text:
Panagaramid iti Nainsiriban a Desision Bayat ti Kinaagtutubo
‘Dakayo nga agtutubo a lallaki ken kasta met dakayo a birhen, idaydayawyo ti nagan ni Jehova.’—SAL. 148:12, 13.
1. Ania a makagunggona a trabaho ti tagtagiragsaken ti adu nga agtutubo?
AGBIBIAGTAYO iti makapagagar a tiempo. Ita laeng nga adda minilion a tattao manipud iti amin a nasion nga agdaydayaw ken Jehova. (Apoc. 7:9, 10) Adu nga agtutubo ti maragragsakan a tumulong kadagiti sabsabali a mangammo iti makaispal-biag a kinapudno iti Biblia. (Apoc. 22:17) Adda dagiti agtutubo a mangyad-adal iti Biblia ken tumultulong iti sabsabali a maaddaan iti nasaysayaat a biag. Ikagkagumaan met ti dadduma nga iranud ti naimbag a damag kadagiti tattao a naiduma ti pagsasaona. (Sal. 110:3; Isa. 52:7) Ania ti masapul nga aramidem tapno ad-adda a makagunggona ti pannakiramanmo iti daytoy a trabaho?
2. Kasano nga ipakita ti kapadasan ni Timoteo a sidadaan ni Jehova a mangitalek iti responsabilidad kadagiti agtutubo? (Kitaen ti ladawan iti rugi ti artikulo.)
2 Kas agtutubo, mabalinmo ti mangaramid kadagiti desision nga agresultanto iti ad-adu nga oportunidad iti panagserbim iti Dios. Kas pagarigan, ni Timoteo a taga-Listra ket nangaramid kadagiti nasayaat a desision a nagresulta iti panagbalinna a misionero idi agtawen iti sumurok-kumurang a 20. (Ara. 16:1-3) Nalabit sumagmamano laeng a bulan kalpasan a pinanawan ni Pablo ti baro a kongregasion idiay Tesalonica gapu iti naranggas a pannakaidadanes, imbaonna ni Timoteo nga agsubli sadiay tapno pabilgenna dagiti kakabsat. (Ara. 17:5-15; 1 Tes. 3:1, 2, 6) Panunotem laengen ti gagar ni Timoteo idi naitalek kenkuana dayta nga annongen!
TI KAPATGAN A DESISIONMO
3. Ania ti kapatgan a desision a mabalinmo nga aramiden? Kaanom a rumbeng nga aramiden dayta?
3 Ti kasayaatan a tiempo a panagaramid iti napapateg a desision ket bayat ti kinaagtutubo. Ngem adda desision a kapatgan iti amin—isu ti panagserbi ken Jehova. Kaano ti kasayaatan a panangikeddeng iti dayta? Kuna ni Jehova: “Lagipem . . . ti Naindaklan a Namarsuam kadagiti aldaw ti kinaagtutubom.” (Ecl. 12:1) Ti kasayaatan a pamay-an a maaramidam dayta ket ti naan-anay a panagserbim ken Jehova. (Deut. 10:12) Ti panagserbim iti Dios iti amin a pusom ti kapatgan pay laeng a desision a maaramidam. Dayta ti mangapektar iti intero a masakbayam.—Sal. 71:5.
4. Ania a napapateg a desision ti mangapektar iti panagserbim iti Dios?
4 Siempre, saan laeng a ti panagserbim ken Jehova ti desision a mangapektar iti masakbayam. Kas pagarigan, mabalin a pampanunotem met no agasawaka wenno saan, no asino ti pakiasawaam, ken no anianto ti panggedam. Napateg dagitoy a desision, ngem nainsiriban nga ikeddengmo nga umuna ti agserbi ken Jehova iti amin a pusom. (Deut. 30:19, 20) Apay? Agkakanaig ngamin dagitoy a desision. Ti desisionmo mainaig iti panagasawa ken trabaho apektaranna ti panagserbim iti Dios. (Idilig ti Lucas 14:16-20.) Kasta met, ti tarigagaymo nga agserbi iti Dios apektaranna ti desisionmo mainaig iti panagasawa ken panggedan. Isu nga ikeddengmo nga umuna no ania ti kapatgan iti biagmo.—Fil. 1:10.
ANIA TI ARAMIDEM BAYAT TI KINAAGTUTUBOM?
5, 6. Mangted iti pagarigan no kasano nga agresulta iti makapnek a biag ti panagaramid kadagiti umiso a desision. (Kitaen met ti artikulo a “Ti Desisionko Idi Ubingak” iti daytoy a ruar.)
5 No naikeddengmon ti agserbi iti Dios, panunotem no ania ti kayatna nga aramidem ken no kasano a makapagserbika kenkuana. Insurat ti maysa a Japanese a kabsat a lalaki: “Naminsan, idi agtawenak iti 14, kaduak a napan nangasaba ti maysa a panglakayen ket napaliiwna a saanak a naragsak iti ministerio. Siaalumamay nga imbagana: ‘Nasayaat sa no agawidka pay laeng, Yuichiro. Kalpasanna, agtugawka ken panunotem a naimbag no ania ti naaramidan ni Jehova para kenka.’ Inaramidko ti imbagana. No mano nga aldaw a pinampanunot ken inkarkararagko dayta. In-inut a nagbaliw ti panangmatmatko. Idi agangay, maragragsakanakon nga agserbi ken Jehova. Magusgustuak a basaen dagiti kapadasan dagiti misionero, ket pinampanunotko no kasano a makapagserbiak a naan-anay iti Dios.
6 “Inrugik ti mangaramid kadagiti desision a makatulongto kaniak nga agserbi ken Jehova iti sabali a pagilian,” kinuna pay ni Yuichiro. “Kas pagarigan, nangalaak kadagiti kurso a pakasursuruak iti Ingles. Idi nagturposakon iti hayskul, nagbalin a part-time a trabahok ti panangisuro iti Ingles tapno makapagpayunirak. Idi agtawenakon iti 20, rinugiak ti agsursuro iti Mongolian ket naaddaanak iti gundaway a makikadua iti maysa a grupo dagiti agibumbunannag a Mongolian. Dua a tawen kalpasanna, idi 2007, pimmasiarak iti Mongolia. Idi nakikaduaak iti dadduma a payunir iti ministerio ken nakitak nga adu ti interesado, kayatkon ti umakar ken tumulong. Nagsubliak ngarud idiay Japan tapno iplanok dagiti aramidek. Nangrugiak nga agpayunir ditoy Mongolia idi Abril 2008. Narigat ti biag ditoy. Ngem adu a tattao ti interesado iti naimbag a damag, ket tultulongak ida nga umadani ken Jehova. Kombinsidoak a pinilik ti kasayaatan a biag.”
7. Ania dagiti desision a masapul nga aramidentayo? Ania ti masursurotayo ken Moises?
7 Sika ti mismo nga agpili no kasano nga usarem ti biagmo kas maysa a Saksi ni Jehova. (Jos. 24:15) Saan a dakami ti agdesision no mangasawaka wenno saan, no asino ti pakiasawaam, wenno no ania ti serkam a trabaho. Piliem kadi ti trabaho a mabiit laeng a sursuruen? Sumagmamano kadakayo ti agnanaed kadagiti napanglaw a purok; dadduma met ti adda kadagiti nabaknang a siudad. Addaankayo iti nagduduma a personalidad, abilidad, kapadasan, paginteresan, ken naespirituan a kalat. Nalabit nagduduma ti kasasaadyo, kas kadagidi Hebreo nga agtutubo iti nagkauna nga Egipto. Nanam-ay idi ti biag ni Moises iti palasio ti ari, idinto ta maad-adipen dagiti padana a Hebreo nga agtutubo. (Ex. 1:13, 14; Ara. 7:21, 22) Kas kadakayo, kasapulanda met idi ti mangaramid iti napapateg a desision. (Ex. 19:4-6) Masapul nga ikeddeng ti tunggal maysa kadakuada no ania ti aramidenna iti biagna. Pinili ni Moises ti umiso a desision.—Basaen ti Hebreo 11:24-27.
8. Ania ti makatulong kadagiti agtutubo a mangaramid iti nasayaat a desision?
8 Tulongannaka ni Jehova a mangaramid kadagiti nainsiriban a desision bayat ti kinaagtutubom. Nangipaay kadagiti prinsipio a mabalinmo nga usaren iti aniaman a situasion. (Sal. 32:8) Kasta met, matulongannaka dagiti nagannakmo ken dagiti panglakayen a mangyaplikar kadagitoy a prinsipio. (Prov. 1:8, 9) Usigentayo ti tallo a prinsipio ti Biblia a makatulong kenka a mangaramid kadagiti nainsiriban a desision.
TALLO A PRINSIPIO TI BIBLIA A MAKATULONG KENKA
9. (a) Apay a maikunatayo nga ipapaayannatayo ni Jehova iti dignidad iti panangtedna kadatayo iti wayawaya nga agpili? (b) Ania dagiti oportunidad a silulukat kenka no sapulem nga umuna ti Pagarian?
9 Sapulem nga umuna ti Pagarian ti Dios ken ti kinalintegna. (Basaen ti Mateo 6:19-21, 24-26, 31-34.) Ipapaayannatayo ni Jehova iti dignidad ta inikkannatayo iti wayawaya nga agpili. Saanna nga ibagbaga kenka a masapul nga usarem ti intero a panawen ti kinaagtutubom a mangasaba. Ngem insuro ni Jesus a napateg ti panangsapul nga umuna iti Pagarian. No iyaplikarmo daytoy a prinsipio, makasarakkanto iti adu nga oportunidad a maipakitam ti ayatmo iti Dios ken iti sabsabali ken ti panangipategmo iti namnama a biag nga agnanayon. Bayat a pampanunotem ti maipapan iti pannakiasawa ken panagtrabaho, tingitingem no ti desisionmo ket agresultanto iti nalabes a pannakaseknam iti material a bambanag imbes nga iti panagbalinmo a naregta maipaay iti Pagarian ti Dios ken iti kinalintegna.
10. Apay a naragsak ni Jesus? Ania dagiti desision a mangyeg kenka iti kinaragsak?
10 Tagiragsakem ti agserbi iti sabsabali. (Basaen ti Aramid 20:20, 21, 24, 35.) Insuro kadatayo ni Jesus daytoy a napateg a prinsipio ti biag. Nagbalin a naragsak ta inaramidna ti pagayatan ni Amana imbes a ti bukodna a pagayatan. Naragsakan met ni Jesus a nakakita nga ipangpangag dagiti naemma a tattao ti naimbag a damag. (Luc. 10:21; Juan 4:34) Mabalin a nariknam metten ti rag-o iti panangtulong iti sabsabali. No ibataymo dagiti kangrunaan a desisionmo iti biag kadagiti prinsipio nga insuro ni Jesus, sigurado a naragsakkanto, ken maragsakan met ni Jehova.—Prov. 27:11.
11. Apay a napukaw ni Baruc ti rag-ona? Ania ti imbalakad kenkuana ni Jehova?
11 Ti panagserbitayo ken Jehova ti gubuayan ti kadakkelan a ragsaktayo. (Prov. 16:20) Agparang a nalipatan dayta ni Baruc a sekretario ni Jeremias. Adda idi gundaway a saanen a naragsak iti panagserbina ken Jehova. Isu nga imbaga kenkuana ni Jehova: “Isapsapulam ta bagim iti naindaklan a bambanag. Dika itultuloy ti agsapul. Ta adtoy mangipagtengak iti didigra iti isuamin a lasag, . . . ket itedkonto kenka ta kararuam kas maysa a samsam kadagiti amin a disso a papanam.” (Jer. 45:3, 5) Panagkunam, ania koma ti makaipaay ken Baruc iti ragsak—ti panagsapul iti naindaklan a bambanag wenno ti pannakaispal iti pannakadadael ti Jerusalem kas matalek nga adipen ti Dios?—Sant. 1:12.
12. Ania a desision ti nakatulong ken Ramiro nga agbalin a naragsak?
12 Maysa kadagiti nagbalin a naragsak iti panagserbina iti sabsabali ket ni Ramiro. Kinunana: “Narigat ti biagmi ken agnanaedkami iti maysa a purok iti Kabambantayan ti Andes. Isu nga idi imbaga ni manongko a pagadalennak iti kolehio, dakkel daytoy nga oportunidad. Ngem nabiit pay idi a nabautisaranak kas maysa a Saksi ni Jehova, ket adda payunir a nangawis kaniak a mapan iti maysa a bassit nga ili tapno mangasaba sadiay. Inkeddengko ti sumurot kenkuana. Sinursurok ti agpukis ken nangipatakderak iti barbershop tapno masuportarak ti bagik. Adu a tattao iti dayta nga ili ti nagpayadal iti Biblia. Idi agangay, immakarak iti kabubuangay a kongregasion nga agus-usar iti katutubo a lengguahe. Sangapulo a tawen itan nga agserserbiak kas amin-tiempo a ministro. Awanen ti sabali pay a trabaho a makaipaay kaniak iti rag-o no di ti panangtulongko iti sabsabali a mangammo iti naimbag a damag iti mismo a pagsasaoda.”
13. Apay a ti kinaagtutubo ti kasayaatan a panagserbi ken Jehova a naan-anay?
13 Tagiragsakem ti agserbi ken Jehova bayat ti kinaagtutubom. (Basaen ti Eclesiastes 12:1.) Saan a kasapulan nga adda natalged a panggedam sakanto agpayunir. Ti kinaagtutubo ti kasayaatan a tiempo a rugiam ti agserbi ken Jehova iti amin a pusom, bayat nga awan pay ti adu a responsabilidadmo iti pamilia ken kapigpigsaam pay a mangaramid kadagiti narigat nga annongen. Ania ti kayatmo nga aramiden para ken Jehova ita ta agtutuboka pay? Nalabit kalatmo ti agpayunir wenno kayatmo ti mangasaba kadagiti tattao a sabali ti lengguahena. Wenno baka kayatmo nga ad-adu pay ti maaramidam iti mismo a kongregasionyo. Aniaman ti kalatmo, masapul a kabaelam a suportaran ti bagim. Isaludsodmo iti bagim: ‘Ania ngata a trabaho ti piliek, ken kasano kaadu a panagsursuro ti kasapulak?’
USAREM DAGITI PRINSIPIO TI BIBLIA ITI PANAGDESISIONMO
14. Ania ti masapul a pagannadam no agplamplanoka para iti masanguanan?
14 Dagiti tallo a prinsipio ti Biblia nga inusigtayo ket makatulong iti panagpilim iti trabaho. Ammo la ketdi dagiti guidance counselor iti eskuelaanyo no ania dagiti trabaho iti lugaryo. Wenno amangan no adda ahensia ti gobierno a makaibaga kenka no ania a trabaho ti alisto a serkan iti lugaryo wenno iti lugar a kayatmo a pagserbian. Mabalin a matulongandaka—ngem agannadka. Amangan no padasen dagidiay saan nga agserserbi ken Jehova nga itukit dita pusom ti panagayat iti lubong. (1 Juan 2:15-17) No dagiti ididiaya daytoy a lubong ti kitkitaem, amangan no allilawennaka ta pusom.—Basaen ti Proverbio 14:15; Jer. 17:9.
15, 16. Siasino ti makaipaay kenka iti nainsiriban a balakad maipapan iti panagpili iti trabaho?
15 No ammomon dagiti trabaho a pagpiliam, kasapulam ti praktikal a balakad. (Prov. 1:5) Siasino ti mabalin a makatulong kenka nga agpili maibatay kadagiti prinsipio ti Biblia? Dumngegka kadagidiay mangay-ayat ken Jehova, mangay-ayat kenka, ken makaammo iti situasionmo. Matulongandaka a mangusig iti kapasidadmo ken motibom. Nalabit makatulong dagiti ibagada iti panangusigmo kadagiti kalatmo. Dakkel ti maitulong dagiti nagannakmo no ay-ayatenda ni Jehova. Makaipaay met kenka iti nasayaat a balakad dagiti panglakayen iti kongregasionyo. Makisaritaka met kadagiti payunir ken kadagiti agdaldaliasat a manangaywan. Apay a pinilida ti amin-tiempo a panagserbi? Kasano nga inrugida ti agpayunir, ken kasanoda a sinuportaran ti bagida? Ania dagiti bendision nga inawatda?—Prov. 15:22.
16 Dagidiay talaga a makaam-ammo kenka ti makaipaay iti nainsiriban a balakad. Kas pagarigan, amangan no kayatmon ti agsardeng nga ageskuela iti hayskul ket agpayunirka laengen gapu ta saanmo a maanusan ti adu nga ipapaaramidda iti eskuelaan. Daydiay mangipatpateg kenka maawatanna ti motibom ket matulongannaka a mangipateg iti panageskuela ken saan a nalaka a maupay. Napateg daytoy a kualidad no kayatmo ti naan-anay a makapagserbi ken Jehova.—Sal. 141:5; Prov. 6:6-10.
17. Aniada a desision ti masapul a liklikantayo?
17 Amin nga agserserbi ken Jehova ket maipasango kadagiti situasion a mabalin a mangpakapuy iti pammatida ken mangyadayo kadakuada ken Jehova. (1 Cor. 15:33; Col. 2:8) Ngem adda dagiti kita ti trabaho a mamagpeggad iti espiritualidadmo. Adda kadi am-ammom a ‘narba ti pammatina’ gapu iti pinilina a trabaho? (1 Tim. 1:19) Nainsiriban a liklikam ti agaramid kadagiti desision a mamagpeggad iti relasionmo ken Jehova.—Prov. 22:3.
TAGIRAGSAKEM TI KINAAGTUTUBOM KAS MAYSA A KRISTIANO
18, 19. Ania ti masapul nga aramidem tapno maaddaanka iti tarigagay a mangaramid iti ad-adu pay iti panagserbim ken Jehova?
18 No talaga a kayatmo ti agserbi ken Jehova, gundawayam dagiti oportunidad a silulukat kenka kas agtutubo nga adipen ti Dios. Ita ti tiempo a mangaramidka kadagiti desision a makatulong kenka a mangtagiragsak iti panagserbi ken Jehova.—Sal. 148:12, 13.
19 Ngem ania ti masapul nga aramidem no awan ti tarigagaymo a mangaramid iti ad-adu pay iti panagserbim ken Jehova? Itultuloymo a patibkeren ti pammatim. Kalpasan nga inladawan ni apostol Pablo ti panagreggetna a gumun-od iti bendision ti Dios, insuratna: “No agannayas ti isipyo iti sabali iti aniaman a pamay-an, ti Dios ipalgaknanto kadakayo ti kababalin nga adda iti ngato. Uray no kasta, aniaman ti nagtengantayon a panagrang-ay, agtultuloytayo koma a magna a siuurnos iti daytoy met laeng a rutina.” (Fil. 3:15, 16) Laglagipem nga ay-ayatennaka ti Dios ken pagsayaatam dagiti balakadna. Ni Jehova ti kasayaatan a makatulong kenka a mangaramid kadagiti nainsiriban a desision bayat ti kinaagtutubom.


