text:
Pangil, Laguna
Ti Pangil ket maysa a maikapat a klase nga ili iti probinsia ti Laguna iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Pangil ket nabingbingay a politikal iti 8 a barbaranggay.[2]
- Balian
- Dambo
- Galalan
- Isla (Poblacion)
- Mabato-Azufre
- Natividad (Poblacion)
- San Jose (Poblacion)
- Sulib
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Laguna". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 12 Agosto 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Laguna". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 12 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


c: text/html

text:
KAPITULO 25
Pinaimbagna ti Agkukutel Gapu iti Asi
MATEO 8:1-4 MARCOS 1:40-45 LUCAS 5:12-16
PINAIMBAG NI JESUS TI AGKUKUTEL
Idi mangaskasaba ni Jesus ken ti uppat nga adalanna kadagiti “sinagoga iti intero a Galilea,” nagdinamag dagiti nakaskasdaaw a bambanag nga inaramidna. (Marcos 1:39) Dimmanon ti damag iti siudad nga adda lalaki nga agkukutel. Dineskribir ti doktor a ni Lucas ti lalaki a “nakaro ti kukutelna.” (Lucas 5:12) Iti nakaro a kasasaad, daytoy a makapapatay a sakit ti in-inut a mangrunot iti nadumaduma a paset ti bagi.
Nakalkaldaang ngarud ti kasasaad daytoy nga agkukutel ken masapul nga agnaed iti lugar nga adayo kadagiti tattao. Kasta met, no adda dagiti tattao iti asidegna, masapul nga ipukkawna, “Narugitak, narugitak!” tapno saanda nga umasideg ken saanda a maakaran. (Levitico 13:45, 46) Ngem ania ti inaramid daytoy nga agkukutel? Immasideg ken Jesus ket nagparintumeng a nagpakpakaasi: “Apo, no kayatmo laeng koma, mapaimbagnak.”—Mateo 8:2.
Talaga a nagbileg ti pammati ti lalaki ken Jesus! Nakakaasi ti langana gapu iti sakitna! Ania ti aramiden ni Jesus? Ania ti aramidem no addaka koma sadiay? Gapu iti asi, iniggaman ni Jesus ti lalaki. Kinuna ni Jesus kenkuana: “Kayatko! Umimbagka.” (Mateo 8:3) Mabalin a narigat a patien ti dadduma dayta, ngem dagus nga immimbag ti agkukutel.
Kayatmo kadi nga adda agturay a naasi ken addaan pannakabalin a kas ken Jesus? Ti panangpaimbagna iti daytoy nga agkukutel ipanamnamana kadatayo nga inton agbalin nga Ari ni Jesus iti intero a daga, matungpalto daytoy a padto ti Biblia: “Maasianto kadagiti marigrigat ken napanglaw, ket ispalennanto ti biag dagiti napanglaw.” (Salmo 72:13) Wen, aramidento ni Jesus ti tarigagay ti pusona a tumulong iti amin nga addaan iti an-annayen.
Lagipem a sakbay pay a paimbagen ni Jesus daytoy nga agkukutel, maragragsakanen dagiti tattao iti ministeriona. Ita, nadamagda manen daytoy a nakaskasdaaw nga inaramidna. Ngem saan a kayat ni Jesus a mamati laeng kenkuana dagiti tattao gapu kadagiti nadamdamagda. Ammona ti padto nga agkuna a ‘saannanto nga ipangngeg ti timekna iti kalsada,’ kayatna a sawen nga isu ket maitan-ok. (Isaias 42:1, 2) Gapuna, kinuna ni Jesus iti immimbag nga agkukutel: “Dimo pulos ibagbaga daytoy iti asinoman, ngem mapanka agpakita iti padi, ket itedmo ti daton nga imbilin ni Moises, kas pammaneknek kadakuada nga immimbagkan.”—Mateo 8:4.
Ngem mabalin a mailadawanmo a gapu iti ragsak ti lalaki a napaimbag, saanna a mateppelan nga ibaga ti napasamak. Impadpadamagna dayta iti amin. Daytoy ti nangrubrob iti interes ken panagusiuso dagiti tattao nga uray la saanen a nawaya a makapan ni Jesus iti siudad. Gapuna, nagyan pay laeng kadagiti awan matataona a lugar. Ngem sinurot latta dagiti tattao a naggapu iti nadumaduma a lugar tapno agpaisuro ken agpaagasda kenkuana.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
DAMDAMAG ITI LUBONG
Maipapan iti Relasion
No maipapan iti relasion, ti Biblia kadi ti umuna a pagbirokam iti balakad, wenno baka dayta ti maudi nga opsionmo? Ikomparam dagiti nagkauna a prinsipio a linaonna kadagiti nabiit pay a panagadal.
India
Sigun iti 2014 a surbey kadagiti 18-25 ti tawenna, 61% kadakuada ti mamati a “saanen a dakkel nga isyu” idiay India ti seks sakbay ti kasar. Maysa a doktor a nakabase idiay Mumbai ti nangibaga iti newspaper a Hindustan Times maipapan iti kapanunotanna a “no sumrek dagiti agtutubo iti maysa a relasion, dina kayat a sawen a pampanunotenda ti pannakiasawa. Awan iti panunotda a masapul nga adda obligasionda iti karelasionda, dayta man ket seksual a pannakidenna iti maysa la a rabii, pannaki-live in wenno saan a serioso a relasion.”
PANUNOTEM: Ania ti ad-adda a mabalin a makagapu iti nasaem a rikna ken sakit a mayakar babaen ti pannakiseks, seks sakbay ti kasar wenno seks kalpasan ti kasar?
Denmark
Mabalin nga agdoble ti posibilidad a matay dagiti agtawen iti 35-50 no kanayon a makirirririda kadagiti kapamiliada. Iti nasurok a 11 a tawen, minonitor dagiti researcher ti University of Copenhagen ti dandani 10,000 nga agtawen iti agarup 35-50. Natakuatanda a dagidiay kanayon a makiriri iti maysa a nadekket kadakuada ket adayo a dakdakkel ti posibilidadna a matayda a nasapa no ikompara kadagidiay manmano a makiap-apa. Sigun iti maysa kadagiti researcher, ti nasayaat a panangsango kadagiti pakadanagan, kadagiti di pagkikinnaawatan, ken kadagiti kasapulan dagiti kapamilia ket “maibilang nga importante a pamay-an tapno mapabassit ti posibilidad ti nasapa nga ipapatay.”
TI KUNA TI BIBLIA: “Ti asinoman a mangmedmed iti sasaona agtagikua iti pannakaammo, ket ti tao nga addaan panangilasin nalamiis ti espirituna.”
United States
Sigun iti nabiit pay a panagadal iti 564 a baro a pagassawaan idiay Louisiana, dagiti nagsina sa nagsinnublianan idi agnobioda pay laeng ket dakdakkel ti posibilidadna a temporario wenno permanente nga agsinada bayat ti umuna a lima a tawen ti panagasawada. Kaaduanna pay nga ad-adu dagiti pagapaanda ken saanda unay a naragsak iti panagasawada.
TI KUNA TI BIBLIA: “Ti pinagsinnangol ti Dios [babaen ti panagasawa] saan koma a pagsinaen ti tao.”
Ammuem ti Ad-adu Pay
Dakes Kadi ti Panagdenna Sakbay ti Kasar?
Basaem ti kuna ti Biblia maipapan iti panagdenna sakbay ti kasar ken iti dadduma pay a kita ti seksual a kinalailo.
Agpatulong iti Dios Tapno Naragsak ti Panagasawayo
Sumayaat ti relasionyo nga agassawa no isaludsodyo dagitoy.


text:
Arkea
Ti Arkea ket buklen ti domimio wenno pagarian dagiti agmaymaysa a selula a mikroorganismo. Dagitoy a mikrobio ket awananda ti pagtengngaan a selula wenno dagiti dadduma pay a mangbedbed a kulanit nga organulo iti kaunegan dagiti selula.
Iti napalabas ti Arkea ket naiklase idi kadagiti bakteria a kas dagiti prokaryote (wenno Pagarian ti Monera) ken nanganan iti arkeabakteria, ngem daytoy a pannakaidasig ket naikeddengen a duog.[1] Iti kinapudno, ti Arkea ket adda ti nawaya nga ebolusionario a pakasaritaan ken mangipakpakita kadagiti adu a paggigiddiatan kadagiti bukodda a biokimika manipud kadagiti sabali a porma ti biag, ken isu a tattan ket naidasigda a kas maysa a nailasin a dominio iti sistema ti tallo a dominio. Iti daytoy a sistema, ti maipapan ti pilohenetiko a naisangayan a sangsanga iti ebolusionario a tinaudan ket ti Arkea, Bakteria ken ti Eukaryota. Itan ket ti Arkea ket nabingbingay pay kadagiti uppat a mabigbigan a pilo; mabalin pay nga adu kadagiti pilo ti mabangon manipud kadagiti masakbayan a panagsukisok. Kadagitoy a grupo, ti Crenarchaeota ken ti Euryarchaeota ket isuda dagiti kaaduan a naad-adal. Ti panagidasig ket narigat pay laeng, gaputa tikaaduan ket saan pay a naad-adal iti laboratorio ken naduktalan laeng babaen ti panagusig kadagiti bukodda a nukleiko nga asido dagiti wadan manipud ti enbironmento.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Pace NR (Mayo 2006). "Panawenen ti panagbaliw". Nature. 441 (7091): 289. Bibcode:2006Natur.441..289P. doi:10.1038/441289a. PMID 16710401.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Howland, John L. (2000). Ti Nakasidsiddaaw Arkea: Pannakaduktal ti Sabali pay a Dominio iti Biag. Oxford: Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan. ISBN 0-19-511183-4.
- Martinko JM, Madigan MT (2005). Ti Brock a Biolohia dagiti Mikro organismo (11th nga ed.). Englewood Cliffs, N.J: Prentice Hall. ISBN 0-13-144329-1.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Arkea iti Wikimedia Commons
General
- Pangyuna ti arkea, ekolohia, sistematiko ken morpolohia
- Dagiti taaw iti arkea – E.F. DeLong, ASM News, 2003


