text:
Paskuan, Ninong, Agawid Kadi Ni Daddy?
Puraw manen dagiti rabiik ita a paskua
No dinnot’ ken sinot’ pakiaginaldoan iti sungbat
Ti mawaw naganus a muging ni Armando.
Krus lattat’ iborda ti rinibu a dagum iti konsensia
Ta diak maited nga aginaldo ti kinaagpaysu
Iti agkerkeroling mabisin iti kinapudno.
Siak ti belen a nagiddaan sandi ti bara ti arakop
Ken rusrusodan ti dissuor ti sainnek
Ngem awan dila ti parol kadagiti balikas-lawlawag
Nagkerolingak napan a tawen iti daniw ni Emman Lacaba
Indayak iti noche buena dagiti balikas a naaginaldoan
Ngem di naalimon agedad lima ti imbuksilan.
Dina maawatan ti kawar iti ngulayngulay ti Kaigorotan.
Dina maawatan panagampayag ti ulemshew iti Cordillera.
Dina maawatan a nasken a gaburan ti ama temtem a panawanna.
Kas ay-ayo, subuak no kua ti naganus a nakem
Kadagiti sabongsabongan-tinagapulotan a balikas
Iti SM, Jolibee, Mc Do ngem di agtik-ab kuselan a ray-aw.
Ngamin nagresidensian iti mugingnat’ saludsod
“Paskuan, Ninong, agawid kadi ni Daddy?”
“Agawid, balong, wen, agawid ita paskua…”
Nagarteak idi, agarteak manen ita, ken ‘to manen’?
Maysa met naindaklan nga arte ti panaglibak
Ti arte a panangapput mulagat ti kinapudno.
Ti kinaagpaysu, kinnan ti Karayan Chico
Ti nalayog a saleng a napintaan nalabaga a krus
Maikatlon daytoy a paskua a lumabas…
Saturday, December 13, 2008
Paskuan, Ninong, Agawid Kadi Ni Daddy?
11 comments:
- Ka Loren said...
-
Kas 'tay kunan ni Dr. Paul Joseph Goebbels, no ti ulbod ket maulit-ulit, agbalin met a pudno, di kadi Ka Iddo?
Kasano aya ngamin nga ibaga nga agpayso: linipaklipakda ni tatangmo, pinadingalngalanda ti buli, bimtak ti bangabangana ket pimsuak ti utekna, sada kinugtaran ket naarinebneb sadiay Chico!
Ngem, siputam ket agngarebngeb ti bumigbeggang a maysa manen a saludsod. Kasano ngamin aya, Ka Iddo?
Pinalabsakon daytay Duyogmo ket adda man assignmentko. Palpasek ita a lawas ket ipatulodkonto kenkan a ta pirsa-pirsayem man ketdi no masangom Apo.
- 4:15 PM
- Ka Iddo said...
-
ipatulodmo a kitaenta, bareng no maikamakammo iti pasalip ti italy... tay man ketdi pakasaritaan ti nagpukaw wenno inggagara a pinukaw iti view point ti ina wenno ama wenno anak
- 4:55 PM
- ka loren said...
-
Naay, Apo, pasalip metten aya daytoy ibagbagayo ket padpadasli pay lang daytay saritak. Saanko nga ipatulod kenka daytay "Sapatos" ta nakitamon ket kasla pangdeclamation, ipakitak koma daytay "Karudkod ken Salaksak" ngem binbinsirek pay laeng a nalaing no nasalawko met laeng dagiti singasing sadiay duyogmo. Daytoy madama ket eksperimento a nakabasar sadiay istruktura ti 'Hulagpos'. Padasek man ngarud a palpasen ket anusannakon, a, a suruan sir ke' wan met mikol a gastoen idta workshop...
- 5:16 PM
- Ka Iddo said...
-
agkamikolka a, no mangabakka, sir, hehehe!
- 6:28 AM
- Ka Loren said...
-
Sapay a, koma, ta kasta!
Naimbag a Paskuayo Aminen dita TAWID Sir!
Ginabsuonankan Sir, sadiay, mailboxmo :-)
- 10:03 AM
-
-
Ni, mayatman ti saritaanyo a dua ditoy. Agkansion tayo man la, --aweng ti "I saw Mommy Kissing...":
"Nakitak ni Ninong di rabii
Diay sirok ti krismastri.
Sandina siguro ni Dadi,
Ta ungngona met ni Mami,
Nakitak
ni
Ninong
di rabii!"
- 6:57 PM
- Ka Iddo said...
-
di bale ta ninong met, pansamantala laeng a sandi, hehehe! yos, naglam-ek, kaskam met la agnanaeden iti uneg ti ref!
- 5:53 AM
-
-
isu met reklamoda diay ilocos Kaka.
"Aginudo kayo a," kunak met. Saanda kano met a maibulsa diay beggang.
"Iboteyo diay napudot a danum," insungbatko met. Saanen a nakatagari diay lakay ngem nangngegko diay dayamudomna...
"wen met nga agpayso aya, kasla agdalagan!"
...ngem ne, Kakang, wan basbasolko no mapessaan dagita singin a tiltillayon! :-)
- 6:20 PM
-
-
Sinubliak daytoy Kaka ta iseriosok man dayta inudo-ti-idda ta barbareng makatulong kadagiti malammin nga awan pay kabinnukotna. Tawagna daytoy iti ayanmi ket Hot Water Bag.
No adda magatang a tunay a Hot/Cold Water Bag dita (kadawyan nga usar dagitay adda rayumana) ket nasaysayaat pay. Ipanda laeng diay uneg ti salladayda ket agpauten daytoy iti uppat nga oras. No awan met magatang, mabalinen tay ordinario a bote kas koma tay family size coke, plastic wenno saan, basta la ketdi maserraan a nasayaat. Balkotenda kalpasanna iti tualia wenno kaarngina sada iseksek diay salladayda and presto, addan napudot a luppo nga inudom!
hehehe...sowi, diak latta maikkat ti kinaangawko ngem peksman, aramidko dayta no agsub-zero ditoy ayanko. Kunam pay, mayat kawiwitko kenni Sallie!
La kastan Kakang, baka no adda makasukal kadaytoy tsismisko hehehe!
- 7:19 PM
- Ka Iddo said...
-
no idiay probinsia, wen, uso ti aginudo, dawisem ti burrarawit diay tinapay sa idalamadam ken ikape iti kinirog a bagas... no kastoy a panaglalam-ek, nadalus ti paraangan iti probinsia gapu kadayta inudo... hotwaterbag kunam? wen, isu ti aramatko ta sumakit met ti siket, yos, ket di met maagasan ti kinod, hehehe!
ket umayka met mangibalikbayanen a, ti agur-uray, hehehe!
- 6:26 AM
-
-
hay, apo. dayta ginudo ket mayat Kakakang. Mapidut amin a ruting ken bulbulong tapno a maaramid a temtem ket no adda metten a ti temtem ket ipapudot metten a, daytay puto ken tinubong. Mayat dayta kasla barbecue a tinapay, yos! Sa ket maibulon ti umas-asuk a caferice.
Ti dakes ket, 'da met daytay clean air act, maiparit ti agpuor. Nabara ngarud a Paskuayo, Kakakang.
- 9:04 AM


c: text/html

text:
Sungbat Dagiti Saludsod Maipapan iti Biblia
Ania ti aramiden ni Jesus iti masanguanan?
Idi 33 C.E., natay ni Jesus, napagungar, ken immuli idiay langit. Idi agangay, naikkan iti autoridad nga agturay kas Ari. (Daniel 7:13, 14) Iti masanguanan, agtignay ni Jesus kas Ari tapno iyegna ti sangalubongan a talna ken ikkatenna ti kinapanglaw.—Basaem ti Salmo 72:7, 8, 13.
Kas Ari, ikkatento ni Jesus ti kinadakes ditoy daga
Nakaskasdaaw a bambanag ti aramiden ni Jesus kas Agturay iti sangatauan. Usarenna ti pannakabalin nga inted kenkuana ni Amana tapno isublina ti kinaperpekto dagiti tattao. Agbiagdanton a siraragsak ken didanton lumakay, bumaket, ken matay.—Basaem ti Juan 5:26-29; 1 Corinto 15:25, 26.
Ania ti ar-aramiden ni Jesus ita?
Iwanwanwan ita ni Jesus ti sangalubongan a panangasaba dagiti pudno a pasurotna. Sarsarungkaranda dagiti tattao tapno isuroda ti kuna ti Biblia maipapan iti Pagarian ti Dios. Imbaga ni Jesus nga itultuloyna a suportaran dagiti adalanna agingga a pukawen ti Pagarian ti Dios dagiti gobierno ti tao.—Basaem ti Mateo 24:14; 28:19, 20.
Tultulongan ita ni Jesus dagiti tattao a maaddaan iti nasaysayaat a panagbiag babaen ti pudno a kongregasion Kristiano. Itultuloyna nga iwanwan ken tulongan ida agingga a makalasatda iti pannakadadael daytoy agdama a sistema ti bambanag nga agturong iti inkari ti Dios a baro a lubong.—Basaem ti 2 Pedro 3:7, 13; Apocalipsis 7:17.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Ania ti Pagarian ti Dios?
Adu ti makaammo iti kararag ti Apo. Ania ti kayat a sawen ti sasao nga: “Umay koma ti pagariam”?