c: text/html

text:
TI PAGWANAWANAN (PAGADALAN NGA EDISION) AGOSTO 2016
Masarakan iti daytoy a ruar dagiti maadal nga artikulo para iti Septiembre 26 agingga iti Oktubre 23, 2016.
Naragsakanak iti Panangted
Agkabannuag a taga-England a nangsurot iti biag a nangparagsak kenkuana. Nagbalin a misionero idiay Puerto Rico.
Panagasawa—Nagtaudanna ken Panggepna
Umiso kadi a kunaen a sagut ti Dios ti panagasawa?
No Kasano nga Agballigi ti Panagasawa Dagiti Kristiano
Ipangagmo dagiti epektibo a balakad.
Biroken ti Banag a Napatpateg Ngem Balitok
Usigem ti tallo a pamay-an a mayarig ti napasnek nga agad-adal iti Biblia iti agbirbirok iti balitok.
Makitam Kadi a Masapul a Rumang-ayka iti Naespirituan?
Ammuem no kasano a rumang-ayka.
Mabigbigmo Kadi a Masapul a Mangsanayka?
Ania dagiti napateg a kalat a maiparegtam a ragpatenda?
Salsaludsod Dagiti Agbasbasa
Apay a pakaseknan dagiti kabusor ni Jesus ti panangbuggo iti ima?
“Nagbunga ti Panangidaydayawko ken Jehova”
Nupay saan unay a naawatan dagiti Estudiante ti Biblia ti isyu maipapan iti neutralidad dagiti Kristiano bayat ti Gubat Sangalubongan I, nagbunga ti kinapasnekda.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Pagsasao a Bolinao
Ti pagsasao a Bolinao wenno Binubolinao ket ti pagsasao a Tengnga a Luzon a kangrunaan nga insasao babaen dagiti ili ti Bolinao ken Anda, Pangasinan idiay Filipinas. Daytoy ket addaan iti agarup a 50,000 nga agsasao (Ethnologue 1990), ken mangaramid daytoy iti maikadua a naisasao a pagsasao a Sambaliko.
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Bolinao iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin; Bank, Sebastian, dagiti ed. (2016). "Bolinao". Glottolog 2.7. Jena: Instituto para iti Ebolusionario nga Antropolohia ni Max Planck.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Binubolinao.com, ti website a naidedikado ti panagpreserba iti pagsasao a Bolinao.
- bolinao.webonary.org, ti maysa nga online a diksionario ti pagsasao a Bolinao.


text:
Thomas Emlyn
—Managtabbaaw Wenno Manangidepensa iti Kinapudno?
ASINO ni Thomas Emlyn ken ania ti nangtignay kenkuana a mangidepensa iti kinapudno? Ania ti masursurotayo kenkuana a makatulong kadatayo ita?
Tapno masungbatan dagita a saludsod, subliantayo ti ngudo ti maika-17 ken rugi ti maika-18 a siglo idiay England ken Ireland. Dakkel idi ti impluensia ti Church of England. Ti sursuro ken ar-aramid ti simbaan ket busbusoren idi ti nagduduma a Protestante a grupo ken indibidual.
ASINO NI THOMAS EMLYN?
Naipasngay ni Thomas Emlyn idi Mayo 27, 1663, idiay Stamford, Lincolnshire, England. Impaayna ti umuna a sermonna idi agtawen ti 19. Idi agangay, nagserbi a chaplain dagiti natan-ok iti kagimongan nga agnanaed iti London. Idi agangay, immakar idiay Belfast, Ireland.
Idi addan idiay Belfast, mangang-angayen iti misa iti simbaan. Iti panaglabas ti tiempo, nagserbi ni Emlyn kas ministro iti nagduduma a lugar a pakairamanan ti Dublin.
APAY A NAAKUSARAN A MANAGTABBAAW?
Inadal a naimbag ni Emlyn ti Biblia. Gapu iti dayta, nagduaduaanna ti Trinidad, nupay patienna idi dayta. Idi sinukimatna dagiti Ebanghelio, napaneknekanna nga umiso ti pannakaawatna.
Saan a dagus nga impakaammo ni Emlyn ti naammuanna. Ngem nadlaw ti dadduma a karelihionanna idiay Dublin a dinan dakdakamaten ti Trinidad kadagiti sermonna. Gapu ta ammona a saan a patien ti dadduma ti naammuanna, insuratna: “Diak kayat ti agtultuloy iti akemko ta diakon mamati iti Trinidad.” Idi Hunio 1702, dua a kakadua ni Emlyn ti nangkomprontar kenkuana no apay a dinan dakdakamaten ti Trinidad kadagiti sermonna. Imbagana a dinan patien dayta ken kayatnan ti agikkat.
Iti sumagmamano laeng nga aldaw, pimmanaw idiay Dublin, Ireland, sa napan idiay England. Ngem kalpasan ti sangapulo a lawas nagsubli idiay Dublin tapno urnosenna ti dadduma a bambanag, ta panggepna ti permanente nga agnaeden idiay London. Bayat nga adda sadiay, tapno mapaneknekan nga umiso ti patpatienna, impablaakna ti libro nga An Humble Inquiry Into the Scripture-Account of Jesus Christ. Iti daytoy a publikasion, nangted iti nalawag a pammaneknek iti Biblia no apay a saan a ni Jesus ti Kangatuan a Dios. Gapuna, nakapungtot ti dati a kongregasionna idiay Dublin ket naidarum ni Emlyn.
Naaresto ni Emlyn ken naipan iti Queen’s Bench Court idiay Dublin idi Hunio 14, 1703. Imbaga ni Emlyn iti True Narrative of the Proceedings a naidarum gapu iti “panangisurat ken panangipablaakna iti libro a sadiay, kunada a nagtabbaaw ken nangpadakesak ken dadduma pay. Kasta met, ti imbagak a ni Jesus ket saan a kapada ti Dios nga Ama.” Saan a patas ti naaramid a bista gapu ta nadesisionanen sakbay a nairugi. Pito nga obispo ti Church of Ireland ti nakikadua kadagiti hues. Saan a napalubosan ni Emlyn a mangidepensa iti bagina. Kinuna ti maysa a nalatak nga abogado a ni Richard Levins ken ni Emlyn a “maanup a kas iti lobo.” Idi malpas ti bista, kinuna ti Lord Chief Justice ti Ireland a ni Richard Pyne kadagiti jury a no ti desisionda ket saan a ti namnamaen dagiti “obispo nga adda sadiay,” nalabit madusada.
“Sidadaanak nga agsagaba maipuon iti patiek a kinapudno ken dayag [ti Dios].”—Thomas Emlyn
Idi inkeddeng ti korte a nakabasol ni Emlyn, imbaga ti solicitor-general nga agbabawi ngem nagkedked ni Emlyn. Namulta ken nasentensiaan a maibalud iti makatawen. Gapu ta saan a nakabayad iti multa, dua a tawen a naibalud agingga a nakombinsir ti gayyemna dagiti autoridad a kissayanda ti multana. Nawayawayaan ni Emlyn idi Hulio 21, 1705. Ti napasaranna a pannakaibabain ti makagapu a naibagana ti nadakamat iti rugi: “Sidadaanak nga agsagaba maipuon iti patiek a kinapudno ken dayag [ti Dios].”
Immakar ni Emlyn idiay London ket nakikadua ken William Whiston, maysa pay nga iskolar ti Biblia a naibabain gapu iti panangipablaakna iti patienna a kinapudno iti Biblia. Raraemen ni Whiston ni Emlyn ta inawaganna kas “ti umuna ken kangrunaan a nangipakaammo iti sursuro dagiti ‘immuna a Kristiano.’”
APAY A DI MAMATI ITI TRINIDAD?
Kas ken William Whiston ken ti sabali pay a mararaem nga iskolar a ni Isaac Newton, naammuan ni Emlyn a saan a suportaran ti Biblia ti doktrina a Trinidad kas kuna ti Athanasian Creed. Inlawlawagna: “Kalpasan ti panangut-utob ken panangadal iti nasantuan a Kasuratan, . . . inkeddengko a nainkalintegan a balbaliwak ti opinionko maipapan iti Trinidad.” Imbagana a “ti Dios ken Ama ni Jesu-Kristo laeng ti Katan-okan a Persona.”
Apay a dayta ti konklusion ni Emlyn? Adu ti nabasana a teksto a mangipakita iti nagdumaan ni Jesus ken ti Amana. Dagitoy ti sumagmamano a pagarigan (nakaitaliko dagiti komento ni Emlyn kadagiti teksto):
Juan 17:3: “Saan a pulos a nadakamat ni Kristo kas Mannakabalin-amin a Dios wenno ti kakaisuna a Dios.” Ti laeng Ama ti naawagan “ti maymaysa a pudno a Dios.”
Juan 5:30: “Saan nga inaramid ti Anak ti pagayatanna, no di ket ti pagayatan ni Amana.”
Juan 5:26: “Ti biagna ket inted ti Ama.”
Efeso 1:3: “Ni Jesu-Kristo ket kadawyan a maawagan iti Anak ti Dios, awan ti mabasatayo a ti Ama maawagan ti Ama ti Dios, nupay isu ket masansan a maawagan kas Ama ni Apotayo a Jesus.”
Kalpasan a sinukimat ni Emlyn ti amin a pammaneknek, kinunana: “Awan ti uray maysa a teksto iti nasantuan a Kasuratan, a nalawag a mangibaga a ti Ama, Anak, ken Nasantuan nga Espiritu ket makuna a maymaysa a persona.”
ANIA TI MASURSUROTAYO?
Adu ita ti mabuteng a mangidepensa iti isursuro ti Biblia. Ngem sidadaan ni Emlyn a mangidepensa iti kinapudno ti Biblia. Insaludsodna, “No saan nga ipakaammo ti maysa a tao ti nagpateg a kinapudno a nalawag nga ibaga ti nasantuan a Kasuratan, apay pay laeng a basaen ken sukimatenna?” Saan nga inkompromiso ni Emlyn ti kinapudno.
Ti ulidan ni Emlyn ken ti dadduma ti mangtignay kadatayo a mangusig no sidadaantayo a mangidepensa iti kinapudno uray no maidadanestayo. Nasayaat nga isaludsodtayo iti bagitayo, ‘ania ti napatpateg, ti dayaw ken anamong ti komunidad wenno panangidepensa iti kinapudno ti Sao ti Dios?’