text:
Papa Gregorio X
Ti Nasantuan a Papa Gregorio X (ca. 1210 – 10 Enero 1276),ket naipasngay idi a kas ni Tedaldo Visconti, ket isu idi ti Papa manipud idi 1271 aginggana idi 1276. Isu ket nabutosan idi panagpatingga ti maysa a panagbutos ti papa a nagpaut manipud idi 1268 aginggana idi 1271, ti kapautan a panagbutos ti papa iti pakasaritaan ti Romano Katoliko a Simbaan.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Gregorio X iti Wikimedia Commons


text:
Nunungan, Lanao del Norte
Ti Nunungan ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Lanao del Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Nunungan ket nabingbingay a politikal iti 25 a barbaranggay.[2]
- Abaga
- Bangco
- Canibongan
- Karcum
- Dimayon
- Inayawan
- Kaludan
- Katubuan
- Cabasaran (Laya)
- Liangan
- Lupitan
- Mangan
- Malaig
- Masibay
- Poblacion (Nunungan Proper)
- Notongan
- Petadun
- Panganapan
- Pantar
- Paridi
- Rarab
- Raraban
- Rebucon
- Songgod
- Taraka
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Lanao del Norte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 19 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Lanao del Norte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 19 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Wikipedia:Renunsia dagiti linaon
Pagtungpalan ti Wikipedia ti agurnong kadagiti adu a pannakaammo ti nagitaoan. Ngamin iti daytoy ti Wikipedia ket addaan kadagiti adu nga artikulo a nakasakup ti nalawaan a dagiti suheto. Adda met bassit kadagitoy a topiko ti nasensura babaen ti edukasional, gobierno, kampania, nagannak ken sabsabali pay panagsagat.
- Adda met dagiti dadduma nga artikulo ti Wikipedia nga agtungtung ti balbalikas wenno pagsasao a mapanunutan a nagubsang, wenno makapagura babaen ti sabsabali nga agbasbasa.
- Dagiti artikulo ket mabalin nga aglaon ti mangmangeg, makitkita, wenno naisuratan a maipatakderan iti tat-tao wenno mapaspasamak a mabalin a nasalakniban babaen dagiti dudduma a kultura.
- Ti Wikipedia ket naglaon kadagiti adu ken sabsabali nga imahen, nga ti dadduma ket mabalin a saan a makaykayatan wenno makapagura babaen ti dadduma nga agbasbasa. Kas pagaringan, ti dadduma nga artikulo ket naglaon ti grapiko a panakailadawan ti ranggas, nagitaoan nga anatomia, wenno sekso nga aramid.
- Adu dagiti artikulo a naglaon ti prangko a tungtungan kadagiti kontrobersial a topiko. Adda dagiti dadduma pay a suheto a natungtungan nga addaan ti managdakdakes a maaramat iti daduma a naisakupan. Adda pay dagiti dadduma a naglaon ti pannakaammo kadagiti napeggad nga araramid. (Kitaen ti Wikipedia:Sapasap a renunsia ken Wikipedia:Renunsia dagiti peggad).
- Ti Wikipedia ket aglaon pay kadagiti Agsamsamen ti pannakaammo (Inggles a bersion).
- Ti Wikipedia ket mabalin nga aglaon pay kadagiti agkalbit kadagiti tat-tao nga addaan ti sakit a PTSD (Inggles a bersion).
- Ti Wikipedia ket mabalin nga aglaon pay kadagiti imahen ken mabuybuya nga agkalbit ti kissiw ken sabsabali saksakit.
- Yantangay ta, ti Wikipedia ket silulukat kadagiti agararamid manipud iti publiko, mabalin nga adda pay dagiti dakes a naisursurat ditoy Wikipedia.
- Mabalin nga adda pay dagiti pangngagas, linteg wenno sabsabali pay a pakaammo nga kadawyan a suheto a panangipagarupan dagiti propesional; Ti Wikipedi aket saan a pagsukat para iti panagsapul ti tulong iti propesional. Pangngaasi a paammo: Ti Wikipidea ket saan ng agited ti kalintegan a balakad wenno pangngagas a balakad.
Ti agdama nga annuroten ti Wikipedia ket ti agiraman kadagiti kastoy a linaon, no maipaayan na met laeng a saan na a sangawen dagiti addaan nga annuroten (nangnangruna ti NPOV) wenno dagiti linteg ti estado ti Florida iti Estados Unidos, nga isu ti nakaipatakderan ti Wikipedia. Kitaen met dagiti kaspagarigan a kontrobersial (Inggles a bersion) nga artikulo nga addaan ti linaon nga maibagbaga, adu kadagitoy ti nagloan ti ballaag ken adu met ti awan.
Ket iti ania man a kaso ti Wikipedia ket obra a kanayon a maipangrangrang-ayan, ken adu dagiti artikulo a naglaon kadagiti biddut, di nalinteg, naitipon nga artikulo, wenno masapul laeng ti anus. Agpatalged kami kadagiti agbasbasa ti agpasayaat kadagitoy a parikut. Ti kaaduan kadagitoy nga atikulo ket sinuratan ti agmaymaysa a tao nga saan nga eksperto iti dagitoy a suheto, ken agkurang kadagiti akademik wenno propesional a pannakaamuan.
Ti Wikipedia ket naglaon kadagiti nalidem a pakaammo a mabalin a saan a naisakup iti kadawyan nga ensiklopedia. Ti panagsakup ti Wikipedia ket naibatay kadagiti kakaykayatan ti boluntario nga agararamid. Dagiti agbasbasa ket saan da kuma nga agikedkeddeng ti kina importante dagiti topiko babaen ti panakaisakup iti Wikipedia, wenno agipagarup nga ti maysa a topiko ket importante ngamin ket addaan ti suheto iti artikulo iti Wikipedia.