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
TULADENYO TI PAMMATIDA | DAVID
“Kukua ni Jehova ti Bakal”
MADINGKADINGKAL ni David dagiti masabsabatna nga agtataray a soldado. Kasta unay ti butengda a naggapu iti paggugubatan. Ania ti pagbutbutnganda? Mangmangngegna la ketdi ida a madandanagan a mangulit-ulit iti maysa a sao. Nagan dayta ti maysa a lalaki a nakatakder a mismo iti nagbaetan dagiti turod. Mabalin nga isu pay laeng ti kadakkelan a tao a nakita ni David.
Ni Goliat! Makita ni David no apay a kabuteng isuna dagiti soldado—kasla di nakappapati ti katayagna, maysa a higante. Uray awan suotna a dadakkel a pakigubat, mabalin a nadagdagsen latta ngem iti dua a dadakkel a lallaki. Ngem kompleto ti alikamenna a pakigubat, ken nakapigpigsa ken nalaing a mannakigubat. Ipukpukkaw ni Goliat ti karitna. Iladawanmo ti gumgumluong a bosesna nga umaw-aweng kadagiti bakrang ti turturod bayat nga in-insultuenna dagiti soldado ti Israel ken ti arida a ni Saul. Ikarkaritna nga agpasango ti asinoman a lalaki a makilaban kenkuana tapno malpasen ti gubat!—1 Samuel 17:4-10.
Mabutbuteng ni Ari Saul ken dagiti Israelita. Naammuan ni David a nasurok a makabulanen a kasta ti situasion! Awan ti umatake ngem awan met ti sumuko iti armada dagiti Filisteo ken Israelita bayat nga inaldaw a lalaisen ida ni Goliat. Masuron ni David. Nakababain a panunoten a mabutbuteng ti ari ti Israel ken dagiti soldadona, agraman ti tallo a manong ni David! Para ken David, saan la a ti armada ti Israel ti pabpabainan ti pagano a ni Goliat; in-insultuenna pay ti Dios ti Israel a ni Jehova! Ngem ania ti maaramidan ti maysa laeng nga agtutubo a ni David? Ken ania ti masursurotayo ita iti pammatina?—1 Samuel 17:11-14.
“PULOTAM, TA ISU DAYTOY!”
Subliantayo ti bulbulan sakbay dayta. Rumabiin ket madama a bambantayan ni David dagiti karnero ni tatangna iti bakrang ti turturod ti Betlehem. Naguapo ni David, mabalin a tin-edyer pay laeng, lumabbasit ti rupana, ken nagpintas dagiti matana. No agin-inana, agtoktokar iti arpa. Natignay a mangaramid iti dayta gapu iti napipintas a parsua ti Dios. Isu a lalo a limmaing gapu iti adu a naragsak nga oras a panagen-ensayona. Ngem iti daydi a rabii, adda mangpapaayab kenkuana. Kayat isuna a makita a dagus ni tatangna.—1 Samuel 16:12.
Nasangpetanna ni tatangna a Jesse a makisarsarita iti lakay unayen a lalaki. Isu ti matalek a propeta a ni Samuel. Imbaon ni Jehova tapno pulotan, wenno dutokanna, ti maysa kadagiti annak ni Jesse kas sumaruno nga ari ti Israel! Nakitan ni Samuel ti pito a manong ni David, ngem nalawag nga impakita ni Jehova kenkuana nga awan kadakuada ti pinilina. Ngem idi simmangpet ni David, kinuna ni Jehova: “Pulotam, ta isu daytoy!” Iti sango ti amin a manong ni David, linuktan ni Samuel ti pagkargaan a sara nga addaan iti espesial a lana ket binukbokanna ti ulo ni David. Namimpinsan a nagbaliw ti biag ni David kalpasan dayta. Kuna ti Biblia: “Ti espiritu ni Jehova nangrugi nga agtignay ken David manipud iti dayta nga aldaw ken agpatpatuloy.”—1 Samuel 16:1, 5-11, 13.
Nangrugi kadin nga inambisionan ni David ti kinaari gapu iti dayta? Saan. Nagur-uray iti panangidalan ti espiritu ni Jehova tapno maammuanna no kaano nga ibaklayna dagiti nadagdagsen a responsabilidad. Ket intultuloyna pay laeng ti nanumo a kinapastorna. Impakitana ti kasta unay a kinagaget ken kinatured iti trabahona. Namindua a nagpeggad dagiti karnero ni tatangna. Ti umuna, gapu iti leon ket ti maikadua, gapu iti oso. Saanna la a basta inabug dagita a narungsot nga animal tapno di maan-ano ti arban. Uray maymaysana, linabanan ken pinapatayna dagita tapno maprotektaran dagiti awan gawgawayna a karnero!—1 Samuel 17:34-36; Isaias 31:4.
Dimteng ti tiempo a napaayaban manen ni David. Dimmanon ken Ari Saul ti maipapan kenkuana. Uray no nalaing pay laeng a mannakigubat ni Saul, awanen ti suporta ni Jehova kenkuana ta sinukirna ti bilin ti Dios. Awanen ti espiritu ni Jehova ken ni Saul isu a kanayon nga umapay kenkuana ti dakes nga espiritu—rikna nga agpungtot, agsuspetsa, ken mangranggas. No marikna ni Saul dagita, ti maysa a mangpakalma kenkuana ket musika. Adda dagiti adipen ni Saul a nakaammo a musikero ken nalaing a makilaban ni David. Isu a napaayaban ket nagbalin a maysa kadagiti musikero iti palasio ni Saul ken paraawit iti kalasag ken armasna.—1 Samuel 15:26-29; 16:14-23.
Adu ti masursurotayo ken David kadagitoy a pasamak, nangruna dagiti agtutubo. Paliiwem ta inusarna dagiti nawaya a tiempona kadagiti aktibidad a mangyasideg kenkuana ken Jehova. Ken siaanus a sinursurona dagiti paglaingan a makatulong tapno al-alisto a maaddaan iti trabaho. Ngem kangrunaan iti amin, nagpaidalan iti espiritu ni Jehova. Anian a nagsayaat dagita a tuladentayo!—Eclesiastes 12:1.
“AWAN KOMA TI AGBUTENG” GAPU KENKUANA
Bayat nga agserserbi ken Saul, masansan nga agawid ni David tapno aywananna dagiti karneroda, ket no dadduma, agbayag sadiay. Iti naminsan a panagawidna, imbaon ni Jesse tapno komustaenna ti tallo nga inauna a kabsatna a soldado ni Saul. Kas panagtulnog, napan ni David idiay Tanap ti Elah a tugottugotna dagiti kasapulan da manongna. Idi nakasangpet idiay, nadismaya ni David ta awan metten ti mapaspasamak iti dua nga agkalaban nga armada, kas naibagan iti rugi. Ti dua nga armada ket adda iti agsinnumbangir a bakrang ti nalawa ken kurbado a tanap.—1 Samuel 17:1-3, 15-19.
Saan a maanusan ni David ti situasion. Apay nga agtataray dagiti soldado ti sibibiag a Dios a ni Jehova gapu iti butengda iti maysa laeng a tao—ken pagano met ngarud? Para ken David, direkta nga insulto ken Jehova dagiti pananglais ni Goliat. Isu nga imbagana kadagiti soldado a maabakda ni Goliat. Di nagbayag, nangngeg ni manongna nga Eliab ti ibagbagana. Inungtanna ni adingna ket inakusaranna nga adda ni David idiay ta kayatna laeng a makita ti panagpipinnatay iti gubat. Ngem kinuna ni David: ‘Ania aya ti inaramidko? Saan aya a nagsaoak laeng?’ Sa addaan panagtalek nga imbagana manen a maabakda ni Goliat. Nakadanon dayta ken Saul, isu a pinaayabanna ni David.—1 Samuel 17:23-31.
Imbaga ni David iti ari dagitoy a makapabileg a sasao maipapan ken Goliat: “Awan koma ti agbuteng iti daytoy a Filisteo.” Kinaagpaysuanna, mabutbuteng ni Saul ken dagiti soldadona gapu ken Goliat. Kas iti gagangay a kamali nga ar-aramiden ti tao, mabalin nga inkomparada ti bagida iti dayta a higante ket napanunotda a pagatbakrang wenno pagatbarukongna laeng ida. Impapanda a naglaka laeng nga abaken ida ni Goliat. Ngem saan a kasta ti pinanunot ni David. Kas makitatayonto, kinitana ti problema iti sabali nga anggulo. Isu a nagboluntario a lumaban ken Goliat.—1 Samuel 17:32, Ti Baro a Naimbag a Damag Biblia.
Kimmontra ni Saul: ‘Saanmo a kabaelan ti mapan iti daytoy a Filisteo tapno makirupak, ta maysaka laeng nga ubing, ket isu maysa a lalaki ti gubat manipud kinaubingna.’ Talaga kadi nga ubing pay laeng ni David? Saan, ngem ubing pay nga agbalin a soldado, ken mabalin a naubing ti rupana. Ngem ni David ket pagaammo idin a natured a makilaban ken mabalin a 17-19 ti tawennan.—1 Samuel 16:18; 17:33.
Pinagkalma ni David ni Saul babaen ti panangestoriana iti inaramidna iti leon ken iti oso. Agpalpalastog kadi? Saan. Ammo ni David no apay a naabakna dagita. Kinunana: ‘Ni Jehova a nangispal kaniak iti gammat ti leon ken oso, isu ti mangispalto kaniak iti ima daytoy a Filisteo.’ Immanamong met laeng ni Saul: “Inka, ket ni met laeng Jehova adda koma kenka.”—1 Samuel 17:37.
Kayatmo kadi a matulad ti pammati ni David? Kitaem ta saan la a panagarapaap ti pammatina. Resulta dayta ti pannakaammo ken kapadasanna. Am-ammona ni Jehova kas naayat a Manangprotektar ken Manangtungpal kadagiti karina. No kayattayo ti maaddaan iti kasta a pammati, masapul nga itultuloytayo nga am-ammuen ti Dios nga ibagbaga ti Biblia. Bayat nga agbibiagtayo maitunos kadagiti nasursurotayo, makitatayo a nasayaat dagiti resultana, isu a tumibker ti pammatitayo.—Hebreo 11:1.
“ISUKONAKANTO NI JEHOVA ITI IMAK”
Idi damo, impaisuot ni Saul ken ni David ti dadakkel ken nadadagsen nga us-usarenna a makigubat. Kas met la dayta iti us-usaren ni Goliat, a naaramid iti gambang (copper), ken mabalin nga addaan dayta iti dakkel a hauberk, wenno bado a naaramid iti agsisinnukot a babassit a metal a kasla kadagiti siksik. Ngem idi padasen ni David ti aggaraw, marigatan ken saan a komportable. Saan a nasanay kas soldado, isu a saan a nairuam nga agisuot iti kakasta, aglalo iti us-usaren ni Saul, a katayagan idi a lalaki iti Israel! (1 Samuel 9:2) Inikkatna amin dagita ket pinilina ti bado a nakairuamanna nga usaren—ti badona kas pastor a makatulong iti panangprotektarna kadagiti karnero.—1 Samuel 17:38-40.
Intugot ni David ti sarukod a pagipastorna, ti maibaklay a bagna, ken ti pallatibongna. Pallatibong? Kasla awan unay serserbi dayta. Ngem makapapatay dayta nga armas. Addaan dayta iti pagikabilan iti bato a ti agsumbangir nga ungtona ket natalian iti atitiddog a lalat. Epektibo dayta nga armas ti maysa a pastor. Ikkanna iti bato, paspasanna nga iwasawas iti ngato ti ulona, sa ibbatanna ti maysa a tali dayta, ket maitama ti bato iti puntiriana isu a sigurado a matay. Nakaep-epektibo dayta nga armas, isu a no dadduma, agusar dagiti armada kadagiti grupo ti pumapallatibong iti gubatan.
Nakasaganan ni David a mangsango iti kalabanna. Naimpusuan la ketdi nga agkarkararag bayat a nakadumog nga agsapsapul kadagiti nalamuyot a bato iti namagaan a karayan iti nagbaetan dagiti turod. Kalpasanna, napanen iti paggugubatan—saan a magmagna no di ket agtartaray!
Idi nakita ni Goliat ti kalabanna, ania ngata ti napanunotna? Mabasatayo nga ‘inumsina ta maysa nga ubing ken lumabbasit, ken nalibnos ti langana.’ Impukkawna: ‘Maysaak aya nga aso, tapno umayka kaniak nga addaan sarukod?’ Agparang a ti laeng sarukod ni David ti nakitana, ket saan ti pallatibong. Inlunodna ni David iti nagan dagiti didiosen dagiti Filisteo ket insapatana nga ipakanna ti bangkay ti makaparurod a kalabanna iti dadakkel a billit ken narurungsot nga animal.—1 Samuel 17:41-44.
Agingga ita, ti sungbat ni David ket makuna a dakkel nga ebkas ti pammati. Iladawanmo ti agtutubo a mangipukpukkaw ken Goliat: ‘Umayka kaniak nga addaan kampilan, pika ken gayang, ngem umayak kenka iti nagan ni Jehova ti buybuyot, ti Dios dagiti linia ti bakal ti Israel, a rinurodmo.’ Ammo ni David a di unay napateg ti pigsa ken armas ti maysa a tao. Saan a rinespeto ni Goliat ti Dios, isu nga agtignay itan ni Jehova. Kas iti kinuna ni David, “kukua ni Jehova ti bakal.”—1 Samuel 17:45-47.
Nakita ni David ti katayag ken dagiti armas ni Goliat. Ngem dina impalubos a mapabutngan kadagita. Saanna a tinulad ti kamali nga inaramid ni Saul ken dagiti soldadona. Dina inkompara ti bagina ken Goliat. Imbes ketdi, inkomparana ni Goliat ken ni Jehova. Adayo a nataytayag ni Goliat ngem iti dadduma a tattao gapu ta agtayag iti 2.9 a metro (9 feet 6 inches). Ngem kasano kadakkel isuna no ikompara iti Kangatuan nga Agturay iti uniberso? Wen, kas iti asinoman a tao, dimo pay maikuna a kasla insekto ti kadakkelna—maysa a parsua a nagalisto laeng a pis-iten ni Jehova no iti daytoy a kaso!
Bayat nga agtartaray ni David a sumabat iti kalabanna, kimmaut iti bato iti bagna. Inkabilna iti pallatibongna sa inwasawasna iti ngato ti ulona agingga nga uray la agsagawisiwen dayta. Simmabat met ni Goliat, a mabalin nga adda la iti likudan ti paraawit ti kalasagna. Kinapudnona, ti kasta unay a kinatayagna ket mabalin a pagdaksanna, ta ti paraawit iti kalasag a normal laeng ti katayagna dina unay maingato ti kalasag tapno maprotektaran ti ulo ti higante. Ket dayta ti pinuntiria ni David.—1 Samuel 17:41.
Pinalusposan ni David ti batona. Iladawanmo ti kinaulimek ti aglawlaw bayat a bumanesbes ti bato nga agturong iti puntiriana. Sinigurado ni Jehova a saanen a kasapulan ni David nga uliten dayta. Timmama ti bato iti puntiria. Limmumlom iti muging ni Goliat. Napakleb ti higante iti daga! Nagtartaray la ketdi ti paraawit iti kalasag gapu iti butengna. Inasitgan ni David ni Goliat, innalana ti espadana ket pinugotanna ti higante.—1 Samuel 17:48-51.
Naaddaan met laengen iti tured ni Saul ken dagiti soldadona. Nakapigpigsa ti panagpukkawda a nangkamat kadagiti Filisteo. Pimmayso ti kinuna ni David ken ni Goliat a pagbanagan ti gubat: “Ni Jehova . . . iyawatnakayto iti imami.”—1 Samuel 17:47, 52, 53.
Saanen a makiramraman ita iti literal a gubat dagiti adipen ti Dios. (Mateo 26:52) Ngem masapul latta a tuladentayo ti pammati ni David. Kas kenkuana, masapul a kitaentayo ni Jehova kas pudpudno a persona—kas ti kakaisuna a Dios a pagserbian ken respetuen. No dadduma, mabalin a mariknatayo a nagbassittayo no ikompara kadagiti problematayo, ngem bassit dagiti problematayo no ikompara iti awan limitasionna a pannakabalin ni Jehova. No pilientayo ni Jehova kas Diostayo ken ipakitatayo ti pammatitayo kenkuana kas ken David, awan ti aniaman a pakarigatan wenno problema a masapul a pagbutngantayo. Awan ti saan a kabaelan ni Jehova a parmeken!


text:
Kontakennakami
Maragsakankami a tumulong kadagiti interesado iti Biblia wenno iti sangalubongan a trabahomi. Usarem ti maysa kadagitoy nga opsion iti panangkontakmo kadagiti Saksi ni Jehova iti lugaryo.
Agkiddaw iti libre a panagadal iti Biblia
Agbirok iti Kingdom Hall dagiti Saksi ni Jehova
Ammuem ti petsa ti sumaruno a tinawen a Memorial
Agbirok iti kombension dagiti Saksi ni Jehova
Bumisita iti maysa kadagiti sanga nga opisinami
Umawag wenno agsuratka kadakami babaen ti impormasion a makita iti baba
The Democratic Republic of the Congo
Association Les Témoins de Jéhovah
BP 634
LIMETE
KINSHASA
DEMOCRATIC REPUBLIC OF THE CONGO
+243 81-555-1000
+243 99-818-9791
Oras ti Opisina
Lunes agingga iti Biernes
8:30 a.m. agingga iti 12:00 p.m. ken 1:00 p.m. agingga iti 4:45 p.m.