text:
Papastor, Tuladenyo Dagiti Naindaklan a Pastor
“Ni Kristo nagsagaba a maipaay kadakayo, a nangibati kadakayo iti pagwadan tapno sisisinged a surotenyo dagiti addangna.”—1 PED. 2:21.
1, 2. (a) Ania ti resultana no maaywanan a naimbag dagiti karnero? (b) Idi kaaldawan ni Jesus, apay nga adu a tattao ti kasla karkarnero nga awanan pastor?
NASALUN-AT dagiti karnero no maseknan kadakuada ti pastorda. Sigun iti maysa a libro maipapan iti panagtaraken iti karnero, “no ibulos lattan ti maysa a pastor dagiti karnerona iti pagaraban sa baybay-anna ida, di agbayag kumapuy ken agsakitda.” Ngem no maaywananda a naimbag, nakaradkad ken nasalun-atda.
2 Pudno met dayta iti kongregasion. Ti kalidad ti panangaywan ken atension nga ipapaay dagiti Kristiano a papastor iti tunggal karnero ket adda epektona iti naespirituan a salun-at ti intero a kongregasion. Mabalin a malagipyo a naasian ni Jesus kadagiti tattao gapu ta “nalalatan ken naiwarawarada a kasla karkarnero nga awanan pastor.” (Mat. 9:36) Apay a kasta ti kasasaadda? Agsipud ta dagidiay naespirituan a lider ti Israel a mangisuro koma kadakuada iti Linteg ti Dios ket nagubsang, naturay, ken managinsisingpet. Imbes a tulongan ken aywananda dagiti adda iti arbanda, pinabaklayanda ketdi ida kadagiti “nadagsen nga awit.”—Mat. 23:4.
3. Ania koma ti laglagipen dagiti panglakayen bayat nga itungtungpalda ti annongenda kas naespirituan a papastor?
3 No kasta, adda serioso a responsabilidad dagiti Kristiano a papastor ita—dagiti nadutokan a panglakayen. Dagiti karnero iti arban nga ay-aywananda ket kukua ni Jehova ken ni Jesus, a nangtukoy iti bagina kas “ti nasayaat a pastor.” (Juan 10:11) ‘Ginatang’ ida ni Jesus babaen ti ‘napateg a darana.’ (1 Cor. 6:20; 1 Ped. 1:18, 19) Ay-ayatenna dagiti karnero nga uray la insakripisiona ti biagna para kadakuada. Kanayon koma a laglagipen dagiti panglakayen nga isuda ket katulongan a papastor, a masapul nga agpasakup iti naayat nga Anak ti Dios a ni Jesu-Kristo, ti “naindaklan a pastor dagiti karnero.”—Heb. 13:20.
4. Ania ti mausig iti daytoy nga artikulo?
4 Kasano ngarud ti rumbeng a panangtrato dagiti Kristiano a papastor kadagiti karnero? Maiparparegta kadagiti kameng ti kongregasion nga ‘agtulnogda kadagidiay mangidadaulo’ kadakuada. Ngem maidagdagadag met kadagiti Kristiano a panglakayen a saanda nga ‘iturayan dagidiay tawid ti Dios.’ (Heb. 13:17; basaen ti 1 Pedro 5:2, 3.) Kasano ngarud nga idauluan dagiti panglakayen ti arban a saanda nga iturayan dayta? Iti sabali a pannao, kasano a maaywanan ken maipaayda ti kasapulan dagiti karnero a dida lumbes iti autoridad nga inted ti Dios kadakuada?
‘AWITENNANTO IDA ITI BARUKONGNA’
5. Ania ti ipakita kadatayo ti ilustrasion iti Isaias 40:11 maipapan ken Jehova?
5 Kinuna ni propeta Isaias maipapan ken Jehova: “Kas iti maysa a pastor ipastorannanto ti bukodna a pangen. Babaen ti takiagna ummongennanto a sangsangkamaysa dagiti kordero; ket iti barukongna awitennanto ida. Dagidiay agpaspasuso siaannad nga idalannanto ida.” (Isa. 40:11) Ipakita daytoy nga ilustrasion a maseknan ni Jehova iti kasapulan dagiti nakapuy ken agpegpeggad a kameng ti kongregasion. No kasano nga ammo ti maysa a pastor ti kasapulan ti tunggal karnero iti arbanna ken madadaan a mangasikaso kadakuada, ammo met ni Jehova ti kasapulan dagiti kameng ti kongregasion ken madadaan a tumulong kadakuada. Ti maysa a pastor ubbaenna ti kayyanak a karnero no kasapulan. Kasta met, ni Jehova—“ti Ama dagiti nadungngo nga asi”—aywanannatayo no adda pakarigatantayo. Liwliwaennatayo no maipasangotayo iti narigat a suot wenno no kasapulantayo unay ti tulong.—2 Cor. 1:3, 4.
6. Kas maysa a naespirituan a pastor, kasano a matulad ti maysa a panglakayen ti ulidan ni Jehova?
6 Anian a nagsayaat dayta a leksion a maadal ti maysa a naespirituan a pastor manipud iti nailangitan nga Amatayo! Kas ken Jehova, masapul nga alerto ti pastor iti kasapulan dagiti karnero. Babaen ti panangammona kadagiti karit a pakaipaspasanguanda ken kadagiti mismo a kasapulanda, makaipaay ti maysa a panglakayen iti pammaregta ken suporta. (Prov. 27:23) Nasken ngarud a mangiwaya iti panawen a makisarita ken dumngeg kadagiti kakabsat. Nupay saanna a pakibiangan ti pribado a biagda, asikasuenna ti aniaman a mapalpaliiw ken mangmangngegna iti kongregasion ken siaayat a ‘badanganna dagidiay nakapuy.’—Ara. 20:35; 1 Tes. 4:11.
7. (a) Kasano a natrato dagiti karnero ti Dios idi kaaldawan da Ezequiel ken Jeremias? (b) Ania ti maadaltayo iti panangkondenar ni Jehova kadagiti di matalek a papastor?
7 Usigentayo ti kababalin dagiti papastor a kinondenar ti Dios idi kaaldawan da Ezequiel ken Jeremias. Inlaksid ida ni Jehova gapu ta saanda nga inaramid ti rebbengenda a mangaywan kadagiti karnerona. No awan ti agbantay, mawarawara dagiti karnero ken lamuten ida dagiti atap nga animal. Imbes a taraonan dagidiay a papastor dagiti karnero, ginundawayanda ketdi ida ket ‘bagbagida ti pinakpakanda.’ (Ezeq. 34:7-10; Jer. 23:1) Kasta met laeng ti makagapu a kinondenar ti Dios dagiti lider ti Kakristianuan. Ipaganetget daytoy a rumbeng a mangipaay dagiti Kristiano a panglakayen iti umiso ken naayat a pannakaseknan iti arban ni Jehova.
“IMPASDEKKO TI PAGTULADAN MAIPAAY KADAKAYO”
8. Kasano nga impakita ni Jesus ti ulidan iti panangilinteg iti di umiso a kababalin?
8 Gapu iti kinaimperpekto, mabalin a saan a naan-anay a maawatan ti dadduma a kakabsat no ania ti kalikaguman ni Jehova kadakuada. Mabalin a makaaramidda kadagiti banag a di maitunos iti prinsipio ti Biblia, wenno ipakita ti tigtignayda a saanda pay a nataengan iti naespirituan. Ania ti rumbeng nga aramiden dagiti panglakayen? Masapul a tuladenda ti kinaanus ni Jesus kadagiti adalanna idi nagsusupiatda no siasino kadakuada ti agbalinto a katan-okan iti Pagarian. Imbes nga ungtan ida ni Jesus, siaanus nga insuro ken binalakadanna ida maipapan iti kinapakumbaba. (Luc. 9:46-48; 22:24-27) Babaen ti panangbuggona iti saksakada, impakitana no ania ti kaipapanan ti panagbalin a napakumbaba, ti kualidad a masapul nga ipakita dagiti Kristiano a manangaywan.—Basaen ti Juan 13:12-15; 1 Ped. 2:21.
9. Ania a kababalin dagiti adalan ni Jesus ti inlintegna?
9 Ti panangmatmat ni Jesus maipapan iti annongen dagiti naespirituan a pastor ket naiduma iti dati a panangmatmat da Santiago ken Juan. Tinarigagayan dagitoy nga apostol ti natan-ok a saad iti Pagarian. Ngem inlinteg ni Jesus ti panangmatmatda, ket kinunana: “Ammoyo a dagiti agturay kadagiti nasion dominaranda ida ket dagiti naindaklan a tattao aramatenda ti autoridad kadakuada. Saan a kastoy kadakayo; no di ket siasinoman a kayatna ti agbalin a naindaklan kadakayo masapul nga agserbi kadakayo.” (Mat. 20:25, 26) Masapul a parmeken dagiti apostol ti pagannayasanda a ‘mangdominar’ wenno mangituray kadagiti sabsabali.
10. Kasano ti kayat ni Jesus a panangtrato dagiti panglakayen iti arban? Ania ti nagsayaat nga ulidan ni Pablo iti daytoy a banag?
10 Namnamaen ni Jesus a dagiti panglakayen tratuenda ti arban kas iti panangtratona iti dayta. Sidadaanda koma nga agserbi kadagiti kakabsatda imbes nga iturayanda ida. Sipapakumbaba a nagserbian ni apostol Pablo ti sabsabali, ta kinunana kadagiti lallakay iti kongregasion idiay Efeso: “Pagaammoyo unay no kasano a manipud idi umuna nga aldaw a bimmaddekak iti distrito ti Asia kaduadak iti amin a tiempo, a nagpapaadipenak iti Apo buyogen ti naindaklan unay a kinapakumbaba iti panagpampanunot.” Kayat ti apostol a dagidiay a papanglakayen sipapasnek ken sipapakumbaba a tulonganda dagiti sabsabali. Kunana: “Impakitak kadakayo iti amin a bambanag a babaen ti kasta a panagbannog masapul a badanganyo dagidiay nakapuy.” (Ara. 20:18, 19, 35) Imbaga ni Pablo kadagiti taga-Corinto a saan nga isu ti agturay iti pammatida. Imbes ketdi, sipapakumbaba a nagserbi a katrabahuanda maipaay iti rag-oda. (2 Cor. 1:24) Nagsayaat nga ulidan ni Pablo kadagiti panglakayen ita no maipapan iti kinapakumbaba ken kinagaget.
‘KUMPET A SITITIBKER ITI MATALEK A SAO’
11, 12. Kasano a matulongan ti panglakayen ti maysa a kabsat nga agdesision?
11 Ti maysa a panglakayen iti kongregasion masapul a ‘kumpet a sititibker iti matalek a sao no maipapan iti arte ti panangisurona.’ (Tito 1:9) Ngem aramidenna koma dayta buyogen ti “espiritu ti kinaalumamay.” (Gal. 6:1) Imbes nga idiktarna ti aramiden dagiti kakabsat, ti nasayaat a naespirituan a pastor tulonganna ida nga agdesision maibatay iti panagayatda ken Jehova ken iti Saona. Kas pagarigan, mabalin a dakamaten ti panglakayen dagiti prinsipio ti Biblia a masapul nga usigen ti maysa a kabsat no adda napateg a desisionanna. Mabalin a kaduaenna a mangrepaso kadagiti publikasiontayo. Mabalin met a paregtaenna ti kabsat a mangpanunot no ania ti epekto ti desisionna iti relasionna ken Jehova. Mabalin nga ipaganetget ti panglakayen a napateg ti panagpaiwanwan iti Dios babaen ti kararag sakbay nga agdesision. (Prov. 3:5, 6) Kalpasan a mailawlawagna dagitoy, bay-an ti panglakayen a ti kabsat ti agdesision.—Roma 14:1-4.
12 Ti kakaisuna a pagibatayan dagiti panglakayen iti ipaayda a balakad ket ti kunaen ti Kasuratan. Gapuna, napateg nga usarenda a naimbag ti Biblia ken surotenda no ania ti ibagana. No kasta ti aramidenda, maliklikanda ti lumbes iti autoridad nga inted ti Dios kadakuada. Saanda a kukua dagiti karnero ta katulonganda laeng a papastor. Maysa pay, aniaman ti desision ti tunggal kameng ti kongregasion, sungsungbatanna dayta ken Jehova ken ni Jesus.—Gal. 6:5, 7, 8.
“PAGULIDANAN TI ARBAN”
13, 14. Kadagiti ania nga aspeto a masapul nga agbalin nga ulidan iti arban ti maysa a panglakayen?
13 Kalpasan nga imbaga ni apostol Pedro kadagiti lallakay iti kongregasion a dida ‘iturayan dagidiay tawid ti Dios,’ pinaregtana ida nga ‘agbalinda a pagulidanan iti arban.’ (1 Ped. 5:3) Kasano a maaramidan dayta ti maysa a panglakayen? Usigentayo ti dua a kualipikasion para iti maysa a ‘rumagragpat iti akem a manangaywan.’ Masapul a ‘nasimbeng ti panunotna’ ken “mangidadaulo iti bukodna a sangakabbalayan iti nasayaat a pamay-an.” No adda pamilia ti panglakayen, masapul a mapagulidanan ti panangidaulona, ta “iti kinapudnona no ti asinoman a lalaki saanna nga ammo ti mangidaulo iti bukodna a sangakabbalayan, kasanonto ti panangaywanna iti kongregasion ti Dios?” (1 Tim. 3:1, 2, 4, 5) Tapno kualipikado nga agbalin a manangaywan ti maysa a lalaki, masapul a nasimbeng ti panagpampanunotna; kayatna a sawen, nalawag a maawatanna dagiti nadiosan a prinsipio ken no kasano a yaplikarna dagita iti biagna. Natanang ken saan a nadarasudos nga agdesision. Bumileg ti panagtalek dagiti kakabsat kadagiti panglakayen no kastoy ti ipakpakitada a kualidad.
14 Maipakita pay dagiti panglakayen ti nasayaat nga ulidan babaen ti panangidauloda iti trabaho a panangasaba kas iti inaramid ni Jesus. Nagpateg a paset ti biag ni Jesus ditoy daga ti panangikasaba iti naimbag a damag ti Pagarian. Impakitana no kasano nga aramiden daytoy. (Mar. 1:38; Luc. 8:1) Iti kaaldawantayo, mapabileg la ketdi dagiti kakabsat no makaduada a mangasaba dagiti nareregta a panglakayen. Makasursuroda met iti pamay-an dagiti panglakayen a mangisuro. No regular nga usaren dagiti panglakayen ti tiempo ken pigsada a mangikasaba iti naimbag a damag uray no okupadoda, matulad ti intero a kongregasion ti regtada. Agbalin met a nasayaat nga ulidan dagiti panglakayen babaen ti panagsagana ken panagkomentoda kadagiti gimong ti kongregasion ken iti dadduma pay nga aktibidad, kas iti panagdalus ken panangmantener iti Kingdom Hall.—Efe. 5:15, 16; basaen ti Hebreo 13:7.
“SARANAYENYO DAGITI NAKAPUY”
15. Ania ti sumagmamano a rason a mangipastor dagiti panglakayen?
15 Ti naimbag a pastor ket alerto a tumulong no adda madangran wenno agsakit a karnero. Umasping iti dayta, nasken nga asikasuen a dagus dagiti panglakayen ti asinoman a kameng ti kongregasion nga addaan iti parikut wenno agkasapulan iti naespirituan a tulong. Mabalin nga agkasapulan iti material a tulong dagiti nataengan ken masakit, ngem nangnangruna a kasapulanda ti naespirituan a tulong ken pammaregta. (1 Tes. 5:14) Mabalin a maipaspasango dagiti agtutubo a kameng ti kongregasion iti nadumaduma a karit, kas iti panangsaranget kadagiti “tarigagay a naikasigudan iti kinaagtutubo.” (2 Tim. 2:22) Ti ngarud panangipastor ramanenna ti regular a panangsarungkar kadagiti kameng ti kongregasion tapno maammuan ti kasasaadda ken maipaayan ida iti Nainkasuratan a pammaregta. No dagus a mangipaay dagiti panglakayen iti tulong, mabalin a masolbar dagiti parikut sakbay a kumaro dagita.
16. Kasano a matulongan dagiti panglakayen ti maysa a kabsat a masaksakit iti naespirituan?
16 Ania ti mabalin nga aramiden ti maysa a kameng ti kongregasion no agpegpeggad ti naespirituan a salun-atna? “Adda aya asinoman a masaksakit kadakayo?” insaludsod ni Santiago a mannurat ti Biblia. “Ayabanna koma dagiti lallakay iti kongregasion, ket ikararaganda koma, nga isu sapsapuanda iti lana iti nagan ni Jehova. Ket ti kararag ti pammati paimbagennanto ti addaan sagubanit, ket isu ibangonto ni Jehova. Kasta met, no nakaaramid kadagiti basol, mapakawanto dayta kenkuana.” (Sant. 5:14, 15) Uray no ti masaksakit iti naespirituan saanna nga ‘ayaban dagiti lallakay,’ alerto koma a tumulong dagiti panglakayen apaman a maammuanda ti kasasaadna. No ikararaganda dagiti kakabsat ken kaduada ida nga agkararag ken no saranayenda ida iti panawen ti rigat, ipakpakita dagiti panglakayen a nasayaatda a papastor a mangipapaay iti bang-ar ken pammaregta kadagiti karnero nga adda iti aywanda.—Basaen ti Isaias 32:1, 2.
17. Ania ti pagimbaganna no tuladen dagiti panglakayen ti “naindaklan a pastor”?
17 Iti amin nga ar-aramiden dagiti Kristiano a papastor para iti organisasion ni Jehova, ikagkagumaanda a tuladen ti “naindaklan a pastor,” ni Jesu-Kristo. Ti naespirituan a tulong nga ipapaay dagitoy a nadutokan a lallaki ti mamagtalinaed iti arban a nasalun-at ken matalek iti Dios. Maikari laeng ngarud nga idayaw ken pagyamanantayo ti nakaim-imbag a Pastortayo, ni Jehova.