text:
Leksion 7
Ania ti Pagarian ti Dios?
1. Ania ti Pagarian ti Dios?
Ti Pagarian ti Dios ket maysa a nailangitan a gobierno. Dayta ti mangsukatto iti amin a sabsabali a gobierno ken ibanagna ti pagayatan ti Dios idiay langit ken ditoy daga. Naimbag a damag ti maipapan iti Pagarian ti Dios. Iti din agbayag, ti Pagarian ti Dios pennekennanto ti panagkasapulan ti tao iti nasayaat a gobierno. Pagkaykaysaennanto amin a sibibiag ditoy daga.—Basaem ti Daniel 2:44; Mateo 6:9, 10; 24:14.
Masapul nga adda ari ti maysa a pagarian. Dinutokan ni Jehova ti Anakna a ni Jesu-Kristo tapno agbalin nga Ari ti Pagarianna.—Basaem ti Apocalipsis 11:15.
2. Apay a ni Jesus ti kasayaatan nga Ari?
Ti Anak ti Dios ti kasayaatan nga Ari agsipud ta naasi ken sititibker nga itandudona ti umiso. (Juan 1:14) Kasta met, adda pannakabalinna a tumulong kadagiti tattao, ta manipud langit iturayannanto ti intero a daga. Kalpasan a napagungar ni Jesus, immuli idiay langit ket nagtugaw iti makannawan ni Jehova nga agur-uray iti pannakaitronona. (Hebreo 10:12, 13) Idi agangay, inikkan ti Dios iti pannakabalin tapno mangrugin nga agturay.—Basaem ti Daniel 7:13, 14.
3. Siasino dagiti kadua ni Jesus nga agturay?
Adda grupo a maawagan “sasanto” a makipagturayto ken Jesus idiay langit. (Daniel 7:27) Dagiti immuna a sasanto a napili ket dagiti matalek nga apostol ni Jesus. Agingga ita, agpilpili pay laeng ni Jehova kadagiti matalek a lallaki ken babbai kas sasanto. Kas ken Jesus, mapagungarda nga addaan iti naespirituan a bagi.—Basaem ti Juan 14:1-3; 1 Corinto 15:42-44.
Mano ti mapan idiay langit? Inawagan ida ni Jesus iti “bassit nga ipastoran.” (Lucas 12:32) Agdagupdanto iti 144,000. Kaduadanto ni Jesus a mangituray iti daga.—Basaem ti Apocalipsis 14:1.
4. Ania ti napasamak idi mangrugi nga agturay ni Jesus?
Nangrugi nga agturay ti Pagarian ti Dios idi 1914. * Ti immuna nga inaramid ni Jesus kas Ari ket intapuakna ditoy daga ni Satanas ken dagiti demoniona. Nakapungtot ni Satanas ket rinugianna a riribuken ti intero a daga. (Apocalipsis 12:7-10, 12) Sipud idin, kimmaron ti nakaay-ay-ay a kasasaad ti sangatauan. Dagiti gubat, nakaro a bisin, epidemia, ken ginggined ket paset amin ti “pagilasinan” nga asidegen ti naan-anay a panangiwanwan ti Pagarian kadagiti ar-aramid ditoy daga.—Basaem ti Lucas 21:7, 10, 11, 31.
5. Ania ti ibanag ti Pagarian ti Dios?
Babaen ti sangalubongan a panangasaba, ur-urnongen itan ti Pagarian ti Dios ti maysa a dakkel a bunggoy dagiti tattao manipud iti amin a nasion. Minilion a naemma a tattao ti agpapaiturayen ken Jesus. Ti Pagarian ti Dios ti mangsalaknibto kadakuada inton dadaelenna ti agdama a dakes a sistema ti bambanag ditoy daga. Gapuna, amin a mayat a magunggonaan iti Pagarian ti Dios ket masapul a sursuruenda ti agbalin a natulnog nga iturayan ni Jesus.—Basaem ti Apocalipsis 7:9, 14, 16, 17.
Bayat ti 1,000 a tawen, ibanagto ti Pagarian ti orihinal a panggep ti Dios para iti sangatauan. Agbalinto a paraiso ti intero a daga. Kamaudiananna, isublinto ni Jesus ti Pagarian ken Amana. (1 Corinto 15:24-26) Adda kadi am-ammom a kayatmo a pangibagaan iti maipapan iti Pagarian ti Dios?—Basaem ti Salmo 37:10, 11, 29.
^ par. 6 Para kadagiti detalye no kasano nga impadto ti Biblia ti tawen 1914, kitaem ti panid 215-218 ti libro nga Ania a Talaga ti Isursuro ti Biblia?
Ammuem ti Ad-adu Pay
Agbibiagtayo Kadin Kadagiti “Maudi nga Aldaw”?
Ammuem no kasano a dagiti aramid ken kababalin dagiti tattao paneknekanna nga agbibiagtayo kadagiti “maudi nga aldaw” a naipadto iti Biblia.
Kasano ti Pannakaorganisar ti Trabaho a Panangasaba Dagiti Saksi ni Jehova?
Sursurotenmi ti padron nga impasdek ni Jesus idi adda ditoy daga. Ania ti sumagmamano kadagitoy a pamay-an ti panangasaba?


text:
1926
Ti 1926 ket maysa a bisiesto a tawen a nangrugi iti aldaw ti Biernes iti kalendario a Gregoriano.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Enero 20 – Patricia Neal, Amerikana nga aktres (pimmusay 2010)
- Abril 28 – Harper Lee, Amerikana a nobelista (pimmusay 2016)
- Hunio 1 – Marilyn Monroe, Amerikana nga aktres (pimmusay 1962)
- Agosto 13 – Fidel Castro, Rebolusionario ti Kuba ken politiko (pimmusay 2016)
- Septiembre 2 – Yevgeny Leonov, Ruso nga aktor (pimmusay 1994)


text:
President Roxas, Cotabato
Ti President Roxas ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Cotabato iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti President Roxas ket nabingbingay a politikal iti 25 a barbaranggay.[2]
- Alegria
- Bato-bato
- Del Carmen
- F. Cajelo (New Maasin)
- Idaoman
- Ilustre
- Kamarahan
- Camasi
- Kisupaan
- La Esperanza
- Labu-o
- Lamalama
- Lomonay
- New Cebu
- Poblacion
- Sagcungan
- Salat
- Sarayan
- Tuael
- Greenhill
- Cabangbangan
- Datu Indang
- Datu Sandongan
- Kimaruhing
- Mabuhay
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Cotabato". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 21 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Cotabato". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 21 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Ania ti Kuna ti Biblia?
Siasino wenno ania ti Diablo?
PANAGKUNAM ti kadi Diablo ket . . .
Maysa nga espiritu a parsua?
Simbolo ti kinadakes iti uneg ti maysa a tao?
Imahinasion laeng ti tao?
TI KUNA TI BIBLIA
Kinasarita ken “sinulisog” ti Diablo ni Jesus. (Mateo 4:1-4) Isu a ti Diablo ket saan nga imahinasion laeng wenno simbolo ti kinadakes. Maysa isuna a dakes nga espiritu a parsua.
ANIA PAY TI MAAMMUANTAYO ITI BIBLIA?
Idi damo, ti Diablo ket maysa a nasingpet nga anghel, ngem “saan a nagtalinaed iti pudno.” (Juan 8:44, Ti Biblia) Nagbalin nga ulbod ken nagrebelde iti Dios.
Nakikadua ti dadduma nga anghel iti panagrebelde ni Satanas.—Apocalipsis 12:9.
Al-allilawen ti Diablo ti adu a tattao tapno saanda a patien nga agpaypayso isuna.—2 Corinto 4:4.
Makontrol kadi ti Diablo dagiti tattao?
ADDA DAGITI MANGIBAGA a saan nga agpayso a makontrol ti Diablo dagiti tattao. Adda met dagiti mabuteng a maluganan kadagiti dakes nga espiritu. Ania ti makunam?
TI KUNA TI BIBLIA
“Ti intero a lubong adda iti pannakabalin daydiay nadangkes.” (1 Juan 5:19) Napigsa ti impluensia ti Diablo kadagiti tattao, ngem saanna a konkontrolen ti tunggal tao.
ANIA PAY TI MAAMMUANTAYO ITI BIBLIA?
Mangal-allilaw ti Diablo tapno ad-adu pay ti maimpluensiaanna.—2 Corinto 11:14.
No dadduma, kabaelan dagiti dakes nga espiritu a kontrolen dagiti tattao.—Mateo 12:22.
Iti tulong ti Dios, kabaelam a ‘busoren ti Diablo.’—Santiago 4:7.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Talaga Kadi nga Adda Demonio?
Ania dagiti demonio? Naggapuanda?
Apay nga Ipalpalubos ti Dios ti Kinadakes ken Panagsagaba?
Kasano a nangrugi ti kinadakes, ken apay nga ipalpalubos dayta ti Dios? Agpatingganto ngata ti panagsagaba?


text:
Australia (kontinente)
Ti Australia ket isu ti kabassitan a kontinente iti lubong, a naglaon ti kangrunaan a daga ti Australia ken dagiti asideg nga is-isla a mairaman ti Tasmania, New Guinea, ti Is-isla ti Aru ken Is-isla ti Raja Ampat. Ti Australia ken dagitoy nga asideg nga is-isla, ket paset amin ti agpadpada a heolohikal a bagbagi ti dagdaga, ket naisina babaen dagiti baybay a nagyanan ti kontinental a samang — ti Baybay Arafura ken ti Nailet a Baybay a Torres a nagbaetan ti Australia ken New Guinea, ken Nailet a Baybay a Bass a nagbaetan ti kangrunaan a daga ti Australia ken Tasmania.
Idi kaadalem ti baybay ket ababaw idi panawen ti Panawen ti yelo a Pleistoseno, a mairaman ti kinaudia a kaaduan a glasier idi 18,000 BC, dagiti dagdag ket nagpormada iti maymaysa, ken agnanayon a bagbagi ti dagdaga. Iti lasud ti napalabas a sangagasut a tawtawen, dagiti panagadalem ti agpang ti baybay ket nalayusan na dagiti ababa a dagdaga ken naisina ti koninente iti tatta a nga aldaw a nababa a natikag aginggana ti natikag bassit a kangrunaan a daga ken ti kabanbantayan nga is-isla iti New Guinea ken Tasmania.
Iti heolohia, ti kontinente maigay-at iti igid ti kontinent a samang, nga tatta dagiti naisina a daddaga ket maipanunutan pay laeng a kontinente.[1] Gapu ti panakaiwarwars ti mulmula ken ayayup a naiballasiw ti maymasa a Pleistoseno a bagbagi ti dagdaga dagiti naisina a dagdaga ket addaan da ti maikabagian a biota.
Ti New Zealand ket saan nga adda iti daytoy a kontinental a samang ngarud ket daytoy ket saan a paset iti kontinente iti Australia ngem daytoy ket paset iti limned a kontinente ti Zealandia. Ti Zealandia ken Australia ket paset dagitoy iti nalawlawa a rehion a naamammoan a kas iti Oceania wenno Australasia. Ti Australia ket sagpaminsan pay a maammuan iti teknikal a panaglaon babaen kadagiti nagan a Sahul, Australinea ken Meganesia.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Johnson, David Peter (2004). Ti Heolohia iti Australia. Port Melbourne, Victoria: Pagmalditan ti Unibersidad ti Cambridge. pp. panid 12.


