text:
Nagdinamag daytoy a nakaskasdaaw a napasamak. Immadu dagiti tattao a simmarungkar ken Apo Lakay, saan laengen a dagiti taga-Vigan no di pay ket dagiti deboto kadagiti kabangibang nga ili ken probinsia. Gapu itoy panagkaykaysa ken panagdidinnanon, naidekra ngarud iti pannakaadda iti piesta ni Apo Lakay nga isu ti petsa tres iti tunggal Mayo.
Naisangsangayan a petsa ti tres de Mayo kadagiti mannalon ken mangngalap iti probinsia. No sumreken ti Mayo, taraudin wenno kalkalpas ti trabaho iti tabako a birhinia. Urayen laengen ti panagmumula ti pagay ken mais. Itoy a panawen ti panaginana ni mannalon ket ipaayna ti panawenna a sumuknal ken ni Apo Lakay saan laeng nga agyaman no di pay dumawat iti bendision para manen iti sumaruno nga aramid iti talon – ti panagmula iti pagay ken mais. Kastoy man met laengen kadagiti mangngalap iti probinsia. Ipaayda daytoy nga aldaw nga inda “isusuknal” ken ni Apo Lakay.
Naidumduma kadagiti amin a relihion iti lubong ti phenomenon ti suknal ti katolisismo. Ta sangsangkamaysa a psyche wenno consciousness ti suknal. Maysa a realidad a maymaysa ti turong ti panunot dagiti umili – ni Apo Lakay – ken maymaysa ti turongen – ti ‘bassit a simbaan’ iti Vigan. Maysa a bileg ti suknal a mamaggunay iti aldaw a panagtitipkel, panagdidinnanon dagiti umili a di agaammo iti maymaysa a lugar, iti maymaysa a kapanunotan ken iti maymaysa a pammati. Awan daytoy kadagiti saan a katoliko. Daytoy ti kangrunaan a pundasion ti pammati ni katoliko iti laksid ti nagkaadu a pannubok, pannakaumsi ken panangrebba. Ita ta dumteng manen daytoy nga aldaw, lalo pay a degdegan ti isusuknal ti pundasion ti pammati.
Malagipko nga idi agtutubokami, umuna pay laeng a panaglako iti naluto a tabako wenno kapas wenno lasona wenno bawang, mailasinen ti gastosen a pang-Tres de Mayo. Siempre, panagaapit. Panaglalako ti apit. Abunaw ti kuarta. Saan ngarud a lagidawen ti pannakailasin ti gastosen a pang-Tres de Mayo.
Kalpasan ti isusuknal iti simbaan, agsiapingkami iti tiendaan (daan), iti Rosevilla Trading wenno iti Francisca Marketing. Saan a kumpleto ti panagpa-Viganmi no saankami nga agbuya iti Lyric Theater wenno iti Consuelo Theatre ken panagigupmi iti sinilian a digo ti sinanglaw iti abay ti post office wenno panaghalo-halomi iti New Society Restaurant.
Piesta ti Vigan, kunada pay iti daytoy nga aldaw. Ta mamin-adu nga agpietsa ti Vigan. Piesta ti ili (siudad). Piesta ni Apo Lakay ken dadduma pay a festival. No dumteng ti piesta, panagraragsak – parada, sarsuela, komedia ken dadduma pay a parambak.
Ngarud, naisangsangayan nga aldaw ti Tres de Mayo iti Vigan. Saan laeng a dagiti umili iti siudad no di pay ti sibubukel a probinsia ken kabangibang. Maysa a phenomenon ti suknal a mangiyeg ken mamagtipon kadagiti umili iti sangsangkamaysa a panunot ken turongen, ti panagrukbab ken ni milagroso nga Apo Lakay.#


c: text/html

text:
SANTA, Ilocos Sur – Gapu ta nabartek, napagtripan daytoy a trabahador a binato ti maysa a tractor head ngem malasna, nailasin ti drayber a nagtungpal iti pannakatiliwna.
Napasamak ti pannakabato ti tractor head idi agarup 12:40 ti malem ti Abril 26 sadiay Barangay Manueva, ditoy nga ili.
Kas maibatay iti panagimbestiga dagiti polis, agpaamianan ti nasao a lugan a minaneho ni Joffrey Matute y Dela Cruz, 32, residente iti Barangay Calambeg, Piddig, Ilocos Norte idi kellaat a binato ti maysa a lalaki a nakatiruan ti paset a pagtugawan ti pasahero.
Innaganan ni Barangay Kagawad Reynaldo Buenio kadagiti nagresponde a polis a maysa a Jonathan Cris Bigornia y Ramirez, 28, awanan asawa, laborer, ken residente iti nadakamat a barangay ti nangbato iti lugan.
Nabigbig met ni Matute ti suspek nga isu ti nangbato iti luganna.
Naipan ti suspek iti police station para iti dokumentasion ken disposision.#

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Thursday, December 21, 2017
BLOOD DRIVE 2017, GANNUAT TI LGU-CABUGAO KEN TI MARIANO MARCOS MMMHMC
Cabugao, Ilocos Sur – Naaramid manen ti Blood Screening and Donation babaen iti Boluntario a panangited dagiti agidonar idi Disiembre 20, 2017 (8:00 AM-4:00 PM) iti Rural Health Unit (RHU) Building, Brgy. Rizal, Cabugao, Ilocos Sur.
Ti “bloodletting extraction” ket paset iti serbisio-sibiko nga ipaay ti LGU-Cabugao ken ti Mariano Marcos Memorial Hospital and Medical Center ken maipaay kadagiti pasiente nga agkasapulan ti dara a mausarda iti panawen ti sakit ken emerhensia.
Manamnama iti 450cc iti maited ti kada agidonar ti dara.
Timmarabay dagiti RHU Personnel nga idauluan ni OIC Municipal Health Officer Dr. Mark-Lawrence T. Tirao iti nadakamat a bloodletting. # (Web In-Action)
Ti “bloodletting extraction” ket paset iti serbisio-sibiko nga ipaay ti LGU-Cabugao ken ti Mariano Marcos Memorial Hospital and Medical Center ken maipaay kadagiti pasiente nga agkasapulan ti dara a mausarda iti panawen ti sakit ken emerhensia.
Manamnama iti 450cc iti maited ti kada agidonar ti dara.
Timmarabay dagiti RHU Personnel nga idauluan ni OIC Municipal Health Officer Dr. Mark-Lawrence T. Tirao iti nadakamat a bloodletting. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 12:25 PM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Papa Urbano VII
Ni Papa Urbano VII (4 Agosto 1521 – 27 Septiembre 1590), naipasngay a kas ni Giovanni Battista Castagna, ket isu ti Papa para kadagiti tallo pulo ket taalo nga alaldaw idi Septiembre 1590, ti kabiitan a panagturay ti papa iti pakasaritaan. Isu ket nagtaud idi idiay Genoa, urayno isu ket naipasngay idiay Roma. Isu ket naaramid a ti Kardinal-Padi ti S. Marcelo idi 1584. Isu ket napili a mangsukat kenni Papa Sixto V (1585–1590) idi 15 Septiembre 1590, ngem pimmusay babaen ti malaria (27 Septiembre 1590) sakbay ti pannakabalangatna, a nakaaramid kaniana ti kabiitan a panagturay ti papa iti pakasaritaan.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Urbano VII iti Wikimedia Commons


text:
Rehion ti Tōhoku
Ti rehion ti Tōhoku (東北地方 Tōhoku-chihō) ket maysa a heograpiko a lugar iti Hapón. Tdaytoy a rehion ket sakupenna ti amianan a daya a paset iti Honshu, ti kadakkelan a isla iti Hapón. Daytoy a rehion ket buklen dagiti innem a prepektura (ken): Akita, Aomori, Fukushima, Iwate, Miyagi ken Yamagata.[1]
Ti Tōhoku ket maysa daytoy a maipatpatiway a rehion, nga addaan kadagiti napinpintas a ladladawan ngen narusanger a klima. Idi maika-20 a siglo, ti turismo ket nagbalin a kangrunaan nga industria iti rehion ti Tōhoku.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Tōhoku" iti Ensiklopedia ti Hapón, p. 970 iti Liblibro ti Google.


text:
BANTAY, Ilocos Sur – Makalawas sakbay ti eleksion, dua a tattao ti natay idinto a nasugatan ti dua pay iti panagtambang a naisayangkat bayat ti pamunpon iti kalsada nasional a saklaw ti Barangay Aggay itay Mayo 8 ditoy.
Napaltogan da Romeo del Castillo, 39; Barangay Kagawad Robert Pe Benito, 38; Barangay Kagawad Salvador Pira, 65, ken Emely Pe Benito, 14, agpapada nga agnaed iti Barangay Capangdanan ditoy bayat ti pannakipamunponda iti pimmusay a kalugaranda.
Naitaray dagiti uppat iti Metro Vigan Cooperative Hospital ngem natayen a naidanon da del Castillo ken ni Kagawad Pe Benito.
Ngem kinuna ni Chief of Police ditoy Arsenio Ramos nga awan pakainaigan iti politika ti panagtambang. Kinunana a kitkitaenda ti anggulo a panagibales a motibo ti krimen.
Nakasarak dagiti inbestigador iti 7 a kapsula manipud iti cal. 45 iti nakapasamakan ti krimen.
Segun iti maysa a dina kayat painaganan a saksi, daldaliasaten dagiti nakipamunpon ti kalsada nasional ket iti asideg ti nagkurusan ti dalan nga agturong iti San Julian, Bantay, nagsardeng ti maysa a motorsiklo a nagluganan ti dua a tattao a nakahelmet sada nagpaputok.
Iti kigtotda, nagtataray dagiti nakipamunpon ket nagubbuay iti trapiko iti nasao a lugar.
Mapapati a ni del Castillo ti puntiria dagiti nagtambang a masuspetsa a gun for hire ket nairamraman laeng dagiti tallo pay a biktima.
Naglibas dagiti suspetsa iti direksion nga agturong iti San Julian, Bantay. Saan a nasarakan ida dagiti nagresponde a polis.
Iti pannakaisurat daytoy, di pay nabigbig dagiti nagisayangkat iti krimen.


text:
Ti Tarakenmo ken Sika
MANAGSUKISOK dagiti taraken nga aso ken pusa. No dadduma, masukalanda uray dagiti naipakni a bambanag a mabalin a mangsamal kadakuada.
Nasken ngarud a nakakandado wenno maidulin dagiti bambanag a mabalin a mangsabidong kadagiti taraken nga ayup. Kanayon a siguraduen a saanda a magaw-at wenno maipamuspusan ti pananggaw-atda kadagitoy a mamagpeggad iti salun-atda.
Adda galad ti adu a tattao a mangidisso lattan kadagiti agas a para kadakuada iti nalaka laeng a madanon dagiti taraken nga ayup.
Mabalin a biangan dagiti ayup no naiwara lattan dagitoy ken mabalin a kanen wenno dilpatanda. Iti laeng panangdilpatda, umanayen daytoy a mamagpeggad iti salun-atda.
Kasayaatan pay laeng nga idulin a dagus dagiti agas iti medicine cabinet. No saan a mairanta a para kadagiti ayup dagitoy a medikasion nasken a natalged iti nakaidulinanda. No saan, itaray dagitoy nga ayup iti maysa beterinario.
Napeggad kadagiti ayup dagiti agas a non-steroidal antiinflammatories a kas iti Ibuprofen, Naproxe ken Aspirin. Napeggad pay kadagiti aso ken pusa ti Acetaminophen (Tylenol).
Saan nga ipalubos a makatilmon dagiti taraken nga aso ken pusa kadagiti antidepressant a kas iti Effexor, Cymbalta, Prozac, ken Lexapro. Napeggad pay dagiti ADD/ADHD medications a kas iti Concerta, Adderall ken Ritalin Benzodiazepines agraman dagiti pagpaturog a kas iti Xanax, Klonopin, Ambien ken Lunestra. Yadayo pay dagiti aso ken pusa kadagiti birth control pills a kas iti Estrogen, Estradiol ken Progesterone.
Napeggad kadagiti ayup dagiti ACE (angiotensin-converting enzyme) inhibitors a kas iti Zestril ken Altace. Dagdagus pay nga anawaen dagiti taraken nga ayup no makita a bianganda dagiti beta-blockers a kas iti Tenormin, Troprol, ken; Coreg thyroid hormones a kas iti Amour Dessicated Thyroid ken Lynthroid.
Saan pay a maitutop nga ipauneg dagiti ayup dagiti cholesterol lowering agents a kas iti Lipitor, Zocor ken Crestor.
No saan nga ipatigmaan ti beterinario, saan nga ikkan dagiti ayup kadagiti human supplements, nutraceuticals wenno herbal remedies.—O


text:
Idi kalkalpas ti Bagyo Pepeng, nagmula ni Manang Felidel iti paria iti 1,200 metro kuadrado a sinilong. Gimmasto iti P8,000 iti panagpatakder iti pagpakalatkatan a kawayan, P600 iti bukel ken mapan a P15,000 iti panagpatrabaho (labor). Agingga ita pagap-apitanna pay laeng dagiti mulana ket nakaganaren iti aganay P45,000.
Gapu ta nattuang dagiti mulana a papaya idi Bagyo Pepeng, binaliwanna ti nagmula iti 90 a kapuon iti 1,300 metro kuadrado a talon idi Enero. Naggapu sadiay Taiwan dagiti bukel ti papaya nga inusarna. Kalpasan ti innem a bulan wenno inton Hunio, mangrugin nga agbunga dagitoy. Iti umuna a panagbunga, gagangay kano a P500 ti paglakuan iti bunga ti kada pinuon. Nalawag ngarud a P45,000 ti paglakuanna iti 90 a pinuon a mulana. Iti sumarsaruno a panagbunga dagitoy ad-adunto manen ti maibungada. Kinuna pay ni Manang Felidel a kada dua a tawen, sukatanna dagiti mulana a papaya ta bumassitton ti maibunga dagitoy isu a kasapulan a mapabaro. Makadkadanon iti siudad ti Batac, Ilocos Norte ken siudad ti San Fernando, La Union dagiti bunga ti papayana ta umay ang-angkaten dagitay aglaklako iti empanada.
Malaksid kadagiti nadakamat a panguartaan ni Manang Felidel, agmulmula pay iti hybrid a pagay ken mais iti nasurok gudua’t ektaria a paset ti farmna.
“Saankayo siguro a mamati ngem nakagatangak iti kotsek a brand new iti maminsan laeng a panagapitko iti talon ken maminsan a gulpe a panaglakok kadagiti baboyko a fattening,” siiisem nga inestoria ni Manang Felidel.
Naaddaan idin iti gundaway nga agnaed sadiay Hawaii kas migrante ngem idi ibagada nga agtrabaho kas teller iti bangko imbes nga iti maysa a farm wenno nursery a pangipakatanna koma iti ammona iti panagtalon, inkeddengna laengen ti agsubli iti Kailokuan tapno agtalon. Daytoy ngamin a talaga ti kayatna nga ubraen isu a sinublianna ti talon imbes nga agnaed iti paraiso a nagdappatan itan ti adu a Filipino, kangrunaanna dagiti Ilokano.
Kas nadakamat, graduado iti BS Agricultural Engineering ni Manang Felidel sadiay Tarlac College of Agriculture idi 1984. Nagtrabaho iti Cotton Research Development Institute, Philippine Tobacco Administration, Northern Food Corporation, National Tobacco Administration sa iti Ilocos Sur Tomato Paste Plant sakbay a tinutokanna a sukayen ti bukodna a daga. Innala met ti gobierno probinsial ti Ilocos Sur kas consultant iti Barang-ay Demofarm iti ili ti San Juan. Isu ti mangisursuro iti rumbeng a maaramid tapno agtultuloy a nalangto dagiti mula iti Pinakbet Farm uray pay iti kalgaw tapno agtultuloy a maap-apitan iti sibubukel a tawen.
Impakita ni Manang Felidel a saan a lapped ti kinababai tapno agtalon. Saan met a rumbeng a tagibassiten ti panagtalon ta napintas daytoy a panguartaan no la ketdi maipakat a nasayaat dagiti teknolohia iti panagtalon.
Padasenyo man ngarud nga aramiden dagiti ar-aramiden ni Manang Felidel iti farmna ket sigurado nga umadu met ti maganaryo a kas kenkuana.#


