text:
DAGITI NANGABAK KEN ESPONSOR KADAGITI NANGABAK A SARITA ITI ATILA, 03-04.....
UMUNA A GUNGGONA
Dagiti Daton a Sabong iti Rio De Laoag
Sarita ni REYNALDO A. DUQUE
(Parbo a Nagan: Julian Magdiwang)
NE, apay nga imbellengmo iti karayan dagiti sabong ti sampagita, Apong Anton?
Saanko nga imbelleng, Angkuan, apok. Datonko daydiay. No kastoy a sardam ti Agosto 8, umayak latta ditoy igid ti karayan. Datonak ti karayan kadagiti nabanglo a sabong.
Ngem apay, Apong?
Panangtungpal dayta iti maysa a kari, apok. Inkarik nga agingga iti dinak ayaban ni Apo Dios, tinawen nga umayak ditoy. Kada sardam ti Agosto 8.
Ania a kari, Apong?
Kari iti maysa a lagip. Kari a kasingin ti dara. Kari a kas kapateg ti kaputotan. Ita a sardam, bisperas ti kasangay daydi Apo Roque. Inton bigat, addanto maangay a parada ditoy Laoag.
Agpayso kadi a natured a gerilia daydi Apo Roque Ablan, Apong?
Natured daydi Gobernador Ablan, apok. Kas sarsaritaek kenka no kasta a saanka a makaturog, adu dagiti nakaam-ames a padas daydi Apo Gobernador idi gubat. Saan nga agressat ti panagtambangda kadagiti singkit idi. Pudno a maysa a maingel. Saan a pulos simmuko....
Ngem agpayso kadi a saan a nasarakan ti tanemna, Apong? Nga awan ti makaammo no sibibiag pay wenno natayen?
Agpayso, apok. Agingga ita, saan pay laeng nga ammo ti yan daydi Apo Roque. Birbirokenda pay laeng ti nakaitanemanna.
Ngem adda dimo naisarita kaniak maipapan iti daydi Apo Roque, Apong!
Ania?
Maipapan iti panangraut daydi Apo Roque iti garrison dagiti Hapones ditoy Laoag.
Agurayka, apok... adda tao. Adda pay karatayna a kasla kamera ken nakaiggem iti sangapug-os a sabong.
Naimbag a rabiiyo, Apo!
Kasta met.
Siak ni Toshiro... Toshiro Akeda. Maysaak a periodista... freelance journalist. Agsursuratak....
Kasla nagan ti Hapones ti naganmo.
Haponesak a talaga, Ama Lakay.
Haponeska? Apay ngarud a nalaingka nga agsao iti Iluko?
Ha-ha! Ammok bassit, barok. 'Niat' naganmo?
Siak ni Juan. Ngem no awagannak ni Apong Anton, Angkuan, kunana kaniak. Isu met ni Apong Anton.
Maragsakanak a makaam-ammo kadakayo, Apong Anton. '
Niat' gagarayo ditoy Laoag, Apo Akeda?
Toshiro lattan, Ama Lakay. Umayko atenderan ti Ablan Day no bigat. Saanak a makaturog idiay nagdagusak, napanunotko ti agpagnapagna ditoy igid ti karayan. Kua gayam, kasla nangngegko itay nga adda salsaludsoden kenka ni Juan maipapan iti daydi Gobernador Ablan.
Wen ngarud. Salsaludsodenna ti maipapan daydi panangraut ti maingel a gobernador iti garrison dagiti Hapones ditoy Laoag.
A, uray siak, Ama Lakay... kayatko met a mangngeg dayta a pasamak iti biag daydi Apo Gobernador. Saritaenyo man ketdi kadakami ken ni Angkuan.
Ngem maysaka a Hapones, Toshiro....
Awan ti pagdanagam, Ama Lakay. Iti dara, pudno a maysaak a Hapones. Ngem adda met darak a Filipino. Filipina ni nanangko. Ken saan la a Filipina... maysa met nga Ilokana.
Isu met laeng a nalaingka nga agsao iti Iluko, Apo Toshiro!
Manong Toshiro, kunam lattan, Angkuan.Wen, ammok met bassit ti agsao iti Iluko. Idiay balaymi idiay Osaka, Iluko no kasaonak daydi nanangko. Ngem idi agkolehioakon, inadalko ti Iluko iti maysa nga unibersidad idiay Tokyo.
Atiddog a salaysayen daydi a ranget. Arinunos ti Abril 1942 idi rauten ti Ablan-Madamba Guerilla Unit ti garrison dagiti Hapones ditoy Laoag. Natnag idin ti Bataan kadagiti Hapones.Kadagidi a panawen, napudot unayen dagiti Hapones iti daydi Gobernador Roque Ablan. Ibilbilangdan ti gobernador a numero uno a kabusorda iti Ilocos Norte. Napasneken ti pananganupda kenkuana, agraman daydi Komandante Feliciano Madamba gapu kadagiti di agressat a panagtambangda. Adda bilin a nasken a matiliw daydi Apo Ablan, sibibiag man wenno natay....
AWAN ti madmadrawmo, Tony? Ania man a karkarna. Tao nga agpagnapagna wenno ania dita.
Awan met, Sarhento Owada. Aguraykayo, ania kadi ti ipaspaskil dagidiay dua a soldado a kaduayo?
Ti radawan ni Roque Abran. Sakit ti uromi dayta nga Abran. Adun a kaduatayo sordado ken kaduatayo a natay gapu iti panagtamtambangna. Am-ammom, saan kadi?
Siempre, Sarhento! Taga-Laoagak. Kalugarak ni Gobernador Ablan. Isu ti imbutosko itay napan nga eleksion. Adu ti naaramidanna a pagimbagan ti ili---
Saan itan, Tony! Isu itan ti numero uno a kabusor ti Japanese Imperiar Forces. Agingga iti adda ni Gobernador Abran, dinto masakup ti Japanese Imperiar Forces ti Irocos Norte. Gapuna a nasken a matiriw, sibibiag man wenno natay. Adda dakker a gunggona para iti asino man a makaitudo iti pagremremmenganna. Ken nasken nga agsiputka a naraing. Adda report nga agay-ayuyang ni Roque Abran ditoy Raoag!
A-ania?
Wen, Tony. Isu a raraingem ti agguardia. No sika ti makasarama ken ni Roque Abran, maited kenka ti dakkel a gunggona. Pudno met raeng nga awan ti agas-assisaw ditoy?
Wen, Sarhento Owada.
Nasayaat ngarud no kasta. Ngem dika agturtur-og, wen? Nasipnget ti rabii. Manangarriraw ti sipnget.
Dikay agdanag, Sarhento. Natibkerak iti puyat!
Ammok, Tony. Isu nga innaraka nga agguardia ditoy.Agtarekak kenka. Sungsungbatanka kadagiti opisiarko. Namatida kaniak a maysaka kadagiti sumagmamano a mapagtarkan ken napudno a Piripino.
Agyamanak, Sarhento. Kinapudnona, agingga ita, kasla diak pay la mamati a napasamak kaniak ti kastoy. Kasla tagtagainep! Agasem, dati a tagabonak iti panaderiam. Para masa iti pandesal. Ita, guardiaakon! He-he!
Napudnoka a gayyem, Tony. Ket diak maripatan dayta a garadmo.
Banzai!
Sika ti maysa kadagiti Piripino a makaammo a mangusar iti utekna. Kadagitoy a tiempo, nasken nga aramatem ti utekmo tapno agbiagka. Saan kadi, ha?
Kusto ti kunam, Sarhento. Kas kenka, mamatiak a talaga iti kinasikapmo.
Apay?
Ipagarupko idi a maysaka laeng a gagangay a Hapones. Aglaklako iti tinapay idi damo. Idi kuan, nangbangonka iti panaderiam. Simrekak a katulongan a panaderom. Gayam, sabali ti rantam ditoy Pilipinas. Itay bumtak ti gerra, maysaka gayam a soldado. Ken opisial pay!
Ha-ha! Paset ti misionko dayta, Tony.
Ania a mision, Sarhento Owada?
Ti pannakawayawaya ti sibubuker nga Asia manipud kadagiti ganggannaet. Ti Asia rumbeng nga agpaay raeng kadagiti Asiano!
Ti kunkunayo kadi a Greater Asian Co-Prosperity Sphere dayta, Sarhento?
Isu, Tony! Masapur nga agkaykaysatayo a taga-Asia para iti sapasap a pagsayaatan ti sibubuker nga Asia! Ne, narpas gayamen dagiti sordadok ti agipaskir. Saankamin nga agbayag. Agipaskirkami pay dita rikud ti kapitorio...
Sayonara, Sarhento Owada!
Sayonara, Tony.
Dakkel la ketdi a pirak ti gunggona ti asino man a makaitudo iti yan ni Roque Ablan tapno matiliw. Rinibu a pisos la ketdi! Ket dakes kano a tao ni Gobernador Ablan. Kabusor numero uno ti Ilocos Norte... adun ti singkit a pinatayna. Ngem, agurayka... am-ammok ni Gobernador Ablan. Naimbag a tao. Adu ti inaramidna a pagimbagan. Eskuela. Padanum. Ospital. Rangtay. Ken no ania ditan a pagnam-ayan. Ita, kunkuna dagiti singkit a dakes a tao. Saan...para kaniak, saan a dakes a tao ni Apo Gobernador. No dakes ti kas kenkuana, awanen ti naimbag a tao iti lubong! Ngem kua... ania ngata no siak nga agpayo ti makasalama ken ni Gobernador Ablan? Tiliwek ngata? Ngem kasano a tiliwek ti tao nga awan ti basolna? Ay, no dadduma, patiek a lamlamiongennak laeng ni Sarhento Owada. Kunkunana a napudnoak a gayyem...ngem sikapna laeng daydiay. Kayatna laeng a mayasideg ti riknak kenkuana. Ket gapu amin daytoy iti kabsatko a balasang... ni Manang Filipinas! Litsena ketdi! No saan laeng a gubat, nabayagen a pinapispisak! Uray no isu ti dati nga amok iti panaderiana, diak kayat nga isu ti makaasawa ken ni Manang Filipinas.... Idiay balay, kanayondak latta nga umsien. Apay kano a makikaduaak kadagiti Hapones? Maysaak kano a traidor. Ilaklakok kano ti ilik kadagiti singkit. Ay, ti biag a talaga. Ala wen, ala wen... traidorak, no isu. Ngem saanda kadi a makita a pagsayaatanmi amin ti ar-aramidek? Gapu ta kaduak ida, nasayaay dagiti singkit kadakami! Saankami a maaw-awanan iti rasion ken agas a kas kadagiti dadduma. Saandakami nga ul-uloden iti tengnga ti plasa tapno mapaltogan a kas kadagiti dadduma a masuspetsa a gerilia. Ket dagitoy a nam-ay, gapu iti pannakikaduak kadagiti singkit! Ngem...ngem nainkalintegan ngata nga agpayso daytoy? Ania ngata no makikaduaak laengen kadagiti gerilia? Narigat sa...awan ti maganabko malaksid iti maan-anupan a kasla agballa nga aso, kas ti mapaspasamak ita ken ni Gobernador Roque Ablan. Ngem dayawek ti kinatured ni Apo Gobernador. Pudno ti kuna ni Sarhento Owada, adun ti natay a singkit gapu iti panagtamtambangna....Ne, ania daydiay? U-uni ti gitara! A-agturong iti yanko. Ne, ania dua a lallaki a kasla naggapu dita karayan. Mangngalapda siguro, nakapayabyabda ken adda pay alat kadagiti siketda. Adda iggem nga asad ti maysa idinto nga aggitgitara ti kaduana. Hoy! Aginggakayo la dita! Sika, isardengmo ti aggitara. No saan, kalbitekon daytoy paltogko a nakapaturong kadakayo. Kasta.... Sinnokayo? Siguro, espiakayo dagiti gerilia, ania?
'Gurayka, saanka a Hapones, ania?
Ket ania koma no saan?
No saanka a Hapones, kayatna a sawen... maysaka a Filipino!
Mangloklokoka, ania? Kayatmo ta paltoganka?
Dika unay agpupudot, pari. Kas itay kunadan, nalaka a maitikleb ti di makalawlaw iti kelleb.
Ne, ta kayatnak pay a sermonan!
Saan a kasta, kabsat. Maysaka a Filipino... di rumbeng a dangram ti padam a Filipino.
Agtalnaka dita! Saan a sika ti kasarsaritak!
Ania ngata no imalok ti gitara kenkuana, Gob?
Agteppelka latta, Ciano. Narigat no madlawnata.
'Niat' pagin-innarasaasanyo dita, ha?
Kunkunami man, kabsat... kasla di maibagay kenka dayta unipormem. Kasla adda lawlawana.
"K-kua ngamin daytoy, rasion dagiti singkit. Intedda kaniak.
Ket inawatmo met, pari? Inawatmo uray no saan a mayannatup kenka?
Ania koma ti maaramidko? Intedda nga usarek, di awatek!
Uray no kasla aglanglangaka a bambanti?
Kakaisuna a libre, apay a diak awaten? Ngem ania koma ti bibiangyo, ha? Uray ania ti isuotko, awan ti bibiangyo!
Saankami a bumibiang, kabsat. No isu ti ginustom, ania ngarud. Ngem kas padam a Filipino--wenno saluyot, kunak man laengen--rebbengenmi met siguro nga ibaga kenka ti pagsayaatam.
Ala wen, ala wen. Ngem ania ti kaaddayo ditoy? Apay a rabrabii nga addakayo iti lansangan? Diyo kadi ammo a napeggad ti agpasiapasiar ita?
Napeggad? Apay, pari?
Adda damag a bumangbangibang kano ni Gobernador Ablan ditoy Laoag. Ket adu ti patrulia a Hapones ita. Amangan no masalamaandakayo!
Agyamankami iti panangisakitmo kadakami, kabsat. Ngem ibabamon dayta paltogmo. Saankami a kabusor.
Sungbatanyo ti saludsodko. Apay nga agpasiapasiarkayo?
Kas makitam, adda gitarami, pari. Mapankami tumapat. Adda napintas a balasang a mapanmi datonan iti ayat.
Sinno ti tapatanyo?
Ni kua... ni Filipinas, pari.
Ania? N-ni Manang Filipinas?
Wen, isu! Am-ammom kadi ni Filipinas, pari?
Am-ammok, a! No kabsatko!
K-kabsatmo, pari?
Wen, kabsatko! Siak ni Tony, ti adienna a lalaki!
A, wen... malagipkon, pari. Pasensiakan. Saanka a nabigbig a dagus. Nasipnget ngamin. Sa maya, nakaunipormeka.
Awan aniamanna. Dispensarenyo met ti kinasabrakko. Diak ammo a gagayyemnakayo ni Manang Filipinas.
Am-ammom kadi nga agpayso daytoy a Tony, Ciano?
Saan, Gob. Agpampammarangak laeng.
'Niat' pagpatpatanganyo?
Kua, kabsat... patuloyenmin ti mapan tumapat.
Saan a mabalin!
Apay, pari?
Diyo kad' nangngeg ti kinunak? Napeggad ita ti agbasakbasak ditoy Laoag. Aguraykayo... apay nga adda asad ken alatyo? Adda kadi tumapat a kasta ti langana?
Karigat ti biag ita, kabsat. Sa maysa, ania koma't dakesna ti agkalap? Kalpasan ti panangtapatmi ken ni manangmo a Filipinas, panggepmi ti mapan agasad dita karayan. Isu pay a panilpo iti biag....
Di mabalin ti mapan agkalap diya karayan ita!
Apay, kabsat?
Maiparit!
Ti panangtapatmi ken ni Filipinas, maiparit met, pari?
Wen! Inton maminsanen ti itatapatyo. Amangan no masalamaandakayo da Sarhento Owada. Dakkel ti aremna ken ni Manang!
Sayang dagiti insaganam a kanta, kadua. Saanta a matapatan ni Filipinas ita a rabii. Ken adda gayamen kaayan-ayat a singkit ti ay-ayatem.
Aniakayon sa? Saan pay a kaayan-ayat ni Sarhento Owada ni Manang Filipinas. Agar-arem laeng!
Ay, yaman pay, Apo! Filipinas! Timudem 'toy ararawko kenka!
Saanmo a kurenrengen 'ta gitaram!
Tangay dimo matapatan ni Filipinas kadua, nasaysayaat no kantaan laengen ni Tony, kadua!
No duaduaem pay Laing, 'toy pegges ni ayat Nalawag la unayen
Nga ulpitmo ken ranggas....
Dimo pigpigsaan! Amangan no mangngegdaka dagiti agpatpatrulia a Hapones!
Ala man, biagko,
Sawem ti pamuspusak
Tapno mabalin pay
A lipatenka, O Imnas...
Kuston! Amangan no maisagmakak iti daytoy nga ar-aramidenyo!
Lipatenkanton, wen....
Ngem addaakton idiay tanem
Ngem no ita, saan a mabalinen
Ay, itdem ni ayat
Dinak kad' pagtuoken
Yantangay siksika
Ti innak ay-ayaten!
Kuston, kunak met! Didak kadi mangngeg?
Dimo kadi kayat ti kantak, pari?
Amangan no dina kayat ti naliday a kanta, kadua. Kantaam man ketdi iti naparato!
Idiay awaymi a Bukillad
Adda maysa a mammalad
Maibaganat' masakbayan
Iti baraha ken dakulap...
Inabrasana daytoy palad
Ket kinunana: barok, makaasawakanto
Iti sangapulo ket maysa
Ngem ammok unay, o biagko,
Nga uray maysa awan mayat kaniak...
Ha-ha-ha! Kuston! Amangan no sumakit ti tianko!
Panglinglingaymi kenka daydiay, kabsat. Ammomi a naliday ti agguardia iti rabii. Adu ti ammo 'toy kaduak a kanta a makaparay-aw.
