text:
Baybay Mediteraneo
Ti Baybay Mediteraneo ket maysa a baybay a naikapet idiay Taaw Atlantiko a napalikmutan babaen ti rehion ti Mediteraneo ket gangani a napalikmutan babaen ti daga: iti amianan babaen ti Europa ken Anatolia, iti abagatan babaen ti Amianan nga Aprika, ken iti daya babaen ti Lebante. Ti baybaya ket sagpaminsan a naipanpanunotan a kas paset ti Taaw, ngem daytoy ket kankanayon a nailaslasin a kas maysa kompleto a nailasin a bagi ti danum.
Ti nagan a Mediteraneo ket naala manipud ti Latin a mediterraneus, a kayatna asaoen ket "akin-uneg a daga" wenno "iti tengnga ti daga" (manipud ti medius, "tengnga" ken terra, "daga"). Daytoy ket sakupenna ti agarup a kalawa ti 2.5 a riwriw km² (965,000 sq mi), ngem ti panakaikapetna ti Atlantiko (ti Ilet ti Gibraltar) ket 14 km (8.7 mi) laeng a kalawa. Iti oseanograpia, daytoy ket sagpaminsan a tinawtawagan ti Baybay Euraprikano Mediteraneo wenno ti Europeano a Baybay Mediteraneo tapno mailasin daytoy manipud kadagiti sabsabali a lugar ti baybay mediteraneo.[3][4]
Ti Baybay a Mediteraneo ket adda ti katimbengan akaadalen ti 1,500 m (4,900 ft) ken ti kaadaleman a nairehistro a puntos ket 5,267 m (17,280 ft) iti Calypso Deep idiay Baybay Honiko.
Daytoy idi ket maysa a nangruna a dalan dagiti aglaklako ken agbanbaniaga kadagiti taga-ugma a a nangipalubos ti panaglaklako ken panakisinnokat ti kultura a nagbaetan dagiti mangirugrugi a tattao ti daytoy a rehion. Ti pakasaritaan ti rehion ti Mediteraneo ket naipangpangruna iti pannakaawat kadagiti nagtaudan ken panagrang-ay kadagiti moderno a kagimongan. "Para iti pagkatlo ti globo, ti Baybay Mediteraneo ket kapadpada a ti panagikaykaysa nga elemento ken sentro ti Pakasaritaan ti Lubong."[5]
Dagiti linaon
Nagan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti termino a Mediteraneo ket manipud ti balikas a Latin ti mediterraneus, a kayatna saoen ket "iti tengnga ti Daga" wenno "nagbaetan ti dagdaga" (medius, "tengnga, nagbaetan" + terra, "daga, Daga (planeta)"): gaputa daytoy ket adda kadagidiay nagbaetana a kontinente ti Aprika, Asia ken Europa. Ti Griego a nagan ti Mesogeios (MeσόYeιoς), ket maipadpada manipud ti uέσo, "tengnga" + Yn, "daga, Daga (planeta)").[6]
Ti Baybay Mediteraneo ket naipakasaritaan nga adda dagiti nadumaduma a nagan. Kas pagarigan dagiti Romano ket tinawtawaganda ti Mare Nostrum (Latin, "Baybay tayo"), ken sagpaminsan a ti Mare Internum (Salustio, Burnay. 17).
Iti Biblia, daytoy ket nangruna a naamammuan a kas ti הים הגדול (HaYam HaGadol), ti "Nalatak a Baybay", (Num. 34:6,7; Josh. 1:4, 9:1, 15:47; Ezek. 47:10,15,20), wenno simple laeng a "Ti Baybay" (1 Dagiti ARI 5:9; comp. 1 Macc. 14:34, 15:11); nupay kasta, daytoy ket tinawtawagan pay a kas ti "Lapdan a Baybay", gapu ti lokasionna idiay laud nga aplaya ti Nasantuan aDaga, ken isunga ti likudan ti tao a sumangsango ti daya, ket sagpaminsan a naipatpatarus a kas ti "Lumaud a Baybay", (Deut. 11:24; Joel 2:20). Ti sabali pay a nagan idi ket ti "Baybay ti Philistines" (Exod. 23:31), manipud ti tattao nga agtataeng ti dakkel a paset nga aplayana idiay asideg dagiti Israelita.
Iti Moderno a Hebreo, tinawtawagan daytoy idi ti HaYam HaTikhon (הַיָּם הַתִּיכוֹן), "ti tengnga a baybay", ti literal a panaka-ampon ti Aleman a kapadpada ti Mittelmeer. Iti Turko, daytoy ket naamammoan a kas ti Akdeniz,[7] "ti puraw a baybay". Iti moderno nga Arabiko, daytoy ket naamammoan a kas ti al-Baḥr al-Abyaḍ al-Mutawassiṭ (البحر الأبيض المتوسط), "ti Baybay Tenganga a Puraw", bayat nga iti Islamiko ken naduduog nga and Arabiko a literatura, daytoy ket naibagbaga a kas ti Baḥr al-Rūm (بحر الروم), wenno "ti Romano/Baybay Bisantino."
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
ADda dagiti nadumaduma ataga-ugma a sibilisasion a mabirbirukan kadagiti lawlaw ti aplayana; isu ngarud a daytoy ket adda ti nangruna nga impluensia kadaidiay a kultura. Daytoy ket nangited ti dalan para iti panaglaklako, kolonisasion ken gubat, ken nangited kadagiti taraon (babaen ti panagkalap ken dagiti nadumaduma pay a kita ti ikikan) para kadagiti nadumaduma a komunidad kadagiti napalabas a panawen.[8]
Ti pannakibinningay ti maipada a klima, heolohia ken sumrekan ti sapasap a baybay ket nangiturong kadagiti nadumaduma a pakasaritaan ken panakaikapet ti kultura a nagbaetan dagiti taga-ugma ken moderno a kagimongan iti lawlaw ti Mediteraneo.
Ti dua a kangrunaa a sibilisasion ti Mediteraneo ti klasiko a kina-ugma ket dagiti siudad-estado ti Griego ken dagiti Penisia. Idi ni Augustus ket binangonna ti Romano nga Imperio, ti Baybay Mediteraneo ket narugian a tinawtawagan ti Mare Nostrum (literal ti:"Baybay tayo") babaen dagiti Romano.
Ni Darius I ti Persia, a nagparukma ti Taga-ugma nga Ehipto, ket nangipatakder ti kanal a nangisilpo ti Mediteraneo idiay Baybay Nalabbasit. Ti kanal ni Darius ket nalawa metten para iti dua trireme tapno mabalinda a makilinnabas no naigay-at dagiti kaodda, ken masapul ti uppat nga aldaw ti panaglasat daytoy.[9]
Ti lumaud nga imperio ti Romano ket narebba idi agarup a AD 476. Ti day aket temporario a nagturay a kas ti Bisantino nga Imperio a naporma manipud ti akin-daya a gudua ti Romano nga Imperio. Ti sabali pay a bileg ket rumsuanto idiay daya: Ti Islam. Nga iti kalatakan agay-atna, ti Arabo nga Imperio ket nagtengtengngel ti 75% ti rehion ti Mediteraneo.
Nupay kasta ti Europa ket nagung-ungar, idi imadadu ti panakaporma kadagiti naurnong ken naisentro nga estado iti kinaudi ti Tengnga a Panpanawen kalpasan ti Renasimiento ti maika-12 a siglo.
Ti Otomano a bileg ket nagtultuloy a dimakkel, ken idi 1453, ti Bisantino nga Imperio ket naiddep kalpasan ti panakatnag ti Konstantinopla. Ti idadakkel ti kalaing ti marina dagiti bileg ti Europa ket simmuppiat ti napardas a panagipadakkel ti Otomano iti rehion idi ti Gubat Lepanto ket nangipadas ti bileg ti Otomano a marina. Ti panakarang-ay ti panagibarko ket nangrugi a nabanagan ti Mediteraneo. Idi ket amin a panaglaklako manipud ti daya ket limmabas ti uneg tiu rehion, ngem tattan ti panangilabas ti Aprika ket nangpalubos a maimportar dagiti rekado ken dagiti dadduma pay a tagilako babaen dagiti puerto ti Atlantiko ti lumaud a Europa.[10][11][12]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ http://www.unece.org/fileadmin/DAM/env/water/blanks/assessment/black.pdf
- ^ Pinet, Paul R. (2008). Kumbidar ti Oseanograpia. Jones & Barlett Learning. p. 220. ISBN 0-7637-5993-7.
- ^ "Microsoft Word - ext_abstr_East_sea_workshop_TLM.doc" (PDF). Naala idi 2010-04-23.
- ^ "Dagiti Agsuksukimat ket nangipadto ti panagpangato ti lessaad ti Baybay Mediteraneo - Damdamag - Panagsukimat – Europeano a Komision". Ec.europa.eu. 2009-03-19. Naala idi 2010-04-23.
- ^ Georg Wilhelm Friedrich Hegel Ti Pilosopia ti Pakasaritaan History, p. 87, Dover Publications Inc., 1956 ISBN 0-486-20112-0; 1st ed. 1899
- ^ a naikabil ueσόYaιoς iti Liddell & Scott
- ^ Ni Özhan Öztürk ket nangitunton a ti Daan a Turko ti ak ket kayatna pay a saoen ket "laud" ken ti Akdeniz ket kayatna saoen ket "Laud a Baybay", bayat a ti Karadeniz (Baybaya nangisit) ket kayatna saoen ket "Baybay Amianan". Ni Özhan Öztürk. Pontus: Antik Çağ’dan Günümüze Karadeniz’in Etnik ve Siyasi Tarihi Genesis Yayınları. Ankara, 2011 pp. 5-9
- ^ David Abulafia, Ti Nalatak a Baybay: Ti Pakasaritaan ti Tao iti Mediteraneo (Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan; 2011)
- ^ Rappoport, S. (Doktor ti Pilosopia, Basel). Pakasaritaan ti Ehipto (di napetsaan, nasap a maika-20 a siglo), Tomo 12, Paset B, Kapitulo V: "Dagiti Danum aDalan ti Ehipto", pampanid 248-257. Londres: Ti Kagimongan a Grolier.
- ^ C.I. Gable - Ti Konstantinopla ket Natnag manipud kadagiti Otomano a Tuko - Boglewood Timeline - 1998 - Naal aidi 3 Septiembre 2011.
- ^ "Pakasaritaan ti Otomano nga Imperio, ti Islamiko a Pagilian a Pagtaengan idi dagiti Hudio" - Separdi a Panagadadal ken Kultura - Naala idi 3 Septiembre 20111.
- ^ Robert Guisepi - Dagiti Otomano: Manipud kadagiti Mannakigubat ti Prontera Aginggana kadagiti Nagbangon ti Imperio - 1992 - History World International - Naala idi 3 Septiembre 2011.
Philip Mansel, Lebante: Kinangayed ken ken Didigra idiay Mediteraneo, Londres, John Murray, 11 Nobiembre 2010, natangken nga aklub, 480 pampanid, ISBN 978-0-7195-6707-0, New Haven, Unibersidad ti Yale a Pagmalditan, 24 Mayo 2011, natangken nga aklub, 470 pampanid, ISBN 978-0-300-17264-5
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Baybay Mediteraneo idiay Wikimedia Commons


c: text/html

text:
Brandenburg
Ti Brandenburg ( denggen (tulong·paammo); Ababa nga Aleman: Brannenborg, Akin baba a Sorabo: Bramborska; Akin ngato a Sorabo: Braniborska; Polako: Brandenburgia) ket maysa kadagiti sangapulo ket innem a pederal nga estado ti Alemania. Ti kapitoliona ket ti Potsdam.
Daytoy ket naisanglad iti daya ti pagilian ket maysa kadagiti pederal nga estado a napartuatr manen idi 1990 kalpasan ti panagkaykaysa manen iti dati a Laud nga Alemania ken ti Daya nga Alemania. Ti Brandenburg ket palikmutanna ngem saan a mairaman ti nailian a kapitolio ken siudad estado ti Berlin.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Bevölkerung im Land Brandenburg am 31.12.2008 nach amtsfreien Gemeinden, Ämtern und Gemeinden". Amt für Statistik Berlin-Brandenburg. Naala idi 3 Enero 2010.
- ^ BP =Probinsia ti Brandenburg , SB = Soma ti Sobiet, Brandenburg. Iti pannakaikkat dagiti estado ti Daya nga Alemania idi 1952 ti panagrehistro dagiti karro ket sinursurot dagiti baro a Bezirk subdibision. Manipud idi 1991 dagiti naisangsangayan a pasursurono ket naikedkeddeng para kadagiti tunggal maysa a distrito.
Dagiti silpo ti[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti midia a mainaig ti Brandenburg idiay Wikimedia Commons
- Opisal a website (Aleman)
- Komision ti Turista iti Brandenburg

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Papa Benedicto XVI
Ni Papa Benedicto XVI (Latin: Benedictus PP. XVI; naipasngay a kas ni Joseph Aloisius Ratzinger; 16 Abril 1927) ket isu ti Papa Emerito ti Katoliko a Simbaan. Isuna ket nagserbi a kas ti maika-265[nota 1] a papa manipud idi 2005 aginggana idi 2013. Iti dayta a papel, isuna idi ti daulo ti Katoliko a Simbaan ken ti Nangiturturay ti Estado ti Siudad ti Batikano. Ni Benedicto ket napili idi 19 Abril 2005 iti maysa a panagpili ti papa, nagrambak ti Misa ti Inagurasion ti Papa idi 24 bril 2005, ken nangala ti panagtagikuan ti katedral, ti Basilika ni San Juan Laterano, idi 7 Mayo 2005. Isu ket patubo ti Bavaria, ken isuna ket addaan ti Aleman ken Batikano a pannakaumili. Ti panagikkatna ket naikeddeng idi 28 Pebrero 2013.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Ti pudno a bilang dagiti papa ket maysa a banag a sinupsuppiat dagiti eskolar para kadagiti napalabas a siglo. Ti Moderno a Diksionario ti Katoliko (1980) ni John A. Hardon ket nangilista kenni Papa Juan Pablo II (1978–2005) a kas ti maika- 264 a Papa, a mangaramid kenni Papa Benedicto XVI ti maika-265.


