text:
Apay a Saan a Makiramraman iti Politika Dagiti Saksi ni Jehova?
Saan a makiramraman iti politika dagiti Saksi ni Jehova gapu iti naammuanda nga isursuro ti Biblia. Saankami nga agkampania, agbutos, agkandidato, ken makipaset iti aniaman a protesta tapno sukatan dagiti agtuturay. Kombinsidokami iti ibaga ti Biblia no apay a saankami a makiraman kadagitoy:
Tultuladenmi ti ulidan ni Jesus a nagkedkedanna ti maaddaan iti saad iti gobierno. Insurona kadagiti adalanna a “saanda a paset ti lubong” ken imbagana a saanda a makibiang kadagiti isyu a mainaig iti politika.
—Juan 17:14, 16; 18:36; Marcos 12:13- 17.
Matalekkami iti Pagarian ti Dios. Tinukoy dayta ni Jesus idi kinunana: “Daytoy naimbag a damag ti pagarian maikaskasabanto iti intero a mapagnaedan a daga.” (Mateo 24:14) Kas pannakabagi ti Pagarian ti Dios, iwaragawagmi ti iyaay dayta. Saankami a makiramraman iti politika iti aniaman a pagilian, agraman ti lugar a paggigiananmi.
—2 Corinto 5: 20; Efeso 6: 20.
Gapu ta saankami a makiramraman iti politika, nawayakami a mangikasaba iti naimbag a damag ti Pagarian ti Dios iti amin a tattao. Ipakpakitami babaen iti sao ken aramid nga agtalekkami a solbaren ti Pagarian ti Dios amin problema ditoy lubong.
—Salmo 56:11.
Yantangay saankami a nasinasina gapu iti politika, agkaykaysakami nga agkakabsat iti intero a lubong. (Colosas 3:
14; 1 Pedro 2: 17) Iti sabali a bangir, nasinasina ti miembro dagiti relihion a makiramraman iti politika. —1 Corinto 1: 10.
Panagraem iti gobierno. Nupay saankami a makiraman iti politika, raraemenmi dagiti agtuturay iti gobierno iti pagilianmi. Maitunos dayta iti bilin ti Biblia: “Tunggal kararua paiturayan koma kadagiti nangatngato nga autoridad.” (Roma 13:1) Agtulnogkami iti linteg, agbayad ti buis, ken tumulongkami iti panangikagumaan ti gobierno mangipaay iti pagimbagan dagiti umili. Saankami a makiraman iti aniaman a panangikagumaan a mangdadael iti gobierno, imbes ketdi, sursurotenmi ti balakad ti Biblia nga ikararagan dagiti ‘ar-ari ken amin dagidiay addaan iti saad,’ nangruna no mangaramidda iti desision a mangapektar iti wayawaya nga agdayaw.
Raemenmi met ti kalintegan ti sabsabali a mangaramid iti bukodda a desision mainaig iti politika. Kas pagarigan, saanmi a riribuken ti eleksion wenno biangan dagiti agbutos.
Baro kadi nga ideya ti saanmi a pannakiraman iti politika? Saan, uray dagiti apostol ken ti dadduma pay a Kristiano idi umuna a siglo ket saan a nakiraman iti politika. Kas iti kinuna ti libro a Beyond Good Intentions: “Nupay patienda a rumbeng a raemenda dagiti agtuturay, saan a nakiraman iti politika dagiti nagkauna a Kristiano.” Kuna ti libro nga On the Road to Civilization nga “awan ti nagtakem iti gobierno” kadagiti nagkauna a Kristiano.
Pangta kadi iti seguridad ti pagilian ti saanmi a pannakiraman iti politika? Saan. Mannakikappiakami, isu nga awan ti rumbeng a pagdanagan dagiti agtuturay. Usigem ti 2001 a report ti National Academy of Sciences iti Ukraine. Kuna ti report maipapan iti saanmi a pannakiraman iti politika: “Kagura ti dadduma ita daytoy a takder dagiti Saksi ni Jehova; dayta idi ti kangrunaan a rason nga inakusaran ida ti diktador a turay ti Nazi ken dagiti Komunista.” Ngem uray indadanes ida ti turay ti Soviet, dagiti Saksi ket “nagtalinaed a natulnog nga umili. Saanda a pangta iti turay dagiti Komunista gapu ta mapagtalkan ken managsakripisioda a trabahador kadagiti talon ken planta.” Kasta met, ti pammati ken ar-aramid dagiti Saksi ni Jehova ita, kuna ti report a saan a “pangta iti seguridad ken panagkaykaysa iti aniaman a pagilian.”
Ammuem ti Ad-adu Pay
Apay a Saan a Makigubgubat Dagiti Saksi ni Jehova?
Pagaammo dagiti Saksi ni Jehova iti intero a lubong a saan a makigubgubat. Ammuem no apay a saankami a makigubgubat.


c: text/html

text:
Piskel
Ti piskel ket isu ti naalumaymay a kulanit a mabirukan kadagiti kaaduan nga ayup. Dagiti selula ti piskel ket aglaon kadagiti pilamento ti protina nga aguyas kadagitoy iti tungngal maysa, nga agpataud ti panagkaretket a mangbaliw ti kaatiddog ken ti sukog ti selula. Ti annong ti piskel ket agpataud ti puersa ken gunay. Dagitoy ket kangrunaanda nga akinrebbeng para iti panagtaripato ken panagbalbaliw ti postura, panaggunay, ken ti pay panaggunay dagiti akin-uneg nga organo, a kas ti panagkaretket ti puso ken ti panaggunay ti makan babaen ti sistema ti pangalpaan babaen ti peristalsismo.
Dagiti kulanit ti piskel ket nagtaud manipud ti mesodermo a tuon dagiti embrioniko [tuon ti mikrobio|selula ti mikrobio]] iti proseso a tinawtawagan iti miohenesis. Adda dagiti tallo a kita ti piskel, tultulang, puso, ken nalamuyot. Dagiti tignayda ket mabalin a maidasig a kas boluntario wenno inboluntario. Dagiti piskel ti puso ken dagiti nalamuyot a paiskel ket agkaretketda nga awan ti rikna a panagpanpanunot ken kinunkuna daytoy nga inboluntario.
Dagiti piskel ket kaaduan a nabilegan babaen ti oksidasion dagiti taba ken dagiti karbohidrato, ngem naus-usar pay dagiti anaerobiko a tignay ti kimiko, a naisangsangayan babaen dagiti napardas nga aggutgutta a pennet. Dagitoy a tignay ti kimiko ket agpataud kadagiti molekula ti adenosin tripospato (ATP) nga inus-usar a mangpaandar ti panagggunay dagiti ulo ti miosina
Iti Inggles ti termino a muscle ket naal amanipud ti Latin a musculus a ti kaibuksilanna ket "bassit a bao" baka mabalina ti sukog dagiti piskel wenno gapu ti panagkaretket dagiti piskel ket kapada ti bao nga agkutkuti ti sirok ti kudil.[1][2]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Dagiti piskel iti Wikimedia Commons

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Imperio a Mongol
Ti Imperio a Mongol (Mongolian: denggen (tulong·paammo) Mongol-yn Ezent Güren; Siriliko: MoHroлыH эзэHT rүpэH) ket rimsua idi las-ud ti maika-13 ken maika-14 a sigsiglo AD, ken isu idi ti kadakkelan nga agkakasigkay a daga nga imperio iti pakasaritaan ti nagtagitaoan.[1] Mangrugi daytoy idiay estepa ti Tengnga nga Asia, daytoy ket dimteng a gimmay-at manipud idiay Daya aEuropa aginggana idiay Baybaya iti Hapon, a nangsaksakop kadagiti paset ti Siberia iti amianan ken gimmay-at nga agpaabagatan iti Abagatan a daya nga Asia, ti Indiano a subkontinente, ti Irani a banak, ken ti Tengnga a Daya. Iti kalatakan a gay-atna daytoy ket sumaksakop ti9,700 km (6,000 mi), nakasakop ti kalawa iti 24,000,000 km2 (9,300,000 sq mi),[2][3][4][5] 16% iti dagup a kalawa iti Daga, ken agtengtengel ti panaturay kadagiti populasion ti sumurok a 100 a riwriw.
Ti Imperio a Mongol ket rimsua maniud ti panagkaykaysa iti Mongol ken [dagiti [Tatao a Turko|Turko]] a tribu iti naipakasaritaan a Mongolia babaen ti panangidaulo ni Genghis Khan. Ni Genghis Khan ket isu idi ti nairangarang nga agturay kadagiti amin a Mongol idi 1206. Ti imperio ket napardas a dimakkel babaen ti panagturayna ken kalpasanna dagiti pay panagturay dagiti kaputotanna, a nangipatpatulod kadagiti panagraut iti amina turong.[6][7][8][9][10][11] Ti nawatiwat a transkontinental nga imperio a nangikapet ti daya iti laud nga adda ti maysa a naipatpatungpal a Pax Mongolica ket nangpalpalubos ti panagtagilako, dagiti teknolohia, dagiti kammasapulan ken dagiti ideolohia a maiwarwaras ken pakisinnukatan iti ballasiw ti Eurasia.[12][13]
Ti imperio ket nangrugrugi a naisinsina a kas ti maysa aresulta kadagiti gubat a maipangge kadagiti panagsasaruno, a kas dagiti appo ni Genghis Khan ket nagsisinnuppiatda no ti naarian a linia ket nasken a amangsurot manipud ti anak a lalaki ni Genghis ken ti tumawid a ni Ögedei, wenno ti maysa kadagiti sabali nga anakna a lalaki a kas ni Tolui, Chagatai, wenno ni Jochi. Dagiti Toluid ket nagballigida kalpasan ti nadara a panagpurga kadagiti sangkatipunan ti Ögedeid ken Chagataid, ngem dagiti panagsisinnuppiat ket nagtultuloy kadagiti kaputotan iti Tolui. Idi timaysa a Nalatak a Khan ket pimmusay, dagiti kasuppiat a konsilo ti kurultai ket aggigiddanda nga agpili kadagiti nadumaduma a sumaruno, a kas ti agkabsat a lallaki a ni Ariq Böke ken ni Kublai, isuda a dua ket napili ken dagitoy dua ket saanda laeng a nagsinnungat, ngem nangikaskasoda pay kadagiti kumarkarit manipud kadagiti kaputotan ni Genghis nga annakna a lallaki.[14][15] Ni Kublai ket nagballigi a nangala ti bileg, ngem sinaruno daytoy ti sibil a gubat, idi ni Kublai ket nagpaspadas, ngem napaay, a nangal manen ti panagtengngel dagiti pamilia ti Chagatayid ken Ögedeid.
Ti Gubat ti Ain Jalut ket nangmarka ti nangato a puntos ti danum iti Mongol a panagrukma, ken idi ti immuna nga banse ti Mongol a permanente a naabak iti dagus a gubat iti paggugubatan. Kalpasan dagiti dati a pnnakaabak iti pagggubatan, dagiti Mongol ket kankanayonda a nagsubsubli ken nagibalbales kadagiti pannaka-abakda, a dimtengan daytoy pannaka-abak dagiti kabusorda. Ti Gubat ti Ain Jalut ket nangmarka ti immuna a panawen a naaramidda daytoy.
Babaen ti panawen nga ipupusay ni Kublai idi 1294, ti Imperio a Mongol ket nabungbungtol kadagiti uppat a nagsisina a khanate wenno imperio, a ti tunggal maysa ket ket napnapan kadagiti bukodda nga interesado ken gandat: ti Nabalitokan a Horda a khanate iti amianan a laud, ti Chagatai Khanate iti laud, ti Ilkhanate iti abagatan a laud,ken ti Yuan a Dinastia a naikuartelidiay moderno nga aldaw a Beijing.[16] Idi 1304, dagdi tallo a lumaud a khanate ket nabiitda a nangawat ti nominal a panangituray ti Yuan a Dinastia,[17][18] ngem idi naparmek babaen ti Han nga Insik a [[Ming a Dinastia] idi 1368, ti Imperio a Mongol ket kanungpalan a nawara.
Dagiti linaon
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Ti pudno apundasion daytoy a siudad ket saan anapasamak aginggana idi 1220, ken nagserbi a kas ti kapitolio ti Imperio a Mongol aginggana idi 1259.
- ^ Kalpasan ti ipupusay ni Möngke Khan idi 1259, awan idi ti agmaymaysa a nangruna a siudad iti imperio, a ti Dadu ket isu ti kapitolio ti Yuan a Dinastia manipud idi 1272 aginggana idi 1368.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Morgan. Dagiti Mongol. p. 5.
- ^ Finlay. Pilgrim Art. p.151.
- ^ http://www.britannica.com/EBchecked/topic/102315/history-of-Central-Asia/73543/Creation-of-the-Mongol-empire
- ^ «Mongolia se encomienda a Gengis Jan» (Espaniol). El País 18.08.2007 (2007). Consultado el 19/06/2008.
- ^ Jonathan M. Adams, Thomas D. Hall ken Peter Turchin (2006). "Daya-Laud nga Orientasion dagiti Naipakasaritaan nga Imperio" (PDF). Warnakan dagiti Sistema ti Lubonga Panagsukisok. Unibersidad ti Connecticut. 12 (blng. 2): 219–229.
- ^ Diamond. Guns, Germs, ken Steel. p. 367.
- ^ Dagiti Mongol ken Ruso, babaen ni George Vernadsky
- ^ Ti Mongol a Lubong nga IMperio, 1206-1370, babaen ni John Andrew Boyle
- ^ Ti Pakasaritaan ti Tsina, babaen ni David Curtis Wright. p. 84.
- ^ Ti Nasap a Sibilisasion ti Tsina, babaen ni Yong Yap Cotterell, Arthur Cotterell. p. 223.
- ^ Dagiti Mongol ken dagiti Mamluk: Ti Mamluk-Ilkhanid a Gubat, 1260–1281 babaen ni Reuven Amitai-Preiss
- ^ Gregory G.Guzman "Dagiti kadi barbaro ket negatibo wenno positibo a banag iti taga-ugma ken mediebal a pakasaritaan?", Ti Historiador 50 (1988), 568-70.
- ^ Allsen. Kultura ken Panagrukma. p. 211.
- ^ "Ti Islamikoa Lubong aginggana idi1600: Ti Nabalitokan a Horda". Unibersidad ti Calgary. 1998. Naala idi Disiembre 3, 2010.
- ^ Michael Biran. Ti Qaidu ken ti Ibabangon ti Nawaya nga Estado ti Mongol idiay Tengnga nga Asia. The Curzon Press, 1997, ISBN 0-7007-0631-3
- ^ Ti Cambridge a Pakasaritaan ti Tsina: Ganganaet a Turay ken dagit Pagbeddengan nga Estado. p. 413.
- ^ Jackson. Dagiti Mongol ken ti Laudt. p. 127.
- ^ Allsen. Kultura ken Panagrukma'. pp. xiii, 235.
Dagiti taudan[urnosen | urnosen ti taudan]
- Allsen, Thomas T. (1987). Mongol nga Imperialismo: Dagiti Annuroten ti Nalatak a Qan Möngke idiay Tsina, Rusia, ken ti Islamiko a Dagdaga, 1251-1259. Unibersidad ti California a pagmalditan. ISBN 978-0520055278.
- Allsen, Thomas T. (2004). Kultura ken panagrukma iti Mongol Eurasia. Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan. ISBN 978-0-521-60270-9.
- Amitai-Preiss, Reuven (1995). Dagiti Mongol ken Mamluk: Ti Mamluk-Ilkhanid a Gubat, 1260–1281. Cambridge, UK; New York, USA: Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan. ISBN 978-0-521-46226-6.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Brent, Peter. Ti Imperio a Mongol: Genghis Khan: Ti panagballigina ket ti Legadona. Book Club Associates, Londres. 1976.
- Buell, Paul D. (2003). Naipakasaritaan a Diksionario iti Mongol a Lubong nga Imperio. The Scarecrow Press, Inc. ISBN 0-8108-4571-7.
- May, Timothy. "Ti Mongol nga Arte iti Gubat." Westholme Publishing, Yardley. 2007. ISBN 978-1-59416-046-2 / ISBN 1-59416-046-5
- May, Timothy. Ti Mongol a Panagrukma a Pakasaritaan ti Lubong (Reaktion Books, inwarwaras babaen ti Unibersidad ti Chicago a Pagmalditan; 2012) 319 pampanid
- Rossabi, Morris. Dagiti Mongol: Ti Ababa Unay a Pangyuna. Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan, 2012. ISBN 978-0199840892
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Imperio a Mongol iti Wikimedia Commons
- Genghis Khan ken dagiti Mongol
- Ti Imperio a Mongol
- Dagiti Mongol
- Biograpia ni Genghis Khan
- Dagiti Mongol iti Pakasaritaan ti Lubong
- Ti Imperio a Mongol para kadgiti estudiante
- Paradoxplace a Panirigan a Pampanid kadagiti Mongol nga Emperador
- Panaglaglagip kadagiti Mongol ni William iti Rubruck
- Mongol a panagraut iti Rus (ladladawan)
- Sangalubongan a Dagu dagiti Natay
- Google Earth -Imperio a Mongol


text:
Mustafa Kemal Atatürk
Ni Mustafa Kemal Atatürk (panangibalikas [musˈtäfä ceˈmäl ätäˈtyɾc]; 19 Mayo 1881 (Sapasap) – 10 Nobiembre 1938) ket maysa idi nga Otomano ken Turko nga opisial ti buyot, rebolusionario nga estadista, mannurat, ken ti immuna a Presidente ti Turkia. Isu ket naipammadayawan a kas ti nangibangon ti Republika ti Turkia. Ti apelyidona, nga Atatürk (a kayatna a saoen ket "Ama dagiti Turko"), ket naited idi kaniana (ken maiparit ti usaren ti siasinoman a tao) idi 1934 babaen ti Turko a parlamento.
Ni Atatürk ket maysa idi nga opisial ti milisia idi las-ud ti Umuna a Sangalubongan a Gubat.[1] Kalpasan ti panakaabak ti Otomano nga Imperio iti Umuna a Sangalubongan a Gubat, isu ket nangidaulo ti Nailian a Tignay ti Turkia iti Turko a Gubat ti Panagwayawayas. Idi nakabangon ti probisional a gobierno idiay Ankara, inabakna dagiti puersa nga inpatulod babaen dagiti Aliado. Dagiti milisia a kampaniana ket nakagun-odan ti pannakawayawaya ti Turkia. Ni Atatürk ket nangirugi kadagiti programa ti politiko, ekonomiko, ken dagiti kultural a reporma, a nagsuksukimat a mangbalbaliw ti dati nga Otomano nga Imperio iti maysa a moderno, a naibatay ti laud ken sekular a pagilian nga estado. Babaen ti panangidaulona, adda dagiti rinibu a pagadalan ti naipatakder, ti kangrunaan nga edukasion ket naaramid idi nga awan bayadna ken kapilitan, bayat a dagiti panagbayad ti buis dagiti agtaltalon ket naipabassit.[2] Dagiti pamunganayan a reporma ni Atatürk, a puonan ti pannakabangon ti moderno a Turkia, ket naitudtudo a kas ti Kemalismo.
Nasapa a biag[urnosen | urnosen ti taudan]
Ni Mustafa Kemal Atatürk ket naipasngay kadagidi nasapa a bulan iti 1881, a mabalin nga idiay kaarrubaan tiAhmed Subaşı wenno idiay Kalsada Islahhane (tatta nga aldaw iti Kalsada Apostolou Pavlou) idiay Kaarrubaan iti Koca Kasım Pasha (daytoy a balay tattan ket maysa a museo) idiay Salonica (tatta nga aldawen ket ti Thessaloniki),[3] iti Otomano nga Imperio, iti inana ani Zübeyde Hanım (maysa a mangibalblay) ken ti amana a ni Ali Rıza Efendi (maysa a opisial ti milisia, kleriko ti kasuratan ti titulo ket agtagtagilako ti tarikayo). Maysa laeng kadagiti kakabsat ni Mustafa, ti maysa kasatna a babai nga agnagan ti Makbule (Atadan) ti nagbiag iti kinaubing; daytoy a kabsatna ket pimmusay idi 1956.[4] Segun kenni Andrew Mango, isuna ket naipasngay iti maysa a pamilia nga idi ket Muslim, ti agsasao ti Turko ken gangani ti tengnga a klase.[5] Segun tiEncyclopaedia Judaica, maysa a naiyunayunay a sapasap nga inararamid idi dagiti adu a Hudio iti Salonika ket ni Atatürk idi ket maysa a Doenmeh (kripto-Hudio) a tinaudan.Adu kadagiti relihioso a kasuppiat ni Atatürk ket kinaykayatda daytoy a panirigan.[6] Ti amana a ni Ali Rıza ket naipanpanunotan dagiti dadduma nga isu ket maysa nga Albanes a tinaudan;[7][8][9][10][11] nupay kasta, segun kenni Falih Rıfkı Atay, dagiti kaputotan ni Ali Rıza ket dagidi Turko, a dimtenga a nagtaud manipud ti Söke idiay Probinsia ti Aydın iti Anatolia.[12][13] Ti inana a ni Zübeyde ket naipanpanunotan nga isuna ket Turko a tinaudan[9][10] ken segun kenni Şevket Süreyya Aydemir, isuna idi ket Yörük a kaputotan.[14] Adda pay dagiti naisingsingasing a maipanggep ti bassit nga Eslabo a tinaudanna.[15][16][17]
Isuna ket naipasngay a kas ni Mustafa, ken ti maikadua a naganna a Kemal (kayatna a saoen ket Kalibnos wenno Kinalakay) ket naited idi kaniana babaen ti nagsursuro kaniana iti matematika, a ni Kapitan Üsküplü Mustafa Efendi, segun kenni Afet Inan iti panagraraem iti kalaingna ken kinalakay,[18][19] ken segun kenni Ali Fuat Cebesoy, gaputa ti manursuro a ni Mustafa Efendi ket kinayatna a maisalumina ti estudiantena a kanagnaganna,[20] urayno ti biograpona a ni Andrew Mango ket nangisingsingasing nga isuna met laeng ti nagpili ti nagan a kas ti pamamdayaw ti nailian a mannaniw a ni Namık Kemal.[21] Kadagiti nasap a tawtawenna, ti inana ket nagawawis kenni Mustafa Kemal a mapan kadagiti relihioso a pagadalan, nga isuketnagkedked ken nabiit laeng a napan. Kalpasanna, isuna ket napan iti Eskuela Şemsi Efendi (ti maysa a pribado nga eskuela nga adda ti adadu a sekular a kurikulo) iti panagiturturong iti amana. Dagiti nagannak kaniana ket kinaykayatda nga isu ket makaadal kadagiti panagtagilako, ngen ti awan a panagkonsulta kaniada, ni Mustafa Kemal ket nangala ti panagserrek nga esksaminasion para iti Eskuela ti Milisia ti Salonica (Selanik Askeri Rüştiyesi ) idi 1893. Idi 1896, isu ket simrek idiay Nangato a Pagadalan ti Milisia ti Monastir. Idi 14 Marso 1899,[22] isu ket simrek idiay Milisia nga Akedemia ti Otomano idiay kaarubaan iti Pangaltı[23] iti kaunegan ti Şişli a distrito ti Otomano a kapitolio a siudad ti Konstantinopla[24] (moderno nga Istanbul idiay Turkia) ken nagturpos idi 1902. Kalpasanna isu ket nagturpos manipud idiay Milisia a Kolehio ti Otomano idiay Konstantinopla idi 11 Enero 1905.[22]
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Zürcher, Turkia : ti moderno a pakasaritaan, 142
- ^ Panagituray ti Moderno a Pakasaritaan ti Lubong babaen ni Norman Lowe, maikadua nga edision
- ^ Mango, ibid, p. 29, maipanggep kadagiti kaarrubaan iti Salonica, cf. Meropi Anastassiadou, Salonique, 1830–1912: une ville ottomane à l'âge des Réformes, Brill, 1997, ISBN 90-04-10798-3, p. 71. (Pranses)
- ^ Cemal Çelebi Granda, Cemal Granda anlatıyor, Pal Medya ve Organizasyon, 2007, ISBN 978-9944-2-0301-2, p.
- ^ Andrew Mango Atatürk: Ti Biograpia ti Nangbangon ti Moderno a Turkia, Overlook Press, 2002, ISBN 978-1-58567-334-6, p. 25, p.27ff. – "Ti pamilia ni Feyzullah ket nakunkuna a nagtaud manipud ti pagilian idiay asideg ti Vodina (itan ket ti Edhessa idiay Lumaud a Griego Macedonia). Ti paelyido a Sofuzade, a ti kaibuksilanna ket 'anak a lalaki ti nasingpet a tao', ket agisingsingasing a dagiti tinaudan ni Zübeyde ken ni Ali Rıza ket adda ti agpadpada a tinaudan. Ni Cemil Bozok, anak a lalaki ni Salih Bozok, nga isuna ket adayo a kasinsin ni Atatürk ken, kalpasanna, ti ADC, ket natunton a kabagian ti pamilia ni Ali Rıza ken ni Zübeyde. Kayatna saoen daytoy ket dagiti pamilia ti nagannak kenni Atatürk ket agkakabagianda. Ni Cemil Bozok ket nangipalplagip pay a ti apong iti ama, a ni Safer Efendi, ket adda iti Albanes a tinaudan. Daytoy ket adda ti nagtaudan ti nasalsaludsod nga etniko a tinaudan ni Atatürk. Dagiti nagannak kenni Atatürk ken dagiti kabagianda ket nagus-usarda ti Turko a kas ti pagsasaoda. Daytoy ket mangisingasing nga adda met laeng dagiti tinaudanda ket kasisigud a nagtaud manipud idiay Turkia, gaputa dagiti lokal a Muslim iti Albanes a kaputotan ken Eslabo a tinaudan nga awan ti etniko a pannakaikapetan ti Turkia ket agsasaoda iti Albanes, Serbo-Kroata wenno Bulgaro, no laeng agtaltalinaayda iti patnengda a daga., Ngem iti karupaan ni Ataturk ket karuprupana dagiti lokal nga Albanes ken dagiti Eslabo.[...] Ngem awan dagii ebidensia a ni Ali Riza wenno ni Zübeyde ket kaputotan manipud kadagiti Turko a nomada." panid 28; "Nasaysayaat a mabalin a ni Atatürk ket nakaala ti karupaanna manipud kadagiti Balkan a kaputotan.[...] Ngem dagiti Albanes ken dagiti Eslabo ket mabalin ket isuda pay dagiti tinaudanna."
- ^ Gershom Scholem, "Doenmeh", Encyclopaedia Judaica, maika-2 nga ed.; Tomo 5: Coh-Doz, Macmillan a Reperensia USA, Thomson Gale, 2007, ISBN 0-02-865933-3, p. 732.
- ^ Mango, Andrew, Ataturk: ti biograpia ti nangbangon ti moderno a Turkia, (Overlook TP, 2002), p. 27.
- ^ Lou Giaffo: Albania: mata ti Balkan a nga alikuno
- ^ a b Jackh, Ernest, Ti Agpangpanagto nga Immindayon, (Goemaere Press, 2007), p. 31, Turko nga ina ken Albanes nga ama
- ^ a b Isaac Frederick Marcosson, Riribok a Tawtawen, Ayer Publishing, 1969, p. 144.
- ^ Richmond, Yale, Manipd ti Da iti Wen: pannakaawat dagiti Daya a Europeano, (Intercultural Press Inc., 1995), p. 212.
- ^ Falih Fırkı Atay, Çankaya: Atatürk'ün doğumundan ölümüne kadar, İstanbul: Betaş, 1984, p. 17. (Turko)
- ^ Vamik D. Volkan & Norman Itzkowitz, Ölümsüz Atatürk (Immortal Ataturk), Bağlam Yayınları, 1998, ISBN 975-7696-97-8, p. 37, dipnote no. 6 (Atay, 1980, s. 17)
- ^ Şevket Süreyya Aydemir, Tek Adam: Mustafa Kemal, Birinci Cilt (1st vol.): 1881–1919, maika-14 nga ed., Remzi Kitabevi, 1997, ISBN 975-14-0212-3, p. 31. (Turko)
- ^ Dagiti nalatak a daulo, nalatak a tirano?: Dagiti kontemporario a panirigan dagiti agturturay ti Lubong a nakaaramid ti pakasaritaan, Arnold Blumberg, Greenwood Publishing Group, 1995, p. 7. Books.google.bg. ISBN 0313287511. Naala idi 2012-11-10.
- ^ Ti Saritana: Ni Mustafa Kemal ken ti Tuko a Rebolusion, A. Baran Dural, iUniverse, 2007, pp. 1–2. Books.google.bg. 29 Agosto 2007. ISBN 0595412513. Naala idi 2012-11-10.
- ^ No kasla kadagiti kaaduana a Macedonia, adda kaniana iti bassit a kita iti Mestiso —mabalin nga iti Eslabo wenno Albanes —ken mabalin laeng daytpy a panagipagarup.Ataturk: ti biograpia ni Mustafa Kemal, ama timoderno a Turkia, Baron Patrick Balfour Kinross, Quill/Morrow, 1992, ISBN 0688112838, p. 8.
- ^ Ni Afet Inan, Atatürk hakkında hâtıralar ve belgeler, Türk Tarih Kurumu Basımevi, 1959, p. 8.
- ^ "Mustafa Kemal Atatürk". Website ti Turko nga Embahada. Naiyarkibo manipud iti ti kasisigud idi 27 Septiembre 2007. Naala idi 7 Agosto 2007.
- ^ Ali Fuat Cebesoy, Sınıf arkadaşım Atatürk: okul ve genç subaylık hâtıraları, İnkılâp ve Aka Kitabevleri, 1967, p. 6. Benim adım Mustafa. Senin adın da Musfata. Arada bir fark olmalı, ne dersin, senin adının sonuna bir de Kemal koyalım.
- ^ Mango, Atatürk, p. 37.
- ^ a b T. C. Genelkurmay Harp Tarihi Başkanlığı Yayınları, Türk İstiklâl Harbine Katılan Tümen ve Daha Üst Kademlerdeki Komutanların Biyografileri, Ankara: Genkurmay Başkanlığı Basımevi, 1972, p. 1. (Turko)
- ^ Falih Fırkı Atay, Çankaya: Atatürk'ün doğumundan ölümüne kadar, İstanbul: Betaş, 1984, p. 29. (Turko)
- ^ Ti Encyclopædia Britannica, Tom. 7, inurnos babaen ni Hugh Chisholm, (1911), 3; "Konstantinopla, ti kapitolio ti Turko nga Imperio...".
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Mustafa Kemal Atatürk iti Wikimedia Commons


text:
Baden-Württemberg
Ti Baden-Württemberg (Panangibalikas nga Aleman: [ˈbaːdn̩ ˈvʏɐ̯təmˌbɛɐ̯k]) ket maysa kadagiti 16 nga estado ti Alemania. Ti Baden-Württemberg ket mabirukan idiay abagatan a laud a paset ti pagilian idiay daya ti Akin ngato a Rin, ken isu timaiaktlo a kadakkelan kadagiti sangapulo ket innem nga estado ti Alemania babaen ti kalawa ti daga ken populasion, nga adda ti kalawa iti 35,742 kuadrado kilometro (13,800 sq mi) ken 10.7 a riwriw nga agtataeng.[3] Ti kapitolio ti estado ket ti Stuttgart.
Ti sao a Ländle ("bassit a daga iti lokal a dialekto) ket sagpaminsan nga inus-usar a kapada a nagan iti Swabia a paset iti Baden-Württemberg.
Dagiti paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Gemeinden in Deutschland mit Bevölkerung am 31. Dezember 2013 (Einwohnerzahlen auf Grundlage des Zensus 2011)". Statistisches Bundesamt (iti Aleman). 2014.
- ^ "GDP ti estado". Opisina ti Portal dagiti Estadistika ti Baden-Württemberg. Naala idi 31 Hulio 2012.
- ^ "Ti Estadotayo". Baden-Württemberg. Naala idi 30 Marso 2011.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Philip Cooke, Kevin Morgan (1998). Ti Naigungluan nga ekonomia: Dagiti korporasion, dagiti Rehion, ken dagiti Panagpabaro. [Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan. p. 84. ISBN 978-0-19-829659-1.
- Panagbalbaliw ti klima idiay Baden-Württemberg: dagiti kinapudno – dagiti pagbanagan – dagiti perspektibo / LUBW; Baden-Württemberg, Ministerium für Umwelt, Naturschutz und Verkehr. [Iti kimmadduaan iti Karlsruhe nga Instituto iti Teknolohia (KIT), Instituto para iti Panagsukisok ti Meteorolohia ken Klima; Süddeutsches Klimabüro. Transl.: InTra eG Fachübersetzergenossenschaft], Stuttgart: Baden-Württemberg Ministro ti Enbironmento, Pagiluganan a Konserbasion ti Katutubo ti Karlsruhe: LUBW, 2010.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Baden-Württemberg iti Wikimedia Commons


text:
Olanda
Ti Olanda[7] (i/ˈnɛðərləndz/; Olandes: Nederland [ˈneːdərˌlɑnt] ( denggen)) ket maysa a konstituente a pagilian ti Pagarian ti Olanda, a nangruna a mabirukan idiay Amianan-Laud nga Europa nga adda dagiti isla idiay Karibe. Ti Nangruna a daga ti Olanda ket pagbeddenganna ti Baybay Amianan iti amianan ken laud, ti Belhika iti abagatan, ken ti Alemania iti daya, ken makibinningay dagiti maritimo a pagbeddengan[8] iti Belhika, Alemania ken ti Nagkaykaysa a Pagarian. Daytoy ket maysa a parlamentario a demokrasia a naurnos a kas maysa a unitario nga estado. Ti pagilian a kapitoliona ket ti Amsterdam ken ti tugaw ti gobierno ket Ti Hague.[9] Ti Olánda' iti pakabuklanna ket kadawyan a naibagbaga a kas Holanda, uyrayno ti Amianan ken ti Abagatan a Holanda ket agpayso laeng a dagitoy ket dua kadagiti sangapulo ket dua a probinsiana.
Ti Olanda maysa a heograpiko a naisanglad ti nababa a pagilian, nga adda iti agarup a 20% ti kalawana ken 21% kadagiti populasionna ket mabirukan ti babba ti pantar ti baybay,[10] ken 50% kadagiti dagana ket naisanglad ti basbassit ngem maysa a metro ti ngato ti pantar ti baybay.[11] Daytoy a naisalsalumina a langana ket agiparawad ti nagan ti pagilian: iti Olandes (Nederland), Inggles, ken kadagiti dadduma pay nga Europeano a pagsasao (a kas ti Aleman: Niederlande, Portuges: Países Baixos, Kroata: Nizozemska, Gales: Yr Iseldiroedd, Irlandes: An Ísiltír, Espaniol: Países Bajos, Pranses: Les Pays-Bas, Sueko: Nederländerna, Norwego: Nederland, Italiano: Paesi Bassi, Griego: Kάtw Xώpeς ken Pinlandes: Alankomaat), ti naganna ket literal a kayatna a sawen ket "(Ti) Ababa a Pagpagilian" wenno "Ababa a Pagilian". Kaaduan kadagiti lugar ti baba ti lessaad ti baybay ket inaramid ti tao, a gapuanan babaen dagiti siglo ti nawatiwat ken di nasayaat a panagtengngel ti panagala ti turba, a nagipababa ti rabaw babaen kadagiti adu a metro. Uray dagiti nalayusan alugar ti panagal kadagiti turba ket agtultuloy babaen ti panagkalkali ti karuotan. Manipud ti naladaw a maika-16 a siglo, nangrugi ti panagala manen ti daga ken ti dakkel a luglugar ti polder ket naipreserba tattan babaen kadagiti nasayaat a pagayusan a sistema nga adda dagiti tambak, dagiti kanal ket pagbombaan nga estasion. Kaaduan ti Olánda ket naporma babaen ti estuario ti tallo a nangruna a karayan ti Europa, a ti panagtitipon dagitoy kadagiti distributario ket mangporma ti delta Rin-Mosa-Eskalda. Kaaduan ti pagilian ket nadalumpinas, malaksid kadagiti bakras ti turturod idiay adayo nga abagatan a daya ken dagiti nadumaduma nga ababa turturod idiay tengnga a paspaset.
Ti Olanda ket maysa idi kadagiti immuna a pagilian a bimmutos ti parlamento. Kadagiti adu a pakaikaduaan, ti pagilian ket maysa a nangibangon a kameng ti Kappon ti Europa, NATO, OECD ken WTO. Ti Olánda ket adda ti maikasiam a kangatuan a matgedan ti tunggal maysa a tao iti lubong. No kaduanna ti Belga ken Luxembourg dagitoy ket mangporma ti ekonomiko a kappon ti Benelux. Ti pagilian ket mangsangsangaili ti Organisasion para iti Panagiparit kadagiti Kimika nga Armas ken dagiti lima a sangalubongan a korte: ti Agtultuloy a Korte ti Panagikeddeng, ti Sangalubongan a Korte ti Hustisia, ti Sangalubongan a Tribunal ti Kriminal para iti Dati a Yugoslavia, ti Sangalubongan a Korte ti Kriminal ken ti Naipangpangruna a Tribunal para iti Lebanon. Dagiti uppat nga immuna ket mabirukan idiay Ti Hague, ken ti pay ahensia ti kriminal nga intelihensia ti EU a Europol ken ti maipapan ti hustisia a panagtitinnulongan nga ahensia ti Eurojust. Daytoy ket nangiturong a panakaiparboan ti siudad a kas ti "ti legado a kapitolio ti lubong".[12] Ti Olánda ket adda ti naibatay ti paggatangan nga aglalaok nga ekonomia, a nairanngo ti maika-13 kadagiti 157 a pagilian segun ti Pagsurotan ti Nawaya nga Ekonomiko.[13] Idi Mayo 2011, nairanggo idi ti Olanda a kas ti "karagsakan" a pagilian segun kadagiti resulta babaen ti OECD.[14]
Dagiti linaon
Etimolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti intero nga Olanda ket masansan a naibagbaga iti daan a pannakainaganna iti "Holanda", ngem daytoy ket nainget laeng a mangibagbaga ti Amianan ken Anagatan Holanda, dua kadagiti sangapulo ket dua a probinsia ti pagiliant, a napartuat manipud ti dati a Kondado ti Holanda. Dayta a kondado ket kangrunaan idi akondado iti ekonomia ken politika iti rehion. Iti pakasaritaan, ti Holanda ket masansan nga agserbi a kas metonimia para iti intero a pagilian. Ti panangibaga ti Olanda a kas Holanda ket pagarigan iti pars pro toto ken naikeddenga a teknikal a saan a husto[15][16] wenno inpormal,[17] depende iti kontesto, ngem nsaysayaat a maawat no mangibagbaga iti timpuyogan ti nailain a putbol.[18]
Ti De Lage landen (Dagiti Ababa a Pagilian) ket heograpiko a panangibaga iti sapasap a lugar ti Belhika, ti Olanda, ken Luxembourg, ken ammo pay a kas para iti ad-adu a heopolitiko a termino ti Benelux. Depende iti kontesto, ti panangibaga ti "Ababa a Pagpagilian" ket sagpaminsan a mainayon ti dati a tagikua ti Borgonones ken Habsburgo nga itan ket paset ti akin-amianan a Pransia (Pranses a Flanders, Pranses a Hainaut, Artois, Picardy aginggana iti Somme) ken ti dati a rehion ti Luxembourg iti likmut ti Diedenhoven ken Alemania (daya Frisia, Julich, Cleves, Bentheim, Lingen, ti rehion ti likmut ti Geldern, ti likmut ti Bitburg, dagiti dadduma amunisipalidad iti daya dagiti akindaya a probinsia nga insilpo babaen ti Prusia idi 1815, kdpy.). Thi Olanda ket addaan iti agarup a kaibuksilan akas ti Ababa a Pagpagilian, ngem iti ad-adu a historiograpiko a saad.
Idi maika limapulo a siglo ti nagan "ti Olanda" ("de Nederlanden") ket naus-usaren. Saan met daytoy a kapada ti Pransia ken Inglatera gapu ta daytoy ket awan ti etniko a taudan, ngem daytoy ket kasisigud a heograpiko a termino a mangibaga ti paggidiatan iti nangato a daga. Daytoy ket naisansanayen manipud dagitipanawen ti Romanos, wa nangisalumina iti nagbaetan dagiti probinsia ti Romano iti Germania Inferior ken Germania Superior, a mangibagbaga ti sumalog ken sumang-at a lokasion dagitoy a dua a probinsia. Dagiti nagan ti lugar iti Neder ken Nieder ket naus-usar pay laeng kadagiti nadumaduma alugar kadagiti lugar ti pagsasao ti Olandes ken Aleman. Dagiti pay termino kasla ti akinbaba a Rin ken akinbaba a Mosa ket kadawyan idi dagitoy a naus-usar (maisuppiat iti tengnga a Rin wenno akinngato a Rin).
Ti Niderlant idi Tengnga a Panpanawen ket ti rehion iti nagabetan ti Mosa ken ti Rin, ti Lugar ti Akinbaba a Rin ket nairaman itan. Ti lugar nga ammo a kas ti Oberland (Nangato a pagilian) ket naikeddeng idi nga agarup a mangrugi idiay asideg iti nangatngato a pakabirukan ti Cologne. Babaen ti panagpaatiddog, ti termino ket mabalin pay a maipakat iti delta ti Eskelda, Mosa ken Rin, ken kalpasanna maibaganto iti porma ti ad-adu ngem maysa. Gapu ti kinapangruna ti Ababa a Pagpagilian, ti nagan ket immad-adu idin a naus-usar para iti daytoy a lugar. Manipud idi agarup a 1490, dagiti probinsia ti Borgonones-Habsburgo ket naibagbaga pay dagitoy. Malaksid ti Flanders, "ti Olanda" idi ket, manipud ti tengnga ti maika-sangapulo ket innem a siglo ken ti masakbayan, ket mabalin a ti kaaduan a naus-usar.
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Kasakbayan a pakasaritaan (sakbay ti 500 SK)[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti kasakbayan a pakasaritaan ti lugar nga itan ket ti Olanda ket kaaduan a sinukog babaen ti kankanayon a panagbaliw ti ababa ti ayan a heograpia. Ti kaduogan a tugot i tao (Neanderthal) idiay Olanda ket banirukan idiay pagbatuan ti Belvédère idiay asideg ti Maastricht: dagititidda ti kampo dagiti agan-anup ken agburburas manipud kadagiti 250,000 a tawe a naplabas. Kalpasan ti patingga ti panawen ti yeloe, dagitinadumaduma a Paleolitiko a grupo ket tinagtagitaoda ti lugar, ken idi agarup a 8000 SK, dagiti Mesolitiko a tribu ket nagnaedda idiay Friesland ken Drenthe, nga idia ti kakadutalan ti kaduogan a canoe iti lubong, a napetsaan iti isu met laeng a paset ti panawen.[19] Dagiti autoktono nga agan-anup ken agburburas manipud ti kultura ti Swifterbant ket naibagbaga manipud idi agarup a 5600 SK ken masakbayan.[20] Dagitoy ket napigsa a naisilpo kadagiti karayan ken nawaya a danum ken maikabagianda iti akin-abagatan nga Eskandibia a kultura ti Ertebølle (5300 SK–4000 SK). Iti laus, dagiti isu met laeng a tribu ket nangipatakderda kadagiti kampo ti panaganupan tapno aganup kadagiti ayup iti panaglalam-ek. Dagiti tattao ket napanda iti panagtaraken kadagiti dinguen idi agarup a baetan ti 4800 SK ken 4500 SK. Ti transpormasion ti agrikultura ket nagin-inut a napasamak, idi baetan ti 4300SK–4000 SK.[21] Ti kultura ti Funnelbeaker ket maysa idi nga agtaltalon a kultura a gimmay-at manipud idiay Dinamarka babaen ti akin-amianan nga Alemania aginggana idiay akin-amianan nga OLanda. Iti daytoy a panawen iti kasakbayan a panawen ti Olanda, ti immuna a nangruna atidda ket naipatakder: dagiti dolmen, dagiti monumento ti dakkel a tanem iti bato idiay Drente, ken mabalin a nabangon idi nagbaetan ti agarup a 4100 SK ken 3200 SK. Iti abagatn a laud, ti kultura ti Vlaardingen (agarup a 2600 BC), ti mays nga ad-adu a primitibo a kultura dagiti agan-anup ken agburburas ket nasayaatda met a nagbiag kadagiti paset ti panawen ti Neolitiko. .
Ti pannakabiruk ti gambang ket mangipakpakita nga adda met idi ti panagtagilako kadagii sabali a lugar idiay Europa, gapu ta ti natural a gambang ket saan amabirukan iti daga ti Olanda. Ti Panawen ti Bronse ket mabalin a nagrugi idi agarup a 2000 SK ken nagpaut aginggana idiagarup a 800 SK. Dagiti kadawyan a bronse a banag manipud ti daytoy a paset ti panawen ket mairaman dagiti kutsilio, espada, wasay, tulang ti lulod ken dagiti pulsera. Dagiti network ti pagtagilakuan iti las-ud ti daytoy a panawen ket gimmay-at kadagiti adayo a distansia. Dagiti adu a nabirukan idiay Drente dagiti karkarna ken napateg a banag, a kas dagiti lata-abolario a kuenta, ket mangisingasing a ti Drente idi ket setro ti pagtagilakuan idiay Olanda idi Panawen ti Bronse.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Europeano nga Olanda[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Europeano a lugar ti Olanda ket mabirukan iti nagbaetan dagiti latitud ti 50° ken 54° N, ken dagiti longtud ti 3° ken 8° E.
Ti OLanda ket heograpiko nga ababa unay ken nadalumpinas a pagilian, nga addaan iti agarup a 26% iti kalawana[22] and 21% of its population[10] ket mabirukan iti baba ti pantar ti baybay, ken agarup laeng a 50% iti daga ket sumurok iti maysa metro iti ngato ti pantar ti baybay. Ti pagilian iti kaaduan ket nadalumpinas, malaksid kadagiti turod iti adayo nga abagatan a daya, ken agtayag dagitoy ti saan a nangatngato ngem 321 a metmetro, ken dagiti pay dadduma nga ababa a turod iti sentral a paspase. Kaaduan kadagiti lugar iti baba ti pantar ti baybay ket inaramid ti tao, pinataud babaen ti panangiyaud ti turba wenno nagun-od babaen ti panangala manen ti daga. Manipud idi maika-16 a siglo, dagiti dakkel a lugar ti polder ket naipreserba babaen dagiti napasayaat a sistema ti pagayusan ti danum a mangiraman kadagiti tambak, kanal ken dagiti estasion ti pagbombaan. Gangani 17% iti kalawa ti daga ti pagilian ket naala manen manipud ti baybay ken manipud kadagiti danaw.
Kaaduan ti pagilian ket naporma idi babaen dagiti estuario dagiti tallo a dakkel a karayan ti Europa: ti Rin (Rijn), thi Mosa (Maas) ken ti Eskalda (Schelde), ken dagiti pay distributarioda. Ti abagatan-laud a paset ti Olanda ket aginggana ita nga aldaw ket delta ti karayan dagitoy a karayan, ti delta Rin-Mosa-Eskalda.
Ti Olanda ket nabingbingay kadagiti paset ti amianan ken abagatan babaen ti Rin, ti Waal, ti kangrunaan a distributario a sanga, ken ti Mosa. Iti napalabas dagitoy a karayan ket nagrebbeng a kas natural a bangen a nagbaetan dagiti peudo ken isu a dagitoy ket historikal a napartuat a kultural a pannakabingay, kas nakitkita kadagiti ponetiko a panagkukua a mabalin a malasin iti ania man a bangir iti tinawtawagan dagiti Olandes iti "Nalatak a Karkarayan" (de Grote Rivieren). Ti sabali pay a nangruna a sanga ti Rin, ti karayan IJssel, ket agayus idiay Danaw IJssel, ti dati a Zuiderzee ('akin-abagatan a baybay'). Kasla met ti dati, daytoy a karayan ket mangporma ti lingnguistiko a pannakabingay: dagiti tattao iti amianan a daya iti daytoy a karayan ket agsaoda kadagiti dialekto ti Ababa a Sahon nga Olandes (malaksid ti probinsia ti Friesland, nga addaan met daytoy iti bukod a pagsasao).[23]
Klima[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti predominante a direksion ti angin idiay Olanda ket abagatan-laud, nga agpataud ti moderado a klima ti baybay, nga addaan kadagiti nalamiis a kalgaw ken kalalainganna a panaglalam-ek, ken kadawyan a nadam-eg. Daytoy ket nangruna nga agpayso iti asideg ti Aplaya ti Olanda, a dagiti temperatura ket mabalin a ad-adu ngem 10 °C (18 °F) iti kangato (iti panaglalam-ek) wenno ab-ababa (iti kalgaw) ngem idiay (abagatan) daya ti pagilian.
Dagiti sumaganad a tabla ket naibatay kadagiti natimbeng a panagrukod babaen ti estasion ti tiempo ti KNMI idiay De Bilt idi baetan ti 1981 ken 2010:
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Wat is het Koninklijk wapen iti Rijkswapen? (Google translate)". Opisial a sapot ti pagsasadan ti Olandes. Naala idi 8 Agosto 2011.
- ^ a b c d "Olánda". Internasional a Pundo ti Panguartaan. Naala idi 6 Mayo 2011.
- ^ "Gini coefficient of equivalised disposable income (source: SILC)". Eurostat Data Explorer. Naala idi 13 Agosto 2013.
- ^ "2014 Human Development Report Summary" (PDF). United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. Naala idi 27 Hulio 2014.
- ^ "Wet gebruik Friese taal in het rechtsverkeer" (iti Olandes). wetten.nl. Naala idi 25 Oktubre 2010.
- ^ a b "Invoeringswet openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba" (iti Olandes). wetten.nl. Naala idi 1 Enero 2011.
- ^ Rubino, Carl Ralph Galvez (2000). "Olanda". Ilocano Dictionary and Grammar: Ilocano-English, English-Ilocano. University of Hawaiʻi Press. p. 394. ISBN 978-0-8248-2088-6.
- ^ "Baybay Amianan". Ministro ti Salaknib. Naala idi 6 Marso 2012.
- ^ Olandes a Ministro ti Ganganaet a pannakibiang. "Maipapan ti Olanda". Naala idi 3 Marso 2011.
- ^ a b "Milieurekeningen 2008" (PDF). Centraal Bureau voor de Statistiek. Naala idi 4 Pebrero 2010.
- ^ "Olanda a Pagsurotan – Dagiti Nakakaskasdaaw a kinapudno a maipanggep ti Olandas". Eupedia. 19 Abril 1994. Naala idi 29 Abril 2010.
- ^ van Krieken, Peter J.; David McKay (2005). Ti Hague: Legado a Kapitolio ti Lubong. Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan. ISBN 90-6704-185-8., a naisangsangayan, "Idi ti 1990 a tawtawen, idi las-ud ti termino a kas Sekretario Heneral ti Nagkaykaysa a Pagpagilian, ni Boutros Boutros-Ghali ket nangirugrugi a timmawtawag Ti Hague a ti legado a kapitolio ti lubong."
- ^ Olanda, Index of Economic Freedom. heritage.org
- ^ "Ayan kadi ti karagsakan a lugar iti Daga? | The Search Office Space Blog | Searchofficespace". News.searchofficespace.com. 25 Mayo 2011. Naala idi 28 Oktubre 2011.
- ^ "The Reuters Style Guide". Naala idi 31 Marso 2014.
- ^ "The BBC News Styleguide" (PDF). Naala idi 31 Marso 2014.
- ^ "Telegraph style book: places and peoples". The Daily Telegraph. London. 12 Abril 2008. Naala idi 31 Marso 2014.
- ^ "The Guardian style guide" (PDF). London. Naala idi 31 Marso 2014.
- ^ Van Zeist, W. (1957), "De steentijd van Nederland", Nieuwe Drentse Volksalmanak, 75: 4–11
- ^ Louwe Kooijmans, L.P., "Trijntje van de Betuweroute, Jachtkampen uit de Steentijd te Hardinxveld-Giessendam", 1998, Spiegel Historiael 33, pp. 423–428
- ^ Volkskrant 24 Agosto 2007 "Prehistoric agricultural field found in Swifterbant, 4300–4000 BC"
- ^ Schiermeier, Quirin (5 Hulio 2010). "Few fishy facts found in climate report". Nature. 466 (170). doi:10.1038/466170a.
- ^ Welschen, Ad: Course Dutch Society and Culture, International School for Humanities and Social Studies ISHSS, Universiteit van Amsterdam, 2000–2005.
- ^ "Knmi.nl" (iti Olandes). Naala idi 25 Disiembre 2011.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Heograpia ken enbironmento
- Burke, Gerald L. The making of Dutch towns: A study in urban development from the 10th–17th centuries (1960)
- Lambert, Audrey M. The Making of the Dutch Landscape: An Historical Geography of the Netherlands (1985); focus on the history of land reclamation
- Meijer, Henk. Compact geography of the Netherlands (1985)
- Riley, R. C., and G. J. Ashworth. Benelux: An Economic Geography of Belgium, the Netherlands, and Luxembourg (1975) online
- Pakasaritaan
- Paul Arblaster. A History of the Low Countries. Palgrave Essential Histories Series New York: Palgrave Macmillan, 2006. 298 pp. ISBN 1-4039-4828-3.
- J. C. H. Blom and E. Lamberts, eds. History of the Low Countries (1998)
- Jonathan Israel. The Dutch Republic: Its Rise, Greatness, and Fall 1477–1806 (1995)
- J. A. Kossmann-Putto and E. H. Kossmann. The Low Countries: History of the Northern and Southern Netherlands (1987)
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Olanda iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Olanda manipud iti Wikivoyage (Ingles)
- Sapasap a pakaammo
- Olanda a naikabil iti The World Factbook (Ingles)
- Kitaen ti Olanda iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (Ingles)
- Wikimedia Atlas iti Olanda
- Gobierno
- Overheid.nl – Opisial a portal ti Olandes a gobierno
- Government.nl – Opisial a sapot ti pagsaadan ti Olandes a gobierno
- Estadiska ti Olanda
- Panagbanniaga
- Holland.com – Ingles a website ti opisina ti turismo ti Olanda
- netherlands-tourism.com – Tarabay ti turismo ti Olanda
- nbtc.nl – Gunglo nga akinrebbeng iti panangiragpat ti Olanda iti pagilian ken sangalubongan
- Olanda
- Benelux
- Dagiti adda ti dua a kontinente a pagilian
- Dagiti batay-linteg a monarkia
- Dagiti pagilian a nagbeddengan ti Taaw Atlantiko
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Olandes
- Dagiti pagilian idiay Europa
- Dagiti liberal a demokrasia
- Akin-abagatan nga Europa
- Akinlaud nga Europa
- Dagiti pagilian ti Karibe
- Dagiti estado a kameng ti Kappon ti Europa
- Dagiti estado a kameng ti Kappon para iti Mediteraneo
- Dagiti estado a kameng ti NATO
- Dagiti estado a kameng ti Kappon ti Pagsasao nga Olandes


text:
Tulong:Pakasaritaan ti panid
Ti pakasaritaan ti panid ket mangipakita ti urnos ti panawen a pannaaramid ti pannakabaliw ti arikulo ti Wikipedia wenno dadduma pay a panid ti Wikipedia. Amin a mabalin a maur-nos a panid ti Wikipedia ket addaan iti mainaig a pakasaritaan ti panida (makunkuna pay apakasaritaan ti rebision wenno pakasaritaan ti panag-urnos), ken mabalin daytoy a maserrekan babaen ti panagpindut ti etiketa ti "Kitaen ti pakasaritaan" titi ngato ti panid.
Ti pakasaritaan ti panid ket aglaon ti listaan kadagiti dati a rebision ti panid, ken mairaman ti petsa ken oras (iti UTC) iti tunggal maysa nga urnos, ti nagan ti agar-aramat wenno pagtaengan nga IP ti agar-aramat a nagaramid iti daytoy, ken dagiti pakabuklan ti inurnos. Kas pagarigan, ti pakasaritaan a panid ti daytoy a panid ti tulong ket mangipakpakita nga immuna a napartuat idi Abril 2, 2014.


text:
Honshu
Ti Honshu (本州 Honshū?, literal a ti "Kangrunaan a Probinsia") ([hoɴɕuː] ( denggen)) ket isu ti kadakkelan nga isla iti Hapón. Ti kangrunaan nga isla iti daytoy a pagilian, daytoy ket adda idiay abagtan ti Hokkaido a ballasiw ti Nailet a Baybay ti Tsugaru, amianan iti Shikoku a ballasiw ti Kinauneg a Baybay, ken amianan a daya iti Kyushu a ballasiw ti Nailet a Baybay ti Kanmon. Isu daytoy ti maikapito a kadakkelan nga isla iti lubong, ken ti maikadua kaaduan ti populasion kalpasan ti Haba idiay Indonesia.
Addaan daytoy ti populasion iti 103 a riwriw idi 2005, (98,352,000 manipud idi 1990; idi 1975 ket 89,101,702), a kaaduan kadagiti magun-od a tanap, a naipangpangruna ti tanap ti Kantō nga adda 25% ti agtaeng iti dagup ti populasion iti [Kalatakan a Tokyo a Lugar]], a mairaman dagiti siudad ti Tokyo kenYokohama, Kawasaki, Saitama ken Chiba. Kaaduan ti industria iti daytoy a pagilian ket maburikan iti igid ti barikes a maigay-at manipud ti Tokyo ti igid ti abagatan a pantar dagiti siudad ti Honshu, a mairaman ti Kyoto, Osaka, Nagoya, Kobe, ken Hiroshima, a kas paet iti Taiheiyo a Barikes.
Ti ekonomia tiigid ti amianan a laud a pantar babaen ti Baybay iti Hapón ket kaaduan a panagkalap ken agrikultura;[1] Ti Niigata ket naipaammoan a kas maysa a nangruna nga agpadpataud iti bagas. Dagiti tanap ti Kantō ken Nōbi ket agpadpataudda ti bagas ken natnateng. Ti Yamanashi ket maysa a kangrunaan a lugar a pagtalonan kadagiti prutas, ken ti Aomori ket nalatak para kadagiti prutasna a mansanas.
Dagiti nailatakan a naipakasaritaan a sentro ket mairaman ti Kyoto, Nara, ken Kamakura.
Dagiti linaon
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Daytoy nga isla ket aganay a 1,300 kilometro (810 mi) i kaatiddog ken sumakop manipud ti 50 iti 230 km (31 iti 143 mi)a kalawa, ken ti dagup a kalawana ket 227,962.59 km2 (88,016.85 sq mi), 60% iti dagup ti Hapon. Dakdakkel daytoy ngem ti Gran Británia, ken dakdakkel bassit ngen tiAmerikano nga estado iti Minnesota. Daytoy a lugar ket naipadpadakkel babaen ti reklamasion ti daga ken ti panagpangato ti pantar iti amianan, ngem ti sangalubongan a panagpangato ti pantar ti baybay ket nagpabassit ti banagna daytoy. Ti Honshu ket addaan ti aplaya iti 5,450 kilometro (3,386 mi).
Gapu ta banbantay ken bulkaniko, ti Honshu ket addaan ti kanayon a gingined(tiNalatak a Kantō a gingined ket napisa a nakadadaek iti Tokyo idi Septiembre 1923, ken ti gingined iti Marso 2011 ket inyalisna ti sibubukel nga isla babaen ti 2.4 m (7.9 ft)[2] a daytoy ket nagpataud ti didigra a sunami); ti kangatuan nga ungto ket ti aktiboa bulkan a Bantay Fuji iti 3,776 m (12,388 ft), a mangipabalin daytoy ti maika-7 a kangatuan nga isla. Adu pay dagiti karayan, a mairaman ti Karayan Shinano, ti kaatiddogan iti Hapón. Ti klima ket temperado, ngem adda dagiti adu a paggiddiatan ti nagbaetan ti dumaya wenno akin-abagatan (Pasipiko wenno pantar ti Kinauneg a Baybay) a bakrang, ken ti lumaud wenno akin-amianan (pantar ti Baybay iti Hapón) a bakrang. Ti kabanbantayan ket gumay-at iti igid ti kaatiddog iti Honshu manipud ti rugi aginggan ti patingga. Ken mainayon pay ti Bantay Fuji, ti Hapón nga Alpes ket dagiti langa pay ti Honshu.
Ti Honshu ket naikapet kadagiti isla iti Hokkaido, Kyushu ken Shikoku babaen dagiti tunel wenno rangtay. Dagiti tallo a baro a rangtay a sistema ket naipatakder ti ballasiw kadagiti isla iti Kinauneg a Baybay a nagbaetan ti Honshu ken Shikoku (Rangtay Akashi Kaikyō ken ti Rangtay Ōnaruto; Rangtay Shin-Onomichi, Rangtay Innoshima, Rangtay Ikuchi, Rangtay Tatara, Rangtay Ōmishima, Rangtay Hakata-Ōshima, ken ti Rangtay Kurushima-Kaikyo; Rangtay Shimotsui-Seto, Rangtay Hitsuishijima, Rangtay Iwakurojima, Rangtay Yoshima, Rangtay Kita Bisan-Setoe, ken ti Rangtay Minami Bisan-Seto), ken ti Tunel Seikan ket mangikapet ti Honshu iti Hokkaido.
Dagiti rehion ken prepektura[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti isla ket nominal a naibingbingay iti lima a rehion ken buklen dagiti 34 a prepektura, a mairaman ti metropolitano a Tokyo. Dagiti rehion ket ti Chūgoku (lumaud), Kansai (akin-abagatan, daya iti Chūgoku), Chūbu (tengnga), Kantō (dumaya), ken Tōhoku (akin-amianan). Adda dagiti babassit nga isla a mairaman kagitoy a prepektura, dagit naisangayan ket ti Is-isla ti Ogasawara, Isla ti Sado , Izu Oshima, ken Isla ti Awaji.
Dagiti prepektura:
- Tōhoku — Prepektura ti Aomori, Prepektura ti Iwate, Prepektura ti Miyagi, Prepektura ti Akita, Prepektura ti Yamagata, Prepektura ti Fukushima.
- Kantō — Prepektura ti Ibaraki, Prepektura ti Tochigi, Prepektura ti Gunma, Prepektura ti Saitama, Prepektura ti Chiba, Tokyo, Prepektura ti Kanagawa.
- Chūbu — Prepektura ti Niigata, Prepektura ti Toyama, Prepektura ti Ishikawa, Prepektura ti Fukui, Prepektura ti Yamanashi, Prepektura ti Nagano, Prepektura ti Gifu, Prepektura ti Shizuoka, Prepektura ti Aichi.
- Rehion ti Kansai — Prepektura ti Mie, Prepektura ti Shiga, Prepektura ti Kyoto, Prepektura ti Osaka, Prepektura ti Hyōgo, Prepektura ti Nara, Prepektura ti Wakayama.
- Rehion ti Chūgoku — Prepektura ti Tottori, Prepektura ti Shimane, Prepektura ti Okayama, Prepektura ti Hiroshima, Prepektura ti Yamaguchi.
Dagiti patingga nga ungto[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti akin-amaianan unay nga ungto idiay Honshu ket ti murdong iti Shimokita a Peninsula idiay Ōma, Aomori. Ti akin-abagatan unay a patingga ket naisanglad idiay Rawis a Kure idiay Kushimoto, Wakayama. Daytoy nga isla ket nabeddengan iti daya babaen ti Todogasaki idiay Miyako, Iwate ken iti laud babaen ti Bishanohana idiay Shimonoseki, Yamaguchi. Sumakop daytoy ti sumurok a walo a grado iti latitud ken 11 a grado iti longitud.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Kodansha nga Ensiklopedia iti JHapón
- ^ "Ti Gingined ket inyaliana ti Hapon baben ti dua a metro". Deutsche Welle. Marso 14, 2011. Naala idi Marso 14, 2011.
Kasilpo iti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Honshu iti Wikimedia Commons


text:
Lingsat Bering
Nagsasabtan: 66°0′N 169°0′W / 66.000°N 169.000°W
Ti Lingsat Bering (Ruso:БepиHroB пpoлиB, Beringov proliv), makunkuna dagiti patneng a tattao idiay a kas Imakpik ket maysa a lingsat a nagbaetan ti Rawis ti daga Dezhnev, Chukotka, Rusia, ti akindaya unay a murdong (169°43'W) iti kontinente ti Asia ken Rawis ti daga a Prinsipe ti Gales, Alaska, Estados Unidos, ti akinlaud unay a murdong (168°05'L) iti kontinente ti Amianan nga Amerika, nga addaan ti latitud 65°40'N, agpa-abagatan bassit iti Polar a sirkulo. Ti agdama a nagbeddengan ti Estados Unidos ken Ruso iti lingsat, a tinulagan laeng babaen ti Estados Unidos, ket ti 65°40'N. Ti nagan daytoy a baybay ket sagpaminsan pay a naipangiletra a kas Behring kadagiti kadaanan a liblibro.
Ti Lingsat Bering ket isun a suheto iti sientipiko a panpanunoten a dagiti nagtagitaon ket naggapuda manipud iti Asia a mapan iti Amerika a nagballasiw ti daga a rangtay iti panawen a ti taaw ket ababaw, wenno nagbanagan dagiti glasier a nagkandado dagiti nawatiwat a kadanuman, a nagisarang ti pantok ti baba ti taaw. Ti kastoy ket agpalubos kadagiti nagtagitaon ti magna manipud idiay Siberia a mapan idiay Alaska, isu a nataoanda ti Amianan ken Abagatan nga Amerika.


text:
nangabak, naabak, congrats!
congratulations kadagiti kakadua ken kakabsat a mannurat a nangabak kadagiti kalleppas a pasalip iti panagsuratan ita a tawen! ken congrats pay met latta, a, kadagiti pada a naabak. saan laeng met a ti maysa a nangabak ti rebbengna a kablaawan ken padayawan, di kadi? ta amin met agpapada a nakisalisal, nakibalubal, nakisinnait, nakilaban, nakidangadang. daydiay bael a nakisali, tured a nakisingit iti dinnayo ti kur-itan, panagtalek iti kabaelan, talged-rikna iti talugading ti pluma, dakkelen a pakapadayawan ken pakakablaawan, naabak man, nangabak man.
dagiti nangabak iti salip iti sarita ken daniw iti iloko nga intuyang ti komisyon sa wikang filipino:
daniw:
Umuna: Aurelio S. Agcaoili
Maika-2: Prudencio G. Padios
Maika-3: Reynaldo A. Duque
Maika-4: Benjamin Pacris
Maika-5: Ariel S. Tabag
Maika-6: Edilberto H. Angco
sarita:
Umuna: Jovito F. Amorin
Maika-2: Ariel S. Tabag
Maika-3: Federico T. Ilac
Maika-4: Jaime Raras
Maika-5: Jake F. Ilac
Maika-6: Prescillano N. Bermudez
dagiti nangabak iti iloko division ti palanca awards iti 2006:
Umuna: Bernardo D. Tabbada
Maika-2: Danilo B. Antalan
Maika-3: Arnold Pascual Jose
sumagmamano a ladawan-palanca (courtesy of prof. jimmy raras ken mang cles rambaud):
ni arnold "miks" jose idi awatenna ti premiona.
ni danny antalan, iti panangawatna
iti maikadua a palancana iti
nagsaruno a dua a tawen.


text:
Wikipedia:Panagdakamat kadagiti punganayan
Ti dakamat, pinagibasaran wenno reperensia, ket ti linia ti teksto a mangisalsalumina a manginagan ti taudan:
Dagiti dakamat ket nangruna a paset ti aniaman nga artikulo ti Wikipedia, nga agserserbi a manginagan kadagiti mapagtalkan a taudan a nakaibatayan ti artikulo. Kadagiti kaaduan a kaso dagiti dakamat ket maiparang iti porma dagiti nota iti baba ti artikulo, ngem dagitoy ket mabaln met nga agparang iti bagi ti artikulo. Dagiti dakamat a naipakpakita babaen ti bilang a sobeskritu wenno dagiti sabali pay a pamay-an iti linia ti teksto ket tinawtawagan kadagiti nailinia a dakamat
Ti annuroten ti pannakapatalged ti Wikipedia ket makasapul kadagiti nailinia a dakamat para iti aniaman a material a makarit wenno makaritto, ken amin dagit insasao, iti aniaman nga espasio iti artikulo. Nupay kasta, maibalbalakad nga amin dagiti editor ket mangited kadagiti dakamat para iti amin a material a mainayon iti Wikipedia; ti amiaman a metrial nga awan punganayan ket mabalin a makarit wenno kanungpalan a maikkat.


text:
Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Ni
wenno Carolus Linnaeus Carl Linnaeus (Kasisigud a nagan iti Sueko ket Carl Nilsson Linnæus, 23 Mayo 1707 – 10 Enero 1778), ammo pay iti nobilidad a kas ni Carl von Linné ket maysa idi a Sueko a botaniko, pisiko, ken soologo, a nangirugi kadagiti pundasion para iti moderno a pamuspusan iti binomio a nomenklatura. Isu ket naam-ammuan a kas ti ama ti moderno a taksonomia, ken naipanpanunotan pay a kas maysa kadagiti ama ti moderno nga ekolohia. Adu kadagiti sinursuratna ket naisurat iti Latin, ken ti naganna ket naipakpakita iti Latin a kas Carolus Linnæus (kalapasan idi 1761 ti Carolus a Linné).
Ni Linnaeus ket naipasngay idiay away ti Småland, idiay akin-abagatan a Suesia. Ni Linnaeus ket nakaawat ti kaaduan kadagiti nangatngato a panagadalna idiay Unibersidad ti Uppsala, ken nangrugrugi a nangit-ited kadagiti lektura iti
botanika idiay idi 1730. Isu ket nagtaeng iti ballasiw-taaw idi baetan ti 1735 ken 1738, nga idiay ket nagad-adal ken nagipablaak pay ti immuna nga edision iti Systema Naturae idiay Olanda. Isu ket nagsubli met laeng idiay Suesia, nga idiay ket nagbalin a propesor iti botanika idiay Uppsala. Kadagiti tawen ti 1740, isu ket naipatulod kadagiti nadumaduma a panagbanniaga iti Suesia tapno agbiruk ken mangidasig kadagiti mula ken dagiti ayup.
Manipud kadagiti artikulo ditoy Ilokano Wikipedia:
... a ti
Baybay Mediteraneo (nailadawan) ket nanaganan manipud ti Latin a balikas ti mediterraneus a kayatna a sawen ket "akin-uneg a daga" wenno "iti tengnga ti daga" (manipud ti medius, "tengnga" ken terra, "daga")? ... a ti
ket isu ti kapitolio ken kadakkelan a siudad ti Atenas Gresia ken makunkuna pay a kas ti duyan ti Akinlaud a sibilisasion? ... a ti
ket addaan kadagiti 1.8 a riwriw a dagup dagiti Mahabharata balikas ken agarup a mamin sangapulo nga at-atiddog urayno pagtiponen ti Iliad ken Odyssey ? ... a ti
ket isu kadagiti kapautan ken kaaduan a nakadadael a suppiatan iti Europeano a pakasaritaan, ken ti maysa a kapautan a nagtultuloy a Gubat ti Tallopulo a Tawen gubgubat iti moderno a pakasaritaan? ... a ti
ket agdama pay laeng nga us-asaren babaen dagiti 58 a pagilian?
dusa iti patay
Ti
mirasol
a
sabong
(
Helianthus annuus
), kadawyan nga agtayag iti 1.5 ken 3.5 m.
Naragsak a panagdadanon ditoy Ilokano Wikipedia, kakabsat!
Ipatpategmo kadi ti kina- Ilokanom? Ipasindayagmo kadi met ti kina-Saluyotmo? Mail-iliwanka kadi no mangngegmo ti bukodmo a sao aglalo no addaka iti ganggannaet a lugar? Kayatmo kadi a maitandudo ken maitampok ti tattao nga Ilokano ken ti pagsasaom? Tulongandakami man ngarud a mangpadakkel iti daytoy a Wikipedia para kadagiti Ilokano ken iti amin.
Saan nga iti kaadu ti artikulo ti birbirukenmi, dagiti panid ken artikulo a nabukel, nalawag, ken makita ti napatpateg. Ala, man, ngarud, sumrekka metten, a, kabsat, ta agbibinnadangtayo a mangpadur-as iti Ilokano Wikipedia!
Agdadamoka kadi? Surotem ti
pakabuklan ti Ilokano Wikipedia. Masapulmo iti tulong? Sumrekka iti
pagtitinnulongan tapno masungbatan amin a salsaludsodmo. Adda kadi an-annuroten ditoy? Siempre,
iwanwandaka ngarud. Kasano ngay ti mangirugi iti baro a panid?
Ipadigom ti kinalaingmo ditoy Ay, nagalas met!
Baliwam man kadi dagiti artikulo no mabalbalin. For non-Ilokano speakers please visit the
local embassy or request help here.
Ti Wikipedia ket ibalbalayan ti
Pundasion ti Wikimedia, ti maysa a di aggan-ganansia nga organisasion a mangibalbalay kadagiti nadumaduma a proyekto:


text:
1833
Ti tawen idi 1833 ket kadawyan a tawen a mangrugi iti Martes iti kalendario a Gregoriano ken kadawyan a tawen a mangrugi iti Domingo ti nabunbuntog iti 12 nga aldaw a kalendario a Huliano.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Enero–Marso[urnosen | urnosen ti taudan]
- Marso 4 – Naisapata ni Andrew Jackson para iti maikadua a terminona a kas Presidente iti Estados Unidos.
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
Enero–Hunio[urnosen | urnosen ti taudan]
- Mayo 7 – Johannes Brahms, Aleman a kompositor (pimmusay 1897)
Hulio–Disiembre[urnosen | urnosen ti taudan]
- Agosto 20 – Benjamin Harrison, maika-23 a Presidente iti Estados Unidos (pimmusay 1901)
- Oktubre 21 – Alfred Nobel, Sueko nga imbentor ti dinamita, nagpartuat iti Premio Nobel (pimmusay 1896)
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Mayo 15 – Edmund Kean, Ingles nga aktor (naipasngay 1787)
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti 1833 iti Wikimedia Commons


text:
Szczecin
Ti Szczecin ket maysa a siudad iti distrito ti Szczecin, idiay Zachodniopomorskie, Polonia. Mabirukan daytoy iti agarup a 130 km (81 mi) iti abagatan ti Berlin, idiay karayan Odra. Daytoy a siudad ket addaan kadagiti 407,180 nga agtataeng (manipud idi 2014).
Populasion[urnosen | urnosen ti taudan]
Piramida dagiti agtataeng iti Szczecin babaen ti tawen manipud idi 2014 (kanigid babbai, kanawan lallaki).
Pakasaritaan ti populasion[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Szczecin iti Wikimedia Commons
- Opisial a website ti Siudad ti Szczecin
- Opisial a website ti Opisina ti Szczecin
- Birtual a panagpasiar iti Szczecinie


text:
Henri Bergson
Ni Henri-Louis Bergson (Panangibalikas a Pranses: [bɛʁksɔn] 18 Oktubre 1859 – 4 Enero 1941) ket maysa a kangrunaan a Pranses a pilosopo, a kangrunaan a nakaimpluensia iti immuna a kagudua iti maika-20 a siglo.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Hancock, Curtis L. (Mayo 1995). "Ti pannakaimpluensia ni Plotinus iti Pammadillaw iti Emperiko a Siensia ni Berson". Iti R. Baine Harris. Neoplatonismo ken Kontemporario a Kapanunotan. Kongreso iti Internaional a Gimong para iti Neoplatoniko a Panagadal a naaramid idi Mayo 1995 idiay Uniberdidad ti Vanderbilt. Internaional a Gimong para iti Neoplatoniko a Panagadal. Albany: Estado nga Unibersidad iti Pagmalditan ti New York. p. 407, 139ff. ISBN 978-0791452752.
A ti pilopsopia ni Henri Bergson ket kangrunaan a naimpluensian dagiti doktrina ni Plotinus ket nainaganan kadagiti panagisursuro ni Bergson ti Plotinus ken dagiti kapadpadana a kasta a pilosopia. Daytoy a pannakaimpluensia ket adun a tinungtungtungan babaen dagiti kontemporario ni Bergson, a kas ni Emile Bréhier ken Rose-Marie Rossé-Bastide. [...]


text:
Taaw
Ti taaw (manipud ti Taga-ugma a Griego Ὠkeavὸς (Okeanos); ti Taaw ti Lubong ti klasiko a kinaugma[1]) ket maysa a bagi ti naapgad a danum a buklen ti dakkel a paset ti hidrospera ti planeta.[2] Iti kontesto iti Daga, daytoy ket mangitudo ti maysa wenno amin a kangrunaan a pannakbingbingay ti Taaw ti Lubong iti planeta – dagitoy ket ti, iti agpabpababa nga urnos, ket dagiti taaw ti Pasipiko, Atlantiko, Indiano, Akin-abagatn (Antartika), ken Artiko.[3][4] Ti balikas a "baybay" ket kankanayon nga agsinnublat a maus-usar iti "taaw", ngem ti nainget a panagsasao ti baybay ket ti maysa a bagi ti naapgad a danum (mabalin a ti pannakabingbingay ti Taaw ti Lubong) ti bassit wenno napno a napalikmutan babaen ti daga.[5]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Ὠkeavός". Dihital a Biblioteka ti Perseus. Naala idi Mayo 17, 2012.
- ^ "WordNet Search — taaw". Unibersidad ti Princeton. Naala idi Pebrero 21, 2012.
- ^ "taaw, n.". Inggles a Diksionario ti Oxford. Naala idi Pebrero 5, 2012.
- ^ "taaw". Merriam-Webster. Naala idi Pebrero 6, 2012.
- ^ "WordNet Search — baybay". Unibersidad ti Princeton. Naala idi Pebrero 21, 2012.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Matthias Tomczak ken J. Stuart Godfrey. 2003. Rehional nga Oceanograpia: maysa a Pangyuna. (kitaen ti sitio)
- Pope, F. 2009. Manipud kadagiti awan inggana nga ubbog ti kinasipnget nga inwarasiwas dagiti anghel ken dagiti palatiput a gameng. iti The Times. Nobiembre 23. 2009 p. 16–17.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Taaw iti Wikimedia Commons
- Dagiti inadaw a sasao a mainaig iti Taaw iti Wikiquote (Ingles)
- Kitaen ti Taaw iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (Ingles)
- World Oceans Day - The Ocean Project - Hunio 8
- World Oceans Day - World Ocean Network
- Taaw a Portal ti Smithsonia


text:
Akinlaud nga Asia
Ti Akinlaud nga Asia, Laud nga Asia, Abagatan a laud nga Asia ket isu ti akinlaud unay a subrehion ti Asia. Ti Akinlaud nga Asia ket ti kabarbaro a termino para iti lugar a mangsakop ti Tengnga a Daya ken ti Asideg a Daya. Gapu ti eurosentrisidad iti panangibaga ti maysa a lugar a kas "daya" ti Europa, dagiti sangalubongan a gunglo ket sinukatanda ti tengnga a Daya ken Asideg a Daya iti Akinlaud nga Asia ken Laud nga Asia. Ti Laud nga Asia ken Europa ket kolektibo a naibagbaga a kas ti Akinlaud nga Eurasia.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Akinlaud nga Asia iti Wikimedia Commons
- Mapa ti Akinlaud nga Asia babaen ti Stanford manipud idi 1885 babaen ni Edward Stanford


text:
Ni Dwight David "Ike" Eisenhower (maibalikas a /ˈaɪzənhaʊər/, EYE-zən-how-ər; Oktubre 14, 1890 – Marso 28, 1969) ket isu idi ti maika-34 a Presidente iti Estados Unidos manipud idi 1953 agunggana idi 1961. Isu idi ket dati a lima a bituen a heneral iti Buyot ti Estados Unidos idi panawen ti Maikadua a Sangalubongan aGubat, ken nagserbi a kas ti Kangatuan nga Agbilbilin kadagiti Kumaduaan a Puersa idiay Europa; responsiblidadna dagiti panagplano ken panangimaton ti panagraut iti Amianan nga Aprika idiay Operasion a Panagsilaw idi 1942–43 ken ti nagballigi a panagraut iti Pransia ken Alemania idi 1944–45, manipud ti Lumaud a Sanguanan. Idi 1951, isu ti immuna anagbalin a kangatuan nga agbilbilin ti NATO.[2]
Midia a mainaig kenni Kategoria:Dwight D. Eisenhower iti Wikimedia Commons


text:
1756
Ti tawen idi 1756 ket bisiesto a tawen a mangrugi iti Huebes iti kalendario a Gregoriano ken ti bisiesto a tawen a mangrugi iti Lunes ti nabunbuntog iti 11 nga aldaw a kalendario a Huliano.
Dagiti linaon
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Enero 27 – Wolfgang Amadeus Mozart, Austriano a kompositor (pimmusay 1791)
- Pebrero 6 – Aaron Burr, Bise Presidente iti Estados Unidos (pimmusay 1836)
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti 1756 iti Wikimedia Commons


text:
Karkarakter nga Insik
Dagiti karakter nga Insik ket dagiti logograma nga inus-usar a panagsurat iti Insik (mabalin a tinawtawagan dagitoy iti hanzi[2] 汉字/漢字 "Han a karakter") ken Hapon (kanji). Dagiti kastoy a karakter ket inus-usar pay, ngem saan a kankanayon, iti Koreano (hanja), ken dati nga inus-usar iti Bietnamis (chữ Hán), ken dagiti pay sabali apagsasao. Dagiti Insik a karakter ket buklen ti kaduogan nga agtultuloy nga inus-usar a sistema ti panagsurat iti lubong.[3][4][5] Babaen ti kasasaad ti pannkaiwarwaras a pang-usar idiay Tsina ken Hapon, dagiti Insik a karakter ket dagiti kaaduan a naampon a sistema ti panagsurat iti lubong.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Sawndip Sawdenj (古壮字字典; Diksionario dagiti Taga-ugma a karakter ti Zhuang), Dagiti Etnisidad a Panagipablaak ti Guangxi (广西民族出版社), 1989. ISBN 7-5363-0614-8 / ISBN 9787536306141. Nota: Ti karakter para iti "saw", ⿰書史, ket nasken koma a maymaysa a karakterir,nga adda ti radikal a 書 iti kanigid, ken 史 radikal iti kanawan. Iti kapada, ti "ndip" (⿰立生) ket maymaysa a karakter, a binuklan dagiti radikal ti 立 ken 生. Iti agdama, adda dagiti pannakaipatingga ti panangiparang kadagiti logograma a Zhuang itiUnicode, gaputa dagitoy ket saan a nasuportaran.
- ^ Potowski, Kim (2010). Dibersidad ti panagsasao idiay Estados Unidos. Cambridge: Unibersidad ti CambridgePress. p. 82. ISBN 978-0-521-74533-8.
- ^ "Dagiti Simbolo ti Insik a panagsurat". Kwintessential. Naala idi 2010-03-20.
- ^ "Pakasaritaan ti Insik a panagsurat a Naipakpakita kadagiti Museo". CCTV online. Naala idi 2010-03-20.
- ^ Jane P. Gardner & J. Elizabeth Mills. "Panagbanniaga idiay Daya nga Asia". Everything.com, F+W Media. Naala idi 2010-03-20.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Dagiti Insik a Karakter iti Wikimedia Commons


text:
Atenas
Ti Atenas (/ˈæθɨnz/;[2] Moderno a Griego: Aθήva, Athína; IPA: [aˈθina]; Katharevousa: Ἀθῆvaι, Athinai; Taga-ugma a Griego: Ἀθῆvaι, Athēnai) ket isu ti kapitolio ken kadakkelan a siudad ti Gresia. Ti Atenas ket iturayanna ti rehion ti Attica ken maysa kadagiti kaduogan a siudad ti lubong, nga adda ti nairehistro a pakasaritaan a gumay-at ti agarup a 3,400 a tawtawen. Ti Klasiko nga Atenas ket maysa idi a nabileg a siudad-estado. Ti sentro kadagiti arte, panagadadal ken pilosopia, pagtaengan ti Akademia ni Plato ken Liseo ni Aristoteles,[3][4] daytoy ket sapasap a nakunkuna a kas ti duyan ti Akinlaud a sibilisasion ken nakaipasngayan ti demokrasia,[5][6] a kaaduanna gapu ti nagbanagan ti bukodna akultura ken dagiti politika a nagungun-od idi las-ud ti maika-5 ken maika-4 a sigsiglo BC kadagiti nasakbayan a sigsiglo kadagiti amin a nakunkuna idiay a Europeano a kontinente.[7] Tatta nga aldawen daytoy ket maysa a kosmopolitano a metropolis, ti moderno nga Atenas ket sentro ti ekonomiko, pinansia, industria, politika ken kultura a biag idiay Gresia. Idi 2008, ti Atenas ket nairanggo ti mai-ka 32 a kabaknangan a siudad ti lubong babaen ti bileg ti panagggatang[8] ken ti maika-25 a kanginaan[9] iti maysa a panagadal ti UBS.
Ti siudad ti Atenas ket adda ti populasion ti 655,780[10] (796,442 idi 2004)[11] iti uneg ti administratibo a patinggana ken ti kalawa ti daga iti 39 km2 (15 sq mi).[12] Ti urbano a lugar ti Atenas (Kalatakan nga Atenas ken Kalatakan a Piraeus) ket gumay-at ti labes ti administratibo a munisipal a patingga ti siudad, nga adda ti populasion iti 3,074,160 (idi 2011),[13] ti sumurok a kalawa iti 412 km2 (159 sq mi).[12] Segun ti Eurostat, ti Atenas a Dakdakkel nga Urbano a Sona (LUZ) ket isu ti maika-7 a kaaduan ti populasion ti LUZ iti Kappon ti Europa (ti maika-4 a kaaduan ti populasion a kapitolio a siudad iti Kappon ti Europa) nga adda ti populasion iti 4,013,368 (idi 2004). Ti Atenas ket isu pay ti akin-abagatan unay a kapitolio ti kangrunaan a daga ti Europa.
Ti tawidan ti klasiko a panawen ket makitkita pay laeng idiay siudad, a naipakpakita babaen kadagiti taga-ugma a monumento ken dagiti obra ti arte, ti kadayegan kadagitoy ket ti Partenon, a naipanpanunotan a nangruna a dulon ti nasapa a Lumaud a sibilisasion. Ti siudad ket nakataginayon kadagiti Romano ken Bisantino a monumento, ken dagiti pay basbassit a bilang kadagiti Otomano a monumento.
T Atenas ket mangibalbalay kadagiti dua a UNESCO a Tinawtawid a Sitio ti Lubong, ti Acropolis ti Atenas ken ti mediebal a Daphni a Monasterio. Dagiti dulon ti moderno a panawen, a napetsaan manipud idi panakabangon ti Atenas a kas ti kapitolio ti nawaya nga estado ti Gresia idi 1833, ket mairaman ti Heleniko a Parlamento (maika-19 a siglo) ken ti Atenas a Trilohia a buklen ti Nailian a Biblioteka ti Gresia, ti Unibersidad ti Atenas ken ti Akademia ti Atenas. Ti Atenas ket isu idi ti siudad a nangsangaili ti immuna nga moderno nga aldaw nga Ay-ayam ti Olimpiada idi 1896, ken kalpasan ti 108 tawtawen nagsangsangaili daytoy ti Kalgaw nga Olimpiada ti 2004.[14] Ti Atenas ket nakaibalbalayan ti Museo ti Nailian nga Arkeolohiko, a mangpabpabuya ti kadakkelan nga urnong ti Griego a kinaantigo, ken ti pay baro a Museo ti Acropolis.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "AπoYpaφή Πλnθuσuoύ - Katoιkιώv 2011. MONIMOE Πλnθuσuός" (iti Griego). Hellenic Statistical Authority.
- ^ Wells, John C. (1990). Longman a diksionario ti panagbalikas. Harlow, Inglatera: Longman. p. 48. ISBN 0-582-05383-8. naikabil "Atenas"
- ^ "Dagiti Linaon ken Pamunganayan ti Programa ti Panagkaykaysa kadagiti Arkeolohiko a Sitio ti Atenas". Heleniko a Ministro ti Kultura. www.yppo.gr. 31 Disiembre 2000.
- ^ CNN & Associated Press (16 Enero 1997). "Ti Gresia ket nakalukat ti 'nasantuan a kopita' ti Griego nga arkeolohiko". CNN. Naiyarkibo manipud iti ti kasisigud idi 6 Disiembre 2007. Naala idi 28 Marso 2007.
- ^ "Atenas". Naala idi 31 Disiembre 2008.
Ti Taga-ugma a Griego nga Athenai, ti naipakasaritaan a siudad ken kapitolio ti Gresia. Adu kadagiti kasaririt ken artistiko a kapanunotan ti klasiko a sibilisasion ket nagtaud idiay, ken ti siudad ket sapasap a naipanpanunotan a kas ti nakaipasngayan ti Lumaud a sibilisasion
- ^ BBC Pakasaritaan iti Griego a Demokrasia – Naala idi 26 Enero 2007
- ^ Encarta Taga-ugma a Gresia manipud iti Internet nga Arkibo– Naala idi 28 Pebrero 2012. Arkibo 31 Oktubre 2009.
- ^ "Dagiti mayor ti Siudad: Dagiti kabaknangan a siudad iti lubong babaen ti bileg ti panaggatang". Dagiti mayor ti Siudad. 2008. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 6 Mayo 2008. Naala idi 12 Mayo 2008.
- ^ "Dagiti mayor ti siudad: Pateg ti Panagbiag – Dagiti kanginaan a siudad ti lubong". Dagiti mayor ti siudad. 2008. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 24 Disiembre 2008. Naala idi 26 Disiembre 2008.
- ^ Heleniko a Turay ti Estadistika " PRESS RELEASE:Pablaak dagiti immun a nagbanagan ti 2011 a Senso ti Populasion", Heleniko a Turay ti Estadistika (EL.STAT.), 22 Hulio 2011. Naala idi 14 Agosto 2011.
- ^ Dagiti Kinapudno ti Atenas (2011). "Dagiti Kinapudo ken Bilang ti Atenas". aviewoncities.com. Naala idi 17 Hunio 2011.
796 442
- ^ a b "Dagiti pannakaidasig". Helelenikoa Ministro ti Kaunegan. www.ypes.gr. Naiyarkibo manipud iti ti kasisigud idi 4 Enero 2007. Naala idi 6 Enero 2007.
- ^ "EAETAT AπoYpaφn 2011" (PDF). www.statistics.gr. Naala idi 22 Agosto 2011.
- ^ CNN & Sports Illustrated (5 Septiembre 1997). "Ti sentimente ket mayasa a banag a ti Atenas ket nakaala ti 2004 Olimpiada". sportsillustrated.cnn.com. Naala idi 28 Marso 2007.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Atenas iti Wikimedia Commons
- Opisial
- Cityofathens.gr – Opisial a sapot ti pagsaadan ti Siudad ti Atenas


text:
tin-edyer
SALUDSOD DAGITI AGTUTUBO
Ania ti Masapul a Maammuak Maipapan iti Arak?
Ammuem no kasanom a maliklikan ti panangsukir iti linteg, pannakaperdi ti reputasion, seksual a pannakaabuso, pannakaadikto, ken ipapatay.
ANIA A TALAGA TI ISURSURO TI BIBLIA? (GIYA ITI PANAGADAL)
No Kasano nga Agbalin a Naragsak ti Biag ti Pamiliayo (Paset 1)
Ania ti sekreto ti naragsak a panagasawa? Adalem a naimbag dagiti patpatiem, sukimatem dagiti isursuro ti Biblia, ken sursuruem nga ilawlawag dagiti patpatiem babaen ti panangusarmo iti daytoy a giya iti panagadal.
WHITEBOARD ANIMATION
Kasanoak a Maaddaan iti Ad-adu a Wayawaya?
WHITEBOARD ANIMATION


text: Kuartel idi ni Atatürk ti Ankara manipud idi 1920 ken isun ti kapitoli ti Republika ti Turkia manipud iti pannakapundarna idi 1923, ken sinukatanna ti Istanbul kalpasan ti pannakatnag ti Imperio nga Otomano. Ti gobierno ket prominente nga agpatpatrabaho ngem ti Ankara ket nangruna pay a siudad ti komersio ken industria, mabirukan daytoy iti iti tengnga dagiti network ti kalsada ken perokaril ti Turkia. Inted ti siudad ti naganna iti dutdot ti Angora a naabel manipud kadagiti kuneho ti Angorat, ti atiddog ti buokna a kalding ti Angora (ti taudan ti mohair), ken ti Angora a pusa. Ti lugar ket ammo pay para kadagiti peras, diro, ken dagiti muscat nga ubas. Uray no daytoy ket mabirukan iti maysa a kamagaan a lugar idiay Turkia ken kaaduan a napalikmutansurrounded babaen ti mulmula ti estepa malaksid kadagiti lugar ti kabakiran iti akin-abagatan a patingga, ti Ankara ket mabalin a maikeddeng a kas berde a siudad kadagiti termino dagiti berde a lugar iti tunggal maysa nga agtataeng, iti 72 m2 iti tunggal maysa a tao.


text:
Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Deskripsion
En-us-Jupiter.ogg
Pronunciation of the term in US English
Petsa
13 Mayo 2008
Taudan
Bukod nga obra
Mannurat
EncycloPetey
Ni I, , ti agtengtengel ti karbengan ti kopia iti daytoy nga obra, ket agipablaak babaen kadagiti sumaganad a lisensia: EncycloPetey
Maited ti pammalubos ti agkopia, agiwaras ken/wenno mangbaliw iti daytoy a dokumento babaen ti termino iti
, Bersion 1.2 wenno ti aniaman a kinaudi a bersion babaen ti GNU Free Documentation License Free Software Foundation; nga awan dagiti Sabsabali a Paset, awan dagiti Sanguan nga Aklub a Testo, ken dagiti Likudan nga Aklub a Testo. Ti kopia ti lisensia ket nairaman iti paset a natituluan ti . GNU Free Documentation License http://www.gnu.org/copyleft/fdl.html GFDL GNU Free Documentation License true true
Daytoy a papeles ket nalisensiaan babaen ti
Creative Commons Attribution-Share Alike 3.0 Unported a lisensia.
Pammadayaw: I, EncycloPetey
Nawaya ka:
ti makibingay – ti ag-kopia, agiwaras ken agipatulod ti obra
ti pagtipon-tipon – ti panagibagay ti obra Babaen kadagiti sumaganad a kasasaad:
pammadayaw – Masapul a padayawem ti obra iti ugali a nainaganan babaen ti mannurat wenno nagited ti lisensia (ngem saan nga iti pamay-an nga isingasing a bigbigen da ka wenno ti panag-usar mo ti obra) .
makibingay nga agpadapada – No baliwam, urnosem, wenno agbangon iti daytoy nga obra, maiwaras mo ti nagbanagan daytoy nga obra a kapada wenno kapadpadana a lisensia iti daytoy.
Daytoy nga etiketa ti panaglisensia ket nainayon iti daytoy a papeles a kas paset iti GFDL a panagbabaro ti panaglisensia. http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ CC-BY-SA-3.0 Creative Commons Attribution-Share Alike 3.0 true true
Mabalinmo ti agpili kadagiti lisensia a kaykayatmo. Pakasaritaan ti papeles
Pinduten iti petsa/oras tapno makita ti papeles a kas naiparang iti dayta a panawen.
Petsa/Oras Bassit a ladawan Dagiti rukod Agar-aramat Komentario
agdama 04:20, 14 Mayo 2008 1.2 s (14 KB) EncycloPetey {{Information |Description=Pronunciation of the term in US English |Source=self-made |Date=13 May 2008 |Author= User:EncycloPetey }} Jupiter == Licensing == {{self|GFDL|cc-by-sa-2.5,2.0,1.0|author=I, [[User:Encycl Panagusar iti papeles
Awan ti pampanid a nakasilpo iti daytoy a papeles.
Global a panagusar ti papeles
Dagiti sumaganad a wiki ket agus-usar iti daytoy a papeles:
Panagusar idiay cs.wiktionary.org
Panagusar idiay de.wiktionary.org
Panagusar idiay en.wiktionary.org
Panagusar idiay et.wiktionary.org
Panagusar idiay fa.wiktionary.org
Panagusar idiay fr.wiktionary.org
Panagusar idiay ko.wiktionary.org
Panagusar idiay ku.wiktionary.org
Panagusar idiay pl.wiktionary.org
Panagusar idiay pt.wiktionary.org
Panagusar idiay simple.wikipedia.org
Panagusar idiay www.wikidata.org
Panagusar idiay yo.wikipedia.org
Daytoy a papeles ket naglaon ti naipatinayon a pakaammo, a mabalin a nainayon manipud ti dihital a kamera wenno skanner a naaramat a pangpartuat wenno pang-digitize itoy.
No ti papeles ket saan a nabalbaliwan manipud iti kasisigud a kasasaad, adda dagiti sumagmamano a salaysay a mabalin a saan a napno a maipakita ti nabaliwan a papeles.


text:
Tuesday, October 08, 2013
Daniw
Diaspora
Ti kamote, agbiag iti kalgaw ken iti katutudo; a kas tao, iti bangkag ti biag...
Inessemak karakteristiko ti kamote ngem napaayak iti dagsen butbot a bulsa
Ta inukopan El NiƱo sangaputik a balitok ingpek a kalien mukod ni Bullalayaw;
Ngamin kamkamatek latta ni Anges iti pinuon berde ken puraw a balitok Kailokoan,
Maleppay a kanayon abaga, di agpulsot a panagapit iti eppes a namnama;
Isu a sinapulko nalawlawa nga umangsan iti kabambantayan ti Kafagway—
Ket iti ilalawat’ anges, sinusok sabali a dana urat-sirib iti bigaot’ bulod,
Labbat’ dawat, regget sukisok ket nalabon-nabagas inapit a bungat’ literatura.
Kas iti kamote, iti kalgaw man ken iti katutudo agdalapdapak bangkag biag,
Tapno dagiti saringit dida mapadasan agules iti tigerger ulila a dulang,
Tapno dida agkubbo iti pinuon berde ken puraw a balitok iti Kailokoan,
Dida agkurob iti tanubong butbot a bulsa; tapno agbussogda a sumuso
Iti getta balay-sirib—iti pukal unibersidad; ta dayta inessamak a gupit ti kamote,
Mana a nagtubo iti nalinteg ngem nakipet a dana—ngem adda ngudo ti amin,
Wen, agngudo ti amin, ta iti panagagawa, diak nalisian ti panagpalek ni HBP!
Ngem ammok, wen, di agnanayon ti isem, ta naisuraten a linabag ti daniw,
Nga aggibus inton magsat puseg ti angin, inton matnag naragas a bulong;
Ket iti naulimek a lennekan, wen, nakuyem ti in-inut a panagtabon ti init.
Nupay naisalakanak lib-at natadem a kumpay ni nakaabungot a Rurog
Imbaklay met nabantot a ganna-rikki ti sarming, anian, ngem kas iti kamote
Agdalapdapak latta iti kalgaw-katutudo, sadinoman a lugar, uray iti eternidad...
Posted by Ka Iddo at 8:07 AM
No comments:
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Taga-ugma a Gresia
Plantilia:Pakasaritaan iti Gresia
Ti taga-ugma a Gresia ket maysa idi a sibilisasion a tagikua ti paset ti panawen ti Griego a pakasaritaan a nagpaut manipud ti Arkaiko a paset ti panawen ti maika-8 ken maika-6 a siglo BC aginggana ti gibus ti kina-ugma (ca. 600 AD). Ti dagus nga isasakbay ti daytoy a paset ti panawen ket isu idi ti panagrugi iti Nasapa a Tengnga a Panawen ken ti Bisantino a panawen.[1] Ti nairaman iti Taga-ugma a Gresia ket ti paset ti panawen ti Klasiko a Gresia, a rimamng-ay idi las-ud ti maika-5 aginggana ti maika-4 a siglo BC. Ti Klasiko a Gresia ket nangrugi kalpasan ti panakaabug iti maysa a Persiano a panagraut babaen ti Atenio a kinapangulo. Gapu ti panagrukma babaen ni Alehandro ti Natan-ok, ti Helenistiko a sibilisasion manipud idiay Tengnga nga Asia aginggana idiay lumaud a patingga ti Baybay Mediteraneo.
Ti klasiko a Griego a kultura, a naipangpangruna ti pilosopia, ket adda idi ti napigsa a panakainpluensia ti Imperio a Romano, a nagawit ti bersionna daytoy kadagiti adu a paset ti Mediteraneo a rehion ken Europa, nga iti daytoy a rason a ti Klasiko a Gresia ket sapsap a naipanunotan nga isu ti naparang-ay a kultura a nagited ti pundasion ti moderno a Lumaud a kultura.[2][3][4][5]
Dagiti linaon
Kronolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Awan dagiti natalinaay wenno sangalubongan nga umannurotan a petsa para iti panagrugi wenno gibus ti Klasiko a Kina-ugma. Sapasap daytoy a nalala ti kinaudi manipud ti maika-8 a siglo BC aginggana ti maika-6 a siglo AD, wenno para iti agarup a 1,300 a tawtawen.
Ti Klasiko a Kina-ugma idiay Gresia ket ket sinakbayan babaen ti Griego a Nasipnget a Panawen (c. 1100 - c. 750 BC), ti arkaeolohiko a panakaidasig babaen ti protoheometriko ken heometriko nga estilo dagiti disenio ti bangbangao, a sinarunuan babaen ti orientalisante a Paset ti Panawen, ti maysa a napigsa nga inpluensia ti Sirio-hitita, Asirio, dagiti Penisio ken Ehipsio a kultura.
Iti tinawtawid, ti Arkaiko a paset ti panawen ti taga-ugma a Gresia ket naala iti rugi ti daytoy a napigsa nga orientalisante nga inpluensia idi las-ud ti maika-8 a siglo BC, a maipatinayon kadagiti dadduma a banag a nangiyeg ti abesedario nga eskritu idiay Gresia, a daytoy ti nangmarka ti rugi ti Griego a literatura (Homer, Hesiod). Ti Arkaiko a paset ti panawen ket sinukatan ti Klasiko a paset ti panawen idi agarup a 500 BC, a daytoy ket sinarunuan met babaen ti Helenistiko a paset ti panawen idi ipupusay ni Alehandro ti Natan-ok idi 323 BC.
Ti pakasaritaan iti Gresia idi las-ud ti Klasiko a kina-ugma ket mabalin a mabingbingay manen kadagiti sumaganad a paset ti panawen:[6]
- Ti Arkaiko a paset ti panawen (c. 750 - c. 500 BC) ket surutenna, a dagiti artista ket nagararamidda ti dakdakkel a nawaya nga agtaktakder nga eskultura iti nasikkil, hieratiko a postura nga adda ti kasla naitagtagainepan nga 'arkaiko a isem'. Ti arkaiko a paset ti panawen ket kadawyan a naalala aginggana ti panagpatingga ti panakapaitalaw ti naudi a tirano iti Atenas idi 510 BC.
- Ti Klasiko a paset ti panawen (c. 500 - 323 BC) ket naidasig babaen ti estilo a naipanunotan babaen dagiti naudi a nagpalplaiiw a daytoy ket naikari (a kas ti 'klasiko')—a kas ti Partenon. Iti politiko, ti Klasiko a paset ti panawen ket tinurayan idi babaen ti Atenas ken ti Delos a Liga idi las-ud ti maika-5 a siglo, a sinukatan babaen ti Espartano a panagrukma idi las-ud ti nasapa a maiak-4 a siglo BC, sakbay a ti bileg ket naiyallatiw iti Tebas and the Beosio a Liga ken ti kanungpalanna ti Liga iti Korinto nga indauloan babaen ti Macedonia (taga-ugma a pagarian).
- Ti Helenistiko a paset ti panawen (323-146 BC) ket isu ti Griego a kultura ken bileg a naipadakkel idiay asideg ken tengnga a daya. Daytoy a paset ti panawen ket nangrugi iti ipupusay ni Alehandro ken nagpatingga iti Romano a panarukma.
- Ti Romano a Gresia, ti paset ti panawen a nagbaetan ti panagballigi ti Romano kadagiti Korinto idiay Gubat iti Korinto idi 146 BC ken ti panakabangon ti Bisansio babaen ti Konstantino a kas ti kapitolio ti Imperio a Romano idi 330 AD.
- ti kanungpalan a paset ti Kina-ugma ket isu tipaset ti panawen ti Kristianisasion idi las-ud ti kinaudi ti maika-4 aginggana ti nasapa a maka-6 a sigsiglo, nalala daytoy ti panakakompleto ti panakaipatingga ti Neoplatoniko nga Akademia babaen ni Hustiniano I idi 529 AD.
Historiograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti naipakasaritaan a paset ti panawen ti taga-ugma a Gresia ket naisangsangayn iti pakasaritaan ti lubong a aks ti immuna a paset ti panawen a dagus a sinaksian iti husto a historiograpia, bayat a dagiti nasapsapa a taga-ugma a pakasaritaan ti proto-historia ket naamammoan babaen kadagiti ad-adu a naisalaysayan nga ebidensia, a kas dagiti napaspasamak a naisalaysay wenno listaan dagiti ari, ken pragmatiko nga epigrapia
Ni Herodotus ket isu ti nawatiwat a naamammoan a kas ti "ama iti pakasaritaan", ti sinuratna a pakasaritaan a daytoy ket eponimo ti amin a paset. Daytoy ket naisurat idi nagbaetan ti 450 a dekada ken 420 a dekada BC, ti sakup ti obra ni Herodotus ket umabot ti agarup a maysa a siglo kadagiti napalabas, a nagisalsalaysay kadagiti maika-6 a siglo a naipakasaritaan a pigura a kas ni Darius I iti Persia, Cambyses II ken Psamtik III, ken dagiti sapilka kadagiti maika-8 a siglo a kas ni Candaules.
Ni Herodotus ket sinaruno dagiti mannurat a kas ni Thucydides, Xenophon, Demosthenes, Plato ken Aristotle. Kaaduan kadagitoy a mannurat ket Atenio wenno pro-Atenio, nga isu nga adadu ti naamammoan a maipanggep ti pakasaritaan ken dagiti politika ti Atenas ngen ti aniaman a siudad Dagiti panakasakupda ket napatingaan babaen ti panakaipatengnga ti isip iti politiko, milisia ken diplomatiko a pakasaritaan, a saanda nga inkaskaso ti ekonomiko ken sosial a pakasaritaan.[7]
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Arkaiko apaset ti panawen[urnosen | urnosen ti taudan]
Idi maika-8 a siglo BC, ti Gresia ket nangrugi a rimsua manipud kadagiti Nasipnget a Paset ti Panaw a nangsaruno ti panakarebba tienGreece began to emerge from the Dark Ages which followed the fall of the Misenika a sibilisasion. Ti Panakaamo ti panagsurat ken panagbasa ket napukawen ken Misenika asinuratan ket naipatanen,ngem dagiti Griego ket nangamponda ti Penisio nga abesedario, a binalbaliwanda tapno mapartuat ti Griego a abesedario. Manipud idi agarup a maika-9 a siglo BC dagiti naisurat a rehistro ket nangrugrugida nga nagparparang.[8] Ti Gresia ket nabingbingay kadagiti adu a babassit a bukod a nagturturay a komunidad, ti maysa a tabas a kaaduan a naidiktaran babaen ti Griego a heograpia , a dagiti amin nga isla, tanap ket naisina kadagiti kaarrubana babaen ti baybay wenno dagiti kabanbantayan.[9]
Ti Lelantine a Gubat (c.710–c.650 BC) ket agdama idi a suppiat nga adda ti panakaisalsaluminanan nga isu ti immuna a nadokumentuan a gubat iti taga-ugma a Gresia a paset ti pamnawen. Daytoy ket naglabanan ti nagruna a nagbaten dagiti polis (siudad) (dagiti siudad-estado) iti Chalcis ken Eretria gapu kadagiti nalames a tanap ti Lelantine iti Euboea. Dagitoy dua asiudad ket nagsagabada ti panakaapday a kas nagbanagan iti atiddog a gubat, ngem dagiti Chalcis isuda idi ti nagballigi bassit.
Ti komersiante a klase ket rimsua idi umuna a gudua ti maika-7 a siglo, a naipakita babaen ti panagiyamammo iti panguartaan idi agarup a 680 BC.[10] Daytoy ket kasla nangiyeg kadagiti adu a irteng kadagiti adu a siudad-estado. Dagiti aristokratiko turay a naisapasap a nagituray dagiti polis ket naipangtada babaen dagiti baro a nabirukan akabaknang dagiti komersiante, a dagitoy ket nagesessem ti politiko a kabilegan. Manipud idi 650 BC ken ti sumakbayan, dagiti aristokrasia ket nakilabanda tapno saanda a mapatalaw ken masukatan babaen dagiti populista a tirano. Ti balikas ket naala manipud ti saan a makadadael a Griego tύpavvoς tyrannos, a kayatna saoen ket 'saan a pudno nga agtuturay', urayno daytpy pay ket naipakat pay kadagiti nasayaat ken dakes a daulo.[11][12]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Paammo
- ^ Carol G. Thomas (1988). Dagiti dalan manipud ti taga-ugma a Gresia. BRILL. pp. 27–50. ISBN 978-90-04-08846-7. Naala idi 12 Hunio 2011.
- ^ Bruce Thornton, Dagiti Griego a pamay-an: Kasano a Pinartuat dagiti Griego ti Lumaud a Sibilisasion, Encounter Books, 2002
- ^ Richard Tarnas, Ti Regget iti Lumaud nga Isip (New York: Ballantine Books, 1991).
- ^ Colin Hynson, Taga-ugma a Gresia (Milwaukee: World Almanac Library, 2006), 4.
- ^ Carol G. Thomas, Dagiti Dalan ti Taga-ugma a Gresia (Leiden, Olanda: E. J. Brill, 1988).
- ^ Pomeroy, Sarah B. (1999). Taga-ugma aGResia: maysa a politikal, sosial, ken kultural a pakasaritaan. Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan]. ISBN 978-0-19-509742-9.
- ^ Grant, Michael (1995). Dagiti Griego ken Romano a historiador: dagiti pakaamo ken saan a pudno a pakaammo. Routledge, 1995. p. 74. ISBN 978-0-415-11770-8.
- ^ Hall Jonathan M. (2007). Ti Pakasaritaan iti Arkaiko Griego a Lubong, ca. 1200-479 BCE. Wiley-Blackwell. ISBN 978-0-631-22667-3.
- ^ Sealey, Raphael (1976). Ti pakasaritaan dagiti Griego siudad nga estado, ca. 700–338 B.C. University of California Press. pp. 10–11. ISBN 978-0-631-22667-3.
- ^ Slavoj Žižek (18 Abril 2011). Panagbiag idi Gibus ti Panawen. Verso. p. 218. ISBN 978-1-84467-702-3. Naala idi 12 Hunio 2011.
- ^ "Online a Diksionario ti Etimolohia". Etymonline.com. Naala idi 2009-01-06.
- ^ "tirano—Dagiti panangilawlawag manipud iti Dictionary.com". Dictionary.reference.com. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 25 Enero 2009. Naala idi 2009-01-06.
- Bibliograpia
- Charles Freeman (1996). Ehipto, Gresia ken Roma. Unibersidad ti Oxford University a Pagmalditan.
- Paul MacKendrick (1962). Agsao dagiti Bato ti Gresia: Ti Sarita ti Arkeolohia idiayy Dagdaga ti Gresia. St. Martin's Press.
Dadduma pay a mabasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Goodrich, S. G. (1849). Ti nailadawan a pakasaritaan ti Gresia: Taga-ugma ken moderno. New York: Huntington & Savage


text:
1947
Ti tawen idi 1947 ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Mierkoles (iparang ti silpo ti napno a kalendario) iti kalendario a Gregoriano (dominikal a letra E).
Dagiti linaon
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
- Enero 31 – Nagturay dagiti komunista idiay Polonia.
- Pebrero 23 – Napundar ti Gunglo ti Sangalubongan para iti Panagalagad (ISO).
- Marso 1 – Nangrugi a nagtignay ti Sangalubongan a Pundo ti Panguartaan.
- Mayo 22 – Nagrugi ti Nalamiis a Gubat.
- Agosto 31 – Nagturay dagiti komunista idiay Hungaria.
- Septiembre 30 – Timmipon ti Pakistan ken Yemen iti Nagkaykaysa a Pagpagilian.
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Enero 8 – David Bowie, Ingles a kumakanta (pimmusay 2016)
- Enero 23 – Megawati Sukarnoputri, dati a Presidente ti Indonesia
- Pebrero 4 – Dan Quayle, maika-44 a Bise Presidente iti Estados Unidos
- Marso 12 – Mitt Romney, Amerikano a negosiante, politiko (Gobernador ti Massachusetts) ken kandidato ti presidente (2012)
- Abril 5 – Gloria Macapagal-Arroyo, maika-14 a Presidente ti Filipinas
- Abril 11 – Felicito Payumo, politiko manipud iti Filipinas
- Hulio 20 – Carlos Santana, naiyanak idiay Mehiko a gitarista ti rock
- Oktubre 26 – Hillary Rodham Clinton, Amerikana a politiko, dati nga Umuna a Balasang ti Estados Unidos, Senador manipud iti New York, Sekretario ti Estado ti Estados Unidos
- Oktubre 29 – Richard Dreyfuss, Amerikano nga aktor
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Oktubre 4 – Max Planck, Aleman a pisiko, nagungunaan ti Premio Nobel iti Pisika (naipasngay 1858)
- Abril 7 – Henry Ford, Amerikano nga industrialista (naipasngay 1863)
- Mayo 20 – Philipp Lenard, Austriano a pisiko, nagungunaan ti Premio Nobel iti Pisika (naipasngay 1862)
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti 1947 iti Wikimedia Commons


text:
Joachim Gauck
Ni Joachim Gauck panangibalikas [joːˈʔaxiːm ɡaʊ̯k] (naiyanak idi 24 Enero 1940 idiay Rostock) ket isu ti agdama a Presidente iti Alemania (manipud idi 18 Marso 2012). Isu ket dati a Luterano a pastor, isu ket naindayegan idi a kas maysa a kontra komunista nga aktibista ti karbengan a sibil idiay Daya nga Alemania.[3][4][5]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Auf vielfältige Weise mit der Universität Rostock verbunden, Uni Rostock, 20 Pebrero 2012, naala idi 29 Pebrero 2012
- ^ Gessat, Michael (19 Pebrero 2012), Ti sibiko a panakibiang ni Gauck ket nakaawis kadagiti nawatiwat a panakasuporta, DW, naala idi 28 Pebrero 2012
- ^ Ti napalabas ti Aleman a nomido ket nakitkita a kas nasayaat a tagikuana, New York Times, 20 Pebrero 2012
- ^ "Ti nangruna a panakasubok ni Angela Merkel". FRANCE 24. Naala idi 21 Pebrero 2012.
- ^ "Ti sibiko a panakibiang ni Gauck ket nakaawis kadagiti nawatiwat a panakasuporta". DW.DE. 17 Pebrero 2012. Naala idi 21 Pebrero 2012.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Joachim Gauck iti Wikimedia Commons


text:
Makan a la Pinoy: Chicken orange sesame
Ni BRENDA S. DACPANO
www.nordis.net
Para kadagiti agap-apura daytoy a resipi ta mabiit laeng a lutuen. Mabalin nga usaren ditoy dagiti tedda a crispy pata wenno lechon manok.
Ramen:
1 barukong ti manok
1 sibuyas, naiwa
3 ngipen a bawang, napitpit
2 kutsara sesame oil
Tubbog ti 1 orange
Ukis ti orange (rind)
1 kutsara asukar, brown
1 kutsara gawgaw
1-2 kutsara sesame seeds
1 kutsara soy sauce
Asin ken paminta a pangtimpla
Panangisagana:
1. Iwaen ti barukong ti manok iti paatiddog, agarup 1 pulgada ti kaakaba.
2. Igisa ti bawang, sibuyas ken manok iti sesame oil. Mabalin nga usaren ditoy ti canola wenno vegetable oil no awan ti sesame oil. Ilaok ti soy sauce. Igisa agingga golden brown ti manok.
3. Ilaok ti tubbog ti orange. Nayunan ti ½ tasa a danum. Kaluban ken iluto iti agarup 10 minutos.
4. Ilaok ti asukar ken timplaan iti asin ken paminta.
5. Ikanaw ti gawgaw iti bassit a danum ken ilaok daytoy iti malutluto a manok. No napalet unay, nayunan bassit ti danumna. Iluto pay iti agarup lima a minutos.
6. Iwarakiwak ti tostado a sesame seeds.
7. Idasar a napudot. # nordis.net


text:
Friday, September 30, 2016
2ND DAY TI UNIT 1 MEET 2016, NAGTULTULOY DAGITI GAMES
Cabugao, Ilocos Sur – Iti maikadua nga aldaw (Setiembre 29, 2016) a pannakaaramid dagiti Games iti 2016 Unit 1 Sports Competition ket naregget ti salisal dagiti Team a nakaeskediul iti salip ti uppat a Munisipalidad ti 1st District, Ilocos Sur kas iti Sinait, Cabugao, San Juan ken Magsingal idi Setiembre 29, 2016 babaen iti pannakausar dagiti pasilidad ti Sports iti Cabugao Athletic Oval (Freedom Park), Social Hall ti Cabugao South Central School, CI Quadrangle, Covered Court ti Barangay Bonifacio, Cabugao Central Park (CCP) ken iti Cabugao Cultural and Sports Complex ti Barangay Rizal.
Kabayatanna, aktibo latta met a nakigamulo iti paay-ayam dagiti Opisiales/Kameng ti DepED a mangbukel kadagiti mangtarawidwid a Committee a buklen dagiti nadutokan nga Empleado ti DepED Magsingal, Host, ken ti DepED Cabugao a nakinaming/tumulong iti panagannayas iti unos ti tallo nga aldaw (Setiembre 28-30, 2016) iti Game Proper iti Unit 1 Meet a maar-aramid ditoy Cabugao.
Naregget met dagiti pannakabagi ti Clerk of Course/Recorder ken First Aide a buklen dagiti Nurses (RN-Heals) ti RHU ken DepED; kameng ti Cabugao Rescue, dagiti Ambulansia ti Munisipio a nakadeploy iti playing area (Athletic Oval).
Naregta latta met dagiti Announcer/Presentor iti School Stage a mangipakpakaammo iti pagdurdur-asan ti paay-ayam, panangiyanunsio ti panagsagana dagiti sumaruno nga agsalip a Team ken dagiti nangatiw a Team kalpasanna, panawagan iti pakaseknan iti ay-ayam, pakaseknan dagiti Atleta ken agraman pay dagiti agbuybuya.
Agdagup iti 15 dagiti sports events a mapagay-ayaman a kas iti Basketball, Softball, Table Tennis (Boys & Girls), Baseball, Lawn Tennis, Badminton (Boys & Girls), Soccer/Futsal, Volleyball (Boys & Girls), Sipa/Sepak Takraw, Arnis (Boys & Girls), Boxing, Chess (Boys & Girls), Athletics (Boys & Girls), Taekwondo (Boys & Girls), ken Gymnastics (Boys & Girls). # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 1:27 PM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Presidente iti Estados Unidos
Ti Presidente iti Estados Unidos iti Amerika (Ingles: President of the United States of America (POTUS))[7] ket isu ti daulo ti estado ken daulo ti gobierno iti Estados Unidos. Ti presidente ket isu ti mangidaulo ti ehekutibo a sanga iti pederal a gobierno ken isu ti agbilbilin a pangulo ti Siiigam a Buyot iti Estados Unidos.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Kasano ti mangibitla iti Presidente; Saan nga isu ti Natan-ok nga Apom wenno Pammadayawem, Ngem Apo Presidente". The New York Times. Agosto 2, 1891.
- ^ "USGS Correspondence Handbook - Kapitulo 4". Usgs.gov. 2007-07-18. Naala idi 2012-11-15.
- ^ "Dagiti Modelo ti Panangibitla ti Panangidayaw". Ita.doc.gov. Naala idi Septiembre 4, 2010.
- ^ Dagiti daulo ti estado, dagiti daulo ti gobierno, dagiti ministro ti ganganaet a pannakibiang, Protokol ken Serbisio ti Koordinasion, Nagkaykaysa a Pagpagilian. Naala idi Enero 1, 2012.
- ^ Sekretario ti Warnakan ti White House (Septiembre 1, 2010). "Dagiti bitla babaen ni Presidente Obama, President Mubarak, Natan-ok nga Ari Abdullah, Kangrunaan a Ministro Netanyahu ken Presidente Abbas Sakbay ti Pangrabii a Panagobra". WhiteHouse.gov. Naala idi Hulio 19, 2011.
- ^ "Pannakisinnukat kadagiti Surat". Permanente nga Agpalpaliiw ti Mision iti Palestina ti Nagkaykaysa a Pagpagilian. Septiembre 1978. Naala idi Hulio 19, 2011.
- ^ Safire, William, "Iti pagsasao: POTUS and FLOTUS," New York Times, Oktubre 12, 1997. Naala idi Enero 8, 2012.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Presidents of the United States iti Wikimedia Commons
- "Ehekutibo nga Opisina ti Presidente". Naala idi Enero 21, 2009.
- "White House". Naala idi Oktubre 7, 2005.