text:
LEKSION 24
Paggapgapuan ti Pondo Para iti Sangalubongan a Trabahomi?
Tinawen a mangipabpablaak ken agiwarwaras ti organisasionmi iti ginasut a milion a Biblia ken dadduma pay a publikasion nga awan bayadna. Agibangbangon ken manmantenerenmi dagiti Kingdom Hall ken sanga nga opisina. Rinibu a Bethelite ken misionero ti supsuportaranmi, ken mangmangtedkami kadagiti saranay no adda didigra. Isu a nalabit pampanunotem, ‘Paggapgapuan ngata ti pondoda?’
Saankami a mangal-ala iti apagkapullo, agpabpabayad, wenno agkolkolekta. Nupay dakkel ti magasto iti panangsuportami iti trabaho a panangasaba, saankami nga agur-ur-or. Nasurok a sangagasut a tawenen ti napalabas, kinuna ti maikadua a ruar ti magasin a Pagwanawanan a patienmi a supsuportaran ni Jehova ti trabahomi isu a “pulos a [saankaminto] a dumawat wenno umararaw maipaay iti tulong ti tao”—ket talaga a saanmi nga inaramid dayta!—Mateo 10:8.
Dagiti aktibidadmi ket supsuportaran ti boluntario a donasion. Adu a tattao ti mangap-apresiar iti trabahomi a panangisuro iti Biblia ken mangmangtedda iti donasion. Uray dagiti Saksi a mismo, maragsakanda a mangusar iti panawen, pigsa, sanikua, ken dadduma pay a material nga ik-ikutanda tapno maaramidda ti pagayatan ti Dios iti intero a daga. (1 Cronicas 29:9) Iti Kingdom Hall ken kadagiti asamblea ken kombensionmi, adda dagiti kahon a pagitinnagan iti kontribusion dagiti amin a mayat a mangted iti donasion. Wenno mabalin met ti mangted iti donasion babaen iti website a jw.org. Kaaduanna a dagiti donasion ket inted dagiti saan a baknang, kas iti napanglaw a balo nga inapresiar unay ni Jesus gapu iti panangipisokna iti dua a sinsilio a bassit ti pategna iti baul ti gameng ti templo. (Lucas 21:1-4) Gapuna, mabalin a regular a “mangilasin” ti maysa a tao iti itedna a donasion sigun “iti inkeddengna iti pusona.”—1 Corinto 16:2; 2 Corinto 9:7.
Kombinsidokami nga itultuloy ni Jehova a tignayen ti puso dagidiay mayat a ‘mangpadayaw kenkuana iti napapateg a bambanagda’ kas panangsuporta iti trabaho ti Pagarian tapno maibanag ti pagayatanna.—Proverbio 3:9.
Ania ti nakaidumaan ti organisasionmi iti dadduma a relihion?
Ania ti pakaus-usaran dagiti boluntario a kontribusion?
Ammuem ti Ad-adu Pay
Video Clip: Pagtataudan ti Pondo Para iti Trabaho Dagiti Saksi ni Jehova
Ammuem no pagtataudan ti pondomi ken no kasano a maus-usar dagitoy iti intero a lubong.
Dagiti Magasinmi
I-download ti magasin a Pagwanawanan ken Agriingkayo!


text:
Daan nga Ingles
Ti Daan nga Ingles (Ænglisc, Anglisc, Englisc) wenno Anglo-Sahon[1] ket ti maysa a nasapa a porma ti Pagsasao nga Ingles a naisasao ken naisursurat babaen dagidi Anglo-Sahon ken dagiti kaputotanda kadagiti paset itan ti Inglatera ken akin-abagatan ken akindaya nga Eskosia idi nagbaetan ti tengnga ti maika-15 a siglo ken ti tengnga ti maika-12 a siglo. Ti nabatbati babaen ti panagsurat ket nangruna a mangirepresenta ti ti literario a rehistro ti Anglo-Sahon.
Daytoy ket pagsasao a Laud a Hermaniko nga asideg a kabagian ti Daan a Prisio ken Daan a Sahon. Ti daan nga Ingles ket addaan idi ti gramatika a kapada iti adu a waya iti Klasikal a Latin. Iti kaaduan a pannakaipada, mairaman daytoy iti gramatika, ken daytoy ket as-asideg iti moderno nga Alemann ken Islandesngem ti moderno nga Inggles. Daytoy ket napno a maiballatek kadagiti lima a gramatikal a kaso (nominatibo, kusatibo, henetibo, datibo, ken instrumental), dagiti tallo a gramatikal a bilang (agmaymaysa, ad-adu ngem maysa, ken dua) aken dagiti tallo a gramatikal a henero (maskulino, peminino, ken neuter). Dagiti dua a porma ket rumsua iti umuna ken maikadua a persona laeng ken maibagbaga kadagiti grupo ti iti dua.
Dagiti pangilasin, pangsandi ken (sagpaminsan) dagiti partikula ket maitunos iti antesendente a pangnagan iti kaso, bilang ken henero. Dagiti awan patinggana a berbo ket maitunos kadagiti suhetoda iti persona ken bilang.
Dagiti pangnagan ket adda kadagiti nadumaduma a deklinasion (nga adaan iti naun-uneg a pannakaipada iti Latin, Taga-ugma a Griego ken Sanskrito). Dagiti berbo ket addaan kadagiti siam a nangruna a kondiogasion (pito a napigsa ken dua a nakapsut), ken iti tunggal maysa ket dagiti nadumaduma a subtipo, ken dagiti dadduma pay a bassit a maipatinayon a kondiogasion ken bassit pay a di kadawyan a berbo. Ti nangruna a paggiddiatan manipud ti sabali a taga-ugma nga Indo-Europeano a sasao, a kas ti Latin, ket dagiti berbo ket mabalin a mapartuat kadagiti berbo kadagiti dua a panangipalabas , ken awan daytoy ti sintetiko a pasiba a boses.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Ti termino nga Anglo-Sahon ket nagbalin a mangitudo kadagiti amin a banag ti nasapa nga Ingles a paset ti panawen babaen ti maika-16 a siglo, a mangiraman ti pagsasao, kultura, ken tattao. Bayat a daytoy ket normal pay laeng a termino para kadagiti dua a naudi nga aspeto, ti pagsasao ket nangrugrugi a tinawtawagan iti Daan nga Ingles idi patingga ti maika-19 a siglo, a kas resulta ti immad-adu a napigsa nga anti-Hermaniko a nasionalismo iti Inggles a kagimongan idi tawtawen ti 1890 ken nasapa a tawtawen ti 1900. Ti pagsasao met ket nangrugrugi nga inus-usar dagiti Ingles nga eskolar, a nangay-ayat ti pannakaparang-ay ti moderno nga Ingles manipud ti paset ti panawen ti Anglo-Sahon aginggana iti Tengnga nga Ingles ken aginggana iti tatta nga aldaw. Nupay kasta adu dagiti mannurat nga agus-usar pay laeng ti termino nga Anglo-Sahon tapno mangitudo ti pagsasao.
Crystal, David (2003). The Cambridge Encyclopedia of the English Language. Cambridge University Press. ISBN 0-521-53033-4.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Daan nga Ingles iti Wikimedia Commons


text:
SUHETO ITI AKKUB | KINATALNA ITI UNEG TI PAMILIA
Riri iti Pamilia—Apay a Mapaspasamak?
“KAADUANNA a kuarta ti rason ti panagapami,” inamin ni Sarah * a taga-Ghana ken 17 a tawenen a naasawaan. Innayonna: “Masuronak ta adu ti ar-aramidek para iti pamiliami ngem di man la maibagbaga kaniak ni Jacob a lakayko ti maipapan iti pinansial a kasasaadmi. No mano a lawas a dikami no kua agin-innuni.”
“Wen,” insungbat ni Jacob, “agbinnatokami pay no dadduma iti nasakit a sasao. Kaaduanna a gapu dayta iti dimi panagkinnaawatan ken kaawan ti nasayaat a komunikasionmi. Ti sobra a reaksionmi iti situasion ti maysa pay a rason nga agririkami.”
Inestoria ti kakaskasar a ni Nathan a taga-India ti napasamak idi binugkawan ti katuganganna a lalaki ti katuganganna a babai. Kunana: “Napasaktan ti katugangak a babai ket pimmanaw. Idi dinamagko ti katugangak a lalaki no apay a kasta ti inaramidna, ti met panagriknanan, in-insultuek isunan. Idi kuan, bugbugkawannakami met aminen.”
Mabalin a napaliiwmon nga uray manmano laeng ti imbagam a sasao no saan a nasayaat, wenno madi ti tiempo a panangibagam, posible nga agresulta dayta iti nakaro a riri iti pamilia. Uray nangrugi a kalmado ti saritaanyo maipapan kadagiti opinionyo, mabalin nga alisto nga agturong dayta iti panagsinnungbat. Awan ti tao a kanayon a makaibaga iti umiso a sasao, isu a mabalin a nalaka laeng a sumabali ti pagawatantayo iti imbaga ti dadduma wenno ipapantayo a madi ti motiboda. Ngem posible latta a maadda ti talna ken panagkaykaysa iti pamilia.
Ania ti mabalinmo nga aramiden no bumtak ti nabara a panagsinnungbat? Aniada nga addang ti aramidem tapno maisubli ti natalna a relasion iti uneg ti pamiliayo? Kasano a mapagtalinaed dagiti agkakapamilia ti talna iti uneg ti pamiliada? Pangngaasim ta itultuloymo ti agbasa.
^ par. 3 Nabaliwan ti dadduma a nagan iti daytoy nga artikulo.


text:
Boris Pasternak
Ni Boris Leonidovich Pasternak (Ruso: Бopи́c ЛeoHи́дoBич ПacTepHák; 10 Pebrero [D.E. 29 Enero] 1890–30 Mayo 1960) ket maysa idi a nobelista, mannaniw, ken agipatpatarus ti literatura iti pagsasao a Ruso. Idiay katutubo na a Rusia, ti antolohia ni Pasternak a Ti Kabsat ko a Babai, Ti Biag ko, ket maysa kadagiti kaimpluensian nga urnong a naipablaak iti Pagsasao a Ruso. Ken dagiti teatriko nga impatarusna a Goethe, Schiller, Pedro Calderón de la Barca, ken William Shakespeare ket agnanayon a nasiglat kadagiti agbuybuya a Ruso.


text:
Plantilia:Str ≤ len
Daytoy ket ti meta plantilia ti {{str ≤ len}}.
Daytoy ket tumulong kadagiti sabali a plantilia a mangkita no ti kuerdas ket "ab-ababa wenno kapada a kaatiddog" a maigiddiat nga "attiddog" ngem ti naited a kaatiddog.
Panagusar[urnosen ti taudan]
Daytoy a plantilia ket mangala ti 3 aginggana ti 4 kadagiti saan a nainaganan a parametro.
Kitaen dita baba ti panagkita no ti kuerdas nga "abcde" ket 4 a karakter wenno basbassit:
{{str ≤ len | abcde | 4 | Kapada wenno ab-ababa. | At-atiddog. }}
Ti isublina ket makita dita baba:
- At-atiddog.
Dagiti plantilia ket addaanda iti parikut a mangtengngel ti datos ti parametro nga aglaon kadagiti senial ti "
=". Ngem daytoy ket nalaka a solbaren babaen ti panagusar kadagiti naibilangan a parametro. Kitaen dita baba ti panagkita no ti kuerdas nga "ab=cde" ket 100 a karakter wenno basbassit:
{{str ≤ len | 1 = ab=cde | 2 = 100 | 3 = Kapada "=" wenno ab-ababa. | 4 = At-atiddog, saan a "=". }}
Ti isublina ket makita dita baba:
- Kapada "=" wenno ab-ababa.
Nasaysayaat no agusar kadagiti nabilangan a parametro, gapu ta saanmo a masakbayan a maammuan no kasanonto ti lanaga ti datos nga ipan iti plantiliam iti daytoy a meta plantilia.
Dagiti parametro[urnosen ti taudan]
Dagiti panangilawlawag kadagiti parametro:
{{str ≤ len | 1 = Ti kuerdas | 2 = Ti kaatiddog | 3 = Datos nga maipasubli/iparang no "ab-ababa ngem wenno kapada a kaatiddog". | 4 = Datos nga maipasubli/iparang no "at-atiddog ngem". }}
Ti awan linaon wenno dagiti saan a naiplawagan a kuerdas ket maikeddeng nga adda iti 0 a kaatiddog.
Dagiti pateg ti kaatiddog nga ab-ababa ngem 0 ket maikeddeng a 0.
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar


text:
Dauis, Bohol
Ti Dauis ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Bohol iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Dauis ket nabingbingay a politikal kadagiti 12 a barbaranggay.[2]
- Biking
- Bingag
- San Isidro (Canlongon)
- Catarman
- Dao
- Mayacabac
- Poblacion
- Songculan
- Tabalong
- Tinago
- Totolan
- Mariveles
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Bohol". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 6 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Bohol". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 6 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
KAPITULO 98
Kayat Manen Dagiti Apostol ti Agbalin a Natan-ok
MATEO 20:
IMBAGA MANEN NI JESUS TI IPAPATAYNA
TINAMINGNA TI TARIGAGAY DAGITI APOSTOL NGA AGBALIN A NATAN-OK
Bayat ti panagdaliasat ni Jesus ken dagiti apostol nga agpaabagatan idiay Perea a mapan idiay Jerusalem, binallasiwda ti Karayan Jordan iti asideg ti Jerico. Adda kakaduada a nagdaliasat a mapan mangselebrar iti Paskua ti 33 C.E.
Immun-una ni Jesus ngem dagiti apostol, ta kayatna ti masapa a makadanon iti siudad para iti Paskua. Ngem maamak dagiti adalan. Sakbay dayta, idi natay ni Lazaro ken idi mapan koma ni Jesus idiay Judea manipud Perea, imbaga ni Tomas iti dadduma: “Kumuyogtayo uray no mairamantayo a matay.” (Juan 11:
Tapno maisaganada iti mapasamak iti masanguanan, impakni ni Jesus dagiti apostol ket imbagana kadakuada: “Sumang-attayo idiay Jerusalem, ket mayawatto ti Anak ti tao kadagiti panguluen a papadi ken eskriba. Ikeddengdanto a mapapatay sa iyawatda kadagiti Gentil tapno mapagkakatawaan, masapsaplit, ken mailansa iti kayo. Ngem mapagungarto iti maikatlo nga aldaw.”
Daytoy ti maikatlo a gundaway nga imbaga ni Jesus kadagiti adalan ti maipapan iti ipapatay ken panagungarna. (Mateo 16:21; 17:
Ti ina dagiti apostol a da Santiago ken Juan, a mabalin a ni Salome, ket kaduada a nagdaliasat. Pinanaganan ni Jesus dagitoy dua nga apostol iti “Annak ti Gurruod,” nalabit gapu iti nadarasudos a panagtigtignayda. (Marcos 3:17; Lucas 9:54) Addaan dagitoy dua iti ambision nga agbalin a natan-ok iti Pagarian ni Kristo. Ammo ni nanangda dayta. Immasideg ken Jesus ni nanangda, nagparintumeng iti sanguananna, ket nagkiddaw iti pabor. Simmungbat ni Jesus: “Ania ti kiddawmo?” Kinunana: “Inton agturayka iti Pagariam, pagtugawem koma ti dua nga annakko iti makannawan ken makannigidmo.”
Kinapudnona, kiddaw da Santiago ken Juan dayta. Kaibagbaga ni Jesus ti pannakaibabain a mapasaranna, isu nga imbagana kadakuada: “Saanyo nga ammo ti kidkiddawenyo. Kabaelanyo kadi ti uminum iti kopa nga asidegen nga uminumak?” Insungbatda: “Kabaelanmi.” (Mateo 20:22) Kaskasdi, saanda a maawatan ti kaipapanan daytoy para kadakuada.
Ngem kinuna ni Jesus kadakuada: “Pudno nga uminumkayto iti kopak. Ngem saan a siak no di ket ti Amak ti mangpili no siasino ti agtugaw iti makannawan ken makannigidko.”
Idi naammuan dagiti sangapulo nga apostol ti kiddaw da Santiago ken Juan, nakaungetda. Imbaga kadi dayta da Santiago ken Juan idi nagsusupiatan dagiti apostol no asino ti katan-okan kadakuada? (Lucas 9:
Rinisut ni Jesus daytoy a parikut ken ti tumaud a problema. Inayabanna dagiti Sangapulo ket Dua ket naayat a binalakadanna ida. Kinunana: “Ammoyo a dagidiay maibilbilang nga agturturay kadagiti nasion dominaranda dagiti iturayanda ken dagidiay natatan-ok usarenda ti autoridadda kadakuada. Saan koma a kasta ti aramidenyo. Ngem asinoman a mayat nga agbalin a natan-ok, isu koma ti agserbi kadakayo, ken asinoman a mayat nga agbalin a kangrunaan kadakayo, isu koma ti agbalin nga adipen ti amin.”
Imbaga ni Jesus ti ulidan a masapul a tuladenda
Ammuem ti Ad-adu Pay
Ibilangyo ti Bagiyo kas Nanumnumo
Kasano a maipakitatayo ti kinapakumbaba iti pannakilangentayo iti sabsabali?