text:
Frank Lloyd Wright
Ni Frank Lloyd Wright (naipasngay a kas ni Frank Lincoln Wright, Hunio 8, 1867 – Abril 9, 1959) ket maysa idi nga Amerikanmo a nga arkitekto, dumidibuho ti kaunegan, mannurat ken manursuro, a nagdaremdem kadagiti ad-adu ngem 1,000 a patakder ken nakalpas kadagiti 500 nga obra. Ni Wright ket namatmati iti panagdibuho kadagiti patakder a maibagay iti nagtagitaoan ken dagiti enbiromentona, ti maysa a pilosopia a tinawtawaganna ti organiko nga arkitektura. Daytoy a pilosopia ket kasayaatan a naipakpakita babaen kadagiti daremdemna para iti Agtintinnag a danum (1935), a daytoy idi ket tinawtawagan a "ti kasayaatan ti amin a panawen nga obra ti Amerikano nga arkitektura".[1] Ni Wright ket daulo idi ti Prairie a Pagadalan a tignay ti arkitektura ken nagiparang-ay ti konsepto ti Usoniano a balay, ti naisalsalumina a pannakasirmatana para iti urbano a panagplano idiay Estados Unidos.
Dagiti obrana ket mairaman dagiti kasisigud ken dagiti naipabarbaro a kas pagarigan dagiti adu a sabsabali a kita ti pasdek, a mairaman dagiti opisina, simsimbaan, dagiti pagadalan, dagiti natayag a pasdek, dagiti otel, ken dagiti museo. Ni Wright ket nagdaremdem pay kadagiti adu a kaunegan nga elemento dagiti pasdekna, a kas dagiti alikamen ken namantsaan a sarming. Ni Wright ket nagsursurat kadagiti 20 a libro ken dagiti adu nga artikulo ken isu idi ket nadayeg nga agleklektura idiay Estados Unidos ken Europa. Dagiti namarisan a kabukbukodan a biagna ket kankanayon a maipadpadamag, a kaaduan a naindayegan ti 1914 nga uram ken dagiti panagpapatay idiay Taliesin nga estudiona. Isu ket naindayeganen a naam-ammuan iiti kabibiagna, ni Wright ket nabigbigan idi 1991 babaen ti Amerikano nga Instituto dagiti Arkitekto a kas "ti kalatakan nga Amerikano nga arkitekto ti amin a panawen."[1]
Dagiti linaon
Nasapa a tawtawen[urnosen | urnosen ti taudan]
Ni Frank Lloyd Wright ket naipasngay idi idiay pagtaltalonan nga ili ti Richland a Sentro, Wisconsin, Estados Unidos, idi 1867 ken nanaganan ti Frank Lincoln Wright. Ti amana, a ni William Carey Wright (1825–1904), ket maysa idi a dinaydayawan a lokal nga orador, maestro ti musika, sagpaminsan nga abogado, ken itinerante a ministro. Ni William Wright ket nakiamammo ken nakiassawa kenni Anna Lloyd Jones (1838/39 – 1923), ti maysa a manursuro ti kondado a pagadalan, ti napalabsa a tawen idi isu ket agtrabtrabaho a kas ti superintendente kadagiti eskuelaan para iti Kondado ti Richland. Kasisigud a nanipud idiay Massachusetts, ni William Wright ket maysa idi a Baptista a ministro, ngem kalpasan daytoy isu ket timmipon ti pamilia ti asawana iti Unitariano a pammati. Ni Anna ket kameng idi ti dakkel, nabaknang ken nadayeg a naam-ammuan a pamilia dagiti Unitariano a Lloyd Jones, a nag-emigrado manipud idiay Gales a napan idiay Spring Green, Wisconsin. Maysa kadagiti kabsat ni Anna a lalaki ket ni Jenkin Lloyd Jones, nga agbalinto a nangruna a pigura iti pannakaiwarwaras ti Unitariano a pammati idiay Akinlaud nga Estados Unidos. Dagiti nagannak kenni Wright ket napigsa ti pakinakemda a tattao nga adda ti idiosinkratiko a kinaykayatan a naipatawid kaniana. Segun ti biograpiana ti inana ket nagirangarang, idi idu ket masikog ti immuna nga anakna, a daytoy ket dumakkelto nga agipatakder kadagiti napintas a pasdek. Ti inanan ket nagdekorasion ti nagtaraknanna kadagiti kinitkitikit ti Inggles a katedral a pinigis kadagiti warknakan tapno maawis ti ambision ti maladaga. Ti pamilia ket immalis idiay Weymouth, Massachusetts idi 1870 tapno agministro ni William iti bassit a kongregasion.
Idi 1876, ni Anna ket binisitana ti Sentenario a Pabuya idiay Philadelphia ken nakakita ti maysa a pabuya ti edukasinal a muton a pinartuat babaen ni Friedrich Wilhelm August Fröbel. Dagitoy a muton, a naamammuan a kas ti Froebel a Sagsagut, ket dagitoy ti pundasion para iti panagpabpabaro a kurikulonmna ti kindergarten. Ti nasanay a manursuro, ni Anna ket naragragsakan idi babaen daytoy a programa ken gimmatang ti maysa a agasmang kadagitoy a muton para iti pamiliana. Ti ybing a Wright ket kaaduana nagay-ayam kadagitoy a muton. Dagitoy ket heometriko a nasukogan ken mabalin a maaramid kadagiti nadumaduma a kombinasion tapno makaporma ti tallo a dimension ti a maararamid. Daytoy ti kasano a panagilawlawagan ni Wright, iti autobiograpiana, ti impluensia kadagitoy a panagsansanay iti kabukbukodanna nga arngian ti panagdaremdem: "Para kadagiti adu a tawtawen Nagtugtugawak idiay bassit a lamisaan ti Kindergarten. . . ken nagayayayamak . . . kadagitoy a kubiko, ti nagtitimbukel ken ti trianggulo-dagitoy nalamuyot a muton a kayo ti arse . . . Amin ket adda kadagitoy a ramayko tatta nga aldaw . . ."[2] Adu kadaiti pasdekna ket naamammuan para kadagiti heometriko a kalawag.
Ti pamilia ni Wright ket nagsagsagabada ti pinansia idiay Weymouth ken nagsublida idiay Spring Green, Wisconsin, a ditoy ti nagsupsuporta a pamilia ti Lloyd Jones ket makatulongda kenni William a makabiruk ti pagtrabahuan. Nagtalinaedda idiay Madison, a ditoy ket mangisursuro ni William ti musika ken nagserbi a kas ti sekretario ti baro a naporma a kagimongan ti Unitariano. Nupay ni William ket maysa idi nga aday nga ama, isu ket ket nakibinbiningay kadagiti annakna ti panagayatna ti musika, a naipangpangruna dagiti obra ni Johann Sebastian Bach.
Kalpasan idi nagtawen ni Wright ti 14, nagsina dagiti nagannak kaniana. Ni Anna ket napauten a saan a nagay-ayati ti saan a pannakatultulong ni William para iti pamiliana ken nangibaga kaniana a pumanawen. Ti diborsio ket nalpas idi 1885 kalpasan idi nangidarum ni William kenni Anna para iti kaawan ti pisikal a panagayat kaniana. Ni William ket pinanawanna ti Wisconsin kalpasan ti diborsio ken ni Wright ket nagitunton a saannan a nakitkita ti amana kalpasan daytoy.[3] Iti daytoy a panawen ni Wright ket binaliwanna ti tengnga a naganna manipud ti Lincoln iti Lloyd iti panagpammadayaw ti pamilia ti inana, dagiti Lloyd Jones. A kas ti isu-isu a nabatbati a lalaki iti pamilia, ni Wright ket nangipagarup ti pinansia a responsibildad para iti inana ken dagiti dua a kakabsatna a babbai.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b Brewster, Mike (Hulio 28, 2004). "Frank Lloyd Wright: Arkitekto ti Amerika". Business Week (The McGraw-Hill Companies). Naala idi Enero 22, 2008.
- ^ Alofsin, Anthony (1993). Frank Lloyd Wright--ti Napukaw a Tawtawen, 1910-1922: Ti Panagadal ti Impluensia. Unibersidad ti Chicago a Pagmalditan. p. 359. ISBN 0-226-01366-9; Hersey, George (2000). Arkitektura ken Heometria iti Panawen ti Baroko. Unibersidad ti Chicago a Pagmalditan. p. 205. ISBN 0-226-32783-3.
- ^ Ti Autobiograpia, babaen ni Frank Lloyd Wright, Duell, Sloan ken Pearce, New York City, 1943, p. 51
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
Pilosopia ni Wright[urnosen | urnosen ti taudan]
- Hoffmann, Donald. Understanding Frank Lloyd Wright's Architecture. New York: Dover Publications, 1995. ISBN 0-486-28364-X
- Lind, Carla. Frank Lloyd Wright's Usonian Houses. San Francisco: Promegranate Artbooks, 1994. ISBN 1-56640-998-5
- McCarter, Robert (ed.). Frank Lloyd Wright: A Primer on Architectural Principles. New York: Princeton Architectural Press, 1991. ISBN 1-878271-26-1
- Meehan, Patrick, ed. Truth Against the World: Frank Lloyd Wright Speaks for an Organic Architecture. New York: Wiley, 1987. ISBN 0-471-84509-4
- Nisbet, Earl. Taliesin Reflections: My Years Before, During, and After Living with Frank Lloyd Wright. Petaluma, Calif.: Meridian Press, 2006. ISBN 0-9778951-0-6
- Rosenbaum, Alvin. Usonia : Frank Lloyd Wright's Design for America. Washington, DC: Preservation Press, 1993. ISBN 0-89133-201-4
- Russell, Virginia L. "You Dear Old Prima Donna: The Letters of Frank Lloyd Wright and Jens Jensen", Landscape Journal, 20.2 (2001): 141-155.
- Sergeant, John. Frank Lloyd Wright's Usonian Houses: The Case for Organic Architecture. New York: Watson-Guptill, 1984. ISBN 0-8230-7178-2
- Treiber, Daniel. Frank Lloyd Wright. 2nd ed. Basel: Birkhäuser, 2008. ISBN 978-3-7643-8697-9
- Wright, Frank Lloyd. Frank Lloyd Wright: An Autobiography. New York: Duell, Sloan and Pearce, 1943.
- Wright, Frank Lloyd. "In the Cause of Architecture", Architectural Record, March, 1908. Reprinted in Frank Lloyd Wright: Collected Writings, vol. 1: 1894–1930. New York: Rizzoli, 1992. ISBN 0-8478-1546-3
- Wright, Frank Lloyd. The Natural House. New York: Horizon Press, 1954.
Dagiti bibliograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
- Farr, Finis. Frank Lloyd Wright: A Biography. New York: Scribner, 1961.
- Friedland, Roger and Harold Zellman. The Fellowship: The Untold Story of Frank Lloyd Wright and the Taliesin Fellowship. New York: Regan Books, 2006. ISBN 0-06-039388-2
- Gill, Brendan. Many Masks: A Life of Frank Lloyd Wright. New York: Putnam, 1987. ISBN 0-399-13232-5
- Huxtable, Ada Louise. Frank Lloyd Wright. New York: Lipper/Viking, 2004. ISBN 0-670-03342-1
- Secrest, Meryle. Frank Lloyd Wright: a Biography. New York: Knopf, 1992. ISBN 0-394-56436-7
- Twombly, Robert C. Frank Lloyd Wright: His Life and Architecture. New York: Wiley, 1979. ISBN 0-471-03400-2
- Wright, Iovanna Lloyd. Architecture: Man in Possession of His Earth. Garden City, NY: Doubleday, 1962.
Dagiti suukimat ti obra ni Wright[urnosen | urnosen ti taudan]
- Aguar, Charles and Berdeana Aguar. Wrightscapes: Frank Lloyd Wright's Landscape Designs. New York: McGraw-Hill, 2002. ISBN 0-07-140953-X
- Blake, Peter. Frank Lloyd Wright: Architecture and Space. Baltimore, MD: Penguin Books, 1964.
- Fell, Derek. The Gardens of Frank Lloyd Wright. London: Frances Lincoln, 2009. ISBN 978-0-7112-2967-9
- Heinz, Thomas A. Frank Lloyd Wright Field Guide. Chichester, West Sussex: Academy Editions, 1999. ISBN 0-8101-2244-8
- Hildebrand, Grant. The Wright Space: Pattern and Meaning in Frank Lloyd Wright's Houses. Seattle: University of Washington Press, 1991. ISBN 0-295-97005-7
- Larkin, David and Bruce Brooks Pfeiffer. Frank Lloyd Wright: The Masterworks. New York: Rizzoli, 1993. ISBN 0-8478-1715-6
- Levine, Neil. The Architecture of Frank Lloyd Wright. Princeton, NJ: Princeton University Press, 1996. ISBN 0-691-03371-4
- Lind, Carla. Frank Lloyd Wright's Glass Designs. San Francisco: Pomegranate Artbooks, 1995. ISBN 0-87654-468-5
- McCarter, Robert. Frank Lloyd Wright. London: Phaidon Press, 1997. ISBN 0-7148-3148-4
- Pfeiffer, Bruce Brooks. Frank Lloyd Wright, 1867–1959: Building for Democracy. Los Angeles: Taschen, 2004. ISBN 3-8228-2757-6
- Pfeiffer, Bruce Brooks and Peter Gössel (eds.). Frank Lloyd Wright: The Complete Works. Los Angeles: Taschen, 2009. ISBN 978-3-8228-5770-0
- Riley, Terence and Peter Reed (eds.). Frank Lloyd Wright: Architect. New York: Museum of Modern Art, 1994. ISBN 0-87070-642-X
- Smith, Kathryn. Frank Lloyd Wright: America's Master Architect. New York: Abbeville Press, 1998. ISBN 0-7892-0287-5
- Storrer, William Allin. The Architecture of Frank Lloyd Wright: A Complete Catalog. 3rd ed. Chicago: University of Chicago Press, 2007. ISBN 0-226-77620-4
- Storrer, William Allin. The Frank Lloyd Wright Companion. Chicago: University of Chicago Press, 1993. ISBN 0-226-77621-2
Napili a liblibro a maipanggep kadagiti naisangayan a proyekto ni Wright[urnosen | urnosen ti taudan]
- Toker, Franklin. Fallingwater Rising: Frank Lloyd Wright, E. J. Kaufmann, and America's Most Extraordinary House. New York: Alford A. Knopf, 2003. ISBN 1-4000-4026-4
- Whiting, Henry, II. At Nature's Edge: Frank Lloyd Wright's Artist Studio. Salt Lake City: University of Utah Press, 2007. ISBN 978-0-87480-877-3
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti midia a mainaig ti Frank Lloyd Wright idiay Wikimedia Commons
- Dagiti sasao a mainaig ti Frank Lloyd Wright idiay Wikiquote
- Pundasion ni Frank Lloyd Wright Opisial a sapot ti pagsaadan
- Frank Lloyd Wright, Naipakasaritaan a Kagimongan ti Wisconsin


text:
Zaragoza
Ti Zaragoza (Pannakabalikas nga Espaniol: [θaɾaˈɣoθa]), makunkuna pay a ti Saragossa iti Ingglés, ket isu ti kapitolio iti Probinsia ti Zaragoza ken iti Naturay a komunidad iti Aragon, España. Naisanglad daytoy idiay karayan Ebro ken dagiti tributariona, ti Huerva ken ti Gállego, ti asideg ti sentro iti daytoy a rehion, iti tanap nga addaan kadagiti nadumaduma a langa ti daga, manipud iti desierto (Los Monegros) aginggana kadagiti kabakiran, karuotan ken kabanbantayan.
Idi 1 Septiembre 2010 i populasion ti siudad ti Zaragoza ket 701,090,[1] iti uneg ti administratibo a patinggana iti kalawa ti daga iti 1,062.64 km2 (410.29 kd mi), a mangiranggo iti maikalima idiay España. Isu daytoy ti maika-35 a kaaduan ti populasion idiay Kappon ti Europa. Ti populasion iti metropolitano a lugar ket nakarkulo idi 2006 iti 783,763 nga agtaeng. Ti munisipalidad ket pagtaengan ti sumorok a 50 porsiento dagiti Aragones a populasion. Daytoy a siudad ket naisanglad iti kangato iti 199 a metro.
Ti Zaragoza ket nangisaili ti Expo 2008 idi kalgaw iti 2008, maysa daytoy a Piesta ti Lubong iti danum ken maipagnanayon a panagrangrang-ay. Kandidato daytoy idi para iti Europeano a Kapitolio iti Kultura idi 2016.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Zaragoza supera los 700.000 habitantes". Heraldo.es. 2006-01-01. Naala idi 2011-04-10.


text:
Malta
Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Katkategoria:
- Malta
- Dagiti purpuro ti Baybay Mediteraneo
- Dagiti pagilian ti Baybay Mediteraneo
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Inggles
- Dagiti pagilian idiay Europa
- Dagiti dati a kolonia ti Britaniko
- Dagiti isla a pagilian
- Dagiti pagilian nga agsasao ti Italiano
- Dagiti liberal a demokrasia
- Dagiti isla ti Mediteraneo
- Dagiti estado a kameng ti Mankomunidad ti Pagpagilian
- Dagiti estado a kameng ti Konsilo ti Europa
- Dagiti estado a kameng ti Kappon ti Europa
- Dagiti estado a kameng ti Kappon para iti Mediteraneo
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian
- NUTS 1 nga estadistiko a rehion ti Kappon ti Europa
- Dagiti kolonia a Poeniko
- Dagiti republika
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1964
- Dagiti mankomunidad a republika


text:
Tim Berners-Lee
Ni Apo Timothy John "Tim" Berners-Lee, OM, KBE, FRS, FREng, FRSA (naipasngay idi 8 Hunio 1955),[1] ammo pay a kas ni "TimBL", ket maysa a Britaniko a sientista ti kompiuter ken ti inbentor ti World Wide Web. Isu ket nangisingasing para iti panangimaton ti pakaamo a sistema idi Marso 1989,[3] ken idi 25 Disiembre 1990, iti itutulong ni Robert Cailliau ken ti maysa nga ubing nga estudiante idiay CERN, isu ket nangikeddeng ti immuna a nagballigi a pannakisinnarita a nagbaetan ti maysa a Hipertesto a Pannakaiyallatiw ti Protokol (HTTP) a kliente ken server babaen ti Internet.
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b c "Berners-Lee Atatiddog a Biograpia". World Wide Web Consortium. Naala idi 18 Enero 2011.
- ^ "Pangaldaw kenni FT: Tim Berners Lee". Financial Times.
- ^ "cern.info.ch – Ti singasing ni Tim Berners-Lee". Info.cern.ch. Naala idi 21 Disiembre 2011.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Tim Berners-Lee ken ti panagparang-ay ti the World Wide Web (Panaglukat dagiti Kalimedan ti Siensia), Ann Gaines (Mitchell Lane Publishers, 2001) ISBN 1-58415-096-3
- Tim Berners-Lee: Inbentor ti World Wide Web (Karrer a Biograpia ni Ferguson), Melissa Stewart (Ferguson Publishing Company, 2001) ISBN 0-89434-367-X biograpia dagit iubbing
- Panagab-abel ti Web Berners-Lee, Tim, a kaduna ni Fischetti, Mark (Harper Collins Publishers,1999) ISBN 0-06-251586-1(wasig) ISBN 0-06-251587-X(paper)
- Kasano a naipasngay ti Web: Ti sarita ti World Wide Web Robert Cailliau, James Gillies, R. Cailliau (Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan, 2000) ISBN 0-19-286207-3
- Ni Tim Berners-Lee ket Nagitited ti Web ti Baro a Panakaipalpalawag
- BBC2 Newsnight – Transkripsion ti mabuya a panagsarita ni Berners-Lee iti mabasa/maisurat a Web
- Technology Review interview
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Tim Berners-Lee idiay Wikimedia Commons
Dagiti sasao a mainaig ti Tim Berners-Lee idiay Wikiquote


text:
Kroasia
Ti Kroasia (i/kroʊˈeɪʃə/ kroh-ay-shə; Kroata: Hrvatska pannakabalikas [xř̩ʋaːtskaː]), opisial a kas ti Republika ti Kroasia (Kroata: Republika Hrvatska Republika_Hrvatska.ogg (tulong·paammo)), ket maysa a unitario a demokrata a parlamentario a republika idiay Europa, idiay nagsasabtan iti Tengnga nga Europa, ti Balkanes, ken ti Mediteraneo. Ti kapitoliona ken kadakkelan a siudad ket ti Zagreb. Daytoy a pagilian ket nabingbingay kadagiti 20 a probinsia ken ti siudad ti Zagreb. Naisakupan ti Kroásia ti 56,594 kuadrado kilometro (21,851 sq mi) ken addaan ti naidumaduma, a kaaduan a kontinental ken dagiti Mediteraneo a klima. Ti aplaya ti Baybay Adriatiko ti Kroasia ket nagbukel ti ad-adu ngem maysa a ribo nga is-isla. Ti populasion iti daytoy a pagilian ket 4.29 a riwriw, a kaaduan ket dagiti Kroata, nga addan ti kaaduan a denominasion ti relihion a Romano Katolisismo.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Pannakaiwarwarasiti matgedan ti pamilia – Gini a pagsurotan". The World Factbook. CIA. Naidulin manipud ti kasisigud idi 23 Hulio 2010. Naala idi 1 Septiembre 2009.
- ^ "Reporta ti Panagrangrang-ay ti Nagtagitaoan 2011". Nagkaykaysa a Pagpagilian. 2011. Naala idi 27 Nobiembre 2011.
- Kroasia
- Dagiti pagilian ti Baybay Mediteraneo
- Dagiti pagilian idiay Europa
- Dagiti liberal a demokrasia
- Dagiti estado a kameng ti Kappon ti Europa
- Dagiti estado a kameng ti Kappon para iti Mediteraneo
- Dagiti estado a kameng ti NATO
- Dagiti republika
- Dagiti pagilian nga agsasao ti Serbo-Kroata
- Dagiti Eslabo a pagilian ken teritorio
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1991
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian


text:
Baguio City- Ipanpanakkel dagiti kabagyanna ni FilAm choreographer Napoleon Dumo kalpasan a nakaawat daytoy iti pamadayaw kas Best Choreographer iti 2014 Creative Emmy Award.
Ni Dumon ket maysa a FilAm a ti ama-na ket maysa a Pilipino manipud iti syudad ti Baguio.
Sigun kenni Lhan-lyn Dumo-Co, kabagyan ni Napoleon, nalaus ti kinaragsakda gaputa kamaudiananna ket nagun-od ni Napoleon ken ti asawana a ni Tabitha ti nabayagen nga arapaapda a pamadayaw.
Kinunana a manmanu nga agawid ditoy Pilipinas ti pamilya Dumo gapu iti hectic nga shedule dagitoy.
Naamuan a nabigbig ti agasawa a Dumo iti awag a "Nappytabs" a nagserbi kas supervising choreographer iti lima a season ti sikat a dance show a "So You Think You Can Dance" sadiay Amerika.


text:
Pagsasao a Kinaray-a
Ti Kinaray-a ket pagsasao nga Austronesio a kangrunaan a naisasao idiay Probinsia ti Antique, Pilipinas. Daytoy ket naisasao pay idiay Probinsia ti Iloilo, idiay abagatan ti Probinsia ti Capiz, ken dagiti daddumapay a purok idiay Mindanao a tumugot ti ramutda iti Probinsia ti Antique wenno dagiti agsasao ti Kinaray-a a luglugar ti Iloilo ken Probinsia ti Capiz. Ti Kinaray-a ket nagtaud manipud ti balikas nga "iraya", a kapada ti "ilaya" iti Tagalog, a mangibagbaga ti grupo ti tattao nga agtataeng kadagiti kabanbantayan a lugar ti probinsia, daytoy ket nagtaud met manipud ti Sanskrito a laya a kayatna a saoen ket pagtaengan a kas iti Himalaya, bayat a dagiti grupo ti tattao nga agtataeng idiay asideg ti delta ti karayan ket tinawtawagan a kas "ilawod" manipud ti Hiligaynon a balikas ti "lawod", a nagtaud met manipud ti Proto-Austronesio a lahud, a mangibagbaga iti dakkel a bagi ti danum (baybay, taaw, danaw, wenno kipet). Nupay kasta, ti Kinaray-a ket saan a anasken a mangitudo iti waya wenno pagsasao nga insasao babaen dagiti agtataeng iti kabanbantayan ti Isla ti Panay. Dagiti agsasao iti daytoy a pagsasao ket tinawtawagan iti, "Karay-a."
Ti Kinaray-a ket naisasao pay kadagiti kaaduan a paset ti Iloilo ken ti abagatan a Capiz a kakuyogna met ti Hiligaynon. Kaaduan kadagiti ili kadagitoy a lugar ket agsasao iti Kinaray-a bayat a ti Hiligaynon ket kaaduan a naisasao idiay Siudad ti in Iloilo. Gapu ti rehional a kaasideg, dagiti estasion ti midia ken telebision, dagiti agsasao ti Kinaray-a ket maawatanda dagiti agsasao ti Hiligaynon. Nupay kasta, dagiti laeng agsasao ti Hiligaynon nga agnanaed kadagiti lugar nga agsasao ti Kinaray-a ti makaawat ti pagsasao. Dagiti nagtaud manipud kadagiti sabali a lugar, kasla tiNegros, ket narigatda a maawatan ti pagsasao.
Paka-allilawan kadagiti agsasao ti Hiligaynon a ti Kinaray-a ket dialekto ti Hiligaynon; iti kinapudno dagitoy dua ket tagikua ti dua a sabali, ngem agkabagian, dagiti subgrupo ti pagsasao. Nupay kasta, adda met dagiti agsasao ti Kinaray-a a maikadua met a pagsasaoda ti Hiligaynon; datoy ti gapu a dagiti a Cebuano ket ipagpagarupda a dagiti balikas ti Kinaray-a ket dagiti Hiligaynon.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Reperensia ti Kinaray-a iti Ethnologue (maika-17 nga ed., 2013)


text:
Papa Pablo V
Ni Papa Pablo V (17 Septiembre 1552 – 28 Enero 1621), naipasngay a ni Camillo Borghese, ket isu idi ti Papa manipud idi 16 Mayo 1605 aginggana idi pimmusay.
Nasapa a biag[urnosen | urnosen ti taudan]
Isu ket naipasngay iti natakneng a Borghese a pamilia iti Siena a nabiit pay laeng nga immalis idiay Roma, ken ti ROMANUS ket kaaduan nga agparang kaditi sinuratanna. Isu ket nangrugi idi a kas maysa nga abogado ken nagadal idiay Perugia ken Padua.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Pablo V idiay Wikimedia Commons


text:
LAOAG CITY – Dead on arrival iti Gov. Roque Ablan Sr. Memorial Hospital ti ama idinto Laoag City General Hospital ti anak na a naiyakar iti Mariano Marcos Mem Hospital and Medical Center idiay Batac City kalpasan a napaltopaltogan da iti sakop ti Brgy. Sta Maria ditoy syudad ti Laoag.
Nabigbig ti natay a ni Barangay Kagawad Jessie Jacinto Sr. idinto a ti nasugatan nga anak na ket ni Jackylyn Balino, agtawen ti 27, agpada nga agindeg iti nadakamat a barangay.
Segun ken ni Dr Ricarte Caday ti nadakamat nga ospital, lima dagiti tama ti paltog iti nadumaduma a paset ti bagi natay a biktima nangnangruna iti ulo na idinto a natamaan met ti bala ti paltog ti luppo ti anak na.
Inbutaktak ti natiliw a suspek a ni Lucky Bar Maximo a taga Brgy Buena Suerte, Cauayan City, Isabela nga adda ti nakinegosasyon kadagiti kakadua na a saan nan nga innaganan pay a bayadan na dagitoy ti 25 ribu a pisos tapno papatayen da ti barangay kagawad.
Binigbig na ti nangpaltog kadagiti biktima a ni Michael Rumbaoa, taga Brgy Cabaroan, Bacarra, Ilocos Norte ken ti maysa pay a kadua da a suspek a ni Jonathan Zapata, agtawen ti 42 ken taga Brgy Camalaniogan, Lallo, Cagayan
Nupay kasta, agingga kadagitoy a gundaway ket an-anupen pay laeng dagiti otoridad da Rumbaoa ken Zapata.