text:
TAGUDIN, Ilocos Sur – Gapu laeng iti danum, dandani nagpinnatay ti dua a partidor iti slaughterhouse ditoy.
Nainaganan dagiti dua a da Mark Ordinario ken Ador Villanueva, agpada nga agparparti.
Segun iti inbestigasion, inrareb ni Ordinario dagiti bagbagis ti pinartida a baboy a dalusanna iti dram a napunno iti danum.
Nakita ni Villanueva ti inaramidna ket immasideg sana binagbagaan ti padana a partidor a sayang ti danum.
Ngem mapapati a madi ti panagdengngeg ni Ordinario ket kinaritna ni Villanueva nga iggemna ti maysa a kutsilio. Di met nakateppel ni Villanueva ket kinamatna ni Ordinario.
Inanawa ida dagiti padada a partidor.
Nupay kasta, inreportda ti insidente iti polis.


text:
Plantilia:Label
Daytoy a plantilia ket mangala iti etiketa iti banag wenno tagikua ti Wikidata.
Dagiti pagarigan ti panagusar[urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a panagusar
{{Label|Q5}}→ tao
{{Label|P31}}→ pagarigan iti
- Maipayuna/maipaudi a whitespace
{{Label | Q5 }}→ tao
{{Label | P31 }}→ pagarigan iti
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
- Plantilia:Silpo ti entidad ti Wikidata
- Plantilia:Silpo ti tagikua ti Wikidata
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar


text:
LA UNION – Adda nasarakan a bangkay ti maysa a lalaki a naisako iti uneg ti nakaparada a nangisit a Toyota Innova sadiay Sitio Quillo, Barangay Corro-oy, Santol, La Union idi 7:00 ti bigat, Hulyo 22, daytoy a tawen. Base iti press release ti Police Regional Office 1, nainaganan ti biktima a ni Reynard Mostoles, 23, residente ti Barangay Nagrebcan, Luna, La Union. Napaltogan ni Mostoles iti makinkannawan a pingpingna nga isu nakatayanna. Patien dagiti otoridad a napaltogan ti biktima iti sabali a lugar ngem ditoy Brgy Corro-oy a naibelleng. Dati a bodyguard ni Vice Mayor Jessie Ermitanyo ti Marcos, Ilocos Norte ni Mostoles.
Mangisaysayangkat iti road clearing operation dagiti Barangay Peacekeeping Action Teams (BPATs) ti Brgy Corro-oy iti dayta a bigat idi makitada ti nabaybay-an a lugan. Dimmawat dagitoy iti tulong iti kapolisan. Iti inspeksion dagiti nagresponde a polis nakitada ti agtedtedted a dara iti lugan. Nagsukimat dagiti polis ket nakitada iti likudan ti lugan ti bangkay a naisako.
Iti kanayunan nga inbestigasion, naammuan nga agnagan ti Cesar Tanguli Cabungcal, residente iti Tondo, Manila, ti akinkukua iti lugan.
Impaganetget ni Police Chief Superintendent Romulo E. Sapitula, Regional Director ti Police Regional Office 1, nga aramiden ti PNP ti amin a kabaelanda tapno maamuan ken maikulong ti makingapuanan ti pammapatay, iti kasta maikkan hustisia ti pamilia ti biktima. Nakikoordinaren ti La Union police kadagiti otoridad iti Manila para iti kanayonan nga inbestigasion. (Tawid News Team)


text:
Pilo
Iti biolohia, ti pilo [nota 1] ket isu ti taksonomiko a ranggo ti baba ti pagarian ken ngato ti klase. Iti tradision, iti botanika ti termino a "pannakabingbingay" ket inus-usar embes nga iti "pilo", urayno idi 1993 ti Internasional a Kongreso ti Botaniko ket inawatna ti panangilasin a "pilo".[1][2] Ti pagarian nga Animalia ket aglaon kadagiti agarup a 35 a pilo; ti pagarian ti Plantae ket aglaon kadagiti 12 a pilo. Iti agdama a panagsuksukimat iti pilohenetika ket makabirbiruk kadagiti pannakaikabagian a baetan dagiti pilo, a nailaon iti dakdakkel a kladistika, kasla iti Ecdysozoa ken Embryophyta.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti siensia ti biag". Ti Tinawtawid a Baro a Diksionario ti Amerikano American iti Kultura a Literasia (maikatlo nga ed.). Houghton Mifflin Company. 2005. Naala idi 2008-10-04.
Dagiti pilo iti pagarian ti mula ket kankanayon a tinawtawagan kadagiti pannakabingbingay wenno dibision.
- ^ Berg, Linda R. (2007-03-02). Pangyuna it iBotanika: Mulmula, Tattao, ken ti Enbironmento (2 nga ed.). Cengage Learning. p. 15. ISBN 9780534466695. Naala idi 23 Hulio 2012.


text:
Daytoy ti pagsidsiddaawak a damag iti radio Ket nupay saanen a linia por linia ti damage saan nga ad-adayo daytoy/dagitoy a binnatog “Nakapukos ti atension dagiti Sientista – pakaseknan ti Super Bagyo Ompong iti Filipinas” Kadakami, ibilangmi a datdatlag daytoy a damage ta ita laeng a maisirkulo nagan dagiti Sientista adda naun-uneg a kayat a […]
Archive | Daniw
2018: MAIKA-50 A TAWEN TI GF
Ti maika-50 a tawen nga anibersario ti GF* GUMIL-Gunglo dagiti Mannurat nga Ilokano iti Filipinas, ti ibilangmi a nangmaris kasangaymi iti ABRIL 13, 2019; iti maika 77 a tawenmi itan ta, impablaak ti Bannawag – ABRIL 16, 2018 isyu a maysakami (maika- 49) a Mannurat nga Ilokano ti mapadayawan, maipaayan Medalion ken Sertipiko laeng, saankami […]
Share:
Love Letters
Come Valentine’s Day, couples the world over will be celebrating the day of love with chocolates, roses, candle-lit dinner and a night together. Yet for the first time in so many years, my mother (Rose) will be spending this day without my father (Bee) by her side. While brainstorming what to print for this week, […]
Share:
NAGPARIKNA…?
NAGPARIKNA…? Salvador A. Espejo April 14, 1943 – January 2, 2018 ENERO 3, bigat idi napanak nagbayad iti banko iti bill-koriente a nakunsumo nga iggem/tugotko ti paseroxko – photocopy ti dandaniwko, isagsaganak sumaruno a libro immuna a napanak iti photocopy Shop, Vigan a nakaranaak iti dati nga empleado iti PNB a nangyam-ammo kaniak a Mannurat […]
Share:
Ania, nakaruar ni Andoy iti civil service exam a di nageksamen?
Salaysay ni Ma. Theresa B. Santos Bayat ti panagipagna kadagiti papeles ken dokumento a kasapulan, aktibo ti gunayna ket isu pay no kua ti agawis ken mangdagdag iti panagtignay; naanus a nakilinnetlet kadagiti agisubmitar iti maproseso a papeles uray atiddog a pila ngem idi dimteng ti aldaw ti eksaminasion, saan a nakita a pulos […]
Share:
Semana Santa: Ti Siete Palabras Iti Uppat A Dekada (Maudi iti tallo a paset)
5. “Ibagak kenka daytoy: ita nga aldaw, makipagyankanto kaniak idiay Paraiso” (Lucas 23:43) Napasamak daytoy idi pinabpabainan ti maysa kadagiti kriminal a nailansa ni Jesus, ket kunana pay: “Saan kadi a sika ni Cristo? Isalakanmo ngarud dayta bagim ket isalakannakami met!” Ngem binabalaw ti kaduana a kriminal a nailansa: Kuna daytoy: “Awan kadi a pulos […]
Share:
Semana Santa: Ti Siete Palabras Iti Uppat A Dekada (Maikadua iti tallo a paset)
Simrek anaraar namnama. Nakimat dagiti payak sallapingaw, natnag ballasiw-taaw. Daydiay bandos a naiyuges tangatang, kinurnuan lubong. Nagtamed managayat sinamar, ul-ulo a nalimbong. Anian daydi, nagimnasen puyupoy baro nga agsapa. Ngem idi umaldawen, ti bandos nagpukaw lawagna ta maysanmaysa nangbigbig a sinelasnat’ dina met kukua, rimmimbaw panagkammet kadagiti nakabalunet. Nagbaliw yabayab, appok ida, nagpukaw asuk anglem, […]
Share:
Semana Santa: Ti Siete Palabras Iti Uppat A Dekada (Umuna iti tallo a paset)
Dagiti maudi a pito a balikas ni Jesus sakbay ti ipapatayna: 1.“Ama, pakawanem ida ta dida ammo ti ar-aramidenda….” (Lucas 23:34) Naibaga daytoy ni Jesus kalpasan a nailansa dagiti soldado dagiti ima ken sakana iti krus. Saan a kinabuteng ni Jesus dagitoy a nangidadanes iti bagina no di ket kinaasianna ida babaen kadaytoy nga inkararagna […]
Share:
Nakasalda nga ayat (Maikadua a paset)
Nupay dina koma kayat, pinalubosannak ti amak. Inlakona a kapilitan ti toro a kaldingmi tapno adda balonek. Nagluasak a nagpasiudad nga imetko ti nabuslon a kararag a makasarakak iti pagtrabahuak tapno matun-oyak ti arapaapko a makaturpos iti kolehio. Nagdagusak iti kasera ni Debra, maysa a gayyemko nga agtrabtrabaho iti maysa a pabrika ti sapatos. Nailet […]
Share:
Surat ti Ama Iti Anakna Iti Filipinas
1.agkaradap manen ti sipnget ditoy Jersey City (more…)


text:
VIGAN CITY – Nakasaganan dagiti nadumaduma nga aktibidad
para iti pannakarambak ti maikadua a Kannawidan Ylocos Festival,
segun iti ama ti probinsia.
Kalpasan ti pannakitaripnong ni Gob. Deogracias Victor
“DV Savellano kadagiti napusgan a mangpataray iti nasao a parambak,
impakaammona dagiti aktibidad iti pannakaselebrar ti maika-101 nga
anibersario ti Ilocos Sur kas naan-anay a probinsia.
Segun iti gobernador, maaramid ti maysa a prosision
wenno libut inton Enero 28 kalpasan ti maysa a misa konselebrada iti
St. Paul Cathedral iti siudad ti Vigan. Mailukat pay itoy nga aldaw
ti Ramen ken Raman Food Festival kasta metten ti kinnaaduan iti makan
nga empanada ken longganisa ken kaaduan iti mainum a basi.
Dagiti sumaganad ti pakabuklan dagiti aktibidad:
Enero 29 – Pinnadakkelan iti apit a natnateng ken
prutas, rugi ti trade fair, agmalmalem a pannakaiparang dagiti
nakaugalian a salsala, kadaanan a pagan-anay ken maysa a piano
exhibition;
Enero 30 – Passporting, jobs fair, Delphic games,
airsoft competition, quiz bee, pannakirambak kadagiti indigenous nga
agnaed babaen ti panaginum iti tapey, ken Ray-aw ken Linglingay a
pakaangayan ti pasalip iti banda;
Enero 31- Fun run, lumba ti bisikleta, fashion show,
photography/painting seminar and exhibit;
Pebrero 1-Lumba ti kabalio, dog show, parada ti nagkauna
(vintage) a luglugan, ken Saniata ti Ilocos Sur Pageant;
Pebrero 2 – salisal iti panagtokar iti kadaanan nga
instrumento musikal, indigenous games ken Zarzuela Ilocana;
Pebrero
3 – Symposium on Preservation and Conservation, Awards and
Recognition (Achievers and winners of SIGLAT Awards) ken maysa a
konsierto. #