Saanen! Agawidkayo ketdin! Ne... adda pay dua a mangngalap a simmang-at manipud dita karayan. Ken... adda pay kibin nga ubing ti maysa. Alto! Asinokayo?
Kaduami ida, kabsat. Nagtutulagkami a mapan tumapat.
Kasta? Kunak no asinoda itayen. Ne, adda pay kaduayo nga ubing, a.
Anak ti Hapones dayta, kabsat. Napidutmi iti dalan...
Kasta? Este, 'niat' naganmo, barok?
Shiro.
Sero? Awan ti naganmo, kasta?
Saan, pari. Shiro.... saan a Sero.
Ania ti nagan ti tatangmo, ha?
Keda!
Ni Nanangmo?
Mama!
Diak maaw-awatan ti ibagbagam, sika nga ubing.
Nasaysayaat siguro no ibatimin kenka daytoy ubing, pari. Nataltalged no sika ti kaduana.
Ania? Ket pangipanak ngay kenkuana?
Isublim iti amana, siempre. Tutal, kaduam dagiti singkit. Ipanmo iti garrison. Am-ammoda la ketdi ti amana. Ken ania ti ammom, amangan no ikkandaka pay iti dakkel a gunggona dagiti nagannak itoy nga ubing.
Ay, wen, aya? Sige, ibatiyon kaniak ni Sero. Siakon ti makaammo. Ket dakayo---dakayo amin---agawidkayon!
Mapanak pay agkalap, kabsat.
Maiparit ti mapan iti karayan, kunak met!
Ngem agbisin ti pamiliak, kabsat.
Agbisin no agbisin! Ngem tengngedko met ti isarsarakyo.
Ne, ania dagitoy nakapaskil, kabsat? Basaek man. Ne, dakkel kano ti maited a gunggona iti makaitudo wenno makatiliw ken ni Gobernador Roque Ablan, sibibiag man wenno natay!
Dakkel a talaga! Sigurado a rinibu a pisos ti ited dagiti Hapones iti makatiliw kenkuana. Isu nga agawidkayon!
Ania ti aramidem no makitam ni Roque Ablan, kabsat?
Siempre, tiliwek! Sayang ti dakkel a gunggona!
Gapu iti gunggona, ilakom ti kailiam, kabsat?
'Nia nga ilako? Saanak a negosiante. Gunggona ti awatek.
Ngem, kabsat... presio ti ulo ni Gobernador Ablan ti dakkel a gunggona nga ididiaya dagiti Hapones.
Sa maysa, pari, awan ti basol ni Gobernador Ablan tapno tiliwem.
Ania nga awan? Ala wen, kaniak....awan siguro. Kinapudnona, raemek ti kinatured ni Gobernador Ablan. Adu ti nadamdamagko a panagtambangna a nakapasagan ti ginasut a singkit!
Kas pangarigan, ania, pari?
Kas pangarigan, idiay Solsona. Tinambangda sadiay ti dua a bagon a Hapones. Sigun ti damag, innem a pulo a singkit ti natay.
Ania pay, kabsat?
Sa manen, itay laeng napalabas a Pebrero 17, no diak maallilaw. Rinaut kano ti Ablan-Madamba Guerilla Unit ti ili ti Banna. Iti nasao a ranget, natay kano ti maysa a Major Kanor Kamatsu, dua nga opisial a Hapones, sa duapulo ket dua a singkit. Adu, adu pay dagiti nadamagko a sabali. Diak la ammo no kasano ti kinapudnoda.
Kinabannuar ti ar-aramiden ni Gobernador Ablan, pari. Apay itan a tiliwem no makitam?
Gapu iti dakkel a gunggona nga ited dagiti Hapones kenkuana, kadua.
Tiliwek ni Gobernador Ablan gapu ta dakkel ti basolna kadagiti Hapones!
Ken kangrunaanna siguro, gapu iti dakkel a gunggona, ania, pari?
Awan ti bibiangyo! Sige... pumanawkayon!
Ania ngata ti makunam, kabsat, no sika ti agsaad iti biang ni Gobernador Ablan?
Ania ti kayatmo a sawen?
Kaduadaka dagiti singkit, kabsat, saan kadi? Ania ngata no sika met ti patiliw dagiti gerilia, sibibiag man wenno natay, ket adda met gunggona nga itedda iti asino man a makatiliw kenka?
A-ania? Apay koma a patiliwdak dagiti gerilia? Awan ti basolko kadakuada!
Adda basolmo, pari. Nakikaduaka kadagiti Hapones.
N-no nakikaduaak man kadagiti singkit, gapu ta kayatko a natalged latta ti kasasaad dagiti kameng ti pamiliak... dagiti nagannak kaniak ken dagiti kakabsatko. Para iti pagsayaatan ti pamiliak ti pannakikaduak kadagiti singkit!
Kayatmo a natalged latta ti pagtaengam, kabsat. Kayatmo nga appupoen ti ayat ti pagtaengan a tinanoram. Isut' gapuna a nakikaduaka kadagiti Hapones.
K-kasta nga agpayso!
Dayawek dayta a kapanunotam, kabsat. Kayatmo ti agsakripisio para iti pagimbagan dagiti ay-ayatem iti biag. Maysa met dayta a kinabannuar.
A-agpayso?
Wen, kabsat. Ket agpadpadakayo ken ni Gobernador Ablan gapu ta kayatna met nga appupoen ti ayat ti pagtaengan a tinanoranna. Ipatpateg met ti gobernador ti pamiliana---ti asawa ken ti kakaisuna nga anakda a lalaki. Ngem adda pagpatinggaan ti ania man a banag... uray ti ayat. Para ken ni Gobernador Ablan, masansan a kunana: 'Ti ayatko iti pamiliak aggibus iti pangrugian ti ayatko iti pagiliak.'
K-kasano dayta?
Ti kayatna a sawen, adda pay nasudsudi nga ayat ngem iti panagayat iti pamilia, pari. Isu daytoy ti panagayat iti pagilian. Naggerilia ni Gobernador Ablan gapu iti panangsalaknibna iti wayawaya ken demokrasia.
K-ket gapu iti dayta a panagayat ni gobernador iti pagilianna, isu met ti basolna kadagiti singkit?
Kasta nga agpayso, pari.
Mayarig ti balaymo iti pagiliantayo, kabsat. Binasakbasak dagiti ganggannaet. Nasagradoan a lugar ti pagtaengan. Apay nga itulokmo a sakupen dagiti singkit? Kasta met ti Filipinas. Daytoy ti pagtaengantayo, kas Filipino. Sagrado daytoy a lugar. Ngem immay binasakbasak dagiti Hapones. Ania ti aramidem no umay basakbasaken ti maysa a sangsangaili ti balaymo, kabsat?
Agpungtotak! Makapatayak la ketdi iti tao no kasta ti aramidenda iti balayko!
No kasta ngarud, ammomon ti rumbeng nga aramidem manipud ita, kabsat. Basakbasaken ita dagiti Hapones ti Ilocos Norte a pagtaengam.
A-ania ti aramidek?
Paksiatem dagiti ganggannaet nga agbasakbasak ita iti pagtaengam, pari! Salaknibam ti dayaw ti pagtaengan a timmanoram. Paksiatem dagiti singkit iti Ilocos Norte!
Aguraykayo....sinnokayo. Geriliakayo? Kaduayo ni Gobernador Ablan?
Abran...Abran!
Itudotudonaka ti ubing a Hapones, Gob!
Dika latta agpadpadlaw, Ciano.
Ne, 'niat' ibagbagam, sika nga ubing?
Abran...Abran!
Diak maawatan ti ibagbagam, sika a bulilit. Agurayka....adda nagsultip, a.Aggapu dita karayan!
Addadan, Ciano.
Sultipak ida, Gob.
Ne, apay a nagsultipka, sika?
Maawatamto, kabsat....
Abran...Abran!
Adda agan-anabaab! Siguro, adda umas-asideg a patrulia a Hapones. Da Sarhento Owada siguro. Aglemmengkayo! Partakanyo!
Abran... Abran!
Adda nangngegko a kasra nagsurtip itay, Tony. Kasra aggapu ditoy. Ania daydiay?
E, siak ti nagsultip, Sarhento Owada. Pangiliwliwagko iti panagtutuglepko!
Ne, asino daytoy nga ubing?
K-kua, Sarhento... basta nakitak lattan nga agpagnapagna dita asideg. Siguro, nayaw-awan. Dina ammo ti pagawidanna...
'Gurayka, kasra am-ammok daytoy, a. Hai! Isu daytoy ti napukaw nga anak ni Teniente!
A-ania?
Isu, Tony. Nagpukaw daytoy nga ubing iti maysa a ranget... idi rauten ti Abran-Madamba Guerriria Unit ti maysa a garrisontayo. Kuna dagiti nakakita a binarud dagiti geriria ni Abran daytoy nga ubing!
D-diak ammo a kasta, Sarhento Owada. Amangan no binulosan ni Gobernador Ablan dayta!
No pudno a kasta, dayawek ti kinatakneng dayta nga Abran. No sabsabari ti nagkautibo itoy nga ubing, nangruna no ammona nga anak ti maysa nga opisiar a Hapones, saanna koman a pinakawan!
Ammok a natakneng ni Gobernador Ablan, Sarhento. Maysa a maingel!
Ania ti kunam, Tony?
H-ha? A, e... ti kunak, Sarhento, nasaysayaat siguro no ikuyogyo laengen dayta nga ubing. Ipanyo ken ni Teniente...
Ikuyogmi, Tony.
Abran...Abran!
Ne, ania ti itudtudona?
K-kua, Sarhento... dayta itudtudona ti nakakitaak kenkuana itay.
Abran... Abran!
A, ni Abran ti nagkautibo kenka?
Abran...Abran!
Hai! Maawatankan. Ni Abran ti nangtiriw kenka. Sige, mapankamin, Tony. Agridamka. Adda report a panggep a rauten ni Abran ti Raoag!
Dika agdanag, Sarhento. Naridamak a bantay. Isu a kanayon ti panagsultipko tapno saanak a makaturog. Ay, sus... dandaniakon, Apo! Naimbag ta saan a naawatan ni Sarhento Owada ti itudtudo ti ubing. Naduktalanna koman ti naglemmengan dagiti mangngalap. Ne, addaytada manen...
Agyamankami, kabsat.
Ania nga agyaman? Sige, pumanawkayon! Amangan no agsubli da Sarhento Owada. Ne... adda manen nagsultip manipud dita karayan. A-apay? Ania ti....?
Adda kakaduami dita karayan, kabsat.
K-kakaduayo? Asinoda? Ne... adda nga agpayso. Ken nagaduda... adda pay bitbitda a bay-on!
Isuda dagiti kaduami, pari.
P-papananda? Kaduayo kadi met ida a mangtapat ken ni Manang Filipinas?
Isuda dagiti kaduatayo a mangpaksiat kadagiti sangsangaili a mangrabrabngis iti tinanoram a pagtaengan, kabsat!
Dagiti mangngalap iti takdang, pari!
Ngem amangan no masakawdakayo dagiti agpatpatrulia a Hapones!
Awan ti nasken a pagdanagam, kabsat. Sige, pardasanyo, kakadua. Agannadkayo! Likmutenyo a dagus ti garrison. Ngem urayenyo ti seniasko!
A-apay nga imbilinmo a likmutenda ti garrison?
Gapu ken ni Filipinas, kabsat.
Ni Manang Filipinas? Ngem awan idiay garrison ni Manang Filipinas. Adda idiay balay!
Maawatamto, kabsat. Adda ditoy barukongko ni Filipinas!
Ne, apay a linuktam dayta alat mo? Ken... paltog ti linaonna! Adda paltogmo!
Kastan, kabsat...
A-agurayka!
Apay, kabsat?
Asinoka?
Itay pay nga inyam-ammok ti bagik kenka, kabsat.
Ne, pimmanawda lattan! Ket itay kano pay nga inyam-ammona ti bagina kaniak. Ngem dina met nasasao ti naganna kaniak, a. Ne, agurayka...ti ubing a Hapones itay, kasla adda kayatna nga ibaga. Kasla... ammokon! Ammokon! Ni Gobernador Roque Ablan daydiay a lalaki. Daydiay mangaw-awag a kanayon kaniak iti kabsat. Isu la ketdi... ket rautenda ti garrison ita a rabii!
NADARA daydi a ranget iti dayta a rabii ti Abril, 1942 iti Laoag. Nupay kasta, saan a nagballigi daydi Gobernador Roque Ablan a mangagaw iti garrison. Nagsanudda met laeng kalpasan ti napaut a dangadang....
Kasta ti napasamak idi, Apong Anton?
Wen, Angkuan, apok.
Ngem kasano nga ammoyo, Apong?
Agsipud ta siak ti guardia iti daydi a rabii itoy a pantar ti karayan, apok. Siak ti Tony a dandani nangilako iti daydi Gobernador Ablan kadagiti Hapones!
D-dakayo ti guardia iti daydi a rabii, Apo Lakay?
Wen, Toshiro. Ket gapu iti panangraut dagiti gerilia iti garrison, tiniliw ken impupokdak dagiti singkit. Natakuatanda a simmang-at manipud iti karayan dagiti dadduma a nangraut iti garrison iti daydi a rabii. Pinarigatdak...dinusadak iti nakaro. Dayta ti gapuna no apay a buldingak ita. Ngem saanko nga inako ti amin. Saanko nga impudno kadagiti Hapones nga iti daydi a rabii, nakasaritak daydi maingel a gobernador...
Ngem apay ngarud, Apong, a no agdamagak kadakayo maipapan iti panangraut daydi Apo Ablan iti garrison dagiti Hapones ditoy Laoag, saanyo a kayat a saritaen kaniak?
Gapu ta agingga ita, kasla ibainko pay laeng ti bagik, apok. No malagipko ti dandani panangilakok iti daydi gobernador kadagiti kabusor, kasla marunawak iti bain. Itoy a disso a yantayo ita, ditoy mismo ti lugar a nagpatpatanganmi iti daydi gobernador. Gapuna a no dumteng ti bisperas ti kasangayna, saanko a maliwayan ti umay ditoy, mangidaton iti sabong itoy a disso ken iti karayan. Maysa a wagas daytoy a panangipakita iti panagbabawik.
Panagkunak, Ama Lakay, lipatemon ti bainmo. Iti laksid ti amin, adda met kinabannuar a naaramidmo. Pinalubosam daydi gobernador ken dagiti kaduana a mangraut iti garrison.
Sapay koma ngarud ta kasta nga agpayso, Toshiro.
Kasta a talaga, Ama Lakay. No ut-utoben, maysa met a dakkel a sakripisio ti pannakadusam. Sakripisiom dayta iti ili a nakayanakam. Napukawmo ti maysa a matam....
Iti pannakapukawko iti maysa a matak...naluktan met ti panagkitak. Napukaw ti kinabulsekko!
Ne, kasano dayta? Diak maawatan, Apong Anton. Kasano a napukaw ti kinabulsekmo idinto ta nabuldingankayo la ngaruden?
Ha-ha-ha! Maawatamto ti kayat a sawen ni apongmo inton dumakkelka, Angkuan!
Malagipko ketdi, Apong...kasano met daydi ubing a Hapones nga imbati daydi Apo Roque kadakayo ditoy igid ti karayan? Nakalasat kadi met iti gubat?
Nakalasat, Angkuan.
Nakalasat? Kasano nga ammom, Manong Toshiro? Agsipud ta daydi ubing a Hapones, awan sabali no di siak, Angkuan. Siak daydi Shiro!
S-sika ni Sero?
Wen, siak, Ama Lakay. Idi sakbay a masubbot dagiti Amerikano ti Filipinas, naipakniak idiay Hapon, agraman ti nanangko. Taga-Laoag ti nanangko. Sayang laeng ta natay a nasapa idiay Osaka.
Yaman ken Apo Dios ta nakalasatka, Sero!
Wen, Ama Lakay... gapu iti daydi Gobernador Ablan ken gapu kenka!
Ngem, Apong... sadino kadi a talaga ti nakaitaneman daydi Apo Roque? A
wan pay ti makaammo agingga ita, apok. Di pay nabirokan ti tanemna... Kayatmo a maammuan no sadino ti uan ti tanem daydi Gobernador Ablan, Angkuan?
Wen!
Ti tanem daydi Gobernador Ablan, adda iti barukong ti tunggal ubing nga Ilokano a kas kenka, Angkuan!
Diak maawatan!
Angkuan, ibagiam ti rumusrusing a kaputotan ni Ilokano. Ket inton dumteng ti panawen a maawatamon no apay a nabuldingan ni Apongmo nga Anton tapno mapukaw ti kinabulsekna, mawatamto metten ti kayatko a sawen.
Ne, imbellengmo met ti iggemmo a sabong iti karayan, Manong Toshiro?
Idi agrubuatak idiay Osaka, insaganak daydiay a sabsabong tapno idatonko koma iti monumento daydi Gobernador Roque Ablan. Isu koma ti papanak itay ngem nakitakayo ditoy. Ngem itay mangngegko ti salaysay ni Ama Lakay, naamirisko a ditoy gayam ti rebbengna a pangidatonak iti sabsabong nga intugotko.
'Nia ti nagan dagidiay sabong nga intugotmo, Manong Toshiro?
Crysanthemum, Angkuan. Daydiay ti nailian a sabong ti Hapon.
Kadakami, sampagita ti nailian a sabongmi.
Ne, adalem gayamen ti sardam. Nasken nga agawidtan, Angkuan, apok. Masapatanto nga agriing no bigat tapno agbuyata iti parada. Sero, no addanto wayam, umaykanto met idiay nanumo a kalapawko. Sakbay nga agawidka idiay Hapon.
Wen, Ama Lakay.
Sayonara, Sero.
Dios-ti-kumuyog, Ama Lakay.... ###


