text:
December 27, 2017
'Wishing Tree'
‘WISHING TREE.’ Namurumoran daytoy duduogan a kayo ti baliti iti papel de banko— adda pay sumagmamano a doliar ken sensilio a naipaipit ken naiputipot kadagiti sanga ken ramutna. Masarakan daytoy a kayo iti igid ti nailian a kalsada iti Sitio Dirique, Davila, Pasuquin, Ilocos Norte. Maysa a balikbayan ti nangbuniag iti daytoy a ‘wishing tree’ idi Hunio 2017 ket maysamaysa metten dagiti simmaruno a nagipaipit iti kuarta ken dadduma pay nga atang. Ag-wish-ka iti kayatmo sa mangipaipitka met iti papel de banko wenno sensilio iti ramut ti kayo—ket pumudnonto kano ti kidkiddawem. (Leilanie G. Adriano)
(Naipablaak iti Enero 1, 2018 a bilang.)
December 26, 2017
Mannalon ken mangngalap, magutigot nga agnegosio
Panggep ti gobierno a makaisayangkat iti ad-adu pay a ‘job fair’ a mabalin a pakasarakan dagiti umili iti trabaho iti daytoy a tawen tapno maksayan ti parikut iti kinaawan ti trabaho iti pagilian.
Kinuna ni Department of Labor and Employment Secretary Silvestre Bello III a malaksid iti trabaho, panggep pay ti turay, babaen ti DOLE, a pagbalinen a negosiante dagiti ad-adu pay a mannalon iti away babaen dagiti serye ti ‘fairs’ a “Trabaho, Negosyo, Kabuhayan (TNK)” tapno mapadur-as ti panagbiag dagitoy.
Pagtinnulongan nga isayangkat ti DOLE ken Department of Trade and Industry (DTI) ti TNK.
Iti agdama, adda agarup 1.4-milion a mannalon iti pagilian ti dakkel ti pagkurkurangan ti matgedanda, segun iti Labor Force Survey (LFS) ti Philippine Statistic Authority (PSA).
(Naipablaak iti Bannawag, Enero 1, 2018 a bilang.)
Kinuna ni Department of Labor and Employment Secretary Silvestre Bello III a malaksid iti trabaho, panggep pay ti turay, babaen ti DOLE, a pagbalinen a negosiante dagiti ad-adu pay a mannalon iti away babaen dagiti serye ti ‘fairs’ a “Trabaho, Negosyo, Kabuhayan (TNK)” tapno mapadur-as ti panagbiag dagitoy.
Pagtinnulongan nga isayangkat ti DOLE ken Department of Trade and Industry (DTI) ti TNK.
Iti agdama, adda agarup 1.4-milion a mannalon iti pagilian ti dakkel ti pagkurkurangan ti matgedanda, segun iti Labor Force Survey (LFS) ti Philippine Statistic Authority (PSA).
(Naipablaak iti Bannawag, Enero 1, 2018 a bilang.)
Tallo a Libro
TALLO A LIBRO. Iggem dagiti autor dagiti libroda a nayalnag bayat ti pannakarambak ti Maika-51 nga Anibersario ti GUMIL Metro Manila itay Disiembre 16, 2017 iti pagtaengan da dati a Bannawag Editor-in-Chief Dionisio S. Bulong ken Eden Cachola-Bulong iti Novaliches, Quezon City. Dagiti libro (agpakanawan): Panangsapul iti Puraw a Kabalio a nobela ni Ariel Sotelo Tabag, Dagiti Salaysay nga Ilokano a koleksion dagiti salaysay ni Neyo Mario E. Valdez, ken Paksuy a chapbook ti koleksion dagiti dandaniw iti Ilokano ken Ingles ni Roy Vadil Aragon. Para kadagiti interesado a gumatang iti kopia dagiti libro, agorder iti 0917-697-8854 (Tabag), 0977-141-7901 (Valdez), 0927-794-2327 (Aragon). (Rinetrato ni Leonardo S. Fagaragan)
(Naipablaak iti Enero 1, 2018 a bilang.)
Reporma iti buis, badiet iti 2018, pinirmaan ni Duterte
Pinirmaan ni Presidente Rodrigo Duterte itay Disiembre 19, 2017 tapno agbalin a linteg ti reporma iti buis, ken ti tinawen a badiet a para iti 2018 nga aggatad iti P3.767-trilion.
Maibatay iti nasao a linteg nga am-ammo a kas Tax Reform for Acceleration and Inclusion (Train), saan a mabuisan ti umuna a P250,000 a tinawen a maganar; a kayatna a sawen, dagiti agsusueldo iti P21,000 iti binulan, saandan nga agbayad iti buis para iti nateggedanda. Kasta met a naingato iti 90,000 pisos ti gatad ti saan a mabuisan a 13th month pay ken dadduma pay a bonus.
Maibatay iti rekord ti Bureau of Internal Revenue, mapan a 6.8-milion wenno 90 porsiento ti 7.5-milion nga agbubuis ti saanen nga agbayad iti buis mangrugi iti 2018, nasursurok pay ngem triple iti agdama a 2-milion nga exempted iti buis a gumangganar iti minimum.
Tapno masukatan met ti pukaw iti masingir a buis, masapul met nga agbayad dagiti Filipino iti excise tax kadagiti napasam-it a mainum, ken nangatngato pay nga excise tax iti petroleum, lugan, tabako, panagminas ken karbon (coal).
Maipataw ti 6 a pisos a buis kadagiti mainum nga addaan iti pagsinam-it a caloric ken non-caloric, idinto a 12 a pisos ti buis kadagiti mainum a nagusar iti nangato ti fructose-na a corn syrup.
Mangrugi iti 2018, mabaliwan ti excise tax ti LPG (1 pisos), diesel fuel (2.50 a pisos), ken regular ken unleaded premium gasoline (7 a pisos manipud iti agdama a 4.35 a pisos).
Agdoble met ti excise tax (uppat a porsiento manipud iti dua a porsiento) dagiti lugan nga agbalor iti 600,000 a pisos; 10 porsiento kadagiti 600,000 a pisos agingga iti maysa a milion a pisos; 20 porsiento kadagiti agpateg iti maysa agingga iti uppat a milion; ken 50 a porsiento kadagiti aggatad iti nanginngina ngem 4 a milion a pisos.
Saan met nga agbayad iti nayon a buis (excise tax) dagiti elektroniko ken pick-up a lugan idinto nga agbuis iti kagudua ti presiona dagiti haybrid a lugan, iti kalikagum a maitandudo ti nadaldalus a transportasion.
Agdoble met manipud iti dua a porsiento ti excise tax dagiti amin a non-metallic mineral ken amin a maala iti quarry, ken amin a metal a mineral, karaman ti copper, gold, ken chromite.
Ninayonan pay ti TRAIN ti nayon a buis (excise tax) para iti karbon (coal) manipud iti 10 a pisos iti kada metriko tonelada, mapan iti 50 a pisos iti kada metriko tonelada iti umuna a tawen ti pannakayimplimentarna; sa 100 a pisos iti maikadua a tawen; ken 150 a pisos iti maikatlo ken sumarsaruno pay a tawen.
Naingato met ti excise tax ti tabako— manipud iti agdama a 30 a pisos, agbalin a 32.50 a pisos iti Enero agingga iti Hunio 2018; 35 a pisos iti Hulio agingga iti Disiembre 2018 agingga iti 2019; 37.50 a pisos manipud 2020 agingga iti 2021; 40 a pisos manipud iti 2022 agingga iti 2023; ken four percent annual indexation manipud 2023 ken kadagiti sumarsarunonto pay a tawen.
Inaprobaran ti Senado ken Kamara ti nasao a panagbalbaliw iti panagbuis idi Disiembre 13, 2017.
Kabayatanna, nangilatang met ti 2018 General Appropriations Act iti 3.767-trilion a pisos a gastuen ti gobierno manipud iti Enero 1 agingga iti Disiembre 31, 2018.
Nangatngato ti 2018 budget iti 12.4 a porsiento ngem ti 3.35-trilion pisos a badiet iti 2017. Dakkel a paset daytoy ti mapan iti Department of Education, a makaala iti 553.313-bilion a pisos, nangatngato ngem iti badietna iti 2017 a mapan a 543.186-bilion a pisos.
Makaawat met iti dadakkel nga alokasion dagiti sabsabali nga ahensia a kas iti Department of Interior and Local Government (170.8-bilion a pisos), Department of National Defense (149.7-bilion a pisos), ken Department of Social Welfare and Development (141.8-bilion a pisos).
(Naipablaak iti Bannawag, Enero 1, 2018 a bilang.)
Maibatay iti nasao a linteg nga am-ammo a kas Tax Reform for Acceleration and Inclusion (Train), saan a mabuisan ti umuna a P250,000 a tinawen a maganar; a kayatna a sawen, dagiti agsusueldo iti P21,000 iti binulan, saandan nga agbayad iti buis para iti nateggedanda. Kasta met a naingato iti 90,000 pisos ti gatad ti saan a mabuisan a 13th month pay ken dadduma pay a bonus.
Maibatay iti rekord ti Bureau of Internal Revenue, mapan a 6.8-milion wenno 90 porsiento ti 7.5-milion nga agbubuis ti saanen nga agbayad iti buis mangrugi iti 2018, nasursurok pay ngem triple iti agdama a 2-milion nga exempted iti buis a gumangganar iti minimum.
Tapno masukatan met ti pukaw iti masingir a buis, masapul met nga agbayad dagiti Filipino iti excise tax kadagiti napasam-it a mainum, ken nangatngato pay nga excise tax iti petroleum, lugan, tabako, panagminas ken karbon (coal).
Maipataw ti 6 a pisos a buis kadagiti mainum nga addaan iti pagsinam-it a caloric ken non-caloric, idinto a 12 a pisos ti buis kadagiti mainum a nagusar iti nangato ti fructose-na a corn syrup.
Mangrugi iti 2018, mabaliwan ti excise tax ti LPG (1 pisos), diesel fuel (2.50 a pisos), ken regular ken unleaded premium gasoline (7 a pisos manipud iti agdama a 4.35 a pisos).
Agdoble met ti excise tax (uppat a porsiento manipud iti dua a porsiento) dagiti lugan nga agbalor iti 600,000 a pisos; 10 porsiento kadagiti 600,000 a pisos agingga iti maysa a milion a pisos; 20 porsiento kadagiti agpateg iti maysa agingga iti uppat a milion; ken 50 a porsiento kadagiti aggatad iti nanginngina ngem 4 a milion a pisos.
Saan met nga agbayad iti nayon a buis (excise tax) dagiti elektroniko ken pick-up a lugan idinto nga agbuis iti kagudua ti presiona dagiti haybrid a lugan, iti kalikagum a maitandudo ti nadaldalus a transportasion.
Agdoble met manipud iti dua a porsiento ti excise tax dagiti amin a non-metallic mineral ken amin a maala iti quarry, ken amin a metal a mineral, karaman ti copper, gold, ken chromite.
Ninayonan pay ti TRAIN ti nayon a buis (excise tax) para iti karbon (coal) manipud iti 10 a pisos iti kada metriko tonelada, mapan iti 50 a pisos iti kada metriko tonelada iti umuna a tawen ti pannakayimplimentarna; sa 100 a pisos iti maikadua a tawen; ken 150 a pisos iti maikatlo ken sumarsaruno pay a tawen.
Naingato met ti excise tax ti tabako— manipud iti agdama a 30 a pisos, agbalin a 32.50 a pisos iti Enero agingga iti Hunio 2018; 35 a pisos iti Hulio agingga iti Disiembre 2018 agingga iti 2019; 37.50 a pisos manipud 2020 agingga iti 2021; 40 a pisos manipud iti 2022 agingga iti 2023; ken four percent annual indexation manipud 2023 ken kadagiti sumarsarunonto pay a tawen.
Inaprobaran ti Senado ken Kamara ti nasao a panagbalbaliw iti panagbuis idi Disiembre 13, 2017.
Kabayatanna, nangilatang met ti 2018 General Appropriations Act iti 3.767-trilion a pisos a gastuen ti gobierno manipud iti Enero 1 agingga iti Disiembre 31, 2018.
Nangatngato ti 2018 budget iti 12.4 a porsiento ngem ti 3.35-trilion pisos a badiet iti 2017. Dakkel a paset daytoy ti mapan iti Department of Education, a makaala iti 553.313-bilion a pisos, nangatngato ngem iti badietna iti 2017 a mapan a 543.186-bilion a pisos.
Makaawat met iti dadakkel nga alokasion dagiti sabsabali nga ahensia a kas iti Department of Interior and Local Government (170.8-bilion a pisos), Department of National Defense (149.7-bilion a pisos), ken Department of Social Welfare and Development (141.8-bilion a pisos).
(Naipablaak iti Bannawag, Enero 1, 2018 a bilang.)
December 25, 2017
ENERO 1, 2018
SARITA
4 Ti Baro a Tawen ni Amang
Juan Al. Asuncion
12 Ti Narra, ti Bagyo, Ken ti Sagut
A. Sanchez Encarnacion
NOBELA
8 Oplan Maharlika (51)
Norberto D. Bumanglag, Jr.
10 Yuri (19)
Virginia A. Duldulao
DANIW
6 Saan a Kalendario
Mighty C. Rasing
23 Maris-Rosas a Tsinelas
Daniel L. Nesperos
47 Daniw a Para Ubbing
Ariel S. Tabag
SALAYSAY
16 Intayon Idiay Coron!
Rony Hopeman S. De Leon
26 Isilpom iti Tarong ti Imulam a Kamatis
Reynaldo E. Andres
KOMIKS
35 Miks & Tiks
37 Sweet Jazmine (68)
40 Don Clavio de Ylocos (71)
KOLUM
14 Biag ni Ilokano
15 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
19 Saludsodem ken ni Apo Hues
21 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera
PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku
DADDUMA PAY
2 Ti Makunami
3 Tao, Lugar, Pasamak
11 Netizone
18 Ti Sekreto ti Naragsak a Biag
20 Siled ti Kararag
22 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Haytek!
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop
46 Sarita a Para Ubbing
December 20, 2017
Nadumaduma a Produkto Manipud iti Kawayan, Mula iti Baybay, Ken Daddduma Pay
NADUMADUMA A PRODUKTO MANIPUD ITI KAWAYAN, MULA ITI BAYBAY (SEAWEEDS) ken dadduma pay ti nakadispley iti kaunaan a Bamboo-Seaweeds Fiesta ken dadduma pay iti covered court ti Mariano Marcos State University iti Siudad ti Batac a nakipartisiparan dagiti nadumaduma a mannalon, negosiante, agsuksukisok, estudiante ken dadduma pay nga agessem iti agrikultura. Babaen ti panangipakita kadagitoy a kabaruanan a teknolohia manipud kadagiti nagduduma nga ahensia ti gobierno, manamnama a gundawayan met daytoy ti publiko tapno sumayaat ti panagbiag. Iti agdama, ti kawayan ken seaweeds ti sentro daytoy a piesta gapu iti adu a pakausaranna saan laeng a kas taraon wenno ramit iti balay. Mabalin pay a kangrunaan a ramen ti kosmetiko, abono ken dadduma pay nga industria no maproseso dagitoy. (Leilanie G. Adriano)
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 25, 2017 a bilang.)
December 19, 2017
Baak a Bugnay Wine
BAAK A BUGNAY WINE. Ipakpakita ni Dr. Bielmaju Waley ti Adams, Ilocos Norte ti maysa kadagiti produktoda a bugnay wine a naaramid pay idi 2010. Segun kenkuana, agbalor iti PhP5,000 agpangato ti presio dagitoy nabaakanen nga urnongda nga arak nga agarup maysa a litro ti maysa. Adda met dagiti produktoda a naaramid idi 2011 agingga iti agdama. Makita dagitoy a produkto iti Inuwayan Farms iti nasao nga ili. Malaksid iti bugnay wine, adda pay partuatda a rosel wine malaksid kadagiti mulada a langkuas (turmeric), mint, kakaw, ken strawberries. (Aileen R. Rambaud)
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 25, 2017 a bilang.)
December 17, 2017
DISIEMBRE 25, 2017
SARITA
4 Ti Paskua ni Doktor Calangacang
Joel B. Manuel
12 Mago iti Kasiitan
Pelagio A. Alcantara
NOBELA
8 Oplan Maharlika (50)
Norberto D. Bumanglag, Jr.
10 Yuri (18)
Virginia A. Duldulao
DANIW
6 Adda Bituen a Bagnos
Ariel S. Tabag
17 Burburtia ti Paskua
Benjamin P. Pacris
47 Daniw a Para Ubbing
Adoracion B. Madarang
SALAYSAY
14 Panagserbi ti Anag ti Paskua
Fr. Melchor Baided Palomares
16 Ti Sagut a Diakto Malipatan
Remedios S. Tabelisma-Aguillon
26 Kastoy ti Nasamay a Panagpaadu iti An-annak ti Tilapia
Reynaldo E. Andres
KOMIKS
35 Sweet Jazmine (66)
38 Don Clavio de Ylocos (70)
41 Miks & Tiks
KOLUM
18 Biag ni Ilokano