text:
Saan laeng a fish kill wenno panagpatay dagiti ikan a taraken kadagiti fish pond ken fish cages a kas iti napasamak iti Magat Dam iti Ramon, Isabela ken iti pasetna iti Ifugao a napasamak itay laeng nabiit ti nainget ita a bambantayan ti Bureau of Fisheries and Aquatic Resources (BFAR) no di pay ti posible nga irarasuk manen ti red tide a kas iti napalabas a paniempo a kapades ti El Niño phenomenon. Bambantayanda ita a nalaing ti kabaybayan aglalo kadagiti lugar a rimmuaran ti red tide outbreak iti napalabas. Napeggad a kas taraon dagiti shells ken dadduma pay a kaarngida nga apektado itoy a red tide.
Kas iti napalpalabas, posible met nga ideklara ti BFAR ti total a panangiparit iti panagsida kadagiti shells nga apektado iti red tide agingga iti bumaba manen ti toxicity level iti regulatory level. No nangato ti toxicity level dagiti shells ken dadduma pay a kaarngida, maiballaag metten ti saan a panagsida kadagitoy. Agbayag daytoy a ballaag agingga a saan a bumaba ti toxicity level iti regulatory level. No bimmaban iti regulatory level, nasalun-aten a kanen dagitoy a nagbiag iti baybay.
No ngamin nangato unayen ti saxitoxin equivalent (STX eq.) per 100 grams a matakuatan a kimpet kadagitoy, maiwaragawag metten ti ballaag. Makuna nga adda iti regulatory level ti red tide 40 µg STX eq per 100 grams. Maysa a neuropoison wenno nabileg a sabidong ti saxitoxin.
Ta ania ngamin aya ti makunkuna a “red tide?” Apay nga adda daytoy nga agraira iti kabaybayan? Ken apay nga iti panawen ti saan a katutudo ti kinaaddana?
Maysa a natural a phenomenon ti red tide. Saan a gapuanan ti tao. Mapasamak daytoy no agbaliw ti temperatura ti lugar. No bumara ti panawen. No ti temperatura, salinity ken dadduma pay a nutrients ket limmaksid iti regulatory level, umadu metten ti karenina brevis algae.
Awan ti makaammo iti husto a makagapu ti pannakapataud ti red tide. Ngem kuna dagiti eksperto a ti ingangato ti temperatura ken kinakisang ti angin ken tudo ti kangrunaan a rason ti panagadu dagitoy nga algae. Awan pay laeng ti masnop a kabaelan ti tao a mangpaksiat kadaytoy. Ngem adu dagiti sientista iti lubong ti mangad-adal kadaytoy tapno maipaayaan iti pannakakontrolna..
Harmful Algal Blooms, (HABs) ti husto a pangawag kadaytoy a phenomenon, segun dagiti sientista nga agsuksukisok. Maysa a misnomer wenno biddut a panangawag iti “red tide” agsipud ta saan met a konektado dagitoy nga algae iti tide wenno agus ti baybay. Kadagiti eksperto ken sientista, awaganda daytoy iti HABs. Ngem iti media, naikairuamanen ti red tide. Red tide a di met konektado iti agus. Ti red tide a kas media lingo.
Gagangay ngamin a panagbukar ken panagadu dagitoy nga algae, agmaris nalabaga ti baybay a yanda. Ta panglabbagaen la ket ngarud ti marisda. Iti daytoy a banag nga inadaw dagiti dadduma ti nagan a red tide. Ngem saan laeng a nalabaga ti marisna no di ket adda pay sabsabali, segun iti kimpetanna.
Nupay kasta, saan amin nga algae, phytoplanktons ken planktons ket addaan iti toxin. Adda met dagiti awanan iti toxin nga isu dagitoy ti taraon dagiti ikan, billit ken tao.
Napeggad a talaga daytoy a phenomenon. Pakatayan dagiti agsida kadagiti naapektaran a shells. Saan a nasayaat ti epektona iti marine resources, iti salun-at ti tao ken iti ekonomia. Ta saan laeng a ti salun-at ti publiko ti maapektaran no di pay ti ekonomia.#


text:
Adda daydiay lalaki a kanayon a mapan agkararag iti simbaan. Iti maikasiam nga aldaw, adda manen iti simbaan ket kas iti sigud, inkarkararagna: “Apo, maikasiamen daytoy nga aldaw, marigatanak unayen. Tulongannak koma. Saankon a kabaelan ti kinarigat ti panagbiagko?” Kellaat a nagsao ni Jesucristo.
“Marigatankan iti panagbiagmo?”
“Kasta ngarud, Apo!”
“Kasano a dika marigatan ket saanka met nga agsapul iti pagbiagmo! Dika man la agbirok iti trabahom!”
Di nakatimek ti lalaki.
“Ania ti kayatmo nga aramidek? Ibagamon.”
“Pangabakennak koma iti lotto, Apo!”
“Kasano a mangabakka ket dika met agtaytaya!”
Maysa daytoy nga inaangaw a sarsarita iti ubet ti baso ken iti tungtongan a pangpalabsan iti oras. Ngem adda kaimudinganna iti biag. No maminsan, adda dayta panamati ken panagtalek. Ngem agkurang dayta ket ditay mapnek isu nga agsapultayo pay iti ad-adu wenno pammaneknek.
Kastoy ti biag kristiano. Wen, pudno, kristianotayo, mamatitayo ken agtalektatayo ken Jesucristo. Ngem umanay kadi daytoy a panagtalek ken panamati? Umno kadi a kiddawentayo amin a kasapulantayo ken Cristo?
Ni Marielle, estudiante iti catholic school. Happy-go-lucky nga estudiante.
“Apay a dika agrebio?” kuna ni nanangna.
“Adda sekretok tapno makapasaak!” inlastog pay ni Marielle.
“Ania dayta a sekretom, ibagam man kadakami!” kuna ni tatangna.
“Agkodigo ngata a!” inkatiaw ni adingna a lalaki.
“Oy, saan ania!”
“Agsipit ngata a ti test paper!” binagi ti adingenna a babai.
“Adda mangited kenkuana iti final coaching! Leakage! Leakage! Leakage!” kantiaw ni Manongna.
“Oy, saan laeng ania!”
“Ket ania ngarud!”
“Basta secret!”
Nakapasa ni Marielle uray saan a nagrebio. Masmasdaaw pay ketdin dagiti klasmetna. Kasano a nakapasa ti saan nga agrebio?
Nagturpos ni Marielle. Saan latta a nagrebio para iti Licensure Examination for Teachers. Nagtest. Ngem awan ti naganna iti listaan dagiti nakapasa. Saan a nagkurri ti sekretona.
Nagliday unay ni Marielle. Kasta met dagiti nagannak kenkuana ken kakabsatna. Pinalutpotda. Apay a saan a nagkurri ti ibagbagana a sekretona?
“Inkararagko a makaruarak idi, nakaruarak. Ita a board exam, inkararagko manen a makaruarak, apay a saanen a napasamak?” insaibbek piman ni Marielle.
Kinatawaan la ket ngarud dagiti dadakkel ken kakabsatna.
“Anak, maysaka gayam a religious parasite!” kuna ti amana. “Saan a rumbeng dayta. No kayatmo ti makaruar iti eksaminasion, nasken nga agrebioka. No kayatmo ti mangan iti innapuy, nasken nga agisaangka, aggaoka,” impatigmaan ti ama.
“Nasa Diyos ang awa, nasa tao ang gawa!” inkuros dagiti kakabsatna.
Religious parasite. Adu ti kas ken ni Marielle a religious parasite. Kararag a kararag, kiddaw a kiddaw ngem dina met buyogan iti aramid. Kas iti sarsarita, agkiddaw ti lalaki a mangabak koma iti lotto ngem di met gumatgatang iti tiket, kasano a mangabak?
A, nagadu ketdin dagiti religious parasite. Iti Domingo, nakitam ni gayyem wenno kaarrubam a nakaporma a bigbigat, siempre, damagem no sadino ti papananna.
“Innak makimisa tapno mapakawan ti basolko” wenno “Makimisaak met tapno maksayan ti basolko,” isungbatna.
Ngem kalpasan ti misa, agsubli manen iti panagbasol. Innanto manen ipakawan iti sumuno a Domingo. Kasta a kasta.
Maawagan met a religious parasite dagita. Agkidddaw iti pammakawan ngem agaramid met laeng iti basol santo manen agpakawan.
Iti gobierno, adu met ti religious parasite. Uray no maikamkampania ti kontra red tape, agtultuloy latta. Uray no nainget ti “Mamamayan muna, bago mamaya” a kampania ti serbisio sibil, narebisar ketdi a kastoy: “Mamamayan muna, bago mamaya, kung magbabayad siya.” Red tape!
Iti ebanghelio itay Domingo, Enero 14, ket maipapan iti kaunaan a milagro nga inaramid ni Jesucristo. Pinagbalinna a naimas nga arak ti binurnay a danum iti maysa a kallaysa sadiay Cana. Impakitana ti dayagna sadiay ket namati kenkuana dagiti adalanna.
Iti agdama a panawen, datayo a kristiano ti disipulos ni Jesucristo. Mamatitayo kenkuana. Agtalektayo kenkuana, isu a no dadduma agkiddawtayo iti saan nga umno. Agkiddawtayo iti para iti bukodtayo a pagimbagan laeng. Agkiddawtayo ngem ditay met tulongan ti bagitayo. Namati dagiti adalanna. Namatitayo. Ngem saan nga umanay dayta a panamati. Apay, saan kadi pay nga umanay a milagro ti kinasalun-atmo nga agbibiag ken awanan iti an-annayen? Saan kadi a milagro a mangmanganka iti nalabon idinto ta adu dagiti mabisbisinan? Saan kadi nga umanay a kadennam dagiti dadakkelmo idinto ta nagadu ti narakrak a pamilia? Saan kadi nga umanay a maaddaan amin a kasapulam idinto ta adu ti maaw-awanan? Saan kadi milagro ta makaeskuelaka idinto nga adu ti saan a makaeskuela? Saan kadi a milagro a sibibiagka iti kappia idinto nga iti sabali a lugar ket madama ti angol, sakit, gubat, inhustisia, bisin, waw, tuok ken kinaranggas? A, adu pay! Saan nga umanay ti espasio no isurattayo amin.
Adda kadatayo ti dayag ken milagro. Ngem agsipud ta ditay mapnek, agkiddawtayo iti ad-adu. Agsipud ta nalaklaka ti agkararag ken agkiddaw isu a saantayon nga agtrabaho. Uray agbasolka wenno agaramidka iti basol, nalaka laeng dayta ta ipakawanmo manen no Domingo. Religious parasite ti kastoy a kristiano.
Itoy a baro a tawen, panawenen a mangabaruanan ken agbalbaliw.


text:
Maika-35 a paralelo amianan
Ti maika-35 a paralelo amianan ket ti sirkulo ti latitud a 35 gradgrado iti amianan ti ekuador a plano ti Daga. Daytoy ket ballasiwenna ti Aprika, ti Baybay Mediteraneo, Asia, ti Taaw Pasipiko, Amianan nga Amerika ken ti Taaw Atlantiko.
Idiay Estados Unidos, ti paralelo ket ipalawagna ti akin-abagatan a pagbeddengan ti Tennessee, ken ti pagbeddengan a nagbaetan ti North Carolina ken Georgia.
Iti daytoy a latitud ti init ket makitkita para kadagiti 14 nga oras, 31 a minminuto iti las-ud ti solstisio ti kalgaw ken 9 nga or-oras, 48 a minminuto iti las-ud ti solstisio ti panaglalam-ek.[1]
Likmut iti lubong[urnosen | urnosen ti taudan]
Mangrugi iti Kangrunaan a Meridiano ken mapan nga agpadaya, ti 35° a paralelo amianan ket lumabas iti:


text:
CABARROGUIS, Quirino, Oct. 10 (PIA) — Agdama nga maisaysayangkat ti pannaka-urnos dagiti amin nga ordinansa ken pangeddeng nga adda iti ikot ti Opisina ti Sangguniang Panlalawigan ditoy probinsia, abaen ti panangilungalong dagiti board members nga idadauluan ni Vice Governor May Calaunan.
Kinuna ni Jellethe Ramiterre, local legislative officer V, daytoy ket nabayagen nga kalikagum dagiti agpanpanday linteg tapnu iti kasta ket naparpardas ti panagsapol kadagiti pangeddeng ken ordinansa no kasapulan.
“Iti daytoy nga proyekto, maikabil dagiti amin nga pangeddeng ken ordinansa iti maysa nga website . Maurnos dagitoy depende iti tawen nga naadaptar tapnu iti kasta ket nalaka laeng nga mabirukan dagiti agkasapulan nga umili ti probinsiya,”kinuna ni Ramiterre.
Impanamnama pay ni Ramiterre ti naan-anay a pannakasalaknib dagiti napapateg nga dokumento agsipod ta saan nga makapag print wenno maka-download a daras kadagitoy nga ordinansa wenno pangeddeng. Kasapulan ti permiso wenno bayabay iti administrator iti nasao nga website.
Innayon ni Ramiterre nga adda naangay nga dua nga bayat nga panagisuro iti Basic Computer operation kadagiti amin nga empleado ti SP tapnu iti kasta ket saan dan tu nga mariro wenno matikaw no maimplementaren ti proyekto.
“Daytoy nga proyekto ket kas panagsagana ti dakdakkel nga proyekto nga isu iti “paperless session” wenno saanen nga panagaramat iti papel tunggal agtataripnung dagiti agpanpanday linteg. Babaen iti laptop computers ket awanen pulos iti papel nga mabusbos,”kinuna pay ni Ramiterre. (MDCT/TCB/PIA 2-Quirino)
Source: PIA Feed


text:
Daya a Visayas
Ti Daya a Visayas, ket maysa a rehion ti Filipinas, a napusgan kas Rehion VIII. Paset ti Visayas, buklen ti 6 a probinsia, ti Biliran, Daya a Samar, Leyte, Amianan a Samar, Samar (Laud a Samar) ken Abagatan a Leyte. Ti rehional a sentro ket ti Siudad ti Tacloban. Dagiti kangrunaan a pagsasa a maar-aramat ket Cebuano ken Waray-Waray. Ti pagsasao a Sagul, a naglaok a Cebuano ken Waray, ket maar-aramat iti isla ti Biliran.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016


text:
Kiblawan, Davao del Sur
Ti Kiblawan ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Davao del Sur iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Kiblawan ket nabingbingay a politikal iti 30 a barbaranggay.[2]
- Abnate
- Bagong Negros
- Bagong Silang
- Bagumbayan
- Balasiao
- Bonifacio
- Bunot
- Cogon-Bacaca
- Dapok
- Ihan
- Kibongbong
- Kimlawis
- Kisulan
- Lati-an
- Manual
- Maraga-a
- Molopolo
- New Sibonga
- Panaglib
- Pasig
- Poblacion
- Pocaleel
- San Isidro
- San Jose
- San Pedro
- Santo Niño
- Tacub
- Tacul
- Waterfall
- Bulol-Salo
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Davao del Sur". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 26 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Davao del Sur". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 20 Oktubre 2014.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Pagsasao a Banda (Maluku)
Ti pagsasao a Banda ket ti maysa a pagsasao nga Austronesio ti subgrupo ti Tengnga a Maluku. No kakuyogna ti Kei, daytoy ket maysa kadagiti dua a pagsasao ti Is-isla Kei iti probinsia ti Maluku ti Indonesia.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Banda iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Banda (Indonesia)". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto para iti Ebolusionario nga Antropolohia ni Max Planck.