c: text/html

text:
Wednesday, January 3, 2018
ENERO 3, SERREK TI KLASE ITI TAWEN 2018
Cabugao, Ilocos Sur – Naituding manen ti panagseserrek ti klase (Elementaria ken High School) iti Enero 3 (Miyerkules) ita a Tawen 2018 kalpasan iti napaut a Holiday ti Paskua 2017 ken iti Baro a Tawen 2018.
Maigapu itoy, aktibo dagiti ubbing ken estudiante a napan iti pagadalanda tapno itultuloyda ti agbasa agingga a maileppasda dagiti asignaturada iti panagbabakasion ti klase iti Tawen 2018.
Kabayatanna, agtultuloy met nga aramiden dagiti nagannak ken mangisursuro dagiti pagrebbenganda ken obligasionda iti pagadalan/komunidad tapno maitedda dagiti kasapulan dagiti annakda wenno ay-aywananda nga agad-adal.
Dagitoy a buya iti panagrubuat ti Tawen 2018 ket paset ken pakakitaan iti agtultuloy a pannakatubay ti isip dagiti ubbing/agtutubo tapno mapagbalinda a “Nationbuilder” ken naresponsable a makipagili. # (Web Situational Report)
Maigapu itoy, aktibo dagiti ubbing ken estudiante a napan iti pagadalanda tapno itultuloyda ti agbasa agingga a maileppasda dagiti asignaturada iti panagbabakasion ti klase iti Tawen 2018.
Kabayatanna, agtultuloy met nga aramiden dagiti nagannak ken mangisursuro dagiti pagrebbenganda ken obligasionda iti pagadalan/komunidad tapno maitedda dagiti kasapulan dagiti annakda wenno ay-aywananda nga agad-adal.
Dagitoy a buya iti panagrubuat ti Tawen 2018 ket paset ken pakakitaan iti agtultuloy a pannakatubay ti isip dagiti ubbing/agtutubo tapno mapagbalinda a “Nationbuilder” ken naresponsable a makipagili. # (Web Situational Report)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 2:34 PM
Subscribe to: Post Comments (Atom)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
NGEM dina kayat a sawen nga awanan iti positibo a papanan dayta a panagtalek. Masapul nga adda naimbag, nasayaat a turongenna.
Serie maipapan iti nasayaat a komunikasion daytoy Ilokano 101. Atupagen laeng daytoy dagiti agibunga iti naimbag ken nasayaat no di man manakem a sursuro iti komunikasion.
Ngarud, dagita immuna a nadakamat ti kasapulan para iti makapnek a panagsao.
Malaksid kadagita, adda met dagiti kasapulan nga akmen ti maysa a tao tapno makuna a nalaing, mararaem ken ad-adda pay a denggen dagiti dumdumngeg. Maysa a talugading nga awan no di man agkurang kadagiti dadduma. No akmen dagitoy a talugading kabayatan ti panagsao, ad-adda pay a raemen ken denggendaka ti tallaong. Itoy a punto, dumteng kenka ti kayaw no di man dayaw.
Dagiti Kasapulan nga Akmen ti Agsasao:
1. timek
2. panangiyebkas kadagiti balikas
3. takder
4. kumpas
5. tignay
Dagitoy dagiti talugading nga umuna wenno kangrunaan a kitaen wenno dillawen ti dumngeg iti man pormal ken impormal a panagsasao ken uray kadagiti kontes iti panagsao: kontes iti poetry reading, saribitniw (declamation), bitla (iti nagduduma a parang, ta adu dagiti klase ti bitla) ken dadduma pay.
Masapul a perpekto wenno maited amin dagitoy lima nga akmen iti panagsao. Saan a perpekto no maysa laeng. Saanen a nasamay no dua. No tallo wenno ad-adu, nasaysayaat no agsanayka pay nga umuna ta amangan no pumanaw wenno makaturog ti dumngeg kenka. Wenno saan, saoka a sao ngem sabali met ti obra ti udiens, agteteksda. Ngamin, saanmo a naipakita, dimo naiparang dagiti umno a talugading iti panagsao.
Awan ti naidumduma kadakuada. Addaanda amin iti kabukbukodan nga akem a mangitag-ay iti panagsao.
Nakakitakayon wenno napadasanyo kadin ti dimngeg iti nalaing nga orador? Adda amin kenkuana dagitoy a talugading. Sakbay a nagorador, inadal, pinerpektona pay nga umuna dagitoy lima a talugading.
Idi naghuradoak iti First National Saribitniw Contest a naangay iti Regional Teachers Training Center, sadiay San Fernando City, La Union, impangrunak a kinita dagitoy lima a talugading. Saanko nga inikkan iti importansia ti imbasada a declamation ta nangabakdan iti regional level. Ngarud, napintas la ketdi dagiti declamation. No kasano nga ideliberda dayta a declamation ti kuestion.
Nadamag pay no kasano ti panaghurado. Siempre, simple laeng, suroten dagiti pagannurotan iti speech and oral communications. Maysa laeng dagitoy lima a talugading kadagiti nagkaadu a pagannurotan.
NASKEN, ulitek, NASKEN dagitoy a lima. Total, limlima met laeng dagitoy, saan? Ad-adu pay ti aramidem no aglutoka iti innapuy.
Tapno nalawlawag ngarud ti tungtongan, nasken nga ibinsabinsak ida.
1. Timek.
Napigsa? Nakapsut? Nabukel? Kasla timek ti kurimed nga uttot wenno timek ti tikka? Wenno timek ti agnernerbios? Timek ti malaglagawan? Timek ti dina ammo ti sumaruno a sawenna?
First impression technique, timek!
Masapul a kalkulado. Daydiay saan a napigsa unay ken saan met a nakapsut. Daydiay kapkapnekan a mangngeg amin. Masapul a relax ti panagsao, kas iti gagangay a pannakipatpatang iti gagangay a tungtongan.
No gagangay a tungtongan, no kunatayo, adda panawen nga inka ideliber ti naliday, makapakatawa, makapungtot, makaguyugoy a linia ken dadduma pay. Nasken nga idelibermo dayta ta no saan, napaayka iti inka panagsao.
Eksperto ditoy dagiti artista. Amin amin ket artista iti bukodna a lubong. Amin amin ket kabaelanna ti agideliber iti umno a binatog a makapnek kadagiti dumdumngeg.
Ngem no nagsaoka ket agongmo laeng ti makangngeg, agiinnarasaas dagiti dumdumngeg no ania ti ibagbagam. Agongna laeng ti makangngeg, kunada a. Dagiti dadduma, dumngegda laengen kadagiti ipodda wenno MP4, MP3 wenno ania la ditan ti aramidenda. Ti makapadakes no panawandaka nga agsasao gapu ta dida ngarud mangngeg ti sasawem.
Timek. First impression technique. Kasano a kumablaawka kadagiti sangaili ken kadagiti dumdumngeg?
Intayo man iti speech.
Maragsakanak a naitallaong kadagiti madaydayaw a sangaili, isuda….(nagan)… ken kasta met kadakayo, kakabsat, ammak ken innak ida. Maragsakanak, kunam, ngem saan met a naragsak ti timekmo, todas ni laing! Wenno maragsakannak, kunam ket agnernerbioska met, mariano garapon!
Maragsakannak, no kunam, siraragsakka a talaga. Agtaud dita pusom dayta a ragsak. Adda nangbag-otam a sigpit dayta a kinaragsak, ti sigpit ti kinaragsak iti sagumbi ti pusom.
(Adda tuloyna)


text:
Judy Ann Santos
Ni Judy Ann Santos-Agoncillo (naiyanak a kas ni Judy Anne Lumagui Santos; Mayo 11, 1978)[2] ket Filipina nga aktres ti pelikula ken telebision, mangsangsangaili, agitaltal-o iti produkto, ken produser ti pelikula.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Internet Movie Database, panangilasin ti IMDb nm0764156, naala idi Enero 9, 2016, Q37312 ti Wikidata
- ^ Judy Ann Santos and Ryan Agoncillo tie the knot ABS-CBN News. Napetsaan iti Abril 29, 2009. Naala idi Hunio 29, 2012


text:
Antipoda
Iti heograpia, dagiti antipoda (manipud iti Griego: ἀvtίπoδeς,[1] manipud iti anti- "kasumbangir" ken pous "saka") iti ania man a lugar iti Daga ket ti punto iti rabaw ti daga a diametrikal a kasumbangirna. Dagiti dua a punto nga antipodal iti tunggal maysa ket naikapetda babaen ti maysa a nalinteg a linia nga agtartaray babaen iti tengnga ti Daga.
Iti Aki-amianan a Hemisperio, "dagiti Antipoda" ket mabalin a mausar a mangibaga iti Australia ken Baro a Selanda, ken dagiti "Antipodeano" kadagiti agtataeng kaniada.[2] Iti heograpia, dagiti antipoda ti Britania ken Irlanda ket adda idiay Taaw Pasipiko, iti abagatan ti Baro a Selanda. Daytoy ket nakaited iti nagan ti Is-isla Antipoda ti Baro a Selanda, nga asideg dagitoy dagiti antipoda ti Londres iti agarup a 50° S 179° E. Dagiti antipoda ti Australia ket addada idiay Amianan a Taaw Atlantiko, bayat a dagiti parte ti Espania, Portugal, ken Morocco ket antipodalna iti Baro a Selanda
Agarup a 15% iti teritorio ti daga ket antipodal iti sabali a daga, a mangirepresenta iti agarup a 4.4% iti rabaw ti daga. Ti kadakkelan nga antipodal dagiti masa ti daga ket ti Purpuro Malay, antipodal iti Labneng Amasona ken ti kadenna nga kabambantayan ti Andes; ti daya a Tsina ken Mongolia, ket antipodal iti Chile ken Arhentina; ken ti Greenland ken ti Purpuro ti Artiko ti Kanada, ket antipodal iti Daya nga Antartika.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Antipodes, Liddell ken Scott, "A Greek-English Lexicon", iti Perseus.
- ^ Compact Oxford English Dictionary, 2008, "Antipodes" Petsa a naala: 2010-02-21.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Mapa dagiti antipoda iti Wikimedia Commons
- Mapa dagiti Antipoda Interaktibo a mapa a mangugis-ugis iti tunel iti sabali a bangir iti lubong.
- Sandwich a Mapa ti Daga dua a ladawan a mapa a pagbirukan kadagiti antipoda iti ania man a lokasion iti Daga.
- findLatitudeAndLongitude, interaktibo a ramit tapno maipakita dagiti antipoda
- 3D dual globe eskematiko a 3D a representasion ti daga ken ti anti-daga iti isu met laeng a lugar.
- Ramit iti Pnagtunel iti Mapa Agtunel iti Sabali a Bangir iti Daga
- Karkuluen iti sabali a bangir iti lubong
- Dagiti antipoda Ti maysa nga online ken potograpiko a proyekto a mangiparis kadagiti ladawan ti webcam manipud kadagiti lugar kadagiti kasumbangir a a bangir iti globo.
- Panangitunel iti Mapa Biruken no ania a parte iti daga a dagus iti babam babaen ti panagusar kadagiti interaktibo a mapa


text:
Eskursion iti Igid ti Baybay ti Aringay Ria Rebolledo
No agnaedka iti apagbiit iti sidong ni talna, maamirismo ti maysa a burburtia a nakalemmeng iti ballasiw ti lumlumnek nga init. Apagbiit laeng a mariparmo a kas kadagiti pasamak a mamatmatam iti likudan ti naingpis a kortina. Adda idiay. Kasla nalit-aw a tagtagainep a saanmo a malagip; isem ti pagayam a dimo pay nasabsabat. Nakatakderka ngamin iti kursada ti nakem, iti nagbedngan ti pannaturog ken panagriing, ket maawatamon, no kua, nga awan nagsabalian ti panagsangpet ken panagpakada. Adda idiay ti banag a dimo makita. Mangngegmo ti angin-baybay nga agar-arasaas iti saanmo a matarusan a lengguahe, yar-arasaasna dagiti istoria ti kaadda. Adda idiay, nadalungdongan iti labes ti lubong, iti nagsabtan ti taaw ken tangatang, namarisan iti riniwriw a sardam, burburtia nga agparparang no agnaedka iti apagbiit iti sidong ni talna.


