text:
Dagiti lehislatibo a distrito iti Palawan
Dagiti Lehislatibo a Distrito iti Palawan, ket isu dagiti umuna, maikadua ken maikatlo a distrito, ken isu dagiti pannakabagi ti Probinsia ti Palawan ken ti nawaya a siudad ti Puerto Princesa iti Kamara dagiti Pannakabagi iti Pilipinas. Ti probinsia ket maymaysa a lehislatibo a distrito aginggana idi1972. Daytoy ket paset idi ti pannakabagi ti Rehion IV-A manipud idi 1978 aginggana idi 1984. Idi 1986, daytoy ket naidistrito manen kadagiti dua a lehislatibo a distrito aginggana idi 2013. Gapu ti RA 10171, ti probinsia ket nabingbingay tattan kadagiti tallo a distrito, ti maika-3 a distrito ket makunkuna pay a ti Maymaysa a Distrito ti Puerto Princesa ken mairaman ti pay ti Aborlan.
Dagiti linaon
Umuna a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti ili: Agutaya, Araceli, Busuanga, Cagayancillo, Coron, Culion, Cuyo, Dumaran, El Nido, Kalayaan, Linapacan, Magsaysay, Roxas, San Vicente, Taytay
- Populasion (2007): 336,891
Maika-2 a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti ili: Balabac, Bataraza, Brooke's Point, Narra, Quezon, Rizal (Marcos), Sofronio Española (nabangon idi 1994)
1987-2013[urnosen | urnosen ti taudan]
- Siudad: Puerto Princesa1
- Dagiti ili:Aborlan, Balabac, Bataraza, Brooke's Point, Narra, Quezon, Rizal (Marcos), Sofronio Española (nabangon idi 1994)
- Populasion (2007): 555,768
- ^1Urbano unay a siudad, agbutos laeng a kaduana ti Palawan para iti kongresional a pannakabagi manipud idi Hulio 9, 2007. Nawaya a siudad manipud ti probinsia ken saan nga agbutos para kadagiti opisial ti probinsia babaen ti Proklamasion ti Presidente Blng. 1264.
Maika-3 a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
- Siudad: Puerto Princesa1
- Dagiti ili: Aborlan
- Populasion (2010): 254,982
Maymaysa a distrito (awanen)[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^1 Sinukatan babaen ni Sofronio Española babaen ti Elektoral a Tribunal ti Kamara a naikeddeng idi Marso 6, 1953.
- ^2 Nabutosan para iti Senado idi 1971.
Sapasap (awanen)[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Kongresional a Biblioteka iti Kamara dagiti Pannakabagi iti Pilipinas


c: text/html

text:
Abakada nga abesedário
Ti Abakada ket maysa a patneng nga abesedário a sinuratan iti Latin nga inus-usar ti kaaduan a pagsasao idiay Pilipinas, ken isu ti kasisigudan nga abesedário ti Nailian a Pagsasao Naibatay iti Tagalog (Tagalog:Wikang Pambansa Batay sa Tagalog) wenno Nailian a Pagsasao (Tagalog:Wikang Pambansa).[1]
Dagiti linaon
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Sakbay ti panawen dagiti Kastila, kaaduan dagiti pagsasao iti Pilipinas ket naisurat iti Baybayin a sinuratan. Dagiti Kastila ti nagpaammo ti Latin a sinuratan idiay Pilipinas, ken aginggana iti immuna a kagudua ti maika-20 a siglo, dagiti pagsasao iti Pilipinas ket kaaduan a naisurat iti sabsabali a Kastila a panagsurat. Ni Jose Rizal ti immuna nga nagsingasing ti panagi-patneng a panagsurat iti Pilipinas.[2].
Idi naipaka-ammo ti Nailian a Pagsasao Naibatay iti Tagalog, ti maysa a gramatiko a ni Lope K. Santos ket nagaramid ti baro nga abesedário a naglaon iti 20 a letra ken natawagan nga Abakada ket iti gramatiko a liblibro iti eskuela nakunkuna daytoy a balarilà. nagbalin daytoy nga abesedário ti pagsasao Tagalog ken ti nailian a pagsasao a Filipino.
Pannakaurnos ti Abakada[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti pannakaibagian ti Abakada iti Baybayin a sinuratan[urnosen | urnosen ti taudan]
- A - "A"
- B - "Ba"
- K - "Ka"
- D - "Da"
- E - "E"
- G - "Ga"
- H - "Ha"
- I - "I"
- L - "La"
- M - "Ma"
- N - "Na"
- NG - "Nga"
- O - "O"
- P - "Pa"
- R - "Ra"
- S - "Sa"
- T - "Ta"
- U - "U"
- W - "Wa"
- Y - "Ya"

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Leonid Chernovetskyi
Ni Leonid Mykhaylovych Chernovetskyi (Ukraniano: ЛeoHiд MиxáйлoBич ЧepHoBeцbkий; naipasngay Nobiembre 25, 1951 idiay Kharkiv, Ukrainiano nga SSR) ket isu ti agdama a Mayor iti Kiev, ti kaptitolio iti Ukrania. Sakbay ti karrer na iti politika, isu ket maysa a narang-ay a negosiante, nangibangon ken agtengtengel ti kaimbagan iti Pravex a Grupo ken Banko ti Pravex , maysa kadagiti kadakkelan a banko iti Ukrania. Manipud ti panakaidutokenna babaen ti Presidente a ni Viktor Yanukovych iti Oleksandr Popov a kas Daulo iti Siudad nga Administrasion ti Kiev idi 16 Nobiembre 2010, a sinukatanna idi ni Chernovetskyi, Chernovetskyi ket naikkatan kadagiti aniaman a panagikeddeng diay Kiev.[2][3]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b Ti Mayor iti Kiev ket nagirangarang ti panagayatna kadagiti tatto iti Kiev, nagkanta ti dua a kankanta para iti panag-protestana kadagiti pakadaksan, Interfax-Ukraine (13 Pebrero 2009)
- ^ Popov: Aktibidad iti siudad a konsilo ken daulo ti siudad ket napatinggaan, Kyiv Post (Pebrero 1, 2011)
- ^ Partido dagiti daulo ti rehion: 'Sakbay apanagbutos ti mayor idiay Kyiv ket awan ti kabanaganna, Kyiv Post (Nobiembre 18, 2011)


text:
Sibil a Gubat ti Amerikano
Ti Sibil a Gubat ti Amerikano (1861–1865), wenno makunkunay a ti Gubat a Nagbaetan dagiti Estado wenno ti Sibil a Gubat, ket maysa idi a sibil a gubat a nailaban idiay Estados Unidos iti Amerika. Iti panagsungbat iti panakabutos ni Abraham Lincoln a kas Presidente iti Estados Unidos, 11 kadagiti akin-abagatan a dagiti adipen nga estado ket naiparangarang da iti isisina a manipud iti Estados Unidos ken nagpormada ti Konpederado dagiti Estado iti Amerika ("ti Konpederasion"); dagiti dadduma a 25 nga estado ket sinuportaran da ti pederal a gobierno ("ti Kappon"). Kalpasan ti uppat a tawen a pangubguba, a kaaduan ket kadagidiay kaunegan ti Akin-abagatan nga estado, ti Konpederasion ket simmuko ken ti pannakaadipen ket naisupiat ti kalintegan iti amin a paset ti pagilian. Dagiti banbanag a gapuanan ti gubatidi ket sangkapaset laeng a naibanagan iti daytoy a sumaganad a Panagpabaro a Panawen, ngem adu pay dagiti dadduma a saan a naibanaga.
Iti panagbutos ti presidente idi 1860, ti Partido Republikano, la naimatunan babaen ni Abraham Lincoln, ket nag-kampania a maisuppiat ti panagipalawa ti pannakaadipen iti labes dagiti estado nga addan kadagiti pannakaadipen . Dagiti Republikano ket napigsada a nangitaktakder ti nasionalismo, ket ti 1860 a plataporma da, pinabasol da dagiti pangta iti panagisina a kas panagisawang iti panaglib-at. Kalpasan ti panangabak ti Republikano, ngem sakbay a nagtakem ti baro nga administrasion idi Marso 4, 1861, pito kadagiti kapas nga estado ket nagiparangarang kadagiti isisina ken naktipon nga agporma ti Konpederado dagiti Estado iti Amerika. Ti lumabas nga administrasion ni Presidente James Buchanan ken ti umuneg nga administrasion ket inwaksi da ti kalintegan iti daytoy nga isisina, nausigen da a daytoy a panagsukir. Dagiti dadduma a walo nga adipen nga estado ket nausigen da dagiti panagayayab para iti isisina iti daytoy a puntos. Awan kadagit pagilian iti lubong a ti nangbigbig ti Konpederasion.


