text:
1Ngarud, umaddangtayo iti nangatngato a tukad ti sursuro ni Cristo ket ditayo pagsasaritaan manen dagiti umuna a pannursuro maipapan ken ni Cristo. Ditay agsubli manen iti nangrugiantayo a sursuro, kayatna a sawen, ti panangtallikudtayo kadagiti ubbaw nga aramid ken panamatitayo iti Dios; 2pannursuro maipapan iti buniag ken ti seremonia ti panangipatay iti ima; ti panagungar dagiti natay ken ti agnanayon a pannakaukom. 3Wen, umaddangtayo, ket aramidentayo daytoy no tulongannatayo ti Dios. 4Saanen a mapagbabawi dagiti simmina iti pammati tapno agsublida manen. Addada idin iti silaw ti Dios. Linak-amda ti nailangitan a sagut. Inawatda ti pannakabagida iti Espiritu Santo. 5Manipud iti padasda, natakuatanda a naimbag ti sao ti Dios ket nariknada ti pannakabalin ti mapasungad a panawen. 6Kalpasanna, simminada iti pammati! Pulos a saandan a mapagsubli tapno agbabawida manen, gapu ta arigna nga ilanlansada manen iti krus ti Anak ti Dios ken ibabainda iti imatang dagiti tattao. 7Paraburan ti Dios ti daga a mangsagepsep iti tudo a masansan nga agtinnag ken mangpatubo kadagiti mulmula a pagtaudan iti taraon kadagiti pakaipaayanna. 8Ngem no agtubo dagiti sisiitan ken barsanga iti dayta a daga, awan serserbina ket awan duadua nga ilunod ti Dios—dadaelento ti apuy. 9Uray no kastoy ti kunami, patgenmi a gagayyem, saankami a madanagan kadakayo. Ammomi ngamin a nasayaat ti kasasaadyo ket mangnamnamakam iti pannakaisalakanyo. 10Nalinteg ti Dios. Dinanto lipaten ti aramidyo, kayatna a sawen, ti ayat nga impaayyo kenkuana babaen iti panangtulongyo ken ti panangtultulongyo pay laeng kadagiti kakabsatyo iti pammati. 11Tarigagaymi nga ituloy ti tunggal maysa kadakayo ti sigud a regtana agingga iti panungpalan tapno magun-odyo ti namnamaenyo. 12Dimi kayat nga agbalinkayo a nasadut. Kayatmi ketdi a tuladenyo dagiti namati ken nagan-anus ket inawatda ti inkari ti Dios. 13Idi nagkari ti Dios ken ni Abraham, insapatana a tungpalenna ti karina. Yantangay ta awan ti nangatngato a pannakabalin ngem isu, inaramatna ti bukodna a nagan iti dayta a sapata. 14Kinunana, “Ikarik a bendisionankanto ket paaduekto ti kaputotam.” 15Naawat ni Abraham ti inkari ti Dios gapu ta nagur-uray a siaanus. 16No agsapata ti tao, aramatenna ti nagan ti natantan-ok ngem isu, ket dayta a sapata ti mangrisut iti amin a pagsusuppiatan. 17Agsipud ta kayat ti Dios nga ipakita a silalawag kadagiti umawat iti karina a dina baliwan ti panggepna, pinatalgedanna ti kari babaen iti panagsapatana. 18Saan nga agbalbaliw dagitoy dua: ti kari ti Dios ken ti sapatana. Gapu kadagitoy, dinatayo mabalin nga ulboden ti Dios. Isut’ gapuna a datayo a nagkamang kenkuana, mapapigsatayo nga agtalinaed a natibker iti namnama nga adda iti masangoanantayo. 19Adda kadatayo daytoy a namnama a kas angkla ti kararua. Natalged ken natibker daytoy a namnama ket sumrek iti kurtina iti nailangitan a templo agingga iti akin-uneg a santuario. 20Tapno matulongannatayo, immun-una ni Jesus ngem datayo a simrek sadiay agsipud ta nagbalin a Kangatoan a Padi iti agnanayon a kas ken ni Melkisedec a padi.
Copyright
Learn More


c: text/html

text:
Inpraespesipiko a nagan (botanika)
Iti botanika, ti maysa nga inpraespesipiko a nagan ket ti sientipiko a nagan para iti ania man a takson ti baba ti ranggo dagiti sebbangan, a kas ti maysa nga inpraespesipiko a takson. (Ti "takson" ket dagiti grupo dagiti organismo a maikkan ti naisangayan a nagan; ti kayatna a sawen ti "inpraespesipiko" ket "ti aniaman a ranggo ti baba ti agpang dagiti sebbangan".) Dagiti sientipiko a nagnagan dagiti mula (ken dagiti dadduma pay a grupo) ket tinartaripato dagitoy babaen ti International Code of Nomenclature for algae, fungi, and plants (ICN, dati nga iti International Code of Botanical Nomenclature, ICBN).[1] Daytoy ket mangikeddeng ti 'tallo a parte a nagan' para kadagiti inpraespesipiko a takson, ken mairaman pay ti maysa a 'pangikapet a termino' tapno makaipakita ti ranggo ti nagan.[2] Ti maysa a kas pagarigan ti kasta a nagan ket Astrophytum myriostigma subvar. glabrum, ti nagan ti subkaruay ti sebbanagan ti Astrophytum myriostigma.
Dagiti nagan ti baba ti ranggo dagiti sebbangan dagiti naimuyongan a karuay dagiti mula ken dagiti ayup ket tinartaripato babaen dagiti nadumaduma a kodigo ti nomenklatura ket sabali a maporma dagitoy.
Dagti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ McNeill et al. 2006
- ^ McNeill et al. 2006, Art. 24
Bibliograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
- McNeill, J.; Barrie, F.R.; et al., dagiti ed. (2006), International code of botanical nomenclature (Vienna Code) adopted by the seventeenth International Botanical Congress, Vienna, Austria, July 2005 (electroniko nga ed.), Vienna: International Association for Plant Taxonomy, naala idi 2011-02-20 (Manipud idi 2012[pabaroen], daytoy ti kaudian nga edision ti ICN a magun-od iti online.)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kinapudno
Ti kinapudno ket isu ti kasasaad dagiti banag iti pudno nga irurumsuada, ngem saan a kasla ti maiparparang wenno mabalin a naipagpagarup.[1] Iti nalaw-lawa a pannakaipalpalawag, ti kinapudno ket mangiraman amin iti adda ken adda idin, urayno wenno daytoy ket saa a mapaliiw wenno maawatan. Ti maysa pay a nawatiwat a pannakaipalpalawag ket mairaman amin nga adda idin, dagiti adda, wenno addanto.
Dagiti pilospo, matematiko, ken dagiti taga-ugma nga agpanpanunot ken dagiti moderno nga agpanpanunot, a kas ni Aristoteles, Plato, Frege, Wittgenstein, ken ni Russell, ket nangaramidda kadagiti panangilasin a baetan ti panunot a maipadai ti kinapudno, dagiti maammuan nga abstraksion (dagiti panunot ti banbanag a mabalin a maipagpagarupan ngem saan nga agpayso), ken dagitoy ket saan pay a mabalin a nairasonan a napanunotan. Iti pannakaigiddiat ti kaadda ket kadawyan a nairestrikto laeng kadagiti addaan idin ti pisikal a kaadda wenno adda idin ti dagus a pakabatayanna iti pamay-an kadagiti panunot a maar-aramid iti utek.
Ti kinapudno ket kadawyan a maigiddiat iti maipagpagarup, naallilawan, (laeng) iti isip, dagiti tagtagainep, no ania ti abstrakto, no ania ti di agpayso, wenno ania ti piksional. Ti kinaagpayso ken mangitudo no ania ti agpayso, bayat a ti di agpayso ket mangitudo no ania ti saan. Dagiti piksion ket naikeddeng dagitoy a saan nga agpayso.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Kompakto a Ingles a Diksionario ti Oxford iti Agdama nga Ingles, Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan, 2005. (Napno a pannakaikabil para iti kinapudno: "kinapudno • pangnagan (pl.dagiti kinapudno) 1 ti kasasaad dagiti banag iti pudno nga irurumsuada, a saan a kasla maysa nga idealistiko wenno nailian a kapanunotan kaniada. 2 ti banag a pudno a napadas wenno nakita. 3 ti kababalin iti kasla biag a parsua. 4 ti kasasaad wenno kababalin iti kaada nga irurumsua wenno sustansia.")
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Kinapudno iti Wikimedia Commons
- C.D. Nawatiwat iti kinapudno
- Ensiklopedia ti Stanford iti Pilosopia ken Realismo
- Video: Ni Carl Sagan iti maika-4 a Panangipalpalawag ti Dimension


text:
John Maynard Keynes
John Maynard Keynes, Umuna a Baron Keynes,[1] CB, FBA ( /ˈkeɪnz/ KAYNZ; 5 Hunio 1883 – 21 Abril 1946) ket maysa idi a Britanikoh nga ekonomista a dagiti panunotna ket kaaduan a nagbanagan ti teoria ken panagsanay ti moderno a makroekonomika, ken nangpakaammo kadagiti ekonomiko nga annuroten dagiti gobierno. Isu ket nangipatakder ti nalatak a naipasayaat a nasapa nga obra kadagiti gapuanan dagiti siklo ti negosio, ken nawatiwat a naipanpanunotan a lkas maysa kadagiti nangbangon ti moderno nga makroekonomika ken ti kaaduan ti impluensiana nga ekonomista iti maika-20 a siglo.[2][3][4][5] Dagiti kapanunotanna ket dagiti batayan para kadagiti eskuela ti panunot a naamammoan a kas dagiti Keynesiano nga ekonomia, ken dagiti par nadumaduma a nangibatay iti daytoy.
Paammo ken dakamat[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Jenkins, Nicholas. "John Maynard Keynes Umuna a Baron Keynes (I7810)". W. H. Auden – 'Family Ghosts'. Unibersidad ti Stanford. Naala idi 18 Oktubre 2011.
- ^ Daniel Yergin ken Joseph Stanislaw. "yaon manipud ti libro a Dagiti Agibilbilin a Kinatayag" (PDF). Public Broadcasting Service. Naala idi 13 Nobiembre 2008.
- ^ "Kasano ti mangirugi ti maapapday nga ekonomia iti waya a Keynes". BBC. 22 Oktubre 2008. Naala idi 13 Nobiembre 2008.
- ^ Cohn, Steven Mark (2006). Reintroducing Macroeconomics: A Critical Approach. M.E. Sharpe. p. 111. ISBN 0-7656-1450-2.
- ^ Davis, William L, Bob Figgins, David Hedengren, ken Daniel B. Klein. "Dagiti Propesor ti Ekonomiko' Dagiti KInaynayatan nga Agpanpanunot ti Ekonomiko, Dagiti Warnakan, ken dagiti Blog," Econ Journal Watch 8(2): 126–146, Mayo 2011.[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Backhouse, Roger E. ken Bateman, Bradley W.. Kapitalista Rebolusionario: John Maynard Keynes. 2011
- Barnett, Vincent. John Maynard Keynes. Londres: Routledge, 2013. ISBN 978-0415567695.
- Beaudreau, Bernard C.. Dagiti Ekonomiko a Pagbanagan ni Mr. Keynes: Kasano a Linabsan ti Maikadua nga Industriala Rebolusion ti Gran Britania Babaen ti. iUniverse, 2006, ISBN 0-595-41661-6
- Clark, Barry. Politikal nga Ekonomia: Ti Komparatibo nga Arngian. Westport: Greenwood Publishing Group, 1998, ISBN 0-275-96370-5
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni John Maynard Keynes iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni John Maynard Keynes iti Wikiquote (Ingles)
Dagiti obra a mainaig kenni John Maynard Keynes iti Wikisource (Ingles)


text:
Avena sativa
Ti Avena sativa ket maysa a sebbangan ti bukel ti sereal a naimulmula para kadagiti bukelna. Bayat a ti Avena sativa ket mabalin a makan ti tao a kas oatmeal wenno rolled oats, maysa kadagiti sapasap a panag-usar ket pakan ti dingoen.
Taudan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti naatap a tinaudan ti Avena sativa ken ti asideg a pannakaikabagianna nga apit, ti A. byzantina, ket ti heksaploida a naatap a A. sterilis. Ti henetiko nga ebidensia ket mangipakpakita a dagiti tinaudan a porma ti A. sterilis ket dimmakkel diay Nalames nga Immindayon iti Asideg a Daya. Dagit inaimuyongan nga Avena sativa ket naladawda a nagparang, ken adayo manipud idiay Asideg a Daya, iti Europa ti Panawen ti Bronse. Dgaiti Avena sativa a kasla ti senteno, ket kadawyan dagitoy a naikedkeddeng a maikadua nga apit, a kas dagiti naala manipud ti ti ruot iti nangruna a minuyongan ti sereal iti trigo ken sebada. Idi dagitoy a sereal ket agpalaudda a naiwarwaras kadagiti nalamlamiis, nabasbasa a lugar, daytoy ket mabalin a nangparabor ti ruot a komponente ti Avena sativa, a nakaiturongan ti kanungpalanna a pannkaimuyongan.[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Zhou, X.; Jellen, E.N.; Murphy, J.P. (1999). "Progenitor germplasm of domesticated hexaploid oat". Crop science. 39: 1208–1214.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Avena sativa iti Wikimedia Commons


text:
Pantukan, Tanap ti Compostela
Ti Pantukan ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Tanap ti Compostela iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Nabunturan ket nabingbingay a politikal iti 13 a barbaranggay.[2]
- Bongabong
- Bongbong
- P. Fuentes
- Kingking (Poblacion)
- Magnaga
- Matiao
- Napnapan
- Tagdangua
- Tambongon
- Tibagon
- Las Arenas
- Araibo
- Tag-Ugpo
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Tanap ti Compostela". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 20 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Tanap ti Compostela". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 20 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
1983
Ti 1983 ket maysa a kadawyan a tawen a nangrugi iti aldaw ti Sabado iti kalendario a Gregoriano (dominikal a letra B).
Dagiti linaon
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
- Mayo 17 – Nagpirma iti tulag ti Lebanon, Israel, ken ti Estados Unidos iti ipapanaw ti Israel manipud iti Lebanon.
- Mayo 26 – Ti napigsa a gingined ken tsunami idiay akin-amianan a Honshū, Hapon ket nakapatay kadagiti 104 ken nakadunor kadagiti 163.
- Agosto 21 – Ni Benigno Aquino, Jr., daulo ti oposision iti Filipinas, ket naasasinado idiay Manila idi kasubsublina manipud iti eksilo.
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Agosto 20 – Andrew Garfield, Briton/Amerikano nga aktor
- Septiembre 9 – Kristine Hermosa, aktres iti ABS-CBN, Siudad ti Quezon
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Enero 27 – Louis de Funès, Pranses nga aktor (naipasngay 1914)
- Abril 4 – Gloria Swanson, Amerikana nga aktres (naipasngay1899)
- Abril 30 – Muddy Waters, Amerikano a musikero (naipasngay 1913)
- Hunio 12 – Norma Shearer, Kanadiana ng aaktres (naipasngay 1902)
- Hulio 29 – David Niven, Ingles nga aktor (naipasngay 1910)
- Agosto 21 – Benigno Aquino, Jr., maysa a politiko iti Filipinas (naipasngay 1932)