text:
1Ita, saritaek ti maipapan iti maur-or a tulong a maipaay kadagiti tattao ti Dios idiay Judea. Nasken nga aramidenyo ti bilinko kadagiti iglesia idiay Galacia. 2Kada umuna nga aldaw ti lawas, mangilasin ti tunggal maysa iti sagutna segun ti kabaelanna tapno saanton a masapul ti agur-or inton umayak. 3Kalpasan ti yaayko, ibaonkonto idiay Jerusalem dagiti piniliyo a lallaki tapno ipanda sadiay ti sagutyo. Ikuyogdanto dagiti surat a mangyam-ammo kadakuada. 4No masapul a mapanak, makikuyogdanto kaniak. 5Sarungkarankayo dita kalpasan ti ilalasatko idiay Macedonia—ta panggepko ti magna sadiay. 6Nalabit a makipagnaedakto kadakayo iti sumagmamano nga aldaw wenno iti tiempo ti lam-ek, tapno matulongandakto a mangituloy iti panagbiahek, iti sadinoman a papanak pay. 7Ta diak kayat nga apagbiit laeng a makitakayo. No ipalubos la ketdi ti Apo, agbayagak bassit iti dennayo. 8Agyanak ditoy Efeso agingga iti aldaw ti Pentecostes. 9Nupay adu ti kabusor, adda napudpudno a gundaway nga agpaay iti naindaklan ken nabunga a trabaho. 10No dumaw-as dita ni Timoteo, kitaenyo a di mabutbuteng iti kaaddana kadakayo, ta kas met kaniak nga agtartrabaho iti Apo. 11Awan koma ti manglais kenkuana, ngem tulonganyo ketdi a mangituloy a sitatalna iti panagbiahena tapno agsublinto kaniak. Padpadaanak ni Timoteo agraman dagiti kakabsat. 12Maipapan ken ni kabsat nga Apolos: kanayon a dagdagek tapno bisitaennakayo a kakuyogna dagiti kakabsat, ngem dina maikeddeng no umay ita. Nupay kasta, umayto no adda gundawayna. 13Agsiputkayo. Agtalinaedkayo a natibker iti pammati ket tumured ket pumigsakayo. 14Aramidenyo a siaayat ti amin a trabahoyo. 15Malagipyo a ni Estefanas ken ti familiana ti immuna a nagkristiano idiay Grecia. Intedda ti bagida iti panagserbi kadagiti tattao ti Dios. Yunay-unayko kadakayo, kakabsatko, 16a paidalankayo kadagiti kakastoy a tattao ken uray siasinoman a makipagtrabaho ken makipagserbi kadakuada. 17Maragsakanak iti yaay da Estefanas, Fortunato ken Acaico. Isuda ti nangisaup kadakayo. 18Pinaragsakdak a kas iti panangparagsakda kadakayo. Rebbengna a mabigbig dagiti tattao a kas kadakuada. 19Pakomustaandakayo dagiti iglesia ti probinsia ti Asia. Nabara ken nakristianoan ti pakomusta kadakayo da Akila ken Priscila, ken dagiti kamkameng ti iglesia nga aggigimong iti balayda. 20Pakomustaandakayo met dagiti amin a kakabsat ditoy. Agkikinnablaawkayo iti nainkabsatan nga agek. 21Iti bukodko nga ima isuratko daytoy: Kablaaw nga aggapu ken ni Pablo. 22Mailunod koma ti siasinoman a di agayat iti Apo! Maranatha—Umayka, Apomi! 23Sapay koma ta adda kadakayo ti parabur ni Apo Jesus. 24Agtaeng koma ti ayatko kadakayo amin nga adda ken ni Cristo Jesus. Amen.
Copyright
Learn More


text:
Probinsia
Ti probinsia ket maysa a paset ti teritorio, a kankanayon nga isu ti agnaynayon nga administribo a pannakabingbingay, iti kaunegan ti maysa a pagilian wenno estado.
Etimolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti balikas a "probinsia" ket naala manipud ti maika-13 a siglo a Daan a Pranses ti "province," a daytoy ket nagtaud met laeng ti Latin a balikas ti "provincia," a mangibagbaga ti pagiturayan ti maysa a mahistrado; a naisangsangayan, iti maysa a ganganaet a teritorio.
Ti mabalin a Latin nga etimolohia ket manipud ti "pro-" ("para iti") ken "vincere" ("tapno agballigi" wenno "mangtengngel iti"). Isunga ti "probinsia" ket maysa idi a teritorio wenno opisio a ti maysa a Romano a mahistrado a tinengtengngel para iti gobiernona. Daytoy ket maipada ti nasapsapa a panag-usar ti Latin para iti pagturayan babaen ti Romano a linteg.


text:
Premio Nobel iti Literatura
Manipud idi 1901, ti Premio Nobel iti Literatura (Sueko: Nobelpriset i litteratur) ket tinawen a naipagunguna iti maysa a mannurat manipud ti aniaman a pagilian nga adda, kadagiti balikas ni Alfred Nobel, nakaparnuay "kadagiti pagobraan iti literatura ti naisalsalumina unay nga obra iti umno a turong" (orihinal a Sueko: den som inom litteraturen har producerat det mest framstående verket i en idealisk riktning).[1][2] Urayno dagiti agmaymaysa nga obra ket sagpaminsan a nadakdakamat a naisangsangayan a naisalsalumina, ditoy ti "obra" ket mangitudo ti sibubukel nga obra ti mannurat. Ti Sueko nga Akademia ket isu ti mangikeddeng, no adda ti sinoman, a mangawatto ti premio iti aniaman a naited a tawen. Ti akademia ket mangirangarang ti nagan ti napaili a laureado iti kasapaan ti Oktubre.[3] Daytoy ket maysa kadagiti lima a Premio Nobel a nabangon babaen ti keddeng ni Alfred Nobel idi 1895; dagiti daddumapay ket ti Premio Nobel iti Kimika, Premio Nobel iti Pisika, Premio Nobel iti Kappia, ken Premio Nobel iti Pisiolohia wenno Medisina.
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Ti Premio Nobel iti Literatura". nobelprize.org. Naala idi 2007-10-13.
- ^ John Sutherland (Oktubre 13, 2007). "Tinta ken Tupra". Guardian Unlimited Books. The Guardian. Naala idi 2007-10-13.
- ^ "Ti Premio Nobel iti Literatura". Sueko nga Akademia. Naala idi 2007-10-13.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Premio Nobel iti Literatura iti Wikimedia Commons
- "Dagiti Amin a Nobel Laureado iti Literatura" – Pagsurotan a panid iti opisial a sitio ti Pundasion ti Nobel.


text:
Ania ti Ipakita ti Kronolohia ti Biblia Maipapan iti Tawen 1914?
Sungbat ti Biblia
Ipakita ti kronolohia ti Biblia a naipasdeken ti Pagarian ti Dios idiay langit idi 1914. Dakamaten daytoy ti padto a nairekord iti kapitulo 4 ti libro ti Biblia a Daniel.
Sumario ti padto. Babaen ti naimpadtuan a tagtagainep, impakaammo ti Dios ken Ari Nabucodonosor ti Babilonia ti maipapan iti napukan a dakkel a kayo. Nabedbedan ti puonna tapno saan nga agsaringit iti uneg ti “pito a panawen,” kalpasan dayta agsaringit manen.—Daniel 4:
Ti umuna a kaitungpalan ti padto. Ti dakkel a kayo irepresentar a mismo ni Ari Nabucodonosor. (Daniel 4:
Pammaneknek nga adda dakdakkel a kaitungpalan ti padto. Ti panggep ti padto ket tapno ‘maammuan koma dagiti tattao a ti Kangatuan isu ti Agturay iti pagarian ti sangatauan ket itedna dayta iti kayatna a pangtedan ken ited ti panagturay iti daydiay kanunumuan ti sangatauan.’ (Daniel 4:
Idi un-unana, nangipasdek ti Dios iti pagarian a mangirepresentar iti turayna ditoy daga: ti nagkauna a nasion ti Israel. Impalubos ti Dios a dayta a pagarian ket “madadael” gapu ta saan a matalek dagiti nagturay. Ngem impadtona nga itedna ti turay iti “addaan legal a kalintegan.” (Ezequiel 21:25-
Ania ti irepresentar ti kayo iti Daniel kapitulo 4? Iti Biblia, no dadduma dagiti kayo irepresentarna ti panangituray. (Ezequiel 17:22-
Ania ti kaipapanan ti pannakapukan ti kayo? No kasano a ti pannakapukan ti kayo irepresentarna ti pannakaisardeng ti turay ni Nabucodonosor, irepresentar met dayta ti pannakaisardeng ti turay ti Dios ditoy daga. Natungpal daytoy idi dinadael ni Nabucodonosor ti Jerusalem, ti lugar a nagturayan dagiti ari ti Israel “iti trono ni Jehova” kas pannakabagi a mismo ti Dios.—1 Cronicas 29:23.
Ania ti irepresentar ti “pito a panawen”? Ti “pito a panawen” ti tiempo a pinalubosan ti Dios dagiti nasion a mangituray ditoy daga nga awan ti lapped iti aniaman a pagarian nga impasdek ti Dios. Sigun iti kronolohia ti Biblia, nangrugi ti “pito a panawen” idi Oktubre 607 B.C.E. idi dinadael ti Babilonia ti Jerusalem. *
Kasano kapaut ti “pito a panawen”? Saan a literal a pito a tawen kas iti napasamak ken Nabucodonosor. Imbaga ni Jesus ti sungbat idi kinunana a ti “Jerusalem [simbolo ti turay ti Dios] ibaddebaddekto dagiti nasion, agingga a matungpal ti naituding a pampanawen dagiti nasion.” (Lucas 21:24) “Ti naituding a pampanawen dagiti nasion,” ti tiempo nga impalubos ti Dios a ti turayna ket ‘ibaddebaddek dagiti nasion,’ isu met laeng ti “pito a panawen” iti Daniel kapitulo 4. Kaipapanan daytoy a ti “pito a panawen” ket madama pay laeng idi adda ni Jesus ditoy daga.
Ipakita ti Biblia no kasano a maammuan ti kapaut dagita a naimpadtuan a “pito a panawen.” Ibagana a ti tallo ket kagudua a “panawen” ket agdagup iti 1,260 nga aldaw, isu a ti “pito a panawen” ket mamindua dayta a bilang, wenno 2,520 nga aldaw. (Apocalipsis 12:
^ par. 10 Para iti detalyado a pannakailawlawag no apay a nausar ti 607 B.C.E., kitaem dagiti artikulo a “Kaano a Nadadael ti Nagkauna a Jerusalem?—Paset 1” iti panid 26-31 iti Oktubre 1, 2011 a ruar ti Pagwanawanan ken “Kaano a Nadadael ti Nagkauna a Jerusalem?—Paset 2” iti panid 22-28 iti Nobiembre 1, 2011 a ruar ti Pagwanawanan.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Agbibiagtayo Kadin Kadagiti “Maudi nga Aldaw”?
Ammuem no kasano a dagiti aramid ken kababalin dagiti tattao paneknekanna nga agbibiagtayo kadagiti “maudi nga aldaw” a naipadto iti Biblia.


text:
The Online Ilokano Dictionary Project
Dandani dua a tawenen ti napalabas nanipud panangibati ni Daniel-Jay Pascual iti sumaganad:
Hello fellow Ilocano. I’ve been working on an online Ilokano English dictionary for the past few years and would like to share it with you and your visitors. If you could kindly mention or add a link to your page to my site, http://www.toidp.com, I would greatly appreciate it. Just doing my part in trying to keep the language and our culture persisting through future generations.
Daytoy man ti Introduction ti “The Online Ilokano Dictionary Project”: The Online Ilokano Dictionary Project (TOIDP) is a free Ilokano dictionary application. The primary objective of TOIDP is to provide an online Ilokano resource for people to utilize so that they may overcome the language barriers existing between the English and Ilokano languages. Feel free to browse around and make full use of the tools available on this site. If you have any questions, comments, or concerns, please do not hesitate to contact us.
Nariing ti interes co iti TOIDP ni Daniel-Jay Pascual gapu iti panangsarangna iti carit a mangputar iti free Ilokano dictionary application. LIBRE. Agsaludoac kencuana ken no siasino man a mangsaranget iti castoy a carit.
Nalagipco ti dumaw-as iti TOIDP agsipud ta cayatco a makita no adun ti nainayon nanipud naudi a panangmiringco. Bassit laeng ti nagbaliwanna. Cabayatanna, natacuatac nga adda met Ilocano-English/English-Ilocano Dictionary ($1.99) manipud iti Apple Apps nga innac incabil ditoy iPhone ken iPad2. Adda pay ti Ilocano-English Dictionary ti Bansa.org, theFilipino.com. Ngem cas iti TOIDP, no mayarig iti bunga ket caribusel pay laeng dagitoy. Naganus unay ket masapul nga urayen a dumackel.
Ti impablaac ni Dr. Aurelio Solver Agcaoili, professor iti University of Hawaii at Manoa, a “CONTEMPORARY ENGLISH-ILOKANO DICTIONARY” iti daytay napalabas a tawen ti maysa cadagiti cangrunaan a dictionario uray no cagudua laeng agsipud ta saan a nairaman ditoy ti Ilocano to English dictionary. Nacalista daytoy iti Barnes & Noble (for $100.00) ngem “CURRENTLY NOT AVAILABLE”. [The book is published by TMI Global Hawaii with offices at 94-390 Hoaeae St., Waipahu, HI 96797. For orders in the US and Canada, write to agcaoili.dictionary@gmail.com. For other orders including those in the Philippines, write to caspublishing@gmail.com or cas812@gmail.com.]
Mabalin a dagiti gapuanan ni Carl R. Galvez Rubino — Ilocano Dictionary and Grammar: Ilocano-English, English-Ilocano ken Ilocano-English/English-Ilocano Dictionary and Phrasebook (both available at Amazon.com) — ti maibilang a cangrunaan a dictionario ti Ilocano-English/English-Ilocano nupay iti panirigco, adu ti masapul nga aturen a linaon dagitoy a libro. Umuna ti ambivalence ni Mr. Rubino maipapan iti no ania ti umno a sequence ti letra ‘o’ ken ‘u’ iti Ilocano. Maibatay ti panangicalintegan ni Mr. Rubino iti ethnic alphabet a naaramat sacbay nga intay nasursuro ti Roman alphabet, more specifically, ti Spanish alphabet nga isu coma ti rumbeng a suroten ni Mr. Rubino tapno marisut ti pannacaulaw no ti letra ‘o’ ket umun-una ngem ti letra ‘u’.
Uray no maysaac cadagiti di kumanunong iti “jejemon” craze, bigbigec nga adun ti nagbaliwan ti pagsasao tayo nga Ilocano. Sapay coma ta dagiti addaan saririt ken resources a mangibaclay iti panang-compile iti dictionario Ilocano addaanda iti sirmata a mangiraman cadagiti baro a balicas a nainayon wenno dagiti nagbaliw ken/wenno nanayonan ti caipapananda.