text:
Santa Ana, Cagayan
Ti Santa Ana ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Cagayan iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti ili ti Santa Ana ket nabingbingay a politikal iti 16 a barbaranggay.[2]
- Casagan
- Casambalangan (Port Irene)
- Centro (Poblacion)
- Diora-Zinungan
- Dungeg
- Kapanikian
- Marede
- Palawig
- Batu-Parada
- Patunungan
- Rapuli (Punti)
- San Vicente (Fort)
- Santa Clara
- Santa Cruz
- Visitacion (Poblacion)
- Tangatan
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Cagayan". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 11 Hulio 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Tanap ti Cagayan (Ingles) naala idi 30 Abril 2012
- ^ "Probinsia ti Cagayan". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 11 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text: 1Dua pay nga aldaw, dumtengen ti Paskua ken ti Fiesta ti Tinapay nga awan Lebadurana. Agsapsapul dagiti panguloen a papadi ken mamaestro iti Linteg iti nalimed a panangtiliw ken panangpapatayda ken ni Jesus. 2“Ditay iranrana iti fiesta, amangan no rumsua ti riribuk,” kinunada. 3Adda idi ni Jesus idiay Betania iti balay ni Simon nga agkukutel. Idi madama a mangmangan, dimteng ti maysa a babai a nakaiggem iti sangabotelia a nardo, maysa a nangina a bangbanglo. Binuongna ti botelia sana imbukbok ti bangbanglo iti ulo ni Jesus. 4Nakapungtot ti sumagmamano a tattao nga adda sadiay ket kinunada iti maysa ken maysa, “Apay a sinayangna ti bangbanglo? 5Nailako koma iti nasurok a tallogasut a denario a maited kadagiti napanglaw.” Kasta unay ti panangbabalawda iti babai, 6ngem kinuna ni Jesus, “Baybay-anyo! Apay a babalawenyo? Nasayaat unay ti impaayna kaniak. 7Kankanayon nga adda dagiti napanglaw iti dennayo, ket uray ania a kanito matulonganyo ida. Ngem saan a kankanayon nga addaak iti arpadyo. 8Inaramidna ti kabaelanna. Sinapsapoannan toy bagik a maisagana iti pannakaitanem. 9Kinapudnona, kunak kadakayo: Sadinoman iti entero a lubong a pakaikaskasabaanto ti Naimbag a Damag, masarsaritanto ti inaramid daytoy a babai a pakalaglagipan kenkuana.” 10Maysa ni Judas Iscariote kadagiti sangapulo ket dua nga adalan. Napan kadagiti panguloen a papadi tapno makitulag a yawatna ni Jesus kadakuada. 11Naragsakanda a nakangngeg iti imbagana, ket inkarida nga ikkan iti kuarta. Isut’ gapuna a binirbiroken ni Judas ti gundawayna a mangliput ken ni Jesus. 12Umuna idi nga aldaw ti Fiesta ti Tinapay nga awan Lebadurana ket maidaton dagiti urbon a karnero nga agpaay iti Paskua. Sinaludsod dagiti adalan ni Jesus, “Sadino ti kayatmo a pangisaganaanmi iti pangrabiim iti Paskua?” 13Imbaon ni Jesus ti dua kadagiti adalanna. Kinunana, “Inkayo idiay siudad ket masabatyonto ti maysa a tao a nakaawit iti sangakaramba a danum. 14Surotenyo iti balay a serkanna ket kunaenyonto iti akimbalay: ‘Kuna ti Maestro, Sadino ti kuarto a pangananminto kadagiti adalan iti pangrabii ti Paskua?’ 15Ipakitananto kadakayo ti maysa a nalawa a kuarto nga akingngato, naisagana ken addaan kadagiti masapsapul. Sadiay ti pangisaganaanyo iti pangrabiitayo.” 16Pimmanaw dagiti adalanna. Napanda iti siudad ket nasarakanda amin kas imbaga ni Jesus ket insaganada ti pangrabii a pangrambak iti Paskua. 17Idi rumabiin, dimteng sadiay ni Jesus ken dagiti sangapulo ket dua nga adalanna. 18Kabayatan ti pannanganda, kinuna ni Jesus, “Ibagak kadakayo ti pudno: maysa kadakayo a makilanglanglang kaniak ita ti mangliputto kaniak.” 19Nagliday dagiti adalanna ket maysa-maysa ti nagsaludsod kenkuana, “Siak kadi dayta kunkunam?” 20Insungbat ni Jesus, “Maysa kadakayo a sangapulo ket dua a makisawsawsaw kaniak iti tinapay iti malukongko. 21Matayto ti Anak ti Tao kas naisurat maipapan kenkuana, ngem kaasinto pay ti mangliput iti Anak ti Tao. Naim-imbag pay koma a saan a nayan-anak dayta a tao!” 22Idi mangmanganda, nangala ni Jesus iti tinapay ket kalpasan ti panagyamanna iti Dios, pinisina sana inted kadagiti adalanna. “Alaenyo ket kanenyo. Daytoy ti bagik,” kinunana. 23Nangala ni Jesus iti kopa, nagyaman iti Dios sana inyawat kadakuada, ket imminumda amin. 24Kinunana kadakuada: “Daytoy ti darak a mamatalged iti tulag ti Dios, ti darak a maiparukpok nga agpaay iti adu a tattao. 25Kinapudnona, kunak kadakayo, diakto uminumen iti arak ti ubas agingga iti dayta nga aldaw nga uminumak iti baro a tubbog ti ubas iti Pagarian ti Dios.” 26Kalpasanna, nagkantada iti maysa nga himno sada rimmuar a napan idiay Bantay Olivo. 27Kinuna ni Jesus kadakuada: “Dakay amin panawandakto ta kuna ti Nasantoan a Surat, ‘Patayento ti Dios ti agpaspastor ket mawarawaranto dagiti karnero.’ 28Ngem kalpasan ti pannakapagungarko, umun-unaakto ngem dakayo a mapan idiay Galilea.” 29“Uray pumanawdanto amin,” insungbat ni Pedro, “dikanto panawan.” 30Kinuna ni Jesus kenkuana, “Laglagipem daytoy: Sakbay ti maikadua a panagtaraok ti kawitan iti daytoy a rabii, namitlonton nga imbagam a dinak am-ammo.” 31“Uray no matayak a mairaman kenka,” sipapasnek nga insungbat ni Pedro, “pulos a dikanto paglikudan.” Kasta met ti kinuna dagiti dadduma nga adalan. 32Dimteng ni Jesus ken dagiti adalanna iti maysa a disso a managan Getsemani. Kinunana kadakuada, “Agtugawkayo ditoy bayat ti panagkararagko.” 33Inkuyogna da Pedro, Santiago ken Juan. Nagdanag ken nariribukan. 34“Arigna a matayak gapu iti nakaro a ladingit,” kinunana kadakuada. “Agbatikayo ditoy ket agbantaykayo.” 35Immadayo bassit sa nagpakleb iti daga, ket inkararagna a no mabalin koma maliklikanna dayta nga oras ti panagsagaba. 36“Ama,” indawatna, “Ama, no mabalin koma, ilisinak iti daytoy kopa ti panagsagaba. Ngem saan a ti pagayatak ti maaramid, no di ket ti pagayatam.” 37Idi agsubli ni Jesus, nadanonna a matmaturog dagiti tallo nga adalan. “Simon,” kinunana ken ni Pedro, “matmaturogka kadi? Dika aya makapagpuyat iti maysa nga oras?” 38Kinunana kadakuada: “Agpuot ken agkararagkayo tapno saankayo a matnag iti sulisog. Natudio ti espiritu, ngem nakapuy ti lasag.” 39Immadayo manen ni Jesus ket nagkararag. Inulitna ti dawatna. 40Nagsubli manen kadagiti adalan ket nadanonna ida a nakaturog, ta makaturturogda la unay. Dida ammo no ania ti ibagada kenkuana. 41Idi kapamitlo ni Jesus ti agsubli, kinunana kadakuada: “Ania? Matmaturog ken agin-inanakayo pay laeng? Husto daytan! Dimtengen ti oras! Kitaenyo, mayawaten ti Anak ti Tao kadagiti managbasol. 42Bumangonkayo ta intayon. Kitaenyo, adtoyen ti mangliput kaniak!” 43Agsasao pay laeng ni Jesus idi sumangpet ni Judas, maysa kadagiti sangapulo ket dua nga adalan. Kimmuyog kenkuana dagiti adu a tattao a nagtagikampilan ken nagtagipang-or. Imbaon ida dagiti panguloen a papadi, dagiti mamaestro iti Linteg, ken dagiti panglakayen. 44Sakbay ti ipapanda, inted ti mangliput daytoy a pagilasinan kadagiti kimmuyog kenkuana: “Daydiay agekak isu ti sapsapulenyo. Tiliwen ken ipanawyo ket guardiaanyo a naimbag.” 45Immasideg a dagus ni Judas ken ni Jesus. “Maestro!” kinunana sana inagkan iti namin-adu. 46Tiniliwda ni Jesus ket tinengngelda a nalaing. 47Ngem inasut ti maysa kadagiti agtaktakder sadiay ti bunengna sana tinagbat ti adipen ti Kangatoan a Padi ket napingasan ti lapayagna. 48Nagsao ni Jesus ket kinunana kadakuada, “Tulisanak aya, ta nagtagikampilan ken nagtagipang-orkayo nga umay mangtiliw kaniak? 49Inaldaw a nakipulpulapolak kadakayo ken nangisursuroak idiay Templo ket didak tiniliw. Ngem masapul a matungpal ti Nasantoan a Surat.” 50Nagtataray amin dagiti adalan ket binaybay-anda ni Jesus. 51Sumursurot ken ni Jesus ti maysa nga agtutubo a lalaki a nakakagay laeng iti linen a lupot. Tiniliwda, 52ngem nakalapsut iti kagayna ket timmaray a lamolamo. 53Impanda ni Jesus iti balay ti Kangatoan a Padi a naguurnongan dagiti panguloen a papadi, dagiti panglakayen ken dagiti mamaestro iti Linteg. 54Simmurot ni Pedro nga adda a sumarsaruno iti adayo. Simrek iti paraangan ti balay ti Kangatoan a Padi ket sadiay, nakitugaw kadagiti guardia ken nakiinudo. 55Nagbirbirok dagiti panguloen a papadi ken ti entero a Sanhedrin kadagiti pammaneknek a maibusor ken ni Jesus tapno papapatayda, ngem awan ti nasarakanda. 56Adu ti nagsao iti ulbod a maikontra kenkuana ngem saan a nagtutunos dagiti pammaneknekda. 57Timmakder ti sumagmamano a lallaki ket kastoy ti ulbod a pammaneknek nga imbagada: 58“Nangngegmi nga insaona, ‘Rebbaekto daytoy a Templo a binangon dagiti tattao, ket iti uneg ti tallo nga aldaw mangbangonakto iti sabali a saan nga aramid ti tao.’” 59Uray isuda kaskasdi a saan a nagtutunos dagiti pammaneknekda. 60Timmakder ti Kangatoan a Padi iti sangoananda. “Awan aya ti maisungbatmo kadagiti ipabpabasol dagitoy a tattao?” sinaludsodna ken ni Jesus. 61Ngem nagulimek ni Jesus ket saan a simmungbat. “Sika kadi ti Cristo nga Anak ti Nasantoan a Dios?” sinaludsod manen ti Kangatoan a Padi. 62“Wen, siak!” insungbat ni Jesus. “Makitayonto ti Anak ti Tao a situtugaw iti makannawan ti Mannakabalin-amin. Makitayonto nga umay kadagiti ulep ti langit.” 63Rinay-ab ti Kangatoan a Padi ti kagayna. “Ania pay la ti pakasapulantayo kadagiti saksi?” kinunana. 64“Nangngegyon dagiti saona a maikaniwas iti Dios. Ania ti pangngeddengyo?” Sangsangkamaysa ti pangngeddengda: nakabasol ni Jesus ket masapul a mapapatay. 65Sumagmamano kadakuada ti nangtupratupra ken ni Jesus ket inabbonganda ti rupana sada dinanogdanog. “Pugtoam man no siasino ti nangdisnog kenka?” kinunada. Kalpasanna, innala dagiti guardia sada ginagara iti tungpa. 66Adda pay la ni Pedro iti paraangan idi umasideg ti maysa a babai nga adipen ti Kangatoan a Padi. 67Idi makitana ni Pedro nga agin-inudo, miningminganna sana kinuna, “Uray sika, nakikadkaduaka met ken ni Jesus a taga-Nazaret.” 68“Diak ammo ken diak maawatan ti ibagbagam,” inlibak ni Pedro. Ket rimmuar a nagturong iti ruangan. Apag-isu met a nagtaraok ti maysa a kawitan. 69Nakita manen sadiay ti babai nga adipen ket inulitna kadagiti adda sadiay, “Maysa kadakuada daytoy a lalaki!” 70Ngem naglibak manen ni Pedro. Iti saan a mabayag, kinuna met kenkuana dagiti adda sadiay, “Saanmo a mailibak a maysaka kadakuada, ta taga-Galileaka met.” 71“Uray dusaennak ti Dios no saan a pudno ti ibagbagak!” insapata ni Pedro. “Diak am-ammo dayta tao nga ibagbagayo!” 72Pagammoan, nagtaraok manen ti kawitan ket nalagip ni Pedro ti kinuna ni Jesus kenkuana: “Sakbay ti maikadua a panagtaraok ti kawitan, namitlonton nga imbagam a dinak am-ammo.” Ket naganug-og gapu iti ladingitna.


text:
Jordan, Guimaras
Ti Jordan ket maysa a maika-3 a klase nga ili ken isu ti kapitolio iti probinsia ti Guimaras iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Jordan ket politikal a nabingbingay iti 14 a barbaranggay.[2]
- Alaguisoc
- Balcon Maravilla
- Balcon Melliza
- Bugnay
- Buluangan
- Espinosa
- Hoskyn
- Lawi
- Morobuan
- Población
- Rizal
- San Miguel
- Sinapsapan
- Santa Teresa
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Guimaras". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 3 Oktubre 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Lumaud a Visayas (Ingles) naala idi 12 Pebrero 2013
- ^ "Probinsia ti Guimaras". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 3 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Apartheid
Ti apartheid (Pannakabalikas nga Aprikaans: [ɐˈpɑːrtɦɛit]; manipud ti Aprikaans[1] "ti kasasaad iti panagsisina") ket maysa a sitema idi ti segragasion ti puli a naipatungpal babaen ti lehislasion babaen dagiti gobierno ti Nailian a Partido (NP), nga isuda ti agturturay manipud idi 1948 aginggana idi 1994, iti Abagatan nga Aprika, babaen dagiti karbengan dagiti kaaduan nga agtataeng a nangisit iti Abagatn nga Aprika ket nalappedan ken ti nataltalinaay idi ti minoridad a panagturay ti supremasia ti puraw ken ti Aprikaner. Ti apartheid ketnaparang-ay idi kalpasan ti Sangalubongan a Gubat II babaen dagiti gunglo a tinurturayan ti Nailain a Partido ti Aprikaner ken ti Broederbond organisations ken naisansanay pay idiay Abagatan a laud nga Aprika, nga inadministro babaen ti Abagatn nga Aprika babaen ti bilin ti Liga ti Pagpagilian (nawaswas idi 1966 babaen ti Resolusion 2145 ti Nagkaykaysa a Pagpagilian[2]), aginggana idi nakagun-od ti pannakwaya a kas Namibia idi 1990.[3]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Naikabil iti Dictionary.com para iti 'apartheid'". Naala idi 11 Agosto 2012.
- ^ "Dagiti Resolusion nga Inampon babaen ti Sapasap nga Asemblia iti las-ud ti Maika-21 a Gimongan". Naala idi 11 Agosto 2012.
- ^ Gallagher, Michael. "Ti Pannakaipasngay ken Ipupusay ti apartheid". BBC News. Naala idi 17 Hunio 2002.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Apartheid idiay Wikimedia Commons
Dagiti sasao a mainaig ti Apartheid idiay Wikiquote


text: 1Daytoy ti maikatlo nga isasarungkarko kadakayo. “Iti aniaman a pammabasol, masapul ti pammaneknek ti dua wenno tallo a saksi,” kuna ti Nasantoan a Surat. 2Kayatko a ballaagan dagiti nagbasol iti napalabas ken dadduma pay. Imbagakon daytoy iti naudi nga isasarungkarko kadakayo, ngem sawek manen ita ta adayoak: Awanto ti makalisi iti pannusa inton umayak manen. 3Maaddaankayto kadagiti amin a pammaneknek a mangipakita a ni Cristo ti agsasao kaniak. Saan a nakapuy ni Cristo no adda iti baetyo. Ipakitana ketdi ti pannakabalinna kadakayo. 4Ta uray no iti kinakapsut ti nakaigapuan ti ipapatayna iti krus, sibibiag babaen iti pannakabalin ti Dios. Iti pannakipagmaymaysami kenkuana, nakapuykami met ngem ti pannakilangenlangenmi kadakayo, makipagbiagkaminto kenkuana babaen iti pannakabalin ti Dios. 5Sukimatenyo ti bagiyo tapno maammoanyo no pudno met laeng nga agbibiagkayo iti pammati. Awan duadua nga ammoyo nga adda ni Jesu-Cristo kadakayo—malaksid no parparawpaw ti pammatiyo. 6Agtalekak a maammoanyonto a saankami a napaay. 7Ikarkararagkami iti Dios a dikayto agaramid iti dakes—saan a tapno makita a nagballigikami no di ket tapno agaramidkayo iti naimbag, uray no kasla dikami nagballigikami. 8Ta awan pannakabalinmi a bumusor iti pudno, ngem adda pannakabalinmi nga agserbi iti pudno. 9Maragsakankami no nakapsutkami ket napigsakayo. Iti kasta, idawdawatmi nga awan koma ti pagkuranganyo. 10Isut’ gapuna nga isuratko daytoy ita nga awanak iti dennayo tapno inton umayak, diakto nainget a mangaramat iti turay nga inted kaniak ti Apo. Agpaay daytoy iti pannakapatanoryo a saan nga iti pannakarakrakyo. 11Kamaudiananna, kakabsat, agpakadaakon! Ikagumaanyo ti agbalin a naan-anay. Denggenyo ti dawatko: Agtutunoskayo ken agbiagkayo a sitatalna ket addanto kadakayo ti Dios ti ayat ken talna. 12Agkikinnablaawkayo babaen iti nainkabsatan nga agek. Pakomustaandakayo dagiti amin a tattao ti Dios. 13Sapay koma ta adda kadakayo amin ti parabur ni Apo Jesu-Cristo, ti ayat ti Dios, ken ti pannakikadua ti Espiritu Santo.