text:
Surat ti Bagi a Manarawidwid
Patgenmi a Kakabsat:
Sipapakumbaba a binigbig ni propeta Isaias nga aniaman a balligi ken kinarang-ay a napasaran ti Pagarian ti Juda ket maigapu laeng iti pamendision ni Jehova. Kinunana iti Isaias 26:12: “O Jehova, . . . dagiti amin nga aramidmi inaramidmo a maipaay kadakami.” No utobentayo dagiti nagapuanan ti organisasion iti napalabas a tawen serbisio, kasta met laeng ti maibagatayo. Talaga nga agar-aramid ni Jehova kadagiti “nakaskasdaaw a bambanag” a saan pay a pulos napasamak! (Ex. 34:10) Panunotenyo laengen ti dadduma kadagiti bendision nga impaay ni Jehova.
Nagsayaat ti pannakausar ti website-tayo a jw.org. Maluktanen dayta iti nasurok nga 600 a lengguahe, ken mabalinen a basaen ken i-download dagiti publikasion iti nasurok a 750 a lengguahe. Kasano kaepektibo daytoy a website iti panangidanon iti kinapudno kadagiti mayat a mangammo iti dayta? Usigem: Maysa a pagassawaan ti maup-upay iti relihion gapu iti panaginsisingpet a nakitada iti dayta. Iti panangbirokda iti panangiwanwan ti Dios, nakitada ti website-tayo. Manipud idin, regular a lukluktandan ti website tapno agbasa kadagiti artikulo iti publikasiontayo ken agbuya kadagiti video. In-download-da pay ti bokleta a Panangsukimat iti Kasuratan iti Inaldaw ken basbasaenda dayta iti inaldaw a kadua ti dua a tin-edyer nga annakda. Kinapudnona, dayta ti ar-aramidenda iti maysa nga agsapa nga adda nagtuktok a Saksi ni Jehova iti ruanganda. Naammuan dagiti Saksi a gapu iti panangluklukatda iti website, adun ti binalbaliwanda iti biagda. Inikkatdan dagiti tattoo ken dagiti aritos iti nadumaduma a paset ti bagida, imbellengdan dagiti narelihiosuan nga imahenda, saandan a selselebraran dagiti nailubongan a selebrasion, ken insardengdan ti agbuya kadagiti saan a nasayaat a pelikula. Inaramidda amin dagita sakbay pay nga adda Saksi a nakasaritada! Idi maisursurat daytoy, ti agassawa ken ti maysa nga anakda ket di bautisadon nga agibumbunannag ken planon ti agassawa ti mabautisaran iti mabiit.
Adu ti nangyebkas iti apresasionda iti sabali pay a nagsayaat a probision: ti JW Broadcasting. Mabuyan ti binulan a programa iti nasurok a 70 a lengguahe, ket ad-adunto pay a lengguahe ti pakaipatarusanna. Buybuyaen ti adu a pamilia dayta a programa bayat ti Panagdaydayaw ti Pamiliada. Kuna ti maysa a kabsat a lalaki, “Ita pay laeng a kastoy kadakkel ti organisasion, ngem ita pay laeng met a nariknami a nakaas-asidegkami iti hedkuarter!”
Dagiti kombension ti maysa kadagiti kararagsakan nga okasion para iti ili ni Jehova. Maysa kadagita ti kombension iti 2015 a tawen serbisio. Naipabuya iti dayta a kombension ti 42 a video ken ladladawan ken ti innem a nagpipintas a musical video presentation iti rugi ti tunggal sesion. Kinuna ti maysa nga eksperiensiado a kabsat a lalaki maipapan iti kombension, “Kasla awan ti mayat a pumanaw iti tugawna bayat ti programa, ta saanda a kayat nga adda pakaikapisanda.” Kinuna met ti maysa a misionero, “Gapu kadagiti video, ad-addan a napaypayso kaniak ti kinapudno ken ti Pagarian.”
Idi napan a tawen, binendisionannatayo met ni Jehova kadagiti baro a kanta ti Pagarian. Insurat ti maysa nga agassawa: “Kasla ar-arakupennakami ni Apo Jehova no dengdenggenmi dagiti baro a kanta. Linawaganda dagiti nalidem a panawen ti biagmi.” Impalagip kadatayo ti kombension ti naayat a panagtrabaho ti Watchtower orchestra ken ti Watchtower chorus para kadatayo. Inaramidda amin dagita tapno ad-adda a maidaydayaw ni Jehova!
Makiramraman kadi ti kongregasionyo iti panangasaba iti publiko babaen ti panangusar iti cart? Talaga a maysa a bendision daytoy a pamay-an ti panangasaba! Maidandanonen ti kinapudno iti umuna a gundaway kadagiti aggigian iti guardiado a komunidad wenno kadagiti nangato nga apartment building. Adu met ti matultulongan iti naespirituan, a pakairamanan dagiti di aktibo a Saksi. Idi Enero 2015, adda lalaki nga immasideg iti cart idiay South Korea. Imbagana nga iti laeng nabiit, pampanunotenna dagiti naespirituan a bambanag. Nairugi a mayadalan iti Biblia ti lalaki. Iti simmaruno a bulan, nakigimong iti umuna a gundaway. Iti Marso, insardengnan ti agsigarilio. Sa iti Abril, bimmisita iti sangay ti South Korea, ken agtultuloy ti napartak a panagrang-ayna iti naespirituan. Maysa laeng daytoy kadagiti nakaad-adu a naisurat a kapadasan a naawatmi ditoy sangalubongan a hedkuarter.
Ikarkararagmi a babaen iti broshur a nairuar iti kombension, matignay koma ti adu a di aktibo ket agsublida iti naayat a panangaywan ni Jehova sakbay a maladaw ti amin! Paregtaendakayo a tuladenyo ni Jehova ket siaayat nga awatenyo dagiti agsubli.—Ezeq. 34:16.
Talaga a binendisionan ni Jehova ti ilina iti napalabas a tawen serbisio. Ania pay dagiti bendision nga ipaayna? Makitatayto. Kabayatanna, kayatmi a maammuanyo a dakami a miembro ti Bagi a Manarawidwid ay-ayatendakayo unay ken kanayon nga ikarkararagandakayo.
Awatenyo ti nabara a kablaawmi,
Dagiti kakabsatyo,
Bagi a Manarawidwid Dagiti Saksi ni Jehova


text:
Maaddaan iti Natibker a Pammati iti Pagarian
“Ti pammati isu ti sigurado a panangsegsegga iti bambanag nga in-inanamaen.”—HEB. 11:1.
1, 2. Ania ti mangpatibker iti pammatitayo a tungpalen ti Pagarian ti panggep ti Dios iti sangatauan? Sigun iti Efeso 2:12, kasano a pabilgendatayo dagiti tulag? (Kitaen ti ladawan iti rugi ti artikulo.)
KAS Saksi ni Jehova, sireregta nga ikaskasabatayo ti Pagarian ti Dios kas ti kakaisuna a solusion ti amin a problematayo. Magagarantayo a mangibaga iti sabsabali maipapan iti daytoy a napateg a kinapudno iti Kasuratan. Maliwliwatayo met iti namnama nga ipaay kadatayo ti Pagarian. Ngem talaga kadi a kombinsidotayo a pudpudno ti Pagarian ken itungpalna ti panggep ti Dios? Kasanotayo a maaddaan iti natibker a pammati iti Pagarian?—Heb. 11:1.
2 Ti Mesianiko a Pagarian ti usaren ni Jehova a mangibanag iti panggepna para iti sangatauan. Natibker ti pundasion ti Pagarian. Naibatay dayta iti naan-anay a kalintegan ni Jehova a mangituray. Dagiti napateg nga aspeto ti Pagarian—ti ari, dagiti kakaduana nga agturay, dagiti iturayanda—ket nayurnos iti legal a pamay-an babaen kadagiti tulag, kayatna a sawen, babaen kadagiti legal a kontrata wenno urnos, a ti maysa kadagiti nakitulag ket ti Dios wenno ti Anakna, ni Jesu-Kristo. Ti panangusig kadagitoy tulongannatayo a maaddaan iti nalawlawag a pannakatarus no kasano nga agballigi ti panggep ti Dios ken no kasano katibker dayta a Pagarian.—Basaen ti Efeso 2:12.
3. Ania ti usigentayo ita ken iti sumaganad nga artikulo?
3 Dakamaten ti Biblia ti innem a kangrunaan a tulag a nainaig iti Mesianiko a Pagarian nga iturayan ni Kristo Jesus. Dagitoy ti (1) tulag ken Abraham, (2) Linteg ti tulag, (3) tulag ken David, (4) tulag para iti maysa a padi a kaasping ni Melquisedec, (5) baro a tulag, ken (6) tulag ti Pagarian. Usigentayo no kasano a ti tunggal tulag ket nainaig iti Pagarian ken no kasano nga ibanagna ti panggep ti Dios ditoy daga ken iti sangatauan.—Kitaen ti tsart a “ No Kasano nga Itungpal ti Dios ti Panggepna.”
KARI A MANGIPALGAK NO KASANO A MATUNGPAL TI PANGGEP TI DIOS
4. Sigun iti Genesis, ania dagiti banag nga inkeddeng ni Jehova mainaig kadagiti tao?
4 Idi naisaganan ni Jehova ti napintas a planetatayo, adda tallo a banag nga inkeddengna mainaig kadagiti tao: (1) parsuaenna ida sigun iti ladawanna; (2) isaknapda ti Paraiso iti intero a daga ken punnuenda dayta iti nalinteg a kaputotanda; ken (3) saanda a kanen ti bunga ti kayo ti pannakaammo iti naimbag ken dakes. (Gen. 1:26, 28; 2:16, 17) Awanen ti sabali pay a kasapulan malaksid kadagitoy. Kalpasan ti pannakaparsua ti tao, ti laengen dua a nabati ti masapul a matungpal tapno maibanag ti panggep ti Dios para iti tao ken iti daga. Ngem apay a masapul nga agaramid ti Dios kadagiti tulag?
5, 6. (a) Kasano a pinadas ni Satanas a lapdan ti panggep ti Dios? (b) Kasano a tinaming ni Jehova ti karit ni Satanas idiay Eden?
5 Gapu iti dakes a panggepna a manglapped iti panggep ti Dios, nangpataud ni Satanas a Diablo iti panagrebelde. Inaramidna dayta babaen ti panangpuntiriana iti maikatlo a banag nga inkeddeng ti Dios—ti banag nga agkalikagum iti panagtulnog ti tao. Sinulisogna ti umuna a babai, ni Eva, nga agsukir iti imbilin ti Dios a saanda a mangan iti bunga ti kayo ti pannakaammo iti naimbag ken dakes. (Gen. 3:1-5; Apoc. 12:9) Iti dayta nga inaramid ni Satanas, kinaritna ti kalintegan ti Dios a mangituray kadagiti parsuana. Idi agangay, inakusaran met ni Satanas dagiti nasungdo a tattao ket kinunana nga agserserbida laeng iti Dios gapu iti agimbubukodan a motibo.—Job 1:9-11; 2:4, 5.
6 Kasano a tinaming ni Jehova ti karit ni Satanas idiay Eden? No dinadaelna a dagus dagiti rebelde, nagpatingga koman ti panagrebeldeda. Ngem kaipapananna met koma a saanen a matungpal ti panggep ti Dios a ti daga ket mapno kadagiti natulnog a kaputotan da Adan ken Eva. Imbes a dagus a papatayenna dagiti rebelde, nagtignay ti masirib a Namarsua babaen ti panangyebkasna iti maysa a nagpateg a padto—ti kari idiay Eden—tapno masigurado a matungpal ti amin a detalye ti panggepna.—Basaen ti Genesis 3:15.
7. Ania ti ipasigurado kadatayo ti kari idiay Eden maipapan iti serpiente ken iti kaputotanna?
7 Babaen ti kari idiay Eden, inyetnag ni Jehova ti pannusana iti serpiente, ni Satanas a Diablo, ken iti kaputotanna, ti amin a dumasig kenkuana maibusor iti kalintegan ti Dios a mangituray. Ti pudno a Dios intedna iti kaputotan ti nailangitan a babai ti autoridad a mangdadael ken Satanas. Gapuna, saan laeng nga ipasigurado ti kari idiay Eden a mapukawto daydiay nangpataud iti panagrebelde ken ti amin a dakes nga epekto ti inaramidna no di ket ipakitana pay no kasano a maaramid dayta.
8. Ania ti maibagatayo maipapan iti pakabigbigan ti babai ken ti kaputotanna?
8 Siasino ti kaputotan ti babai? Maysa la ketdi nga espiritu a parsua. Apay? Gapu ta daytoy a kaputotan rumekennanto wenno “pukawenna” ti espiritu a parsua a ni Satanas a Diablo. (Heb. 2:14) Gapuna, naespirituan met ngarud ti panangipasngay ti babai iti dayta a kaputotan. Bayat nga umad-adu ti kaputotan ti serpiente, nagtalinaed a misterio ti kinasiasino ti babai ken ti kaputotanna iti agarup 4,000 a tawen kalpasan nga inyebkas ni Jehova ti kari idiay Eden. Kabayatan dagita a tawtawen, nangaramid ni Jehova iti sumagmamano a tulag a mangipalgak iti kinasiasino ti kaputotan ti babai. Impatalgedna pay kadagiti adipenna a daytanto a kaputotan ti usarenna a mangpukaw kadagiti dakes a kasasaad nga inyeg ni Satanas iti sangatauan.
TULAG A MANGIPAKAAMMO ITI KAPUTOTAN
9. Ania a tulag ti inaramid ni Jehova ken Abraham? Kaano a nangrugi dayta?
9 Agarup dua ribu a tawen ti napalabas kalpasan a nasentensiaan ni Satanas, binilin ni Jehova ni patriarka Abraham a panawanna ti Ur idiay Mesopotamia ket mapan iti daga ti Canaan. (Ara. 7:2, 3) Kinuna kenkuana ni Jehova: “Pumanawka iti pagiliam ken kadagiti kabagiam ken iti balay ni amam nga agturong iti pagilian nga ipakitakto kenka; ket mangaramidakto iti dakkel a nasion manipud kenka ket bendisionankanto ket pagbalinekto a naindaklan ti naganmo; ket agbalinka a maysa a bendision. Ket bendisionakto dagidiay mangbendision kenka, ket ti mangidawdawat ti pakadaksam ilunodkonto, ket amin a pampamilia iti daga pudno unay a bendisionandanto ti bagbagida babaen kenka.” (Gen. 12:1-3) Daytoy ti kaunaan a nairekord a salaysay maipapan iti tulag ken Abraham. Saantayo nga ammo no kaano ti umuna a panangyebkas ni Jehova iti dayta a tulag. Nupay kasta, nangrugi dayta idi 1943 B.C.E., idi pinanawan ni Abraham ti Haran iti edad a 75 ken binallasiwna ti Karayan Eufrates.
10. (a) Kasano nga impakita ni Abraham a natibker ti pammatina kadagiti kari ti Dios? (b) Ania dagiti detalye nga in-inut nga impalgak ni Jehova maipapan iti kaputotan ti babai?
10 Inulit ni Jehova ti karina ken Abraham iti sumagmamano a daras tapno mangted iti kanayonan a detalye. (Gen. 13:15-17; 17:1-8, 16) Idi impakita ni Abraham ti natibker a pammatina kadagiti kari ti Dios babaen ti situtulok a panangidatonna iti bugbugtong nga anakna, natignay ni Jehova a mangpatalged iti tulagna babaen ti panangisapatana a tungpalenna ti karina. (Basaen ti Genesis 22:15-18; Hebreo 11:17, 18.) Idi nangrugin ti tulag ken Abraham, in-inut nga impalgak ni Jehova dagiti napateg a detalye maipapan iti kaputotan ti babai. Dayta a kaputotan ket agtaudto ken Abraham, umadunto ti bilangda, agserbidanto kas ar-ari, dadaelendanto ti amin a kabusor, ken agbalindanto a bendision agpaay iti adu.
11, 12. Kasano nga ipakita ti Kasuratan nga adda dakdakkel a kaitungpalan ti tulag ken Abraham? Ania ti kaipapanan dayta kadatayo?
11 Nupay ti tulag ken Abraham ket literal a natungpal kadagiti kaputotanna idi tinawidda ti Naikari a Daga, ipakita ti Kasuratan nga adda met naespirituan a kaitungpalan dayta a tulag. (Gal. 4:22-25) Iti daytoy a dakdakkel a kaitungpalan, napaltiingan ni apostol Pablo a mangilawlawag a ti kangrunaan a paset ti kaputotan ni Abraham ket isu ni Kristo. Ti maikadua a paset ti kaputotan ket dagiti 144,000 a Kristiano a napulotan iti espiritu. (Gal. 3:16, 29; Apoc. 5:9, 10; 14:1, 4) Ti babai a pagtaudan ti kaputotan ket ti “Jerusalem sadi ngato”—ti nailangitan a paset ti organisasion ti Dios, a buklen dagiti nasungdo nga espiritu a parsua. (Gal. 4:26, 31) Kas naikari iti tulag ken Abraham, ti kaputotan ti babai ket mangipaayto kadagiti bendision iti sangatauan.
12 Ti tulag ken Abraham ket agserbi kas legal a pammatalged a pudpudno ti Pagarian ken agturayto idiay langit ti Ari ken dagiti kakaduana. (Heb. 6:13-18) Kaano nga agpatingga daytoy a tulag? “Agingga iti tiempo a di nakedngan,” kuna ti Genesis 17:7. Agtultuloy dayta a tulag agingga a ti Mesianiko a Pagarian madadaelna dagiti kabusor ti Dios ken mabendisionan ti amin a pamilia nga agnanaed ditoy daga. (1 Cor. 15:23-26) Ngem dagiti gunggona nga ipaay daytoy a tulag ket tagiragsakento dagiti agnanaed ditoy daga iti agnanayon. Ipakita ti tulag ti Dios ken Abraham a determinado ni Jehova a mangibanag iti panggepna a ‘mapunno ti daga’ iti nalinteg a tattao.—Gen. 1:28.
TULAG A MANGIPASIGURADO NGA AGNANAYONTO TI PAGARIAN
13, 14. Ania ti patalgedan ti tulag ken David maipapan iti Mesianiko a turay?
13 Ipakita ti kari idiay Eden ken ti tulag ken Abraham a ti kalintegan ni Jehova a mangituray ket kanayon a naibatay kadagiti nalinteg a pagalagadanna. No kasta, naibatay met ngarud kadagita a nalinteg a pagalagadan ti Mesianiko a Pagarian. (Sal. 89:14) Posible kadi nga agbalinto a dakes dagiti agturay iti Pagarian, iti kasta kasapulan a madadael? Patalgedan ti sabali pay a tulag a saanto a pulos mapasamak dayta.
14 Usigentayo ti inkari ni Jehova ken Ari David iti nagkauna nga Israel. Maawagan dayta iti tulag ken David. (Basaen ti 2 Samuel 7:12, 16.) Inaramid ni Jehova daytoy a tulag bayat nga agturturay ni David kas ari iti Jerusalem. Inkarina ken David nga agtaudto kenkuana ti Mesias. (Luc. 1:30-33) Gapuna, impalgak ni Jehova ti espesipiko a pagtaudan dayta a kaputotan ken pinatalgedanna a ti addaan iti “legal a kalintegan” nga agtawid iti trono ti Mesianiko a Pagarian ket maysa a kaputotan ni David. (Ezeq. 21:25-27) Babaen ken Jesus, ti kinaari ni David ket “maipasdekto . . . a sititibker iti tiempo a di nakedngan.” Gapuna, ti kaputotan ni David ket “agingga iti tiempo a di nakedngan, ken [agtalinaed iti agnanayon] ti tronona kas iti init.” (Sal. 89:34-37) Wen, saanto pulos nga agbalin a dakes ti Mesias, ket agnanayonto dagiti banag a maaramidanna!
TULAG PARA ITI KINAPADI
15-17. Maitunos iti tulag para iti maysa a padi a kaasping ni Melquisedec, ania ti kanayonan nga akem ti kaputotan, ken apay?
15 Nalawag nga ipakita ti tulag ken Abraham ken ti tulag ken David nga agturayto kas ari ti kaputotan ti babai. Ngem tapno naan-anay a magunggonaan ti intero a sangatauan, saan laeng nga agakem kas ari dayta a kaputotan no di ket agakem pay kas padi. Ti laeng padi ti makaidaton iti sakripisio a kasapulan tapno mawayawayaan dagiti tattao manipud iti basol ken tapno makapagbalinda a paset ti unibersal a pamilia ni Jehova. Isu a tapno makapagserbi kas padi ti kaputotan ti babai, nangaramid ni Jehova iti sabali pay a legal nga urnos, ti tulag para iti maysa a padi a kaasping ni Melquisedec.
16 Babaen ken Ari David, impalgak ni Jehova a mangaramid iti personal a tulag ken Jesus. Adda dua a panggep daytoy a tulag. Umuna, tapno ‘agtugaw [ni Jesus] iti makannawan’ ti Dios agingga a maparmekna dagiti kabusorna. Maikadua, tapno agbalin a ‘padi agingga iti tiempo a di nakedngan a [kas iti kinapadi] ni Melquisedec.’ (Basaen ti Salmo 110:1, 2, 4.) Apay a kas iti kinapadi ni Melquisedec? Mabayag pay ngamin sakbay a tawiden dagiti kaputotan ni Abraham ti Naikari a Daga, nagserbin ni Melquisedec nga ari ti Salem kas “padi ti Kangatuan a Dios.” (Heb. 7:1-3) Mismo a ni Jehova ti nangdutok kenkuana iti dayta nga akem. Isu laeng ti kakaisuna a dinakamat ti Hebreo a Kasuratan a nagserbi kas ari ken padi. Naawagan met kas “padi iti kinaagnanayon” ta awan ti nairekord a sinunuanna wenno simmuno kenkuana.
17 Direkta a nadutokan ni Jesus kas padi babaen iti daytoy a tulag nga inaramid kenkuana ni Jehova, ken agtalinaedto kas ‘padi agingga iti tiempo a di nakedngan a [kas iti kinapadi] ni Melquisedec.’ (Heb. 5:4-6) Nalawag nga ipakita daytoy a tulag nga ipaspasigurado ni Jehova nga aramatennanto ti Mesianiko a Pagarian a mangitungpal iti orihinal a panggepna agpaay iti sangatauan ken iti daga.
DAGITI TULAG NGA AGSERBI KAS LEGAL A PAKAIBATAYAN TI PAGARIAN
18, 19. (a) Ania ti ipakita dagiti inusigtayo a tulag mainaig iti Pagarian? (b) Ania pay a saludsod ti usigentayo?
18 Kadagiti tulag nga inusigtayo, naammuantayo no kasano a nainaig dagitoy iti Mesianiko a Pagarian ken no kasano a sititibker a naibatay ti Pagarian kadagiti legal a katulagan. Ipasigurado ti kari idiay Eden a tungpalen ni Jehova ti panggepna iti daga ken iti sangatauan babaen iti kaputotan ti babai. Sungbatan met ti tulag ken Abraham no siasino dayta a kaputotan ken no anianto ti agbalin nga akemna.
19 Ipakita ti tulag ken David ti espesipiko a pagtaudan ti kangrunaan a paset dayta a kaputotan. Ipaayna met iti dayta a kaputotan ti kalintegan a mangituray iti daga tapno agpaut iti agnanayon dagiti maaramidan ti Pagarian. Ti tulag para iti maysa a padi a kaasping ni Melquisedec patalgedanna nga agserbi kas padi dayta a kaputotan. Ngem saan nga agmaymaysa ni Jesus a mamagbalin a perpekto iti sangatauan. Adda dadduma pay a nadutokan kas ar-ari ken papadi. Sadino ti paggapuanda? Dayta ti mausig iti sumaganad nga artikulo.