text:
STO. DOMINGO, Ilocos Sur – Tiniliw dagiti polis ditoy ti maysa a babai a sumangsango iti kaso nga illegal recruitment ken estafa iti Barangay Pussuac ditoy nga ili idi agsapa ti Hulio 16.
Inaresto dagiti polis ni Nora Valdez y Molina, 49, naasawaan, residente iti Barangay Pussuac, ditoy nga ili, babaen ti bileg ti warrant of arrest nga inyisio ni Judge Dinnah C. Aguila-Topacio, ti RTC National Capital Region, Branch 42 gapu iti illegal a panagrekrut ken estafa.
Iti pannakaisurat daytoy, addan iti kustodia ti polis ditoy nga ili ni Valdez ket nairekomenda nga agpiansa iti P136,000.#


text:
NARVACAN, Ilocos Sur – Maysa a bangkay ti lalaki ti nasarakan iti pagbasuraan iti igid ti baybay a sakup ti Barangay Turod, ditoy nga ili idi bigat ti Pebrero 6.
Nabigbig ti biktima a ni Rommel Cabrera y Reyes, 24, baro, bakla, ken residente iti Sitio Namnama, Barangay Orence, ditoy nga ili.
Segun iti report, maysa nga Edgar Escobar y Obrero, 46, naasawaan, empleado iti Bureau of Post iti Narvacan, ken residente iti Sitio Namnama, Barangay Orence, ti personal a nangireport iti nasao nga insidente iti polis.
Iti panagimbestiga ti SOCO Team ti Ilocos Sur Provincial Police Office, nagsagrap ti biktima kadagiti bagsol iti nadumaduma a paset ti bagina.
Nakasarakda pay iti losion, nalukatan a kalub ti kondom, anteohos, ken maysa a kuentas.
Naipaautopsia ti bangkay iti maysa a puneraria iti Narvacan.
Saan pay nga ammo ti motibo ken no asino dagiti nangpatay iti bakla.#


text:
SAN ESTEBAN, Ilocos Sur – Nupay
bassit ti timmabuno, napnek dagiti nakipartisipar iti panagtitipon
dagiti agdapdap-ay iti maysa a web portal dagiti Ilokano.
“Balligi…
makapnek!” kinuna da Arlane Manzano, manipud Vancouver, Canada,
Monica Smith ti Alberta, Canada ken LJ Galleta ti Cagayan.
Dagiti tallo ti nagpaay nga
steering committee iti nasao a panagtitipon.
Naisayangkat idi Disiembre 28 ti
programa iti Ursa Major Beach Resort, Barangay Apatot iti daytoy nga
ili ket inatendaran dagiti Ilokano ditoy ken dagiti agtrabtrabaho
iti ballasiw-taaw.
“Saan a
nasken no dudua wenno gasut ti immay, ti importante, nariknami ti
panakapnek iti daytoy a panagsasarak, ” kinuna ni Atty. Leo
Beligan ti California iti nagmalem a panagtitipon.
Nakaragsakan unay ti grupo ti
panagtadek dagiti bisita manipud Banayoyo nga indauluan ni Vice Mayor
Thelma Galang kenda Sangguniang Bayan Member Santos Bayaya ken Mike
Perez.
Karaman dagiti nagatendar da Jeric
Domingo ti Maui, Hawaii, Pitong Cabreros ti Pilipinas, Gayagay ti
California, Linda Bulong iti Manila, Jaime Raras, Marvin Acosta,
Danny Antalan, ken dadduma pay.
Saan a nakadar-ay ni Andy Barroga,
administrator ti website, gapu iti di napakpakadaan a rason.
Maysa
a web portal ti iluko.com a pagpalpallailangan dagiti Ilocano nga
agnanaed iti Filipinas ken iti ballasiw-taaw.#


text:
Kolambugan, Lanao del Norte
Ti Kolambugan ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Lanao del Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Kolambugan ket nabingbingay a politikal iti 26 a barbaranggay.[2]
- Lower ken Upper Austin Heights
- Baybay
- Bubong
- Caromatan
- Inudaran
- Kulasihan
- Libertad
- Lumbac
- Manga
- Matampay
- Mukas
- Muntay
- Pagalungan
- Palao
- Pantaon
- Pantar
- Poblacion
- Rebucon
- Riverside
- San Roque
- Santo Niño
- Simbuco
- Small Banisilan
- Sucodan
- Tabigue
- Titunod
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Lanao del Norte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 26 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Lanao del Norte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 19 Oktubre 2014.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Nadanon manen ti naisangsangayan nga aldaw a dinto maumag a panangilagip iti pannakaipasngay ti ingungoten a Tawid. Saan a nakapappapati a nadanonna ti kastoy a kapaut, iti laksid iti nagpasaranna nga adu a pannubok; ngem kas itay kunadan, nasam-it ti balligi a minuli ti pannubok, a kas iti balitok a nasken a maluto nga umuna iti apuy sakbay a maimatangan ti rimatna. Dayta ti kaiyarigan ti Tawid, balitok iti agdama a panawen.
Tinawen a panangilagip dagiti natarnaw a tugot, a kaimudinganna ti nalasbang a panangmunimuni ti naragpatna a rangpaya. Dagiti pannubok ti rason no apay nga ad-adda pay a kumired iti regget a mangtarabay ken mangiduron ti kaipapananna, ta dayta ngarud ti kaitutopan ti napudpudno a panagserbi iti komunidad, a kas entidad ti agirakrakurak, ken kas pagsandagan iti kinapudno.
Di mabubos a panunoten a nadanonna ti kastoy kapaut ti panagserbina, sangadosenan a tawen ti binaklayna ket gapu iti dayta, mangnamnamakami nga ad-adu pay dagiti tawen nga inna ipaay iti komunidad ni Ilokano, lalo dagiti saan unay idi a makadilamot iti mapaspasamak ken gunay iti nakaiyanakan a daga ta addada nga agnanaed iti adayo a lugar, ita nalakada laengen a maakses ken makaagsaw babaen ti kopiana iti internet—nga agpaay iti amin nga Ilokano iti sibubukel a lubong ken dagiti isu amin mangipatpateg iti nakaiyanakan a dila.
Ita, dayta sangadosena a tawen ket kaipapapananna ti sangadosena a balligi; tinawen a panagapit iti balligi tunggal dumteng iti panawen nga intayo pananglagip iti pannakaipasngayna. Ngem dayta a balligi, saan a kabukbukodan ti editorial staff, no di lalo pay a balligi kadakayo am-amin a tumartarabay iti softcopy ken hardcopy ti pagiwarnak; dagiti amin a subscribers, advertisers, sponsors, ken dagiti patrons. Aminkayo, dakayo ti ad-adda a nagballigi, ta no awankayo, saanna koma a nadanon ti sangadosena a tawen; ti balligi ket agpaay kadakayo amin!
Saan a magatadan ti balligi. Awan katukadna a pirak, ta namuli babaen ti panagtulid ti panawen, ket dagiti tugotna isuda ti nangbukel iti pakasaritaan, a kas lasag ken dara ti puli ni Ilokano; iti wagayway ti kabaruanan a teknolohia, saan a nagpaudi a nangitakder ti bandera; saan a nagamusay iti subsobna no di ket nakigiddan iti baddek ti panawen. Daytoy ti natarnaw a ladawan ‘toy pagiwarnaktayo.
Siraragsakkami nga agkuna, Happy 12 Years Anniversary! (JMA, Jr.)


text:
Porto-Novo
Ti Porto-Novo (ammopay a kas Hogbonu ken Ajashe) ket ti kapitolio ti Benin, ken isu pay idi ti kapitolio ti Pranses a Dahomey. Ti komuna ket sakupenna ti 110 kuadrado kilometro (42 sq mi) ken manipud idi 2002 addaan daytoy iti popuasion iti 223,552 a tattao.[2][3]
Daytoy ket kasisigud a napadur-as a kas puerto para iti panagtagilako ti aadipen, ti maysa a nangruna a parte dagiti adu a nga Imperio ti Europa iti dayta a panawen ken mairaman ti Imperio ti Portugal.
Ti Porto-Novo ket puerto iti maysa a sumrekan ti danum iti Golpo ti Guinea, idiay akin-abagatan a daya a parte ti pagilian. Daytoy ti maikadua a kadakkelan a siudad ti Benin, ken uray no ti Porto-Novo ket isu ti opisial a kapitolio, ken isu ti ayan ti tugaw ti gobierno, ti dakdakkel a siudad ti Cotonou ket ti tugaw ti gobierno, nga ayan a pakabirukan dagiti kaaduan a pasdek ti gobierno ken pagpatarayan dagiti departamento ti gobierno.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "World Gazetteer". Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi Pebrero 9, 2013.
- ^ "Porto Novo". Atlas Monographique des Communes du Benin. Naala idi Enero 5, 2010.
- ^ "Communes of Benin". Statoids. Naala idi Enero 5, 2010.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Sappho Charney (1996). "Porto Novo (Oueme, Benin)". Iti Noelle Watson. International Dictionary of Historic Places: Middle East and Africa. UK: Routledge. p. 588+. ISBN 1-884964-03-6.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Porto-Novo iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Porto-Novo manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)


text:
CANDON CITY – Maysa a municipal employee iti upland municipality ti nasipdutan iti McDonald ditoy itay lawasna.
Nagerret ti bag ni Rosalina Biteng y Gallardo, 58, empleado ti munisipio ken residente iti Barangay San Miliano, San Emilio, Ilocos Sur ket nakurimes ti Ecard, ATM, IDs ken P8,000 a kuartana.
Iti pulongna iti pulis ditoy, kinuna ti biktima a nangan nga immuna iti McDonald sa nagturong iti Stern Mall tapno aggroseri.
Ngem idi umuneg iti pagtagilakuan, nakigtot laengen ta nakitana a nagerret metten ti bagna.
Ti baket a nakilinia kenkuana iti likudanna ti suspetsa ni Biteng a nangsipdut iti kuartana.#


text:
VIGAN CITY – Imbes a pumanaw kalpasan ti panangsanotna iti Amianan a Luzon, nagintek ni Bagyo Juan iti South China sea idi Oktubre 19 ken 20 ket gapu ta napagtalinaedna ti pigsa ti angin iti sentrona, pinarnuayna dagiti dadakkel a dalluyon a nangduprak kadagiti kabalbalayan iti coastal barangays ditoy probinsia a nakaigapuan ti panagbakuit dagiti agindeg.
Inreport ni Genevieve Oriente, municipal social welfare and development officer, nga aganay 30 a kabalbalayan iti coastal barangays ti Santa ti dinadael ti aluyo (storm surge) idi Oktubre 20 maigapu iti saan a panagkir-in ni Bagyo Juan iti South China sea.
Pito a balbalay ti total a dinuprak ti aluyo idinto a 12 ti partially damaged iti Barangay Pasungol, 7 a balay ti totally destroyed iti Barangay Bucalag kasta met a 2 a balay iti Barangay Tabucolan.
Kinuna ti barangay captain ti Pasungol a nadadael metten ti barangay hall, ti akinlaud a paset ti pagbasketbolan ken ti community comfort room ken nadadael payen ti 30 metro a kabarbaro a seawall.
Kinuna ti nasao a barangay official a no agatab ken buyogan ti angin manipud iti abagatan, agdinakkel dagiti dalluyon ket daytoy ti sinipsiputanda.
Naammuan a 80 a pamilia manipud kadagiti tallo a barangay ti naibakuit, 14 a pamilia iti rural health unit idinto a nagpakni dagiti dadduma a bumarangay iti balay dagiti kakabagianda nga adda iti nataltalged a lugar.
Dua a balay ti naiyanud iti pasetna ti Sitio Curocodan iti Barangay Fuerte ti Caoayan iti karabian ti Oktubre 20 sa maysa pay iti pumarbangon ti Oktubre 21. Tallo pay a balay ti nagpeggad a maiyanud gapu iti panagdinakkel ti danum.
Segun iti maysa a barangay official, sinari dagiti dadakkel a dalluyon ti seawall ket naisualit dagiti sandbags a manglapped iti iseserrek ti danum iti kabalbalayan.
Dagus a nangipatulod ni Mayor Germie Goulart kadagiti sako ket nagtitinnulongan dagiti bumarangay a pinunno iti darat sada insullat iti butaw ti seawall.
Nagpaarayat met dagiti agindeg iti Barangay Poro gapu ta agkurangen ti taraonda ngem saanda met a makapanaw iti lugarda gapu kadagiti dadakkel a dalluyon.
Iti met Vigan City, arig dilpatanen ti danum ti Playa de Oro iti Barangay Mindoro gapu iti panagdinakkel ti dalluyon.
Iti Sitio Mindanao iti Barangay Paratong, Sta. Catalina, sinari ti danum dagiti puttot ken dimmanon iti paraangan dagiti bumarangay gapuna a nagbakuit ti 29 a pamilia.#


text:
Friday, January 5, 2018
ZERO CASUALTY TI PAPUTOK
Cabugao, Ilocos Sur - Iti pannakiuman ti Web In-Action ken ni Dr. Mark-Lawrence T. Tirao, Doktor a Destino ditoy Municipal Health Office ti ili a Cabugao iti Enero 5, 2018 imbatadna a “zero casualty” iti nabiktima ti paputok, segun iti record.
Kanaig daytoy, dakkel ti naitulong iti naregget a panagtrabaho dagiti Duty Personnel ti Municipal Fire Station iti panangidaulo ni Fire Marshal Senior Inspector Elmer C. Acapuyan babaen iti panagrekurida ti roving/firetruck ken Posting of Tarpaulins iti Munisipalidad idi December 30-31, 2017.
Mainayon pay nga inaramidda iti FIRE SAFETY INSPECTION kadagiti Retailer iti Fire Crackers iti NISTC (Parking Area), Barangay Rizal, Cabugao, Ilocos Sur sakbay ti Baro a Tawen 2018. # (Web In-Action)
Kanaig daytoy, dakkel ti naitulong iti naregget a panagtrabaho dagiti Duty Personnel ti Municipal Fire Station iti panangidaulo ni Fire Marshal Senior Inspector Elmer C. Acapuyan babaen iti panagrekurida ti roving/firetruck ken Posting of Tarpaulins iti Munisipalidad idi December 30-31, 2017.
Mainayon pay nga inaramidda iti FIRE SAFETY INSPECTION kadagiti Retailer iti Fire Crackers iti NISTC (Parking Area), Barangay Rizal, Cabugao, Ilocos Sur sakbay ti Baro a Tawen 2018. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 2:56 PM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Komentario ni Eden A. Alviar
(Maudi iti dua a paset)
Idi 2001, naikkat ni Estrada iti saad gapu iti maikadua a People’s Power Revolution sadiay EDSA, ket simmukat kenkuana ni GMA a presidente. Idi 2004 a nagpabutos ni GMA a presidente, nainget ti balubalda iti kangrunaan a nakasalisalna ni Fernando Poe Jr., Raul Roco ti ADP ken Hen. Panfilo Lacson ti LDP. Nangabak ni Arroyo ken ti kaduana iti Lakas NUCD – UMDP a para presidente a ni Sen. Noli de Castro.
Idi 2010 National and Local Elections, intarayan met ni Sen. Benigno Aquino III ti LP dagiti nakasalisalna a da Joseph Estrada ti PMP, Sen. Manuel Villar ti NP, Sec. Gilbert Teodoro ti Lakas CMD – Kampi, ken Eddie Villanueva ti Bangon Pilipinas.
Ita a 2016 National Elections, nainget ti balubal dagiti lima a kandidato a supsuportaran dagiti nagduduma a partido a da Bise Pres. Jejomar Binay ti United Nationalist Alliance, Sen. Miriam Defensor Santiago ti PRP, Mayor Rodrigo Duterte ti Partido Demokratiko ng Pilipinas – Lakas ng Bayan, Sen. Grace ti NPC – Independent, ken Ex Sec. Mar Roxas ti LP. Nainget pay ti balubal dagiti kandidato a para bise presidenti ti tunggal partido. (Iti partial ken unofficial result ti eleksion manipud iti Parish Pastoral Council for Responsible Voting (PPCRV), awanen duadua a nangabak ni Davao City Mayor Rodrigo Duterte a para presidente agsipud ta adayo ti nangitarayanna kada Mar Roxas ti Liberal Party ken ni Sen. Grace Poe, Independent candidate. Nag-concede metten dagiti dua ken ni Duterte. Iti sabali a bangir, iti iruruar daytoy pagiwarnak ita nga isyo, bassit laeng ti diperensia a nangarusan ni Cong. Leni Robredo ken ni Sen. Bongbong Marcos para iti kina-bise presidente ket gapu iti alegasion ti panagsuitik nga ibagbaga ti kampo ni Marcos, posible ti pannakataktak ti pannakabilang dagiti butos iti Kongreso ken pannakaiproklama ti bise presidente. -Editor)
Impagarup dagiti nangaramid ti 1987 Consitution a nasayaat ti multi-party system iti eleksion ta ad-adu dagiti pagpilian dagiti botante a kandidato a para kadagiti nasional a posision. Ngem ti dakesna, ket nakiro ti kasasaad dagiti kandidato para kadagiti lokal a posision. Adda dagiti kandidato nga agbabalubal iti baba ngem maymaysa met dagiti ikamkampaniada iti ngato. Adda met dagiti partido nga aglalaok dagiti ikamkampaniada a para senador. Naipakadawyanen ti panagiinnareglo dagiti lokal a kandidato ket adun dagiti probinsia, ili ken siudad dagiti awan kasalisalna a mangipaidam kadagiti botante ti pagpilianda.
Dakes daytoy a sistema ta pinukawnan ti pateg ken kaipapanan dagiti partido iti politika. Napukawen ti prinsipio dagiti adu a politiko ket agtakderda laeng iti partidoda no dagitoy ket mayataday iti bukodda nga interes wenno pagimbagan. Ipaneknek daytoy ti kapartak ti panagbalbaliw ti partido ken kakadua dagiti politiko.
Nasayaat no maamendaran koma ti Constitution tapno maisubli met laeng iti two-party system iti eleksion kas idi panawen sakbay ti Martial Law a Nacionalista Party ken Liberal Party laeng dagiti kangrunaan a partido tapno makita ti pagtaktakderan ken prinsipio dagiti politiko. Nasayaat pay koma no matulad ti sistema ti eleksion sadiay Estados Unidos a dua laeng dagiti pagpilian a partido, ket no saan a mainominar ti agtarigagay a kandidato ket mapalubosan laeng nga agtaray kas independiente.
Panawenen a maisubli iti two-party system iti eleksion tapno maisaad iti akem dagiti kandidato a pilien ti kaaduan a bilang dagiti botante, ken tapno maisubli ti kinapateg ti partido nga agbatay iti pammati ken prinsipio.#


text:
CANDON CITY – Imon ti nangiduron iti daytoy a lalaki a mangbagsol iti kalib-inna idi rabii ti Mayo 16.
Segun ken ni Bernardo Tamano Galaitez, 17, nariinganna ni Bernardo Tubain Galaitez, Jr. 47, tricycle driver, residente iti Barangay Darapidap, Candon City, ken ti inana a ni Maryjane Sabiano Tamano, 43, nga agsungsungbat idi agarup 11:20 ti rabii ti Mayo 16.
Nangeg pay ni Bernardo Tamano a kinuna ti inana iti suspek: “Ania aya ti pagim-imonam?”
Pinagtalna ni Bernardo dagiti dua ngem mapapati a nagtuloy latta ti panagsubangda.
Timmaray ni Maryjane ket nagpaarayat ngem kinamat ti suspek sana binagsol iti sumagmamano a daras a nagsagrapan ti biktima kadagiti sugat iti barukongna.
Segun met iti maysa a kaarruba nga immarayat, nadatnganda ti suspek a mangbagbagsol iti biktima iti inaladanda.
Inaresto dagiti nagresponde a polis ti suspek sada intaray ti biktima iti St. Martin de Porres Hospital, Candon City ngem indeklara ti doktor nga awanen ti biag daytoy.
Positibo ti suspek a nakainom idi binagsolna ti kalib-inna.
Addan ti suspek iti kustodia ti polis.#


text:
Ti Makunami
MAINAIG iti insurat ni Apo Jim P. Domingo (“Maykayon, Apo…!” iti Bannawag, Agosto 27, 2018 a bilang), malagipmi met daytoy sabali pay a kita ti panagatang.
Tunggal malpas idi ti panagani, daydi Dios-ti-aluadna a Laki Quintin Bermudez (lolomi) ti Guiset Norte, San Manuel, mangparti iti karurayan; ikilnatna laeng ti karne. Mangluto met iti sangakiraos a niniogan. Mangisagana iti mamaen ken muskada. Maibigao dagitoy agraman ti sangasudo a basi. Maiparabaw iti sarukang a naitugkel iti tengnga dagiti naggapasanna a kinelleng iti Sitio Namangonan.
Kanayon a nasayaat ti apitna. Malaksid iti pagay, marnuoyan met iti bunga dagiti pinuon ti mangga, niog, saba a dippig, kantong ken tumok iti arubayan ti pakarso iti tangkig ti agtallo ektaria a daga a taltalonenna, a ti maysa a disso, nairanta a pagmurumoran iti mais a taraon ti nataenganen a nuangna. Kasta met a marnuoyan iti bunga dagiti pimienta a naipakalatkat iti pinuon dagiti mangga.
Iti tambak dagiti kinelleng marnuoyan met iti bunga dagiti naipakalatkat a banor. Iti tengnga dagiti lungog a kinelleng, adda nakali a pupokan a pagkammelan sakbay ti panaggagapas. Iti sawang dagiti dadakkel a tambak, adda tarik imbes nga iket a palagto a permanente a nakapakat a kanayon nga adda maalana a buntiek. Wen, adu pay laeng idi ti lames kadagiti pagtatalonan agraman bisukol, leddeg, birabid, barbaradiok, ken ballayba.
Saan a mabigbig daydi Laki Quintin ti letra A uray kasla bayangbayang ti kadakkelna ket dagiti mabulnosan a sako ti irik iti tiempo ti panagani, tukkol ti bamban ti pagbilanganna nga ipakitana iti daydi kaingungotna, ni Bai Kiris (Cristina Decierto).
Mamatikami a ti naimpusuan a panagatang (daton a kas pagyaman iti Apo) ti nagtaudan ti nasayaat a panagbiag ti pamiliada.—O


text:
Salaysay ni Eden A. Alviar
MAIPADANTO ngata ti impeachment case kontra ken ni Chief Justice Maria Lourdes Sereno iti nagbanagan ti kaso daydi sigud a Chief Justic e Renato Corona a napadisi iti akem?
Dua a nagsaruno a kaso ti impeachment case ti naipila kontra ken ni Sereno iti House of Representatives. Immuna a nangipila iti kaso ni Atty. Larry Gadon idi Agosto 30, 2017. Simmaruno met a nagipila ti darum da Volunteers Against Crime and Corruption Founding Chairman Dante Jimenez, ken Vanguard of the Constitution President Eligio Mallari idi Septiembre 4, 2017.
Inakusaran ni Gadon ni Sereno iti kurapsion gapu iti mapapati a saan a mayanatup a panaggastosna iti pondo ti Korte Suprema kas ti panagbiahe iti eroplano iti first class flight, ken panagnaedna kadagiti nangina a siled iti hotel no agbiaheda iti ruar ti pagilian.
Pabpabasolen met da Jimenez ken Mallari ti Chief Justice iti “culpable violation of the constitution” idi nangbukel isuna iti baro a Judiciary Decentralized Office, ken linukatanna ti Regional Court Administration Office sadiay Western Visayas nga awan ti autoridad ti en banc wenno ti sibubukel a Korte Suprema.
Ak-akusaranda pay ni Sereno iti “betrayal of public trust” gapu kadagiti nakaro a panangbaybay-ana iti aplika-sion para kadagiti posision ti Supreme Court deputy clerk of court ken chief attorney, ken dua nga assistant court ddministrator.
Inyendorson iti House of Representatives dagiti 25 a kongresista ti impeachment case nga impila ni Gadon, kabayatan a 16 a kongresista met dagiti nangiduron ti darum da Jimenez ken Mallari, ken manamnama nga umadu pay ti bilang dagiti mangsuporta iti kaso kontra ken ni Sereno.
Impasingked ni House Speaker Pantaleon Alvarez ti pannakaiturong dagiti dua a darum iti Committee on Justice a pakatrataran iti merito ti kaso tapno masinunuo a natibker dagiti ebidensia kontra iti Chief Justice. Pinatalgedanna a makagun-od ti bilang a 98 wenno 1/3 iti kadagupan dagiti amin a kongresista tapno maipadanon ti reklamo iti Senado kas impeachment court a pagpaayanto dagiti senador kas hurado iti darum.
Iti pannakaipila ti impeach-ment case kontra ken ni Sereno ket biningayna manen ti kapanunotan ken pagtaktak-deran dagiti Pilipino. Adda dagiti umanamong iti darum ta mamatida a kas Chief Justice, rumbeng laeng a ni Sereno ket agbalin a paganninawan ti kinalinteg ken modelo iti nasayaat a panangimaton iti Korte Suprema ken dagiti amin a babaenna a korte iti Pilipinas.
Adda met dagiti mamati a napilaan iti impeachment complaint ti Chief Justice kas pang-pressure kenkuana gapu kadagiti panangsuppiatna kadagiti addang ti agdama nga administrasion a mailabsing iti linteg.
Namin-adun a daras a nagkomentario ni Sereno kadagiti gannuat ni Presidente Rodrigo Duterte nangruna kadagiti mapaspasamak a pammapatay iti kampania ti gobierno kontra ti panagraira ti illegal a droga iti pagilian. Ikalkalintegan ti Chief Justice ti pannakasurot ti hustisia ken saan a pannakalabsing ti human rights dagiti umili iti pannakaipakat ti linteg. Kadagiti en banc a desision ti Korte Suprema, nagikeddeng metten ni Sereno maikontra kadagiti kontrobersial nga addang ti Presidente.
Ti pannakaipila ti impeach-ment complaint kontra ken ni Sereno ken ti manamnama a pannakaikkatna iti posisionna ket wagas tapno mapaulimek wenno makontrol ti Korte Suprema ket nawayanton ti administrasion a mangipakat kadagiti gannuatda no kasapulan ti pangngeddeng ti Kangatuan a Korte. Manam-nama a kadagiti nabatbati pay tawen iti termino ni Duterte ket adu dagiti gannuatna a makues-tionaran iti Korte Suprema.
Adda dagiti mamati a naimpluensiaan dagiti nagipila iti impeachment complaint kontra ken ni Sereno. Ngem naglibakan dayta da Gadon, Jimenez ken Mallari. Impasing-kedda a nagdarumda tapno masukatan ti Chief Justice ket masaluadan ti integridad ti Korte Suprema gapu kadagiti ar-aramiden ni Sereno.
Dakkel ti posibilidadna a mayuli ti impeachment case iti Senado ken mabalin pay a makombiktaran wenno maikkat iti posision ni Sereno ta kontrolado ti administrasion ti House of Representatives ken Senado. Agpada da Alvarez ken Senate President Aquilino Pimentel III a kameng ti Partido Demokratiko ng Pilipinas – Lakas ng Bayan (PDP Laban) ken mangidaulo ti super majority iti Kongreso.
Maibilang ti impeachment case kas political exercises a bilang dagiti mangiyendorso a kongresista ken mangngeddeng a senador ti napateg tapno maidarum ken maikkat iti akem ti maireklamo kas ken ni Sereno. Maipalagip nga idi Disiembre 2011, ti kaso daydi naikkat a Chief Justice Corona a nayendorso ti reklamo maikontra kenkuana iti House of Representative babaen kadagiti 188 a kongresista, ken nakedngan a maikkat iti akem uray pay nakurang ti ebidensia a ti nagsentroan ti darum ket ti saan a panna-kairaman dagiti dadduma nga assets-na iti impilana a Statement of Assets and Liabilities and Networks.
Narurod idi ni Presidente Benigno Aquino III ken ni Corona gapu ti panangibi-langna kenkuana a midnight appointee wenno inkamakam nga inapointaran ni Presidente Gloria Macapagal Arroyo idi sakbay a bumaba iti poder. Imbilang ni Aquino a ni Corona ken tubeng iti kam-pania ti administasionna kontra kurapsion.
Nailanad iti 1987 Consti-tution a maikkat iti saad babaen ti impeachment and conviction gapu iti culpable violation of the Constitution, treason, bribery, graft and corruption, other high crimes or betrayal of public trust para ti Presidente, Bise Presidente, dagiti kameng ti Korte Suprema, miembro dagiti Constitutional Commission, ken Ombudsman.
Napateg ti impeachment tapno maikkat iti posision dagiti impeachable officials, ngem maab-abusaren daytoy iti agdama. Kadagiti naglabas a bulan, naidarumen da Duterte, Vice President Leni Robredo. Manamnama ti pannakaidarumto met ni Commission on Elections Chairman Andres Bautista gapu kadagiti alegasion a nagramut iti pammabasol ti asawana nga addaan isuna iti nalimed a kinabaknang nga agarup P1 billion. Adu dagiti napatpateg a trataren ti Kongreso ngem dagiti impeachment kontra kadagiti opisial a rumbeng a maikkan iti prioridad babaen ti panagaramidda kadagiti linteg a mangpadur-as kadagiti umili. #


text:
Sistema ti endokrina
Ti sistema ti endokrina ket isu ti sistema dagiti glandula, nga iti tunggal maysa ket dagus a tumbog kadagiti nadumaduma a kita dagiti hormona iti dara tapno matalinaay ti homeostasis. Ti sistema ti endokrina ket maipagiddiat iti sistema ti eksokrina, nga agtubbog kadagiti kimiko nga agus-usar kadagiti paso. Ti balikas nga endokrina ket nagtaud manipud iti Griego a balikas ti "endo" a ti kaibuksilanna ket uneg, kaunegan, ken "crinis" para iti panagtubbog. Ti sistema ti endokrina ket maysa a sistema ti senial ti pakaaammo a kasla ti sistema ti nerbios, ngem dagiti pagibanaganna daytoy ken ti mekanismona ket naidasdasig a sabali. Ti panggepen ti ti sistema ti endokrina ket nabuntog a mangirugi, ken napaut kadagit ipanagsungbatda, agpaut dagitoy manipud iti bassit nga oras aginggana kadagiti lawas. Ti sitema ti nerbios ket napardas nga agipatulod kadagiti pakaammo, ken dagiti sungbatda ket sapasap laeng a nabiit. Dagiti hormona ken dagiti sustansia (pannakitignay a kimiko) a maibbatan manipud iti kulanit ti endokrina iti dara nga idiay ket agbanniagada tapno puntaanda dagiti kulanit ken agpataud kadagiti sungbat. Dagiti hormona ket mangtimbeng kadagiti nadumaduma nga annong ti tao, a mairaman ti metabolismo, idadakkel ken panagrang-ay, pamay-an ti kulanit, turog, ken panagwa. Ti pagobraan ti panagadal a maipanggep ti sistema ti endokrina ket dagiti kirokirona ket ti endokrinolohia, ti sanga ti akin-uneg a medisina.
Dagiti langa dagiti gladula ti endokrina ket dagiti, iti sapasap, dagiti kasasaadda nga awan paso, ti bukodda a baskularidad, ket ti kadawyan a kaadda ti intraselular a bakuola wenno dagiti granula nga agipenpen kadagiti bukodda a hormona. Iti pakaigiddiatan, dagiti glandula ti eksokrina, a kas dagiti glandula ti katay, dagiti glandula ti ling-et, ken dagiti glandula iti kaunegan ti pagkalpaan, ket saan unay a napiskel ken addaan dagiti paso wenno kalawakaw a lumen.


text:
GALIMUYOD, Ilocos Sur – Bimmallasiw nga aso ti nakagapu iti pannakaikras ti lugan daytoy motorista iti kalsada ti Candon-Salcedo a sakup ti Barangay Patac ditoy nga ili idi malem ti Pebrero 9, 2014.
Immuna a naitaray iti Candon City Hospital ni Jhun Sumacyab y Del Rosario, 36, naasawaan, katulong, ken residente iti Barangay Bidbiday, ditoy nga ili, sa naiyalis iti Regional Hospital, San Fernando City, La Union gapu kadagiti sugatna.
Iti panagimbestiga dagiti polis, agdaldaliasat ti biktima iti nadakamat a lugar a nakalugan iti Black Euro motorcycle idi aksidente a nadungparna ti maysa nga aso a puon ti nakapukawan iti kontrolna iti manibela ket naikras iti kalsada.
Awan ti helmet ti biktima ken mapapati a nakainom idi maaksidente.#


text:
panagsurat, panagedit, panagsuratan, panagmulat' kamote
awan maisip a mayat a maiblag ita. daytoy man pay lang, ipabasak kadakayo ti inlanad ni apo juan sp. hidalgo jr., iti kolumna idi iti bannawag a pugon. naipablaak daytoy iti febrero 12, 1968 a bilang ti bannawag (hmm, diak pay naipasngay idi, a). maipapan kadagiti mannurat, kangrunaan dagiti agdadamo; iti panagsurat, kangrunaan iti no kasano ti talaga nga agsurat ken no ania, aya, ti isurat.
ipanko daytoy ita ta idi man 1960s agpapan ita, kasla awan namalbaliwan wenno pamalbaliwan ti literatura iloko mainaig kadagiti mannuratna. isu latta dagiti parikut nangruna kadagiti agdadamo, iti panagsuratan, iti panagedit dagiti appo nga editor dagiti pagipabpablaakantay' a magmagasin.
bareng adda maitedna kadatayo a napateg a tip ken palagip, kadatayo amin a mannurat, bangolan man a kunada, beterano man a maawagan, premiado man a sasawenda, wenno agdadamo man a masasao, kattungbol man a mainagnaganan, mannurat man wenno mannurot lang. kaimportantean siguro a palagip ken tip ket daydiay kaudian a parapo ni apo hidalgo jr.
ala, ket, basaentay', a, adtoy man:
Saan nga agsarday ti panagsangpet dagiti sarita iti BANNAWAG. Kaaduanna ti aggapu kadagiti agdadamo a mannurat. Ngem iti duapulo a sarita, nagasaten no adda maysa a maagsaw a mabalin nga ipablaak. Adu ti gapuna a saan a mabalin nga ipablaak dagiti gapuananda. Nakapsut a balabala, sinantatao dagiti agbibiag, awan ti rinnisiris, makapasuyaab ti taldiap-napalabas, saan a nasayaat ti pannakarisut ti parikut, awan masnop a turongen dagiti pasamak, bassit ti ammo ti mannurat iti banag a sursuratenna, saanna nga ammo ti agsurat iti nasayud nga Iluko, ken dadduma pay. Nabatad nga agkurang iti ammo maipapan iti panagsurat iti sarita ti nangipaw-it iti manuskrito nga inawaganna iti sarita.
Tapno maliklikan ti masapa a pannakapaay dagitoy agdadamo a mannurat, insingasingmi nga agbasada kadagiti nailibro a sarita dagiti malalaki iti tay-ak ti literatura. Adalenda a naimbag dagita nailibro a sarita ken aramatenda a modelo kadagiti suratenda. Patienmi a no kakasta a sarita ti basaenda, imposible a di ngumato ti kalidad dagiti suratenda.
Bassit ti namnamami nga adda masarakan a libro maipapan iti panagsurat iti sarita kadagiti biblioteka ti munisipio. Ngem dakkel ti namnamami nga adda latta masarakan ni agdadamo a mannurat a kasta a libro iti biblioteka ti pagadalanda. Adu a mannurat iti probinsia ti nagsurat kadakami nga awan ti masarakanda a nailibro a sarita ken libro maipapan iti panagsurat iti sarita (mairaman metten ti libro maipapan iti panagsurat iti salaysay, daniw, nobela, drama, kritika, damdamag).
Ala, no talaga nga awan, saan latta a naupay ti BANNAWAG a nangipamuspusan iti panangtulongna ken ni mannurat tapno agbalin a naan-anay a mannurat ken pakairanudan ti talentona nga agsurat. Tulonganna dagiti mannurat iti kada ili ken probinsia a mangbangon kadagiti gungloda. Patienna a babaen ti panagaammo ken panagsisinninged dagiti mannurat nga agkakailian ken agkakaprobinsiaan, makapagiinnadalda iti panagsurat. Saan la a dayta, naangay pay dagiti seminar a nakaawisan dagiti mabigbig a mannurat a nangbalakad kadagiti padada a mannurat maipapan iti nadumaduma a benneg ti panagsurat.
Ania ti napasamak? Nabuntog ti panagadal dagiti mannurat. Iti BANNAWAG, saan nga agsarday ti panagsangpet dagiti manuskrito. Madlaw a dagus a kasla bassit-usit ti pagnaan dagiti panagtataripnong ken pammalakad dagiti mabigbig a mannurat no basaem dagiti agsangpet a manuskrito. Nalabit a saan a nasamay ti panaglekteur dagiti naawis a mannurat wenno saan a malagip dagiti nakitaripnong ti nasao kadakuada idi suratendan ti impaw-itda iti BANNAWAG.
Pudno a mapukaw ti essem ti editor nga agbasa iti sarita no kalpasan ti duapulo a manuskrito a basaenna ta awan man laeng ti uray maysa a mapilina. Agasem ngamin ti tuokna bayat ti panangarado dagiti matana iti 13 a panid ti kada sarita a basaenna; ti 30 a minuto a panangbasana a naimbag iti kada sarita; ti maupay a seggana a mangduktal iti "anag ti biag" a namnamaenna nga ipaay ti mannurat agingga iti maudi a panid ti manuskrito! Saan laeng nga agkamata, agarrap ken mabutbotan ti ulo ti editor nga agbasa kadagiti kawaw a sarita; aguban pay a dina oras!
Ngem, ala, saan pay laeng a napaay ti namnama dagiti dadduma a mannurat a matulongan dagiti padada a mannurat tapno agbalinda met a naan-anay a mannurat. Kalpasan ti uppat a bulan a pannakabangon ti GUMIL Pangasinan, nangbangonda iti maysa a pagiwarnak nga agpaay kadagiti amin a mannurat nga Ilokano. GUMIL Filipinas ti nagan daytoy binulan a pagiwarnak. Dagiti mannurat met laeng ti mangigastos iti pannakaimalditna. Rimmuaren ti umuna a bilang iti Nobyembre. Naibusen. Rimmuar manen ti maikadua a bilang iti Disyembre. Naiwaragawag iti magasin ken suplemento ti BANNAWAG ti iruruar ti maikadua a bilang ngem mano dagiti nangipaw-it iti selio a pangibuson iti kopia nga agpaay kadakuada? LIBRE daytoy a GUMIL Filipinas. Ania pay ti sapulen ni mannurat?
Kurang ti ammo ni mannurat maipapan iti panagsurat iti sarita. Rinugian ngarud ti GUMIL Filipinas nga ipablaak iti maikadua a bilangna ti umuna a paset ti MAKASURATKA MET ITI SARITA a sinurat ni Apo Angel Anden iti BANNAWAG idi kanikapito a tawen. Iti maikatlo a bilang ti GUMIL Filipinas, rugianna nga ipablaak ti MAKASURATKA MET ITI SALAYSAY, impablaak met laeng ti BANNAWAG idi kanikanem a taWen. Kurang ni mannurat iti "background" iti literatura, rinugian ngarud ti GUMIL Filipinas nga ipablaak ti salaysay ni Dr. Marcelino Foronda maipapan iti ababa a pakasaritaan ti Literatura Ilokana, ti salaYsay ni Propesor Leopoldo Y. Yabes maipapan iti Akem ni Mannurat a Pilipino iti Filipinas.
Gapu ta saan nga ikaskaso ni mannurat ti umno a pannakaisurat dagiti balikas nga aramatenna, impablaak ti GUMIL Filipinas dagiti artikulo da Virgilio Vives (ti umno a pannakaaramat ti NGA ken A, TI ken ITI ken dadduma pay a bambanag maipapan iti Ortograpia Ilokana), ken Atty. Lacuesta (maipapan iti makunkuna a Lengguahe Nasional).
Adunto pay ti ipablaak ti GUMIL Filipinas a makatulong ken ni mannurat. Kas iti makasuratka met iti daniw, nobela, damdamag, drama, kritika literatura, biograpia ken dadduma pay.
Adda pay kopia ti maikadua a bilang ti GUMIL Filipinas. Ulitenmi: LIBRE daytoy a pagiwarnak ket awan ti aramiden ti mannurat no di ti panangipaw-itna iti selio a pangibuson iti kopiana. Iturongyo ti suratyo iti: Editor, GUMIL Filipinas, 1655 Soler, Manila.
No awan ti magatangyo a libro iti iliyo, no awan ti libro a mabulodyo iti biblioteka ti eskuela ken munisipioyo, no awan ti gungloyo a mannurat iti ili ken probinsiayo, no awan latta ti mabalinyo a pagadalan nga agsurat malaksid ti panagbasayo iti aglinawas a BANNAWAG, ken no diyo kayat ti maaddaan iti kopia ti GUMIL Filipinas, nasaysayaat laengen no inkay agmula iti kamote wenno karabasa wenno mais ngem ti panangar-arapaapyo nga agbalin a mannurat. Bambannog ken sasauryo no suratkay a surat a diyo met ammo no husto wenno saan ti ar-aramidenyo.


text:
Kappia
Ti kappia ket maysa kasasaad iti babaen ti kaawan iti ranggas, dagiti suppiat a panagkukua ken ti kawaya manipud ti buteng iti ranggas. Daytoy ket sapasap a naamammuan a kas ti kaawan iti busor, ti kappia ket mangisingasing pay ket ka-adda iti nasalun-at wenno baro a naagasan a interpersonal wenno internasional a pannakibiang, ti prosperidad kadagiti banag iti sosial wenno ekonomiko a nam-ay, ti pannakabangon ti ekualidad, ken ti maysa a mayat a politikal nga urnos nga agserbi ti agpayso nga interesado kadagiti amin. Iti internasional a pannakibianga, ti panawen ti kappia ket saan laeng a ti kaawan iti gubat wenno naranggas a suppiat,ngem isu pay ti ka-adda iti positibo ken madayawan a kultural ken ekonomiko a pannakibiang.


text:
Senteno
Ti senteno (Secale cereale) ket ruot a kaaduan a naimulmula a kas bukbukel ken pakan ti ayup nga apit. Daytoy ket kameng ti tribu ti trigo (Triticeae) ken asideg a kabagian ti sebada (Hordeum) ken trigo (Triticum). Ti senteno ket inus-usar para iti arina, tinapay a senteno, serbesa a senteno, dagitidadduma nga aguardiente, dagiti dadduma a vodka, ken pakan ti ayup. Mabalin pay daytoy a sibubukel a makan, babaen ti panaganger kadagit iberi ti senteno, wenno bbaaen ti panadamili, a kapada ti rolled oats.
Tisenteno ket bukel ti sereal ken nasken a saan amaiyallilaw iti [[lolium], nga inus-usar para kadagiti solar, pagaraban, ken garami para kadagiti dingoen.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Senteno iti Wikimedia Commons


text:
Solsona, Ilocos Norte
Ti Solsona ket maysa a maikatlo a klase nga ili iti probinsia ti Ilocos Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti ili ti Solsona ket nabennebenneg iti 22 a barbaranggay.[2]
- Aguitap
- Bagbag
- Bagbago
- Barcelona
- Bubuos
- Capurictan
- Catangraran
- Darasdas
- Juan (Poblacion)
- Laureta (Poblacion)
- Lipay
- Maananteng
- Manalpac
- Mariquet
- Nagpatpatan
- Nalasin
- Puttao
- San Juan
- San Julian
- Santa Ana
- Santiago
- Talugtog
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Ilocos Norte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 26 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Ilocos Norte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 27 Hunio 2014.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
CANDON CITY – Nakasaganan ti amin a sistema para iti pannakaangay ti maika-9 a Kongreso ti Solidarity of Peasants Against Exploitation (STOP Exploitation) inton Oktubre 24 ditoy siudad, daytoy ti impakaammo ti maysa nga opisial daytoy nga organisasion itay nabiit.
Kinuna ni ti Zaldy Alfiler, Sekretario-Heneral ti STOP Exploitation a manamnama a dumar-ay iti nasao a Kongreso ti agarup 80 a delegado manipud kadagiti nadumaduma a tsapter ti organisasion iti tallo a probinsia a mangibagi ti nasurok 7,000 a kameng. Naimbitaran pay a tumabuno dagiti mangsupsuportar iti organisasion nga aggapu iti sabali a sektor.
“Panggep ti Kongreso a patibkeren ken palawaen ti organisasion tapno nabilbileg dagiti mannalon a mangsango kadagiti karit ti agdama a panawen – ti agtaltalinaed a kinaawan ti pudpudno a reporma iti agrario ken ti rumangranggas nga estado a mangituntunda ti kumarkaro a pannakalabsing ti pangtao a karbengan,” kinuna ni Antonino Pugyao, chairman ti STOP Exploitation.
Kinuna ni Pugyao a saan a pimmudno ti kari ni Presidente Duterte a panagbalballiw gapu ta nagtalinaed ti mananggundaway a sistema ti kagimongan ken rinibun nga umili ti napapatay gapu iti tallo a gubat nga isaysayangkat ti rehimen.
Kas iti napalabas a kongreso, maadal ken maamiris iti taripnong ti agdama a kasasaad ti pagilian ken ti rehion tapno maputar ti pakabuklan a programa ti aktibidad iti sumaruno a dua a tawen. Kasta met nga ikumpluntarto ti organisasion ti konstitusionna iti direksion a turongenna. (Manipud iti padamag ti STOP-Ex)


text:
ALILEM, Ilocos Sur – Awanen ti sabali nga opsion ti kapolisan ditoy nga ili no di ibilang a naserraanen ti maikontra iti ama a nangtagbat iti anakna idi rabii Enero 19 gapu ta nagareglon dagiti dua.
Immun-una ngem daytoy, naipaima iti opisina ni Associate Provincial Prosecutor Arceli Perla Y. Rebollido-Refuerzo ti kaso a frustrated parricide maikontra ken ni Rolando Lausan y Cubalit, 46, naasawaan, mannalon, gapu iti panangtagbatna iti anakna a ni Roldan Lausan y Suoc, 21, awanan asawa, trabahador, bayat ti panagsubangda nga agama idi rabii ti Enero 19.
Ngem imbasura ni Rebollido-Refuerzo ti kaso maikontra ken ni Lausan agsipud iti mapapati a teknikalidad, gapu ta saan a naaresto ti suspek no di ket simmuko, saan a presente dagiti kasapulan iti warrantless arrest, ken saan a presente ti biktima kabayatan ti inquest agsipud ta adda pay la iti ospital.
Naruk-atan ni Lausan ket naikustodia ken ni Barangay Captain Basanio P. Licuasen para iti posible a panagaregloda nga agama.
Maipalagip nga mmuna a naitaray iti rural health unit ditoy nga ili ni Roldan Lausan y Suoc, 21, awanan asawa, trabahador, residente iti Barangay Apang sa naiyalis iti iti Ilocos Training Regional Medical Center, San Fernando City gapu kadagiti sinagrapna a sugat iti nadumaduma a paset ti bagina gapu iti panangtagbat kenkuana ti amana a ni Rolando.
Iti panagimbestiga dagiti polis, idi agarup 9:00 ti rabii ti Enero 18, naggawid ni Roldan nga adda iti inpluensia iti arak ket nagsubangda nga agama.
Mapapati a nangala ni Rolando iti bolo sana inwasawas iti sanguanan ti biktima ngem dimmarup latta daytoy a nagtungpal iti pannakatagtagbatna iti ngato ti makannigid a matana, tengnged, ken iti makannigid ken makannawan a ramramayna.
Mapapati nga adda dati a susik dagiti agama ket narubroban iti dayta a rabii a nakainom ti anak.#


text:
De facto
Ti De facto ket maysa a Latin a panangisao a kayat na a saoen ket "maipapan a kinapudno". Iti kalintegan, kadawyan a kayat na a saoen ket "iti pannakasanay ngem saan a nasken nga ikeddeng ti kalintegan" wenno "iti pannakasanay wenno ti kinapudno, ngem saan nga opisial a naipatakder." Kadawyan nga inus-usar daytoy a kaisupadi ti de jure (a kayatna a saoen ket "pakaseknan ti kalintegan") no agiturong kadagiti banag a maipanggep iti kalintegan, panagturay, wenno pamay-an (a ksa dagiti pagalagadan) a mabirukan itikadawyan a padas a kas naaramid wenno naparang-ay ng awan wenno kasupadi ti maysa nga alagaden. No pagtungtungan ti nalintegan a kasasaad, ti de jure ti agpatudon ti makunkuna ti linteg, nga ti while de facto ti agpatudon ti aramid iti mapaspasamak iti pannakasanay. Napadaan daytoy ken kapadpada iti panangisao a "para dagiti amin a gagara wenno pnggep" wenno "iti kinapudno".


text:
NARVACAN, Ilocos Sur – Maysa a negosiante iti merkado publiko ditoy ti napukawan iti P8,000.00 a mapapati a linibas nga innala ti di am-ammo a kustomer.
Nabigbig ti biktima a ni Corazon Zoleta, 47, ken agnaed iti barangay Lungog iti daytoy met laeng nga ili.
Iti pulongna iti pulisia, kinuna ti biktima a naglaon ti walletna iti P8,000 ken nakakabil daytoy iti drawer iti uneg iti puestona iti tiendaan publiko ditoy.
Mapapati a natakaw ti kuarta ti biktima iti apagbiit nga iruruarna iti puestona.
Kabayatanna, maysa a lalaki ti nabagsol iti sanguanan ti inana idiay barangay Turod, daytoy nga ili.
Nainaganan ti biktima a ni Charlie Peralta, 40 , ken ti suspek a ni Marcos Reyes, 42, agpada nga agnaed iti nasao a barangay.
Iti inisial nga inbestigasion ti pulis, naammuan a magmagna ti biktima ken ti inana iti medio nasipnget a paset ti kalsada idi kellaat a nagparang ti suspek ket binagsolna ti biktima iti di ammo a rason.
Naitaray ti biktima iti Central Ilocos Sur District Hospital ngem naiyalis iti Gabriela Silang General Hospital gapu iti kinakaro ti sugatna.
Mapapati nga imon ti motibo ti pammagkong.


text:
Adda dagiti madamdamag nga
overseas Filipino workers a naggawid ditoy pagilian a saan a
nalimbong ti panunotda. Adda pay dagiti naipadamag a nakaaramid iti
nadagsen a krimen iti pagpapaayanna nga amo gapu iti mapapati a
nasayaat nga estado ti panagpampanunotda.
Iti daytoy a situasion, rumbeng
kadi a maiwayat kadagiti Filipino nga agap-aplikar iti trabaho iti
psychiatric test tapno maammuan no adda tendensia a maaddaanda iti
mental illness?
Iti bukodmi a biang, saan nga
umisu nga addang nga ipakatan ida iti psytriatric tests tapno laeng
makita no kasano katibker ti panunotda ket saanda a maaddaan iti
sakit a mental iti tiempo a nadagem unay ti lak-amenda bayat ti
kaaddada iti sabali a pagilian.
Iti biangmi, maysa laeng daytoy a
pangpadagsen kadagiti kailian nga agap-aplay nga agtrabaho iti
ballasiw-taaw. Mamatikami a nalimbong ti pampanunot dagiti kailian
iti panagaplikarda nga agtrabaho iti sabali a pagilian. Saan a
makigasanggasat ti maysa a kailian iti sabali a pagilian no saan a
natibker ti pakinakemna.
Mamatikami a mabilbilang iti
ramay, no adda man, dagiti mailaok kadagiti aplikante a saan a
nalimbong ti panagpampanunotda. Ngem kastay kunadan, uray iti maysa a
sako ti bagas, adda latta mailaok a saggaysa nga itta.
Adu dagiti makagapu no apay nga
agtungpal a saan a nalimbong ti panunot ti maysa nga OFW. Kas koma
iti pinansial wenno personal a problema nga adda pakainaiganna iti
napanawanna a pamilia iti naggapuanna a pagilian.
Pagaammotayo a kaadduanna kadagiti
kakailian ti mapan mangged iti sabali a pagilian agsipud iti
kinarigat ti panagbiag ditoy pagilian. Kangrunaan a pumanawanda tapno
lumung-aw ti panagbiag ti pamiliana, tapno adda naraniag a
masakbayanda.
Dakkel a sakripisio ti yaadayoda
iti pamiliada. Ngem natalged ti panunotda a pumanaw agsipud ta ammoda
nga iti ipapanawda, agur-uray ti napintas a masakbayan para kadakuada
a sangapamilia.
Ngem adda dagiti kanito nga iti
panagiinnadayoda iti patpatgenna iti biag, mapekka ti nalagda idi a
singgalut ti langenlangenda. Adu dagiti mapanawan a nagbalin a
managbaybay-a iti annakda, aglalo ni medio nalabon metten ti
maiggamanna a kuarta ken nagmayat ti apros ni ading balasang iti
nasipnget a paset ti maysa a beerhouse.
No maammuan ti OFW, agbalin daytoy
a dakkel a padagsen wenno mangted iti dakkel a buribor iti panunotna.
Mabalin a daytoy ti puon ti pakarakrakan ti umok a binangonda, ti
pagtaudan dagiti sakit ti nakem, ladingit, pungtot, lunod ken dadduma
pay a karirikna a no saanna a maipeksa ket kupkupikopanna lattan iti
barukongna, posible nga agtunda iti saan a nalimbong a panunot ti
OFW.
Ngem makuna nga isolated cases
dagitoy. Kaadduanna kadagitoy a kaso dagiti domestic helper.
Maisingasingmi ketdi a kadagitoy
nga OFW, rumbeng laeng a maikkanda iti naan-anay a pannarabay kas iti
counseling services tapno mawaknitan ti ulep iti nasimbeng a
panunotda. Kasta met a maikkanda koma iti gundaway a makasubli ditoy
pagilian a natalna iti pakinakemda nga adda namnamaenda a sangbayan a
panggedan ken uray bassit laeng a negosio tapno baliwanda ti umad


text:
San Fernando, Cebu
Ti San Fernando ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Cebu iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti San Fernando ket nabingbingay a politikal kadagiti 21 a barbaranggay.[2]
- Balud
- Balungag
- Basak
- Bugho
- Cabatbatan
- Greenhills
- Lantawan
- Liburon
- Magsico
- Poblacion North
- Panadtaran
- Pitalo
- San Isidro
- Sangat
- Poblacion South
- Tabionan
- Tananas
- Tinubdan
- Tonggo
- Tubod
- Ilaya
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Cebu". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 26 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Cebu". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 7 Oktubre 2014.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
PASKUAN. Iti daytoy nga aldaw, rumbeng nga agrambak amin a Kristiano gapu iti pannakaiyanak ti Ari ti Kappia. Iti isasangbayna, rumbeng laeng nga agtalimudok ti natalingenngen a kappia, awan panaginkukuna a panagiinnayat ken nadarisay a panagpipinnateg dagiti amin a parsua ditoy rabaw ti daga.
Ngem no taliawentayo dagiti mapaspasamak iti agdama iti sangalubongan, kasungani dagiti maimatangan ken mapaliiwtayo.
Iti Iraq ken Afghanistan, agtultuloy ti riribuk iti baet ti kaadda dagiti puersa ti United Nations a mangtimon iti urnos ken talna. Kastoy met la ti mapaspasamak kadagiti sabsabali a pagilian; dagiti agkakailian ti agsisinnida gapu iti panagsusupadi iti ideolohia ken pagtaktakderan iti biag ken politika.
Iti pay mismo nga Israel a napateg ti pakasaritaanna iti Katoliko a lubong, ganggannaet pay laeng ti kappia gapu iti dida panagkakatunosan kadagiti kaparangetna a nasion a mangibilbilang iti Israel nga squatter iti nangipasdekanna iti teritoriona.
Iti Estados Unidos, sanguen ni Pres. George Bush ti Kongreso a pagmayoriaan ti kasupangetna iti partido ken nainget a kritiko iti pannakaisawsaw ti US iti gubat iti Iraq a puon ti nakaibuisan iti rinibu a soldado nga Amerikano.
Iti baet dagiti nainget nga addang nga inwayat dagiti nadumaduma a pagilian kalpasan ti pannakabomba ti World Trade Center ti New York nga insayangkat ti Al Qaida, adda latta pangta ti terorismo, kasla espada a nakabitin iti ulonan dagiti tattao a managayat iti kappia.
Ditoy pagiliantayo, agtultuloy dagiti enkuentro iti nagbaetan ti New Peoples’ Army wenno ti Mindanao Independence Liberation Forces maikontra iti puersa ti gobierno iti baet ti all-out war nga inwayat ti militar ken kapolisan kas imbilin ti commander-in-chief.
Agsasaruno ti pannakaiwalang dagiti kameng ti militante a grupo ken dagiti kameng ti media, nangruna dagiti napinget a kritiko ti korapsion, panagabuso ken pannakarugos iti kalintegan dagiti tattao.
Agtultuloy met ti saan a panagkikinnaawatan dagiti agtuturaytayo, gapu iti maipagpagna a pannakabalbaliw ti konstitusion babaen ti nadiskarada a peoples’ initiative ken bangking a constituent assembly. Bangking kunatayo ta saanen nga ikabkabilanan ti Kamara ti Senado iti panangidurudorna iti charter change. Ita pay laeng, mairubrubbuaten dagiti protesta gapu iti agdadata a kinapuskolen ti rupa dagitoy a politiko a mangbalballaibo kadagiti tattao tapno laeng makallawitda ti nalimed ken managimbubukod a panggepda ken interes.
Ngem ngimmernger dagiti umili ken dagiti nadumaduma a sektor kas kadagiti militante a grupo, simbaan, ken dagiti mangmangged ket nagsanud dagitoy. Ita kayatda metten ti constitutional convention.
Ngem kayattayo man ken saan, nalukaisan ti kinapudno a nabingbingay dagiti umili ken di natalingenngen ti kasasaad iti politika a mangiluges la ketdi kadagiti ganansia iti ekonomia a nagun-od iti daytoy a tawen.
Ket masaludsottayo: daytoy kadi ti isarabotayo iti Mesias? Imbes nga ayat, urnos ken talna, iruknoytayo ketdi ti guranggura, apas, di panagkikinnaawatan, kinamanagimbubukod ken kinabuklis.
AYAT ken KAPPIA ti kaipapanan ti Paskua. Ngem nakaladladingit ta saanen a daytoy ti agubbog iti pusotayo iti daytoy a pannakaipasngay ti Mesias.


text:
CANDON CITY – Nasurok a P17 milion ti nakolekta daytoy a siudad iti las-ud ti tallo a lawas manipud nangrugi a naipakat ti Business One Stop Shop (BOSS) iti daytoy a tawen.
Kinuna ni Mary Jean Abrero, City Business Permit and Licensing officer, nga agdagup iti P17,036,351 ti pakabuklan a koleksion iti BOSS para iti tawen 2013 manipud kadagiti negosiante a pakairamanan ti business tax, mayor’s permit ken regulatory fees, franchise tax, occupational permit fee, rental fees, market loan repayments, renewal of lease contracts ken dadduma pay.
Kinuna ni Abrero a manamnama a ngumato pay ti koleksion ta adda dagiti negosio a quarterly ken semi-annually ti panagbayadda iti business tax ket magun-odda ti puntiriada a P19 milion a koleksion para iti daytoy a tawen.
Naisayangkat ti BOSS para iti nadardaras a pannakaited iti serbisio kadagiti agpabaro iti lisensia, prangkisa, agbayad iti renta iti tiendaan, ken dadduma pay a pagbuisan.#


text:
STA. MARIA, Ilocos Sur. – Napaltogan ti maysa a lalaki iti uneg ti maysa a beerhouse iti Barangay Baliw ditoy gapu iti saan a panagkinnaawatan ti grupona iti sabali a grupo.
Naitaray ni Ronald Quidot, 38, ken residente iti Barangay San Antonio, Narvacan, Ilocos Sur iti St. James Hospital iti Vigan City kalpasan a pinaltogan ni Manny Rebula, 24, ken residente iti sitio Nalasin, Barangay Laslasong Norte, ditoy nga ili.
Naammuan iti inbestigasion ti polis nga agiinom ti biktima nga adda kakaduana iti nasao a beerhouse idi adda saan a panagkikinnaawatan ti grupona iti grupo ti suspek nga agiinom met iti nasao a beerhouse.
Timmakder ti suspek ket mapapati nga inasutna ti paltogna sa kimmarit.
Aganawa koma ti biktima ngem pinaltogan ti suspek a nakasugatan ti tengnged ti immuna. #


text:
John Locke
Ni John Locke FRS ( /ˈlɒk/; 29 Agosto 1632 – 28 Oktubre 1704), kaaduan a naamammoan a kas ti Ama ti Klasiko a Liberalismo,[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Locke, John. Ti Surat a Maipanggep ti Panakaipatuboy Routledge, New York, 1991. p. 5 (Pangyuna)
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni John Locke iti Wikimedia Commons
Dagiti obra a mainaig kenni John Locke iti Wikisource (iti Ingles)
Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni John Locke iti Wikiquote (iti Ingles)


text:
Sarita ni Salvador A. Espejo
Maikapito a paset
“No kasta, ammon ni Artates a nagsarakkami ken ni misisna?” sinaludsod ni Alabastro
idi agangay.
Inggagara ni Rick a saan a sinungbatan ni Alabastro. Kinautna ketdi ti sigariliona sa nanindi. Panagkitana ken ni Alabastro ket kayarigan daytoy ti bao a naipiskot nga awan a pulos ti pagtarayanna.
Kellaat, napungot ni Alabastro ti buokna sa kasla awan pigsana a nagpusot iti daan a sopa.
“Apo Dios, ania daytoy a naaramidko…” nakunana.
“Huston dayta, baka mangabakka pay iti Famas Award,” kinuna ni Rick. “Relaks ka lang, saan pay a dimmanon ti iggemmi nga impormasion ken ni Mr. Artates.”
Inyangad ni Alabastro ti rupana ket nabayag a minulenglenganna ni Rick a kasla dina patien ti nangegna.
“Iti bukodmi a biang, awan pay ti relasionyo ken ni Misis Artates ket ikkandaka iti gundaway a mangatur iti daytoy a biddut. Iballakadko nga adaywam ni baketna. Para iti pagsayaatanyo.”
“Saanmon a masapul nga ibaga dayta kaniak. Dayta ti gapuna a kinasinnaraknak ni Lilibeth… ni Misis Artates idi kalman. Kinunana a nasursuronan nga ayaten ni David Artates ket dina maitured a liputan. Impakaasina a lipatek laengen ket bumirokak iti sabali a babai nga ayatek.”
Saan a nagtimek ni Rick. Simmublat a nangmatmat ken ni Alabastro a kasla tuktukodenna no agsasao daytoy iti pudno.
“Idi kalman, impanamnamak a diakon singaen. Ay-ayatek ni Lilibeth. Pakaragsakakon a makaammo a natalged ti kasasaadna iti denna ni David Artates.”
“Kasano ti pannakaammok nga agpayso nga adaywamon ni Misis Artates?” kinuna ni Rick.
“Adda kenka no dinak patien,” insungbat ni Alabastro. “Ngem tapno ammom, inawatkon ti offer ti opisinami a siak ti manglukat iti baro a sangami iti Vigan City.”
Nagtalinaed a nakaperreng ni Rick ken ni Alabastro.
“Mamatiak kenka,” kinunana idi agangay. “Namnamaem nga awan ti makaammo iti nalimed a panagsarakyo ken ni Misis Artates. Ngem masapul a tungpalem ti karim a dimon singaen pay ti panagbiag dagiti agassawa.”
“Ikarik, pari. Ken agyamanak unay,” kinuna ni Alabastro.
“Tulagan ti lalaki daytoy, pari,” kinuna ni Rick.
“Wen, tulagan ti lalaki,” insungbat ni Alabastro sana intanggaya ti dakulapna.
Inawat ni Rick ti dakulap ni Alabastro. Tinapikna ti abaga ni Alabastro sa pimmanawe.
Sumakay koman ni Rick iti kotsena idi nagkiriring ti selponna. Ni David Artates.
Dakes ti nagparikna ken ni Rick ta nairteng ti timek ni Artates.
“Dagdagusem ti agpakastoy,” kinuna ni Artates. “Agrubrubbuat ni Lilibeth. Suspetsak a makisinnarak manen iti lalakina.”
“Relaks, Mr. Artates,” imballaaet ni Rick. “Awanen ti pagdanagam. Napudno ni misis kenka.”
“Ania ti kayatmo a sawen?”
Insalaysay ni Rick ti naduktalanna mainaig ken ni Misis Artates ken ni Alabastro.
“Ammok daytan!” pinuted ni Artates ti dadduma pay a sawen ni Rick. “Sabali a lalaki ti nakaituonan ita ti pammateg ni Lilibeth! Isu ti suspetsak a kasinnarakna ita!”
Nagmalanga ni Rick. Adda pay sabali a lalaki ni Misis Artates?
“Adda ita ni Misis Artates iti pagtaenganyo?”
“Wen. Agsuksukat.”
“Pagkunaam a makisinnarak iti lalakina?”
“Nakaawatak iti tawag iti telepono. Lalaki ti timmawag. Dinagdagusna nga imbaba idi mailasinna ti timekko. Sumagmamano a minuto, nagkiriring manen ti telepono. Ni Lilibeth ti simmungbat. Pagbiit ken namedmedan ti panagpatangda ken ammok lattan a nagtulagda nga agsarak.”
“Umayak a dagus dita, Mr. Artates!” kinuna ni Rick.
Sakbay nga imbuelta ni Rick ti luganna, tinawaganna ni Jojo tapno pakaammuanna iti kaudian a pasamak. Nakapuesto ni Jojo iti asideg ti pagtaengan da Artates.
“Umayak dita. Agsagsagana ni Mrs. Artates a rummuar. Suspetsa ni David Artates a makisinnarak iti lalakina. Duata a mangsurot kenkuana,” kinuna ni Rick.
“Siguraduek, saanen a makalusot ita,” kinuna ni Jojo.
(Maituloyto)


text:
SANTA LUCIA, Ilocos Sur – Tallo a selpon ken dadduma pay a napapateg a bambanag ti tinakaw dagiti mannibrong iti maysa a pagadalan ditoy itay nabiit.
Nagreport iti polis ni Albert Hermosora, 20, utility man, a natakawan ti Sta. Lucia Academy, ket kinasakasda ti tallo a selpon a pakairamanan ti V600i Sony Ericson, Nokia 3210, ken maysa pay a di nainaganan ti brandna a selpon, di masisinuo a gatad ti kuarta, ken maysa a portable CD player.
Segun ken ni Hermosora, naduktalanna laengen ti panagtakaw idi sumrek iti pagadalan ket nakitana a naluktan ti opisina ti prinsipal ken ti tesorera.
Naammuan iti inbestigasion dagiti polis a dinadael dagiti di pay nabigbig a mannanakaw ti padlock ti ridaw dagiti nasao nga opisina, ken pinerdida dagiti jalousy ti opisina ti prinsipal ket ditoy ti nangkasakasanda kadagiti selpon, kuarta ken portable CD player.
Mapapati a temporario a naidulin dagiti selpon a nakumpiska manipud kadagiti estudiante iti opisina ti prinsipal.


text:
Netizone
+639505718201 Naimbag nga aldawyo, apo. Komustaek man da Pastor Maurillo Obado ti Sarrat (Ilocos Norte), Pastor Joel Agtang ti Pagudpud (Ilocos Norte), ken Pastor Albert Perez ti San Juan (Ilocos Sur). Siak daydi dati nga estudianteyo idiay BTI Raois, Vigan Campus, apo. Agyamanak.
+639165383857 Napintas la unay ta maipablaak manen dagiti naipabpablaaken a sarita iti Bannawag. Babaen daytoy, maisublitayo kadagidi tiempo a di pay unay nadadael ti aglawlaw a paggargarawantayo. Maysa a wagas daytoy a mangisubli kadatayo kadagidi ‘nasasayaat nga aldaw.’
+639976301999 Komustaek man ni Lucena dita dental clinic iti Centro, Claveria, Cagayan. Addaka kadi pay dita, adingko? Teksannak man no yanmo itan.
+639488388859 Naimbag nga aldawyo amin. Agsapsapulak iti textfriend, ‘tay nagaget, naanus, ken napintas ti panagpuspusona. Agyamanak. God bless.
+639555436913 Naimbag nga aldawyo amin, sir. Agsapsapulak iti textmate. Agyamanak unay.
Para kadagiti kayatna ti ag-subscribe iti Bannawag ken kadagiti adda saludsodna maipapan iti kopia wenno pannakaimaldit ti nasao a magasin, ag-e-mail iti subscription. mb@gmail.com. Para iti digital a kopia, mapan iti BUQO, MAGZTER wenno iti PRESS READER ket sapulen ti Bannawag. Nasayaat unay met no i-like-yo ti opisial a Facebook Page ti Bannawag magazine.


text:
Aramid a panangbirok iti al-alia iti anniniwan ti panagpabasol. Laglagipem nga awan ti mayat a mapabasol. Nalaklaka nga amang ti tumpuar a mangamin iti basolna ngem ti mapabasol nga awan ti aramidna.
No sika ti ispiker ket sawem dagitoy: “No nengnengkanto met!”, asino pay ti mayat a dumngeg? Amangan no agtudo pay ti nalusak a kamatis iti yanmo!
7. Manigurista. Saan nga amin ket agpapada. Saanmo nga ipapan a di maawatan ti sabali ti mensahe isu a nasken nga ipasiguradom ti kaipapanan ken kababagasna nga awan man laeng ti panangamiris ti umawat. Ipanmo ti bagim iti sinelas ti sabali, a nasken ti nasamay a wagas tapno maliklikan ti panangibaba, panangsugat, panangiwalin iti makinsinelas.
8. Baliktad a panagipapan. Isu met laeng iti panangtagibassit. Saanmo koma nga ibaba ti sabali ken pagarupen a naikawes aminen a saguday kenka ket ammom aminen. Nasken met ti panagsarmingmo amangan no adda buling iti rupam. Daydiay sarming, ibagana kenka ti saanmo a makitkita.
9. Serie ti saludsod. Lalo no agsasamparat ken agsasallupang ti serie a saludsod a maisiasi wenno saan a maiparbeng iti topiko wenno saan a magaw-at ket agibunga iti lapped iti panagsisinnukat ti kapanunotan ken impormasion.
Maysa a wagas a pangawis iti imatang ti saludsod. Ngem no sobra met ti kaaduna wenno pasig laeng a saludsod, ay, kasla taba ti baboy nga agyegyegyeg. Saan a nasayaat dayta.
10. Nalabes/di maiparbeng nga angaw. “Apay, nalaingka aya?” “Apay, asinoka aya?” “Awanto met la ti ammom, isu a dumngegka lattan!” No dagitoy ti maiyangaw, uray pay no naigagara wenno di naigagara, salputen ken ipasenda ti rikna. Tumaud ti rikiar wenno makaunget a sungbat a mangpataud iti saan a panagkikinnaawatan.
Liklikan dagiti sarkastiko a balikas no agsasao wenno sumungbat iti nangngeg ta ssanda a makatulong iti dur-asan ti panagsisinnukat iti impormasion ken idea. Ipamatmatna pay ti kinaawan respeto iti kasungani.
Ti tao nga awanan iti respeto iti sabali, nakarkaro pay nga awan ti respetona iti bukodna a bagi.
11. Agalla-alla. Mapukaw ti kredibilidad no agalla-alla ti ibagbaga wenno sungbat. No agalla-alla ti ibagbaga ti agsasao, saanna nga ammo ti sasawenna. No agalla-alla met ti sungbat ti dumdumngeg, saan a sigurado wenno dina ammo ti isungsungbatna.
Nasken a liklikan ti espiker daytoy a banag. Iti dumdumngeg, nasaysayaat laengen nga agulimek. Basbassit ti tumaud a biddut iti panagulimek ngem ti sao a sao nga awanan ti kaipapanan wenno bugas ti sasawen lalo no maisawang iti saan a maiparbeng wenno maitutop ken manakman a wagas.
12. Capital “I”. Ti bagina. Isu ti bida. Ammona amin. “Idi kabambanuagak, saan nga agbalin dagita!” “Siak pay ti suruanyo ket ad-adun ti nainumko a danum ngem dakayo!” “Saankayo a makapatas kaniak! Nalalaingak, ngem dakayo!”
Kas iti maysa a polis, saan a maiparbeng no ipapilitna ti police matters iti court proceedings. Saan a maiparbeng uray adun ti eksperiensana ta sabali met a ligason wenno kinelleng ti paglainganna. Uray no ad-adun ti nainumna a danum ngem iti sabali, saanna nga ammo amin. Adda latta ammo ti sabali a dina pay ammo.
13. Bangkero. Lapped iti komunikasion ti bangkero ta bukodanna ti salonan no kua. No itiponna pay ti capital “I”, awanen ti nalawag a turongen ti saritaan ta maymaysan ti pilid ti tren. Nasamsamay no pagsisinnublatan ti tako, tapno maikkan amin iti gundaway a sumakdo iti impormasion, idea ken dadduma pay.
14. Mananglais. No laisem ti dumdumngeg, panawandaka. No sika met a dimngeg ti manglais iti nagsao, panawannaka. Ngarud, awan ti mamaay dayta iti panagsisinnukat iti impormasion ken idea.
15. Mr. (Always) Right. Pumanaw ti dumdumngeg no agsao ni Mr. Right. Ket no sumungbat met ni Mr. Right, makaulawen ken nalilibeg ti tungtongan lalo no ipapilitna ti baliktad a kapanunotan wenno ideana.
Laglagipem nga awan ti perpekto a tao. Dumteng ket dumtengto latta ti tao nga ad-adu ti ammona ket agkuros ti dalanyo. Isu a nasken ti pannakaawat kadaytoy a banag tapno maliklikan ti saan a nasayaat a pagteng.
Ken dadduma pay.
(Adda nayonna)


text:
CANDON CITY – Maysa a baket ti biniktima dagiti agdudukot itay nabiit kabayatan ti kaaddana iti tiendaan publiko ditoy siudad.
Nabigbig ti biktima a ni Carolina Galano Tabuso, 74, ken residente iti Bagani Ubbog iti daytoy a siudad.
Iti report iti polisia, naammuan a nadlaw ti biktima a silulukat ti bagna bayat ti kaaddana iti maikadua a kadsaaran ti Candon Public Market ditoy tapno gumatang iti regalona para kadagiti appokona.
Naduktalan laengen ti biktima nga awanen ti pitakana a naglaon iti P4,000, nadumaduma nga ID, ATM card ken resibo,
Kinuna ti biktima nga immuna a napan iti public market sa simrek iti D Partners RTW ket dina siguraduen no sadino ti nakadukotanna.