text:
Currimao, Ilocos Norte
Ti Currimao ket maysa a maikalima a klase nga ili iti probinsia ti Ilocos Norte iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Currimao ket nabennebenneg iti 23 a barbaranggay.[2]
- Anggapang Norte
- Anggapang Sur
- Bimmanga
- Cabuusan
- Comcomloong
- Gaang
- Lang-ayan-Baramban
- Lioes
- Maglaoi Centro
- Maglaoi Norte
- Maglaoi Sur
- Paguludan-Salindeg
- Pangil
- Pias Norte
- Pias Sur
- Poblacion I
- Poblacion II
- Salugan
- San Simeon
- Santa Cruz
- Tapao-Tigue
- Torre
- Victoria
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Ilocos Norte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 7 Hulio 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Rehion ti Ilocos (Ingles) naala idi 21 Abril 2012
- ^ "Probinsia ti Ilocos Norte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 27 Hunio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Aleosan, Cotabato
Ti Aleosan ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Cotabato iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Aleosan ket nabingbingay a politikal iti 19 a barbaranggay.[2]
- Bagolibas
- Cawilihan
- Dualing
- Dunguan
- Katalicanan
- Lawili
- Lower Mingading
- Luanan
- Malapang
- New Leon
- New Panay
- Pagangan
- Palacat
- Pentil
- San Mateo
- Santa Cruz
- Tapodoc
- Tomado
- Upper Mingading
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Cotabato". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 21 Oktubre 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Soccsksargen (Ingles) naala idi 3 Hunio 2013
- ^ "Probinsia ti Cotabato". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 21 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Dakkayang
Ti dakkayang (wenno dakayang ken dukayang)[1] (Echinochloa colona) ket maysa a kita ti ruot a nagtaud manipud iti tropikal nga Asia. Daytoy idi ket dati a naidasig a kas maysa a sebbangan ti Panicum. Daytoy ti naatap a tinaudan iti naimuyongan nga apit ti sereal nga Echinochloa frumentacea, ti sawa a sabog.[2] Adda met dagiti taksonomo a mangtrato ti taksa a kas agmaymaysa a sebbangan, iti daytoy a kaso dagitinaimuyongan a porma ket mabalin met a tawagan a kas ti E. colona.
Nakaiwarwarasan[urnosen | urnosen ti taudan]
Daytoy a ruot ket adda kadagiti amin a tropikal nga Asia ken Aprika iti taltalon ken igid ti kalkalsada. Naturalisado daytoyen idiay Amianan nga Amerika.[3]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Elmer, Merril (1925). Enumerasion ti mulmula nga agsabsabong ti Pilipinas, tom. 1. Pilipinas: Opisina ti Pagmalditan, Manila. p. 62. ISBN 978-1117720005.
- ^ Hilu, Khidir W. (1994). "Ebidensia manipud kadagiti marka ti RAPD iti ebolusion dagiti sabog ti Echinochloa (Poaceae)". Sistemika ti Mula ken Ebolusion 189 (3): 247–257. doi:10.1007/BF00939730.
- ^ "Echinochloa colona". Natural Resources Conservation Service; Datos a batayan ti mulmula. USDA. Naala idi 9 Agosto 2013.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti midia a mainaig ti Dakkayang idiay Wikimedia Commons
- Echinochloa colona. UC Davis IPM.


text:
Akindaya a Hemisperio
Ti Akindaya a Hemisperio ket heograpikal a termino ti gudua ti Daga a daya ti Kangrunaan a Meridiano (a mangballasiw ti Greenwich, Inglatera, Nagkaykaysa a Pagarian) ken laud ti longitud 180°.[1] Daytoy ket naus-usar pay a mangitudo ti Europa, Asia, Aprika, ken Australia, vis-à-vis ti Akinlaud a Hemisperio, a mangiraman ti Kaamerikaan. Daytoy a hemisperio ket tinawtawagan ti "Oriental a hemisperio". Iti pay maipatinayon, daytoy ket mabalin pay a mausar iti kultural wenno heopolitikal a kapanunotan a kas sinonimo para iti 'Daan a Lubong'.
Ti linia a mangmarka dagiti akindaya ken akinlaud a hemisperio ket maysa nga arbitrario a taripnong, kas iti saan a pannakaipada iti ekuador (ti maysa a naipagpagarup a linia a mangpalikmut iti Daga, nga agpada ti kaadayona manipud kadagiti bukodna a ungto) a mangbingay kadagiti akin-amianan ken akin-abagatan a hemisperio. Ti Kangrunaan a Meridiano iti 0° longitud ken ti Antimeridiano, iti 180° longitud ket kadawyan dagitoy a maawat a pagbeddengan, gapu ta bingayenda dagiti akindaya a longitud manipud kadagiti akinlaud a longitud. Daytoy a taripnong ket naipatakder idi 1884 babaen ti Internasional a Konperensia ti Meridiano a natengngel idiay Washington, D.C. a nakaamponan dagiti konsepto ti Alagaden nga Oras babaen ti Kanadiano nga inhenniero ti perokaril a ni Apo Sandford Fleming. Ti panag-usar daytoy a panangimarka ket mangikabil kadagiti paset ti akinlaud nga Europa, Aprika ken akindaya a Rusia iti akinlaud a hemisperio, isu a saan a mangpasayaat ti kaserbina para iti kartograpia, ken dagiti pay heopolitikal a panggep, gapu ta ti amin nga Eurasia ken Aprika ket kadawyan dagitoy a mairaman iti akindaya a hemisperio. Ti pagbanaganna met, dagiti meridiano ti 20°W ken ti diametriko a kasumbangir ti 160°E ket kankanayon dagitoy a maus-usar,[2][3] a mangiraman met amin a nangruna a daga ti Europa ken Aprika, ngem mangiraman pay ti bassit a paset ti amianan a daya ti Greenland (kadawyan a naikedkeddeng a paset ti Amianan nga Amerika) ken kaaduan a saan a mangiraman ti akindaya a Rusia ken Oceania (kasla iti Baro a Selanda). Sakbay ti sangalubongan a pannakaampon ti Alagaden nga Oras, dagiti nadumaduma a Kangrunaan aMeridiano babaen dagiti nadumaduma a pagilian a nangipalawag idi ti oras babaen ti lokal a tengnga ti aldaw (isu a makunkuna a lokal a meridiano).
Ti masa ti daga ti Akindaya a Hemisperio ket dakdakkel ngem ti Akinlaud a Hemisperio ken adaan iti adu a karuay dagiti habitat.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Latitud ken Longitud iti britannica.com, naala idi 2008-05-24
- ^ Olson, Judy M. "Projecting the hemisphere", ch. 4 manipud tiPanangipada ti proyeksion ti mapa iti pannakasapul; Robinson, Arthur H. & Snyder, John P., eds. 1997. Bethesda, MD: Cartography and Geographic Information Society, American Congress on Surveying and Mapping.
- ^ "Eastern Hemisphere". Merriam-Webster's Geographical Dictionary, Maika-3 nga ed. 2001. Springfield, MA: Merriam-Webster, Inc., p. 340.


text:
Carmen, Bohol
Ti Carmen ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Bohol iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Carmen ket nabingbingay a politikal kadagiti 29 a barbaranggay.[2]
- Alegria
- Bicao
- Buenavista
- Buenos Aires
- Calatrava
- El Progreso
- El Salvador
- Guadalupe
- Katipunan
- La Libertad
- La Paz
- La Salvacion
- La Victoria
- Matin-ao
- Montehermoso
- Montesuerte
- Montesunting
- Montevideo
- Nueva Fuerza
- Nueva Vida Este
- Nueva Vida Sur
- Nueva Vida Norte
- Poblacion Norte
- Poblacion Sur
- Tambo-an
- Vallehermoso
- Villaflor
- Villafuerte
- Villarcayo
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Bohol". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 6 Oktubre 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Tengnga a Visayas (Ingles) naala idi 25 Mayo 2012
- ^ "Probinsia ti Bohol". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 6 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Panid
a Pagpatulongan iti Pagsapul iti Lugar a Pagbutosan
Ania ti Lugar a Pagsapul iti Lugar a Pagbutosan?
Ti Pagsapul iti Lugar a Pagbutosan ('Polling
Place Locator') ket tulonganna dagiti rehistrado a botante iti Estado ti Hawaii
a mangsapul iti lugar a rumbeng a pagbutosanda itoy nga Eleksion Primaria ken
Heneral iti 2014. Tapno masapulam ti Lugar a Pagbutosam babaen ti panangusarmo
iti kompiuter a pagsapul, nasken nga addaka iti listaan dagiti rehistrado a
botante iti Estado ti Hawaii. Mabalinmo ti mangala, babaen ti kompiuter, iti
pormulario ti pagrehistruan ti botante wenno mabalinmo nga ammuen no sadino ti
pangalaam itoy babaen ti panangsarungkarmo iti
http://hawaii.gov/elections
.
Ti Pagsapul iti Lugar a Pagbutosan ket itedna pay kenka dagiti dadduma nga impormasion a kas kadagitoy: dagiti distrito politikal, dagiti ladawan, langa dagiti balota para iti tunggal lugar a pagbutosan.
Panagsapul
babaen ti
panagusar iti Nagan ken PTP
Iserrekmo ti nagan ken ti petsa ti
pannakayanak sa pindotem ti buton a Sapulem ('Search'). No awan ti makitam a
kapadpada ti inserrekmo, padasem a kissayan iti sumagmamano a letra iti kutit
ti nagan ken/wenno kitaem no biddut ketdi ti pannakaisurat ti inserrekmo.
Ti panagsapul babaen ti panagusar iti nagan ket maibasar iti naganmo nga agparang iti apidabitmo iti Rehistrasionmo kas Botante (kas iti WikiWiki Voter Registration Form wenno WikiWiki Pormulario iti Rehistrasion kas Botante).
Ti PTP (petsa ti pannakayanak) ket masapul nga adda iti kastoy a langa ti pannakaisurat: “mm/dd/yyyy” (ti bulan, ken ti petsa, sagduduada iti numero; ti tawen, uppat a numero, iti panagsasaganadda)
No iti pammatim ket maysaka a rehistrado a botante iti Estado iti Hawaii, ngem dimo masapulan ti Lugar a Pagbutosam babaen ti panangusarmo itoy a disso ('site') iti kompiuter, tumawagka koma iti Opisina dagiti Eleksion (Office of Elections) iti (808) 453-8683 wenno iti kaarruba nga isla iti, mabalinmo ti tumawag a libre iti (800) 442-8683. Palagip: mabalin nga itoy a kanito, dimo pay la makita ti naganmo itoy a disso ('site') gapu ta nabiitka pay a nagrehistro a kas botante.
Panangkita
iti Impormasion
Maipanggep iti Maysa a Lugar a Pagbutosan
Nupay
mabalinmo
a kitaen dagiti impormasion maipanggep iti Lugar a Pagbutosan iti ania man kadagiti
232 a lugar a pagbutosan iti sibubukel nga
estado, ti laeng panagsapulmo babaen ti pangiserrekmo
iti naganmo ken iti petsa ti
pannakayanakmo iti kompiuter ti makaibaga
kenka no sadino ti pagbutosam kadagiti
kaaldawan dagiti eleksion.
Ti Kangatuan a Bilang a Maipalubos iti Agsasaruno a Panagsapul ken
Panangbuya Kadagiti Retrato (10 iti tunggal maysa)
Adda pagpatinggaan ti kaadu ti agsasaruno a
panagsapulmo. Sabali met ti naituding a pagpatinggaan ti kaadu ti bilang wenno
gundaway a panangbuyam kadagiti ladawan dagiti Lugar a Pagbutosan. Maaramid
daytoy tapno makainuttayo kadagiti masapsapul iti pannakaidanon daytoy a
serbisio kadagiti botante; iti kasta, maaddaan met iti gundaway dagiti
sabsabali a mangusar iti serbisio a maidanon babaen ti Internet. No nadanonmon
ti kangatuan a bilang ket kayatmo ti agsapul iti ad-adu pay ken agbuya pay
kadagiti ladawan, iserram amin a linuktam ket agsublika iti Pagsapul iti Lugar
a Pagbutosan ('Polling Place Locator') sa rugiam manen ti agsapul.
Pagsapul kadagiti Impormasion babaen ti
Internet wenno 'Web Browser' (Internet Explorer, Firefox, Safari, kdp.).
Napagandar wenno na-'enabled' ti Javascript.
Masapul a pagbalinem a di mapaandar dagiti mangtiptiped iti panagruar dagiti anunsio (i-'disable'-mo dagiti 'popup-blockers').
Intsek ken Hapon a pagsasao a font ket masapul nga ipakat iti systemayo a husto tapno makitayo ti balota iti dagitoy a pagsasao ( City ken County iti Honolulu laeng).
Iti Adobe Reader ket masapul tapno makitayo iti balota.


text:
Appenzell Innerrhoden
Ti Appenzell Innerrhoden (Aleman: Appenzell Innerrhoden (tulong·paammo);) ket isu ti kabassitan a kanton idiay Suisa babaen ti populasion ken ti maikadua babaen ti kalawa, ti Basel-Stadt ket isu ti kabassitan ti kalawa. Daytoy ti naudi a kanton ti Suisa a nagited ti karbengan a pangbutos dagiti babbai kadagiti lokal a kapanggepan, idi 1991.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Arealstatistik Standard - Kantonsdaten nach 4 Hauptbereichen
- ^ Opisina ti Suiso a Pederal nga Estadistika – STAT-TAB Ständige und Nichtständige Wohnbevölkerung nach Region, Geschlecht, Nationalität und Alter (Aleman) Naala idi 10 Disiembre 2011
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Appenzell Innerrhoden idiay Wikimedia Commons


text:
Candaba, Pampanga
Ti Candaba ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Pampanga iti Pilipinas. Ti ili ti Candaba ket isu ti pakasarakan ti kababaan a lugar iti Tengnga a Luzon. Gapu iti daytoy, mabigbig ti Candaba kadagiti nalalawa a liplipnok a taeng ti dalag ken paltat ken dadduma pay a lames. Nalatak ti buro a lames a produkto ti Candaba a naaramid manipud kadagiti dalag ken paltat kadagiti lipnok ti Candaba.
Nalatak pay dagitoy a lipnok a pagdadaponan dagiti agduduma a ganggannaet a bilbilit manipud iti Tsina ken Siberia.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti ili ti Candaba ket nabingbingay a politikal iti 33 a barbaranggay.[2]
- Bahay Pare
- Bambang
- Barangca
- Barit
- Buas (Poblacion)
- Cuayang Bugtong
- Dalayap
- Dulong Ilog
- Gulap
- Lanang
- Lourdes
- Magumbali
- Mandasig
- Mandili
- Mangga
- Mapaniqui
- Paligui
- Pangclara
- Pansinao
- Paralaya (Poblacion)
- Pasig
- Pescadores (Poblacion)
- Pulong Gubat
- Pulong Palazan
- Salapungan
- San Agustin (Poblacion)
- Santo Rosario
- Tagulod
- Talang
- Tenejero
- Vizal San Pablo
- Vizal Santo Cristo
- Vizal Santo Niño
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Pampanga". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 11 Agosto 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Tengnga a Luzon (Ingles) naala idi 29 Mayo 2012
- ^ "Probinsia ti Pampanga". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 11 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Wikipedia:Panagdakamat kadagiti punganayan
Ti dakamat, pinagibasaran wenno reperensia, ket ti linia ti testo a mangisalsalumina a manginagan ti taudan:
Dagiti dakamat ket nangruna a paset ti aniaman nga artikulo ti Wikipedia, nga agserserbi a manginagan kadagiti mapagtalkan a taudan a nakaibatayan ti artikulo. Kadagiti kaaduan a kaso dagiti dakamat ket maiparang iti porma dagiti nota iti baba ti artikulo, ngem dagitoy ket mabaln met nga agparang iti bagi ti artikulo. Dagiti dakamat a naipakpakita babaen ti bilang a sobeskritu wenno dagit sabali pay a pamay-an iti linia ti testo ket tinawtawagan kadagiti nailinia a dakamat
Ti annuroten ti pannakapatalged ti Wikipedia ket makasapul kadagiti nailinia a dakamat para iti aniaman a material a makarit wenno makaritto, ken amin dagit insasao, iti aniaman nga espasio iti artikulo. Nupay kasta, maibalbalakad nga amin dagiti editor ket mangited kadagiti dakamat para iti amin a material a mainayon iti Wikipedia; ti amiaman a metrial nga awan punganayan ket mabalin a makarit wenno kanungpalan a maikkat.