text:
Ania ti husto nga aldaw ti wayawaya, Hunio 12 wenno Hulio 4?
Agingga ita, dakkel pay laeng a pagsisinnupiatan dagiti historiador daytoy iti baet nga uppat a pulo ket tallon a tawen ti napalabas manipud pinirmaan daydi nag-Presidente Diosdado Macapagal ti linteg a nangiyalis iti aldaw ti wayawaya manipud iti Hulio 4 iti Hunio 12.
Maipalagip a Hulio 4 ti sinelselebraran ti pagilian nga Aldaw ti Wayawaya idi sakbay a nagpresidente ni Diosdado Macapagal.
Ngem naiyalis ti panangselebrar iti Aldaw ti Wayawaya iti Hunio 12 babaen ti Republic Act No. 4166 a pinirmaan ni Presidente Diosdado Macapagal idi August 4, 1964 ken sinaksian dagiti annak dagiti pasado a presidente ti pagilian a kas kada Carmen Melencio-Aguinaldo, Manuel Quezon Jr., Maria Osmeña-Charnley, Gerardo Roxas, Tomas Quirino, dagiti dua nga anak ti presidente, da Arturo ken Diosdado, Jr..
Tapno awan iti tumaud a riri, naideklara met a Republic Day ti Hulio 4, ti aldaw a pannakaiproklamar ti pagilian a kas maysa a republika ken maysa a nawaya a nasion.
Adu idi ti saan a mangayat iti Hunio 12 a a panangselebrar iti Aldaw ti Wayawaya. Risiris dagiti historiador iti daytoy a petsa.
Adda dagiti historiador a nangkuestion iti Hunio 12 nga aldaw ti wayawaya. Kunada a saan a nawayawayaan ti pagilian iti rebolusionario a gobierno ni Aguinaldo. Saan kano a dayta a petsa ti umisu nga aldaw a panangideklara ni Emilio Aguinaldo iti Aldaw ti Wayawaya idi 1898 agsipud ta idi laeng Hunio 23, 1898 ti pannakaipasdek ti revolutionary government. Maysa pay, saan a rinatipikaran dagiti umili ti Malolos Constitution. Tinudingan pay ketdi ni Aguinaldo ti bukodna a bagi a kas pangulo. Kasla bimmagtin iti palangka nga inna tinugawan.
Kuna pay dagiti historiador nga awan uray maysa a nasion a nangbigbig iti revolutionary government ni Aguinaldo ket saan ngarud a naan-anay a nasion gapu ta saan a binigbig ti lubong.
Nalaokan ketdi iti saan a nasayaat a pakasaritaan ti revolutionary government ni Aguinaldo agsipud iti pannakapapatay dagiti padana a rebolusionario nga agregget iti pannakawayawaya ti pagilian a kas kada Katipunan founder Andres Bonifacio, ti kabsatna ken kakaduada ken ti nalaing a heneral iti rebolusion, ni Antonio Luna. Ladawan iti kinamanagimbubukod iti dayaw ti pannakaiwalin da Bonifacio, Luna ken dadduma pay a lider dagitoy, kuna dagiti historiador.
Madakamat pay ditoy nga idi damo a pannakaselebrar ti Hunio 12 a kas aldaw ti wayawaya, mapapati a kiniddaw pay ni Aguinaldo a maaddaan iti batonlagip iti abay ni Rizal iti Luneta. Ngem kinaykayat ti Presidente iti nagulimek itoy a banag.
Ti serie a yaalsa ti kakaisuna laeng a signipikante a pagteng iti Hunio 12. Ngem uray sakbay daytoy, adun ti yaalsa a napasamak. Saan met a daytoy a petsa ti rugi ti yaalsa. No yaalsa met laeng ti pagsasaritaan, apay a saan nga Abril 27, 1521, ti aldaw ti rupak iti Mactan a panangpatay ni Lapulapu ken ni Magellan?
Dagitoy dagiti dadduma a naisingasing nga aldaw ti wayawaya:
1) Hulio 7, 1892 a pannakabuangay ti Katipunan
2) Abril 10, 1895, ti “First Cry of Philippine Independence” a napasamak sadiay Montalban, Rizal
3) Ti petsa iti umuna a ranget ti Katipunan sadiay Pasong Tamo a nakatayan ti 3,000 a soldado
4) Agosto 30, 1896, ti Battle of Pinaglabanan
5) Septiembre 2, 1896, ti yaalsa ni Mariano Llanera ken 2,000 a pasurotna.
6) Ken adu pay a yaalsa iti probinsia, a saan a taliawen dagiti nalaing a historiador iti ethnocentrism
“Idiam pay ti agtignay, apo Presidente, nasken ti nainget a panagadal maipapan itoy,” balakad idi ni Press Secretary Rufino Hechanova ken ni Pres. Macapagal. Ngem di dimngeg ti Presidente. Kiniddawna ketdi ti kapanunotan ti legal adviserna, ni Juan Cancio. “Wen, apo, selebrarantayo ti July 4 a kas holiday ken Independence Day. Kas Presidente nga addaan iti kakaisuna a karbengan nga agideklara iti holiday, mabalin met nga ideklaram ti June 12 a kas holiday ken igiddan a selebraran ti Independence Day.”
Ket pinirmaan ni Presidente Diosdado Macapagal idi Agosto 4, 1964 ti Republic Act No. 4166 a mangideklara iti Hunio 12 a kas Aldaw ti Wayawaya.
Idi naideklara ti Hulio 4 nga Aldaw ti Wayawaya ti Filipinas, binigbig ti lubong ti pagilian a kas maysa a nasion iti panangidaulo ni Presidente Roxas. Daytoyen ti pudpudno a panagwaywayas.
Iti sabali a bangir, awan ti nasion a nangbigbig iti revolutionary government ni Aguinaldo a naipasdek idi Hunio 12, saan a rinatipikaran dagiti umili ti konstitutionna; ken impatakder ni Aguinaldo ti bukodna a bagi a kas presidente.
No usigen a nalaing ti signipikante ti Hunio12 ken Hulio 4, umno kadi a selebraran ti immuna a kas Independence Day?
Kas sinaguday ti 1898 Treaty of Paris, nagsapata dagiti (kaaduan a dadaulo) ti Filipinas iti America. Ngarud, naikumit ti soberenia ti pagilian iti America, nagbalin ti pagilian a sakup ti America. Sa la naisubli ti soberenia ti pagilian idi Hulio 4, 1946, ti aldaw a pannakaideklara ti panagwaywayasna a pagilian.
Kalpasan ti Hulio 4, 1946, nagwayasen ti pagilian ken binigbig ti lubong; banag a di napasamak iti panawen a pannakaliput-pannakapapatay dagiti maingel ken pudpudno a rebolusionario nga agay-ayat iti ili, ni Andres Bonifacio, ti kabsatna, ken ni Gen. Antonio Luna. Saan a napasamak ti wayawaya idi panawen dagiti mangliliput a Macabebe Scout ti Pampanga….
Iti ababa a palawag: madama pay laeng ti gubat idi Hunio 12, isu nga awan pay ti wayawaya. Idi Hulio 4, awanen ti gubat, isu a peace time…! #


text:
Mierkoles, Oktubre 17
Utobenyo a sisisinged daydiay nakapagibtur iti kasta a mangbusor a panagsao dagiti managbasol.—Heb. 12:3.
Kalpasan a dinakamat ni Pablo ti agduduma nga ulidan iti pammati, impaganetgetna no asino ti kasayaatan nga ulidan—ni Apo Jesu-Kristo. Kuna ti Hebreo 12:2 a “gapu iti rag-o a naikabil iti sanguananna inibturanna ti kayo a pagtutuokan, nga inumsina ti bain, ket nagtugaw iti makannawan ti trono ti Dios.” Masapul ngarud nga ‘utobentayo’ a naimbag ti pammati ni Jesus idi naipasango kadagiti karirigatan a pannubok. Kas ken Jesus, dagiti napapatay a Kristiano a kas ken adalan nga Antipas, saanda nga inkompromiso ti pammatida. (Apoc. 2:13) Addaanda iti gunggona a panagungar idiay langit—“ti nasaysayaat a panagungar” ngem iti ninamnama dagiti nagkauna nga ulidan iti pammati. (Heb. 11:35) Kalpasan ti pannakaipasdek ti Pagarian idi 1914, amin dagitoy a napulotan a natay a matalek ket napagungar idiay langit kas espiritu tapno makipagturay ken Jesus.—Apoc. 20:4. w16.10 3:12
Huebes, Oktubre 18
Itultuloyyo a bagbagaan ti maysa ken maysa tunggal aldaw.—Heb. 3:13.
Saan a padayawan ti dadduma a nagannak dagiti annakda ta saanda a narikna dayta kadagiti nagannakda. Adu nga empleado ti saan a makomkomendaran isu nga ibagada a dandani awan a pulos ti pammaregta iti pagtrabahuanda. Ramanen ti panangparegta ti panangkomendar iti nasayaat a naaramidan ti maysa. Agbalintayo met a makaparegta no ibagatayo iti dadduma nga adda dagiti nasayaat nga ugalida wenno agsaotayo iti “makaliwliwa kadagiti malmaldaangan,” wenno maup-upay. (1 Tes. 5:14) Ti Griego a sao a gagangay a maipatarus kas “pammaregta” literal a kaipapananna ti “awisen ti maysa nga umabay.” Bayat nga agserserbitayo a kadua dagiti kakabsattayo, adda dagiti gundawaytayo a mangparegta kadakuada. (Ecl. 4:9, 10) Ibagbagatayo kadi iti dadduma, iti umiso a tiempo, no apay nga ipatpateg ken ap-apresiarentayo ida? Sakbay a sungbatantayo dayta, nasayaat no panunotentayo a naimbag daytoy: “Ti sao iti umiso a tiempona O anian a nagsayaat!”—Prov. 15:23. w16.11 1:3-5
Biernes, Oktubre 19
Adtoy! Anian a nagimbag ken anian a makaay-ayo a dagiti agkakabsat agnaedda a sangsangkamaysa buyogen ti panagtutunos!—Sal. 133:1.
Impadto ti Dios ti masanguanan dagiti adipenna. Kinunana: “Sangsangkatunos nga isaadkonto ida, kas maysa nga arban iti kulongan.” (Mik. 2:12) Kasta met, impakpakauna ni Jehova babaen ken propeta Sofonias: “Itdekto kadagiti ili ti panagbalbaliw nga agturong iti nasin-aw a pagsasao [ti Nainkasuratan a kinapudno], tapno isuda amin umawagda iti nagan ni Jehova, tapno agserbida kenkuana iti abagan-abaga [wenno, sangsangkamaysa nga agdayawda kenkuana].” (Sof. 3:9) Anian a yamantayo ta addaantayo iti pribilehio nga agkaykaysa nga agdayaw ken Jehova! Nalawag a ti naipaltiing a balakad iti Libro ti Dios ket nakatulong kadagiti Kristiano idi umuna a siglo idiay Corinto ken iti dadduma pay a kongregasion tapno mataginayon ti kinadalus, talna, ken panagkaykaysa kadagiti kongregasionda. (1 Cor. 1:10; Efe. 4:11-13; 1 Ped. 3:8) Maisaksaknap ita iti intero a lubong ti pannakaammo maipapan kadagiti nagsasayaat a panggep ti Dios. Resulta dayta ti panagregget dagiti manangaskasaba a miembro ti nagkaykaysa nga organisasion. w16.11 2:16, 18


text:
Bayombong, Nueva Vizcaya
Ti Bayombong ket maysa a primera klase nga ili ken isu ti kapitolio iti probinsia ti Nueva Vizcaya iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti ili ti Bayombong ket nabingbingay a politikal iti 25 a barbaranggay.[2]
- Bonfal East
- Bonfal Proper
- Bonfal West
- Buenavista (Vista Hills)
- Busilac
- Casat
- La Torre North
- Magapuy
- Magsaysay
- Masoc
- Paitan
- Don Domingo Maddela Poblacion
- Don Tomas Maddela Poblacion
- District III Poblacion
- District IV (Poblacion)
- Bansing
- Cabuaan
- Don Mariano Marcos
- Ipil-Cuneg
- La Torre South
- Luyang
- Salvacion
- San Nicolas North (Luyang)
- Santa Rosa
- Vista Alegre (B. Baringin)
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Nueva Vizcaya". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 28 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Nueva Vizcaya". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 11 Hulio 2014.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Buklen ti Starter Kits dagiti kompleto a ramit a mausar tapno maiyaplikar dagiti nagsanay itoy a livelihood assistance iti naadalda.
Segun iti Municipal Link Staff ti 4 Ps, ikkan pay ti DSWD-SLP ti dua a babbai a kalding ti tunggal nag-training a pamuonanda a kas Trainee.
Inimatangan da Mayor Josh Edward S. Cobangbang ken ni Vice Mayor DJ Savellano iti pannakaited dagiti starter kits iti 120 a 4Ps Participants.
Nagatendar met da MSWD Officer Mrs. Lydia S. Gazmen; Mr. Dennis P. Aguimbag, SLP-PDO ti SLP-DSWD Region 1; Social Welfare Assistant Leonora G. Reintar ken ni Mrs. Wilma S. Cruz, Focal Person ti SLP iti MSWD Office ken kasta metten dagiti Staff ti 4 Ps Municipal Link-Cabugao nga isuda Miss Jessie Ann O. Tabut; Miss Aida S. Cueto; Mrs. Rosemarie Pespes ken ni Miss Juliet Madriaga.
Naggapu iti 22 a barangay ti ili a Cabugao, Ilocos Sur dagiti 120 a 4Ps Recipients ken Training Participants iti Sustainable Livelihood Program (SLP) ti DSWD a nakikammayetan ti LGU-Cabugao nga idauluan ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang.
Sakbayna, naaramid ti dua nga aldaw a panagsanay dagiti 120 a 4 Ps Beneficiaries iti ili a Cabugao iti Skills Training on Goat Raising with Vegetable Production idi Oktubre 11-12, 2016 idiay Barang-ay Demo Farm, Brgy. Labnig, San Juan, Ilocos Sur ken iti Cabugao Cultural and Sports Complex, Brgy. Rizal, Cabugao, Ilocos Sur kas panagsaganadda.
Naaramid ti panagsanay dagitoy a Trainees babaen iti panangtimon ni Mr. Dennis P. Aguimbag, SLP-PDO ti SLP-DSWD Region 1. # (Web In-Action)


text:
NARVACAN, Ilocos Sur – Naaramid itay nabiit ti groundbreaking ceremony para iti pannakaipatakder iti P3 milion ti pategna a kabarbaro a PNP building ditoy.
“Nagasatkami ditoy Narvacan ta naikkankami iti pondo. Ngem ad-adda koma ti pannakakita ti peace and order ditoy Narvacan,” imbitla ni Mayor Zaragoza bayat ti naangay a simple a programa.
Immatendar iti seremonia da PSSupt. George Regis, agdama a provincial director ti Ilocos Sur ken dadduma pay nga opisial ti ili ken pulisia.
Nagtaud iti gobierno nasional ti pondo ken maikatlo kadagiti madama a mabangbangon a pasdek ti pulisia iti probinsia.
Iti interbio ken ni Regis, kinunana nga iti pannakaipasdek ti baro a PNP building, manamnama a gumaed dagiti polis a mangipaay iti nasaysayaat a serbisio kadagiti umili ditoy.
“Mainspirarka a talaga no adda bukodmo a pasdek… kas met la no adda balaymo,” kinuna ni Regis.
Maipalagip a malaksid iti Narvacan, naikkan met iti pondo para iti panakaipatakder ti kabarbaro a PNP building ti Tagudin ken Sto. Domingo.
Impakaammo ni Regis a sumaruno met a maangay ti groundbreaking ti maipatakder a PNP building ti Santa, Ilocos Sur.
“Saan a nagun-od daytoy a proyekto no awan ti dakkel a suporta ti local government unit, nangruna ti munisipalidad ti Narvacan,” kinuna pay ni Col. Regis.