text:
Apay a Din Makaan-anus Dagiti Tattao?
NABAYAGEN nga ugali ti kinaawan anus. Kadawyanen a makakitatayo kadagiti di makaan-anus iti nakaro a trapik wenno iti atiddog a pila. Ngem patien ti dadduma nga eksperto nga ad-adda a din makaan-anus dagiti tattao ita ngem iti napalabas. Nalabit maklaatka kadagiti makagapu.
Kuna ti dadduma nga analista nga iti napalabas a tawtawen, ti teknolohia ti makagapu nga adu ti din makaan-anus. Sigun iti The Gazette ti Montreal, Canada, kuna ti dadduma a managsirarak a ti “biagtayo ket binalbaliwanen ti digital technology kas kadagiti selpon, kamera, e-mail, ken iPod . . . Gapu iti alisto a maaramidan dayta a teknolohia, kayattayo a maala a dagus dagiti kayattayo.”
Adda mamagpanunot a napaliiw ti family psychologist a ni Dr. Jennifer Hartstein. Inlawlawagna a “nayugalitayon a penken a dagus ti kayattayo, ken namnamaentayo nga alisto, naannayas, ken sigun iti kayattayo ti pannakaaramid dagiti bambanag. No saan a kasta ti mapasamak, ad-adda a madismaya ken masurontayo, [a pagilasinan] ti kinaawan anus.” Kunana pay: “Awanen dagidi tiempo a tagtagiragsakentayo dagiti kanito a ditay agap-apura.”
Patien ti dadduma a malalausen ti e-mail ken dinton mausar dayta. Apay? Gapu ta adu a tattao ti di makaur-uray iti sumagmamano nga oras, wenno minuto para iti subalit ti impatulodda a mensahe. Kas iti panagaramid iti surat, masansan a mainanama a dagiti e-mail ket addaan iti panglukat ken pangserra a kablaaw. Ngem adu ti mangibilang a makabannog ken makataktak dagita a pormalidad. Kaykayatda ti agteks wenno ag-chat ta saan nga agkasapulan dagita kadagiti pagannurotan ti e-mail. Kasla din maanusan dagiti tattao ti ag-type kadagiti nadayaw a kablaaw! Adu met ti saanen a mangkita no adda kamali dagiti in-type-da. Isu a masansan a dagiti surat ken e-mail-da ket mapan iti di umiso a tao wenno adu ti kamali ti ispeling wenno urnos ti sasao nga inusarda.
Adu ti din makaanus nga agbasa iti nayimprenta nga atiddog nga artikulo
Saan la nga iti digital communication a makita ti tarigagay dagiti tattao a maala a dagus ti kayatda. Kasla dida metten makatuttutor nga aguray iti dadduma pay a kasasaad. Kas pagarigan, madlawmo kadi a no dadduma, nakaal-alistoka nga agsao, mangan, agmaneho, wenno aggasto? Kasla nakabaybayag ti aguray iti elebeytor, panagbaliw ti silaw ti trapiko wenno panaglukat ti kompiuter.
Napaliiw dagiti eksperto nga adu ti din makaanus nga agbasa iti nayimprenta nga atiddog nga artikulo. Apay? Gapu ta naruamdan iti napartak a panag-browse kadagiti Web page, a masansan a dagiti blurb ken bullet laengen ti basbasaenda tapno makitada a dagus ti kangrunaan a punto a sapsapulenda.
Apay a din makaan-anus dagiti tattao? Saan nga ammo dagiti eksperto ti amin a makagapu. Ngem adda natibker nga ebidensia a makadangran ti kinaawan anus. Salaysayen dagiti sumaganad nga artikulo ti dadduma a makadangran nga epektona ken no ania ti maaramidam tapno agbalinka a naan-anus.
Adu ti naruamen iti napartak a panag-browse kadagiti Web page, a dagiti laengen blurb ti basbasaenda


text:
Adda Kadi Espesipiko a Lugar nga Ayan ti Dios?
Sungbat ti Biblia
Wen. Adda espesipiko a lugar nga ayan ti Dios—ti langlangit. Usigem dagitoy a teksto iti Biblia:
Iti kararagna, kinuna ni Ari Solomon: “
Umimdengka koma manipud langlangit, ti naipasdek a disso a pagnanaedam.”—1 Ar-ari 8:43.
Insuro ni Jesu-Kristo kadagiti adalanna nga iturongda dagiti kararagda iti ‘
Amada nga adda iti langlangit.’—Mateo 6:9.
Idi napagungar ni Jesus, isu ket simrek “
idiay langit a mismo, tapno agparang ita iti sanguanan a mismo ti Dios.”—Hebreo 9:24.
Nalawag nga ipakita dagita a teksto a ni Jehova a Dios ket maysa a pudpudno a persona, ken agnanaed laeng idiay langit, saan nga iti sadinoman.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Adda Kadi Maysa a Lugar a Pagnanaedan ti Dios?
Adda kadi ti Dios iti amin a lugar? Ammuem no ania ti kunaen ti Biblia.


text:
‘Manipud iti Bambantay Agminaskanto iti Gambang’
Bayat a suksukisoken ti grupo dagiti arkeologo dagiti rangkis ken kueba iti let-ang ti Judea, nasarakanda ti maysa a kueba nga adda iti nangato a rangkis. Adda ngata masarakanda a napateg a banag, nalabit kadaanan nga alikamen wenno manuskrito kas iti Dead Sea Scroll? Nasdaawda ta nadiskobreda ti adu a napapateg a gameng, a naawagan idi agangay iti Nahal Mishmar.
DAYTA a gameng a nailemmeng iti rengngat ken nabalkut iti runo nga ikamen ket nadiskobre idi Marso 1961. Buklen dayta iti 400 a bambanag, kaaduan kadagita ket naaramid iti gambang. Karaman kadagita ti nagduduma a korona, setro, rimienta, maso, ken dadduma pay nga igam. Dayta a nadiskobre ket paginteresan unay dagiti agbasbasa iti Biblia gapu ta natukoy iti Genesis 4:22 ni Tubal-cain a “mammanday iti tunggal kita ti rimienta a gambang ken landok.”
Adu pay laeng ti saludsod no sadino ti naggapuan ti gameng ken no apay nga adda sadiay. Ngem ti pannakadiskobre iti dayta ipakitana nga addan panagminas, panagtunaw, ken panagsukog iti gambang idi unana kadagiti lugar a naibaga iti Biblia.
LUGAR NGA AYAN TI GAMBANG ITI NAIKARI A DAGA
Idi dandanin sumrek dagiti Israelita iti Naikari a Daga, kinuna ni Moises kadakuada: “Iti bambantayna [iti dayta a daga] agminaskanto iti gambang.” (Deuteronomio 8:7-9) Nadiskobre dagiti arkeologo iti Israel ken Jordan ti adu a nagkauna a pagminasan ken pagtunawan, kas iti Feinan, Timna, ken Khirbat en-Nahas. Ania ti ipalgak dagita a lugar?
Nasarakan iti Feinan ken Timna ti adu a narabaw nga abut a nangalaan dagiti minero iti gambang iti las-ud ti agarup 2,000 a tawen. Agingga ita, adda pay laeng makita dagiti bisita a nabatbati nga agkaiwara a bato nga addaan gambang a berde ti kolorna. Siaanus a tikapen dagiti nagkauna a minero ti makitada a bato nga addaan gambang. Usarenda a pagtikap dagiti alikamen a naaramid iti bato. No maalada ti gambang, usarenda dagiti metal nga alikamen nga agkali iti naun-uneg pay, palawaenda dagiti kueba ken kurukoranda dagiti abut ken usok. Iti Job a libro ti Biblia, natukoy ti kasta a klase ti panagminas. (Job 28:2-11) Nadagsen daytoy a trabaho; kinapudnona, manipud maikatlo a siglo agingga iti maikalima a siglo C.E., dagiti Romano nga agturay sinentensiaanda dagiti napeklan a kriminal ken dadduma pay a balud nga agtrabaho kadagiti pagminasan iti gambang idiay Feinan.
Adda nasarakan a bunton ti rugit ti nagminasan iti Khirbat en-Nahas (kaipapananna “Nagdalusan ti Gambang”), a mangipakita nga idiay ti pagtunawan iti gambang. Patien dagiti eskolar a naipan sadiay dagiti naba a naala kadagiti asideg a pagminasan kas iti Feinan ken Timna. Tapno maisina ti gambang manipud iti naba, nausar dagiti anguyob ken yubuyoban a payaten ti saka tapno mapuyotan ti beggang ket bumara nga umabut agingga iti 2,200 degrees Fahrenheit (1,200°C) iti 8 wenno agingga iti 10 nga oras. Kadawyanna, maikkat ti agarup 5 a kilo a naba tapno makaala iti 1 kilo a gambang a maaramid iti nagduduma a banag.
USAR TI GAMBANG ITI NAGKAUNA NGA ISRAEL
Iti Bantay Sinai, espesipiko nga imbilin ni Jehova a Dios a ti maala a nasileng a metal iti dayta a lugar ket mausar a pagibangon iti tabernakulo, ken idi agangay ti templo idiay Jerusalem. (Exodo, kapitulo 27) Mabalin nga ammon dagiti Israelita ti agpanday sakbay a napanda idiay Egipto, wenno nalabit nasursuroda dayta sadiay. Idi pumanawdan idiay Egipto, ammodan ti mangsukog iti urbon a baka. Nakaaramidda metten iti adu nga alikamen a naaramid iti gambang a mausar iti tabernakulo kas iti dakkel a palanggana, banga, pariok, suplad wenno pala, ken tinidor.—Exodo 32:4.
Bayat ti panagdaliasatda iti let-ang, nalabit iti Punon (mabalin a ti Feinan ita) a lugar nga aduan iti gambang, nagreklamoda maipapan iti manna ken ti danum. Kas dusa, nangibaon ni Jehova kadagiti nagita nga uleg ket adu ti natay kadakuada. Idi nagbabawi dagiti Israelita, bimmallaet ni Moises ket binilin ni Jehova a mangaramid iti gambang a kaasping ti uleg ken maikabil iti maysa a poste. Kuna ti salaysay: “Ket napasamak a no ti maysa a serpiente nakagatna ti maysa a tao ket minatmatanna ti gambang a serpiente, nagtalinaed ngarud a sibibiag.”—Numeros 21:4-10; 33:43.
TI GAMBANG NI ARI SOLOMON
Nagusar ni Ari Solomon iti adu nga alikamen a gambang iti templo idiay Jerusalem. Adu kadagita ket naala ni David nga amana idi pinarmekna ti Siria. (1 Cronicas 18:6-8) Ti gambang a “sinukog a baybay” ti dakkel a palanggana a pagbugguan dagiti papadi ket makalaon iti 17,500 a galon (66,000 L) ken 30 a tonelada ti kadagsenna. (1 Ar-ari 7:23-26, 44-46) Adda met ti dua a dadakkel nga adigi a gambang a naipatakder iti pagserkan ti templo. Dagitoy ket 26 pie (8 m) ti kangatona ken iti rabaw dagiti adigi adda dagiti paratok nga agarup 7.3 pie (2.2 m) ti katayagna. Adda abut iti tengnga dagiti adigi a 3 a pulgada (7.5 cm) ti kapuskolna, 5.6 pie (1.7 m) ti diametrona. (1 Ar-ari 7:15, 16; 2 Cronicas 4:17) Nakaskasdaaw ti kaadu ti nausar a gambang kadagitoy.
Maus-usar met ti gambang iti inaldaw-aldaw a biag dagiti tattao idi tiempo ti Biblia. Kas pagarigan, mabasatayo ti maipapan iti igam, grilios, instrumento ti musika, ken ridaw a naaramid iti gambang. (1 Samuel 17:5, 6; 2 Ar-ari 25:7; 1 Cronicas 15:19; Salmo 107:16) Tinukoy ni Jesus ti kuarta a “gambang” iti supot ken dinakamat ni apostol Pablo ni “Alejandro nga agpampanday.”—Mateo 10:9; 2 Timoteo 4:14.
Adu pay a saludsod ti sungbatan dagiti arkeologo ken historiador maipapan iti nagtaudan ti adu a gambang idi tiempo ti Biblia, ken ti misterio ti gameng iti Nahal Mishmar. Ngem patalgedan dagiti rekord iti Biblia, a ti tinawid dagiti Israelita ket talaga a ‘nasayaat a daga, ta manipud iti bambantayna agminasda iti gambang.’—Deuteronomio 8:7-9.