text:
Plantilia:BGR
Deskripsion
{{BGR}}
Agipaay iti ikono ti wagayway ken silpo ti wiki ti Bulgaria. Daytoy a plantilia ket kapada ti
{{wagayway|Bulgaria}}, ngem nanaganan manipud kadagiti tallo a letra nga alagaden ti Kodigo ti pagilian ti ISO 3166-1 alpha-3 para iti Bulgaria a kas ti nalaka a pangyababaan ti panagurnos.
Mabalinmo pay nga usaren ti
{{BUL}} (baw-ing daytoy a plantilia) gapu ta ti "BUL" ket isu ti kodigo ti IOC ken kodigo ti FIFA para iti Bulgaria.
Kitaen pay
- Plantilia:Datos ti pagilian Bulgaria — para kadagiti adu pay a pagpilian, a kas ti naipakasaritaan a pagdudumaan ti wagayway.


text:
Lehislatibo a distrito iti Mountain Province
Ti Lehislatibo a Distrito iti Mountain Province ket isu ti agdama a pannakabagi ti Mountain Province iti Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas.
Dagiti agdama nga aldaw a probinsia ti Apayao, Benguet, Ifugao ken Kalinga ken ti pay nawaya a siudad ti Baguio ket nangporma idi ti saan a nabingbingay a pannakabagi ti probinsia aginggana idi 1969. Ti dati a Mountain Province ket nairepresenta babae dagiti tallo a delegado manipud idi 1916 aginggana ti pannakabingbingayna kadagiti naisinsina nga uppat a probinsia idi 1969, malaksid ti panawen ti gubat a esponsor ti Hapon a Nailian nga Asemblia manipud idi 1943 aginggana idi 1944, idi ti probinsia ken ti siudad ti Baguio ket nairepresentada iti tunggal maysa a delegado. Manipud idi 1916 aginggana idi 1935, ti dati a Mountain Province ket nairepresenta idi babaen dagiti tallo a delegado a naidutok babaen ti Gobernador-Heneral, urayno sadinoman ti nagtaenganda. Babaen ti Tignay Blng. 4203 ti Lehislatura iti Filipinas a nairugi idi Hulio 23, 1935 ket naaramid ida nga elektibo, ken ti probinsia ket nabingbingay kadagiti tallo a distrito nga adda ti nalawag a pakabuklan ti teritorio.
Manipud idi nabingbingayen ti daan a Mountain Province kadagiti uppat a probinsia idi Hunio 18, 1966 babaen ti Republika Tignay Blng. 4695, daytoy ket napabassiten iti agmaymaysa a kongresional a distrito a nangrugi idi 1969, a naipan laeng ikadagiti patingga ti dati a sub probinsia ti Bontoc, a nagtaginayon ti nagan a "Mountain Province". Daytoy nga agdama nga aldaw a Mountain Province ket nairepresenta idi a kas paset ti Rehion I manipud idi 1978 aginggana idi 1984, ken nagbutos ti maysa apannakabagi iti Kadawyan a Batasang Pambansa idi 1984. Daytoy ket nagtaginayon ti bulodna nga agmaymaysa a kongresional a distrito babaen ti baro a Batay-linteg a nangrugi idi Pebrero 7, 1987, ken nagbutos ti kamengna iti naipasublia a Kamara dagiti Pannakabagi a nangrugi iti isu met laeng a tawen.
Dagiti linaon
Maymaysa a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
- Populasion (2007): 148,661
- ^1Pimmusay idi Pebrero 8, 2008.
Umuna a distrito (awanen)[urnosen | urnosen ti taudan]
- Sub probinsia ti Apayao: Calanasan (Bayag), Conner, Kabugao, Luna, Namaltugan (narakrak idi 1936), Tauit (narakrak idi 1936), Pudtol (nabangon idi 1959), Flora (nabangon idi 1963), Santa Marcela (nabangon idi 1967)
- Sub probinsia ti Bontoc: Barlig, Bontoc, Natonin, Sabangan, Sadanga, Sagada, Tinglayan (naipan itisub probinsia ti Kalinga), Paracales (Paracelis) (nabangon idi 1962)
- Sub probinsia ti Kalinga: Balbalan, Lubuagan, Pinukpuk, Tabuk, Tanudan, Liwan (nabangon idi 1965), Pasil (nabangon idi 1966)
Maika-2 a distrito (awanen)[urnosen | urnosen ti taudan]
- Baguio1
- Sub probinsia ti Benguet: Atok, Bakun, Bokod, Buguias, Itogon, Kabayan, Kapangan, Kibungan, La Trinidad, Mankayan, Sablan, Tuba, Tublay
- ^1Nawaya mnaipud ti probinsia ken saan nga agbutos kadagiti opsial ti probinsia manipud idi 1909 babaen ti Tignay Blng. 1964. Nagbutos laeng a kas paset ti Mountain Province para iti kongresional a pannakabagi.
Maika-3 a distrito (awanen)[urnosen | urnosen ti taudan]
- Sub probinsia ti Ifugao: Banaue, Lagawe (Burnay), Hungduan, Kiangan, Mayoyao, Potia (nabangon a kas munisipal a distrito idi 1955[1]), Lamut (nabangon a kas munisipal a distrito idi 1959)
- Sub probinsia ti Lepanto (narakrak, ken naitipon iti Bontoc): Banaao (naitipon iti Tadian), Bauko, Besao, Tadian (Kayan)
Sapasap (awanen)[urnosen | urnosen ti taudan]
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Lehislatibo a distrito iti Benguet
- Lehislatibo a distrito iti Ifugao
- Lehislatibo a distrito iti Kalinga-Apayao
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Kongresional a Biblioteka iti Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas
- ^ "Ti maysa aTignay a Mangpartuat ti Munisipal a Distrito ti Potia iti Mountain Province". LawPH.com. Naala idi 2011-04-11.


text:
1Nagpakadakami kadakuada. Nagbarkokami a dimteng idiay Coos. Iti sumuno nga aldaw, dimmanonkam idiay Rodas, ket manipud sadiay, nagturongkam idiay Patara. 2Sadiay, nasarakanmi ti barko a mapan Fenicia ket isut’ naglugananmi a pimmanaw. 3Dimtengkam iti lugar a pakatannawaganmi iti Chipre. Naglayagkam iti abagatanna agingga idiay Siria. Simmangladkam idiay Tiro a pagdiskargaan ti barko. 4Binirokmi sadiay ti sumagmamano a mamati ket idi nasarakanmi ida, nakidaguskami kadakuada iti makadomingo. Babaen iti panangidalan ti Espiritu, imbagada a saan koma a mapan ni Pablo idiay Jerusalem. 5Ngem idi malpas ti pannakipagtaengmi kadakuada, pimmanawkami ket intuloymi ti nagbiahe. Intuloddakam dagiti adalan agraman dagiti assawa ken annakda, agingga iti ruar ti siudad. Nagparintumengkami amin iti igid ti baybay ket nagkararagkami. 6Kalpasanna, nagpipinnakadakami sakam limmugan iti barko. Nagawidda metten. 7Intuloymi ti nagbiahe manipud Tiro agingga idiay Tolemaida. Kinablaawanmi dagiti kakabsat sadiay. Nakipagyankami kadakuada iti maysa nga aldaw. 8Iti sumuno nga aldaw, nagluaskami ket dimtengkam idiay Cesarea. Sadiay, nakidaguskam iti balay ni Felipe nga ebanghelista, maysa kadagiti pito a lallaki a napili idi idiay Jerusalem. 9Adda uppat nga annakna a babbalasang a mangiwarwaragawag iti sao ti Dios. 10Bayat ti panagyanmi sadiay iti sumagmamano nga aldaw, simmangpet ti maysa a profeta nga agnagan Agabo. Naggapu idiay Judea. 11Immay kadakami sana innala ti barikes ni Pablo. Ginalutan ni Agabo dagiti saka ken imana met laeng ket kinunana, “Daytoy ti kuna ti Espiritu Santo: Kastoyto ti panangreppet dagiti Judio idiay Jerusalem iti akimbarikes iti daytoy, ket yawatda kadagiti Hentil.” 12Apaman a nangngegmi daytoy, impakpakaasimi agraman dagiti tattao sadiay a saan koman a mapan ni Pablo idiay Jerusalem. 13Ngem kinunana, “Apay a sangitandak? Apay a pagladingitenyo ’toy pusok? Saanak la a sisasagana a mareppet. Sisasaganaak pay a matay idiay Jerusalem gapu ken ni Apo Jesus.” 14Dimi mabaw-ing ti nakemna, isut’ gapuna nga insardengmin ti manguy-uyot kenkuana. “Maaramid koma ti pagayatan ti Apo,” kinunami. 15Kalpasan ti sumagmamano nga aldaw a panagtaengmi sadiay, inrubbuatmi dagiti alikamenmi ket nagturongkam idiay Jerusalem. 16Kimmuyog kadakami ti sumagmamano nga adalan a taga-Cesarea. Intuloddakam iti pagdagusanmi, iti balay ni Mnason a taga-Chipre, maysa a mamati manipud pay idi damo. 17Siraragsak dagiti kakabsat a simmabat kadakami idi sumangpetkami idiay Jerusalem. 18Iti sumuno nga aldaw, kimmuyog ni Pablo kadakami a simmarungkar ken ni Santiago. Adda met sadiay dagiti amin a panglakayen ti iglesia. 19Kinablaawan ida ni Pablo ket sinaritana kadakuada ti amin nga inaramid ti Dios kadagiti Hentil babaen iti panagserbina. 20Kalpasan ti panagdengngeg dagiti tattao ken ni Pablo, indaydayawda ti Dios. Kinunada kenkuana: “Kabsat, ammom daytoy. Rinibu dagiti Judio a nagbalin a mamati ket napasnekda nga agtulnog iti Linteg. 21Nadamdamagdaka. Isursurom kano dagiti Judio nga agnanaed iti lugar dagiti Hentil a bay-anda koma ti Linteg ni Moises. Ibagbagam pay kano kadakuada a dida pakugit dagiti annakda wenno sumurot kadagiti ugali dagiti Judio. 22Maammoanda a maammoan a simmangpetkan. Ania ti aramidem? 23Kastoy ti kayatmi nga aramidem. Adda uppat a lallaki ditoy a nagsapata. 24Kuyogem ida ket aggigiddankayo a mangannong iti seremonia ti pannakadalus. Bayadam ti magastoda tapno mabalinda ti agpakuskos. Iti kasta, maammoan ti amin nga awan gayam ti kinaagpayso ti damagda maipapan kenka, no di ket agbibiagka a kas mayannurot iti Linteg ni Moises. 25Ngem no maipanggep kadagiti Hentil a nagbalin a mamati, insuratmin kadakuada ti nagnunummoantayo a masapul a dida mangan kadagiti kanen a naidaton kadagiti didiosen wenno iti dara wenno kadagiti saan a napadara nga animal. Insuratmi pay a masapul a liklikanda ti immoralidad.” 26Inkuyog ngarud ni Pablo dagiti lallaki, ket iti sumuno nga aldaw, inaramidda ti seremonia ti pannakadalus. Kalpasanna, simrek iti Templo ket impakaammona no mano nga aldaw ti palabasen sa aggibus ti aldaw ti pannakadalus. Isunton ti pannakaidaton ti sagut a maipaay iti tunggal maysa kadakuada. 27Dandanin malpas ti naituding a pito nga aldaw ket adda ni Pablo iti Templo. Sumagmamano a Judio a taga-probinsia ti Asia ti nakakita kenkuana sadiay. Dinuroganda dagiti tattao ket tiniliwda ni Pablo. 28“Lallaki a taga-Israel,” impukkawda, “tumulongkayo! Daytoy ti tao nga agsursursor iti amin a lugar. Isursurona nga awan serserbi dagiti Israelita, ti Linteg ni Moises ken daytoy a Templo. Ita, nangiserrek pay kadagiti Hentil iti Templo ket tinulawanna daytoy nasantoan a disso.” ( 29Kinunada daytoy ta nakitada ni Trofimo a taga-Efeso a kadua ni Pablo idiay siudad, ket impagarupda nga inserrekna iti Templo.) 30Rimsua ti riribuk iti entero a siudad. Nagtataray nga immay dagiti tattao manipud iti nadumaduma a lugar. Ginammatanda ni Pablo sada ginuyodguyod nga inruar iti Templo. Ket dagus a narikpan dagiti ridaw ti Templo. 31Papatayen koman dagiti tattao ni Pablo idi maipadamag iti komandante ti buyot ti Roma nga adda riribuk iti entero a Jerusalem. 32Dagus a nangala ti komandante iti sumagmamano nga ofisiales ken soldado, ket nagdardarasda a napan iti ayan dagiti tattao. Idi makita ida dagiti tattao, insardengda ti panangkabkabilda ken ni Pablo. 33Immasideg ti komandante ken ni Pablo. Tiniliwna sana imbilin a mareppet iti dua a kawar. “Siasino daytoy a tao?” sinaludsodna. “Ania ti inaramidna?” 34Aggigiddiat ti iririaw dagiti tattao. Agsipud ta di maawatan ti komandante ti pudpudno a napasamak gapu iti ariwawa, binilinna dagiti soldadona nga ipanda ni Pablo iti kuartel. 35Idi makadanonda iti agdan, inawitda ni Pablo agsipud ta napalalo ti pungtot dagiti tattao. 36Ta sumursurotda a mangyik-ikkis iti pannakapapatayna. 37Idi dandanida iserrek ni Pablo iti kuartel, kinunana iti komandante, “Adda man ibagak kenka.” “Makasaoka met gayam iti Griego,” kinuna ti komandante. 38“Saan ngarud a sika daydi taga-Egipto a nangipangulo iti yaalsa itay saan pay a nabayag. Impanguloanna ti 4,000 a nakaarmas a lallaki a napan idiay let-ang.” 39Simmungbat ni Pablo: “Judioak a nayanak idiay Tarso iti Cilicia ket umiliak iti nalatak a siudad. Pangngaasim ta palubosannak nga agsao kadakuada.” 40Pinalubosan ti komandante. Timmakder ni Pablo iti agdan sana sineniasan dagiti tattao nga agulimekda. Ket idi nagulimekda, nagsao kadakuada iti Hebreo:
Copyright
Learn More