text:
Rainer Maria Rilke
Ni Rainer Maria Rilke (Disiembre 4, 1875 – Disiembre 29, 1926), maysa nga Austriano a mannaniw, ket maibilang kas kaindaklanan a mannaniw iti pagsasao nga Aleman iti maika-20 a siglo. Dagiti imahen kadagiti daniwna ket maitaltalimudok kadagiti pakarikutan ti Kristianidad iti panawen ti di panamatpati, panagmaymaysa, ken nakaro a pannakaburibor, dagiti tema a mangiraman kenkuana iti eskuela dagiti modernista a mannaniw.
Nagsursurat nga agpada iti berso ken lirikal a prosa, dagiti dua a kalalatakan a piesa ti berso ni Rilke ket ti Dagiti Soneto ken ni Orpheus ken ti Dagiti Elehia a Duino. Dagiti met kalalatakan a piesana a prosa ket ti Sursurat iti Ubing a Mannaniw ken ti semi-autobiograpikal a Dagiti Kuaderno ni Malte Laurids Brigge. Nagputar pay iti nasurok a 400 a dandaniw iti pagsasao a Pransés.


text:
BANTAY, Ilocos Sur – Maysa a babai a parabantay iti pagtagilakuan ti tinakawan ti tallo a babbai a nagpammarang a kustomer iti Barangay Tay-ac ditoy itay lawasna.
Nagpulong iti polis ni May Crisostomo, caretaker ti Mely Mini-Grocery a napukaw ti aywanna a bag a naglaon iti P100,000 a suspetsana a linibas nga innala dagiti tallo a babbai a nagpammarang a kustomer.
Segun iti inbestigasion ti polis, tallo a babai a naglugan iti nangisit a motorsiklo ti simrek iti mini-grocery a kasla adda gatangenda a tagilako.
Saan a nasiputan ni Crisostomo ti ipapanaw dagiti tallo.
Naduktalanna laengen nga awan ti bag a naglaon iti kuarta iti nangipaknianna.
Nabigbig ti biktima ti dua kadagiti suspetsa, maysa a Lorna Quiqui ken An-an Amano, babaen dagiti ladawan dagiti mannanakaw iti file ti polis iti Vigan City.


text:
Ading Kosinera
IDASARTAYO met ita ti sabali pay a potahe a parnuay ti DOST-Food Nutrition and Research Institute (FNRI) tapno maaddaantayo iti nasustansia a taraon. Simple ken alisto a lutuen. Kangrunaanna, adda laeng iti arubayan dagitoy a nateng.
Dagiti kasapulan:
1/8 tasa a manteka 1/8 tasa a nadekdek a bawang 1/8 tasa a sibuyas, nagalip ½ kilo wenno 3-¾ tasa a bunga ti karabasa, nagalip 2 ½ tasa a danum 1 kutsarita nga iodized salt 1/3 tasa a puro a getta ti niog ¾ tasa a saluyot
Panangisagana:
1. Ipapudot ti manteka. Gisaren ti bawang ken sibuyas. 2. Inayon ti karabasa ken danum. Templaen iti asin. Pabureken iti lima a minuto. 3. Inayon ti getta ti niog. Pabureken manen iti lima a minuto. 4. Inayon ti bulong ti saluyot. Kaluban ken pabureken iti maysa a minuto.
5. Makaaramid iti lima a serving: ¾ tasa a nateng ken 1/3 tasa a digo.
Mapattapatta nga enerhia ken sustansia nga imet ti tunggal serving: Energy, kcal 147 Fat, g 11.6 Carbohydrate, g 8.2 Protein, g 2.5 Calcium, mg 74 Phosphorus, mg 56 Iron, mg 1.4 Vitamin A, ug RE 169 Thiamin, mg 0.06 Riboflavin, mg 0.06 Niacin, mg NE 1.1 Vitamin C, mg 20


text:
Telebision
Ti telebision (TV) ket ti telekomunikasion a pamay-an para iti panagiwaragawag ken panangawat kadagiti ladawan a mabalin a monokromo (nangisit ken puraw) wenno namarisan, nga adda wenno awan ti maikuyog nga uni. Ti "yelebision" ket mabalin pay a mangibaga ti naisangayan a alikamen a telebison, programa ti telebision, owenno panagiwaragawag ti telebision.
Ti etimolohia ti balikas ket adda ti naglalaok a taudan iti Latin ken Griego, a ti kaibuksilanna ket "adyu a pannakakita": Griego tele (tῆλe), adayo, ken Latin visio, kita (manipud ti video, vis- tapno kitaen, wenno buyaen).
Ti komersial a magun-od manipud idi naladaw a tawtawen ti 1920, ti alikamen a telebision ket nagbalbalinen a masansan iti balbalay, dagiti negosio ken dagii patakder, ken naisangayan a kas pamay-an para iti panangipaskil, ti taudan ti panagpalpaliwa, ken damdamag. Manipud idi tawtawen ti 1950, ti telebision ket isu idin ti pamay-an para iti panagsukog ti publiko a kananakem. Manipud idi tawtawen ti 1970, ti pannakagun-od kadagiti video cassette, dagiti laserdisc, dagiti DVD ken tattan dagiti Blu-ray Disc ket nagresultaan ti alikamen a telebison ket masansanen nga inus-usar para iti panagbuya ti nairekord ken ti pay naiwaragawag a material. Kadagiti kinaudi a tawwn, ti Internet a telebision ket nakakitkitan ti pannakaadu ti telebision a magun-od babaen ti Internet babaen dagiti serbiso a kas ti iPlayer ken Hulu.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Telebision iti Wikimedia Commons


text:
STO. DOMINGO, Ilocos Sur – Maysa a panaderia ti naireport a natakawan idi Septiembre 11 babaen dagiti mapapati a kameng ti Salisi Gang.
Nagpulong iti polis ni Oscar Agaran y Villanueva, 43, natibo iti Batangas ngem residenten iti Barangay Nalasin, ditoy nga ili a natakaw ti uppat a gallon ti cooking oil a tagilako ti Vacunero Bakery a masarakan iti Barangay Vacunero idi agarup 3:30 ti malem ti Septiembre 11 ngem sana laeng naduktalan dua nga aldaw kalpasanna idi nakitana ti naipalaon iti footage ti closed circuit television a nainstolar iti sango ti balay ti maysa a Florentino Verzosa, Jr.
Kas maibatay iti footage, nagpammarang dagiti suspek a kustomer idinto a nagtatakderda iti sango ti nasao a bakery. Madamdama, binagkat ti maysa a lalaki dagiti cooking oil sana inkarga iti maysa a motorsiklo a dagus a pimmanaw.
Pimmanaw met kalpasanna dagiti sabali pay a mapapati a kakumplot dagiti mannibrong.
Mangnamnama dagiti polis ditoy a babaen ti footage ti CCTV, matiliwda iti mabiit dagiti mannibrong a masuspetsa a kameng ti Salisi Gang.#


text:
Komentario ni Jobert M. Pacnis
(Umuna a paset)
ITAY Enero 13, pormal a nangrugi ti election period iti pagiliantayo. Kadaytoy met laeng nga aldaw a nangrugi ti election gun ban, total gun ban pay ketdi. Daytoy ti pannakaipawil ti panagbitbit wenno panagimet ti paltog (uray pay dagiti airsoft gun a maus-usar kadagiti extreme sports), uray pay lisensiado, tapno maikabassit no di man maliklikan dagiti dakes a pasamak kadagiti agsupadi a grupo dagiti politiko ita ta mapaspasungadan manen ti nabara a basingkawel.
Itay sarabuentayo ti Baro a Tawen, maysa nga ubing ti biktima ti nayaw-awan a bala. Isu daytoy ni Stephanie Nicole Ella. Naiddep ti narayray koma a masakbayanna gapu laeng iti aramid ti dadduma nga awan bibiangna iti aglawlawna— masaktan man dagitoy. Iti pamilia ni Nicole, daytoy ngatan ti kalaladingitan a panangsaraboda iti baro a tawen.
Idi met Enero 6, maysa a pinnaltog ti napasamak iti maysa a tsekpoint iti Atimonan, Quezon. Sangapulo ket tallo dagiti natay; maysa ti nasugatan. Agsusupadi dagiti rumrummuar ita a report. Shootout. Rubout. Ambush. Adda dagiti narekober a paltog. Ngem ita a masursurat daytoy, naaw-awengen nga ambush ti napasamak.
Adtoy pay. Asino ti makalipat iti panagpaltog idiay Kawit, Cavite? Mapapati nga adda ti suspek iti impluensia ti maiparit nga agas. Iti kallabes, simrek kano iti politika ngem di napagasatan nupay adu ti nangikarkari iti tulongda. Dayta ti nagmuriotanna ket idi “nabartek” iti maiparit nga agas, innalanan ‘tay iduldulinna nga igam. Dayta laengen nagpaltog a kasla manok ti namay-anna kadagiti kalugaranna. Sangapulo dagiti natay.
Gapu kadagitoy a pagteng, nariing ti pannakayimplimentar ti total gun ban.
Simple laeng ti maadal ditoy. Adu latta dagiti agtagikua iti paltog nga awanan iti naan-anay a disiplina; ken adu latta dagiti kolorum a paltog a maar-aramat iti kinadakes. Dagitoy ita ti isapsapulan dagiti otoridad iti solusion.
Basingkawelto manen. Panagruar dagiti kolorum nga armas. Mausar dagitoy a kas pannalaknib kadagiti politiko; pammutbuteng kadagiti botante; ken panggudas kadagiti kalaban.
Kinapudno met ketdi nga iti panagtagikua iti armas, makarikna iti talged aglalo kadagitoy a panawen a di masinuo ti seguridad. Dayta ngarud ti gapuna nga adu latta dagiti mayat a maaddaan iti paltog, iti man legal wenno wenno illegal a wagas.
Pagdaksanna, adu dagiti di responsible nga agimet kadagitoy nga armas. Ta naglaka met ngamin ti makapalisensia. Kuna ti linteg a masapul nga addaan iti naan-anay nga edad (21 agpangato) ken “good moral character” ti agpanggep a maaddaan iti armas. Kasano ngaruden ti mental a kasasaad ti indibidual a mayat a maaddaan?
Ta iti pammaltog idiay Kawit, Cavite, rimmuar a nakapasa ni Ronald Bae a suspek iti pagalagadan kadagiti mayat a maaddaan iti armas. Legal ti edadna, with good moral character idi nagaplay a mangala ti lisensia ti tallo pay met nga igamna (otomatik nga AK-47, M-16 nga Elisco ken kalibre .45 a Sig Sauer, semi-otomatik). Ngem idi napasamak ti panaghuramentadona, ti saan a lisensiado a 1911 kalibre .45 ti inusarna.
Daytoy koma ti kitaen dagiti agpanpanday linteg ken dagiti otoridad. Inayon payen dita dagiti kolorum nga armas.
(Adda tuloyna)


text:
VIGAN CITY – Maysa a resolusion ti indatag ni Bokal Robert Tudayan iti sangguniang panlalawigan para ti pannakailatang ti pondo iti pannakaipatakder ti maysa nga ospital iti Quirino, Ilocos Sur.
Segun ken ni Tudayan, adda P24 milion a pondo para iti pannakairugi ti nasao nga ospital ket kasapulan ti pondo para iti maintenance ken operasionna no mabangon.
Agbalin a level one nga ospital ti mabangon a balay-pagagasan iti Quirino.
Naipaima iti komite ti salun-at ken approprasion ti nasao a resolusion.#


text:
Ni Cristo ti Simiento ti Iglesia
Ni Cristo ti simiento ti Iglesiatayo.
Immay nanipud langit nangsapul kenkuana.
Agparang a kas nobia, nas’bot ti darana.
Nabugguan iti danum ken ti met saona.
Naggapu’t tunggal nasion,tattao immayda.
Maymaysa a pammati, ken pannakayanak
Maymaysa a taraon a naespirituan,
Maymaysa a namnama, ken maysa a nagan.
Adut’ rigat ken bannog, pegpeggad ken gubat.
Amin pagdalananna ngem Isut’ mangabak
Awatennat’ bendisyon ken dakkel a dayaw,
Ragragsak ken ti talna a nailangitan
Ti Dios adda kenkuana a makikallaysa.
Saanna a baybay-an dinanto panawan
O Apo ikkannakam‘ grasia a nawadwad.
Tapno magun-odminto talna dita gloriam.