text:
Opisina ken Impormasion iti Panagpasiar
Naimpusuan nga awisendaka nga agpasiar kadagiti opisina ken pagimprentaanmi. Ammuem ti adres ken oras ti panagpasiar.
Poland
Świadkowie Jehowy w Polsce
ul. Warszawska 14
05-830 NADARZYN
POLAND
+48 22-739-16-00
Panagpasiar
Lunes agingga iti Biernes
8:00 a.m. agingga iti 10:00 a.m. ken 1:00 p.m. agingga iti 3:00 p.m.
Kapautna 2 oras
Trabaho iti Opisina
Agipatpatarus kadagiti literatura a naibatay iti Biblia iti lengguahe a Polish. Makita met iti tour ti pakasaritaan dagiti Saksi ni Jehova iti Poland.


text:
Unicode
Ti Unicode (Ilokano: Nagkaykaysa a kodigo) ket maysa a pangibilangan a Teknikal a pagalagadan para iti maitunos a panagisaup iti panagkodigo ti karakter ken panagtengngel iti testo ti karakter kadagiti kaaduan a sistema ti panagsurat iti sangalubongan. Naipatarubo a naisilpo iti Sangalubongan nga Agasmang ti Karakter a pagalagadan ken naipablaak iti porma a libro a kas iti Ti Pagaladagan ti Nagkaykaysa a Kodigo (Ingles: The Unicode Standard), ti kinaudi a bersion ti nagkaykaysa a kodigo ket addaan kadagiti 109,000 a karakter a nakasakup kadagiti 93 a sinuratan.


text:
Ipakitam ti Pammati—Agdesisionka a Naimbag!
“Agtultuloy[kayo] koma nga agdawat buyogen ti pammati, a saan a pulos agduadua.”—SANT. 1:6.
KANTA: 81, 70
1. Apay a saan a nasayaat ti desision nga inaramid ni Cain, ket ania ti nagbanaganna?
NAIPASANGO ni Cain iti nagpateg a panagdesision: Tenglenna ti emosionna tapno saan nga agbasol wenno agpakontrol iti emosionna. Aniaman ti desisionna, sigurado nga adda epekto dayta iti intero a panagbiagna. Ammom ti desision ni Cain; saanna a pinili ti naimbag. Gapu iti desisionna, natay ti matalek a kabsatna a ni Abel. Kasta met, nadadael ti relasion ni Cain iti Namarsua kenkuana.—Gen. 4:3-16.
2. Apay a nakapatpateg ti abilidadtayo nga agaramid iti umiso a desision?
2 Adda met dagiti banag a masapul a pilien ken desisionantayo. Saan nga agpapada ti kadagsen dagita. Nupay kasta, dakkel ti epekto kadatayo ti adu kadagiti desisiontayo. Gapuna, makatulong ti abilidadtayo nga agaramid kadagiti umiso a desision tapno maaddaantayo iti natalna a biag ket maliklikantayo ti riribuk, apa, ken pannakapaay.—Prov. 14:8.
3. (a) Tapno umiso ti desisiontayo, masapul nga adda pammatitayo iti ania? (b) Ania dagiti saludsod nga usigentayo?
3 Ania ti makatulong kadatayo nga agaramid iti umiso a desision? Kasapulan a maaddaantayo iti pammati iti Dios, a saantayo a pagduaduaan a kayat ken kabaelannatayo a tulongan nga agbalin a masirib. Masapul met a maaddaantayo iti pammati iti Sao ni Jehova ken iti pamay-anna babaen ti panagtalektayo iti naipaltiing a balakad ti Dios. (Basaen ti Santiago 1:5-8.) Bayat a sumingsingedtayo iti Dios ken umun-uneg ti panangipategtayo iti Saona, ad-adda met a makapagtalektayo iti pampanunotna. Iti kasta, mayugalitayo a kitaen nga umuna ti Sao ti Dios sakbay nga agdesisiontayo. Ngem kasano a maparang-aytayo ti abilidadtayo nga agdesision? Ken kayat kadi a sawen dayta a no nakapagdesisiontayon, saantayo pulos mabaliwan daytan?
AGDESISIONTAYO AMIN
4. Ania idi ti masapul a desisionan ni Adan, ket ania ti resultana?
4 Manipud pannakaparsuatayo, masapul nga agaramidtayon kadagiti napateg a desision. Masapul idi a pilien ni Adan no asino ti denggenna—ti Namarsua kenkuana wenno ni Eva. Kayatna ti agdesision, ngem ania ti makunam iti desisionna? Ti naallilaw nga asawana ti nangimpluensia kenkuana nga agdesision iti di umiso, ket dayta ti makagapu a napukawna ti gundaway nga agbiag iti Paraiso ken ti mismo a biagna idi agangay. Pangrugian laeng dayta dagiti dakes nga epekto ti desisionna. Agingga ita, sagsagabaentayo pay laeng dagiti epekto ti di umiso a desision ni Adan.
5. Ania ti maikunatayo maipapan iti panagaramid iti desision?
5 Adda dagiti agkuna a nasaysayaat ti biag no saantayon nga agdesision. Sika ngay? Laglagipem a saan a pinarsua ni Jehova dagiti tattao a kas robot, a saan a makapanunot ken makapili. Kinapudnona, isursuro ti Biblia no kasano a makaaramidtayo iti umiso a desision. Kayat ni Jehova nga agaramidtayo iti desision, ket saantayo a pagdaksan dayta. Kitaentayo no apay.
6, 7. Ania idi ti masapul a desisionan dagiti Israelita, ken apay a narigatanda a mangpili iti umiso? (Kitaen ti ladawan iti rugi ti artikulo.)
6 Idi addan dagiti Israelita iti Naikari a Daga, naipasangoda iti simple ngem nagpateg a panagpili: Ni Jehova wenno sabali a dios (wenno didios) ti dayawenda. (Basaen ti Josue 24:15.) Kasla nagsimple laeng dayta a panagdesision. Ngem mabalin a matay wenno agbiagda depende iti pilienda. Maulit-ulit a di umiso ti pinili dagiti Israelita idi panawen dagiti Ukom. Timmallikudda ken Jehova ket nagdayawda kadagiti palso a didios. (Uk. 2:3, 11-23) Lagipem pay ti napasamak iti ili ti Dios idi obligadoda nga agaramid iti desision. Nalawag ti imbaga ni propeta Elias a pagpilian: Agserbida ken Jehova wenno iti palso a dios a ni Baal. (1 Ar. 18:21) Binabalaw ni Elias dagiti tattao ta saanda nga ammo ti pilienda. Mabalin a kunaem a nalaka laeng ti agpili ta kanayon nga umiso ken nasayaat ti agserbi ken Jehova. Kinapudnona, awan ti masirib a tao a maallukoy wenno mayat nga agserbi ken Baal. Ngem ‘agallaallatiw’ dagidi nga Israelita iti “dua a nagduma a kapanunotan.” Ginuyugoy ida ni Elias a pilienda ti umiso a panagdayaw—ti panagdayaw ken Jehova.
7 Apay a narigatan dagidi nga Israelita nga agaramid iti umiso a desision? Umuna, napukawda ti pammatida ken Jehova ken saanda a dimngeg kenkuana. Saanda a pinauneg ti pannakaammoda maipapan iti Dios ken iti pampanunotna; saanda a nagtalek ken Jehova. Nakaaramidda koma iti umiso a desision no nagtignayda maitunos iti umiso a pannakaammo. (Sal. 25:12) Kasta met, nagpaimpluensiada wenno impalubosda pay ketdi a ti dadduma ti agdesision para kadakuada. Dagiti pagano a tattao a saan nga agdaydayaw ken Jehova ti nangimpluensia iti pampanunot dagiti Israelita, isu a sinurotda ida. Nabayag idin a pinakdaaran ida ni Jehova a mabalin a mapasamak dayta kadakuada.—Ex. 23:2.
UMISO KADI A TI DADDUMA TI AGDESISION PARA KADATAYO?
8. Ania ti nagpateg a masursurotayo kadagiti nagkauna nga Israelita maipapan iti panagdesision?
8 Nalawag ti masursurotayo kadagita a pagarigan. Datayo a mismo ti agdesision, ket naibasar dagiti umiso ken nasayaat a desision iti umiso a pannakaammo iti Kasuratan. Ipalagip kadatayo ti Galacia 6:5: “Tunggal maysa awitennanto ti bukodna nga awit.” Saantayo koma nga ipabiang iti sabali ti responsabilidadtayo nga agdesision. Imbes ketdi, ammuentayo koma ti pagayatan ti Dios ket aramidentayo dayta.
9. Apay a napeggad no ipalubostayo nga idesisionandatayo ti dadduma?
9 Kasano a mabalin nga ipalpalubostayo nga agdesision ti dadduma para kadatayo? Mabalin a makaaramidtayo iti di umiso a desision no pilitendatayo ti dadduma. (Prov. 1:10, 15) Nupay kasta, uray pilitendatayo, responsabilidadtayo ti agtulnog iti nasanay iti Biblia a konsiensiatayo. No ipalubostayo nga idesisionandatayo ti dadduma, ‘kumuykuyogtayo’ wenno sursurotentayo idan. Panagdesision met ketdi dayta, ngem mabalin a dakes ti pagbanaganna.
10. Apay a masapul idi a pakdaaran ni Pablo dagiti taga-Galacia?
10 Nalawag ti pakdaar ni apostol Pablo kadagiti taga-Galacia a napeggad no ipalubosda a sabali ti agdesision para kadakuada. (Basaen ti Galacia 4:17.) Kayat idi ti dadduma a miembro ti kongregasion nga idesisionanda ti dadduma tapno mayadayoda ida kadagiti apostol. Apay? Ngamin, bagbagida laeng ti pampanunotenda ken kayatda ti agbalin a nalatak. Limbesda iti limitasionda ken saanda a rinaem ti responsabilidad dagiti kakabsat nga agaramid kadagiti bukodda a desision.
11. Kasanotayo a matulongan ti dadduma no agdesisionda?
11 Nangipakita ni Pablo iti nasayaat nga ulidan iti panangrespeto iti wayawaya dagiti kakabsat nga agdesision. (Basaen ti 2 Corinto 1:24.) Iti panawentayo, tuladen koma dayta dagiti panglakayen no mangbalakadda maipapan kadagiti personal a banag. Maragsakanda a mangiranud kadagiti naibatay iti Biblia nga impormasion iti arban. Nupay kasta, siguraduenda koma a dagiti kakabsat ti agdesision para iti bagida. Apay? Gapu ta dagiti kakabsat a mismo ti manungsungbat iti resulta ti desisionda. Daytoy ti nagpateg a masursurotayo: Mabalintayo ti tumulong ken mangipaay iti balakad wenno prinsipio manipud iti Kasuratan. Ngem kalintegan ken responsabilidad ti dadduma ti agaramid iti bukodda a desision. No umiso ti desisionda, pagsayaatanda dayta. Nalawag ngarud a saantayo a panunoten nga adda karbengantayo nga agdesision para kadagiti kakabsat.
TI KADI EMOSION TI MANGIDIKTAR ITI DESISIONMO?
12, 13. Apay a napeggad no surotentayo lattan ti pusotayo no agpungpungtot wenno maup-upaytayo?
12 Pagsasao dagiti tattao: Surotem ti pusom. Ngem napeggad dayta, ken saan a nainkasuratan. Pakdaarannatayo ti Biblia a saantayo nga ipalubos a ti emosiontayo wenno ti imperpekto a pusotayo ti surotentayo no agdesisiontayo. (Prov. 28:26) Kasta met, adu a salaysay iti Biblia ti mangipakita a saan a nasayaat ti resultana no surotentayo ti puso. Ngamin, “ti puso nagulgulib ngem iti aniaman a banag.” Dayta ti kangrunaan a problema kadagiti imperpekto a tattao. (Jer. 3:17; 13:10; 17:9; 1 Ar. 11:9) Ania ti mabalin a mapasamak kadatayo no surotentayo ti pusotayo?
13 Nagpateg ti puso ti maysa a Kristiano, ta naibilin kadatayo nga ayatentayo ni Jehova iti intero a pusotayo ken ayatentayo ti kaarrubatayo a kas iti bagitayo. (Mat. 22:37-39) Ngem naitampok kadagiti nadakamaten a teksto ti Biblia a napeggad no ipalubostayo a ti emosiontayo ti mangdiktar iti panunot ken panagtignaytayo. Kas pagarigan, ania ngata ti mapasamak no agaramidtayo iti desision no agpungpungtottayo? Ammotayo ti sungbat nangruna no napadasantayon dayta. (Prov. 14:17; 29:22) Wenno makaaramidtayo ngata kadagiti umiso a desision no maup-upaytayo? (Num. 32:6-12; Prov. 24:10) Laglagipentayo nga ibaga ti Sao ti Dios a pagsayaatantayo ti panagbalin nga ‘adipen ti linteg ti Dios.’ (Roma 7:25) Nalaka laeng ngarud nga allilawennatayo ti emosiontayo no ipalubostayo a daytoy ti mangimpluensia kadatayo no agaramidtayo kadagiti napateg a desision.
NO KAANO A BALIWAM TI DESISIONMO
14. Apay a maibagatayo a mabalin a baliwantayo ti desisiontayo?
14 Masapul nga agaramidtayo kadagiti umiso a desision. Ngem di kayat a sawen dayta a saantayon a mabalin a baliwan ti desisiontayo no nakapagdesisiontayon. Adda dagiti tiempo a nasayaat no panunotentayo a naimbag ti desisiontayo ta nalabit masapul a baliwantayo dayta. Kitaentayo ti inaramid ni Jehova kadagiti taga-Nineve idi kaaldawan ni Jonas. “Ti pudno a Dios nakitana dagiti aramidda, a timmallikudda iti dakes a dalanda; ket iti kasta nagladingitan ti pudno a Dios ti didigra a sinaona nga ipagtengna kadakuada; ket saanna nga impagteng dayta.” (Jon. 3:10) Idi nakitana nga agbabbabawi dagiti taga-Nineve ken nagbalbaliwda, binaliwan ni Jehova ti desisionna. Makita iti dayta a nainkalintegan, napakumbaba, ken naasi ni Jehova. Maysa pay, saan nga agtignay ti Dios gapu laeng iti dagus a panagpungtot, ti emosion a gagangay nga ipakpakita ti adu a tattao.
15. Apay a masapul a baliwantayo ti desisiontayo no dadduma?
15 Mabalin nga adda dagiti situasion a nasayaat a panunotentayo manen ti desision nga inaramidtayo, kas koma no agbaliw dagiti kasasaad. Adda dagiti gundaway a binaliwan ni Jehova dagiti desisionna idi nagbaliw dagiti kasasaad. (1 Ar. 21:20, 21, 27-29; 2 Ar. 20:1-5) Wenno no adda dagiti baro nga impormasion a mangipakita a masapul a baliwantayo ti desisiontayo. Kamali dagiti impormasion a naibaga ken Ari David maipapan ken Mefiboset nga apoko ni Saul. Idi naammuan ni David ti agpayso, binaliwanna ti desisionna. (2 Sam. 16:3, 4; 19:24-29) Mabalin nga adda met dagiti tiempo a masapul a kasta ti aramidentayo.
16. (a) Ania dagiti makatulong a balakad tapno makaaramidtayo iti nasayaat a desision? (b) Ania koma ti panunotentayo maipapan kadagiti naaramiden a desision, ken apay?
16 Balakadannatayo ti Biblia a saantayo nga agdardarasudos no adda napateg a banag a desisionantayo. (Prov. 21:5) No panunotentayo a naimbag ti amin a banag ken impormasion a mainaig iti desisionantayo, dakdakkel ti posibilidad nga umiso ti desisiontayo. (1 Tes. 5:21) Sakbay nga agdesision ti ulo ti pamilia, nasayaat no sukimatenna nga umuna ti Kasuratan ken dagiti publikasiontayo, ken ikabilanganna met ti opinion wenno makuna dagiti kapamiliana. Laglagipem nga imbaga ti Dios a dumngeg ni Abraham iti ibaga ni baketna. (Gen. 21:9-12) Iwayaan met koma dagiti panglakayen ti agsukimat. No nainkalintegan ken napakumbabada, saanda a pakadanagan a bumaba ti respeto ti dadduma kadakuada no adda baro ken napateg a banag a mangipakita a masapul a mabaliwan ti dati a desisionda. Situtulokda koma a mangbaliw iti kapanunotan ken desisionda no kasapulan, ket nagsayaat no kasta ti aramidentayo amin. Makatulong dayta tapno agtalinaed ti talna ken urnos iti kongregasion.—Ara. 6:1-4.
PANANGITUNGPAL KADAGITI DESISION
17. Ania ti aramidentayo tapno ad-adda nga agballigi ti aramidentayo a desision?
17 Saan nga agpapada ti kadagsen dagiti desision. Masapul a panunotentayo a naimbag ken ikararagtayo dagiti nadagsen a desision. Pampanunoten ti dadduma a Kristiano no makiasawada wenno no asino ti pakiasawaanda. Nadagsen met a banag ti panagdesision no kasano wenno kaano a makapagpayunir ti maysa, a mangyegto iti adu a bendision. Napateg a naan-anay nga agtalektayo a kabaelan ken talaga nga iwanwannatayo ni Jehova kadagitoy a banag. (Prov. 1:5) Nagpateg ngarud nga agpaiwanwantayo iti Biblia kas ti kasayaatan a pakasarakantayo iti balakad ken agpatulongtayo ken Jehova babaen iti kararag. Laglagipentayo met a kabaelan nga ipaay ni Jehova dagiti kababalin a makatulong kadatayo a mangaramid kadagiti desision a maitunos iti pagayatanna. Tunggal adda napateg a desision nga aramidentayo, isaludsodtayo: ‘Ipakita ngata daytoy a desisionko nga ay-ayatek ni Jehova? Mangparagsak ken mangipaay ngata daytoy iti talna iti pamiliak? Ken ipakita ngata daytoy a naanus ken naasiak?’
18. Apay a namnamaen ni Jehova a datayo ti agaramid iti bukodtayo a desision?
18 Saannatayo a piliten ni Jehova a mangayat ken agserbi kenkuana. Datayo ti agpili. Inikkantayo iti wayawaya nga agpili, isu a raraemenna ti responsabilidad ken kalintegantayo nga ‘agpili maipaay iti bagbagitayo’ no agserbitayo kenkuana wenno saan. (Jos. 24:15; Ecl. 5:4) Ngem namnamaenna nga itungpaltayo dagiti desision nga inaramidtayo a maitunos iti panangiwanwanna. No agtalektayo iti pamay-an ni Jehova ken kadagiti prinsipio a siaayat nga impaayna, nasayaat dagiti desision a maaramidtayo ken makapagtultuloytayo a natibker.—Sant. 1:5-8; 4:8.


text:
INDONESIA
Simmangpet Dagiti Misionero
Idi Hulio 1951, naguummong dagiti kakabsat iti bassit a kongregasion iti Jakarta tapno sarabuenda ni Peter Vanderhaegen, ti kaunaan a misionero a nasanay iti Gilead a naibaon idiay Indonesia. Idi agngudo ti tawen, simmangpet ti 13 pay a misionero a naggapu idiay Australia, Germany, ken Netherlands, isu a dandani nadoble ti bilang dagiti agibumbunannag iti pagilian.
Kinuna ni Fredrika Renskers, maysa a misionera a Dutch: “Mailadladawanko idi iti panunotko a mangaskasabaak babaen ti panagsenias. Ngem gapu ta adu ti agsasao iti Dutch, kaaduanna nga isuda ti kinaskasabaak idi damo.” Insalaysay met ni Ronald Jacka, a taga-Australia: “Nagusar ti dadduma kadakami iti testimony card a naglaon iti ababa a sermon iti Indonesian. Sakbay nga agtuktokak, kitaek nga umuna ti card sa ikagumaak nga ibaga ti linaonna a diakon kitkitaen.”
Gapu iti nasayaat a panangidaulo dagiti misionero, nagbalin a 91 ti 34 a bilang dagiti agibumbunannag iti makatawen laeng. Idi Septiembre 1, 1951, nangrugi a nausar ti balay ni André Elias idiay Central Jakarta kas sanga nga opisina ti Watch Tower Society. Naapointaran ni Ronald Jacka kas branch servant.
Nairugi ti Panangasaba iti Dadduma Pay a Lugar
Idi Nobiembre 1951, naibaon ni Peter Vanderhaegen idiay Manado, North Sulawesi, a sadiay a nangbukel da Theo Ratu ken ni baketna iti bassit a grupo. Kaaduan a lumugar ket agkunkuna a Kristiano ken dakkel ti panagraemda iti Sao ti Dios. Adu a bumalay ti nangpastrek kadagiti Saksi ken impailawlawagda dagiti doktrina iti Biblia. Masansan a makisarita dagiti kakabsat kadagiti grupo a buklen ti 10 a tao. Kalpasan ti 15 a minuto, umabuten iti agarup 50 ti agdengdengngeg. Awan pay maysa nga oras, umakarda iti arubayan ken umabut iti 200 ti agdengdengngeg.
Idi rugrugi ti 1952, naaddaan da Albert ken Jean Maltby iti pagtaengan dagiti misionero idiay Surabaya, East Java, ti maikadua a kadakkelan a siudad iti Indonesia. Nagyan met sadiay ti innem a misionera a da Gertrud Ott, Fredrika Renskers, Susie ken Marian Stoove, Eveline Platte, ken Mimi Harp. “Nasingpet ken mannakigayyem a Muslim ti kaaduan a lumugar,” kinuna ni Fredrika Renskers. “Adu a tattao ti kasla agur-uray laeng a mapakaammuan iti kinapudno isu a naglaka ti mangirugi iti panangyadal iti Biblia. Iti uneg ti tallo a tawen, addan 75 nga agibumbunannag iti Surabaya Congregation.”
Nagsurat met iti sanga nga opisina ni Azis, a maysa a Muslim a taga-Padang, West Sumatra, a matulongan koma iti naespirituan. Idi 1930’s, nakipagadal isuna kadagiti payunir a taga-Australia ngem naisardeng bayat ti panangsakup ti Japan. Naminsan, aksidente a nakitana ti maysa a bokleta dagiti Saksi ni Jehova. Insuratna: “Naragsakanak idi nabasak iti bokleta ti adres ti opisina iti Jakarta!” Dagus nga imbaon ti sanga nga opisina ti manangaywan iti sirkito a ni Frans van Vliet idiay Padang. Naammuanna a nakasarsarita ni Azis ti kaarrubana a ni Nazar Ris nga empleado ti gobierno ken interesado iti kinapudno. Inawat dagitoy a lallaki ken ti pamiliada ti kinapudno. Nagbalin a matalek a panglakayen ni Brother Azis. Nagbalin met nga special pioneer ni Nazar Ris, ken adu kadagiti annakna ti nareregta a Saksi ita.
Di nagbayag, napan ni Frans van Vliet idiay Balikpapan, East Kalimantan, tapno bisitaenna ti di aktibo a brother a Dutch. Ibangbangon idi ti brother ti pagprosesuan ti langis a nadadael gapu iti gubat. Kinadua ni Frans ti brother a mangasaba ken pinaregtana nga iyadalanna ti sumagmamano nga interesado. Nakairugi daytoy a brother iti bassit a grupo idiay Balikpapan sakbay a nagsubli idiay Netherlands.
Sumagmamano a tiempo kalpasanna, immakar ni Titi Koetin, maysa a sister a nabiit pay a nabautisaran, idiay Banjarmasin, South Kalimantan. Kinaskasabaanna dagiti kabagianna iti komunidad dagiti Dayak ket adu ti natulonganna a mangammo iti kinapudno. Nagsubli ti dadduma kadakuada iti purokda iti nasulinek a paset ti Kalimantan ket nangbukelda kadagiti grupo a nagbalin a natibker a kongregasion.
Panagimprenta Kadagiti Literatura iti Indonesian
Gapu ta napartak ti panagsaknap ti trabaho a panangasaba, kasapulan dagiti kakabsat ti ad-adu pay a literatura iti Indonesian. Idi 1951, naipatarus ti libro a “Mapapati Coma ti Dios” iti Indonesian, ngem rinebisar dagiti autoridad ti pagannurotan ti ispeling iti lengguahe nga Indonesian isu a kasapulan met a rebisaren ti sangay ti patarusna. * Idi nairuar met laengen ti libro, adu nga Indonesian ti naginteres.
Idi 1953, kalpasan ti 12 a tawen manipud iti naudi a pannakayimprenta Ti Pagwanawanan iti Indonesian, nangyimprenta manen ti sanga nga opisina iti 250 a kopia. Idi damo, naglaon laeng kadagiti mapagadalan nga artikulo daytoy a magasin a 12 ti panidna a nakopia babaen ti mimeograph. Kalpasan ti tallo a tawen, nagbalinen a 16 a panid, ken mayim-imprentan iti 10,000 a kopia iti kada bulan babaen ti maysa a komersial a pagimprentaan.
Idi 1957, nairuar ti binulan nga edision ti Agriingkayo! iti Indonesian. Alisto nga immabut iti 10,000 ti maiwarwaras a kopia. Gapu ta agkurang ti suplay ti papel iti pagilian, masapul a mangala dagiti kakabsat iti lisensia tapno makagatangda iti papel nga usarenda. Kinuna ti opisial ti gobierno a nangasikaso iti lisensia: “Para kaniak, ti Menara Pengawal (Pagwanawanan) ti maysa kadagiti kasasayaatan a magasin iti Indonesia. Maragsakanak unay a tumulong iti panangasikaso iti lisensiayo para iti baro a magasinyo.”
^ par. 1 Manipud idi 1945, namindua a narebisar ti pagannurotan ti ispeling iti lengguahe nga Indonesian tapno masuktan ti dati a maus-usar a pagannurotan ti ispeling iti lengguahe a Dutch.


