Festival 2010: mangipasagepsep kinapateg kultura ken mangitandudo produkto ti probinsia (Tuloyna)
Iti maikatlo nga aldaw, naiyawat ti Living Treasure Award iti 60 a nataengan a natda nga agar-aramid pay laeng kadagiti nakainsigudan nga industria. Karaman ditoy dagiti agab-abel, agar-aramid iti makan, mainum, buneng, getteng, aglaga iti nadumaduma nga alikamen ken dadduma pay. Malaksid iti tropeo, impaayan pay ti gobierno probinsial iti P5,000 ti tunggal maysa kadagiti […]
Share:
SALAYSAY: Kannawidan Ylocos Festival 2010: mangipasagepsep kinapateg kultura ken mangitandudo produkto ti probinsia (Umuna a paset)
Maminsan pay, sinelebraran ti probinsia nga Ilocos Sur ti Kannawidan Ylocos Festival manipud Enero 28 – Pebrero 3, 2010 kas panangrambak iti maika-192 nga anibersario ti pannakaisina ti Ilocos Sur kas naan-anay a probinsia babaen ti bileg ti Royal Decree napetsaan idi Pebrero 2, 1818. Manipud idi 2008, nagbalinen nga agtinawen a parambak ti Kannawidan […]
Share:
SALAYSAY: Vigan City: Siudad iti Daan a Siudad (Maudi a paset)
Malaksid dayta, maysan kadagiti daydaywen dagiti sangsangaili ken turista, lokal man wenno ganggannaet, dagiti tinawen a maisaysayangkat a parambak ditoy a kas iti Longganisa Festival tunggal Enero ken ti Binatbatan Festival tunggal Mayo. Itay laeng Enero 22, aldaw a panagbalin ti Vigan a maysa a siudad, naisayangkat ti Longganisa Festival no sadino a nagsasalip dagiti […]
Share:
Vigan City: Siudad iti Daan a Siudad (Tuloyna)
Nabangon ti dioses ti Nueva Segovia idi 1581 idiay tanap ti Cagayan iti asideg ti Ibanag River. Naipanagan ti dioses iti daan a siudad ti Segovia idiay Espania. Kadagidi a panawen, sakupen ti dioses ti Nueva Segovia ti sibubukel a Luzon. Ngem gapu iti masansan a panagteppang ti karayan ken ti masansan a pannakalayus ti […]
Share:
SALAYSAY: Vigan City: Siudad iti Daan a Siudad
NO SANGSANGAILIKA iti Siudad ti Vigan, ti kabesera ti probinsia ti Ilocos Sur ken maaw-awagan pay iti Intramuros iti Amianan ken Siudad Fernandina, panagriknam, naipalaiska iti daan a panawen, iti maysa a paset ti pakasaritaan idi dagiti Kastila ti agturay ti Pilipinas. Ngamin iti baet ti progreso ti Vigan kas paneknekan ti panagbalinna a tourist […]
Share:
SALAYSAY: Ni Ilokano kas Turista iti Nakayanakanna a Lugar (Maudi a paset)
KABIGATANNA, nangarkilaak iti dyip ket nagturongkami iti Laoag. Kayat ngamin ni Maurice ti aglugan iti dyip nga adu ti dekorasionna. Simmurot ni Sanny, kasinsinko nga agtrabtrabaho iti Espania a nairana met nga agbakbakasion ditoy Vigan. Nagpasiarkami pagbiit iti downtown ti Laoag. Tiningigtingigan ni Maurice ti nagiray a torre. Kinunana a mayarngi daytoy iti leaning tower […]
Share:
SALAYSAY: Ni Ilokano kas Turista iti Nakayanakanna a Lugar (Umuna a paset)
NARIWET pay laeng ket kas kadawyan, addakami pay iti iddami. Pagammuan, nagkiriring ti telepono. Naklaatak idi mailasinko ti timek ni Virgie! Addada ken ni Maurice iti terminal ti Partas. Alas kuatro ti parbangon gayam a simmangpetda ditoy Vigan. Dinagdagusko ti nagsukat ket nagluganak iti traysikel a napan iti Partas. Nairut ti panaglamanomi ken ni Maurice. […]


text:
LAOAG CITY – Baro a Minimum Wage rate iti Region I nga agepekto manipud idi Enero 25, 2018 nga inaprobaran ti Department of Labor and Employment National Wages and Productivity Commission, Regional Tripartite Wages and Productivity Board – I.
Daytoy ti nayetnag kabayatan ti naangay a taripnong dagiti pannakabagi ti DOLE, management and labor sectors sadiay Java Hotel, Laoag City idi bigat ti Pebrero 9, 2018.
Indauluan ni DOLE Region I Director ken RTWPB Chairman Nathaniel Lacambra dagiti opisial ti board ken pannakabagi ti management and labor sectors a nagatendar iti pasken a pormal a nakaiyetnagan ti Wage Order no RB 1- 19 ken ti Implementing Rules iti pannakaipakat ti pammilin.
Nanayonan ti daily minimum wage dagiti agtatatrabaho iti pribado a sector (non–agriculature) large industry (dagiti addaan iti asset a nasursurok ngem P100 Million ti balorna) iti P30.00. Manipud iti sigud a P280.00, napagbalinen a P310.00 ti daily minimum wage rate.
Nanayonan met iti daily minimum wage dagiti agtatrabaho iti medium industry (dagiti addaan iti asset a P15,000,001 – P100 Million ti balorna) iti P20.00. Manipud iti sigud a P265.00, agbalinen a P285.00 ti daily minimum wage rate.
Agpada met a P13.00 ti nainayon iti daily minimum wage rate iti small and micro industries. Manipud iti P252.00 a daily minimum wage iti small industry (dagiti addaan iti asset a P3,000,001 – P15 Million) ket napagbalinen a P265.00. Manipud iti P243 a daily minimum iti micro industry, napagbalinen a P256.00.
Para iti Agriculture sector – plantation and non – plantation ket nanayonan iti P13 daily minimum wage rate. Napagbalinen ti sigud a P252.00 daily minimum wage rate iti plantation sector a P265.00. Napagbalin metten ti sigud a P243.00 a daily minimum wage rate iti non – plantation sector a P256.00.
Naipakaammo met a dagiti reklamo iti saan a panangtungpal dagiti employer iti Wage Order ket maipilada iti DOLE Regional Office I iti Rooms 202 – 203 Juanita Commercial Building, Quezon Avenue, San Fernando City, La Union; Contact Number (072) 607 – 8914; Email Address – [email protected], tapno mapakatan iti mandatory thirty (30) days conciliation and mediation process iti Single Entry Approach. Ngem no mapaay ti settlement, agbalin ti kaso a subject ti enforcement proceedings kas sagudayen ti Article 128 ti Labor Code as amended.
Exempted met iti Wage Order babaen ti panagaplikarda ken panangaprobar iti Board mayataday iti National Wages and Productivity Commission Guidelines Number 2, Series of 2007, dagiti sumaganad: Distressed establishments; New business establishments; Retail/Service establishments a saan a nasursurok ngem 10 dagiti trabahadorna; ken Establishments a naapektaran kadagiti kalamidad.
Naammuan pay a sino man a tao, korporasion, trust or firm, partnership, association wenno entity a saan nga agtungpal wenno mapaay a mangbayad iti nailatang a nayon a sueldo iti dayta a pammilin. Madusa ti aglabsing iti saan a nakurkurang ngem P25,000.00 ngem saan a nasursurok ngem P100,000.00 wenno pannakaibalud iti saan a nabibiit ngem dua (2) a tawen ngem saan a napapaut ngem uppat (4) a tawen wenno agpada a panagmulta ken pannakabalud iti pangngeddeng ti korte mayataday iti Section 12 ti Republic Act no. 6727, as amended by R.A. 8188.
Inlawlawag met ti pannakabagi ti Bureau of Internal Revenue nga iti implementasion ita a tawen ti Tax Reform for Acceleration and Inclusion law ket saanen nga agbayad iti personal income tax dagiti agsusueldo iti P250,000.00 iti tinawen, ken dagiti minimum wage earner uray no ngumatonton dagiti sueldoda.


text:
Estado ti Palestina
Nagsasabtan: 32°00′N 35°15′E / 32.000°N 35.250°E
Ti Palestina[i] (Arabiko: فلسطين Filasṭīn/Falasṭīn/Filisṭīn), opisial a nairangarang a kas ti Estado ti Palestina (Arabiko: دولة فلسطين, Dawlat Filasṭin),[1][2] ket maysa nga estado nga idi ket nairangarang iti panagtalaw idiay Alher idi 15 Nobiembre 1988, idi ti Organisasion ti Pannakawaya ti Palestina (Ingles: Palestinian Liberation Organization (PLO)) Nailian a Konsilio (Ingles: Palestinian National Counsil (PNC)) ket nagampon iti unilateral a Panakairangarang ti Panagwayawayas ti Palestina. Iti agdama a panawen ti 1988 a panakairangarang, ti PLO ket saan a nagwatawat ti panagturay ti aniaman a teritorio,[7] nga adda dagiti naitunton a teritoriona ket internasional a mabigbigan a kas paset iti Israel bayat a dagiti nabati ket sinakup pay laeng babaen ti Israeli[8] Tinuntonna dagiti Palestina a teritorio (ti Gaza Strip ken ti West Bank) ken dagiti Israeli a teritorio a kasisigud nga indaton kadagiti Arabo babaen ti 1947 a Plano a Panagbenneg,[1] ken nainaganan a ti Herusalem a kas ti kapitolio iti Palestina.[ii][2]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b c d Panagirangarang ti Panagwayawayas ti Palestina (1988).
- ^ a b c Bissio, Robert Remo, ed. (1995). Ti Lubong: Ti Pagalagadan ti Maikatlo a Lubong 1995–96. Montevideo: Instituto del Tercer Mundo. p. 443. ISBN 978-0-85598-291-1.
- ^ "The World Factbook: Middle East: West Bank". cia.gov. Central Intelligence Agency. 7 Abril 2014. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 6 Mayo 2014. Naala idi 8 Hunio 2014.
- ^ "Estimated Population in the Palestinian Territory Mid-Year by Governorate,1997-2016". Palestinian Central Bureau of Statistics. State of Palestine. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 8 Hunio 2014. Naala idi 8 Hunio 2014.
- ^ "GINI Index: West Bank and Gaza". The World Bank: Data. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 8 Hunio 2014. Naala idi 8 Hunio 2014.
- ^ "2014 Human Development Report Summary" (PDF). United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. Naala idi 27 Hulio 2014.
- ^ Bercovitch ken Zartman, 2008, p. 43 (babaen ti Liblibro ti Google).
- ^ Staff (20 Pebrero 2008). "Dagiti Palestina 'Baka Agirangarang ti Estado'". BBC News. Naala idi 2011-09-27.
Ngem maysa pay a makitinnulag ken ti nangato nga opisial a ni, Saeb Erekat, ket di umanamong a ti Organisasion ti Panakawaya ti Palestina ket nagirangarangen ti pannakawayawayas idi 1988. Tattan ket masapultayo ti pudno a panagwayawayas, saan a ti maysa a panagirangarang. Masapultayo ti puno a panagwaywayas babaen ti panagsardeng ti panagsakup. Saan tayo a Kosovo. Nasakupantayo babaen ti Israeli ken para iti panagwayawayas masapul tayo a makaala ti panakawayawayas', ti kinuna ni Mr Erekat.


text:
Napiakay’ pay…
August 18, 2010 3 Comments
Nii, ita man pay, pare…mare? Naidaw-as kay’ man.
Itugawyo, a, ket madama ti luto ni bumaket. Ken, anusanyon ti sulpeng dagitoy ubbing.
Kape? Red Horse, pare? Coke, juice, mare?
Ni, anusanyo ngarud daytoy kapen ken juicen. Madim met ti RH. A, lidusennaka manen ni mare? Ala, mayat met daytoy kape ket. Nasanger met.
Ay, ‘di kalman? Wen, man. Makakatawaak a makasiudot manen, kunam.
Ania ketdin ket nagindadalusak met, a, idta man batogmi. Apo’ta mabainak metten, a, a labas-labasan dagiti kagawad tapos taliawenda ketdin dayta kasla nagpanawan a batogmin, pare. Ngem, daytoy ti makaellek ken makasuron metten, a, a padasko ‘di kalman.
Kunam pay ket adda ngata metten, a, gudua orasko nga agkarkaraid kadagiti ruot idi umaynak man tamdagan daytay kaarrubak a kabagiak met laeng a. Ammomon ‘tay kunkunak. Inaganak pay laeng aya..?
A, saanen.
Binanbantayannak, kunan man. Pasaray manindi ti fortunena a pangal-allingaganna itay agrarrarek a stereo phonona. Madik man ammo daytay ‘di na mapanawan a drama. Agkusep ket ngatan a daytay nadawatna nga everready dita daya.
Wen, pare. Pirmi met, a, a naglingling-etak, sika. ‘pia la pangikkat ti nikotina ti bagi, kunak man ‘ta pirmi metten nga agsakit daytoy bukotko no kua. Kasisigarilio ngatan, a. ‘pia pay kenka ‘ta naikkatmonsan.
E, mare…kurangsa met dayta tinapaymo?
Apo ta binagkatna ketdin daytay agrakayan a bangkitona, sika, ket tinugtugawannakon. Ale, karaid met latta ti pamay-ak, a. Pasaray sungbatak met dagiti ibagana ngem diak met naindengan amin, kunam.
Agalas onse ngatan idi tumakder ket pinanawannak man iti apagbiit. Idi agsubli, adda metten bekkelna a redhorse. Wen, maysa laeng.
Uminumta pay kayong, kunana man.
Sige, kunak lattan a nangmedmed ti simronko.
Naa, kunam man, ket nanindi manen. Aysi, ket agkatayakon ngem minedmedak ti pannakasigsigariliok, sika. Masuronakon ta ibantayna metten ti panaginumna.
‘pia la a pagpaimas ti kaan, kunana man.
Dim’ payla ilabay, kunak koman ket.
Diakon maiddianan ti manindi, pare. Kinautko metten, a, ti bulsak ket ‘da pay met dua a marlboro goldko. Binulodko ‘tay lighternan, a.
Si, dinawatna ketdin daytay maysa pay a stick ket makaramraman kanon ti marlboro, piman.
Ala, at last, pinanawannak met laeng idi malagipnansa a ‘di pay nakaisaang. Asideg a sumangpeten ‘tay asawana a napan nakitienda he he he.
Nagawidak metten a.
An’a ta kunam? Daytay saanna panangilak-am kaniak iti daytay redhorsena ti pagsiusiudotak? Saan met a pare.
Ala, ituloyko a.
Intuloyko manen ti panaggaikko idi lumamiisen ti malem. Saannak met ketdin, a, nga immay binantayan ngem pirmin ti ririda nga agassawa, sika.
Duldog, daytaka la umin-inum, kuna ‘tay asawana. Dim’ pay mawatwat ‘ta siketmon. Uray ‘panka la’ng met koma makidaklis.
Dayta man ti tirada ni baketna. Ket, kiboren a pare.
Wen man. Nabusbusnag pay ketdin ngem siak ti loko. Wenno agpusiaw ngatan, a, ti ‘dina pannakawatwat ha ha ha.
Agpaalaaksa ti inumenta pare…
Aysus, ket di mumalemen aya, immaynak manen tinungtongtongan ti loko. Namuna ta iyasidegna pay met ngarud ti agat-beer a ngiwatna, sika.
Ammom pare? Wen, a. Diak pay met imbaga, e.
Ala, umutang ketdin, aya, ti singkuenta pesos ‘ta ‘da kano igatangda ti bagas. Ala, nakakaasi kan’ dagiti annakna, sika.
Pinautangak ti kunam? Nungka!
Napiakay’ pay, a, ‘ta ‘da ur-urayenyo, kunana ketdin ti sal-it. Ti bassit a sueldo ngata, a, ti kayatna a sawen.
Suronkon, pare. Isuna, aginum, agsigarilio ken ‘dinsa pay agleng-eten. Napiakam’ kano ketdin? No koma tinulongannak itay a naggagait, idi adda koma met intedko ngem, binanbantayannak ketdin sanak ‘may kikilan. Never!
Uray Domingo, isaparko ti aggait ‘ta isu laengen ti bakantek, pare.
Aysi, diak met laengen damagen no apay a nakapakastoy kayo mare, pare…
Ana’t di aya?
Nii, ket mangrabiitayo pay, a. Agawidkayo metten a dagus. Kasla immaykay’ la’ng immammingaw aya?
Ala, ‘minsanto ngaruden a pare, mare ket nagadu met daytoy nataltalanggutangkon. Mabainkayonsa met a mangibaga ti gagarayon?
****
Pakamakam:
Apay agpayso aya daytay tinaltalanggutangmo itayen? Dim’ met la’ng inbabainanen dagiti karruban?
Ku, saan. Kunak la’ng dadiay. Gasem aya ket nadamagko a nagapada mare ken pare idi kalman. Naipaabak kano ni pare iti pallot daytay pagtuition ti anakmo ti buniag, sika. Inunaakon a. Ammok, ‘mayda mangibaga dagidiay idta sigsiglotam.
——
Napia kayo kakabsat ta agbasbasakayo laeng ditoy he he he….umutangak man met?


text:
Ti Svalbard ket maysa a
Dagiti isla ket immunada a maus-usar a kas balienero a kampo idi maika-17 ken maika-18 a siglo, a ti kalpasanna ket pinanawan da dagitoy. Ti Panagmina ti karbon ket nangrugi iti damo ti maika-20 a siglo, ken addaan dagiti permanente a komunidad ti naipabangon. Ti Tulag a Spitsbergen iti 1920 ket maibigbigan na ti Noewego a panakaturay, ken ti 1925 Svalbard a Tignay ket nagpabalin ti Svalbard a napno a paset iti Pagarian iti Norwega. Daytoy a tignay ket isu pay ti nagpabangon ti Svalbard a kas nawaya a sona ti ekonomia ken maysa a demilitarisado a sona. Ti Norwego a Store Norske ken ti Ruso nga Arktikugol ket isuda laeng dagiti agminmina a kompania ti nabati kadagitoy nga is-isla. Ti panagsukisok ken turismo ket isun ti nagbalin a kangrunaan nga industria. Dagiti dua a kangrunaan a pasilidad ti panagsukisok ket ti Unibersidad a Sentro idiay Svalbard ken ti Svalbard Global Seed Vault. Awan dagiti kalkalsada a mangisilpo kadagitoy a pagtaengan; imbes ket agususarda iti niebe a pagluganan, eroplano, ken banbanka nga agserserbi a pagluganan kadagitoy a komunidad. Ti Eropuerto ti Svalbard , Longyear ket agserserbi a kas ti kangrunaan a pagsangladan kadagiti dadduma a paset ti Europa.


text:
BAGUIO CITY -Mangisayangkat ti Professional Regulation Commission (PRC) Baguio Regional Office iti mobile outreach services iti dua nga unibersidad iti Ilokos, daytoy ti waragawag a naggapu iti Opisina ni PRC Regional Director Teofilo Gaius M. Sison, Jr.
Maangay ti mobile outreach program babaen ti pannakikoordinar ti Northwestern University iti Laoag City inton Hulio 10, 2010 ken iti University of Northern Philippines iti Vigan City inton Hulio 11, 2010 a pakaitedan iti serbisio a pannakaproseso dagiti aplikasion iti eksaminasion ken pannakaproseso ti pannakapabaro ti professional identification card/lisensia.
Dagiti kasapulan para iti aplikasion iti eksamen:
Basic requirements: Orihinal ken photocopy ti transcript of records nga addaan kumpleto a petsa ti panagturpos, S.O. Number (no aplikable), nga addaan scanned a retrato ken adda a naimaldit ti: “For Board Examination Purposes Only”; 2. orihinal ken photocopy ti NSO birth certificate iti security paper (ken marriage certificate para naasawaan a babbai) ken kopia ti local civil registrar (no saan a nalawag ti NSO BC); 3. 2010 community tax certificate; 4. tallo (3) a kopia ti kaudian a passport-sized colored picture, white background ken addaan kumpleto a name tag; ken 5. examination fee a P900 para baccalaureate degrees ken P600 para non-baccalaureate degrees.
Kanayonan a kasapulan para Criminologists: 1. NBI clearance ti police ken Court clearance; ken 2. Sertipiko ti good moral character manipud iti a) barangay captain; b) parish priest/minister/pastor; ken c) pagadalan.
Kanayonan a kasapulan para Agriculturists: 1. Sertipiko ti good moral character manipud iti a) barangay captain; ken b) pagadalan wenno employer.
Dagiti nagpason a PICs/licenses ken dagiti agpason iti 2010 dagiti maawat para renewal.
Kasapulan para renewal: 1. Duly accomplished Renewal Form; 2. Dua (2) a passport-size (1 kopia laeng para mangisursuro) KAUDIAN a colored picture iti PLAIN background nga addaan kumpleto a name tag; 3. Maysa a photocopy ti kaudian a Professional ID Card. No napukaw ti Professional identification card, isubmite ti duly notarized affidavit of loss ken photocopy ti certificate of registration (Lupon); ken 4. marriage certificate manipud NSO (iti security paper) manipud iti aplikante a babai a naasawaan nga agtarigagay nga agaplikar para pannakasukat ti naganna gapu iti panagasawana.
Kanayonan a kasapulan para renewal, kas impaulog dagiti bukodda a boards: a. Geodetic Engrs – GEP Membership ID wenno sertipikasion; b. Electronic Engrs – IECEP ID wenno sertipikasion; c. Architects – UAP Membership ID wenno sertipikasion; ken d. REE/RME – IIEE Membership ID wenno sertipikasion.#


text:
Nakipaset dagiti agad-adal, mangisursuro, Opisiales ti Konseho Munisipal ken Barangay, sangaili a naggapu iti kabangibang a National High Schools, Opisiales ti DepEd ken lumugar iti Barangay Turod a pakasarakan ti nasao a pageskuelaan-sekundaria nga idauluan ni Brgy. Captain Inocencio S. Sadac.
Immuna a naluktan ti programa babaen ti Prayer ni Mrs. Cecile Farinas, Teacher III sa naisaganad ti Philippine National Anthem ken ti Cabugao Hymn babaen ti panangidaulo ni Mrs. Shirley T. Dolores, Teacher III. Words of Welcome ti impaay ni Mrs. Teresita L. Savella, PTA President.
Naisaruno ti Ribbon Cutting babaen kada Diputado Ryan ken Mayor Ediboy ken Blessing babaen ken ni Rev. Fr. Amador C. Cabaluna kadagiti kuarto ken pasdek a naipatakder babaen iti pundo ti LGU ken Congressional Fund.
Kimmablaaw ni Diputado Ryan kadagiti amin a naitabuno. Imbatadna a paset ti inspirasionna nga agserbi dagiti ubbing ken agtutubo isu nga iprayopridadna iti benneg ti Edukasion tapno maikkanda ti adal ken silaw a mangitunda iti naraniag ken napintas a masakbayanda.
Naisaganad ti Intermission Number ti CNHS Faculty and Staff & PTA Board of Directors.
Impaay met ni Mayor Ediboy ti Mensahena para iti daytoy a panagtitipon. Kimmablaaw ken nagyaman ti Ama ti Ili ken ni Diputado Ryan iti naipaayna manen iti pasdek-pagadalan iti Cabugao National High School. Imbatad ti Alkalde Munisipal nga iti agtultuloy a programa ti LGU a mangilunglungalong iti pannakapasayaat kadagiti pageskuelaan iti Munisipalidad ket kaipapananna met ti napintas a pannakaisagana ken pannakamuli dagiti agtutubo nga agadal ta isudanto met ti sumaruno a lideres ti pagilian iti masakbayan.
Kalpasan ti Reader’s Theater Participants, nangipaay met ti mensahe ni Dr. Marino S. Baytec, Schools Division Superintendent. Kunana a “Perfect Gift” dagitoy a naited a baro a kuarto ken pasdek-pagadalan tapno adda mausar iti pannakaibinglay ti Edukasion kadagiti ubbing. Pinagyamanan ti Opisial ti DepEd da Diputado Ryan ken ni Mayor Ediboy iti agtultuloy a panangitandudoda iti Sektor-Edukasion.
Binagi ni Mrs. Felipa B. Asuncion, Principal II ti Closing Remarks. Panagyaman ti adu kadagiti nangilungalong nga Opisiales ti Gobierno kadagitoy a naited a proyekto iti pagadalanda ti anag ti panagsaritana.
Nakikaysa met itoy a panagtitipon da SBM Benedict M. Savellano, SBM Josefina S. Vallejo, SBM Vicky S. Serna, Committee Chair on Education, ken SBM Carlos Sison.
Nag-Emcee da Mr. Fahd B. Agbulos, Mrs. Julita A. Alvarado ken Mrs. Jonalyn S. Raciles. # (Web In-Action)


text:
VIGAN CITY – Maiyakar ti pagsessionan ti hunta probinsial kadagiti ili maminsan iti tunggal bulan para ti ad-adda nga epektibo a panagpanday iti linteg.
Inaprobaran ti sangguniang panlalawigan ti resolusion ni Vice Governor Deogracias Victor “DV” Savellano a pannakaisayangkat ti session ti hunta probinsial iti mapili a sangguniang bayan iti maminsan iti makabulan tapno maaddaan ti probinsia ken ili iti maymaysa a direksion mainaig iti panagpanday iti linteg.
Inrekomenda ni SPM Orlino Tesoro, chairman ti committee on rules and municipal statutes, ti pannakaaprobar iti resolusion ni Savellano bayat ti sessionda idi Agosto 10 agsipud ta segun kenkuana, mangitunda daytoy iti mas epektibo a panagpanday iti linteg ken mangiliklik iti pannakaumada iti langa ti session hall.
Innayon pay ni Tesoro a maysa nga nainsiriban nga addang ti panangtulong kadagiti sangguniang bayan para iti nadardaras a panagdur-as.
Kabayatanna, naaprobaran iti daytoy met laeng nga aldaw dagiti resolusion a mangkidkiddaw iti pannakaipangruna iti pannakakongreto, pannakasimpa ken pannakamantener dagiti provincial roads iti Ilocos Sur, resolusion a mangipalubos ken panang-engganio kadagiti estudiante ti Ilocos Sur Polytechnic State College ken dadduma pay nga institusion nga ag-on the job training iti BaRang-ay demofarm iti San Juan, pannakaaprobar ti Supplemental Budget No. 2 ken No. 5 ti Quirino nga agdagup iti P1,283,388 ken P118,100; pannakaaprobar ti Supplemental Budget No. 2 ti Magsingal nga agpateg iti P535,532.19; Supplemental Budget No. 2 ti Cabugao nga agpateg iti P1,071,903.13; Supplemental Budget No. 3 ti Burgos nga agdagup iti P387,346.21; Supplemental Budget No. 1 ti Sta. Maria nga aggatad iti P4,118,685.21; Municipal Ordinance No. 09-2010 ti Lidlidda a mangiyalokar iti P110,000 manipud iti R.A. 7171 municipal share; Municipal Resolution No. 25-2010 ken 26-2010 ti San Vicente a mangpasingked iti pannakadutok ti municipal planning and development coordinator ken municipal administrator ti nadakamat nga ili.#


text:
CANDON CITY – Dakkel ti posibilidad ti panagsubli ni Deputy National Security Adviser Luis “Chavit” Singson a kas gobernador iti probinsia.
Daytoy ti paripirip ti dati a gobernador iti panagbitlana iti panagkasangay ni House Deputy Speaker Eric Singson a naangay iti Stern Mall, Candon City itay Hunio 15.
Dimmar-ay iti kasangay ti diputado dagiti nangangato nga agtuturay a pakairamanan da National Defense Secretary Gilberto Teodoro, Deputy National Security Adviser Luis “Chavit” Singson, Arsobispo Ernesto Salgado ken dagiti papadi ti Nueva Segovia, da Party-list Representative Jose Ping-ay ti COOP-Natcco ken Pacoy Ortega ti Abono, Cong. Solomon Chungalaw ti Ifugao, Gobernador DV Savellano, Gobernador Takits Bersamin ti Abra, ken dadduma pay nga agtuturay iti probinsia, munisipalidad ken barangay iti maikadua a distrito ti probinsia.
Iti panangkablaawna ken ni Gov. Deogracias Victor Savellano, maysa kadagiti bisita ti diputado a mangibagi iti maikadua a distrito, inyangaw ni Singson ti panangsublatna iti puesto ni Savellano.
“Kasaritakto ita…bareng ipasublatna…,” kinuna ti dati a gobernador sana innayon nga “agsasaritakaminto pay kada Gobernador DV….”
Maipalagip a ni Savellano ti intandudo ni Singson idi nagturpos ti tallo a terminona a kas gobernador ket nagtaray a para senador iti babaen ti partido ti administrasion ngem naabak.
Kalpasan ti makatawen, dinutokan ni Pres. Gloria Arroyo ni Singson kas Deputy National Security adviser.
Kinuna ni Singson nga iti panagsublina iti probinsia, di pay siguro ti pagtarayanna.
“Agsubliak iti probinsia, ngem diak pay ammo ti pagtarayak, no mayor wenno konsehal…” inyangaw ni Singson.
Kabayatanna, masipsiputan met no ania ti plano ni Cong. Singson iti sumaruno nga eleksion.
Agturpos ti maikatlo a termino ni Singson kas diputado iti maikadua a distrito inton 2010.#


text:
Nasken ti Panagridam
Iti panagkitak, saan pay a nakasagana ni Ilokano no maipapan iti sabali a dur-asan ti bukodna a literatura. Nalawag a mangigawid ti mapaspasamak iti naan-anay a panagtaeng ti kabukbukodan a literatura. Imbes koma nga aramaten dagiti dua a grupo dagiti limtuad a nagsasanga a kapanunotan ken karirikna, ad-adda ketdi a naiwayat ti dakdakkel a giwang iti nagbabaetanda. Banag a kunaek a saan sa a nasayaat ti maapit a sulbod a yawat kadagiti sumarsaruno a kaputotan. Imbes a rangtay ti makitam a talaytayen a pagsisinnabatan ken pagsisinnukatan iti kapanunotan ken panggep, sirib ken ammo, nagbaliktad ti situasion. Nagbalin la ket ngarud a naatap ti itedna a mensahe.
Daytoy ti nakaam-amak a punto: ti panagipatawid wenno panangipakita ti saan a panagkaykaysa iti sumaruno a kaputotan. Saan a nasayaat a makitkita ti kaadda dagiti paksion nga awan ti mayat a mangisuko ti bukodna a takder.
Ti narigat, makita dagiti mararaem a bimmaba iti takderda ken inuksobda ti kawesda iti pedestal tapno laeng mataraonan ti rikna ken magantil ti situasion.
Kadaksan la unay dayta mangdupir iti maysa a nagmaskara a saanna nga ibaga ti kinaasinona tapno nalawag a makita. Maskara itan ti nalatak la unay a piduten ti managayat iti awan mamaayna nga ay-ayam. Daytoy ti nangisit a paset ti internet, ti pannakabalin ti maysa a tao a mangaramat iti adu a nagan wenno kabal a mangilemmeng iti kinaasinona.
Ilokano laeng kadi ti nagsagrap iti giwang iti nagbabaetan? Nalabit. No mangibasartayo iti ehemplo, kunaentayo a nakaro ti saan a panagkikinnaawatan dagiti bigbigbigen a mannurattayo iti Tagalog ken iti English. Nabayagen daytoy. Ngem iti laksid ti saanda panagkikinnaawatan iti kapanunotan ken karirikna, makita pay laeng ti panagkuyog ken panagtiponda. Makita ida iti maymaysa nga ummong. Banag a din sa ket maipaayan iti bentahe iti bukod a laong. Ti laeng koma kapanunotan ti pagpingkian ti amin a di mairaman ti kinaasino.
Apay a mapaspasamak ti sagsagrapen nga indulto? Diak a maibuksilan no apay. Saanko nga ammo no apay. Diak a matarusan.
Nasayaat laeng ta iti agbaybayag, kas koma ita, timmaud ti baro a sulbod nga ammona ti mangkompas iti agsumbangir. Ngem bassit pay laeng ti bilangda. Narigat a madlawan no saanka a managpaliiw. Nupay kasta, awitda ti baro a kapanunotan a rumbeng a maipaayan iti atension ken panangayon. Awitda ti dakkel a kritisismo iti di panangipalubos a nawaya ken siwawaya. No awanda, makuna a saan a nasayud ti taray ti palpaliiwen nga urnos. No isipen a nalaing, narigat ti takderda a mangtimbang ken mangsala iti situasion, a mangpanunot a nalaing dagiti balikas nga isawangda. Nasken a makaay-ayo ken awanan iti punto ti panagidagem iti tunggal maysa.
Anansata, maisupadi iti tukiad dagiti awanan karirikna. Dakkel a dalluyon ti pinataud dagiti saan a makaawat. Ta ultimon iti award giving body ket saanen a nakalasat iti kontrobersia. Kasla pay ketdin naibaba ti panagkita iti kastoy. Nalaokan metten iti saan a maikanatad ti pammadayaw. Ti dayaw a yawat ket nasken a subadan iti yawat met laeng ti aggunggunay a ritual dagiti nalaing a mangpusipos iti kadena. No bilang pudno wenno buklen ti agdadata a di makitkita a paragapag, nasken ngarud ti panagridam. Nasken ti panangibayog ti kinapudno. Isu daytoy ti akem ti sabali a kummappengan a timpuyog tapno maliklikan ti yaannugot.
No awan ti asuk, awan la ketdi ti matemtem.#
Wednesday, May 20, 2009
Nasken ti Panagridam
2 comments:
-
-
Nabayagen nga ur-urayek no ania met ti masaom Kabsat. Kadagupan kadagiti amin a nabasak maipapan iti nasaom a problema, daytoy laeng ti makuna nga addaan iti 'scholarly approach'.
But then, who is the ultimate culprit of this internet (media) circus? [tho we don't necessarily need to chase who-is-who, (again).]
Musta kabsat?
- 4:52 PM
- Ka Iddo said...
-
thanks, kabsat, ti ipapasiarmo, hehe
medio sumaysayaat metten...nakasarukod ken madlawko metten dagiti sumagid iti napigsa... agkompiuterak no aginanaak a pagna a pagna wenno exersise... muzta itan?
- 5:19 PM