text:
VIGAN CITY – Iti biang ti bise mayor ditoy siudad,
nangatngato ngem kadawyan ti pakarukodan ti nagapuanan ti sibubukel a
Konseho.
“Above average,” insungbat ni Vice Mayor Franz
Ranches idi saludsoden kenkuana ni Jun Ramos, anchorman ti programa a
“Konseho ti Vigan” a pag-host-an ni Ranches, no kontento iti
nagapuanan dagiti konsehal iti uneg ti makatawen a panagpartuatda iti
linteg.
Kinuna ni Ranches a kas presiding officer, nangatngato
koma pay ti level of contentmentna agsipud ta mamati nga ad-adu koma
pay ti nagapuanan ti konseho.
Inannugot ni Ranches nga adda dagiti konsehal nga adu
dagiti gakat nga inaramidda ngem inyunay-unayna a kitaenna nga adda
pagkabalanse ti kantidad ken kalidad dagiti lehislasion.
Kinuna ti bise mayor nga agsipud ta nakabase iti data,
mangabak (latta) ti konsehal a kaadduan iti gakat, ngem “saan met
laeng a nakabatay iti kantidad no di pay iti kalidad ken maikonsidera
dagiti sabali pay a banag” ti pannakarukod ti scale ti performance
ti maysa a konsehal.
“Ipantayon nga above average,” kinuna ni Ranches
mainaig iti performance dagiti konsehal idinto nga innayonna nga iti
level of contentment, “kayattayo nga ad-adu pay ti nagapuanan ti
konseho iti panagaramidan iti lehislasion.”
“Mamatiak nga ad-adu koma pay ti mabalin (lehislasion)
a naaramid ken “iyad-adumi koma dagiti innovative measures” a
saan laeng a “copy-edit-paste” dagiti gakat a maisubmite iti
konseho.
Kinuna ti bise mayor a “saan koma nga agpatingga a
makopia lattan dagiti nalpasen a linteg a naipasa kadagiti sabali a
lugar, iyadaptarda iti lokal a situasion ket nalpasen.”
“Napimpintas koma no maengganiokami kadagiti
innovative pieces of legislation nga adda anagna iti day-to-day life
dagiti taga-Vigan,” kinuna ti bise mayor sana innayon a “sapay
koma ta dikami maawanan kadagiti innovative ideas iti konseho.”
Manamnama a mairuar ti legislative report iti
nagtengngaan ti umuna a bulan ti 2009.#


text:
Końskowola
Ti Końskowola [kɔɲskɔˈvɔla] ket maysa a purok idiay abagatan a daya iti Polonia, a mabirukan iti nagbaetan ti Puławy ken Lublin, iti asideg ti Kurów, idiay Karayan Kurówka . Isu daytoy ti tugaw iti naisina a komuna (gmina) iti kaunegan ti Kondado ti Puławy idiay Probinsia ti Lublin, a matawtawagan a kas ti Gmina Końskowola. Populasion: 2,188 nga agtaeng (manipud idi 2004).
Nagan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Końskowola ket literal a maipatarus a kas ti Nakem ti Kabalio. Daytoy a nagan ket nagtaud manipud iti apelyido ti immuna a nagtagikua a ni Jan z Konina (Jan Koniński, Juan itif Konin), ken ti nagan ti lugar a Wola - maysa a kita ti purok. Adda bassit a paggiddiatan ti panangiletra iti nagan a kapadpadana a, "Konińskawola" ket naipaammo idi 1442.
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Daytoy a purok ket baka naibangon idi maika-14 a siglo, babaen ti nagan a Witowska Wola. Daytoy a nagan ket nabaliwan idi ti Konińskawola, ken idi maika-19 a siglo ket nabaliwan iti agdama a porma. A kas maysa a pribado nga ili, ti Końskowola ket nagserbi a kas maysa a tiendaan para iti komersio kadagiti pinataud ti taltalon a manipud kadagiti nakapalikmut a luglugar.
Idi Hunio 8, 1532, daytoy nga ili ket nainkorporado. Adda dagiti nadumaduma naipatakder a panagpataud ti tela a pabrika. Adu a tattao ti immay nga agtrabaho manipud kadagiti sabsabali a paset ti Polonia ken kadagiti sabsabali pay a luglugar; kadagitoy ket dagiti imigrante manipud ti Saxony. Daytoy nga ili ket nakibinningay ti pakasaritaanna iti intero a rehion. Kalpasan ti maikatlo a pannakabingbingay ti Polonia, idi 1795, naala daytoy babaen ti Austria. Idi 1809 nabalin a paset iti Dukado iti Warsaw, ngem nagbalin met laeng a paset iti Pagarian ti Polonia idi 1815. Kalpasan ti Enero a Yaalsa, idi 1870 ti ili ket napukawna ti ti dokumento ti linteg a pannakasiudad, ken saanna a naala manen. Iid panawen ti Rebulosion ti Rusia idi 1905, adu kadagiti demonstrador ken nagwelga iti solidaridad a naurnos idiay. Manipud idi 1918, ti ili ket nabati iti naturay a Polonia.


text:
Cabugao, Ilocos Sur – Kalpasan ti Awarding Program iti 2014 Siglat Awards iti Provincial Government, naaramid ti pannakapadayaw dagiti Barangay Siglat Awardees iti ili a Cabugao, Ilocos Sur kalpasan ti Flag Raising Ceremony iti Pebrero 9, 2015 iti imatang ti Pamilia-LGU nga idauluan ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr.
Kalpasan ti pannakaiparang ti tunggal Barangay/Awardee a nakaitedan ti Premio ken Plakeda, nangipaay ti Mensahe ni Mayor Ediboy a nangbigbiganna kadagiti barangay a nagpartisipar iti nasao a pasalip a nakaigapuan met a nakagun-odan a “Kasiglatan nga LGU” ti ili a Cabugao iti intero a Probinsia ti Ilocos Sur iti kapamitlo a daras.
Innayon ti Alkalde Munisipal a maipaay a kabukbukodan ti tunggal Winner ti inabakda a premio ken maiserbi met ti inabak ti LGU Cabugao para iti pannakamantener ti partisipasion dagiti barangay para iti sumaruno a Siglat Awards. Mangnamnama ti Ama ti Ili iti ad-adu a bilang dagiti indibidual ken barangay a makipartisipar iti sumaruno a pasalip iti Provincial Government.
Innayon ni Mayor Ediboy a n akagasgasat ti ili a Cabugao ta inawidna manen ti kasiglatan a munisipio iti probinsia a pakairanudan met dagiti umili iti kaadu ti trophies ken certifications nga inyawid dagiti nakisalip a b arangay/individual.
Insupusop ti Ama ti Ili a di pulos magatadan iti aniaman iti nagun-od ti ili a pammadayaw ket lumag-an ti trabaho dagiti barbarangay ken iti munisipio kadaytoy a pannakaipakita iti kabaelanda a mangaramid kadagiti pagrebbenganda.
Pinagyamanan pay ti Ama ti Ili dagiti ahensia ti gobierno ken departamento ti LGU a timmulong kadagiti barangay ket makatawen manen a kukua ti ili ti Cabugao daytoy a kangatuan a pammadayaw ti Siglat Awards ken napateg a “distinction” ti ili iti maikatlo a daras a panangabakna.
Kadagiti nangabak a dati a makisalsalip, mangnamnama ni Mayor Ediboy a masustener latta dagitoy a nagun-odda kadagiti sumarsaruno a pasalip ket para kadagiti agdadamo a nakisalip ken nangabak ket inspirasionda koma daytoy a mangituloy iti makisalip.
Saggaysa a naiyawag ken n agpasango dagiti indibidual ken grupo kadagiti awardees manipud iti Individual, Minor ken Major Awards ket nakikaysa iti Gobierno Munisipal nga idauluan ni Mayor Ediboy kadagiti Awardees ken b inayabay dagiti kameng ti Konseho Munisipal nga idauluan ni Vice Mayor DJ Savellano ken ken b abaenna nga isuda SBM Danny Q. Gazmen; SBM Dr. Jemaima S. Tan-Yee, SBM Vicky S. Serna; SBM Josefina S. Vallejo; SBM Jayhan Alcid-Tan; SBM Benedicto M. Savellano ken ni SBM Atty. Bryan Jett S. Pano. # (Web In-Action)


text:
... a ni Papa Francisco(nailadawan) ket isu ti immuna a papa nga agnagan ti Francisco, immuna a Hesuita a papa, immuna a papa manipud ti Kaamerikaan, ken isu pay ti immuna a papa a naggapo ti ruar ti Europa manipud kenni Gregorio III idi maika-8 a siglo?
... a ti Lisbon ket isu ti akin-laud unay a dakkel a siudad a mabirukan idiay Europa, ken isu pay ti akin-laud unay a kapitolio a siudad ken ti maymaysa laeng iti igid ti pantar ti Atlantiko?
... a ni Karlomagno ket isu ti tinawtawagan a kas ti "Ama ti Europa" ken ti immuna a nangikaykaysa ti kaaduan a paset ti Laud nga Europa?
... a ti aldaw ket umat-atiddog ti agarup a 1.7 milisegundo ti tunggal maysa a siglo?


text:
Wikipedia:Sapasap a renunsia
Ti Wikipedia ket maysa nga online nga addaan ti nawaya ken silulukat a linaon ken nagtitinnulungan nga ensiklopedia, daytoy ket sitatallugod dagiti gunglo ken bunggoy nga agub-obra nga agparang-ay ti maysa a kadawyan a pamuspusan ti pannakaammo ti nagtagitaoan.
Saan nga ibagbaga a saan ka a makabiruk ti napateg ken agpayso a pakaammo ditoy Wikipedia; adun to a darikmat a makabirukam ditoy. Nupay kasta, Ti Wikipedia ket saan a maka-garantia ti kinapudno dagiti pannakaammo ditoy. Ti linaon ti ania man a maysa a naited nga artikulo ket mabalin a nasukatan, na-bandelismo wenno binaliwan ti sinoman nga addaan ti kapanunotan a saan nga agpada iti kasasad ti pannakaammo kadagiti maipaay a paset. Ipaammo a kaaduan kadagiti ensiklopedia ken ob-obra a pagibasaran ket addaan da ti kastoy a kapadpada a renunsia.
Awan ti pormal a kapada a panagrepaso
Agub-obra kami ti sabsabali a banag ken waya ti panagpili kadagiti mapagtalken a bersion dagiti artikulo. Dagiti nasiglat nga agur-urnos iti daytoy a komunidad ket agus-usar da kadagiti ramramit a kas dagiti Kinaudian a binaliwan ken Baro a pampanid tapno masiputan da dagiti baro ken nasuksukatan a linaon. Nupay kasta, ti Wikipedia ket saan nga agpapada a mairepaso; bayat a dagiti agbasbasa ket mabalin da nga agpalaing kadagiti biddut wenno makitulag da ti kadawyan a pangrepaso, awanen da ti linteg nga agaramid ken isu a dagiti pakaammo a mabasa ditoy ket awan ti maipaltiing a garantia iti maitutop para iti ania man a maipanggep wenno ania man a panagusar. Uray dagita artikulo a naipatalgedan ti saan a pormal a panagrepaso wenno dagiti panagaramid kadagiti napili nga artikulo, mabalin a madi wenno saan a nasayaat ti pannakabaliw wenno pannaka-urnos da sakbay a kinitam dagitoy.
Awan kadagiti nagar-aramid, padrino, administrador, wenno sinoman a naikapet iti Wikipedia iti ania man a waya ket saan da nga agrebbeng para iti tabas iti saan a kinapudno wenno panakadadael a pannakaammo wenno para iti panagusar mo iti pakaammo a naglaon ditoy wenno naisilpo kadagitoy a sapot ti pampanid.
Awan ti tulag; napatinggaan a lisensia
Pangngaasi a maawatam a ti pakaammo a naited ditoy ket nawaya a maiwarwaras, ken awan ti ania man a tulag wenno kontrato a naaramid baetan kenka ken dagiti akinkukua weno agus-usar iti daytoy a pagsaadan, dagiti akinkukua kadagiti servers a nakaibalayan da, ti agmaymaysa a tao a nagparawad iti Wikipedia, dagiti sinoman nga administrador ti gandat, dagiti sysop wenno sinoman nga ania man a banag a naikapet iti daytoy a gandat wenno dagiti kakabsat na a gandat kadagiti panagtutunton mo a panagsupiat kaniada a naidagus. Naipaayan ka ti napatinggaan a lisensia ti agkopia ti ania man manipud iti daytoy a pagsaadan; saan a maka-aramid wenno agipaltiing ti ania man a kontrato wenno mainayon a kontrato a mairebbengan a naibagi ti Wikipedia wenno annia kadigiti ahente, kam-kameng, dagiti agu-ornos wenno dagiti sabsabali nga agus-usar.
Dagiti marka ti pabrika
Ti ania man kadagiti marka ti pabrika, marmarka ti serbisio, naur-urnong a marmarka ti karkarbengan dagiti daremdem wenno kapadpada na a karkarbengan a naibaga, nga nausar wenno nadakamat kadagiti artikulo iti Wikipedia nga ensiklopedia ket kabukbukodan dagiti agtagikua. Ti panagusar kadagitoy ket saan nga agibagbaga a mausar mo iti ania man a panggep ngem ti laeng kapadpada na, wenno kapada na a pannakaammo a panagusar a naimatangan babaen dagiti kasisigud a nagsurat iti dagitoy nga artikulo ti Wikipedia a naisakupan babaen ti Creative Commons Attribution-Sharealike 3.0 Unported License (CC-BY-SA) ken GNU Free Documentation License (GFDL) a panag-lisensia. Malaksid no saan nga naibaga ti Wikipedia ken Wikipedia a pagsasaadan ket saan a bigbigen wenno kumadua kadagiti ania man nga agtengtengngel kadagiti karbengan ken ti Wikepedia ket saan a makaited kadagiti karbengan a mausar kadagiti nasalakniban a materiales. Ti panagusar mo kadagitoy wenno ti kapadpadana a materiales a sanikua ti kampania ket adda kaniamon a panag-peggad.
Dagiti karbengan ti personalidad
Ti Wikipedia ket naglaon kadagiti materiales a mabalin nga agiladawan ti saan a mainaganan a tao a sibibiag wenno katkatay laeng. Ti panagusar kadagiti imahen iti sibibiag wenno katkatay a tat-tao ket, iti dadduma a naisakupan, maiparit babaen ti linteg a maipanggep kadagiti karbengan ti peronalidad, a nawayaan manipud kadagiti kaniada a karbengan a kasasaad. Sakbay nga agusar kadagitoy a kita ti linaon, pangngaasi nga addaan ka ti karbengan nga agusar babaen kadagiti linteg a maidangep ti pasamak a panggepen ti panagusar mo. Sika laeng ti akinrebbeng ti makasigurado tapno saan ka a makadadael kadagiti karbengan ti personalidad ti sinoman.
Ti Masakupan ken kinalinteg iti linaon
Ti panagipablaak iti pannakaammo a mabirukan iti Wikipedia ket mabalin a makalabsing kadagiti linteg iti pagilian wenno nakaisakupan manipud ti panag-buybuyam iti datoy a pannakaammo. Ti Wikipedia database ket naipenpen iti server idiay Estado iti Florida iti Estados Unidos, ken naitaripatuan a nai-reperensia iti panagsalaknib a naited babaen ti lokal ken federal a linteg. Dagiti linteg iti pagiliam wen naisakupan ket mabalin a saan nga agsalaknib wenno agipalubos ti kapadpadana a kita ti bitla wenno panagiwarwaras. Ti Wikipedia ket saan na a paregtaen ti agpalabsing kadagiti ania man a linteg; ken saan nga akinrebbeng ti ania man a panaglabsing ti kasta a linteg, no agsilpo ka iti daytoy a pagturayan wenno agusar, alagaden, wenno agipablaak ti pannakaammo a linaon ditoy.
Saan a propesional a bagbagaan
No masapul mo ti naisangayan a bagbagaan (kas pagarigan, panagagas, linteg, busbos, wenno panagtaripatu ti peggad) pangngaasi nga agbiruk ka ti propesional wenno dagiti makaammo iti dayta a disso.


text: Ti Golpo ti Aden (Arabiko: خليج عدن Ḫalīǧ ʻAdan, Somali: Gacanka Cadmeed) ket ti golpo a mabirukan idiay Baybay Arabiano iti pagbaetan ti Yemen, iti abagatan nga aplaya ti Peninsula Arabiano, ken Somalia idiay Sara ti Aprika. Iti amianan a laud, daytoy ket maisilpo iti Baybay Nalabbasit babaen ti lingsat Bab-el-Mandeb ken daytoy ket ad-adu ngem 20 milia iti kalawa. Daytoy ket makibingay iti naganna iti puerto a siudad ti Aden idiay Yemen, ken mangporma daytoy ti akin-amianan nga aplaya ti golpo. Iti pakasaritaan, ti Golpo ti Aden ket ammo idi a kas "Ti Golpo ti Berbera", ken nainaganan idi daytoy ti taga-ugma a puerto ti siudad ti Somalia iti Berbera iti abagatan a bangir ti golpo.[1][2] Nupay kasta, idi dimmakdakkelen ti siudad ti Aden idi las-ud ti kolonial a panawen, nadayegan ti nagan iti "Golpo ti Aden".