text:
DAGITI TAMPOK ITI NAPALABAS A TAWEN
Damdamag—Iti Intero a Lubong
Panangasaba iti Amin nga Aggigian Idiay Canada
Naipatarusen ti video nga Apay nga Adalem ti Biblia? iti walo a katutubo a lengguahe iti Canada tapno makasabaan ti amin a tattao iti teritoria ti sangay. Bayat ti sangapulo nga aldaw a panangasaba idiay Nunavik Arctic idi Oktubre 2014, naipabuya dayta a video iti lengguahe nga Inuktitut iti dandani amin a balay iti 14 a komunidad, nga addaan iti nasurok a 12,000 a residente.
Nagbilib ti Manedyer
Idi Septiembre 2014, naangay ti maysa nga internasional a kombension iti Sangam World Cup Stadium idiay Seoul, South Korea. Naragsakan ti nasurok a 56,000 nga immatender. Inyebkas ti manedyer ti apresasionna iti nasayaat a kababalin ken kooperasion dagiti Saksi bayat ti kombension. Kinunana: “Nagsayaat ti kababalin ti amin. Nagbilibak ta nalalaingda pay nga agdalus iti stadium ngem kadagiti nasanay a paradalusmi. Kasta koma met dagiti trabahadormi. No kayattayo a husto ti pamay-antayo nga agserbi iti Dios, masapul nga agbalintayo a kas kadagiti Saksi ni Jehova.”
‘Sinanaynakami ni Jehova’
Idi Mayo 2012, saan nga inaprobaran ti gobierno ti Sweden ti aplikasion dagiti Saksi ni Jehova a maikkanda iti pinansial a benepisio a kas iti naited iti dadduma a narelihiosuan nga organisasion. Inaprobaran ti Bagi a Manarawidwid ti desision a mayapelar dayta iti Supreme Administrative Court ti pagilian.
Inkeddeng ti Korte a denggen nga umuna ti kaso sakbay a mangaramidda iti desision. Nagmiting ti sumagmamano a brother a naggapu iti nadumaduma a pagilian tapno pagsasaritaanda no kasano a sungbatan dagiti mabalin a maisaludsod iti korte. Naaramid ti practice session iti maysa a Kingdom Hall idiay Stockholm.
Bayat ti practice session, naguni ti doorbell. Linuktan ti maysa a kabsat ti ridaw, ket inyam-ammo ti dua a balasitang, nga agtawen iti 13 ken 14, ti bagida. Imbagada nga adda dagiti kayatda nga isaludsod maipapan kadagiti Saksi ni Jehova. Inyestoria ti kabsat, “Kayatko koma nga ibaga nga agsublidanto laengen ta adda napateg a banag nga as-asikasuenmi ken awan ti panawenmi para iti sabali a banag.”
Ngem nakisarita latta ti kabsat. Adu ti insaludsod dagiti babbalasitang, a dadduma ket maipapan kadagiti isyu ti kagimongan ken panagbotos. Kalpasanna, immunegen ti kabsat ket insalaysayna kadagiti kakaduana dagiti saludsod dagiti babbalasitang ken no kasanona a sinungbatan.
Kabigatanna, nasorpresa dagiti kakabsat ta adu kadagiti saludsod ti Korte ti kapadpada dagiti insaludsod dagiti babbalasitang. Kinuna ti kabsat a mangireprepresentar iti organisasion: “Agnerbiosak koma ta addaak idi iti sango dagiti mararaem nga abogado ti pagilian, ngem kalmadoak latta. Nariknak nga adda ni Apo Jehova iti sibaymi ta sinanaynakamin sakbay pay dayta nga aldaw.”
Pabor kadatayo ti desision ti Korte, ket naisubli ti kaso iti gobierno ti Sweden tapno sukatanda ti desisionda.
Bagas nga Indonar ni Ken
Taga-Haiti ti innem ti tawenna a ni Ken. Idi naammuanna a dandanin maibangonan ti kongregasionda iti baro a Kingdom Hall, naragsakan ket nangaramid iti sekreto a contribution box sa indulinna iti kuartona. Imbes a gastuenna ti balonna nga it-ited dagiti nagannakna, itintinnagna dayta iti inaramidna a contribution box. Agtultuloy a kasta ti inaramidna agingga a simmangpet ti grupo nga agibangon iti Kingdom Hall. Intedna kadakuada ti sekreto a kahonna, nga umanay ti kargana a paggatang iti dakkel a supot ti bagas. Adu nga aldaw a dayta ti nailuto para iti pangngaldaw dagiti agibangbangon.
Bilin ti Heneral
Iti napalabas a tawen, adu a bulan a kasapulan a mangala dagiti kakabsat iti espesial a permiso tapno makastrekda kadagiti lugar idiay Sierra Leone a nakuarentinas gapu iti panagwaras ti Ebola virus. Kas pagarigan, tapno makastrek dagiti manangaywan iti sirkito ken dagiti mangitultulod kadagiti surat ken literaturatayo kadagita a lugar, masapul a mangalada kadagiti badge ken permit ti lugan. Masapul nga agitugot dagiti miembro ti Disaster Relief Committee iti sabon, thermometer, ken makan. Nakaskasdaaw ta kanayon a makaala dagiti kakabsat iti permiso.
Adda maysa a makaparegta a kapadasan. Nangipasa dagiti kakabsat iti aplikasion para iti 34 a badge ken 11 a permit ti lugan, ngem kasapulan a makisaritada iti maysa a heneral tapno maaprobaran ti aplikasionda. Dua a brother manipud iti sanga nga opisina ti nakisarita iti heneral iti aldaw a namnamaenda a maaladan dagiti badge ken permit. Ngem saan metten a mabirokan ti aplikasionda. Naibaga kadakuada a birokenda ti aplikasionda kadagiti nabunton nga aplikasion, ngem dida nabirokan. Idi kuan, imbaga ti heneral iti sekretariana nga iserranan ti opisinana ket awanen ti maasikaso nga aplikasion iti sumaruno a dua a lawas. Sipapasnek a nagkararag iti naulimek dagiti kakabsat nga indawatda a tulongan ida ni Jehova. Kalpasanna, kimmita kadakuada ti heneral ket dinamagna, “Mano a badge ken permit ti kasapulanyo?” Idi imbagada no mano, napatakder ti heneral iti tugawna ket imbugkawna, “Nagadu dayta, a!”
Inlawlawag dagiti kakabsat ti maipapan iti trabahotayo ken no kasano a makatulong dagiti relief supplies iti agdama a krisis mainaig iti Ebola virus. Nagpanunot ti heneral, kimmita iti sekretariana, ket kinunana, “Itedmo ti amin a kasapulanda.”


text:
JW Library
Ti JW Library ket maysa nga opisial nga app nga inaramid dagiti Saksi ni Jehova. Ramanenna dagiti nagduduma a patarus ti Biblia, kasta met dagiti libro ken broshur para iti panagadal iti Biblia.
Dagiti Feature ti Biblia
Agpilika iti nadumaduma a patarus ti Biblia.
Pagdidiligem ti amin a magun-odan a bersion ti Biblia babaen ti panangi-tap-mo iti numero ti bersikulo.
Kitaem dagiti nainaig a material babaen ti panangi-tap-mo iti footnote marker wenno letra ti cross-reference.
Panang-navigate
I-swipe-mo nga agpakannigid wenno agpakannawan tapno ma-navigate-mo ti maysa a publikasion.
Mangikabilka iti bookmark iti aniaman a bersikulo wenno kapitulo tapno makapanka iti basbasaem.
Usarem ti feature-na a history tapno alistom a mabirokan ti napalabas a binasam.
Birokem dagiti sasao iti agdama a basbasaem a publikasion babaen ti search feature-na.
Kitaem dagiti publikasion a kasapulan kadagiti gimong.


