text:
Pagalagadan nga oras
Ti pagalagadan nga oras ket ti resulta ti panangipadpada kadagiti pagorasan kadagiti nadumaduma a heograpikal a lokasion iti kaunegan ti sona ti oras iti agpada nga oras imbes a ti panagusar ti lokal a meridiano a kas ti natimbeng a lokal nga oras wenno solar nga oras. Iti pakasaritaan, daytoy ket nakatulong iti proseso ti panangipadto ti tiempo ken ti panagbanniaga iti tren. Ti konsepto ket naipatakder iti naladaw a maika-19 a siglo. Ti oras a naisaad ket nagbalinen a naipalawag kadagiti termino dagiti timbengan manipud ti Unibersal nga oras. Dagiti lugar a maus-usar ti Oras a panagin-inut ti lawag, ti termino nga pagalagadan nga oras ket kadawyan a mangibaga ti oras nga awan ti timbenganna para iti oras a panagin-inut ti lawag.
Ti pannakaampon ti Pagalagadan nga Oras, gapu ti di maisina a pannakainaig ti nagbaetan ti panawen ken longitud, ket nangpasingked kadagiti konsepto iti panagguddua ti globo kadagiti akindaya ken akinlaud a hemisperio, iti maysa a Kangrunaan a Meridiano (ken ti pay kasumbangirn a Internasional a Linia ti Oras) a nangsukat kadagiti nadumaduma a Kangrunaan a Meridiano a naus-usar idi.
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Oras a panagin-inut ti lawag
- Konperensia ti Internasional a Meridiano ti 1884
- Oras ti Meka
- Wadan ti oras
- Sona ti oras
- Unibersal nga Oras
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Ian R. Bartky (Enero 1989). "The adoption of standard time". Technology and Culture. 30 (1): 25–56. JSTOR 3105430. doi:10.2307/3105430.
- Eviatar Zerubavel (Hulio 1982). "The standardization of time: a sociohistorical perspective". The American Journal of Sociology. 88 (1): 1–23. JSTOR 2779401. doi:10.1086/227631.
- "Dagiti Gantingan ti Oras iti Lubong". National Institute of Standards and Technology Physics Laboratory. 2002. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi Hulio 29, 1997. Naala idi Agosto 17, 2016.


c: text/html

text:
SUGPON. Ilocos Sur – Ubbing pay dagitoy ngem natureddan nga agtakaw.
Naireport iti polis da Marcos Cruz, 15, ken Carlos Agila, 13, (parbo ti naganda agsipud ta menor de edadda) agpada a residente iti Barangay Poblacion ditoy nga ili a simrek iti paraangan ni Dominga Angedan y Amboni ket nagpurosda iti bunga ti rambutan sada simrek iti balay ti baket ken kinurimes ti dua a lata ti sardinas ken Nokia a selpon.
Segun iti report, nasiputan ti agay-aywan dagiti dua a mannanakaw ket kinamatna ida ngem nakalibas dagitoy.
Inimbitaran dagiti polis dagiti suspek iti police station sada impaima dagitoy iti Municipal Social Welfare and Development Officer para iti umisu a disposision.#

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Thursday, July 20, 2017
SKILLS TRAINING TI DTI, NAGLEPPAS
Cabugao, Ilocos Sur – Naileppas ti 2-Day Skills Training ti DTI-LGU Cabugao kadagiti inna manipud iti Federated Rural Improvement Club (RIC) iti ili a Cabugao, Ilocos Sur idi Hulio 19, 2017.
Naaramid ti panagsanay babaen iti programa ti Department of Trade and Industry nga imbagian da Engr. Yolando Q. Quiocho, DTI Officer, Vigan City ken ni Ms. Charisse Realon, agpada a Trainor babaen iti pannakikammayetda iti LGU-Cabugao nga idauluan ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang.
Napauluan ti panagsanay iti Plastic Twine Craft Making Skills Training ket naangay ti maikadua nga aldaw ti panagsanay iti Early Childhood Care Development Building, Brgy. Rizal, Cabugao, Ilocos Sur a nakaiyawatan kadagiti Partisipantes dagiti Sertipiko a mangipakita iti pannakaileppasda iti adalda kadaytoy a panagsanay. # (Web In-Action)
Naaramid ti panagsanay babaen iti programa ti Department of Trade and Industry nga imbagian da Engr. Yolando Q. Quiocho, DTI Officer, Vigan City ken ni Ms. Charisse Realon, agpada a Trainor babaen iti pannakikammayetda iti LGU-Cabugao nga idauluan ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang.
Napauluan ti panagsanay iti Plastic Twine Craft Making Skills Training ket naangay ti maikadua nga aldaw ti panagsanay iti Early Childhood Care Development Building, Brgy. Rizal, Cabugao, Ilocos Sur a nakaiyawatan kadagiti Partisipantes dagiti Sertipiko a mangipakita iti pannakaileppasda iti adalda kadaytoy a panagsanay. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 2:38 PM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Laos
Nagsasabtan: 18°N 105°E / 18°N 105°E
Ti Laos (i/ˈlaʊs/, /ˈlɑː.ɒs/, /ˈlɑː.oʊs/, or /ˈleɪ.ɒs/)[5][6][7] Lao: ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ Sathalanalat Paxathipatai Paxaxon Lao, opisial a Demokrata a Republika ti Tattao a Lao, ket maysa a napalikmutan ti daga a pagilian idiay Abagatan a daya nga Asia, nabeddengan babaen ti Myanmar ken Tsina iti amianan a laud, Bietnam iti daya, Cambodia iti abagatan ken Tailandia iti laud. Ti populasion na ket nakarkulo a 6.5 a riwriw idi 2012.[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b "Background notes – Laos". US Dept. of State. Naala idi 20 Enero 2012.
- ^ a b c d "Reporta para kadagiti Napili a Pagilian ken Suheto". Imf.org. 2006-09-14. Naala idi 2012-01-21.
- ^ "Gini Index". World Bank. Naala idi 2 Marso 2011.
- ^ "2014 Human Development Report Summary" (PDF). United Nations Development Programme. 2014. pp. 21–25. Naala idi 27 Hulio 2014.
- ^ Dagitoy a kapadpada a pannakabalikas nga agususar ti Wikipedia a panangiletra a tekla: LOWSS, LAH-oss, LAH-ohss, LAY-oss.
- ^ "panakaipalpalawag iti Laos manipud ti Online a Diksionario ti Oxford". Oxforddictionaries.com. Naala idi 24 Hulio 2011.
- ^ "Laos – Panagipalpalaway ken Adu pay manipud ti Free Merriam-Webster Dictionary". Merriam-webster.com. Naala idi 24 Hulio 2011.
- Laos
- Dagiti komunista nga estado
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Pranses
- Dagiti naserraan ti daga a pagilian
- Dagiti kabassitan a naparang-ay a pagilian
- Dagiti estado a kameng ti La Francophonie
- Dagiti estado a kameng ti Gunglo ti Pagpagilian ti Abagatan a daya nga Asia
- Dagiti republika
- Dagiti agmaymaysa a partido nga estado
- Dagiti sosialista nga estado
- Dagiti pagilian ti Abagatan a daya nga Asia
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1949
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian


text:
Doris Lessing
Ni Doris May Lessing (née Tayler; Oktubre 22 1919 – Nobiembre 17 2013)[1] ket maysa idi a Britaniko a nobelista, mannaniw, daramaturgo, libretista, biograpo ken mannurat ti ababa a sarita. Dagiti nobelana ket mairaman ti Ti Ruot ket Agkankanta (1950), ti sinaruno dagiti lima nga urnong ti nobela a tinawtawagan ti Annak ti Ranggas (1952–69), Ti Nabalitokan a Kuaderno (1962), Ti Nasayaat a Terorista (1985), ken dagiti lima nga urnong ti nobela a naamammuan iti Canopus idiay Argos: Dagiti Arkibo (1979–1983).
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ 'Pimmusay ni Doris Lessing Edad 94' The Guardian, 17 Nobiembre 2013. Naala idi Nobiembre 17 2013
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig kenni Doris Lessing iti Wikimedia Commons
- Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Doris Lessing iti Wikiquote (iti Ingles)
- Kitaen ti Doris Lessing iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (iti Ingles)


text:
Konserbatismo
Ti konserbatismo (Latin: conservare, "ti mangtaginayon") ket maysa a politikal ken sosial a pilosopia a mangiragpat ti panagtaginayon kadagiti tradisional a sosial a a patakder. Ti tao a sumursurot kadagiti pilosopia ti konserbatismo ket naibagbaga a kas maysa a traditionalista wenno konserbatibo.
Adda dagiti konserbatibo nga agsuksukisok a mangpreserba ti banbanay ti kina-agdama, a mangiyunay-unay ti katalinaay ken panagtultuloy, bayat a dagiti dadduma ket suppiatenda ti modernismo ken agsuksukisok ti panagsubli "ti pamay-an ti banbanag idi".[1][2] Ti immuna anaipatakder a panag-usar ti daytoy a termino iti politikal a kontesto ket babaen ni François-René de Chateaubriand idi 1819, kalpasan ti Pranses a Rebolusion.[3] Ti termino, a naipakasaritaan a mainanig iti kanawan a payak ti politika, ket naus-usar idia a mangipalpalawag kadagiti nalawa a sakup ti panirigan.
Ni Edmund Burke, ti maysa nga Anglo-Irlandes a politiko a nagserbi idiay Britaniko a Kamara ti Commons ken simmuppiat ti Pranses a Rebolusion, ket isu ti naipammadayawan a kas maysa kadagiti nangbangon ti konserbatismo idiay Gran Britania.[4] Segun kenni Hailsham, ti dati a mangipangulo ti Partido Konserbatibo ti Britaniko, "Ti konserbatibo ket saan a ti pilosopia ngem daytoy ket kas maysa a wagas, tiagkankanayon a puersa, nga agtigtignay ti awan panawenna a pamay-an iti panagrang-ay ti nawaya kagimongan, ken mangipadpada ti nauneg ken permanente a kammasapulan ti kasasaad ti tao."[5]
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Iain McLean ken Alistair McMillan, "Konserbatismo", Ababa a Diksionario ti Politika ti Oxford, Maikatlo ngaEdision, "Sagpaminsan a daytoy (konserbatismo) ket insuppiatan idin, a naibatay ti adda a modelo ti kagimongan a naikedkeddeng a nasayaat iti amin a panawen. Daytoy ket makaala ti 'makatignay' a porma, nga agsubsubli a dumngeg ti, ken mangpadpadas a mangaramid manen, dagiti porma ti kagimongan nga add idi ti nasapsapa a paset ti panawen.", Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan, 2009, ISBN 978-0-19-920516-5.
- ^ "Konsebatismo (politikal a pilosopia)". Britannica.com. Naala idi 1 Nobiembre2009.
- ^ Ti Nakabutbuteng nga Allingag iti di-panagibtur ti Pranses a Rebolusion idiay Amerika Tatta nga Aldaw
- ^ BBC: Edmund Burke (1729 - 1797)
- ^ Viscount Hailsham. Ti Konserbatibo a Kaso. Middlesex: Penguin Books, 1959.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Eccleshall, Robert. Inggles a Konserbatismo manipud idi Panagpabaro: Ti Pangyuna ken Antolohia. London: Unwin Hyman, 1990 ISBN 978-0-04-445346-8
- Hainsworth, Paul. Ti Npatinggaan a Kanawan idiay Lumaud a Europa, Abingdon, OXON: Routledge, 2008 ISBN 0-415-39682-4
- Osterling, Jorge P. Demokrasia idiay Colombia: Klientelista a Politika ken Gerila aPannakigubat. New Brunswick, NJ: Transaction Publishers, 1989 ISBN 0887382290, ISBN 9780887382291
- Winthrop, Norman ken Lovell, David W. "Dagiti Nadumaduma aKiat ti Konserbatibo a Teoria". Iti Winthrop, Norman. Liberal a Demokratiko a Teoria ken dagiti Kritikona. Beckenham, Kent: Croom Helm Ltd., 1983 ISBN 0-7099-2766-5, ISBN 9780709927662
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Konserbatismo iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig iti Konserbatismo iti Wikiquote (iti Ingles)


text:
Valladolid, Negros Occidental
Ti Valladolid ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Negros Occidental iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Valladolid ket politikal a nabingbingay iti 16 a barbaranggay.[2]
- Alijis
- Ayungon
- Bagumbayan
- Batuan
- Bayabas
- Central Tabao
- Doldol
- Guintorilan
- Lacaron
- Mabini
- Pacol
- Palaka
- Paloma
- Poblacion
- Sagua Banua
- Tabao Proper
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Negros Occidental". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 28 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Negros Occidental". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 3 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Fungus
Ti fungus ket kameng ti dakkel a grupo dagiti eukariotiko nga organismo a mairaman dagiti mikroorganismo a kas dagiti lebadura ken dagiti buot, ken dagiti pay kaaduan a naamammuan nga uong. Dagitoy nga organismo ket naidasigda iti pagarian ti Fungi, a mailasin manipud kadagiti mula, dagiti ayup, ken bakteria. Ti maysa a nangruna apaggiddiatan ket dagiti selula ti fungus ket addaanda kadagiti taleb a selula nga aglaon ti kuitina, a saan a kasla kapada dagiti taleb a selula dagiti mula, nga aglaon kadagiti selulosa. Dagitoy ken dagiti sabali pay a paggigiddiatan ket mangipakpakita a dagiti fungus ket mangporma iti maysa a grupo kadagiti mainaig nga organismo, a nanaganan iti Eumycota (dagiti husto a fungus wenno Eumycetes), a makibinningay ti sapasap a tinaudan (ti monopiletiko a grupo). Daytoy maipapan ti fungus a grupo ket naisangayan manipud ti maipapan iti estruktura a pannakaipada kadagiti myxomycetes (nagalis a buot) ken dagiti oomycetes (buot ti danum). Ti disiplina ti biolohia a maipanggep ti panagdal kadagiti fungus ket naamammuan iti mikolohia (manipud ti Griego uύknς, mukēs, a kaibuksilanna ket "fungus"). Ti mikolohioa ket sagpaminsan pay a naikedkeddeng a kas maysa a sanga ti botánika, urayno daytoy ket sabali a pagarian iti biolohiko a taksonomia. Dagiti henetiko apanagadal ket nakaipakpakita a dagiti fungus ket as-asidegda a makikabagian kadagiti ayup ngem dagiti mula.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Moore RT. (1980). "Dagiti taksonomiko a singasing para iti pannakaidasig kadagiti maipapan ti baybay a lebadura ken dagiti dadduma pay a lebadura ken dagiti kasla fungus a mairaman dagiti smut". Botanica Marine. 23: 361–373.
- ^ Ti sistema a pannakaidasig a naipakita ditoy ket naibatay iti 2007 a pilohenetiko a panagadal babaen ni Hibbett et al.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Fungus iti Wikimedia Commons