text:
Dupax del Sur, Nueva Vizcaya
Ti Dupax del Sur ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Nueva Vizcaya iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti ili ti Dupax del Sur ket nabingbingay a politikal iti 19 a barbaranggay.[2]
- Abaca
- Banila
- Carolotan
- Gabut
- Ganao (Lingad)
- Lukidnon
- Mangayang
- Palabotan
- Biruk
- Bagumbayan
- Balsain
- Canabay
- Domang
- Dopaj
- Kimbutan
- Kinabuan
- Sanguit
- Santa Maria
- Talbek
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Nueva Vizcaya". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 11 Hulio 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Tanap ti Cagayan (Ingles) naala idi 30 Abril 2012
- ^ "Probinsia ti Nueva Vizcaya". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 11 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
ISO 4217
ISO 4217 ket isu ti alagaden nga inpablaak babaen ti Gunglo ti Sangalubongan para iti Panagalagad, a mangilasin ti panangikeddeng ti kuarta, dagiti kodigo ti pagilian (alpha ken numeriko), ken mangirepensia kadagiti bassit nga unit kadagiti tallo a tabla:
- Tabla A.1 – Agdama a kuarta ken listaan ti kodigo dagiti pundo[1]
- Tabla A.2 – Agdama a kodkodigo dagiti pundo[2]
- Tabla A.3 – Listaan ti kodkodigo para kadagiti naipakasaritaan a denominasion dagiti kuarta ken punpundo [3]
Dagiti tabla, pakasaritaan ken dagiti agdama a pagtutungtungan ket tinartaripato babaen ti SIX Interbank Clearing.[4]
Ti listaan ti kodigo ti ISO 4217 ket inus-usar iti panagbanko ken negosio iti sangalubongan. Kadagiti adu a pagilian dagiti kodigo ti ISO para kadagit kadawyan a kuarta ket pubiko nga adu ti makaammo a dagiti gatad ti panangisukat a naipablaak kadagiti warnakan wenno naipablaak kadagiti banako ket agus-usarda laeng kadagitoy a panangilasin kadagiti nadumaduma a kuarta, imbes a ti naipatarus a nagnagan ti kuarta weeno dagiti saan a nalawag a simbolo ti kuarta. Dagiti kodigo ti ISO 4217 ket inus-usar kadagiti baliete ti eroplano ken dagiti baliete ti internasional a tren tapno maikkat dagiti aniaman a saan a nalawag a maipagggep iti presio.
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Ti opisial a listaan dagiti alpabetiko ken numeriko a kodigo ti ISO 4217
- Ahensi a mangtaripato ti ISO 4217


text:
Sarming (materiales)
Ti sarming ket maysa nga amorpo (di-kristallina) a solido a materiales a mangipakpakit ti transision ti sarming, ken daytoy ket mabaliktad a transision kadagiti amorpo a materiales (wenno kadagiti amorpo a rehion iti kaunegan ti semikristalina a materiales) manipud ti natangken ken narasi a kasasaad iti maysa a nalunag wenno weeno kasla goma a kasasaad. Dagiti sarming ket kadawyan dagitoy a narasi ken mabalin nga optiko a masarang. Ti kaaduan a naamammuan a kita ti sarming , nga inus-usaren kadagiti napalbas a siglo kadagiti tawa ken dagiti paginuman a baso (Na2O), ket sarming ti sodio ken apug, a buklen daytoy ti agarup 75% ti silika (SiO2) ken sodio oksido (Na2O) manipid ti dapo ti sodiom , ti apug (CaO), ken dagiti babassit a mainaynayon. Masansan ati panagibaga ti sarming ket naus-usar iti restrikto a kapanunotan a mangitudo ti naisangayan a panag-usar.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Sarming (materiales) idiay Wikimedia Commons


text:
Trigonometria
Ti trigonometria (manipud ti Griego trigōnon "trianggulo" + metron "rukod"[1]) ket isu ti sanga ti matematika a mangadal kadagiti trianggulo ken dagiti pannakaikabagian a nagbaetan dagiti kaatiddog ti sikiganda ken dagiti anggulo a nagbaetan dagiti sikiganda. Ti trigonometria ket mangipalawag kadagiti trigonometriko nga annong, a mangipalawag kadagitoy a pannakaikabagian ken adda iti pannakaipakat iti sikliko a penomena, a kas dagiti allon. Ti pagobraan ket nagbalbaliw idi las-ud ti maikatlo a siglo SK a kas sanga ti heometria a kaaduan nga inus-usar para kadagiti astronomiko a panagadal.[2] Daytoy pay ti pundasion ti praktikal nga arte ti agrimensura.
Dagiti batayan ti trigonometria ket masansan dagitoy a maisursuro iti eskuela a kas nailasin a kurso wenno paset ti prekalkulo a kurso. Dagiti trigonometriko nga annong ket addan wenno maiwarwarasen kadagiti paset ti puro a matematika ken naipakat a matematika a kas ti Fourier a panagusig ken ti ekuasion ti allon, ken dagitoy met ket kammasapulan kadagiti adu a sanga ti siensia ken teknolohia. Ti timmbukel a trigonometria ket agadal kadagiti trianggulo kadagiti timbukel, dagiti rabaw ti agtaltalinaay a positiboa panagkillo, iti immindayon a heometria. Daytoy ket kammasapulan iti astronomia ken panaglayag. Ti trigonometria kadagiti rabaw iti negatibo a panagkillo ket paset ti hiperboliko a heometria.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "trigonometria". Online a Diksionario ti Etimolohia.
- ^ R. Nagel (ed.), Ensiklopedia ti Siensia, Maika-2 nga Ed., The Gale Group (2002)
Bibliograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
- Boyer, Carl B. (1991). A History of Mathematics (Maika-2 nga nga ed.). John Wiley & Sons, Inc. ISBN 0-471-54397-7.
- Christopher M. Linton (2004). From Eudoxus to Einstein: A History of Mathematical Astronomy . Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan.
- Weisstein, Eric W. "Trigonometric Addition Formulas". Wolfram MathWorld. Weiner.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti midia a mainaig ti Trigonometria idiay Wikimedia Commons
- Khan Academy: Dagiti nawaya a lektura iti trigonometria


text:
Kategoria:Pampanid nga aglaon kadagiti plantilia ti dakamat nga addaan kadagiti nasukatanen a parametro
Daytoy a kategoria ket surotenna dagiti panid nga agus-usar kadagiti plantilia ti dakamat nga agus-usar kadagiti di maus-usar wenno nasukatanen a parametro.
Dagiti plantilia ti CS1 a nabaliwanen nga agusar ti Modulo:Citation/CS1 ket aginayon kadagiti panid iti datoy a kategoria no ti dakamat ket aglaon iti aniaman kadagiti parametro ti
|coauthors=,
|day=, wenno
|month=. Para kadagiti sabali a nasukatanen parametro dagiti nabaliwanen a plantilia nga agiparang kadagiti mensahe ti biddut ken agus-usar kadagiti sabali a pagsurotan a kategoria.
Ti dakamat ket agus-usar kadagiti nasukatanen a parametro (kasisigud a nailemmeng ti mensahe ti biddut)
Kadagiti napalabas a panawen, adda met dagiti nasukatanen a parametro wenno saanen a nasken. No kastoy ti mapasamak, dagiti parametro ket mailasin a kas nasukatanen wenno di maus-usar (deprecated). Maawis dagiti editor nga agusar kadagiti sabali a parametro a makaaramid iti isu met laeng a panggep a kapada dagiti nasukatanen. Dagiti nasukatanen a parametro ti CS1 ket nailista kadagiti sumaganad a tabla ken kakuyog met dagiti maisingasing a parametro.
Ti mangsolbar iti daytoy a biddut, agusar ti sabali a parametro.
Dagiti panid nga addaan iti daytoy a biddut ket automatiko a maikabil idiay Kategoria:Pampanid nga aglaon kadagiti plantilia ti dakamat nga addaan kadagiti nasukatanen a parametro.[a]
Idi las-ud ti panagparang-ay ti Panagdakamat nga Estilo 1, adu kadagiti baro a mensahe ti biddut ket nailemmeng. Dagiti nailemmeng a mensahe ket naiparang idi nairugrugi ti panagparang-ay. Dagiti editor a kumayat a makakita amin a mensahe ti biddut ti CS1 ket mabalinda a makita babaen ti panagikabil idiay bukodda a sapasap wenno kudil iti CSS a makita diata baba:
.citation-comment {display: inline !important;} /* Ipakita amin a mensahe ti biddut ti Panagdakamat nga Estilo 1 */
Amin dagiti mensahe ti biddut ket naiparangen isunga daytoy a css ket saanen a nasken.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti panid iti espasio ti Agar-aramat, Tungtungan, Agar-aramat tungtungan, Wikipedia tungtungan, Papeles tungtungan, Plantilia tungtungan, Tulong tungtungan, Kategoria tungtungan, Modulo tungtungan, ken MediaWiki tungtungan ket saan a mairaman kadagiti kategoria ti pagsurotan ti biddut.
Pampanid iti kategoria "Pampanid nga aglaon kadagiti plantilia ti dakamat nga addaan kadagiti nasukatanen a parametro"
Ti sumaganad a 114 a pampanid ket dagiti adda iti daytoy a kategoria, manipud ti 114 a dagup.


text: 1Simmangpet ni gobernador Festo iti probinsia nga iturayanna. Kalpasan ti tallo nga aldaw, napan idiay Jerusalem manipud Cesarea. 2Sadiay, indatag dagiti panguloen a papadi ken dagiti papangulo a Judio dagiti darumda ken ni Pablo. Nagpakpakaasida ken ni Festo 3a paipanna ni Pablo idiay Jerusalem, ta panggepda a saneben ket papatayenda iti dalan. 4Simmungbat ni Festo: “Sibabalud ni Pablo idiay Cesarea. Agsubliak sadiay iti mabiit. 5Ibagayo kadagiti panguloyo a kumuyogda kaniak a sumalog idiay Cesarea ket idarumda dayta a tao no adda nakabasolanna.” 6Nagyan pay ni Festo idiay Jerusalem iti walo wenno sangapulo nga aldaw sa simmalog idiay Cesarea. Iti sumuno nga aldaw, nagtugaw iti pangukoman ket imbilinna a maidatag ni Pablo. 7Idi sumangpet ni Pablo, inaribungbongan dagiti Judio a naggapu idiay Jerusalem ket adu nga agkakadagsen a pammabasol ti nangidarumanda kenkuana, ngem dida met mapaneknekan. 8Inkalintegan ni Pablo ti bagina: “Awan inaramidko a maikaniwas iti Linteg dagiti Judio wenno iti Templo wenno iti Emperador ti Roma.” 9Kayat ni Festo a pagustoan dagiti Judio, isu a sinaludsodna ken ni Pablo, “Kayatmo kadi ti mapan idiay Jerusalem a pangusigak kenka kadagitoy a darum?” 10“Agtaktakderakon iti sangoanan ti pangukoman ti Emperador a rumbeng a pakausigak,” insungbat ni Pablo. “Awan basolko kadagiti Judio kas pagaammom unay. 11No adda sinalungasingko a linteg, ket nakaaramidak iti banag a rumbeng a pakatayak, diak rigaten ti matay. Ngem no awan kinapudno dagiti nakaidarumak, awan ti kalintegan ti siasinoman a mangyawat kaniak kadakuada. Agkamangak iti Emperador.” 12Nakiuman ni Festo kadagiti mamalbalakad kenkuana, ket kalpasanna, kinunana, “Kimmamangka iti Emperador. Inka ngarud iti Emperador.” 13Kalpasan ti sumagmamano nga aldaw, simmangpet ni Ari Agripa ken ni Bernice idiay Cesarea tapno kablaawanda ni Festo. 14Iti kaaddada sadiay iti sumagmamano nga aldaw, impalawag ni Festo iti ari ti kasasaad ni Pablo. “Adda maysa a balud ditoy nga imbati ni Felix,” kinunana. 15“Idi addaak idiay Jerusalem, nagdarum dagiti panguloen a papadi ken dagiti panglakayen a Judio ket dinawatda nga ukomek. 16Ngem imbagak kadakuada a saan nga ugali dagiti Romano ti mangyawat iti siasinoman a naidarum sakbay a makisango kadagiti nangidarum kenkuana tapno maikkan iti gundawayna a mangikalintegan iti bagina. 17Ngarud, idi immayda ditoy, diak nagtaktak. Iti sumuno nga aldaw, nagtugawak iti pangukoman ket imbilinko a maayaban ti balud. 18Timmakder dagiti nangidarum kenkuana ngem awan naiparangda a nakabasolanna a kas impagarupko. 19Nakisuppiatda laeng kenkuana maipapan iti relihionda ken maipapan iti maysa a tao nga agnagan Jesus; natay ngem kuna ni Pablo a sibibiag. 20Agsipud ta diak ammo no kasano ti panangpalutpotko kadagitoy, dinamagko ken ni Pablo no kayatna ti mapan idiay Jerusalem a pakausiganna kadagitoy. 21Ngem dinawatna nga agbati pay a kas balud tapno ti Emperador ti mangukom kenkuana. Iti kasta, imbilinko a mabantayan agingga iti maibaonko ken ni Cesar.” 22Kinuna ni Agripa ken ni Festo, “Kayatko a denggen a mismo daytoy a tao.” “Denggemto no bigat,” insungbat ni Festo. 23Iti kabigatanna, dimteng da Agripa ken Bernice iti baet ti adu a seremonia ken pammadayaw ket simrekda iti pangukoman a kinuyog dagiti komandante ken dagiti mabigbigbig a tattao iti siudad. Nagbilin ni Festo ket naiserrek ni Pablo. 24Kinuna ni Festo, “Ari Agripa ken dakay amin a naitallaong ditoy: Makitayo daytoy a lalaki nga idardarum kaniak dagiti Judio idiay Jerusalem ken uray pay dagiti adda ditoy. Ipukpukkawda a saanen a rumbeng nga agbiag. 25Ngem awan masarakak nga inaramidna a rumbeng a pakatayanna. Ket agsipud ta kimmamang iti Emperador, inkeddengko nga ibaon kenkuana. 26Ngem diak ammo no ania ti isuratko iti Emperador maipapan kenkuana. Iparangko ngarud iti saklangyo, nangruna iti sangoanam, Apo Ari Agripa, tapno addanto maisuratko kalpasan ti pannakausisana. 27Makitak a saan a rumbeng nga ibaonko ti maysa a balud no diak ilawlawag dagiti pakaidarumanna.”