text:
Bietnam
Ti Bietnam (i/ˌvjɛtˈnɑːm/, /ˌvjɛtˈnæm/), opisial a ti Sosialista a Republika ti Bietnam (Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ( listen)), ket isu ti akin-daya unay a pagilian idiay Indotsina a Peninsula isia Abagatan a daya nga Asia. Adda daytoy ti nakarkulo a 87.8 a riwriw nga agtataeng manipud idi 2011, daytoy ti maika-13 a kaaduan ti populasion a pagilian iti lubong, ken ti maika-8 a kaaduan ti populasion a pagilian ti Asia. Ti nagan ti Bietnam ket maipatarus a kas ti "Abagatan a Biet", ken opisial a naampon idi 1945. Ti pagilian ket nabeddengan babaen ti Tsina iti amianan, ti Laos iti amianan a laud, ti Cambodia iti abagatan a laud, ken ti Baybay Abagatan Tsina iti daya.[8] Ti siudad a kapitoliona ket ti Hanoi manipud idi naikaykaysa iti Amianan ken Abagatan a Bietnam idi 1976.
Dagiti Bietnamis ket nagbalinda a nawaya manipud ti Imperial a Tsina idi 938 AD, kalpasan ti Gubat ti Karayan Bạch Đằng. Dagiti nagsasaruno a Bietnamis a naarian a dinastia ket rimmang-ay idi ti pagilian ket heograpiko ken politikal a nagpadakkel iti Abagatan a daya nga Asia, aginggana idi ti Indotsina a Peninsula ket nakolonisado babaen ti Pransia idi tengnga ti maika-19 a siglo. Ti Umuna a Gubat ti Indotsina ket dimtengan ti panakaiturong ti panakapapanaw dagiti Pranses idi 1954, a nakaibatbatian ti politiko a panakabingbingay ti dua nga estado ti Bietnam, ti Amianan ken Abagatan a Bietnam. Ti suppiat a nagbaetan dagitoy dua a bangir ket kimmaro, nga adda dagiti adu a ganganaet a pannakibibiang, idi las-ud ti Bietnam a Gubat, a nagpatinggaan ti panagballigi ti Amianan a Bietnam idi 1975.
Ti Bietnam idin ket naipagkaykaysa babaen ti maysa a Komunista a gobierno, ngem daytoy ket politikal a naisinsina ken pimmanglaw. Idi 1986, ti gobierno ket nangirugi ti serie kadagiti ekonomiko ken politikal a reporma, a nagirugian ti dalan a panakaikaduaan ti Bietnam kadagiti ekonomia ti lubong.[9] Baaen ti 2000, daytoy ket nakaipatakderen kadagiti kaaduan a diplomatiko a panakibiang kadagiti pagilian. Ti panagkadakkel ti ekomnomiana ket maysa kadagiti kangatuan iti lubong manipud idi 2000,[9] ken segun ti Citigroup, iti kastoy nga idadakkel ket maidisso nga agtultuloy. Ti Bietnam ket adda ti kangatuan a Gapuanan a Pagsurotan ti Sangalubongan a Panagpadakkel kadagiti 11 a kangrunaan nga ekonomia,[10] ken dagiti nagballigi a panagrepormana ti ekonomia ken ti pannakitiponna ti Organisasion ti Sangalubongan a Komersio idi 2007. Nupay kasta, ti pagilian ket agtultuloy nga agsagsagaba kadagitinangato nga agpang ti inekualida ti matgedan, dagiti adu a paggiddiatan ti panagaywan ti salun-at a probision, ken dagiti saan anasayaat a ekualidad ti henero.[11][12][13][14][15]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Robbers, Gerhard (30 Enero 2007). Ensiklopedia dagiti batay-linteg ti lubong. Infobase Publishing. p. 1021. ISBN 978-0-8160-6078-8. Naala idi 1 Hulio 2011.
- ^ Bietnam - Heograpia. Index Mundi, 12 Hulio 2011. Naala idi 19 Disiembre 2011.
- ^ Opisina dagiti Sapasap nga Estadistika. 2011 sosial - estadistika a datos ti ekonomia.
- ^ a b c d "Bietnam". Internasional a Pundo ti Panguartaan. Abril 2012. Naala idi 26 Septiembre 2012.
- ^ "Gini Index". World Bank. Naala idi 29 Marso 2013.
- ^ "2014 Human Development Report Summary" (PDF). United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. Naala idi 27 Hulio 2014.
- ^ "Sosialista a Republika ti Bietnam". Travelsradiate.com. Naala idi 6 Agosto 2011.
- ^ Ti Baybaya Abagatan Tsina ket naibagbaga idiay Bietnam a kas ti Baybay Daya (Biển Đông).
- ^ a b "Ti baro a kita ti ekonomia ti Bietnam". BBC News. 18 Oktubre 2004.
- ^ Weisenthal, Joe (22 Pebrero 2011). "3G a Pagpagilian". Businessinsider.com. Naala idi 6 Agosto 2011.
- ^ "Reporta ti Inekualidad ti Bietnam" (PDF). Mekong nga Ekonomika. 2005. Naala idi 7 Nobiembre 2010.
- ^ "Panakaiwarwaras ti Matgedan ti Pamilia – Gini a Pagsurotan". CIA World Factbook, 2008 a datos. Naala idi 27 Nobiembre 2011.
- ^ "ScienceDirect – Warnakan dagiti Ekonometriko: Iti panakalungsot dagiti gapuanan ti inekualidad ti sektor ti salun-at nga adda ti pakaipakatan ti inekualidad ti malnutrision idiay Bietnam". Sciencedirect.com. 12 Septiembre 2002. Naala idi 6 Agosto 2011.
- ^ Goodkind, D. (1995). "Rising Gender Inequality in Vietnam Since Reunification". Pacific Affairs. 68 (3): 342–359. doi:10.2307/2761129.
- ^ Gallup, John Luke (2002). "Ti paglakuan a matgedan ti obra ken inekulidad idiay Bietnam idi tatwtawen ti 1990". Ideas.repec.org. Naala idi 7 Nobiembre 2010.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Herring, George C. Ti Kaatiddogan a Gubat ti Amerika: Ti Estados Unidos ken Bietnam, 1950–1975 (maika-4 nga edidion, 2001).
- Jahn GC. 2006. Ti tagtagainep ket saan pay a nalpas. Iti: P. Fredenburg P, Hill B, manmannurat. Ti pannakibinningay ti bagas para iti kappia ken prosperidad iti Kalatakan a Subrehion ti Mekong Subregion. Victoria, Australia: Sid Harta Publishers. p 237–240.
- Karrnow, Stanley. Bietnam: Ti Maysa aPakasaritaan. Penguin (Saan a Klasiko); Maika-2 nga edision (1 Hunio 1997). ISBN 0-14-026547-3.
- McMahon, Robert J. Dagiti Nangruna aParikut iti Pakasaritaan ti Bietnam a Gubat: Dagiti Dokumento ken Salaysay (1995).
- Oxford a Diksionario dagiti Nalaing nga Agadadal, Maika-7 nga edision, Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan.
- Tucker, Spencer, ed., Ensiklopedia ti Bietnam a Gubat (1998) 3 tom. repernsia; ken tipay maysa a tomo a naipabassit nga edision (2001).
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Bietnam iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig iti Bietnam iti Wikiquote (Ingles)
- Bariweswes ti pagilian manipud ti damdamag ti BBC
- Vietnam a naikabil iti The World Factbook (Ingles)
- Bietnam manipud dagiti Bilioteka ti UCB GovPubs
- Kitaen ti Bietnam iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (Ingles)
- Bietnam idiay Encyclopædia Britannica
- Wikimedia Atlas iti Bietnam
- Key Panagrang-ay a Panagipadto para iti Bietnam
- Gobierno
- Portal ti Gobierno tiietnam
- Partido Komunista ti Bietnam - opisiala sapot ti pagsaadan (iti Bietnamis)
- Nailian nga Asemblia - lehislatibo a bagi ti Bietnam
- Opisina dagiti Sapasap nga Estadistika
- Ministro ti Ganganaet a Panakibiang
- Pangulo ti Estado ken Kamkameng ti Gabinete
- Is-isla ti Paracel (tinengngel babaen ti Tsina)
- Is-isla ti Pratas (tinengngel babaen ti Taiwan)
- Is-isla ti Spratly (sinuppiatan ken tinengngel babaen dagiti nadumaduma nga agtunton)
- Bietnam
- Dagiti estado a kameng ti Gunglo ti Pagpagilian ti Abagatan a daya nga Asia
- Dagiti komunista nga estado
- Dagiti pagilian a nagbeddengan ti Baybay Abagatan Tsina
- Dagiti agmaymaysa a partido nga estado
- Dagiti sosialista nga estado
- Dagiti pagilian ti Abagatan a daya nga Asia
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1976
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian


text:
Wikipedia:Babel
Dagiti gandat ti Wikimedia ket agus-usarda ti Babel tapno makatulong para iti pannakisinnarita dagiti agar-aramat ken maipalaka ti panagbiruk kadagiti makasao ti maysa a pagsasao.
Dagiti agpang ti kalaing a panangisao[urnosen ti taudan]
- Awan ti pannakaammo nga agpang ti pannakaammoda
xx-0: Awan ti aniaman a pannakaawatda ti maysa a pagsasao wenno marigatanda unay a makaawat.
- Nababa nga agpang ti pannakaammoda
xx-1:Maawatanda bassit ti pagsasao kadagiti nalaka a naisursurat ken mabalinda nga agsaludsod wenno sumungbat kadagiti nalaka saludsod ngem saanda a nalaing unay nga agsurat kadagiti artikulo.
- Agpakatengnga nga agpang ti pannakaammoda
xx-2: Nalaingdan a makaawat tapno mabalinda ti agurnos wenno makisinnarita kadagiti tungtungan ti panid.
- Nangato nga agpang ti pannakaammoda
xx-3: Nalaingdan a makasurat iti daytoy a pagsasao ngem mabalin nga adda pay laeng dagiti sagpaminsan a kamali.
- Kasla patneng a panagsasao nga agpang ti pannakaammoda
xx-4: Kasla patneng ti kalaing ti panagsao wenno pannakaawatda urayno saanda a naipasngay a mangisasao iti daytoy a pagsasao.
- Propesional nga agpang ti pannakaammoda
xx-5: Nalaing ti pannakaawatda iti daytoy a pagsasao, mabalinda ti agbalakad wenno wenno agipatarus kadagiti sabali a pagsasao.
- Patneng nga agpang ti pannakaawatda
xx-N: Patneng wenno naipasngay a mangisasao. Nalaing unay ti pannakaawatda kadagiti amin nga agpang ti daytoy a pagsasao.