text:
MAYSA a paradox daytoy, kailian. Kasano ti panangayatmo iti kabusormo? Daytoy ti narikut a panunoten.
Kabusormo ngarud, di guraem, saan?
Saanen a maawagan a kabusor no ipatpategmo, di met?
Hey, anian daytoy a pangngarig!
Iti umuna a parang wenno iti damo a panangtaldiap, kasla saan a pudno daytoy ngem no amirisem a nalaing, maregmeg gayam ti balitok a pakaagsawan iti naimbag a sursuro ken pagsarmingan dagiti agtutubo.
Taldiapantayo daytoy pakasaritaan ti dua a pamilia.
Nasinged nga aggayyem idi da Benjamin Reyes ken Angel Santos. Agkalugaranda. Maymaysa a pagadalan ti nagbasaanda iti elementaria ken iti haiskul. Isuda ti agkuykuyog a mapan agbasa gapu ta agkaarrubada. Ti balon ti maysa, balon ti maysa. Kasta kadekketda a dua.
Saan a nakapagtuloy dagiti iti kolehio agsipud iti pinansial a problema. Nagtalonda laengen. Idi nagassawa ni Benjamin, ni Angel ti best man. Kasta met idi nangasawa ni Angel, ni Benjamin ti kangrunaan nga abay.
Ngem gapu iti pulitika, naaddaan iti giwang iti nagbaetan ti pamilia Reyes ken pamilia Santos.
No apay ketdi a ti pulitika ti pagtataudan ti adu a di panagkikinnaawatan, a kasla ketdin daytoy ti karurugitan iti amin, nga asino man a tumapog ken agnunog ket posible a maaddaan iti narugit a pakasaritaan iti imatang ti tao, no di pay iti Namarsua.
Iti panagsangoda iti kinakapitan ti barangay, risiris ti paanagbubutos. Nangabak ni Benjamin Reyes babaen ti tallo a butos laeng. Saan a naawat ni Angel Santos ti pannakaabakna. Kinunana a nagsuitik ni Benjamin.
Nagprotesta ni Angel. Ngem iti pannakabilang manen ti butosda, napaneknekan a tallo latta ti nakaabakanna.
Naaddaan iti giwang ti sigud a nasinged a linnangen dagiti dua a pamilia. Ditoy a napataud ti adu a saosao maipapan ken Reyes a nagtaud iti kampo ni Santos.
Iti sumaruno nga eleksion, nagsangoda manen. Nagbalin a personal ti panagsangoda. Nagbinnarsak dagiti dua a kampo iti pitak. Limtuad dagiti saan koma a nasken a mailatak.
Pinniltakanen ti napasamak, kailian. Rinnugitan. Ta kastoy ti pulitika, saan? Pinnatangsitan iti kalaban.
Ta siempre, no padayawam ti kalabanmo, di naabakkan, saan? Isu a rinnugitan ti ay-ayam.
Naabak manen ni Santos. Ngem naklaat ti kaaduan idi inyawis ni Angelo Reyes ni Bernardo Santos ti panagkappiada a dua!
Adu ti nangbabalaw kenkuana itoy nga addangna. Ta apay nga aramidenna ti makikappia iti kalabanna?
Ngem umno laeng ken maiparbeng ti inaramid ni Reyes, kailian. Ta ngamin, iti umuna a panagtakem ni Reyes, kinontra ni Santos amin a gannuatna. Gapu iti saan a nasayaat a tunosda a dua, saan met a naipatungpal ni Reyes dagiti nasayaat a gannuatna para iti pagimbagan dagiti kabarangayanda ken para iti sapasap.
Ita iti inaramidna a rekonsiliasion iti kalabanna, narangtayan ti nagbaetan dagiti dua a kampo ket napataud ti harmonia iti uneg ti barangay. Timmaud ti kappia ken urnos.
Iti daytoy a situasion, naipagna ni Reyes dagiti proyekto para iti barangayda nga awan ti nangontra. Ni pay ketdin Santos ti dadaulo a timmulong tapno mayimplementar dagiti gannuat ni Reyes.
Gapu iti nasayaaten a langenlangenda a dua, dimmur-as ti barangayda. Simmayaat ti panagbiag dagiti agindeg.
Idi napadayawan ti barangayda kas modelo a barangay, saan a binukodan ni Reyes ti pammadayaw. Inayabanna ni Santos a kaduana nga immawat iti plake ti pammadayaw. Indir-i ida dagiti kalugaranda.
Ti panagayat iti kabusor ket panagaramid iti rangtay a balitok para iti sapasap nga urnos ken kappia, a rumbeng la unay a tuladen ta daytoy ket aramid a kas iti maregmeg ti balitok.#


text:
Juneau, Alaska
Ti Siudad ken Burgos ti Juneau /ˈdʒuːnoʊ/ (Tlingit: Dzánti K'ihéeni [ˈtsántʰì kʼìˈhíːnì]) ket isu ti kapitolio a siudad ti Alaska. Daytoy ket naikaykaysa a munisipalidad a mabirukan idiay Kanal Gastineau idiay Abagatan a daya nga Alaska ken isu ti maikadua a kadakkelan a siudad idiay Estados Unidos babaen ti kalawa. Daytoy ket isun ti kapitolio ti Alaska manipud idi 1906, idi ti gobierno iti dati a Distrito ti Alaska ket naiyalis manipud idiay Sitka a kas inbilin babaen ti Kongreso ti Estados Unidos isi 1900. Ti munisipalidad ket naipagkaykaysa idi Hulio 1, 1970, idi ti siudad ti Juneau ket naitipon iti siudad ti Douglas ken ti kaarubayan ti Kalatakan a Burgos ti Juneau tapno mangporma ti agdama a balay ti pagturayan ti munisipalidad.[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Miller, Marian (9 Hunio 1997). "An Outline History of Juneau Municipal Government". City and Borough of Juneau. Naala idi 3 Mayo 2012.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Juneau, Alaska iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Juneau, Alaska manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)
- Kitaen ti Juneau, Alaska iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (iti Ingles)
- Siudad ken Burgos ti Juneau


text:
Panagpapada ti Sangalubongan nga Oras
Ti Panagpapada ti Sangalubongan nga Oras (Ingles: Coordinated Universal Time (UTC)) ket isu ti kangrunaan a pagalagadan ti oras nga inus-usar iti lubong a panagurnos kadagiti pagorasan ken oras. Maysa daytoy kadagiti sabali ken asideg a maikabagian a simmaruno iti Greenwich Mean Time. Dagiti server ti kompiuter, online a serbisio ken dadduma pay a bagbagi nga agtaltalek iti maysa a naawatan a sangalubongan nga oras ket agus-usarda ti UTC para iti daytoy a panggep. No bassit laeng ti kinaapag-isu ti masapul, dagiti kliente ket makaalada iti agdama nga oras ti UTC kadagiti adu nga opisial nga server ti internet ti UTC. No ti kinaapag-isu ket masapul a para iti sub-mikrosegundo, dagiti kliente ket makaalada ti oras manipud kadagiti senial ti satelite. Dagiti Sona ti oras iti lawlaw ti lubong ket naibaga iti positibo wenno negatibo a supli manipud iti UTC, a kasla iti daytoy a listaan.
Ti Panagpapada ti Sangalubongan nga Oras ket naibatay iti Internasional nga Atomiko nga Oras (Ingles:ternational Atomic Time (TAI)), maysa a pagalgadan ti oras a naikarkulo nga inusar ti nadagsenan a promedio iti senial a nanipud kadagiti atomiko a pagorasan a mabirukan iti 70 a nailian a laboratorio a lawlaw ti lubong.[1]Ti laeng paggiddiatan dagitoy dua ket ti UTC ket kadawyan a maipagisu babaen ti panagnayon ti maysa a bisiesto a segundo tapno makaipadpada iti UTC1 iti maysa a segundo, a naipalpalawagan babaen ti Panagpalpalikmut ti Daga. Iti sumaruno a 50 a tawen aginggana ken mairaman ti 2011, addan ti dagup a 34 a bisiesto a segundo ti nainayon: maysa a maika-35 a bisiesto a tawen ket maisagsagana a mainayon intono 30 Hunio 2010.[2]
Ti UTC a pagalagadan ket opisial a pagalagadan idi 1961 babaen ti Radio Internasional ti Tinong a Panagkonsulta, kalpasan a rinugian babaen ti dadduma a nailian a laboratorio ti pagorasan. Daytoy a sistema ket naipag-isu iti dadduma a panawen kadagiti sumaganad a taw-tawen, aginggana idi naampon ti bisiesto a segundo idi 1972 tapno malakaan dagiti sumaruno a panagpaisu.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ International Bureau of Weights and Measures 2011.
- ^ "Bulletin C 43". IERS. Naala idi 2012-01-12.


text:
BAGUIO CITY – Saan a nakadar-ay ni Pres. Benigno Aquino III iti selebrasion ti Maika-24 a Founding Anniversary ti Cordillera Administrative Region (CAR) ditoy siudad itay Hulio 15.
Da Presidential Adviser for Political Affairs Ronald Llamas ken Sen. Chiz Escudero ti nangibagi ken ni Aquino iti programa a naangay iti Baguio Convention Center ditoy siudad.
Indeklara ti Malakaniang nga special non-working holiday ti CAR ti Hulio 15 tapno nawaya dagiti umili a mangrambak ken makipaset iti aldaw a pannakabuangay ti CAR.
Maipalagip a ni dati a Pres. Corazon Aquino ti nangpirma iti Executive Order 220 a nangbuangay iti CAR idi Hulio 15, 1987.#


text:
Napadayawan itay napalabas a tawen
ti Ilocos Sur kas outstanding poverty reduction program implementer
babaen ti Regional KALAHI Convergence Group (RKCG) ken Green Banner
Awardee iti sibubukel a Rehion Uno babaen ti Regional Nutrition
Action Council. Dagitoy ti mangipaneknek a numero uno dagiti programa
ti gobierno probinsial a mangpugipog iti kinapanglaw ken
malnutrision.
Iti ayat ti
lokal a gobierno ti Ilocos Sur a mapagtalinaed no di man lalo pay a
mapapintas ti estado ti salun-at ken panagbiag dagiti umili, maysa a
programa ti napanunot ni Gob. Deogracias Victor “DV” Savellano.
Daytoy ti Developed
Vigorous
and Bountiful
Sasso
chicken (DVBS). Kinuna ti gobernador a two-in-one ti baro a
programana agsipud ta makatulong daytoy iti livelihood dagiti umili a
mangitunda iti pannakakissay ti kinapanglaw ti adu a pamilia.
Nasustansia met a taraon ti karne ti manok. Ngarud bumassit ti kaso
ti malnutrision no sidaen dagiti pamilia dagiti tinarakenda a manok
wenno ti itlog dagitoy.
Inlawlawag met ni Dr. Cesar
Soller, farm manager ti BARang-ay Demofarm, a napintas a taraknen ti
sasso ta agpada a meat type ken egg type daytoy. No maidilig iti
native a manok, amang a nadagdagsen ti sasso ta kalpasan ti lima a
bulan, agdagsenton daytoy iti agarup tallo a kilo idinto a 500 a
gramo pay laeng ti native a manok. Saan met a narigat a patan-ayen
daytoy a klase ti manok gapu ta agbiag daytoy uray saan a mapakan iti
feeds. Mabalin a taraknen dagitoy iti paraangan a kas iti native a
manok. Saan pay unay a pakadanagan ti salun-at dagitoy ta nalaka a
makaadaptar ti bagida iti man pudot ken lamiis a masansan a makaigapu
iti panagsakit dagiti sabsabali a kita ti manok.
Tapno masigurado a nasayaat ti
pagbanagan ti proyekto, insayangkat ti gobierno probinsial ti maysa a
seminar iti umno a panagtaraken iti sasso idi Nobiembre 3, 2008.
Inatenderan pay daytoy ti nalatak a mannurat iti agrikultura a ni Zac
Sarian. Karaman met kadagiti nakipaset iti seminar dagiti nadumaduma
a farmer’s organizations, agtartaraken iti manok ken livestock
inspectors dagiti amin nga ili iti probinsia.
Bayat ti seminar, inlawlawag ti
gobernador a maikkan iti sangagasut a piek ti sasso a 21 days old ti
tunggal organisasion kalpasan ti idadalan dagiti miembro iti seminar
ken maipasiguradoda nga adda napintas a lugar a pataraknanda. Apaman
a mapadakkelda dagitoy, isubli ti organisasion ti walo kadagitoy iti
demofarm ket maikkanda manen iti sabali pay a sangagasut a piek.
Mapagitlog met dagiti maisubli ket dagiti mapessaan ti iwarasda kas
pannataginayon iti programa.
Nairugi ti panagiwaras ni Gob.
Savellano iti sasso idi Nobiembre 28, 2008. Duapulo ket tallo nga
asosasion ti nagbalin a resipiente wenno 2,500 a piek ti bilang a
naiwaras. Duapulo ket maysa met nga asosasion ti immawat iti maikadua
a distribusion idi Disiembre 12. Gapu itoy, immadu ti naguyugoy nga
agpalista tapno umawatda met iti sasso a taraknenda. Sakbay ti paskua
idi Disiembre 23, duapulo ket walo manen nga asosasion ti naikkan iti
taraknenda idinto nga itay Enero 5, 2009, sabali pay a 28 a grupo a
nagtagibitbit iti karton a pagianan ti naikkan iti manok.
Malaksid iti dayta, agiwarwaras
payen ti gobierno probinsial kadagiti barangay a turturongen ti
Kakailian nga Agnaed iti Barangay Sangsangkamaysa nga Agrang-ay Tayo
(KABSAT Outreach Program).#