text:
Taaw Indiano
Ti Taaw Indiano ket isu ti maikatlo a kadakkelan a taaw a pannakabingbingay ti lubong, a sumaksakup ti agarup a 20% ti danum iti rabaw ti Daga.[1] Daytoy ket nabeddengan babaen ti Asia a mairaman ti India, nga isu daytoy ti nakainagana ti taaw[2][3][4][5]—iti amianan, iti laud babaen ti Aprika, iti daya babaen ti Australia, ken iti abagatan babaen ti Akinabagatan a Taaw (wenno, depende ti panagilawag, babaen ti Antartika.)[6]
Kas maysa a komponente ti Taaw ti Lubong, ti Taaw Indiano ket namarkaan manipud ti Taaw Atlantiko babaen ti 20° a daya ti meridiano nga agpa-abagatan manipud ti Rawis Agulhas, ken manipud ti Taaw Pasipiko babaen ti meridiano ti 146°55' a daya.[7] Ti akinamianan unay a gayatan ti Taaw Indiano ket agarup a 30° ti amianan idiay Persiano a Golpo. Daytoy a Taaw ket gangani 10,000 km (6,200 mi) ti kalawana kadagiti akinabagatan nga ungto ti Aprika ken Australia, ken ti kalawana ket 73,556,000 km² (28,350,000 mi²)[8], a mairaman ti Baybaya Nalabbasit ken ti Persiano a Golpo.
Ti tomo ti taaw ket nakarkulo iti 292,131,000 km³ (70,086,000 mi³).[9] dda dagiti babassit nga Is-isl a a naiwarwaras kadagiti barakus ti kontinente. Dagiti [isla a pagilian]] iti kaunegan ti taaw ket ti Madagascar (ti maikapat a kadakkelan nga isla ti lubong), Comoros, Seychelles, Maldives, Mauritius, ken Sri Lanka. Ti purpuro ti Indonesia ket pagbeddengan ti taaw iti daya.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Ti Taaw Indiano ken dagiti Nalatak a Bileg. Routledge. 1986. ISBN 978-0389206958.
- ^ Harper, Douglas. "Online Etymology Dictionary". Online a Diksionario ti Etimolohia. Naala idi 18 Enero 2011.
- ^ Indo-Amerikano a panakibiang : dagiti orientasion ken perspektibo ti ganganaet a panakibiang ni P.V. Narasimha Rao ken Bill Clinton Babaen ni Anand Mathur; Panid 138 “Ti India ket sakupenna ti tengnga apuesto idiay rehion ti Taaw Indiano isu a ti Taaw ket nanaganan idi kalpasan ti India.”
- ^ Dagiti Politika ti Taaw Indiano arehion: dagiti katimbengan ti bileg Babaen ni Ferenc Albert Váli; Panid 25
- ^ Heograpia ti India Para iti Serbisio Sibil nga Eksamen Babaen ni Hussain; Panid 12-251; "INDIA KEN TI HEO-POLITIKA TI TAAW INDIANO "(16-33)
- ^ "'Taaw Indiano' — Merriam-Webster Dictionary Online". Naala idi 2012-07-07. "taaw ti D ti Aprika, A ti Asia, L ti Australia, ken Amianan ti of Antartika ti kalawa agaup a 28,350,500 kuadrado milia (73,427,795 kuadrado kilometro)"
- ^ Dagiti patinggaan ti Taaw ken Baybay. Organisasion ti Sangalubongan a Hidrograpiko Naipangpangruna a Pablaak Bilang. 23, 1953.
- ^ http://www.enchantedlearning.com/subjects/ocean/
- ^ Donald W. Gotthold, Julia J. Gotthold (1988). Taaw Indiano: Bibliograpia. Clio Press. ISBN 1-85109-034-7.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Taaw Indiano idiay Wikimedia Commons


text:
Salay, Misamis Oriental
Ti Salay ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Misamis Oriental iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Salay ket nabingbingay a politikal iti 18 a barbaranggay.[2]
- Alipuaton
- Ampenican
- Bunal
- Dinagsaan
- Guinalaban
- Ili-ilihon
- Inobulan
- Looc
- Matampa
- Membuli
- Poblacion
- Salagsag
- Salay River I
- Salay River II
- Saray
- Tinagaan
- Yungod
- Casulog
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Misamis Oriental". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 17 Oktubre 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Amianan a Mindanao (Ingles) naala idi 17 Abril 2013
- ^ "Probinsia ti Misamis Oriental". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 17 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Sixto Brillantes
Ni Sixto Serrano Brillantes, Jr. (naipasngay Agosto 14, 1939) ket isu ti agdama a mangipangulo ti Komision dagiti Eleksion (Comelec). Isu ket indutok babaen ni Presidente Benigno Aquino III idi Enero 16, 2011 tapno agserbi ti saan pay a nagpaso a termino ni Mangipagulo Jose Melo.[1]
Abogado ti eleksion[urnosen | urnosen ti taudan]
Adda met dagiti tattao nga agbutbuteng nga isu ket saan a mabain nga mangigandat a hepe ti Comelec, gapu ta isu ket nagserbi kadagiti nadayeg a kliente a kas ti dati a Presidente a ni Joseph Estrada ken ti pamilia nga Ampatuan.[2]
Ni Brillantes, nga isu ket nagikkat nga abogado ti panagbutos kalapsan ti pannakaidutokna idi Sabado, ket kinunana: “Adu ti nakaamammo kaniak, ken kadagiti napalabas a 20 a tawen, siak a po ti kimmamkamat kadagiti operador.”[2]
Uray ti dati aDSenador a ni Manuel Roxas II ket isu kano pay ket ket nagdudua ti pannakaidutokna. Kinunkunana kano kadagiti panagbutbutengna kenni Presidente Benigno Aquino III a ni Brillantes ket mabalin a paraboranna ni senador Francis Escudero wenno ni Bise Presidente Jejomar Binay kadagit panagbutos idi 2016 .[2]


text:
Virgilio
Ni Publius Vergilius Maro wenno makunkuna laeng a Virgilio wenno Virgil ken Vergil iti Inggles (Oktubre 15, 70 BC – Septiembre 21, 19 BC), ket maysa a Romano a mannawiw iti Augusto a panawen. Nalatak a naammuan isuna kadagiti tallo nga obra na iti Latin a literatura, ti Eglogas (wenno Bukolikas), ti Georgikas, ken ti epiko nga Aeneid.
Ni Virgilio ti makunkuna a maysa kadagiti kangrunaan a mannaniw iti Roma. Ti obrana nga Aenid ket makunkuna a nailian nga epiko iti ununana a Roma manipud idi naisurat iti daytoy nga aldaw.


text:
Dagiti pagsasao a Kalinga
Dagiti Pagsasao a Kalinga ket dagiti ummong a pagsasao ti probinsia iti Kalinga ken Apayao iti Pilipinas.
Dagitoy a pagsasao ket ti Itneg a Banao, Butbut Kalinga, Limos Kalinga, Lubuagan Kalinga, Ginget ti Mabaka Kalinga, Madukayang Kalinga, Umabagatan a Kalinga, ken Tanudan Kalinga.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Banao Itneg reperensia iti Ethnologue (Maika-16 nga ed., 2009)
Butbut Kalinga reperensia iti Ethnologue (Maika-16 nga ed., 2009)
Limos Kalinga reperensia iti Ethnologue (Maika-16 nga ed., 2009)


text:
Dagiti lehislatibo a distrito iti Davao del Sur
Dagiti lehislatibo a distrito iti Davao del Sur, ket isu dagiti umunat ken maikadua a distrito ken isu dagiti pannakabagi tie Probinsia ti Davao del Sur iti Kamara dagiti Pannakabagi iti Pilipinas. Ti Davao del Sur ket paset idi ti pannakabagi ti Probinsia ti Davao aginggana idi 1965, idi napartuat ken naikkan ti bukodna a pannakabagi, nga idi 1984, ket nairaman ti Siudad ti Davao. Daytoy ket nagbalin a paset ti pannakabagi ti Rehion XI manipud idi 1978 aginggana idi 1984. Idi 1986, daytoy ket nabingbingay kadagiti dua a kongresional a distrito.
Dagiti linaon
Umuna a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
- Siudad: Siudad ti Digos
- Dagiti ili: Bansalan, Hagonoy, Magsaysay, Matanao, Padada, Santa Cruz
- Populasion (2007): 442,459
Maika-2 a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti ili: Don Marcelino, Jose Abad Santos, Kiblawan, Malalag, Malita, Santa Maria, Sarangani, Sulop
- Populasion (2007): 379,947
Maymaysa a distrito (awanen)[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Kongresional a Biblioteka iti Kamara dagiti Pannakabagi iti Pilipinas


text:
Elepante
Dagiti elepante wenno gadia ket dagiti dakkel a mamalia iti pamilia nga Elephantidae ken ti urnos a Proboscidea. Iti tawidan, dua a sebbangan ti mabigbigan, ti elepante ti Aprika (Loxodonta africana) ken ti elepante ti Asia (Elephas maximus), urayno adda dagiti ebidensia a mangisingsingasing a dagiti Kamul-mulaan ti Aprika nga elepante ken dagiti Kabakiran ti Aprika nga elepante agsinada a sebbangan (L. africana ken L. cyclotis). Dagiti elepante ket naiwarwarasda kadagiti amin a sub-Sahara nga Aprika, ken Abagatanh ken Abagatan a daya nga Asia. Isu laeng dagitoy ti nabatbati a probosideo; dagiti awanen a sebbangan a mairaman dagiti mamut ken dagiti mastodon. Dagiti kadakkelan a naidagaan nga ayup, ti lallaki nga elepante ti Aprika ket makaabotda ti katayag iti 4 m (13 ft) ken agdagsen iti 7,000 kg (15,000 lb). Dagitoy nga ayup ket addaanda kadagiti naduduma a langa a pakailasinan, a mairaman iti atiddog a proboscide para kadagiti adu a pamay-an, a nangruna iti panagrakmen kadagiti banag.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Wikisource: "Ti Bulsek a Lallaki ken ti Elepante" babaen ni John Godfrey Saxe
- Williams, Heathcote (1989). Sagrado nga Elepante. New York: Harmony Books. ISBN 0-517-57320-2.
- Carrington, Richard (1958). Dagiti elepante: Ti Ababa a Pakaamo kadagiti Masna a Pakasaritaanda, Ebolusion ken Inpluensia iti Nagtagitaoan. Chatto & Windus. ASIN B0007J8A7E.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Elepante idiay Wikimedia Commons


text:
Zamboanga del Sur
Ti Zamboanga del Sur ket maysa a probinsia iti Pilipinas a masarakan iti rehion ti Peninsula ti Zamboanga iti Mindanao. Ti kapitoliona ket ti Siudad ti Pagadian. Kabeddengna dagiti probinsia ti Zamboanga del Norte iti amianan, Zamboanga Sibugay iti laud, Misamis Occidental iti amianan-a-daya, ken Lanao del Norte iti daya. Iti abagatan ket ti Golpo Moro.
Dagiti linaon
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Zamboanga del Sur iti 26 nga ili ken 2 a siudad. Ti Siudad ti Zamboanga ket maysa nga agwaywayas a siudad ken nakasina iti probinsia. Dagiti agindeg iti siudad ket saanda nga agbutos kadagiti opisial ti probinsia ken addaanda iti bukod a pannakabagi iti Kongreso iti Pilipinas.
Dagiti siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
- Aurora
- Bayog
- Dimataling
- Dinas
- Dumalinao
- Dumingag
- Guipos
- Josefina
- Kumalarang
- Labangan
- Lakewood
- Lapuyan
- Mahayag
- Margosatubig
- Midsalip
- Molave
- Pitogo
- Ramon Magsaysay (Liargo)
- San Miguel
- San Pablo
- Sominot (Don Mariano Marcos)
- Tabina
- Tambulig
- Tigbao
- Tukuran
- Vincenzo A. Sagun
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ 2010 a Senso a Pakaammo ti Peninsula ti Zamboanga (Ingles) naala idi 1 Pebrero 2013


text:
President Roxas, Cotabato
Ti President Roxas ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Cotabato iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti President Roxas ket nabingbingay a politikal iti 25 a barbaranggay.[2]
- Alegria
- Bato-bato
- Del Carmen
- F. Cajelo (New Maasin)
- Idaoman
- Ilustre
- Kamarahan
- Camasi
- Kisupaan
- La Esperanza
- Labu-o
- Lamalama
- Lomonay
- New Cebu
- Poblacion
- Sagcungan
- Salat
- Sarayan
- Tuael
- Greenhill
- Cabangbangan
- Datu Indang
- Datu Sandongan
- Kimaruhing
- Mabuhay
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Cotabato". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 21 Oktubre 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Soccsksargen (Ingles) naala idi 3 Hunio 2013
- ^ "Probinsia ti Cotabato". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 21 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Amanita
Addaan 600 a sebbang iti genus nga Amanita, maysa iti kasabidongan nga familia ti uong. 95% kadagiti matmatay gapuanan iti pinnakasabidong ti uong ket aggapu iti Amanita, ket 50% kadagitoy ket aggapu iti kallugong ti natay. Iti kapigsaan nga gita wenno toxin iti Amanita ket ti alpha-amanitin.
Adu met nga klase iti naikuyog ti Amanita nga mabalin a makan. Iti dadduma nga cultura, dagiti dakdakkel nga sebbang ti Amanita it mailaklako. Kas parigan ket iti Amanita zambiana idiay tengnga ti Africa, A. basii idiay Mexico, A. caesarea diay Europa ken A. chepangiana idiay Abagatan-Daya ti Asia. Iti dadduma nga uong ket mausar a pangmaris iti sawsaw ken dagiti lutuen, kas iti nalabasit a A. jacksonii, uong manipud iti laud ti Canada agingga laud ti Mexico.
Pagarigan:
- Amanita citrina - sinan-kallugong ti natay
- Amanita fulva - grisette (mabalin a makan)
- Amanita muscaria - uong ti ngilaw
- Amanita pantherina - uong ti panther
- Amanita phalloides - kallugong ti natay
- Amanita porphyria
- Amanita virosa - naranggas nga anghel (daytoy nga nagan ket mausar pay iti Amanita bisporigera, Amanita ocreata ken Amanita verna)


text:
Buug, Zamboanga Sibugay
Ti Buug ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Zamboanga Sibugay iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Buug ket nabennebenneg iti 27 a barbaranggay.[2]
- Agutayan
- Bagong Borbon
- Basalem
- Bawang
- Bliss
- Bulaan
- Compostela
- Danlugan
- Datu Panas
- Del Monte
- Guintuloan
- Guitom
- Guminta
- Labrador
- Lantawan
- Mabuhay
- Maganay
- Manlin
- Muyo
- Pamintayan
- Pling
- Poblacion
- Pulog
- San Jose
- Talairan
- Talamimi
- Tooyourvagina
- Villacastor (Galit)
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Zamboanga Sibugay". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 17 Oktubre 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Peninsula ti Zamboanga (Ingles) naala idi 1 Pebrero 2013
- ^ "Probinsia ti Zamboanga Sibugay". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 17 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Gen. Trias, Cavite
Ti Gen. Trias ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Cavite iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Gen. Trias ket nabingbingay a politikal iti 33 barbaranggay.[2]
- Alingaro
- Bacao I
- Gov. Ferrer Pob. (Bgy. 1)
- Sampalucan Pob. (Bgy. 2)
- Dulong Bayan Pob. (Bgy. 3)
- San Gabriel Pob. (Bgy. 4)
- Bagumbayan Pob. (Bgy. 5)
- Vibora Pob. (Bgy. 6)
- 1896 Pob. (Bgy. 8)
- Prinza Pob. (Bgy. 9)
- Biclatan
- Buenavista I
- Corregidor Pob. (Bgy. 10)
- Javalera
- Manggahan
- Navarro
- Panungyanan
- Pasong Camachile I
- Pasong Kawayan I
- Pasong Kawayan II
- Pinagtipunan
- San Francisco
- San Juan I
- Santa Clara
- Santiago
- Tapia
- Tejero
- Arnaldo Pob. (Bgy. 7)
- Bacao II
- Buenavista II
- Buenavista III
- Pasong Camachile II
- San Juan II
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Cavite". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 13 Agosto 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Calabarzon (Ingles) naala idi 29 Mayo 2012
- ^ "Probinsia ti Cavite". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 13 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
1952
Ti 1952 ket maysa a bisiesto a tawen a nangrugi iti aldaw ti Martes iti kalendario a Gregoriano.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Enero[urnosen | urnosen ti taudan]
- Enero 12 - Ti Unibersidad ti Tennessee ket nangpastrek ti immuna a nangisit nga estudiantena.
Pebrero[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pebrero 2 – Ti tropikal a bagio ket naporma iti amianan ti Kuba ken mapmapan iti amianan a daya. Simmanglad ti bagio idiay akin-abagatan a Florida iti sumaruno nga aldaw. Isu daytoy ti kasapaan a naireporta ng a isasanglad iti tropikal a bagio, ken ti kasapaan a mairekord a panagporma ti tropikal a bagio iti labneng ti Atlantiko.
- Pebrero 7 –Ni Isabel II ket nairangarang a Reina ti Nagkaykaysa a Pagarian.
- Pebrero 18 – Ti Gresia ken Turkia ket tiimiponda iti Gunglo ti Tulagan ti Amianan nga Atlantiko (NATO).
- Pebrero 21 – Idiay Dhaka, Daya a Pakistan (ita nga aldaw ket ti Bangladesh) dagiti polis ket nagpaltogda iti prosesion dagiti estudiante, ket nakapatayda kadagiti uppat a tattao ken nagrugian iti protesta iti adu a paset ti pagilian a nakaiturongan ti pannakabigbig ti Bengali a kas maysa kadagiti nailian a pagsasao ti Pakistan. Ti aldaw ket inrangarang babaen ti UNESCO a kas ti "Internasional nga Aldaw ti Ina a Pagsasao".
- Pebrero 26 – Ti Kangrunaan a Ministro ti Nagkaykaysa a Pagarian a ni Winston Churchill ket inrangarangna a ti Nagkaykaysa a Pagarian ket addaan iti atomiko a bomba.
Marso[urnosen | urnosen ti taudan]
- Marso 21
- Naaramid dagiti dua a naudi a panagbitay idiay Olanda.
- Ni Dr. Kwame Nkrumah ket nabutosan a kas ti Kangrunaan a Ministro ti Aplaya ti Balitok.
- Marso 29 – Ti Presitende ti Estados Unidos a ni Harry S. Truman ket inrangarangna a tumarayto manen.
Abril[urnosen | urnosen ti taudan]
- Abril 18
- Nailian a Rebolusion ti Bolivia: Ti unibersal a butos a mangpakabael nga agbutos dagiti indehenio a tattao ken babbai, nanginasionalisado kadagit mina ken nagpundar ti agrarian a reporma.
- Ti Laud nga Alemania ken Hapon fket nangpormada kadagiti diplomatiko a relasion.
Mayo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Mayo 13 – Ni Pandit Nehru ket nangporma ti immuna agobiernona idiay India.
- Mayo 15 – Naipatakder ti diplomatiko a relasion dagiti nagbaetan a gobierno ti Israel ken Hapon iti agpang dagiti legasion.
Hunio[urnosen | urnosen ti taudan]
- Hunio 1
- Ti Romano Katoliko a Simbaan bket inparitna dagiti libro ni André Gide.
- Nailukat ti panagdaliasat idiay Kanal Volga–Don, a mangikonekta ti labneng ti Baybay Kaspio iti Baybay Nangisit.
- Hunio 21 – Ti Eskuela ti Komersio ti Pilipinas, babaen ti tignay ti gobierno, ket nabaliwan iti Kolehio ti Komersio iti Pilipinas (kalpasanna ti Polytechnic University of the Philippines).
Hulio[urnosen | urnosen ti taudan]
- Hulio 25 – Ti Puerto Rico ket nagbalin a bukod a nagturturay a mankomunidad iti Estados Unidos.
Agosto[urnosen | urnosen ti taudan]
- Agosto 13 – Ti Hapon ket timmipon iti IMF.
- Agosto 14 – Ti Laud nga Alemania ket timmipon iti IMF ken ti Banko ti Lubong.
Septiembre[urnosen | urnosen ti taudan]
- Septiembre 18 – Ti Kappon ti Sobiet ket nangbeto ti aplikasion ti pannakaikameng ti Hapon iti Nagkaykaysa a Pagpagilian.
Oktubre[urnosen | urnosen ti taudan]
- Oktubre 3 – Nadetonado ti immuna a nuklear nga armas ti Britaniko idiayAustralia ketn isu daytoy ti nakaaramidan ti Nagkaykaysa a Pagarian a aks ti maikatlo nga estado ti nuklear nga armas.
- Oktubre 20 – Nairangaran ti linteg militar idiayKenya gapu ti Mau Mau a yaalsa.
Nobiembre[urnosen | urnosen ti taudan]
- Nobiembre 20 – Ti immuna nga opisial a panagpatayab ti pasahero nga eroplano a limmabas idiay Amianan nga Ungto ket naaramid manipud idiay Los Angeles a napan idiay Copenhagen.
Disisembre[urnosen | urnosen ti taudan]
Di ammo a petsa[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
Enero–Pebrero[urnosen | urnosen ti taudan]
Marso–Abril[urnosen | urnosen ti taudan]
Mayo–Hunio[urnosen | urnosen ti taudan]
- Hunio 7 Orhan Pamuk, Turko a mannurat, nagungunaan iti Premio Nobel iti Literatura
Hulio–Agosto[urnosen | urnosen ti taudan]
Septiembre–Oktubre[urnosen | urnosen ti taudan]
- Oktubre 7 Vladimir Putin, Presidente ti Rusia
Nobiembre–Disiembre[urnosen | urnosen ti taudan]
Di ammo a petsa[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
Enero[urnosen | urnosen ti taudan]
Pebrero[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pebrero 19 – Knut Hamsun, Norwego a mannurat, laureado iti Premio Nobel (naipasngay 1859)
Marso[urnosen | urnosen ti taudan]
Abril[urnosen | urnosen ti taudan]
Mayo[urnosen | urnosen ti taudan]
Hunio[urnosen | urnosen ti taudan]
Hulio[urnosen | urnosen ti taudan]
Agosto[urnosen | urnosen ti taudan]
Septiembre[urnosen | urnosen ti taudan]
Oktubre[urnosen | urnosen ti taudan]
Nobiembre[urnosen | urnosen ti taudan]
Disiembre[urnosen | urnosen ti taudan]
Di ammo a petsa[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti Premio Nobel[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pisika – Felix Bloch, Edward Mills Purcell
- Kimika – Archer John Porter Martin, Richard Laurence Millington Synge
- Medisina – Selman Abraham Waksman
- Literatura – François Mauriac
- Kappia – Albert Schweitzer


text:
Papa Agapito I
Ni Santo Papa Agapito I (pimmusay idi 22 Abril 536) ket isu ti nagturay a papa manipud idi 13 Mayo 535 aginggana idi 22 Abril 536. Isu ket nasken a saan a maiyallilaw ti sabali pay a Santo Agapito, ti maysa a Nasapa a Kristiano a Martir nga adda ti rambakan nga aldaw iti 6 Agosto.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dudden, Frederick H. (1905), Gregorio ti Natan-ok, London: Longmans, Green, ken Co
- Louise Ropes Loomis, Ti Libro dagiti Papa (Liber Pontificalis). Merchantville, NJ: Evolution Publishing. ISBN 1-889758-86-8 (Naipreta manen idi 1916 nga edision. Inggles a pannakaipatarus nga adda dagiti naeskolar a pakaammo, ken dagiti panangiladawan).
- Martindale, John R.; Jones, A.H.M.; Morris, John (1992), Ti Prosopograpia ti Kinaudi a Romano nga Imperio, Tomo III: AD 527–641, Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan, ISBN 0-521-20160-8
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Papa Agapito I idiay Wikimedia Commons


text:
Sanskrito
Ti Sanskrito (संस्कृतम् saṃskṛtam [sə̃skɹ̩t̪əm], kasisigud a ti संस्कृता वाक् saṃskṛtā vāk, "napasayaat a panagbitla"), ket maysa a naipakasaritaan nga Indo-Aryan a pagsasao, ti nangruna a liturhiko a pagsasao ti Hinduismo ken maysa a literio ken eskolar a pagsasao iti Hainismo ken Budismo.[note 1] Tatta nga aldaw, daytoy ket nailista a kas maysa kadagiti 22 a naiprograma a pagsasao ti India[3] ken opisial a pagsasao ti estado ti Uttarakhand.[4] Ti Sanskrito ket adda ti naisangsangayan a puesto iti Indo-Europeano a panagadadal.
Ti klasiko a Sanskrito ket isu ti pagalagadan a rehistro a kas ti naikabil idiay gramatiko ti Pāṇini, idi agarup a maika-4 a siglo BCE. Ti puestona kadagitikultura ti Kalatakan nga India ket mainaig iti Latin ken Griego idiay Europa ken kaaduan a nainpluensiaana dagiti moderno a pagsasao ti Indiano a subkontinente, a naisangsangayan ti India, Pakistan, Sri Lanka ken Nepal.
Ti sakbay a Klasiko a porma ti Sanskrito ket naamammoan a kas ti Vedic a Sanskrito, a ti pagsasao ti Rigveda ket isu ti kadaanan ken adda ti arkaiko a lessaad a panakapreserba, daytoy ti kadaanan a bugas a napetsaan manipud idi 1500 BCE.[5] Daytoy ket mangpakabael ti Rigvedic a Sanskrito a kas maysa kadagiti kadaanan a panakaitalekan ti aniaman a pagsasao ngaIndo-Irani, ken ti maysa a kasapaan anaitalekan a kameng ti pagsasao a pamilia ti Indo-Europeano, ti pamilia a mangiraman ti Inggles ken kaaduan kadagiti Europeano a pagsasao.[6]
Ti korpus ti Sanskrito a literatura ket buklen ti nabaknang a tawidan ti daniw ken drama ken ti pay sientipiko, teknikal, pilosopikol ken dagiti dharma a testo. Ti Sanskrito ket agtultuloy a nawatiwat a maus-usar a kas maysa a seremonial a pagsasao kadagiti relihioso a ritos ti Hindu ken ti Budista a panakasanay a porma ti imno ken dagiti mantra. Ti naisasao a Sanskrito ket maus-usar pay laeng kadagiti bassit a tinawtawid nga instituto iti India ken adda dagiti adu a panagpadas iti panagpabaro.
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Budismo: malaksid ti Pali, kitaen ti Budiata a Hibrido a Sanskrito
Dakamat[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Comparative speaker's strength of scheduled languages − 1971, 1981, 1991 and 2001". Senso ti India, 2001. Office of the Registrar and Census Commissioner, India. Naala idi 31 Disiembre 2009.
- ^ Banerji, Suresh (1971). Ti kadua ti Sanskrito a literatura: a sumaksakop ti panawen kadagti sumurok a tallo a ribu a tawtawen, nga aglaon ti ababa apabnagibagbaga kadagiti mannurat, obra, karakter, teknikal a termino, heograpiko a nagan, mito, sarsarita, ken duapulo ket dua nga apendises. p. 672. ISBN 978-81-208-0063-2.
- ^ "Batay-linteg ti India Art.344(1) ken Art.345". Web.archive.org. 2007-10-04. Naidulin manipud ti kasisigud idi 2007-10-04. Naala idi 2012-04-05.
- ^ "Ti Sanskrito ket maikadua nga opisial a pagsasao idiay Uttarakhand – The Hindustan Times". Hindustantimes.com. 2010-01-19. Naala idi 2012-04-05.
- ^ Macdonell (2004:?)
- ^ Burrow (2001:?)


text:
Pagsasao a Zazaki
Ti Zazaki, makunkuna pay a Zaza, Kirmanjki, Kirdki ken Dimli, ket maysa a pagsasao nga Indo-Europeano ken kangrunaan a maisasao idiay akin-day a Turkia. Ti pagsasao ket paset ti amianan a laud a grupo ti Irani a paset ti pamilia ti Indo-Europeano, ken tagikua ti Zaza-Gorani ken grupo ti dialekto a Kaspio.[2] Ti Zazaki ket makibingay kadagiti adu a langa, estruktura, ken bokabulario iti Gorani. Ti Zazaki ket adda pay dagiti pannakaipadana iti Talyshi ken dagiti dadduma a pagsasao a Kaspio.[3] Segun ti Ethnologue (ania dagit isiudad [Paul 1998][3]), ti bilang dagiti agsasao ket adda iti baetan ti 1.5 ken 2.5 a riwriw (mairaman dagiti dialekto). Segun ti Nevins, ti bilang dagiti agsasao ti Zazaki ket adda iti baetan ti 2 ken 4 a riwriw.[4]
Dagiti nota
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Reperensia ti Zazaki iti Ethnologue (maika-17 nga ed., 2013)
Reperensia ti Kirmanjki (Akin-amianan a Zazaki) iti Ethnologue (maika-17 nga ed., 2013)
Reperensia ti Dimli (Akin-abagatan a Zazaki) iti Ethnologue (maika-17 nga ed., 2013)
- ^ ]Iranica Urayno kasta, dagiti pagsasaoda ket nakapreserba kadagiti nadumaduma nga isoglosses kadagiti dialekto ti rehion ti akin-abagatn a Kaspio, ken ti lugarna iti grupo ti dialekto a Kaspio iti Irani ti Amianan a laud ket nalawag.
- ^ a b Ti puesto ti Zazaki Kadagiti Laud nga Irani a pagsasao babaen ni Paul Ludwig
- ^ http://www.fas.harvard.edu/~lingdept/IndexicalityWorkshop/anandnevins04.pdf
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]


text:
Maka-Florida Diay Pulis
Dalin ken Florida aglumlumba da idiay highway. Idi makadanonda iti busy intersection isnsigida binaddekan ti driver ti Dalin diay break. Kasta met nga inggiddan diay driver ti Florida ngem nadungpar pay la diay ubet ti Dalin. Dinamag ti pulis diay driver ti Florida: 'Bagis maibagam no kasano kapardas dayta Dalin itay maatrasannaka?
Pagpagungtan ti amo tay piman a katulong...
Amo: Inday,(pabugkaw)apay a nagalisto nga maibos dagitoy toothpick ditoy mesa?
Inday: (naalumanay a simmungbat)Diak ammo a ma'am kadagitoy ubbing!!!ta no siak ti mangala dita ket isubsublik met lang a dagos.....(toinkz)
Sa kagubatan ng caraballo...
Ang mga sundalo ay may nasalubong na katutubo...
Opisyal: Manong, saan ba dito nagpupugad ang mga NPA?
Katutubo: Naku Sir! Tumanda na ako dito sa gubat pero wala pa akong nakitang pugad ng mga NPA...(napakamot sa ulo ang katutubo sabay tanong)
Katutubo: AH...Sir, ano po bang kulay ng itlog nila???
Madama ti mansayag..
Josie ti nagan ti natay
Nanang ti natay: Agdung-dung-aw..Ay Josie ... bunga... aya pinanawannakkon bunga...annakko..bunga Josie......
Mely: Nanang....dida maawatan ta "English ti pagsasao ditoy.
Nanang ti natay: Nagtugaw ....saan a makatalna..dina maepeksa ti ladingitna unay ken Josie Bunga.
Nanang ti Natay: Nagsubli...a agsangit.. Ay ..Juicy Fruit ...Juicy Fruit..annakko...Juicy Fruit...
People: Smilling....Hehehe..
Kabagyan
ISKO: Naggulo ti panagbiag, pare!
Paeng: Ay kunam pay, karkaro ti biag kon ah. Nagpakasarak ti byuda nga adda anak na a balasang..Pinakasaran met ni tatang ko jay balasang. Nanag ko ittata jay balasangen..Manugang ko ni tatang kon.Asawak, byenan ni tatang kon! no aganak da, apong nak jay kabsat kon..sus maryosep!
Bad ni Lolo
LOLO: Ammum apo, nagrigat panagbiyag tatta, idi nu adda P20 ko ket makapanak jay mall, nu agawidak adda awit ko nga pantalon, T-shirt, brief, medyas,short…
APO: Ket tatta ngayen lolo?
LOLO: Narigat talaga tattan..Adda SURVEILLANCE CAMERA gamenen…
(toinx..)bad Lolo..haha!!
Anak: Anya english na ti utot?
Tatay: Wind of change
Anak: Eh jay utot ngay nga awan aweng na?
Tatay: Sound of silence
Anak: Jay utot ngay nga adda takki na?
Tatay: Dust in the wind
Anak: Eh jay utot ngay nga han nga insadya?
Tatay: Yan ang careless whisper!
Anak: Ej jay utot ngay nga tiptipiden?
Tatay: Yan ang paborito ko, Unchained Melody


text:
Palawan
Ti Palawan ket maysa nga isla a probinsia iti Pilipinas a masarakan iti rehion ti Lumaud a Visayas. Ti kapitoliona ket ti Siudad ti Puerto Princesa. Dagiti isla ti Palawan ket nayurnos manipud iti dumna ti Batangas agingga iti Borneo iti abagatan-a-laud, iti nagbaetan ti Baybay Abagatan Tsína iti amianan-a-laud ken ti Baybay Sulu iti abagatan-a-daya.
Sigud a paset ti rehion ti Abagatan a Katagalogan (Rehion IV) ti Palawan, partikular iti (MIMAROPA) wenno Rehion IV-B iti Luzon. Ngem idi Mayo 23, 2005 babaen ti Bilin Ehekutibo Bilang 103 ni Presidente Gloria Macapagal Arroyo, nayakar ti Palawan iti Rehion VI (Laud a Visayas). Saan a kinayat ti kaaduan a Palaweños daytoy a panangyakar iti Palawan, ta saanda a nakonsulta maipapan itoy. Kaaduan nga ili agraman ti Siudad ti Puerto Princesa ket inkeddengda ti agtalinaed iti Rehion IV-B ngem ti umakar iti Rehion VI. Idi Agosto 19, 2005, inyetnag ti Malacañang ti Administratibo a Bilin Bilang 129 tapno marisut ti parikut ken tapno mawayat ti proseso ti pannakayalis ti Palawan manipud iti MIMAROPA iti Lumaud a Visayas.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Palawan iti 23 nga ili ken 1 a siudad. Adda met iti babaen ti sakup ti Palawan ti Is-isla ti Spratly wenno Grupo ti Is-isla a Kalayaan iti Baybay Abagatan Tsína, nga iruprupir ti gobierno ti Pilipinas kas sakup ti teritoriona .
Siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ 2010 a Senso a Pakaammo ti Mimaropa (Ingles) naala idi 30 Enero 2013


text:
Kappon ti Europa
Ti Kappon ti Europa ket maysa nga ekonomia ken politikal a kappon wenno konpederasion dagiti 27 a naikameng nga estado a nangrunaan idiay Europa.[7]Ti Kappon ti Europa ket nagtaud manipud ti Karbon ken Paslep a Komunidad ti Europa ken ti Komunidad a Komunidad ti Europa, a inpatakder babaen dagiti innem a pagilian idi 1959. Iti mangibabaet a taw-tawen ti Kappon ti Europa ket dimmakkel babaen ti panakaiserrek dagiti baro a naikameng nga estado, ken ti kabilegan baben ti panaginayon iti annuroten a maipanggep kadagiti lugar na. Ti Tulagan a Maastricht ket naipatakder na ti Kappon ti Europa babaen ti agdama a nagan na idi 1993.Ti kaudian a panagpasayaat ti batay-linteg ti Kappon ti Europa, ti Tulagan iti Lisbon ket naipuersaan idi 2009.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Paammo
- Dagiti nagibasaran
- ^ Barnard, Catherine (Agosto 2007). The Substantive Law of the EU: The four freedoms (2 nga ed.). Oxford University Press. p. 447. ISBN 9780199290352.
- ^ a b "United in diversity". Europa (web portal). Komision ti Europa. Naala idi 20 Enero 2010. "'Nagkaykaysa iti Nagdudumaan' ket isu ti pasasao iti Kappon ti Europa. Ti kayat na a saoen ti pasasao ket, babaen ti EU, Dagiti taga Europa ket nagkaykaysaa iti panagtinnulingan para iti kappia ken panagrangrang-ay, ken dagiti sabsabali a kultura, ug-ugali ken pagsasao iti Europa ket nasayaat a tagikua para iti kontinente."
- ^ "Parlamento ti Europa: The Legislative Observatory". Europa (web portal). Komision ti Europa. Naala idi 20 Enero 2010. "ti pasasao 'Nagkaykaysa iti Nagdudumaan' ket maaramid to kadagidiay Parlamento nga opisial a dokumento;"
- ^ Ti New Oxford Amerikano a Diksionario, Maikadua nga Edn., Erin McKean (nagurnos), 2051 pampanid, Mayo 2005, Oxford University Press, ISBN 0-19-517077-6.
- ^ "Total population as of 1 Enero". Eurostat. Naala idi 23 Oktubre 2010.
- ^ Puon ti Europa para iti Panagrang-ay iti Panagbiag ken Kasasaad dagiti Panagtrabaho [1]
- ^ "European". Oxford English Dictionary. Naala idi 3 Oktubre 2011. Di ammo a parametro
|Quote=di naikaskaso (
|quote=maisingasing) (tulong)
- Literatura


text:
Karayan Yangtze
Ti Karayan Yangtze, wenno Chang Jiang (Inggles /ˈjæŋtsi/ wenno /ˈjɑːŋtsi/; Mandarin [tʂʰɑ̌ŋ tɕjɑ́ŋ]) ket isu ti kaatiddogan a karayan idiay Asia, ken ti maikatlo a kaatiddogan iti lubong. Daytoy ket agayus iti 6,418 kilometro (3,988 mi) manipud kadagiti glasier idiay Banak ti Qinghai-Tibet idiay Qinghai nga agpaday a bumallasiw ti abagatan alaud, tengnga ken dumaya a Tsina sakbay a maibusan idiay Baybay Daya a Tsina idiay Shanghai. Daytoy pay ket maysa kadagiti karayan babaen ti tomo ti panagayus iti lubong. Ti Yangtze ket agayus ti maysa a panglima a kalawa ti daga ti Republika dagiti Tattao iti Tsína (PRC) ken ti labneng ti karayanna ket pagtaengan dagiti maysa a pagkatlo ti populasion ti Tsina.[6]
No mairaman ti Karayan Duyaw, ti Yangtze ket isu ti kangrunaan a karayan iti pakasaritaan, kultura ken ekonomia ti Tsina. Ti nalames a Karayan Yangtze Delta ket agpatpataud ti ad-adu ngem 20% ti GDP ti Tsina. Ti Karayan Yangtze ket agay-ayus kadagiti nadumaduma a kita ti ekosistema ken kabukbukodanna pay a pagtaengan dagiti nadumaduma a endemiko ken dagiti nadangran a sebbanagan amairaman ti Insik a buaya ken ti esturion ti Yangtze. Para kadagiti rinibu a tawtawen, dagiti tattao ket inususarda ti karayan para iti danum, panagsibog, kinadalus, pagluganan, industria, panagmarka ti pagbeddengan ken gubat. Ti Penned ti Tallo a Baw-ang idiay Karayan Yangtze ket isu ti kadakkelan a hidro-elektriko nga estasion ti elektrisidad iti lubong.[7][8]
Dagiti napalabas a tawen, daytoy a karayan ket nakasagsagaba maipud kadagiti karugitan ti industria, dagiti nagayusan ti agrikultura, panaglan-ak, ken dagiti panakapukaw ti kalugnakan ken danaws, a dagitoy ket mangipakaro kadagiti natiempoan a panaglayos. Adda dagiti paset ti karayan a nasalakniban tattan a kas dagiti katutubo a reserba. Ti maysa bennat ti Yangtze nga agyayus ti daalem a karabukod idiay lumaud a Yunnan ket paset ti Tallo aParalelo a Karkarayan dagiti Nasalakniban a Lugar ti Yunnan, ti UNESCO a Tawid a Lugar ti Lubong.
Nagnagan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti nagan a "Yangtze", a naipaletra pay iti "Yangtse" wenno "Yangzi", ket naala manipud tilokal a nagan para iti maysa a gay-at iti akin-babaa a Yangtze idiay asideg ti Yangzhou.
Ti "Yangzi" (nga Insik: 扬子; pinyin: Yángzǐ) ket isu idi ti nagan ti purok ken ti lugar ti maysa a taga-ugma a pagballasiwan ti balsa, ken ti "Jiang" (nga Insík: 江; pinyin: Jiāng) ken maysa kadagiti Insika balikas para iti karayan.[9] Idi maiak-13 a siglo, ti nadayeg nga opisial ti Song a Dinastia, a ni Wen Tianxiang ket nangsurat ti maysa a daniw a natituluan iti Yangzi Jiang. Kalpasanna, dagiti Lumaud a Misionario ket nangngegda ti nagan ken inpakatda iti intero a karayan.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Encyclopaedia Britannica: Karayan Yangtze http://www.britannica.com/eb/article-9110538/Yangtze-River
- ^ Zhang Zengxin; Tao Hui; Zhang Qiang; Zhang Jinchi; Forher, Nicola; Hörmann, Georg. "Nagdumaduma a busbos ti dam-eg idiay Labneng ti Karayan Yangtze, Tsina, ken mabalina mainaig kadagiti dakkel ti gatadna a panagipablaak". Stochastic Environmental Research and Risk Assessment (Springer Berlin/Heidelberg) 24 (5): 579–589.
- ^ "Dagiti Kangrunaan a Karayan". Dagiti Nailian a Kasasaad. China.org.cn. Naala idi 2010-07-27.
- ^ https://probeinternational.org/three-gorges-probe/flood-types-yangtze-river Naala idi 2011-02-01
- ^ "Kinuna ti Tallo a Karabukob a ti Karayan Yangtze ket Nalabsanna ti Panagayusna idi 1998". Bloomberg Businessweek. 2010-07-20. Naala idi 2010-07-27.
- ^ (Insik) [1] Naala idi2010-09-10
- ^ "Tallo a Karabukob a Penned, Tsina : Ladawan ti Aldaw". earthobservatory.nasa.gov. Naala idi 2009-11-03.
- ^ Dagiti Sangalubongan a Karayan, bariweswes ti Tallo a Karabukob a Penned, Naala idi Agosto 3, 2009
- ^ (Insik)An Min, "夜晤扬子津" Yangzi Wanbao 2010-01-23
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Carles, William Richard, "Ti Yangtse Chiang", Ti Heograpiko a Warnakan, Tom. 12, Blng. 3 (Sep., 1898), pp. 225–240; Inpablaak babaen ti: Blackwell Publishing para iti Kagimongan ti Naarian a Heograpiko (a kaduna ti Instituto dagiti Britaniko a Heograpo)
- Danielson, Eric N. 2004. Nanjing ken ti Akin-baba a Yangzi, Manipud ti Napalabas ken Agdama, Ti Baro a Trilohia ti Karayan Yangzi, Tom. II. Singapore: Times Editions/Marshall Cavendish. ISBN# 981-232-598-0.
- Danielson, Eric N. 2005. Ti Tallo a Karabukob ken Ti Akin-ngato a Yangzi, Manipud ti Napalabas ken Agdamat, Ti Baro a Trilohia ti Karayan Yangzi, Tom.. III. Singapore: Times Editions/Marshall Cavendish. ISBN# 981-232-599-9.
- Grover, David H. 1992 Dagiti KOmersio a Barko ti Amerikano idiay Yangtze, 1920-1941. Wesport, Conn.: Praeger Publishers.
- Van Slyke, Lyman P. 1988. Yangtze: katutubo, pakasaritaan, ken ti karayan. Ti Bassit a Libro ti Stanford . ISBN 0-201-08894-0
- Winchester, Simon. 1996. Ti Karayan iti Tengnga ti Lubong: Ti angpangato a panagdaliasat idiay Yangtze ken Panagsubli iti Insik a Panwen, Holt, Henry & Company, 1996, hardcover, ISBN 0-8050-3888-4; trade paperback, Owl Publishing, 1997, ISBN 0-8050-5508-8; trade paperback, St. Martins, 2004, 432 pampanid, ISBN 0-312-42337-3
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Karayan Yangtze(Chang Jiang) idiay Wikimedia Commons
Palko ti Karayan Yangtze