text:
Nueva Segovia
Ti Arkidiosesis ti Nueva Segovia ket maysa nga arkidiosesis iti Romano Katoliko a Simbaan idiay Filipinas. Daytoy ket sakupenna ti probinsia ti Ilocos Sur, iti isla ti Luzon. Ti sede ti arkidiosesis ket ti siudad ti Vigan.
Ti arkidiosesis ket nabangon idi 1595 idiay siudad ti Nueva Segovia, nga itan ket ti ili ti Lal-lo idiay probinsia ti Cagayan. Naiyalis idi ti sede idi 1758 idiay Vigan gapu ti kaasidegna, ken kiniddaw daytoy ni Obispo Juan de la Fuente Yepes, idi las-ud ti pontipikado ni Benedicto XIV. Daytoy ket nagbalin nga arkidiosesis idi 1951.
Ti arkidiosesis ket naamammuan para iti pastoral a panangiyaddang iti ebanghelio nga obra, a nangruna ti pannakapundar ti SISA (akronimo iti "Simbaan Sangkakarrubaan"), ken ti panagbangon ti naibatay ti baranggay a katekismo para iti ubbing, agtutubo, dagiti manakman ken dagiti pamilia. Ni Padre Albert Rabe ket addaan pay ti bukodna a programa iti BEC a tinawtawagan iti "Gimong."
Ti arkidiosesis ket ket isu laeng ti Pagtaengan ti Arsobispo idiay Filipinas a nabangon idi Panawen ti Kastila. Daytoy ket mabirukan idiay asideg ti Katedral ti Vigan. Ti likudan ti konbento ket adda pagserrekan iti asideg a Penned ti Govantes, ti nalaka a rummuaran babaen ti baybay, ngem daytoy ket saanen a maus-usar gaputa ti penned ket saanen a madaliasate. Isuda a dua ti Pagtaengan ti Arsobispo ken ti Katedral ket agtagtaginayon nga isu dagitoy ti kalatakan a kontribusison iti Urnos dagiti Agustino a Rekoleto idiay Filipinas.
Ti arkidiosesis ket mangpataray pay ti bukodna nga estasion ti radio, ti dzNS (ti kaibuksilan ti "NS" ket "New Sound" (Baro a Timek) ken "Nueva Segovia"). Daytoy ket naamammuan para iti kina-agpaysona iti neutral a panirigan. Daytoy ket kameng ti Network ti Media a Katoliko.
Ti akidiosesis ket agipabpablaak pay ti linawas a warnakan, ti "Timek ti Amianan".
Manipud idi 2013 ti arsobispo ken ni Ernesto Salgado.
Dagiti linaon
- 1 Pakasaritaan
- 2 Dagiti Obispo
- 3 Dagiti agdama ken dati nga Ordinario
- 4 Dagiti mitra ti Supragano
- 5 Dagiti parokia[5]
- 6 Dagiti simbaan babaen ti turay ti Arkidiosesis
- 7 Kitaen pay
- 8 Dagiti nagibasaran
- 9 Dagiti silpo ti ruar
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Naiwarakiwaken ti bukel[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Simbaan idiay Nueva Segovia ket sumakop ti ad-adu ngem 400 a tawtawen iti Kristianidad. Kasla dagiti sabsabali a paset ti purpuro, ti Pannaka-Kristiano iti lokalidad ti Nueva Segovia ket immay iti las-ud ti kolonisasion. Daytoy ket naisangayan a panagbanniaga ti tattao a sinukogan babaen ti nadumaduma a naipakasaritaan, politkal, sosial, kultural ken dagiti reliohioso a banag.[2]
Ti Mitra ti Nueva Segovia ket kakuyogna a nabangon idi ti Cebu ken Nueva Caceres babaen ni Papa Clemente VIII iti Agosto 14, 1595 babaen ti Bula ti Papa, ti Super Specula Militantis Ecclesia babaen ti patronado ti Immakulada Konsepsion. Ti immuna nga Obispona idi ket Ni Padi Miguel de Benavides, OP. Ti eklesiatiko a turay ket naipadakkel kadagiti probinsia ti Ilocos Norte, Ilocos Sur, Abra, La Union, Pangasinan, Cagayan, Isabela, Nueva Vizcaya, Batanes, Mountain Province ken dagiti lima nga akin-amianan nga ili ti Tarlac.
Urayno ti Vigan ket isu idi ti kaduogan a napartuat nga ili iti amianan babaen dagiti Kastila, daytoy ket saan a naaramid a tugaw ti Mitra a napartuat idi para iti Akin-amianan a Luzon gaputa ti kinaykayat a lokasion ket ti Nueva Segovia, ti siudad iti sabangan ti Karayan Ibanag idiay Cagayan, nga idin ket nagrangrang-ay pagtaengan ti Kastila bayat a ti Vigan idi ket maysa laeng a pueblo wenno ili. Nupay kasta iti kanungpalan, ti siudad ti Nueva Segovia ket nagin-inut idi a nabanagan dagiti layus ti Rio Grande, ken ti tugaw ket naawat iti dayta a panawen a maiyalis idiay asideg nga ili ti Lal-lo, Cagayan. Idi Sptiembre 7, 1758, ti tugaw ket permanente a naiyalis idiay Vigan, ken nagtagtaginayon ti dati a naganna, aginggana iti agdama. Ti pannakaiyalis ket kiniddaw idi ni Obispo Juan de la Fuente Yepes idi las-ud ti pontipikado ni Benedicto XIV. Ti tawen ti 2008 ket nangmarka ti maika-250 a tawen manipud ti pannakaiyalisna.
Ti Nueva Segovia ket naipangato idi iti maysa nga arkidiosesis, ken naisina manipud ti Manila iti Hunio 29, 1951, babaen ti Bula ti Papa ni Papa Pio XII, ti Quo iti Philippina Republica. Idi nagangnayen dagiti lokal a Simbaan, dagitoy ket nain-inutda a naisina manipud ti arkidiosesis. Iti agdama, daytoy ket sakupenna ti sibil a Probinsia ti Ilocos Sur, ken kakuyogna ti Mitra ti Laoag, Bangued ken Baguio, ken ti Bikario ti Bontoc-Lagawe a kas dagiti supragano. Ni Apo Santiago C. Sancho ket isu idi ti immuna nga arsobispo iti baro a naipangato a metropolitano a simbaan. Manipud idi ni Arsobispo Sancho, adda metten dagiti lima a sabali nga Ordinario ti Nueva Segovia – ni Arsobispo Juan C. Sison, Jose T. Sanchez, Orlando B. Quevedo, Edmundo M. Abaya ken iti agdama, ni rnesto A. Salgado nga isu ket ti maika-36 nga obispo ken ti maika-6 nga arsobispo.
Ti sibil a probinsia ti Ilocos Sur, ti naisangayan a lokasion ti Arkidiosesis, ket mabirukan ti abagatan a laud nga aplaya ti Luzon, ken nabeddengan iti laud babaen ti Baybay Abagatan Tsina, iti daya babaen dagiti Banbantay ti Kordiliera, iti amianan babaen ti Probinsia ti Ilocos Norte, ken ti abagatan babaen ti Probinsia ti La Union. Ti Vigan, ti kapitolio ti Ilocos Sur, ketagarup a 408 kilometto iti amianan ti Manila ken 80 a kilometro iti abagatan ti Laoag, ket isu daytoy ti tugar ti Arkidiosesisis. Ti kalawa ti daga ti probinsia ket 2,647 kudrado kilometro iti kadaratab, kabatbatuan ken nalames met a daga. Iti lumaud a bangir, adda met ti agtultuloy a tanap ti aplaya a kaaduan a pakabirukan dagiti ili ken parokia. Ii akin-daya a bangir ket dagiti paset ti kabanbantayan ken narigat met ti dagiti panagbanniaga ken komunikasion. Idiay, dagiti kalsada ket saan met a nasayaat, ken saan unay nga adu dagitoy. Walo kadagiti ili iti akin-daya a paset ket masansan a naisinsina kadagiti tanap no nakaro nga agtudo, ken mangaramid daytoy ti narigat a panaglasat kadagiti kalsada.
Ti probinsia ti Ilocos Sur ket pagbalayan dagiti 626,912 nga agtataeng, ken 513,186 kadagita ket Katoliko. Ti populasion a nabati ket dadduma a denominasion ti Kristiano ken dagiti dadduma pay a relihion. Ti tattao ket kaaduanna iti away. Ti kultural ken dagiti etniko a grupo ken kapututan ket mairaman ti Kankana-ey, Bag-o, Itneg, Tingguian ken ti kaaduan ket dagiti Ilokano. Ti kaaduan a pagsasao ket ti Ilokano. Ti matgedan ket mairaman ti panagtaltalon, akua-agrikultura, panagkalap, panagallawagi ti alikamen ken ti negosio ti panagtagilako ken dagiti pay dadduma nga industri a kas ti panagdamdamili ken seramiko, panag-abel ken dagiti maar-aramid ti kawayan ken dadduma pay. Dagiti talon ket kadawyan a matagkua kadagiti bassit a kadakkel ket narigat a maarado para iti pagay no saan a panawen ti panagtudtudo gapu ti kaawan ti sistema ti panagsibog. Iti las-ud ti kalgaw, adda metdagiti dadduma a mapmapan iti panagmula ti tabako, mais, bawang, lasona ken natnateng.
Ti arkidiosesis ket nabingbingay kadagiti lima a bikario a buklen dagiti 40 a parokia ken amin dagitoy ket adaan ti agtataeng a pastor. Adda metten dagiti estruktura ti pannakibinglay ken pannakaibilegan – dagiti Konsehal ti Pastoral ken Pinansia kadagiti amin a parokia.
Adda met dagiti nadumaduma a sentro ti pagadalan a mangited ti Pundar ti Kristiano dagiti agtutubo. Adda met dagiti dua a Katoliko a KOlehio ken dagiti walo a Parokia nga Eskuela ken dagiti dadduma pay a pinatpataray dagiti Relihioso.
Ti arkidiosesis ket mangtartaripato kadagiti komunikasion ti masa a midia – ti maysa nga estasion ti AM radio, ti DzNS (963 kHz) a napundar idi 1968; ti linawas a warnakan, ti Timek ti Amianan a napundar idi 1983; ken ti maysa pagmalditan, ti Imprenta Nueva Segovia a napundar idi 1995.
Ti Nueva Segovia ket naikkan kadagiti empleado babaen ti arsobispo ken adda met dagiti 74 a padi ken dagiti ministro ti arkidiosesis ken kakuyogna dagiti ginasut a madre ken dagiti kadawyan a katulongan. Adda dagiti dua a seminario iti kaunegan ti arkidiosesis – ti Menor a Seminario ti Immakulada Konsepsion, ti seminario ti nangato nga eskuela, ken ti Eskuela ti Telogo ti Immakulada Konsepsion, ti Seminario ti Rehional a Teologo para iti Akin-amianan a Luzon.
Pannagibi ti idadakkel: panagbalin nga agpayso a lokal a simbaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Tilokal a Simbaan ti Nueva Segovia ket mangigandat a kas nangruna a katulon ti Pagarian idi bukodna a kaarubayan – ti Probinsia ti Ilocos Sur, ken ti ekklesiastiko a realidad ti Nueva Segovia.
T pamilia, relihion ken edukasion ket isu dagitoy ti kangrunaan kadagiti pateg para iti tattao ti Ilocos Sur. Dagitoy nupay kasta ket kankanayon a nakarkarit. Natagtaginayon dagiti asideg a pamilia, ngem adu met dagiti kameng a napilitan a pumanaw iti probinsia ken iti pay pagilian iti nabayag a panawen tapno agbiruk kadagiti sabali a lugar ti nasaysayaat nga opurtunidad ti panagtrabaho. Ti tattao ket agtultuloyda a relihioso, ngem ti kumarkaray-am a sekuarisasion ket magit-ited ti bumasbassit a panagdar-ay kadagiti misa ti Dominggo, ken dagiti dadduma pay a nangrumna apaset ti ti pannakibinglay ti biag iti Simbaan. Adu met kadagiti pamilia ket agipatulodda kadagiti annakada tapno makaaldalda, ngem adu met dagiti saan nga agtuloy iti kolehio gapu ti kinapanglaw. Dagiti pakadadaelan ti probinsia ket ti saan a natimbeng a kultura ti politika a mangited ti agnanayon a kinapanglaw ken ti saan unay a nasayaat a panagrang-ay.
Dagitoy a karit a supsuppiaten ti Nueva Segovia iti panagbalinna a Simbaan. Dagiti immuna a misionario ket isuda ti nangiwarakiwak kadagiti bukel iti pammati. Dagiti simmaruno kaniada ket intuloyda daytoy nga obra tapno mangsibog ken mangpasayata kaniada. A kas pastoral a pagtalkan, ti Arkodiosesis ket ket agurnong kadagiti ganetget ke dagiti rekurso tapno mangipatakder, mangtalinaay ken mangitaraon kadagiti lokal a Komunidad ti Batayan nga Eklesia a tinawtawagan ti Simbaan Sangkakaarrubaan (SISA).
Ti Eukaristiko a Kongreso ken dagiti addang a pakaipanan ti Pagtalkan Pastoral ti Arkidiosesis. Idi 1987, idi ti Arkidiosesis, babaen ti panangidaulo ni Arsobispo Archbishop Quevedo ket nagnamnama kadagiti pastoral a pannakagun-od dagiti sinarunona, ket napan iti maysa a Eukaristiko a Kongreso ti Arkidiosesis. Dagiti nakibinglay ti daytoy a Kongreso ket nakakita ti pudno a situasion ti Arkidiosesis ken nakakita ti nakaap-aprang a panagsina ti baetan ti pammati ken biag. Ti kaawan ti komunidad, ti saan a panangikaskaso kadagiti napanglaw, ti kaawan ti holistiko a pammati a nasken koma nga adad iti sosial a dimension, ti kaawan ti holistiko a pastoral a panagaywan a nasken koma nga addaan ti naipangruna a panangikaskaso para kadagiti napanglaw kadagiti purok ket isu dagitoy dagiti pastoral a karit a nainaganan. Isu idin a naipalawag ti pastoral a pagtalkan – ti Panagbangon kadagiti Eukaristiko a Komunidad.
Ti nasirmata ti Panagbangon kadagiti Eukaristiko a Komunidad ket nasayaat a pannakaipadas para iti arkidiosesis. Dagitoy kano koma ket komunidad a naipatengnga kenni Kristo, aktibo iti panagsalaknib ken panangiragpat iti dignidad ti tunggal maysa a tao ken naipangpangruna kadagiti napanglaw ken dagiti nairurumen, nakasagana ken makabael a eukaristiko a mangited kaniada kadagiti dadduma, kakuyogda nga agsagsabali dagiti sabali iti panagipatakder ti nalinteg, nakappia ken manag-ayat a kagimongan, ken kankanayon nga agregget a senial ti sumangpetto a pagarian a komunidad, ken isunto ti sibibiag a pammalagip kenni Jesus ken ti komunidad a nagyaman iti Ama ken nangkuyog kaniana a nangipisi ti tinapay.
Naaramid dagiti narikut ngem nasken ng addang – ti panagpabaro ti klero, panagporma kadagiti kadawyan a daulo, panagpabaro ti turong kadagiti programa, panagsubok iti nabaliwan a sistema ti kaasi, ken ti panagaywan ti pinansia ken ti nasayaat a pakaibilangan iti arkidiosesis nga agpang.
Dagiti Obispo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Ernesto Antolin Salgado, Arsobispo
- David William Valencia Antonio, Katakunaynay nga Obispo
- Edmundo M. Abaya, Arsobispo Emeritus [3]
Dagiti agdama ken dati nga Ordinario[urnosen | urnosen ti taudan]
- Miguel de Benavides, O.P. † (30 Agosto 1595 Naidutok - 7 Oktubre 1602 Naidutok a kas, Arsobispo ti Manila)
- Diego Soria, O.P. † (15 Nobiembre 1602 Naidutok - 1613 Pimmusay)
- Miguel García Serrano, O.S.A. † (3 Ago 1616 Naidutok - 12 Pebrero 1618 Naidutok a kas, Arsobispo ti Manila)
- Juan Rentería † (5 Marso 1618 Naidutok idi - 1626 Pimmusay)
- Fernando Guerrero, O.S.A. † (17 Mayo 1627 Naidutok - 9 Enero 1634 Naidutok a kas, Arsobispo ti Manila)
- Diego Aduarte, O.P. † (23 Enero 1634 Naidutok - 1636 Pimmusay)
- Fernando Montero Espinosa † (16 Hulio 1639 Naidutok - 5 Pebrero 1646 Naidutok a kas, Arsobispo ti Manila)
- Rodrigo Cárdenas, O.P. † (30 Mayo 1650 Naidutok - 1661 Pimmusay)
- Jose Millan de Poblete † (27 Mayo 1675 Naidutok - )
- Francisco Pizaro de Orellana † (27 Mayo 1680 Naidutok - 2 Septiembre 1683 Pimmusay)
- Diego Gorospe de Irala, O.P. † (1 Hunio 1699 Naidutok - 20 Mayo 1715 Pimmusay)
- Pedro Mejorada, O.P. † (1 Oktubre 1717 Naidutok - 31 Hulio 1719 Pimmusay)
- Jeronimo Herrera y Lopez † (20 Nobiembre 1724 Naidutok - Marso 1742 Pimmusay)
- Manuel del Rio Flores, O.P. † (16 Mayo 1744 Naidutok - 1745 Pimmusay)
- Juan de Arechederra, O.P. † (19 Enero 1750 Naidutok - 12 Nobiembre 1751 Pimmusay)
- Juan de La Fuente Yepes † (28 Mayo 1753 Naikeddeng - 1757 Pimmusay)
- Bernardo de Ustariz, O.P. † (19 Disiembre 1763 Naidutok - 2 Agosto 1764 Pimmusay)
- Miguel García San Esteban, O.P. † (16 Septiembre 1768 Naidutok - 11 Nobiembre 1779 Pimmusay)
- Agustín Pedro Blaquier, O.S.A. † (20 Hulio 1801 Naidutok - 31 Disiembre 1803 Pimmusay)
- Cayetano Pallás, O.P. † (6 Oktubre 1806 Naidutok - 1814 Pimmusay)
- Francisco Albán Barreiro, O.P. † (14 Abril 1817 Naidutok - 8 Disiembre 1837 Pimmusay)
- Rafael Masoliver, O.P. † (19 Enero 1846 Naidutok - 11 Abril 1846 Pimmusay)
- Vicente Barreiro y Pérez, O.S.A. † (14 Abril 1848 Naidutok - 17 Mayo 1856 Pimmusay)
- Juan José Aragonés, O.S.A. † (27 Marso 1865 Naidutok - 14 Agosto 1872 Pimmusay)
- Mariano Cuartero y Sierra, O.A.R. † (16 Enero 1874 Naidutok - 2 Agosto 1887 Pimmusay)
- José Hevía y Campomanes, O.P. † (27 Mayo 1889 Pimmusay - 25 Hunio 1903 Naidutok, Obispo ti Badajoz)
- Dennis Joseph Dougherty † (10 Hunio 1903 Pimmusay - 19 Abril 1908 Naidutok, Obispo ti Jaro)
- James Jordan Carroll † (21 Hunio 1908 Naidutok - 26 Oktubre 1912 Nagikkat)
- Peter Joseph Hurth, C.S.C. † (7 Enero 1913 Naidutok - 12 Nobiembre 1926 Nagretiro)
- Santiago Caragnan Sancho † (22 Abril 1927 Naidutok- 12 Oktubre 1966 Pimmusay)
- Juan C. Sison † (12 Oktubre 1966 Simmaruno - 12 Septiembre 1981 Pimmusay)
- José Tomás Cardinal Sánchez (12 Enero 1982 Naidutok - 22 Marso 1986 Nagikka (pimmusay idi Marso 2012))
- Orlando Beltran Quevedo, O.M.I. (22 Marso 1986 Naidutok - 30 May 1998 Naidutok, Arsobispo ti Cotabato)
- Edmundo M. Abaya (22 May 1999 Naidutok idi- 12 Peb 2005 Retiro)
- Ernesto Antolin Salgado (12 Pebrero 2005 Naidutok - ) [4]
Dagiti mitra ti Supragano[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti parokia[5][urnosen | urnosen ti taudan]
Bikario ni San Marcos ti Ebanghelista[urnosen | urnosen ti taudan]
- Parokia ni San Nicolas ti Tolentino, Sinait, Ilocos Sur
- Parokia ni San Marcos ti Ebanghelista, Cabugao, Ilocos Sur
- Parokia ni San Juan ti Baptista, San Juan, Ilocos Sur
- Parokia ni San Isidoro ti Mannalon, San Isidro, San Juan, Ilocos Sur
- Parokia ni San Guillermo ti Ermitanio, Magsingal, Ilocos Sur
Bikario ni San Pablo ti Apostol[urnosen | urnosen ti taudan]
- Parokia ni Santo Domingo, Santo Domingo, Ilocos Sur
- Parokia ni San Ildefonso, San Ildefonso, Ilocos Sur
- Parokia ni San Agustino, Bantay, Ilocos Sur
- Parokia ni Kristo ti Ari, Paing, Bantay, Ilocos Sur
- Parokia ni San Vincente Ferrer, San Vicente, Ilocos Sur
- Parokia ni Santa Katerina ti Alesandria, Santa Catalina, Ilocos Sur
- Parokia ni Apotayo a Baket ti Namnama, Caoayan, Ilocos Sur
- Konbersion ti Metropolitano a Katedral ni San Pablo ti Apostol, Vigan
Bikario ni Santa Lucia[urnosen | urnosen ti taudan]
- Parokia ni Santa Katerian ti Alesandria, Santa, Ilocos Sur
- Parokia ni Santa Lucia, Narvacan, Ilocos Sur
- Parokia ni San Francisco Xavier, Lungog, Narvacan, Ilocos Sur
- Patriarko a Parokia ni San Jose, Nagbukel, Ilocos Sur
- Parokia ni Apo Baket, Santa Maria, Ilocos Sur
- Parokia ti Kasantuan a Nagan ni Jesus, Burgos, Ilocos Sur
- Parokia ni San Esteban, San Esteban, Ilocos Sur
Bikario ni San Jose[urnosen | urnosen ti taudan]
- Parokia ni San Jaime, Santiago, Ilocos Sur
- Parokia ni Apotayo a Baket Lourde, Banayoyo, Ilocos Sur
- Parokia ni Apotayo a Baket Lourdes, Lidlidda, Ilocos Sur
- Parokia ni San Miguel ti Arkanghel, San Emilio, Ilocos Sur
- Parokia ni San Juan ti Sahagun, Candon
- Parokia ti dagiti Kristiano a Katulong ni Apo Maria, Talogtog, Candon
- Parokia ti Sagrado a Puso ni Jesus, Galimuyod, Ilocos Sur
- Patriarko a Parokia ni San Jose, Salcedo, Ilocos Sur
- Parokia ni Apotayo a Baket Lourdes, Gregorio del Pilar, Ilocos Sur
- Parokia ti Agob-obra ni San Jose, Sigay, Ilocos Sur
- Parokia Santa Lucia, Santa Lucia, Ilocos Sur
Bikario ni Santa Teresa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Parokia Immakulada Konsepsion, Santa Cruz, Ilocos Sur
- Parokia ti Agob-obra ti San Jose, San Jose, Santa Cruz, Ilocos Sur
- Parokia ni Apotayo a Baket Guadalupe, Sevilla, Santa Cruz, Ilocos Sur
- Parokia ni San Andres ti Apostol, Suyo, Ilocos Sur
- Parokia San Agustino, Tagudin, Ilocos Sur
- Parokia Immakulada Konsepsion, Quirino, Ilocos Sur
- Parokia Santo Niño', Cervantes, Ilocos Sur
- Parokia ni Apotayo a Baket Lourdes, Alilem, Ilocos Sur
- Parokia ni San Antonio ti Padua, Sugpon, Ilocos Sur


text:
1889
Ti 1889 ket maysa a kadawyan a tawen a nangrugi iti aldaw ti Martes iti kalendario a Gregoriano ken ti kadawyan a tawen a nangrugi iti aldaw ti Domingo iti nabunbuntog iti 12 nga aldaw a kalendario a Huliano.
Dagiti linaon
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
- Marso 4 – Ni Grover Cleveland, ti maika-22 a Presidente ti Estados Unidos (1885–1889) ket sinaruno babaen ni Benjamin Harrison (1889–1893).
- Nobiembre – Natengngel dagiti immuna a nawaya a panagbubutos idiay Costa Rica.
- Nobiembre 2 – Ti North Dakota ken South Dakota ket naawatda a kas ti maika-39 ken maika-40 nga estado ti Estados Unidos.
- Nobiembre 8 – Ti Montana ket naawat a kas ti maika-41 nga estado ti Estados Unidos.
- Nobiembre 11 – Ti Washington ket naawat a kas ti maika-42 nga estado ti Estados Unidos.
- Nobiembre 20 – Ti Arhentina ket ti immuna a pagilian a nangbigbig ti pannakawaswas ti monarkia idiay Brasil.
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Marso 29 – Warner Baxter, Amerikano nga aktor (pimmusay 1951)
- Abril 7 – Gabriela Mistral, Chileno a mannurat, nagungunaan ti Premio Nobel iti Literatura (pimmusay 1957)
- Abril 16 – Charlie Chaplin, Ingles nga aktor ken direktor ti pelikula (pimusay 1977)
- Abril 20 – Adolf Hitler, naipasngay iday Austria a diktador ti Nazi nga Alemania (pimmusay 1945)
- Abril 26 – Ludwig Wittgenstein, naipasngay idiay Austria a pilosopo (pimmusay 1951)
- Hulio 5 – Jean Cocteau, Pranses a mannurat (pimmusay 1963)
- Nobiembre 14 – Jawaharlal Nehru, Kangrunaan a Ministro ti India (pimmusay 1964)
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Oktubre 11 – James Prescott Joule, Ingles a pisiko (naipasngay 1818)
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti 1889 iti Wikimedia Commons


text:
Pagsasao a Danes
Ti Danes (dansk, panangibalikas [danˀsɡ̊] ( denggen); dansk sprog, [ˈdanˀsɡ̊ ˈsb̥ʁɔʊ̯ˀ]) ket maysa a Pagsasao nga Amianan a Hermaniko a maisasao babaen ti agarup nga innem a riwriw a tattao, a kangrunaan idiay pagilian iti Dinamarka. Maisasao pay daytoy babaen ti 50,000 nga Aleman a Danés nga etnisidad idiay akin-amianan a pas-paset iti Schleswig-Holstein, Alemania, ken 25,000 a Danes idiay Norwéga nga addaan idiay ti minoridad a kasasaad ti pagsasao.[2] Ti Danés ket maysa a nasken a suheto iti pagadalan idiay balangat a teritoria ti Danés nga Is-isla ti Faroe (nga daytoy ket opisial pay a pagsasao kalpasan ti Faroese) kenGroenlandia (nupay kasta, ti opisial a pagsasao manipud idi 2009 ket ti Kalaallisut), ken ti sipud idi a balangat a tinengtengngel iti Islandia. Adda pay dagiti Danés a komunidad idiay Arhentina, ti Estados Unidos ken Canada. Ti Danes ket agsinnarangay a maawatan a mairan ti Norwego ken Suéko.