text:
“Nagikkis. Ngem awan ti naaramidanna. Kayat a tulongan dagiti amona ngem naalada ti nagbuteng idi makitada ti nakaisalikad nga armasmi.
“Nagsangsangit ti balasang, Barok. Nagtartaray a pimmanaw. ‘Awan nakitayo, ha?’ imbugtakko kadagiti agassawa. Nagtungtung-edda.
“Sinangok dagiti kaduak. ‘Ayoska, a, Idro!’ intams-apda pay.” Immanges iti nauneg.
Naipannurok ti panagkitak kenkuana. Adda gayam kasta a naglabasan ni Lilong Idro, kinunkuna ti panunotko.
“Daydi a pasamak, Barok,” intuloyna, “ket mangmangted ita kaniak iti aliaw. Kunkunak a no ngata anakko ti nakapasamakan iti kasdiay, mapakawanko ngata ti simmairo ti kararuana? Ammok, nasakit unay ti nakem ‘di balasang. Inlunlunoddak ket ngata a sangapamilia…” inay-ayamna ti basona.
“Nabara ti eleksion idi,” pananglagipna kalpasanna. “Ket kas pagsasao, Barok, saan nga amin a kanito ket kukuam ti garakgak. Iti di panangipirpirit ti amok kadagiti babassit, adu ti gimmura kenkuana. Inayon ditan ti kinaranggasmi a pasurotna. Nagangayanna, kimmapsut ti karismana kadagiti umili.
“Ket idi bisperas ti eleksion, pinagtignaynakami ti amomi. Kinaradapmi amin a kumonkontra kenkuana. Sinullatanmi iti pirak dagiti botante. Awan nakastrek a kalaban iti baluarte ti amok.
“Kadayta a panagbantaymi, maysa nga addan edadna a lalaki ti nasagangmi iti dalan. Saan a pamiliar kaniak isu nga inatapmi lattan a kaduada iti bangir. Inulodmi. Dimi impangag ti pakpakaasina. Kasla naderder a nateng idi ibbatanmi. Kabigatanna, naammuanmi a kasinsin gayam ni Lakay Angkuan a naggapu iti Kalinga-Apayao.” Ti kalakayan ditoy bariomi ti kayatna a sawen. Mabigbigbig a lakay ta nabalitokan dagiti pammagbagana nupay nababa laeng ti nagtengna nga adal.
“Nupay kasano ti inget ti panagbantaymi, Barok, nalusotandakami latta dagiti kalaban,” intuloyna. “Naabak ti amok kadayta a basingkawel. Naawan ti pagpangpangasko. Ketdi, adda naidulinko nga armas a di nairaman kadagiti sinamsamda ‘diay balay. Shotgun!”
Simmimsim manen. Napakirem pay. Nagtangadtangad. Agkita siguro no addan mabalin kadagiti bunga ti santol.
“Nagbalin a nabara kaniak ti simmublat iti trono ta ammona a siak ti pannakakanawan ti sinukatanna,” intuloyna met laeng. “Sa maysa, kabagianna ti kaaduan kadagiti napaspasakitak. Ket kunak no diak idi malasat ‘di a rabii, Barok,” nanglangit. “Rinautdak ti agtallopulo a lallaki. Pinagtudoda iti bala ti balay a naaramid laeng iti kayo.
“Naimbag laeng ta agmaymaysaak idi. Adda da tatang ken nanang iti maysa a kabsatko a naikamang iti Ilokos.
“Nagkaradapak a nagkamang iti kosina iti likud. Iti pempen dagiti pagtungo iti sirok ti dalikan, inkagumaak ti nangaramid iti lumsotak. Agarup maysa metro laeng ti kaadayo ti piskaria iti kusina. Apaman a nakaruarak, inin-iniyadko ti timmaneb. Ulok laeng ti pinagpaparangko. Naimbag ta adda dagiti water lily a naglingedak.
“Nagdinamag ti napasamakko iti kabigatanna. Sinarungkarannak ti ama-ti-ili. Impaigidnak. ‘Nagasatka pay laeng, Idro!’ inridisna. ‘Ngem siguraduek, iti sumaruno, dikan makalisi. Agkararagkan iti santo a kanagnaganmo!’
“Naglamiis ti sibubukel a bagik, Barok. Timmayab a naminpinsan ti kinamalalakik.
“Diak sinayang ti kanito. Timmakiasak kadayta met laeng nga aldaw. Napanak iti yan ni Uliteg Kario ‘diay Magat nga agdama idi a director ti maipatpatakder a dam.
“Nagtrabahoak kenkuana. Siak ti agluto iti sidaen dagiti trabahador. Kadayta a panagpa-Isabelak, imetko ti armas a naipuslitko!” Imparabawna dagiti sakana iti bangko ket nagduaanna nga inarakup.
“Tawen 1962 idi. Dita, nagsubli ti kinadangkesko. Diak ipirpirit dagiti innem nga inheniero iti babaen ‘di Uliteg. Aglalo la ngaruden dagiti trabahador. Siak ti pannakaamoda no kasta a bumakasion ni Uliteg iti pamiliana iti Ilokos.
“Awan makaitured a mangsagid kaniak ta ammoda ti kinataok. Binallaagak ida a didak kalkalabanen no dida kayat ti agunnat a dina oras. Mamin-ano met laengen ngay a sabidongak ti kanenda!
“Agtamed pay kaniak dagiti uppat a consultant engineer a Hapon. Nauyongda kadagiti trabahador ngem kuidawda no siak ti ikastada. Iti ngamin naminsan, pinagungtannak ‘diay maysa ta agat-sinuob kan’ ti linutok nga innapuy. Kasta unay a saona. Diak nakapagteppel ket inkakokko kenkuana ti kalub ti kaldero. Diak pay napnek. Impamamelko kenkuana ti sangapinggan nga innapuy. Kalpasanna, indeppelko ti imuko a pinaggerretko iti sidaenmi iti tengngedna. Naimbag ta inanawanak ni Uliteg. No saan…
“Sipud daydi a pagteng, didakon a bibiangan dagiti ‘nimal a Singkit.” Intangguapna ti nabatbati iti basona. Nagpasukat pay.
“Kuatro pisos ti inaldawko idi, Barok,” intuloyna manen kalpasan a nayawatko kenkuana ti inumenna. “Dakkel idi daytan. Nasumokko manen ti aginom. Iti ngamin pagserkan a mapan iti bantay a yan ti paksolmi, adda kantina. Nagatiddog ti listaak iti arak a bayadak iti panagsusueldo.
“Gapu ta adda met langak, Barok, adu nga annak ni Eba ti naglasat kaniak a bin-ig a nangsangsangit iti gasatda.
“Kadagidiay a babbai, maysa laeng ti naputotak. Ngem diak latta imbanag. Napalaus a sakit ti nakemna. Ta kadagidi a panawen, awan iti bokubulariok ti sao a ‘kasar’ wenno ‘kallaysa.’
(Maigibusto)


text:
MAGSINGAL, Ilocos Sur – Diyo panawan ti balayyo iti caretaker no diyo pay am-ammo unay ti kinatao daytoy.
Naleksion ti maysa nga agnaed iti Barangay San Basilio ditoy nga ili kalpasan a tinakawan ti tinudinganna a caretaker ti pagtaenganna bayat ti kaaddana iti Manila.
Nagreport iti polis ni Ceferino Garcia y Azcueta, 44, naasawaan, mannalon ken residente iti Barangay San Julian ditoy nga ili, a tinakawan ti maysa a managan Dong, mapapati a taga-Bicol, ti ulitegna a ni Richard Urbi y Divas, 70, baro, ken residente iti Barangay San Basilio ditoy met laeng nga ili.
Naduktalan ti panagtakaw idi nakita ni Garcia a nakalukat ti silaw iti uneg ti balay ti ulitegna bayat ti panagdalusna iti paraangan.
Idi simrek ni Garcia iti balay, nakitana laengen a nakalukat ti kuarto ti biktima ket naiwarawaran dagiti aruaten daytoy.
Madama ti panagimbestiga dagiti polis mainaig iti nasao a panagtakaw.#


text:
Panglima Estino, Sulu
Ti Panglima Estino (New Panamao) ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Sulu iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Panglima Estino ket nabingbingay a politikal kadagiti 12 a barbaranggay.[2]
- Gagguil
- Gata-gata
- Jinggan
- Kamih-Pungud
- Lihbug Kabaw
- Likbah
- Lubuk-lubuk
- Marsada
- Paiksa
- Pandakan
- Punay (Pob.)
- Tiptipon
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Sulu". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 30 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Sulu". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 21 Oktubre 2014.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Enero 29
Ti Enero 29 ti maika-29 nga aldaw ti tawen iti kalendario a Gregoriano. Adda pay 336 nga al-aldaw ti nabati aginggana intono maungpot ti tawen (337 kadagiti bisiesto a tawen).
Dagiti linaon
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1843 – William McKinley, maika-25 a Presidente ti Estados Unidos (pimmusay 1901)
- 1860 – Anton Chekhov, Ruso a mannurat (pimmusay 1904)
- 1960 – Tigran Sargsyan, Armenio a politiko
- 1970 – Paul Ryan, politiko nga Amerikano iti Partido Republikano


text:
VIGAN CITY – Saan a ngumato ti masingir a buis kadagiti negosio ditoy siudad no di dagiti laeng regulatory fees.
Daytoy ti panangilawlawag ni Mayor Ferdinand C. Medina kas sungbatna iti kontrobersia a pinarnuay iti nangato unay a computation iti baro a rate ti business taxes.
Sakbayna, nagreklamo dagiti negosiante gapu iti dakkel a ngimmatuan ti bayadanda iti lisensia.
Uray idi bayat ti deliberasion ti baro a revenue code ti siudad, impeksan dagiti negosiante ti napigsa nga oposisionda iti pannakaingato ti buis a masingir kadagiti negosio.
“Talaga a nakigtotkami iti first week a panagbayad iti licensing; ngamin nagkamali gayam ti city council iti intransmitda kadakami nga ordinansa… daydiay saan a naaprobaran a revenue code,” kinuna ni Medina.
Nagepekto ti baro a revenue code iti Enero daytoy a tawen.
Kinuna ti mayor a kalpasan ti pannakaduktalda iti biddut, nagmiting ti executive ken legislative tapno makorehir daytoy idinto a nagtignay ti city government babaen ti panangpaayabna kadagiti nakabayaden a negosiante tapno mailawlawag kadakuada ti napasamak.
Naangay pay ti dialogo nga inatenderan ti Chinese community a nangalay-ayan ti city government iti amak dagiti negosiante a pinarnuay ti nangina a business tax.
Naammuan a nasurok a 50 a negosiante ti nasingir iti nangatngato ngem iti sigud a baybayadanda gapu iti naipakat a baro a rate iti business taxes.
“Ti husto, saan a ngimmato ti business taxes ditoy Vigan. Ti ngimmato laeng daytoy regulatory fees, daydiay baybayadantayo iti garbage, sanitation, mayor’s permit,” kinuna ni Medina.
Nupay kasta, kinuna ti mayor nga adda met laeng sektor a ngumato ti buisda ngem saan a dagiti retailers.
Inkalintegan ti mayor a kasapulan a ngumato ti garbage fee agsipud ta nangina ti gasolina, labor ken spare parts dagiti lugan.
Ngem maysa a negosiante ti nagkuna a kasapulan a rebisaren ti city government dagiti pasdek-negosio a mapakatan iti nangatngato a garbage fee.
Maysa nga agnegnegosio iti selpon ti nagreklamo a ngimmato ti bayadanna a garbage fee idinto a di met adu ti basurana.
Sabali pay a negosiante ti nagkuna a saan pay koma nga agsingir ti city government iti nangatngato a buis agsipud ta itay laeng Enero daytoy a tawen a nagepekto ti baro a revenue code ket maikanatad laeng a mayimplementar inton 2008.
Kinuna ni Medina nga ikorkorehirda ti nasao a biddut idinto nga ipalpalawagda kadagiti negosiante iti Vigan a saan a ngumato dagiti business taxes no di laeng dagiti regulatory fees.
Kabayatanna, mangiwayat ti sangguniang panlungsod iti inbestigasion no asino ti akinresponsable iti napasamak a biddut.


text:
CANDON CITY – Maysa a dialogo ti naisayangkat iti nagbaetan ti baro a liderato ti National Tobacco Administration ken dagiti grupo dagiti mannalon tapno matratar dagiti problema mainaig iti industria ti tabako.
Iti nasao a dialogo a naangay iti Candon Civic Center ditoy siudad a dinar-ayan ti aganay 350 a mannalon iti maikadua a distrito, dagiti mayor ken konsehal, barangay officials ken farmer-leaders, naidanon ken ni NTA administrator Edgar Zaragoza dagiti an-anek-eken dagiti mannalon a pakairamanan ti pannakaingato ti presio ti tabako, pannakaited iti PhilHealth insurance kadakuada, pannakaipaay iti pautang nga addaan iti nababa nga interes ken dadduma pay a problemada iti panagmulada iti daytoy tabako.
Kinuna met ni Zaragoza a tallo a puntos ti kayatna nga iserbisio kadagiti mannalon: ti pannakaingato ti presio ti tabako, pannakaipababa ti magastos dagiti mannalon iti panagmulada iti tabako ken ti pannakapasayaat ti kalidad dagiti bulong ti tabako babaen ti baro a teknolohia.
Idi napalabas a tripartite meeting, P5 laeng ti intuon dagiti traders ken manufacturers iti floor price ti tabako, basbassit nga amang ngem iti P10 kada kilo a nainayon iti floor price ti tabako idi 2008.
Ngem inkalintegan dagiti traders a nupay P5 laeng ti naituon iti floor price, saan a nababbaba ngem P61 kada kilo ti presio a pinaggatangda.
Iti maysa nga interbiona iti radio, kinuna ni Vice Gov. Deogracias Victor Savellano nga isingasingna ti pannakaangay ti tobacco summit iti tinawen tapno maaddaan iti nalawag a direksion ti industria ti tabako.
Kabayatanna, dinawat ti maysa a farmer-leader kadagiti padana a mannalon na agtitinnulongda a mangpapigsa iti industria ti tabako iti sanguanan dagiti adu a problema a sangsanguenna.
Kinuna ni sangguniang bayan member ti Sinait Bernard Vicente a maysa a medio pakaup-upayan dagiti agmulmula iti tabako dagiti mangmangegda iti radio ken telebision a pannakakontra iti panagtabako ken panagsigarilio, ngem innayonna a segun dagiti panagadal, umad-adu latta dagiti agsigarilio.
“Agkurkurang ti suplay ti tabako ket iti panagkitak, narigat a mapukaw daytoy nga industria,” kinuna ni Vicente.
Kinuna ni Vicente a gannuat ti kabarbaro a liderato ti National Tobacco Administration a papigsaen ti industria ti tabako a pagbibiagan dagiti mannalon iti Kailokuan a pakairamanan ti Ilocos Sur.
Iti immun-una nga interbiona iti media, impalgak ni Zaragoza a kayatna a maingato ti presio ti reject a tabako iti P40 kada kilo.#


text:
Inanunsyo iti Department of Labor and Employment wenno DOLE Ilocos field office iti maangay nga Job Fair idiay Laoag City Auditorium, Laoag City Hall inton Oktubre 17, 2018.
Daytoy a programa ket agpaay kadagiti residente iti probinsiya tapnu makaited iti trabaho kadagiti fresh graduates, High school graduates, mairaman pay dagiti naaddaan iti trainings ken certifications manipod iti TESDA ken nadumaduma pay a mangayat mangisubmitar iti aplikasyon na.
Gapu iti tulong iti DOLE, PESO ken iti POEA, mabalin nga agtrabaho ti asinno man nga maala dituy probinsya pati payen iti abroad.
Ngarud, masapol nga agitugot dagiti mayat nga aplikante iti original birth certificate, resume,employement wenno training certificate, Barangay ken Police clearance ken naduma duma pay nga nasisita a dokumento.
Maipalagip nga dagiti aplikante nga mangikalikagom nga agtrabaho idiay abroad ket masapol nga itugot na pay iti passport na.
Daytoy nga aramid ket maisarnak gapu met laeng iti tulong iti City Government of Laoag ken dagiti ahensya iti gobyerno nga nanglukat iti gundaway para kadagitu kailian nga agkasapulan iti trabaho.


text:
Saturday, February 7, 2015
SURGICAL MISSION, MAISAYANGKAT
MAISAYANGKAT iti Gabriela Silang General Hospital ti surgical mission inton Pebrero 7-10 daytoy a tawen, daytoy ti impakaammo ni Bokal Jerry Singson.
Kanaig daytoy, inyunay-unay ni Singson ti panagpatsek-ap nga umuna dagiti marikriknada a kasapulan ti operasion iti Gabriela Silang General Hospital wenno mapanda iti opisina ti bokal tapno maituding ti aldaw a panagpatsek-apda.
Segun ken ni Singson, libre ti maipaay a surgical mission babaen ti Philippine Doctors of America ken iti pannakikammayet ti gobierno probinsial ti Ilocos Sur.
Mabalin nga agpaopera ditoy dagiti addaan bato iti gall bladder ken kidney, ken dadduma pay a pakasapulan iti operasion, kinuna ni Singson.
Innayon ni Singson nga addanto pay plastic surgeon a mangoperar kadagiti gusing wenno ngongo.# Adapted News, TAWIDNEWS
Kanaig daytoy, inyunay-unay ni Singson ti panagpatsek-ap nga umuna dagiti marikriknada a kasapulan ti operasion iti Gabriela Silang General Hospital wenno mapanda iti opisina ti bokal tapno maituding ti aldaw a panagpatsek-apda.
Segun ken ni Singson, libre ti maipaay a surgical mission babaen ti Philippine Doctors of America ken iti pannakikammayet ti gobierno probinsial ti Ilocos Sur.
Mabalin nga agpaopera ditoy dagiti addaan bato iti gall bladder ken kidney, ken dadduma pay a pakasapulan iti operasion, kinuna ni Singson.
Innayon ni Singson nga addanto pay plastic surgeon a mangoperar kadagiti gusing wenno ngongo.# Adapted News, TAWIDNEWS
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 9:36 AM
Subscribe to: Post Comments (Atom)