19 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
21 Saludsodem ken ni Apo Hues
23 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera
PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku
DADDUMA PAY
2 Ti Makunami
3 Tao, Lugar, Pasamak
11 Netizone
20 Siled ti Kararag
22 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Haytek!
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop
December 13, 2017
Salip iti Daniw ti 4th Saniata Prize, silulukat agingga iti Enero 15
Salip daytoy iti panagsurat iti daniw iti lengguahe nga Ilokano, panggep ti Saniata Prize ti agbalin a maysa kadagiti paratignay dagiti mannaniw nga Ilokano nga agparnuay kadagiti baro a langa ti daniw nga Ilokano kabayatan met ti panangbigbigda kadagiti kannawidan a porma ti daniw nga Ilokano.
Narugian iti 2015, tinawen daytoy a pasalip ti Saniata Prize. Maipaayan iti pammadayaw a Hall of Fame ti makayalat iti tallo nga Umuna a Gunggona.
Dagiti Pagalagadan:
1. Maysa laeng a daniw ti idatag. Saan a makedngan ti tema, porma wenno kaatiddog ti isalip.
2. Masapul nga orihinal, di pay naipablaak, wenno saan a naipatarus manipud iti sabali a lengguahe ti isalip a daniw. No matakuatan a nabalusingsing daytoy a pagannurotan, maibabawi ti gunggona ket maparitanto metten a makisalip ti autor iti ania man a pasalip ti Saniata Prize.
3. Deadline ti panagidatag: Enero 15, 2018 (nayalud-od manipud iti Disiembre 15, 2017). Ipatulod babaen ti e-mail ti pakisalip iti asseng.tabag@gmail.com iti subject a “4th Saniata Prize.”
4. Masapul nga agusar iti nagan iti pluma (pen name) ti mannaniw. Iraman ketdi iti e-mail ti kompleto a nagan, numero iti selpon, ken adres ti pagtaengan wenno opisina.
5. Dagiti premio: 1st Prize: Php2,500.00; 2nd Prize: Php 2,000; 3rd Prize: Php1,500.00.
6. Mapadayawan dagiti mangabak iti okasion nga angayen ti isponsor ti Saniata Prize.
7. Makipagtagikua ti Saniata Prize kadagiti mangabak a daniw ket awan sungsungbatanna kadagiti mannaniw no bilang usarenna dagitoy iti ania man a wagas a kas iti pannakaipabuya, pannakaipablaak iti magasin wenno libro, ken pannakaipaskil iti social media. Agtalinaed ketdi ti copyright iti autor wenno mannaniw.
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 15, 2017 a bilang.)
Narugian iti 2015, tinawen daytoy a pasalip ti Saniata Prize. Maipaayan iti pammadayaw a Hall of Fame ti makayalat iti tallo nga Umuna a Gunggona.
Dagiti Pagalagadan:
1. Maysa laeng a daniw ti idatag. Saan a makedngan ti tema, porma wenno kaatiddog ti isalip.
2. Masapul nga orihinal, di pay naipablaak, wenno saan a naipatarus manipud iti sabali a lengguahe ti isalip a daniw. No matakuatan a nabalusingsing daytoy a pagannurotan, maibabawi ti gunggona ket maparitanto metten a makisalip ti autor iti ania man a pasalip ti Saniata Prize.
3. Deadline ti panagidatag: Enero 15, 2018 (nayalud-od manipud iti Disiembre 15, 2017). Ipatulod babaen ti e-mail ti pakisalip iti asseng.tabag@gmail.com iti subject a “4th Saniata Prize.”
4. Masapul nga agusar iti nagan iti pluma (pen name) ti mannaniw. Iraman ketdi iti e-mail ti kompleto a nagan, numero iti selpon, ken adres ti pagtaengan wenno opisina.
5. Dagiti premio: 1st Prize: Php2,500.00; 2nd Prize: Php 2,000; 3rd Prize: Php1,500.00.
6. Mapadayawan dagiti mangabak iti okasion nga angayen ti isponsor ti Saniata Prize.
7. Makipagtagikua ti Saniata Prize kadagiti mangabak a daniw ket awan sungsungbatanna kadagiti mannaniw no bilang usarenna dagitoy iti ania man a wagas a kas iti pannakaipabuya, pannakaipablaak iti magasin wenno libro, ken pannakaipaskil iti social media. Agtalinaed ketdi ti copyright iti autor wenno mannaniw.
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 15, 2017 a bilang.)
Panagawat iti aplikante a fellow iti 8th Pasnaan, agingga iti Enero 18
Agawat ti GUMIL Filipinas (GF), ti gunglo dagiti mannurat nga Ilokano iti Filipinas ken iti ballasiw-taaw, kadagiti aplikante a fellow iti 8th Pasnaan Ilokano Writers’ Workshop (Pasnaan 8) agingga iti Enero 18, 2018, saan ket nga agingga iti Disiembre 15, 2017, kas immuna a naipakaammo.
Manamnama a maangay ti 8th Pasnaan inton Pebrero iti maysa nga unibersidad iti Ilocos Sur.
Masapul a mangidatag ti tunggal aplikante, babaen ti e-mail, iti portfolio ti ania man kadagiti sumaganad: (a) uppat a daniw; (b) dua nga ababa a sarita, (c) uppat a daniw a para ubbing, (d) dua a sarita a para ubbing, (e) dua a personal a salaysay. Masapul a nakasurat iti Ilokano dagiti nadakamat a sinurat ken addaan iti title page a nakailanadan ti nagan iti pluma ken linaonna (table of contents). Masapul a nakasurat ti nasao a portfolio iti Word format.
Malukonan dagiti manuskrito iti sabali a Word file a naglaon iti pudno a nagan ti autor, adres, pakakontakan a numero, email address, ababa a pakasaritaan ti biag (bionote) ken kabaruan nga ID picture, ken may-email iti gumil.filipinas@gmail.com; usaren ti paulo (subject) a “Pasnaan 8.”
Sangapulo a fellow ti mapili a maipaayanto iti libre nga akomodasion.
Para iti ad-adu pay nga impormasion, umawag wenno ag-text iti 0977 141 7901 (NME Valdez) wenno ag-e-mail iti gumil.filipinas@gmail.com. (Pasnaan 8 Secretariat)
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 15, 2017 a bilang.)
Manamnama a maangay ti 8th Pasnaan inton Pebrero iti maysa nga unibersidad iti Ilocos Sur.
Masapul a mangidatag ti tunggal aplikante, babaen ti e-mail, iti portfolio ti ania man kadagiti sumaganad: (a) uppat a daniw; (b) dua nga ababa a sarita, (c) uppat a daniw a para ubbing, (d) dua a sarita a para ubbing, (e) dua a personal a salaysay. Masapul a nakasurat iti Ilokano dagiti nadakamat a sinurat ken addaan iti title page a nakailanadan ti nagan iti pluma ken linaonna (table of contents). Masapul a nakasurat ti nasao a portfolio iti Word format.
Malukonan dagiti manuskrito iti sabali a Word file a naglaon iti pudno a nagan ti autor, adres, pakakontakan a numero, email address, ababa a pakasaritaan ti biag (bionote) ken kabaruan nga ID picture, ken may-email iti gumil.filipinas@gmail.com; usaren ti paulo (subject) a “Pasnaan 8.”
Sangapulo a fellow ti mapili a maipaayanto iti libre nga akomodasion.
Para iti ad-adu pay nga impormasion, umawag wenno ag-text iti 0977 141 7901 (NME Valdez) wenno ag-e-mail iti gumil.filipinas@gmail.com. (Pasnaan 8 Secretariat)
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 15, 2017 a bilang.)
December 11, 2017
Pagay a naandur iti ‘climate change,’ maibalakad nga imula dagiti mannalon
Ibalbalakad ti gobierno a dagiti koma barayti ti pagay a naandur iti panagbaliw ti panawen ti imula dagiti mannalon tapno di maapektaran ti kaadu ti apitda.
Iti agdama, kuna ti gobierno a nakapatanoren ti Philippine Rice Research Institute (PhilRice) iti 14 a barayti ti pagay a manamnama a makasaranget iti panagbaliw ti panawen (climate change).
Kinuna Roel Suralta, dadaulo ti Crop Biotechnology Center ti Department of Agriculture (DA), a pagsayaatan pay dagiti nasao a barayti, ad-adu iti 35 porsiento ti maapit no maidilig kadagiti agdama a barayti.
Karaman kadagiti barayti a naparnuay ti PhilRice ti Submarino 1 a makalasat iti pannakairaremna iti danum iti uneg ti dua a lawas. Sabali pay Tubigan 7 ken Tubigan 3 nga addaan met laeng iti kastoy a saguday.
Adda pay dagiti barayti ti pagay a naparnuay ti PhilRice a makaandur iti tikag ken iti lan-ak a gapuanan ti layus.
(Naipablaak iti Disiembre 18, 2017 a bilang.)
Iti agdama, kuna ti gobierno a nakapatanoren ti Philippine Rice Research Institute (PhilRice) iti 14 a barayti ti pagay a manamnama a makasaranget iti panagbaliw ti panawen (climate change).
Kinuna Roel Suralta, dadaulo ti Crop Biotechnology Center ti Department of Agriculture (DA), a pagsayaatan pay dagiti nasao a barayti, ad-adu iti 35 porsiento ti maapit no maidilig kadagiti agdama a barayti.
Karaman kadagiti barayti a naparnuay ti PhilRice ti Submarino 1 a makalasat iti pannakairaremna iti danum iti uneg ti dua a lawas. Sabali pay Tubigan 7 ken Tubigan 3 nga addaan met laeng iti kastoy a saguday.
Adda pay dagiti barayti ti pagay a naparnuay ti PhilRice a makaandur iti tikag ken iti lan-ak a gapuanan ti layus.
(Naipablaak iti Disiembre 18, 2017 a bilang.)
Ubbing a nabakunaan iti kontra denggue, siputan ti DepEd
Kinuna ti Department of Education (DepEd) itay Disiembre 2 a siputanna ti kasasaad dagiti ubbing nga agbasbasa a nairaman iti programa iti panagbakuna ti gobierno, kalpasan ti damag a makadangran ti bakuna kontra iti dengue a managan iti Dengvaxia kadagiti ubbing a nabakunaan a di pay nagsakit iti dengue fever.
Kinuna ni Health Secretary Francisco Duque III nga agingga iti Nobiembre 2017, mapan a 733,713 nga ubbing nga agtawen iti 9 agpangato ti nabakunaanen (umuna a dosis) ti National Capital Region, Central Luzon, ken Calabarzon.
Narugian ti programa iti panagbakuna kontra iti dengue idi Abril 2016 babaen ken ni agpapaay idi a Health Secretary Janette Garin iti babaen ti administrasion ni nag-Presidente Noynoy Aquino.
Bimtak ti kontrobersia iti programa iti panagbakuna kontra iti dengue nga agbalor iti 3.5-bilion pisos kalpasan nga inako ti Sanofi Pasteur (kompania ti parmaseutika) a maibatay iti baro a panagadal nga epektibo laeng ti bakuna a Dengvaxia kadagiti tattao a kinapeten ti dengue sakbay ti pannakabakunada, ngem agpeggad dagiti saan pay a kinapet ti dengue.
(Naipablaak iti Disiembre 18, 2017 a bilang.)
Kinuna ni Health Secretary Francisco Duque III nga agingga iti Nobiembre 2017, mapan a 733,713 nga ubbing nga agtawen iti 9 agpangato ti nabakunaanen (umuna a dosis) ti National Capital Region, Central Luzon, ken Calabarzon.
Narugian ti programa iti panagbakuna kontra iti dengue idi Abril 2016 babaen ken ni agpapaay idi a Health Secretary Janette Garin iti babaen ti administrasion ni nag-Presidente Noynoy Aquino.
Bimtak ti kontrobersia iti programa iti panagbakuna kontra iti dengue nga agbalor iti 3.5-bilion pisos kalpasan nga inako ti Sanofi Pasteur (kompania ti parmaseutika) a maibatay iti baro a panagadal nga epektibo laeng ti bakuna a Dengvaxia kadagiti tattao a kinapeten ti dengue sakbay ti pannakabakunada, ngem agpeggad dagiti saan pay a kinapet ti dengue.
(Naipablaak iti Disiembre 18, 2017 a bilang.)
Plantasion ti Rosel iti Adams, Ilocos Norte
PLANTASION TI ROSEL ITI ADAMS, ILOCOS NORTE. Ni Mrs. Clarita Bayyeng ti Adams bayat ti panagpurpurosna kadagiti bunga ti rosel a maproseso a rosel wine. Iti Ingles, maawagan daytoy iti roselle (Hibiscus sabdariffa) ken nupay naggapu daytoy iti Central ken West Africa, agbiag met daytoy iti nadumaduma a paset ti lubong. Malaksid a maproseso a makan ti bungana daytoy a mula a kabagian ti kayanga, maar-aramid pay ti ukis ti kayona a tali wenno ikamen. (Aileen R. Rambaud)
(Naipablaak iti Disiembre 18, 2017 a bilang.)
Seminar-Workshop, angayen ti Center for Ilokano Studies & Museum ti UNP
Angayen ti Center for Ilokano Studies & Museum, University of Northern Philippines, ti Ilokano Literary Seminar-Workshop iti pannakitinnulong ti GUMIL Filipinas-UNP Chapter.
Maangay ti nasao a seminar-workshop iti College of Criminal Justice Education Function Hall (3rd floor CCJE building) itoy a Disiembre 14-15, 2017, mangrugi iti alas otso iti bigat, babaen ti panagidaulo ni Dr. Eleanor R. Belizar, baro a direktor ti nasao nga opisina.
Panggep ti nasao a seminar-workshop nga ipasagepsep kadagiti agad-adal ken mannursuro ti panagayat ken naun-uneg a pannakaawat iti pagsasao nga Ilokano, ken panagadal ti Ilokano grammar nangruna iti panagsurat. Ti tema daytoy a seminar: "Literatura Ilokana: Kinapateg ken Kinangayed.”
Yawis ti Center for Ilokano Studies ken ti GUMIL-UNP Chapter kadagiti agngayangay nga agbalin a mannurat ken kadagiti amin nga interesado iti panagsurat ken iti lengguahe ti idadar-ayda iti nasao a seminar. Agbayad ti tunggal umatendar iti registration fee a P200 a para iti seminar kit, pamedped ken pangaldaw. (Alma C. Somera)
(Naipablaak iti Disiembre 18, 2017 a bilang.)
Maangay ti nasao a seminar-workshop iti College of Criminal Justice Education Function Hall (3rd floor CCJE building) itoy a Disiembre 14-15, 2017, mangrugi iti alas otso iti bigat, babaen ti panagidaulo ni Dr. Eleanor R. Belizar, baro a direktor ti nasao nga opisina.
Panggep ti nasao a seminar-workshop nga ipasagepsep kadagiti agad-adal ken mannursuro ti panagayat ken naun-uneg a pannakaawat iti pagsasao nga Ilokano, ken panagadal ti Ilokano grammar nangruna iti panagsurat. Ti tema daytoy a seminar: "Literatura Ilokana: Kinapateg ken Kinangayed.”
Yawis ti Center for Ilokano Studies ken ti GUMIL-UNP Chapter kadagiti agngayangay nga agbalin a mannurat ken kadagiti amin nga interesado iti panagsurat ken iti lengguahe ti idadar-ayda iti nasao a seminar. Agbayad ti tunggal umatendar iti registration fee a P200 a para iti seminar kit, pamedped ken pangaldaw. (Alma C. Somera)
(Naipablaak iti Disiembre 18, 2017 a bilang.)
December 9, 2017
Nobela a “Salibadiok,” nailibro
Nayalnag itay nabiit ti Salibadiok a libro ni Mindo N. Aquino iti JVs Grille, Resort & Restaurant, Echague, Isabela. Daytoy ti “Salibadiok” a nobela ti autor a naipablaak iti Bannawag idi 2003.
Indauluan ni Baldovino Ab. Valdez, retirado nga Asst. Regional Director ti DILG, nagpaay a presidente ti Gunglo dagiti Mannurat nga Ilokano (GUMIL) iti Isabela ken agdama a presidente ti Sanggir dagiti Ilokano nga Awardee-Writers (SILAW), Inc., ti pannakayalnag ti libro.
Dimmar-ay pay iti nasao a pasken dagiti lokal a kameng ti media nga impanguluan da Benz Selmo, editor ti The Patriot iti Santiago City; Roland Colobong, publisher/editor ti Northeast Journal; ken, Edwin Valmonte, reporter, ti Maddela, Quirino.