text:
San Carlos, Negros Occidental
Ti Siudad ti San Carlos ket maysa a maika-2 a klase a siudad iti probinsia ti Negros Occidental iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Siudad ti San Carlos ket nabingbingay a politikal kadagiti 18 a barbaranggay.[2]
- Bagonbon
- Buluangan
- Codcod
- Ermita
- Guadalupe
- Nataban
- Palampas
- Baranggay I (Pob.)
- Baranggay II (Pob.)
- Baranggay III (Pob.)
- Baranggay IV (Pob.)
- Baranggay V (Pob.)
- Baranggay VI (Pob.)
- Prosperidad
- Punao
- Quezon
- Rizal
- San Juan
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Negros Occidental". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 3 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Negros Occidental". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 3 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Maka-Florida Diay Pulis
Dalin ken Florida aglumlumba da idiay highway. Idi makadanonda iti busy intersection isnsigida binaddekan ti driver ti Dalin diay break. Kasta met nga inggiddan diay driver ti Florida ngem nadungpar pay la diay ubet ti Dalin. Dinamag ti pulis diay driver ti Florida: 'Bagis maibagam no kasano kapardas dayta Dalin itay maatrasannaka?
Pagpagungtan ti amo tay piman a katulong...
Amo: Inday,(pabugkaw)apay a nagalisto nga maibos dagitoy toothpick ditoy mesa?
Inday: (naalumanay a simmungbat)Diak ammo a ma'am kadagitoy ubbing!!!ta no siak ti mangala dita ket isubsublik met lang a dagos.....(toinkz)
Sa kagubatan ng caraballo...
Ang mga sundalo ay may nasalubong na katutubo...
Opisyal: Manong, saan ba dito nagpupugad ang mga NPA?
Katutubo: Naku Sir! Tumanda na ako dito sa gubat pero wala pa akong nakitang pugad ng mga NPA...(napakamot sa ulo ang katutubo sabay tanong)
Katutubo: AH...Sir, ano po bang kulay ng itlog nila???
Madama ti mansayag..
Josie ti nagan ti natay
Nanang ti natay: Agdung-dung-aw..Ay Josie ... bunga... aya pinanawannakkon bunga...annakko..bunga Josie......
Mely: Nanang....dida maawatan ta "English ti pagsasao ditoy.
Nanang ti natay: Nagtugaw ....saan a makatalna..dina maepeksa ti ladingitna unay ken Josie Bunga.
Nanang ti Natay: Nagsubli...a agsangit.. Ay ..Juicy Fruit ...Juicy Fruit..annakko...Juicy Fruit...
People: Smilling....Hehehe..
Kabagyan
ISKO: Naggulo ti panagbiag, pare!
Paeng: Ay kunam pay, karkaro ti biag kon ah. Nagpakasarak ti byuda nga adda anak na a balasang..Pinakasaran met ni tatang ko jay balasang. Nanag ko ittata jay balasangen..Manugang ko ni tatang kon.Asawak, byenan ni tatang kon! no aganak da, apong nak jay kabsat kon..sus maryosep!
Bad ni Lolo
LOLO: Ammum apo, nagrigat panagbiyag tatta, idi nu adda P20 ko ket makapanak jay mall, nu agawidak adda awit ko nga pantalon, T-shirt, brief, medyas,short…
APO: Ket tatta ngayen lolo?
LOLO: Narigat talaga tattan..Adda SURVEILLANCE CAMERA gamenen…
(toinx..)bad Lolo..haha!!
Anak: Anya english na ti utot?
Tatay: Wind of change
Anak: Eh jay utot ngay nga awan aweng na?
Tatay: Sound of silence
Anak: Jay utot ngay nga adda takki na?
Tatay: Dust in the wind
Anak: Eh jay utot ngay nga han nga insadya?
Tatay: Yan ang careless whisper!
Anak: Ej jay utot ngay nga tiptipiden?
Tatay: Yan ang paborito ko, Unchained Melody


text:
Simone de Beauvoir
Ni Simone-Ernestine-Lucie-Marie Bertrand de Beauvoir, kadawyan a naamammoan a kas ni Simone de Beauvoir (Panangibalikas a Pranses: [simɔn də boˈvwaʁ]; 9 Enero 1908 – 14 Abril 1986), ket maysa idi a Pranses a mannurat, intelektual, eksistentialista a pilosopo, politikal anga aktibista, pemenista, ken sosial a teorista. Bayat nga isu ket sanna nga inpanpanunotan nga isu ket maysa a pilosopo, ni de Beauvoir ket adda ti adu nga inpluensia iti pemenista nga eksistentialismo ken peminista a teoria.[1] ni de Beauvoir ket nagsursurat kadagiti nobela, salaysay, dagiti biograpia, ti maysa nga autobiograpia, dagiti monograpia iti pilosopia, politika, ken dagiti sosial a banbanag. Isu ket nalatak a naamammoan kadagiti nobelana, a mairaman ti Ti Babbai ket Immay a Nagbati kenDagiti Mandarin, ken ti pay 1949 a treatado Ti Maikadua a Sekso, ti maysa a naisalaysayan a panagusig ti panagirurumen kadagiti babbai ken ti panagibatayan a turong ti kontemporario a peminismo.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Bergoffen, Debra, "Simone de Beauvoir", Ti Stanford ng ensiklopedia ti Pilosopia (Otonio nga Edision ti 2010), Edward N. Zalta (ed.), URL =  .
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- "Le Malentendu du Deuxième Sexe", babaen ni Suzanne Lilar, 1969
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Simone de Beauvoir iti Wikiquote (Ingles)
Midia a mainaig kenni Simone de Beauvoir iti Wikimedia Commons


text:
Berna
Ti siudad ti Berna (Aleman: Bern, panangibalikas [ˈbɛrn] ( denggen); Pranses: Berne [bɛʁn]; Italiano: Berna [ˈbɛrna]; Romansh: Berna [ˈbɛrnə]; Bernes nga Aleman: Bärn [b̥æːrn]) ket isu ti Bundesstadt (pederal a siudad, de facto kapitolio) iti Suisa, nga adda ti (manipud idi Disiembre 2010) populasion iti 133,920,[3] ti maikapat a kaaduan ti populasion a siudad idiay Suisa.[4] Ti Berna nga aglomerasion, a mangiraman dagiti 43 a munisipalida,[5] ket adda ti poplasion iti 353,300.[6] Ti metropolitano a lugar ket adda idi ti populasion iti 660,000 idi 2000.[7] Ti Berna ket isu pay ti kapitolio ti kanton ti Kanton iti Berna, ti maikadua a kaaduan ti populasion kadagiti kanton ti Suisa.
Ti opisial a pagsasao ti Berna ket ti Aleman, ngem ti nangruna a naisasao ket ti Alemannic a dialekto a tinawtawagan a Bernes nga Aleman.
Idi 1983 ti naipakasaritaan a daan nga ili idiay tengnga ti Berna ket nagbalin a maysa a UNESCO a Tinawtawid a Lugar ti Lubong, ken ti Berna ket nairanggo kadagiti 10 a kasayaatan a siudad iti lubong para iti nasayaat a kita ti panagbiag (2010).[8]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Opisina ti Suiso a Pederal nga Estadistika - STAT-TAB, online a pagibatayan ti datos – Datenwürfel für Thema 01.2 - Bevölkerungsstand und -bewegung (Aleman) naala idi 29 Septiembre
- ^ Arealstatistik Standard - Gemeindedaten nach 4 Hauptbereichen
- ^
- ^ "Stadt Bern - Aktuelles" (iti (Aleman)). Bern.ch. Naala idi 2011-09-15.
- ^ Stadt Bern : Medienmitteilung : 19 Mayo 2003 : Eidgenössische Volkszählung 2000: Neue Panagipalpalawag Aglomerasiona Berna (iti Aleman)
- ^ Suiso nga Opisina ti Pederal nga EStadistika : Kadakkel ti Populasion ken Pakabuklan ti Populasio : Dagiti aglomerasion : Permanente nga Agtataeng a Populasion iti Urbano ken Rural a Luglugar
- ^ "Opisina ti fédéral du développement teritorial ARE - B3: Les aires métropolitaines". Are.admin.ch. 2006-06-07. Naala idi 2011-09-15.
- ^ Kita ti Panagbiag a Sangalubongan a panakairanggo ti siudad – Mercer survey
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Berna iti Wikimedia Commons


text:
Abugida
Ti abugida ket maysa a paset a sistema ti panagsurat a ti kosonante ken bokal ket maisurat nga agmaymaysa: tunggal maysa a paset ket naibatay iti konsonante a letra, ken ti bokal a tanda ket kasapulan ngem maikadkadua laeng. Daytoy ket aggiddiat iti sibubukel nga alpabeto, nga ti bokal ket addaan ti kasasaad a maipada kadagiti konsonante, ken ti abjad, a dagiti bokal a panagmarka ket awan wenno saan a nasken a mapili. Dagiti abugida ket nairamanan ti adu a sinuratan a Brahmiko iti Abagatan ken Abagatan a daya nga Asia.
Ti balikas nga abugida ket insingasing ni Peter T. Daniels.


text:
Cotabato
Ti Cotabato, (sigud nga Amianan a Cotabato (North Cotabato), ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti rehion a SOCCSKSARGEN iti Mindanao. Ti kapitoliona ket ti Siudad ti Kidapawan ken pagbeddenganna ti Lanao del Sur ken Bukidnon iti amianan, ti Davao del Sur ken ti Siudad ti Davao, Sultan Kudarat iti abagatan, ken ti Maguindanao iti laud.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti probinsi ti Cotabato ket nabingbingay iti 1i nga ili ken maysa a siudad.
Siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti daulo ti probinsia: Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno, Siudad ti Quezon- Naala idi 12 Pebrero 2013
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016


text:
Agsursuroka iti Sao ti Dios
Mangipasdek Ngata ti Dios iti Sangalubongan a Gobierno?
Idatag daytoy nga artikulo dagiti saludsod a nalabit nayimtuodmon. Ipakitana met ti pakabasaam kadagiti sungbat iti Bibliam. Maragsakan dagiti Saksi ni Jehova a mangilawlawag kadagiti sungbat.
1. Apay a kasapulan ti sangalubongan a gobierno?
Masansan nga adu ti problema dagiti tattao iti intero a lubong. Iti dadduma a nasion, marigrigat ken mairurrurumen ti kaaduan a tattao. Iti dadduma a pagilian, agparang nga aglaplapusanan ti adda kadakuada ngem iti kasapulanda. Ti laeng sangalubongan a gobierno ti makaiwaras iti gameng ti daga iti amin a tao.—Basaem ti Eclesiastes 4:1; 8:9.
2. Asino ti mapagtalkan a mangituray iti sangalubongan a gobierno?
Saan a kayat ti kaaduan nga adda maymaysa nga agturay iti intero a lubong gapu ta awan ti kualipikado a mangakem iti dayta. Dina mapatgan ti kayat ti amin a tao. Kasta met, masansan nga agannayas dagiti tattao nga agaramid iti dakes no adda autoridadda. Isu a nakaam-amak a panunoten no adda maymaysa a nauyong nga agturay iti intero a lubong.—Basaem ti Proverbio 29:2; Jeremias 10:23.
Pinili ni Jehova a Dios ti Anakna a ni Jesus a mangituray iti sangatauan iti agnanayon. (Lucas 1:32, 33) Nagbiag a mismo ni Jesus ditoy daga. Nangpaimbag kadagiti masakit, nangisuro kadagiti naemma, ken adda tiempona para kadagiti ubbing. (Marcos 1:40-42; 6:34; 10:13-16) Maikari ngarud ni Jesus nga Agturay.—Basaem ti Juan 1:14.
3. Posible kadi ti sangalubongan a gobierno?
Ti Dios dinutokanna ti Anakna a mangituray iti daga manipud langit. (Daniel 7:13, 14) Kas iti agturay a tao a saan a masapul nga adda a kanayon iti amin a siudad nga iturayanna, saan met a masapul nga adda ni Jesus ditoy daga tapno maiturayanna ti sangatauan.—Basaem ti Mateo 8:5-9, 13.
Bigbigen ngata ti amin a tao ni Jesus kas Agturay? Saan. Dagidiay laeng tattao a mangayat iti kinaimbag ti mangawat kenkuana. Ni Jehova pukawennanto ditoy daga dagidiay mangilaksid iti naayat ken nalinteg nga Agturay a dinutokanna.—Basaem ti Mateo 25:31-33, 46.
4. Anianto ti aramiden ti Agturay iti intero a lubong?
Kas iti panangummong ti pastor kadagiti karnerona, um-ummongen itan ni Jesus dagiti naemma a tattao manipud iti amin a nasion ken sursuruanna ida kadagiti naayat a pagalagadan ti Dios. (Juan 10:16; 13:34) Magagaran dagita a tattao a mangsuporta iti panangituray ni Jesus. (Salmo 72:8; Mateo 4:19, 20) Iti intero a lubong, dagiti matalek nga iturayan ni Jesus, sangsangkamaysada a mangipakpakaammo a ni Jesus nagbalinen nga Ari.—Basaem ti Mateo 24:14.
Dandanin usaren ni Jesus ti pannakabalinna a mangikkat kadagiti dakes a gobierno ti tao. Pinilina ti dadduma kadagiti matalek a pasurotna a mangituray iti intero a daga a kaduana nga ar-ari ken papadi idiay langit. (Daniel 2:44; 7:27) Ti Pagarian ni Jesus punuennanto ti daga iti pannakaammo ken Jehova ken isublinanto ti paraiso a napukaw iti rugi ti pakasaritaan ti tao.—Basaem ti Isaias 11:3, 9; Mateo 19:28.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Ania ti Pagarian ti Dios?
Adu ti makaammo iti kararag ti Apo. Ania ti kayat a sawen ti sasao nga: “Umay koma ti pagariam”?