text:
Pagsasao nga Oksitano
Ti Oksitano (Pranses: [ɔk.si.tɑ̃]; Oksitano: [utsiˈta]),[5] naamammuan pay a kas lenga d'òc babaen dagiti patneng a mangisasao (Oksitano: [ˈleŋɡɔ ˈðɔ(k)]; Pranses: langue d'oc), ket pamilia ti Pagsasao a Romanse a naisasao idiay akin-abagatan a Pransia, Ginginget ti Oksitano ti Italia, Monaco, ken Val d'Aran ti Espania : dagiti rehion a masansan a di opisial a makunkuna a kas ti Occitania. Daytoy ket naisasao pay iti lingguistiko nga enclave ti Guardia Piemontese (Calabria, Italia). Ti Oksitano ket kaputotan ti naisasao a Latin a pagsasao ti Romano nga Imperio, ken dagiti pay pagsasao a kas ti Katalan, Pranses, Italiano, Portuges, Rumano ken Espaniol. Daytoy ket opisial a pagsasao ti Katalonia (naamammuan iti Aranes idiay Val d'Aran).[6] Ti kaasitgan a kabagian ti Oksitano ket ti Katalan.[7] Manipud idi Septiembre 2010, ti Parlamento ti Katalonia ket inkeddengna a ti Aranes Oksitano ket isu ti opisial a kinaykayat a pagsasao para iti panag-usar idiay Val d'Aran.
Iti pakasaritaan, dagiti termino a Limousin (lemosin), Languedociano (lengadocian), Gascon ken kalpasanna ti Provençal (provençal, provençau wenno prouvençau) ket inus-usaren a kas tradisional a sinonimo para iti napno nga Oksitano; ita nga aldawen, ti “Provençal” ket nagruna laengen a maawatan a kas maysa nga dialekto nga Oksitano nga insasao idiay Provence.[8]
Ti napaut a panagbiag ti Oksitano ket maidudua. Segun ti Nalabbasit a Libro ti Madanar a Sasao ti UNESCO ,[9] uppat kadagiti innem a nangruna a dialekto ti Oksitano (Provençal, Aubernes, Limousin ken Languedociano) ket naikeddeng dagitoy a nakaro a madanar, bayat a dagiti nabatbati a dua (Gascon ken Vivaro-Alpino) ketnaikeddeng a nalagwagdan a madanar.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Fabrice BERNISSAN (2012). "Combien l'occitan compte de locuteurs en 2012 ?", Revue de Linguistique Romane, 76 (12/2011-07/2012), pp. 467-512
- ^ « De fait, le nombre des locuteurs de l’occitan a pu être estimé par l’INED dans un premier temps à 526 000 personnes, puis à 789 000, » ("Iti kinaoudno, ti bilang dagiti agsasao ti Oksitano ket kinarkulo idi babaen ti Instituto ti Demograpia ti Pransia iti 526,000 a tattao, ken 789,000") Philippe Martel, "Qui parle occitan ?" itiLangues et cité n°10, Disiembre 2007.
- ^ Dagit iinsasao tii CLO iti Lingüistica Occitana (online a panagrepaso dagiti Oksitano a lingguistika).
- ^ Congrès permanent de la langue occitane / Congrès permanent de la lenga occitana - Un nouvel organisme de régulation de l’occitan au service des usagers et des locuteurs
- ^ Dagiti rehional a pannakabalikas: occitan = [u(t)siˈtaⁿ, u(t)siˈtɔ, ukʃiˈtɔ].
- ^ A kas naibagbaga iti bukodna a naaprobaran nga Annuroten ti Autonomia. Kitaen ti Artikulo 6.5 iti Parlament-cat.net, testo iti Annuroten ti Katalonia ti 2006 (PDF)
- ^ Smith ken ni Bergin. Old Provençal Primer, p. 9.
- ^ Dalby, Andrew (1998). "Oksitano". Diksionario dagiti Pagsasao (1st nga ed.). Bloomsbury Publishing plc. p. 468. ISBN 0-7475-3117-X. Naala idi 8 Nobiembre 2006.
- ^ Atlas dagiti Pagsasao, UNESCO
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Orbilat.com – Pakabuklan ken gramatika ti Oksitano
- Occitanet.free.fr – alagaden ti pagsasao


text:
Chad
Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Katkategoria:
- Chad
- Dagiti pagilian idiay Aprika
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Arabiko
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Pranses
- Dagiti naserraan ti daga a pagilian
- Dagiti kabassitan a naparang-ay a pagilian
- Dagiti estado a kameng ti La Francophonie
- Dagiti estado a kameng ti Organisasion ti Islamiko a Pagtitinnulongan
- Dagiti republika
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1960
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian


text:
Corregidor
Ti Isla ti Corregidor, lokal a matawtawagan nga Isla ng Corregidor, ket maysa nga isla a mabirukan idiay sumrekan iti Luek Manila idia abagatan a laud a paset iti Isla ti Luzon idiay Filipinas. Gapu ti lokasion daytoy, ti Corregidor ket maysa idi a pagsammakedan nga addaan dagiti pantar nga artileria ken dagiti pagbala a magasina tapno masalakniban ti sumrekan iti Luek ti Manila ken ti Siudad ti Manila, manipud kadagiti panagraut dagiti kabusor a pakigubat a bapor no mapagteng iti gubat. Mabirukan daytoy ti 48 kilometro (30 mi), ti Manila ken isun ti kadakkelan a siudad ket ti kangrunaan a pagsangladan a idiay Filipinas kadagiti napalabas a siglo manipud kadagiti panagturay iti Espana, ti Estados Unidos, ken ti Hapon ken kalpasan ti pannakabangon iti Republika iti Filipinas idi 1946.
Ti Corregidor a (Kota Mills) ket isu ti kadakkelan kadagitoy nga is-isla a nangbukel ti panagsalaknib ni puerto iti Luek ti Manila a mairaman ti Isla ti El Fraile (Kota Drum), Isla ti Caballo (Kota Hughes) ken Isla ti Carabao (Kota Frank), a dagitoy ket napasammakedan idi panawen ti panagsakup dagiti Amerikano iti daytoy a pagilian. Daytoy nga isla ket nagyanan pay ti maysa a bassit a milisia a pagsangladan ti eroplano, a kas paset ti panagsalaknib.
Idi agdama ti Maikadua a Sangalubongan a Gubat, ti Corregidor maysa kadagit ikangrunaan a lugar iti panawen ti panagraut ken panagwaya iti Filipinas manipud kadagiti puersa ti Hapon. Adu ti pannaka-bomba daytoy a lugar iti gibus a paset iti daytoy a gubat, dagiti nadadaen a banbanag ket naibati iti daytoy nga isla tapno agserbi a kas milisia a panaglagip kadagiti Amerika, Filipino ken Hapon a soldado a nagserbi ken natay iti daytoy nga isla. Ti Corregidor ket maysa kadagiti kangrunaan a pakasaritaan ken turista a lugar-lugar iti daytoy a pagilian.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Corregidor ket naam-ammuan pay a kas ti "Ti Bato" gapu kadagiti kabatuan a ladawan ti daga ken dagiti adu a pagsammakedan iti daytoy nga isla . Ti paraigidna ket naisukog a kasla bayyék a ti ipusna ket agpadaya. No mairaman ti Isla ti Caballo (a naisanglad ti agarup a 2000 metro iti murdong ti ipusna), ti Corregidor ket bingbingayenna ti sumrekan iti Luek Manila iti Amianan ken Abagatan a Kanal. ti Corregidor ken dagiti napasammakedan nga is-isla ket masakupan babaen ti panagturay iti probinsia iti Cavite.
Daytoy nga isla ket agarup a 6.5 kilometro (4.0 mi) ti kaatiddogna, ken agarup a 2.0 milmilia (3.2 km) ti kalawa na iti kalawaan a murdong nga addan ti dagup a kalawa ti daga ti agarup a 900 hektaria (2,200 akre) wenno agarup a 3 kuadrado milia (7.8 km2). Daytoy nga isla ket nabingbingay iti nadumduma a paset:
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Corregidor iti Wikimedia Commons
- Maysa a Panagtaldiap iti Biag idiay Corregidor Sakbay ti WWII Paset 1
- Maysa a Panagtaldiap iti Biag idiay Corregidor Sakbay ti WWII Paset 2Pa
- Babaen ti Bilin ni Komandante Kline
- Ti Corregidor Idi ken Tattan
- Dagiti Pagsammakedan iti Luzon
- Ft. Drum (Isla ti El Fraile)
- Dagiti Panorama a retrato iti Corregidor
- Dagiti Retrato iti Corregidor - MacArthur Memorial
- Napasindayag Kami a Kumablaaw! (1943) : Panaka-drama a pelikula ti Panawe ti Gubat


text:
Santa Rosa, Nueva Ecija
Ti Santa Rosa ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Nueva Ecija iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Santa Rosa ket nabingbingay a politikal iti 33 a barbaranggay.[2]
- Cojuangco (Poblacion)
- La Fuente
- Liwayway
- Malacañang
- Maliolio
- Mapalad
- Rizal (Poblacion)
- Rajal Centro
- Rajal Norte
- Rajal Sur
- San Gregorio
- San Mariano
- San Pedro
- Santo Rosario
- Soledad
- Valenzuela (Poblacion)
- Zamora (Poblacion)
- Aguinaldo
- Berang
- Burgos
- Del Pilar
- Gomez
- Inspector
- Isla
- Lourdes
- Luna
- Mabini
- San Isidro
- San Josep
- Santa Teresita
- Sapsap
- Tagpos
- Tramo
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Nueva Ecija". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 11 Agosto 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Nueva Ecija". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 11 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Estoria 14: Sinuot ti Dios ni Abraham
MAKITAM kadi ti ar-aramiden ni Abraham ditoy? Adda immukona, ket kasla papatayenna ti anakna. Apay nga aramidenna dayta? Umuna, kitaentayo no kasano a naaddaan da Abraham ken Sara ti anak.
Laglagipenyo, nga inkari ti Dios kadakuada a maaddaandanto ti anak a lalaki. Ngem kasla imposible dayta, ta lakay ken baketen da Abraham ken Sara. Nupay, namati ni Abraham iti kari ti Dios. Ita aniat’ napasamak?
Idi agtawen ti 100 ni Abraham, ken 90 ti tawen met ni Sara, tinungpal ti Dios ti karina. Naaddaanda ti ubing a lalaki a napanaganan Isaac!
Ngem idi dimmakkelen ni Isaac, sinuot ni Jehova ti pammati ni Abraham. Kunana: ‘Alaem ni Isaac nga anakmo ket inka idiay bantay nga ipakitak kenka. Patayemto idiay ti anakmo ket idatonmonto.’ Ngem laglagipem, nga inkari ti Dios a dagiti annak ni Abraham aggiandanto idiay daga ti Canaan. Kasano ngay a mapasamak dayta no matayen ni Isaac? Saan a maawatan ni Abraham, ngem kaskasdi nagtulnog iti Dios.
Idi makagtengen idiay bantay, rineppet ni Abraham ni Isaac ket imparabawna idiay altar a binangonna. Ngem iti daydiay kanito a papatayenna koman ni Isaac, immawag ti anghel ti Dios: ‘Abraham, dika saktan ti ubing. Itan ammokon nga adda pammatim kaniak, ta dika inkedked ti kakaisuna nga anakmo kaniak.’
Anian a nagdakkel ti pammati ni Abraham iti Dios! Patienna pay a ni Jehova mabalinna a pagungaren ni Isaac manipud ken patay. Ngem di kayat ti Dios a papatayen a talaga ni Abraham ni Isaac. Gapuna namataud ti Dios ti maysa a karnero a naisalat kadagiti mulmula idiay asideg, ket imbagana ken Abraham nga idaton dayta imbes a ti anakna.
Genesis 21:1-7; 22:1-18.
Dagiti Saludsod
- Ania ti inkari ti Dios ken ni Abraham, ket kasanona a tinungpal ti karina?
- Kas makitam iti ladawan, kasano a sinuot ti Dios ti pammati ni Abraham?
- Ania ti inaramid ni Abraham uray no dina maawatan no apay nga imbilin ti Dios daytoy?
- Ania ti napasamak idi a ni Abraham papatayenna koman ti anakna?
- Kasano kadakkel ti pammati ni Abraham iti Dios?
- Ania ti inted ti Dios nga idaton ni Abraham, ken kasano?
Kanayonan a salsaludsod
- Basaenyo ti Genesis 21:1
Idi walo nga aldawen ni Isaac, apay a kinugit ni Abraham? (Gen. 17:10
- Basaenyo ti Genesis 22:1
Kasano a nagpasakup ni Isaac iti amana a ni Abraham, ket kasano nga iladawan daytoy ti napatpateg a pasamak iti masanguanan? (Gen. 22:7
Ammuem ti Ad-adu Pay
Abraham—“Ti Ama Dagidiay Amin nga Addaan iti Pammati”
Kasano nga impakita ni Abraham ti pammatina? Kasanom a matulad ti pammati ni Abraham?


text:
Panangapresiar ken Jehova kas Agdamdamili Kadatayo
“O Jehova, . . . sika ti Managdamilimi; ket dakami amin aramidnakami ta imam.”—ISA. 64:8.
KANTA: 89, 26
1. Apay a ni Jehova ti Naindaklan nga Agdamdamili?
IDI Nobiembre 2010, nailako iti dandani 70 a milion a doliar idiay London, England ti maysa a damili a plorera a naaramid idiay China idi maika-18 a siglo. Nalawag a kabaelan ti agdamdamili a pagbalinen a napintas ken nangina nga obra maestra ti adu ken awan balorna a pila. Ngem awan ti tao nga agdamdamili a kapada ni Jehova. Iti maudi a paset ti maikanem nga aldaw ti panamarsua, inaramid ti Dios “manipud tapok [pila] a naggapu iti daga” ti perpekto a tao ket inikkanna iti abilidad a mangtulad kadagiti kualidad ti Namarsua kenkuana. (Gen. 2:7) Dayta a perpekto a tao, ni Adan, a naaramid manipud iti daga ket maitutop a maawagan “anak ti Dios.”—Luc. 3:38.
2, 3. Kasano a matuladtayo ti kababalin dagiti agbabbabawi nga Israelita?
2 Ngem idi nagrebelde ni Adan, napukawna ti pribilehiona nga agbalin nga anak ti Namarsua kenkuana. Nupay kasta, adda ‘dakkel nga ulep’ dagiti annak ni Adan a nangpili nga agpaituray iti Dios. (Heb. 12:1) Babaen ti sipapakumbaba a panagpasakupda iti Namarsua kadakuada, impakitada a kayatda a ni Jehova, saan a ni Satanas, ti agbalin nga Amada ken Agdamdamili kadakuada. (Juan 8:44) Ti kinasungdoda iti Dios ipalagipna kadatayo dagiti sasao ni Isaias maipapan kadagiti agbabbabawi nga Israelita: “O Jehova, sika ti Amami. Dakami ti pila, ket sika ti Managdamilimi; ket dakami amin aramidnakami ta imam.”—Isa. 64:8.
3 Ita, ikagkagumaan ti amin nga agdaydayaw ken Jehova iti espiritu ken kinapudno nga ipakita ti kasta a kinapakumbaba ken panagpasakup. Ibilangda a dayaw ti panangawag ken Jehova kas Ama ken agpasakupda kenkuana kas Agdamdamili kadakuada. Makitkitam kadi ti bagim kas nalukneng a pila iti ima ti Dios, a situtulok nga agpasukog tapno agbalin a maysa a basehas a makaay-ayo iti matana? Makitkitam met kadi dagiti kakabsat nga agtultuloy a suksukogen ti Dios? Tapno matulongantayo a mangtarus iti dayta, usigentayo ti tallo a banag nga ar-aramiden ni Jehova kas Agdamdamili kadatayo: No kasano a pilienna dagiti sukogenna, no apay a sukogenna ida, ken no kasano nga aramidenna dayta.
PILIEN NI JEHOVA DAGITI SUKOGENNA
4. Kasano a pilien ni Jehova dagiti iyadanina kenkuana? Mangted kadagiti pagarigan.
4 No kitaen ni Jehova dagiti tattao, saanna a kitaen ti makinruar a langada. Imbes ketdi, sukimatenna ti puso, ti makin-uneg a kinatao. (Basaen ti 1 Samuel 16:7b.) Impakita dayta ti Dios idi binukelna ti kongregasion Kristiano. Inyadanina kenkuana ken iti Anakna ti adu nga indibidual a kasla awan serserbina iti imatang ti tao. (Juan 6:44) Ti maysa a pagarigan ti kasta a tao ket ti Fariseo nga agnagan Saulo—maysa a ‘managtabbaaw ken manangidadanes ken nakuspag a tao.’ (1 Tim. 1:13) Ngem “ti manangsukimat kadagiti puso,” saanna a kinita ni Pablo kas awan serserbina a pila. (Prov. 17:3) Imbes ketdi, kinita ti Dios kas maysa a tao a mabalin a sukogenna tapno agbalin a makaay-ayo a basehas. Kinapudnona, maysa a “napili a basehas” a mangsaksi “kadagiti nasion kasta met iti ar-ari ken iti annak ti Israel.” (Ara. 9:15) Dadduma a nakita ti Dios a mabalin nga agbalin a basehas “maipaay iti nadayaw a pakausaran” ket dagiti dati a mammartek, immoral, ken mannanakaw. (Roma 9:21; 1 Cor. 6:9-11) Bayat nga umad-adu ti maammuanda nga umiso a pannakaammo iti Sao ti Dios ken bumilbileg ti pammatida, ipalpalubosda a sukogen ida ni Jehova.
5, 6. Kasano a ti panagtalektayo ken Jehova kas Agdamdamili kadatayo apektaranna ti kababalintayo kadagiti (a) tattao iti teritoriatayo? (b) kakabsat?
5 Kasano a makatulong dayta kadatayo? Ti koma panagtalektayo iti abilidad ni Jehova a mangbasa iti puso ken mangyadani kenkuana kadagiti pilienna ti manglapped kadatayo a mangukom iti sabsabali, iti man teritoria wenno iti kongregasiontayo. Usigentayo ti kapadasan ni Michael. Malagipna: “No umaydak idi kasabaan dagiti Saksi ni Jehova, pumanawak a kasla awan ti nakitak. Talaga a dakes idi ti ugalik! Idi agangay, adda naam-ammok a pamilia a magusgustuak gapu ta nagsayaat ti ugalida. Idi kuan, maysa nga aldaw, nakigtotak idi naammuak a dagitoy ket Saksi ni Jehova gayam! Gapu iti kababalinda, natignayak a mangusig no apay a kagurgurak ida. Nabigbigko idi agangay a ti ugalik ket naibatay iti kinaignorante ken kadagiti nadamdamagko, saan nga iti pudno nga impormasion.” Nagadal ni Michael iti Biblia tapno maammuanna ti kinapudno. Idi agangay, nabautisaran ken nagserbi kas amin-tiempo a ministro.
6 Ti panangbigbigtayo ken Jehova kas Agdamdamili kadatayo apektaranna met ti kababalintayo kadagiti kakabsat. Kitkitaem kadi dagiti kakabsat kas iti panangkita ti Dios kadakuada—saan a nalpasen a damili, no di ket madama pay laeng a maar-aramid? Makitana ti makin-uneg a kinatao ken ti kita ti tao a pagbalinan ti maysa. Gapuna, kitaen ni Jehova ti positibo kadagiti tattao ket saanna nga ipamaysa a kitaen dagiti pagkapuyanda a temporario laeng. (Sal. 130:3) Matuladtayo ni Jehova no kitaentayo dagiti adipenna iti positibo a pamay-an. Kinapudnona, mabalin a makipagtrabahotayo iti Agdamdamili kadatayo babaen ti panangtulongtayo kadagiti kakabsat bayat nga ikagkagumaanda ti rumang-ay iti naespirituan. (1 Tes. 5:14, 15) Kas “sagut a tattao,” dagiti koma panglakayen ti mangidaulo iti dayta.—Efe. 4:8, 11-13.
APAY A SUKOGENNATAYO NI JEHOVA?
7. Apay nga apresiarem ti disiplina ni Jehova?
7 Mabalin nga adda nangnangngegmon a nangibaga: ‘Naan-anay a naapresiarko laeng ti disiplina dagiti nagannakko idi naaddaanakon kadagiti annak.’ Bayat nga umad-adu ti kapadasantayo, mabalin a nasaysayaat met ti panangmatmattayo iti disiplina ken matmatantayo dayta kas iti panangmatmat ni Jehova, kas panangipakita iti ayat. (Basaen ti Hebreo 12:5, 6, 11.) Wen, gapu iti ayatna kadagiti annakna, siaanus a sukogennatayo ni Jehova. Kayatna nga agbalintayo a masirib ken naragsak, kasta met, kayatna a subadantayo ti ayatna. (Prov. 23:15) Saanna a kayat nga agrigattayo ken saanna a kayat a mataytayo kas ‘annak ti pungtot,’ a dayta ti pagbanagan a natawidtayo ken Adan.—Efe. 2:2, 3.
8, 9. Kasano nga isursuronatayo ita ni Jehova, ken kasano nga agtultuloy daytoy nga edukasion iti masanguanan?
8 Kas ‘annak ti pungtot,’ adda idi dagiti ugalitayo a saan a makaay-ayo iti Dios, nalabit dadduma ti inaanimal pay ketdi! Ngem gapu iti panangsukog ni Jehova, nagbalbaliwtayo. Nagbalintayo a kasla karnero. (Isa. 11:6-8; Col. 3:9, 10) Gapuna, ti lugar a pangsuksukogan ita ni Jehova kadatayo ket maibilang kas naespirituan a paraiso. Natalna ken natalgedtayo uray no nagdakes ti lubong a pagbibiagantayo. Kasta met, ditoy a narikna ti dadduma kadatayo a dimmakkel iti awanan ayat a pamilia ti pudpudno nga ayat. (Juan 13:35) Ken nasursurotayo nga ipakita ti ayat iti sabsabali. Kangrunaanna, naam-ammotayo ni Jehova ken marikriknatayo ti ayatna kas Amatayo.—Sant. 4:8.
9 Idiay baro a lubong, naan-anay a matagiragsaktayto dagiti bendision ti naespirituan a paraiso. Kalpasanna, addanton naan-anay a katupag ti naespirituan a paraiso. Dayta ti literal a paraiso nga iturayan ti Pagarian ti Dios. Iti dayta a tiempo ti sangalubongan a panagbalbaliw, itultuloy ni Jehova a sukogen dagiti agnanaed iti daga ken isurona kadakuada ti awan kaaspingna nga edukasion a saantayo pay a mailadawan ita. (Isa. 11:9) Kasta met, pagbalinento ti Dios a perpekto ti panunot ken bagitayo tapno maawatantayo ti pannursurona ken naan-anay a maaramidtayo ti pagayatanna. Determinadotayo koma ngarud nga agtultuloy nga agpasakup ken Jehova, nga ipakitatayo a matmatantayo ti panangsukogna kas ebkas ti ayatna kadatayo.—Prov. 3:11, 12.
NO KASANO A SUKOGENNATAYO NI JEHOVA
10. Kasano nga impakita ni Jesus ti kinaanus ken kinalaing ti Naindaklan nga Agdamdamili?
10 Kas iti nalaing nga agdamili, ammo ni Jehova ti kita ken kasasaad “ti pila” a sukogenna, isu nga ibagayna ti panangsukogna iti dayta. (Basaen ti Salmo 103:10-14.) Kinapudnona, tratuennatayo kas indibidual, nga ikabilanganna dagiti pagkapuyan, limitasion, ken ti panagrang-aytayo iti naespirituan. Impakita ti Anakna ti panangmatmatna kadagiti imperpekto nga adipenna. Usigentayo no kasano a minatmatan ni Jesus ti pagkapuyan dagiti adalanna, nangruna ti pagannayasanda nga agririri mainaig iti posision. No nakitam koma ti nabara a panagsusupiat dagiti apostol, panunotem ngata a naemma ken nalakada a masukog? Ngem saan a negatibo ti panangmatmat kadakuada ni Jesus. Ammona a dagiti matalek nga apostolna ket masukogda babaen iti naasi ken naanus a balakad ken babaen ti panangpaliiwda iti kinapakumbabana. (Mar. 9:33-37; 10:37, 41-45; Luc. 22:24-27) Kalpasan a napagungar ni Jesus ken naiparukpok ti nasantuan nga espiritu kadagiti apostol, impamaysada nga inaramid ti trabaho nga intedna kadakuada, saan ket a ti posision wenno kinalatak.—Ara. 5:42.
11. Kasano nga impakita ni David nga isu ket kas iti nalukneng a pila, ken kasano a matuladtayo?
11 Suksukogen ni Jehova dagiti adipenna ita babaen ti Saona, ti nasantuan nga espirituna, ken ti kongregasion Kristiano. Sukogennatayo ti Sao ti Dios no basaen, utoben, ken agpatulongtayo ken Jehova a mangyaplikar iti dayta. Insurat ni David: “No malaglagipka idi iti rabaw ti pagiddaak, bayat dagiti panagbantay iti rabii mennamennaenka.” (Sal. 63:6) Insuratna pay: “Bendituekto ni Jehova, a nangipaay kaniak iti balakad. Pudno, bayat dagiti rabii linintegdak dagiti bekkelko.” (Sal. 16:7) Wen, impalubos ni David nga umukuok iti kaungganna ti balakad ti Dios tapno dayta ti mangsukog iti pampanunot ken rikriknana, uray no nadagsen ti balakad. (2 Sam. 12:1-13) Talaga a nagsayaat ti kinapakumbaba ken panagpasakup nga inyulidan ni David kadatayo! Ut-utobem met kadi ti Sao ti Dios, a bay-am nga umukuok dayta iti kaunggam? Wenno masapul nga ad-adda pay nga utobem ti Sao ti Dios?—Sal. 1:2, 3.
12, 13. Kasano a sukogennatayo ni Jehova babaen ti nasantuan nga espiritu ken ti kongregasion Kristiano?
12 Iti adu a pamay-an, sukogennatayo ti nasantuan nga espiritu. Kas pagarigan, tulongannatayo a mangpatanor iti personalidad a kas ken Kristo ken tulongannatayo a mangipakita kadagiti aspeto ti bunga ti espiritu ti Dios. (Gal. 5:22, 23) Ti maysa nga aspetona ket ayat. Ay-ayatentayo ti Dios ken kayattayo ti agtulnog ken agpasukog kenkuana, ta ammotayo a saan a nadagsen dagiti bilinna. Pabilgennatayo met ti nasantuan nga espiritu a manglaban iti panangsukog ti lubong ken ti dakes nga impluensiana. (Efe. 2:2) Idi agkabannuag pay ni apostol Pablo, nakaro idi ti impluensia kenkuana ti kinatangsit dagiti Judio a lider ti relihion. Idi agangay, insuratna: “Ta iti amin a bambanag addaanak iti bileg gapu iti daydiay mangmangted kaniak iti pannakabalin.” (Fil. 4:13) Kas ken Pablo, itultuloytayo ngarud a kiddawen ti nasantuan nga espiritu. Denggen ni Jehova dagiti napasnek a kiddaw ti naemma.—Sal. 10:17.
13 Us-usaren ni Jehova ti kongregasion Kristiano ken dagiti panglakayen a mangsukog kadatayo kas indibidual. Kas pagarigan, no makita dagiti panglakayen nga adda problema iti espiritualidadtayo, ikagumaandatayo a tulongan a saan a naibatay iti sirib ti tao. (Gal. 6:1) Imbes ketdi, sipapakumbaba nga agkiddawda iti Dios iti pannakaawat ken sirib. Bayat a sipapanunotda iti kasasaadtayo, agtignayda maitunos iti kararagda babaen ti panagsukimatda iti Sao ti Dios ken kadagiti publikasiontayo. Daytoy ti tumulong kadakuada a mangipaay iti maitutop a tulong kadatayo. No umasidegda kenka tapno tulongandaka iti naasi ken naayat a pamay-an, kas koma iti estilo ti panagbadbadom, awatem kadi ti balakadda kas ebkas ti ayat ti Dios kenka? No kasta ti aramidem, agbalinka a kas iti nalukneng a pila iti ima ni Jehova, a sisasagana nga agpasukog para iti pagimbagam.
14. Nupay adda autoridad ni Jehova iti pila, kasano nga ipakitana a raraemenna ti wayawayatayo nga agpili?
14 No maawatantayo no kasano a sukogennatayo ti Dios, makatulong daytoy kadatayo iti pannakilangentayo kadagiti kakabsat ken iti panangmatmattayo kadagiti tattao iti teritoriatayo, agraman dagiti iyad-adalantayo. Idi tiempo ti Biblia, saan nga agkali iti pila ti agdamdamili sa sukogenna a dagus dayta. Isaganana nga umuna ti pila, mabalin nga ikkatenna dagiti bato ken ti dadduma a saan a kasapulan. Iti naespirituan nga anag, tumulong ti Dios tapno maisagana dagiti natulok a tattao tapno masukogna ida. Saanna ida a piliten nga agbalbaliw, imbes ketdi, ibagana dagiti nalinteg a pagalagadanna tapno madalusanda ti biagda wenno tapno situtulok a makapagbalbaliwda.
15, 16. Kasano nga ipakita dagiti agad-adal iti Biblia a kayatda a sukogen ida ni Jehova? Mangted iti pagarigan.
15 Alaentayo a pagarigan ni Tessie, maysa a kabsat a babai a taga-Australia. “Nalaing ken nalaka a naawatan ni Tessie ti kinapudno iti Biblia,” kinuna ti kabsat a babai a nangyadal kenkuana. “Ngem saan unay a rimmang-ay iti naespirituan—saan pay a makigimong! Gapuna, kalpasan ti napasnek a panangikararagko iti dayta, inkeddengko nga isardeng nga iyadalan. Idi kuan, adda nakaskasdaaw a napasamak. Iti impagarupko a maudin a panagadalmi, nagpudno ni Tessie. Imbagana a nariknana nga isu ket kasla agpampammarang ta pagay-ayatna ti agsugal. Ngem desididon a mangisardeng iti dayta.”
16 Di nagbayag, nakigimongen ni Tessie ken impakitana dagiti kababalin a maitutop iti maysa a Kristiano—uray no uy-uyawen dagiti dati a gagayyemna. Kinuna pay ti kabsat: “Idi agangay, nabautisaran ni Tessie ken nagbalin a regular pioneer, uray babassit pay idi dagiti annakna.” Wen, no balbaliwan dagiti agad-adal iti Biblia ti biagda tapno maparagsakda ti Dios, umadani ni Jehova kadakuada ket sukogenna ida nga agbalin a makaay-ayo a basehas.
17. (a) Ania ti magustuam ken Jehova kas Agdamdamili kadatayo? (b) Ania a paset ti panangsukog ti usigentayo iti sumaruno nga artikulo?
17 Ita, dadduma a damili ti maar-aramid pay laeng babaen iti ima, a naipamaysa ti agdamdamili iti damili nga aramidenna. Kasta met, ti Agdamdamili kadatayo ipamaysa ken siaanus a sukogennatayo babaen iti balakadna ken paliiwenna ti reaksiontayo. (Basaen ti Salmo 32:8.) Mariknam kadi ti pannakaseknan ni Jehova kenka? Makitkitam kadi ti bagim a suksukogenna iti nadungngo nga imana? No kasta, ania pay dagiti kualidad a makatulong kenka nga agtalinaed a kas iti nalukneng ken nalaka a masukog a pila iti imatang ni Jehova? Ania dagiti kababalin a masapul a liklikam tapno saanka nga agbalin a natangken wenno narigat a masukog? Ken kasano a dagiti nagannak makitinnulongda ken Jehova a mangsukog kadagiti annakda? Masungbatan iti sumaruno nga artikulo dagita a saludsod.


text:
Mula nga agsabsabong
Ti mula nga agsabsabong (angiosperma), wenno makunkuna pay nga Angiospermae Lindl.[2][3] wenno Magnoliophyta, ket isu dagitoy ti kaaduan a grupo dagiti mula ti daga. Dagiti angiospermsa ket dagiti agpatpataud ti bukel a mulmula a kasla dagiti gymnospermae ken mabalin a mailasin kadagiti gymnospermae babaen kadagiti serie ti sinapomorpia (naala a pakailasinan). Dagitoy a pakailasinan ket mairaman kadagiti sabong, endospermo iti kaunegan dagiti bukel, ken ti panagpataud kadagiti bunga nga aglaon ti bukbukel. Iti pannakainagan ti kayatna a saoen ti angiosperma ket ti mula nga agpataud ti bukbukel iti kaunegan ti maysa a bungon; isu dagitoy dagiti agbungbunga a mula, urayno dagitoy ket kadawyan a tinawtawagan kadagiti mula nga agsabsabong.
Dagiti tinaudan dagiti mula nga agsabsabong ket nagtaud kadagiti gymnospermae idi agarup a 245–202 a riwriw a tawtawen, ken dagiti immuna a naamammuan nga agsabsabong a mula ket rimsuada idi 140 a riwriw a tawtawen. Kaaduan sagitoy a nagbalbaliw idi las-ud ti Nasapa a Kretaseo ken immadu dagitoy idi agarup a 100 a riwriw a tawtawen, ngem nangsukat kadagiti konipero a kas dagiti kaaduan a kayo idi agarup laeng a 60–100 a tawtawen.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Angiosperm Phylogeny Group (2009), "An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG III", Botaniko a Warnakan ti Linneo a Kagimongan, 161 (2): 105–121, doi:10.1111/j.1095-8339.2009.00996.x, naala idi Disiembre 10, 2010
- ^ Lindley, J (1830). Pangyuna iti Natural a Sistema ti Botaniko. Londres: Longman, Rees, Orme, Brown, ken ni Green. xxxvi.
- ^ Cantino, Philip D.; James A. Doyle; Sean W. Graham; Walter S. Judd; Richard G. Olmstead; Douglas E. Soltis; Pamela S. Soltis; Michael J. Donoghue (2007). "Mapan iti pilohenetiko a nomenklatura ti Tracheophyta". Taxon. 56 (3): E1–E44.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Mula nga agsabsabong iti Wikimedia Commons
Mangiraman daytoy nga artikulo ti teksto manipud iti pablaak nga adda itan iti dominio a publiko: Chisholm, Hugh, ed. (1911). "nasken ti nagan ti artikulo". Encyclopædia Britannica (Maika-11 nga ed.). Pagmalditan ti Unibersidad ti Cambridge.


text:
SUHETO ITI AKKUB
Namnama Dagiti Awanan Pagtaengan
Ni Joe ket maysa a beterano a soldado ti United States. Gapu kadagiti trahedia iti biagna, agarup 18 a tawen a kumporme lattan ti naggigiananna. Makatawen a napnapan iti maysa a publiko a libraria ket sagpaminsan a makasarsaritana ti librarian. Dagiti saritaanda ti nangbalbaliw iti biagna.
Narikna ti agtutubo a ni Martín, a taga Argentina, a nakaad-adayo ti Dios kenkuana. Kasla awan direksion ti biagna. Gapu ta kayatna a maammuan no ania ti panggep ti biag, pimmanaw iti balayda agingga a naggigian iti igid ti baybay. Ngem imbes a masarakanna dagiti sungbat a birbirokenna, ad-adda ketdi a na-depress. Agsangsangit nga impakaasina iti Dios: “No talaga nga addaka, pangngaasim, tulongannak koma tapno mabirokanka.” Ania ngata ti napasamak kalpasanna? Kitaentayo.
NAGDUDUMA ti rason a kumporme lattan ti paggigianan dagiti tattao. Addada nagpasar iti trahedia kas ken Joe. Dadduma ti kas ken Martín a nauman iti “normal” a biag nga ibilangda dayta nga awan serserbina. Dadduma met ti agyan lattan iti uray sadino ta dida kabaelan ti agpatakder iti balay, wenno gapu iti rigat ti biag, kalamidad, panangkabkabil ti kapamilia, pannakaadikto iti droga ken arak, sakit iti isip, ken pannakaikkat iti trabaho.
Maipagarup idi a ti kinaawan pagtaengan ket problema laeng dagiti napanglaw a nasion wenno dagiti lugar a dinadael ti gubat. Ngem ita, “uray kadagiti nabaknang a nasion, dakkelen a problema dayta,” kuna ni Paul Toro a propesor ti psychology. * Mabalin a gapu dayta kadagiti di epektibo a programa ti gobierno a mangtulong kadagiti marigrigat a pamilia ken gapu ta ad-adda a bumakbaknang dagiti baknang ken pumangpanglaw dagiti napanglaw.
Adu a tao ti madandanagan iti masanguananda. Ngem naksayan ti danag ti dadduma gapu ta naadalda ti ibagbaga ti Biblia maipapan iti masanguanan—ti topiko a mailawlawag iti daytoy nga artikulo. Adda pay dagiti prinsipio ti Biblia a makatulong uray ita—prinsipio a mangpasayaat iti kasasaadtayo iti pinansial ken mangparagsak kadatayo, kas iti naammuan da Joe ken Martín.
BINALBALIWAN TI BIBLIA TI BIAGNA
“Panagkunak, nalaing ni Joe, nadayaw, ken napakumbaba,” kuna ni Cindi, ti librarian a nakasarsarita ni Joe. Kas Saksi ni Jehova, inikkanna ni Joe kadagiti Pagwanawanan ken Agriingkayo! sana inawis iti maysa nga espesial a panaggigimongda. Sadiay a naipakitaan ni Joe iti kinasayaat ken respeto. Sipud idin, kanayonen a makigimgimong, ken nagpayadal pay iti Biblia iti maysa a Saksi.
Naliwliwa ni Joe kadagiti naadalna ket inyaplikarna dagita, uray kaipapananna ti dakkel a panagbalbaliw iti biagna. Kas pagarigan, naammuanna a masapul nga ipateg ti biag ta sagut ti Dios dayta, ket ti panagsigarilio rugitanna ti bagi. (Salmo 36:9) Gapuna, insardengna ti nagsigarilio kas panangsurot iti 2 Corinto 7:1: “Dalusantayo koma ti bagbagitayo iti tunggal pakatulawan iti lasag.” Saan la a simmayaat ti salun-at ni Joe no di ket naksayan pay ti paggastuanna.
Impapuso ni Joe ti balakad ti Biblia nga ikagumaantayo ti agsapul iti material a kasapulantayo, isu a nagbirok iti trabaho. * (1 Tesalonica 4:11, 12) “Awanen ti nasaysayaat nga aramiden ti maysa a tao no di mangan ken uminum ket nanamenna [wenno tagiragsakenna] ti nagbambannoganna,” kuna ti Eclesiastes 2:24 (Ti Baro a Naimbag a Damag Biblia). Marikna dayta a ragsak gapu iti panagraem iti bagi, ta ti napudno a panagtrabaho ket mangted iti dignidad. Makatulongtayo pay kadagiti agkasapulan.—Efeso 4:28.
Gapu iti kinapasnek ni Joe, “isu ket inawat ti kongregasion ken tinulonganda nga agsapul iti pagtaengan ken dadduma pay a kasapulanna,” kuna ni Cindi. Nagtultuloy a rimmang-ay ni Joe agingga a nabautisaran kas Saksi ni Jehova. Gapu iti kapadasanna, maparegtanan ti sabsabali nga agadal iti Sao ti Dios, ti Biblia.—Proverbio 3:13, 14.
NAAMMUANNA TI PANGGEP TI BIAG
Agtawen ni Martín iti 20 idi rugianna a biroken ti panggep ti biag. “Simrekak iti nagduduma a relihion ken inadalko dagiti doktrinada, ken nagdrogaak,” kunana, “ta namnamaek a mabirokak no ania ti kurang iti biagko, ngem awan latta.” Nagnaed apagbiit iti California, U.S.A. sa kalpasanna napan iti Hawaii. “Impagarupko a nasarakakon ti paraiso,” nalagipna. Ngem uray napintas ti aglawlaw, kasla adda latta kurang iti biagna. “Kimmaro ti depresionko nga uray la kayatkon ti agpakamatay,” kunana pay. Kasta unay ti panagsangitna ket impakaasina iti Dios, “No talaga nga addaka, pangngaasim, tulongannak koma tapno mabirokanka.”
Nalagipna nga adda idi nakitana a karatula a “Kingdom Hall of Jehovah’s Witnesses.” Inkeddengna ti mapan makigimong. “Napanak uray atiddog ti buok ken barbasko, ken adun a bulan a saanak a nagsuksukat iti bado,” kinunana. “Ngem nabara latta ti panangawatda kaniak.” Nagpayadal ni Martín iti Biblia. Manipud iti igid ti baybay a pannakabalayna, kanayon a magmagna a mapan iti plasa tapno sadiay nga agadal iti Biblia.
Nasarakan met laengen ni Martín dagiti makapnek a sungbat dagiti saludsodna. Kas resultana, awanen ti depresionna ken mariknanan ti ragsak a dinakamat ni Jesus iti Mateo 5:3: “Naragsak dagidiay sipapanunot iti naespirituan a kasapulanda.”
“Masmasdaaw dagiti lumugar iti panagbalbaliwko”
Makitan iti panagbiag ni Martín nga addan direksion ti biagna ita ta iyap-aplikarnan dagiti prinsipio ti Biblia, a dagita met ti nakatulong ken Joe. Simmayaaten ti panagbubuok ken panagbadbado ni Martín, ket babaen ti tulong dagiti Saksi, nakasarak iti trabaho ken pagnaedanna. “Am-ammodak idi kas walang nga awanan iti balay,” kinunana, “ngem itan, masmasdaaw dagiti lumugar iti panagbalbaliwko.”
Idi agangay, nagsubli ni Martín idiay Argentina, ket nabautisaran kas Saksi ni Jehova. Maragragsakan itan a tumulong kadagiti agsapsapul iti sungbat kadagiti napapateg a saludsod iti biag babaen ti Sao ti Dios.
ADDANTON PAGTAENGAN TI AMIN KEN AWANTON TI MARIGRIGAT
Ni Jeremias a nagkauna nga adipen ti Dios ket nagbiag iti tiempo a narigat ti kasasaad. Sinakup dagiti naulpit a kabusor ti pagilianna sada impan dagiti kailianna iti sabali a lugar kas tagabo. (Un-unnoy 1:3) Nupay naisalakan ni Jeremias, dandani napukaw ti amin nga adda kenkuana. Gapu iti ladingitna, inkararagna: “Lagipem ti pannakaparigatko ken ti kinaawan ti pagtaengak.”—Un-unnoy 3:19.
Nupay adu a rigat ti napasaran ni Jeremias, saan a pulos simmuko. Apay? Gapu ta ammona a saan a baybay-an ni Jehova a Dios. (Jeremias 1:8) Kasta met, inad-adalna ti Sao ti Dios, a mangibagbaga nga addanto tiempo nga awanen ti kinapanglaw ken rigat, ket natalna ken natalgedton ti kasasaad.—Salmo 37:10, 11.
Dumtengto dagita a kasasaad, saan a babaen ti panangikagumaan ti tao no di ket babaen ti perpekto a gobierno, ti Pagarian ti Dios. (Daniel 7:13, 14) Ti Ari dayta a Pagarian ket ni Jesu-Kristo, a napalalo ti asina kadagiti marigrigat idi nagbiag kas tao ditoy daga. (Lucas 7:22; 14:13) Iti panangiturayna, “agtubonto daydiay nalinteg, ken ti kinaruay ti talna . . . Ispalennanto daydiay napanglaw nga agpatpatulong, kasta met daydiay naparigatan ken siasinoman nga awanan katulongan. Iti pannakairurumen ken iti kinaranggas subbotennanto ti kararuada.”—Salmo 72:7, 12, 14.
Ti Pagarian ti Dios ti kangrunaan nga insuro ni Jesus. (Lucas 4:43) Insurona pay dagiti tattao a mangikararag: “Umay koma ti pagariam. Maaramid koma ti pagayatam, kas sadi langit, kasta met iti daga.” (Mateo 6:9, 10) Anianto ngata ti kasasaad inton agturayen ditoy daga ti Pagarian ti Dios? Dakamaten ti Biblia ti dadduma a nagsasayaat a kasasaadto ditoy daga. Kas pagarigan, no maipapan kadagiti iturayan ti Pagarian ti Dios:
“Pudno unay a mangbangondanto iti balbalay ket agnaedda; ket pudno unay nga agmuladanto kadagiti kaubasan ket kanenda ti bungada. Saandanto a mangbangon ket sabali ti agnaed; saandanto nga agmula ket sabali ti mangan. . . . Ti aramid dagiti bukodda nga ima usarento a naan-anay dagidiay pinilik.”—Isaias 65:21, 22.
“Pudno nga agtugawdanto, tunggal maysa iti sirok ti puon ti ubasna ken iti sirok ti kayona a higos, ket awanto ti asinoman a mamagpigerger kadakuada; ta ti mismo a ngiwat ni Jehova ti buybuyot sinaona dayta.”—Mikias 4:4.
Dayta a namnama ti mangpatibker kadatayo a mangsango kadagiti pannubok. Matulongannatayo pay dagiti prinsipio ti Biblia a maaddaan iti naragsak ken makapnek a biag uray ita, kas iti kapadasan da Joe, Martín, ken dadduma pay. Impatalged ti Namarsua kadatayo a ni Jehova a Dios: “Daydiay umim-imdeng kaniak, agtaengto iti kinatalged ket saanto a masinga manipud alinggaget ti didigra.” (Proverbio 1:33) Sapay koma ta pumudno kenka dagita a sasao!
^ par. 6 Gapu iti riribuk, kinaranggas, wenno pannakaidadanes, minilion ti napapanaw iti balayda, ken nagkamangda iti sabali a lugar, iti man uneg wenno ruar ti pagilianda. Nadakamat daytoy iti Enero 22, 2002 a ruar ti Agriingkayo!
^ par. 11 Adda dagiti mayat nga agtrabaho ngem dida kabaelan ta addaanda iti pisikal a depekto, masakitda, wenno lakay wenno baketdan. Saan a kayat ti Dios daydiay ‘dina kayat ti agtrabaho.’—2 Tesalonica 3:10.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Anianto ti Aramiden ti Pagarian ti Dios?
Ammuem no anianto ti namnamaem a mapasamak inton agturay ti gobierno ti Dios iti intero a daga.
Problema iti Kuarta ken Utang—Makatulong Kadi ti Biblia?
Saan a magatang ti kuarta ti kinaragsak, ngem adda uppat a prinsipio iti Biblia a makatulong iti panangusarmo iti kuarta.


text:
SINAIT, Ilocos Sur – Kas paset ti pannakatagiben ti kabaybayan iti umuna a distrito ti probinsia, indauluan da Cong. Ryan Luis Singson ken Sinait Mayor Marlon Ines ti panagmula iti mangrove iti igid ti kabaybayan ti Barangay Teppeng, Sinait idi Marso 26. Nakipagpaset iti daytoy a gannuat dagiti agtutubo, bumarangay ken nadumaduma a non-government associations […]
Author Archive | Mancielito S. Tacadena
Operation coastal clean up, naisayangkat
Food terminal, naipasdek iti upland municipality
DEL PILAR, Ilocos Sur – Babaen ti panangpondo ti Department of Agriculture Regional Field Office I, naipasdek ti maysa a food terminal iti Poblacion ditoy nga ili a pagibagsakan kadagiti produkto daytoy nga ili. Nailukat ti nasao a proyekto idi Marso 30 babaen ti panangidaulo da DA Research and Development Chief Ed Gonzales ken Mayor […]
Buntis Day, naangay
VIGAN CITY – Libre a konsultasion, pop smear ken panagdengngeg mainaig iti kinababai ken panagsikogti nagbalin a tampok nga aktibidad iti pannakapaliiw ti Buntis Day a naangay iti Baluarte idi Marso 10. Naisayangkat dagiti aktibidad iti daytoy nga aldaw dagiti masikog babaen ti panagkikinnamayet ti Philippine Obstetrical and Gynecological Society Foundation, Ilocos Sur Medical Society […]
Panggatasan a nuang, mapaadu iti BaRangay demofarm
SAN JUAN, Ilocos Sur – Inrugin ti BaRang-ay demofarm ditoy ti panangpaadu iti morrah buffalo wenno panggatasan a nuang, daytoy ti kinuna itay nabiit ni Dr. Cesar Soller, farm manager ti nasao a demofarm. Kinuna ni Soller a gagem ti programa ti makapataud iti sangagasut a milking carabaos iti las-ud ti tallo a tawen ket […]
Kannawidan Ylocos Festival: A Showcase of Ilocano Culture (Third of 4 parts)
Living treasures of Ilocos Sur were also recognized during the weeklong festivity. Thirty two individuals and groups were included in the list of this year’s awardees. Plaques and cash were given to all the awardees as the provincial government’s approach to persuade them to continue what they are doing and to encourage the younger generation […]
Kannawidan Ylocos Festival: A Showcase of Ilocano Culture
Ilocos Sur has a rich heritage and unique culture. However, it is observed that many of these traditions, songs, dances and other Ilocano culture are no longer familiar with the younger generations. Children of today prefer the modern and novelty dances they see on television shows than the traditional ones. There is a need to […]
Biahe ti eroplano, agtultuloy
VIGAN CITY – Agtalinaed nga adda biahe iti Vigan Airport kalpasan a sinublat ti maysa nga airline ti biahe ti SouthEast Asian Airlines a Manila-Vigan-Manila. Kinuna ni Gov. Luis “Chavit” Singson nga agrubbuat ti Lion’s Air a kas met laeng iti sigud iti alas dos ti malem sadiay Manila nga agpa-Vigan ken agsubli met la […]
Candon City, kampeon iti SIGLAT Awards 2012
CAOAYAN, Ilocos Sur – Kampeon ti Candon City iti Salisal Iladawanna Gaget ti Lumugar, Agsaknap ti Timpuyog (SIGLAT) Awards, kas maysa kadagiti tampok nga aktibidad iti Kannawidan Ylocos a panangselebrar ti Ilocos Sur iti panagwaywayasna a probinsia. Ni Candon City Administrator Grace G. Singson, ti nangibagi ken ni Mayor Allen Singson a nangawat iti pammadayaw […]
Dayag ti Pangasinan, Saniata ti Ylocos 2012
VIGAN CITY – Nakoronaan ni Hannah Ruth Sison manipud iti Carmen, Pangasinan a Saniata ti Ylocos 2012 bayat ti salip ti kinapintas a naangay iti Plaza Salcedo idi Pebrero 3. Inatiw ni Sison, agtawen iti duapulo ket tallo, dagiti 29 a nakabalubalna ket inyawidna ti premio a P100,000.00 ken plake. Napili pay a Best in […]
3 annak ti Sto. Domingo, Fr. Jose Burgos Achievement Awardees
VIGAN CITY – Pito nga annak ti Ilocos Sur ti napadayawan iti Fr. Jose Burgos Achievement Award iti programa a naangay iti Plaza Salcedo idi rabii ti Pebrero 2. Napadayawan da Dr. Lauro Tacbas (edukasion), dati a Diputado Mariano Tajon ken dati a Diputado Salacnib Baterina (serbisio iti gobierno), agpapada a tubo ti Sto. Domingo, […]


text:
KAPITULO 28
“Siksika ti Nasungdo”
1, 2. Apay a maikuna a saan a karkarna ken Ari David ti kinagulib?
SAAN a karkarna ken Ari David ti kinagulib. Dimteng ti tiempo a nariribuk ti turayna gapu iti pananggulib, a dagiti mismo a kailianna ti nagkukumplot a maibusor kenkuana. Maysa pay, ti nangliput ken David ket dadduma kadagidiay namnamaentayo koma a kasisingedan a kakaduana. Usigentayo ni Mical, ti immuna nga asawa ni David. Idi damo, “nagayat ken David,” ket sigurado a sinuportaranna dagiti annongen ni David kas ari. Nupay kasta, idi agangay “rinugianna nga umsien iti pusona,” nga imbilangna pay ni David a kas iti “maysa kadagiti kawaw ti panagul-ulona a tattao.”—1 Samuel 18:20; 2 Samuel 6:16, 20.
2 Kasta met ti personal a mamalbalakad ken David, a ni Ahitofel. Maipatpateg idi ti patigmaanna, a kas man la direkta a sao ni Jehova. (2 Samuel 16:23) Ngem idi agangay, nagbalin a traidor daytoy a pagtalkan ken timmipon iti organisado nga iyaalsa ken David. Ket siasino ti promotor iti dayta a kumplot? Ni Absalom, ti mismo nga anak ni David! Dayta a nasikap a mananggundaway ‘intultuloyna nga inagaw ti puso dagiti tattao ti Israel,’ nga impabigbigna ti bagina kas karibal nga ari. Kimmaro unay ti iyaalsa ni Absalom isu a napilitan ni Ari David a pumanaw tapno ikaluyana ti biagna.—2 Samuel 15:1-6, 12-17.
3. Ania ti ninamnama ni David?
3 Awan kadi ti nagtalinaed a nasungdo ken David? Iti amin a pakarigatanna, ammo ni David nga adda nasungdo kenkuana. Siasino? Awan sabali no di ni Jehova a Dios. “Iti daydiay nasungdo agtignaykanto a sisusungdo,” kinuna ni David maipapan ken Jehova. (2 Samuel 22:26) Ania ti kinasungdo, ket kasano nga impakita ni Jehova ti katan-okan nga ulidan daytoy a galad?
Ania ti Kinasungdo?
4, 5. (a) Ania ti “kinasungdo”? (b) Kasano a ti kinasungdo naiduma iti kinamatalek?
4 Ti “kinasungdo” a nausar iti Hebreo a Kasuratan ket kinamanangngaasi a siaayat a dumket iti maysa a banag ken saan a pumanaw agingga a matungpal ti panggepna iti dayta a banag. Saan laeng a kinamatalek ti ramanen dayta. Ngamin, mabalin a matalek ti maysa a tao gapu laeng iti annongen. Maisupadi iti dayta, ti kinasungdo ket nairamut iti ayat. * Maysa pay, ti sao a “matalek” mabalin a mayaplikar kadagiti awan biagna a banag. Kas pagarigan, ti salmista inawaganna ti bulan kas “maysa a matalek a saksi kadagiti tangatang” gapu iti patinayon a panagparangna iti rabii. (Salmo 89:37) Ngem saan a mabalin a kunaen a nasungdo ti bulan. Apay? Gapu ta ti kinasungdo ket maysa nga ebkas ti ayat—banag a di maipakita dagiti awan biagna a banag.
Naawagan ti bulan a matalek a saksi, ngem dagiti laeng adda panunotna a sibibiag a parsua ti pudno a makayanninaw iti kinasungdo ni Jehova
5 Iti Nainkasuratan nga anagna, ti kinasungdo ket nadungngo. Ti mismo a pannakaiparangarangna ti mangipasimudaag nga adda relasion iti nagbaetan daydiay tao a mangipakpakita iti dayta a galad ken iti daydiay pangipakpakitaanna. Saan nga agbaliwbaliw ti kasta a kinasungdo. Saan a kasla kadagiti dalluyon ti baybay nga idurduron ti agbaliwbaliw nga angin. Iti kasumbangirna, ti kinasungdo, wenno nasungdo nga ayat, ket naandur ken nabileg a mangparmek kadagiti karirigatan a tubeng.
6. (a) Kasano a manmano ti tattao a mangiparparangarang iti kinasungdo, ket kasano a naipakita daytoy iti Biblia? (b) Ania ti kasayaatan a wagas a panangammo iti kaipapanan ti kinasungdo, ken apay?
6 Agpayso, manmano ti mangiparparangarang iti kasta a kinasungdo itatta. Kaaduanna, dagiti nasinged a kakadua ket “agannayas a mamagsisina iti maysa ken maysa.” Nakaad-adu ti madamdamagtayo nga assawa a mangpanaw kadagiti assawada. (Proverbio 18:24; Malakias 2:14-16) Agraraira ti kinagulib isu a maikunatay met ti kas iti kinuna ni propeta Mikias: “Daydiay nasungdo napukaw iti daga.” (Mikias 7:2) Nupay masansan a di iparparangarang dagiti tattao ti naayat a kinamanangngaasi, naisangsangayan unay ti kinasungdo ni Jehova. Kinapudnona, ti kasayaatan a wagas a panangammo iti eksakto a kaipapanan ti kinasungdo ket babaen ti panangusig no kasano nga impakita ni Jehova daytoy naindaklan nga aspeto ti ayatna.
Ti Awan Kaaspingna a Kinasungdo ni Jehova
7, 8. Kasano a makuna a ni Jehova ti kakaisuna a nasungdo?
7 Kuna ti Biblia maipapan ken Jehova: “Siksika ti nasungdo.” (Apocalipsis 15:4) Kasano a kasta? Saan aya nga adda dagiti tiempo nga imparangarang nga agpadpada dagiti tattao ken anghel ti naisangsangayan a kinasungdo? (Job 1:1; Apocalipsis 4:8) Ket ni ngay Jesu-Kristo? Saan aya nga isu ti kangrunaan a ‘nasungdo’ iti Dios? (Salmo 16:10) No kasta, kasano a makuna a ni Jehova ti kakaisuna a nasungdo?
8 Umuna iti amin, laglagipentayo a ti kinasungdo ket maysa nga aspeto ti ayat. Yantangay “ti Dios ket ayat”—nga isu ti mismo a personipikasion daytoy a galad—siasino pay koma ti ad-adda a naan-anay a makaipakita iti kinasungdo no saan a ni Jehova? (1 Juan 4:8) Agpayso, mabalin nga iyanninaw dagiti anghel ken tattao dagiti galad ti Dios, ngem ni Jehova laeng ti nasungdo iti superlatibo nga anag. Yantangay isu “ti Kadaanan iti Al-aldaw,” nabaybayagen ti panangipakitana iti naayat a kinamanangngaasi no idilig iti asinoman a parsua ditoy daga wenno idiay langit. (Daniel 7:9) Gapuna, ni Jehova ti mismo a ladawan ti kinasungdo. Iparparangarangna daytoy a galad iti wagas a di maartapan ti asinoman a parsua. Usigentayo ti sumagmamano a pagarigan.
9. Kasano a “nasungdo [ni Jehova] iti amin nga ar-aramidna”?
9 “Nasungdo [ni Jehova] iti amin nga ar-aramidna.” (Salmo 145:17) Iti ania a wagas? Sumungbat ti Salmo 136. Adu ti nadakamat sadiay a panangisalakan ni Jehova, a pakairamanan ti nakaskasdaaw a pannakaispal dagiti Israelita iti Nalabaga a Baybay. Makapainteres ta naipaganetget ti kada bersikulo daytoy a salmo iti kastoy a sasao: “Ta ti naayat a kinamanangngaasina [wenno, kinasungdo] ket agingga iti tiempo a di nakedngan.” Nairaman daytoy a salmo iti Salsaludsod a Pagmennamennaan iti panid 289. Bayat a basaem dagita a bersikulo, masdaawkanto gapu iti adu a wagas a panangipakita ni Jehova iti naayat a kinamanangngaasi iti ilina. Wen, ipakpakita ni Jehova ti kinasungdo kadagiti matalek nga adipenna babaen ti panangipangagna kadakuada no dumawatda iti tulong ken babaen ti panagtignayna iti naituding a tiempo. (Salmo 34:6) Saan a kumapuy ti nasungdo nga ayat ni Jehova kadagiti adipenna no la ketdi ta agtalinaedda a nasungdo kenkuana.
10. Kasano nga ipakpakita ni Jehova ti kinasungdo no maipapan kadagiti pagalagadanna?
10 Mainayon pay, ipakpakita ni Jehova ti kinasungdo kadagiti adipenna babaen ti panagtalinaedna a napudno kadagiti pagalagadanna. Saan a kas iti dadduma a tattao nga agbaliwbaliw ti panangmatmatda, nga iwanwanwan laeng ti panagpagus ken sentimiento, saan nga agbaliwbaliw ti panangmatmat ni Jehova iti naimbag ken dakes. Iti las-ud ti adu a milenio, di nagbaliw ti panangmatmatna kadagiti banag a kas iti espiritismo, idolatria, ken pammapatay. “Uray iti kinalakay ti maysa siak met laeng Daydiay,” kinunana babaen ken mammadtona nga Isaias. (Isaias 46:4) Gapuna, makapagtalektayo a magunggonaantayo babaen ti panangsurot kadagiti nalawag a moral a pagalagadan a masarakan iti Sao ti Dios.—Isaias 48:17-19.
11. Mangtedka kadagiti pagarigan a mangipakita a matalek ni Jehova kadagiti karina.
11 Ipakpakita met ni Jehova ti kinasungdo babaen ti panangtungpalna kadagiti karina. No adda ipadtona, mapasamak dayta. Gapuna, kinuna ni Jehova: “Ti saok a rummuar manipud iti ngiwatko . . . saanto nga agsubli kaniak nga awanan kadagiti nagbanagan, no di ket sigurado nga aramidennanto daydiay pagragsakak, ket sigurado nga agballiginto iti banag a nangibaonak iti dayta.” (Isaias 55:11) Babaen ti panangsalimetmetna iti saona, ipakpakita ni Jehova ti kinasungdo iti ilina. Dina paggagaren ida a mangpadaan iti banag a dina panggep nga aramiden. Awan pakapilawanna ti reputasion ni Jehova no maipapan iti daytoy isu a nakuna ni adipenna a Josue: “Awan uray maysa a kari a napaay manipud iti isuamin a naimbag a kari nga inaramid ni Jehova iti balay ti Israel; pimmudnoda amin.” (Josue 21:45) No kasta, makapagtalektayo a ditayto pulos maupay gapu iti pannakapaay ni Jehova a mangtungpal kadagiti karina.—Isaias 49:23; Roma 5:5.
12, 13. Kadagiti ania a wagas a ti naayat a kinamanangngaasi ni Jehova ket “agingga iti tiempo a di nakedngan”?
12 Kas nadakamaten, kuna ti Biblia kadatayo a ti naayat a kinamanangngaasi ni Jehova “ket agingga iti tiempo a di nakedngan.” (Salmo 136:1) Kasano a kasta? Ti maysa, permanente ti panangpakawan ni Jehova kadagiti basol. Kas naisalaysay iti Kapitulo 26, saanen a lagipen ni Jehova dagiti napalabas a biddut ti tao a napakawanen. Yantangay “amin nagbasol ken agkurang iti dayag ti Dios,” agyamantayo koma amin gapu ta ti naayat a kinamanangngaasi ni Jehova ket agingga iti tiempo a di nakedngan.—Roma 3:23.
13 Ngem maikuna met iti sabali pay nga anag a ti naayat a kinamanangngaasi ni Jehova ket agingga iti tiempo a di nakedngan. Kuna ti Saona a daydiay nalinteg “sigurado nga agbalinto a kas iti kayo a naimula iti igid dagiti pagayusan ti danum, a mangipaay iti bukodna a bunga iti panawenna ket dagiti bulongna saan a malaylay, ket ti isuamin nga aramidenna agballiginto.” (Salmo 1:3) Rabakem ti maysa a narukbos a kayo a di pulos malaylay dagiti bulongna! Umasping iti dayta, no pudpudno a pagragsakantayo ti Sao ti Dios, agbalinto a naunday, natalna, ken nabunga ti biagtayo. Agnanayon dagiti bendision a sisusungdo nga ipaay ni Jehova kadagiti matalek nga adipenna. Pudno unay, iti nalinteg a baro a lubong nga iyeg ni Jehova, sagrapento ti natulnog a sangatauan ti naayat a kinamanangngaasina agingga iti tiempo a di nakedngan.—Apocalipsis 21:3, 4.
Ni Jehova “Saannanto a Panawan Dagidiay Nasungdona”
14. Kasano nga ipakpakita ni Jehova ti apresasion iti kinasungdo dagiti adipenna?
14 Naynay nga imparangarang ni Jehova ti kinasungdona. Yantangay perpekto ken di agbaliwbaliw ni Jehova, di pulos agkupas ti kinasungdona kadagiti matalek nga adipenna. Insurat ti salmista: “Maysaak idi nga agtutubo, kasta met a limmakayakon, ket kaskasdi a saanak a nakakita iti asinoman a nalinteg a naan-anay a nabaybay-an, wenno uray dagiti putotna nga agsapsapul iti tinapay. Ta ni Jehova ket managayat iti kinahustisia, ket saannanto a panawan dagidiay nasungdona.” (Salmo 37:25, 28) Pudno, yantangay isu ti Namarsua, maikari ni Jehova a dayawentayo. (Apocalipsis 4:11) Nupay kasta, gapu ta nasungdo ni Jehova, napateg kenkuana ti kinamatalektayo.—Malakias 3:16, 17.
15. Ilawlawagmo no kasano a naiparangarang ti kinasungdo ni Jehova iti pannakilangenna iti Israel.
15 Gapu iti naayat a kinamanangngaasina, maulit-ulit ti panangtulong ni Jehova iti ilina no maipasangoda iti pakarigatan. Kuna ti salmista kadatayo: “Saluadanna dagiti kararua dagidiay nasungdona; iti ima dagidiay nadangkes ispalenna ida.” (Salmo 97:10) Usigentayo ti panangtratona iti nasion ti Israel. Kalpasan ti namilagruan a pannakaispal dagiti Israelita iti Nalabaga a Baybay, inkantada ken Jehova: “Sika iti naayat a kinamanangngaasim [wenno, “nasungdo nga ayat,” footnote iti New World Translation of the Holy Scriptures—With References] indalanmo ti ili a binawim.” (Exodo 15:13) Ti pannakaispalda idiay Nalabaga a Baybay ket nabatad nga ebkas ti naayat a kinasungdo ni Jehova. Gapuna, kinuna ni Moises kadagiti Israelita: “Saan a gapu ta dakayo ti kaaduan iti umili kadagiti amin nga ili nga impakitaannakayo ni Jehova iti panagayat iti kasta pinilinakayo, ta dakayo ti kababassitan kadagiti amin nga ili. No di ket gapu iti panagayat kadakayo ni Jehova, ken gapu iti panangsalimetmetna iti sinapataan a sasao nga insapatana kadagidi ammayo, a ni Jehova inruarnakayo babaen ti napigsa nga ima, tapno masubbotnaka manipud balay dagiti adipen, manipud ima ni Faraon nga ari ti Egipto.”—Deuteronomio 7:7, 8.
16, 17. (a) Ania a nakaro a kinaawan panagyaman ti impakita dagiti Israelita, ngem kasano nga impakita ni Jehova ti asi kadakuada? (b) Kasano nga impakita ti kaaduan nga Israelita nga “awan ti pannakapaimbag” kadakuada, ket ania a pakaballaagan ti ipaay daytoy kadatayo?
16 Siempre, kas maysa a nasion saan a naipakita dagiti Israelita ti panagyamanda iti naayat a kinamanangngaasi ni Jehova, tangay kalpasan ti pannakaispalda “nagtultuloyda a nagbasol nga ad-adda pay maikaniwas [ken Jehova] babaen ti panagrebelde iti Kangatuan.” (Salmo 78:17) Iti panaglabas dagiti siglo, maulit-ulit nga immalsada, nga insukatda ni Jehova kadagiti didiosen ken napaganuan nga ar-aramid a nangtulaw laeng kadakuada. Kaskasdi, saan a dinadael ni Jehova ti tulagna. Imbes ketdi, babaen ken propeta Jeremias, kiniddaw ni Jehova iti ilina: “Agsublika, O managlikud nga Israel . . . Saankonto a pagdissuen ti rupak a siuunget kadakayo, ta nasungdoak.” (Jeremias 3:12) Nupay kasta, kas naipakita iti Kapitulo 25, saan a natignay nga agbalbaliw ti kaaduan kadagiti Israelita. Kinapudnona, “nagtultuloy nga inang-angawda dagiti mensahero ti pudno a Dios ken inum-umsida ti sasaona ken rinabrabakda dagiti mammadtona.” Ania ti imbungana? Kamaudiananna, “simged ti pungtot ni Jehova iti ilina, agingga nga awan ti pannakapaimbag.”—2 Cronicas 36:15, 16.
17 Ania ti maadaltayo iti daytoy? A ti kinasungdo ni Jehova ket naan-anay ken saan met a maallilaw. Agpayso, ni Jehova ket “naruay iti naayat a kinamanangngaasi,” ken maragsakan a mangipakita iti asi no adda pakaibatayanna. Ngem ania ti aramidenna no saanen a mailinteg ti kinadakes ti managbasol? Iti kasta a kasasaad, suroten ni Jehova dagiti mismo a nalinteg a pagalagadanna ket ipatawna ti nainget a panangukom. Kas naibaga ken Moises, “nikaanoman saanto a mangipaay [ni Jehova] iti pannakailaksid iti dusa.”—Exodo 34:6, 7.
18, 19. (a) Kasano a ti panangdusa ni Jehova kadagiti nadangkes ket maysa met nga ebkas ti kinasungdo? (b) Iti ania a wagas nga ipakitanto ni Jehova ti kinasungdona kadagidiay ad-adipenna a naidadanes agingga ken patay?
18 Maysa met nga ebkas ti kinasungdo ti panangdusa ti Dios kadagiti nadangkes. Kasano? Ti maysa a mangipasimudaag iti dayta ket masarakan iti imbilin ni Jehova kadagiti pito nga anghel kas nailanad iti libro nga Apocalipsis: “Mapankayo ket ibuyatyo iti daga ti pito a malukong ti unget ti Dios.” Idi imbuyat ti maikatlo nga anghel ti malukongna “kadagiti karayan ken kadagiti ubbog ti dandanum,” nagbalinda a dara. Kalpasanna kuna ti anghel ken ni Jehova: “Sika, Daydiay adda ita ken adda idi, Daydiay nasungdo, nalintegka, agsipud ta impaaymo dagitoy a pangngeddeng, agsipud ta imbuyatda ti dara dagiti sasanto ken dagiti mammadto, ket nangtedka kadakuada iti dara nga inumen. Maikarida iti dayta.”—Apocalipsis 16:1-6.
Sisusungdo a lagipen ken pagungaren ni Jehova dagidiay nagtalinaed a nasungdo uray agingga ken patay
19 Imutektekam ta bayat nga ipapaayda dayta a mensahe ti panangukom, ti anghel tinukoyna ni Jehova kas “Daydiay nasungdo.” Apay? Gapu ta babaen ti panangdadaelna kadagiti nadangkes, ipakpakita ni Jehova ti kinasungdo kadagiti adipenna, nga adu kadakuada ti naidadanes agingga ken patay. Sisusungdo a taginayonen ni Jehova a nabiag unay dagita a tattao iti lagipna. Il-iliwenna a makita manen dagitoy a matalek a pimmusay, ket pasingkedan ti Biblia a panggepna a gunggonaan ida babaen ti panangpagungarna kadakuada. (Job 14:14, 15) Saan a lipaten ni Jehova dagiti nasungdo nga adipenna gapu laeng ta nataydan. Imbes ketdi, “sibibiagda amin kenkuana.” (Lucas 20:37, 38) Ti panggep ni Jehova a mangpagungar kadagidiay adda iti lagipna ket nabileg a pammaneknek iti kinasungdona.
Ti Nasungdo nga Ayat ni Jehova Linuktanna ti Dalan a Pakaisalakanan
20. Siasino dagiti “basehas ti asi,” ket kasano nga impakita ni Jehova ti kinasungdo kadakuada?
20 Iti intero a historia, impakita ni Jehova ti naisangsangayan a kinasungdo kadagiti matalek a tattao. Kinapudnona, iti rinibu a tawtawen, “buyogen iti kasta unay a mabayag a panagitured [ni Jehova] nangpanuynoy kadagiti basehas ti pungtot a naaramid a maikari iti pannakadadael.” Apay? “Tapno maipakaammona ti kinabaknang ti dayagna kadagiti basehas ti asi, nga insaganana a nasaksakbay maipaay iti kinadayag.” (Roma 9:22, 23) Dagitoy a “basehas ti asi” isuda dagidiay nalinteg a pinulotan ti nasantuan nga espiritu a makipagtawid ken Kristo iti Pagarianna. (Mateo 19:28) Babaen ti pananglukatna iti dalan a pakaisalakanan dagitoy a basehas ti asi, nagtalinaed a nasungdo ni Jehova ken ni Abraham, a nangikarianna iti daytoy a tulag: “Babaen ti bin-im pudno unay a dagiti amin a nasion iti daga bendisionandanto ti bagbagida maigapu iti kinapudno nga immimdengka iti timekko.”—Genesis 22:18.
21. (a) Kasano ti panangipakita ni Jehova iti kinasungdo iti “dakkel a bunggoy” nga addaan iti namnama a makalasat iti “dakkel a rigat”? (b) Ti kinasungdo ni Jehova tignayennaka a mangaramid iti ania?
21 Ipakpakita ni Jehova ti umasping a kinasungdo iti “dakkel a bunggoy” nga addaan iti namnama a makalasat iti “dakkel a rigat” ken agbiag nga agnanayon iti paraiso a daga. (Apocalipsis 7:9, 10, 14) Nupay imperpekto dagiti adipenna, sisusungdo nga ipaay ni Jehova kadakuada ti gundaway nga agbiag nga agnanayon iti paraiso a daga. Kasano ti panangaramidna iti dayta? Babaen ti subbot—ti kangrunaan a pammaneknek iti kinasungdo ni Jehova. (Juan 3:16; Roma 5:8) Ti kinasungdo ni Jehova guyugoyenna dagidiay naimpusuan a mabisbisinan iti kinalinteg. (Jeremias 31:3) Dimo aya marikna a nasingsingedka ken Jehova gapu iti nauneg a kinasungdo nga impakitana ken ipakitananto pay? Yantangay tarigagayantayo ti umadani iti Dios, sapay koma ta subadantayo ti ayatna babaen ti panangpabilegtayo iti determinasiontayo nga agserbi kenkuana a sisusungdo.
^ par. 4 Makapainteres ta ti sao a naipatarus a “sisusungdo” iti 2 Samuel 22:26 ket naipatarus iti dadduma pay a teksto kas “naayat a kinamanangngaasi” wenno “nasungdo nga ayat.”
Ammuem ti Ad-adu Pay
Naan-anay a Tagipatgem Dagiti Kualidad ni Jehova
Ania ti kayat a sawen ti nalaka a maas-asitgan ken ti di panangidumduma? Matulongantayo a mangipakita kadagitoy a kualidad no usigentayo ti ulidan ni Jehova a Dios.


text:
Hudaismo
Ti Hudaismo (manipud ti Latin Iudaismus, naala manipud ti Griego nga Ioudaïsmos, ken dimtengan a nakaalaan manipud ti Hebreo יהודה, Yehudah, "Huda";[1][2] iti Hebreo: יהדות, Yahadut, dagiti naisangsangayan a pannakailasin ti Hudio nga ethnos)[3] ket isu ti relihion, pilosopia ken ti waya ti biag ti tattao a Hudio.[4] Ti monoteistiko a relihion a nagtaud iti Hebreo a Biblia (tinawtawagan pay ti Tanakh) ken nasuksukimat kadagiti kinaudi a testo a kas ti Talmud, ti Hudaismo ket naipanpanunotan babaen dagiti relihioso a Hudio nga isu ti panangiyebkas ti ti tulagan a pannkaikabagian iti Dios a naibangon iti Annaka ti Israel.[5] Ti Rabaniko a Hudaismo ket agtengtengngel a ti Dios ket nangiparang kadagit lintegna ken bilbilin kennni Moses idiay Bantay Sinai iti porma iti Naisurat ken Naiyebkas a Tora.[6] Iti naipakasaritaan, daytoy a panangibagbaga ket sinuppiat idi babaen dagiti nadumaduma a grupo a kas ti Saduceos ken Helenestiko a Hudaismo ti las-ud ti Makadua a Templo a paset ti panawen; dagiti Karaite ken Sabateos idi las-ud ti nasapa ket kinaudi a mediebal a paset ti panawen;[7] ken dagiti paset dagiti moderno a reporma a tignay. Dagiti liberal a tignay iti moderno a panawen a kas ti Humanistiko a Hudaismo ket mabalin a di teistiko.[8]
Ti Hudaismo ket agtunton kadagiti naipakasaritaan a panagtultuloy a gumay-at ti ad-adu ngem 3,000 a tawtawen. Kadagiti kangrunaan a relihion ti lubong, ti Hudaismo ket naipanpanunotan a kas maysa kadagiti kaduogan a monoteistiko a relihion.[9][10] Dagiti Hebreo / dagiti Israelita ket natawtawagandan kadagiti "Hudio" kadagiti naud-udi a liblibro iti Tanakh a kas ti Libro ni Ester, nga adda dagiti termino ti Hudio a mangsuksukat ti titulo nga "Annak ti Israel".[11] Dagiti testo ti Hudaismo, dagiti tradision ken dagiti pateg a napigsa a nangimpluensia kadagiti kinaudi nga Abrahamika a relion, a mairaman ti Kristianidad, Islam ken ti Baha'i a Pammati.[12][13] Adu kadagiti aspeto ti Hudaismo ket dagus wenno saan a dagus a nakaimpluensia ti sekular a Lumaud nga etika ken sibil a linteg.[14]
Dagiti Hudio ket maysada a etnorelihioso a grupo[15] ken mairaman dagiti naipasngay a Hudio ken dagiti naipagbaliwen iti Hudaismo. Idi 2010, ti Hudio a populasion ti lubong ket nakarkulo idi iti 13.4 a riwriw, wenno agarup a 0.2% iti dagup ti populasion ti lubong. Agarup a 42% kadagiti amin a Hudio ket agtataeng idiay Israel ken agarup a 42% rket agtataeng idiay Estados Unidos ken Kanada, nga adda dagiti kaaduan a nabatbati ket agtataeng idiay Europa.[16] Ti kadakkelan a kadagiti relihioso a tignay ti Hudio ket Ortodokso a Hudaismo (Haredi a Hudaismo ken Moderno nga Ortodokso a Hudaismo), Konserbatibo a Hudaismo ken Reporma a Hudaismo. Ti kangrunaan a taudan a paggiddiatan a baetan dagitoy a grupo ket ti arngianda iti Hudio a linteg.[17] Ti Ortodokso a Hudaismo ket agtartaripatu a ti Tora ken Hudio a linteg ket nainlangitan iti tinaudan, eternal ken di mabaliwan, ken dagitoy ket nasken a nainget a masursurot. Ti Konserbatino ken Reporma aHudaismo ket ad-adu a liberal, a ti Konserbatibo a Hudaismo ket sapasap a mangiragragpat ti maysa nga adadu a "tradisional" a pannakaipatarus kadagiti kammasapulan ti Hudaismo ngem ti Reporma a Hudaismo. Ti kadawyan a puesto ti Reporma ket ti Hudio a linteg ket nasken a mapanirigan a kas maysa nga agsmang kadagiti sapasap nga alagaden Rngem timaysa nga agasmang kadagiti panagiparparit ken dagiti rebbeng a mapalpaliiw ken nasken kadagiti amin a Hudio.[18][19] Iti naipakasaritaan, dagiti naipangpangruna a korte ket nangipatpatungpal kadagiti Hudio a linteg; tatta nga aldaw, adda dagitoy a korte ngem ti panagsanay iti Hudaismo ket kaaduan a boluntario.[20] Ti kinaturay iti telohiko ken dagiti legado a banag ket saan a naibangbangon iti sinoman a tao wenno gunglo, ngem dagiti sagrado a testo ken dagiti rabino ken dagiti eskolar a nangipatpatarus kadagitoy.[21]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti pamay-ay ken dagiti Kategoria: Hudaismo ken Ebanghelio
- ^ AskOxford: Hudaismo
- ^ Shaye J.D. Cohen 1999 Dagiti Rugian ti Kinahudio: Dagiti pagbeddengan, Nadumaduma a kita, Dagiti madudua, Berkeley: Unibersidad ti California a Pamalditan; p. 7
- ^ Jacobs, Louis (2007). "Hudaismo". Iti Fred Skolnik. Encyclopaedia Judaica. 11 (2d nga ed.). Farmington Hills, Mich.: Thomson Gale. p. 511. ISBN 978-0-02-865928-2.
Hudaismo, ti relihion, pilosopia, ken waya ti biag dagiti Hudio.
- ^ "Dagiti Rekurso ti Pannakaammo: Hudaismo". Berkley a Sentro para iti Relihion, Kappia, ken dagiti Pannakibiang iti Lubong. Naala idi 2011-11-22.
- ^ "Ania kadi ti maiyebkas a Tora?". Torah.org. Naala idi 2010-08-22.
- ^ "Hudio nga Unibersidad ti Karaite". Kjuonline.com. Naala idi 2010-08-22.
- ^ "Kagimongan para iti Humanistiko a Hudaismo". Shj.org. Naala idi 2010-08-22.
- ^ "Relihion ken Etika - Hudaismo". BBC. Naala idi 2010-08-22.
- ^ Relihion: Dagiti Tallo a Relihion, Maysa a Dios PBS
- ^ Dagit pakikabilan ti pirak: ti maysa apangyuan iti Hudaismo p. 59 babaen ni Stephen M. Wylen, Paulist Press, 2000 [1]
- ^ Heribert Busse (1998). Islam, Hudaismo, ken Kristianidad: Teolihoko ken Naipakasaritaan a Pannkaikapetan. Markus Wiener Publishers. pp. 63–112. ISBN 978-1-55876-144-5.
- ^ Irving M. Zeitlin (2007). Ti Naipakasaritaan a Mahoma. Polity (agipanpablaak). pp. 92–93. ISBN 978-0-7456-3999-4. Di naikaskaso ti teksto ti "Polity " (tulong)
- ^ Dagiti Parawad ti Hudio iti Sibilisasion: Maysa aKarkulo (libro)
- ^ Kitaen ti, kas pagarigan, Deborah Dash Moore, Dagiti Politika nga Identidad ti Amerikano a Hudio, Unibersidad ti Michigan a Pagmalditan, 2008, p. 303; Ewa Morawska, Saan a Natalged a Prosperidad: Dagiti Adda ti Bassit nga Ili a Hudio iti Industrial nga Amerika, 1890-1940, Unibersidad ti Princeton a Pagmalditan, 1999. p. 217; Peter Y. Medding, Patpateg, dagiti kinaykayat ken identidad: Dagiti Hudio ken politika iti maysa nga agbalbaliw a lubong, Tomo 11 kadagiti Panagad-adal iti kontemporario a Kinahudio, Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan, 1995, p. 64; Ezra Mendelsohn, Tattao ti siudad: Dagiti Hudio ken dagiti urbano a karit, Tomo15 kadagiti Panagad-adal iti kontemporario a Kinahudio, Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan, 1999, p. 55; Louis Sandy Maisel, Ira N. Forman, Donald Altschiller, Charles Walker Bassett, Dagiti Hudio ti Amerikano a Politika: dagiti salaysay, Rowman & Littlefield, 2004, p. 158; Seymour Martin Lipset, Amerikano aPannakailaslasin: Ti Dua a Tadem nga Espada, W. W. Norton & Company, 1997, p. 169.
- ^ Hudio a Populasion ti Lubong, 2010. Sergio Della Pergola, Hebreo nga Unibersidad ti Herusalem
- ^ "Dagiti Hudio a Denominasion". ReligionFacts. Naala idi 2010-08-22.
- ^ "Reformo a Hudaismo". ReligionFacts. Naala idi 2010-08-22.
- ^ "Ania kadi ti Reporma a Hudaismo?". Reformjudaism.org. Naala idi 2010-08-22.
- ^ Encyclopædia Britannica. "Britannica Online Encyclopedia: Bet Din". Britannica.com. Naala idi 2010-08-22.
- ^ "Hudaismo 101: Dagiti Rabino, Dagiti Padi ken Dadduma pay a Pamay-an ti Relihion". Jewfaq.org. Naala idi 2010-08-22.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Hudaismo iti Wikimedia Commons
- Hudaismo 101, ti adu a masalsaludsod nga insurat babaen ti maysa abibliotekario.


text:
Kappon ti Aprika
Ti Kappon ti Aprika ket maysa a kappon a buklen dagiti 54 nga estado ti Aprika. Ti laeng amin nga Aprikano nga estado a saan nga adda iti AU ket ti Morocco. Ti AU ket nabangon idi 26 Mayo 2001 idiay Addis Ababa ken nairugi idi 9 Hulio 2002 idiay Abagatan nga Aprika.[1] tapno mangsukat ti Organisasion iti Aprikano a Panagkaykaysa (OAU). Dagiti kangrunaan apanagikeddeng t AU ket inar-aramid babaen ti Asemblia ti Kappon ti Aprika, ti mamindua iti tawen a panagsasango dagiti daulo iti estado ken gobierno dagiti kamengna nga estado. Ti sekretariat ti AU, ti Komision ti Kappon ti Aprika, ket naikuartel idiay Addis Ababa, Etiopia.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Thabo Mbeki (9 Hulio 2002). "Pannkairugi ti Kappon ti Aprika, 9 Hulio 2002: Dagiti bitla babaen ti mangidaulo iti AU, Presidente Thabo Mbeki". Estadio ti ABSA , Durban, Abagatan nga Aprika: africa-union.org. Naala idi 8 Pebrero 2009.
Bibliograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
- Panagpapigsa ti Nadayeg a Pannakibinglay iti Kappon ti Aprika: Tii Alagaden dagiti Estruktura ken Proseso ti Kappon ti Aprika, AfriMAP ken Oxfam GB, 2010
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Kappon ti Aprika iti Wikimedia Commons
- Kappon ti Aprika opisial a sitio