text:
“Kayat laeng diay tao ti tumulong,” nakunak.
“Oy, babaiak met. Nakalawlawag kadagiti tignay ni Sir Marius nga adda riknana kenka. Ayna, no siak laeng, tinukmaakon ni Sir Marius. Manmano ti kastoy a gundaway.”
“Laglagipem nga adda asawa ni Sir Marius,” nakunak. “Basol iti Dios ken iti tao no patolak ti lalaki nga addaan iti asawa.”
“Loka, itoy a panawen, awanen dayta. Ti importante, ay-ayatem ti lalaki ken ipatpategnaka met.”
“Managbasol nga ayat dayta!”
Agkatkatawa ni Brenda a timmakder. Nabatiak a mangpulpuligos dagiti imbalikasna.
Simmiplot iti panunotko: nainkalintegan kadi ti sumrek iti maysa nga ayat iti baet a maysa daytoy a basol iti paglintegan ti tao ken iti imatang ti Dios? Nupay saannak a napeklan a katoliko, saan a maako ti riknak ken ammok a diak a maaramid dayta.
Kabigatanna, kas ninamnamak, pinaayabannak ni Sir Marius.
“Napanka gayam immutang iti SSS tapno adda pagbayadmo iti pannakayospital ni tatangmo,” nakunana. “Apay a dimo imbaga kaniak tapno natulonganka koma? Mano pay ti kurangmo tapno mabayadam amin nga utangyo iti ospital?””
“Adda pay dies mil. Ngem kababain no agpatulongak kenka. Ania la ti makunan dagiti katrabahuak no maammuanda?” nakunak.
“Rebbengmo nga ammuen nga iti daytoy a pagtagilakuan, kaarigtayo ti maysa a pamilia. No ania ti problema dagiti empleada, madadaan ti mangimaton a tumulong. Dayta ti polisia a sursurotek. Iti sumaruno, no adda problemayo, ibagayo la kaniak tapno maitedko ti maikanatad a solusion, wen?” kinuna ni sir Marius.
“Wen, sir,” nakunak. “Dakkel a yamanek ken dagiti kaduak iti panangisakityo kadakami nga empleadayo.”
Timmakder ni Sir Marius ket linuktanna ti bassit a kaha de yero iti likud ti lamisaanna. Nangiruar iti kuarta.
“Kinse mil dayta. Ninayonak ta amangan no agkurang. Ipaw-itmo a dagus iti balayyo,” kinunana.
“Diak maawat dayta, sir,” nakunak. “Awan ti madadaan a sigida a pagbayadko.”
“In-inutekto nga ikkaten iti sueldom. Sige, awatem ketdin. Ken kas kanayon nga ibagbagak, no duduata, kayatko a Marius laeng ti awagmo kaniak. Napaspasig a denggen iti kasta,” inyisem ni sir Marius sana impapetpet ti kuarta.
“N-no isu ti kayatmo, sir… ay, Marius,” medio nagbeddalak pay gapu ta manen sinallukobannak iti naisangsangayan a rikna. Kasla awan ti gawayko a manglapsut iti dakulapko.
“Nasayaat no kasta,” nakasamsam-it iti panagkitak ti yiisem ni sir Marius.
Dinagdagusko nga impaw-it inutangko a kuarta ken ti inted ni Sir Marius iti balaymi.
“Naimbag man ta nakautangka, anak,” nakuna ni nanang idi tinawagak. “Nagasatkayo nga empleada ta mannakaawat ti akinkukua.”
“Wen, nanang,” nakunak.
Nakarkaron ti sutil ni Brenda idi naammuanna a pinautangannak ni Sir Marius.
“Taltalekmo pay ta adda kabaliero a madadaan a mangisalakan kenka iti panawen ti panagkasapulam,” nakunana. “Iti panangpautangna kenka, kaarig maysa a salda dayta. Kas nakunak idi, agur-uray laeng ni Sir Marius iti napintas a gundaway a mangipudno iti ayatna kenka. Asidegen ti idadatengna. Asidegen ti panangsaldana iti ayatmo!”
(Adda tuloyna)


text:
BAGUIO CITY – Maangay ti Career Service Examination-Paper and Pencil Test para iti professional ken sub-professional levels inton October 26, 2014, segun iti Civil Service Commission.
Nangrugi ti panagipla iti aplikasion para iti daytoy nga eksamenidi Abril 7, 2014 ken naggibus idi Septiembre 11, 2014.
Karaman kadagiti testings centers iti Region 1 ti San Fernando City, Dagupan City, Urdaneta City, ken Vigan City.
First come-first serve ti panagawat iti aplikasion.
Nakalukat ti eksamen kadagiti Filipino citizens nga agtawen iti saan a nakurkurang ngem 18, uray ania ti naturposna nga edukasion.
Ipalubos ti CSC ti panageksamen ti aplikante iti isu met la a tukad ti eksamen uray mano a daras no la ketdi saan nga ageksamen iti las-ud ti tallo a bulan kalpasan ti naudi a paeksamen.#


text:
Pagsasao a Tausug
Ti Tausug (Tausug: Bahasa Sūg, Malayo: Bahasa Suluk, Filipino: Wikang Tausug) ket ti rehional a pagsasao nga insasao idiay probinsia ti Sulu idiay Filipinas, idiay lugar nga akindaya ti estado ti Sabah, Malaysia, ken idiay Amianan a Kalimantan, Indonesia babaen dagiti tattao a Tausūg.
Daytoy ket adu nga insasao idiay Purpuro ti Sulu (Basilan, Sulu ken Tawi-Tawi), Peninsula ti Zamboanga (Zamboanga del Norte, Zamboanga Sibugay, Zamboanga del Sur, ken Siudad ti Zamboanga), Akin-abagatan a Palawan, Malaysia (akindaya a Sabah) ken Indonesia (Amianan a Kalimantan). Ti Tausug ken Chabacano ket isu laeng dagitoy ti naisasao a sasao a Filipino iti isla ti Borneo.
Ti pagsasao a Tausug ket asideg a kabagian iti pagsasao a Surigaonon kadagiti probinsia ti Surigao del Norte, Surigao del Sur ken Agusan del Sur, ken iti pagsasao a Butuanon iti akin-amianan a daya ti Mindanao.
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti pagsasao ti Filipinas
- Bikol
- Cebuano
- Pagsasao a Chabacano
- Hiligaynon
- Kapampangan
- Ilokano
- Pangasinan
- Sasao a Bisaya
- Waraywaray
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Tausug iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Tausug". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto para iti Ebolusionario nga Antropolohia ni Max Planck.
- Sundita, Christopher Allen (2002). In Bahasa Sug: An Introduction to Tausug. Lobel & Tria Partnership, Co. ISBN 971-92226-6-2.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti pablaak iti Tausūg ken dadduma pay a sasao a Filipino
- Pagsasao a Tausug babaen ni Dr. Carl G. Rubino


text:
LAOAG CITY – Madama ti deliberasion ti gakat a naipila iti Kamara para iti pannakabuangay ti maysa pay a distrito iti Ilocos Norte.
Segun ken ni Joseph de Lara, presidente iti League of Municipalities of the Philippines, Ilocos Norte Chapter, no mabukel ti maikatlo a distrito iti probinsiada, adda mainayon a kabinnulig dagiti agdama a distrito nga agkiddaw iti tulong para iti ad-adda pay a panagdur-as ti probinsia.
Kas sagudayen ti nasao a gakat, ti Carasi, Piddig, Dingras, Solsona, Marcos, Banna ken Nueva Era dagiti munisipalidad mangbukel iti maikatlo a distrito.#


text:
Kalpasan ti tallo nga aldaw a panagsuyotda, adda manen iti waiting shed dagiti dua. Gapu ta bakasion metten iti eskuela, masansan ti kaaddak iti krosing ta maganasko metten ti agay-ayam iti farmville iti Facebook. Maysa pay, ditoy ti ayan dagitay mamerienda kas iti miki, barbekio ken halohalo. Adu pay ti mangngeg nga estoria.
“Ayna, addan sa nangpayugpog kadata, atanud,” kasla napaksuyan pay laeng ti timek ni Baket Itang.
“Kasla ngarud kasta, sika. Sangarakem a diatabs ti nainumko ngem di met pimmipia. Idi nagangerak iti ukis ti kayo ti lumboy, ay, ket naminpinsan a nagtalna ti diables a sakit ti tian,” insungbat ni Baket Insiang. Iti panagkitak, lalo pay a kimmuttong kalpasan ti tallo aldaw a panagpasikalna.
“Ay, agpadata. Nagangerak met iti punnuot ti ramut ti balayang ket isu ti inin-inumko. Inanusak ti sugpetna ta awan met ti epektona diay made in Saudi a polymagma. Isu ti nalagipko a kuna daydi Dios ti aluadna a Baket Silling a mangngagas,” madlaw ti rurod iti timek ni Baket Itang.
“No dinto met nangipan iti asin da Danny iti rabaw ti lamisaan. Nasamay kan’ daydiay a pangsukal iti gamud iti dayaan.”
“Maammuak laeng no asino dayta nga adda balinbalinna ta kitaek no diak ipatiliw ti kararuana iti surkano!”
“Ipupokmo iti uneg ti bote ti sammigel kunam, atanud”
“Ay, narigat la ti agsasao ngem adda pattapattak a daydiay kasangsangota idi a pada a baket ti makin-aramid. Natadem ti panagmatmatana ni daydiay, atanud,” kinuna ni Baket Itang.
“Immapal ngata kadagita singsingmo ken kadayta aritosmo nga ar-aruy-oy,” kinita ni Baket Insiang dagiti alahas ti besprenna a kaslan aghepa iti kinakiawna. Dina met nga’d bagay ta kasla aglanglangan a mamasang iti balay pagraragsakan.
Ania ketdin ‘ya dagitoy a babbaket, nakunak iti nakemko. No naglawagan a gapu iti kaadu ti nakanda ti makaigapu iti panagsakit ti tianda, ita pabasolendan diay kinasangoda a nanggamud kaniada. Timmakderak ket nagpadayaakon ket napanak nakiay-ayam iti langit lupa kada Aira.
Pinukkawannak ni nanang. Nagteks kano ni Manang Jovita a mapankami iti krosing ta iyawidmi dagiti kargada. Madama kan’ a sangsangatenna dagiti agpartner a babbaket.
Pinidutko ti ismagelko nga ispartan ket nagdardarasakon a napan kimmamakam ken ni nanang a kaslan di makaanak a pusa a nagtaray nga agpakrosing. Napnon iti tao ti waiting shed. Kasla adda siuting iti pelikula ni Sharon Cuneta.
“Agsaganakayo ita a dua a bakbaketan ta siak ti mangputed kadagita nagatel a dilayo!” nadanonmi nga ipukpukkaw ni Manang Jovita.
“Ay, awan ti sinasaok a kasta, nakkong, uray makimat ni Atanud Insiang,” insapata ti labilab a baket.
“Ayna, saanka nga agkasta, atanud, ta dakes ti agisapata,” napatandaan pay ti nainaganan.
“Awan ti imbagayo nga adda um-umay mangkalkallong kaniak no kasdiay nga awan ni lakayko? Ibagbagayo pay a kuartana ti gasgastuek a mapan makisinnarak. Agsaganakayo ta dandani itan dagiti pulis nga inayaban ni Marino. Ipabaludkayo!” simmingkiten ti mata ni manang iti pungtotna.
“Ay, dika agkaskasta, nakkong, ta awan ti pammaneknekmo nga adda sinaomi a kasta. Amangan no sika ti ipapulismi,” medio naallangon sa ni Baket Itang ti riknana ket nagbaniekes pay.
“Siak pay itan ti pagbalinenyo nga agparparbo iti sarita! Anti Myrene, umaymo man paneknekan ti sinasao dagitoy tarabitab a babbaket,” impukkaw manen ni manang.
“Wen, ayabannakto lattan nga umay agsaksi, Jovita. Aggadgadak man pay iti yelo ket ne, adu ti kustomer no kastoy nga adda drama ditoy krosing,” inkatawa ti aglaklako iti halohalo.
Adda nagsardeng a lugan iti sango ti krosing. Ni Manong Marino. Adda kaduana a dua a pulis ken maysa a napugot a lalaki nga adda iggemna a tape recorder. Nakalawlawag a mabasa ti naimarka iti likudan ti tsalekona ti “KOMANDER ANTOKOY, MR. INBESTIGADOR”.
Kasla naperresanen a lagdaw da Baket Itang ken Baket Insiang. Saanen nga ang-angaw daytoy ta addan dagiti pulis iti sanguananda. Adda pay reporter a mangkober iti pannakatiliwda.
“Pakawanennakami, nakkong Jovita, balasangko. Dinakami kad’ la ipapulisen ta kababain. Saanminton nga ul-uliten, nakkong, pangngaasim,” induetoda a kasla agleksio iti Semana Santa sada nagparintumeng iti sango ni manang a mangmesmesmes pay laeng. Impunas pay ni Baket Itang ti butegna iti gayadan ti bidangna a tualia.
“Ay, saandak a maalan iti kasta, dakayo a nalaing a mangparpardaya. Itan ti tiempo nga agnakemkayo. Ala, Sarge Ventura, tiliwenyon dagitoy dua a bakbaketan. Sumarunokami ken lakay sadiay prisinto,” kinuna ketdi ni Manang Jovita.
Awan naaramidan dagiti agbespren idi kibinen ida dagiti pulis nga impalugan iti patrol car. Sigurado a madamdama laeng, isudanton ti topiko iti kapigsaan a radio iti Ilokandia. Matamborandanto iti radio babaen ken ni Komander Antokoy ket agdinamagton iti sibubukel a probinsia ti dakes nga aramid dagiti agpartner a tsismosa. Ay, nagdakkel la ketdi a pakaibabainan dagitoy labid iti nagkurusan ti pannakatamborda iti radio!#


text:
CABUGAO, Ilocos Sur – Mapasimpa ken mapalawa ti Cabugao Cultural and Sports Complex kas paset ti panagsagana ti lokal gobierno para iti maangay a global reunion ditoy nga ili inton umay a tawen.
Naammuan ti Tawid News a mailatangan iti P3 million a pondo ti nasao a pasdek tapno mapalawa ken mapasimpa agsipud ta ditoy ti plano a pakaangayan kadagiti kangrunaan nga aktibidad iti Cabugao Global Grand Reunion a maangay inton Pebrero 18-20, 2014.
Maipalawa ti akin-abagatan a paset ti pasdek kas paset ti Phase II idinto nga iti Phase III, karaman a mapalawa ti sanguanan ti nasao a pasdek, mapasayaat ti dressing room, stage ken comfort rooms.
Iti pannakiuman kenkuana ti media itay nabiit, inwaragawag ni Mayor Edgardo S. Cobangbang, Jr. a batang ti Cabugao nga agsangaili iti global reunion a maangay ditoy inton Pebrero inton umay a tawen a manamnama a dar-ayan dagiti taga-Cabugao nangruna dagiti agnaeden ken agtrabtrabaho iti nadumaduma a pagilian iti lubong.
Karaman kadagiti naisagana nga aktibidad ti pannakasarabo dagiti maki-reunion sadiay Cabugao Central Park inton Pebrero 18, ti Coronation Night a pakakoronaan ti Miss Cabugao International 2014 a maangay met laeng iti Cabugao Central Park inton Pebrero 19 ken ti Mass and Picnic a maangay iti Monte Costa Resort, Barangay Salomague inton Pebrero 20.
Addaan iti tema a “One Cabugao”, kinuna ni Cobangbang a nairanta daytoy espesial a pagteng nga awisen dagiti Cabugaoenians iti amin a paset ti lubong a mangbisita manen iti nakayanakanda nga ili ken makipagselebrar kadakuada.
Maikadua a panggep ti selebrasion ti pannakapataud iti pondo para iti pannakaipasdek ti maysa nga electronic library nga aramaten dagiti estudiante iti Cabugao, iti man elementaria, high school ken kolehio.#