text:
Pakistan
Ti Pakistan (i/ˈpækɨstæn/ wenno i/pɑːkiˈstɑːn/; Urdo: پاکستان), opisial a ti Islamiko a Republika iti Pakistan ket maysa a naturay a pagilian idiay Abagatan nga Asia. Ti pagilian ket adda ti populasion iti sumurok a 180 a riwriw a tattao, dayttoy ket isu ti maika-6 a kaaduan ti populasion a pagilian iti lubong. Daytoy ket mabirukan iti estratihiko a nangruna a pagsasabtan kadagiti rehion ti Abagatan nga Asia, Tengnga nga Asia ken Lumaud nga Asia, ti Pakistan ket addaan ti 1,046-kilometro (650 mi) nga aplaya iti igid ti Baybay Arabiano ken ti Golpo iti Oman iti abagatn aken nabeddengan babaen ti India iti daya, Apganistan iti laud ken amianan, Iran iti abagatan a laud ken ti Tsina iti adayo nga amianan a daya. Daytoy ket naisina manipud ti Tajikistan babaen ti akikid a Koridor Wakhan ti Apganistan iti amianan, ken makibinningay pay ti baybay a pagbeddengan iti Oman.
Ti teritorio ti moderno a Pakistan ket taengan id dagiti nadumaduma a taga-ugma kultura, mairaman ti Neolitiko a Mehrgarh ken ti Gambang a Panawen ti Sibilisasion ti Indus a Ginget, ken nakapan daoty kadagiti panagparmek wenno panangitaeng babaen dagiti Hindu, Persiano, Indo-Griego, Islamiko, Turko-Mongol, Apgani ken Sikh. Ti lugar ket tinurayan idi dagiti nadumaduma nga imperio ken dagiti dinastia, a mairaman ti Indiano a Maurya nga Imperio, ti Persiano anga Akueminida nga Imperio, ti Arabo nga Umayyad a Kalipato, ti Mongol nga Imperio, ti Mughal nga Imperio, ti Durrani nga Imperio, ti Sikh nga Imperio ken ti Britaniko nga Imperio. Gapu ti nagbanagan ti Tignay ti Pakistan nga indauloan babaen ni Muhammad Ali Jinnah ken ti salisal para iti pannakawaya ti India, ti Pakistan ket napartuat idi 1947 a kas maysa a nawaya pagilian para kadagiti Muslim manipud kadagiti rehion iti daya ken laud ti India nga adda idiay dagiti kaaduan a Muslim. Iti immununa daytoy idi ket maysa a dominion, ti Pakistan ket nangampon ti maysa a baro a batay-linteg idi 1956, ken nagbalin daytoy nga Islamiko a republika. Ti sibil a gubat idi 1971 ket nagbanagan ti pannakisina ti Daya a Pakistan a kas baro a pagilian ti Banglades.
Ti Pakistan ket maysa a pederal a parliamentario a republika a buklen dagiti uppat a probinsia ken uppat a pederal a teritorio. Daytoy ket maysa a naindaumaduma ti etniko ken linguistiko a pagilian, nga adda ti kapada a pannakaidumduma iti bukodna a heograpia ken dagiti naatap a niag. Ti Pakistan ket maysa a rehional ken tengnga abileg,[8][9] Ti Pakistan ket addan ti maikapito a kadakkelan nga agtaktakder a pursa armada iti lubong ken maysa pay a nuklear a bileg ken isu pay ket maysa a nairangarang a estado addan ti nuklear nga armas, nga isulaeng ti pagilian iti Muslim a lubong, ken ti maikadua idiay Abagatan nga Asia, nga addaan iti daytoy a saad. Daytoy ket addan ti maysa a semi-industrialisado nga ekonomia nga isu daytoy ti maika-27 a kadakkelan iti lubong iti termino ti bileg a panaggatang ken maika-47 a kadakkelan iti termino ti nominal a GDP.
Ti kalpasan ti pannakawaya a pakasaritaan ti Pakistan ket nailaslasin babaen dagiti paset ti panawen iti mitar a panagturay, di natalinaay a politika ken dagiti suppiat ti kaarrubana nga India. Ti pagilian ket agtultuloy a mangsang kadagiti makakarit a problemana, a mairaman ti terorismo, kinapanglaw, di kaamo ti panagbasa ken panagsurat ken pagdadaksan. Daytoy ket nangibangon a kameng ti Gunglo ti Islamiko a Konperensia (nga itan ket Gunglo ti Islamiko a Pagtitinnulongan) ken kameng daytoy ti Nagkaykaysa a Pagpagilian, ti Mankomunidad ti Pagpagilian, ti Dagiti Ekonomia ti Smaruno a Sangapulo ket maysa, SAARC, ECO, D8 ken ti G20 nga agrangrang-ay a pagpagilian.
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Ti Naestaduan a Kayarigan". Ministro iti Pakaammo ken Panagiwaragawag, Gobierno iti Pakistan.
- ^ "Populasion babaen ti Patneng a Pagsasao". Gunglo ti Senso ti Populasion, Gobierno iti Pakistan. Naala idi 28 Disiembre 2011.
- ^ "Populasion (Iti riwriw) Babaen ti probinsia, 2011". Ministro iti Pagsayaatan ti Populasion, Gobierno iti Pakistan. Naala idi 28 Disiembre 2011.
- ^ "Kalawa, Populasion, Densidad ken Urbano/Away a Panakaibingbingay babaen dagiti Administribo a Paset". Gunglo ti Senso ti Populasion, Gobierno iti Pakistan. Naala idi 28 Disiembre 2011.
- ^ a b c d "Pakistan". Internasional a Pundo ti Panguartaan. Naala idi 21 Abril 2011.
- ^ "Reporta ti Panagrangrang-ay ti Nagtagitaoan 2011. Agdama a pagsurutan ti Panagrangrang-ay ti Nagtagitaoan: Tabla 1" (PDF). Nagkaykaysa a Pagpagilian a Programa ti Panagrangrang-ay. Naala idi 12 Nobiembre 2011.
- ^ Loureiro, Miguel (28 Hulio 2005). "Driving—the good, the bad and the ugly". Daily Times (Pakistan). Naidulin manipud ti kasisigud idi 2012-05-30. Naala idi 10 Enero 2010.
- ^ Barry Buzan (2004). Ti Estados Unidos ken dagiti nalatak a bileg: dagiti politika ti lubong iti maika-duapulo ket maysa a siglo. Polity. pp. 71, 99. ISBN 978-0-7456-3374-9. Naala idi 27 Disiembre 2011.
- ^ Hussein Solomon. "Ganganaetnga Annuroten ti Abagatan nga Aprika ken ti Panangidaulo ti Tengnga a Bileg". Naala idi 27 Disiembre 2011.
Dagiti silpo tiruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti midia a mainaig ti Pakistan idiay Wikimedia Commons
- Pakaammo ti panagbiahe idiay Pakistan manipud idiay Wikivoyage
- Opisial a website
- Pakistan a naikabil iti The World Factbook
- Ti Pakistan manipud ti UCB Libraries GovPubs
- Kitaen ti Pakistan iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (Ingles)
- Pakistan
- Dagiti pagilian ti Taaw Indiano
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Inggles
- Dagiti pederal a pagilian
- Dagiti dati a kolonia ti Britaniko
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Hindustani
- Irani a Banak
- Dagiti Islamiko a republika
- Dagiti Islamiko nga estado
- Dagiti estado a kameng ti Mankomunidad ti Pagpagilian
- Dagiti estado a kameng ti Organisasion ti Islamiko a Pagtitinnulongan
- Dagiti estado a kameng ti Gunglo ti Abagatan nga Asia para iti Rehional a Pagtitinnulongan
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian
- Dagiti pagilian ti Abagatan nga Asia
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1947
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Urdu
- Dagiti mankomunidad a republika
- Dagiti republika


text:
SAN FERNANDO CITY, La Union - Iti laksid ti mapaspasaran a kinaranggas iti Gaza Strip iti pagilian nga Israel ket saan met nga apektado ti preyso ken suplay ti taraon sadiay.
Iti pannakiuman ti Bombo Radyo iti maysa nga Oversease Filipino Worker (OFW) sadiay Israel a ni Jean Lopez-Manongdo, kinunana nga agtaltalinaed ken saan nga aggargaraw ti presyo ken umdas ti suplay ti taraon.
Segun ken ni Manongdo, gapu iti mapaspasarak a riribuk iti nagbaetan ti Hamas Militants ken Israeli Defense Forces ket bimmaba met ti sinnukatan ti Dollar ken Israli Shekel.
Kabayatanna, naminsan met a pinunas ti nadakamat nga OFW ti panagdanag dagiti kailian ditoy Pilipinas nga adda ti kabagianda idiay Israel.
Agtaltalinaed met a natalged ti kasasaad dagiti Pilipino iti nasao a pagilian ken sumursurotda laeng iti pammagbaga ti embahada tapno saanda a maisagmak.


text:
SAN FERNANDO CITY, La Union - Matamtaming pay laeng ti maysa a lallaki kalpasan a nabagsol ti tianna babaen ti kaduana a nabartek idiay Brgy. Baccuit Sur, Bauang, La Union.
Ti biktima ket ni Danilo Sacpa, agtawen iti 52 bayat a ti suspek ket ni Danilo Acosta, nga agpada a residente iti nasao a lugar.
Maibasar iti report ti pulisya, naggiinom dagiti biktima ken suspek kaduada ti dadduma pay iti kellaat nga adda ti rimsua a riribuk.
Iti panagresponde dagitoy ket nasangpetanda laengen ti suspek a nagdisnudo met a simmuko bayat a naitaray iti pagagasan ti biktima.
Naamuan nga uray ni Acosta ket naglak-am met iti dunor iti bibigna kalpasan a kinabil ti biktima.


text:
Tokyo
Ti Tokyo (東京 Tōkyō?, "Dumaya a Kapitolio") [toːkjoː], Ingles: /ˈtoʊki.oʊ/; opisial a ti Tokyo a Metropolis (東京都 Tōkyō-to?),[3] ket maysa kadagiti 47 a prepektura iti Hapon. Ti Tokyo ket isu ti kapitolio iti Hapon, ti sentro iti Kalatakan a Lugar ti Tokyo, ken isu ti kadakkelan a metropolitana a lugar iti lubong[4]. Isu daytoy ti tugae iti gobierno iti Hapón ken ti Imperio a Palasio, ket ti pagtaengan iti Hapon nga Imperio a pamilia. Ti Tokyo ket adda idiay rehion ti Kantō idiay abagatan a daya a bangir iti kangrunaan nga isla iti Honshu ken mairaman ti Is-isla ti Izu ken Is-isla ti Ogasawara.[5] Ti Tokyo a Metropolis ket naporma idi 1943 manipud ti panagtipon iti sigud idi a Prepektura ti Tokyo (東京府 Tōkyō-fu?) ken ti siudad iti Tokyo (東京市 Tōkyō-shi?).
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "東京都歌・市歌". Tokyo Metropolitano a Gobierno. Naala idi Septiembre 17, 2011.
- ^ "大都市圏・都市圏の人口". Ministro iti Uneg a Panakibiang ken Pannakisarita. Naala idi 2005.
- ^ "Heograpia ti Tokyo". Metropolitano a Gobierno ti Tokyo.
- ^ "Urbanisasion a Prospekto iti Lubong: Ti 2009 a Rebision ti Populasion a Datos". Nagkaykaysa a Pagpagilian. Naala idi 2012-03-06.
- ^ Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Tōkyō" iti Ensiklopedia ti Hapón, pp. 981-982 idiay Liblibro ti Google; "Kantō" iti p. 479 idiay Liblibro ti Google


text:
Metal
Ti metal (manipud ti Griego "uέtaλλov" – métallon, "mina, pagbatuan, metal"[1][2]) ket isu ti solido a materiales (ti maysa a elemento, kompuesto, wenno alloy) a kadawyan a natangken , nasileng, ken makailanga ti nasayaat nga elektrikal ken panagkukua iti pudot. Dagiti metal ket kadawyanda a naalumaymay, dagitoy ket mapanday wenno pemanente a matalmegan iti sukogda nga awan a saan amatukkol wenno agberre ken dagitoy pay ket mabalin a malunag (maipagtipon wenno malunag) ken naalumaymay (mabalin a maaramid iti naingpis a barot).[3] Agdama a, 91 kadagiti 118 a dagup dagiti elemento iti periodiko a lamisaan ket naidasig dagitoy a kas metal.
Ti kaibuksilan ti pannakaibaga ti "metal" ket maigiddiat para kadagiti nadumaduma a komunidad. Kas pagarigan, dagiti astronomo ket usarenda ti sapasap a pannangibaga ti "metal" para iti pakainugotan a mangipalawag kadagiti amin nga elemento malaksid ti hidroheno ken helio (dagiti kangrunaan a pakabuklan dagiti bituen, naurnong nga isu met ti pakabuklan ti kaaduan a makitkita abanag iti law-ang). Isunga, iti astronomia ken pisikal a kosmolohia, ti metalisidad ti maysa na naga ket isu ti proporsion iti banagna a bunukel dagiti kimiko nga elemento malaksid ti hidroheno ken helio.[4] Iti pay maipatinayon, adu kadagiti elemento ken dagiti kompuesto a kadawyan a saan a naidasig a kas dagiti metal ngem agbalin dagitoy a metaliko babaen kadagiti nangato a presion; dagitoy ket naamammuan a kas dagiti metaliko ng aalotropo dagiti saan ametal.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ uέtaλλov Henry George Liddell, Robert Scott, Ti Griego-Inggles a Leksikon, iti Perseus Dihital a Biblioteka
- ^ metal, kadagiti Diksionario ti Oxford
- ^ metal. Encyclopaedia Britannica
- ^ John C. Martin. "Ania ti naadaltayo manipud ti metal a linaon dagiti bituen". Baro a Panagusig ti RR Lyrae Kinematika iti Solar Kaarubaan. Naala idi Septiembre 7, 2005.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti midia a mainaig ti Metal idiay Wikimedia Commons


text:
Nailet a Baybay Bering
Nagsasabtan: 66°0′N 169°0′W / 66.000°N 169.000°W
Ti Nailet a Baybay Bering (Ruso:БepиHroB пpoлиB, Beringov proliv), makunkuna dagiti patneng a tat-tao idiay a kas Imakpik ket mays a nailet a baybay a nagbaetan ti Rawis ti daga a Dezhnev, Chukotka, Russsia, ti kadayaan a murdong (169°43'W) iti kontinente ti Asia ken Rawis ti daga a Prinsipe iti Wales, Alaska, Estados Unidos, ti kalaudan a murdong (168°05'L) iti kontinente ti Amianan nga Amerika, nga addaan ti latitude a 65°40'N, agpa-abagatan bassit iti Polar a sirkulo. Ti agdama a nagbeddengan ti Estados Unidos ken Ruso iti nailet a baybay, a tinulagan laeng babaen ti Estados Unidos, ket ti 65°40'N. Ti nagan daytoy a baybay ket sagpaminsan pay a naipangiletra a kas Behring kadagiti kadaanan a liblibro.
Ti nailet a Baybay Bering ket isun a suheto iti sientipiko a panpanunuten nga dagiti nagtagitaon ket naggapu da manipud iti Asia a mapan iti Amerika a naiballasiwan ti daga a rangtay iti panawen nga ti taaw ket ababaw, wenno nagbanagan dagiti glasier a nagkandado dagiti nawatiwat a kadanuman, a nagisarang ti pantok ti baba ti taaw. Ti kastoy ket agpalubos kadagiti nagtagitaon ti magna manipud idiay Siberia a mapan idiay Alaska, isu nga nataoan da ti Amianan ken Abagatan nga Amerika.


text:
Olanda
Ti Olanda (i/ˈnɛðərləndz/; Olandes: Nederland [ˈneːdərˌlɑnt] ( denggen)) ket maysa a konstituente a pagilian ti Pagarian ti Olanda, a nangruna amabirukan idiay Amianan-Laud a Europa nga adda dagiti isla idiay Karibe. Ti Nangruna a daga ti Olanda ket pagbeddenganna ti Baybay Amianan iti amianan ken laud, ti Belhika iti abagatan, ken ti Alemania iti daya, ken makibinningay dagiti maritimo a pagbeddengan[6] iti Belhika, Alemania ken ti Nagkaykaysa a Pagarian. Daytoy ket maysa a parlamentario a demokrasia a naurnos a kas maysa a unitario nga estado. Ti pagilian a kapitoliona ket ti Amsterdam ken ti tugaw ti gobierno ket Ti Hague.[7] Ti Olánda' iti pakabuklanna ket kadawyan a naibagbaga a kas Holanda, uyrayno ti Amianan ken ti Abagatan a Holanda ket agpayso laeng a dagitoy ket dua kadagiti sangapulo ket dua a probinsiana.
Ti Olanda maysa a heograpiko a naisanglad ti nababa a pagilian, nga adda iti agarup a 20% ti kalawana ken 21% kadagiti populasionna ket mabirukan ti babba ti pantar ti baybay,[8] ken 50% kadagiti dagana ket naisanglad ti basbassit ngem maysa a metro ti ngato ti pantar ti baybay.[9] Daytoy a naisalsalumina a langana ket agiparawad ti nagan ti pagilian: iti Olandes (Nederland), Inggles, ken kadagiti dadduma pay nga Europeano a pagsasao (a kas ti Aleman: Niederlande, Portuges: Países Baixos, Kroata: Nizozemska, Gales: Yr Iseldiroedd, Irlandes: An Ísiltír, Espaniol: Países Bajos, Pranses: Les Pays-Bas, Sueko: Nederländerna, Norwego: Nederland, Italiano: Paesi Bassi, Griego: Kάtw Xώpeς ken Pinlandes: Alankomaat), ti naganna ket literal a kayatna a sawen ket "(Ti) Ababa a Pagpagilian" wenno "Ababa a Pagilian". Kaaduan kadagiti lugar ti baba ti lessaad ti baybay ket inaramid ti tao, a gapuanan babaen dagiti siglo ti nawatiwat ken di nasayaat a panagtengngel ti panagala ti turba, a nagipababa ti rabaw babaen kadagiti adu a metro. Uray dagiti nalayusan alugar ti panagal kadagiti turba ket agtultuloy babaen ti panagkalkali ti karuotan. Manipud ti naladaw a maika-16 a siglo, nangrugi ti panagala manen ti daga ken ti dakkel a luglugar ti polder ket naipreserba tattan babaen kadagiti nasayaat a pagayusan a sistema nga adda dagiti tambak, dagiti kanal ket pagbombaan nga estasion. Kaaduan ti Olánda ket naporma babaen ti estuario ti tallo a nangruna a karayan ti Europa, a ti panagtitipon dagitoy kadagiti distributario ket mangporma ti delta Rin-Mosa-Eskalda. Kaaduan ti pagilian ket nadalumpinas, malaksid kadagiti bakras ti turturod idiay adayo nga abagatan a daya ken dagiti nadumaduma nga ababa turturod idiay tengnga a paspaset.
Ti Olanda ket maysa idi kadagiti immuna a pagilian a bimmutos ti parlamento. Kadagiti adu a pakaikaduaan, ti pagilian ket maysa a nangibangon a kameng ti Kappon ti Europa, NATO, OECD ken WTO. Ti Olánda ket adda ti maikasiam a kangatuan a matgedan ti tunggal maysa a tao iti lubong. No kaduanna ti Belga ken Luxembourg dagitoy ket mangporma ti ekonomiko a kappon ti Benelux. Ti pagilian ket mangsangsangaili ti Organisasion para iti Panagiparit kadagiti Kimika nga Armas ken dagiti lima a sangalubongan a korte: ti Agtultuloy a Korte ti Panagikeddeng, ti Sangalubongan a Korte ti Hustisia, ti Sangalubongan a Tribunal ti Kriminal para iti Dati a Yugoslavia, ti Sangalubongan a Korte ti Kriminal ken ti Naipangpangruna a Tribunal para iti Lebanon. Dagiti uppat nga immuna ket mabirukan idiay Ti Hague, ken ti pay ahensia ti kriminal nga intelihensia ti EU a Europol ken ti maipapan ti hustisia a panagtitinnulongan nga ahensia ti Eurojust. Daytoy ket nangiturong a panakaiparboan ti siudad a kas ti "ti legado a kapitolio ti lubong".[10] Ti Olánda ket adda ti naibatay ti paggatangan nga aglalaok nga ekonomia, a nairanngo ti maika-13 kadagiti 157 a pagilian segun ti Pagsurotan ti Nawaya nga Ekonomiko.[11] Idi Mayo 2011, nairanggo idi ti Olanda a kas ti "karagsakan" a pagilian segun kadagiti resulta babaen ti OECD.[12]
Dagiti linaon
Etimolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti intero nga Olanda ket masansan a naibagbaga iti daan a pannakainaganna iti "Holanda", ngem daytoy ket nainget laeng a mangibagbaga ti Amianan ken Anagatan Holanda, dua kadagiti sangapulo ket dua a probinsia ti pagiliant, a napartuat manipud ti dati a Kondado ti Holanda. Dayta a kondado ket kangrunaan idi akondado iti ekonomia ken politika iti rehion. Iti pakasaritaan, ti Holanda ket masansan nga agserbi a kas metonimia para iti intero a pagilian. Ti panangibaga ti Olanda a kas Holanda ket pagarigan iti pars pro toto ken naikeddenga a teknikal a saan a husto[13][14] wenno inpormal,[15] depende iti kontesto, ngem nsaysayaat a maawat no mangibagbaga iti timpuyogan ti nailain a putbol.[16]
Ti De Lage landen (Dagiti Ababa a Pagilian) ket heograpiko a panangibaga iti sapasap a lugar ti Belhika, ti Olanda, ken Luxembourg, ken ammo pay a kas para iti ad-adu a heopolitiko a termino ti Benelux. Depende iti kontesto, ti panangibaga ti "Ababa a Pagpagilian" ket sagpaminsan a mainayon ti dati a tagikua ti Borgonones ken Habsburgo nga itan ket paset ti akin-amianan a Pransia (Pranses a Flanders, Pranses a Hainaut, Artois, Picardy aginggana iti Somme) ken ti dati a rehion ti Luxembourg iti likmut ti Diedenhoven ken Alemania (daya Frisia, Julich, Cleves, Bentheim, Lingen, ti rehion ti likmut ti Geldern, ti likmut ti Bitburg, dagiti dadduma amunisipalidad iti daya dagiti akindaya a probinsia nga insilpo babaen ti Prusia idi 1815, kdpy.). Thi Olanda ket addaan iti agarup a kaibuksilan akas ti Ababa a Pagpagilian, ngem iti ad-adu a historiograpiko a saad.
Idi maika limapulo a siglo ti nagan "ti Olanda" ("de Nederlanden") ket naus-usaren. Saan met daytoy a kapada ti Pransia ken Inglatera gapu ta daytoy ket awan ti etniko a taudan, ngem daytoy ket kasisigud a heograpiko a termino a mangibaga ti paggidiatan iti nangato a daga. Daytoy ket naisansanayen manipud dagitipanawen ti Romanos, wa nangisalumina iti nagbaetan dagiti probinsia ti Romano iti Germania Inferior ken Germania Superior, a mangibagbaga ti sumalog ken sumang-at a lokasion dagitoy a dua a probinsia. Dagiti nagan ti lugar iti Neder ken Nieder ket naus-usar pay laeng kadagiti nadumaduma alugar kadagiti lugar ti pagsasao ti Olandes ken Aleman. Dagiti pay termino kasla ti akinbaba a Rin ken akinbaba a Mosa ket kadawyan idi dagitoy a naus-usar (maisuppiat iti tengnga a Rin wenno akinngato a Rin).
Ti Niderlant idi Tengnga a Panpanawen ket ti rehion iti nagabetan ti Mosa ken ti Rin, ti Lugar ti Akinbaba a Rin ket nairaman itan. Ti lugar nga ammo a kas ti Oberland (Nangato a pagilian) ket naikeddeng idi nga agarup a mangrugi idiay asideg iti nangatngato a pakabirukan ti Cologne. Babaen ti panagpaatiddog, ti termino ket mabalin pay a maipakat iti delta ti Eskelda, Mosa ken Rin, ken kalpasanna maibaganto iti porma ti ad-adu ngem maysa. Gapu ti kinapangruna ti Ababa a Pagpagilian, ti nagan ket immad-adu idin a naus-usar para iti daytoy a lugar. Manipud idi agarup a 1490, dagiti probinsia ti Borgonones-Habsburgo ket naibagbaga pay dagitoy. Malaksid ti Flanders, "ti Olanda" idi ket, manipud ti tengnga ti maika-sangapulo ket innem a siglo ken ti masakbayan, ket mabalin a ti kaaduan a naus-usar.
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Kasakbayan a pakasaritaan (sakbay ti 500 SK)[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti kasakbayan a pakasaritaan ti lugar nga itan ket ti Olanda ket kaaduan a sinukog babaen ti kankanayon a panagbaliw ti ababa ti ayan a heograpia. Ti kaduogan a tugot i tao (Neanderthal) idiay Olanda ket banirukan idiay pagbatuan ti Belvédère idiay asideg ti Maastricht: dagititidda ti kampo dagiti agan-anup ken agburburas manipud kadagiti 250,000 a tawe a naplabas. Kalpasan ti patingga ti panawen ti yeloe, dagitinadumaduma a Paleolitiko a grupo ket tinagtagitaoda ti lugar, ken idi agarup a 8000 SK, dagiti Mesolitiko a tribu ket nagnaedda idiay Friesland ken Drenthe, nga idia ti kakadutalan ti kaduogan a canoe iti lubong, a napetsaan iti isu met laeng a paset ti panawen.[17] Dagiti autoktono nga agan-anup ken agburburas manipud ti kultura ti Swifterbant ket naibagbaga manipud idi agarup a 5600 SK ken masakbayan.[18] Dagitoy ket napigsa a naisilpo kadagiti karayan ken nawaya a danum ken maikabagianda iti akin-abagatan nga Eskandibia a kultura ti Ertebølle (5300 SK–4000 SK). Iti laus, dagiti isu met laeng a tribu ket nangipatakderda kadagiti kampo ti panaganupan tapno aganup kadagiti ayup iti panaglalam-ek. Dagiti tattao ket napanda iti panagtaraken kadagiti dinguen idi agarup a baetan ti 4800 SK ken 4500 SK. Ti transpormasion ti agrikultura ket nagin-inut a napasamak, idi baetan ti 4300SK–4000 SK.[19] Ti kultura ti Funnelbeaker ket maysa idi nga agtaltalon a kultura a gimmay-at manipud idiay Dinamarka babaen ti akin-amianan nga Alemania aginggana idiay akin-amianan nga OLanda. Iti daytoy a panawen iti kasakbayan a panawen ti Olanda, ti immuna a nangruna atidda ket naipatakder: dagiti dolmen, dagiti monumento ti dakkel a tanem iti bato idiay Drente, ken mabalin a nabangon idi nagbaetan ti agarup a 4100 SK ken 3200 SK. Iti abagatn a laud, ti kultura ti Vlaardingen (agarup a 2600 BC), ti mays nga ad-adu a primitibo a kultura dagiti agan-anup ken agburburas ket nasayaatda met a nagbiag kadagiti paset ti panawen ti Neolitiko. .
Ti pannakabiruk ti gambang ket mangipakpakita nga adda met idi ti panagtagilako kadagii sabali a lugar idiay Europa, gapu ta ti natural a gambang ket saan amabirukan iti daga ti Olanda. Ti Panawen ti Bronse ket mabalin a nagrugi idi agarup a 2000 SK ken nagpaut aginggana idiagarup a 800 SK. Dagiti kadawyan a bronse a banag manipud ti daytoy a paset ti panawen ket mairaman dagiti kutsilio, espada, wasay, tulang ti lulod ken dagiti pulsera. Dagiti network ti pagtagilakuan iti las-ud ti daytoy a panawen ket gimmay-at kadagiti adayo a distansia. Dagiti adu a nabirukan idiay Drente dagiti karkarna ken napateg a banag, a kas dagiti lata-abolario a kuenta, ket mangisingasing a ti Drente idi ket setro ti pagtagilakuan idiay Olanda idi Panawen ti Bronse.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Europeano nga Olanda[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Europeano a lugar ti Olanda ket mabirukan iti nagbaetan dagiti latitud ti 50° ken 54° N, ken dagiti longtud ti 3° ken 8° E.
Ti OLanda ket heograpiko nga ababa unay ken nadalumpinas a pagilian, nga addaan iti agarup a 26% iti kalawana[20] and 21% of its population[8] ket mabirukan iti baba ti pantar ti baybay, ken agarup laeng a 50% iti daga ket sumurok iti maysa metro iti ngato ti pantar ti baybay. Ti pagilian iti kaaduan ket nadalumpinas, malaksid kadagiti turod iti adayo nga abagatan a daya, ken agtayag dagitoy ti saan a nangatngato ngem 321 a metmetro, ken dagiti pay dadduma nga ababa a turod iti sentral a paspase. Kaaduan kadagiti lugar iti baba ti pantar ti baybay ket inaramid ti tao, pinataud babaen ti panangiyaud ti turba wenno nagun-od babaen ti panangala manen ti daga. Manipud idi maika-16 a siglo, dagiti dakkel a lugar ti polder ket naipreserba babaen dagiti napasayaat a sistema ti pagayusan ti danum a mangiraman kadagiti tambak, kanal ken dagiti estasion ti pagbombaan. Gangani 17% iti kalawa ti daga ti pagilian ket naala manen manipud ti baybay ken manipud kadagiti danaw.
Kaaduan ti pagilian ket naporma idi babaen dagiti estuario dagiti tallo a dakkel a karayan ti Europa: ti Rin (Rijn), thi Mosa (Maas) ken ti Eskalda (Schelde), ken dagiti pay distributarioda. Ti abagatan-laud a paset ti Olanda ket aginggana ita nga aldaw ket delta ti karayan dagitoy a karayan, ti delta Rin-Mosa-Eskalda.
Ti Olanda ket nabingbingay kadagiti paset ti amianan ken abagatan babaen ti Rin, ti Waal, ti kangrunaan a distributario a sanga, ken ti Mosa. Iti napalabas dagitoy a karayan ket nagrebbeng a kas natural a bangen a nagbaetan dagiti peudo ken isu a dagitoy ket historikal a napartuat a kultural a pannakabingay, kas nakitkita kadagiti ponetiko a panagkukua a mabalin a malasin iti ania man a bangir iti tinawtawagan dagiti Olandes iti "Nalatak a Karkarayan" (de Grote Rivieren). Ti sabali pay a nangruna a sanga ti Rin, ti karayan IJssel, ket agayus idiay Danaw IJssel, ti dati a Zuiderzee ('akin-abagatan a baybay'). Kasla met ti dati, daytoy a karayan ket mangporma ti lingnguistiko a pannakabingay: dagiti tattao iti amianan a daya iti daytoy a karayan ket agsaoda kadagiti dialekto ti Ababa a Sahon nga Olandes (malaksid ti probinsia ti Friesland, nga addaan met daytoy iti bukod a pagsasao).[21]
Klima[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti predominante a direksion ti angin idiay Olanda ket abagatan-laud, nga agpataud ti moderado a klima ti baybay, nga addaan kadagiti nalamiis a kalgaw ken kalalainganna a panaglalam-ek, ken kadawyan a nadam-eg. Daytoy ket nangruna nga agpayso iti asideg ti Aplaya ti Olanda, a dagiti temperatura ket mabalin a ad-adu ngem 10 °C (18 °F) iti kangato (iti panaglalam-ek) wenno ab-ababa (iti kalgaw) ngem idiay (abagatan) daya ti pagilian.
Dagiti sumaganad a tabla ket naibatay kadagiti natimbeng a panagrukod babaen ti estasion ti tiempo ti KNMI idiay De Bilt idi baetan ti 1981 ken 2010:
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Wat is het Koninklijk wapen iti Rijkswapen? (Google translate)". Opisial a sapot ti pagsasadan ti Olandes. Naala idi 8 Agosto 2011.
- ^ a b c d "Olánda". Internasional a Pundo ti Panguartaan. Naala idi 6 Mayo 2011.
- ^ "Reporta ti Panagrangrang-ay ti Nagtagitaoan 2011". Nagkaykaysa a Pagpagilian. 2011. Naala idi 2 Nobiembre 2011.
- ^ "Wet gebruik Friese taal in het rechtsverkeer" (iti Olandes). wetten.nl. Naala idi 25 Oktubre 2010.
- ^ a b "Invoeringswet openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba" (iti Olandes). wetten.nl. Naala idi 1 Enero 2011.
- ^ "Baybay Amianan". Ministro ti Salaknib. Naala idi 6 Marso 2012.
- ^ Olandes a Ministro ti Ganganaet a pannakibiang. "Maipapan ti Olanda". Naala idi 3 Marso 2011.
- ^ a b "Milieurekeningen 2008". Centraal Bureau voor de Statistiek. Naala idi 4 Pebrero 2010.
- ^ "Olanda a Pagsurotan – Dagiti Nakakaskasdaaw a kinapudno a maipanggep ti Olandas". Eupedia. 19 Abril 1994. Naala idi 29 Abril 2010.
- ^ van Krieken, Peter J.; David McKay (2005). Ti Hague: Legado a Kapitolio ti Lubong. Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan. ISBN 90-6704-185-8., a naisangsangayan, "Idi ti 1990 a tawtawen, idi las-ud ti termino a kas Sekretario Heneral ti Nagkaykaysa a Pagpagilian, ni Boutros Boutros-Ghali ket nangirugrugi a timmawtawag Ti Hague a ti legado a kapitolio ti lubong."
- ^ Olanda, Index of Economic Freedom. heritage.org
- ^ "Ayan kadi ti karagsakan a lugar iti Daga? | The Search Office Space Blog | Searchofficespace". News.searchofficespace.com. 25 Mayo 2011. Naala idi 28 Oktubre 2011.
- ^ "The Reuters Style Guide". Naala idi 31 Marso 2014.
- ^ "The BBC News Styleguide". Naala idi 31 Marso 2014.
- ^ "Telegraph style book: places and peoples". The Daily Telegraph (London). 12 Abril 2008. Naala idi 31 Marso 2014.
- ^ "The Guardian style guide". London. Naala idi 31 Marso 2014.
- ^ Van Zeist, W. (1957), "De steentijd van Nederland", Nieuwe Drentse Volksalmanak 75: 4–11
- ^ Louwe Kooijmans, L.P., "Trijntje van de Betuweroute, Jachtkampen uit de Steentijd te Hardinxveld-Giessendam", 1998, Spiegel Historiael 33, pp. 423–428
- ^ Volkskrant 24 Agosto 2007 "Prehistoric agricultural field found in Swifterbant, 4300–4000 BC"
- ^ Schiermeier, Quirin (5 Hulio 2010). "Few fishy facts found in climate report". Nature 466 (170). doi:10.1038/466170a.
- ^ Welschen, Ad: Course Dutch Society and Culture, International School for Humanities and Social Studies ISHSS, Universiteit van Amsterdam, 2000–2005.
- ^ "Knmi.nl" (iti Olandes). Naala idi 25 Disiembre 2011.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Heograpia ken enbironmento
- Burke, Gerald L. The making of Dutch towns: A study in urban development from the 10th–17th centuries (1960)
- Lambert, Audrey M. The Making of the Dutch Landscape: An Historical Geography of the Netherlands (1985); focus on the history of land reclamation
- Meijer, Henk. Compact geography of the Netherlands (1985)
- Riley, R. C., and G. J. Ashworth. Benelux: An Economic Geography of Belgium, the Netherlands, and Luxembourg (1975) online
- Pakasaritaan
- Paul Arblaster. A History of the Low Countries. Palgrave Essential Histories Series New York: Palgrave Macmillan, 2006. 298 pp. ISBN 1-4039-4828-3.
- J. C. H. Blom and E. Lamberts, eds. History of the Low Countries (1998)
- Jonathan Israel. The Dutch Republic: Its Rise, Greatness, and Fall 1477–1806 (1995)
- J. A. Kossmann-Putto and E. H. Kossmann. The Low Countries: History of the Northern and Southern Netherlands (1987)
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Olanda idiay Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Olanda manipud idiay Wikivoyage
- Sapasap a pakaammo
- Olanda a naikabil iti The World Factbook
- Kitaen ti Olanda iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (Ingles)
- Wikimedia Atlas iti Olanda
- Gobierno
- Overheid.nl – Opisial a portal ti Olandes a gobierno
- Government.nl – Opisial a sapot ti pagsaadan ti Olandes a gobierno
- Estadiska ti Olanda
- Panagbanniaga
- Holland.com – Ingles a website ti opisina ti turismo ti Olanda
- netherlands-tourism.com – Tarabay ti turismo ti Olanda
- nbtc.nl – Gunglo nga akinrebbeng iti panangiragpat ti Olanda iti pagilian ken sangalubongan
- Olanda
- Benelux
- Dagiti adda ti dua a kontinente a pagilian
- Dagiti batay-linteg a monarkia
- Dagiti pagilian a nagbeddengan ti Taaw Atlantiko
- Dagiti pagilian nga agsasao ti Olandes
- Dagiti pagilian idiay Europa
- Dagiti liberal a demokrasia
- Akin-abagatan nga Europa
- Akinlaud nga Europa
- Dagiti pagilian ti Karibe
- Dagiti estado a kameng ti Kappon ti Europa
- Dagiti estado a kameng ti Kappon para iti Mediteraneo
- Dagiti estado a kameng ti NATO


text:
Kalayaan, Palawan
Ti Kalayaan ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Palawan iti Pilipinas.
Dagiti linaon
Baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Kalayaan ket buklen laeng ti maymaysa a baranggay, ti baranggay Pag-Asa.[2]
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Pilipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Palawan". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Pilipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 24 Septiembre 2014.
- ^ a b 2010 a Senso a Pakaammo ti Mimaropa (Ingles) naala idi 30 Enero 2013
- ^ "Probinsia ti Palawan". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 24 Septiembre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Pilipinas (Ingles)
- Pakaammo dagiti Senso ti Pilipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Panaglisensia [ urnosen ]
Public domain Public domain false false
Daytoy nga obra ket naibbatanen iti
babaen ti mannurat, pagturayan a publiko . Daytoy ket maipakat iti sangalubongan. Greentubing
Kadagiti sabali a pagilian daytoy ket saan a mabalin a nalinteg; no kastoy ket:
Ni
Greentubing ket mangited ti sinoman ti karbengan nga agusar iti daytoy nga obra para iti aniaman a panggep, nga awan dagiti kasasaad, malaksid no adda dagiti kasasaad a masapul babaen ti linteg.
Public domain Public domain false false
.
(del) (cur) 07:03, 25 January 2006 . . Greentubing (Talk | contribs) . . 600×300 (69,086 bytes) (Better crown, amongst other changes)
(del) (rev) 01:47, 12 January 2006 . . Zscout370 (Talk | contribs) . . 600×300 (15,825 bytes) (Flag used in 1908-12 Olympic games to
Pakasaritaan ti papeles
Panagusar iti papeles
Ti sumaganad kadagiti 3 a silpo ti pampanid iti daytoy a papeles:
Global a panagusar ti papeles
Dagiti sumaganad a wiki ket agus-usar iti daytoy a papeles:
Panagusar idiay af.wikipedia.org
Panagusar idiay ang.wikipedia.org
Panagusar idiay ar.wikipedia.org
Panagusar idiay arz.wikipedia.org
Panagusar idiay as.wikipedia.org
Panagusar idiay az.wikipedia.org
Panagusar idiay ba.wikipedia.org
Panagusar idiay be.wikipedia.org
Panagusar idiay bg.wikipedia.org
Panagusar idiay bn.wikipedia.org
Kitaen
ti adu pay a global a panagusar iti daytoy a papeles.
Daytoy a papeles ket naglaon ti naipatinayon a pakaammo, a mabalin a nainayon manipud ti dihital a kamera wenno skanner a naaramat a pangpartuat wenno pang-digitize itoy.
No ti papeles ket saan a nabalbaliwan manipud iti kasisigud a kasasaad, adda dagiti sumagmamano a salaysay a mabalin a saan a napno a maipakita ti nabaliwan a papeles.


text:
Jacques Cartier
Ni Jacques Cartier (Disiembre 31, 1491 – Septiembre 1, 1557) ket maysa idi a Pranses nga eksplorador ti kaputotan a Breton a nagtunton ti Kanada para iti Pransia.[1][2][3][4] Isu idi ti immuna nga Europeano a nagipalpalawag ti mapa[5] ti Golpo ti San Lorenzo ken dagiti igid ti Karayan San Lorenzo, nga inpanagananna "Ti Pagilian dagiti Kanada", manipud ti nagnagan nga Iroquois para kadagiti dua a dakkel a pagtaengan a nakitana idiay Stadacona (Siudad ti Quebec) ken idiay Hochelaga (Isla ti Montreal).
Nasapa a biag[urnosen | urnosen ti taudan]
Ni Jacques Cartier ket naipasngay idi 1491[6] idiay Saint-Malo, ti puerto idiay anianan a laud nga aplaya ti Bretania. Ni Cartier, nga isu idi ket maysa a nadaydayawan a marinero, ket nagpasayaat ti sosial a kasasaadna idi 1520 babaen ti pannakiasawana kenni Mary Catherine des Granches, a kamen ti maysa a nalatak a pamilia. Ti nasayaat a naganna iti Saint-Malo ket nabigbigan babaen ti kanayon a panagparangna kadagiti pagbunbigan a rehistro a kas manganak wenno saksi.[7]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Trudel, Marcel. "Cartier, Jacques". Ti Kanadiano nga Ensiklopedia. Naala idi 2009-11-09.
- ^ "Jacques Cartier". Encyclopædia Britannica. Naala idi 2009-11-09.
- ^ "Exploration — Jacques Cartier". The Historica Dominion Institute. Naala idi 2009-11-09.
- ^ "Jacques Cartier". Ti Katoliko nga Ensiklopedia. Naala idi 2009-11-09.
- ^ Dagiti mapana ket napukawen ngem naibasaran iti maysa a surat babaen ti kaanakanna a lalaki a ni Jacques Noël, a napetsaan idi 1587 ken inmaldit babaen ni Richard Hakluyt nga adda ti Panakaikabagian ti maikatlo a panagbaniaga ni Cartier, iti The Principall Navigations [...], Londres, G. Bishop, 1600.
- ^ AWan kadagiti rehistro ti panakabuniagan a nabirbirukan, ngem ni Cartier ket nangibagbaga ti tawenna kadagiti tallo a sursurat. Kitaen ti Marcel Trudel, Histoire de la Nouvelle-France, Fides, tom. 1, p. 68.
- ^ Biggar, H.P. Ti Umnong kadagiti Dokumento a mainaig kenni Jacques Cartier ken ni Sieur de Roberval, Ottawa, Dagiti Publiko ng aArkibo ti Kanada, 1930. Adda dagiti sumurok a 20 a panagbuniag ti nadakamat.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Blashfield, Jean F (2002), Cartier: Ni Jacques Cartier iti panagbirbiruk ti Amianan alaud a Pagdalanan, Compass Point Books, ISBN 0-7565-0122-9
- Cartier, Jacques (1993). Ramsay Cook, ed. Dagiti Panagbanbaniaga ni Jacques Cartier. Toronto: Unibersidad ti Toronto a Pagmalditan. ISBN 0-8020-5015-8.
- Greene, Meg (2004), Jacques Cartier: Ti Panagdaliasat ti Karan San Lorenzo, Rosen Central, ISBN 0-8239-3624-4
- Jacob, Yves (2000), Jacques Cartier (Pranses a bersion), Éditions l'Ancre de marine, ISBN 2-84141-145-1
- Trudel, Marcel (1966). "Cartier, Jacques". Diksionario ti Kanadiano a Biograpia. Tom. 1. Toronto: Unibersidad ti Toronto a Pagmalditan. pp. 154–172.
- Trudel, Marcel (1973). Dagiti Rugi ti Baro a Pransia, 1524–1663. Toronto: McClelland ken Stewart. ASIN B000RQPTDK
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Jacques Cartier idiay Wikimedia Commons


text:
LA UNION - Kalpasan a naipasa iti maikatlo ken kaudian a pannakaibasana iti Kamara ket manamnama a maaprubaran ti 2015 national budget iti nangato a benneg ti Kongreso sakbay pay nga ag-adjourn ti Senado inton Paskua.
Iti pannakiuman ti Bombo Radyo La Union ken ni Sen. Francis Escudero, chairman ti Committee on Finance iti Senado, kinunana a natudingen a maipasidong iti plenaryo inton November 17, 2014 ti P2.606 trillion budget para iti sumaruno a tawen.
Segun kenkuana, kasapulanda a repasuen a naimbag ti nadakamat a pundo ken no mabalbalin ket maaddaan iti adjustment iti pondo dagiti dadduma nga ahensia.
Inlawlawagna a kessayenda ti nailatang a pundo ti DSWD iti implementasion ken evaluation dagiti proyekto iti conditional cash transfer (CCT) program a dumanon iti P4.2 billion ket mayakar daytoy kadagiti mas a pagnomaran dagiti umili.
Kalpasan daytoy ket dagus a maisaang iti Bicameral Conference Comittee ti nasao a singasing a gakat a manamnama a malpas sakbay ti December 18.
Maipalagip a nagbalin a kontrobersial ti pannakaipasa ti 2015 national budget iti House of Representatives idi napan a lawas gapu ta arigna a nayapura daytoy ken nailemmeng dagiti errata kadagiti mammanday-linteg.


text:
Isaac Bashevis Singer
Ni Isaac Bashevis Singer (Yidis: יצחק באַשעװיס זינגער; Nobiembre 21, 1902 – Hulio 24, 1991) ket maysa idi a naipasngay idiay Polonia a Hudio-Amerikano a mannurat. Ti Polako a porma ti naganna idi ket Izaak Zynger ken inus-usarna ti umuna a nagan ti inana a kas pangiyuna a letra iti, Izaak Baszewis, a kalpasan daytoy ket pinasayaatna iti porma a pannakaammuanna itan.[1] Isu idi ti mangidaulo a pigura iti tignay ti Yidis a literatura ken nagungunaan ti Premio Nobel iti Literatura idi 1978. Isuket nangabak ti dua a Nailian a Gunguna ti Libro ti Estados Unidos, maysa iti Literatura iti Ubbing para iti panangilagipna iti Maysa nga Aldaw iti Rag-o: Sarsarita ti Ubing a Lalaki a Dimmakkel idiay Warsaw ken ti maysa iti Piksion para iti urnongna iti Ti Balangat dagiti Dutdot ken Dadduma pay a Sarsarita.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Adda dagiti dadduma a propesional nga identipikasionna ket agus-usar ti lokalisado a panangiletra ken dagiti daaduma pay a kita dagitoy a nagan ket naaramid idiay, Wollitz, Seth L. (2001). Staley, Thomas F., ed. Ti Nailimed nga Isaac Bashevis Singer. Dagiti Serie ti Literario a Modernismo. Unibersidad ti Texas a Pagmalditan. ISBN 0-292-79147-X. Naala idi 2012-07-28.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti sasao a mainaig ti Isaac Bashevis Singer idiay Wikiquote


text:
Papa Damaso II
Ni Papa Damaso II (pimmusay idi 9 Agosto 1048), naipasngay a kas ni Poppo,[1] ket isu ti Papa manipud idi 17 Hulio 1048 aginggana idi 9 Agosto 1048, ti maikadua kadagiti pontipikado a nainominado babaenni Emperador Enrique III.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Coulombe, Charles A., Dagiti Bikaro ni Kristo: Ti Pakasaritaan dagiti Papa, (Citadel Press, 2003), 204.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Papa Damaso II idiay Wikimedia Commons


text:
LAOAG CITY – Mangiwayat intono rabii ti San Nicolas Espress Foundation nga grupo ni Vice mayor Alfredo Valdez Jr ti maysa a konsiyerto tapno matulongan dagiti scholars ti ili ti San Nicolas.
Kuna ni Vice mayor Valdez nga naglako da kadagiti ticket nga nagduduma ti balor na ken ti proceeds ti konsiyerto ket maitulong kadagiti agtutubo iti ili da a kalikagumda ti makaadal iti kolehiyo ngem saan da a makaadal gapu ti kinarigat ti panagbiag.
Inpanakkel ti bise mayor nga sipud naaddaan da ti scholars manipud kdagiti nakukurapay a pamilya ket adun ti nagturpos ked adda pay nagturpos kas magna cum laude ken cum laude.
Inbatad na nga adda da payen scholars ti San Nicolas nga nagturpos ti nakapan nagtrabaho idiay ballasiw taaw ken napintasen ti panagbiag da.
Dagitoy ket tumultulong da metten kadagiti kailian da a marigatan a makaadal nangruna iti kolehiyo.


text:
LAOAG CITY - Nagtennag iti panagtagbat ti maipagarup a panaggandat ti maysa a lalaki a nangrames iti maysa a tomboy idiay Brgy Maan-anteng, Solsona, Ilocos Norte.
Binigbig ni Police Senior Inspector Leonardo Tolentino, hepe ti Phil National Police ti ili a Solsona ti biktima a ni Chairmaine Pastor, maysa a tomboy ken agtawen ti 18 idinto a ti suspek ket ni Roger Catindoy, agtawen ti 51, agpada nga agindeg iti nadakamat a barangay.
Segun ken ni Tolentino, inawis ni Catindoy ti toimboy nga aginom da ngem nagkedked daytoy.
Gapu iti daytoy, gimmatang laengen iti tallo a botelya ti arak ti suspek ken naginom iti sangoanan ti balay da Pastor ken kalpasan a nakainom ti sangabotelya ket simrek iti balay da Pastor ken idiay a ginandat na a ramesen ti biktima ngem limmaban rason a tinagbat ti suspek ti ulo na.
Nupay kasta, naagaw ti biktima ti buneng ti suspek ket intudok na iti ngatoen ti lapayag na.
Naitaray a dagus ti biktima ken ti suspek iti kaasitgan a hospital.
Iti agdama, nakaruaren iti hospital ti biktima idinto a nagtalinaed pay laeng ti suspek iti hospital.
Naammoan a plano ti biktima ti mangipila ti reklamo kontra ken ni Catindoy.


text:
Papa Julio II
Ni Papa Julio II (5 Disiembre 1443 – 21 Pebrero 1513), nabirngasan a kas "Ti Nakabutbuteng a Papa" (Il Papa Terribile)[1] ken "Ti Mannakigubat a Papa" (Il Papa Guerriero),[2] naipasngay a kas ni Giuliano della Rovere, ket isu ti Papa manipud idi 1503 aginggana idi 1513. Ti kinapapana ket namarkaan babaen ti aktibo a ganganaet nga annuroten, ambisioso a panagipatakder kadagiti gandat, ken ti patronato para kadagiti arte - isu ket nangkomisionado ti panakadadael ken panangipatakder manen ti Basilika ni San Pedro, ken ti panagdekorasion ni Michelangelo ti kisame ti Kapilia ti Sistina.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Blech, Benjamin; Doliner, Roy. (2008). Dagiti Sekreto ti Sistene. New York, NY: HarperCollins Publishers. p. 106. ISBN 978-0-06-146904-6.
- ^ Luminarium: Papa Julio II
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Julio II idiay Wikimedia Commons


text:
Kanayon nga Awatem ti Disiplina ni Jehova
“Ti disiplina ni Jehova . . . saanmo a laksiden.”—PROVERBIO 3:11.
NI Solomon nga ari iti nagkauna nga Israel ibagana kadatayo ti naimbag a rason no apay nga awatentayo ti disiplina ti Dios. “Ti disiplina ni Jehova, O anakko, saanmo a laksiden,” kuna ni Solomon, “ket saanmo a karurod ti pannubngarna, agsipud ta daydiay ayaten ni Jehova tubngarenna, kas met laeng iti panangtubngar ti maysa nga ama iti anak a pakasarakanna iti ragsak.” (Proverbio 3:11, 12) Wen, disiplinaennaka ti nailangitan nga Ama gapu ta ay-ayatennaka.
2 Ti “disiplina” tukoyenna ti pannusa, panangatur, pammilin, ken panangisuro. “Awan disiplina a kasla makaparag-o iti agdama, no di ket makapaladingit,” insurat ni apostol Pablo, “ngem kalpasanna kadagidiay a nasanayen iti dayta mangpataud iti natalna a bunga, awan sabali, ti kinalinteg.” (Hebreo 12:11) Ti panangawat ken panangyaplikarmo iti disiplina ti Dios tulongannaka a mangsalimetmet iti nalinteg a dana ken ad-adda nga iyadaninaka ken ni Jehova, ti nasantuan a Dios. (Salmo 99:5) Magun-odtayo ti pannakaatur nalabit babaen kadagiti kapammatiantayo, kadagiti maad-adaltayo kadagiti Nakristianuan a gimong, ken iti panagadaltayo iti Sao ti Dios ken kadagiti publikasion “ti matalek a mayordomo.” (Lucas 12:42-44) Anian a yamanmo no adda mangipatuldo kenka kadagiti banag a masapul a balbaliwam! Ngem ania a disiplina ti kasapulan no adda nadagsen a basol a naaramidan ti maysa?
No Apay nga Adda Dagiti Mailaksid
3 Dagiti adipen ti Dios ad-adalenda ti Biblia ken dagiti Nakristianuan a publikasion. Mausig dagiti pagalagadan ni Jehova kadagiti gimong, asamblea, ken kombension. Gapuna, ammo dagiti Kristiano no ania ti kalkalikaguman ni Jehova kadakuada. Sa la mailaksid ti maysa a kameng ti kongregasion no isu ket awanan panagbabawi nga agar-aramid iti nadagsen a basol.
4 Usigentayo ti maysa a pagarigan ti panangilaksid a nadakamat iti Kasuratan. Ti kongregasion sadi Corinto pinanuynoyanna “ti kasta a pannakiabig [nga] awan uray iti tengnga dagiti nasion, a ti asawa a tinagikua ti maysa a lalaki ket kukua ni amana.” Indagadag ni Pablo kadagiti taga-Corinto nga ‘iyawatda ken Satanas ti kasta a tao maipaay iti pannakadadael ti lasag, tapno ti espiritu maisalakan koma.’ (1 Corinto 5:1-5) Kalpasan a nailaksid ken nayawat ken ni Satanas, ti nakabasol ket paset manen ti lubong ti Diablo. (1 Juan 5:19) Gapu iti dayta a pannakailaksid ti nakabasol, maysa a dakes nga impluensia ti naikkat manipud iti kongregasion. Iti kasta, nataginayon ti nadiosan nga “espiritu,” wenno nadalus a kasasaad, ti kongregasion.2 Timoteo 4:22; 1 Corinto 5:11-13.
5 Kalpasan ti saan unay a naunday a panawen, indagadag ni Pablo kadagiti Kristiano idiay Corinto nga isublida daydi a nakabasol. Apay? Tapno saan koma ida a “magundawayan ni Satanas,” sigun iti apostol. Nalawag a nagbabawi ti nakabasol ken dinalusannan ti biagna. (2 Corinto 2:8-11) No agkedked dagiti taga-Corinto a mangisubli iti agbabbabawi a tao, magundawayan ida ni Satanas iti anag nga agbalinda a di manangngaasi ken di manangpakawan, banag a makaay-ayo iti Diablo. Mabalin a di nagbayag, ‘pinakawan ken liniwliwada’ ti nagbabawi a tao.2 Corinto 2:5-7.
6 Ania a pagimbagan ti iyeg ti panangilaksid? Maliklikan ti pannakaumsi ti nasantuan a nagan ni Jehova ken mataginayon ti nasayaat a reputasion ti ilina. (1 Pedro 1:14-16) No mailaksid ti saan nga agbabawi a nakabasol, maitandudo dagiti pagalagadan ti Dios ken mataginayon ti naespirituan a kinadalus ti kongregasion. Mabalin a dayta met ti mamagpanunot iti nailaksid tapno maamirisna ti kinadagsen ti naaramidna a basol.
Dakkel ti Maaramidan ti Panagbabawi
7 Sipapasnek nga agbabawi ti kaaduan kadagidiay makaaramid iti nadagsen a basol isu a saanda a mailaksid iti kongregasion. Siempre, saan a kanayon a nalaka nga iparangarang ti pudno a panagbabawi. Panunotenyo ni Ari David iti Israel, a nangputar iti Salmo 32. Ipakita dayta a kanta a saan a dagus nga impudno ni David ti nadagsen a basolna mainaig ken ni Bat-seba. Nalpay ni David gapu iti pannakatutuok ti riknana, kas iti mula a nalaylay gapu iti kinadagaang ti kalgaw. Nagsagaba ti bagi ken isip ni David, ngem idi ‘impudnona dagiti salungasingna, isu ket pinakawan ni Jehova.’ (Salmo 32:3-5) Kalpasanna, inkanta ni David: “Naragsak ti tao nga iti kuentaanna saan a mangikabil ni Jehova iti biddut.” (Salmo 32:1, 2) Anian a makapagin-awa ti asi nga ipapaay ti Dios!
8 Nalawag ngarud a masapul nga agbabawi ti nakabasol sakbay a mapakitaan iti asi. Ngem saan a maibilang a panagbabawi no aramidenna dayta gapu laeng ta mabain wenno maamak a matakuatan ti basolna. Ti “panagbabawi” kaipapananna ti “panangbalbaliw ti maysa iti panangmatmatna” maipapan iti dakes nga aramid, a maldaangan gapu ta nakaaramid iti basol. Ti maysa nga agbabbabawi ket addaan iti “puso a nadunor ken naidagel” ken kayatna nga ‘ilinteg ti biddutna’ agingga a mabalin.—Salmo 51:17; 2 Corinto 7:11.
9 Napateg ti panagbabawi tapno maisubli ti maysa iti kongregasion Kristiano. Saan a dagus nga awaten ti kongregasion ti maysa a nailaksid kalpasan ti sumagmamano a tiempo. Sakbay a maisubli, masapul nga adda dakkel a panagbalbaliw ti kasasaad ti pusona. Masapul a mabigbigna ti kinadagsen ti basolna ken ti pannakaumsi nga inyegna ken ni Jehova ken iti kongregasion. Masapul nga agbabawi, sipapasnek nga ikararagna ti pammakawan, ken itunosna ti biagna kadagiti nalinteg a pagalagadan ti Dios. No agkiddaw a maisubli, nasken nga ipakitana nga isu ket agbabbabawi ken mangiparparangarang “kadagiti aramid a maitutop iti panagbabawi.”—Aramid 26:20.
Apay nga Ipudno ti Naaramid a Basol?
10 Mabalin a panunoten ti dadduma a nakabasol: ‘No ibagak ti basolko, nalabit a maipasangoak kadagiti nakababain a saludsod ken mabalin a mailaksidak. Ngem no ilimedko lattan, maliklikak ti maibabain ken saan a pulos a maammuan dayta dagiti kakabsat.’ Ngem dagidiay kasta ti kapanunotanda nalipatanda nga ikabilangan ti sumagmamano a napateg a banag. Ania dagita?
11 Ni Jehova ket “maysa a Dios a naasi ken managparabur, nabannayat nga agunget ken naruay iti naayat a kinamanangngaasi ken kinapudno, mangsalsalimetmet iti naayat a kinamanangngaasi maipaay iti rinibu, mamakpakawan iti biddut ken salungasing ken basol.” Kaskasdi, ilintegna dagiti adipenna “iti maiparbeng a rukod.” (Exodo 34:6, 7; Jeremias 30:11) No kas pagarigan ta nakabasolka iti nadagsen, kasano koma a magun-odmo ti asi ti Dios no ilimedmo ti basolmo? Ammo dayta ni Jehova, ket saanna a basta palabsen ti maysa a panagbasol.Proverbio 15:3; Habakuk 1:13.
12 No nakaaramidka iti nadagsen a basol, makatulong ti panangipudnom tapno maaddaanka manen iti nadalus a konsiensia. (1 Timoteo 1:18-20) Ngem no saanmo nga ipudno, mabalin nga agresulta dayta iti namulitan a konsiensia nga agturong iti ad-adu pay a panagbasol. Laglagipem a ti basolmo ket saan laeng a maibusor iti sabali a tao wenno iti kongregasion. Maibusor met dayta iti Dios. Inkanta ti salmista: “Ni Jehova—ti tronona adda iti langlangit. Dagiti bukodna a mata kumitada, dagiti bukodna nga agsilnasilnag a mata sukimatenda ti annak ti tattao. Ni met laeng Jehova sukimatenna daydiay nalinteg kasta met daydiay nadangkes.”—Salmo 11:4, 5.
13 Saan a bendisionan ni Jehova ti asinoman a mangilimed iti nadagsen a basolna ken mangikagumaan nga agtalinaed iti nadalus a kongregasion Kristiano. (Santiago 4:6) No ngarud nakaaramidka iti nadagsen a basol ket kayatmo nga ilinteg dayta, dika agpangadua a mangipudno iti dayta. Ta no saan, masidsidirto latta ti konsiensiam, nangruna no adda mabasa wenno mangngegmo a balakad maipapan kadagiti nadagsen a basol a kas iti naaramidmo. Ania ti mapasamak kenka no ipaidam ni Jehova ti espirituna, kas iti inaramidna iti kaso ni Ari Saul? (1 Samuel 16:14) No awan kenka ti espiritu ti Dios, mabalin a matnagka iti nadagdagsen a basol.
Mapagpiaram Dagiti Matalek a Kakabsat
14 Gapuna, ania ti rumbeng nga aramiden ti agbabbabawi a nakabasol? “Ayabanna koma dagiti lallakay iti kongregasion, ket ikararaganda koma, nga isu sapsapuanda iti lana iti nagan ni Jehova. Ket ti kararag ti pammati paimbagennanto ti addaan sagubanit, ket isu ibangonto ni Jehova.” (Santiago 5:14, 15) Ti iyaasideg kadagiti papanglakayen ket maysa a pamay-an tapno ti tao ‘mapataudna ti bunga a maitutop iti panagbabawi.’ (Mateo 3:8) Dagitoy a matalek ken naayat a lallaki ti ‘mangikararag ken mangsapsapo kenkuana iti lana iti nagan ni Jehova.’ Kas iti makapagin-awa a lana, makaliwliwa dagiti naibatay iti Biblia a balakadda iti asinoman a pudno nga agbabbabawi.Jeremias 8:22.
15 Anian nga ulidan ti ayat ti impakita ti Pastortayo, ni Jehova, idi winayawayaanna dagiti Judio manipud iti pannakaadipenda idiay Babilonia idi 537 K.K.P. ken idi winayawayaanna ti naespirituan nga Israel manipud iti “Babilonia a Dakkel” idi 1919 K.P.! (Apocalipsis 17:3-5; Galacia 6:16) Iti kasta, tinungpalna ti karina: “Siak pakanekto dagiti karnerok, ket siak pagiddaekto ida . . . Daydiay napukaw birokekto, ket daydiay naiwara isublikto, ket daydiay nadunor patapatakto ket daydiay masaksakit papigsaekto.”—Ezequiel 34:15, 16.
16 Ni Jehova pinakanna ti piguratibo a karnerona, sitatalged a pinagiddana ida, ken binirokna dagidiay mapukpukaw. Umasping iti dayta, dagiti Kristiano a pastor nasken a siguraduenda a natalged ken umiso ti naespirituan a pannakataraon ti arban ti Dios. Biroken dagiti papanglakayen ti karnero a naiwawa manipud iti kongregasion. No kasano a ti Dios ‘patapatanna daydiay nadunor,’ dagiti manangaywan ‘patapatanda’ ti karnero a nasaktan gapu iti naisawang ti sabali a tao wenno gapu iti bukodna nga aramid. Ken no kasano a ti Dios ‘pinapigsana daydiay masakit,’ dagiti papanglakayen tulonganda daydiay masakit iti naespirituan, nalabit gapu iti bukodna nga aramid.
No Kasano a Makatulong Dagiti Pastor
17 Siraragsak nga annuroten dagiti papanglakayen daytoy a balakad: “Itultuloyyo ti mangipakita iti asi . . . , nga aramidenyo ti kasta buyogen ti buteng.” (Judas 23) Dadduma a Kristiano ti nakaaramid iti nadagsen a basol babaen ti pannakiramanda iti seksual nga imoralidad. Ngem no pudno nga agbabbabawida, manamnamada ti naasi ken naayat a panangtaming dagiti papanglakayen a sigagagar a tumulong kadakuada iti naespirituan. Kinuna ni Pablo maipapan kadagita a lallaki, a pakairamananna: “Saan a gapu ta dakami dagiti appo iti pammatiyo, no di ket katrabahuandakami a maipaay iti rag-oyo.” (2 Corinto 1:24) Gapuna, dika koma pulos bumdeng a dumawat iti naespirituan a tulong.
18 No nakaaramidka iti nadagsen a basol, apay a mapagpiaram dagiti panglakayen? Gapu ta kangrunaanna, papastorda iti arban ti Dios. (1 Pedro 5:1-4) Awan ti naayat a pastor a mangkabil iti maysa a naamo, agim-immik a kordero a nangdangran iti bagina. No ngarud tamingen dagiti panglakayen ti maysa a kabsat a nakabasol, panunotenda koma no kasanoda a tamingen ti basol ken no kasano a mapabileg manen ti espiritualidad ti nakabasol, saan ket a no ania a pannusa ti mabalinda nga ipataw. (Santiago 5:13-20) Masapul a mangukom dagiti panglakayen buyogen ti kinalinteg ken ‘tratuenda a sidudungngo ti arban.’ (Aramid 20:29, 30; Isaias 32:1, 2) Kas iti amin a Kristiano, nasken a ‘watwaten dagiti panglakayen ti kinahustisia, ayatenda ti kinamanangngaasi, ken sieemma a makipagnada iti Dios.’ (Mikias 6:8) Napateg dagita a galad no mangaramidda kadagiti desision mainaig iti biag ken sagrado a panagserbi “dagiti karnero iti pagpaaraban [ni Jehova].”Salmo 100:3.
Kas kadagiti nagkauna a pastor, dagiti Kristiano a panglakayen ‘patapatanda’ dagiti nadunor a karnero ti Dios
19 Dinutokan ti nasantuan nga espiritu dagiti Kristiano a papastor isu nga ikagumaanda ti agpaidalan iti dayta. No ti “maysa a tao makaaramid iti aniaman a di umiso nga addang sakbay a maammuanna dayta,” a nalabit dina napupuotan—dagiti lallaki a kualipikado iti naespirituan padasenda koma nga “aturen ti kasta a tao iti espiritu ti kinaalumamay.” (Galacia 6:1; Aramid 20:28) Kas iti nakonsiderar a doktor a siaannad a mangagas iti bullo tapno saan unay a naut-ot, ikagumaan dagiti panglakayen nga aturen ti panagpampanunot ti nakabasol buyogen ti kinaalumamay, ngem kaskasdi a sititibker a salimetmetanda dagiti pagalagadan ti Dios. (Colosas 3:12) Ti pangngeddeng dagiti panglakayen iyanninawna koma ti panangmatmat ti Dios yantangay naibatay iti Kasuratan ken nabuyogan iti kararag ti aniaman a maipaay nga asi.Mateo 18:18.
20 No agdindinamag ti basol wenno awan duadua a maipalgakto dayta, maiparbeng a maaramid ti maysa a pakaammo iti kongregasion tapno masalakniban ti reputasion ti kongregasion. Maaramid met ti maysa a pakaammo no masapul a mapakdaaran ti kongregasion. Bayat nga agpapaungar iti naespirituan ti maysa a naipaayan iti hudisial a pannubngar, mabalin nga isu ket mayarig iti maysa nga agpapaimbag iti pisikal, a temporario a manglimitar iti magapuananna. Iti sumagmamano a tiempo, nalabit a pagimbagan ti agbabbabawi a kabsat no isu ket umimdeng pay laeng imbes nga agkomento kadagiti gimong. Mabalin nga iyurnos dagiti panglakayen nga adda mangyadal kenkuana tapno mapabileg iti benneg a nagkapuyanna ket iti kasta, agbalin manen a “nasalun-at iti pammati.” (Tito 2:2) Maaramid amin dagitoy gapu iti ayat, saan ket a kas pannusa iti daydiay nakabasol.
21 Dagiti papanglakayen makaipaayda iti naespirituan a tulong iti nadumaduma a pamay-an. Alaentayo a pagarigan ti maysa a kabsat a nagparikut idi mainaig iti panaginum iti arak. Iti naminsan wenno namindua a gundaway, nasobraanna ti imminum bayat nga agmaymaysa iti pagtaenganna. Wenno adda maysa a nabayagen a nangisardeng iti panagsigariliona. Nalabit a bayat ti panagmaymaysana, nagsigarilio manen iti naminsan wenno namindua a gundaway gapu iti temporario a panagkapuy. Nupay nagkararag ken patienna nga isu ket pinakawanen ti Dios, masapul nga agpatulong latta iti panglakayen tapno saanna a mayugali ti basol a naaramidna. Maysa wenno dua a panglakayen ti mabalin a mangtaming iti dayta ngem masapul a pakaammuanda ti mamangulo a manangaywan, yantangay nalabit nga adda dadduma a banag a nairaman.
Itultuloyyo nga Awaten ti Disiplina ti Dios
22 Tapno magun-od ti anamong ti Dios, masapul nga ipangag ti tunggal Kristiano ti disiplina ni Jehova. (1 Timoteo 5:20) Gapuna, nasken nga iyaplikarmo ti aniaman a panangilinteg a mabasam iti Kasuratan ken kadagiti Nakristianuan a publikasion wenno mangngegmo a balakad a maidatag kadagiti gimong, asamblea, ken kombension ti ili ni Jehova. Agtalinaedka a nasiput no kasanom a maaramid ti pagayatan ni Jehova. Iti kasta, tulongannaka ti disiplina ti Dios tapno maaddaanka iti naespirituan a baluartemaysa a nabileg a pangdepensam maibusor iti basol.
23 No awatem ti disiplina ti Dios, makapagtalinaedka iti ayatna. Pudno, dadduma ti nailaksid iti kongregasion Kristiano, ngem mabalin a di mapasamak dayta kenka no “saluadam ta pusom” ken ‘magnaka a kas masirib a tao.’ (Proverbio 4:23; Efeso 5:15) Ngem no maysaka itan a nailaksid, apay a dimo pagreggetan ti maisubli? Kayat ti Dios nga amin a nagdedikar kenkuana agdayawda a simamatalek ken buyogen ti “rag-o ti puso.” (Deuteronomio 28:47) Maaramidmo dayta iti agnanayon no kanayonmo nga awaten ti disiplina ni Jehova.Salmo 100:2.


text:
Prepektura ti Mie
Ti Prepektura ti Mie (三重県 Mie-ken?) ket maysa a prepektura iti Hapón a daytoy ket paset iti rehion ti Kansai idiay isla ti Honshū.[1] Ti kapitoliona ket ti siudad ti Tsu.[2]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Prepektura ti Mie" iti Ensiklopedia ti Hapón, p. 628 idiay Liblibro ti Google; "Kansai" iti Ensiklopedia ti Hapón, p. 477 idiay Liblibro ti Google.
- ^ Nussbaum, "Tsu" iti Ensiklopedia ti Hapón, p. 995 idiay Liblibro ti Google.


text:
Prepektura ti Yamaguchi
Ti Prepektura ti Yamaguchi (山口県 Yamaguchi-ken?) ket maysa a prepektura iti Hapón a mabirukan idiay rehion ti Chūgoku idiay isla iti Honshū.[1] Ti kapitoliona ket ti siudad iti Yamaguchi, iti tengnga iti daytoy a prepektura.[2] Nupay kasta, ti kadakkelan a siudad ket ti Shimonoseki.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Yamaguchi-ken" iti Ensiklopedia ti Hapón , pp. 1039-1040 idiay Liblibro ti Google; "Chūgoku" iti p. 127 idiay Liblibro ti Google.
- ^ Nussbaum, "Yamaguchi" iti p. 1039 idiay Liblibro ti Google.


text:
Estoria 24: Sinuot ni Jose ti Kakabsatna
KAYAT a maammuan ni Jose no ti 10 a kakabsatna ti nauyong ken dakesda pay laeng. Isu a kunana: ‘Espiakayo.’
‘Saan,’ kunada. ‘Naimbagkami a tattao. Agkakabsatkam amin. Adda 12 kami idi. Ngem maysa a kabsatmi ti awanen, ket ti inaudi adda ken tatangmi idiay balay.’
Sinsinan di patien ni Jose ida. Impaibaludna ni kabsatna a Simeon, ket pinalubosanna ti dadduma a nangala ti taraon ken pinagawidna ida. Ngem kunana kadakuada: ‘No agsublikayo, ikuyogyonto ti inaudi a kabsatyo.’
Idi nagawidda idiay Canaan, imbaga dagiti kakabsatna ti napasamak ken Jacob nga amada. Nagsennaay ni Jacob. Madina kayat nga ikuyogda ni Benjamin idiay Egipto. Ngem idi maibus manen ti taraonda, impaikuyog met laeng ni Jacob ni Benjamin idiay Egipto tapno makaalada ti ad-adu pay a taraon.
Idi makita ni Jose nga um-umayen dagiti kakabsatna, maragsakan unay a makakita ti inaudi a kabsatna a ni Benjamin. Siempre, awan kadakuada ti makaammo a daytoy tao a natan-ok isu ni Jose. Itan nangaramid ni Jose ti suot agpaay kadagiti kakabsatna iti ama.
Pinapunnona kadagiti ad-adipenna amin a supsupotda iti taraon. Ngem saanna impakpakaammo kadakuada, impaikabilna met ti nagpintas a kopana a pirak idiay supot ni Benjamin. Idi nakapanawda aminen ken nakaadayoda bassiten idiay dalan, pinakamakam ni Jose ida kadagiti ad-adipenna.
Idi nakamakamda idan, sinukisok dagiti ad-adipen amin a supot ket nasarakanda ti kopa idiay supot ni Benjamin. Nagparang a kasla tinakaw ni Benjamin ti kopa! Kuna dagiti adipen: ‘Ti dadduma mabalinda ti mapanen. Masapul a kumuyog ni Benjamin kadakami.’ Ania ngay itan ti aramiden ti 10 a kakabsatna?
Nagsublida amin a kadua ni Benjamin ken ni Jose. Kuna ni Jose: ‘Mabalinyo aminen ti agawid. Ngem agtalinaed ditoy ni Benjamin kas adipenko.’
Itan kuna ni Juda: ‘Pangngaasim, siakon ti pagbalinem nga adipen, ngem pagawidem kadi dayta ubing.’
Makita ni Jose a nagbalbaliwen dagiti kakabsatna. Saandan a nauyong ken dakes. Kitaentayo no ania ita ti aramiden ni Jose.
Genesis 42:9-38; 43:1-34; 44:1-34.
Dagiti Saludsod
- Apay a pinabasol ni Jose dagiti kakabsatna kas espia?
- Apay nga impalubos ni Jacob a mapan idiay Egipto ti inaudi nga anakna a ni Benjamin?
- Kasano a naikabil iti supot ni Benjamin ti pirak a kopa ni Jose?
- Ania ti imbaga ni Juda tapno mawayawayaan ni Benjamin?
- Kasano a nagbalbaliw dagiti kakabsat ni Jose?
Kanayonan a salsaludsod
- Basaenyo ti Genesis 42:9-38.
Kasano a dagiti sasao ni Jose iti Genesis 42:18 ket nagsayaat a palagip kadagidiay addaan iti annongen iti organisasion ni Jehova ita? (Neh. 5:15; 2 Cor. 7:1, 2)
- Basaenyo ti Genesis 43:1-34.
Nupay ni Ruben ti inauna, apay a ni Juda ti nagsao para kadagiti kakabsatna? (Gen. 43:3, 8, 9; 44:14, 18; 1 Cron. 5:2)
Kasano a sinubok ni Jose dagiti kakabsatna, ken apay? (Gen. 43:33, 34)
- Basaenyo ti Genesis 44:1-34.
Kas paset ti panangallilaw ni Jose a mangilimed iti kinasiasinona kadagiti kakabsatna, ania ti pinagparang ni Jose? (Gen. 44:5, 15; Lev. 19:26)
Kasano nga impakita dagiti kakabsat ni Jose a saandan a managimon iti kabsatda? (Gen. 44:13, 33, 34)


text:
Papa Vigilio
Ni Papa Vigilio (pimmusay idi 7 Hunio 555) ket isu ti nagturay a papa manipud idi 537 aginggana idi 555, ket naikedkeddeng nga isu ti immuna a papa ti Bisantino a Kinapapa.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Ekonomou, Andrew J. 2007. Ti Bisantino a Roma ken dagiti Griego a Papa: Dagiti Dumaya nga impluensia iti Roma ken ti kinapapa manipud kenni Gregorio ti Natan-ok aginggana kenni Zacarias, A.D. 590–752. Lexington Books.
- Louise Ropes Loomis, Ti Libro dagiti Papa (Liber Pontificalis). Merchantville, NJ: Evolution Publishing. ISBN 1-889758-86-8 (Naiprenta manen idi 1916 nga edision. Inggles a pannkaipatarus nga adda dagiti naeskolar a pakaammo, ken dagiti panangiladawan).
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig ti Papa Vigilio idiay Wikimedia Commons
- Katoliko nga Ensiklopedia: Papa Vigilio
- Opera Omnia babaen ni Migne Patrologia nga adda dagiti analitiko a pagsurotan


text:
Baybay
Ti maysa a baybay ket itudo na ti maysa a dakkel a bagi iti naapgad a danum a kaaduan a naikapet ti maysa a taaw. Adda met dagiti bagbagi ti danum a saan a naikapet iti taaw, a kas iti Baybay Kaspiano.
Dagiti linaon
Listaan dagiti baybay[urnosen | urnosen ti taudan]
Taaw Atlantiko[urnosen | urnosen ti taudan]
Baybay Mediteraneo[urnosen | urnosen ti taudan]
Baybay Baltiko[urnosen | urnosen ti taudan]
Daduma pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Taaw Artiko[urnosen | urnosen ti taudan]
Akin-abagatan a Taaw[urnosen | urnosen ti taudan]
Taaw Indiano[urnosen | urnosen ti taudan]
Taaw Pasipiko[urnosen | urnosen ti taudan]
Napalikmutan ti daga a baybay[urnosen | urnosen ti taudan]
Adda dagiti dadakkel a kinauneg a danaw, kadawyan a naapgad, ket makunkuna da a "baybay".
Listaan dagiti baybay babaen ti kalawa ti rabaw[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b c sagpaminsan a makunkuna pay a paset iti Baybay Mediteraneo