text:
Toni Morrison
Ni Toni Morrison (naiyanak a kas ni Chloe Ardelia Wofford;[1] Pebrero 18, 1931) ket maysa nga Amerikana a nobelista, editor, ken propesor. Dagiti nobelana ket naamammoan kadagiti epiko a tema, narugso a dialogo, ken nabaknang kadagiti naisalaysayan a karakter. Dagiti kalatakan a nobelana ket mairaman ti Ti Kaasulan a Mata, Sula, Kanta ni Solomon ken Nadunggo. Isu ket nakomisionado pay a nagsurat ti librito para it imaysa a baro nga opera, ti Margaret Garner, nga immuna a naipabuya idi 2005. Isu ket nangabak ti Premio Nobel idi 1993 ken idi 1987 ti Premio Pulitzer para iti Nadunggo. Idi 29 Mayo 2012, isu ket nagunggunaan ti Presidensial a Medalia ti Waya.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Duvall, John N. (2000). Ti Pannakailasin kadagiti Piksion ni Toni Morrison: Modernista a Kinapudno ken Kalpasan ti moderno a Kinangisit. Palgrave Macmillan. p. 38. ISBN 978-0-312-23402-7.
Kalpasan amin a naipablaak a pakaammo kenni Morrison ket naitunos a ti napno a naganna ket Chloe Anthony Wofford, isu a ti pannaka-ampon ti 'Toni' a kas pangisukat ti 'Chloe' ket maipammadayawan pay laeng ti naited a nagan. Ti tengnga a nagan ni Morrison, nupay kasta, ket saan idi nga Anthony; ti rehistro ti pannakaipasngayna ket mangipakpakita a ti napno a naganna idi ket Chloe Ardelia Wofford, a nangipakita a ni Ramah ken George Wofford ket ninagananda ti anakda ababai manipud ti apongna abaket manipud ti ina, a ni Ardelia Willis.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Toni Morrison iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Toni Morrison iti Wikiquote (Ingles)


text:
Sagada, Mountain Province
Ti Sagada ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Mountain Province iti Filipinas. Magteng ti Sagada 275 a kilometro iti amianan ti Metro Manila ken 100 kilometro manipud Siudad ti Baguio.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti ili ti Sagada ket nabingbingay a politikal iti 19 a barbaranggay.[2]
- Aguid
- Tetepan Sur
- Ambasing
- Angkeling
- Antadao
- Balugan
- Bangaan
- Dagdag (Poblacion)
- Demang (Poblacion)
- Fidelisan
- Kilong
- Madongo
- Poblacion (Patay)
- Pide
- Nacagang
- Suyo
- Taccong
- Tanulong
- Tetepan Norte
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Mountain Province". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 11 Hulio 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015] (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Mountain Province". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 11 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
SIERRA LEONE AND GUINEA
Napatpateg Ngem Kadagiti Diamante
Tamba Josiah
NAYANAK 1948
NABAUTISARAN 1972
ABABA A PAKASARITAANNA Nagtrabaho iti pagminasan ti diamante sakbay a naammuanna ti kinapudno. Kameng itan ti Branch Committee iti Sierra Leone.
IDI 1970, nagtrabahoak iti kompania ti pagminasan a kukua dagiti taga-Britain iti Tongo Fields. Nabaknang iti diamante daytoy a lugar iti amianan ti Kenema. Agbirokak met kadagiti diamante no nawayaak. No adda mabirokak, agbadoak iti napintas sa mapanko ilako dagita idiay Kenema ken agpalpaliwaak kalpasanna.
Idi 1972, naam-ammok dagiti Saksi ni Jehova ken rinugiak ti nagadal iti Biblia. Kalpasan ti lima a bulan, kualipikadoakon a mabautisaran. Gapu ta awanen ti nabati a bakasionko, imbagak iti maysa a katrabahuak nga isaupnak pay laeng iti trabahok tapno makatabunoak iti kombension distrito ken mabautisaranak. Immanamong iti kondision nga ikkak iti makalawas a sueldo. Napatpateg ti panagpabautisarko ngem ti kuarta, isu a dagus nga inawatko ti tukonna. Idi nagsubliakon manipud iti kombension, imbagana a kukuak lattan ti sueldok gapu ta umiso ti ar-aramidek a panagserbi iti Dios. Kalpasan ti innem a bulan, nagikkatak iti trabahok nupay dakkel ti sueldok tapno agurnong iti kinabaknang idiay langit kas maysa nga special pioneer.—Mat. 6:19, 20.
Iti 18 a tawen, nagserbiak kas special pioneer ken manangaywan iti sirkito iti nagduduma a paset ti pagilian. Kabayatanna, inasawak ni Christiana, maysa a nasungdo ken mannakikooperar nga asawa, ket naaddaankami iti anak a ni Lynette.
Inar-arapaapko idi ti agbirok kadagiti literal a diamante, ngem napatpateg pay ti nabirokak—dagiti naespirituan a kinabaknang
Bayat ti gerra sibil iti Sierra Leone, nagpayunirkami ken Christiana iti Bo, a masarakan iti sabali pay a dakkel a pagminasan iti diamante. Ditoy a nakasarakkami kadagiti adu a naespirituan a “diamante”—dagiti pudno a Kristiano nga ad-adalan. Iti uneg ti uppat a tawen, rimmang-ay iti nasurok nga 60 a porsiento ti kongregasionmi. Adda itan tallo a narang-ay a kongregasion iti Bo.
Idi 2002, naawisak nga agbalin a kameng ti Branch Committee iti Sierra Leone. Agnanaedkami ken Christiana iti asideg ti Bethel. Inaldaw a mapanak agtrabaho iti Bethel, bayat nga agserserbi ni Christiana kas special pioneer. Agserserbi met ni Lynette iti Krio translation team iti Bethel.
Inar-arapaapko idi ti agbirok kadagiti literal a diamante, ngem napatpateg pay ti nabirokak—dagiti naespirituan a kinabaknang. Nakabirokak met iti 18 a naespirituan a “diamante,” wenno pudno a Kristiano nga ad-adalan. Pudno nga aglaplapusanan dagiti bendision ni Jehova kaniak.


text:
Ikan
Ti ikan ket ti aniaman a kameng ti parapiletiko a grupo dagiti organismo a mangbukel ti amin nga adda ti asang nga akuatiko a kraniata ng aay-ayup nga awan kadagiti kameng ti bagi nga addaan dgaiti ramay.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Helfman, G.; Collette, B.; Facey, D. (1997). Ti Dibersidad dagiti Ikan. Blackwell Publishing. ISBN 0-86542-256-7.
- Eschmeyer, William N; Fong, Jon David (2013). "Katologo dagit iIkan". Akademia dagiti Siensia ti California.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Ikan iti Wikimedia Commons


text:
Senator Ninoy Aquino, Sultan Kudarat
Ti Senator Ninoy Aquino ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Sultan Kudarat iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Senator Ninoy Aquino ket nabingbingay a politikal iti 20 a barbaranggay.[2]
- Banali
- Basag
- Buenaflores
- Bugso
- Buklod
- Gapok
- Kadi
- Kapatagan
- Kiadsam
- Kuden
- Kulaman
- Lagubang
- Langgal
- Limuhay
- Malegdeg
- Midtungok
- Nati
- Sewod
- Tacupis
- Tinalon
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Sultan Kudarat". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 21 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Sultan Kudarat". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 21 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Marso
Ti Marso ket isu ti maika-3 a bulan ti tawen dagiti kalendario a Huliano ken Gregoriano . Daytoy ket maysa kadagiti pito a bulan nga addaan iti kaatidog iti 31 nga al-aldaw. Idiay Akin-amianan a Hemisperio, ti meteorolohikal a panangrugi iti primabera ket mapasamak iti umuna nga aldaw iti Marso. Ti ekuinokso ti Marso iti maika-20 wenno maika-21 ket mangmarka ti astronomikal a panangrugi iti primabera idiay Akin-amianan a Hemisperio ken ti panangrugi ti otonio idiay Akin-abagatan a Hemisperio, a ti Septiembre ket ti tiempo a kapada ti Marso iti Akin-amianan a Hemisperio.
Taudan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti nagan a Marso ket nagtaud manipud iti Latin iti Martius, ti umuna a bulan iti kasapaan a kalendario a Romano. Daytoy ket nainaganan kenni Marte, ti dios ti Romano iti gubat a naikeddeng pay a kas ti guardia ti agrikultura ken maysa a puon ti tattao a Romano babaen dagiti annakna a lalaki a ni Romulus ken Remus. Ti bulanna iti Martius ket isu idi ti pangrugian iti tiempo para iti panagtalon ken pannakigubat,[1] ken dagiti piesta a natengngel a pammadayaw kaniana ket naipada babaen dagiti dadduma iti Oktubre, ken naipatingga ti tiempo para kadagitoy nga aktibidad.[2] Ti Martius ket mabalin a nagtultuloy nga isu ti umuna a bulan ti tawen ti kalendario a Romano aginggana idi 153 SK,[3] ken dagiti nadumaduma a relihioso a rambakan iti umuna a kagudua iti bulan ket kasisigud idi a dagiti rambakan ti baro a tawen.[4] Uray idi naladaw a kinaugma, dagiti Romano a mosaiko a nangiladawan kadagiti bulan ket sagpaminsanda nga umuna a nangikabkabil ti Marso.[5]
Ti Marso 1 ket nangrugian ti nabilangan a tawen idiay Rusia aginggana iti patingga ti maika-15 a siglo. Ti Gran Britania ken dagiti koloniana ket nagtultuloy nga agusar iti Marso 25 aginggana idi 1752, idi kanungpalan nga inamponda ti kalendario a Gregoriano. Adu pay kadagiti kultura ken dagiti relihion a mangramrambak pay laeng iti rugi ti Baro a Tawen iti Marso.
Dadduma a nagnagan[urnosen | urnosen ti taudan]
Iti Pinlandes, ti bulan ket tinawtawagan iti maaliskuu, a naipammatina a nagtaud manipud iti maallinen kuu, iti las-ud ti Marso, ti Daga ket kanungpalanna a mabalin a makita iti sirok ti niebe (nupay kasta, naisingasing payen dagiti nadumaduma a teoria iti etomolohia). Iti Ukraniano, ti bulan ket tinawtawagan iti бepeзeHb, a ti kayatna a sawen ket kayo ti betula, ken březen iti Tseko. Dagiti naipakasaritaan a nagan ti Marso ket mairaman ti Sahon iti Lentmonat, a nainaganan manipud iti ekuinokso ti Marso ken ti panagin-inut nga iyaatiddog dagiti aldaw, ken ti kanungpalan a birngas ti Kuaresma. Dagiti Sahon ket tinawtawaganda pay ti Marso a kas Rhed-monat wenno Hreth-monath (naala manipud iti diosenda a ni Rhedam/Hreth), ken dagiti Anglo ket tinawtawaganda iti Hyld-monath. Iti Eslobeno, ti tradisional a nagan ket sušec, a ti kayatna a sawen ket ti bulan a ti daga ket namagan tapno mabalinen a talonen. Ti nagan ket immuna a naisurat idi 1466 iti manuskrito ti Škofja Loka. Naus-usar pay dagiti dadduma a nagan, kas pagarigan ti brezen ken breznik, "ti bulan dagiti betula".[6] Ti Turko a balikas ti Mart ket naited kalpasan ti nagan ti Marte ti dios.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Mary Beard, John North, ken Simon Price, Religions of Rome (Pagmalditan ti Unibersidad ti Cambridge, 1998), pp. 47–48 ken 53.
- ^ Michael Lipka, Roman Gods: A Conceptual Approach (Brill, 2009), p. 37. Dagiti panirigan ni Georg Wissowa kadagiti piesta ni Marte a nangikuadro ti tiempo ti kampania ti militar ket naipukpok babaen ni C. Bennett Pascal, "October Horse," Harvard Studies in Classical Philology 85 (1981), p. 264, nga agraman iti bibliograpia.
- ^ H.H. Scullard, Festivals and Ceremonies of the Roman Republic (Pagmalditan ti UNibersidad ti Cornell, 1981), p. 84; Gary Forsythe, Time in Roman Religion: One Thousand Years of Religious History (Routledge, 2012), p. 14 (iti di pannakaikeddeng idi napasamak ti panagbaliw).
- ^ Scullard, Festivals and Ceremonies of the Roman Republic, p. 85ff.
- ^ Aïcha Ben Abed, Tunisian Mosaics: Treasures from Roman Africa (Getty Publications, 2006), p. 113.
- ^ "Koledar prireditev v letu 2007 in druge informacije občine Dobrova–Polhov Gradec" [The Calendar of Events and Other Information of the Municipality of Dobrova–Polhov Gradec] (PDF) (iti Eslobeno). Municipality of Dobrova-Polhov Gradec. 2006.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Marso iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig iti Marso iti Wikiquote (Ingles)


text:
Plantilia:Kat nangruna
Dagiti linaon
Panagusar[urnosen ti taudan]
Daytoy a plantilia ket us-usaren para kadagiti panid ti Kategoria, tapno maitudo ti kangrunaan nga artikulo a mainaig iti daytoy a kategoria.
Ti kadawyan a panagusar (agusar ti nagan ti kategoria para iti silpo ti wiki):
{{Kat nangruna}}→Ti nangruna nga artikulo para iti daytoy a kategoria ket ti Kat nangruna.
No ti nagan ti kangrunaan nga artikulo key sabali ngem ti nagan ti kategoria — kas pagarigan: no ti kangrunaan nga artikulo para iti Kategoria:Dagiti ekonomia ket Ekonomika — nasken nga agusar ti maysa a parametro tapno mainaganan ti artikulo:
{{Kat nangruna|ekonomika}}→
Nadumaduma nga artikulo[urnosen ti taudan]
Agnayon laeng kadagiti adu pay nga artikulo a kas dagiti mainayon nga argumento (aginggana iti lima):
{{Kat nangruna|1}}mangited ti
{{Kat nangruna|1|2}}mangited ti
{{Kat nangruna|1|2|3|4|5}}mangited ti
Dagiti panid a saan nga artikulo[urnosen ti taudan]
{{Kat nangruna|WP:Wikidata|article=no}}→Ti nangruna a panid para iti daytoy a kategoria ket ti WP:Wikidata.
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
- {{Kat adu pay}}
- {{Palawag ti kategoria}}
- {{Nangruna a seksion ti kategoria}}
- {{Nangruna a kategoria}}
- {{Nangruna nga artikulo}}
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar


text:
1971
Ti 1971 ket maysa a kadawyan a tawen a nangrugi iti aldaw ti Biernes iti kalendario a Gregoriano.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Marso 8 – Harold Lloyd, Amerikano nga aktor (naipasngay 1893)
- Pebrero 26 – Fernandel, Pranses nga aktor (naipasngay 1903)
- Hunio 14 – Carlos P. Garcia, maika-8 a Presidente ti Filipinas (naipasngay 1896)
- Agosto 15 – Paul Lukas, Hungaro-Amerikano nga aktor (naipasngay 1891)


text:
Matsuo Bashō
Ni Matsuo Bashō (松尾 芭蕉?, 1644 – Nobiembre 28, 1694), naipasngay a kas ni Matsuo Kinsaku (松尾 金作?), ken Matsuo Chūemon Munefusa (松尾 忠右衛門 宗房?),[2][3] ket isu idi ti kadayegan a mannaniw iti Edo a paset ti panawen idiay Hapon. Iti las-ud ti kabibiagna, ni Bashō ket nabigbigan idi para kadagiti obrana iti kolaboratibo a haikai no renga a porma; tatta nga aldaw, kalpasan kadagiti sigsiglo a komentario, isu ket mabigbigan a kas maysa aturay ti ababa ken nalawag a haiku (idi dayta a panawen ket nakunkuna a hokku). Ti daniwna ket sangalubongan a naindayegan, ken idiay Hapon adu kadagiti daniwna ket napatpataud kadagiti monumento ken tawidan a luglugar. Urayno ni Bashō ket naikeddeng a nadayeg idiay laud para kadgiti bukodna a hokku, isu ket namatmati a ti kasayaatan nga obrana ket adda ti panangiyuna ken panakibinglay iti renku. Isu ket nangibagbanga a, “ADu kadagiti sumursurot kaniak ket makasuratda ti hokku a kas met laeng kaniak. Ti ayan ti panagipakitaak no sinoak ket iti panagisilpo kadagiti berso.”[4]
Ni Bashō ket naipayamammo ti daniw idi isu ket maysa nga ubing, ken kalpasan idi isu ket nakitinnipon ti saririt a ladawan ti Edo (moderno a Tokyo), isu ket napardas a naamaamon iti amin a Hapon. Isu mangmangged a kas maysa a manursuro, ngem liniklikudanna ti sosial, urbano a biag ti literatio a sirkulo ken nagayayat a nagkalkallutang iti amina apset ti pagilian, a napnapan ti laud, daya, ken idiay kaadaywan ti akin-amianan a kabakiran tapno makagun-od kadagiti pangparugso para kadagiti sinursuratna. Dagiti daniwna ket nainpluensian babaen kadagiti nasansanayna kadagiti naipalawlaw a lubongna, a kankanayon a nangipenpen ti rikna ti ladawan ti bassit a simple nga el-elemento.
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Louis Frédéric, Ensiklopedia ti Hapon, Unibersidad ti Harvard a Pagmalditan, 2002, p. 71.
- ^ "松尾芭蕉". Ti Kompania ti Asahi Shimbun Company. Naala idi 2010-11-22.(Hapon)
- ^ "芭蕉と伊賀上野". 芭蕉と伊賀 Igaueno Cable Television. Naala idi 2010-11-22.(Hapon)
- ^ Drake, Chris. ' “Nagsasaruno a Kuriat” ni Bashō a kas Literatura nga Inggles', iti Warnakan ti Renga ken Renku, Pablaak 2, 2012. p7


text:
NO ANIA TI KUNA TI BIBLIA
Langit
Agduduma ti opinion dagiti tattao maipapan iti langit. Pagdedebateanda pay ketdi dayta. Ngem adayo a naiduma ti isursuro ti Biblia kadagiti naisuro iti adu a tattao.
Ania ti langit?
TI KUNA TI DADDUMA
Agduduma ti patpatien dagiti tattao maipapan iti langit ken ti nakairantaanna. Kas pagarigan:
Adu nga agkunkuna a Kristiano ti mamati iti ibagbaga ti New Catholic Encyclopedia a ti langit “ti maudi a destinasion ti nasingpet a tao a natay a matalek iti Apo.”
Ad-adda a nakasentro ti sursuro ti Judaismo iti agdama a biag imbes nga iti biag kalpasan ti ipapatay, sigun ken ni Rabbi Bentzion Kravitz. Ngem kunana a mabalin nga “idiay langit a mapadasan ti kararua ti posible a kararagsakan a biag—mas maawatam ken mariknam ti kinadekket iti Dios kompara iti dati.” Ngem inamin ni Kravitz a “mamati ti Judaismo iti langit, ngem nagbassit laeng ti mabasa iti Torah maipapan iti dayta.”
Mamati dagiti Hindu ken Budista nga adu ti tukad ti langit. Temporario laeng kano dayta a pagyanan. Kalpasanna, mayanak manen ti maysa ditoy daga wenno madanonna ti kasasaad a nangatngato ngem iti langit.
Adda met dagiti saan a mamati iti aniaman a pannursuro maipapan iti langit ken ibagada nga inuubing ken nakakatkatawa nga ideya dayta.
TI ISURSURO TI BIBLIA
Iti Biblia, adu ti kayat a sawen ti sao a “langit.” Kas pagarigan:
Mabasa iti Genesis 1:20 ti pannakaaramid dagiti billit nga ‘agtaytayab iti ngatuen ti daga iti tangatang ti langlangit.’ Iti daytoy a teksto, tumukoy ti sao a “langlangit” iti atmosperatayo, ti makitkitatayo a tangatang.
Mabasa iti Isaias 13:10 ti maipapan kadagiti “bituen ti langlangit ken dagiti konstelasionda”—ti aw-awagantayo a law-ang wenno outer space.
Mabasa iti Biblia ti maipapan iti ‘disso a pagnanaedan [ti Dios] iti langlangit’ ken ibagana pay nga adda aggigian nga ‘anghel sadi langit.’ (1 Ar-ari 8:30; Mateo 18:10) Kitaem ta ti “langlangit” ken “langit” ket saan laeng a simbolikal a sasao, no di ket agpaypayso a lugar a pagyanan. *
“Tumannawagka manipud langit ket kumitaka manipud iti nasantuan ken napintas a nangato a pagyanam.”—Isaias 63:15.
Mapan kadi idiay langit ti amin a nasingpet a tattao no matayda?
Saan nga isursuro ti Biblia a ti daga ket temporario laeng a pagyanan a pangur-urayantayo iti ipapataytayo sa kalpasanna, mapantayo idiay langit. Nalawag nga ibaga ti Biblia a ti ipapatay ket saan a pulos a karaman iti orihinal a panggep ti Dios para kadagiti tattao. Panunotem:
Imbilin ti Dios iti immuna nga agassawa: “Agbungakayo ken agadukayo ket punnuenyo ti daga.” (Genesis 1:28) Nairanta ti daga a permanente a pagyanan ti tao, a mabalin a pagbiaganna iti agnanayon. Matay laeng ti umuna a lalaki wenno babai no agsukirda iti Dios. Makapaladingit ta pinilida ti agsukir.—Genesis 2:17; 3:6.
Ti panagsukir ti immuna a lalaki ket nagresulta saan laeng nga iti ipapatayna ken ti asawana, no di ket uray dagiti annakda. (Roma 5:12) Kayatna kadi a sawen nga awanen ti namnama dagiti tattao?
Kuna ti Biblia nga “adda baro a langlangit ken baro a daga nga ur-urayentayo sigun iti karina.” * (2 Pedro 3:13) Babaen ti Pagarianna, isublinto ti Dios ti orihinal a kondision ti daga nga inrantana, “ket awanton ni patay.” (Apocalipsis 21:3, 4) Ti kadi biag idiay langit ti tuktukoyen dayta wenno ti biag ditoy daga? Tapno maikuna nga “awanton” ti maysa a banag, masapul nga adda nga umuna dayta. Ngem ni kaanoman, awan ti ipapatay idiay langit. Nalawag ngarud a ti tuktukoyen dayta a teksto ket ti mapasamakto ditoy daga, ti nairanta a pagyanantayo ken ti lugar a kayattayo a pagbiagan a kadua dagiti ipatpategtayo iti biag. Ipakita met ti Biblia nga agbiagto manen dagiti natay ket makaduadanto manen dagiti ay-ayatenda.—Juan 5:28, 29.
Maragragsakan ti adu a tattao a makaammo iti talaga nga isursuro ti Biblia maipapan iti langit. Kas pagarigan, kuna ti maysa a dati a Katoliko a ni George: “Nakitak a makaliwliwa ti isursuro ti Biblia maipapan iti biag nga agnanayon ditoy daga. Mas rasonable a patien dayta ngem iti ipapan idiay langit.” *
“No maipapan iti langlangit, kukua ni Jehova ti langlangit, ngem ti daga intedna iti annak ti tattao.”—Salmo 115:16.
^ par. 13 Siempre, espiritu ti Dios, saan a maiggaman ken makita. (Juan 4:24) Isu a ti disso a pagyananna ket masapul nga espiritual met a lugar a naisina iti literal nga unibersotayo.
^ par. 19 Ti termino a “baro a daga” ket saan a literal a baro a planeta; no di ket sasao a mangisimbolo iti kagimongan ti tattao nga agbibiag ditoy daga nga addaan iti anamong ti Dios.—Salmo 66:4.
^ par. 20 Isursuro ti Biblia nga iti turay ti Pagarian ti Dios, 144,000 laeng ti bilang dagiti tattao a napili a kadua ni Jesus idiay langit nga agturay.—1 Pedro 1:3, 4; Apocalipsis 14:1.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Ania ti Panggep ti Dios Para iti Daga?
Ilawlawag ti Biblia no apay a pinarsua ti Dios ti daga, no kaano nga agpatingga ti panagsagaba, ken no ania ti agur-uray iti masanguanan para iti daga ken dagiti agnaed iti dayta.
Ania ti Pagarian ti Dios?
Siasino ti Ari ti Pagarian ti Dios, ken anianto ti aramiden ti Pagarian?


text:
TI PAGWANAWANAN (PAGADALAN NGA EDISION) SEPTIEMBRE 2014
Masarakan iti daytoy a ruar dagiti maadal nga artikulo para iti Oktubre 27 agingga’t Nobiembre 30, 2014.
‘Rumagragpatka’ Kadi?
Kasano ti umiso a pamay-an a panangaramidmo iti dayta?
Kombinsidoka Kadi nga Addaka iti Kinapudno? Apay?
Ilawlawag daytoy nga artikulo ti sumagmamano a rason no apay nga admitiren ti adu a tattao nga adda dagiti Saksi ni Jehova iti kinapudno. Usigentayo met dagiti rason no apay a kombinsido a mismo dagiti Saksi nga addada iti kinapudno.
Sisusungdo nga Agserbi iti Dios iti Laksid ti “Adu a Rigat”
Agpaspasartayo amin iti rigat gapu ta agbibiagtayo iti lubong ni Satanas. Ania ti sumagmamano a pamay-an ni Satanas a rumaut? Kasano a masaganaantayo dagita?
Nagannak—Ipastoranyo Dagiti Annakyo
Responsabilidad dagiti nagannak a padakkelen dagiti annakda “iti disiplina ken panangiturong-panunot ni Jehova.” (Efeso 6:4) Mausig ditoy ti tallo a pamay-an a maipastoran dagiti nagannak dagiti annakda ken matulonganda ida a mangayat ken Jehova.
Salsaludsod Dagiti Agbasbasa
Ti kadi sasao iti Salmo 37:25 ken iti Mateo 6:33 kaipapananna a saan a pulos ipalubos ni Jehova nga agbisin ti maysa a Kristiano?
Ti Maudi a Kabusor, ni Patay, Mapukawto
Ti ipapatay ken ti amin a makagapu iti dayta ket nangibunga iti nakaro a panagsagaba. Apay a matay ti tao? Kasanonto a ‘mapukaw ti maudi a kabusor a ni patay’? (1 Corinto 15:26) Ammuem no kasano a dagiti sungbat itampokda ti kinahustisia, sirib, ken nangnangruna ti ayat ni Jehova.
Laglagipenyo Dagidiay Agserserbi iti Amin a Tiempo
Adu nga agdaydayaw ken Jehova ti agserserbi kenkuana iti amin a tiempo. Kasanotayo a laglagipen ti ‘matalek nga aramid ken naayat a panagbannogda’?