text:
Pagsasao a Kongo
Ti pagsasao a Kongo, wenno Kikongo, ket ti pagsasao a Bantu nga insasao babaen ti tattao a Bakongo ken Bandundu nga agtataeng kadagiti tropikal a kabakiran ti Demokratiko a Republika ti Kongo, ti Republika ti Kongo ken Angola. Daytoy ket ayug a pagsasao ken mangporma iti batayan para iti Kituba, ti Bantu a kreol ken lingua franca iti amin a kaaduan ti laud a tengnga ti Aprika. Daytoy ket insasao idi baen kadagiti adu a naal-ala manipud iti rehion ket nailaklako a a kas aadipen idiay Kaamerikaan. Para iti daytoy a rason, bayat a ti Kongo ket naisasao pay laeng kadagiti naibagbaga dita ngato a pagilian, dagiti na-kreol a porma ti pagsasao ket mabirukan kadagiti rito a bitla kadagiti relihion a naibatay ti Aprika idiay Brasil, Hamaika, Kuba, Republika a Dominikano, ken naipangpangruna idiay Haiti. Daytoy ket maysa pay kadagiti taudan ti pagsasao ti Gullah a tattao ken ti Palenquero a kreol idiay Colombia. Ti kaaduan kadagiti agdama nga aldaw nga agsasao ket agtataeng idiay Aprika. Adda dagiti agarup a pito a riwriw nga agsasao iti Kongo, a mabalin nga adda met dagiti dua a riwriw a mangus-usar a kas maikadua a pagsasao. Daytoy ket batayan pay ti kreol a kaaduan a maus-usar idiay rehion ti: Kituba a tinawtawagan pay ti Kikongo de L'état wenno Kikongo ya Leta ("Kongo iti estado" iti Pranses wenno Kongo), Kituba ken Monokituba (ken ti pay Munukituba). Ti batay-linteg ti Republika ti Kongo ket us-usarenna ti nagan a Kitubà, ken ti Demokratiko a Republika ti Kongo ket us-usarenna ti termino iti Kikongo, urayno ti Kituba ket inus-usar ti administrasion.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Kongo iti Ethnologue (maika-17 nga ed., 2013)
Koongo iti Ethnologue (maika-17 nga ed., 2013)
Laari iti Ethnologue (maika-17 nga ed., 2013)
San Salvador Kongo (Abagatan) iti Ethnologue (maika-17 nga ed., 2013)
- ^ Jouni Filip Maho, 2009. Baro a Napabaro a Listaan ti Guthrie iti Online
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Pagsasao a Kongo iti Wikimedia Commons
- Diksionario ti Kongo–Ingles
- Panid iti Kongo ti PanAfrican L10n
- Bentley, William Holman (1887). Dictionary and grammar of the Kongo language, as spoken at San Salvador, the ancient capital of the old Kongo empire, West Africa. Appendix. London Baptist Missionary Society. Naala idi 2013-05-23.
- Congo kiKongo Bible : Genesis. Westlind UBS. 1992. Naala idi 2013-05-23.
- OLAC resources in and about the Koongo language


c: text/html

text:
Submarino
Ti submarino ket maysa a pagluganan iti danum a makapabael ti nawaya a panaglangoy ti kaadaleman. Daytoy ket maigiddiat manipud ti sumerhible, nga adda ti limitado a kapabilida iti kaadaleman. Ti termino a submaríno ket kaaduan amaitudtudo iti dakkel a naitripulate ng autonomo a bahina. Nupay kasta, ti naipakasaritaan wenno ti panagisasao, ti submaríno ket mabalin pay a mangitudo kadagiti kalalainganna a kadakkel wenno bassit a bahina (dagiti battit a submarino, dagiti basaan a submarino), dagiti lugan a naipatpattiway a napaandar wenno dagiti Autonomo a Lugan ti Kaadaleman.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Submarino iti Wikimedia Commons

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Pagsasao a Bughotu
Ti pagsasao a Bughotu (mailetra pay a kas Bugotu) ket ti maysa a pagsasao nga Oceaniko nga insasao idiay Is-isla Solomon. Agtataeng dagiti agsasao idiay Isla Santa Isabel ken iti bassit a kaarruba nga Isla Furona.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Bughotu iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Ibalayan ti Paradisec dagiti dua nga urnong ni Arthur Capell a mairaman dagiti material iti Boiken (AC1 ken AC2) ken dagiti pay rekording iti urnong ni Malcolm Ross (MR1). Amin dagitoy nga urnong ket nawaya a maserrekan.
- Na Tarai Nidia Mara Na Tano Ma Na Mavitu Nagogna na Vanatabu Porma ti Panangisagana ti Padi ken Agserserbi iti Sakaanan ti Altar iti Bugotu (1951)
- Dagiti paset ti Daan a Tulag iti pagsasao a Bugotu (1905)


text:
Pagsasao nga Aghu
Ti pagsasao nga Aghu, ammo pay a kas Awyu wenno Djair (Dyair, Jair, Yair), ket ti pagsasao a Papuano ti Papua, Indonesia.
Nangikabil ti Ethnologue kadagiti sabali a kodigo ti ISO para iti Aghu/Jair, Jair, Amianan nga Awyu/Jair, ken Tengnga nga Awyu. Nupay kasta,dagitoy ket saan pay a napasingkedan a kas dagiti sabali a pagsasao (U. Amsterdam), ken daytoy ket saan analawag nga amin ket maitunos iti Aghu.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Aghu iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
Jair (Kia) iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
Amianan nga Awyu iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
Tengnga nga Awyu iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Drabbe, P. (1957). Spraakkunst van het Aghu-dialect van de Awju-taal (iti Olandes). Den Haag: M. Nijhoff.
- Voorhoeve, C. L. (1980) [1975]. Languages of Irian Jaya, Checklist: Preliminary Classification, Language Maps, Wordlists. Canberra: Pacific Linguistics. pp. 28, 98.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Ti Aghu iti grupo ti panagsukisok iti Awyu–Ndumut iti VU ti Unibesidad ti Amsterdam
- Dagiti rekurso ti OLAC iti ken maipanggep iti pagsasao nga Aghu
- Dagiti rekurso ti OLAC iti ken maipanggep iti pagsasao a Tengnga nga Awyu
- Dagiti rekurso ti OLAC iti ken maipanggep iti pagsasao a Jair Awyu
- Dagiti rekurso ti OLAC iti ken maipanggep iti pagsasao nga Amianan nga Awyu


text:
Pundamentalismo
Ti pundamentalismo ket ti panagtonton para iti nainget a panagsurot kadagiti naisangayan a teolohiko a doktrina a kadawyan a naaw-awatan a kas a suppiat a panangsungbat ti Modernista a teolohia, a kangrunaan a mangipangato ti panagtultuloy ken kinapudno.[1] Ti termino a "pundamentalismo" ket kasisigud idi a pinartuat babaen dagiti nangsuporta daytoy tapno mangipalawag ti naisangayan balkot kadagiti teolohiko a pammati a naiparang-ay iti maysa a tignay iti kaunegan ti komunidad ti Protestante iti Estados Unidos idi nasap a paset ti maika-20 a siglo, ken daytoy ket adda dagiti ramut iti Kontrobersia a Pundamentalista–Modernista iti dayta a panawen.[2] Ti termino ket kadawyan nga adda iti relihioso a pannakaibaga a mangitudtudo ti di maiwaswas a pannakaikapet iti maysa nga agasmang kadagiti saan a maipabassit a pammati.[3] Ti "pundamentalismo" ket sagpaminsan pay nga inus-usar a kas maysa a makapadakes a termino, a naisangsangayan no maitipon kadagiti sabali nga epiteta (a kas ti insasao a "dagiti pundamentalista ti kanawan a payak").[4][5]
Dagiti nagibasaranUrnosen
- ^ George M. Marsden, "Pundamentalismo ken Amerikano a Kultura", (1980)pp 4-5
- ^ Buescher, John. "Ti Pakasaritaan ti Pundamentalismo", Teachinghistory.org, naala idi Agosto 15, 2011
- ^ Nagata, Judith (Hunio 2001). "Labes ti Teolohia: A Mapan iti Maysa nga Antropolohia iti "Pundamentalismo"". Amerikano nga Antropolohista. 103 (2).
- ^ Harris, Harriet (2008). Pundamentalismo ken dagiti Ebangheliko. Oxford: Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan. ISBN 0-19-953253-2. OCLC 182663241.
- ^ Boer, Roland (2005). "Pundamentalismo" (PDF). Iti Tony Bennett; Lawrence Grossberg; Meaghan Morris; Raymonnd Williams (dagiti ed.). Dagiti baro a kangrunaan a balikas: ti nabaliwan a bokabulario iti kultura ken kagimongan. Cambridge, Massachusetts: Blackwell Publishing. pp. 134–137. ISBN 0-631-22568-4. OCLC 230674627. Naiyarkibo manipud iti kasisigud (PDF) idi 2005-05-23. Naala idi 2008-07-27.
- Appleby, R. Scott, Gabriel Abraham Almond, ken ni Emmanuel Sivan (2003). Napigsa a Relihion. Chicago: Unibersidad ti Chicago a Pagmalditan. ISBN 0-226-01497-5
- Armstrong, Karen (2001). The Battle for God: The History of Fundamentalism. New York: Ballantine Books. ISBN 0-345-39169-1
Dagiti akinruar a silpoUrnosen
- Ti Espada ni Apo Dios: Dagiti Ramut ti Pundamentalismo iti maysa a Pamilia ti Amerikano, libro babaen ni Andrew Himes
- Adda Kadi ti Sinoman a Makaipalawag ti Pundamentalista? Artikulo babaen ni Terry Mattingly babaen ti Damdamag aSerbisio ti Scripps Howard


text:
Estonia
Nagsasabtan: 59°N 26°E / 59°N 26°E
Ti Estonia (Estonio: Eesti), opisial a ti Republika ti Estonia (Estonio: Eesti Vabariik), ket maysa nga estado idiay Baltiko a rehion iti Akin-amianan nga Europa. Bineddengan daytoy babaen ti Golpo iti Pinlandia, iti laud babaen ti Baybay Baltiko, iti abagatan babaen ti Letonia (343 km), ken ti daya babaen ti Danaw Peipsi ken ti Pederasio ti Rusia (338.6 km).[9] Ti ballasiw ti Baybay Baltiko ket naisanglad ti Suésia iti laud ken Pinlandia iti amianan. Ti teritorio iti Estonia ket sumakop ti 45,227 km2 (17,462 sq mi), ken naimpluensiaan babaen ti natimbeng a klima ti panawen. Dagiti Estonio ket maysa da a Tattao a Pines, ken ti opisial a pagsasao ket ti Estonio, ken asideg a kabagian ti Pinlandes.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Ti populasion babaen ti etnisidad a pannakaumili, 1 Enero, 2010". stat.ee. Estadistika iti Estonia. Naala idi 2010-12-29.
- ^ "Estadistika ti Estonia". Stat.ee. 1 Enero 2011.
- ^ "2000. Aasta rahva ja eluruumide loendus (Populasion ken Pagibalayan a Senso)" (PDF) (iti Estonio ken Ingles). 2. Statistikaamet (Opisina ti Estadistika ti Estonia). 2001. ISBN 9985-74-202-8.
{{cite journal}}: Makasapul ti dakamat journal iti
|journal=(tulong)
- ^ a b c d "Estonia". Internasional a Pundo ti Panguartaan. Naala idi 21 Abril 2011.
- ^ "Gini coefficient of equivalised disposable income (source: SILC)". Eurostat Data Explorer. Naala idi 5 Enero 2014.
- ^ "2014 Human Development Report Summary" (PDF). United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. Naala idi 27 Hulio 2014.
- ^ Teritorial a panagbalbaliw dagiti Baltiko nga estado ti Sobiet a teritorial a panagbalbaliw a kasupiat ti Estonia kalpasan ti Maikadua a Sangalubongan a Gubat
- ^ Pechory babaen ti panagturay ti Rusia
- ^ Estoniano a Republika. Opisial a sapot a pagsaadan iti Republika iti Estonia (iti Estoniano)
- Estonia
- Dagiti Baltiko nga estado
- Dagiti pagilian a nagbeddengan ti Baybay Baltiko
- Dagiti pagilian idiay Europa
- Dagiti estado a kameng ti NATO
- Dagiti estado a kameng ti Kappon ti Europa
- Dagiti estado a kameng ti Kappon para iti Mediteraneo
- Akin-amianan nga Europa
- Dagiti republika
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1918
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1991
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian


text:
UPDATE ON REFUND OF EXAMINATION FEE FOR THE CANCELLED MARCH 15, 2020 CAREER SERVICE EXAMINATION-PEN AND PAPER TEST (CSE-PPT)
Iti panangiproseso ti refund ket agbalin a maaramid IN PERSON wenno VIA ONLINE MODE.
📍Nu IN-PERSON iti panag-claim, agbalin nga isubmitar ken iproseso daytoy iti CSC Office a nagrehistroan wenno iti kaasideggan a CSC Office iti lugar yo. Kontaken laeng nga umuna iti CSC Office a papanan para iti panaka-schedule iti ipapan.
📍Nu VIA ONLINE MODE, sungbatan laeng iti Request for Refund Form (shorturl.at/hprR0). I-scan wenno piktyuran daytoy karaman iti sango ken likod iti maysa a valid government ID ket isend daytoy iti email address ti CSC Office a pag-claiman ([email protected] nu ditoy CSC Region 1)
Mabasa ken ma-download iti buo nga Advisory karaman email-address ken contact details iti CSC Regional offices, ken dagiti pormas a masapol ditoy apo ⬇⬇⬇
🌐http://csc.gov.ph/…/1768-exam-advisory-no-1-s-2021.html
Para kadagiti kakailian a makasapol tulong para iti panag-claim, kangrunaan ti online, umay kayo laeng apo idiay munisipyo, itugot ti maysa (1) a valid government ID ket biruken iti opisina ti HRMO.


text:
Thelypteridaceae
Ti Thelypteridaceae ket ti pamilia dagiti agarup a 900[2] a sebbangan dagiti pako iti sub-urnos ti Aspleniineae (polypods II) iti urnos ti Polypodiales.[3][4][5]
Dagiti pako ket terrestrial, malaksid dagiti bassit-usit a lithophyte (agtubo kadagit bato).[5] Kaaduan dagiti sebbangan ket tropikal, ngem adda met dagiti bilang dagiti temperado a sebbangan.[5]
Dagitoy a pako ket kadawyan nga addaan kadagiti duamalapdap a risoma. Dagiti saringit ket pinnado aginggana iti pinnado-pinnatifid. Mabalin nga awanan iti saringit a dimorpismo wenno kalalainganna laeng a dimorpismo, mabalin a silulukat a pannakaurat wenno simple unay a anastomosis. Dagiti sorus ket kaaduanda a reniporma iti sukog ken addaan iti indusia, malaksid para iti grupo tiPhegopteris.
Pannakaidasig[urnosen | urnosen ti taudan]
Iti maysa a panawen, amin dagiti pako ket nairamanda iti henero ti Dryopteris gapu iti sukog ti sorus. Nupay kasta, adu dagiti nalatak a paggigiddiatan a pagbaetan dagiti grupo, ken dagitoy a mula ket naisinsinadan iti bukodda a pamilia.[2]
Adda dagiti agsuksukisok a mangiraman ti intero a pamilia a Thelypteridaceae iti henero ti Thelypteris; dagiti sabali ket bingayenda ti pamilia kadagiti ad-adu ngem 30 a henero. Ti maysa nga agpakatengnga a puesto ket ti panangikabil ti kaaduan iti Thelypteris (a mabingbingay met kadagiti subhenero ken dagiti seksion a maitunos kadagiti henero dagiti sabali a mannurat) ngem ti mangisina iti Phegopteris ken Macrothelypteris.[2] Ti sabali pay a pagpilian ket ti panangibingay ti pamilia kadagiti kagudua a dosena a henero.[5]
Daytoy a pamilia ket mangiraman dagiti nadumaduma a pannakarikut dagiti sebbangan a narigat a mailasin, ken mabalin a mangirepresenta iti nakakaskasdaaw nga ebolusionario a radiasion.
Ti kaudian a henetiko enga ebidensia ket mangipakita a ti pamilia ket nalawag a monopiletiko. Dagiti isu met laeng a henetiko a panagadal ket mangipakita a ti tradisional a henero a Phegopteris ket, iti kinapudno, ti maysa nalawag a naisina a grupo nga agduma iti kababaan iti kayo ti pamilia. Iti kinapudno, daytoy a naisangayan a klado ket mangiraman pay kadagiti henero tiPseudophegopteris ken Macrothelypteris, a mairaman iti dakdakkel a henero iti Phegopteris. Iti pay kapada, ti Coryphopteris ket mairaman ditoy iti henero ti Metathelypteris, ti Parathelypteris kas mairaman iti Amauropelta, ken ti maysa a dakkel a grupo dagiti henero ket mairaman iti Cyclosorus.
Ti kaudian unay a molekular a pilohenetiko apanagadal ket mangbingbingay iti pamilia kadagiti dua a nangruna a klado:
- Dagiti phegopteroids, a mangbukel kadagiti henero ti Macrothelypteris, Phegopteris ken Pseudophegopteris
- Dagiti thelypteroids, a mangiraman ti Thelypteris s.s., ti klado ti amauropeltoid (Amauropelta, Coryphopteris, Metathelypteris, ken Parathelypteris), Oreopteris, ken ti klado ti cyclosoroid (dagiti christelloids, Ampelopteris, Cyclogramma, Cyclosorus s.s., Goniopteris, Meniscium, Mesophlebion, Stegnogramma s.l., ken Steiropteris). Dagiti christelloids ket buklen ti Amphineuron, Chingia, Christella, Glaphyropteridopsis, Mesopteris, Plesioneuron, Nannothelypteris, Pneumatopteris, Pronephrium, Pseudocyclosorus, Sphaerostephanos, Trigonospora, ken ti parte ti Cyclosorus s.l.; dagiti agdama a kadawyan a pagbeddengan dagiti christelloids ket naskento iti re-sirkumskripsion kalpasan it iad-adu a pilohenetiko a panagadal.
Dagiti pilohenetiko a pannakikabagian[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti sumaganad a kladograma para iti sub-urnos ti Aspleniineae (kas eupolypods II), a naibatay iti Lehtonen (2011),[6] ken Rothfels & al. (2012),[7] ket mangipakita iti mabalin a pilohenetiko a pannakikabagian a pagbaetan ti Thelypteridaceae ken dagiti sabali a pamilia ti klado.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Thelypteridaceae Ching ex Pic. Serm. Tropicos.org. Missouri Botanical Garden. 24 Jan 2012
- ^ a b c "Thelypteridaceae". Flora of North America.
- ^ PPG I (2016). "A community-derived classification for extant lycophytes and ferns". Journal of Systematics and Evolution. 54 (6): 563–603. doi:10.1111/jse.12229.
- ^ Maarten J. M. Christenhusz, Xian-Chun Zhang & Harald Schneider (2011). "A linear sequence of extant families and genera of lycophytes and ferns" (PDF). Phytotaxa. 19: 7–54.
- ^ a b c d Alan R. Smith; Kathleen M. Pryer; Eric Schuettpelz; Petra Korall; Harald Schneider; Paul G. Wolf (2006). "A classification for extant ferns" (PDF). Taxon. 55 (3): 705–731. doi:10.2307/25065646.
- ^ Samuli Lehtonen (2011). "Towards Resolving the Complete Fern Tree of Life" (PDF). PLoS ONE. 6 (10): e24851. doi:10.1371/journal.pone.0024851. PMC 3192703. PMID 22022365.
- ^ Carl J. Rothfels; Anders Larsson; Li-Yaung Kuo; Petra Korall; Wen- Liang Chiou; Kathleen M. Pryer (2012). "Overcoming Deep Roots, Fast Rates, and Short Internodes to Resolve the Ancient Rapid Radiation of Eupolypod II Ferns". Systematic Biology. 61 (1): 70. arXiv:cond-mat/0606434. doi:10.1093/sysbio/sys001. PMID 22223449.


text:
Lumba-Bayabao
Ti Lumba-Bayabao ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Lanao del Sur iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Lumba-Bayabao ket nabingbingay a politikal kadagiti 38 a barbaranggay.[2]
- Bacolod I
- Bacolod II
- Bantayao
- Barit
- Baugan
- Buad Lumbac
- Cabasaran
- Calilangan
- Carandangan-Mipaga
- Cormatan Langban
- Dialongana
- Dilindongan-Cadayonan
- Gadongan
- Galawan
- Gambai
- Kasola
- Lalangitun
- Lama
- Lindongan Dialongana
- Lobo Basara
- Lumbac Bacayawan
- Macaguiling
- Maliwanag
- Mapantao
- Mapoling
- Pagayawan
- Maribo (Pob.)
- Posudaragat
- Rumayas
- Sabala Bantayao
- Salaman
- Salolodun Berwar
- Sarigidan Madiar
- Sunggod
- Taluan
- Tamlang
- Tongcopan
- Turogan
- Minaring Diladigan
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Municipality of Lumba-Bayabao | (DILG)
- ^ a b "2015 Census of Population, Report No. 3 – Population, Land Area, and Population Density" (PDF). Philippine Statistics Authority. Quezon City, Philippines. Agosto 2016. ISSN 0117-1453. Naiyarkibo (PDF) manipud iti kasisigud idi Mayo 25, 2021. Naala idi Hulio 16, 2021.
- ^ BARMM Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Naala idi Hulio 8, 2021 (iti Ingles)
- ^ Senso ti Populasion (2020). "BARMM". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hulio 8, 2021.
- ^ Senso ti Populasion (2015). "ARMM - Agwaywayas a Rehion iti Muslim a Mindanao". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hunio 20, 2016.
- ^ Senso ti Populasion ken Sangkabalayan (2010). "ARMM - Agwaywayas a Rehion iti Muslim a Mindanao". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. National Statistics Office. Naala idi Hunio 29, 2016.
- ^ Dagiti Senso ti Populasion (1903–2007). "ARMM – Agwaywayas a Rehion iti Muslim a Mindanao". Tabla 1. Nabilangan ti Populasion kadagiti Nadumaduma a Senso babaen ti Probinsia/Nangato nga Urbano a Siudad: 1903 aginggana idi 2007. National Statistics Office.
- ^ "Probinsia ti Lanao del Sur". Datos ti Populasion ti Munisipalidad. Local Water Utilities Administration. Naala idi Disiembre 17, 2016.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Sagada- March 11,2013- Inadal dagiti Madama nga masansanay kas trainors dagiti babbai iti Mt. Province ken Ifugao ti System of Rice Intensification (SRI).
Daytoy ket sistema ti panagmula iti pagay nga basbassit ti usarem nga danum, ken mapaadu ti anak ti pagay, ken ti apit.
Iti daytoy nga innadal, ti umuna nga parte ket maipanggep iti food sovereignty, ken ti maikadwa nga parte ket no kasatno nga maimpower dagiti babbai.
Segun kinni Gwendoline Longid Gaongen, gapu ta dagiti babbai ti kangrunaan nga agproblema iti kurang a makan ken maisaang iti uneg ti balay, isunga kasapulan metlaeng nga agadal da no kasatno nga paaduen ti production ti makan.(Igon Doco)
SRI- Inadal Dagiti Masansanay nga Trainers ti Babbai
Sagada- March 11,2013- Inadal dagiti Madama nga masansanay kas trainors dagiti babbai iti Mt. Province ken Ifugao ti System of Rice Intensification (SRI).


text:
Nagkaykaysa a Pagarian
Nagsasabtan: 55°N 3°W / 55°N 3°W
Ti Reino Unido ti Gran Británia ken ti Irlanda del Norte, mabalin a maipangyababaan a kas Reino Unido (iti Ingles ket: United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland, maipangyababa a United Kingdom wenno UK) ket maysa a naturay nga estado a masarakan idiay akin-abagatan a daya ti Europa. Ti teritoriona ket buklen iti isla ti Gran Britania, ti akin-abagatan a daya a parte ti isla ti Irlanda, ken iti dadduma a babassit nga isla nga asideg kadagitoy.
Ti Reino Unido ket maysa a unitario nga estado a komprendido iti uppat a kontituente a kailian: ti Inglaterra Eskosia, Gales, ken ti Irlanda del Norte, ken daytoy na estado ket maiturturayan ti maysa a parlamentario a sistema a naisentro idiay kapitoliona a Londres, ngem addaan met iti tallo a desentralisado a nailian nga administrasion idiay Belfast, Cardiff, ken Edimburgo, dagiti kapitolio ti Irlandia del Norte, Gales, ken Eskosia. Ti Reino Unido key maysa nga parlamentario a monarkia no sadino ket ni Reina Isabel II iti daulo ti estado. Dagiti Dependensia ti balangat ket dagiti Isla ti Canal ken ti Isla ti Man a saan a parte iti Reino Unido, ngem dagitoy ket mangbukel iti pederasion ken ti Reino Unido. Addaan ti Reino Unido iti katorse a Terteritorio ti Ultramar, amin dagitoy ket bestihio iti dati nga Imperio a Britaniko, nga idi kalawaan ti territoriona idi 1922 ket sakupna ti maysa nga uppat a parte ti naindgaan a rabaw ti planeta. Ni Reina Isabel II ket agtultuloy nga agtaktakder a daulo iti Mankomunidad ti Pagpagilian ken daulo ti Estado dagiti ili a kaarian iti makomunidad.
PaammoUrnosen
- ^ Awan ti linteg nga nagpasingket nga agbabalin ti God Save the Queen nga opisial a nailian a kanta. It ugali a Britania, dagitoy a kalintegan ket saan a nasken; ti panagiyebkas ken panagusar ket agpakabael nga opisial a nailian a kanta. Ti God Save the Queen ket agserbi pay a ti Naarian a kanta para kadagiti sabsabali a pagilian.
- ^ Naisakup babaen ti Konsilo iti Europa Dokumento ti kalintegan ti Europa para iti Rehional wenno dagiti Minoridad a pagsasao, ti Gales, Eskoses a Gaeliko, Korniko, Irlandes, Eskosés ken ti rehional a kapadpadana nga Ulster nga Eskoses ket opisial a maibigbigana kas iti Rehional wenno Minoridad a pagsasao babaen ti Gobierno ti UK para kadagiti panggepan iti Dokuento ti kalintegan.[3] Kitaen pa ti Dagiti pagsasao iti Nagkaykaysa a Pagarian.
- ^ Dagiti agkamkamatalek a Briton ket agmaneho iti kanigid mailaksid ti BIOT ken Gibraltar.
- ^ ISO 3166-1 alpha-2 dagiti estado nga isu kuma ti GB ken .gb ket naus-usar idi babaen ti Gobierno, ngem naipasardeng para iti .uk. Ti .eu a pagturayan ket naibingbingay kadagiti sabali a kameng nga estado ti Kappon ti Europa.
Dagiti nagibasaranUrnosen
- ^ "Directgov: English language – Government, citizens and rights". Directgov. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2012-10-15. Naala idi 23 Agosto 2011.
- ^ "Commonwealth Secretariat – UK". Commonwealth Secretariat. Naala idi 23 Agosto 2011.
- ^ "Dokumento ti kalintegan ti Europa para iti Rehional wenno dagiti Minoridad a pagsasao". Scottish Government. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2008-10-12. Naala idi 11 Disiembre 2010.
- ^ "Panagsukat ti populasion". Opisina para kadagiti Nailian nga Estadistika. 30 Hunio 2011.
- ^ "Senso idi 2001: Karkulo ti populasion". Opisina para kadagiti Nailian nga Estadistika. Naala idi 21 Abril 2011.
- ^ a b c d "Nagkaykaysa a Pagarian". International Monetary Fund. Abril 2011. Naala idi 8 Mayo 2011.
- ^ "Gini coefficient of equivalised disposable income (source: SILC)". Eurostat Data Explorer. Naala idi 13 Agosto 2013.
- ^ "2014 Human Development Report" (PDF). 14 Marso 2013. pp. 22–25. Naala idi 27 Hulio 2014.


text:
Yot
Ti yot (panagyot) wenno iyot wenno panaginnala, panagkanaig, panaginnayat (English: copulation, sexual intercourse; Tagalog: kantot, pagtatalik) ket ti panagtipon wenno panagnaig dagiti akinruar a sexual a mabagbagi ti dua nga organismo nga ay-ayup para iti panagpaadu a sexual ken para iti akin-uneg a fertilisasion (ti pannakapataba ti itlog iti uneg dagiti organismo. Dagiti dua nga organismo ket mabalin nga agduma a sex wenno maysa a hermaphroditico a kas koma iti bisukol).
Maysa a pagarigan ti ay-ayup a makapagpaadu babaen ti internal a fertilisasion ket dagiti insekto. Ti babai nga insekto a makiinnala ket awatenna ti kapsit manipud iti kimmot ti lalaki nga insekto.
Adu met nga ay-ayup ti agpaadu babaen ti akinruar a fertilisasion, kas kadagiti nababa a vertebrate (kas iti paltat) ken kaaduan nga amphibian. Dagiti akintengnga a vertebrate (dagiti lames) a sabsabali ngem iti paltat, dagiti reptilia ken kaaduan a bilbillit, ket agpaaduda babaen ti akinruar a fertilisasion babaen ti panagyot a cloacal. Saan a kas kadagiti nangatngato a vertebrate nga agsipol babaen ti uki.
Iti tao ken dagiti kanaigna a hominid, ad-adda a maipakat ti termino a "yot" wenno "panagyot" wenno "coitus". Idinto nga ad-adda a maaramat dagiti termino a "sipol" wenno "panagsipol" wenno "panagdakay" no kadagiti ayup. Iti nalawlawa a kontexto, ti termino a "sexual a panaginnala wenno panagkanaig" ket mabalin a dumakamat wenno maipapan iti nadumaduma nga aramid a sexual.


text:
Ultrabioleta
Ti ultrabioleta ket isu ti elektromagnetiko a radiasion nga addaan iti kaatiddog ti allon nga ab-ababa ngem ti makitkita a lawag, ngem at-atiddog ngem dagiti rayo-ekis, a daytoy ket isu ti sakup a baetan ti 400 nm ken 10 nm, a maipada kadagiti enerhia ti poton manipud iti 3 eV aginggana ti 124 eV. Daytoy ket nanaganan ti kastoy gapu ta ti espektro ket aglaon kadagiti elektromagnetiko nga allon nga addaan kadagiti prekuensia a nangatngato ngem dagiti mailasin ti tattao a kas ti maris a bioleta. Dagitoy a prekuensia ket saan a makita ti tattao, ngem ti makunkuna nga asideg ti ultrabioleta ket makitkita kadagiti adu nga insekto ken dagiti billit.
Ti ultrabioleta a lawag ket mabirukan iti lawag ti init ken maiparuar babaen dagiti elektriko nga arko ken dagiti espesialisado a lawag a kas dagiti lampara a merkurio ken dagiti nangisit a lawag. Daytoy ket mabalin a gapuanan kadagiti kimiko a reaksion, ket gapuanan ti panagsilnag dagiti adu a sustansia wenno pluoresensia. Ti dakkel a pannakaibagi ti ultrabioleta, a mairaman dagiti amin a pakaabutan ti rabaw ti Daga, ket maidasig a kas di ionisado a radiasion. Dagiti nangatngato nga enerhia ti espektro ti ultrabioleta manipud kadagiti kaatiddog ti allon iti agarup a 10 nm aginggana ti 120 nm ('nakaro' nga ultrabioleat)ket dagiti ionisado, ngem gapu ti daytoy a pataud, dagitoy a kaatiddog ti allon ket masagepsep babaen ti nitroheno ken napigpigsa pay a sagepsepen babaen ti dioksiheno, ken isu nga adda daytoy ti ababa unay a kaatiddog ti dalan babaen ti angin.[1] Nupay kasta, ti intero nga espektro ti ultrabioleta a radiasion ket adda met dagiti biolohiko a langa ti ionisado a radiasion, ken ad-adu pay a makadadael kadagiti adu a molekula kadagiti biolohiko a sistema ngem ti naibilangan babaen dagiti simple a pataud ti panagpapudot (kas pagarigan ti pannakabilag ti init). Dagitoy a tagikua a naala manipud iti ultrabioleta a bileg ti poton a mangbaliw kadagiti kimiko a piansa kadagiti molekula, urayno awan ti makaanay nga enerhia a mang-ionisado kadagiti atomo.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Ultrabioleta a lawag iti Wikimedia Commons


text:
Nueva Vizcaya
Ti Nueva Vizcaya ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti Tanap ti Cagayan (Rehion II) iti Luzon. Ti kapitoliona ket Bayombong. Kaarrubana dagiti probinsia ti Ifugao, Isabela, Quirino, Aurora, Nueva Ecija, Pangasinan ken Benguet.
Ti agdama a teritorio ti Nueva Vizcaya ket resulta ti panagbalbaliw a namunganay iti pormal a pannakaipasdek ti probinsia ti Isabela idi Mayo 1856. Dakkel a paset ti Nueva Vizcaya iti akin-amianan a partena ti naited iti Isabela.
Nakissayan manen ti sakup ti Nueva Vizcaya iti umamianan-a-laud a deppaarna idi mabuangay ti probinsia ti Ifugao idi 1908.
Manen, idi 1971, simmina ti sigud a sub-probinsia ti Quirino ket naaramid a kas naan-anay a probinsia, a nakaigapuanan ti pannakaikabassit manen ti sakup ti Nueva Vizcaya.
HeograpiaUrnosen
Iti agdama, addaan ti Nueva Vizcaya iti maymaysa a distrito kongresional.
Dagiti iliUrnosen
DemograpiaUrnosen
Dagiti nagibasaranUrnosen
- ^ Dagiti daulo ti probinsia: Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno, Siudad ti Quezon- Naala idi 06 Enero 2013
- ^ Tanap ti Cagayan Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Naala idi Hulio 8, 2021 (iti Ingles)
- ^ Senso ti Populasion (2020). "Rehion II (Tanap ti Cagayan)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hulio 8, 2021.
- ^ Senso ti Populasion (2015). "Rehion II (Tanap ti Cagayan)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hunio 20, 2016.
- ^ Senso ti Populasion ken Sangkabalayan (2010). "Rehion II (Tanap ti Cagayan)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. National Statistics Office. Naala idi Hunio 29, 2016.
- ^ Dagiti Senso ti Populasion (1903–2007). "Rehion II (Tanap ti Cagayan)". Tabla 1. Nabilangan ti Populasion kadagiti Nadumaduma a Senso babaen ti Probinsia/Nangato nga Urbano a Siudad: 1903 aginggana idi 2007. National Statistics Office.
- ^ "Probinsia ti Nueva Vizcaya". Datos ti Populasion ti Munisipalidad. Local Water Utilities Administration. Naala idi Disiembre 17, 2016.


text:
Tunggal panagmula wenno cropping season, idagdagadag ti Office of the Provincial Agriculture (OPAg) iti panagaplikar wenno panag-enroll iti crop insurance dagiti mannalon ditoy Abra.
Segun kenni Philippine Crop Insurance Corporation (PCIC)-Abra program coordinator Yssat Barbero, dagiti mannalon ket nasken a mapan iti Municipal Agriculture Office (MAO) iti luglugarda tapno ipa-enroll dagiti minulaan da a talon para iti libre a crop insurance.
Daytoy ket masapul nga aramiden da tunggal cropping season. Masapul a pilyaranda ti enrollment form para iti crop insurance ken mangiparang iti identification card. Nu iti unos ti uppat a bulan ket adda makaigapu a maperdi dagiti mula kas koma iti bagyo wenno pannakapeste, nasken nga insigida a maireport iti municipal agriculturist iti lugarda.
Ti inspection team ti PCIC ti mangbisita kadagitoy a talon para iti validation.
Ti gatad a maala ti tunggal mannalon ket agdepende iti kadakkel ti talon ken ti perdisionna.


text:
Naudi a napabaruan: Mayo 30, 2017
Kablaaw iti ChristianScience.com (ti “Site”), a kukua ken imanmandar iti Ti Umuna a Simbaan ti Cristo, Sientipiko iti Boston ken ti kumadua a Ti Sociedad a Pagiwarnakan iti Siensia Cristiana (“TFCCS”). Babaen ti panangusar iti Site, akseptarenyo ken umanamongkayo iti sibubukel a Termino iti Serbisio iti Ingles (“Termino”) ken ti Site a Napribado a paglintegan ken Permissions a panid iti Ingles, a nainayon kadagiti Termino babaen iti reperensia. Adda napili manipud iti Termino iti Serbisio ti Site ken Napribado a Paglintegan nga isu nayulog manipud iti orihinal nga Ingles ken adda ditoy para kadakayo. No adda dagiti saludsodyo maipanggep kadagiti Termino, pangaasiyo ta kontakendakami iti info@christianscience.com.
Umanamongkayo a mabalin a sukatan ti TFCCS dagitoy a Termino iti uray ania a tiempo ken mapakaammoankayo iti mabaliwan babaen iti panangipasking kadakuada iti daytoy a panid. Mabalinto nga epektibo dagiti mabaliwan iti sangapulo ket uppat nga aldaw kalpasan iti panangipaskingda. Rebbeng a basaenyo manen dagitoy a Termino para iti ania a nasukatan sakbay nga usaren daytoy a Site.
Nalinteg-a-Kopia ken Pammalubos
Ti nilaon daytoy a Site, kas iti teksto, ladladawan, mangngeg ken mabuya (“Laon”) isu ti kukua iti TFCCS wenno dagiti tagaited iti daytoy. Ti Site ken Laon naprotektaranda babaen ti nalinteg-a-kopia dagiti linteg iti entero a lubong ken mabalin met a maprotektaran babaen ti naibasar-iti-datos, pribado, marka, ken dadduma pay a linteg a mayaplikar. Saan a maipaay amin a karbengan gapu ta naireserbada dagiti Termino.
Ipaayandakayo ti TFCCS iti lisensia tapno buyaen ti Laon ken iti sumagmamano a kaso, iimprinta wenno idownload ti Laon no adda pammalubos ti Site nga aramiden daytoy, para iti personal, saan a komersio a pangusaran laeng. Laglagipen a saan nga iraman ti “usaren iti personal” nga ibingay ti Laon, a kas ti panangipaskil iti artikulo wenno ladladawan iti social media, malaksid a kas nangted bael iti Site ti panangaramid iti daytoy. Saanyo a mabalin nga ilako,iwarnak manen, iwaras manen, wenno iparuar manen iti ad-adu ti uray ania a Laon a nilaon daytoy a Site nga awan naisawang a surat iti pammalubos.
Pangaasi ta kitaen ti Permissions a panid (iti Ingles) para iti impormasion no kasano a dumawat iti pammalubos tapno usaren manen ti Laon iti Site.
Marka
Ti KRUS ken BALANGAT nga impinta, “Christian Science,” “[Siensia Cristiana]” ken dadduma a marka, tanda ken ladladawan a nausar iti Site tagikua ida iti TFCCS wenno dagiti tagaited iti daytoy ken mabalin a saan a mausar no awan ti pammalubos. Kitaen ti Cross and Crown Licensing page (iti Ingles) tapno dumawat ti pammalubos a mangusar ti Krus ken Korona a marka. “Siensia Cristiana” isu a nakarehistro ken kadawyan a linteg a marka a tagikua iti TFCCS.
Internasional ken interstate a wagas iti komunikasion iti Site
Sumagmamano wenno amin dagiti sistema iti panagkonektar dagiti kompyutertayo, ken kadagiti tagaitedmi, mabalin nga adda iti uneg wenno ruar iti Estados Unidos. Bigbigem ti panangusarmo iti Site a mabalin nga agresulta iti interstate wenno internasional a panangyakar iti datosmo, ken umanamongka nga agtulnog iti amin a mayaplikar a linteg maipapan ti ugali iti online, maakseptar a laon, ken panangyakar iti datos iti panangusarmo iti Site.
Mabalin a Mayaplikar a Linteg
Dagitoy a termino ken uray ania a rummuar a riri iti panangusarmo iti Site iturayanto iti linteg ti Komonwelt iti Massachusetts ken ti Estados Unidos, nga awan ibilang iti napilida iti prinsipio a linteg.
Pagpapatungkol
Dagiti sasao iti daytoy a site markaanda:
Ti Biblia 1982 manipud iti Ti Biblia-Ilocano © 1982 Philippine Bible Society.
KJV isuda naiyulog manipud iti ti Santa Biblia, King James Version.


text:
Liechtenstein
Nagsasabtan: 47°08′42″N 9°33′14″E / 47.145°N 9.55389°E
Ti Liechtenstein (/ˈlɪktənstaɪn/ (dengngen); LIK-tin-styn; Aleman: [ˈlɪçtn̩ʃtaɪn]), opisial a ti Prinsipalidad ti Liechtenstein (Aleman: Fürstentum Liechtenstein),[6] ket ti doble a naserraan ti daga nga agsasao iti Aleman a mikroestado idiay Tengnga nga Europa.[7] Daytoy ket batay-linteg a monarkia nga addaan iti ranggo iti prinsipalidad, ken indauluan babaen ti Prinsipe ti Liechtenstein.
Ti Liechtenstein ket bineddengan babaen ti Suisa iti laud ken abagatan ken ti Austria iti daya ken amianan. Daytoy ket addaan iken ti kadakkelan ga ili ket ti Schaan.
Iti ekonomia, ti Liechtenstein ket addaan iti kangatuan a dagup ti domestiko a produkto tunggal maysa a tao iti lubong no maipagisu iti pagpadaan ti kapigsa ti panag-gatang.[8] It is ken ti pay maika-2 a kabaknangan (babaen ti rukod ti GDP tunggal maysa a tao) a pagilian iti lubong, kalpasan ti Qatar, ken addaan iti maysa kadagiti kababaan a gatad ti awan trabahona at 1.5%.
Daytoy ket maysa a alpino a pagilian, ti Liechtenstein ket kaaduan a kabambantayan, ken mangaramid daytoy a papanan dagiti agay-ayat iti isport iti panaglalam-ek. Adu dagiti mabirukan a naimumuyongan a talon ken dagiti bassit a taltalon iti abagatan (Oberland, akinngato a daga) ken amianan (Unterland, akinbaba a daga). Ti pagilian ket addaan iti napigsa a sektor ti pinasia a naisentro idiay Vaduz, ken nailasinen daytoy a kas paraiso ti buis. Ti Liechtenstein ket kameng ti Gunglo ti Nawaya aPanagtagilako ti Europa, ken, nupay saan pay a kameng ti Kappon ti Europa, makibinglay ti pagilian kadagiti Lugar ti Schengen ken Lugar ti Ekonomia ti Europa. Daytoy ket addaan pay iti kappon ti aduna ken ti kappon ti kuarta a kakuyogna ti Suisa.
Dagiti nagibasaranUrnosen
- ^ Raum, Umwelt und Energie Naiyarkibo 2011-10-12 iti Wayback Machine, Landesverwaltung Liechtenstein. Naala idi Oktubre 2011.
- ^ a b c [1], Amt für Statistik, Landesverwaltung Liechtenstein. Naala idi 26 Mayo 2015.
- ^ a b c d Key Figures for Liechtenstein, Landesverwaltung Liechtenstein. Naala idi 1 Hulio 2012.
- ^ a b c d World Development Indicators, World Bank. Naala idi 1 Hulio 2012. Note: "PPP conversion factor, GDP (LCU per international $)" and "Official exchange rate (LCU per US$, period average)" for Switzerland were used.
- ^ "2014 Human Development Report Summary" (PDF). United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. Naala idi 27 Hulio 2014.
- ^ Duden Aussprachewörterbuch, s.v. "Liechtenstein[er]".
- ^ "IGU regional conference on environment and quality of life in central Europe". GeoJournal. 28 (4). 1992. doi:10.1007/BF00273120.
- ^ CIA – The World Factbook – Country Comparison :: GDP – per capita (PPP) Naiyarkibo 2013-04-24 iti Wayback Machine. Cia.gov. Naala idi 2011-12-24.
Dagiti akinruar a silpoUrnosen
Dagiti midia a mainaig iti Liechtenstein iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Liechtenstein manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)
- Opisial a portal ti prinsipalidad ti Liechtenstein
- Ti Naprinsipe a Kamara ti Liechtenstein
- Website ti Parlamento ti Liechtenstein
- Website ti Gobierno ti Liechtenstein
- Opisal a website ti turismo ti Liechtenstein
- Statistics Liechtenstein (iti Aleman)
- Liechtenstein a naikabil iti The World Factbook (iti Ingles)
- Liechtenstein manipud ti UCB Libraries GovPubs
- Liechtenstein iti Curlie (iti Ingles)
- Bariweswes ti Liechtenstein profile manipud ti BBC News
- Wikimedia Atlas iti Liechtenstein


text:
Papa Siricio
Ni Santo Papa Siricio, ket isu ti Obispo ti Roma manipud idi Disiembre 384 (ti petsa a Disiembre—15 wenno 22 wenno 29—is ket saan a napasinkedan)[1] aginggana idi pimmusay idi 26 Nobiembre399, ken isu ti simmaruno kenni Damaso I ken isu ket sinaruno babaen ni Anastasio I.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Annuario Pontificio (Libreria Editrice Vaticana 2012 ISBN 978-88-209-8722-0), p. 9*
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ken ni Papa Siricio iti Wikimedia Commons
- Opera Omnia babaen ti Migne Patrologia Latina
- "Pope St. Siricius". Catholic Encyclopedia (iti Ingles). 1913.


text:
Berlin
Ti Berlin (Panangibalikas nga Aleman: [bɛɐ̯ˈliːn] (dengngen)) ket isu ti kapitolio a siudad iti Alemania ken maysa daytoy kadagiti 16 nga estado iti Aleman. Nga addaan ti populasion iti 3.5 riwriw a tattao,[1] Ti Berlin ket isu ti kadakkelan a siudad ti Aleman ken isu ti maikadua a kaaduan ti populasion ti maitutop a siudad ken ti maikawalo a kaaduan ti populasion nga urbano a lugar idiay Kappon ti Europa.[4] Mabirukan daytoy idiay amianan a daya ti Alemania, isu daytoy ti sentro ti Rehion ti Metropolitano ti Berlin-Brandenburg, nga addaan iti 4.4 a riwriw nga agtaeng manipud kadagiti sumurok a 190 pagpagilian.[5] Daytoy ket mabirukan kadagiti Europeano a Tanap, ti Berlin ket naimpluensian babaen ti kalalainganna a tiempo ti klima. Agarup a pagkatlo ti kalawa iti daytoy a siudad ket binukel kadagiti kabakiran, parke, hardin, karayan, ken danaw.[6]
Dagiti nagibasaranUrnosen
- ^ a b "Amt für Statistik Berlin Brandenburg" (PDF). Amt für Statistik Berlin-Brandenburg (iti Aleman). 2016. Naala idi 28 Pebrero 2017.
- ^ Pasaruno para iti panarehistro ti karro ket naipauna idi 1906, ngem nabaliwan gapu ti panagbalbaliw ti politika kalpasan idi 1945. Dagiti karro ket nairehistro babaen kadagiti sumaganad a pasaruno: "I A" (1906– Abril 1945; naimbalido idi 11 Agosto 1945); awan ti pasurot, dagiti numero laeng (manipud idi Hulio aginggan idi Agosto 1945), "БГ" (=BG; 1945–1946, para kadagiti karro, kamiones ken dagiti bus), "ГФ" (=GF; 1945–1946, para kadagiti karro, kamiones ken dagiti bus), "БM" (=BM; 1945–1947, para kadagiti motorsiklo), "ГM" (=GM; 1945–1947, para kadagiti motorsiklo), "KB" (a ks iti: Kommandatura iti Berlin; par iti amin a Berlin 1947–1948, naituloy para iti Laud a Berlin aginggana idi 1956), "GB" (a kas iti: Kalatakan a Berlin, para iti Day a Berlin 1948–1953), "I" (para iti Daya a Berlin, 1953–1990), "B" (par iti Laud a Berlin manipud idi 1 Hulio 1956, a naituloy para iti amin a Berlin manipud idi 1990).
- ^ "Bruttoinlandsprodukt (nominal) idiay BERLIN seit 1995" (PDF) (iti Aleman). 30 Marso 2010. Naiyarkibo manipud iti kasisigud (PDF) idi 2011-06-12. Naala idi 15 Mayo 2011.
- ^ INSEE. "Population des villes et unités urbaines de plus de 1 million d'habitants de l'Union européenne" (iti Pranses). Naala idi 17 Agosto 2008.
- ^ "Siudad a Bariweswes ti Berlin". Urbano nga Ammirisen ti kuenta. Naala idi 20 Agosto 2008.
- ^ Gren Berlin. Naliday a Planeta. Naala idi 9 Oktubre 2009.


text:
Siudad ti Sorsogon
Ti Siudad ti Sorsogon ket maysa a maika-3 a klase a siudad ken isu ti kapitolio iti probinsia ti Sorsogon iti Filipinas. Nabukel idi 2000 babaen ti panagtipon ti dua nga ili, ti ili ti Bacon ken ti ili ti Sorsogon.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Siudad ti Masbate ket nabingbingay a politikal kadagiti 64 a barbaranggay.[2]
Dagiti 36 a barbaranggay iti sigud nga ili ti Sorsogon:
- Abuyog
- Almendras-Cogon (Poblacion)
- Balogo
- Barayong
- Basud
- Bibincahan
- Bitan-o/Dalipay (Poblacion)
- Bucalbucalan
- Buenavista
- Buhatan
- Bulabog
- Burabod (Poblacion)
- Cabid-An
- Cambulaga
- Capuy
- Gimaloto
- Guinlajon
- Macabog
- Marinas
- Pamurayan
- Pangpang
- Panlayaan
- Peñafrancia
- Piot (Poblacion)
- Polvorista (Poblacion)
- Rizal
- Salog (Poblacion)
- Salvacion
- Sampaloc (Poblacion)
- San Isidro
- San Juan (Roro)
- Sirangan (Poblacion)
- Sulucan (Poblacion)
- Talisay (Poblacion)
- Ticol
- Tugos
Dagiti 28 a barbaranggay iti sigud nga ili ti Bacon:
- Balete
- Balogo
- Bato
- Bon-Ot
- Bogña
- Buenavista
- Cabarbuhan
- Caricaran
- Del Rosario
- Gatbo
- Jamislagan
- Maricrum
- Osiao
- Poblacion
- Rawis
- Salvacion
- San Isidro
- San Juan
- San Pascual
- San Ramon
- San Roque
- San Vicente
- Santa Cruz
- Santa Lucia
- Santo Domingo
- Santo Niño
- Sawanga
- Sugod
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ City of Sorsogon | (DILG)
- ^ a b "2015 Census of Population, Report No. 3 – Population, Land Area, and Population Density" (PDF). Philippine Statistics Authority. Quezon City, Philippines. Agosto 2016. ISSN 0117-1453. Naiyarkibo (PDF) manipud iti kasisigud idi Mayo 25, 2021. Naala idi Hulio 16, 2021.
- ^ Rehion ti Bicol Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Naala idi Hulio 8, 2021 (iti Ingles)
- ^ Senso ti Populasion (2020). "Rehion V (Rehion ti Bicol)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hulio 8, 2021.
- ^ Senso ti Populasion (2015). "Rehion V (Rehion ti Bicol)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hunio 20, 2016.
- ^ Senso ti Populasion ken Sangkabalayan (2010). "Rehion V (Rehion ti Bicol)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. National Statistics Office. Naala idi Hunio 29, 2016.
- ^ Dagiti Senso ti Populasion (1903–2007). "Rehion V (Rehion ti Bicol)". Tabla 1. Nabilangan ti Populasion kadagiti Nadumaduma a Senso babaen ti Probinsia/Nangato nga Urbano a Siudad: 1903 aginggana idi 2007. National Statistics Office.
- ^ "Probinsia ti Sorsogon". Datos ti Populasion ti Munisipalidad. Local Water Utilities Administration. Naala idi Disiembre 17, 2016.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Diborsio, Pannakisina, ken Pannakawaswas ti Kasar
Hurisdiksion
Tapno maala ti diborsiyo wenno pannakisina dagiti agassawa iti Hawaii, ti asawa a mangipila kadagiti papeles iti korte ket nasken nga agnaed iti Hawaii ken adda panggepna nga agtalinaed iti Hawaii iti panawen a panagipilana. Tapno mapatgan ti kiddaw a diborsio, ti mangipila nga asawa nasken a nagnaeden iti Hawaii iti uneg ti innem a bulan ken iti isu met laeng a county iti uneg ti tallo a bulan sakbay ti pannakaipila ti diborsio.
Kangrunaan a Legal nga Isyu
Adda lima nga isyu a nasken a madesidir iti diborsio wenno pannakisina:
1) Dagiti sanikua a napundar iti panawen iti kallaysa (balay, kuarta iti bangko wenno naawat a kuarta iti panagretiro), utang (mabayadan iti credit cards wenno nautang wenno naisalda iti panawen ti kallaysa) masapul a nasayaat ti pannakabingayna kadagiti agassawa. Ituyang ti linteg a nasken a mabingay a nasayaat dagiti sanikua ken utang; nupay kasta, mabalin dagiti agassawa ti agtulag no ania a sanikua ken utang ti pilienda.
2) Ti alimony ket saan nga agbayag a maited a pinansial a sustento ti asawa iti asawana. Maited daytoy iti agkasapulan nga asawa maibasar iti adu a banag, kas iti kabaelan ti nabakbaknang nga asawa a mangbayad iti sustento ken ti panagkasapulan ti agkidkiddaw nga asawa iti pinansial a suporta.
3) Mabalin dagiti nagsina nga agassawa nga isubli ti aniaman a dati a naganda kas paset ti diborsio.
4) Ti mangkustodia iti ubing isu ti pakaipanakayan ti panangaywan ken mangeddeng para iti menor de edad nga annak. Adda dua a klase ti kustodia: 1) Ti pisikal a panangkustodia isu ti maipapan iti pagyanan dagiti ubbing, 2) ken ti legal a panangkustodia ti mangituding no asino ti addaan karbengan nga agdesision para iti edukasion, medikal, ken iti relihion. Ti legal ken pisikal a kustodia ti mabalin a maited iti maymaysa a nagannak (solo), kadagiti dua a nagannak (agtinnulongda), wenno mapagtipon dagiti dua. Maibasar iti katulagan iti kustodia, mapatulagan ti oras ken aldaw ti panangbisitada kadagiti annak.
5) Ti maited a suporta iti anak ti madesisionan maibasar iti pormula a pagtiponen ti mateggedan dagiti nagannak iti binulan sakbay a maikissay ti buis ken ti kontribusion dagiti nagannak ai maibayad para iti seguro iti medikal kasta met ti pannakaaywan dagiti annak.
Proseso
Tapno makaala iti diborsio wenno pannakisina, ti maysa kadagiti agassawa ti mangirugi iti proseso babaen ti panangkompletona kadagiti pormas a nasken a maipila iti korte. No maipila dagiti umuna a papeles, maited daytoy iti asawa ti nagipila babaen ti maikatlo a partido wenno babaen iti sabali a wagas depende no sadino nga agnaed ti asawa. Maikkan iti 20 aldaw ti asawa a mangawat kadagiti papeles a mangted iti naisurat a sungbatna iti korte wenno maited iti nangipila a partido, wenno babaen ti panangkontak iti asawa tapno pagsaritaanda a waswasendan ti kasarda. Saanen a nasken ti pormal a panagdengngeg no awan ti mangkontestar iti diborsio. No umannugot dagiti agassawa, naannayas ti panagdiborsioda ta awan ti mangkontestar. Saanen a kasapulan pay a denggen ti korte ti kastoy a klase ti diborsio gapu ta agpada dagiti agassawa nga umannugot iti napagtulagan iti panagdiborsioda. Dagiti agassawa ti nasken mangkompleto iti adu a pormas iti korte, karaman ti panangidatagda iti pormas nga addaan iti impormasion maipapan iti urnongda ken no mano ti gastosda; impormsion maipapan iti dagup ti sanikua ken utangda; ken no karaman dagiti annak, maipapan iti tulagda iti kustodia. No di makapagkaykaysa dagiti agassawa maipapan iti ania man a legal nga isyu ken no awan ti napasamak a panagmaltrato iti panagdennada, nasken nga agpatulongda nga umuna iti local mediation center tapno maresolbar dagiti isyu iti ruar ti sistema ti korte. Ta no saan a makapagkaykaysa dagiti agassawa, makontestar ti diborsio. Adda ituyang ti korte a panangdengngeg a tumulongan ti korte kadagiti agassawa a mangsolbar no ania ti saanda a pagkinnaawatan. No nasken a maiwayat ti bista para iti temporario wenno pinal a diborsio, mabalin dagiti agassawa ti mangiparang dagiti saksi ken ebidensiada. Sakbay a mabukel ti pinal a desision, asino man kadagiti partido ti mabalin a kiddawen iti korte ti pakapalag-ananda bayat ti panangurayda ti pannakalpas ti naipila a diborsio babaen ti panangipilada iti mosion para iti pre-decree reief (pakapalag-ananda skbay a maipaulog ti pangeddeng). Dagitoy a kiddaw ti pakairamanan , kaspangarigan, ti temporario a kustodia ken order iti panangbisita, suporta kadagiti annak, ken/wenno suporta iti asawa. No agtinnulong dagiti agassawa iti panagdiborsio wenno separasionda, mabalin a mapatgan daytoy iti 60 nga aldaw no la ketdi ta amin a hurisdiksional a kasapulan iti panagresidensia ket maisagana.
Espesial a Pakaseknan
No adda ania man a ranggas iti kaamaan iti asino man kadagiti agassawa bayat iti panagdennada a kas agassawa ken ti asawa saanna a makasarita ti asawana, wenno agbuteng daytoy, nasken nga agpatulong iti mangasistir kadakuada a mangipaay ti legal a serbisio iti domestic violence.


text:
Kiamba
Ti Kiamba ket maysa a primera klase nga ili ti probinsia ti Sarangani iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Kiamba ket nabingbingay a politikal iti 19 a barbaranggay.[2]
- Badtasan
- Datu Dani
- Gasi
- Kapate
- Katubao
- Kayupo
- Kling (Lumit)
- Lagundi
- Lebe
- Lomuyon
- Luma
- Maligang
- Nalus
- Poblacion
- Salakit
- Suli
- Tablao
- Tamadang
- Tambilil
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Municipality of Kiamba | (DILG)
- ^ a b "2015 Census of Population, Report No. 3 – Population, Land Area, and Population Density" (PDF). Philippine Statistics Authority. Quezon City, Philippines. Agosto 2016. ISSN 0117-1453. Naiyarkibo (PDF) manipud iti kasisigud idi Mayo 25, 2021. Naala idi Hulio 16, 2021.
- ^ Soccsksargen Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Naala idi Hulio 8, 2021 (iti Ingles)
- ^ Senso ti Populasion (2020). "Rehion XII (Soccsksargen)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hulio 8, 2021.
- ^ Senso ti Populasion (2015). "Rehion XII (Soccsksargen)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hunio 20, 2016.
- ^ Senso ti Populasion ken Sangkabalayan (2010). "Rehion XII (Soccsksargen)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. National Statistics Office. Naala idi Hunio 29, 2016.
- ^ Dagiti Senso ti Populasion (1903–2007). "Rehion XII (Soccsksargen)". Tabla 1. Nabilangan ti Populasion kadagiti Nadumaduma a Senso babaen ti Probinsia/Nangato nga Urbano a Siudad: 1903 aginggana idi 2007. National Statistics Office.
- ^ "Probinsia ti Sarangani". Datos ti Populasion ti Munisipalidad. Local Water Utilities Administration. Naala idi Disiembre 17, 2016.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
1929
Ti 1929 ket maysa a kadawyan a tawen a nangrugi iti aldaw ti Martes iti kalendario a Gregoriano.
PaspasamakUrnosen
NaipasngayUrnosen
- Enero 15 – Earl Hooker, Amerikano a gitarista (pimmusay 1970)
- Marso 8 – Hebe Camargo, artista ken kumakanta manipud idiay Brasil (pimmusay 2012)
- Hulio 2 – Imelda Marcos, politiko iti Filipinas
- Nobiembre 12 – Grace Kelly, Amerikana nga aktres ken Prinsesa ti Monaco (pimmusay 1982)
- Disiembre 21 – Alfredo Lim, Filipino a politiko (pimmusay 2020)
PimmusayUrnosen
- Septiembre 28 – Gliceria Marella de Villavicencio, Filipina a rebolusionario (naipasngay 1852)
Di ammo ti petsaUrnosen
- Josepha Abiertas, Filipina nga abogado ken peminista (naipasngay 1894)


text:
UTC+06:00
Ti UTC+06:00 ket panangilasin para iti timbengan ti oras manipud ti UTC iti +06:00. Daytoy nga oras ket inus-usar idiay:
Kas pagalagadan nga oras (amin a paset ti tawen)Urnosen
Amianan nga AsiaUrnosen
- Rusia - Oras ti Yekaterinburg
Sentral nga AsiaUrnosen
- Kazakhstan - Oras idiay Kazakhstan
- Kirgistan - Oras ti Kirgistan
Daya nga AsiaUrnosen
Abagatan nga AsiaUrnosen
- Butan - Oras ti Butan
- Banglades
- dati daytoy a naus-usar a kas pagalagadan nga oras ken ti UTC+07:00 a kas oras a panagin-inut ti lawag idi 2009
- Teritorio ti Taaw Indiano ti Britaniko
- mairaman ti Purpuro ti Chagos ken Diego Garcia
Kitaen payUrnosen
- Pagalagadan nga Oras ti Banglades
- Oras idiay Rusia
- Oras idiay Antartika – adda met dagiti estasion nga agus-usar iti daytoy a sona ti oras


text:
Lingsat Guimaras
Ti Lingsat Guimaras ket ti maysa a bagi ti danum iti rehion ti Akinlaud a Visayas iti Filipinas, a mangikapet iti Baybay Bisayano iti Golpo Panay ken Baybay Sulu. Iti amianan ken iti laud ket dagiti isla ti Panay ken Guimaras bayat a ti Isla Negros ket iti abagatan ken daya.[1] Ti Siudad ti Bacolod ket ti nangruna a puerto ti baybay ti lingsat, a mangited pay iti sumrekan iti Siudad ti Puerto ti Iloilo babaen ti Lingsat Iloilo.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Quick Facts". Probinsia ti Guimaras. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2013-08-18. Naala idi 17 Hulio 2013.


text:
Plato
Ni Plato (Griego: Πλάtwv Plátōn) (circa May 21? 427 BC – circa 347 BC) ket maysa a naindaklan nga impluensial a klasiko a Griego a pilosopo, mannurat ken pundador ti Akademia iti Atenas. Ni Plato ket estudiante ni Socrates ken isu ti maestro ni Aristoteles.
Dagiti akinruar a silpoUrnosen
- Dagiti obra ni Plato iti Gandat ti Gutenberg
- Mapagduaduaan nga ob-obra iti Gandat ti Gutenberg
- "Ni Plato ken ti Teoria dagiti Forma," iti Philosophical Society.com
- Stanford Encyclopedia of Philosophy:


text:
Awan ti parikut ti supply iti danum ditoy Laoag City ken kabangibangna ti agdama ken ti masungad a kuaresma wenno tiempo iti kalgaw (summertime). Dagita ti nalawag a balikas ni Ilocos Norte Water District General Manager Engr. John Teodoro.
Dagiti rinibu nga INWD concessionaires wenno agkonkonsumo ti danum ditoy luglugartayo ti maragsakan a nakaammo kadatayta nga inbrodkas ni GM Teodoro iti media.
Ngamin no idasig tayo ti sitwasyon idiay Metro Manila maipanggep ti supply iti danum, amang a nagasgasat tayo ditoy probinsya.
Ita ta masungad ti kalgaw wenno Summer, maburiburan manen dagiti naruay a Manilenios gapu ta rimmuar ti damag maipanggep ti mapattapatta a panagkisang to manen ti supply iti danum nga agturong kadagiti bukodda a pagtaengan, opisina ken business establishments idiay ka-Manilaan.
Adda tiempona itay kallabes a nagsagaba dagiti taga-Metro Manila ti acute shortage of water supply wenno nakaro a panagkisang ti supply iti danum.
Dandani aginaldaw a nagpipila piman dagiti tatta-o nga agitaya ti timba ken plastic containers tunggal agsursuro dagiti truck iti bombero tapno agrasyonda ti danum a mausar a paginnaw, pagdigos ken paglaba, etcetera.
No adda man nagtedted a danum manipud ti faucet idi dayta nasa-o a tiempo kadagiti sumagmamano a paset ti Metro Manila, nagpuyat piman dagiti ordinaryo nga umili tapno agurnongda ti danum.
Nasakit a denggen ngem medyo umarngi a kasta ti scenario a mapaspasaran ti agdama dagiti agrekreklamo nga INWD concessionaires idiay Paoay, Ilocos Norte nanipud pay itay kallabes a tawen 2019.
Sus! Binulbolan ton nga agsagsagaba dagiti appo a taga-Paoay ti masansan a water interruption ken low water pressure iti INWD-Prime Water basar ti TV interview dagiti maseknan ken indanonda payen ti reklamoda ti print media.
Adda daytoy Prime Water a kompania a taga-Manila a business partner iti INWD ngem apay ngata haan da a marisot daytoy a problema ti water supply dita ili iti Paoay?
Ti pagrasrason ni GM Teodoro ket epekto kano daytoy gapu ti regular a preventive maintenance iti planta ken facilities da idiay Paoay Lake nga isu ti pagtataudan ti supply iti danum a para kadagiti INWD concessionaires iti Paoay.
Apay ngarud idi naglablabas a tawtawen, nakapinpintas ti serbisyo iti INWD dita Paoay.
Sapay koma ta ti kabiitan a panawen ket agsubli ti napintas a serbisyo iti INWD dita Paoay tapno kasta maay-ayo ken maragsakan met dagiti concessionaires a natudyo ken adelantado nga agbaybayad ti water bills da kada bulan.#


text:
Martin Luther King, Jr.
Ni Martin Luther King, Jr. (Enero 15, 1929 – Abril 4, 1968) ket mays idi nga Amerikano a klerigo, aktibista, ken prominente a daulo ti Tignay dagiti Sibil a Karbengan.[1] Isu ket nadayeg a naamammoan para iti papelna iti panagpasayaat dagiti sibil a karbengan a nagus-usar ti di naranggas a sibil a di panagtulnog.[2] Ni King ket nagbalinen a nailian nga ikono ti pakasaritaan ti moderno nga Amerikano a liberalismo.[3]
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Schlesinger, Arthur M. (2002) [1965], Ti Maysa a Ribu nga Al-aldaw : Ni John F. Kennedy idiay Puraw a Balay, p. xiv.
- ^ D'Souza, Placido P. (Enero 20, 2003). "Pannangilaglagip kenni Martin Luther King Jr.: Ti pannakaimpluensia ni Gandhi kenni King". San Francisco Chronicle.
- ^ Krugman, Paul R. (2009), Ti Konsensia ti maysa a Liberal, p. 84.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Abernathy, Ralph (1989). Ken dagiti Diding ket Nagrebbada: Maysa nga Autobiograpia. Harper & Row. ISBN 0-06-016192-2.
- Ayton, Mel (2005). Ti Maipanggep ti Puli a Krima: Ni James Earl Ray ken Ti Panangpatay kenni Martin Luther King Jr. Archebooks Publishing. ISBN 1-59507-075-3.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Carson, Clayborne. "Mitolohia ti Karismatiko a Panangidaulo ni Martin Luther King". Iti Gerster, Patrick; Cords, Nicholas. Mito Amerika: Ti Naipakasaritaan nga Antolohia, Tomo II. St. James, NY: Brandywine Press. (1997). ISBN 978-1-881089-97-1
- Garrow, David. Panangisalladay ti Krus: Martin Luther King, Jr., ken ti Konperensia ti Akin-abagatan a Panangidaulo ti Kristiano (1989). Premio Pulitzer. ISBN 978-0-06-056692-0
- Kirk, John A., ed. Martin Luther King Jr. ken ti Tigmay dagiti Sibil a Karbengan: Dagiti kOntrobersia ken Debado (2007). 224 pp.
- Schulke, Flip; McPhee, Penelope. Pannakailaglagipan kenni King , Pangyuna a balbalikas ni Jesse Jackson (1986). ISBN 978-1-4039-9654-1
- Kotz, Nick, Panagukom nga al-aldaw: Lyndon Baines Johnson, Martin Luther King Jr., ken dagiti Linteg a nangbalbaliw ti Amerika (2005). ISBN 978-0-618-64183-3
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ken ni Martin Luther King, Jr. iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig ken ni Martin Luther King, Jr. iti Wikiquote (iti Ingles)
Dagiti obra a mainaig ken ni Martin Luther King, Jr. iti Wikisource (iti Ingles)


text:
Flora ti Tsina
Ti flora ti Tsina ket agdumaduma. Ad-adu ngem 30,000 dagiti sebbangan ti mula ket patnenng iti Tsina, a mangirepresenta iti gangani a maysa pagkawalo iti dagup a sebbangan ti mula iti lubong, a mairaman dagiti rinibu a saan a mabirukan iti ania man a lugar iti Daga.
Ti Tsina ket aglaon kadagiti nadumaduma a kita ti bakir. Kadagiti pagabutan iti amianan a daya ken amianan laud ket aglaon kadagiti banatay ken dagiti nalamiis a bakir ti konipero, a mangsuporta kadagiti sebbangan ti ayup a mairaman ti Alces alces moose) ken nangisit nga uso iti Asia, ken mairaman dagiti agarup a 120 a kita dagiti billit. Dagiti nadam-eg a bakir ti konipero ket mabalin nga addaan kadagiti kasamekan ti kawayan a kas maysa a mula iti sirok ti langit-langit, a sukatan babaen dagiti rhododendron iti nagatngato a bantay kadagiti takder ti junipero ken yew. Dagiti subtropikal a bakir, a mangituray iti tengnga ken akin-abagatan a Tsina, ket mangsuporta iti maysa a nakakaskasdaaw a 146,000 a sebbangan iti flora. Ti tropikal a katuduan a bakir ken natiempuan a katuduan a bakir, uray no adda laeng iti Yunnan ken Isla Hainan, ket aglaon iti pagkapat iti amin asebbangan ti mula ken ayup a mabirukan idiay Tsina.


text:
Panawen ti Bato
Ti Panawen ti Bato ket isu ti dakkel a prehistoriko a paset ti panawen nga isu daytoy idi ti las-ud a kaaduan a naus-usar ti bato a panagaramid kadagiti implemento a natadem, natirad, wenno ti perkusion a rabaw. Ti paset ti panawen ket nagpaut iti agarup a 3.4 a riwriw a tawtawen, ken nagpatingga idi baetan ti 4500 BC ken 2000 BC idi dimteng ti panangobra ti metal.[1] Dagiti artepakto ti Panawen ti Bato ket mairaman dagiti ramit nga inus-usar idi dagiti tao ken dagiti simmaruno kaniada a sebbangan iti henero a Homo, ken dagiti pay nasapa a bassit a kontemporaneo a henero ti Australopithecus ken ti Paranthropus. Dagiti ramit a tulang ket inus-usar pay idi iti daytoy a paset ti panawen, ngem dagitoy ket saanda unay a napreserba kadagiti arkeolohiko a rehistro. Ti Panawen ti Bato ket mabingbingay pay babaen dagiti kita ti ramit a bato nga inus-usar.
Ti Panawen ti Bato ket isu ti imuna kadagiti sistema ti tallo a panawenm iti arkeolohia, a mangbingbingay kadagiti prehistoria ti teknolohia ti tao kadagiti tallo a paset ti panawen:
- Ti Panawen ti Bato
- Ti Panawen ti Bronse
- Ti Panawen ti Landok
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Barham, Lawrence; Mitchell, Peter (2008). Dagiti Immuna nga Aprikano: Aprikano nga Arkeolohia manipud kadagiti Kaasapaan nga Agar-aramid iti Ramit aginggana kadgiti Kinaudi nga Agburburas. Arkeolohia ti Lubong ti Cambridge. Oxford: Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Scarre, Christopher (1988). Dagiti Napalabas a Lubong: Ti Atlas ti Arkeolohia ti Timespublisher=Times Books. Londres. ISBN 0-7230-0306-8.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Panawen ti Bato iti Wikimedia Commons


text:
Malayo Larantuka
Ti Malayo Larantukay ket ti kontak a karuay ti Malayo a naisasao idiay ket iti likmut ti siudad ti Larantuka idiay isla ti Flores, Indonesia, ken kadagiti dua nga enclave a purok ti Wure idiay isla ti Adonara (iti ballasiw ti akikid a lingsat manipud iti Larantuka) ken dagiti uppat a purok ti Luek Konga Bay, iti agarup a 40 kilometro iti daya ti Larantuka idiay Flores, ken agserbi a kas as a lingua franca iti akindaya nga ungto ti Flores ken dagiti kaarrubayan nga isla.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Malayo Larantuka iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)


text:
Luigi Pirandello
Ni Luigi Pirandello (Panangibalikas nga Italiano: [luˈiːdʒi piranˈdɛllo]; 28 Hunio 1867 – 10 Disiembre 1936) ket maysa idi nga Italiano a dramatista, nobelista, ken mannurat ti ababa a sarita a nagunggunaan ti Premio Nobel iti Literatura idi 1934, para iti "natured ken nasilnag a panagpasayaat ti drama ken ti entablado". Dagiti obra ni Pirandello ket mairaman dagiti nobela, dagiti gasut nga ababa a sarita, ken agarup a 40 a pab-pabuya, nga adu kadagitoy ket naisurat ti Sisiliano.


text:
Venezuela
Nagsasabtan: 7°N 65°W / 7°N 65°W
Ti Venezuela (/ˌvɛnəzˈweɪlə/ (dengngen) VEN-uh-ZWALE-uh, lokal: [Beneˈswela]), opisial a tinawtawagan ti Bolivariana a Republika ti Venezuela[1] (Espaniol: República Bolivariana de Venezuela [reˈpuBlika BoliBaˈɾjana ðe Beneˈswela]), ket maysa a pagilian idiay akin-amianan nga aplaya ti Abagatan nga Amerika. Ti teritorio ti Venezuela ket sakupenna ti agarup a 916,445 kuadrado kilometro (353,841 sq mi) nga adda dagiti nakarkulo a populasion iti 29,105,632. Ti Venezuela ket naikedkeddeng nga estado nga adda iti nangato unay a biodibersidad, nga adda dagiti taengan a sumakop manipud iti Andes a kabambantayan iti laud aginggana ti katuduan a bakir ti Labneng Amasona iti abagatan, babaen dagiti nawatiwat a llanos a tanap ken Karibe nga aplaya iti tengnga ken ti Karayan Delta ti Orinoco iti daya.
Ti Venezuela a kolonia ti Espania idi 1522 urayno adda dagiti resistansia manipud kadagiti patneng a tattao. Daytoy ket nagbalin a maysa kadagiti immuna nga Espaniol Amerikano a kolonia a nangirangarang ti pannakawayawaya (idi 1811), ngem saan a nakatalged a nangbangon ti pannakawayawaya aginggana idi 1821 (a kas maysa a departmento ti pederal a republika ti Gran Colombia, a nakagun-od ti napno a pannakawayawaya idi 1830).Idi las-ud ti maika-19 a siglo ti Venezuela ket nagsagsagaba ti politikal a diktadura, ken daytoy idi ket tinurturayan babaen dagiti rehional a caudillo (nabileg a tattao ti milisia) iti kaaduan ti maika-20 a siglo. Ti pagilian ket adda idin kadagiti napugsa-pugsay a demokratiko a gobierno idi baetan ti 1945 ken ti agdama nga aldaw; kasla kadagiti kaaduan a pagilian ti Latin nga Amerika, daytoy ket nakasagsagaba kadagiti kudeta ken dagiti milisia a diktadura. Dagiti ekonomiko a siddaaw iti tawtawen ti 1980 ken tawtawen 1990 ket nangiturong ti maysa a politikal a didigra a gapuanan kadagiti sumurok a 3,000 a natnatay kadagiti riribok ti Caracazo iti 1989, ti dua kudeta idi 1992, ken ti panagpabasol ken ni Presidente Carlos Andrés Pérez para iti panagtakaw kadagiti publiko a pundo idi 1993. Ti pannakarebba ti talek dagiti adda a partido ket nakakita ti 1998 nga eleksion iti dati nga opisial ti buyot a ni Hugo Chávez, ken ti panangirugi ti Bolivariana a Rebolusion, iti panangrugi ti maysa a 1999 a Konstituente nga Asemblia tapno makasurat ti baro a Batay-linteg ti Venezuela.
Ti Venezuela ket maysa a pederal a presidensial a republika a buklen dagiti 23 nga estado, ti Kapitolio a Distrito (a mangsakup ti Caracas), ken dagiti Pederal nga Agkamkammatalek (a mangsaksakup kadagiti adda ti pantar nga isla ti Venezuela). Ti Venezuela ket agtunton kadagiti amin a Guyanes a teritorio ti laud iti Karayan Essequibo; daytoy a 159,500 kuadrado kilometro (61,583 sq mi) a paset ti daga ket tinawtawagan ti Guayana Esequiba wenno ti Zona en Reclamación (ti "sona nga agdama a tinunton").[4]
Ti Venezuela ket maysa kadagiti urbano unay a pagilian iti Latin nga Amerika;[5][6] kaaduan kadagiti Taga- Venezuela ket agtataengda kadagiti siudad iti amianan, a naipangpangruna idiay kapitoliona, a Caracas, nga isu pay daytoy ti kadakkelan a siudadna. Manipud idi nadukatalan ti lana idi nasapa a maika-20 a siglo, ti Venezuela ket maysan kadagiti mangidaulo nga agilaklako ti lana iti lubong ken adda kadagiti kadakkelan a reserba ti lana. Dati idi a di naparang-ay unay nga aglaklako kadgiti tagilako ti agrikultura a kas ti kape ken kakaw, ti lana ket napardas a nagbalin a kaaduan a nailaklako ken rentas ti gobierno. Ti tawtawen ti 1980 a kaadu unay ti lana ket nangiturongan ti maysa a didigra ti ruar nga utang ken ti maysa a napaut nga ekonomiko a didigra , a nakakita ti panagpangato ti inflacion iti 100% idi 1996 ken ti panakaipangato ti gatad ti kinapanglaw iti 66% idi 1995[7] idi ti (babaen ti 1998) tunggal maysa a tao ti GDP ket natnag iti isu met laeng nga agpang a kas idi 1963, a bimmassit iti pagkatlo manipud iti kangatona idi 1978.[8] Ti pannakaungar dagiti presio ti lana kalpasan ti 2001 ket nagparang-ay ti ekonomia ti Venezuela ken nakaaramidan dagiti sosial a panaggastos, urayno ti nagbanagan ti 2008 a sangalubongan a didigra ti pinansia ket nakakita ti baro a panagpababa ti ekonomia.
EtimolohiaUrnosen
Idi 1499, ti maysa nga ekspedision nga indauloan babaen ni Alonso de Ojeda ket nagbisita ti aplaya ti Venezuela. Dagiti salingkadang a balay iti lugar ti Danaw Maracaibo ket nangipalplagip ti nabigador a ni Amerigo Vespucci iti siudad ti Benesia, isunga ninagananna ti rehion iti "Veneziola", nga iti kontemporario a Toskano (patneng a pagsasao ni Vespucci) ket kaibuksilanna ti "bassit a benesia".[10] Ti nagan ket nakaala ti agdama a pannakailetrana a kas resulta ti Espaniol nga impluensia,[10] nga iti suldong nga -uela ket maus-usar a kas pangpabassit a termino ti (a kas ti plaza / plazuela, cazo / cazuela); isunga, ti kasisigud kapanunotan ti termino ket mabalin nga iti maysa a "bassit a Benesia".[11] Ti Aleman a termino para iti lugar, a "Klein-Venedig", ket kaibuksilanna pay ti bassit a Benesia.
Urayno kasta, ti Vespucci a sarita ket agtutloy nga isu ti kadayegan ken naaw-awat a bersion ti taudan ti nagan ti pagilian, ti sabali a rason para iti nagan ket naibagbaga ti pangilaglagip ni Martín Fernández de Enciso, ti maysa a kameng ti timpuyogan ni Vespucci ken Ojeda. Iti obrana aSumma de Geografía, inbagbagana a nabirukanda ti maysa a patneng a populasion a nagtawtawag ti bagbagida iti "Veneciuela," a nangisingasing a ti nagan a "Venezuela" ket mabalin a nagtaud manipud iti patneng a lubong.[12]
Dagiti nagibasaranUrnosen
- ^ a b c d "Venezuela". Internasional a Pundo ti Panguartaan. Naala idi 24 Abril 2012.
- ^ "Gini a koepisiente para iti Bolivariana a Republika ti Venezuela". Instituto Nacional de Estadística. 2011.
- ^ "Panangipakita ti Panagrangrang-ay ti Nagtagitaoan para iti Bolivariana a Republika ti Venezuela". Nagkaykaysa a Pagpagilian. 2011. Naala idi 5 Nobiembre 2011.
- ^ "Tulagan ti Hinebra, Pebrero 17, 1966" (PDF). Nagkaykayasa a Pagpagilian (PDF). Naala idi Enero 15, 2013.
{{cite web}}: Kitaen ti pateg ti
|archiveurl=(tulong)
- ^ Abagatan nga Amerika. Encarta. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 21 Abril 2007. Naala idi 13 Marso 2007.
- ^ "Dagiti naikapet a Tabla" (PDF). Dagiti Prospekto ti Urbanisasion ti Lubong: Ti 1999 a Rebision. Nagkaykaysa a Pagpagilian. Naala idi 13 Marso 2007.
- ^ Michael McCaughan (4 Enero 2011). Ti Gubat ti Venezuela. Seven Stories Press. p. 32. ISBN 978-1-60980-116-8. Naala idi 16 Abril 2012.
- ^ Kelly, Janet, ken Palma, Pedro (2006), "Ti Sindrome ti Ekonomiko a Pannakapaay ken ti Panagbiruk para iti Panagbalbaliw", iti McCoy, Jennifer ken Myers, David (eds, 2006), Ti Pannakawarwar ti Representatibo a Demokrasia idiar Venezuela, Unibersidad ti Johns Hopkins a Pagmalditan. p. 207 ISBN 0-8018-8428-4
- ^ Venezuela. Lonely Planet. 2004. ISBN 978-1-74104-197-2. ISBN 1-74104-197-X. Naala idi 10 Marso 2007.. p. 177.
- ^ a b Venezuela: Ti Petro-Estado nga Agus-usar kadagiti Maipabaro nga Enerhia: Ti Parawad iti..., p. 153, iti Liblibro ti Google Babaen ni Germán Massabié
- ^ Thomas, Hugh (2005). Dagiti Karayan ti Balitok: Ti Iyuungar ti Espaniol nga mperio, manipud ken ni Columbus aginggana ken ni Magellan. Random House. p. 189. ISBN 0-375-50204-1.
- ^ "Cuadernos Hispanoamericanos" (iti Espaniol). Instituto de Cultura Hispánica (Agencia Española de Cooperación Internacional). 1958: 386.
{{cite journal}}: Makasapul ti dakamat journal iti
|journal=(tulong)
Dagiti akinruar a silpoUrnosen
Dagiti midia a mainaig iti Venezuela iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Venezuela manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)
- E-Gobierno (iti Espaniol)
- Pangulo ti Estado ken Kamkameng ti Gabinete
- Venezuela a naikabil iti The World Factbook (iti Ingles)
- Venezuela idiay Dagiti Biblioteka ti UCB ti GovPubs
- Venezuela iti Curlie (iti Ingles)


text:
Nabua
Ti Nabua ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Camarines Sur iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Nabua ket politikal a nabingbingay iti 42 a barbaranggay.[2]
- Angustia (Angustia Inapatan)
- Antipolo Old
- Antipolo Young
- Aro-aldao
- Bustrac
- Inapatan (Del Rosario Inapat
- Dolorosa (Dolorosa Inapatan)
- Duran (Jesus Duran)
- La Purisima (La Purisima Agu
- Lourdes Old
- Lourdes Young
- La Opinion
- Paloyon Proper (Sagrada Palo
- Salvacion Que Gatos
- San Antonio (Poblacion)
- San Antonio Ogbon
- San Esteban (Poblacion)
- San Francisco (Poblacion)
- San Isidro (Poblacion)
- San Isidro Inapatan
- Malawag (San Jose Malawag)
- San Jose (San Jose Pangaraon
- San Juan (Poblacion)
- San Luis (Poblacion)
- San Miguel (Poblacion)
- San Nicolas (Poblacion)
- San Roque (Poblacion)
- San Roque Madawon
- San Roque Sagumay
- San Vicente Gorong-Gorong
- San Vicente Ogbon
- Santa Barbara (Maliban)
- Santa Cruz
- Santa Elena Baras
- Santa Lucia Baras
- Santiago Old
- Santiago Young
- Santo Domingo
- Tandaay
- Topas Proper
- Topas Sogod
- Paloyon Oriental
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Municipality of Nabua | (DILG)
- ^ a b "2015 Census of Population, Report No. 3 – Population, Land Area, and Population Density" (PDF). Philippine Statistics Authority. Quezon City, Philippines. Agosto 2016. ISSN 0117-1453. Naiyarkibo (PDF) manipud iti kasisigud idi Mayo 25, 2021. Naala idi Hulio 16, 2021.
- ^ Rehion ti Bicol Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Naala idi Hulio 8, 2021 (iti Ingles)
- ^ Senso ti Populasion (2020). "Rehion V (Rehion ti Bicol)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hulio 8, 2021.
- ^ Senso ti Populasion (2015). "Rehion V (Rehion ti Bicol)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hunio 20, 2016.
- ^ Senso ti Populasion ken Sangkabalayan (2010). "Rehion V (Rehion ti Bicol)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. National Statistics Office. Naala idi Hunio 29, 2016.
- ^ Dagiti Senso ti Populasion (1903–2007). "Rehion V (Rehion ti Bicol)". Tabla 1. Nabilangan ti Populasion kadagiti Nadumaduma a Senso babaen ti Probinsia/Nangato nga Urbano a Siudad: 1903 aginggana idi 2007. National Statistics Office.
- ^ "Probinsia ti Camarines Sur". Datos ti Populasion ti Munisipalidad. Local Water Utilities Administration. Naala idi Disiembre 17, 2016.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Plantilia:Kablaaw-di ammo
Kablaaw, !
Naragsak nga isasangbay ditoy Ilokano Wikipedia, ken agyamankami kadagiti inar-aramidmo. Adda dita baba dagiti panid a mabalin a makatulong kenka:
- Pangyuna iti Wikipedia
- Kasano ti agurnos ken kasano ti mangirugi iti baro a panid
- Annuroten iti gramatika ken panangiletra
- Dagiti kangrunaan a pakaammo
- Pagdadanonan
- Tulong
- For non-Ilokano speakers, Welcome, if you need help you may seek assistance at Wikipedia:Help for non-Ilokano speakers or leave a message at my [[Agar-aramat tungtungan:|talk page]].
Mabalinmo ti agtultuloy nga agurnos a saan a nakastrek, ngem padasem a panunoten ti agpartuat iti pakabilangam. Daytoy ket saan a makasapul kadagiti kinabukbukodan a pakaammo, ken makaited pay kadagiti nadumaduma a pagimbagan. No agurnoska nga awan ti naganmo nga agar-aramat, ti adresmo nga IP (Kablaaw-di ammo) ket imbes nga isu ti mausar a manginagan kenka.
No adda dagiti ania man a saludsodmo, pangngaasi a damagem kaniak idiay [[Agar-aramat tungtungan:|tungtungan ti panidko]]. Sige, kablaaw manen, ken adda namnamak nga agnam-ayka ken agbalinka a nagaget nga agobra ditoy.
Usaren daytoy a plantilia ti panag-kablaaw kadagiti baro nga agar-aramat.
Panagusar[urnosen ti taudan]
Para kadagiti di-ammo nga agar-aramat usaren ti:
{{subst:Kablaaw-di ammo|--~~~~}}
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
Para kadagiti nakastrek nga agar-aramat imbes ket nga usaren ti:
{{subst:Kablaaw|--~~~~}}
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar


text:
Rikna
Iti sikolohia, pilosopia, ken dagiti adu a pakaikamenganda, ti rikna ket isu ti sapsap a termino para iti pangibanagan, addaan rikna panagpadas a nagruna a naidasdasig babaen ti sikopisiolohiko a panangiyebkas, dagiti biolohiko a panagtignay, ken kasasaad ti isip. Ti rikna ket kankanayon a maigimong ken naikeddeng a maisinnubalit nga impluensia iti kasasaad ti rikna, temperamento, personalidad, kababalin, ken pagpaayatan, ken maimpluensiaan pay babaewn dagiti hormona ken dagiti neurotransmisor a kas ti dopamina, noradrenalina, serotonina, oxytocina ken cortisol. Ti rikna ket kankanayo nga isu ti puersa a mangiturturong iti likudan ti pagpaayatan, positibo wenno negatibo.[1] Iti libro iti "Sikolohia", ni Schacter ket inpalplawagna ti rikna a kas maysa a "positibo wenno negatibo a panagpadas a maigimong iti naisangayan a tabas iti sikolohiko a tignay." [2]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nota
- ^ Gaulin, Steven J. C. ken ni Donald H. McBurney. Ebolusionario ti Sikolohia. Prentice Hall. 2003. ISBN 978-0-13-111529-3, Chapter 6, p 121-142.
- ^ Schacter, Gilbert, Wegner. PSYCHOLOGY. Worth Publishers, 2011. p. 310.
Bibliograpia
- Denton, Derek (2006). Dagiti Primordial a Rikan: Ti Annaraar iti Kasasaad ti Rina. Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan. ISBN 978-0-19-920314-7.
- Fox, Elaine (2008). Siensia ti Rikna: Dagiti Panagitipon ti Kognitibo ken Neurosientipiko nga Argian. Palgrave MacMillan. ISBN 978-0-230-00517-4.


text:
Frida Kahlo
Ni Frida Kahlo de Rivera (Hulio 6, 1907- Hulio 13, 1954; nayanak a kas ni Magdalena Carmen Frieda Kahlo y Calderón)[1] ket maysa idi a Mehikano a pintor, a naipasngay idiay Coyoacán,[2] a kasayaatan nga ammo kadagiti bukodna a retrato.[3]
Ni Kahlo ket nangrugi ken nagpatingnga idiay Siudad ti Mehiko, iti pagtaenganna nga ammo a kas ti Asul a Balay. Isu ket nangited ti petsa iti pannakaiyanak iti Hulio 7, 1910, ngem ti sertipikado ti pannakaiyanakna ket mangipakpakita iti Hulio 6, 1907.Naipagpagarup a ni Kahlo ket kinayatna a maitumpong ti pannakaipasngayna iti rugi tiMehikano a rebolusion tapno ti biagna ket mangrugi ti moderno a Mehiko. Idi agtawen ti innem, ni Frida ket nasakitan iti polio, a gapuanan ti nakutkuttong a pannakaiparang ti kanawan a sakana. Daytoy ket nagtultuloy a permanente.[4] Dagiti obrana ken rinamrambakan idiay Mehiko a kas emblamatiko ti nailian ken patneng a tawidan, ken babaen dagiti peminista para kadagiti awan kompromisona a pannakaipakita ti babai a pannakaipadas ken porma.[5]
Ti Mehikano a kultura ken Amerindiano a kultural a tawid ket nangruna kadagiti obrana, a sagpaminsan a nailaslasin a kas ti Ampapaok nga arte wenno folk nga arte.[6] Dagiti obrana ket nainlawlawagan pay a kas "surealista", ken idi 1938 ni André Breton, ti nangruna a nagirugi ti surealista a tignay, ket nangibagbaga ti arte ni Kahlo a kas maysa a "lasos ti likmut ti maysa a bomba".[5]
Ni Kahlo ket adda ti nalaka a managbalbaliw a pannakiasawa iti nadayeg a Mehikano nga artista a ni Diego Rivera. Isu ket nagsagsagaba ti dagup ti kabibiagna kadagiti parikut ti salun-at, nga adu kadagitoy ket naala manipud iti maysa nga aksidente ti trapiko idi isu ket maysa a agtutubo. Dagitoy a banag ket nairepresenta kadagiti obrana, nga adu kadagitoy ti bukod a retrato iti maysa a kita wenno sabsabali pay. Insingsingasing ni Kahlo a, "Ipinpintak ti bagik gapu ta kanayonak nga agmaymaysa ken gapu ta siak ti suheto nga ammok unay."[7] Inbagana pay ket, "Naipasngayak a maysa a puta. Naipasngayak a maysa a pintor."[8]
Kinaubing ken pamilia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ni Frida Kahlo ket naipasngay idi Hulio 6, 1907, idiay balay ti nagannak kaniana, nga ammo a kas ti La Casa Azul (Ti Asul a Balay), idiay Coyoacán. Iti dayta a panawen, ti Coyoacán ket maysa idi a bassit nga ili idiay ruar ti Siudad ti Mehiko.
Ti amana, ni Guillermo Kahlo (1871–1941), ket naipasngay idi a kas ni Carl Wilhelm Kahlo idiay Pforzheim, Alemania, ti anak a lalaki ni Jakob Heinrich Kahlo ken Henriette Kaufmann. Immalisda manipud idiay Hungaria ken napanda idiay Alemania, ti anakda a lalaki a ni Wilhelm ket nayanak idi 1872. Ni Carl Wilhelm Kahlo ket nagbanbaniaga idiay Mehiko idi las-ud ti 1891 idi isu ket agtawen ti sangapulo ket siam ken, idi isasangpetna, binaliwanna ti Aleman nga apelyidona a, Wilhelm, iti Espaniol a kapadpadana, iti Guillermo. Ni Frida ken dagiti dadduma pay ket nangibagbaga a ti amana ket kaputotan ti Hungaro Hudio.[9][10] (Maysa a libro [11] ket nangibagbaga a ni Guillermo ket naiyanakidi iti Protestante a nagannak idiay Frankfurt ken Pforzheim.[12] Ti maysa a nagreprepaso ket nangibagbaga a ni Frida ket kinaykayatna a maliklikan a maisilpo kadagiti partido ti Nazi.[13])
Ti ina ni Frida, Matilde Calderón y Gonzalez, ket maysa idi a nagraraem a Romano Katoliko iti nangruna a Amerindiano, ken kas pay ti Espaniol, a kaputotan.[14] Dagiti nagannak ken ni Frida ket nakiassawada kalpasan ti ipupusay ti immuna nga asawa ni Guillermo, a napasamak idi nayanak ti maikadua nga anakna. Urayno ti pananakiasawada ket saan a naragsak, ni Guillermo ken Matilde addada iti uppat nga annak a babbai, a ni Frida being ti maikatlo. Isu ket adda ti dua a bakbaket a kagudua a kakabsat a naipadakkel iti isu met laeng a sangkabalayan. Nangibagbaga ni Frida nga isu ket dimakkel iti lubong a napalikmutan kadagiti babbai. Nupay kasta, iti las-ud ti kabibiagna, ni Frida ket nagtultuloy a nagay-ayat iti amana.
To Mehikano a Rebolusion idi las-ud ti 1910, idi ni Kahlo ket agtawen ti tallo. Ni Kahlo kalpasan daytoy ket nagtunton nga isu ket naipasngay idi 1910, a naipagarup a dagitit tattao ket maitaripnong kaniana ti rebolusion. Kadagiti sinursuratna, linaglagipna a ti inana ket nangiseserrek kaniana ken dagiti kakabsatana idiay uneg ti balayda idi las-ud ti panagipalpaltog kadagiti kalsada idiay ilina.
Ni Kahlo ket nasakitan ti polio idi agtawen ti innem, a nakaibati ti naing-ingpis a kanawan a sakana ngem ti kanigid, nga inababonganna daytoy idi babaen ti panagkawkawes kadagiti atiddog ken, namarisan a palpalda. Adda pay dagiti nagibagbaga nga isu ket nagsagsagaba pay manipud iti spina bifida, ti maipapan ti kinaubing a sakit a mabalin a nakaapektaran ti panagrang-ay ti duri ken sakana.[15] A kas maysa a babai, isu ket nakibinglay iti boksing ken dagiti nadumaduma pay nga isport. Idi 1922, ni Kahlo ket naiserrek idi idiay Preparatoria, maysa kadagiti kangrunaan nga eskuela idiay Mehiko, nga idiay ket maysa laeng kadagiti lima a babbai. Timmipon ni Kahlo iti maysa a barkada iti dayta nga eskuela ken naayatan iti napigsa a personalidad daytoy, ni Alejandro Gómez Arias. Iti daytoy a las-ud a paset ti panawen, ni Kahlo ket nakasaksi ti naranggas a naarmasan a salisal kadagiti kalkalsada ti Siudad ti Mehiko idi nagtultuloy ti Mehikano a Rebolusion.
Idi Septiembre 17, 1925, ni Kahlo ket agluglugan idi ti bus a naipdungpar ti tranbia akarro. Isu ket nakaibtur ti nakaro a pannakasugat a kas nagbanagan ti daytoy nga aksidente, a mairaman ti natukkol a duri, ti natukkol nga aliwadang, dagiti natukkol a paragpag, ti natukkol a patong, sangapulo ket maysa kebradura iti kanawan a sakana, ti nalusit ken a nablo a kanawan a saka, ken ti nablo nga abaga. Ken ti pay, maysa a landok a ket pagiggaman ket timmudok iti tianna ken ti matrisna, a nangdadael ti kapasidadna nga aganak.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Herrera, Hayden (1983). Biograpia ni Frida Kahlo. New York: HarperCollins. ISBN 978-0-06-008589-6.
- ^ "Frida Kahlo". Smithsonian.com. Naala idi 2008-02-18.
- ^ Frida Kahlo babaen ni Adam G. Klein
- ^ Andrea, Kettenmann (1993). Frida Kahlo: Ut-ot ken Regget. Köln: Benedikt Taschen Verlag GmbH. p. 3. ISBN 3-8228-9636-5.
- ^ a b Norma Broude, Mary D. Garrard. Ti Agpadpadakkel a diskurso: pemenismo ken pakasaritaan ti arte. 1992, panid 399
- ^ Karl, Ruhrberg; Schneckenburger, Manfred; Christiane, Fricke; Klaus, Honnef (2000). Frida Kahlo: Ti Arte ti Maika-20 a Siglo: Pinintaan, Eskultura, Baro a Midia, Potograpia. Köln: Benedikt Taschen Verlag GmbH. p. 745. ISBN 3-8228-5907-9.
- ^ Andrea Kettenmann, Frida Kahlo. Frida Kahlo, 1907–1954: ut-ot ken regget panid 27
- ^ Birbiruken ni Frida Kahlo
- ^ Ti Labes ti Mexicanidad: Dagiti sabali par a Ramut a Kasiasino ni Frida Kahlo Babaen ni Leslie Camhi. The Forward, Septiembre 26, 2003
- ^ Hayden Herrara, Frida: Ti Biograpia ni Frida Kahlo, 1983 p5
- ^ Fridas Vater: Der Fotograf Guillermo Kahlo babaen ni Gaby Franger ken Rainer Huhle
- ^ Ronnen, Meir (2006-04-20). "Ti ama ni Frida Kahlo ket saan a pudno a Hudio". The Jerusalem Post. Naala idi 2009-09-02.
- ^ "Ti ama ni Frida Kahlo ket saan nga Hudio". The Jerusalem Post, Abril 20, 2006
- ^ "Frida Kahlo (1907–1954), Mehikano a Pintor". Biography. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2004-03-24. Naala idi 2007-06-02.
- ^ Budrys, Valmantas (Pebrero 2006). "Neurolohikal a Pakakurangan iti Biag ken Obra ni Frida Kahlo". Europeano a Neurolohia. 55 (1): 4–10. doi:10.1159/000091136. ISSN 1421-9913. PMID 16432301. Naala idi 2008-01-22.
Bibliograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pierre, Clavilier (2006). Frida Kahlo, les ailes froissées, ed Jamsin ISBN 978-2-912080-53-0
- Fuentes, C. (1998). Diario ni Frida Kahlo. Harry N. Abrams, Inc. (Marso 1, 1998). ISBN 0-8109-8195-5.
- Gonzalez, M. (2005). Frida Kahlo – Maysa a Biag. Socialist Review, Hunio 2005.
- Palpalko dagiti Arte: Frida Khalo. Panagpabuya iti Tate Modern, Hunio 9 – Oktubre 9, 2005. The Guardian, Mierkoles Mayo 18, 2005. Naala idi Mayo 18, 2005.
- Nericcio, William Anthony. (2005). Ti Maysa a Naikeddenga a 'Mehikano' ken 'Amerikano' Semi[erotiko a Panakaipatarus: Ni Frida Kahlo iti Mata ni Gilbert Hernandez.
- Tibol, Raquel (kasisigud 1983, Ingles a panakaipatarus 1993 babaen ni Eleanor Randall) Frida Kahlo: ti silulukat a biag. Estados Unidos: Unibersidad ti New Mexico a Pagmalditan. ISBN 0-8263-1418-X
- Turner, C. (2005). Photographing Frida Kahlo. The Guardian, Mierkoles Mayo 18, 2005. Naala idi Mayo 18, 2005.
- Zamora, M. (1995). Dagiti Surat ni Frida Kahlo: Cartas Apasionadas. Chronicle Books (Nobiembre 1, 1995). ISBN 0-8118-1124-7
- The Diary of Frida Kahlo. Pangyuna ni Carlos Fuentes. Salaysay babaen ni Sarah M. Lowe. Londres: Bloomsburry, 1995. ISBN 0-7475-2247-2
- Jay Griffiths (2011). Ti Maysa a Surat ti Ayat manipud iti maysa a Walang a Bulan, Text Publishing, Melbourne Australia.
- "Ti pagiddaan ni Frida" (2008) – ti maysa a nobela a naibatay iti biag ni Frida Kahlo baaben ti Kroata mannurat a ni Slavenka Drakulic. Penguin (saan a klasiko) ISBN 978-0-14-311415-4
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti midia a mainaig ken ni Frida Kahlo iti Wikimedia Commons
- Dagiti inadaw a sasao a mainaig ken ni Frida Kahlo iti Wikiquote (iti Ingles)
- Ti opisial a sitio ni Frida Kahlo
- Dagiti kompleto nga obra ni Frida Kahlo


text:
Naiyawat iti micro-livelihood assistance kadagiti sektor ti KALIPI ti Langiden, San Quintin, Pidigan, ken Bangued manipud ti Provincial Social Welfare and Development Office idi kalman sadiay Kapitolyo babaen kenni Mrs. Anita Biato, Population Program II ti Bangued. #asensoabreñoREAD MORE
First Friday Mass 2018
“Baro a Tawen, Baro a Namnama” Indauloan ni Fr. Gary Rex Bugtong ti misa iti umuna a Biyernes ti bulan ti Enero ken iti tawen 2018 para kadagiti empleyado sadiay Kapitolyo. #asensoabreño #1stfridaymass2018READ MORE
Dakkel a regalo
Padaanan iti panaglukat ti dakkel a regalo nga aggapo iti Kapitolyo inton bigat, Nobyembre 24, alas sais ti rabii.READ MORE


text:
1982
Ti 1982 ket maysa a kadawyan a tawen a nangrugi iti aldaw ti Biernes iti kalendario a Gregoriano.
PaspasamakUrnosen
NaipasngayUrnosen
EneroUrnosen
- Enero 6 – Eddie Redmayne, Ingles nga aktor
- Enero 9 – Katerina, Dukesa ti Cambridge, Briton a prinsesa ken asawa ni Prinsipe Guillermo, Duke ti Cambridge
- Enero 25 – Noemi, ket maysa a kumakanta manipud idiay Italia
PebreroUrnosen
- Pebrero 12 – Niño Canaleta, basketbolista a Filipino
MarsoUrnosen
- Marso 5 – Ha Seok-jin, taga-Abagatan a Korea nga aktor
- Marso 8 – Marjorie Estiano, Brasiliana nga aktres ken kumakanta
HunioUrnosen
- Hunio 21 – Prinsipe Guillermo, Duke ti Cambridge, Briton a prinsipe ken asawa ni Katerina, Dukesa ti Cambridge
NobiembreUrnosen
- Nobiembre 30 – Elisha Cuthbert, Kanadiana nga aktres
DisiembreUrnosen
- Disiembre 2 – Britney Spears, aktres ken kumakanta manipud idiay Estados Unidos
PimmusayUrnosen
- Enero 18 – Huang Xianfan, Insik a mannurat (naipasngay 1899)
- Agosto 12 – Henry Fonda, Amerikano nga aktor (naipasngay 1905)
- Agosto 29 – Ingrid Bergman, Sueko nga aktres (naipasngay 1915)
- Septiembre 14 – Grace Kelly, Amerikana nga aktres ken Prinsesa ti Monaco (naipasngay 1929)


text:
Maika-115 a meridiano daya
Ti 115° a meridiano daya ti Greenwich ket ti linia ti longitud nga umabot manipud iti Amianan nga Ungto a bumallasiw iti Taaw Artiko, Asia, ti Taaw Indiano, Australasia, ti Akin-abagatan a Taaw, ken ti Antartika aginggana iti Abagatan nga Ungto.
Ti maika-115 a meridiano daya ket mangporma ti nalatak a sirkulo a kakuyogna ti maika-65 a meridiano laud.
Iti nagbaetan ti Australia ken ti maika-60 a paralelo abagatan ket mangporma ti akinlaud a pagbeddengan ti Sona ti Nawaya iti Nuklear nga Armas ti Abagatan a Pasipiko.
Manipud iti Ungto aginggana iti Ungto[urnosen | urnosen ti taudan]
Mangrugi iti Amianan nga Ungto ken agpaabagatan iti Abagatan nga Ungto, ti maika-115 a meridiano daya ket lumabas babaen ti:


text:
Palaquium gutta
Ti Palaquium gutta ket ti kayo iti pamilia a Sapotaceae. Daytoy ket agtubo aginggana iti 40 metro (130 ft) a katayag. Ti ukis ti kayo ket maralabbasit-kayumanggi. Dagiti grupo ti rimpuok ti sabong ket addaan kadagiti agarup a 12 a sabsabong. Dagiti bunga ket nagtimbukel wenno immitlog, sagpaminsan a marakayumanggi a naabungotan kadagiti napuskol a dutdot, aginggana iti 2.5 sentimetro (1 in) iti kaatiddog. Ti espesipio nga epiteta ti gutta ket manipud iti Malayo a balikas iti getah a kayatna a sawen ket "tutot wenno latex". Ti kayo ket adu nga ammo a taudan ti latex a gutta-percha. Ti habita ket tanap iti aglalaok a dipterokarpo, kerangas ken dagiti bakir ti apug a bato. Ti P. gutta ket mabirukan idiay Sumatra, Malaysia Peninsular, Singapur ken Borneo.[2]
Dagiti nagibasaranUrnosen
- ^ a b "Palaquium gutta". The Plant List. Naala idi 6 Disiembre 2013.
- ^ Mohtar, A.P. Abang Mohd. (Abril 2002). Soepadmo, E.; Saw, L. G.; Chung, R. C. K. (dagiti ed.). Tree Flora of Sabah and Sarawak. (free online from the publisher, lesser resolution scan PDF versions). Vol. 4. Forest Research Institute Malaysia. pp. 287–288. ISBN 983-2181-27-5. Naala idi 6 Disiembre 2013.


text:
1924
Ti 1924 ket maysa a bisiesto a tawen a nangrugi iti aldaw ti Sabado iti kalendario a Gregoriano.
PaspasamakUrnosen
NaipasngayUrnosen
EneroUrnosen
- Enero 6 – Kim Dae-Jung, maika-15 a Presidente ti Abagatan a Korea (pimmusay 2009)
PebreroUrnosen
- Pebrero 14 – Juan Ponce Enrile, Filipino a politiko
- Pebrero 19 – Lee Marvin, Amerikano nga aktor (pimmusay 1987)
AbrilUrnosen
- Abril 3 – Marlon Brando, Amerikano nga aktor (pimmusay 2004)
MayoUrnosen
- Mayo 4 – Audrey Hepburn, Briton nga aktren ken aktibista (pimmusay 1993)
HunioUrnosen
- Hunio 12 – George H. W. Bush, maika-41 a Presidente ti Estados Unidos (pimmusay 2018)
SeptiembreUrnosen
- Septiembre 28 – Marcello Mastroianni, Italiano nga aktor (pimmusay 1996)
OktubreUrnosen
- Oktubre 1 – Jimmy Carter, maika-39 a Presidente ti Estados Unidos
NobiembreUrnosen
- Nobiembre 22 – Geraldine Page, Amerikana nga aktres (pimmusay 1987)
DisiembreUrnosen
- Disiembre 3 – Francisco Sionil José, Filipino a mannurat (pimmusay 2022)
PimmusayUrnosen
EneroUrnosen
- Enero 21 – Vladimir Lenin, Ruso a rebolusionario ken immuna a Premier ti Kappon ti Sobiet (naipasngay 1870)
PebreroUrnosen
- Pebrero 3 – Woodrow Wilson, maika-28 a Presidente ti Estados Unidos (naipasngay 1856)
HunioUrnosen
- Hunio 3 – Franz Kafka, Austriano a mannurat (naipasngay 1883)
AgostoUrnosen
- Agosto 25 – Mariano Álvarez, Filipino a rebolusionario ken politiko (naipasngay 1818)
OktubreUrnosen
- Oktubre 12 – Anatole France, Pranses a mannurat (naipasngay 1844)
NobiembreUrnosen
- Nobiembre 29 – Giacomo Puccini, Italiano a kompositor (naipasngay 1858)
DisiembreUrnosen
- Disiembre 29 – Carl Spitteler, Suiso a mannurat (naipasngay 1845)


text:
Quang Binh
Ti Quang Binh ket maysa a probinsia ti Bietnam a masarakan iti Rehion ti Bac Trung Bo ti Bietnam. Ti kapitoliona ket ti ili ti Dong Hoi . Kabeddengna dagiti probinsia ti Ha Tinh iti laud ken ti Quang Tri iti abagatan.
Administratibo a panakabingbingay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti probinsia ti Quang Binh ket nabingbingay iti immem a huyện (distrito) ken maysa a siudad ti (Đồng Hới)
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b "Tong quan Quang Binh" (iti Bietnamis). probinsial a gobierno ti Quảng Bình. 2010-02-08.


text:
Golpo ti Aqaba
Ti Golpo ti Aqaba wenno Golpo ti Eilat (Arabiko: خليج العقبة, naitransliterado: Khalyj al-'Aqabah; Hebreo: מפרץ אילת, naitransliterado: Mifratz Eilat) ket ti dakkel a golpo idiay akin-amianan nga ungto ti Baybay Nalabbasit, iti daya ti Peninsula Sinai ken iti laud ti nangruna a daga ti Arabia. Ti aplayana ket nabingbingay iti nagbaetan dagiti uppat a pagilian: ti Ehipto, Israel, Hordania, ken Saudi Arabia.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti golpo ket daya ti Peninsula Sinai ken laud ti Peninsula Arabiano. No ti adda Golpo ti Suez iti laud, daytoy ket sumakop manipud iti akin-amianan a paset ti Baybay Nalabbasit. Daytoy ket makaabot iti kaadalenm iti 1,850 m iti tengnga a lugarna: ti Golpo ti Suez ket nalawlawa ngem naab-ababaw ngem 100 m.
Ti golpo ket agrukod iti 24 kilometro (15 mi) iti kalawaan a puntona ken sumakop iti agarup a 160 kilometro (99 mi) iti amianan manipud iti Linglingsat ti Tiran nga idiay ti pagsabtan ti Israel iti Ehipto ken Hordania.
Sakup[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Gunglo ti Internasional a Hidrograpiko ket mangipalawag ti akin-abagatan a patingga ti golpo a kas "Ti linia nga agtartaray manipud iti Ràs al Fasma agpaabagatan a laud iti Isla Requin (27°57′N 34°36′E / 27.950°N 34.600°E) babaen ti Isla Tiran aginggana iti abagatan a laud a punto ken kalpasanna agpalaud a paralelo (27°54'N) iti aplaya ti Peninsula Sinai".[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Limits of Oceans and Seas, 3rd edition" (PDF). International Hydrographic Organization. 1953. Naiyarkibo manipud iti kasisigud (PDF) idi 2011-10-08. Naala idi 7 Pebrero 2010.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Golpo ti Aqaba iti Wikimedia Commons


text:
Bantay Data
Ti Bantay Data ket bantay a mabirukan idiay kabambantayan ti Kordiliera Sentral nga agtayag iti 2,310 a metro (7,578 a kadapan) idiay amianan nga Isla ti Luzon, Filipinas. Daytoy ket agarup a 50 a kilometro iti amianan ti Baguio kadagiti pagbeddengan ti probinsia ti Benguet ken Mountain Province iti igid ti kalsada Halsema. Ti bantay ken ti kaarrubayanna a lugar ket nairangarang a Nailian a Parke manipud idi 1936. Idi 1940 ti parke ket naipalawa kadagiti 5512 nga ektaria. Dagiti bakras ti bantay ket naabbonganda kadagiti kabakiran ti pino ken dagiti kabakiran dagiti nalumotan a diraan.
Fauna[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Bantay Data ket ammo para kadagiti kaadu ti biolohiko a dibersidadna ken daytoy ket lugar nga inkaskaso dagiti biologo. Idi 1895, ti Ingles a ni John Whitehead ket nangala kadagiti adu nga urnong dagiti mamalia ken dagiti billit manipud iti daytoy a bantay. Daytoy nga urnong ti mamalia ket naidonar idiay Museo Britaniko. Ti panagsukisok babaen ti nalatak a soologo a ni Oldfield Thomas ket nangipakpakita kadagiti adu a di pay ammo a sebbangan nga agtataeng ti dayta a lugar. Kalpasan ti gudua a siglo, ti dakkel nga urnong dagiti babassit a mamalia ket naurnong idi babaen ti maysa nga ekspedision nga indauluan babaen ti Pilipino a biologo a ni Dioscoro S. Rabor.[1] Adda kadagitoy a naisangayan a mamalia ket dagiti Carpomys melanurus wenno iti Ingles ket Short-footed Luzon Tree Rat, ken Carpomys phaeurus wenno iti Ingles ket White-bellied Luzon Tree Rat. Iti pay maipatinayon kadagiti nadumaduma ken manmano a sebbangan ti mamalia, adda met dagiti naisangayan a sebbangan ti billit kasla ti Collocalia whiteheadi wenno iti Ingles ket Whitehead's Swiftlet nga ammo laeng manipud kadagiti wadan a natiliw idi las-ud ti ekspedision ni John Whitehead iti dayta a bantay.


text:
Pagsasao a Guarani
Ti Guarani a naisangayan iti nangruna a karuay nga ammo a kas Paraguayo a Guarani (endonimo avañe'ẽ [aʋãɲẽˈʔẽ] 'ti pagsasao iti tattao'), ket maysa nga indihenio a pagsasao ti Abagatan nga Amerika a tagikua ti Tupi–Guarani a subpamilia ti sasao a Tupi. Daytoy ket maysa kadagiti opisial a pagsasao ti Paraguay (a mairaman iti Espaniol), nga idiay ket naisasao babaen dagiti kaaduan ti populasion, ken idiay ket kagudua ti populasion ti away ket monolingual.[2][3] Daytoy ket insasao babaen dagitikomunidad iti kaarruba a pagpagilian, a mairaman dagiti paset ti akin-amianan a daya ti Arhentina, akin-abagatan a daya ti Bolivia ken akin-abagatan a laud ti Brasil, ken ti maikadua nga opisial a pagsasao ti Probinsia ti Arhentina ti Corrientes manipud idi 2004;[4] daytoy ket maysa pay nga opisial a pagsasao ti Mercosur.[5]
Ti Guarani ket maysa kadagiti kaaduan a naisasao nga indihenio a pagsasao iti Kaamerikaan ken ti laeng maymaysa a dagiti agsasao ket mangiraman ti dakkel a proporsion iti saan nga indehenio a tattao. Daytoy ket maysa nga anomalia iti Kaamerikaan nga iti pagsasao ket mapan kadagiti pagsasao iti kolonial a nga Europa (iti daytoy a kaso, ti sabali nga opisial a pagsasao ti Espaniol) ket ganganin nga unibersal a panangilasin a pangmarka ti identidad dagiti mestiso (tattao nga aglalaok iti kaputotan iti Espaniol ken Amerindiano).
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b Guarani iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Mortimer, K 2006 "Guaraní Académico or Jopará? Educator Perspectives and Ideological Debate in Paraguayan Bilingual Education" Working Papers in Educational Linguistics 21/2: 45-71, 2006
- ^ Romero, Simon (12 Marso 2012). "In Paraguay, Indigenous Language With Unique Staying Power". The New York Times.
- ^ Website dagiti Pannakibinag dagiti Indihenio Tattao nga aglaon iti daytoy a pakaammo (iti Espaniol)
- ^ Incorporación del Guaraní como Idioma del Mercosur Opisial a panid ti MERCOSUR (iti Espaniol)
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Guarani iti Wikibooks (iti Espaniol)
- Portal ti Guarani manipud iti Unibersidad ti Mainz:
- www.guaranirenda.com – Website a maipanggep iti pagsasao a Guarani
Dagiti rekurso[urnosen | urnosen ti taudan]
- Listaan ti bokabulario ti Guarani (manipud iti Wiktionary)
- Diksionario ti Guarani–Ingles
- www.guarani.de – Online a diksionario iti Espaniol, Aleman ken Guarani


text:
Rehion ti San'yō
Ti Rehion ti San'yō (山陽 地方 San'yō-chihō) ket maysa a lugar idiay abagatan iti Honshū, ti kangrunaan nga isla iti Hapon.[1] Buklenna daytoy ti akin-abagatan a paset iti rehion ti Chūgoku, a sumangsango ti Kinauneg a Baybay ti Seto. Ti naga a San'yo ket kayatna a sawen a ti "akin-abagatan, naiinit (yō) a bakrang ti kabanbantayan" ken ken maigiddiat ti San'in wenno "akin-amianan, nalinong (iti) a bakrang ti kabanbantayan".
Daytoy a rehion ket sapasap a maipanunotan a manginayon dagiti prepektura iti Okayama, Hiroshima ken Yamaguchi. Sagpaminsan pay a ti, Harima a lugar idiay Hyōgo ket maipanunotan pay a mairaman iti daytoy a grupo.
Ti San'yō ket buklenna ti sakbay a Meiji a probinsia a luglugar iti Harima, Mimasaka, Bizen, Bitchu, Bingo, Aki, Suō ken Nagato.[2]
Gapu ti kaasideg ken naparpardas a pannakaipan iti Osaka, Kyoto ken ti Tokyo, ken ti panakainayon pay ti kinapudno a ti Hapon ket immadayo ti panagkitana iti Asia para iti Akinlaud nga estilo a panagrangrang-ay idi agdama ti Meiji a panawen ken dagiti simmaruno, ti rehion ti San'yō ket agnanayon a naipanunotan a nasaysayaat a naparang-ay a lugar iti Chugoku.
Pagluganan[urnosen | urnosen ti taudan]
Daytoy a rehion ket sinerbian babaen ti Kangrunaan a Linia ti Sanyō ken Sanyō Shinkansen.
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "San'in" iti Ensiklopedia ti Hapon, p. 817, p. 817, iti Liblibro ti Google; Titsingh, Isaac. (1834). Annales des empereurs du japon, p. 65., p. 65, iti Liblibro ti Google
- ^ Titsingh, p. 65 n3., p. 65, iti Liblibro ti Google