Naisangayan a bisita ken nagsarita iti programa ni Dr. Dante M. Aquino, Research Director ti Isabela State University, Echague campus.
Nagatendar met ni Rogie C. Baysa, retirado a postmaster, sigud a presidente ti GUMIL Isabela, kameng ti Timpuyog Dagiti Mannurat iti Iluko iti Filipinas (TMIF) ken bise-presidente ti SILAW, Inc.
Nairaman pay kadagiti nagatendar dagiti sumagmamano nga empleado ti DENR iti San Isidro, Isabela, sigud a nagopisinaan ti autor a kas CENR Officer iti nasurok a 14 a tawen, ken dagiti estudiante ti Echague National High School nga indauluan ti adviser-da a ni Honorata V. Manrique-Pinto.
Kadagiti interesado nga agorder iti kopia ti Salibadiok, kontaken laeng ti autor iti email adress-na: aquinomind60@gmail.com wenno iti FB account daytoy.
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 18, 2017 a bilang.)
Indauluan ni Baldovino Ab. Valdez, retirado nga Asst. Regional Director ti DILG, nagpaay a presidente ti Gunglo dagiti Mannurat nga Ilokano (GUMIL) iti Isabela ken agdama a presidente ti Sanggir dagiti Ilokano nga Awardee-Writers (SILAW), Inc., ti pannakayalnag ti libro.
Dimmar-ay pay iti nasao a pasken dagiti lokal a kameng ti media nga impanguluan da Benz Selmo, editor ti The Patriot iti Santiago City; Roland Colobong, publisher/editor ti Northeast Journal; ken, Edwin Valmonte, reporter, ti Maddela, Quirino.
Naisangayan a bisita ken nagsarita iti programa ni Dr. Dante M. Aquino, Research Director ti Isabela State University, Echague campus.
Nagatendar met ni Rogie C. Baysa, retirado a postmaster, sigud a presidente ti GUMIL Isabela, kameng ti Timpuyog Dagiti Mannurat iti Iluko iti Filipinas (TMIF) ken bise-presidente ti SILAW, Inc.
Nairaman pay kadagiti nagatendar dagiti sumagmamano nga empleado ti DENR iti San Isidro, Isabela, sigud a nagopisinaan ti autor a kas CENR Officer iti nasurok a 14 a tawen, ken dagiti estudiante ti Echague National High School nga indauluan ti adviser-da a ni Honorata V. Manrique-Pinto.
Kadagiti interesado nga agorder iti kopia ti Salibadiok, kontaken laeng ti autor iti email adress-na: aquinomind60@gmail.com wenno iti FB account daytoy.
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 18, 2017 a bilang.)
December 7, 2017
DISIEMBRE 18, 2017
SARITA
4 Meri Krismas, Abalayan!
Hilario A. Espiritu, Jr.
12 Ti Testamento Idiay Bantay Sinai
Francisco I. Ibe
NOBELA
8 Oplan Maharlika (49)
Norberto D. Bumanglag, Jr.
10 Yuri (17)
Virginia A. Duldulao
DANIW
6 Ita a Disiembre, Saan nga Inton Abril
Arnold C. Baxa
47 Daniw a Para Ubbing
Anna Liza Madayag Gaspar
SALAYSAY
14 Laglagipentayo Koma Dagiti Ubbing
Fernando B. Sanchez
16 Wow, Bolinao!
Virgilio D. Domaloy
26 Agawidkan Ta Inka Agmula iti Tugi!
Reynaldo E. Andres
KOMIKS
35 Sweet Jazmine (65)
38 Don Clavio de Ylocos (69)
41 Miks & Tiks
KOLUM
18 Biag ni Ilokano
19 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
21 Saludsodem ken ni Apo Hues
23 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera
PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku
DADDUMA PAY
2 Ti Makunami
3 Tao, Lugar, Pasamak
11 Netizone
20 Siled ti Kararag
22 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Haytek!
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop
December 3, 2017
Fibercraft
FIBERCRAFT. Maawagan dagitoy nga eskultura a partuat ti fibercraft a kas suno ti panagkitikit. Dati a panagkitikit wenno wood carving ti negosio da agkabsat a Joel ken Gabriel Buyagao ti Ifugao ngem ita, addan puestoda iti fibercraft iti igid ti kalsada nasional iti Brgy. Agat, Sison, Pangasinan. Saan a kayo ti maaramat iti panagaramid iti fibercraft no di ket styrofoam a gatangenda iti Metro Manila wenno iti Bulacan. Napigsa daytoy a pamastrekan ta nangina dagitoy nga eskultura nga agpannuray iti kadakkelda. (Virgilio D. Domaloy)
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 11, 2017 a bilang.)
Apit nga irik, immadu iti maika-3 a quarter
Impakaammo ti Department of Agriculture (DA) itay arinunos ti Nobiembre a ti yaadu ti apit nga irik ti kasayaatan a napasamak iti sektor ti agrikultura iti maika-3 a quarter ti 2017.
Kinuna ni Agriculture Secretary Emmanuel PiƱol a nupay bimmassit ti bilang dagiti nataraken a manok ken nakalapan nga ikan iti maika-3 a quarter, dimmakkel met iti 14.17% ti apit nga irik.
Innayon nga awan ti rason a ngumina ti bagas gapu ta abunaw ti bagas a para iti pagilian.
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 11, 2017 a bilang.)
Kinuna ni Agriculture Secretary Emmanuel PiƱol a nupay bimmassit ti bilang dagiti nataraken a manok ken nakalapan nga ikan iti maika-3 a quarter, dimmakkel met iti 14.17% ti apit nga irik.
Innayon nga awan ti rason a ngumina ti bagas gapu ta abunaw ti bagas a para iti pagilian.
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 11, 2017 a bilang.)
Kayatmo ti maki-Pasnaan 8?
No ibilangmo pay laeng ti bagim nga agdadamo a mannurat iti Ilokano, padasem man ti agatendar iti workshop iti panagsurat iti Ilokano. Gundawayam ti panagawat pay laeng ti GUMIL Filipinas (GF), ti gunglo dagiti mannurat nga Ilokano iti Filipinas ken iti ballasiw-taaw, kadagiti aplikante a fellow iti 8th Pasnaan Ilokano Writers’ Workshop (Pasnaan 8) a manamnama a maangay inton Pebrero iti maysa nga unibersidad iti Ilocos Sur.
Masapul a mangidatag ti tunggal aplikante, babaen ti e-mail, iti portfolio ti ania man kadagiti sumaganad: (a) uppat a daniw; (b) dua nga ababa a sarita, (c) uppat a daniw a para ubbing, (d) dua a sarita a para ubbing, (e) dua a personal a salaysay. Masapul a nakasurat iti Ilokano dagiti nadakamat a sinurat ken addaan iti title page a nakailanadan ti nagan iti pluma ken linaonna (table of contents). Masapul a nakasurat ti nasao a portfolio iti Word format.
Malukonan dagiti manuskrito iti sabali a Word file a naglaon iti pudno a nagan ti autor, adres, pakakontakan a numero, email address, ababa a pakasaritaan ti biag (bionote) ken kabaruan nga ID picture, ken may-email iti gumil.filipinas@gmail.com; usaren ti paulo (subject) a “Pasnaan 8.”
Sangapulo a fellow ti mapili a maipaayanto iti libre nga akomodasion.
Aggibus ti panagidatag iti aplikasion inton Disiembre 15, 2017. Para iti ad-adu pay nga impormasion, umawag wenno ag-text iti 0977 141 7901 (NME Valdez) wenno ag-e-mail iti gumil.filipinas@gmail.com. (Pasnaan 8 Secretariat)
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 11, 2017 a bilang.)
Masapul a mangidatag ti tunggal aplikante, babaen ti e-mail, iti portfolio ti ania man kadagiti sumaganad: (a) uppat a daniw; (b) dua nga ababa a sarita, (c) uppat a daniw a para ubbing, (d) dua a sarita a para ubbing, (e) dua a personal a salaysay. Masapul a nakasurat iti Ilokano dagiti nadakamat a sinurat ken addaan iti title page a nakailanadan ti nagan iti pluma ken linaonna (table of contents). Masapul a nakasurat ti nasao a portfolio iti Word format.
Malukonan dagiti manuskrito iti sabali a Word file a naglaon iti pudno a nagan ti autor, adres, pakakontakan a numero, email address, ababa a pakasaritaan ti biag (bionote) ken kabaruan nga ID picture, ken may-email iti gumil.filipinas@gmail.com; usaren ti paulo (subject) a “Pasnaan 8.”
Sangapulo a fellow ti mapili a maipaayanto iti libre nga akomodasion.
Aggibus ti panagidatag iti aplikasion inton Disiembre 15, 2017. Para iti ad-adu pay nga impormasion, umawag wenno ag-text iti 0977 141 7901 (NME Valdez) wenno ag-e-mail iti gumil.filipinas@gmail.com. (Pasnaan 8 Secretariat)
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 11, 2017 a bilang.)
“Bring home a friend” ita a Paskua, awis ni Teo
Kuna ti Department of Tourism (DOT) nga umno la unay ti pannakayalnag ti baro a programa a “Bring Home A Friend” (BHAF) iti panangrugi ti atiddog a tiempo ti Paskua ditoy Filipinas.
Programa ti DOT idi 1994, idi panawen ni Secretary Mina Gabor, ti BHAF ngem kinuna ni agdama a DOT Secretary Wanda Tulfo-Teo a napintas daytoy a programa a pangguyugoy kadagiti Filipino nga agawis kadagiti gagayyemda a ganggannaet nga umay bumisita iti Filipinas isu a biniagda ti BHAF.
Mabalin nga agnaed iti pagilian wenno iti ballasiw-taaw dagiti isponsor a Filipino, wenno dagiti agawis kadagiti umay bumisita iti pagilian.
Agpaut ti BHAF manipud iti Oktubre 15, 2017 agingga iti Abril 15, 2018. Mabalin met a mangabak iti premio dagiti isponsor a pakairamanan ti maysa a yunit iti condominium manipud iti Megaworld Corporation, kabarbaro a Toyota Vios, ken 200,000 a pisos ti balorna a gift certificate manipud iti Duty-Free Philippines idinto a dagiti ganggannaet a bisita, mabalinda ti mangabak iti round-trip nga international flight tiket ken tour packages iti Palawan, Cebu, ken Davao.
Tapno makarehistro, mapan iti Bring Home a Friend webpage iti babaen ti website ti DOT iti tourism.gov.ph. Mabalin met ti agrehistro kadagiti masungad nga aldaw kadagiti maipatakder a BHAF booth kadagiti napili nga internasional nga eropuerto iti Filipinas.
No ad-adu ti maawis a ganggannaet a bumisita iti pagilian, ad-adu met ti tiansa ti isponsor a mangabak iti premio.
Maibatay iti report ti Department of Foreign Affairs idi 2015, adda 9.1-milion a Filipino iti abrod. Nasurok a 3-milion ti agnaed iti Estados Unidos ti Amerika idinto a nasurok a 2-milion ti nakabase iti Tengnga a Daya (Middle East).
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 11, 2017 a bilang.)
Programa ti DOT idi 1994, idi panawen ni Secretary Mina Gabor, ti BHAF ngem kinuna ni agdama a DOT Secretary Wanda Tulfo-Teo a napintas daytoy a programa a pangguyugoy kadagiti Filipino nga agawis kadagiti gagayyemda a ganggannaet nga umay bumisita iti Filipinas isu a biniagda ti BHAF.
Mabalin nga agnaed iti pagilian wenno iti ballasiw-taaw dagiti isponsor a Filipino, wenno dagiti agawis kadagiti umay bumisita iti pagilian.
Agpaut ti BHAF manipud iti Oktubre 15, 2017 agingga iti Abril 15, 2018. Mabalin met a mangabak iti premio dagiti isponsor a pakairamanan ti maysa a yunit iti condominium manipud iti Megaworld Corporation, kabarbaro a Toyota Vios, ken 200,000 a pisos ti balorna a gift certificate manipud iti Duty-Free Philippines idinto a dagiti ganggannaet a bisita, mabalinda ti mangabak iti round-trip nga international flight tiket ken tour packages iti Palawan, Cebu, ken Davao.
Tapno makarehistro, mapan iti Bring Home a Friend webpage iti babaen ti website ti DOT iti tourism.gov.ph. Mabalin met ti agrehistro kadagiti masungad nga aldaw kadagiti maipatakder a BHAF booth kadagiti napili nga internasional nga eropuerto iti Filipinas.
No ad-adu ti maawis a ganggannaet a bumisita iti pagilian, ad-adu met ti tiansa ti isponsor a mangabak iti premio.
Maibatay iti report ti Department of Foreign Affairs idi 2015, adda 9.1-milion a Filipino iti abrod. Nasurok a 3-milion ti agnaed iti Estados Unidos ti Amerika idinto a nasurok a 2-milion ti nakabase iti Tengnga a Daya (Middle East).
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 11, 2017 a bilang.)
Tallo a libro nga Ilokano, mayalnag inton Dis. 16
Mayalnag dagiti libro da Ariel S. Tabag, N.M.E. Valdez, ken Roy V. Aragon iti daytoy Disiembre 16, 2017 bayat ti Christmas Party ken pannakarambak ti Maika-51 nga Anibersario ti GUMIL Metro Manila, ti gunglo dagiti mannurat nga Ilokano iti Kamanilaan, babaen ti panangsangaili ti Pamilia Bulong iti pagtaenganda iti Cadaing Village, Talipapa, Quezon City.
Yalnag ni Tabag ti Panangsapul iti Puraw a Kabalio, ti kaudian a nobelana a grantee ti 2013 National Book Development Board. Yalnag met ni Valdez, ti Dagiti Salaysay nga Ilokano, koleksion dagiti napili a salaysayna a naipablaak iti Bannawag. Agpada nga impablaak ti Saniata Publications dagiti dua a libro.
Yalnag met ni Roy V. Aragon ti Paksuy, ti kaunaan a chapbook iti dandaniw nga Ilokano iti babaen ti Gabriela Press.
Kadagiti interesado a maaddaan iti kopia dagiti nasao a libro, agteks iti 0917-697-8854 (Tabag), 0977-141-7901 (Valdez), ken 0927-794-2327 (Aragon).
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 11, 2017 a bilang.)
Yalnag ni Tabag ti Panangsapul iti Puraw a Kabalio, ti kaudian a nobelana a grantee ti 2013 National Book Development Board. Yalnag met ni Valdez, ti Dagiti Salaysay nga Ilokano, koleksion dagiti napili a salaysayna a naipablaak iti Bannawag. Agpada nga impablaak ti Saniata Publications dagiti dua a libro.
Yalnag met ni Roy V. Aragon ti Paksuy, ti kaunaan a chapbook iti dandaniw nga Ilokano iti babaen ti Gabriela Press.
Kadagiti interesado a maaddaan iti kopia dagiti nasao a libro, agteks iti 0917-697-8854 (Tabag), 0977-141-7901 (Valdez), ken 0927-794-2327 (Aragon).
(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 11, 2017 a bilang.)
December 2, 2017
DISIEMBRE 11, 2017
SARITA
4 Ti Pakasaritaan ti Karayan Cagayan
Anna Liza Madayag Gaspar
12 Awanen ti Kas Kenka a Nabukelen
Juan S.P. Hidalgo, Jr.
NOBELA
8 Oplan Maharlika (48)
Norberto D. Bumanglag, Jr.
10 Yuri (16)
Virginia A. Duldulao
DANIW
6 Maysaak a Mangnganup
Jobert M. Pacnis
20 Isublim Kaniak ti Kalman
Amado I. Yoro
47 Daniw a Para Ubbing
Marlyn Garcia-Del Rosario
SALAYSAY
16 Natalged ti Riknam No Addaka iti Vigan
Eliseo B. Contillo
26 Tapno Adda Latta Pangalaan iti Bin-i a Pagay
Reynaldo E. Andres
KOMIKS
35 Sweet Jazmine (64)
38 Don Clavio de Ylocos (68)
41 Miks & Tiks
KOLUM
14 Biag ni Ilokano
16 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
21 Saludsodem ken ni Apo Hues
23 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera
PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku
DADDUMA PAY
2 Ti Makunami
3 Tao, Lugar, Pasamak
11 Netizone
18 Ti Bannawag ken Siak
19 Siled ti Kararag
22 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Haytek!
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop
Subscribe to: Posts (Atom)


c: text/html

text:
Sinursuran: Kolum ni Jobert M. Pacnis
(Umuna a paset)
PEKE a bagas? Plastik a bagas?
Ne, adda, aya, kasta?
Im-imasentayo ti mammigat, mangngaldaw ken mangrabii a di maaw-awan ti innapuy. Uray awan wenno asin la ti masida basta adda la ketdi innapuy, mayaten. Mabalinen ti agbiag, ti mapan agtrabaho nga addaan iti enerhia. Ngem no innapuy ti awan iti lamisaan, uray kasano kaimas ti masida, kasla latta adda kurangna. Di maimas ti mangan. Kurang iti panagrikna. Aglaladutka pay ketdi a di makaipauneg iti innapuy.
Isu nga uray kasano karigat ti panagbiag, ikagumaan latta ti maysa a pamilia ti pannakapaadda ti bagas a maluto para iti panagsasango ti tunggal kameng ti pagtaengan. Yutangan pay no isu ti kasapulan. Ti napateg, makapangan ti pamilia.
Ti makadakes, adda ita daytoy nasaknap a damag nga adda kano peke a bagas. Idiay Matina, Aplaya, Siudad ti Davao nga immuna a rimmuar daytoy nga isyu. Kuna ti pamilia a nakapadas a nagluto ti atapenda a peke a bagas, saan kano nga agbangles ti innapuy uray mano aldawnan daytoy, saan a dumket iti dakulap wenno ramay uray pekkelem ken kammetem, ken agtubbog no kasta a pespesem. Kasla kano styrofoam ti teksturana.
Ne, apayen a kasta, siempre, masaludsodmo la ketdi no sika ti nakapadas kadaytoy. Isu nga inreport a dagus ti nasao a pamilia ti kapadasanda. Naalarma dagiti maseknan nga ahensia ket inadalda a dagus ti nasao a bagas.
Ngem sakbay a bimtak daytoy a damag iti pagilian, addadan naireport a kastoy kadagiti kaduatayo a pagilian iti Abagatan-a-Daya ti Asia. Segun iti report, kaaduan kano a maiwarwaras, mailaklako dagitoy a peke a bagas, a maatap a nagtaud iti pagilian ti China, kadagiti dadakkel ti populasionna a rural areas kas iti India, Inonesia ken Vietnam.
Itay nabiit, maysa a damag ti nagwaras a nastreken ti peke a bagas ti merkado ti Singapore. Ngem kunada met laeng a kaaduan a mailaklako, maiwarwaras dagitoy kadagiti babassit a pagtagilakuan— saan ket a kadagiti mall wenno supermarkets.
Ania ngamin, aya, ti ramen dagitoy peke a bagas?
Segun iti Singapore, dagitoy a plastik a bagas (saan a peke a bagas ti terminoda) ket naaramid manipud iti patatas ken bagas ti kamotit a nalaokan iti synthetic resin sa naporma a kas bagas babaen ti makina.
Nagballaag dagiti eksperto a delikado ti panagipauneg iti plastik a bagas. Makapatay kano wenno mangibati iti nakana a pannakadadael ti digestive system.
Kuna ti Times, dakkel a parikut ti makunkuna a food adulteration. Malagip nga idi 2008 idiay Tsina, immabot iti 300 000 nga indibidual ti naidalit ken 8 nga ubbing ti pimmusay gapu iti food adulteration a napasamak iti produkto a gatas sadiay a nalaokan iti melamine.
Ti food adulteration, isu daytoy ti panakabaliw ti kalidad ti maysa a taraon kas koma iti pannakanayonna iti saan a mayannatup iti salun-at nga additives wenno ania man a ramen a makadakes.
Segun met kadagiti kostumer iti kaarrubatayo a pagilian a nakakitan iti peke a bagas, narigat kano a mailasin daytoy. Kapadpada kan’ latta ti natural a bagas.
Ngem kuna met dagiti lider ken ekspertotaytayo a mailasin daytoy no binsiren a naimbag dagiti bagas. Ti orihinal, saan a nasileng ken agduduma ti kadakkelda idinto a dagiti peke, permi kan’ ti pudawda ken arig agpapadada kadakkel. Ta aramid kano ngarud daytoy ti makina!
(Adda tuloyna)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
STO. DOMINGO, Ilocos Sur – STO. DOMINGO, Ilocos Sur – Iti sanguanan ti panagballaag ni Presidente Rodrigo R. Duterte a pannakaipakni dagiti drug dealers ken pushers no ituloyda latta ti illegal nga aramidda, dua a masuspetsa a drug personality ti nagsasaruno a napapatay ditoy nga ili itay nabiit.
Idi rabii ti Hunio 28, napaltogan ni Aris Barcena y Viernes, 41, naasawaan, iti sanguanan ti balayda iti Barangay Poblacion idinto a napaltogan met ni Mario Molina y Palacpac, aka “Boy”, 59, naasawaan, negosiante, ken residente iti Barangay Mira, Bantay, Ilocos Sur, iti asideg ti pagpallotan iti asideg ti bisinidad ti Barangay Poblacion ditoy met laeng nga ili.
Mismo nga inreport ti ama ni Barcena a ni Alejandro Barcena y Tabangin, 69, balo, retirado a maestro ken residente iti Barangay Poblacion iti polis ditoy a pinaltogan ti di nabigbig a tao ti anakna iti sango ti balayda idi agarup 11:55 ti rabii ti Hunio 28.
Dagus a nagresponde dagiti polis ket nadatnganda ti biktima a daradara a nakadalutaytay iti sango ti balayda.
Naitaray ti biktima iti Northside Doctors Hospital, Bantay, ngem indeklara ti doktor a nangtaming kenkuana a dead on arrival gapu iti grabe a sugatna iti ulo.
Iti inwayat ti polis a panagimbestiga, naammuan nga idi agarup 8:00 ti rabii ti nadakamat a petsa, rimmuar ti biktima iti balayda tapno gumatang iti sigarilio bayat ti mapapati a panangurayna kadagiti di nainaganan a gagayyemna iti plasa ti ili.
Idi agarup 11:50 ti rabii, nakangeg ti kalib-in ti biktima a ni Marianne Atendido y Quarte, 39, iti kanalbuong iti sanguanan ti balayda ket simmirip iti tawa. Nakitana ti biktima a naidalutaytay iti ruangan ket nagpatulong iti ama ti biktima.
Kas maibatay iti rekord ti kapolisan, nakasuan ni Barcena iti panaglabsing iti Section 11 ti RA 9165 idi Abril 24, 2014 babaen ti NPS Docket No. I-03-INQ-14h-00146 ken sabali pay a kaso a panaglabsing met laeng iti RA 9165 gapu iti pannakatiliwna a madama ti pot session idi Disiembre 2, 2014 a naipababaen iti NPS Docket No. I-03-INQ-14L-00207.
Iti panagpalutpot ti SOCO team ti Ilocos Sur Provincial Crime Laboratory Office, nakarekobreda iti maysa a naiputok a cartridge case ti cal. 45 ken maysa a deformed slug iti crime scene.
Kabayatanna, pimmusay ni Molina bayat ti pannakataming dagiti sugatna iti nakaitarayanna nga ospital sumagmamano nga oras kalpasan a napaltogan idi agarup 6:30 ti malem ti Hunio 30, iti asideg ti Sto. Domingo Cockpit Arena a nakigalieraanna.
Kas maibatay iti report ti polis, bayat ti pannagna da Molina, kaduana da Arnel Adaya y Adaya, 49, naasawaan, ken residente iti Barangay Balaleng; ken Rodel Abad y Barroga, 38, awanan asawa, ken residente iti Barangay Buquig, Bantay, Ilocos Sur, nga agturong iti nakaiparkingan ti Mitshubishi Pajero a kotsena, kellaat a nagparang ti di nabigbig a suspek ket pinaltoganna iti sumagmamano a beses ti biktima a nagsagrapan daytoy iti sugat iti gurong ken tianna.
Idi sumangpet dagiti nagresponde a polis, naitarayen da Arjay Presto y Adriatico, 28, awanan asawa, ken residente iti Brgy Ora, Bantay, Ilocos Sur ken maysa nga Alain Pamintuan y Sevilleja, 29, residente iti Brgy Nambaran, Sto. Domingo, Ilocos Sur, ti biktima iti Northside Doctor’s Hospital nga inaramatda ti kotse daytoy.
Iti panangproseso ti SOCO Team iti crime scene, nakarekobreda iti uppat a kapsula manipud iti cal. 45 iti nakapaltogan ni Molina.
Segun iti report, adda ni Molina iti babaen ti drug personality watch list ti Bantay police station.
Agtultuloy ti panagimbestiga ti kapolisan mainaig iti dua a kaso ti pammaltog.
Maysa kadagiti kari ni Presidente Duterte bayat ti panagkakampania iti napalabas nga eleksion ti panangpugipogna kadagiti drug lords ken pushers.
Iti kaudian a report, addan nakurang a 100 a natay a drug lords ken pushers kadagiti nagsasaruno nga operasion ken engkuentro iti kapolisan. (Tawid News Team)


text:
BANTAY, Ilocos Sur – Panangipagarup siguro daytoy a mannalon ket adda pay la iti tiempo dagiti saka-saka a mabalinna lattan ti agpaputok no kursonadana. Resulta, makasuan iti alarm and scandal a posible a pakaibaludanna.
Nagresponde dagiti polis ditoy nga ili kalpasan a nakaawatda iti pulong idi agarup 6:45 ti sardam ti Nobiemre 26 ket inarestoda ni Roger Sadiasa y Valencia gapu iti panagpaputokna iti adu a beses a nakaalarmaan dagiti agindeg iti Barangay Taleb.
Positibo nga intudo ti maysa nga estudiante ken agnaed iti nasao a barangay ni Sadiasa, natibo ti Nabas, Aklan ngem agnaeden iti nadakamat a barangay, a nagpaputok iti adu a beses bayat ti panaggiinomda nga aggagayyem idi dayta a sardam.
Nakarekobre dagiti polis iti nagpaputokan ni Sadiasa iti 13 a fired cartridges manipud iti cal. 9mm.#


text:
Spiro Agnew
Ni Spiro Theodore Agnew (pannakaibalikas: /ˈspɪroʊ ˈæɡnjuː/; Nobiembre 9, 1918 – Septiembre 17, 1996) ket isu idi ti maika-39 a Bise Presidente iti Estados Unidos (1969–1973), a nagserbi babaen ni Presidente Richard Nixon, ken ti maika-55 a Gobernador ti Maryland (1967–1969). Isu idi ti immuna a Griego Amerikano a nagtengngel kadagitoy nga opisina.
Idi panawen ti maikalima a tawenna a kas Bise Presidente, idi naladaw a kalgaw iti 1973, ni Agnew ket naamiris baben ti opisina ti Abogado ti Estados Unidos idiay Baltimore, Maryland, iti pabasol nga ekstorsion, panagsuitik ti buis, suksok ken pannakikumplot. Idi Oktubre, isu ket pormala napabasol nga isu ket immawat kadagiti suksok a dumagup ti nasurok a $100,000 bayat nga agtengtengngel ti opisina a kas ti Ehekutibo ti Kondado ti Baltimore, Gobernador iti Maryland, ken Bise Presidente iti Estados Unidos. Idi Oktubre 10, 1973, ni Agnew ket napammalubosan a dimmawat nga saan a sumuppiat ti tungngal maysa a panagpabasol nga isu ket napaay a nangireporta ti $29,500 iti naalana a natgedan idi 1967, iti maysa a kondision nga isu ket agikkat ti opisina iti Bise Presidente. Isuna ket sinukatan ni Nixon babaen ti panagidutokna ti Daulo ti Minoridad ti Kamara a ni Gerald R. Ford ti opisina ti Bise Presidente.
Ni Agnwe ket ti is-isu laeng nagikkat a Bise Presidente ti pakasaritaan ti Estados Unidos gapu kadagiti krima a panagpabasol. Sangapulo kalpasan ti ipapanawna ti opisina, idi Enero 1983, ni Agnew ket binayadanna ti estado ti Maryland ti agarup a $270,000 a kas ti nagbanagan iti sibil a panagidarum manipud kadagiti suksok a panagpabasol.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Spiro Agnew iti Wikimedia Commons


text:
Frank Lloyd Wright
Ni Frank Lloyd Wright (naipasngay a kas ni Frank Lincoln Wright, Hunio 8, 1867 – Abril 9, 1959) ket maysa idi nga Amerikanmo a nga arkitekto, dumidibuho ti kaunegan, mannurat ken manursuro, a nagdaremdem kadagiti ad-adu ngem 1,000 a patakder ken nakalpas kadagiti 500 nga obra. Ni Wright ket namatmati iti panagdibuho kadagiti patakder a maibagay iti nagtagitaoan ken dagiti enbiromentona, ti maysa a pilosopia a tinawtawaganna ti organiko nga arkitektura. Daytoy a pilosopia ket kasayaatan a naipakpakita babaen kadagiti daremdemna para iti Agtintinnag a danum (1935), a daytoy idi ket tinawtawagan a "ti kasayaatan ti amin a panawen nga obra ti Amerikano nga arkitektura".[1] Ni Wright ket daulo idi ti Prairie a Pagadalan a tignay ti arkitektura ken nagiparang-ay ti konsepto ti Usoniano a balay, ti naisalsalumina a pannakasirmatana para iti urbano a panagplano idiay Estados Unidos.
Dagiti obrana ket mairaman dagiti kasisigud ken dagiti naipabarbaro a kas pagarigan dagiti adu a sabsabali a kita ti pasdek, a mairaman dagiti opisina, simsimbaan, dagiti pagadalan, dagiti natayag a pasdek, dagiti otel, ken dagiti museo. Ni Wright ket nagdaremdem pay kadagiti adu a kaunegan nga elemento dagiti pasdekna, a kas dagiti alikamen ken namantsaan a sarming. Ni Wright ket nagsursurat kadagiti 20 a libro ken dagiti adu nga artikulo ken isu idi ket nadayeg nga agleklektura idiay Estados Unidos ken Europa. Dagiti namarisan a kabukbukodan a biagna ket kankanayon a maipadpadamag, a kaaduan a naindayegan ti 1914 nga uram ken dagiti panagpapatay idiay Taliesin nga estudiona. Isu ket naindayeganen a naam-ammuan iiti kabibiagna, ni Wright ket nabigbigan idi 1991 babaen ti Amerikano nga Instituto dagiti Arkitekto a kas "ti kalatakan nga Amerikano nga arkitekto ti amin a panawen."[1]
Dagiti linaon
Nasapa a tawtawen[urnosen | urnosen ti taudan]
Ni Frank Lloyd Wright ket naipasngay idi idiay pagtaltalonan nga ili ti Richland a Sentro, Wisconsin, Estados Unidos, idi 1867 ken nanaganan ti Frank Lincoln Wright. Ti amana, a ni William Carey Wright (1825–1904), ket maysa idi a dinaydayawan a lokal nga orador, maestro ti musika, sagpaminsan nga abogado, ken itinerante a ministro. Ni William Wright ket nakiamammo ken nakiassawa kenni Anna Lloyd Jones (1838/39 – 1923), ti maysa a manursuro ti kondado a pagadalan, ti napalabsa a tawen idi isu ket agtrabtrabaho a kas ti superintendente kadagiti eskuelaan para iti Kondado ti Richland. Kasisigud a nanipud idiay Massachusetts, ni William Wright ket maysa idi a Baptista a ministro, ngem kalpasan daytoy isu ket timmipon ti pamilia ti asawana iti Unitariano a pammati. Ni Anna ket kameng idi ti dakkel, nabaknang ken nadayeg a naam-ammuan a pamilia dagiti Unitariano a Lloyd Jones, a nag-emigrado manipud idiay Gales a napan idiay Spring Green, Wisconsin. Maysa kadagiti kabsat ni Anna a lalaki ket ni Jenkin Lloyd Jones, nga agbalinto a nangruna a pigura iti pannakaiwarwaras ti Unitariano a pammati idiay Akinlaud nga Estados Unidos. Dagiti nagannak kenni Wright ket napigsa ti pakinakemda a tattao nga adda ti idiosinkratiko a kinaykayatan a naipatawid kaniana. Segun ti biograpiana ti inana ket nagirangarang, idi idu ket masikog ti immuna nga anakna, a daytoy ket dumakkelto nga agipatakder kadagiti napintas a pasdek. Ti inanan ket nagdekorasion ti nagtaraknanna kadagiti kinitkitikit ti Inggles a katedral a pinigis kadagiti warknakan tapno maawis ti ambision ti maladaga. Ti pamilia ket immalis idiay Weymouth, Massachusetts idi 1870 tapno agministro ni William iti bassit a kongregasion.
Idi 1876, ni Anna ket binisitana ti Sentenario a Pabuya idiay Philadelphia ken nakakita ti maysa a pabuya ti edukasinal a muton a pinartuat babaen ni Friedrich Wilhelm August Fröbel. Dagitoy a muton, a naamammuan a kas ti Froebel a Sagsagut, ket dagitoy ti pundasion para iti panagpabpabaro a kurikulonmna ti kindergarten. Ti nasanay a manursuro, ni Anna ket naragragsakan idi babaen daytoy a programa ken gimmatang ti maysa a agasmang kadagitoy a muton para iti pamiliana. Ti ybing a Wright ket kaaduana nagay-ayam kadagitoy a muton. Dagitoy ket heometriko a nasukogan ken mabalin a maaramid kadagiti nadumaduma a kombinasion tapno makaporma ti tallo a dimension ti a maararamid. Daytoy ti kasano a panagilawlawagan ni Wright, iti autobiograpiana, ti impluensia kadagitoy a panagsansanay iti kabukbukodanna nga arngian ti panagdaremdem: "Para kadagiti adu a tawtawen Nagtugtugawak idiay bassit a lamisaan ti Kindergarten. . . ken nagayayayamak . . . kadagitoy a kubiko, ti nagtitimbukel ken ti trianggulo-dagitoy nalamuyot a muton a kayo ti arse . . . Amin ket adda kadagitoy a ramayko tatta nga aldaw . . ."[2] Adu kadaiti pasdekna ket naamammuan para kadagiti heometriko a kalawag.
Ti pamilia ni Wright ket nagsagsagabada ti pinansia idiay Weymouth ken nagsublida idiay Spring Green, Wisconsin, a ditoy ti nagsupsuporta a pamilia ti Lloyd Jones ket makatulongda kenni William a makabiruk ti pagtrabahuan. Nagtalinaedda idiay Madison, a ditoy ket mangisursuro ni William ti musika ken nagserbi a kas ti sekretario ti baro a naporma a kagimongan ti Unitariano. Nupay ni William ket maysa idi nga aday nga ama, isu ket ket nakibinbiningay kadagiti annakna ti panagayatna ti musika, a naipangpangruna dagiti obra ni Johann Sebastian Bach.
Kalpasan idi nagtawen ni Wright ti 14, nagsina dagiti nagannak kaniana. Ni Anna ket napauten a saan a nagay-ayati ti saan a pannakatultulong ni William para iti pamiliana ken nangibaga kaniana a pumanawen. Ti diborsio ket nalpas idi 1885 kalpasan idi nangidarum ni William kenni Anna para iti kaawan ti pisikal a panagayat kaniana. Ni William ket pinanawanna ti Wisconsin kalpasan ti diborsio ken ni Wright ket nagitunton a saannan a nakitkita ti amana kalpasan daytoy.[3] Iti daytoy a panawen ni Wright ket binaliwanna ti tengnga a naganna manipud ti Lincoln iti Lloyd iti panagpammadayaw ti pamilia ti inana, dagiti Lloyd Jones. A kas ti isu-isu a nabatbati a lalaki iti pamilia, ni Wright ket nangipagarup ti pinansia a responsibildad para iti inana ken dagiti dua a kakabsatna a babbai.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b Brewster, Mike (Hulio 28, 2004). "Frank Lloyd Wright: Arkitekto ti Amerika". Business Week. The McGraw-Hill Companies. Naala idi Enero 22, 2008.
- ^ Alofsin, Anthony (1993). Frank Lloyd Wright--ti Napukaw a Tawtawen, 1910-1922: Ti Panagadal ti Impluensia. Unibersidad ti Chicago a Pagmalditan. p. 359. ISBN 0-226-01366-9; Hersey, George (2000). Arkitektura ken Heometria iti Panawen ti Baroko. Unibersidad ti Chicago a Pagmalditan. p. 205. ISBN 0-226-32783-3.
- ^ Ti Autobiograpia, babaen ni Frank Lloyd Wright, Duell, Sloan ken Pearce, New York City, 1943, p. 51
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
Pilosopia ni Wright[urnosen | urnosen ti taudan]
- Hoffmann, Donald. Understanding Frank Lloyd Wright's Architecture. New York: Dover Publications, 1995. {{ISBN|0-486-28364-X}
- Lind, Carla. Frank Lloyd Wright's Usonian Houses. San Francisco: Promegranate Artbooks, 1994. ISBN 1-56640-998-5
- McCarter, Robert (ed.). Frank Lloyd Wright: A Primer on Architectural Principles. New York: Princeton Architectural Press, 1991. ISBN 1-878271-26-1
- Meehan, Patrick, ed. Truth Against the World: Frank Lloyd Wright Speaks for an Organic Architecture. New York: Wiley, 1987. ISBN 0-471-84509-4
- Nisbet, Earl. Taliesin Reflections: My Years Before, During, and After Living with Frank Lloyd Wright. Petaluma, Calif.: Meridian Press, 2006. ISBN 0-9778951-0-6
- Rosenbaum, Alvin. Usonia : Frank Lloyd Wright's Design for America. Washington, DC: Preservation Press, 1993. ISBN 0-89133-201-4
- Russell, Virginia L. "You Dear Old Prima Donna: The Letters of Frank Lloyd Wright and Jens Jensen", Landscape Journal, 20.2 (2001): 141-155.
- Sergeant, John. Frank Lloyd Wright's Usonian Houses: The Case for Organic Architecture. New York: Watson-Guptill, 1984. ISBN 0-8230-7178-2
- Treiber, Daniel. Frank Lloyd Wright. 2nd ed. Basel: Birkhäuser, 2008. ISBN 978-3-7643-8697-9
- Wright, Frank Lloyd. Frank Lloyd Wright: An Autobiography. New York: Duell, Sloan and Pearce, 1943.
- Wright, Frank Lloyd. "In the Cause of Architecture", Architectural Record, March, 1908. Reprinted in Frank Lloyd Wright: Collected Writings, vol. 1: 1894–1930. New York: Rizzoli, 1992. ISBN 0-8478-1546-3
- Wright, Frank Lloyd. The Natural House. New York: Horizon Press, 1954.
Dagiti bibliograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
- Farr, Finis. Frank Lloyd Wright: A Biography. New York: Scribner, 1961.
- Friedland, Roger and Harold Zellman. The Fellowship: The Untold Story of Frank Lloyd Wright and the Taliesin Fellowship. New York: Regan Books, 2006. ISBN 0-06-039388-2
- Gill, Brendan. Many Masks: A Life of Frank Lloyd Wright. New York: Putnam, 1987. ISBN 0-399-13232-5
- Huxtable, Ada Louise. Frank Lloyd Wright. New York: Lipper/Viking, 2004. ISBN 0-670-03342-1
- Secrest, Meryle. Frank Lloyd Wright: a Biography. New York: Knopf, 1992. ISBN 0-394-56436-7
- Twombly, Robert C. Frank Lloyd Wright: His Life and Architecture. New York: Wiley, 1979. ISBN 0-471-03400-2
- Wright, Iovanna Lloyd. Architecture: Man in Possession of His Earth. Garden City, NY: Doubleday, 1962.
Dagiti suukimat ti obra ni Wright[urnosen | urnosen ti taudan]
- Aguar, Charles and Berdeana Aguar. Wrightscapes: Frank Lloyd Wright's Landscape Designs. New York: McGraw-Hill, 2002. ISBN 0-07-140953-X
- Blake, Peter. Frank Lloyd Wright: Architecture and Space. Baltimore, MD: Penguin Books, 1964.
- Fell, Derek. The Gardens of Frank Lloyd Wright. London: Frances Lincoln, 2009. ISBN 978-0-7112-2967-9
- Heinz, Thomas A. Frank Lloyd Wright Field Guide. Chichester, West Sussex: Academy Editions, 1999. ISBN 0-8101-2244-8
- Hildebrand, Grant. The Wright Space: Pattern and Meaning in Frank Lloyd Wright's Houses. Seattle: University of Washington Press, 1991. ISBN 0-295-97005-7
- Larkin, David and Bruce Brooks Pfeiffer. Frank Lloyd Wright: The Masterworks. New York: Rizzoli, 1993. ISBN 0-8478-1715-6
- Levine, Neil. The Architecture of Frank Lloyd Wright. Princeton, NJ: Princeton University Press, 1996. ISBN 0-691-03371-4
- Lind, Carla. Frank Lloyd Wright's Glass Designs. San Francisco: Pomegranate Artbooks, 1995. ISBN 0-87654-468-5
- McCarter, Robert. Frank Lloyd Wright. London: Phaidon Press, 1997. ISBN 0-7148-3148-4
- Pfeiffer, Bruce Brooks. Frank Lloyd Wright, 1867–1959: Building for Democracy. Los Angeles: Taschen, 2004. ISBN 3-8228-2757-6
- Pfeiffer, Bruce Brooks and Peter Gössel (eds.). Frank Lloyd Wright: The Complete Works. Los Angeles: Taschen, 2009. ISBN 978-3-8228-5770-0
- Riley, Terence and Peter Reed (eds.). Frank Lloyd Wright: Architect. New York: Museum of Modern Art, 1994. ISBN 0-87070-642-X
- Smith, Kathryn. Frank Lloyd Wright: America's Master Architect. New York: Abbeville Press, 1998. ISBN 0-7892-0287-5
- Storrer, William Allin. The Architecture of Frank Lloyd Wright: A Complete Catalog. 3rd ed. Chicago: University of Chicago Press, 2007. ISBN 0-226-77620-4
- Storrer, William Allin. The Frank Lloyd Wright Companion. Chicago: University of Chicago Press, 1993. ISBN 0-226-77621-2
Napili a liblibro a maipanggep kadagiti naisangayan a proyekto ni Wright[urnosen | urnosen ti taudan]
- Toker, Franklin. Fallingwater Rising: Frank Lloyd Wright, E. J. Kaufmann, and America's Most Extraordinary House. New York: Alford A. Knopf, 2003. ISBN 1-4000-4026-4
- Whiting, Henry, II. At Nature's Edge: Frank Lloyd Wright's Artist Studio. Salt Lake City: University of Utah Press, 2007. ISBN 978-0-87480-877-3
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig kenni Frank Lloyd Wright iti Wikimedia Commons
- Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Frank Lloyd Wright iti Wikiquote (iti Ingles)
- Pundasion ni Frank Lloyd Wright Opisial a sapot ti pagsaadan
- Frank Lloyd Wright, Naipakasaritaan a Kagimongan ti Wisconsin


text:
VIGAN CITY – Balitok nga aritos ken kuartana a P20.00 ti napukaw ti maysa nga ubing nga agtawen iti walo iti swindler a babai a nangballaibo kenkuana bayat ti kaaddana iti pagadalan idi malem ti Hulio 3.
Iti palawag ni Leanne Drei Martinez y Figuerres, 8, Grade 2, ken residente iti Barangay Tamag, ditoy siudad, bayat ti panagur-urayna iti klasena iti lakub ti Vigan Central School a pagbasbasaanna, maysa a babai ti immasideg kenkuana ket imbagana a nakapatpatangna ti inana a ni Arlene Martinez y Figuerres ket imbilin daytoy nga itedna iti babai ti paris a balitok nga aritosna ken kuartana.
Pimmanaw a dagus ti suspek apaman a naiyawat ti biktima ti aritos ken P20.00 a kuartana.
Naammuan laengen ti ubing a naloko idi imbaga ti inana nga awan ti nakapatpatangna a babai a pangitedanna iti aritos ken kuartana.#


text:
Tuesday, October 3, 2017
MALMALPASEN TI FARMERs FIELD SCHOOL (FFS) ITI BRGY. ARAGAN
Cabugao, Ilocos Sur – Naigannuat met ti Farmer’s Field School on Sustainable Rice Production Project kadagiti mannalon ti Barangay Aragan babaen iti panagbinnulig ti Department of Agriculture, Regional Field Office (DA-RFO 1), San Fernando City, La Union ken ti Local Government Unit (LGU)-Cabugao, Ilocos Sur iti panangidaulo ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang
Segun ken ni Municipal Agriculturist Robert S. Savella, dagiti sumaganad ti panggep daytoy a programa:
1. Pananggun-od ti kabaelan iti panagpatanor ti pagay babaen iti aktual a kapadasan manipud iti panagbunubon agingga iti panagapit.
2. Panangadal ti amin nga aspeto iti panagtan-ay ti pagay tapno umadu ti maapit.
3. Panangbaliw ti kadaanan a wagas ti panagmula ti pagay ket aramiden ti kabaruanan a takuat a mangingato ti matgedan.
4. Mangipasigurado ti 15% a ngatuan ti apit kada panagtalon ken 5% ti tinawen.
5. Panangpapigsa ti gimong ti mannalon ken panangnayon ti kabaelanda nga agmanehar iti naimulada a pagay.
Dagiti kangrunaan a pagsentruan ti maisuro ket iti: 1. Agro-Ecosystem Analysis (AESA) 2. Palay Check Session 3. Group Dynamics 4. Panangtaming iti aktual a maduktalan iti panagadal.
Innayon pay ni Mr. Savella dagiti FFS Guide a pagbasaranda dagiti aktibidadda iti adalenda iti FFS Sessionda iti kada lawas. Buklen ti panagadalda iti 16 a lawas manipud iti panagbunubonda.
Iti biang ni Municipal Agriculturist Robert Savella ti DA-LGU, pinaregtana dagiti mannalon ti Barangay Aragan nga ikagumaanan dagiti recipients nga adalen ti maited a baro a teknolohia ti panagtalon ket iyallatiwdanto iti padada nga agtaltalon para iti sapasap a pagririnnanudan.
Pinagyamanan pay ni Mr. Savella ti Gobierno Munisipal nga idauluan ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang ken ti DA-RFO 1 ta maikkanda iti kastoy nga adal a mangiyintek iti napintas a pagbanagan iti mulada a pagay.
Malaksid kadagiti kabaruanan a teknolohia a masagsagrap ti Aragan FA, karamanda pay kadagiti asosasion ti mannalon a mabembenepisiaran iti programa ti LGU-Cabugao para kadagiti Asosasion.
Insupusop ni Mr. Savella a maangay ti panagturpos dagiti Aragan FFS Farmers Cooperators inton Oktubre 6, 2017. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 1:16 PM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Ti Bannawag Iti Banna Ni Ayat
Patgen a maestro dagiti an-anek-ektayo amin,
datayo a naparaburan iti talugading a mangikissiim
no ania ti sukog dagiti ayat kadagiti dadapilan
kas met kadagiti balitang iti Banna wenno iti amin
a purpurok dagiti kararuatayo a makasimsimsim
la unay iti naidumduma nga ayat dagiti kannag:
Umuna unay, pagyamanak ti panangilalaemmo
kadagiti titulo dagiti ayat nga adda kadagiti daniwko.
Kunam a maysaakon a makipagili iti lubong.
Ninanamko dagiti balikas, maestro. Inimasko man
ti panaglabay kadagiti nalimed a timek kadagiti insawang,
inggaok iti pinggan a ganggang a nakipaggarampang
iti garakgak dagiti beggang. Ruburob, kunadan sa
iti kasta, kas iti panagruburob met ti nakem
nga agkawili no pumanaw. Kasta, kasta
ti panunotko, maestro.
Nagtalakias ti bagi a sumuko kadagiti poder
ti panawen. Ngem siririing a kankanayon ti lasag
a linukag dagiti espiritu ni ayat, ti bannawag
iti Banna ni ayat, amin a Banna, ti Banna iti panunotmo
wenno ti Banna iti ginnasanggasat kadagiti makabiag
a balikas,
daytay awanan timek wenno rima,
awanan iti alpabeto wenno alibata,
daytay balikas kadagiti imas ti tupig
a maidiaya kadagiti sibibiag ken
kadagiti napanen
iti sabali a biag,
daytay balikas nga agindeg
kadagiti sardam ti panagrugso dagiti rikna
a managdakiwas,
daytay balikas dagiti ayat iti takiag
a maidiaya iti agdudungsa a malem,
wenno nasapa pay laeng a rabii iti lenned,
wenno tay agsapa iti allawig a narungsot
ket iddepenna ti agbambantay a temtem,
daytay balikas ti lagip ti ubing
kadagiti sinublan wenno panagtambotambong
wenno panagparadusdos wenno tay makapnek
nga angot ti kaad-adaw a tagapulot
nga iputipot ti tamudo a pangikur-it
iti man pitak wenno iti tapok ti kuaresma
ti maipapan ti adu nga ipupusay ken panagungar
ti ili a nagnakman wenno
ti ili a nakakugitan ti rikna
ti ili a pinanawan ngem kadarrato a suksuknalan
kas iti isusuknal iti templo dagiti titulo ni ayat
kas iti isusuknal iti sakramento dagiti sasainnek
kas iti isusuknal iti bagnos dagiti bannawag
a partuaten iti panid dagiti tawen
a panaglangan ti rikna wenno
dagiti daniw a gumawgawawa
a maikur-itkur-it,
daytay balikas
iti panagbunniag kadatao, maestro,
a maysaakon a makipagili iti lubong.
Nagimnas a balikas, ket pagyamanak
ti nakalemmeng a pammati kadagiti di mangar-artiok
nga ayat. Dokumentado dagitoy, maestro,
ket dimo kadi itan ibabawi. Aglapunos ti puso
kadagitoy a ganggannaet a rikna,
sappuyotendak nga ilili
iti angin a makapabang-ar ditoy adayo a lugar,
milia-milia a panagaskaw ken panagagpang
kadagiti mangliwengliweng a taaw
dagiti bambanag a babantot met laeng,
kas iti daniw a di maisurat
kas iti lagip a di makaidna
kas iti panagyaman a naladaw a nayebkas.
Makipagiliakto man iti lubong,
adda met lubong iti ili a naggapuan, maestro.
Daytoy ti lubong dagiti agalla-alla nga isip,
agbirbirok iti inana kadagiti sangsangit ti ili,
iti kappia kadagiti kanalbuong dagiti adu a peggad
kadagiti layus, dawel, ken panagbaybay-a.
Anian!
Daytoy tay lubong dagiti balikas
a makaagas, mangisagut iti imbag
kadagiti sugat iti biag ken lasag ken anasaas
ni rangranggas, iti isip wenno iti pagilian.
Ditoy nga agwerret, maestro, ti pluma.
Ditoy a mangiputot ti kambas
kadagiti adu pay a saem a naganan
kadagiti adu nga eksena nga iladawan
kadagiti adu a lubong a mabukatan
kas iti panangbukat kadagiti baro nga uma
kadagiti turturod tapno
agbiag dagiti rangkis
agkanta dagiti tumaytayab
agsagawisiw dagiti masikog a pagay
agsala dagiti bugbugian a dalag iti waig
agulang dagiti desdes iti kapanagan
agpadaya dagiti amin nga agkanaganan.
Ala, leppasekon, maestro, ta makaaduakon.
Iti sumuno a surat manipud iti partuatek
a bannawag ditoy adayo a nakaipalladawan,
ibunannagkonto ti kapay-an dagiti exilo
a kas kaniak, dakami nga intalawataw
dagiti bituen a madi met nga agrimatrimat.
Siraraem ken sidadayaw,
Kabsat nga agsursurat iti daniw
Aurelio S. Agcaoili
Torrance/Palos Verdes/Redondo, CA
Dis. 26, 2004
4 comments:
- joel said...
-
manong A,
Nalibasanak kadagiti balikas itan, naan-annongan iti kinapudno ti isipkon, aya! dagitoy balikas ti kattigid, dida la punnuen ti utek, punuenda ti ili ta isuda ngamin aya ti ili a kayattayo nga agnaed iti isip ken ili met laeng a kayattay a pagnaedan.
Ala sige, Nagasat a Baro a Tawen, kaka! Iprintakto kadi dagitoy daniwmo manong, ta ne masapul didiay Pilot Youth Creative Writing Center dagiti ehemplo a daniw a pagadalan.
jbm
- December 26, 2004 at 9:54 PM
- ariel said...
-
dear joel, patgen a mannaniw,
ala, adi, dika aglukluksaw kaniak. agpadata ti sasaaden ta agbalballasiwta iti adu a lengguahe. ti imasna ket ammota amin dagitoy a lengguahe ken ammota a sursuren dagiti dana nga agtungpal kadagiti di mabilang a posibilidadda. ngem, kas patigmaan, saan a mabalin a tallikudantayo--datayo a makaawat, datayo a nakariing, datayo a nakamurmuray--ti lubong ti lengguahe nga immuna a nagmulagatantayo. maysa a kinaimot daytoy, maysa a kinatraidor. dispensarem. ngem kastoy ti riknak kadagiti agin-iingles (wenno ania ditan a sabali a lengguahe) a mangtagtagibassit ti kabaelan ti lengguahetayo. masapul nga iti panagisurotayo iti panagsuratan ket addaan daytoy iti kananakem nga amin a lengguahe ket importante. daytoy ti gapuna a ni mannurat nga ilokano ket masapul met nga ipategna ti panagsuratna iti lengguahe ti ili uray no agsursurat pay iti sabali a lengguahe. kastoy ti panirigak--and this could be narrow in so many ways. and these are prejudices and biases--but i pray that they are productive prejudices and biases b/c they help me see my place--they force me to locate myself--in the bigger universe of creative writing and literature-making.
i hope that you see the same thing. about your printing my works, my good lord, go on, adingko. go on. take anything you want. i am humbled by this request. i do hope that the future writers in iluko/from iluko/on iluko will be able to get something out these works.
can you also tell them about "dangadang", the novel? b/c if they do not read it now, there are 3 more coming up and they will not have the chance to read any of them anymore. now i am smirking--laughing, in fact, b/c i am overjoyed by your commitment to our language, our people, our art. goodness gracious, please, ibabaetmo kami--ilaklak-ammokami.
naragsak a baro a tawenmo,
Manong A
- December 27, 2004 at 9:13 AM
- rva said...
-
mang ariel ken gayyem joel, isikik man la ditoy ti pangablaawko kadakayo, kakadua ken kakabsat, kakabagisko iti daradara a pluma ken agdardara a nakem, naragsak ken napia ken nagasat ken natalinaay a baro a tawen...! sapay ta itoy 2005 ad-adda ken ad-adu manen ti maputartayo, ti maparsuatayo a dandaniw, balbalikas, bitbitla--ta isu laeng met dayta ti kangrunaan ken adda ken adu kadatayo...! a toast kadakayo manipud 'itoy nanumo a kadua ken kabsatyo!
- December 27, 2004 at 5:05 PM
- ariel said...
-
dear roy & joel:
ala ngarud. ipantayon a rikna, ala.
nagasgasat koma manen a baro a tawentayo amin.
Manong A
- December 27, 2004 at 8:50 PM


text:
BANGUED, Abra – Lima a komunista a gerilia ti simmuko kadagiti pannakabagi ti linteg itay nabiit ditoy iti sanguanan ti naing-inget a kampania ti baro a provincial director a mangallukoy kadagiti kabusor ti turay nga agsubli iti ikub ti gobierno.
Nainaganan dagiti simmuko a rebelde a gerilia a da Bastian Luting, 27; Froilan Lingbaoan, 24; Sammy Ortega, 26; Jimmy Garcia, 27; ken Benjo Lingbaoan, alias Ka Roy.
Segun ken ni Abra Provincial Director Police Senior Superintendent Charlo Collado, simmuko dagiti lima a rebelde a gerilia babaen ti initiatibo ni Abra Vice Governor Victorino Barona ken ni Lacub Vice Mayor Lysander Barona.
Kinuna ni katugtugaw a Cordillera Police Director Chief Superintendent Orlando Pestaño a ni Luting ti nangidaulo iti vice squad iti grupo a Marao, ti pakirupak a unit ti NPA idi 2003 ken karaman kadagiti nakiruprupak kadagiti soldado ti gobierno iti Mountain Province sakbay a nagsubli iti Abra idi 2006 tapno idauluanna kas 1st Deputy ti Kilusang Larangang Gerilya South Central iti Budabosa.
Kinuna ni Pestaño a ni Lingbaoan, alias Ka Region, ti nangidaulo kadagiti panagtambang a nakagudasan dagiti polis ken tropa ti Philippine Army.
Ni Ortega, alias Ka Warren, ti squad leader ti Yunit Gawaing Masa of KLG South Central idi 2006 ken mapapati a nangidaulo iti pannakaraut ti police detachment iti Gangal, Sallapadan idi 2008.
Simmuko met ni Benjo Lingbaoan, alias Ka Roy, ken ni Pestaño idi Marso 8 daytoy a tawen.
Taga-Lacub amin dagiti simmuko.
Idi kanikatlo a bulan, simmuko dagiti agkasinsin a Joel Billedo Zapata, 32, ken Hermes Medlang Zapata, 29, ken ni Tineg Mayor Edwin Crisologo ket insukoda dagiti armasda.
Itay nabiit, imbilin ni Defense Secretary Gilberto Teodoro iti Armed Forces of the Philippines ti panangsiputda kadagiti kameng ti grupo a bumusbusor iti gobierno kadagiti lugar a nabaknang iti mineral agsipud ta dagitoy ti pagtataudan ti pondoda para iti operasionda.#


text:
ni Arlane P. Manzano
MABURBURTIAAK man no dadduma, kabagis, kadagiti galad wenno ugalitayo. Mabalin nga uray sika, saanmo met a maibagasan uray pay ti bukodmo a bagi. Adu ti misterio ti pannakaitaotayo, ngem ad-adu nga amang ti misterio ti panagbiag ditoy rabaw ni apo daga. Maysa kadagitoy ti kababalintayo aglalo kadagiti nadumaduma a situasion.
Idi agbasbasaak pay laeng iti kolehio, tinarigagayak ti makaturpos iti kabiitan a panawen tapno makapagtrabahoakon (malaksid a makapasulit ti agbasa!) ket addanto metten kabukbukodak a kuarta. Idi agisuroakon, kasla kayatko manen koma nga agsubli ti kinaestudiantek, a dumawdawat laeng iti abasto manipud kadagiti nagannak kaniak. Apay? Narigat ti agbasa ngem narigrigat gayam ti agsapul iti kuarta.
Adda met dagiti dadduma pay a maipada a paspasamak iti inaldaw-aldaw iti kumplikado a panagbiagtayo.
No kalgaw, “Aponay metten ti kastoy a biag! Nadagaang ti tiempo. Makapasakit iti ulo ti pudotna. Disiembre koman ta lumamiis metten ti aglawlaw.”
Disiembre. “Pirmi metten ti lamiisna. Agsusukoten ti ulesko, kumutukot latta ti lamiis. Agreumaak sa payen.”
“Agtudo koma, matikaganen dagiti pagay,” idawat dagiti mannalon.
Pinatgan ti langit ket nagtudo iti kapkapnekanna. “Yamanen pay Apo, madanumanen dagiti talon.” Inton mabaybayag, “Isardengmo koman Apo ti tudo, aglayusen…”
Ti agsensennaay nga adalan (uray mangisursuro!) tunggal malem ti Domingo, “Lunes manen no bigat, Biernes koman ta bakasion manen.”
Madanon ti Biernes, “Nagdaras ti aldaw, Biernes manen, madamdama Lunesen.”
“Makasidsidaak iti lauya a karne ti baboy.” Adda a naipasango, “Diakon kayat, makapasuya met.”
“Makaramramanak iti nalamiis a nasam-it. Inton adda, “saanen, naalsem koma laengen.”
No sika a maseknan, mabalin a kunam a normal laeng dagitoy wenno no mautobmo, kasla adda kabuyogna a sabali dagiti aramidmo.
Ngem no sika ket maysan a dumdumngeg wenno saksi kadagitoy a saan a maawatan a galad ti maysa a parsua, mabalin a kaumam a denggen wenno makaungetka pay ketdin.
Ket no sika koma ni Apo Dios a Namarsua, ania met koma ti agbalin a reaksionmo? Maragragsakanka ngata? Makapungtotka? Makakatawaka? Maumaka met? Wenno iyad-addam ketdi nga iparikna ti nagbiddutanda ta mariknada ti kinaawan bain dagitoy a parsua?
Wen, apay ngata a narigat a maawatan dagiti kababalintayo aglalo kadagiti kakastoy a bambanag? Narigat a pagustuan dagiti pagayatan. Adu dagiti tarigagay a no magun-oden, saantay’ met gayam a kapkapnekan. Papananna, agsapultayo manen. Ket sabalinto manen a pakasaritaan dagiti saan a maungpot a tarigagay ken di pannakapnek!
No koma lan nalaka a mapnek ti tao… mapukaw koma dagiti barrairong ken dagiti elemento ti kinadakes. Awan koma ti pannakailunod ti puli.
Saan koma a mabalangkantis ti nakaparsuaan.
Awan koman ti pagdandanagan a pannakaungaw ti lubong. Nagsayaat koman ti biag.
Apay ket ngamin a di agressat ti panagsapultayo iti awan ket pilitentayo a gun-oden ti imposible? Tsk… tsk… tsk. Taotay’ ngamin.
Man wants it cold when it’s hot
and wants it hot when it’s cold.
Man does always want what is not.#


text:
Unibersidad iti Hawai'i
Ti Unibersidad iti Hawaiʻi a Sistema, nangayed a ti Unibersidad iti Hawaiʻi ken nalatak a siaammo a kas UH, ket maysa a publiko, a pagadalan ti babai wenno lalaki a kolehio ken sistema a Unibersidad nga gatinong nga asosiado, lisensiatura, maestro ken doktora a grad-grado nga gatarus kadagiti tallo nga unibersidad a kampus, maysa a panagsanay ti panagbiruk ti trabaho, dagiti tallo a sentro a unibersidad, uppat sentro ti edukasion ken sabsabali pay a panasukisok a pas-pasdek a naiwarwaras iti labes kadagiti innem nga is-isla iti estado iti Hawai'i iti Estados Unidos.


text:
CABUGAO, Ilocos Sur – Dinayaw ni Bureau of Soils and Water Management (BSWM) Assistant Director Wilfredo E. Cabezon ni Mayor Edgar S. Cobangbang, Jr. gapu iti panangnayonna iti pondo para iti soil fertility mapping ditoy nga ili nupay adda inrekomenda ti opisinana a basbassit a pondo para iti daytoy a gannuat.
Kas rekomendasion ni Cabezon, napunduan ti nasao a gannuat iti P400,000.00 ngem ninayonan ni Cobangbang tapno mapagbalin a P1 milion para iti naan-anay a panagballigina.
Babaen ti soil fertility mapping, maamiris dagiti daga ditoy nga ili tapno maammuan ti maiyannatop a ganagan a mausar ken dagiti kangrunaan a maimula tapno dakdakkel ti maapit dagiti mannalon.
Segun ken ni Cabezon, teknikal a tulong ti aggapu iti opisinana idinto nga ibaklay ti lokal a gobierno ditoy ti magastos iti pannakaisayangkat ti nasao a gannuat.
Kinuna ni Cobangbang a rumbeng laeng a maikkan iti naan-anay a pondo daytoy a programa a mangpadur-as iti panagbiag dagiti mannalon.
Ti soil fertility mapping ti BSWM ti kaunaan a programa a maiwayat iti probinsia.#


text:
Salaysay ni Melvin F. Bandonil
Iti inaldaw nga intay panagbasbasa kadagiti damdamag iti sangalubongan, makabasatayo kadagiti karkarna, saan a nakappappati ngem pudno a napasamak, a no saan a mangipaay iti isem wenno mirugrog, sennaay ken misuot. No apay a napasamak dagitoy, makunami met a nawaya ti asinoman a mangidatag ti kabukbukodanna a kapanunotan ken konklusion, ta marespetar ti kinaadda ti nawaya a panagpampanunot. Ngem apay nga agpayso nga adda dagiti karkarna, di nakapappapati ngem pudno a pasamak?
Kas daydiay natnag a yo (pating) manipud sadi langit. Iti maysa a golf course nga adu ti agaayam ken agbuybuya, pagammuan lattan ta adda natnag nga ikan. Nasdaaw dagiti nakaimatang. Apay itan nga adda metten matnag nga ikan? Idi amirisen dagiti trabahador ti golf course, no ania dayta nga agkunkunail, natakuatantada a maysa gayam a yo nga aggatiddog iti nasurok sangapie. Dinarasdan nga inlugan iti golf car sada inkabil iti aquarium nga adda danumna nga isu ti maitutop a mapasamak, ta barbareng mabiagda ken mapadakkel, isu pay a nayon nga atraksion ti golf course.
Apay nga adda agtinnag a yo?
Iti palawag dagiti agindeg sadiay a lugar, saan kano a nakakaskasdaaw daytan ta naynay a makakitada iti ikan nga itaytayab ti billit. Asideg ngamin iti kabaybayan ti golf course. Nalabit a sinippayot ken intayab ti dakkel a billit dayta a yo, ket iti kellaat a panagiiriag dagiti agbuybuya ken agaayam iti golf, naibbatan ti billit ti yo.
Malagipmi la ket ngarud ti kapadasanmi met sadiay makinlaud a paset ti Pangasinan nga ayan dagiti adu ken nalalawa a pupokan wenno puttot. Iti tunggal oras ti alas dies agingga iti pasado alas-onse ti bigat, ken oras iti pasado alas tres agingga iti pasado alas kuatro ti malem, tumanangad-agsiimkamin kadagiti adu a sawi (maysa a klase ti agila) ken dagiti kali, ta masansan nga adda kammetda nga ikan—kaaduanna a bangus a nalabit sinippayotda kadagiti nalawa a pupokan wenno manipud iti baybay; kellaat a bugkawan-iriaganmi ti billit ket no maibbatannan ti kammetna iti pannakakigtotna, inkamto metten piduten, imbag la nga ituno nga isagpaw iti dinengdeng. Libren a sagpaw, madim pay?
Sadiay USA, idi napan a tawen, maysa a lalaki ti nangkiddaw iti ipapatayna babaen ti euthanasia. Inlabanna pay iti korte dayta a kiddawna. Kayatnan ti matay, ta sipud idi naatake iti alta presion ket saanen a normal ti panagbiagna, saan a makasao, saan a makunagay a nasayaat, naka-wheel chair lattan ta di met makapagna; ngem saan a pinatgan ti gobierno ti US ta awananda ngarud iti linteg nga euthanasia; gapu iti pannakaabakna iti kaso ket nagsakit ti nakem ken rikna ti lalaki kalpasan, iti sumagmamano nga aldaw naatake manen a puon metten ti ipapatayna! Aysus, met.
Ngem naisabali daytoy a kaso ti euthanasia sadiay Antwerp, Belgium. Maysa a singin a lallaki, agpadada nga agedad iti uppat a pulo ket lima (siempre a, ta singinda la ngarud) ti nangkiddaw iti gobiernoda iti ipapatayda babaen ti euthanasia ket napatgan ti kiddawda; ket idi Disiembre 14 idi napalabas a tawen, kalpasan ti inda panagkape, siisemdan, naragsakda unay a nangawat iti ipapatayda—naragsakda ta pinatgan ti gobierno ti Belgium ti ipapatayda. Saan laeng nga isuda ti naragsakan, uray dagiti dadakkelda ken kakabsatda ken dagiti kakabagianda ta nagpatinggan ti panagsagaba iti nakaro dagiti singin wenno ti nakarkaro a panagsagabada pay iti masakbayan. Ta dagiti singin ket agpadada a tuleng ken saan a pulos a makangngeg; iti daytoy a kasasaad dagiti singin, pinaneknekan, sinertipayan pay dagiti dodoktorda a mangam-amiris ti kasasaadda nga iti mabiit saandanton a pulos a makakita, agbalinda a bulsek! Dida makangngeg ken dida pay makakita, kasanon ti panagbiagda? Narikut ken nakas-ang a panunoten. Isu a kiniddawda iti pannakaipaay kadakuada iti euthanasia. Nagliday metten a panunoten!
(Adda tuloyna)


text:
Popularne rymy do
zycie
mnie
czas
jest
ciebie
dzień
zawsze
wszystko
świecie
życia
świat
wiele
siebie
się
oczy
razem
inie
będzie
serce
serca
słowa
domu
Tobie
urodziny
miłości
marzenia
świata
lat
miłość
głowie
Rymy do kurczakami
abakami, arakami, atakami, bakami, Bakami, brakami, breakami, Ciakami, Czakami, czakami, Czpakami, Dakami, diakami, drakami, Dziakami, Ewakami, Feakami, Flakami, flakami, frakami, freakami, hakami, Hakami, Idziakami, iglakami, ikrzakami, imakami, Isakami, Izaakami, Izakami, jakami, klakami, kloakami, kłakami, Kłakami, Kmakami, krwiakami, Krzakami, krzakami, Kwakami, kwakami, Lakami, lakami, Makami, makami, młakami, mszakami, Olakami, Onakami, Osakami, Osiakami, Ostiakami, ostrakami, Owsiakami, oznakami, ósmakami, pakami, peakami, Plakami, Pniakami, pniakami, psiakami, Ptakami, ptakami, Rakami, rakami, Sakami, sakami, smakami, snakami, Spakami, srakami, ssakami, steakami, Szczakami, szklakami, szlakami, szpakami, Szpakami, takami, teakami, tniakami, trakami, Trakami, triakami, umiakami, ustakami, uszakami, Wiakami, wrakami, znakami, Żakami, żakami
abakami arakami atakami bakami Bakami brakami breakami Ciakami Czakami czakami Czpakami Dakami diakami drakami Dziakami Ewakami Feakami Flakami flakami frakami freakami hakami Hakami Idziakami iglakami ikrzakami imakami Isakami Izaakami Izakami jakami klakami kloakami kłakami Kłakami Kmakami krwiakami Krzakami krzakami Kwakami kwakami Lakami lakami Makami makami młakami mszakami
Olakami Onakami Osakami Osiakami Ostiakami ostrakami Owsiakami oznakami ósmakami pakami peakami Plakami Pniakami pniakami psiakami Ptakami ptakami Rakami rakami Sakami sakami smakami snakami Spakami srakami ssakami steakami Szczakami szklakami szlakami szpakami Szpakami takami teakami tniakami trakami Trakami triakami umiakami ustakami uszakami Wiakami wrakami znakami Żakami żakami
abakami, arakami, atakami, bakami, Bakami, brakami, breakami, Ciakami, Czakami, czakami, Czpakami, Dakami, diakami, drakami, Dziakami, Ewakami, Feakami, Flakami, flakami, frakami, freakami, hakami, Hakami, Idziakami, iglakami, ikrzakami, imakami, Isakami, Izaakami, Izakami, jakami, klakami, kloakami, kłakami, Kłakami, Kmakami, krwiakami, Krzakami, krzakami, Kwakami, kwakami, Lakami, lakami, Makami, makami, młakami, mszakami, Olakami, Onakami, Osakami, Osiakami, Ostiakami, ostrakami, Owsiakami, oznakami, ósmakami, pakami, peakami, Plakami, Pniakami, pniakami, psiakami, Ptakami, ptakami, Rakami, rakami, Sakami, sakami, smakami, snakami, Spakami, srakami, ssakami, steakami, Szczakami, szklakami, szlakami, szpakami, Szpakami, takami, teakami, tniakami, trakami, Trakami, triakami, umiakami, ustakami, uszakami, Wiakami, wrakami, znakami, Żakami, żakami


text:
SAN JUAN, Ilocos Sur – Kas paset ti programana a panangpasayaat iti puli dagiti nuang, inggannuat ti gobierno probinsial ti libre nga artificial insemination kadagitoy pagannakan a dingnguen iti BaRangay Demo Farm iti Barangay Labnig ditoy.
Kinuna ni Vice Governor Deogracias Victor Savellano a nagbuligan ti gobierno probinsial ken ti Philippine Carabao Center ti University of the Philippines Los Baños daytoy a gannuat kas paset ti programa a panangpatanor iti nasaysayaat ti pulina a nuang ditoy probinsia.
Kinuna ni BaRangay Demo Farm Project Coordinator Cesar Soller a naiwayat ti pannakasumpit dagiti babai a nuang para iti panagpamayada idi Septiembre 9 sada nasumpitan iti semilia idi Septiembre 12.
Kinuna ni Soller a malaksid ti pannakapadur-as ti puli dagiti nuang iti probinsia, puntiria pay ti gobierno probinsial ti pannakapatanor dagiti ad-adu ken nasayaat ti pulina a pangganakan a pagtaudan iti gatas.
Kanaig daytoy, impakaammo ni Soller nga addanto angayen ti demo farm a seminar kadagiti agtartaraken iti nuang iti probinsia no kasano ti panagpagatas iti nuang.#


text:
VIGAN CITY – Inballakad ti maysa nga aggatgatang a kitaen dagiti consumers ti kolor a naitatak iti tagilako a karne tapno saan a mabiktima iti panangallilaw dagiti suitik a meat vendors a mapapati a mangikurkurimed a mangilako iti karne ti takong a kas karne ti fattened hog iti tiendaan ditoy.
No nalabaga ti naitatak iti lako a karne, takong dayta idinto a bioleta ti naitatak iti tagilako a karne ti fattened hogs, kinuna ti nasao a consumer
Nalaklaka nga amang ti presio ti karne ti takong ta mailako laeng iti P150 idinto a P160 ti karne dagiti fattened hogs.#


text:
CANDON CITY – Dua a lalaki a sumangsango iti kaso a carnapping ti inaresto dagiti polis sadiay Barangay San Juan ditoy siudad idi aldaw ti Oktubre 24.
Inaresto dagiti operatiba ti Candon Police Station iti panangidaulo ni SPO4 Nestor Amigable, CESPO, idi agarup 11:45 ti bigat ti nadakamat nga aldaw da Greg Dimalanta y Cotillon, 48, naasawaan, ken residente iti Barangay Lubing, Burgos, Ilocos Sur ken Pedro Camong y Onoria, 71, naasawaan, ken residente iti Barangay Langcuas, San Emilio, Ilocos Sur babaen ti bileg ti warrant of arrest nga inyisio ni Judge Policarpio Martinez ti Regional Trial Court, Branch 71, Candon City idi Agosto 2, 2013 mainaig iti kaso a carnapping maikontra kadagitoy.
Naituding ti P180,000.00 a piansa para iti temporario a pannakawayawaya dagiti dua.
Naipan dagiti akusado iti Candon CPS para iti umisu a disposision.#


text:
1987
Ti 1987 ket maysa a kadawyan a tawen a nangrugi iti aldaw ti Huebes iti kalendario a Gregoriano.
Dagiti linaon
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
Hunio[urnosen | urnosen ti taudan]
- Hunio 22 – Lee Min Ho, taga-Abagatan a Korea nga aktor ken modelo
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
Hunio[urnosen | urnosen ti taudan]
- Hunio 13 – Geraldine Page, Amerikana nga aktres (naipasngay 1924)
- Hunio 22 – Fred Astaire, Amerikano a kumakanta, sumasala, ken aktor (naipasngay 1899)
Agosto[urnosen | urnosen ti taudan]
- Agosto 29 – Lee Marvin, Amerikano nga aktor (naipasngay 1924)


text:
CABUGAO, Ilocos Sur – Nalmes ti maysa a baro bayat ti panagpipiknikda nga agkakabagian ken aggagayyem iti Arisodosod Falls iti Barangay Cacadiran, ditoy nga ili idi malem ti Septiembre 8.
Nainaganan ti nalmes a ni Michael Agtaguem y Addongay, 22, baro, ken residente iti Barangay Nagsingcaoan, ditoy met laeng nga ili.
Segun iti report, napan nagpipiknik ken naggiinom ti biktima, kaduana dagiti gagayyem ken kakabagianna iti nasao a lugar.
Mapapati a nagpatuktok ti biktima iti falls sa bimmaba ngem gapu ta nakainom, naidungpar iti maysa a bato a puon ti nakakaruskosanna iti dan-aw.
Nagpaarayat ti biktima ngem gapu iti napigsa a koriente, limned ket saanen a limmung-aw.
Inalaw dagiti nagresponde a PNP ken BFP personnel ti biktima sada intaray iti Pira Clini and Hospital ngem naideklara nga awanen ti biagna.
Nagsagrap ti biktima iti kammuol iti ulona ken garumiad iti abagana.#


text:
Analisis Ken Panirigan Kadagiti Naisubmitar A Patarus Ti “Hall of Fame” SALINONG NEWSLETTER/COVLLA REVIEW.
Ni JIMMY M. AGPALO, JR
Brgy. San Antonio, Narvacan
Ilocos Sur
Narigat-a-nalaka ti agipatarus iti Iluko manipud iti English. Nalaka no dagiti gagangay a balikas. Ngem dagiti terminolohia, figure of speech, ethnic jargon ken lingo kasapulanen ditoy ti panangtimbang kadagiti tumaud a nawaya a patarus (free translation).
Iti nasuroken a maysa a dekada nga eksperiensak a kas agipatpatarus kadagiti anunsio, research, thesis, pamphlets fliers, ken dadduma pay, ti nalawag a maawatan dagiti target audience wenno nakaisangratan dayta ti kangrunaan nga ikkan iti importansia. Importante pay ditoy ti lugar daytoy nga audience. Pagarigan laengen, idi impatarusko ti Organic Act of Cordillera Autonomous Region (Constitution), ad-adda a naaramat ti Cordilleran-Iluko ngem ti Lowland-Iluko. Ket tapno saan met maparigatan nga agipatarus, kaw-iden ti kalakaan amin a panglakagan nga isu dayta ti Iluklish wenno Iluko-English.
Nailasagen ni Ilokano ti Iluklish a kas iti panangilasagna iti Naespaniolan nga Iluko. Uray iti agdama, saan a mailibak iti kinaadu dagiti espaniol a balikas iti Iluko. Kas iti baso (manipud iti vaso, baka iti vaca, kdp.).Saan met a mailibak ti Iluklish. (potbol, basketbol, basket, kdp.)
No dadduma, mas dominante pay ketdin dagiti Iluklish ngem kadagiti orihinal nga Iluko argot. Pagarigan laengen, ti balikas nga agtutubo, manmanon a mausar daytoy ta ad-adun ti mangusar ti balikas a tinedier; ti mangisursuro ket nasukatan iti titser; ti agyamanak iti tenkio; ti good bye iti gudbay; sori iti sorry. Gagangay ngamin a mangmangngeg dagitoy isu a nalaka a maawatan ken maakseptar. Ta saan met a nengneng ni Ilokano a di makaaw-awat.
Dumur-as met ti lenguahe. Ti lenguahe ket kanayon nga agsapsapul iti mangpabaknang kenkuana babaen iti pannakaitipon manipud iti sabali a lenguahe. Ta ngamin isu daytoy ti tulbek ti panagkikinnaawatan dagiti puli. Ti lenguahe.
No usigentayo, maysa nga idiom ti “HALL OF FAME.” Maysa nga expression a kaitutopan a kas balangat iti saan laeng a kalaingan no dipay ket karaniag iti bituen.
Napakaeksklusibo la unay ti idiom. Nairanta laeng kadayta a lenguahe a timmaudanna. No ipatarus iti sabali a lenguahe, awan iti siento porsiento nga eksakto a patarusna.
Iti lenguahetayo nga Iluko, adu met dagiti idiom a saan a kabaelan nga ipatarus ti asinoman a lenguahe iti siento porsiento a patarus.
Kas koma daytoy nga Iniiluko a balikas: DI MAKALAWLAW KILLEB.
Iti tekniko ti verbiage translation (word for word), kastoy ti patarusnan iti English: CAN NOT ENCIRCLE THE POT COVER. Saan a mabalin a kastoy ti patarusna, saan?
Ngarud no intayo iti tekniko ti thought translation, ket kastoy ti kaasitgan nga ammok: TWISTED PERSONALITY. No usigen, madi latta, saan? Nupay adda ti pagkaarngian ti TIRITIR A PERSONALIDAD (kababalin) ken ti DI MAKALAWLAW KILLEB, agduma met ti turongen ken kaipapanan.
No iti lohika, op kors, napateg la unay iti panangidasig no ania daytoy a balikas a kas “naig ti sarita” (parts of speech). A kas kadagiti sumaganad:
Pangnagan—noun
Sandinagan—pronoun
Tarabay—adjective
Kudit—verb
Bayabay—adverb
Pasakbay—preposition
Singgalut—conjunction
Salpika—interjection
Hall of Fame—adjective
Hall of Fame awardees—noun (wenno hall of famer?)
Ngarud, no maysa nga adjective, natural nga intay ngarud ipatarus daytoy a kas adjective wenno tarabay. Ta saan met ngarud a mabalin nga ipatarus ti adjective iti mays aa noun.
Dagitoy dagiti naisubmitar a patarus:
BALAY TI DAYAW
SARUSAR TAGIPATGEN
SALARAGUPAN NI KINALATAK (manipud iti salas kenpagraragupan)
PEDESTAL TI BALLIGI
SALINDAYAW (manipud iti salinong ni dayaw)SARINDAYAW (manipud iti sarusar ni dayaw)TAENG A BALANGAT TI
NAGSIRIBANPASDEK DAGITI TEDDEK
SALINONG-TALIMENG TI
NAINDAKLAN A TALUGADINGSAGUMBI TI TAN-OK
DAP-AYAN DAGITI TEDDEK
LAEM TI DAYAW
HULOPPEYM
AGAMANG TI KINATAN-OK
TAENG NI DAYAW
BENNEG TI KINAINDAKLAN
PAKARSO NI DAYAW
TAENG DAGITI MARAEM
BUBONG TI KINALATAK
TEMPLO TI TAN-OK
SALINONG TAGIPATGEN
SALINONG TI KINATAN-OK
DULIN (manipud iti Dagiti Umuna iti Literatura Ilokana Nangruna)
Malaksid ti HULOPPEYM nga Iluklish, amin ket noun (pangnagan) dagitoy a naisubmitar.
Apay a napasamak iti kastoy? Ngamin naipangpangruna a nakita dagiti kontribiutor dayta HALL ngem daydiay FAME. Isu a makita a dagiti patarus ket nakasentro iti dayta a HALL, isu a nagbalin a salinong, templo, bubong, taeng, pakarso, benneg, agamang, pasdek, sagumbi, kdp.
Awan iti nakadlaw ken nakasirok a mas importante dayta a FAME ngem dayta a HALL. A dayta a FAME ti kangrunaan nga ipatarus a saan ket a dayta a HALL.
Ta ania ti kayat a sawen ti HALL OF FAME? Isu daytoy ti KANGATUAN A PAMMADAYAW.
Ngem ti Hall of Fame ket maysa nga idiom. Ngarud, nasken ngarud nga ipatarus met sa kas idiom. Ti KANGATUAN A PAMMADAYAW ket too prosy. Isu a nasken a poetic ti linia. Sukatan dayta balikas a KANGATUAN iti mas poetic:
Iti verbiage translation technique:
Kapantokan
Kaaringgawisan
Katuktokan
Iti thought translation technique (in metaphor):
Karaniagan
Kaaduan iti Bituen
Iti verbiage translation technique, kaykayatko ti KAPANTOKAN A PAMMADAYAW.
Iti thought translation technique, kaykayatko ti KARANIAGAN A PAMMADAYAW.
Kadagiti naisubmitar, no choice, awan ti sabali a piliek no di ti HULOPPEYM. Ta isu laengen iti saan a noun. Otsenta porsiento ngata kadagiti Ilokano iti makaawat no ania ti kayat a sawen ti hall of fame, nga isu met laeng dayta huloppeym, a kas kadagitoy a balikas: tisiert, saidkik, akseptar, piriod, kdp.
Ken siento porsiento ngata nga amin nga Ilokano iti makaammo, a dayta a hall of fame ti KANGATUAN ken KARANIAGAN iti amin a pammadayaw. Ket asinoman a pakaibalangatan itoy, mabigbig a kas katan-okan (most noble). ##
Tuesday, November 09, 2004
RE: SALINONG NEWSLETTER/COVLLA REVIEW
Analisis Ken Panirigan Kadagiti Naisubmitar A Patarus Ti “Hall of Fame” SALINONG NEWSLETTER/COVLLA REVIEW.


text:
SAN VICENTE, Ilocos Sur – Nagbalin a kangrunaan nga atraksion bayat ti Farmer’s Day ditoy nga ili ti maysa a nuang a lima ti sakana.
Naawis ti nasao a nuang ti imatang dagiti turista ken sangsangaili idi naisalip daytoy iti “Kalabaw Mo, Bihisan Mo” kas tampok nga aktibidad ti Farmer’s Day bayat ti panagpiesta daytoy nga ili idi Abril 23.
Ni Barangay Captain ti Lubong Juanita Ragil ti akinkukua iti nasao a nuang ngem tartaraknen ni George Rafanan.
Nupay saan a nangabak ti nasao a nuang iti pasalip, naikkan iti special award gapu iti naidumduma a langana. (Mancielito S. Tacadena)


text:
SANTIAGO, Ilocos Sur – Gapu ta nakakumpiska dagiti polis iti maysa a paltog iti ikutna, sumango ti maysa a barangay tanod iti kaso a panagsalungasing iti election gun ban.
Inaresto dagiti polis babaen ti panangidaulo ni Police Inspector Mark Odilon Javier Lagman ken babaen ti direkta a superbision ni OIC, Police Senior Inspector Roderick Abenojar Vintero ni Juanito Garcia y Dopale, 66, balo, mannalon, chief tanod ken residente iti Barangay Al-aludig ditoy nga ili idi agarup 2:00 ti bigat ti Nobiembre 2 sadiay Barangay Sabangan, kalpasan a nakakumpiskada iti ikutna iti maysa a cal .45 Armscor ken maysa a magazine assembly nga addaan iti walo a bala.
Madama ti panagpatrolia dagiti polis partikular iti barangay road ti Barangay Sabangana idi masalamaanda ti grupo dagiti tattao iti tengnga ti kalsada iti sanguanan ti Charmaine Videoke Bar a kukua ni Efren Elefante.
Iti panagpalutpot dagiti polis, nasiputanda nga adda agdukdukol a banag iti siket ti suspek ket idi sinitada daytoy, nasukalanda a paltog gayam.
Inaresto dagiti polis ni Garcia idi awan ti naipakitana a lisensia ti paltog ken permit to carry firearm.
Naipababaen iti inquest proceeding ni Garcia iti opisina ti provincial prosecutor, Vigan City, iti panagsalungasing iti Comelec Resolution No. 9561-A in relation to Comelec Resolution No. 9735 ken panagsalungasing iti Section 28 (a) and (e) (1) ti RA No. 10591 a nai-docket iti babaen ti NPS No. I-03-INQ-13K-00154 ket nairekomenda nga agpiansa iti sag-P80,000.00 tunggal kaso.
Naipaima ni Garcia iti kustodia ti provincial jail babaen ti commitment order nga inyisio ni Judge Sixto D. Diompoc ti Regional Trial Court Branch 72, Narvacan, Ilocos Sur.#