text:
Atis
Ti atis ketmaysa a sebbangan ti Annona a patneng ti tropikal a Kaamerikaan ken kaaduan a naimulmula idiay Colombia, El Salvador, India, Banglades, Pakistan ken idiay Pilipinas. Ti apag-isu a patneng a pannkaisakopna ket di ammo gapu ti kaadu ti pannakaimuyongna, ngem naipagpagarup a daytoy ket idiay Karibe; ti sebbangan ket naipalplawag manipud idiay Hamaika.
Daytoy ket maysa a kankanayon bassit a berde a bassit a mula wenno bassit a kayo nga umabot ti katayag ti 6–8 metro (20–26 ft). dagiti bulong ket agsisinnublat, simple, umatiddog, 5–17 sentimetro (2.0–6.7 pie) ti kaatiddogna ken 2–5 sentimetro (0.79–2.0 pie) ti kaakabana. Dagiti sabong ket mapataud a nagririmpuok iti 3-4, ti tunggal maysa a sabong ket 1.5–3 sentimetro (0.59–1.2 pie) ti kaakabana, nga addan ti dakkel a petalo ken tallo a babbabassit, ken duyaw-berde a natuldekan ti morado iti bababana.
Ti bunga ket kadawyan a nagtimbukel, ken kasla pino a kono, 6–10 cm (2.4–3.9 pie) ti diametrona ken agdagsen ti 100–230 g (3.5–8.1 oz), nga addan ti nasiksikan wenno nabukolan a kudil. Adda met dagiti nagdumadumaan ti sukog ken kadakkelna. Ti lasag ti prutas ket nasam-it, puraw aginggana ti nakusnaw a duyaw, ken kasla kapada ken karaman ti letseplan. Ti makan a partena ket kaet kaaduan a mangbungon ti bukelna; kasla met dagiti nagalis a parte ti bukbukel ti kamatis. Ti atis ket addan ti naisangayan unay a nasam-it aangot it banglona. Ti linabag ti lasagna a nangbungon kadagiti nukelna ket kasla ti tengnga ti naluom a bayabas (malaksid ti bukbukel). Nakersang bassit daytoy, nagalis, nasam-it ken nalukneng . Dagiti bukel ket naiwarwaras kadagiti lasagna; ti abbong ti bukelna ket agmaris ti nangisit a kayumanggi, umatiddog ti 12–18 mm (0.47–0.71 pie), natangken ken nasileng.
Adda met dagiti baro a kita a naparang-ay idiay Taiwan. Ti atemoya wenno "pinia nga atis" ket hibrido a bnagbaetan ti atis ken ti Cherimoya ken nadayeg daytoy idiay Taiwan, urayno daytoy ket immuna anaparang-ay idiay Estados Unidos idi 1908. Ti bungana ket maipada ti kasam-itna iti atis ngem addaan ti sabali a raman. Kasla met ti singasing ti naganna, daytoy ket kapada ti raman ti pinia. Ti pannaka-urnos dagiti bukel ket nagbabaetda kadagiti aray, ken ti lasag ti prutas ket mangpunno ti kaaduan ti bunga ken mangaramid kadagiti lennekan para kadagiti bukel, embes a ti lasagna ket adda laeng iti lawlaw ti bukel.
Nagnagan[urnosen | urnosen ti taudan]
T atis ket isu ti bunga ti kayo ti Annona squamosa. Daytoy ket addaan ti nasam-it a raman gapu ti kaadu ti pruktosa ken mangpabssit ti linaon nga asukar. Dagiti nadumaduma a lultura ket ket addaan ti sabsabali a nagan para kadagiti sebbanagan.
Iti INggles, ti prutas ket kaaduan a naamammua a kas ti sugar apple , sweetsop ken custard apple, a naipangpangruna idiay India ken Australia (iti naud-udi a naibaga ti custard apple ket mabalin pay a mangibaga ti Annona reticulata, ti sabali pay nga asideg a kabagian ti sebbanagan).
Idiay Cambodia, dagiti rehional a nagan ket mairaman ti "plae teib".
Idiay Latin nga Amerika, dagiti rehional a nagan ket mairaman ti anón, anón de azucar, anona blanca, fruta do conde, cachiman, saramuyo, grenadilla (bassit t granada) ken dadduma pay.
Idiay Brasil, daytoy ket tinawtawagan ti fruta-do-conde, fruta-de-conde, condessa, fruta-pinha, pinha (lit. kono), araticum, ata wenno anona.
Idiay India daytoy ket naamammuan a kas ti ata, aarticum, shareefa, sitaphal, seethaphal wenno seetha pazham (सीताफल சீதாப்பழம் ti literal a kaibuksilanna ket "bunga ni Sita"). Idiay Kerala, daytoy ket tinawtawagan ti aathachakka. Idiay Assam, daytoy ket naamammuan a kas ti atna kothal.
Idiay Indonesia, srimatikiya wenno, ti kaaduan a tattao ket tinawtawaganda ti, srikaya.
Idiay Taiwan tinawtawaganda daytoy ti sakya (nga Insík: 釋迦; pinyin: shìjiā; Taiwanes: sek-khia, sek-kia) gaputa ti maysa a kultibar ket kapadpada ti ngato a paset ti ulo ti Sakyamuni (釋迦牟尼).
Ti naganna iti Burma ket aajaa thee.
Idiay Pilipinas, kaaduan ti tumawtawag daytoy iti atis idiay Pampangga daytoy ket tinawtawagan ti anatis .
Idiay Tailandia, daytoy ket tinawtawagan ti noi-na (น้อยหน่า) nga isu met laeng ti kadawyan a nagan para iti grenada gapu ti langana.
Idiay Bietnam,daytoy ket tinawtawagan ti mãng cầu ta wenno na.
Idiay rehion ti Tengnga a Daya, daytoy ket tinawtawagan ti قشطة (qishta / ishta / ashta), ti Inggles a pannkaipatarus ti "krema".
Idiay Hong Kong, daytoy ket tinawtawagan ti "foreign lychee" (番鬼荔枝).
Idiay Mali, Aprika, daytoy ket tinawtawagan ti hairico.
Idiay Malaysia, daytoy ket tinawtawagan ti "buah nona".
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Mula ti Amianan nga Amerika: Annona squamosa
- Pakaammo a Network Dagiti Rekurso ti Hermaplasma: Annona squamosa
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Atis idiay Wikimedia Commons


text:
Dario Fo
Ni Dario Fo (naipangay idi 24 Marso 1926) ket maysa nga Italiano a satirista, dramaturgo, mangiturturong ti teatro, aktor ken kompositor. Dagiti dramatiko nga obrana nga agikabkabil ti pamay-an a komedia iti taga-ugma nga Italiano a commedia dell'arte, maysa a teatro nga estilo a nalatak kadagiti klase ti agtabtabaho. Agdama tatta nga adda bukodna ken agpatpataray ti teatro a kompania a mairaman ti asawana nga aktres a ni Franca Rame. Nagunggunaan isuna ti 1997 Premio Nobel iti Literatura, a ti komite ket dinaydayaw isuna nga isu ket maysa a mannurat nga "agtultulad kadagiti agangangaw iti Tengnga a Panawen iti kalaing a kasla agibaut ti katurayan ken patibkeren na ti dignidad dagiti oprimado ".[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Premio Nobel iti Literatura 1997". Nobelprize. 7 Oktubre 2010. Naala idi 7 Oktubre 2010.


text:
Kabankalan
Ti Siudad ti Kabankalan ket maysa a primera klase a siudad iti probinsia ti Negros Occidental iti Pilipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Siudad ti Kabankalan ket nabingbingay a politikal kadagiti 32 a barbaranggay.[2]
- Bantayan
- Binicuil
- Camansi
- Camingawan
- Camugao
- Carol-an
- Daan Banua
- Hilamonan
- Inapoy
- Linao
- Locotan
- Magballo
- Oringao
- Orong
- Pinaguinpinan
- Baranggay 5 (Pob.)
- Baranggay 6 (Pob.)
- Baranggay 7 (Pob.)
- Baranggay 8 (Pob.)
- Baranggay 9 (Pob.)
- Baranggay 1 (Pob.)
- Baranggay 2 (Pob.)
- Baranggay 3 (Pob.)
- Baranggay 4 (Pob.)
- Salong
- Tabugon
- Tagoc
- Talubangi
- Tampalon
- Tan-Awan
- Tapi
- Tagukon
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Negros Occidental". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 3 Oktubre 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Lumaud a Visayas (Ingles) naala idi 12 Pebrero 2013
- ^ "Probinsia ti Negros Occidental". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 3 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Nailian a parke
Ti nailian a parke ket parke nga inus-usar para kadagiti panggep ti konserbasion. Masansan daytoy a reserba ti natural, semi-natural, wenno napadur-as a daga nga inrangarang wenno tagikua ti naturay nga estado. Urayno dagiti agmaymaysa a pagilian ket aggigiddiatda a mangikeddengda dagiti bukodda a nailian a parke, adda met ti sapasap a kapanunotan: ti panagay-aywan ti naatap a katutubo para iti posteridad ken kas simbolo ti nailian a pasindayag.[1] Iti pay maipatinayon, ti maysa a sangalubongan a gunglo, ti Sangalubongan a Kappon para iti Konserbasion ti Katutubo (IUCN), ken ti bukodn a Komision ti Lubong iti Nasalakniban a Luglugar, ket nangipalawag ti "Nailian a Parke" a kas ti bukodna a Kategoria II a kita dagiti nasalakniban a lugar. Bayat a dagiti kapanunotan para iti daytoy a kita ti nailian aparke ket datin a naisingasing, ti Estados Unidos ti immuna a nagbangon ti kastoy, ti Nailian a Parke ti Yellowstone, idi 1872. Ti kadakkelan a nailian a parke iti lubong a makasabat ti panangipalawag ti IUCN ket ti Nailian a Parke ti Akin-amianan a daya ti Greenland, a nabangon idi 1974. Segun ti IUCN, adda metten dagiti 6,555 a nalian a parke iti sangalubongan manipud idi 2006 a makaabot iti daytoy a kriteria. Ti IUCN ket agdama pay laeng a matungtung kadagiti parametro ti panangipalawag ti nailian a parke.[2]
Dagiti nailian a parke ket gangani dagitoy a nakalukat kadagiti agbisbisita.Kaaduan dagiti nailian a parke ket mangited ti pagliwliwaan iti ruar ken dagiti oportunidad ti panagkampo ken dagiti pay panagadal a naikari a mangpaadal ti publiko iti kinapangruna ti konserbasion ken dagiti natural a siddaaw iti daga a pakabirukan ti nailian a parke.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Europarc Federation (eds.) 2009, Living Parks, 100 Years of National Parks in Europe, Oekom Verlag, Munchen
- ^ "Pakasaritaan dagiti Nailian a Parke". Gunglo dagiti Turay ti Nailian a Parke. Naala idi 12 Nobiembre 2012.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Nailian a parke idiay Wikimedia Commons