text:
STO. DOMINGO, Ilocos Sur – Nalmes ti maysa nga estudiante bayat ti panagdidigosda nga aggagayyem iti Puerto Beach, Barangay Calay-ab ditoy nga ili idi malem ti Hulio 13.
Awanen ti biag ni Beverly Abat y Tabbal, 14, 4th year high school student iti Lussoc National High School, ken residente iti Barangay Lao-ingen idi maidanon iti Tolentino Clinic and Hospital a nangitarayan kenkuana dagiti immarayat a lumugar.
Segun iti report, napan nagdidigos da Abat ken dagiti kakaduana a da Saida Valencia y Tacsiat, 15, balasitang, 4th year student; Romwil Bautista y Tabbuan, 17, 1st year college iti UNP, Vigan City, agpada a residente iti Brgy. Lao-ingen; ken Glen Tabbuan y Ustani, 17, out of school youth ken residente iti Brgy. Calautit, Sto Domingo, Ilocos Sur, iti kabaybayan a sakup ti Barangay Calay-ab ket mapapati a ginuyod ti napigsa a dalluyon ti biktima nga impataaw.
Nasurok a 30 minutos a nagsawar dagiti immarayat a residente sakbay a naalawda ti bagi ti biktima.#


text:
Hulio 31
Ti Hulio 31 ti maika-212 nga aldaw ti tawen (maika-213 kadagiti bisiesto a tawen) iti kalendario a Gregoriano. Adda pay 153 nga al-aldaw ti nabati aginggana intono maungpot ti tawen.
Dagiti linaon
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1914 – Louis de Funès, Pranses nga aktor (pimmusay 1983)
- 1965 – J. K. Rowling, Ingles a mannnurat
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1895 – Thomas Francis Wade, Briton a sinologo ken diplomata (naipasngay 1818)


text:
VIGAN CITY – Saan nga A H1N1 ti kangrunaan a nagproblemaan dagiti agbasbasa iti panagsublida iti pagadalan itay Hunio 1 no di ti pannakabasada.
Nepnep ti simmabat kadagiti agbasbasa iti umuna a lawas ti klase ditoy probinsia ken iti Rehion Uno ken iti Cordillera Administrative Region a pakairamanan ti siudad ti Baguio.
Kanaig daytoy, nagsasaruno dagiti text messages kadagiti nadumaduma a radio stations ditoy a nagsaludsod no adda klase wenno awan gapuen iti pagulpegulpe a bayakabak a sarunuen ti napigsa a gurruod ken kimat.
Ngem awan ti pammilin manipud kadagiti agtuturay dagiti tallo a dibision ti Department of Education iti probinsia a masuspende ti klase.
Segun iti PAGASA ditoy probinsia, nupay adda maysa a low pressure area iti adayo a paset ti akin-amianan a Luzon, ginuyodna ti southwest monsoon a nangisangbay iti napigsa a tudtudo.
Nupay kasta, kinuna ni weather forecaster Agustin a saan nga agdinakkel ti danum iti kabaybayan agsipud ta agsardesardeng ti tudo.
Ngem imballakad ti weather forecaster a saan pay a tumapog dagiti mangngalap gapu iti nadawel ti kabaybayan.
Kinuna ni Agustin a sagrapen ti probinsia ti kastoy a tiempo iti sumagmamano nga aldaw.
Kabayatanna, nasuspende ti klase iti Baguio City ken iti probinsia ti Benguet gapu iti napigsa a bayakabak itay Hunio 5.
Iti pammilin ni Mayor Reinaldo Bautista Jr., suspendido ti klase iti pagadalan iti elementaria ken sekundaria laeng. Ngem iti pammilin ni Gov. Nestor Fongwan, suspendido amin a a level ti pagadalan iti probinsia ti Benguet iti daytoy nga aldaw.#


text:
NARVACAN, Ilocos Sur – Pinilaan ti kapolisan ditoy nga ili ti maysa nga opisial ti pagbaludan ken dua a guardia iti probinsia iti criminal ken administrative complaints mainaig iti pannakalibas iti maysa a lider ti gun-for-hire group idi Hunio 30.
Pinilaan ti Narvacan police da Ilocos Sur Provincial Warden Vicente Amistad, PGI Efren Marzan, ken PGI Juanito Mercurio, Jr. iti criminal ken administrative complaints for infidelity in the custody of prisoner through negligence punishable under Article 224 of the Revised Penal Code and Gross Neglect of Duty a nagtungpal iti pannakalibas idi Hunio 30 ni Rodrigo Abiang, alias Lodring, lider ti notorious gun-for-hire group nga agop-operate iti Ilocos Sur ken Abra.
Naisaklang dagiti tallo iti sanguanan ti Military and Other Law Enforcement Offices iti Opisina ti Ombudsman itay Hulio 9.
Naipatulod metten dagiti rekord dagiti nasao a complaint maikontra kadagiti tallo a respondente ken ni Deputy Ombudsman for the MOLEO, Cyril Ramos.
Mabirbirok pay agingga ita ni Abiang.
Maipalagip nga idi Hunio 30, ineskortan da Mercurio ken Marzan ni Abiang a napan iti Narvacan Regional Trial Court, Branch 22, para iti pannakabista ti kasona nga illegal a panagikut iti paltog.
Agsipud ta nasapa pay, mapapati a napan nagsinanglaw dagiti guardia iti maysa a panganan iti asideg ti korte.
Idi nakauneg dagiti guardia iti pagsinanglawan, kellaat a nagtaray ni Abiang a nagpalaud iti direksion ti Barangay Abuor.
Kinamat dagiti guardia ti balud ken nagpaputokda pay kas warning shot ngem saan a nangitaltalek ni Abiang agingga a naadaywanna dagiti kumamkamat kenkuana.
Saan a nakaposas ni Abiang idi linibasanna dagiti guardiana.
Nangisayangkat dagiti nagtitipon nga elemento ti CIDG, Ilocos Sur, Narvacan police ken Provincial Public Safety Company iti manhunt operation ngem negatibo ti resultana.
Negatibo met ti resulta ti panagsapul dagiti intel operatives kadagiti posible a nagpaknian ti naglibas a balud.
Inalerto metten dagiti polis dagiti nadumaduma a barangay intelligence network iti Narvacan tapno monitorenda ti presensia ti asinoman a maisar-ong iti lugarda para iti posible nga operasion ti kapolisan.
Sakbay ti panaglibasna, inaresto dagiti nagtitipon nga elemento ti CIDG, Narvacan ken Santa police ni Abiang sadiay Santa babaen ti warrant of arrest nga inyisio ni Judge Sixto D. Diompoc ti RTC Branch 72, Narvacan, gapu iti kasona a frustrated murder a nai-docket babaen ti Criminal Case No. 3791-N.#


text:
STA. CRUZ, Ilocos Sur – Tallo kadagiti lima a tattao a puntiria ti search warrants ti nasukainan nga adda nakalemmeng a paltogda ken balbala iti naggigiddan nga operasion nga inwayat dagiti police elements idi agsapa ti Abril 27.
Nakasamsam ti nagtitipon nga elemento ti CIDG Region 1, Sta Cruz police station, PIB, PIDMB ken PPSC a naggapu amin iti Ilocos Sur Police Provincial Office ken Santiago police station kadagiti paltog ken balbala iti ikut da Aida Javillonar y Fontanilla, Manuel Javillonar y Soliven, ken Orlando Javillonar y Soliven, tallo kadagiti lima a puntiria ti iggemda a search warrants idi inwayatda dagiti panagsukisok.
Nakasamsam dagiti operatiba iti pagtaengan ni Aida Javillonar y Fontanilla iti 14 short magazine assembly para iti M16 rifle; 3 long magazine assembly para iti M16 rifle; 3 rounds live ammo ti M16; 2 rounds live ammo ti 9MM pistol; 61 kapsula ti cal .45; 43 kapsula ti Cal 9MM; stainless magazine holder; 2 bandoleers; ken maysa a nangisit a handbag.
Nakasukain met dagiti polis iti balay ni Manuel Javillonar y Soliven iti maysa nga M14 SN 639814; Cal 9MM Norinco Pistol SN 409963; Cal 22 Rifle (converted); 6 magazine asembly para iti M14; 93 rounds ti bala para M14; magazine assembly para iti 9MM; ken maysa round ti bala ti cal. 22.
Dagiti met sumaganad ti nasukainan dagiti polis ken ni Orlando Javillonar y Soliven: maysa a cal 45 Norinco SN BA 37284-12-246PH12; extended magazine: 17 rounds live ammo ti cal .45; ken kapsula ti cal .45.
Nupay kasta, negatibo iti droga ti resulta ti panagsukisok maikontra kadagiti nadakamat a suspek.
Awan met ti nasukainan a droga wenno paltog iti panagsukisok dagiti polis iti taeng da Freddie Javillonar y Soliven ken Antonio Javillonar y Soliven.
Naiwayat ti panagsukisok kadagiti lima a balay nakurang dua a lawas kalpasan ti pannakaaresto ti maysa a lalaki gapu iti panagpaputokna iti asideg ti arko iti barangayda ken ti panangpaturongna iti paltog iti maysa a kalugaranna.
Maipalagip nga idi Abril 15, inaresto dagiti polis ti maysa nga Alfredo Javonillo y Somera, agnaed iti Barangay Besala, Sta. Cruz, Ilocos Sur gapu iti panagikutna iti cal. 45 pistol a nagkarga iti maysa a bala iti chamber daytoy ken 4 a bala iti magasinna. Sakbay ti pannakaarestona, nagpaputok ni Javonillo iti asideg ti arko iti barangayda ken pinaturonganna iti paltog ni Johnny Ungra, kalugaranna.
Naipaiman ti kaso a frustrated murder ken grave threat maikontra ken ni Javonillo iti opisina ti provincial prosecutor, Candon City. Nakasuan pay ni Javonillo iti illegal discharge of unlicensed firearm iti babaen ti Criminal Case No. 3965-C ken grave threats babaen ti pannakaaramat ti awanan lisensia a paltog babaen ti Criminal Case No. 3966-C iti Regional Trial Court, Candon City ket nairekomenda nga agpiansa iti tig-P40,000.00 tunggal kaso.
Nawayawayaan ni Javonillo iti kustodia ti Sta. Cruz police station kalpasan ti panagpiansana.
Naipan dagiti naaresto agraman dagiti nakumpiska kadakuada iti opisina ti CIDG para iti dokumentasion.
Iti pannakaisurat daytoy, maisagsaganan ti pannakaiyendorso ti kaso iti provincial prosecutor’s office, Candon City. (Tawid News)


text:
KAMALIG
KANKANSION-PANGALATOK: MAYSA A TALDIAP
NI JAIME AGPALO, JR.
(for column) DUYOG ITI SINGASING
TAWID NEWS MAGASIN
Padasentayo man met a taldiapan dagiti kansion-Pangalatok. Ti kansion dagiti Pangasinense. Ti kansion a kas maysa met a sanga ti literatura. Ta daniw met dagiti kansion a naikkan iti nota.
Ti intension daytoy a sinurat ket ti panangsirip ti linaon ken kaipapanan dagiti kansion iti bukodko nga interpretasion ken bukodko a patarus.
TI KANSION-PANGALATOK:
Natakuatan a dagiti lyrics wenno liriko dagiti kansion-Pangalatok ket idioms. Dagiti balikas ken uni dagitoy ket saan nga agsina--- a kayatko a sawen ket saan a kumpleto no daytoy no isao/idaniw laeng. Nasken a kantaen.
Adda daydiay sabali a rikna a sumamay a saan a matubngar a nasken a kantaen a saan ket a daniwen wenno isao laeng.
TAMBAYO – ti pangawag kadagiti ayug, lallay, rima wenno game song a pangay-ayo kadagiti ubbing wenno kadagiti maladaga tapno maturogda wenno agtungpal kadagiti nagannak.
Kurok, kurok, Manok
Kurok, kurok, manok
Masakbay ka pan ompokok
Ta talaranan yay libot
Libot ya sipok-sipok
Nakandilay tanos
Nanta kokoy galos
Ti Bukodko a patarus. Saanak a nalaing iti Pangalatok. Balet, daiset labat, Ket babaen ti tulong dagiti diksionari ken ni kaingungot, ti patarus ket napasamak.
Patarus iti Iluko:
Kurok, kurok, manok
“Maykan ket sapaem
Ti agbuya iti prosesion
Prosesion a dinsa aggibus
Dagiti kandela nga umag-agus
Ken binagkal iti bulong-saba
Daytoy ket maysa a positibo a banag nga awis no di man ket mandar wenno bilin iti/kadagiti ubbing iti langalang.
Anansata, positibo kunatayo, ngarud, adtoy met ti negatibo a partena:
Diman ama’d kaingetay dalan
Limmabat so ason alay kasubegan
Lapud siglat to et intangal toy ogaw
Imbalik ton tampol to linayman
Patarus iti Iluko:
‘Diay, ama, kakipeten a dalan
Agur-uray aso a kasubegan
Iti kinapartakna a sumikbab
Timmaray a paspas ti ubing
Itoy a parang, makita a dua a banag ti approach wenno ayab dagiti Pangalatok kadagiti ubbing, ti positibo ken ti negatibo.
ADTOY MET TI KANSION-KOMIS.
Komis kunada ti agaw-awir. Isu a mankukomisak natan,
no kunana, agaw-awir. Kadagiti sutil nga Ilokano a makaawat bassit iti Pangalatok, kunada met nga isutil: “A, komisionerka gayam!” Komision—komisioner.
Buabo, katatbo
Napelag so anak mi
Manbayar ka sanlibo
Patarus iti Iluko:
Buabo, a buabo
Natinnagmo ‘toy anakko
Agbayadkat’ sangaribu!
Napintas ti kanta a kas maysa a ballaag iti panagannad iti panagaw-awir. Lalo no ti komisioner ket saan nga isu iti akin-anak. No matnag ti ubing, agbayadka iti sangaribu—a kayatna a sawen, agbayadka iti nangina.
KANSION PARA ITI UBING A BABAI:
Kem, kem, kemakem
Say agik masansanting
Kaparpara na Birhen
Patarus iti Iluko:
Kem, kem, kemakem
Adingko nagpintasen
Karuprupa ti Birhen
Ti kinapintas ti anak a babai ditoy ket maikompara iti Nainlangitan a Birhen. Karuprupa ti Birhen. Kas kapintas ni Birhen Maria.
Kadatayo nga Ilokano, kunatayo met nga ibaga: Simmantamaria a rupa.
PARA MET ITI UBING A LALAKI:
Kem, kem, kemakem
Say agik mareereen
Pa pakaney kanen
Patarus iti Iluko:
Kem, kem, kemakem
Adingko nagsingpeten
Pakanentay ‘ti kankanen*
Kankanen---ket general term ti ania man a kita ti makan a kas iti tinapay ken kadagiti naaramid manipud iti diket ken dadduma pay.
Daytoy a kansion ket adda gayam gungguna dagiti nasingpet. Ket wen a, saan laeng nga iti material a banag, no dipay ket ti mental ken spiritual. Ti kansion ditoy ket ipasimudaagna iti panagsingpet dagiti ubbing tapno maited kadakuada ti gungguna. Siguro, dagiti saan a nasingpet wenno welwel ken bangad nga ubbing ket awan ti gunggunada.
PANAGBILANG:
Isa, dua, bibingka*
Talo, apat, patopat
Lima, anem, intemtem
Pito, walo , ampetang-petang ya puto
Patarus iti Iluko:
Maysa, dua, bibingka
Tallo, uppat, patopat
Lima innem, intemtem
Pito, walo napudot a puto
Itoy a kansion, mabasa nga agar-aramat met ti pinaababa a balikas dagiti Pangalatok. Ngamin ti duwa—ket duwara ken ti apat ket apatira, limara, kdp…
Ngem nalawag a panangisuro iti anak nga agbilang ti panggep tri kansion a kas met laeng kadatayo nga Ilokano iti bersiontayo.
KANSION DAGITI UBBING:
Walay manok kon pugo
Sasaliwen da lay walo
Agko iter na walo
Ta maong ya manluto.
Walay manok kon sikling
Sasaliwen da lay binting
Agko iter na binting
Ta maong ya manpising
Patarus iti Iluko:
Adda tarakenko a pugo
Gatgatangenda iti walo (piso)
Ngem diak nga ited iti walo
Ta nalaing nga agluto
Adda tarakenko a tukling
Gatgatangenda ‘ti binting
Ngem diak ited ‘ti binting
Ta nalaing nga agdinengdeng
Panangipateg. Panagayat. Panangilala ti kayat a sawen daytoy a kansion, nga awan iti katukadna a kuarta.
No maminsan ngamin, lalo iti agdama, matukadan ti pirak ti ayat wenno panangipateg. Ngem daytoy a kansion, isursurona dagiti ubbing a ti ayat ken pammateg ket awan iti katukadna a pirak.
KANSION PARA ITI BALASANG:
Rosing*
Siopa may walad tagey na torre?
Si Rosing na amputi-puti
Siopa may labay na manserserbi
Si Berting ya maong na laki
Patarus iti Iluko:
Asino ‘diay adda iti torre
Ni Rosing a nakapudpudaw (kapipintasan)
Asino ‘diay kayatna nga agserbi
Ni Berting a kagapuan
TI ROSING ditoy ket general term para kadagiti amin a babbalasang; a katukad ni MANANG BIDAY kadagiti Ilokano, ni NENENG kadagiti Tagalog, INDAY kadagiti Bisaya. Kadagiti nalatak a mannurat iti lubong, dagitoy met ti nagan ti babai kadakuada: Ni Spencer ket Stella; ni Wordsworth ket Lucy; ni Alan Poe ket Annabel; ken ni Shakespeare ket Lenore.
KANSION NI MANONG BARO KEN NI ROSING:
Akar ak lan akar
Ed arawi lan dalan
Katanga tangay ko et
Abong ya sinalming
Balitok so takayan
Samporadoy dingding
Bangon ka pa agi, Rosing
Ta wadia ak lan pinabli
Patarus iti Iluko:
Nagnagnagak a nagnagna
Iti adayo a lugar
Ket nakitak ‘toy balayyo
Sarming a balay
Balitok nga agdan
Samporado a maris diding
Bumangonka koman, Ading Rosing
Ta adtoyakon nga agay-ayat kenka
Mabalin met a pammasungad iti tapat (harana) daytoy a kansion. Ta iti panagpasiar ti baro iti rabii ket ririingenna ni Rosing, saan?
Nadayaw ti lalaki ditoy. Sobra a dayaw wenno hyper a panagdayawna iti nasangpetanna. Iti ngamin ugali no maminsan ket nasken ti hyper a panagdayaw a panangitayok ti isem kadagiti dayawen. Sagad hanggang buto, kuna dagiti Anggalog.
KANSION A PARA TAPAT:
Maminsad san agew ya agtaka nanengneng
Sakiten toy olok lupoken toy pokel
Ganaganay kanen ko mansisimentod pagew
Inumen kon danum manbuknol ed beklew
No wala ni panangasim sambot mon subegan
Ganaganay remedyo walad saduan limam
Patarus iti Iluko:
Maminsan la nga a dika makita
Agsakit toy ulok, tumulang a sakit
Ultimo a kanek ket semento iti barukong
Ti inumek a danum sullat ti karabukob
No adda pay asim ken panangilalam
Ti ultimo a remedio adda iti imam
Makita manen ditoy ti sobra a panangiladawan para iti sobra a panagayat. Ketdi saan laeng a ni Pangalatok ti agaramat iti kastoy no dipay ket ni Ilokano ken ni Anggalog.
NO NAPAAY KEN AYAT NI MANONG BARO:
No onya lan onya
Mabetbet ya inuman koy lua
Ta pagew ngalngalin ombetag
Ed irap iran mansasabid siak
Masamit ko nin kaney
Samal ya mangekal na bilay
Nan say manbilay ak
Ed sankabalgan na irap
Patarus iti Iluko:
No kastoy la a kastoy
A kanayon nga inumek ‘toy luak
Ket bumtaken ‘toy barukong
Iti rigat a dumdumteng
Kaykayatko laengen iti uminom
Iti samal a makapatay
Ngem ti agbiagak
Iti nakaro a rigat
Ansakit met, amigo! Ania ket ti sakitnan, g’yem! Sabagay, daytoy a kansion ket ipaneknekna la unay iti kinapudno ni manong baro ken ni Rosing. Ta kaykayatna payen iti agsamal ngem ti agbiag. Ehemn, kitaem man la ti ayat ania?
DI MAPAGPIARAN A MANONG BARO:
Matila yan nunot
Isip ya magamgam
Agka napampian
Iner a la ra may
Samit day salitam
Angaro kay duara
Saksakey ka ya laman
Patarus iti Iluko:
Nalastog a nakem
Isip a nagamgam
Dika mapagpiaran
Yannan ti sam-it
Dagiti sapatam
Nagayatkat’ dua
Uray maymaysat’ bagim
Ne, ket adda met a ti translation ni King of Pangasinense and Ilokano Music, Bobby Gutierez:
Nawayway a panunot
Isip a nagamgam
Ulbodka a lalaki
Dika mapagpiaran
Ayandan dagiti karim
Ken sapatam
Nagayat dua
Ket siakon ‘tay binaybay-am
Narigat ti translation no kamatem dagiti nota. Isu a sinurot no apo Bobby ti nawaya (free) a translation.
NAAPPUT NI MANONG BARO:
Nen karomay ngarem
Apalabas ta ka
Ibam si inarom
Paypayongan to ka
Samar kini Agi
Kuan kon nansalita
Intuwek moy lupam
Tan agmo la intangwa
Iluko translation:
Di naminsan a malem
A napalabaska
Kaduam ni ay-ayatem
Paypayongannaka
Dumagaskay pay
Kunak nga imbaga
Indumogmot’ rupam
Ket dinak payen tinaliaw
Iti maudi a linia, ket kuna ni apo Bobby Gutierez: Ket siakon ‘tay binaybay-am.
KANSION PARA ITI PADI:
Lig, lig, ligari
Atombay abong na pari
Pakinsi kinsiam mi
Pana napan mi bii
Bii ya amputi-puti
Ya asawaen nen Berto naani
(Iluko translation)
Lig, lig, ligari
Natumban balay ti padi
A pangsapsapulanmi
Ti napudaw a babai
Nga asawaento ni Berto
No madamdama
Maysa nga inaangaw wenno pagraragsakan a kansion-Pangalatok daytoy. Ket adtoy met ti bersion dagiti taga-Sual:
Walay bakak ya kapon
Ambalanga tan malokon
Batik lan batik
Nakar toy San Isidro
“Erel yo, erel yo” kuanen pare
“Andi, andi” kuanen tiniente
Imakalar toy batik
Obet toy manpaparitpit
Iluko translation:
Adda bakak a kapon
Nalabaga ken masikog
Taray a taray
Nakadon San Isidro
“Tiliwenyo, tiliwenyo!” kuna ni apo padi
“Saan, saan!” kuna met ni tiniente
Lalo a timmaray a timmaray
Ket ubetna ti pumanerper
KASAR MET
Ay, Rosing apiger mo
Ta mankasal ka la no Sabado
Abeten kay musiko
Musikon manlapud Baguio
(Iluko free translation)
Ay, Rosing agan-annadka
Ta makikasarkanton no Sabado
Tuntonennakanto ti musiko
Musiko nga aggaput’ Baguio
Ken dadduma pay, kailian, ken dadduma pay. Adu pay dagiti nasagangko.
Idi inadal ken inamirisko ti Epiko dagiti Ifugao a “Hudhud ni Aliguyon” nasagangko nga adu met gayam dagiti Iluko a balikas iti lengguahe dagiti Ifugao! (Sumarunonto a dasar, apo.)
Daytoy ti mangipaneknek nga agaasideg la unay ti lenguahe ditoy pagilian.
Saan laeng nga Ifugao ti yan ti laok nga Iluko, no di ket ti Cebu. Ti balikas nga agturay ket agpada ti kayat a sawen iti Iluko ken Cebu. Ti agamang, iti Bicol ket isu met laeng ti agamang ni Ilokano ken adu pay.
Itoy a sinurat, adtoy met dagiti nasagangtayo nga Iluko a balikas nga isu met laeng iti Pangalatok. (Ilaksidtayon dagiti bilang):
1) subeg
2) intemtem (impapudot, indalangiding, indadang, indalamadam, kdp.)
3) pugo
4) binting
5) serbi
6) torre
7) balitok
8) bangon
9) sarming
10) samporado ( chocolate brown)
11) diding
12) danum
13) remedio
14) gamgam
Ken adu pay ngata no yat-atiddog ti adalen.
Nabatad ngarud iti kinaadda ti relasion ti lenguahe ni Pangalatok ken ni lenguahe ni Ilokano.
Wen met a, ta maymaysa ngarud ti puonda ti Astronesia wenno Malayo-Polinesian.
Malaksdi kadagiti kadaanan a papolar a folks song a kas iti Walay Manok kon Taras ken ti Pito-pito Combibi, kaadduan kadagiti kabaruanan a kansion Pangalatok ket adda ti bersion ni Bobby Gutierrez.
Ti kansion Pangalatok ket kaadduan a maprodius sadiay estasion ti radio a DZRI iti Dagupan City. Nagtrabaho ditoy ni apo Gutierrez, segun ken ni Reggie Castillano. Ni apo Reggie ket nagtrabaho met a kas spinner iti DZRI ken kaduana ni apo Gutierrez. Nagkuyog met la da apo Bobby ken ni apo Reggie idi agangay a napan iti Mt. Province Broadcasting Corporation wenno DZWT iti Baguio City. Ni apo Bobby ti kaunaan a nangawis kaniak nga agsurat iti radio idi arintaposen ti 1980’s. Pinagsuratnak iti BUKANEGAN. (Nakaposte iti sample iti Iluko.com). Lima laeng ti nalagipko a naisubmitarko. 1992 idi, binagtin ni Amor Cabaccang ti makinilia ken saggaysa a ream nga onion skin ken carbon paper ken ni Reggie Castillano ket immayda iti dagusko, ket pinilitda nga agsuratak iti radio. Ket immikkatak iti trabahok iti Regga Transport Corporation ket nagbalinak nga scripwriter, copywriter keen translator ti MPBC-DZWT agingga 1997.
Dagitoy ngarud dagiti kansion dagiti Pangalatok, kailian. Adda ti koneksion wenno relasionda iti Iluko.
Ket siempre, saan a kumpleto ti panagadal no di dakamaten ti kansion a paborito ti amin, ti NALINAK LAY LAY LABI
(Intro)
Agtaka malingguanan, anggad kauyos na bilay…
I.
Malinak lay labi, oras lay mareen
Makalkalnay dagem, katikep so linaew
Samit day kugipko, binangonankon tampol
Lapud say limgasmo, sikan-sikay amamaywen ,
II.
Lalo la bilay, sika lay manengneng
Napunas lan amin, so ermen ya agbibiten
No nanunotanko lay samit day ugalim
Agtaka malingguanan, anggad kauyos na bilay
(Repeat II)
Patarus iti Iluko:
(Intro)
Dikanton malipatan, uray mauyosen toy biag…
I.
Nalinak rabii, oras naulimek
Natalna ti angin, nagbukar linnaaw
Sam-it tagainepko, a nakabaringkuasak
Gapu ta pintasmo, a sika lat' parparmatak
II.
Lalon a biagko, no sikat' mabuybuyak
Napunas aminen ti liday a bakbaklayen
No malaglagipko ti sam-it ti ugalim
Dikanton malipatan uray mauyosen toy biag
(Repeat II)
Iti sumaruno, adalentayo ti bukodtayo a kankansion…##
Sunday, February 20, 2005
KANKANSION-PANGALATOK: MAYSA A TALDIAP
KAMALIG
Thursday, February 17, 2005
Daniw-Amianan iti Radio?
KAMALIG
Ti Radio a kas Behikulo iti Panagsaknap ti Daniw-Amianan
JM Agpalo, Jr.
Tawid News Magasin
“Puwede kaya natin gamitin ang radyo? Hindi lang Tagalog, English at Iluko, kundi pati na rin ang ibat-ibang lenguahe ng Hilagang Luzon. Bigyan mo nga ako ng aydea…” Daytoy ti inyarungaing ni Francis “Butch” Macansantos, coordinator for Cordillera Administrative Region, National Commission for the Culture and the Arts. Dinawat ni apo Macansantos ti opinionko.
“Para sa Daniw-Amianan? Bakit hindi?” Insungbatko a dagus.
Imbagana ti pannakariing koma ti Bukanegan. Ti pannakaibasa dagiti daniw-amianan a kas iti Iluko, Nabaloi, Pangasinense, Kankanaey, Bolinawon, Kalanguya ken dadduma pay.
(Iti kaudian ngamin a Poetry Reading a napasamak idiay UP Baguio, saan laeng a Tagalog ken English ti naibasa no dipay ket Iluko, Pangasinense, Kankanaey, Bolinawon, Zambal, Kalanguya, ken Nabaloi iti tema a PANAGSUBLI. Panagsubli iti bukod a dila.)
Imbagak a napasamaken dayta. Saan laeng nga iti Baguio no di pay ket iti Pangasinan, La Union ken Ilocos Sur. Ngem naisardeng laeng gapu iti “pannakaisakripisio dagiti mannaniw.” No adda ti sukat ti plete ken kopunban ni mannaniw, posible nga agbanag a narangpaya. Ngem no awan, amangan no agunget manen daydi Jose “Pepot” Ilagan.
“Lukdityo, diyo met ibaba unay a ti katatao dagiti mannurat nga Ilokano. Propesional met dagiti mannurat. Karbenganda met a mabayadan dagiti putarda a a kas maysa a propesional.” Daytoy ti balakad daydi Pepot kadakami (kaduak daydi Bagnos Cudiama). Kaadduanna ngamin iti pikpik laeng ti sukat ti translation idi daydi apo Bagnos. Ngem idi binuangaymi B & J Iluko Writings and Translation Services, awanen iti libre.
Sadiay La Union, kastoy met laeng iti imbalakadko kadagiti grupo dagiti agtutubo a mannaniw iti La Union, Pangasinan kern Ilocos Sur iti programada iti radio. Agasem met daytan, naglatak ti programa a pannakaibasa dagiti daniw-amianan, isu a nagadu ti sponsors ti programa. Napaliiw pay dagitoy a mannaniw a saan a mapan iti estasion ti radio dagiti donasion iti programa no di ket iti store ti sumagmamano nga empleado ti estasion. Siiimatang pay dagitoy a mannaniw. Idinto ta uray koma la sukat ti plete wenno bayad ti maysa a kopunban ti maited met ti radio kadakuada.
“Lukdityo, diyo met ibaba unay a ti katatao dagiti mannurat nga Ilokano. Propesional met dagiti mannurat. Karbenganyo met a ti mabayadan…!” Imbalakadko kadagitoy a mannaniw. Kalpasan iti makalawas, naisardengen ti programada.
Kaasi met dagitoy nga agtutubo. Maayabanda nga agdaniw kadagiti parambak, a kas iti piesta iti ili wenno barangay ngem awan iti awatenda. Di man la masukatan ti pleteda.
Saan a kuestion ditoy ti bayad. Awan ti agpabayad no talaga nga awan ti pagbayad. Ngem no makita a maar-aramat laeng dagiti mannurat para iti bukod nga interest dagiti sumagmamano, sabalin a saritaan daytoy a banag.
Kadagiti Poetry Reading a dinar-ayak, nagbayadda iti PhP 2000.00-2500.00, naikkat payen ti withholding tax. Di rumbeng a mabayadan met dagiti agdaniw ken panelist iti radio, saan? No bukodda ti pagpleteda mapan iti estasion, lalo ket rabii, sinno ngarud ti mayat? Laloket naglam-ek ditoy Baguio iti rabii? Wenno saan met ket panagtutudo?
Pakpakauna iti katengngaan ti 1980’s idi kiniddaw ni Manong Bobby Gutierrez, ti King of Ilocano Songs nga agsuratak iti Bukanegan. Isuna ti direktor itoy a programa. Mai-dubbing iti Mt. Province Broadcasting Corporation ken maipatangatang kadagiti dadakkel a radio station iti Northern Luzon a kas iti DZEA, Laoag City; DZNS, Vigan, Ilocos Sur; DZPA, Bangued Abra; DZWT, Baguio City; DWRB, Bayombong Nueva Vizcaya; DZCB, Tuguegarao; ken dua pay nga estasion iti radio iti Alaminos, Pangasinan ken iti Isabela. Pinadaspadasko met. Sumagmamano laeng. (Basaen iti Iluko.com, Bukanegan ti ehemplo a sinuratko, ken naipatangatang met la daytoy kadagiti nasao a radio)
Arintapusen ti 1980’s idi inrengreng manen ni Lito Pizarro, ti simmukat a nangidirek ti Bukanegan idi inatake iti sakit ni Manong Bobby. Tulongak kano ni Amor Cabaccang. Nagsuratak ngem nabattaway. Ti dakkel a ginggined idi 1990 ti nangpasardeng kaniak nga agsurat. Nagnaedkami a sangapamilia sadiay Sual, Pangasinan.
Nagsubliak nga agsurat iti radyo. Full time (1991-1997). Ngem awanen ti Bukanegan. Ketdi, insingasingko iti kinaadda ti programa a maipatangatang dagiti daniw. Nagaramidak iti adu a daniw, ken nagusarak iti adu nga alias. Nalatak daydi a programa, ken adu ti nagaramid ken nangipatulod iti daniwda.
Kalpasan ti reorganisassion ti korporasion, ken pannakabaliw ti saadenmi a kas empleado, ken pannakaikkat dagiti benepisio a rumbeng nga awatenmi, insardengkon ti nagsurat iti daniw. In-nut met a natay ti programa nupay masukansukat ti naghost.
Ti saludsod ket epektibo kadi ti radio a kas behikulo ti dur-as ti daniw-amianan?
Saan laeng nga epektibo no dipay ket napakaepektibo.
Kinapudnona, ket sakbay nga inaramid ni Peter La. Julian a librona a napauluan iti Come Again Stranger/Umayka Manen Ganggannaet, dagiti dandaniwna iti English ken Iluko, ket immuna a rinabii a naibasa iti estasion iti radio.
Kuna ti coordinator a tumulong ti NCCA a mangited iti pinansial.
Ket dagitoy dagiti sangoen a paggastosan:
1) ti estasion ti radio ---
a) ta posible a block time ti maaramid. Bayadan dayta nga oras. Medo nakipet laeng daytoy a sistema, ta agparang a maysa laeng nga estasion ti pakadengngegan ti programa. Nagastos pay.
b) no ti radio a serken a maitulag nga agbalin ti programa a kas regular a programa iti radio, napinpintas. Ken napinpintas pay no mailako ti programa kadagiti affiliates ken kaalliado ti estasion nga estasion ti radio. Nalawlawan no kuan ti sakupen ti programa. Dua kadagiti estasion ti radio iti iti Baguio iti agprodprodius kadagiti programa nga ilakoda kadagiti kaaliadoda/affiliates a kas iti drama ken dadduma pay a pormat. Ti DZWX a maiwaras/mailako kadagiti amin a bombo radio stations iti Amianan a Luzon, ken ti Mt. Province Broadcasting Corporation a suplayer ti drama ken dadduma pay a programa kadagiti dinakamatko a radio stations. No daytoy ti mapasamak, sakupenna aminen a probinsia iti amianan. Makunan a napakaepektibon ti radio a kas behikulo iti dur-as ti daniw-amianan.
2) masapul met a masukatan ti pagplete dagiti umay agdaniw ken dagiti panelist
a) uray pagtaksi laeng met a mapan ken agawid
b) dika makaawis iti agdaniw/agpanelist iti poetry reading no dida
mabayadan, lalo ket siertoek a rabii ti maited nga slot ta daytoy laeng a kanito iti nawaya nga ere kadagiti estasion
c) napasamak iti lokal a telebision ti poetry reading ngem gapu iti kinaawan ti sukat ti bannog dagiti mannurat ken panelist, narigatda nga agawis ket naisardeng ti programa (dimmar-ayak met naminsan, nagnagnaak a napan, nagnagnaak pay a nagawid)
d) uray rabii ti ere wenno pannakaipatangatang ti programa, napinpintas pay ta ad-adu iti dumngeg. Makumikom dagiti tao iti aldaw, ken agawen ti telebision. Iti rabii a kaniton ti pannaturog, dumngeg nga umuna dagiti tao iti radio sakbay a maturogda, lalo no kalpasan a maipatangatang ti daniw ket adda ti makiddaw a kankansion-Ilokano.
3) ken dadduma pay a paggastosan iti (materials ken dadduma pay)
Dadduma pay a pakarikutan:
a) nasken ti panangadal nga umuna kadagiti posible ken rumbeng a mapasamak
b) nasken iti pannakapaadda iti target a panawen ken budget dayta a panawen.
No innem a bulan nga ere wenno makatawen, masapul nga addan dagitoy a
sidadaan sakbay a rugian ti programa
c) saan a dagiti laeng mannurat ti maawis no dipay ket amin: estudiante,
titser ken amin-amin. ###


text:
Wednesday, August 31, 2016
ZONE 3 SPORTS COMPETITION 2016 MEET, NAANGAY ITI CSCS
Cabugao, Ilocos Sur – Naangay ti Zone 3 Sports Competition Meet 2016 iti Cabugao Athletic Oval, Cabugao South Central School, Cabugao, Ilocos Sur iti Agosto 31, 2016.
Buklen ti Zone 3 dagiti pageskuelaan ti Nagsincaoan Elementary School; Lipit-Cuancabal E/S; Sagayaden E/S; Pila E/S ken TI Cabugao South Central School.
Immuna a naaramid ti Parada iti aglikmut ti Oval sa naisaruno ti Opening Program iti CSCS School Stage. Kalpasan ti Opening Prayer ni Mr. Rommel Santella, nakanta ti Philippine National Anthem ken ti Cabugao Hymn. Inakem ni Mr. Nick Bringas ti Opening Remarks.
Simmaruno ti Presentation of Delegates babaen kadagiti natudingan a Coaches iti tunggal pagadalan.
Nangted ti Mensahena ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang. Kimmablaaw ken nagyaman ta napintas ti panagkakammayet dagiti pageskuelaan a mangipatungpal kadaytoy a tinawen nga aktibidad ti sports. Innayonna a kasapulan a napakumbaba ti maysa a grupo wenno pagadalan a mangabak kadaytoy a salisal kasta met laeng nga ammona koma ti mangawat iti pannakaabak dagiti di agballigi. Nupay kasta, “ You are all winners!” insupusop ti Ama ti Ili.
Impeksa ni Mayor Josh Edward ti ragsak ken pannakikaysana ta kunana a maysa met idi a Varsity Player idi agad-adal pay laeng ket kunana a daytoy ti kapintasan a “bonding” dagiti agtutubo ken ubbing ta mayadayoda iti bisio; adda ehersisioda iti pisikal ken mental a mangnayon ti panagtalekda iti kabaelanda ken ti bagbagida.
Nagsarita met ni SBM Atty. Bryan Jett S. Pano, Committee Chair on Youth and Sports. Dinakamatna ti pateg ti pannakaipamaysa dagiti sports events a mangnayon kadagiti umaayam a makipartisipar iti RIAA ken ti Palarong Pambansa. Innayonna a maipamaysa koma ti ay-ayam a Football ket inawisna ti amin nga interesado nga agkameng iti Cabugao Footboleros, maysa a pribado nga asosasion a pakasanayan dagiti agduyos kadaytoy nga ay-ayam tapno makaipatulod met dagiti pageskuelaan iti makisalip iti benneg ti rehional ken uray pay idiay Manila.
Naaramid pay ti Intermisssion Number ti CSCS Dance Club; Lighting of the Symbolic Torch ken Raising of the Zone III Flag.
Natudingan ni SBM Bryan Jett S. Pano a nangideklara ti pannakalukat ti paay-ayam. Impaay met ni Mayor Josh Edward ti Ceremonial Toss iti Football a binayabay ni SBM Jayhan Charisma Alcid-Tan.
Dagiti sports events a napartisiparan dagiti nakapilian dagiti atleta nga agsasalipto para iti District Meet ket iti Softball; Volleyball; Basketball; Football; Table Tennis; Chess; Athletics; Sipa Takraw; Lawn Tennis; Taekwondo ken Gymnastics.
Agpaay nga Officiating Officials dagiti mangisursuro/dadaulo kadagiti pagadalan a masakupan ti tunggal sona.
Ti Zone Meet ket naituding a pakaangayan a pangipakitaan ti kabaelan dagiti ubbing nga adda potensialna iti panagay-ayam iti nadumaduma nga sports events iti las-ud ti napagtitipon a pagadalan. Dagitoyto ti mangibagi iti maangay a District Meet iti Cabugao DepED ken iti nangatngato a tukad wenno agpang ti pagsasalipan dagiti agad-adal iti elementaria.
Kangrunaan a mangtartarawidwid kadagiti mapasamak nga sports activities iti Cabugao DepED ni Mr. Ronel M. Ubaldo, Head Teacher III, Salomague E/S ken agdama a District PESS Coordinator. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 1:37 PM 0 comments
ZONE 1 SPORTS COMPETITION 2016, NAANGAY ITI CABUGAO ATHLETIC OVAL
Cabugao, Ilocos Sur – Naangay ti Zone 1 Sports Competition Meet 2016 iti Cabugao Athletic Sports Oval, Cabugao South Central School, Cabugao, Ilocos Sur idi Agosto 30, 2016.
Buklen ti Zone 1 dagiti pageskuelaan ti Pug-os Elementary School; Bungro E/S; Reppa-ac-Bato E/S; Salapasap E/S ken ti Cabugao North Central School.
Immuna a naaramid ti Parada iti aglikmut ti Sports Oval sa naisaruno ti Opening Program iti CSCS School Stage. Kalpasan ti Opening Prayer ni Mrs. Imelda Esteban, T3, nakanta ti Philippine National Anthem, Region 1 Hymn, Ilocos Sur Hymn ken ti Cabugao Hymn. Inakem ni Mr. Francis de la Cruz, Zone 1 President ti Opening Remarks.
Simmaruno ti Presentation of Delegates babaen kadagiti Sports Coordinator a nangiyam-ammo iti tunggal pagadalan.
Nangted ti Mensahena ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang. Kimmablaaw ken nagyaman ta natunos dagiti dadaulo dagiti pageskuelaan a mangipatungpal kadaytoy a tinawen nga aktibidad ti sports. Innayonna a kasapulan a napakumbaba koma ti maysa a grupo wenno pagadalan a mangabak kadaytoy a salisal kasta met laeng nga ammona koma met ti umawat iti pannakaabak dagiti di agballigi. Nupay kasta, “ You are all winners!” insupusop ti Ama ti Ili.
Impeksa ni Mayor Josh Edward ti ragsak ken pannakikaysana ta kunana a maysa met idi a Varsity Player idi agad-adal pay laeng ket kunana a daytoy ti kapintasan a “bonding” dagiti agtutubo ken ubbing ta mayadayoda iti bisio; adda ehersisioda iti pisikal ken mental a mangnayon ti panagtalekda iti kabaelanda ken ti bagbagida.
Nagsarita met ni SBM Dr. Jemaima S. Tan-Yee, Committee Chair on Education. Dinakamatna ti pateg ti pannakaipromot dagiti klase ti sports iti benneg ti pageskuelaan tapno makapatanorda met iti nakalidad a players kadagiti mapagsasalipan nga events iti tunggal benneg ti pasalip.
Naaramid pay ti Intermission Number ti CNCS Gymnasts; Lighting of the Symbolic Torch dagiti RIAA Players 2015 ken ti Raising of the Zone III Flag.
Natudingan ni Mr. Ronel M. Ubaldo a nangideklara ti pannakalukat ti paay-ayam.
Dagiti sports events a nakapilian dagiti atleta ket iti Softball; Volleyball; Basketball; Football; Table Tennis; Chess; Athletics; Sipa Takraw; Lawn Tennis; Taekwondo ken Gymnastics.
Agpaay nga Officiating Officials dagiti mangisursuro/dadaulo kadagiti pagadalan a masakupan ti nadakamat a sona.
Ti Zone Meet ket naituding a a pangipakitaan ti kabaelan dagiti ubbing nga adda potensialna iti nadumaduma nga sports events iti las-ud ti napagtitipon a pagadalan. Dagitoyto ti mangibagi iti maangay a District Meet iti Cabugao DepED ken iti nangatngato a tukad wenno agpang ti pagsasalipan dagiti agad-adal iti Elementaria.
Kangrunaan a mangtartarawidwid kadagiti mapasamak nga sports activities iti Cabugao DepED ni Mr. Ronel M. Ubaldo, Head Teacher III, Salomague E/S ken agdama a District PESS Coordinator. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 9:31 AM 0 comments
Tuesday, August 30, 2016
KALPASAN TI FLAG CEREMONY, KINOMENDARAN NI MAYOR JOSH EDWARD TI PNP-CABUGAO
Cabugao, Ilocos Sur – Kalpasan ti Flag Ceremony iti Agosto 29, 2016, kinablaawan ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang dagiti katinnarabayna nga Opisiales-Lokal ti Ili; Department/Section Heads dagiti Opisina ti LGU; kameng ti PNP ken iti amin nga LGU Personnel.
Kanaig daytoy, kinomendaran ti Municipal Chief Executive dagiti kameng ti PNP-Cabugao nga idauluan ni Inspector Ramil Aquino Llarenas iti naballigi a kampania iti maiparit nga agas ditoy nga ili.
“Congratulations for a job well done!” impeksa ni Mayor Josh Edward.
Inimatangan da MLG Officer Constancial L. Quinola; SBM Danny Q. Gazmen; SB Secretary Maxfel S. Suboc ken ti Pamilia-LGU iti pannakapadayaw dagiti kameng ti pannakabagi ti linteg. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 9:38 AM 0 comments
Monday, August 29, 2016
NATIONAL HEROES DAY
August 29, 2016 The celebration of National Heroes Day is pursuant to Republic Act No. 3827, passed by the Philippine Legislature October 28, 1931. The Act declared the last Sunday of August of every year as an official national holiday.
This national holiday honors all the heroes of the Philippines, including those whose names have been forever lost to history. # Source – www.dilg.gov.ph
This national holiday honors all the heroes of the Philippines, including those whose names have been forever lost to history. # Source – www.dilg.gov.ph
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 4:40 PM 0 comments
SISIM INTRAMURALS 2016, INATENDARAN DAGITI OPISIALES LOKAL
Cabugao, Ilocos Sur – Naangay ti Intramurals 2016 iti Sisim National High School, Cabugao, Ilocos Sur idi Agosto 25-26, 2016 iti Sisim Playground a nagpartisiparan dagiti agad-adal ken mangisursuro ken nakasangailian dagiti Opisiales ti Ili nga indauluan da Mayor Josh Edward S. Cobangbang ken ni Vice Mayor DJ Savellano.
Immuna a naaramid ti Parada dagiti nadumaduma a Team. Iti Programa, nangipaay ti Inspirational Message ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang. Anag ti Mensahena iti kinapateg ti sports a mangmuli iti isip a mangited ti disiplina ken sportsmanship iti kinatao dagiti agad-adal ken kasta metten iti pannakaitandudo ti napintas a panaglalangen.
Naisaruno ti Investiture of Mr. & Miss Intramurals 2016. Kinoronaan da Mayor Josh Edward S. Cobangbang ken ni SBM Dr. Jemaima S. Tan-Yee da Mr. & Miss Intramurals 2016 iti nasao a pagadalan-sekundaria.
Nangipaay met ti Mensahena da Vice Mayor DJ Savellano ken ni SBM Dr. Jemaima S. Tan-Yee, Committee Chairman on Education kadagiti agsasalip nga agad-adal iti nadakamat nga eskuela-sekundaria.
Nagatendar dagiti Konsehales ti Ili nga isuda SBM Danny Q. Gazmen; SBM Vicky S. Serna; SBM Dr. Jemaima S. Tan-Yee; ken ni SBM Josefina S. Vallejo iti nasao a programa iti Sisim NHS. # (Web In-Action)
Immuna a naaramid ti Parada dagiti nadumaduma a Team. Iti Programa, nangipaay ti Inspirational Message ni Mayor Josh Edward S. Cobangbang. Anag ti Mensahena iti kinapateg ti sports a mangmuli iti isip a mangited ti disiplina ken sportsmanship iti kinatao dagiti agad-adal ken kasta metten iti pannakaitandudo ti napintas a panaglalangen.
Naisaruno ti Investiture of Mr. & Miss Intramurals 2016. Kinoronaan da Mayor Josh Edward S. Cobangbang ken ni SBM Dr. Jemaima S. Tan-Yee da Mr. & Miss Intramurals 2016 iti nasao a pagadalan-sekundaria.
Nangipaay met ti Mensahena da Vice Mayor DJ Savellano ken ni SBM Dr. Jemaima S. Tan-Yee, Committee Chairman on Education kadagiti agsasalip nga agad-adal iti nadakamat nga eskuela-sekundaria.
Nagatendar dagiti Konsehales ti Ili nga isuda SBM Danny Q. Gazmen; SBM Vicky S. Serna; SBM Dr. Jemaima S. Tan-Yee; ken ni SBM Josefina S. Vallejo iti nasao a programa iti Sisim NHS. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 10:55 AM 0 comments
Subscribe to: Posts (Atom)


text:
Kolum : Sinursuran
Ni Jobert M. Pacnis
(Tuloyna)
ITI maysa a taripnong dagiti mannursuro ken nagannak dagiti ubbing iti Aparri West National High School iti Bulala Norte, Aparri, Cagayan, naibinsabinsa/nawarwar dagiti banag tapno masalakniban dagiti annak iti kinadakes aglalo la unayen kadaytoy nasaknap a bullying (a dimmanon payen iti internet— cyber bullying a kunada). Maysa daytoyen a linteg a mangsalaknib kadagiti ubbing iti pannaka-bully-da iti internet.
Addang daytoy ti pagadalan tapno matulonganna dagiti annak ken nagannak tapno agbalin dagiti immun-una a produktibo nga umili ti pagilian. Ken tapno maammuan dagiti maseknan dagiti karbenganda no agbalinda a biktima.
Nagbalin metten a ballaag daytoy kadagiti ubbing a mangbul-bully iti internet. Iti pannakaammoda iti kinaaddan ti linteg a mangdusa kadakuada nga ag-bully, sumken/simken la ketdi ti panagaripapa iti barukong/isipda no patuloyenda pay ti pangpanggependa.
Segun ken ni Sir Johmar R. Alvarez, mannursuro iti AWNHS, masapul a managpaliiw dagiti nagannak. Kitaenda/amirisenda dagiti garaw, panagbaliw iti aw-awid dagiti annakda aglalo ita ta addan bukodda a selpon, wenno laptop pay ketdi.
Babaen kadagitoy a ramit, makaruaren iti ania man a paset ti lubong ti maseknan. Ket ditoy a makasarak iti nadumaduma a kita ti lubong. Lubong nga inton agtanoy, isu gayamen ti nakairaremanna.
Agkaraiwara dagiti porno site iti internet. Dagitoy ti laklakaen a serken dagiti agtutubo wenno ubbing no addaan kadagiti naagapad a ramit. Iti pannakailuodda ditoy, sigurado a maapektaran ti kababalinda. A no ager-errado, isunto ti mangikarangukong kadakuada.
Itoy a banag, napateg nga adda koma filter wenno sagatan ti signal iti impakabit nga internet iti balay. Iti kasta, saan a mastrek ti/dagiti annak dagiti saan a maiparbeng para kadakuada.
Iti met biang ti selpon, ipanunotan koma dagiti nagannak no kasano a di mayasideg dagiti annakda kadagiti makadakes a “lubong” a mabalin a masagangda. Siguraduen a no di man mapawilan dagiti annak nga agusar kadagiti selpon, ipaayan ida iti umanay a panawen tapno mabagbagaan ida. Iparikna kadakuada iti inaldaw-aldaw a napategda kas kameng ti pamilia ken pagilian.
Iti pannakaimula iti panunotda dayta nga ayat, agbalin daytoy a natibker a pundasion a mangyadayo kadakuada kadagiti sulisog ken pakadadaelan.
Kas nagannak, ammuen met dagiti lengguahe iti internet, kuna pay ni Alvarez. Pagarigan, ti OTW wenno on the way; NASL (name, age, sex, location); POS (parent over shoulder); SEB (sex eyeball) ken dadduma pay.
Maus-usar dagitoy a lengguahe iti internet tapno mayababa ti patangan ken tapno mailemmeng dagiti mensahe a kayat nga ibaga. Isu nga uray panawan dagiti ubbing ti monitor ti kompiuterda, saan a maammuan dagiti inosente a nagannak kadakuada dagiti mapagsasaritaan. Isu a napateg la unay ti pannakaammo koma met dagiti nagannak dagitoy a lengguahe tapno di ida malibasan dagiti annakda. Ta no nabasada/mabasada dayta SEB, ammodan ti aramidenda. Di kad’ makaaramidda iti tumutop nga addang?
Nakadadanag, wen, daytoy sukisok. Mapan nga 6 iti 10 nga ubbing ti nakabuyan iti pornograpia iti internet, 4 iti 10 met ti nakabuya iti child pornography.
Itoy a takuat, mayannatup la unay ti panagkuti dagiti maseknan. Yadayo dagiti agtutubo ken ubbing kadagitoy a pakadaksanda. Aglalo ket dakkelen a negosio daytoy pornograpia a mangbikbiktima kadagiti inosente. Di mailibak daytoy ta itay laeng nabiit, natiliw dagiti agop-operar iti call center a sabali gayam ti ipapaayda kadagiti klienteda. Pornograpia!
Maigunamgunam koma ngarud kadagiti annak a ganggannaet dagiti maam-ammoda iti internet. Dida am-ammo unay dagitoy ket masapul ti panagannnadda. Pagbalinenda koma laeng a pribado ti profile-da iti internet tapno saan a mausar dagitoy iti kinadakes.
Wen, agtaytayyeken ti lubong iti babaen ti internet. Masapul ti naiget a panagbantay kadagiti ipatpateg iti biag tapno dida agbalin a biktima.#


text:
Calamba, Laguna
Ti Calamba ket maysa a primera klase a siudad iti probinsia ti Laguna iti Filipinas. Kabeddengna dagiti ti Siudad ti Cabuyao iti amianan, Los Baños iti daya, dagiti ili ti Santo Tomas ken Talisay ti probinsia ti Batangas iti abagatan, ken iti laud ti ili ti Silang ken ti Siudad ti Tagaytay iti provincia ti Cavite. Iti amianan-a-laud ket ti Dan-aw ti Laguna.
Sakbay a nagbalin nga ili ti Calamba, sigud dayoty a paset ti Tabuco, am-ammo itan a Cabuyao. Napagbalin nga agwaywayas a pueblo ti Calamba idi Agosto 28, 1742.
Idi Abril 21,2001, naanamongan babaen iti plebesito, ti panagbalin kas siudad ti sigud nga ili ti Calamba.
Ti Calamba ti nakaipasngayan ni Jose Rizal, ti nailian a bannuar ti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Addan ti Siudad ti Calamba iti 54 a barbaranggay.[2]
- Bagong Kalsada
- Banadero
- Banlic
- Barandal
- Bubuyan
- Bucal
- Bunggo
- Burol
- Camaligan
- Canlubang
- Halang
- Hornalan
- Kay-Anlog
- Laguerta
- La Mesa
- Lawa
- Lecheria
- Lingga
- Looc
- Mabato
- Makiling
- Mapagong
- Masili
- Maunong
- Mayapa
- Paciano Rizal
- Palingon
- Palo-Alto
- Pansol
- Parian
- Baranggay 1 (Poblacion)
- Baranggay 2 (Poblacion)
- Baranggay 3 (Poblacion)
- Baranggay 4 (Poblacion)
- Baranggay 5 (Poblacion)
- Baranggay 6 (Poblacion)
- Baranggay 7 (Poblacion)
- Prinza
- Punta
- Puting Lupa
- Real
- Sucol
- Saimsim
- Sampiruhan
- San Cristobal
- San Jose
- San Juan
- Sirang Lupa
- Tulo
- Turbina
- Ulango
- Uwisan
- Batino
- Majada Labas
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Laguna". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 26 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Laguna". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 12 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Siudad ti Calamba iti Wikimedia Commons
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Itay nabiit, pormal a nagsapata iti sanguanan ni Senador Aquilino “Koko” Pimentel III ni nalatak a boksingero ken agdama a Sarangani Congressman Manny Pacquiao a kameng iti partido ni Vice President Jejomar Binay a Partido Demokratikong Pilipino-Lakas ng Bayan (PDP-Laban).
Isunto ti ibayog ti partido a kumandidato para gobernador ti Sarangani iti eleksion inton 2013.
Iti daytoy a panagsapatana kas kameng iti sabali manen a partido limtuad ti dua nga imahe ni Pacquiao. Maysa a tao nga id-idoluen dagiti tattao kas boksingero ngem maysa met a politiko nga awan ti loyalidadna iti partido a nakikappenganna.
Awan pay tallo a tawen sipud idi nagtugaw a kas diputado ti Sarangani, nagluposen a naminpinsan ni Pacquiao. Nagbalinen a napeklan a tradisional a politiko iti panagsukatsukat ti partidona. Maysa a balimbing a mapagduaduaan ti kinapudnona iti partido a nakaikappenganna.
Kitaentayo ti napalabasna kas politiko:
Idi 2007 a panagsangoda ken ni incumbent Gen. Santos City Congresswoman Darlene Antonino-Custodio, nagkandidato ni Pacquiao iti babaen ti Liberal Party ni dati a Mayor ti Manila Lito. Ngem insualit ni Cong. Antonino-Custodio.
Idi 2008, kimmappon iti Kampi ni Presidente (idi) Gloria Macapagal-Arroyo.
Idi 2009, nangbuangay iti bukodna a partido, ti People’s Champ Movement.
Idi 2010, kimmappeng iti Nacionality Party ni dati a Senador Manuel Villar a nagtaray iti kinapresidente kontra ni Senador Bengino Aquino.
Idi nangabak ni Aquino, dagus a napan nag-courtesy call ni Pacquio ket impalagidna ti tarigagayna nga agbalin a kameng ti LP ni Pres. Aquino.
Sa ita, timmayab manen iti PDP-Laban.
Iti sabali a bangir, ibambandona ti bagina a kas “baro a kappasngay” manipud iti bisio, sugal, arak a nakaigameranna iti kallabes. Ibambandona ti bagina a nakakita iti “baro a lawag” ket agiggem payen iti Biblia a katulonganna a mangpalawag kadagiti nasipngetan a pampanunot dagiti kailianna.
Adu dagiti agraem ken ni Pacquiao kas maysa kadagiti kalalakian a boksingero iti sangalubongan. Mabalin a saanton a makasarak ti sangalubongan iti maysa a boksingero a nagkampeon iti walo a dibision.
Ngem iti sabali a bangir, kas politiko? Ah, adu dagiti pagkamtudanna, isu ti maysa kadagiti kaaduan iti langan iti House of Representives ken saan a maibilang a pagwadan a politiko ti imahe nga ikutna, nangruna ti agparparang a kinaawan ti loyalidadna iti pakaikappenganna a partido.#


text:
MAGSINGAL, Ilocos Sur – Agdagup iti 71 dagiti napili nga iskolar ditoy nga ili nga agbasa iti kolehio iti babaen ti Pantawid Pamilyang Pilipino Program (4Ps).
Segun ken ni Eleonor Foronda, focal person ti nasao a programa, manipud iti kadagupan a 119 a nairekomenda, 71 laeng dagiti nakakualipika nga agbalin nga scholars nga agbasa iti kolehio iti babaen ti 4Ps iti daytoy nga school year 2014-2015.
Innayon ni Foronda a 70 dagiti agbasa iti University of Northern Philippines, Vigan City ken maysa laeng ti sumrek iti Ilocos Sur Polytechnic State College, Sta. Maria, Ilocos Sur.
Naikalawa daytoy a programa ti nasional a gobierno iti babaen ti 4Ps tapno mapabassit ti kinapanglaw babaen ti panangipaayna iti cash grants kadagiti benepisario a napapanglaw a pamilia iti pagilian.#


text:
Nagsasabtan: 64°N 153°W / 64°N 153°W / 64; -153
Ti Alaska ket isu ti kadakkelan kadagiti 50 nga estado iti Estados Unidos. Mabirukan idiay murdong ti amianan a laud iti Kontinente ti Amianan nga Amerika, nga addaan ti Kanada iti daya, ti Taaw Artiko iti amianan, ken ti Taaw Pasipiko iti laud ken abagatan, nga adda ti Russia nga adayo a lumaud iti ballasiwan ti Ilet Bering. Ti Alaska ket isu ti maika-4 a kabassitan kadagiti bilang ti umili ken isu ti kabassitan kadagiti kaisekan ti bilang ti umili kadagiti 50 nga estado.


text:
Panagtayab ti Panawen
Tempus fugit. Sic transit gloria mundi! Time flies. Thus passes worldly glory! Agtayab ti panawen. Kasta ti nainlubongan a dayaw!
1
Maysaak nga estranghero
iti daytoy maudi a pannakaidasay.
Agosto Uno iti daytoy
Nga isisina kadagiti amin
A nalabaga nga unget
Ken de-rosas nga ayat,
Naisangrat iti ili nga ing-ingungoten
Kas met iti bukod a bagi
Iti bukod a panungpalan
Dagiti agtalapuagaw a kanito.
Iti pantok dagiti bantay iti Sante Fe
Ket ti pakaammo ti kasimpungalan
Dagiti bukod a darepdep, agkabannuag
Daytoy a balikas ti main-inaw
A panagipapas tapno iti bersikulo
Dagiti panagdaliasat ket maiyebkas
Panagibales kadagiti amin a kinadakes
Dagiti mersenario nga oras
Kinadakesda kadagiti umili a kas kaniak.
Simminan ti babai nga amarilio, impatayab
Ti kasimpungalan dagiti amin a revolusion
Iti text, mensahe a para iti pantok
Dagiti nagkaadu nga aramid iti kinalinteg
Wenno ti kaing-ingas daytoy
Kas iti anniniwan dagiti pimmusay
Nga anniniwan iti di makaidna nga agpatnag
Agur-uray iti pammadso dagiti nakalkaldaang
A pasamak: matay tapno agbiag
Dagiti ar-araraw a kadagiti kalkalsada
Ket panagdadagsen daytoy
Iti matris dagiti amin a ranggas
Dagiti diktador, dagiti soldado dagiti diktador
Isuda a nagkukumplot tapno kadagiti allawig
Ket ti mata ti dalluyon nga iti patag agsaknap
Mangikipas kadagiti rugi dagiti sarita
Tapno iti gibus dagiti gartem ket ti kasaba:
Baro a gimong para iti amin
A mayat a mamati iti bubussog
Wenno paparaw wenno panaas ti sellang
Iti ili a nakaiyanakan dagiti gulib
Iti komedor kas iti bukot
Kadagiti oras ti pannangan
Kadagiti oras ti iriridep nga al-alawem
Dagiti amin nga imahen ti kinaasinno
Dagiti kari ti demokrasia a sapata ti inana
Wenno ti pangiyiladan iti kettang
Iti agmalem a panagpasanaang
Kadagiti tumeng kas iti bukot
Iti agmalem a panagimurit kadagiti numero
A nainap.
Sumangkautro met dagitoy a kigaw a gasat
Sumangkautro met dagitoy nga appan
Para iti koma nalabon a panaglalanglang
A saan ket laeng a dagiti annak ti pangulo
Ti agkuna nga adda karbenganda
Nga agbirkog kadagiti saemtayo
Tapno aramidenda dagitoy a milagro
Iti panagabalbalayda kadagiti dunortayo
Tapno manipud kadagiti nana, kas kadagiti dara
Nga agsayasay manipud iti maabaaban nga utek
Ket dagiti pirak ti ili a kadagiti sabali nga ili
Ket igatangda kadagiti paraiso.
Pagtaengan a minimilion manipud kadagiti kalio
Bilok, telkak, ling-et, anangsabtayo
Pagtaengan a dagiti laeng nawaya a panagabuso
Ti agindeg tapno iti kursada dagiti riknatayo
Ket ti panagulimek, maulit-ulit a panagulimek.
Ta kastatayo met ngamin, kas idi
Kasta met ita awan inggana.
Para buyatayo kadagiti amin a komedia
Ti linnanggongan: daanam, daanam
Ti biagmo a maiwalang
No ti ngiwatmo ket dimo kaluban!
Anian!
Aminen a pagsayaatan dagiti adda iti poder
Kas iti appo ti bariwengweng
Ti presidente dagiti kararagtayo
Ti presidente dagiti amin a panagparintemengtayo
Ti presidente dagiti amin a panagdawattayo iti kaasi
Kadagiti amin a sasanto, iti man Piat
Wenno iti Nangisit a Kristo:
Amin, amin dagitoy ket nagtamedanan
Iti panagdawat ti lawag kadagiti pimpiman.
Ngem, a, ta, makaammo ti tao a kuneng
Makaammo ti panagdanum ti tumeng
Panagkutukot daytoy saan a gapu iti buteng
No ti aliaw manipud iti bisin
Iti bunggaria dagiti sagrapen
A kadagiti sulinek ket mangilin
Tapno iti nagan ti kiraos ket ti pannubbot
Kadagiti amin a pannusa nga il-iliwen
Pangkissay kadagiti babantot iti barukong
Kas iti abaga tapno kadagiti rugi ti darepdep
Ket ti paripirip dagiti pinggan a manglanglangit.
2
Ti Ina dagiti Tagainep a Kiaw, ti kayatna
A sawen, isuna a kadagiti aldaw ti panagmusiig
Ket ti pannakaibangon ti lasag ti ili
Manipud kadagiti agrakaya a panggep
Ti diktador kas iti asawana a balitungeg
A no agsangit ket agdara ti matana a suitik
Nga agipangres kadagiti amin a ladingit
Para kadagiti ubbing a parparagsit
Isuda nga awanan iti masakbayan
Isuda a kadagiti walang ken daldalan
Ket ti maamitan a pannakaiyaw-awan.
Awagan no kua ti nagan
Tapno agsublit’ naggapuan
Ti awag kadagiti umuna nga oras a mabigatan
A nagpakada kadatayo amin a pinimpiman.
3
Dagiti amin a damag a kayatko a mammuan
Uray kadagiti baet dagiti nagkaadu a panaglagaw
Itan ta maitabon maysa manen nga am-amangaw.
A Solver Agcaoili
Hon, HI/Sept 2/09


text:
Kategoria:Dagiti plantilia ti kagimongan ken siensia sosial
Dagiti subkategoria
Daytoy a kategoria ket addaan kadagiti sumaganad a 13 a subkategoria, manipud iti 13 a dagup.
D
- ► Dagiti plantilia ti ay-ayam (1 K)
- ► Dagiti plantilia ti demograpia (1 P)
- ► Dagiti plantilia ti edukasion (2 K)
- ► Dagiti plantilia ti enbironmento (1 K)
- ► Dagiti plantilia ti grupo ti etniko (1 P)
- ► Dagiti plantilia ti gunglo (2 K)
- ► Dagiti plantilia ti militar (1 K)
- ► Dagiti plantilia ti pagsasao (5 K, 3 P)
- ► Dagiti plantilia ti populasion (1 K)
P
- ► Dagiti plantilia ti politika (1 K)


text:
Friday, April 15, 2016
TOP PERFORMING EXTENSION WORKER TI DA, AGGAPU ITI LGU-CABUGAO TI MAYSA KADAKUADA
Cabugao, Ilocos Sur –Maysa ni Mr. Nereo S. Daproza, AT, ken Municipal Rice Program Coordinator ti LGU-Cabugao, Ilocos Sur a mapadayawan a kas maysa kadagiti Top Performing Agricultural Extension Workers (AEWs) iti Agri-Pinoy Rice Achievers Award ti Department of Agriculture (DA) sadiay Manila inton Abril 19-21, 2016.
Naipadanon iti Munisipio daytoy a pakaammo manipud iti DA-RFO 1, San Fernando City, La Union babaen iti surat ni Hon. Eduardo M. Gonzales, RPAE, RTD for Research, Development and Regulation ken ni Mayor Edgardo S. Cobangbang, Jr. # (Web In-Action)
Naipadanon iti Munisipio daytoy a pakaammo manipud iti DA-RFO 1, San Fernando City, La Union babaen iti surat ni Hon. Eduardo M. Gonzales, RPAE, RTD for Research, Development and Regulation ken ni Mayor Edgardo S. Cobangbang, Jr. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 9:38 AM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
VIGAN CITY – Napalagipan dagiti kabarbaro a barangay captains a dida agikkat kadagiti barangay health workers, nutrition scholars ken day care workers.
Maibatay daytoy iti Memorandum Circular No. 2010-147 nga agtuloy dagitoy nga agserbi gapu ta nagsanayda kadagiti trainings nga insayangkat ti nasional ken lokal a gobierno ken naaddaanda iti umdas a padas ken kabaelan para iti ipaayda a serbisio.
Kapaliiwan a kayat nga iselsel dagiti barangay captain dagiti kabagian wenno kakaduana a mangsukat kadagiti BHW, BNS ken day care workers.
Dagiti met dadduma a barangay captain, kayatda nga ikkaten dagiti BHW, BNS ken day care workers gapu ta saan a simmuporta dagitoy kadakuada iti napalabas nga eleksion.#


text:
Cyprus
Katkategoria:
- Cyprus
- Dagiti adda ti dua a kontinente a pagilian
- Dagiti pagilian ti Baybay Mediteraneo
- Dagiti pagilian ti Daya a Mediteraneo
- Dagiti pagilian idiay Europa
- Dagiti dati a kolonia ti Britaniko
- Dagiti Helenestiko a kolonia
- Dagiti sangalubongan nga isla
- Dagiti pagilian nga isla
- Dagiti isla ti Asia
- Lebante
- Dagiti liberal a demokrasia
- Is-isla ti Mediteraneo
- Dagiti estado a kameng ti Mankomunidad ti Pagpagilian
- Dagiti estado a kameng ti Kappon ti Europa
- Dagiti estado a kameng ti Kappon para iti Mediteraneo
- Dagiti pagilian ti Tengnga a Daya
- Dagiti pagilian ti Asideg a Daya
- Dagiti Poeniko a kolonia
- Dagiti republika
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1960
- Dagiti pagilian ti Akinlaud nga Asia
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian
- Dagiti nabingbingay a rehion
- Dagiti mankomunidad a republika


text:
CABUGAO, Ilocos Sur – Dua a tattao ti natay idinto nga uppat ti nadundunor iti nagsina nga aksidente a napasamak iti Sta. Lucia ken daytoy nga ili iti las-ud ti dua nga aldaw.
Naireport a natay da Andy Valledor y Valle, 53, naasawaan, welder, residente iti Barangay Labnig West, San Juan, Ilocos Sur; ken ni Antonia Hernandez y Calanno, 36, naasawaan, BIR officer, residente iti Barangay Quinsoriano, Sta. Cruz, Ilocos Sur idinto a nainaganan dagiti nadunor a da Froiland Sevilleja y Bun-aw, mannalon, residente iti Barangay Bonifacio, Cabugao; Rowel Ronque y Agabao, 25, baro, residente iti Barangay Bonifacio, Cabugao; Santiago Joven y Reyes, 59, naasawaan; ken dagiti agassawa nga Alecia Hader y Diata, 57, ken Florante Hader y Tabaldo, agpada a residente iti Barangay Burgos, Sta. Lucia, Ilocos Sur.
Iti aksidente iti Cabugao a napasamak idi agarup alas 6:00 ti malem ti Pebrero 14, naammuan iti inisial nga inbestigasion dagiti polis nga agpaabagatan ti Euro EM100 motorcycle a minaneho ni Sevilleja a nakiluganan ni Andy Valledor ket iti nagpikuran ti national highway a sakup ti Sitio Cabaroan, Barangay Bonifacio, mapapati a napukaw ti drayber ti kontrolna iti manibela ket nakidinnungpar iti nakasabatna a Honda motorcycle a minaneho ni Rowel Ronque.
Naitaray da Sevilleja ken ni Valledor iti Suero General Hospital ngem saanen a naidanon pay ti biag ni Valledor.
Iti met Pira Clinic and Hospital ti nakaitarayan ni Ronque para iti pannakaagas dagiti sugatna.
Kabayatanna, napasamak ti maikadua nga aksidente iti national highway a sakup ti Barangay Angkileng, Sta. Lucia idi agarup alas 10:10 ti aldaw ti Pebrero 15.
Segun iti report, agpaamianan ti Yamaha Mio a minaneho ni Antonia Hernandez, ti TMX Honda a minaneho ni Florante Hader, ken ti Euro motorcycle a minaneho ni Santiago Joven idi mapapati a kimmaut ti makasabatda a delivery truck iti liniada isu a nagmenorda a puon ti nakadungparan kadakuada ti sumarsaruno a 3-H minibus a minaneho ni Ernesto Manzano y Almiron, 39, naasawaan, ken residente iti Barangay Rubio, Galimuyod, Ilocos Sur.
Gapu iti pigsa ti pannungpar, natay a dagus ni Hernandez idinto a nagsagrap da Joven ken Hader kadagiti sugat iti nadumaduma a paset ti bagida ket naitarayda iti Sta. Lucia District Hospital.
Boluntario a simmuko ti drayber ti minibus iti police station ti Sta. Lucia.#


text:
Submitted by Kagawad A. Paliwen, February 13, 2008. My apologies for not posting right away. ~ j
One thought on “From the Tribal Council”
-
evz
aLE GARUDEN RUGYAN TAYON MAN KITAEN WENNO SUBLIAN TOY DAWAT TI TRIBAL COUNCIL NAITANTAN PIMAN TA NAGRARANA MET ADU NGA OKASYON DITA NGA NAPASPASAMAK NGA NAIKKAN PRIORITY ISU NGA NGA KADARAAN KATRIBUAN DAGITI PADAK NGA NAG PLEDGE BY HEART IPAW IT TAYON TAPNO MAINSPRE MET DAGITOY DANCERS KEN MISICIANS TI BARRIO KASUS TA KET IN A GBULBULOD NGA AGPAYSON ANIA.↓


text:
Josefina, Zamboanga del Sur
Ti Josefina ket maysa a maika-6 a klase nga ili iti probinsia ti Zamboanga del Sur iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Josefina ket nabennebenneg iti 14 a barbaranggay.[2]
- Bogo Calabat
- Dawa (Diwa)
- Ebarle
- Gumahan (Pob.)
- Leonardo
- Litapan
- Lower Bagong Tudela
- Mansanas
- Moradji
- Nemeño
- Nopulan
- Sebukang
- Tagaytay Hill
- Upper Bagong Tudela (Pob.)
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Zamboanga del Sur". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 30 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Zamboanga del Sur". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 17 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Kunada man, karirigatan a pagbalbaliwen ti agkunkuna a nagbalbaliwen. Pudno la unay dayta. Kaiyariganna tay tao a gunggonem payen a riingen ngem di makariing agsipud ta agintuturog. Kasanom koma a riingen ti nakariingen wenno agintuturog? Narigat nga aramiden dayta, he-he! Ikukotan ken ikumotanna pay uray no saan a malammin!
Narigat a pagbalbaliwen dagiti mangibagbaga a saandan a kasapulan ti panagbalbaliw ta kaslaka nagawis iti pannangan kadagiti saanna a kayat ti sumango a mangan wenno mangibaga a kalkalpasna a nangan ngem ti kinaagpaysona, saanna laeng a magustuan ti inka yaw-awis a taraon.
Kastoy met laeng ti dua a grupo a mamati ken Apo Jesus. Adda makakita iti Lawag ket surotenna. Adda met mangibaga a mamati ken ni Jesus ngem kasungani ti agtaud iti bibigna, ubbaw ti linaon ti pusona.
Intay ngarud alaen a reperensia ti Ebanghelio a kas insurat ni San Mateo 21: 28-32 maipapan iti pangngarig ti “Dua nga Annak.’ Pinauluantayo iti ‘Ti Religious Formalism’…
Iti maysa a malem, agsarsarita dagiti dua nga agtutubo, da Renan ken Darwin maipapan iti kapaliiwanda a madi a panangtratar ti kaarrubada nga adda mabalinna iti biag iti manugangna.
“Nakakaasi met ni Manang Nena, Renan, saan nga ibibiang ni Nana Asiang a manugangna. Nagalasen, he-he…”
“Apay a maasianka? Ket no maysa met laeng kano idi a GRO ni Manang Nena kadagiti nadumaduma club iti siudad! Kasta met ti sayangguseng maipapan kenkuana.”
“Maasianak a ta tao met. Maasiankanto pay iti piek, anianto la ketdin iti tao? Ken maysa, nagbalbaliw metten ni Manang Nena. Kasta met ni Mang Nestor nga asawana a lokoloko idi, barumbado, drug addict ken school dropout.”
“Napaliiwko met ti naimpusuan a panagbalbaliwda. Isuna laeng ta saan a maawat ni Nana Asiang a dati a GRO kadagiti nadumaduma a club ti namanugangna wenno naasawa ni Mang Nestor nga anakna.”
“Mararaem ngamin iti gimong ti pamiliada. Relihiosoda ken mannakitinnulong.”
“Mannakitinnulongda a, ngem no tumulongda, nasken a maiwaragawag pay nga umuna iti radio, telebision, mabasa kadagiti pagiwarnak ken iti internet. Daytanto metten ti inda ipaspasindayag. Saanak man a komporme kadayta a banag. Saanak a bilib kadayta a klase ti itutulong.”
Bayat ti panagpatpatang da Darwin ken Renan, simmangpet ni Dolly a kataeb ken kaarrubada.
“Kasla napateg sa ti pagsarsaritaanyo a dua. Iramandak met a, aglalo no stomach progress, hi-hi…!” kinuna ti balasang.
“Ti man maipapan ken ni Manang Nena ti pagsarsaritaanmi ken Renan, Dolly. Agsipud ta saan a napintas ti napalabasna, ilidlidding ni Nana Asiang. Umno kadi dayta nga aramid wenno saan?”
Ngem agduadua ni Dolly iti isungbatna isu a napanunotda ken Darwin a saraken ti maysa pay a kaarrubada, ni Manang Celia, aktibo a kameng ti Singles for Christ. Saanen a simmurot ni Renan ta adda napateg nga aramidenna iti balayda.
“Rumbeng kadi nga ikkan iti importansia dagiti mayat nga agbalbaliw, Manang Celia?” ni Darwin ti nangiruangan iti saritaan.
“Apay a nadamagmo dayta, Darwin? Konektado kadi dayta iti gagarayo isu nga immaykayo ditoy balay?”
“Kastoy nay, Manang, napaliiwmi ken Dolly ti kasasaad ni Manang Nena, a kas manugang ni Nana Asiang. Pagaammomi la unay nga adda saan a nasayaat a pakasaritaanna iti napalabas ngem iti agdama ket naimpusuan met ti inna panagbalbaliw. Kasta met ken ni Manong Nestor nga asawana. Maikanatad kadi dayta nababa a panagkitkita ni Manang Nena kenkuana?”
(Adda tuloyna)


text:
(Naisurat daytoy nga artikulo ditoy pagiwarnaktayo idi 2003, sangapulo a tawenen ti napalabas. Ngem ipablaakmi manen ta iti baet ti kaundayen dagiti naruros a tawen, kapaliiwan a dagiti napaspasamak idi ket mapaspasamak latta iti agdama; awan ti ania a nagbaliwanda, no adda man, nagsukat laeng dagiti nagan ken lugar. Kas kuna ti maysa a miron, sumalaysu. Ania ti panagkitam, kaka? Dakayon ti manghusgar iti kinapudno ti kapaliiwanmi)
Itay Setiembre 1, pinaayaban ti Sangguniang Panlungsod ti Vigan City ti Bureau of Fire Protection, Metro Vigan Water District, City Engineer’s Office, Philippine National Police ken ti Ilocos Sur Electric Cooperative tapno mangtedda iti pakalawlawagan iti napasamak nga uram iti sungaban ti Vigan Heritage Village.
Idi arintapusen ti Hulio daytoy a tawen, pinadapo ti uram ti maysa a daan a pagtaengan a napagbalin a pagaramidan iti muebles.
Pagyamanan iti kaadda ti firewall ti JTC Superstore ken iti dagus a yaarayat dagiti bumbero ditoy, ti Fortune Tobacco Flue-Curing Corporation, ken dagiti kabangibang nga ili ken probinsia, nadepdep met laeng ti uram.
Daytoy nga uram ti namagkintayeg saan laeng kadagiti city officials no di pay dagiti residente a mangipatpateg iti napnuan pakasaritaan a Vigan Heritage Village. Namak payen no nakaballasiw ti apuy? Sigurado a mapukawen ti Vigan Heritage Village agsipud ta agdidippit ditoy dagiti kadaanan a pagtaengan a naipatakder pay la idi tiempo ti Kastila.
Kas kuna ni City Councilor Germie Goulart, maysa daytoy a wake-up call tapno agtignay ti Vigan City government a mangipakat kadagiti addang a mangsalaknib daytoy a lugar a pagtangsit ti Vigan gapu iti pannakairamanna iti World Heritage List.
Ngem makapariribuk-panunot ti inyebkas ni Bise Gobernador Jerry Singson a maysa a fire hazard dagiti sumagmamano a pasdek iti Vigan Heritage Village agsipud ta malaksid a pagidispleyan dagiti negosiante kadagiti lakoda nga antigo nga alikamen ken dadduma pay a produkto, ditoy metten ti pagaramidanda ken pagtarimaananda kadagiti muebles.
Kinunana pay nga adda idi impasada nga ordinansa a mangiparit iti panagaramid iti muebles iti las-ud ti Vigan Heritage Village.
Daytoy ita ti kayat a gutugoten ti city council no apay a maipalpalubos ti panagaramid iti alikamen iti mismo a Heritage Village, idinto a maysa daytoy a panagsalungasing iti building ken fire code.
Salsaludsoden ken kayat a maammuan ti sungbatna ti city council no apay nga iti laksid nga adda inspeksion ken maobserba nga adda panagsalungasing iti paglintegan, naikkan dagitoy a pasdek-negosio iti clearances nga isu ti nagbatayan ti opisina ti mayor a nangited iti Mayor’s permit.
Yan ti rigatna, malaksid iti BFP, tagtagiuray pay laeng ti city council ti naisurat a report manipud iti Metro Vigan Water District a pangilawlawaganna no apay nga awan ti taona a napan nanglukat kadagiti fire hydrant a pagsusopan dagiti bombero iti pagdepdepda a danum.
Duan a daras a saan a nagparang ti manager ti MVWD iti pannakapaayabna iti SP tapno lawlawaganna ti statementna iti radio ken iti Rotary Club a napawilan dagiti taona a manglukat iti fire hydrant idi kangitingit ti uram.
Kas kuna ni Vice Mayor Franz Ranches, “makapariribuk” daytoy nga alegasion ti manager ti MVWD.
Uray ti ISECO, di met nagparang iti Question Hour ti SP idinto a rimmuar iti panagimbestiga ti BFP nga electrical short circuit ti nagtaudan ti uram.
Kasapulan ti pannakaipakat dagiti nainget nga addang tapno saanen a maulit ti napasamak, a no di maaksionan, posible a mangpukaw iti pagpampannakkel ti Vigan City a Heritage Village a daydaywen ken raraemen dagiti lokal ken ganggannaet a turista gapu iti kinaisangsangayanna.
Kuna ni Vice Gov. Singson: No mapukaw ti Vigan Heritage Village, mapukaw metten ti Vigan!#


text:
LAOAG CITY – Nagtaud ti impormasion nga adda naikali a dakkel a bulto ti droga iti maysa a bangkag sadiay Barangay Culao, Claveria, Cagayan iti maysa nga agnaed iti komunidad, daytoy ti impalgak ti provincial director ditoy a probinsia itay nabiit.
Kinuna ni Ilocos Norte Acting Provincial Director Senior Supt. Jose Melencio C. Nartatez, Jr. a daytoy nga impormasion ti nagsammakedan ti PNP Anti-Illegal Drugs Group (AIDG) iti panangidaulo ni Senior Supt. Albert Ignatius Ferro a nangiwayat iti operasion babaen ti pannakakinnamayyet ti Special Action Force nga indauluan ni Supt. Abraham Abayari; Custom-Intelligence Group nga indauluan ni Neil Estrella; ti Cagayan Police Provincial Office iti panangidaulo ni Senior Supt. Ronaldo Olay; ti PDEA Regional Office 2 iti babaen ni Director Derrick Arnold Carreon; ken ti Ilocos Norte Police Provincial Office a nagresulta iti pannakakumpiska ti 180 kilos a shabu nga agbalor iti P900 million.
Agarup 30 nga oras idi Hulio 3 a nagsawar dagiti operatiba sakbay a narekobreda dagiti droga a naikali iti bangkag a kukua ti maysa a Rene de Maya sadiay Barangay Culao, Claveria, Cagayan.
Birbiroken ita dagiti polis ti akinkukua iti bangkag.
Kinuna ni Nartatez a nakipaset ti Ilocos Norte Provincial Police Office iti nasao nga operasion tapno “masigurado a masapulan (dagiti droga) agsipud iti assumption a maiwaras iti Ilocos Norte ti paset ti nasao a kontrabando.
Kinuna ni Nartatez a bumasbassit dagiti kontrabando a maiserrek iti Ilocos Norte idinto nga umad-adu ti bilang dagiti maaresto, pakakitaan a mangrugin a marigatan dagiti pushers nga agiwaras iti droga.
Segun ken ni Nartatez, agdagupen iti 190 a personalidad ti natiliw manipud Enero agingga iti Hunio 2016, ad-adu nga amang no maikumpara iti nakurang a 100 iti dayta met la a tiempo kadagiti napalabas a tawen.
Kinuna ni Nartatez a nakapukos ti INPPO iti pannakaibassit ti demand ken suplay.
Tapno bumassit ti demand, kinuna ti acting provincial director nga aktibo nga ikamkampaniada kontra iti panagaramat iti droga kadagiti pagadalan, barangay ken pagteng, idinto a napabassitda ti suplay babaen ti nainget ken agtultuloy a panagtiliwda ken operasion maikontra iti droga.
Impalgak ni Nartatez a daldalusan ti INPPO ti ranggona babaen iti panangiwayatna iti mandatory drug testing kadagiti amin a police personnel. Nakumpleto ti drug testing idi Hulio 8.
Kinuna ni Nartatez nga adu a pusher ken user iti probinsia ti nakalinia a sumuko, ngem adu ti agguddeguddeng gapu iti pakdaar a sumuko dagitoy iti local chief executive ken ipalgakda ti pagtaudan ti suplay ti illegal a droga.
Kadagiti drug pushers, kinuna ni Nartates: “Ania ti maay ti isusuko no… isukom laeng ti bagim? Isukom dagiti drogam ken paraphernaliam.”
Kinuna ni Nartatez a kasapulan ti napigsa a partisipasion ti komunidad para iti pannakapugipog iti droga iti probinsia. (Tawid News Team, karaman ti report ni Mizpah Grace G. Castro, PGIN-CMO)