text:
Ti Maadaltayo iti Kararag a Naisagana a Naimbag
“Bendituenda koma ti nadayag a naganmo.”—NEH. 9:5.
1. Ania a panagtataripnong ti ili ti Dios ti pagsasaritaantayo, ken ania dagiti saludsod nga usigentayo?
“TUMAKDERKAYO, bendituenyo ni Jehova a Diosyo manipud tiempo a di nakedngan agingga iti tiempo a di nakedngan.” Impangag ti nagkauna nga ili ti Dios daytoy a makagutugot a sasao ket nagtataripnongda tapno sangsangkamaysada nga agkararag. Dayta ti maysa kadagiti kaatiddogan a kararag a nairekord iti Biblia. (Neh. 9:4, 5) Naangay dayta a taripnong idiay Jerusalem idi maika-24 nga aldaw ti maikapito a bulan dagiti Judio, Tisri (Septiembre/Oktubre), 455 B.C.E. Bayat nga usigentayo ti paspasamak sakbay dayta nga espesial nga aldaw, isaludsodmo iti bagim: ‘Ania ti regular idi nga ar-aramiden dagiti Levita a nakatulong iti panagballigi dayta nga okasion? Ania dagiti maadalko iti daytoy naisagana a naimbag a kararag?’—Sal. 141:2.
ESPESIAL A BULAN
2. Ania nga ulidan dagiti Israelita ti nasayaat a tuladentayo?
2 Makabulan sakbay dayta a taripnong, naileppas dagiti Judio ti pannakatarimaan dagiti pader ti Jerusalem. (Neh. 6:15) Nairingpas ti ili ti Dios dayta a proyekto iti las-ud ti 52 laeng nga aldaw, ket kalpasanna, inasikasoda ti naespirituan a kasapulanda. Isu nga iti umuna nga aldaw ti sumaganad a bulan a Tisri, nagtataripnongda a sangsangkamaysa iti publiko a plasa tapno dumngegda ken Esdras ken iti dadduma pay a Levita, a mangibasa a sipipigsa ken mangilawlawag iti Linteg ti Dios. Dagiti pamilia, a pakairamanan ti “amin nga umdas ti kinasariritna nga umimdeng,” sitatakderda a nagimdeng “manipud pumarbangon agingga iti tengnga ti aldaw.” Nagsayaat a tuladentayo dagidiay nga Israelita. Bayat a komportable a situtugawka kadagiti gimong iti Kingdom Hall, agtawtawataw kadi ti isipmo ket pampanunotem dagiti di nasken a bambanag? No kasta, nasayaat nga usigem ti ulidan dagidiay nga Israelita a saan la a basta nagimdeng no di ket impapusoda dagiti nangngegda, nga urayda la nagsangsangit idi nabigbigda a saanda a tungtungpalen ti Linteg ti Dios.—Neh. 8:1-9.
3. Ania a bilin ti nagtulnogan dagiti Israelita?
3 Nupay kasta, saan a tiempo daytoy para iti publiko a panangipudno iti basbasol. Gapu ta aldaw idi ti piesta, kayat ni Jehova a naragsakda a mangidaydayaw kenkuana. (Num. 29:1) Isu a kinuna ni Nehemias kadagiti umili: “Mapankayo, kanenyo ti nataba a bambanag ket inumenyo ti nasam-it a bambanag, ket mangipatulodkayo kadagiti bingay iti daydiay saan a naisaganaan iti aniaman; ta daytoy nga aldaw nasantuan iti Apotayo, ket dikay masaktan, ta ti rag-o ni Jehova isu ti salindegyo.” Nagtulnog dagiti umili ket adda “dakkel a panagrag-o” iti daydi nga aldaw.—Neh. 8:10-12.
4. Ania ti inaramid dagiti pannakaulo ti 12 a tribu ken ania ti naammuanda? Ania ti napateg a paset daytoy a Piesta dagiti Abong-abong?
4 Iti sumaganad nga aldaw, nagtataripnong dagiti pannakaulo ti 12 a tribu tapno ammuenda no kasano a naan-anay a maannurotda ti Linteg ti Dios. Kas resultana, naammuanda a masapul a marambakan ti Piesta dagiti Abong-abong manipud maika-15 agingga iti maika-22 nga aldaw ti bulan ti Tisri, a pakairamanan ti pangserra a nadaeg nga asamblea, ket rinugianda ti agsagana. Daytoy pay laeng ti kababalligian a pannakarambak ti Piesta dagiti Abong-abong nanipud idi panawen ni Josue, ket nagresulta dayta iti “dakkel unay a panagrag-o.” Ti maysa a napateg a paset daytoy a piesta ket ti publiko a pannakaibasa ti Linteg ti Dios iti “inaldaw, manipud iti umuna nga aldaw agingga iti maudi nga aldaw.”—Neh. 8:13-18.
ALDAW TI PANAGIPUDNO
5. Ania ti inaramid ti ili ti Dios sakbay a nagkararag dagiti Levita?
5 Dua nga aldaw kalpasan ti piesta, idi maika-24 nga aldaw ti Tisri, binigbig dagiti Israelita iti publiko a nagbasolda gapu iti saanda a panangsalimetmet iti Linteg ti Dios. Saanen nga aldaw dayta ti pampannangan ken panagragragsak. Imbes ketdi, nagayunar ti ili ti Dios ken nagkawesda iti nakersang a lupot kas panangipakita iti panagladingitda. Iti agsapa, agarup tallo nga oras a naibasa manen ti Linteg ti Dios kadagiti umili. Iti malem, “nagpudnoda ken nagruknoyda ken Jehova a Diosda.” Kalpasanna, inyebkas dagiti Levita ti naisagana a naimbag a kararag agpaay kadagiti umili. —Neh. 9:1-4.
6. Ania ti nakatulong kadagiti Levita a mangyebkas iti nabagas a kararag, ken ania ti maadaltayo kadakuada?
6 Awan duadua a ti regular a panangbasa dagiti Levita iti Linteg ti Dios ti nakatulong kadakuada a mangisagana iti daytoy a nabagas a kararag. Ti umuna a paset dayta a kararag ket naipamaysa iti ar-aramid ken kualidad ni Jehova. Iti dadduma pay a paset ti kararag, maulit-ulit a dinakamatda ti ‘naruay nga asi’ ti Dios ken binigbigda a saan a maikari dagiti Israelita iti kasta a naasi a pannakatrato. (Neh. 9:19, 27, 28, 31) Kas kadagidi a Levita, masapul met nga inaldaw a basaen ken mennamennaentayo ti Sao ti Dios, nga arigna palpalubosantayo a makisarita kadatayo ni Jehova tapno ad-adu ti maibagatayo kenkuana ken nabagbagas dagiti kararagtayo.—Sal. 1:1, 2.
7. Ania ti kiniddaw dagiti Levita iti Dios, ken ania ti maadaltayo iti dayta?
7 Iti kararag dagiti Levita, adda laeng maysa a simple a kiddawda. Kinunada iti maud-udi a pasetna: “Ita, O Diosmi, ti Dios a naindaklan, mannakabalin ken nakaam-amak, mangsalsalimetmet iti tulag ken naayat a kinamanangngaasi, saanmo a bay-an a ti isuamin a pakarigatan a [dimteng] kadakami, iti ar-arimi, piprinsipemi ken papadimi ken mammadtomi ken kadagidi ammami ken iti isuamin nga ilim manipud iti al-aldaw ti ar-ari ti Asiria agingga itoy nga aldaw, agparangda a kasla bassit iti sanguanam.” (Neh. 9:32) Nagsayaat ngarud a tuladentayo dagiti Levita. Umuna nga idaydayawtayo ni Jehova ken agyamantayo kenkuana sakbay nga ibagatayo ti aniaman a kiddawtayo.
PANANGIDAYAW ITI NADAYAG A NAGAN TI DIOS
8, 9. (a) Kasano a sipapakumbaba nga inrugi dagiti Levita ti kararagda? (b) Ania a dua a nailangitan a buyot ti nabatad a tuktukoyen dagiti Levita?
8 Nupay nagsayaat ti kararag dagiti Levita, napakumbabada ken mariknada a saan nga umdas dagiti sasaoda a mangyebkas iti dayaw a pakaikarian ni Jehova. Isu nga inrugida ti kararagda babaen iti daytoy napakumbaba a panagpakaasi maigapu iti ili ti Dios: “Bendituenda koma ti nadayag a naganmo, a naitan-ok iti ngatuen ti isuamin a bendision ken pannakaidaydayaw.”—Neh. 9:5.
9 “Siksika ti Jehova,” intuloyda nga ikararag, “sika met laeng inaramidmo ti langlangit, ti mismo a langit ti langlangit, ken ti isuamin a buyotda, ti daga ken ti isuamin nga adda iti rabawna, dagiti baybay ken ti isuamin nga adda kadakuada; ket taginayonem amin ida a sibibiag; ket agruknoy kenka ti buyot ti langlangit.” (Neh. 9:6) Wen, pinarsua ni Jehova a Dios ti intero nga uniberso a buklen ti di mabilang a galaksi a naglaon iti nakaad-adu a bitbituen. Pinarsuana met ti amin a bambanag iti nagpintas a planetatayo ken inikkanna dagiti sibibiag a parsua iti pannakabael nga agtultuloy nga agpaadu. Dinakamat met ti kararag ti sabali pay a “buyot ti langlangit”—dagiti nasantuan nga anghel ti Dios. (1 Ar. 22:19; Job 38:4, 7) Sipapakumbaba nga ar-aramiden dagiti anghel ti pagayatan ti Dios babaen ti panagserbida iti managbasol a tattao nga “agtawid iti pannakaisalakan.” (Heb. 1:14) Nagsayaat ketdin a tuladen ti ulidan dagiti anghel bayat nga agserserbitayo a sangsangkamaysa ken Jehova kas iti nasanay a buyot!—1 Cor. 14:33, 40.
10. Ania ti masursurotayo iti inaramid ti Dios maipaay ken Abraham?
10 Sumaganad, dinakamat dagiti Levita iti kararagda ti inaramid ti Dios maipaay ken Abram. Sinuktan ni Jehova ti nagan ni Abram iti Abraham, a kaipapananna ti “ama ti maysa a bunggoy,” uray no agedad idin iti 99 ken awanan pay iti anak iti lupes nga asawana a ni Sarai. (Gen. 17:1-6, 15, 16) Inkari met ti Dios ken Abraham a ti bin-ina tawidendanto ti daga ti Canaan. Masansan a malipatan dagiti tattao ti karida. Ngem saan a kasta ni Jehova, kas ipakita ti inkararag dagiti Levita: “Sika ni Jehova a pudno a Dios, a nangpili ken Abram ken nangiruar kenkuana manipud Ur dagiti Caldeo ken nangituding iti naganna nga Abraham. Ket nasarakam a matalek ti pusona iti sanguanam; gapuna adda idi ti panangbukel iti tulag kenkuana nga itdem kenkuana ti daga dagiti Canaanita, . . . tapno itdem dayta iti bin-ina; ket intungpalmo dagiti saom, agsipud ta nalintegka.” (Neh. 9:7, 8) Tuladentayo koma ti nalinteg a Diostayo babaen ti kanayon a panangikagumaantayo a mangtungpal iti saotayo.—Mat. 5:37.
PANANGLAGIP KADAGITI NAARAMIDAN NI JEHOVA
11, 12. Ania ti kaipapanan ti nagan ni Jehova, ken ania ti inaramidna iti ilina a mangipakita nga isu ket maikari iti naganna?
11 Ti nagan a Jehova kaipapananna “Pagbalinenna.” Kayatna a sawen, agtultuloy nga agtignay ti Dios a mangtungpal kadagiti karina. Naiparangarang dayta iti inaramid ti Dios maipaay kadagiti kaputotan ni Abraham idi naadipenda idiay Egipto. Iti daydi a tiempo, kasla imposible a mawayawayaan ti nasion ti Israel ken makapagnaedda iti Naikari a Daga. Ngem babaen ti agtultuloy a panagtignayna, tinungpal ti Dios ti karina. Iti kasta pinaneknekanna nga isu ket maikari iti naisangsangayan ken naindaklan a nagan a Jehova.
12 Kastoy ti insurat ni Nehemias nga inkararag dagiti Levita maipapan ken Jehova: “Nakitam ti pannakaparigat dagidi ammami idiay Egipto, ket ti ikkisda idiay Nalabaga a Baybay nangngegmo. Kalpasanna nangipaayka kadagiti pagilasinan ken milagro maibusor ken Faraon ken kadagiti amin nga adipenna ken kadagiti amin nga umili iti dagana, ta ammom a nagtignayda a sidudursok maibusor kadakuada; ket nangaramidka iti nagan maipaay kenka kas itoy nga aldaw. Ket ti baybay binisngaymo iti sanguananda, iti kasta bimmallasiwda iti tengnga ti baybay iti namaga a daga; ket dagiti mangkamkamat kadakuada impalladawmo kadagiti kaadalman a kas iti maysa a bato iti nabileg a dandanum.” Iti tuloy ti kararag dagiti Levita maipapan iti sabali pay nga inaramid ni Jehova iti ilina, kinunada: “Pinarukmam iti sanguananda dagiti agnanaed iti daga, dagiti Canaanita . . . Ket nangkautiboda kadagiti nasarikedkedan a siudad ken iti nataba a daga ket nangtagikuada iti balbalay a napno iti amin a naimbag a bambanag, kadagiti nakutkoten a pagurnongan ti danum, kadagiti naruay a kaubasan ken kaolibuan ken kaykayo a maipaay a taraon, ket nangrugida a mangan ken mapnek ken lumukmeg ken bumaludbod iti naindaklan a kinaimbagmo.”—Neh. 9:9-11, 24, 25.
13. Kasano nga impaay ni Jehova dagiti naespirituan a kasapulan ti Israel, ngem ania ti inaramid ti ilina?
13 Adu pay ti inaramid ti Dios tapno maibanag ti panggepna. Kas pagarigan, di nagbayag kalpasan a nakapanaw ti Israel manipud Egipto, impaay ni Jehova dagiti naespirituan a kasapulanda. Kinuna dagiti Levita iti kararagda: “Iti rabaw ti Bantay Sinai bimmabaka ken nakisaoka kadakuada manipud langit ket nangtedka kadakuada kadagiti nalinteg a hudisial a pangngeddeng ken linlinteg ti kinapudno, naimbag nga al-alagaden ken bilbilin.” (Neh. 9:13) Insuro ni Jehova ti ilina tapno makapagtignayda a maikari a mangawit iti nasantuan a naganna kas agtawid iti Naikari a Daga, ngem saanda a sinurot dagiti naimbag a bambanag a nasursuroda.—Basaen ti Nehemias 9:16-18.
KASAPULAN DAGITI ISRAELITA TI DISIPLINA
14, 15. (a) Kasano a siaasi nga inaywanan ni Jehova ti managbasol nga ilina? (b) Ania ti masursurotayo iti panangtrato ti Dios iti pinilina a nasion?
14 Dinakamat dagiti Levita iti kararagda ti dua nga espesipiko a nagbasolan ti Israel di nagbayag kalpasan nga inkarida idiay Bantay Sinai a salimetmetanda ti Linteg ti Dios. Gapu kadagita, maikarida koma a mabaybay-an lattan a matay idiay let-ang. Ngem dayta a kararag indaydayawna ni Jehova: “Iti naruay nga asim saanmo a pinanawan ida idiay let-ang. . . . Iti uppat a pulo a tawen impaayam ida iti taraon . . . Saanda a nagkurang iti aniaman. Dagiti mismo a kawesda saan a narunot, ket dagiti met laeng sakada saan a limteg.” (Neh. 9:19, 21) Ipapaay met ita ni Jehova ti amin a kasapulantayo tapno makapagserbitayo a simamatalek kenkuana. Saantay koma nga agbalin a kas kadagiti rinibu nga Israelita a natay idiay let-ang gapu iti kinasukir ken kaawan pammatida. Kinapudnona, dagitoy a bambanag “naisuratda a pammakdaar kadatayo a nadatngan dagiti panungpalan dagiti sistema ti bambanag.”—1 Cor. 10:1-11.
15 Makapaladingit ta kalpasan a natagikua dagiti Israelita ti Naikari a Daga, inrugida ti agdayaw kadagiti didios dagiti Canaanita, a karaman iti dayta ti immoral nga ar-aramid ken panangidaton kadagiti annak. Gapuna, impalubos ni Jehova a dagiti kabangibang a nasion idadanesda ti pinilina a nasion. Idi nagbabawida, siaasi a pinakawan ida ni Jehova ken insalakanna ida iti ima dagiti kabusorda. “Maulit-ulit” a kasta ti napasamak. (Basaen ti Nehemias 9:26-28, 31.) Impudno dagiti Levita: “Pinalpalugodam ida iti adu a tawen ket nangsaksaksika maibusor kadakuada iti espiritum babaen kadagiti mammadtom, ket saanda nga immimdeng. Kamaudiananna intedmo ida iti ima dagiti ili ti dagdaga.”—Neh. 9:30.
16, 17. (a) Ania ti nagbalin a kasasaad dagiti Israelita idi nagsukirda manen ken Jehova? (b) Ania ti impudno dagiti Israelita, ken ania ti inkarida nga aramiden?
16 Idi nakasublin dagiti Israelita manipud pannakaidestieroda idiay Babilonia, nangrugida manen nga agsukir ken Jehova. Ngem ania ti nakaidumaanna itan? Intuloy nga inkararag dagiti Levita: “Adtoy! Ad-adipenkami ita nga aldaw; ket no maipapan iti daga nga intedmo kadagidi ammami tapno kanenda ti bungana ken ti naimbag a bambanagna, adtoy! ad-adipenkami iti dayta, ket ti apitna umad-adu maipaay iti ar-ari nga insaadmo kadakami gapu iti basbasolmi, ket . . . addakami iti dakkel a tuok.”—Neh. 9:36, 37.
17 Ibagbaga kadi dagiti Levita a di nainkalintegan ti Dios gapu ta impalubosna nga agsagabada? Siempre saan! “Nalintegka,” impudnoda, “no maipapan iti isuamin a dimteng kadakami, ta nagtignayka a simamatalek, ngem dakami dagidiay nagaramid a sidadangkes.” (Neh. 9:33) Kalpasanna, ingngudoda daytoy a di agimbubukodan a kararag babaen ti naimpusuan a kari a tungpalento ti nasion ti Linteg ti Dios. (Basaen ti Nehemias 9:38; 10:29) Insuratda ti karida iti maysa a dokumento a pinirmaan ti 84 a papanguluen a Judio.—Neh. 10:1-27.
18, 19. (a) Ania ti kasapulantayo tapno agbiagtayo iti baro a lubong ti Dios? (b) Ania ti rumbeng nga itultuloytayo nga ikararag, ken apay?
18 Kasapulantayo ti disiplina manipud ken Jehova tapno maikaritayo nga agbiag iti nalinteg a baro a lubong. “Ania nga anak ti saan a disiplinaen ti maysa nga ama?” insaludsod ni apostol Pablo. (Heb. 12:7) Ipakpakitatayo nga agpapaiwanwantayo iti Dios no simamatalek nga agserbitayo kenkuana ken ipalpalubostayo a gugorannatayo ti espirituna. Ket no makaaramidtayo iti nadagsen a basol, masiguradotayo a pakawanennatayo ni Jehova no pudpudno nga agbabawitayo ken sipapakumbaba nga umawattayo iti disiplina.
19 Din agbayag, pagbalinenton ni Jehova ti naganna nga ad-adda pay a nadaydayag ngem idi insalakanna dagiti Israelita manipud Egipto. (Ezeq. 38:23) Natungpal ti kari ni Jehova a tagikuaen ti nagkauna nga ilina ti Naikari a Daga. Kasta met, ti amin a Kristiano nga agib-ibtur kas matalek nga agdaydayaw ken Jehova tawidendanto ti biag iti nalinteg a baro a lubong ti Dios. (2 Ped. 3:13) Gapuna, itultuloytay koma nga ikararag a masantipikar ti nadayag a nagan ti Dios. Ilawlawag ti sumaganad nga artikulo ti sabali pay a kararag a masapul a pangitunosantayo iti ar-aramidtayo tapno bendisionannatayo ti Dios ita ken iti agnanayon.


text:
Rehion ti Tōkai
Ti Rehion ti Tōkai (東海地方 Tōkai-chihō?) ket maysa nga apo ti rehion iti rehion ti Chūbu iti Hapón nga addaan ti igid ti Taaw Pasipiko. Ti kayat a saoen ti naganna ket ti "Daya a baybay" ken naggapu daytoy iti Tōkaidō, maysa kadagiti Lima a Pagdalanan ti Edo. Gapu ta ti Tōkai ket maysa nga apo ti rehion ken saan nga opisial a nainaganan, adda dagiti panagsuppiatan no ania ti pagrugian ken gibusan iti daytoy a rehion, nupay kasta dagit imapa ti Hapón ket kaaduan a mangitudtudo a ti rehion ket mangraman kadagiti prepektura ti Shizuoka, Aichi, Gifu ken Mie.
Ti kadakkelan a kangrunaan a siudada iti daytoy a rehion ket ti Nagoya ken ti Chūkyō Metropolitano a Lugar (Nagoya a Metropolitano a Lugar) a mangbukel ti kadakkelan a paset iti daytoy a rehion ken ti maikatlo a kadakkelan nga ekonomi ati Hapón. Ti komersio nga impluensia iti daytoy nga urbano a lugar ket sagpaminsan nga agigay-at kadagiti nakapalikmut a luglugar dagiti tallo a prepektura a naipatengnga iti Nagoya a dagitoy ket ti Aichi, Gifu, ken Mie; daytoy a lugar ket sagpaminsan pay a naitudtudo a kas ti rehion ti Chūkyō.
Ti Tōkai ket addaan ti kaaduan kadagiti agpadpataud a lugar ken maysa kadagiti kaaduan ti industria a rehion iti Hapón. Ti pantarna ket naliniaan kadagiti napusek ti populasionn a siudad nga addaan kadagiti ekonomia a sumalibukag kadagiti pabrika.
Ti rehion ti Tōkai ket nakapadas kadagiti dadakel a gingined, a mairaman kadagiti nalatak a gingined idi 1944 (naam-ammuan pay a ti "Tonankai a gingined") ken idi 1945 (naam-ammuan pay a ti "Mikawa a gingined").[1] Dagiti sumaganad nga obra ni Kiyoo Mogi, ket agipadpadto ng adda posibilidad a daytoy a lugar ket suheto iti naababaw a kadakkel 8.0 a gingined iti masakbayan a panawen.[2] Ti Nagoya, Shizuoka, ken dagiti dadakkel a siudad ket dakkel to a madadael, a ribribo dagiti madangran, no saan a riwriw, a makaaramid daytoy ti kadaksan a didigra iti Daga.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Karan, Pradyumna Prasad. (2005). Ti Hapón iti maika-21 a Siglo: Katutubo, Ekonomia, ken Kagimongan, p. 36 iti Liblibro ti Google.
- ^ Dua a didigra a banbanag a maipapan ti inururay a gingined ti Tokai Kiyoo Mogi, Daga Planeta Law-ang', Tomo. 56 (No. 8), pp. li-lxvi, naipablaak idi 2004, naala idi 2011-03-11


text:
Plantilia:Titulo nga italiko
Daytoy a plantilia ket mabalin a mausar a mangipairig kadagiti titulo ti panid. Daytoy ket nasken laeng a mausar kadagiti artikulo a makasurot ti kriteria para kadagiti titulo nga italiko.
Kadawyan a daytoy ket naikabkabil iti ngato ti artikulo.
NO SAAN A MABALIN: Padasen nga ikabil ti plantilia kalpasan ti infobox. No saan pay nga agbalin, imbes ket nga usaren ti plantilia {{DISPLAYTITLE}}; manen, daytoy ket nasken a maikabil kalpasan ti infobox.
Panagusar[urnosen ti taudan]
- Batayan a panagusar
{{titulo nga italiko}}
- Nakairig amin
{{titulo nga italiko|all=yes}}
Dagiti titulo ti artikulo ket saan a makalaon ti panangporma ti wiki, a kas ti '', isunga saan a maaramid nga italiko iti kadawyan a waya. Imbes, ket nga ikabil daytoy a plantilia iti artikulo, ken kadawyan nga iti kangatuan a paset ti artikulo. Kastoyto ti sumaganad a pagbanaganna:
- Dagiti titulo nga awan kadagiti parentesis () a napno a nakairig:
- Foo → Foo
- Tungtungan:Foo → Tungtungan:Foo
- Dagiti titulo nga aglaon kadagiti parentesis ket maipairig sakbay ti umuna a panglukat a parentesis:
- Foo (bar) → Foo (bar)
- Tungtungan:Foo (bar) → Tungtungan:Foo (bar)
- Ti panangipairig ket mabalin a mapilit kadagiti addaan ti parentesis a teksto babaen ti parametro ti
|all=yes.
Adda dagiti dadduma nga infobox nga automatiko a mangpadas a mangipairig ti titulo ti artikulo a nakairamanannda. No husto nga agbalin daytoy, saanen a masapul daytoy a plantilia. No saan nga agbalin, padasen nga ikabil ti {{Titulo nga italiko}} kalpasan ti infobox.
Datos ti plantilia[urnosen ti taudan]
TemplateData para iti Titulo nga italiko
Ti plantilia a mangpairig kadagiti titulo ti artikulo
Dagiti parametro ti plantilia
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar


text:
Kenya
Ti Kenya ( /ˈkɛnjə/ wenno /ˈkiːnjə/), opisial a ti Republika ti Kenya, ket maysa a pagilian idiay Daya nga Aprika a naisanglad idiay ekuador. Adda ti Taaw Indiano iti abagatan a daya, daytoy ket nabeddengan babaen ti Tanzania iti abagatan, ti Uganda iti laud, ti Abagatan a Sudan iti amianan a laud, ti Etiopia iti amianan ken ti Somalia iti amianan adaya. Ti Kenia ket adda ti kalawa ti daga iti 580,000 km2 ken ti populasion ti sumurok a 43 a riwriw nga agtataeng. Ti pagilian ket nainaganan manipud ti Bantay Kenya, ti maysa a nasingsangayan a dulon ken maikadua kadagiti kangatuan a tuktok ti bantay idiay Aprika. Ti kapitolio ken kadakkelan a siudadna ket ti Nairobi.
Ti Kenya ket adda ti napudot ken nadam-eg a klima iti igid ti aplayana ken ti Taaw Indiano, nga agbalbaliw ti nabaknang kadagiti kaatapan a karuotan a sabana nga agpauneg ti kadagaan a mapan idiay kapitolio. Ti Nairobi ket adda ti nalamiis a klima a lumamlamiis pay no umas-asideg idiay Bantay Kenya, nga adda dagiti tallo nga agtultuloy a gora ti niebe a tuktok. Ti napudot ken nadameg atropikal a klima ket gaparang manen iti kaunegan amapan idiay danaw Victoria, sakbay a mapan iti kalalainganna a kabakiran ken katurturodan a luglugar idiay lumaud a rehion. Dagiti rehion ti Amianan a Daya idiay igid ti pagbeddengan ti Somalia ken Etiopia ket namaga ken namaga bassit a luglugar nga adda kasla desierto a langa ti daga. Ti Danaw Victoria, ti maikadua a kadakkelan a nasadiwa a danum a danaw iti lubong (kalpasan ti Danaw Superior idiay Estados Unidos ken Kanada) ken ti kadakkelan a tropikal a danaw iti lubong, ket mabirukan idiay abagatan a laud ken nakibinningayan ti Uganda ken Tanzania. Ti Kenia ket naindayegan para kadagiti safari ken dagiti reserba ti nadumaduma a kita ti kaatapan a kas ti Daya ken Laud a Nailian a Parke ti Tsavo, ti Maasai Mara, Nailian a Parke ti Nakuru, ken ti Nailian a Parke ti Aberdares.
Ti rehion ti Nalatak a Dandanaw ti Aprika, a daytoy ket nakaikamengan ti Kenia, ket nakakitan kadagiti panagtaeng ti tao manipud idi paset ti panawen ti Akinbaba a Paleolitiko. Ti Bantu a panagpadakkel ket nakaabut ti lugar manipud idiay Laud-Tengnga nga Aprika babaen ti umuna a milenia AD, ken dagiti pagbeddengan ti moderno nga estado ket buklenna dagiti pagsasabtan ti Niger-Kongo, Nilo-Sahara ken Apro-Asiatiko nga etno-linguistiko a luglugar ti kontinentet, a mangaramid ti Kenia ti maysa nga adu ti kulturana a pagilian. Ti kaadda dagiti Europeano ken Arabo idiay Mombasa ket napetsaan manipud idi Nasapa a Moderno a paset ti panawen, ngem ti Europeano a panagsuksukisok iti kaunegan ket nangrugi laeng idi maika-19 a siglo. Ti Britaniko nga Imperio ket nangipatakder ti Protektorado ti Daya nga Aprika idi 1895, a naamammoan manipud idi 1920 a kas tiKenia Kolonia. Ti nawaya a Republika ti Keniaa ket nabangon idi Disiembre 1963. Kalpasan ti maysa a reperendum idi Agosto 2010 ken ti panakaampon ti maysa a baro a batay-linteg a nangsukat ti daan a tinawidan idi napawaya manipud ti Britaniko, ti Kenia tattan ket nabingbingay kadagitib 47 a kondado a nawaya manipud ti Nailian a gobierno ken agikedkedengda kadagiti pannakibiang a naibatay ti konsultasion ken panagtitinnulong. Dagiti kondado ket tinurayan babaen ti panagbutos kadagiti gobernador ken nawaya nga agtigtignay manipud ti sentro a gobierno idiay Nairobi.
Ti kapitolio, a Nairobi, ket isu ti rehional a sentro ti komersio. Ti ekonomia ti Kenya ket isu ti kadakkelan babaen ti GDP idiay Daya ken Tengnga nga Aprika.[6][7] Ti agrikultura ket isu ti nangruna a agpatpatrabaho ken ti pagilian ket tinawtawid nga agiluluas ti tsia ken kape, ken ti pay kinaudi dagiti nasadiwa a sabong idiay Europa. Ti serbisio nga industria ket maysa a nagruna a mangpatpatarya ti ekonomia. Ti Kenia ket maysa a kameng ti Komunidad ti Daya nga Aprika.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Batay-linteg (2009) Art. 7 [Nailian, opisial ken dadduma pay a pagsasao] "(1) Ti nailian apagsasao ti Republika ket Kiswahili. (2) Dagiti opisial a pagsasao ti Republika ket ti Kiswahili ken Ingles. (3) Ti Estado ket Nasken a–-–- (a) mangipatakder ken agsalaknib ti dibersidad ti pagsasao ti tattao ti Kenya; ken (b) mangipatakder ti panagrang-ay ti panag-usar kadagiti patneng a pagsasao, ti Senial a pagsasao ti Kenia, Braille ken dagiti daddum apay a porma ti pannakisao ken dagiti teknolohia a maserrekan ti tattao nga adda dagiti disabilidad."
- ^ Kenya 2009 a Populasion ket pagtaengan a senso. knbs.or.ke
- ^ a b c d "Kenya". Internasional a Pundo ti Panguartaan. Naala idi 19 Abril 2012.
- ^ "Human Development Report 2014" (PDF). United Nations. 2014. Naala idi 26 Hulio 2014.
- ^ "2014 Human Development Report Summary" (PDF). United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. Naala idi 27 Hulio 2014.
- ^ Ti Etiopia a GDP a bileg ti panagggatang idi 2010: 86 bilion. Imf.org (2006-09-14). Naala idi 9 Abril 2012.
- ^ Ti Kenya a GDP a bileg ti panaggatang idi 2010: 66 Bilion. Imf.org (2006-09-14). Naala idi 9 Abril 2012.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Kenya iti Wikimedia Commons
- Gobierno
- Panakangiwat ti Gobierno Opisina ti Pannakangiwat ti Republika ti Kenya.
- Gobierno ti Kenia Opisial a sitio.
- Kenya
- Dagiti pagilian idiay Aprika
- Dagiti Bantu a pagilian ken teritorio
- Dagiti pagilian ti Taaw Indiano
- Daya nga Aprika
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Ingles
- G15 a pagpagilian
- Dagiti estado a kameng ti Kappon ti Aprika
- Dagiti estado a kameng ti Mankomunidad ti Pagpagilian
- Dagiti republika
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1963
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Swahili
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian