text:
Alexandre François
Ni Alexandre François ket maysa a Pranses a lingguista nga espesialisado iti deskripsion ken ti panagadal kadagiti indihenio a pagsasao ti Melanesia. Isu ket maitagikua iti LACITO, ti maysa a sentro ti panagsukisok iti CNRS a mangidedikado iti lingguistika ken antropolohia.
Nakaaramiden isuna kadagiti obra a naipangpangruna kadagiti akin-amianan nga isla ti Vanuatu, nga ammo a kas dagiti Is-isla Torres ken Bankas, ti maysa a lugar nga adda ay laeng dagiti sangapulo ket pito nga agdama pay laeng a naisasao. Isu ket nakaipablaak kadagiti deskriptibo a pakaammo iti Mwotlap (2001, 2003), ti pagsasao a kaaduan ti mangisasao iti dayta a lugar.
Idi 2002, inpablaakna iti maysa a monograpo a deskripsion iti Araki, ti maysa a nakaro a naisagmak a pagsasao a naisasao iti bassit nga isla iti abagatan ti Espiritu Santo (Vanuatu).
Idi 2005, isu ket nakibinglay iti maysa a sientipiko nga ekspedision iti Vanikoro (Is-isla ti Solomon), a ti gandatna idi ket ti mangawat iti rebbek ti limned a barko ti Pranses a nabigador a ni La Pérouse idi 1788.[1] Kas maysa a kameng ti multidisiplinario a timpuyogan, isu ket nangirehistro iti masasao a tradision kadagiti populasion ti Melanesia ken Polinesia iti daytoy nga isla, a maipanggep kadagiti nadayeg a representasion iti daytoy a naipakasaritaan a pasamak. Iti dayta nga okasion, dinokumentuanna pay dagiti tallo a pagsasao a naisasao idiay Vanikoro.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ See press release in The Times, 13 Mayo 2005.


c: text/html

text:
Plantilia:Maudi a balikas
{{{1}}}
Panagusar[urnosen ti taudan]
Pilienna ti maudi a balikas, kasla ti maudi nga awan baetanna a balikas kalpasan ti maudi a baetan.
{{Maudi a balikas|Pilien ti maudi a balikas}}→ balikas
{{Maudi a balikas|Pilien ti maudi}}→ maudi
{{Maudi a balikas|Pilien}}→ Pilien
{{Maudi a balikas|Pilien, ti maudi a balikas|sep{{=}},}}→ ti maudi a balikas
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar
- {{Umuna a balikas}}
- {{Sortname}}

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Maine
Nagsasabtan: 45°30′N 69°00′W / 45.5°N 69°W
Ti Maine ket maysa nga estado iti Estados Unidos a mabirukan idiay New England a rehion iti amianan a daya iti Estados Unidos.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Katahdin 2". NGS data sheet (iti Ingles). U.S. National Geodetic Survey. Naala idi Oktubre 20, 2011.
- ^ a b "Elevations and Distances in the United States". United States Geological Survey. 2001. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2011-10-15. Naala idi Oktubre 21, 2011.
- ^ Elevation adjusted to North American Vertical Datum of 1988.
- ^ No bakante ti opisina ti Gobernador, ti Presidente iti Senado ti Estado ket isu ti umuna a sumaruno.


text:
John William Strutt, maika-3 a Baron Rayleigh
Ni John William Strutt, maika-3 a Baron Rayleigh, OM, PRS (/ˈreɪli/; 12 Nobiembre 1842 – 30 Hunio 1919) ket maysa idi nga Inggles a pisiko, nga isu ken kaduana ni William Ramsay, ket nakaduktal iti argon, ti pannakagun-od a nakagungunaanna iti Premio Nobel iti Pisika idi 1904. Isu pay ti nakaduktal ti penomeno nga itan ket tinawtawagan iti Panagwarasiwas ni Rayleigh , ken daytoy ket mabalin a mausar a panangipalawag no apay nga asul ti langit, ken nangipadto ti kaadda dagiti allon ti rabaw a naam-ammuan kadagiti allon ni Rayleigh. Ti libro ni Rayleigh, Ti Teoria ti Uni, ket maus-usar pay laeng babaen dagiti inhenniero ti akustika ita nga aldaw.
Dagiti nagibasaranUrnosen
Dagiti akinruar a silpoUrnosen
Dagiti midia a mainaig ken ni John William Strutt, maika-3 a Baron Rayleigh iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig ken ni John William Strutt, maika-3 a Baron Rayleigh iti Wikiquote (iti Ingles)
- Maipanggep kenni John William Strutt
- O'Connor, John J.; Robertson, Edmund F., "John William Strutt, maika-3 a Baron Rayleigh", MacTutor History of Mathematics archive, University of St Andrews.
- Lord Rayleigh - the Last of the Great Victorian Polymaths, GEC Review, Volume 7, No. 3, 1992 Naiyarkibo 2013-04-11 iti archive.today


text:
Yolombó
Ti Yolombó ket ti maysa nga ili ken munisipalidad iti Departamento ti Antioquia, Colombia. Parte ti subrehion ti Amianan-akindaya nga Antioquia. Daytoy ket mabirukan iti 108 km manipud iti Medellín.
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Yolombó ket ti maysa nga indihenio a termino a nagtaud manipud iti daytoy a lugar. Idi 1535, Don Pedro de Heredia, ti nagpundar iti Cartagena de Indias, ket nakaduktal, iti rehion ti Antioquia, ti maysa a purok ti indihenio a tattao iti isu met laeng a nagan, Yolombó. Ti ili ket immuna a tinawtawagan iti "San Lorenzo de Yolombó." Awan ti opisial a petsa iti pannakapundar ti ili.
Idi tengnga ti maika-17 a siglo, nabairukan ti balitok iti daytoy a lugar ken nangaramid ti Yolombó a kas selebrado ken nangruna nga ili. Dagiti rehistro ti parokia ket nangipakita ti dumakdakkel a pominensia ti ili babaen ti panagtaeng dagiti nangato ti ranggona a pamilia ti Espaniol. Aginggana idi 1750, ti kabaknangna ket nakaalan ti Yolombó iti nagan a Ciudad Illustre (Narimbaw a Siudad). Nupay kasta, saan a nagpaut ti kabaknangna. Idi baetan ti 1760 ken 1800 naibusan iti balitok dagiti mina gapu iti panagusar dagiti napasayaat a teknolohia iti panagmina. Ti isasaruno daytoy a pannakaapday iti ekonomia, naipababa ti Yolombó a kas ili ti siudad ti Santo Domingo idi 1879 aginggana idi 1883. Idi 1883, ti Yolombó ket naital-o manen iti kasasaad a Distrito ken Ili ken nagtalinaay a kasta aginggana idi 2009 idi nagbalin a munisipalidad. Ti Yolombó ket addaan kadagiti nadumaduma a klima ken nabaknang iti biodibersidad. Iti 1,450 km iti ngato ti pantar ti baybay, ti kabanbantayan a langa ti daga a ket mangited kadagiti napudot ken nalamiis a temperatura. Daytoy ket ammo para iti eksotiko nga agrikultura, dagiti bakir a napno kadagiti makaagas a mula ken dagiti gameng a kayo, ken daytoy pay ket daga nga adu iti danum ket pagaraban.[1]
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagup a populasion: 23,958 (2015)[2]
- Populasion ti urbano: 7,216
- Populasion ti away: 16,742
Dagup a gatad ti literasia: 84.3% (2005)[3]
- Gatad ti literasia ti urbano: 90.5%
- Gatad ti literasia ti away: 81.5%
Segun dagiti rehistro ti senso ti DANE manipud idi 2005,[3] ti pannakabukel ti grupo ti etniko ti Yolombó ket ti sumagand:
- Mestiso ken Puraw (98.0%)
- Apro-Colombiano (1.9%)
- Indihenio (0.1%)
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ ""Historia del Municipio"". Marso 3, 2017.
- ^ "yolombo-antioquia.gov.co". Marso 3, 2017.
- ^ a b "Censo oficial DANE 2005, Perfiles Departamentos y Municipios". Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2008-07-26. Naala idi 2018-07-19.


text:
Lampung (probinsia)
Ti Lampung ket ti probinsia ti Indonesia. Daytoy ket mabirukan idiay akin-abagatan nga ungto ti isla ti Sumatra ken beddenganna dagiti probinsia ti Bengkulu ken Abagatan a Sumatra iti amianan. Ti Lampung ket ti kasisigud a pagtaengan dagiti tattao a Lampung, nga agsasao iti bukodda a pagsasao ken addaanda iti bukodda a sinuratan. Ti kapitoliona ket ti Bandar Lampung.
Ti probinsia ket addaan iti populasion iti 7,596,115 manipud iti senso idi 2010; ti kaudian a karkulo (manipud idi Enero 2014) ket 7,972,246. Tallo a pagkatlo iti agdama a populasion ti Lampung ket nagtaud kadagiti immakar manipud iti Java, ti Madura, ken Bali. Dagitoy ket bukodda nga immakar, tapno agbirukda kadagiti ad-adu a daga ngem iti magun-odda iti napuspusek iti populasion nga is-isla, ken kas parte ti transmigrasion a programa ti nailian a gobierno, a ti Lampung ket maysa idi kadagiti kasapaan ken kaaduan a papanan ti transmigrasion.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Lampung (probinsia) iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Lampung (probinsia) manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)


text:
PAKAAMMO MANIPOD TI OPISINA TI CIVIL REGISTRAR TAYO
Step 2 National ID registration
Resume tomorrow MAY 1, 2021 (SATURDAY)
Dagijay napalabsan apo nga haan a nakarehistro kadigitoy nga aldaw (April 13-30, 2021) gapu ti panakasuspende ti registration, daytoy ngarud apo tay baro nga schedules tayo.
Dagijay naka-scheduled inton bigat May 01 – June 11, 2021 ag-remain daytoy nga schedules yu nga isu’t suruten yu apo.
Hantayo kuma apo nga lipatan dagijay documents nga maitugot. Ken hantayo lipliptan nga agisuot ti face mask and observe tayo social distancing. Thank you!


text:
Listaan dagiti kodigo ti ISO 639-2
Ti ISO 639 ket agasmang dagiti internasional ng aalagaden a mangilista dagiti ababa a kodigo para kadagiti nagan ti pagsasao. Ti sumaganad ket kompleto a listaan dagiti tallo a letra a kodigo a naipalawag iti maiakdua a paset (ISO 639-2) iti alagaden, a mairaman dagiti maitutop a dua a letra a (ISO 639-1) a kodigo no adda dagitoy.
No adda dagiti dua a kodigo ti ISO 639-2 ti naited iti tabla, ti adda iti asterisko ket isu ti bibliograpiko a kodigo (kodigo B ) ken ti sabali ket ti terminolohiko a kodigo (kodigo ti T).
Dagiti naikabkabil iti batong ti Nota ket mangibaga ti:
- dagiti taga-ugma a pagsasao (awanen manipud idi kina-ugma a panawen);
- urnong dagiti pagsasao;
- dagiti naaramid a pagsasao;
- dagiti pagsasao nga awanen iti nabiit a panawen;
- dagiti naipakasaritaan a pagsasao (naisangayan manipud iti moderno a porma);
- dagiti makro a pagsasao.
Ti alagaden ket mangiraman met kadagiti kodigo para kadagiti naisangayan a situasion:
mis, para kadagiti "saan a naikodigo a pagsasao";
mul, para kadagiti "nadumaduma a pagsasao";
qaa-qtz, ti sakop a naireserba para iti lokal a panagusar.
und, para iti "di naikeddeng";
zxx, para iti "awan ti lingguistiko a linaon, saan a maipakat";
*Dagiti sinonimo para dagiti panangipakat a terminolohia (ISO 639-2/T) ken para kadagiti *panangipakat a bibliograpiko (ISO 639-2/B)
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- "Rehistrasion a Turay ti ISO 639-2". Biblioteka iti Kongreso.
- "Dagiti Tabla ti Kodigo ti ISO 639". SIL International.


text:
Imus
Ti Siudad ti Imus ket maysa a primera klase a siudad iti probinsia ti Cavite iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Siudad ti Imus ket nabingbingay a politikal iti 97 a barbaranggay.[2]
- Alapan I-A
- Alapan I-B
- Alapan I-C
- Alapan II-A
- Alapan II-B
- Anabu I-A
- Anabu I-B
- Anabu I-C
- Anabu I-D
- Anabu I-E
- Anabu I-F
- Anabu I-G
- Anabu II-A
- Anabu II-B
- Anabu II-C
- Anabu II-D
- Anabu II-E
- Anabu II-F
- Bagong Silang
- Bayan Luma I
- Bayan Luma II
- Bayan Luma III
- Bayan Luma IV
- Bayan Luma V
- Bayan Luma VI
- Bayan Luma VII
- Bayan Luma VIII
- Bayan Luma IX
- Bucandala I
- Bucandala II
- Bucandala III
- Bucandala IV
- Bucandala V
- Buhay na Tubig
- Carsadang Bago I
- Carsadang Bago II
- Mariano Espeleta I
- Mariano Espeleta II
- Mariano Espeleta III
- Magdalo
- Maharlika
- Malagasang I-A
- Malagasang I-B
- Malagasang I-C
- Malagasang I-D
- Malagasang I-E
- Malagasang I-F
- Malagasang I-G
- Malagasang II-A
- Malagasang II-B
- Malagasang II-C
- Malagasang II-D
- Malagasang II-E
- Malagasang II-F
- Malagasang II-G
- Medicion I-A
- Medicion I-B
- Medicion I-C
- Medicion I-D
- Medicion II-A
- Medicion II-B
- Medicion II-C
- Medicion II-D
- Medicion II-E
- Medicion II-F
- Pag-Asa I
- Pag-Asa II
- Pag-Asa III
- Palico I
- Palico II
- Palico III
- Palico IV
- Pasong Buaya I
- Pasong Buaya II
- Pinagbuklod
- Poblacion I-A
- Poblacion I-B
- Poblacion I-C
- Poblacion II-A
- Poblacion II-B
- Poblacion III-A
- Poblacion III-B
- Poblacion IV-A
- Poblacion IV-B
- Poblacion IV-C
- Poblacion IV-D
- Tanzang Luma I
- Tanzang Luma II
- Tanzang Luma III
- Tanzang Luma IV
- Tanzang Luma V
- Tanzang Luma VI
- Toclong I-A
- Toclong I-B
- Toclong I-C
- Toclong II-A
- Toclong II-B
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ City of Imus | (DILG)
- ^ a b "2015 Census of Population, Report No. 3 – Population, Land Area, and Population Density" (PDF). Philippine Statistics Authority. Quezon City, Philippines. Agosto 2016. ISSN 0117-1453. Naiyarkibo (PDF) manipud iti kasisigud idi Mayo 25, 2021. Naala idi Hulio 16, 2021.
- ^ Calabarzon Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Naala idi Hulio 8, 2021 (iti Ingles)
- ^ Senso ti Populasion (2020). "Rehion IV-A (Calabarzon)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hulio 8, 2021.
- ^ Senso ti Populasion (2015). "Rehion IV-A (Calabarzon)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hunio 20, 2016.
- ^ Senso ti Populasion ken Sangkabalayan (2010). "Rehion IV-A (Calabarzon)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. National Statistics Office. Naala idi Hunio 29, 2016.
- ^ Dagiti Senso ti Populasion (1903–2007). "Rehion IV-A (Calabarzon)". Tabla 1. Nabilangan ti Populasion kadagiti Nadumaduma a Senso babaen ti Probinsia/Nangato nga Urbano a Siudad: 1903 aginggana idi 2007. National Statistics Office.
- ^ "Probinsia ti Cavite". Datos ti Populasion ti Munisipalidad. Local Water Utilities Administration. Naala idi Disiembre 17, 2016.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Plantilia:Tim
m:Template:Tim (backlinks edit)
Panagusar[urnosen ti taudan]
{{tim|ifdef}}
Ti m:Template:ifdef (backlinks edit) ket mangited kadagiti silpo iti plantilia (laeng) a mabalin a agun-od idiay Meta.
Probiso[urnosen ti taudan]
Iti agdama saan nga eksakto daytoy a kasumbangir ti m:Template:tiw (backlinks edit) iti Meta.
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
- Plantilia:Tim(urnosen tungtungan silsilpo pakasaritaan)
- Plantilia:Tiw(urnosen tungtungan silsilpo pakasaritaan) - iti agdama daytoy ket sabali manipud iti Meta.
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar


text:
Insayangkat iti Philippine Statistics Authority ti Data Dissemination maipapan ti PhilSys
Insayangkat iti Philippine Statistics Authority ti Data Dissemination maipapan ti PhilSys, Civil Registration and Various Survey nga indauloan da Ma’am Susan Cora Hufana, Joselito C. Garcia kenni Jhunalice Dalacan. Daytoy ket inatindaran dagiti empleyado ti munisipio nga indauluan ti naayat nga ina ti ili Mayor Weng.
Ditoy a nailawlawag dagiti sumaganad
1. Highlights of 2020 Census of Population and Housing (CPH)
2. Updating List of Establishment (ULE)
3. Vital statistics 2nd Quarter 2022
4. Phil. Identification System (PhilSys) Update.


text:
Plantilia:Ballaag ti sagat ti panagurnos
Dokumentasion ti plantilia
[kitaen] [urnosen] [pakasaritaan] [purgaen]
Panagusar
|filter=ti bilang ti sagat nga agus-usar iti daytoy a mensahe, no adda dagit inadumaduma a sagat nga agus-usar, usaren ti
|filter2=,
|filter3=, kdpy., mabalin ti 5. Makita laeng daytoy iti interface ti AbuseFilter.
|action=– ti kita ti sagat. Dagiti maawat a pateg ket ti
warn disallow deauto block degroup.
|friendly=–
yesbaliwanna bassit ti maiparang tapno saan unay a makakagat.
|text=ti teksto ti mensahe.
Dagiti pagariagan
{{ballaag ti sagat ti panagurnos |action = warn |friendly = yes |text = Nakaaramidka iti saan a konstruktibo, ngem saami a kayat ti mangkagat kenka }}
{{ballaag ti sagat ti panagurnos |action = warn |friendly = |text = Nakaaramidka iti saan a konstruktibo, ken saankami a sigurado a saan a konstruktibo }}
{{ballaag ti sagat ti panagurnos |action = disallow |friendly = yes |text = Nakaaramidka iti saan a konstruktibo, ken pasardengendaka, ngem saami a kayat ti mangkagat kenka }}
{{ballaag ti sagat ti panagurnos |action = disallow |friendly = |text = Nakaaramidka iti saan a konstruktibo, ken pasardengendaka, maipappalilit unay }}
{{ballaag ti sagat ti panagurnos |action = block |friendly = |text = Serraandaha }}
{{ballaag ti sagat ti panagurnos |action = deauto |friendly = |text = Nawaswas ti automatiko a pammasingked }}
{{ballaag ti sagat ti panagurnos |action = degroup |friendly = |text = Maikkat kadagiti grupo }}
Kitaen pay
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar


text:
Pannakiasawa
Ti pannakiasawa wenno panagkallaysa ket isu ti sosial a panagkaykaysa wenno nainkalintegan a kontrata a baetan ti tattao a tinawtawagan ti agassawa a mangibangaon kadagiti karbenagan ken rebbengan a baetan dagiti agassawa ken dagiti annakda, ken ti baetan dagiti agassawa ken dagiti nakaikamanganda.[1] Ti pannkaipalplawag ti pannakiasawa ket agdumaduma segun kadagiti nadumaduma a kultura, ngem kadawyan patakder iti interpersonal a pannakikabagian, a kadawyan a nadekket ken seksual, ket naitunosan. No nalawlawa pay a maipalplawag daytoy, ti pannakiasawa ket naikedleddeng a kultural nga unibersal. Kadagiti kaaduan a kultura, ti pannakiasawa maingayed iti maysa a seremonia ti panagkasar. Kadagiti termino iti nainkalintegan a panagbigbig, kaaduan kadagitinaturay nga estado ken dagiti dadduma pay a katurayan ket mangipatinggada ti pannakiasawa iti dua a sungani a sekso wenno dua a tao iti sungani a lalaki wenno babai iti henero a binario, ken ti bumasbassiten a bilang kadagitoy ket mangipalubos ti polihinia, dagiti ubbing a pannakiasawa, ken dagiti napilit a panakiasawa. Kadagiti moderno apanawen, adda dagiti umad-adu a bilang dagiti pagilian ken dadduma pay katurayan ket nagikkatada kadagiti panagiparit iti ken nangibangonda ti nainkalintegan a panagbigbig para iti agpada iti sekso a panakiasawa, sabali a puli a panakiasawa, ken sabali a pammati apannakiasawa. Kadagiti sabali a kultura, ti pannakiasawa ket naitaltalek wenno nasken sakbay iti aniaman a seksual a pannakitignay.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Haviland, William A.; Prins, Harald E. L.; McBride, Bunny; Walrath, Dana (2011). Kultural nga Antropolohia: Ti Naintaoan a karit (Maika-13 nga ed.). Cengage Learning. ISBN 978-0-495-81178-7. "Ti saan nga etnosentriko a panakaipalplawag iti pannakiasawa ket isu ti kultural a lagdaan a panagkaykaysa a baetan ti dua wenno ad-adu a tattao a mangibangon ti naisangayan a karbengan ken rebbeng a baetan ti tattao, ti baetanda ken dagiti annakada, ken ti baetanda ken dagiti nakaikamanganda."
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti midia a mainaig iti Pannakiasawa iti Wikimedia Commons
- Dagiti inadaw a sasao a mainaig iti Pannakiasawa iti Wikiquote (iti Ingles)
- Dagiti Ritu ti Aprikano a Pannakiasawa Naiyarkibo 2009-06-21 iti Wayback Machine


text:
Translate: Bicolano • Bisaya • Chavacano • Hiligaynon • Ilocano • Kapampangan • Pangasinense • Tagalog • Waray
ATTY. JOSE MANUEL “CHEL” DIOKNO
- Founding Dean, De La Salle College of Law
- Chairman, Free Legal Assistance Group (FLAG)
Siasino ni Atty. Chel Diokno?
Ni Atty. Chel ket maysa nga abugado, mangisursuro, ken ama. Nagturpos ti Juris Doctor of Laws (kina abogasya) a kas Magna Cum Laude sadiay Northern Illinois University, Estados Unidos. Madama nga Chairman (Mangidadaulo) ti Free Legal Assistance Group (FLAG), ken nagbalin nga Founding Dean ti De La Salle College of Law.
Ni Atty. Chel ket anak ni Sen. Jose W. Diokno ken apo ni Supreme Court Justice Ramon Diokno. Taga Taal, Batangas ti pamilya Diokno. Addaan iti innem nga anak ni Atty. Chel.
Anya dagiti nagappuanan ni Atty. Chel?
Ni Atty. Chel ket tallopulon nga taw-en a mangmangted iti libre nga serbisyo legal kadagiti makasapul. Iti panawen iti pandemya, nasurok 19,000 a katao iti natulungan na babaen ti Free Legal Helpdesk diay Facebook.
Natulungan ni Atty. Chel nga makagun-od ti danyos dagiti naulila a pamilya ti trahedya iti MV Dona Paz, nga nakagapo iti ipupusay ti 4,300 a tao. Malaksid iti daytoy, adu pay nga kaso ti naipangabak ni Atty. Chel maipanggep ti kalintegan ti tao, wayawaya a panagsao ken kapanunotan.


text:
Karayan Indus
Ti Karayan Indus (Sanskrito: सिन्धु Sindhu; دریائے سندھ; Urdu: Daryā-e Sindh; Hindi: सिन्धु नदी Sindhu; Sindhi: سنڌو Sindhu; Punjabi: سندھ Sindh; Gujarati: સિંધુ નદી Sindhu; Pashto: اباسين Abāsin Ama ti Karkarayan; Persiano: رود سند Rūd-e Sind; Arabiko: السند Al-Sind; Tibetano: སེང་གེ།་གཙང་པོ Sênggê Zangbo "Karayan Leon"; Griego: Ἰvδός, Indós; Turki: Nilab) ket maysa a nangruna a karayan nga agayus idiay Pakistan. Adda pay dagiti dalannna babaen ti akinlaud a Tibet (idiay Tsina) ken Akin-abagatan nga India.
Daytoy ket nagtaud idiay Tibetano a banak idiay asideg ti Danaw Mansarovar, ti karayan ket agayus babaen ti rehion ti Ladakh ti Jammu ken Kashmir, Gilgit, Baltistan ken agayus babaen ti Pakistan iti maysa a turong nga agpaabagatan idiay intero a kaatiddog ti Pakistan a tumipon idiay Baybay Arabiano idiay asideg ti puerto a siudad ti Karachi idiay Sindh. Ti dagup a kaatiddog ti karayan ket 3,180 km (1,980 mi). Daytoy ti kaatiddogan a karayan idiay Pakistan.
Daytoy a karayan ket addaan iti dagup a kalawa ti panagayus ti sumurok a 1,165,000 km2 (450,000 sq mi). Ti nakarkulo a tinawen a panagayusna ket agarup a 207 km3 (50 cu mi), isu daytoy ti makaaramid ti maika-21 a kadakkelan a karayan iti lubong iti termino ti tinawen a panagayus. Ti Zanskar ket isu ti akin kanigid a tributario ti igidna idiay Ladakh. Kadagidiay tanap, ti akin kanigid nga igidna a tributario ket ti Chenab ket adda met daytoy kadagiti uppat a nangruna a tributario, a nanaganan ti Jhelum, Ravi, Beas ken Satluj. Ti kangrunaan nga akin-kanawan nga igidna a tributario ket ti Shyok, Gilgit, Kabul, Gomal ken Kurram. Daytoy ket agtaud manipud kadagiti karayan ken dagiti glasier ti Himalaya, ken ti karayan ket mangsuporta kadagiti ekosistema dagiti kalalainganna ti temperatura a kabakiran, dagiti tanap ken dagiti namaga nga igid ti away.
Ti Indus ket mangporma ti delta ti Pakistan a naibagbaga idiay Vedic Rigveda a kas ti Sapta Sindhu ken ti Iraniko a Zend Avesta a kas ti Hapta Hindu (ti kayatna a sawen dagitoy dua ket Pito a Karkarayan). Ti karayan ket isun ti taudan ti panakaskasdaaw idi las-ud ti Klasiko a Paset ti Panawen. Ni Ari Darius ti Persia ket inpatulodna ni Scylax ti Caryanda tapno sukimatenna ti karayan idi 510 BCE.
Nagnagan ken etimolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Sanskrito a balikas ti Sindhu ket kaibuksilaan ti karayan, alog wenno taaw, mabalin a nagtaud daytoy ti ramut a sidh a kayatna a sawen ket "saan a mapan". Ti Sindhu ket isu pay laeng ti lokal a panangibagbaga ti Karayan Indus.
Idiay Rigveda, ti "Sindhu" (Sanskrito: सिन्धु) ket isu ti nagan ti Karayan Indus. Ti Sindhu ket naibagbaga iti mamin 176 a beses iti Rigveda, mamin 95 a beses iti ad-adu ngem maysa, nga ad-adu a naus-usar iti sapasap a kaibuksilan. Idiay Rigveda, a naisangsangayan kadagiti naud-udi a himno, ti kayat a sawen ti balikas ket naipabassit a mangitudo ti Karayan Indus, kas pagarigan ti listaan dagiti karayan ti Nadistuti sukta. Daytoy ket ti nagbanagan ti anomalia ti karayan nga adda ti maipapan ti lalaki a henero: amin a dadduma a karkarayan ti Rigvedic ket maipapan ti babai a henero, saan laeng nga iti gramatika, ngem naipanpanunotan a kas dagiti diosa ken maipadpada kadagiti nuang ken kabalio a babbai nga agpatpataud ti gatas ken mantekilia.
Ti balikas a Sindhu ket nagbalin a Hindu iti Daan a Persiano. Ti Taga-ugma a Griego a Ἰvδός (Indós, bunulod manipud iti Latin a kas ti Indus) ket maysa a bibulbulod iti Daan nga Iraniani a balikas.[1] Ti nagan nga Indós ket naus-usay iti libro nga Indica ni Megasthenes para iti naingel a karayan a linasat babaen ni Alejandro a naibatay iti nakaitawenan a pannkalaglagip ni Nearchus.
Dagiti taga-ugma a Griego ket nanginagnagan kadagiti Indiano (a ti agdama nga India iti labes ti Karayan Indus) a kas Ἰvδoί (Indói), ti tattao ti Indus.[1][2]
Iti Urdu, ti opisial a pagsasao ti Pakistan, ti Indus ket naamammuan akas ti درياۓ سِندھ (Daryā-e Sindh). Kadagiti sabsabali a pagsasao iti rehion, ti karayan ket ammo a kas ti सिन्धु नदी (Sindhu Nadī) iti Hindi, سنڌو (Sindhu) iti Sindhi, سندھ (Sindh) iti Punjabi, સિંધુ નદી (Sindhu) iti Gujarati; اباسين (Abāsin, lit. "Ama ti Karkarayan") iti Pashto, رود سند (Rūd-e Sind) iti Persiano, نهر السند (Naḥar al-Sind) iti Arabiko, སེང་གེ།་གཙང་པོ (Sênggê Zangbo, lit. "Karyan Leon") iti Tibetano, ken Nilab iti Turki.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti triburtario[urnosen | urnosen ti taudan]
- Karayan Nagar
- Karayan Astor
- Karayan Balram
- Karayan Dras
- Karayan Gar
- Karayan Ghizar
- Karayan Gilgit
- Karayan Gumal
- Karayan Kabul
- Karayan Kurram
- Karayan Panjnad
- Karayan Shigar
- Karayan Shyok
- Karayan Sohan
- Karayan Tanubal
- Karayan Zanskar
Heolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Karayan Indus ket pakanenna ti Indus a paid ti submarino, nga isu daytoy ti maikadua a kadakkelan a sedimento a bagi iti Daga iti agarup a 5 riwriw a kubiko kilometro kadagiti materiales a nainurunor manipud kadagiti bantay. Ti panagad-adal kadagiti sedimento iti moderno a karayan ket mangipakpakita a ti Karakoram a Kabambantayan iti akin-amianan a Pakistan ken India ket isu ti agmaymaysa a kangrunaan a taudan ti material, a ti Himalaya ti kaaduan a mangit-ited, kaaduan a babaen kadagiti dakkel a karayan ti Punjab (Jhelum, Ravi, Chenab, Beas ken Sutlej). Ti panagusig kadagiti sedimento manipud iti Baybay Arabo ket nangipakpakita a sakbay idi lima a riwriw a tawtawen ti Indus ket naisilpo kadagiti karayan ti rehion ti Punjab nga idi ket nagay-ayus nga agpadaya idiay Ganges ken natiwtiliw kalpasan ti dayta a panawen.[3] Ti nasapsapa nga obra ket nangipakpakita a ti darat ken lan-ak manipud idiay akinlaud a Tibet ket aba-butenna ti Baybay Arabo babaen idi 45 a riwriw a tawtawen, a mangipakpakita nga adda ti rimsua idi a duog a Karayan Indus ti dayta a panawen.[4] Ti delta ti daytoy a karayan ti roto-Indus ket dimteng a nabirukan idiay Labneng Katawaz, idiay pagbeddengan ti Apgano-Pakistan.
Idiay rehion ti Nanga Parbat, ti kaadu ti panagkukot babaen ti Karayan Indus kalpasan ti pannakatiliw ken panangibaw-ing iti kaunegan ti dayta a lugar ket naipanpanunotan a nangiyeg kadagiti tengnga ken akin-baba nga ukis ti batbato iti rabaw.[5]
Dagiti paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b Kuiper 2010, p. 86.
- ^ Encyclopædia Britannica.
- ^ Clift, Peter D.; Blusztajn, Jerzy (Disiembre 15, 2005). "Panagurnos manen ti akinlaud a sistema ti karayan ti Himalaya kalpasan idi lima a riwriw a tawtawen". Katutubo. 438 (7070): 1001–1003. doi:10.1038/nature04379. PMID 16355221.
- ^ Clift, Peter D.; Shimizu, N.; Layne, G.D.; Blusztajn, J.S.; Gaedicke, C.; Schlüter, H.-U.; Clark, M.K.; Amjad, S. (Agosto 2001). "Panagrang-ay ti Indus a Paid ken ti kinapangrunana para iti pakasaritaan ti panagkutkot ti Lumaud a Himalaya ken Karakoram". GSA Bulletin. 113 (8): 1039–1051. doi:10.1130/0016-7606(2001)113 2.0.CO;2.
- ^ Zeitler, Peter K.; Koons, Peter O.; Bishop, Michael P.; Chamberlain, C. Page; Craw, David; Edwards, Michael A.; Hamidullah, Syed; Jam, Qasim M.; Kahn, M. Asif; Khattak, M. Umar Khan; Kidd, William S. F.; Mackie, Randall L.; Meltzer, Anne S.; Park, Stephen K.; Pecher, Arnaud; Poage, Michael A.; Sarker, Golam; Schneider, David A.; Seeber, Leonardo; Shroder, John F. (Oktubre 2001). "Naukisan a panagobra manen idiay Nanga Parbat, Pakistan: Dagiti metamorpiko a nagbanagan ti maipapan ti pudot ken mekanikal a panagtitipon nga inaramid ti panagkutkot". Tektonika. 20 (5): 712–728. doi:10.1029/2000TC001243.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Albinia, Alice. (2008) Dagiti Imperio ti Indus: Ti Sarita ti maysa a Karayan. Umuna nga Edision ti Amerikano (20101) W. W. Norton & Company, New York. ISBN 978-0-393-33860-7.
- dominio a publiko: Chisholm, Hugh, ed. (1911). "Indus". Encyclopædia Britannica (iti Ingles) (Maika-11 nga ed.). Cambridge University Press. Mangiraman daytoy nga artikulo iti teksto manipud iti pablaak a mabirukan itan iti
- World Atlas, Mileni nga Edision, pg 265.
- Jean Fairley, "Ti Leon a Karayan", Karachi, 1978
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Karayan Indus iti Wikimedia Commons
- Blankonthemap Sapot a pagsaadan ti Akin-amianan a Kashmir


text:
Marso 30
Ti Marso 30 ti maika-89 nga aldaw ti tawen (maika-90 kadagiti bisiesto a tawen) iti kalendario a Gregoriano. Adda pay 276 nga al-aldaw ti nabati aginggana intono maungpot ti tawen.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1955 – Marilou Diaz-Abaya, Filipina a direktor ti pelikula (pimmusay 2012)
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1986 – James Cagney, Amerikano nga aktor (naipasngay 1899)
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- BBC: On This Day
- Today in History: March 30 Naiyarkibo 2005-11-14 iti Wayback Machine


text:
BAUANG, LA UNION – Nagpasiar ti 63 operators a kameng ti Philippine Tour Operators Association (Philtoa) kadagiti nagduduma nga lugar nga ipagpanpanakkel ti probinsia manipud Marso 15 inggana 17, 2018.
Daytoy ket babaen iti panangawis ti probinsial a gobierno ti La Union (PGLU) nga idadauloan ni Gov. Emmanuel Francisco “Pacoy” R. Ortega III kas paset ti estratehia tapno magun-od ti sirmata nga agbalin ti La Union kas “heart of Agri-Tourism in Northern Luzon by 2025”.
Dagiti operators a naggapu iti Cebu, Manila ken Bulacan ket indaulo met ni Cesar Cruz, presidente ti Philtoa.
“There is a need of new tourism packages for our tourists especially now that summer is fast approaching and tourists flock to our country,” kuna ti maysa nga operator manipud Bulacan.
Segun kenni information officer Adamor Dagang, mangidadaulo iti Provincial Information and Tourism Office (PITO), ti tour a naisagana para kadagiti kameng ti Philtoa ket pakaibilangan ti Nuestra Señora Virgen Del Mar Cautiva iti Sto. Tomas, Basilica Minore ti Our Lady of Charity iti Agoo, Pugo Adventure, Pindangan Ruins iti Brgy. Parian, Poro Point Lighthouse, Baywalk, Halo-Halo de Iloko Balay iti Brgy. II, San Fernando City, Macho Temple iti Brgy. I, San Fernando City idi Marso 15.
Kabayatan a ditoy Bauang, binisita dagiti turista ti Urayong Grape Farms ken Lomboy’s Grapes Winery, Sts. Peter and Paul Church a maysa kadagiti kaunaan a simbaan iti pagilian, ken ti “balikbayan” a San Pedro Bell a natawenanen iti 115.
Naisayangkat ti Governor’s Night iti Thunderbird Resorts. Ditoy nga inparang ni Gobernador Pacoy ti Agri-Tourism development plan ti probinsia, kangrunaan ti tourism circuit packages. Napirmaan ti Memorandum of Understanding wenno Pledge of Support iti marketing ti Agri-Tourism circuit packages ti probinsia.
Iti maikadua nga aldaw, Marso 16, nagpasiar dagiti turista iti La Union Provincial Capitol, La Union Agri-Tourism Center, ken sericulture and ape culture industry immersion iti DMMMSU-NLUC. Binisitada ti River Farm Seafood Restaurant iti Baroro, Bacnotan, La Union; USAFIL- NL, Stone Hand Art Gallery, Namacpacan Church ken Baluarte Tower, ken Pebble Beach, masarakan amin iti Luna; ken iti De Castro ken Bangar loomweaving.
Kas kangrunaan nga aktibidad, inisponsoran ti Department of Tourism (DOT) ti maysa a rabii a business to business activity iti Thunderbird Resorts.
Iti maikatlo nga aldaw, tallo ti pagpilian a mapasiar: surfing iti San Juan, pottery making iti Taboc ken boodle fight iti Camp Avenue, San Juan, wenno ti Tangadan Waterfalls ken balsa-kay iti San Gabriel.
Nagsubli iti Manila dagiti bisita idi malem ti Marso 17.
Ti Philippine Tour Operators Association (Philtoa) Inc. ket maysa nga organisasion dagiti tour operators ken kaaliado a miembro a mangitantandudo iti responsable a turismo. Maysa daytoy a non-stock ken non-profit organization a nangrugi idi Hunio 12, 1986. Dagiti miembro ket pakairamanan ti travel agencies, hotel, resorts, transportation companies, handicraft stores, ken sabali pay a tourism-oriented establishments ken gunglo. BAUANG PIO / ABN
TATLONG MAGKAIBIGAN ARESTADO SA KASONG PANGGAGAHASA SA KALINGA
RIZAL, Kalinga - Tatlong magkakaibigan na pawang sangkot sa panggagahasa noong 2011, ang inaresto ng mga tauhan ng Rizal Municipal Police...


text:
Ingmar Bergman
Ni Ernst Ingmar Bergman (Panangibalikas a Sueko: [ˈɪŋmar ˈbærjman] (dengngen); 14 Hulio 1918 – 30 Hulio 2007) ket maysa idi a Sueko a direktor, mannurat ken produser para iti pelikula, enteblada ken telebision. Nga inpalpalawagan ni Woody Allen a kas "mabalin a ti kalatakan nga artista ti pelikula, amin a banag a naipanunotan, namipud ti panakaparnuay ti kamera ti agkutkuti a ladawan," isu ket mabigbigan a kas maysa kadagiti kaaduan ti naaramid ken makaimpluensia a direktor ti pelikula iti amin a panawen.[1]
Isu ket nangipaturong kadagiti sumurok nga innem a pulo a pelikula ken dokumentario para iti sinematiko a panagipablaak ken para iti telebision, kaaduan kadagitoy ket insuratna. Isu ket nangipaturong pay kadagiti sumurok a sangagasut ken pito pulo a pabuya. Kadagiti kimmadduanna nga aktor ket ni Harriet Andersson, Liv Ullmann, Gunnar Björnstrand, Bibi Andersson, Erland Josephson, Ingrid Thulin ken Max von Sydow. Kaaduan kadagiti pelikulana ket naidisso idiay lanag iti ladawan idiay Suesia. Kaaduan kadagiti nangruna a suhetona idi ket patay, sakit, pammati, liputan, ken kinamauyong.
Ni Bergman ket aktibo idi para kadagiti ad-adu ngem innem a dekada. Idi 1976 ti kareerna ket nakaro a nadangran a kas nagbanagan ti madi nga imbestigasion para iti naipabasol a saan a panagbayad ti buis. Nakaungunget, ni Bergman ket nangipasardeng kadagiti adu a bilang a maar-aramid a produksion, inrikepna dagiti estudiona, ken kinabukbukodan a timmalaw idiay Alemania ti walo a tawtawen.
Nasapa a biag[urnosen | urnosen ti taudan]
Nayanak idi ni Ingmar Bergman diay Uppsala, Suesia, ti anak a lalaki ni Erik Bergman, ti maysa a Luteranona ministro ken intonokua ket maysa a kapelian ti Ari ti Suesia, ken ni Karin (Åkerblom), ket maysa a nars.[2] Isu ket kaduana a dimmakel ti laklakay a kabsatna a lalaki a ni Dag ken ti kabsatna ababai a ni Margareta a napalikmutan kadagiti relihioso a ladladawan ken panakisinnaritaan. Ti amana ket maysa idi a nalaing a makisao a ministro ti parokia nga adda ti nainget a konsepto ti pananganak. Ni Ingmar ket narikpan kadagiti nasipnget a kasilia idi naisbuanna ti katrena. "Bayat a ni ama ket agsersermon ken ti konsegrasion ket aglulualo, nagkankanta, wenno dumdumngeg", nga insursurat ni Ingmar iti autobiograpiana Laterna Magica:
"Nagipaspasnekak ti kinaayat kadagiti misterioso a lubong dagiti ababa nga arko ti simbaan, dagiti napuskol a diding, ti ayumuom ti eternidad, ti namarisan a lawag ti init nga agpigpigerger itingato ti kakaskasdaawan a mulmula kadagiti mediebal a pinintaan ken dagiti nakitikitan a pigura kadagiti kisame ken dagiti diding. Adda amin kadagitoy ti essem a mapanpanunotan — dagiti anghel, dagiti santo, dagiti dragon, dagiti propeta, dagiti demonio, dagiti tao."
Urayno isu ket dimmakkel ti sangkabalayan iti Lterano nga agraraem, ni Bergman ket inbagbagana idi a napukawna ti pammatina iti isu ket walo a tawen, ken nakaikeddeng laeng daytoy a kinapudno bayat idi nagararamid ti Lawag ti Kalamiisan.[3] Ti panagayat ni Bergman iti teatro ket nasap a nangrugi: "Idi agtawen ti 9, isu ket nakisinnukat kadagiti agasmang ti lata a soldaona para iti maysa nga engkanto a parol, ti maysa a tagikuana a nangbalbaliw ti dalan ti biagna. Iti kaunegan ti maysa a tawen, isu ket nangpartuat, babaen ti panagay-ayam kadagityo nga abalbalay, ti maysa a pribado a lubong a nakapnuan ti riknana a pagnaedan, a linaglagipna. Isu ket nagar-aramid kadagiti bukodna a senario, dagiti marioneta, ken dagiti panagsilaw ken nagited dagiti pataud ti tirtiris kadagitipabuya ni Strindberg nga isu ti nangisasao kadagiti amin a papel."[4][5]
Idi 1934, idi agtawen ti 16, isu ket naipatulod idiay Alemania tapno kalgaw nga agbakasion kadagiti gagayyem ti pamiliana. Isu ket napan iti maysa a Nazi dakkel a gimongan idiay Weimar a nakakitaanna ni Adolf Hitler.[6] Insursuratna idi iti Laterna Magica (Ti Enkanto a Parol) tikapanggepan tipanagbisitan iti Alemania, a nangipalpalawag a ti Aleman a pamilia ket nangibitin iti maysa a ladawan ni Adolf Hitler idiay diding ti asideg ti katrena, ken kadagiti "adu a tawtawen, Addak iti sikig ni Hitler, a nayayatan kadagiti panagballigina ken nalidlidayan kadagiti pannakapaayna".[7] Ni Bergman nagtignay ti dua a gay-at ti kammasapulan a serbisio iti militar.
Idi 1937, isu ket simrek idiay Unibersidad a Kolehio ti Stockholm (a napanaganan itan ti Unibersidad ti Stockholm), tapno agadal ti literatura ken arte. Isu ket kaaduan a nakibingbinglay kadagiti teatro ti estudiate ken nagbalin a maysa a "napudno a nasanay iti pelikula".[8] Iti isu met laeng a panawen, ti maysa a romantiko a pannakairamann ket nangiturongan ti pannakisinana iti amana a nagpaut ti adu a tawtawen. Urayno isu ket saan a nagturpos, isu ket nagsursurat kadagiti adu a pabuya, ken maysa pay nga opera, ken nagbalin a katakunaynay a direktor iti maysa a teatro. Idi1942, isu ket naikkan ti gundaway a mangiturong ti maysa kadagiti sinursuratna, ti Ipupusay ni Caspar. Ti pabuya ket nabuya babaen dagiti kameng ti Svensk Filmindustri, a nangidaton ken ni Bergman ti maysa a puesto nga agobra kadagiti sinuratan. Idi 1943, isu ket inasawana ni Else Fisher.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Rothstein, Mervyn (30 Hulio 2007). "Ingmar Bergman, Naipammadayawan a Direktor, Pimmusay iti edad nga 89". New York Times. Naala idi 31 Hulio 2007.
Ingmar Bergman, ti 'mannaniw iti kamera' nga isu ti naipanpanunotan a maysa kadagiti kalatakan a direktor ti pakasaritaan ti agkutkuti a ladawan, ket pimmusay tatta nga aldaw idiay bassit nga isla ti Faro a nagtaenganna idiay aplaya a Baltiko ti Suesia, Astrid Soderbergh Widding, kinuna ti presidente Ti Pundasion ti Ingmar Bergman Foundation. Ni idi Bergman ket 89.
- ^ Iti maysa a libro a naipablaak idi 2011, ti kaanakan a babai ni Bergman a ni Veronica Ralston ket nangisingasing a ti direktor ket saan a kapadpada ti ubing a naipasngay ken ni Erik ken Karin Bergman idi Hulio 1918. Ni Ralston aket nagtunton a daytoy nga ubing ket pimmusay ken nasukatan iti sabali nga ubing a naipasngay iti panagkamalala ni Erik Bergman. (Kitaen ti Sino kadi ti ina ni Ingmar Bergman? Dagens Nyheter, 26 Mayo 2011, naala idi 28 Mayo 2011.) Ti DNA nga ebidensia ket napakapsot kalpasan ti laboratorio a nakiumanan babaen ni Ralston ket nangipalpalawag a mabalin laeng ti makaala ti DNA manipud maysa a kadagiti dua a selio a naited para iti panagsubok, ken ti ubing a nakunkuna a naisukat para iti baro nga anak ni Karin Bergman ket nainaganan a napan idiay Estados Unidos idi 1923 a kaduan dagiti nangampon a kaniana ken nagtaeng idiay aginggana idi 1982 (Clas Barkman, "Nya turer i mysteriet kring Bergman", Dagens Nyheter 4 Hunio 2011, naala idi 8 Hunio 2011).
- ^ Dagiti pelikula ni Ingmar Bergman, babaen ni Jesse Kalin, 2003, pg. 193
- ^ "Ni Ingmar Bergman, Apo nga Agar-aramid ti Pelikula, Pimmusay ti tawen a 89" babaen ni Mervyn Rothstein, New York Times, 31 Hulio 2007
- ^ Para kadagiti ad-adu a pakisinnaritaan kadagiti kaaduan nga impluensia dagiti obra ni August Strindberg iti papel ken biag ni Bergman, kitaen ti: Rolandsson, Ottiliana, Puro a kinaarte: Ingmar Bergman, ti Rupa a kas mays a Portal ken ti Panagpabuya ti Kararua , Unibersidad ti California, Santa Barbara, 2010; kangrunaan a kitaen ti kapitulo 3, “Bergman, Strindberg ken dagiti Teritorio ti Panagpanpanunot”
- ^ Ingmar Bergman: Ti Biagna ken dagiti Pelikulana, babaen ni Jerry Vermilye, 2001, pg. 6; kitaen pay ti autobiograpiana, Laterna Magica.
- ^ Ingmar Bergman, Ti Enkanto a Parol (patarus manipud iti Sueko a: Laterna Magica), Chicago: Unibersidad ti Chicago a Pagmalditan, 2007; ISBN 978-0-226-04382-1
- ^ Ingmar Bergman: Ti Biagna ken dagiti Pelikulana, babaen ni Jerry Vermilye, 2001, pg. 6
Bibliograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
- Bergman ken ni Bergman: Panakisasao ken ni Ingmar Bergman. Babaen ni Stig Björkman, Torsten Manns, ken Jonas Sima; Inpatarus babaen ni Paul Britten Austin. Simon & Schuster, New York. Sueko nga edision karnengan ti kopia ti 1970; Ingles a panakaipatarus 1973.
- Dagiti agar-aramid ti pelikua para iti panagaramid ti pelikula: ti Amerikano nga Instituto ti Pelikula aseminar iti peilikula ken telebision (inurnos babaen ni Joseph McBride). Boston, Houghton Mifflin Co., 1983.
- Ladladawan: ti biagko iti pelikula, Ingmar Bergman, Inpatarus babaen ni Marianne Ruuth. New York, Arcade Pub., 1994, ISBN 1-55970-186-2
- Ti Enkanto a Parol, Ingmar Bergman, Inpatarus babaen ni Joan Tate New York, Viking Press, 1988, ISBN 0-670-81911-5
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti inadaw a sasao a mainaig ken ni Ingmar Bergman iti Wikiquote (iti Ingles)
Dagiti midia a mainaig ken ni Ingmar Bergman iti Wikimedia Commons


text:
BIBSYS
Ti BIBSYS key mangipaay iti biblioteka ken dagiti sistema ti pakaammo para kadagiti amin nga unibersidad ti Norwega ken dagiti biblioteka ti kolehio, ti Nailian a Biblioteka ti Norwega ken dagiti nadumaduma a pagsukisokan a biblioteka ken dagiti patakder.[1][2] Ti BIBSYS ket pormal a naurnos a kas yunit ti Unibersidad ti Siensia ken Teknolohia ti Norwega (NTNU), a mabirukan idiay Trondheim, Norwega. Dagiti direktor ti opisina ket naidutokda babaen ti Ministro ti Edukasion ken Panagsukisok ti Norwega.
Ti BIBSYS ket mangited kadagiti agsuksukisok, dagiti estudiante ken dagiti dadduma pay ti nalaka a panagserrek kadagiti rekurso ti biblioteka babaen ti panangited kadagiti nadumaduma a posibilidad ti panagsukisok ken ti pay nalaka a panagbulod ken dagiti panagibilin nga annong. Ti BIBSYS ket mangited kadagiti sakup dagiti naitiptipon a produkto para iti akin-uneg a panagpataray ti panagsukisok ken dagiti espesial a biblioteka, ken mangited pay ti nalaka a panagserrek kadagiti urnong ti biblioteka, urayno dagitoy ket elektroniko wenno dagiti papel a dokumento.[3] Dagiti produkto ken serbisioda ket naparang-ay babaen ti pannakitinnulong kadagiti instituto. Ministro ti Edukasion ken Panagsukisok ti Norwega.
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti BIBSYS ket nangrugi idi 1972 a kas pagtitinnulongan a proyekto a nagbaetan ti Biblioteka ti Naarian a Norwego a Kagimongan dagiti Siensia ken Sursurat (Det Kongelige Norske Videnskabers Selskabs Bibliotek), ti Biblioteka ti Norwego nga Instituto ti Teknolohia ken ti Sentro ti Kompiuter iti Sentro ti Norwego nga Instituto ti Teknolohia. Ti panggep idi ti proyekto ket ti mangi-automado dagiti aramid ti biblioteka. Manipud idi 1972, ti BIBSYS ket nagbalbaliwen manipud iti sistema a mangipaay ti biblioteka para kadagiti dua a biblioteka idiay Trondheim, iti napadur-as ken agpatpataray ti sistema ti nailian a biblioteka para kadagiti panagsukisok ken dagiti espesial a biblioteka ti Norwega. Ti puntaan a grupo ket dimmakkel payen a mangiraman kadagiti agus-usar ti panagsukisok ken dagiti espesial a biblioteka, babaen ti panangited ti nalaka a panagserrek kadagiti rekurso ti biblioteka.
Ti BIBSYS ket adminstratibo nga ahensia ti publiko a sumungbat iti Ministro ti Edukasion ken Panagsukisok, ken administratibo a naurnos a kas yunit ti NTNU. Iti pay maipatinayon iti Sistema ti Biblioteka ti BIBSYS, dagiti maipaay a produkto ket mairaman ti BIBSYS Ask, BIBSYS Brage, BIBSYS Galleri ken BIBSYS Tyr. Amin a panagpataray kadagiti panangipakat ken dagiti database ket sentral a maaramid babaen ti BIBSYS. Ti BIBSYS ket mabalin pay a makaidaton kadagiti nadumaduma a serbisio a mainaig kadagiti produktoda ket dagiti sabali a serbisio a nawaya kadagiti produkto nga ipaayda.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Ti instituto iti pagsasao ket nagdamdamag a tumulong dagiti hacker (archived) iti Aftenposten, 7 Hunio 2002 "Ti Sentro Ivar Aasen ket kameng ti BIBSYS, daytoy ket sentro ti datos ti biblioteka a mangit-ited kadagiti serbisio kadagiti amin a Biblioteka ti Unibersidad, ti Nailian a Biblioteka, amin dagiti biblioteka ti kolehio, ken dagiti nadumaduma a pagsukisokan a biblioteka."
- ^ Kulturell kampanjejournalistikk in Aftenposten 4 Marso 2009 "Et enkelt søk i BIBSYS (et elektronisk biblioteksystem for hele landet, red.anm.)"
- ^ Pilotprosjekt i det stille iti Aftenposten 25 Hunio 2009 "eller du kan låne den fra nærmeste bibliotek gjennom BIBSYS."
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Om BIBSYS Naiyarkibo 2017-12-03 iti Wayback Machine (iti Norwego)


text:
Akin-abagatan a Taaw
Ti Akin-abagatan a Taaw (tinawtawagan pay a kas ti Nalatak nga Akin-abagatan a Taaw, Taaw Antartika, Taaw Abagatan a Polar ken Taaw Austral) ket buklen dagiti akin-abagatan unay a danum ti Taaw ti Lubong, a sapasap a maipan nga abagatan ti 60°S latitud ken lawlawenna ti Antartika.[1] A kas ti daytoy, daytoy ket naipanpanunotan a ti maikapat a kadakkelan kadagiti lima a kangrunaan a pannakabingbingay dagiti taaw (kalpasan ti Pasipiko, Atlantiko, ken Taaw Indiano, ngem dakdakkel ngem ti Taaw Artiko).[2] Daytoy a sona ti taaw ket isu ti ayan ti nalamiis, agpaamianan nga agay-ayus a danum manipud iti Antartika a nailalaok kadagiti napudpudot a subantartiko a danum.
Dagiti heograpo ket saanda nga agtutunos ti akin-amianan a pagbeddengan ti Akin-abagatan a Taaw wenno ti kaadda daytoy ken adu dagiti nangipanpanunot a dagiti danum ti daytoy ket paset ti Pasipiko, Atlantiko, ken Taaw Indiano. Dagiti dadduma pay ket nangipanpanunotda a ti pagsasabtan ti Antartiko, ti maysa a sona ti taaw nga agbalbaliw ti tiempo ti panawen, a kas mangisinsina ti Akin-abagatan a Taaw manipud kadagiti dadduma a taaw, imbes a ti maika-60 a paralelo.[3] Dagiti Australiano a turay ket naipanunotanda a ti Akin-abagatan a Taaw ket dagus a naisanglad ti abagatan ti Australia.
Ti Organisasion ti Internasional a Hidrograpiko (IHO) ket saan pay a nangikeddeng ti 2000 a panagipalpalawagna ti taaw nga adda ti abagatan ti 60°S. Ti kinaudi a naipablaak a panagipalplawagna kadagiti taaw ket napetsaan manipud idi 1953; daytoy ket saan a mangiraman ti Akin-abagatan a Taaw. Nupay kasta, ti kinaudi a panagipalpalawag ket inus-usar babaen ti IHO ken dagiti dadduma pay.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Heograpia – Akin-abagatan a Taaw". CIA Factbook. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2017-02-13. Naala idi 2012-07-16.
... ti Akin-abagatan a Taaw ket addaan iti naisalsalumina a pannakailasin ti maysa a dakkel a sirkumpolar a bagi ti danum nga intero a lawlawenna ti kontinente ti Antartika; daytoy a singsing ti danum ket naisanglad iti nagbaetan ti 60 a grado ti abagatan a latitud ken ti aplaya ti Antartika ken buklenna ti 360 a grado ti longitud.
- ^ "Pangyuna – Akin-abagatan a Taaw". CIA Factbook. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2017-02-13. Naala idi 2012-07-16.
...A kas ti daytoy, ti Akin-abagatan a Taaw ket isu tattan ti maikapat a kadakkelan a kadagiti lima a taaw iti lubong (kalpasan ti Taaw Pasipiko, Taaw Atlantiko, ken Taaw Indiano, ngem dakdakkel ngem ti Taaw Artiko).
- ^ Pyne, Stephen J.; Ti Yelo: Ti Panagbaniaga idiay Antartika. Unibersidad ti Washington a Pagmalditan, 1986. (Ti panagadal ti panagsuksukimat ti Antartika, dagiti siesia ti daga, langa ti yelo, estetika, literatura, ken dagiti heopolitiko)
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Gille, Sarah T. 2002. "Ti Panagpudot ti Akin-abagatan a Taaw manipud idi tawtawen ti 1950": abstract, artikulo. Siensia: tom. 295 (blng. 5558), pp. 1275–1277.
- Naisalaysayan a Rehional nga Oceanograpia, P. Tchernia, Pergamon Press, 1980.
- Matthias Tomczak ken J. Stuart Godfrey. 2003. Rehional nga Oceanograpia: Pangyuna. (kitaen ti sitio Naiyarkibo 2007-06-30 iti Wayback Machine)
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Akin-amianan a Taaw iti Wikimedia Commons


text:
Tanza
Ti Tanza ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Cavite iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Tanza ket nabingbingay a politikal iti 41 barbaranggay.[2]
- Amaya I
- Amaya II
- Amaya III
- Amaya IV
- Amaya V
- Amaya VI
- Amaya VII
- Bagtas
- Baranggay I (Pob.)
- Baranggay II (Pob.)
- Baranggay III (Pob.)
- Baranggay IV (Pob.)
- Biga
- Biwas
- Bucal
- Bunga
- Calibuyo
- Capipisa
- Daang Amaya I
- Daang Amaya II
- Daang Amaya III
- Halayhay
- Julugan I
- Julugan II
- Julugan III
- Julugan IV
- Julugan V
- Julugan VI
- Julugan VII
- Julugan VIII
- Lambingan
- Mulawin
- Paradahan I
- Paradahan II
- Punta I
- Punta II
- Sahud Ulan
- Sanja Mayor
- Santol
- Tanauan
- Tres Cruses
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Municipality of Tanza | (DILG)
- ^ a b "2015 Census of Population, Report No. 3 – Population, Land Area, and Population Density" (PDF). Philippine Statistics Authority. Quezon City, Philippines. Agosto 2016. ISSN 0117-1453. Naiyarkibo (PDF) manipud iti kasisigud idi Mayo 25, 2021. Naala idi Hulio 16, 2021.
- ^ Calabarzon Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Naala idi Hulio 8, 2021 (iti Ingles)
- ^ Senso ti Populasion (2020). "Rehion IV-A (Calabarzon)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hulio 8, 2021.
- ^ Senso ti Populasion (2015). "Rehion IV-A (Calabarzon)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hunio 20, 2016.
- ^ Senso ti Populasion ken Sangkabalayan (2010). "Rehion IV-A (Calabarzon)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. National Statistics Office. Naala idi Hunio 29, 2016.
- ^ Dagiti Senso ti Populasion (1903–2007). "Rehion IV-A (Calabarzon)". Tabla 1. Nabilangan ti Populasion kadagiti Nadumaduma a Senso babaen ti Probinsia/Nangato nga Urbano a Siudad: 1903 aginggana idi 2007. National Statistics Office.
- ^ "Probinsia ti Cavite". Datos ti Populasion ti Munisipalidad. Local Water Utilities Administration. Naala idi Disiembre 17, 2016.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
1954
Ti 1954 ket maysa a kadawyan a tawen a nangrugi iti aldaw ti Biernes iti kalendario a Gregoriano.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Abril 28 – Vic Sotto, Filipino nga aktor
- Hunio 25 – David Paich, Amerikano a musikero
- Septiembre 29 – Geoffrey Marcy, Amerikano nga astronomo
- Nobiembre 8 – Kazuo Ishiguro, nayanak a Hapon a Briton a mannurat, nagunggunaan iti Premio Nobel iti Literatura
- Disiembre 28 – Denzel Washington, Aprikano-Amerikano nga aktor
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Hunio 7 – Alan Turing, Briton a matematiko (naipasngay 1912)
- Hulio 13 – Frida Kahlo, Mehikana a pintor (naipasngay 1907)
- Nobiembre 3 – Henri Matisse, Pranses nga artista (naipasngay 1869)
- Nobiembre 15 – Lionel Barrymore, Amerikano nga aktor (naipasngay 1878)
- Nobiembre 28 – Enrico Fermi, Italiano a pisiko (naipasngay 1901)


text:
Lehislatibo a distrito iti Quirino
Ti maymaysa a Lehislatibo a Distrito iti Quirino ket isu ti pannakabgi ti Probinsia ti Quirino iti Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas. Ti probinsia ket paset idi ti Nueva Vizcaya aginggana idi 1973, ken naudi a nairepresenta iti Kongreso a kas paset ti Nueva Vizcaya idi 1972. Manipud idi 1978 aginggana idi 1984 daytoy ket paset idi ti pannakabagi ti Rehion II, ken nakagun-od ti bukodna a pannakabagi idi 1984.
Maymaysa a distrito[urnosen | urnosen ti taudan]
- Populasion (2007): (2015): 188,991
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Kongresional a Biblioteka iti Kamara dagiti Pannakabagi ti Filipinas


text:
Reese Witherspoon
Ni Laura Jeanne Reese Witherspoon (/riːs ˈwɪðərspuːn/; nayanak idi Marso 22, 1976) ket maysa nga Amerikana nga aktres ken produser.[4] Naiyanak isuna idiay Louisiana ken dimakkel idiay Tennessee, inrugi ni Witherspoon ti pagsapulanna a kas maysa nga ubing nga aktres, ken inrugina ti propesionna iti pelikula iti The Man in the Moon (1991), ken nakainominaduanna daytoy iti Gunguna ti Ubing nga Artista.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Reese Witherspoon". Integrated Authority File. Naala idi Abril 9, 2014.
- ^ Internet Movie Database (iti Ingles), panangilasin ti IMDb nm0000702, Wikidata Q37312, naala idi Oktubre 12, 2015
- ^ SNAC; naala idi: Oktubre 9, 2017.
- ^ "Reese Witherspoon Biography (1976-)". FilmReference.com. Naala idi Abril 22, 2013.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti inadaw a sasao a mainaig ken ni Reese Witherspoon iti Wikiquote (iti Ingles)
Dagiti midia a mainaig ken ni Reese Witherspoon iti Wikimedia Commons
- Opisial a website
- Reese Witherspoon iti Internet Movie Database (iti Ingles)
- Reese Witherspoon iti AllMovie


text:
Isla Sibuyan
Ti Sibuyan ket ti immadayon ti sukogna nga isla, ti maikadua a kadakkelan iti maysa a purpuro a mangbukel ti Probinsia ti Romblon, Filipinas. Mabirukan idiay kanagan a Baybay Sibuyan, daytoy ket addaan iti kalawa iti 445 kuadrado kilometro (172 sq mi). Ti isla ket addaan kadagiti dua a prominente a pantok, ti Bantay Guiting-Guiting nga agtayag iti 2,058 metro (6,752 ft) ken Bantay Nailog nga agtayag iti 789 metro (2,589 ft). Dagiti tattao ket agsasaoda iti dialekto a Sibuyanon ti Romblomanon, ti pagsasao a Bisaya.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Heograpiko a datos a mainaig iti Isla Sibuyan iti OpenStreetMap


text:
Nuevo León
Ti Nuevo León (Panangibalikas nga Espaniol: [ˈnweBo leˈon] (dengngen)), wenno Baro a Leon, opisial a ti Nawaya ken Naturay nga Estado ti Nuevo León (Espaniol: Estado Libre y Soberano de Nuevo León), ket maysa kadagiti 31 nga estado a no mairaman ti Pederal a Distrito, ket mangbukel kadagiti 32 a Pederal nga Entidad ti Mehiko. Daytoy ket nabingbingay kadagiti 51 nga ili ken ti kapitolio a siudadna ket ti Monterrey.
Daytoy ket mabirukan idiay Akin-amianan a daya a Mehiko. Daytoy ket beddengan dagiti estado ti Tamaulipas iti amianan ken daya, ti San Luis Potosí iti abagatan, ken ti Coahuila iti laud. Iti amianan, ti Nuevo León ket addaan iti 15 a kilometro (9 mi) a sakup iti pagbeddengan ti Estados Unidos ken Mehiko a kadenna ti estado ti Estados Unidos ti Texas.
Ti estado ket naipanagan iti Baro a pagarian ti León, ti maysa nga administratibo a teritorio ti Bireinato ti Baro nga Espania, nga isu met ket naipanagan para iti naipakasaritaan a Pagarian ti León ti Espania.
Malaksid iti kapitoliona, dagiti nangruna pay a siudad ket ti Guadalupe, Santa Catarina, San Nicolás de los Garza, ken San Pedro Garza García, amin dagitoy ket parte ti Metropolitano a lugar ti Monterrey.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Nuevo León iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Nuevo León manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)
Heograpiko a datos a mainaig iti Nuevo León iti OpenStreetMap
- (iti Espaniol)—Website ti Estado ti Nuevo León


text:
Kategoria:Dagiti plantilia ti sasao nga Austronesio
Pampanid iti kategoria "Dagiti plantilia ti sasao nga Austronesio"
Dagiti sumaganad a 16 a panid ket adda iti daytoy a kategoria, manipud iti 16 a dagup.
S
- Plantilia:Sasao a Borneano
- Plantilia:Sasao a Celebiko
- Plantilia:Sasao a Chamiko
- Plantilia:Sasao a Filipino
- Plantilia:Sasao a Halmahera–Cenderawasih
- Plantilia:Sasao a Meso-Melanesio
- Plantilia:Sasao a Mikronesio
- Plantilia:Sasao a Nuklear a Malayo-Polinesio
- Plantilia:Sasao a Tengnga a Malayo-Polinesio
- Plantilia:Sasao a Tengnga a Pasipiko
- Plantilia:Sasao nga Akin-abagatan nga Oceaniko
- Plantilia:Sasao nga Amianan a Baro a Guinea
- Plantilia:Sasao nga Is-isla Almiralidad
- Plantilia:Sasao nga Ungto a Papuano


text:
Adam Levine
Ni Adam Noah Levine (nayanak idi Marso 18, 1979) ket Amerikano a kumakanta, mannurat ti kanta, multi-instrumentalista ken aktor.[2] Isu ti daulo a bokalista para iti Maroon 5, ti pop rock a banda manipud iti Los Angeles.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Adam Levine". Integrated Authority File. Naala idi Abril 27, 2014.
- ^ "Adam Levine: 'The Voice' Complete Rock Star". BuddyTV. Mayo 7, 2012.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ken ni Adam Levine iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig ken ni Adam Levine iti Wikiquote (iti Ingles)
- Opisial a website
- Adam Levine iti Twitter
- Adam Levine iti Internet Movie Database (iti Ingles)


text:
Bagio
Ti bagio (Proto-Hermaniko *sturmaz "daranudor, riruk") ket ti aniaman a nadisturbo a kasasaad ti astronomiko a bagi ti tangatang, a naipangpangruna a mangbaliw ti rabawna, ken napigsa amangibagbaga ti nakaro a tiempo. Daytoy ket mabalin a mamarkaan ti napigsa nga angin, uraro, gurruod ken/wenno kimat (ti maysa a bagio ti gurruod), ti napigsa a tudo (bagio ti niebe, bagio ti tudo), ti napigsa a agyelo a tudo (bagio ti yelo), dagiti napigsa nga angin (tropikal nga alipugpog, bagio ti angin) wenno angin nga agaw-awit kadagiti sustansia babaen ti tangatang (a kas ti maysa a bagio ti tapok|, napigsa a bagio ti niebe, bagio ti darat, kdpy.). Dagiti bagio ket kadawyan a pangiturongan dagiti negatibo nga impakto kadagiti biag ken tagikua, a kas ti panagato a bagio, napigsa a tudo wenno niebe (a punganayan ti panaglayus wenno di mapasaan a kalsada), kimat, dagiti naatap nga uram, ken ti agpakatakder a puted nga angin; nupay kasta, dagiti sisitema nga adda dagiti napigsa a tudo ket makatulong kadagiti igaaw kadagiti paglabsanda a luglugar.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Bagio iti Wikimedia Commons


text:
Papa Bonifacio II
Ni Papa Bonifacio II ket isu ti papa manipud idi 530 aginggana idi 532.
Isu ket naipasngay a kas maysa nga Ostrogodo, ti immuna a Hermaniko a papa, ken nakautang ti pannakaidutokna manipud iti impluensia ti Gotiko nga ari a ni Atalariko. Ni Bonifacio ket pilili idi ti sinarunona, a ni Papa Felix IV, nga isu idi ket napigsa a simmursurot iti Ariano nga ari, ken saan a nabutbutosan. Para iti maysa apanawen, ni Bonifacio ket nagserbi a kas maysa a papa iti maysa apanagsalisal kenni Kontrapapa Dioscuro, nga isu ket nabutosan kadagiti kaaduan a padi iti Roma. Ni Bonifacio kenni Dioscuro ket nakonsegradoda idiay Roma iti Septiembre 530, ngem ni Dioscuro ket pimmusay kalpasan ti duapulo ket dua nga aldaw.
Romano a kalendario[urnosen | urnosen ti taudan]
Ni Bonifacio isu ti nagsuksukat ti panagibilbilang dagiti tawen iti Kalendario a Huliano manipud iti Ab Urbe Condita iti Anno Domini.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ken ni Papa Bonifacio II iti Wikimedia Commons


text:
Plantilia:Sukatan
{{{1}}}
Panagusar
{{sukatan |kuerdas |puntaan |sukat [|count=n]}}
Mangisubli ti kuerdas kadagiti umuna a pannakaiparuar ti n iti puntaan a masukatan iti sukat.Ti saan a pananginayon ti
count ket sukatanna amin dagiti pannakaiparuar.
Dagiti pagarigan
{{sukatan |Maysa dua dua tallo dua uppat duadua lima |dua|SIAM}}→ Maysa SIAM SIAM tallo SIAM uppat SIAMSIAM lima
{{sukatan |Maysa dua dua tallo dua uppat duadua lima |dua|SIAM|count=2}}→ Maysa SIAM SIAM tallo dua uppat duadua lima
Kitaen pay
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar
- {{str rep}}, ti mangsukat laeng iti umuna a pannakairuar iti kuerdas.


text:
Instituto ti Smithsoniano
Ti Instituto ti Smithsoniano (Ingles: Smithsonian Institution /smɪθˈsoʊniən/ smith-SOH-nee-ən), ket nabangon idi 1846 "para iti panagpa-adu ken pannakaiwarwaras ti pannakaammo," ket grupo dagiti museo ken dagiti sentro ti panagsukisok nga imatonan babaen ti gobierno ti Estados Unidos. Daytoy ket kasisigud idi a naurnos a kas ti "Nailian a Museo ti Estados Unidos," ngem daytoy a nagan ket saanen a naususar a kas administratibo nga entidad idi 1967.[1] Natermino iti "the nation's attic"[2] para kadagiti amin nga ekletiko a tagikuana kadagiti 137 a riwriw a banbanag,[3] dagiti pagtengngaan dagiti sangapulo ket siam a museo idiay Washington, D.C. ti Instituto, siam a sentro ti pagsukisokan, ken zoo—adu a kadagitoy ket historikal ken arkitektural a dulon—ket isu ti kadakkelan a kastoy a kompleks iti lubong. Dagiti maipatinayon pay a pakultad ket mabirukan idiay rizona, Maryland, Siudad ti New York, Virginia, Panama ken dagiti dadduma pay a lugar, ken dagiti dadduma pay a 168 a museo ket dagiti apiliado ti Smithsoniano. Dagiti tallo pulo a riwriw a tinawen a bisita ti Instituto[4] ket makastrekda nga awan bayad; ti pundo ket agtaud manipud kadagiti daton ti Instituto, dagiti kontribusion a pribado ken manipud ti korporasion, dagiti bayad ti pannakaikameng, suporta ti gobierno, ken panagtagtagilako,konsesion ken dagiti rentas ti linsensia.[3]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Pakasaritaan ti Smithsoniano> Nailian a Museo ti Pakasaritaan ti Amerika". Instituto ti Smithsoniano. Naala idi 21 Hunio 2013.
- ^ Michael Kernan, "A Real 'Nation's Attic'", Smithsoniano, Nobiembre 1997, [1] Naiyarkibo 2009-09-23 iti Wayback Machine
- ^ a b "Maipanggep ti Smithsoniano".
- ^ Kitaen ti panid ti web ti "newsdesk" ti Instituto ti Smithsoniano (ti Estadistika), idiay http://newsdesk.si.edu/about/stats
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Opisial a website (iti Ingles)
- Dagiti mapa ti lokasion ti Museo (iti Ingles)
- Sebtro dagiti Urnong ti Panagbiruk ti Smithsoniano (iti Ingles)
- Website ti Edukasion ti Smithsoniano (iti Ingles)
- Website ti Kaatapan ti Smithsoniano (iti Ingles)
- Panid ti web ti Naeskolar a Pagmaliditan ti Instituto ti Smithsoniano Naiyarkibo 2016-05-22 iti Portuguese Web Archive (iti Ingles)
- Sentro ti Edukasion ti Siensia ti Smithsoniano (iti Ingles)


text:
Panakaibunong dagiti E-VOUCHER a naggapo iti Dept. of Agriculture babaen iti proyekto nga Rice Resiliency Project II (RRP II) kadagiti mannalon a nagmula iti pagay iti daytoy Dry Season 2020-2021
Panakaibunong dagiti E-VOUCHER a naggapo iti Dept. of Agriculture babaen iti proyekto nga Rice Resiliency Project II (RRP II) kadagiti mannalon a nagmula iti pagay iti daytoy Dry Season 2020-2021 nga indauluan ti naayat nga ina ti ili Hon. Wendy Joy D. Buquing, VM Melvin G. Macusi ken ti Municipal Agriculturist Zeny C. Corpuz.
Daytoy nga e-voucher ket aramaten da a paggatang iti abono kadagiti Department of Agriculture Accredited Fertilizer Dealer.
Agyamankami Department of Agriculture iti daytoy a naited ket dakkel daytoy a tulong iti kaillianmi a mannalon. Pagyamananmi met dagiti Accredited Fertilizer Dealer a mismo nga immay mangidanun ti serbisyoda para kadagiti mannalon.


text:
Taal, Batangas
Ti Taal ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Batangas iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Taal ket nabingbingay a politikal iti 42 a barbaranggay.[2]
- Apacay
- Balisong
- Bihis
- Bolbok
- Buli
- Butong
- Carasuche
- Cawit
- Caysasay
- Cubamba
- Cultihan
- Gahol
- Halang
- Iba
- Ilog
- Imamawo
- Ipil
- Luntal
- Mahabang Lodlod
- Niogan
- Pansol
- Poblacion 1
- Poblacion 2
- Poblacion 3
- Poblacion 4
- Poblacion 5
- Poblacion 6
- Poblacion 7
- Poblacion 8
- Poblacion 9
- Poblacion 10
- Poblacion 11
- Poblacion 12
- Poblacion 13
- Poblacion 14
- Pook
- Seiran
- Laguile
- Latag
- Tierra Alta
- Tulo
- Tatlong Maria
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Municipality of Taal | (DILG)
- ^ a b "2015 Census of Population, Report No. 3 – Population, Land Area, and Population Density" (PDF). Philippine Statistics Authority. Quezon City, Philippines. Agosto 2016. ISSN 0117-1453. Naiyarkibo (PDF) manipud iti kasisigud idi Mayo 25, 2021. Naala idi Hulio 16, 2021.
- ^ Calabarzon Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Naala idi Hulio 8, 2021 (iti Ingles)
- ^ Senso ti Populasion (2020). "Rehion IV-A (Calabarzon)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hulio 8, 2021.
- ^ Senso ti Populasion (2015). "Rehion IV-A (Calabarzon)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hunio 20, 2016.
- ^ Senso ti Populasion ken Sangkabalayan (2010). "Rehion IV-A (Calabarzon)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. National Statistics Office. Naala idi Hunio 29, 2016.
- ^ Dagiti Senso ti Populasion (1903–2007). "Rehion IV-A (Calabarzon)". Tabla 1. Nabilangan ti Populasion kadagiti Nadumaduma a Senso babaen ti Probinsia/Nangato nga Urbano a Siudad: 1903 aginggana idi 2007. National Statistics Office.
- ^ "Probinsia ti Batangas". Datos ti Populasion ti Munisipalidad. Local Water Utilities Administration. Naala idi Disiembre 17, 2016.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Golpo ti Boothia
Ti Golpo ti Boothia ket ti bagi ti danum idiay Nunavut, Kanada. Iti administratibo daytoy ket nabingbingay iti pagbaetan ti Rehion ti Kitikmeot iti laud ken ti Rehion ti Qikiqtaaluk iti daya. Daytoy ket tumipon iti amianan iti Sabangan Prinsipe Rehente, dagitoy dua ket mangporma iti agmaymaysa a luek nga addaan kadagiti sabali a nagan kadagiti partena. Iti agpakanawan, daytoy ket pinalikmutan babaen ti Isla Baffin, Lingsat Fury ken Hecla, ti Peninsula Melville, ti nangrun a daga ti Kanada, ti Peninsula Boothia ken mbalin pay ti Lingsat Bellot no maibaga a ti Golpo ket gumay-at iti ad-adayo iti dayta iti amianan. Ti abagatan a patingga ti Luek Committee, iti amianan a laud ket ti Peninsula Simpson ken Luek Pelly. Iti pay maipatinayon iti pannakaikapetna iti Sabangan Prinsipe Rehente, no mausar ti barko a panagburak ti yelo nga agpadaya babaen ti Lingsat ti Fury ken Hecla, wenno, ket mabalin pay a lumabas nga agpadaya babaen ti Lingsat Bellot.
Nakita met idi 1822 dagiti dadduma a kadua ni William Edward Parry a nagnagna iti igid ti narikpan ti yelo a Lingsat Fury ken Hecla. Idi 1829 daytoy ket sinerrek babaen ni John Ross nga isu idi ket nayelo kadagiti uppat a tawen ken ninaganann iti patronna a ni Apo Felix Booth. Iti abagatan a patinggana ket sinukisok babaen ni John Rae idi 1846/47 nga isu ket inabotna daytoy babaen ti dalan iti daga manipud iti abagatan.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Barber, D. G., and J. Iacozza. 2004. "Historical Analysis of Sea Ice Conditions in M'Clintock Channel and the Gulf of Boothia, Nunavut: Implications for Ringed Seal and Polar Bear Habitat". Arctic. 57: 1-14.
- Collin, A. E. An Oceanographic Study of Prince Regent Inlet, the Gulf of Boothia and Adjacent Waters. [S.l.]: Atlantic Oceanographic Group, 1958.
- Markham, Albert Hastings, and Sherard Osborn. A Whaling Cruise to Baffin's Bay and the Gulf of Boothia. And an Account of the Rescue of the Crew of the "Polaris.". London: S. Low, Marston, Low, and Searle, 1875.


text:
Pagsasao a Tày
Ti pagsasao a Tày wenno Tho (ti nagan a naibingay iti Cuoi ken dagiti nadumaduma a sasao a Zhuang ti Tsina) ket ti nangruna a pagsasao a Tai ti Bietnam, iti amianan a daya iti asideg ti pagbeddengan ti Tsina.
Dagiti karuay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti lingguistiko a karuay ti Tày ket mairaman dagiti sumaganad:[2][3]
- Ti Tày Bảo Lạc ket naisasao idiay distrito ti Bảo Lạc, akinlaud a probinsia ti Cao Bang.
- Ti Tày Trùng Khánh ket naisasao idiay distrito ti Trùng Khánh, amianan akindaya a probinsia ti Cao Bang.
Dagiti karuay ti Dai Zhuang ket mabalin pay koma a maikeddeng nga isu met laeng a pagsasao.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Tày iti Ethnologue (Maika-19 nga ed., 2016)
- ^ Edmondson, Jerold A.; Solnit, David B., dagiti ed. (1997). Comparative Kadai: The Tai Branch (iti Ingles). Dallas: Summer Institute of Linguistics and the University of Texas at Arlington.
- ^ "Map & Language Descriptions". Lesser Known Indigenous Languages of Northern Vietnam (iti Ingles). Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2012-02-07. Naala idi 2012-03-03.


text:
Jaro
Ti Jaro ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Leyte iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Jaro ket politikal a nabingbingay iti 46 a barbaranggay.[2]
- Alahag
- Anibongon
- Badiang
- Batug
- Buenavista
- Bukid
- Burabod
- Buri
- Kaglawaan
- Canhandugan (nagan na idi a San Javier)
- Crossing Rubas
- Daro
- Hiagsam
- Hibunawon
- Hibucawan
- Kalinawan
- Likod
- Macanip
- Macopa
- Mag-aso
- Malobago
- Olotan
- Pange
- Parasan
- Pitogo
- District I (Poblacion)
- District II (Poblacion)
- District III (Poblacion)
- District IV (Poblacion)
- Sagkahan
- San Agustin
- San Pedro
- San Roque
- Santa Cruz
- Santo Niño
- Sari-sari
- Tinambacan
- Tuba
- Uguiao
- Villa Conzoilo (Villa Conzoilo)
- Villa Paz
- Bias-Zabala
- Atipolo
- Canapu-an
- La Paz
- Palanog (nagan na idi a Mooc)
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Municipality of Jaro | (DILG)
- ^ a b "2015 Census of Population, Report No. 3 – Population, Land Area, and Population Density" (PDF). Philippine Statistics Authority. Quezon City, Philippines. Agosto 2016. ISSN 0117-1453. Naiyarkibo (PDF) manipud iti kasisigud idi Mayo 25, 2021. Naala idi Hulio 16, 2021.
- ^ Akindaya a Visayas Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Naala idi Hulio 8, 2021 (iti Ingles)
- ^ Senso ti Populasion (2020). "Rehion VIII (Daya a Visayas)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hulio 8, 2021.
- ^ Senso ti Populasion (2015). "Rehion VIII (Daya a Visayas)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. Philippine Statistics Authority. Naala idi Hunio 20, 2016.
- ^ Senso ti Populasion ken Sangkabalayan (2010). "Rehion VIII (Daya a Visayas)". Dagup ti Populasion babaen ti Probinsia, Siudad, Munisipalidad ken Baranggay. National Statistics Office. Naala idi Hunio 29, 2016.
- ^ Dagiti Senso ti Populasion (1903–2007). "Rehion VIII (Daya a Visayas)". Tabla 1. Nabilangan ti Populasion kadagiti Nadumaduma a Senso babaen ti Probinsia/Nangato nga Urbano a Siudad: 1903 aginggana idi 2007. National Statistics Office.
- ^ "Probinsia ti Leyte". Datos ti Populasion ti Munisipalidad. Local Water Utilities Administration. Naala idi Disiembre 17, 2016.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Léon Humblot
Ni Léon Joseph Henry Humblot (3 Hunio 1852 iti Nancy – 20 Marso 1914) ket maysa idi a Pranses a naturalista ken botaniko a mangngummong.[1]
Nagobra isuna a kas maysa a hardinero para iti Muséum national d'histoire naturelle iti Paris, ken kalpasanna idi 1878 nagbiahe tapno agsukisok iti Madagascar, nga idiay ket nangipatakder iti maysa nga eksperimental a hardin ken nangurnong kadagiti sebbangan ti orkidia[1] Sinerrekna idi 1884 ti Is-isla Comoros kas parte ti heograpikal nga agrimensura nga inaramid babaen ti museo ti masna pakasaritaan. Nakaala isuna idi 1885 iti pirma ti maysa a tulag iti Sultan ti Bambao, a gapuanan ti nakaipatakderan ti batayan para iti maysa a "Grande Comore protectorate". Iti las-ud ti simmaruno a tawen, ti Pranses ket addaan idi iti dagup a turay iti Comoros (is-isla ti Grande Comore, Anjouan, Mayotte ken Moheli).[2]
Iti isla ti Grande Comore, pinundar ni Humblot ti maysa a kolonial a kompania a nangimaton kadagiti panagpataray kadagiti nadumaduma a talon, plantasion ken dagiti pagprosesuan a paktoria para kasagiti rekado ken bangbanglo. Manipud idi 1889 aginggana idi 1896, nagtengngel isuna iti titulo ti Résident, ken napilit a nangibbet iti kasasaad idi 1896 gapu kadagiti pabasol iti rinuker babaen ti gobierno ti Pransia.[2]
Bayat a naestasion iti Comoros, nagurnong isuna kadagiti botaniko nga espesimen ti a naipatulod iti naturalista a ni Alfred Grandidier (1836–1921). Ti herbario ti Muséum national d'histoire naturelle iti Paris ket nakaawat pay kadagiti nadumaduma a banag manipud ken ni Humblot (mairaman dagiti espesimen dagiti 1300 a baskular a mula). Iti las-ud ti pagsapulanna, nagurnong pay ni Humblot kadagiti ornitolohiko ken entomolohiko nga espesimen.[2]
Dagiti botanikal a henero ti Humblotia, Humblotiella ken Humblotiodendron ket mangipalagip iti naganna.[3]
Dagiti pablaak a mainaig ken ni Léon HumblotUrnosen
- "66 phot. des Comores, de Nossi-Bé et de Madagascar, avec des portraits de Said Ali, sultan de la Grande Comore, et de ses ministres, de son frére Mohammed Ali, d'un autre frére, Mohammed Sidi, du général en chef, du premier ministre, de la femme légitime, de princesses de la Grande Comore, de Léon Humblot, résident français dans cette île, du prince Said Omar de Mayotte. Phot. par Léon Humblot, don Alphonse Milne-Edwards en 1885", (kakuyog ni Alphonse Milne-Edwards) – dagiti 66 a retrato, ti Comoros, Nossi-Bé and Madagascar, kdpy.[4]
- "La vie et les activités de Léon Humblot à la Grande Comores, 1884–1915" (2010); author Nasfati Mze Ahamada; Sudel Fuma; Université de la Réunion. Faculté des Lettres et des Sciences Humaines.[5]
Dagiti nagibasaranUrnosen
- ^ a b Historical Dictionary of the Comoro Islands babaen ni Martin Ottenheimer, Harriet Ottenheimer
- ^ a b c JSTOR Global Plants Humblot, Léon (1852–1914)
- ^ CRC World Dictionary of Plant Names: Common Names, Scientific …, Volume 2 babaen ni Umberto Quattrocchi
- ^ WorldCat Identities 66 phot. des Comores, de Nossi-Bé et de Madagascar
- ^ WorldCat Title La vie et les activités de Léon Humblot à la Grande Comores
- ^ IPNI. Humblot.


text:
Papa Sixto I
Ni Santo Papa Sixto I ket isu ti Obispo ti Roma manipud idi agarup a 114 wenno 119 aginggana idi 124 wenno 128 C.E., isu ti simmaruno kenni Papa Alejandro I ken sinaruno babaen ni Papa Telesporo. Kadagiti kaduogan a dokumento, ti Xystus ket isu ti pannakailetra nga inus-usar para kadagiti immuna atallo a papa iti dayta a nagan. Ni Papa Sixto I ket isu pay ti maikanem a Pappa kalpasan ni Pedro
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Benedicto XVI. Ti Romano a Martirolohia. Gardners Books, 2007. ISBN 978-0-548-13374-3.
- Chapman, John. Panagadadal kadagiti Nasapa a Kinapapa. Port Washington, NY: Kennikat Press, 1971. ISBN 978-0-8046-1139-8.
- Fortescue, Adrian, ken Scott M. P. Reid. Ti Nasapa Kinapapa: Iti nasapa a Sinodo ti Calcedonia idi 451. Southampton: Saint Austin Press, 1997. ISBN 978-1-901157-60-4.
- Jowett, George F. Ti Drama dagiti Napukawa a Dispolo. Londres: Covenant Pub. Co, 1968. OCLC 7181392
- Loomis, Louise Ropes. Ti Libro dagiti Papa (Liber Pontificalis). Merchantville, NJ: Evolution Publishing. ISBN 1-889758-86-8.
- Mangiraman daytoy nga artikulo iti teksto manipud iti pablaak a mabirukan itan iti dominio a publiko: Herbermann, Charles, ed. (1913). "Pope St. Sixtus I". Catholic Encyclopedia (iti Ingles). New York: Robert Appleton Company.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ken ni Papa Sixto I iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig ken ni Papa Sixto I iti Wikiquote (iti Ingles)
- Ladawan ni Santo Papa Sixto a makitkita iti presko idiay Chalivoy-Milon idiayBerry.


text:
Baybay Arhentino
Ti Baybay Arhentino (Espaniol: Mar Argentino) ket ti baybay iti kaunegan ti kontinental a samang iti nangruna a daga ti Arhentina.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Baybay Arhentino ket mabirukan iti Abagatan a Taaw Atlantiko iti akin-abagatan a daya nga aplaya ti Arhentina, a gumay-at manipud iti agarup a latitud ti Montevideo, Uruguay, nga agpaabagatan iti Tierra del Fuego, ken mabirukan iti agarup a 500 mi (800 km) iti amianan ti Antartika. Ti Baybay Arhentino ket addaan iti kalawa ti rabaw iti 1,000,000 km2 (390,000 sq mi)[1] ken maysa kadagiti kadakkelan a baybay iti lubong. Ti agpakatengnga a kaadalen ti baybay ket 1,205 m (3,952 ft) ken ti kaadaleman a paset ket 2,224 m (7,296 ft). Daytoy ket addaan iti kaagad iti 3.5%.[1]
Ti Baybay Arhentino ket progresibo a lumawa nga agpaabagatan, a maigiddiat iti umakikid a kontinental a masa.[1] Ti plataporma ti baybay ket addaan kadagiti serye dagiti banak nga agpababa iti daya a kas dagiti dakkel a tukantukad wenno addangan. Gapu kadagiti banakna a nasukog iti agdan, morpolohiko a kapada ti Baybay Arhentino iti Ekstra-Patagonia ti Andes . Mabirukan pay ti Is-isla Falkland iti kaunegan ti kontinental a samang iti Baybay Arhentino.
Dagiti panagtunton iti teritoria[urnosen | urnosen ti taudan]
Segun ti linteg 23968, ti teritorial a dandanum ti Arhentina ket gumay-at iti 12 nautika milia (22 km; 14 mi) manipud iti linia manipud kadagiti golpo ti San Matías ken San Jorge aginggana kadagiti akinruar a patingga ti Río de la Plata. Ti agkasigkay a sona ket gumay-at kadagiti 12 a nautika milia kalpasan iti teritorial a dandanum, ken ti sona ti eksklusibo nga ekonomia ti 200 nautika milia (370 km; 230 mi) manipud iti daytoy. Gumay-at ti kontinental a samang kadagiti patingga ti sona ti eksklusibo nga ekonomia wenno ti bakras ti samang. Ti Arhentina ket nagpirma ket nangpasingked iti Kombension ti Nagkaykaysa a Pagpagilian iti Linteg ti Baybay.
Ti sona ti eksklusibo nga ekonomia a tinunton babaen ti Arhentina ket mangtuon kadagiti tunton babaen ti Nagkaykaysa a Pagarian a maipagapu iti Is-isla Falkland ken dagiti kapada a tunton iti likmut ti Is-isla Abagatan a Georgia ken ti Abagatan a Sandwich. Titunton a pagbeddengan ti Is-isla ti Falkland ti Nagkaykaysa a Pagarian ket mangrugi manipud iti tengnga a punto a pagbaetan ti Arhentina ken dagiti Isla iti Laud ken gumay-at kadagiti 200 a natika milia kadagiti sabali a turong nga agpada kadagiti tunton iti likmut dagiti sabali a Terteritorio ti Ballasiw-taaw ti Britaniko.[2]
Inrangarang ti Arhentina ti panagtuntonna nga awanan iti konsultasion iti Nagkaykaysa a Pagarian ken uray ti kanapudno a ti lugar ket inadministron babaenti Nagkayaysa a Pagarian, a kaaduan a nakappia, kadagiti napalabas a 180 a tawen. Kadagiti tawen ti 1990 aginggana idi 2005, ti panagkalap ken dagiti rekurso ti mineral itilugar ket inadministro dagiti nagkuyog a komision a nagabetan ti Arhentina ken ti Nagkaykaysa a Pagarian, nagbukbukod a simmina ti Arhentina manipud kadagitoy a gunglo idi 2005, tapno mangkamat iti nakarkaro a takder iti tuntonna iti Is-isla ti Falkland. Iti ania man a paset ti panawen, ti Arhentina ket kadawyan nga addaan iti maysa nga agpatpatro a bapor iti di nasuppiatan a lugar iti tuntonna,[3] saan a sumrek dagiti bapor iti sona ti eksklusibo nga ekonomia ti Nagkaykaysa a Pagarian ngem adda metten dagiti reporta a dagiti pannakigubat a bapor ti Arhentine ket agpangpangta babaen ti radio kadagiti bapor iti pagbeddengan a bangir ti Falkland.[4]
Babaen kadagiti ternimo ti Kombension ti Nagkaykaysa a Pagpagilian iti Linteg ti Baybay Artikulo 59, dagitimasuppiatan ken dagiti agtutuon a tunton ket awannan iti legado a puersa aginggana intono masolbar iti pagbaetan dagiti agsinnuppiat a partido.
Biodibersidad[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Baybay Arhentino ket maysa kadagiti katemperaduan a baybay iti lubong. Daytoy ket makaala iti nalamiis nga Anud ti Falkland manipud iti abagatan, nga agtaud manipud iti Antartiko, ken ti nabara nga Anud ti Brasil manipud iti amianan.[5]
Ti Baybay Arhentino ket addaan kadagiti sangadosena a lugar a nailasin a kas dagiti lugar iti nalatak a biodeibersidad. Adda dagiti dua a sangalubngan a nasalakniban a lugar, maysa ket nailian, ken dgaiit sangapulo ket walo a probinsial.[5]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b c "Mar Argentino" [Argentine Sea] (iti Espaniol). Red Argentina. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi Oktubre 4, 2012. Naala idi Hunio 10, 2012.
- ^ http://www.dur.ac.uk/resources/ibru/south_atlantic_maritime_claims.pdf
- ^ "Associated Press News". bigstory.ap.org.
- ^ "Web Page Under Construction". www.buenosairesherald.com. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2019-12-24. Naala idi 2018-10-17.
- ^ a b Ecorregión Mar Argentino Naiyarkibo 2013-11-05 iti Wayback Machine (iti Espaniol)


text:
Papa Clemente IV
Ni Papa Clemente IV (23 Nobiembre 1190/1200 – 29 Nobiembre 1268), ket naipasngay idi a kas ni Gui Faucoi[1] tinawtawagan ti kinaudi a biagna a kas ni le Gros (Guy Foulques ti Nalukmeg; Italiano: Guido Fulcodi il Grosso), ket isu idi ti Papa manipud idi 5 Pebrero 1265 aginggana idi pimmusay. Isu ket nabutusan iti maysa a panagbutos a natengngel idiay Perugia a nagpaut iti uppat a bulan bayat a dagiti kardinal ket nagriringgorda no kayatda a tawagan ni Carlos iti Anjou, thi ububing a kabsat ni Ari Luis IX iti Pransia tapno mangituloy ti papa a gubat a suppiatan ti imperial a kamara ti Hohenstaufen.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Damian J. Smith, Krusada, Erehia ken Panagsaludsod kadagiti Daga ti Balangat iti Aragon, (c. 1167 - c.1276), (BRILL, 2010), 66.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ken ni Papa Clemente IV iti Wikimedia Commons


text:
Edukasion
Ti edukasion iti sapasap a kasubsilanna ket maysa a porma ti panagadal nga iti pannakaammo, dagiti kalaing, ken dagiti ugali ti maysa a grupo ti tattao ket ket maiyalis manipud iti maysa a kaputotan iti sabali babaen ti panagisursuro, panagsanay, panagsukisok, wenno babaen ti autodidaktidismo.[1] Iti sapasap, daytoy ket rumsua babaen ti ania man a pannakasanay nga adda ti pormatibo a pagbanagan iti waya a panagpanpanunot ti tao, panagrikna, wenno panagtignay.
Etimolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Iti etimolohia, ti balkas nga "edukasion" ket naala manipud iti Latin ēducātiō (“Ti panagtaraken, ti panagipadakkel, ti panagaywan") manipud iti ēdūcō (“Agisuroak, Agisanayak”) a daytoy ket maikabagian ti homonimo nga ēdūcō (“Mangidauloak, Mangalaak; Mangibangonak, Mangipatakderak”) manipud iti ē- (“manipud, nagtaud ti”) ken dūcō (“Mangidaluoak, Mangaramidak”).[2]
Ti papel ti gobierno[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti karbengan ti edukasion ket napartuaten ken mabigbigan babaen dagiti dadduma a turay: Manipud idi 1952, ti Artikulo 2 oti umuna a Protokol iti Europeano a Taripnong ti Karkarbengan ti Nagtagitaoan ket mangipabaklay ti annong kadagiti partido nga aggaransia ti karbengan ti edukasion. Iti sangalubongan nga agpang, ti Internasional a Panakaikeddeng iti Ekonomiko, Sosial ken Kultural a Karkarbengan ti Nagkaykaysa a Pagpagilian iti 1966 ket manggaransia iti daytoy a karbengan iti artikulo 13.
Kadagiti kadagupan ti pakasaritaan dagiti nadumaduma a gobierno ket nangiparparitda a pribado wenno idiay balayda a mangpaadal dagiti ubbing. Dagiti nadumaduma a totalitariano a turay, kas pagarigan, ket nangipapilit ti indoktrinasion babaen ti propaganda iti Hitler a Kinaagtutubo ken propaganda iti edukasion babaen dagiti nadumaduma a turay ti komunismo.
Dagiti sistema[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti sistema ti panagadal ket mairaman dagiti institusionalisado a panagisursuro ken panagadadal a mainaig ti kurikulum, a daytoy ket kabukbukodan a nabangon segun ti nasakbayan a keddeng ti panggep dagiti eskuela iti sistema. Dagiti sistema ti eskuela idi ket naibatay pay kadagiti relihion ti tattao a nagitited kaniada ti sabalia kurikula.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dewey, John (1916–1944). Demokrasi akenEdukasion. The Free Press. pp. 1–4. ISBN 0-684-83631-9.
- ^ educate. Etymonline.com. Naala idi 2011-10-21.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Edukasion iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig iti Edukasion iti Wikiquote (iti Ingles)
- Dagiti rekurso ti edukasion Naiyarkibo 2005-04-10 iti Wayback Machine manipud iti UCB Libraries GovPubs
- UNESCO nga Instituto para kadagiti Estadistika: Internasional a maipadpada kadagiti estadistika kadagiti sistema ti edukasion


text:
Malayo Pahang
Ti Malayo Pahang (Pagalagadan a Malayo: Bahasa Melayu Pahang; Jawi: بهاس ملايو ڤهڠ) ket ti dialekto ti pagsasao a Malayo a naisasao idiay estado ti Malaysia ti Pahang. Daytoy ket naikeddeng a dominante a dialekto ti Malayo a naisasao kadagiti nalawa a sistema ti karayan ti Pahang, ngem adda met dagiti sabali a dialekto ti Malayo a tradisional a naisasao iti estado. Iti igid ti aplaya ti Pahang, ti Malayo Terengganu ket naisasao kadagiti akikid a lugar iti sagpaminsan a saan nga agtultuloy a purok ken ili dagiti mangngalap.[1] Ti sabali pay a dialekto a naisasao idiay isla ti Tioman ket ti naiduma a karuay ti Malayo ken kaasitgan a kabagian ti subdialekto ti Purpuro ti Malayo ti Riau a naisasao kadagiti isla ti Natuna ken Anambas iti Baybay Abagatan Tsina, ken no agkuyogda mangporma ti dialekto a lugar iti pagbaetan ti Malayo a Borneo iti nangruna a daga ti Malayo a Peninsula/Sumatra.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Collins 1989, p. 251
Bibliograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
- Collins, James Thomas (1989), "Malay Dialect Research in Malaysia: The Issue of Perspective" (PDF), Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde, 145


text:
Sasao a Waiko
Ti sasao a Waiko ket naisasao idiay Estado ti Shan, Burma, iti Akin-amianan a Tailandia ken iti probinsia ti Yunnan, Tsina.
Pannakaidasig[urnosen | urnosen ti taudan]
Inaramid manen ni Gérard Diffloth ti Proto-Waiko iti maysa a papel idi 1980. Ti panangidasigna ket kas ti sumaganad (Sidwell 2009). (Nota: Dagiti agmaymaysa a pagsasao ket naipakita iti italiko.)
- Waiko
Dagiti kaudian a naduktalan a Meung Yum ken Savaiq[1][2] ti Estado ti Shan, Burma ket maitagikua pay iti rimpuok ti pagsasao a Wa.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Sidwell, Paul. 2009. Classifying the Austroasiatic languages: history and state of the art Naiyarkibo 2019-03-24 iti Wayback Machine. LINCOM studies in Asian linguistics, 76. Munich: Lincom Europa.


text:
Plantilia:Lower
{{{1}}}
Panagusar[urnosen ti taudan]
Usaren a panangibaba ti sangkabassit a teksto wenno sabali nga elemento iti nainaganan a bilang dagiti yunit – maisingasing dagiti proporsional a yunit ti "em" – no saan ti kasisigud ket 0.6em:
{{lower|Nem|teksto/elemento}}ti panangibaba kadagiti yunit ti N em (kas ti {{lower|0.4em|Daytoy ti teksto nga ipababa.}})
{{lower|teksto/elemento}}ti panangibaba babaen ti kasisigud ti 0.6em.
Mabalin a naserbi kas iti panangipuesto dagiti silpo ti   (reperensia) nga agparang kadagiti tabla nga awan iti ania man a maipayuna a teksto (cf. {{Infobox grupo ti etniko}}).
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar
- {{Raise}}


text:
Plantilia:Cite bioRxiv
Daytoy a plantilia ti Panagdakamat nga Estilo 1 ket inus-usar a panagpartuat kadagiti panagdakamat para kadagiti panangimaldit manen iti bioRxiv.
Mangisilpo iti abstrakto iti
https://doi.org/10.1101/biorxiv, a kadawyan a masolbar iti
http://biorxiv.org/content/early/YYYY/MM/DD/biorxiv.
Panagusar[urnosen ti taudan]
- Dagiti kadawayn a parametro, iti pormat a horisontal
{{cite bioRxiv |last1= |first1= |date= |title= |biorxiv=}}
- biorxiv (Nasken): panangilasin ti DOI ti bioRxiv. Usaren ti
|biorxiv=10.1101/012345saan a ti
|doi=10.1101/012345
- title: Titulo ti nadakamat a papel.
Agusar ti plantilia ti estilo ti {{cite journal}}. Kalpasan a maawat ti maysa papel iti warnakan ti narepaso dagiti kakadua, daytoy ket maisingasing nga agusar kadagita a plantilia, gapu ta nangruna ti kasasaad ti narepaso dagiti kakadua nga artikulo, bayat a mapreserba ti silpo ti bioRxiv tapno mapatalgedan ti nawaya a panagserrek iti dati a version ti artikulo. Ti mangpreserba ti silpo ti bioRxiv, inayon a kas
|biorxiv=012345 kadagiti plantilia ti {{citation}} wenno {{cite journal}}.
Dagiti pagarigan[urnosen ti taudan]
{{cite biorxiv |last1=Navarrete |first1=I. |last2=Panchi |first2=N. |last3=Kromann |first3=P. |last4=Forbes |first4=G. |last5=Andrade-Piedra |first5=J. |date=15 Pebrero 2017 |title=Health quality of seed potato and yield losses in Ecuador |biorxiv=10.1101/108712}}
- Navarrete, I.; Panchi, N.; Kromann, P.; Forbes, G.; Andrade-Piedra, J. (15 Pebrero 2017). "Health quality of seed potato and yield losses in Ecuador". bioRxiv 10.1101/108712.
Dagiti parametro[urnosen ti taudan]
Nasukatanen[urnosen ti taudan]
Deskripsion[urnosen ti taudan]
Dagiti mannurat[urnosen ti taudan]
- last: Apelyido ti bugbugtong a mannurat. San nga isilpo a kas wiki—imbes ket nga usaren ti author-link. Para kadagiti mannurat ti korporado wenno dagiti mannurat nga addaan laeng iti maysa a nailista a nagan babaen ti taudan, usaren ti last wenno maysa kadagiti parbo a naganna (kas ti
|author=Bono). Dagiti parbo a nagan: surname, author, last1, surname1, author1.
- author: daytoy a parametro ket inus-usar a mangtengngel ti kompleto a nagan ti bugbugtong a mannurat (umuna ken apelyido) wenno mangtengngel ti korporado a mannurat. Daytoy a parametro ket nasken koma a saan nga agtengngel kadagiti nagan iti ad-adu ngem maysa a mannurat. Saan nga isilpo a kas wiki—imbes ket nga usaren ti author-link.
- first: Naited wenno dagiti umuna nagan ti mannurat; kas pagarigan: Firstname Middlename wenno Firstname M. wenno Firstname M., Sr. Saan nga isilpo a kas wiki—imbes ket nga usaren ti author-link. Dagiti parbo a nagan: given, first1, given1. Masapul ti last; saan a maiparang ti umuna a nagan no awan linaon tilast.
- WENNO: para kadagiti nadumaduma a mannurat, usaren ti last1, first1 aginggana iti lastn, firstn, a ti n ket ti aniaman a konsekutibo a bilang para iti awan limitado a bilang dagiti mannurat (ti tunggal maysa a firstn ket ma kasapul iti matunos a lastn, ngem saan a ti baliktadna).
|first1=...
|last1=...
|author2=....
Dagiti parbo a nagan: surname1, given1 through surnamen, givenn, wenno author1 aginggana iti authorn. Para iti maysa nga indibidual a mannurat ket maipatinayon ti maysa nga institusional a mannurat, mabalin nga usaren ti
- author-link: Titulo ti adda nga artikulo ti Wikipedia a maipanggep iti website ti mannurat; saan nga isilpo a kas wiki. Dagiti parbo a nagan: author-link1, author1-link, authorlink.
- WENNO: para kadagiti nadumaduma a mannurat, usaren ti author-link1 aginggana iti author-linkn. Dagiti parbo a nagan: author1-link aginggana iti authorn-link.
- name-list-style: mangawat iti maysa a limitado a listaan dagititekla a kas pateg; no maisaad iti
amp,
ampersand, wenno
&, mangisengngat iti maysa nga ampersand iti pagbaetan dagiti dua a maudi a nagan iti maysa a listaan ti nagan; no maisaad iti
and, mangisengngat iti pangisilpo a 'ken' iti pagbaetan dagiti dua a maudi a nagan iti maysa a listaan ti nagan; no maisaad iti
vancipakitana ti listaan ti nagan iti estilo ti Vancouver no agusar ti listaan kadagiti porma ti
last/
firstkadagiti parametro ti nagan.
- vauthors: isina tikaw-it alistaan dagiti nagan ti mannurat iti estilo ti Vancouver; rikepanna ti korporado wenno dagiti nagan ti intitusional a mannurat kadagiti doble a parentesis. Patinggaan iti etal no maitunos:
|vauthors=Smythe JB, ((Megabux Corp.)), etal
- Mabalin a mausar ti author-link ken author-mask para kadagiti indibidual a nagan iti
|vauthors=kas ti naipalawag dita ngato
- authors: Nawaya a porma a listaan dagiti nagan ti mannurat; maupay ti panagusar iti daytoy a parametro gapu ta saan nga agparawad iti metadata ti dakamat; saan a parbo a nagan ti last.
- translator-last: Apelyido ti nangipatarus. Saan nga isilpo a kas wiki—imbes ket nga usaren ti translator-link. Dagiti parbo a nagan: translator-surname, translator1, translator1-last, translator-last1.
- translator-first: Naited wenno dagiti umuna a nagan ti nangipatarus. Saan nga isilpo a kas wiki—imbes ket nga usaren ti translator-link. Dagiti parbo a nagan: translator-given, translator1-first, translator-first1.
- WENNO: para kadagiti nadumaduma a nangipatarus, usaren ti translator-last1, translator-first1 aginggana iti translator-lastn, translator-firstn, a ti n ket ti ania man a konsekutibo a bilang para iti maysa nga awan limitado a bilang dagiti nangipatarus (ti tunggal maysa a translator-firstn ket makasapul iti maysa a maitunos a translator-lastn, ngem saan a ti baliktadna). Dagiti parbo a nagan: translator1-last, translator1-first aginggana iti translatorn-last, translatorn-first, wenno translator1 aginggana iti translatorn.
- translator-link: Titulo ti adda nga artikulo ti Wikipedia a maipanggep iti nangipatarus—saan a ti website ti nangipatarus; saan nga isilpo a kas wiki. Dagiti parbo a nagan: translator-link1, translator1-link.
- WENNO: para kadagiti nadumaduma a nangipatarus, usaren ti translator-link1 aginggana iti translator-linkn. Dagiti parbo a nagan: translator1-link aginggana iti translatorn-link.
- collaboration: Nagan ti maysa a grupo dagiti mannurat wenno dagiti kolaburador; ma kasapul ti author, last, wenno vauthors a mangilista ti maysa wenno ad-adu a nangruna a mannurat; sarunuen ti listaan ti nagan ti mannurat; sukatanna ti "et al." iti listaan ti nagan ti mannurat.
- Nota: No agus-usar kadagiti estilo ti naipangyababa a notnota iti baba wenno parentetiko a panangireperensia kadagiti plantilia, saan nga agusar kadagiti adu a nagan iti maysa a pagikabilan gapu ta ti angkla ket saan a mangiyasping iti nailinia a silpo.
Petsa[urnosen ti taudan]
- date: Petsa ti nairep-reperensia a taudan. Mabalin a napno a petsa (aldaw, bulan, ken tawen) wenno sangkabassit a petsa (bulan ken tawen, tiempo ken tawen, wenno tawen). Agusar ti pormat a kas dagiti isabali a petsa ti pablaak kadagiti dakamat.[date 1] Nasken no ti year ket mausar a panangipalawag kadagiti silpo ti
{{sfn}}kadagiti nadumaduma a dakamat babaen ti isu met laeng a mannurat iti isu met laeng a tawen.[adu pay] Saan nga isilpo a kas wiki. Maiparang kalpasan dagiti mannurat ken narikpan kadagiti parentesis. No awan ti mannurat, maiparangto kalpasan ti nangipablaak.
- Para iti aproksimado a tawen, pasarunuan iti "
c.", lkasla daytoy:
|date=c. 1900.
- Para iti awanan iti petsa, wenno "di napetsado", usaren ti
|date=n.d.
- Automatiko a panagpormat ti petsa: Dagiti plantilia ti Panagdakamat nga Estilo 1 ken 2, a mairaman daytoy a plantilia, ket automatiko nga agiparang kadagiti petsa kadagiti amin a parametro ti petsa (kas ti
|date=,
|publication-date=,
|access-date=,
|archive-date=, kdpy.) malaksid iti
|orig-date=iti estilo nga inaganan babaen ti plantilia ti
{{use dmy dates}}wenno
{{use mdy dates}}ti artikulo. Kitaen ti dokumentasion dagita a plantilia para kadagiti salay.
- year: Tawen ti taudan a naireprepensia. Saan a maw-awis iti panagusar iti daytoy a parametro ; imbes ket nga usaren ti nasaysayaat a parametro ti
|date=malaksid no masabat dagiti dua a sumaganad a kasasaad:
- Ti pormat ti
|date=ket TTTT-BB-AA.
- Ti dakamat ket makasapul ti
panangipalawag ti CITEREF.
- Ti pormat ti
- df: pormat ti petsa; mangisaad kadagiti maiparang a petsa iti nainaganan a pormat; saan a mangsuporta kadagiti sakup ti petsa wenno dagiti petsa ti tiempo; tuonanna ti automatiko a panagpormat ti petsa a naipalawag dita ngato. Mangawat ti maysa a pateg a mabalin a maysa kadagitoy:
dmy– isaad dagiti petsa ti pannakaipablaak iti pormat ti aldaw bulan tawen; saan a mabaliwan dagiti access- ken archive-date;
mdy– kas dita ngato para iti pormat ti bulan aldaw, tawen
ymd– kas dita ngato para iti pormat ti numeriko a pangyababaan ti tawen TTTT-BB-AA
dmy-all– isaad ti panangipablaak, access-, ken archive-date iti pormat ti aldaw bulan tawen;
mdy-all– kas dita ngato para iti pormat ti bulan aldaw, tawen
ymd-all– kas dita ngato para iti pormat ti numeriko a pangyababaan ti tawen TTTT-BB-AA
-
- ^ Dagiti petsa ti pannakaipablaak kadagiti reperensia iti kaunegan ti maysa nga artikulo ket naskenda nga addaan iti agpapada a pormat. Daytoy ket mabalin a sabali a pormat manipud kadagiti mausar para kadagiti archive ken access date.
Titulo[urnosen ti taudan]
- title: Titulo ti taudan. Maiparang kadagiti italiko. No naipalawag ti script-title, ti title ket agtengngel iti romanisado a transliterasion wenno titulo iti script-title.
- script-title: Kasisigud a titulo para kadagiti pagsasao a saan nga agusar iti alpabeto a naibatay ti Latin (Arabiko, Insik, Siriliko, Greek, Hebreo, Hapon, Koreano, Bietnamis, kdpy); saan nga italiko, surotenna ti naitaliko a transliterasion a naiplawag iti title. Mabalin a mapasakbayan iti maysa a kodigo ti dua a karakter nga ISO 639-1 tapno makatulong iti husto a panangiparang ti eskritu kadagiti pagbasabasa:
... |title=Tōkyō tawā |script-title=ja:東京タワー |trans-title=Tokyo Tower ...
- trans-title: Patarus iti Ilokano ti titulo ti taudan a nadakamat iti ganganaet a pagsasao. Mangiparang kadagiti kudrado a pangrikep kalapasan ti title; no maipalawag ti url, mairamanto ti trans-title iti silpo. Maisingasing ti panagusar ti parametro ti language.
- script-title: Kasisigud a titulo para kadagiti pagsasao a saan nga agusar iti alpabeto a naibatay ti Latin (Arabiko, Insik, Siriliko, Greek, Hebreo, Hapon, Koreano, Bietnamis, kdpy); saan nga italiko, surotenna ti naitaliko a transliterasion a naiplawag iti title. Mabalin a mapasakbayan iti maysa a kodigo ti dua a karakter nga ISO 639-1 tapno makatulong iti husto a panangiparang ti eskritu kadagiti pagbasabasa:
- Dagiti titulo nga aglaon kadagiti naisangayan a karakter ket maiparang ken saanda a husto a maisilpo malaksid no maikodigo dagita a karakter.
- No ti itulo a madakdakamat ket aglaon kadagiti marka ti insasao wenno dagiti apostrophe iti pagrugian, iti pagpatinggaan wenno isuda a dua, mabalin nga usaren ti
tapno maikkan iti pannakaisina iti pagbaetan iti dayta a pangtuldek ken dagiti marka ti insasao nga automatiko nga ited daytoy a plantilia iti likmut ti titulo, tapno maliklikan iti saan anasayaat a pannakaiparang a kas ti '''.
- Kas pagarigan, imbes nga iti title='name' a maiparang kadagiti adu a pagbasabasa nga agraman kadagiti marka ti insasao a manglikmut daytoy a kas '''name''', usaren ti |title= 'name' , a maiparang a kas " 'name' ".
- title-link: Titlulo ti adda nga artikulo ti Wikipedia a mangipanggep iti taudan a nainaganan iti title – saan nga usaren ti adres ti web; saan nga isilpo a kas wiki. Parbo a nagan: titlelink.
- language: Ti pagsasao (wenno ti maysa a naisina iti kaw-it a listaan dagiti pagsasao) a nakaisuratan ti taudan, ka iti kodigo ti pagsasao ti ISO 639 (kaykayat) wenno ti napno a nagan ti pagsasaoe. Kas pagarigan:
|language=ru;
|lang=fr, pt-br;
|lang=Ruso;
|language=Pranses, Portuges. Kitaen ti listaan dagiti nasuportaran a kodigo ken nagnagan. Saan nga agusar kadagiti plantilia wenno dagiti silpo ti wiki. Dagiti panangiparang nga agraman ti "iti" sakbay ti nagan wenno nagnagan ti pagsasao. No ti taudan laeng ti pagsasao ket Ilokano, awan ti pagsasao a maiparang iti dakamat. Ti panagusar kadagiti mabigbig a pagsasao bbaen ti modulo ti dakamat ket manginayon ti panid iti maitunos a subkategoria ti Kategoria:Dagiti taudan ti ganganaet a pagsasao ti CS1. Dagiti parbo a nagan: lang
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar