text:
Bay, Laguna
Ti Bay ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Laguna iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti ili ti Bay ket nabingbingay a politikal iti 15 a barbaranggay.[2]
- Bitin
- Calo
- Dila
- Maitim
- Masaya
- Paciano Rizal
- Puypuy
- San Antonio
- San Isidro
- Santa Cruz
- Santo Domingo
- Tagumpay
- Tranca
- San Agustin (Poblacion)
- San Nicolas (Poblacion)
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Laguna". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 12 Agosto 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Laguna". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 12 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


c: text/html

text:
Lambayong, Sultan Kudarat
Ti Lambayong ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Sultan Kudarat iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Lambayong ket nabingbingay a politikal iti 26 a barbaranggay.[2]
- Caridad (Cuyapon)
- Didtaras
- Gansing (Bilumen)
- Kabulakan
- Kapingkong
- Katitisan
- Lagao
- Lilit
- Madanding
- Maligaya
- Mamali
- Matiompong
- Midtapok
- New Cebu
- Palumbi
- Pidtiguian
- Pimbalayan
- Pinguiaman
- Poblacion (Lambayong)
- Sadsalan
- Seneben
- Sigayan
- Tambak
- Tinumigues
- Tumiao (Tinaga)
- Udtong
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Sultan Kudarat". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 21 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Sultan Kudarat". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 21 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Anting-anting
Ti anting-anting (sabali pay nga awag: gingginammol, batombalani, an-anib, mutia), ket maysa a banag nga ikutan a kas koma maysa a puraw a bato wenno aniaman a banag nga adda birtudna a mangpabileg iti akin-ikut. Ti addaan itoy ket agbalin maysa a naisalsalumina ken nabileg a parsua. No adda kayatna a maaramid, kautenna laeng ti anting-antingna sana arasaasan ket matungpal a dagus dagiti kiddawna. Kas pagarigan, "agpukawak koma," "makatayabak koma a kas 'diay agila iti tangatang" wenno "agbalinak koma a napigsa ket parmekek dagiti kabusorko." Mabalin a kiddawen ti ania man a kayat naimbag man wenno dakes (malaksid no ti annuroten ti gingginammol ket agpukaw a dagus ti birtudna no agaramid iti dakes ti akin-ikut).


text:
1Idi napagungar ni Cristo, napagungarkayo met. Ngarud, birokenyo dagiti adda idiay langit a yan ni Cristo a situtugaw iti tronona, iti makannawan ti Dios. 2Panunotenyo dagiti adda sadiay, saan a dagiti adda ditoy daga. 3Ta nataykayon. Naidulinen ti biagyo iti Dios iti pannakikaysayo ken ni Cristo. 4Ni Cristo ti pudno a biagyo. Inton agparang, addakayto met a kaduana ket mairanudkayto iti gloriana! 5Ngarud, masapul nga iwaksiyo dagiti naidagaan a tarigagay a kas iti immoralidad, kinarugit, kinaderrep, kinarugso ken kinaagum (ta ti kinaagum maysa a kita ti panagrukbab iti didiosen). 6Gapu kadagitoy, agdissuorto ti pungtot ti Dios kadagiti saan nga agtulnog kenkuana. 7Adda idi tiempo a nagbibiagkayo kadagiti kasta a panaggartem, idi iturayannakayo dagita a tarigagay. 8Ngem ita, masapul nga idianyo amin dagitoy: pungtot, derrep ken gura. Dikay agsao iti makapabain. Awan koma ti narugit a balikas nga agaon kadagiti bibigyo. 9Dikay agiinnulbod, ta inuksobyon ti daan a kinatao agraman dagiti ugalina, 10ket inkawesyon ti baro a kinatao. Daytoy ti baro a tao a kanayon a mapabpabaro tapno umasping iti Dios a namarsua kenkuana, ket naan-anay ti pannakaammoyo kenkuana. 11Iti kasta, awan Hentil wenno Judio, nakugit wenno saan a nakugit, ganggannaet, narungsot a tao, tagabu ken siwawayawaya, no di ket ni Cristo ti isuamin ken adda iti isuamin. 12Tattaonakayo ti Dios. Inayat ken pinilinakayo a kukuana. Ngarud, ipakitayo a naasikayo, naimbag, napakumbaba, nasingpet ken naanus. 13No adda pagkunaan ti maysa ken maysa, agiinnanus ken agpipinnakawankayo. Masapul nga agpipinnakawankayo a kas iti panangpakawan ti Apo kadakayo. 14Ket kadagitoy amin, inayonyo ti ayat a mamagsinggalut a naan-anay iti isuamin. 15Ti talna nga agtaud ken ni Cristo ti mangiwanwan koma kadagiti panangeddeng nga aramidenyo. Daytoy ti nangawisan ti Dios kadakayo iti maymaysa a bagi ket agyamankayo iti Dios. 16Agtalinaed koma kadagiti pusoyo ti mensahe ni Cristo iti amin a kinabaknangna. Agsisinnuro ken agbibinnalakadkayo iti amin a kinasirib. Agkantakayo kadagiti salmo, himno ken naespirituan a kankanta, a napno ti pusoyo iti panagyaman iti Dios. 17Ngarud, amin nga aramiden ken sawenyo, aramidenyo iti nagan ni Apo Jesus. Agyamankayo iti Dios Ama babaen kenkuana. 18Babbai, agtulnogkayo kadagiti assawayo, ta dayta ti rebbengyo nga aramiden a kas Kristiano. 19Lallaki, ayatenyo dagiti assawayo, ket diyo rangranggasan ida. 20Annak, agtulnogkayo kadagiti nagannak kadakayo, ta daytoy ti pakaragsakan ti Dios. 21Amma, diyo pagsakiten ti nakem dagiti annakyo tapno dida maupay. 22Dakayo nga adipen, agtulnogkayo iti amin a banag kadagiti appoyo, saan laeng a no kitkitaendakayo tapno maay-ayoda kadakayo, ngem aramidenyo daytoy a sipupudno gapu iti panagraemyo iti Apo. 23Aniaman nga aramidenyo, ipapusoyo a kasla maipaay iti Apo, a saan a kadagiti tattao. 24Laglagipenyo a gunggonaannakayto ti Apo. Awatenyonto ti tawid nga agpaay kadagiti tattaona. Ta ni Cristo ti napudpudno nga Apo a pagserserbianyo. 25Ti siasinoman nga agaramid iti dakes, madusanto a kas iti kaikarianna, gapu ta awan idumduma ti Dios iti panangukomna.
Copyright
Learn More


text:
Kamote
Ti kamote (Ipomoea batatas), am-ammo pay kas kamotit wenno kamotig, ket maysa a maap-apit a mula a dagiti dadakkel ken nasam-it ti ramanna a bagasna ket maysa a napateg a nateng a ramut wenno bagas. Ti naganus a bulbulong ken ug-uggot ti kamote ken masida pay. Adayo a kabagian ti kamote ti patatas (Solanum tuberosum).
Ti kamote ket maysa a mula nga agdalapdap a perennial a lanut, addaan iti sukog-puso a bulbulong ken kalalainganna kadadakkel a sabsabong. Ti makan a ramut wenno bagas ti kamote ket immarantiddog wenno nagtitimbukel, addaan nalamuyot nga ukis ken addaan marmaris a nalabaga, ube, nalitem ken puraw. Ti lasag ti bagasna ket mabalin a puraw, amarilio, kahel wenno ube ti marisna.
Naisigud ti kamote iti tropical nga America, natartaraken sadiay agarup lima ribu a tawtawenen. Nagwaras iti intero a rehion, mairaman ti Caribbean
Maimulmula itan ti kamote iti amin a tropical ken nabara a rehion iti lubong basta adda makaanay a danum a mangtaginayon iti panagdakkelna.
Segun iti estadistika iti 2004 ti FAO, ti China ti agparparnuay iti 83% ti apit a kamote iti lubong babaen ti aganay 105,000,000 a tonelada a makali iti 4.9 milion nga ektaria a pagmulaan. Agarup kagudua ti apit a kamote dagiti Intsik ket maus-usar a pagpakan iti dingo.
Usar[urnosen | urnosen ti taudan]
Idinto a naimas a masida kas nateng dagiti bulong ken uggotna, ti bagas ti kamote ti kapategan a produkto. Iti sumagmamano a tropical a lugar, ti kamote ti kangrunaan a taraon. Malaksid iti gawgaw, nabaknang ti kamote iti dietary fiber, vitamin A, vitamin C, ken vitamin B6. Gagangay a dagiti bagas ti kamote ket malingta, maprito, mayurno, wenno maituno. Mabalin pay a maaramid kas gawgaw ken arina.
Maaramid pay kas kendi ken sinam-it ti kamote ken ramen iti nadumaduma a luto ken taraon. Iti Filipinas, nalatak ti bagas ti kamote a saramsam a liningta, naiprito iti tagapulot wenno asukar (maawagan iti camote cue) wenno maaramid a kendi ken jam ken kas chips. Iti Kailokuan, ti bagas ti kamote ti kangrunaan a ramen ti baradibud, maysa a luto nga Ilokano.


text:
MANIPUD ITI ARCHIVES
Nakitana nga Ayat ti Nangimanehar iti Cafeteria
DAGITI dadakkel a naespirituan a padaya ket naragsak a paset ti panagdaydayaw ti ili ni Jehova. Kadagita a panagtataripnong, masansan a mangnayon iti rag-oda ti panagririnnanud iti taraon.
Idi Septiembre 1919, nangangay dagiti Estudiante ti Biblia iti walo nga aldaw a kombension iti Cedar Point, Ohio, U.S.A. Dagiti hotel ti pagdagusan ken mangipaay metten iti taraon dagiti delegado, ngem rinibribu pay ti simmangpet ken ad-adu ngem iti ninamnama. Gapu iti kaadu ti tao, nabambannog dagiti waiter ken waitress isu a saanda pay laeng a nagtrabaho. Nagproblema ti manedyer ti cafeteria isu a dinamagna kadagiti agtutubo a delegado no mabalinda ti tumulong, ket adu ti nagboluntario. Maysa kadakuada ni Sadie Green. Kinunana: “Dayta ti damo a panag-waitress-ko, ngem nakaragragsakkami.”
Kadagiti simmaruno a tawen, nayurnos dagiti cafeteria kadagiti kombension ket dayta ti nangted kadagiti adu a nararagsak a boluntario iti gundaway a makapagserbi kadagiti kakabsatda. Nakatulong met daytoy kadagiti adu nga agtutubo tapno maaddaanda kadagiti naespirituan a kalat. Ni Gladys Bolton ti maysa kadagiti nagserbi iti cafeteria iti kombension idi 1937. Kinunana: “Adu ti naam-ammok a kakabsat a naggapu iti sabali a lugar, ket naammuak no kasano a nadaeranda dagiti problemada. Dayta ti nangtignay kaniak nga agpayunir.”
Kinuna ti maysa kadagiti timmabuno iti kombension a ni Beulah Covey: “Gapu iti kinapinget dagiti boluntario, naannayas ti taray dagiti bambanag.” Ngem narigat dagiti trabaho. Kas pagarigan, idi 1969, kasangsangpet ni Angelo Manera iti Dodger Stadium iti Los Angeles, California idi naammuanna a nadutokan gayam a mangidaulo iti cafeteria. Inaminna, “Talaga a naklaatak!” Karaman iti panagsagana iti dayta a kombension ti panangikali iti 400 a metro ti kaatiddogna a kanal a pakaikabilan ti tubo ti gas nga agturong iti paglutuan!
Iti Sierra Leone idi 1982, masapul a dalusan dagiti nagagaget a boluntario ti karuotan sakbay a mangipatakderda iti cafeteria nga usarenda dagiti materiales nga adda kadakuada. Idi 1951, dagiti manangipamuspusan a kakabsat iti Frankfurt, Germany, nangabangda iti makina ti tren a mangpataud iti sengngaw a pagluto iti taraon iti 40 a dadakkel a kaldero. Makaisagana dagiti serbidor iti taraon para iti 30,000 a tattao iti kada oras. Tapno lumag-an ti trabaho dagiti 576 a boluntario iti departamento ti paginnawan, nangitugot dagiti timmabuno iti bukodda a kutsilio ken tinidor. Iti Yangon, Myanmar, kinissayan dagiti maseknan a paraluto ti nagasang a sili a ramen ti taraon dagiti delegado a naggapu iti sabali a pagilian.
“NAKATAKDERDA A MANGAN”
Iti maysa a kombension iti United States idi 1950, maysa a bendision ken Annie Poggensee ti pannakipilana iti cafeteria uray no nabayag ken nakatakder iti kainaran. Kinunana: “Nagustuak ti naragsak a panagin-innestoria ti dua a sister a nagbarko manipud Europe.” Pagsarsaritaanda no kasano a tinulongan ida ni Jehova a makatabuno. Innayonna: “Awanen ti naragragsak pay ngem kadagidiay a kakabsat. Kasla dida madmadlaw ti pudot ken ti kapautda a nakipila.”
Iti adu a dadakkel a kombension, naibangon dagiti dadakkel a tolda para iti cafeteria nga addaan kadagiti naintar a lamisaan. Nangangato dagita a lamisaan tapno agtakder dagiti mangan ken saanda nga agbayag tapno makasublat ti dadduma. Ania koma pay ti pamay-an tapno makapangaldaw ti rinibribu? Kinuna ti maysa a lalaki a saan a Saksi: “Naidumduma dayta a relihion. Nakatakderda a mangan.”
Nasdaaw dagiti opisial ti gobierno ken militar gapu iti nakitada a kinaannayas ken kinaurnos. Kalpasan nga ininspeksion ti maysa nga agserserbi iti United States Army ti cafeteria iti Yankee Stadium iti New York City, imbagana ken Major Faulkner iti British War Department a mapanna met inspeksionen ti cafeteria. Isu a napanda ken baketna iti “Triumphant Kingdom” nga asamblea iti Twickenham, England idi 1955. Kinunana nga ayat la ketdi ti mangimanmanehar iti dayta a cafeteria.
Iti pinullo a tawen, maragragsakan dagiti boluntario nga agisagana kadagiti nasustansia ken simple a taraon a pakagunggonaan dagiti makikombension. Ngem dakkel a trabaho dayta ta masansan a kasapulan ti adu a boluntario nga agtrabaho iti adu nga oras isu a maikapisda iti dadduma a paset wenno iti intero a programa. Iti maudi a paset ti dekada ‘70, napasimple ti pannakaipaay ti taraon kadagiti kombension iti adu a lugar, sa idi 1995, naipakaammo nga agbalonen dagiti mapan makikombension. Nabenepisiaran iti naespirituan a programa ken Nakristianuan a panaglalangen dagiti boluntario a nangisagana idi iti taraon. *
Ipatpateg la ketdi ni Jehova dagiti nagagaget a boluntario nga agserserbi para kadagiti kapammatianda! Mabalin nga il-iliwen ti dadduma dagidi a nararagsak nga aldaw a panagtrabahoda iti cafeteria. Ngem ti masiguradotayo ket: Ayat latta ti kangrunaan a ramen dagiti kombensiontayo.—Juan 13:34, 35.
^ par. 12 Siempre, adu latta ti gundaway dagiti boluntario a tumulong iti dadduma a departamento iti kombension.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Um-ummongen ni Jehova ti Naragsak nga Ilina
Ania ti pagpadaan dagiti piesta iti Biblia ken dagiti kombension dagiti Saksi ni Jehova? Apay a napateg a tabunuantayo dagita?


text:
AKTIBIDAD PARA ITI PANAGADAL ITI BIBLIA
Aktibidad Para iti Panagadal iti Biblia
Liklikan Dagiti Di Umiso a Tarigagay
Ammuem ti salaysay maipapan kada David ken Bat-seba. I-download-yo daytoy nga aktibidad, basaenyo ti estoria ti Biblia, ken biagenyo ti eksena iti panunotyo!
Kanayonan Manipud iti Daytoy a Koleksion
Sipapakumbaba nga Awaten ti Disiplina
Ania ti masursurom iti wagas a panangtubngar ni Natan ken David?
Ti Dios Pinaimbagna ni Ezekias
Basaem ti salaysay ti Biblia tapno maammuam no kasano a mapasayaatmo ti kalidad ti kararagmo.
Sinungbatan ti Dios ti Kararagna
Ammuenyo ti maipapan ken Nehemias ken kitaenyo no kasano a natulongan a mangsango kadagiti bumusbusor.


text:
Dagiti Anthropomorphism A Sarita
Maysa kadagiti kaay-ayok a sarita ket dagiti nasurat nga anthropomorphism. Diak ammo no apay, ngem nalabit, gapu ngata ta nagsursurattayon kadagitoy. Apaman a naammoan a nasurat nga anthropomorphism daytoy dumket metten a dagus iti essem a mangsiim no di man itedna ti regget a mangamiris no ania ti kayatna nga ibaga wenno ipasimudaag a tema. Masapul a takuaten ti mensahena santo amirisen. Saan ngamin a direkta a naibaga ti mensahe ditoy (ti kaaduan) no di ket mapidut kabayatan iti panangbasa, ken no ania ti readingmo isu dayta ti pakabuklan ti interpretasionmo. Eswes, pagwerretenna ti imahinasion.
Itay kallabes a Salip iti Sarita a Para Ubbing nga inesponsoran ti GUMIL Filipinas, napaliiw a limtaw manen ti ngayed ti sariugma (folktale) wenno ti nasurat iti anthropomorphism. Ti sarita (sariugma – sarita idi ugma) ket naikkan iti naintaoan a kalidad dagiti puersa ti nakaparsuaan (force of nature) tapno ideliberda ken itedda ti kapipintasan amin a motibo ken panggep ti sarita, ti mangipaay iti naimbag nga adal ken sursuro no di man kangangayedan nga inspirasion tapno maragpat ti ingpen biag. Iti ababa a pannao, dagiti agbibiag wenno karakter ket saan a tao no di ket puersa ti nakaparsuan nga inikkan iti naintaon a biag. Uray met dagiti inanimate objects (awanan biag) a naikkan iti naintaoan a panagbiag ket kapada met. Uray dagiti sarilaw-as (folklore) ket umarngi met laeng itoy. Uray dagiti ayup, mula ken dadduma pay a banag ket naikkan iti biag ken naintaoan a panagbiag. Dagitoy dagiti anthropomorphism.
Iti kaanoman dinto agkupas dagiti anthropomorphism – lalo no daytoy ket nasurat iti kapkapnekan a wagas. Saanda nga agkupas gapu iti ikutda a naisangsangayan a talugading – ti panangadal ken panangited iti patigmaan wenno pammagbaga. Maitutop la unay a para kadagiti ubbing. Ket uray metten a dagiti nataengan, apay ketdin a saan?
Maysa a klase ti sarita a nakaigameren iti panagbiag a nasken met a taldiapan ida iti agdama a panawen ken pasantaken ta isu dayta ti umno a pagteng.
Saan ketdi nga agdadamo wenno ubing ti Literatura Ilokana maipapan kadagiti kakastoy a sarita ta addadan dagitoy uray idi angged (time immemorial) ta dagiti dadduma ket, no diman kaaduan ket nagtitinnawidan, nagsisinublatan iti rabaw ti dila, nais-istoria kadagiti ubbing idi un-una, nabasbasa iti Bannawag ken dadduma pay a magasin.
Ken wen, nagtalinaed a nabayag kadagiti radio drama, a kas koma dagiti serie iti “Dagiti Sarsarita ni Uncle Pete” ni Pete Aromin, a nagtallopulo ti tunged idi napanen iti nagkaysa ni Uncle Pete, ngem saan a naginana ti sarsarita a para kadagiti ubbing ta inallawat a dagus ni Amor Cabaccang nga iniggamanna iti manon a dekada agingga iti agdama.
Nagsursurattayo met kadagiti alpabula (coined word for allegory and fable) iti las-ud ti lima a tawen iti radio drama (1992-1997). Naruay dagiti sinurattayo a fairytales, a dagiti dadduma, naipatarus iti porma a sarita manipud iti scriptwriting – agduma ngamin dagitoy ta adda dagiti nasken a sawen/ibaga iti scriptwriting a saanen a madakdakamat wenno idalan laeng iti pangngarig; sumagmamano dagitoy ti naipablasak iti Saringit Chronicle ken iti Tawid News Magasin, a kas iti “Kapwar,” “Ti Balbal,” “Boogles,” “ti Fenoderee,” “Ti Kilmoulis” “Ti Timazomb” ken dadduma pay. Insardengtayo iti nagipatarus idi nakumikomtayo kadagiti pakaseknan.
Kadagiti sinurat iti English, nalatak la unay dagiti koleksion ni Mabel Cook Cole a naipablaak idi 1916 – lalo ti maipapan iti sunggo ken pag-ong series, ti sarsarita maipapan iti puraw a karabasa – sarita maipapan iti kinaameng ken kinabukatot ti tao ken dadduma pay. Dayta kinabukatot ket naiparang a kas kinalabes iti panunot ken limmaksid iti nakaisigudan a talugading ken sursuro. Nagangayanna, ti nagpinget a maaddaan iti adu a kinabaknang ket isu met ti napukawan. Nagpinget a mangallop iti sangasalop, napukawan iti sangakaban! Ilocano Folktales kunana iti libro, kayatna a sawen nga addan dagitoy a sariugma sakbay ti 1916 a panangilibro ni Cole. Nabaknang ti Ilokano lit kadagiti kakastoy a sarsarita.
Nabaknang ti pagilian kadagiti fairytales, folktales ken folklores. Adda ti koleksion kadagitoy a mangipaneknek. Kas kadagiti inurnong ni nalatak a mannurat nga Ilokano ken Anak ti Vigan, Isabelo de los Reyes ken nasurat iti Spanish idi panawen ti Kastila. Gapu itoy a koleksionna isu nga inawagan dagiti scholars iti Ama ti Philippine folklore. Nagserbi pay subject ti panagadal dagiti literary scholars itay nabiit dagitoy a koleksionna. Dagiti laeng makaawat iti Spanish iti nagdisnudo a nangkalkal iti dulin ti national archive ken sinuratda dagiti napaliiwda ken komentoda kadagitoy a kinabaknang.
Saantayo nga awanen ti kinapudno, iti Philippine lit ket karaman met ditoy dagiti nasurat iti Spanish, a kas dagiti sinurat ni Rizal ken dadduma pay a mannurat idi panawen ti Kastila.
Pinadastayo met ti nagsursurat kadagiti adaptation ngem dagiti laeng limitations ti/dagitii karakter ken ti nagan ken/wenno kaarngi ti karakter ti piniduttayo nga inikkan iti nainlokanoan a biag. Kas koma ti “Kapwar” manipud iti “Jack-in-Iron,” ti “Ti Timmazomb” iti “Zombie” ken dadduma pay. Pinidut wenno binulodtayo dagiti karakter ken limitationsda ket binadoantayo ida iti kabukbukodantayo nga eksperiensa ni Ilokano nga isu iti inaramattayo iti serialized, babaen babaen iti karakter ni Rino Mistiko ken ti kaingungotna a ni Zeny. Agsipud ta maysa a mistiko ti bidatayo, ti mysticism ket saan a nailaksid itoy no di ket naibudi.
Nabaked nga ehemplo ti folktale ti “Ti Salip Da Kalgaw Ken Burarog” ni Joel Manuel. Makapaisem ti panagsalip da Kalgaw ken Burarog ket nabileg dagiti limtuad imahinasion – no ibasar iti agdama a kasasaad ti panawen, mabalin a kunaen, ni Kalgaw wenno ni Burarog wenno isuda a dua ket naidalit iti karkarna a sakit – sakit a nasken la unay a maagasan. Ta no saan a maagasan, agsagaba ti lubong iti nakaro nangnangruna dagiti umili. Ta saan kadi nga agsagsagaban ti lubong iti climate change ken global warming?
Nabaked met nga ehemplo ti folklore ti “Tubal” ti Ilokano super hero a sinurat ni (Ret.) Col. Rufino Re. Boadilla. Ni met laeng Col. Boadilla ti nangipatarus a sarilaw-as ti folklore. Kas ken ni Reynaldo A. Duque nga impatarusna iti legend – iti pasintawi. Ti sarilaw-as ni Col. Boadilla ket pudno la unay a namsek ti imahinasion ti author ket maaringan met dagiti agbasbasa.
Napintas nga anthropomorphism ti sarita nga ‘Apgad’ ni Karina Viola L. Bulong ken nangabak iti maikadua a gunggona iti kalkalpas a salip ti sarita a para ubbing nga inesponsoran ti Gumil Filipinas. Naisangsangayan ti karismana a sinurat. Ababa ngem namsek. Makapnek ta naideliberna ti mensahe nga isu iti panangibalat ti amak wenno buteng. Amin a tao ket sumango iti inaldaw-aldaw a panagbalbaliw; isu a mapasamak no kua ti saan a maliklikan a panagdakiwas. Adda dagiti seknan iti amak wenno buteng iti amin nga agdakiwas idinto nga adda met dagiti situtured a sumango iti balubal ti biag. Dagiti napinget, saan a pagduduaan iti panagsagrapda iti panagtamed. Ngem kadagiti seknan iti amak wenno buteng a sumango iti kinapudno, kasanon? Daytoy ti ababa a pakabuklan ti sarita.
Ket ti kakaisuna a solusion, ti patigmaan ken pammagbaga a naalut-ot iti kasin-awan amin a kananakem – kananakem dayta ni Ina Langit. Adda raya ti lawag nga agtaud kadagiti patigmaan ni Ina Langit ken ni Apgad. Ni Apgad a representation ti salt of the earth wenno pannakaasin dagiti tarumpingay tapno agserbida a kas naraniag a raya ti agsapa. Pannakaasin ti lubong.
Iti sabali a punto, ti proseso ti condensation wenno panagbalin ti tudo ket dakdakkel ti porsientona nga agtaud iti naapgad a danum (iti baybay) ta nalawlawa ti sakupen ti naapgad a danum ngem ti takdang; sa inayunmo pay ti saan a malapdan a pannakapasamak ti water spout – agpangato diay danum-baybay a mapan iti kaulpan santo agtinnag a kas arbis wenno tudo. Maitutop la unay ti nagan ti karakter – Apgad.
Ti pagpintasan la unay ti sarita ket ti udina, a nasupapakan iti pannakapnek ti amak ken buteng a nagalimutong iti barukong ni Apgad. Ti pannakapnek ni Apgad a nagbalinen a ramen iti nasantak a sabong ti kayanga ket narikna ti asinoman a nagbasa iti sarita.
Once again, inwawagayway ti sarita nga “Apgad” ti kinabileg ti anthropomorphism.
Napintas ti sarita ni Ms. Karina Viola L. Bulong… nabara a kablaaw!@
Sunday, September 11, 2011
Dagiti Anthropomorphism A Sarita
24 comments:
- chair said...
-
kakatawa
- 11:11 PM
-
-
gud morning..is the customary law is still exist nowadays?
- 11:21 AM
- Steve Finnell said...
-
you are invited to follow my blog
- 7:02 AM
- Kabayan said...
-
nice blog..
visit http://nanoys.blogspot.com
- 2:28 PM
- Game Apps said...
-
Great blog. You can also follow me.
- 9:25 AM
- Seminario said...
-
Thanks for great post.
- 9:27 AM
- veterinary medicine said...
-
Greetings I stumbled on your blog by mistake when i was searching Live search for this concern, I need to tell you your website is quite useful I also seriously like the design, it is great!
- 10:21 PM
- veterinary medicine said...
-
Greetings I stumbled on your blog by mistake when i was searching Live search for this concern, I need to tell you your website is quite useful I also seriously like the design, it is great!
- 10:26 PM
- Aneel said...
-
nice site and great post
- 3:23 AM
- baby products said...
-
your post is very nice.......
- 10:56 AM
- mango extract said...
-
Excellent information.
- 2:24 PM
- silicone septa said...
-
Hi there! I just would like to offer a huge thumbs up to the wonderful info you have got here with this post. I’ll be coming back to your weblog for much more shortly.
- 12:06 AM
- shahanara said...
-
Really your blog is very nice.
I would like to come back again.
I am sure of that you are also glad to help every other.
Thank you for sharing!
World Heritage Site
Programming Language
Mysterious Vast Space
Entertainment
- 9:25 PM
-
-
http://www.toussuriphone.blogspot.com/
- 1:50 AM
- www.mytech20.com said...
-
nice
- 12:58 AM
- Delhi to Shimla said...
-
Your site has a nice appearance, it loaded quickly, was easy to navigate, and no missing or broken links. lots of good information. Thanks!.
Delhi to Shimla
- 2:45 AM
- Liza Akter said...
-
Nice Post ..Plz Visit Click Link bdchotisex.com
- 2:26 PM
- Liza Akter said...
-
Nice Post ..Plz Visit Click Link bdchotisex.com
- 2:27 PM
- Kushuka Lee said...
-
I really like your blog, it looks very nice, I'm happy to visit again to see your blog because it's very good indeed, thank's for all. Regards, summer dance intensives really hope to be your friends
- 11:05 PM
- Malenadu said...
-
Nice colr selection and stuff or the posts are good but the template and arrangement really need some modification it looks so dumb. Thanks for sharing. Please visit my blog
http://malenadugroup.blogspot.com/
- 1:58 AM
- goodnews1948 said...
-
Happy New Year ^0^
It was good to see your blog ^___^
There is good news in my blog.
I hope you to visit my blog someday
http://goodnews1948.blogspot.com/
- 10:17 PM
- Jackie said...
-
I am so very happy to read your blog. I really enjoyed it! Thank you for sharing your idea. Keep up the good work.
- Jackie of web design
- 2:52 PM
- franklinmarshall said...
-
Footwear companies are in aHogan Sneakers tight competition to present their ultimate collections every season. They have the particular team and designers to come up with their latest shoe trends. They try the best Discount Belstaff Jackets to bring their brand to the top of fashion industry. Since most women will always want to spoil themselves with beautiful things, these shoes manufacturers also give their special designs for women feet. Onitsuka Tiger Shoes They come with excellent shoes collections to raise the standard of women lifestyle.
- 5:49 PM
- Anu Sehgal said...
-
With havin so much content and articles do you ever run into any problems of plagorism or copyright violation? My site has a lot of exclusive content I've either authored myself or outsourced but it seems a lot of it is popping it up all over the internet without my permission. Do you know any techniques to help stop content from being ripped off? I'd genuinely appreciate it.
- 10:21 PM


text:
Pulilan, Bulacan
Ti Pulilan ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Bulacan iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Pulilan ket nabingbingay a politikal iti 19 a barbaranggay.[2]
- Balatong A
- Balatong B
- Cutcot
- Dampol I
- Dampol II-A
- Dampol II-B
- Dulong Malabon
- Inaon
- Longos
- Lumbac
- Paltao
- Penabatan
- Poblacion
- Santa Peregrina
- Santo Cristo
- Taal
- Tabon
- Tibag
- Tinejero
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Bulacan". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 8 Agosto 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Bulacan". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 8 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Cajidiocan, Romblon
Ti Cajidiocan ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Romblon iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Cajidiocan ket nabingbingay kadagiti 14 a barbaranggay.[2]
- Alibagon
- Cambajao
- Cambalo
- Cambijang
- Cantagda
- Danao
- Gutivan
- Lico
- Lumbang Este
- Lumbang Weste
- Marigondon
- Poblacion
- Sugod
- Taguilos
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Romblon". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 24 Septiembre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Romblon". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 24 Septiembre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Porma (botanika)
- Daytoy nga artikulo ket maipanggep ti "porma" itibotanika. Para iti panag-usar iti soolohia, kitaen ti Porma (soolohia).
Iti botaniko a nomenklatura, ti porma ket maysa kadagiti "sekondaria" a taksonomiko a ranggo, iti baba ti karuay, ngem baba met ti sebbanagan; daytoy ket maysa nga inpraespesipiko a takson. No ad-adu ngem tallo a ranngo ti mailista iti panangipalawag ti maysa a takson, ti "pannakaidasig" ket mainagnaganan, ngem tallo laeng a parte ti mangbukel ti "nagan" ti takson: ti nagan ti henero, ti naisangayan nga epiteto, ken ti maysa nga inpraespesipiko nga epiteto.
Ti pangyababaan ti "f." wenno ti napno a "forma" ket nasken a maikabil sakbay ti inpraespesipiko nga epiteto tapno makaibaga ti ranggo. No maiprenta daytoy ket nasken nga najairig ti letra.
Kas pagarigan:
- Acanthocalycium spiniflorum f. klimpelianum wenno
- Acanthocalycium spiniflorum forma klimpelianum (Weidlich & Werderm.) Donald
- Crataegus aestivalis (Walter) Torr. & A.Gray var. cerasoides Sarg. f. luculenta Sarg. ket maysa a pannakaidasig timula nga agnagan ti:
- Crataegus aestivalis (Walter) Torr. & A.Gray f. luculenta Sarg.
Ti maysa a porma ket kadawyan a mangitudo ti grupo nga adda madlaw ngem bassit a paggiddiatan. Kas pagarigan, dagiti porma ti sebbangan ti puraw a sabong a kadawyan nga addaan ti namarisana sabsabong ket mabalin a managanan ti "f. alba". Formae apomicticae ket sagpaminsan dagitoy a managanan kadagiti mula ng aseksual a makapataud, babaen ti apomixis. Adda met dagiti botaniko a namatmati nga awan serbina ti manginagan kadagiti porma, gapu ta teoretiko nga adu unay dagiti bilang ti a naibatay kadagiti bassit a henetiko a paggigiddiatan.


text:
Pearl S. Buck
Ni Pearl Sydenstricker Buck (Hunio 26, 1892 – Marso 6, 1973), naamammuan pay iti Insik a naganna iti Sai Zhenzhu (Insik: 賽珍珠; pinyin: Sài Zhēnzhū), ket maysa idi nga Amerikana a mannurat ken nobelista. A kas anak a babai dagiti misionario, ni Buck kaaduan a nagnanaed iti kabibiagna sakbay ti 1934 idiay Tsina. Ti nobelana a Ti Naimbag a Daga ket isu idi ti kaaduan a nalaklako a libro ti piksion idiay Estados Unidos idi 1931 ken 1932 ken nangabak iti Premio Pulitzer idi 1932. Idi 1938 isu ket nangungunaan ti Premio Nobel iti literatura "para iti nabaknang ken agpayso a deskripsion iti epiko ti biag ti mannalon idiay Tsina ken ti dagiti biograpiko nga obra maestrana." [1]
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Pearl S. Buck iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Pearl S. Buck iti Wikiquote (Ingles)


text:
1Idi punganay, addan ti Sao, ket ti Sao kadua ti Dios, ket ti Sao, Dios. 2Manipud idi punganay, ti Sao kadua ti Dios. 3Pinarsua ti Dios dagiti isuamin babaen kenkuana. Ket awan ti naparsua no saan a gapu kenkuana. 4Ti Sao isu ti gubbuayan ti biag, ket daytoy a biag isu ti silaw dagiti tattao. 5Agraniag ti silaw iti sipnget, ket di mabalinan ti sipnget nga iddepen. 6Imbaon ti Dios ti maysa a tao nga agnagan iti Juan. 7Immay a mangpaneknek kadagiti tattao maipapan iti silaw tapno mangngegda ti mensahe ket mamatida. 8Saan nga isu a mismo ti silaw, ngem immay tapno paneknekanna ti maipapan iti silaw. 9Daytoy ti pudno a silaw, ti silaw nga umay ditoy lubong ken manglawag kadagiti amin a tattao. 10Adda idin ti Sao ditoy lubong. Pinarsua ti Dios ti lubong babaen kenkuana; nupay kasta, saan a binigbig ti lubong. 11Napan iti ilina, ngem saan nga inawat dagiti kailianna. 12Ngem adda met dagiti immawat ken namati kenkuana, isut’ gapuna nga inikkanna ida iti kalintegan nga agbalin nga annak ti Dios. 13Saanda a nagbalin nga annak ti Dios kas iti gagangay a pannakaipasngay ti tao; ta ti Dios a mismo ti Amada. 14Nagbalin a tao ti Sao ket nakipagtaeng kadatayo; napnoan iti parabur ken kinapudno. Nakitami ti dayagna, ti dayag nga inawatna kas kakaisuna nga Anak ti Ama. 15Pinaneknekan ni Juan ti maipapan kenkuana ket impukkawna: “Isu daytoy ti ibagbagak idi kinunak, ‘Umay a sumarsaruno kaniak, nupay kasta, natantan-ok ngem siak, ta addan sakbay a nayanakak.’” 16Gapu ta nabuslon ti paraburna, inawattayo amin ti bendisionna. Wen, nawadwad a bendision ti impaayna kadatayo. 17Inted ti Dios ti Linteg babaen ken ni Moises, ngem immay ti parabur ken kinapudno babaen ken Jesu-Cristo. 18Awan pay ti nakakita iti Dios. Ti laeng Bugbugtong nga Anak, a kadua ti Ama, isu ti nangipakaammo kenkuana. 19Nangibaon dagiti Judio a papangulo idiay Jerusalem iti sumagmamano a papadi ken Levita a mapan ken ni Juan tapno saludsodenda kenkuana, “Siasinoka?” 20Saan a nagkedked ni Juan a nangibaga iti pudno, “Saan a siak ti Cristo,” kinunana a sibabatad. 21“Siasinoka ngarud?” sinaludsodda manen. “Sika kadi ni Elias?” “Saan,” insungbat ni Juan. “Sika kadi ti Profeta?” kinunada. “Saan,” insungbatna. 22“Ibagam ngarud no siasinoka,” kinunada. “Masapul nga adda isungbatmi kadagiti nangibaon kadakami. Ania ti masaom maipapan kenka?” 23Simmungbat ni Juan babaen iti panangibagana iti padto ni profeta Isaias: “Siak ti timek ti maysa nga agpukpukkaw iti let-ang: ‘Palintegenyo ti dalan a pagnaan ti Apo!’” 24Adda met dagiti Fariseo a naibaon ken ni Juan. 25Sinaludsodda ngarud kenkuana, “No saan a sika ti Cristo, wenno ni Elias, wenno ti Profeta, apay ngarud a mamumbuniagka?” 26“Mamumbuniagak iti danum,” insungbat ni Juan, “ngem makipulpulapol kadakayo ti maysa a diyo am-ammo. 27Sumarsaruno kaniak, ngem diak pay maikari a mangwarwar iti sandaliasna.” 28Napasamak amin dagitoy idiay Betania, iti ballasiw ti karayan Jordan a pangbumbuniagan ni Juan. 29Iti sumuno nga aldaw, nakita ni Juan nga agturong ni Jesus iti yanna. “Daytoy ti Kordero ti Dios a mangikkat iti basol ti lubong!” kinuna ni Juan. 30“Isu daytoy ti sarsaritaek idi kinunak, ‘Sumarsaruno kaniak ti maysa a tao a natantan-ok ngem siak, ta addan sakbay a nayanakak.’ 31Diak am-ammo idi no siasino, ngem immayak mamuniag iti danum tapno ipakaammok iti Israel.” 32Daytoy ti pammaneknek nga inted ni Juan: “Nakitak ti Espiritu a bumabbaba a kasla kalapati manipud langit ket nagdisso kenkuana. 33Diak pay am-ammo idi no siasino, ngem ti Dios a nangibaon kaniak a mamuniag iti danum, kinunana kaniak, ‘Makitamto ti Espiritu a bumaba ken agdisso iti maysa a tao. Daytoy ti mamuniag iti Espiritu Santo.’ 34Wen, nakitakon daytoy, ket paneknekak kadakayo nga isu ti Anak ti Dios.” 35Iti sumuno nga aldaw, agtaktakder manen ni Juan ken ti dua kadagiti adalanna. 36Idi makitana a lumabas ni Jesus, kinunana, “Daytoy ti Kordero ti Dios!” 37Nangngeg dagiti dua nga adalan ti kinuna ni Juan, ket sinurotda ni Jesus. 38Idi tumalliaw ni Jesus, nakitana ida a sumursurot kenkuana. “Ania ti sapsapulenyo?” sinaludsodna. “Sadino ti pagtaengam, Rabbi?” insungbatda. (“Maestro” ti kayat a sawen ti “Rabbi.”) 39“Umayyo kitaen,” kinuna ni Jesus kadakuada. Nakikuyogda ken ni Jesus ket nakitada ti pagtaenganna. Gapu ta dandanin alas kuatro iti malem, nakidagusda kenkuana. 40Ni Andres a kabsat ni Simon Pedro ti maysa kadagiti dua a nakangngeg iti imbaga ni Juan ken simmurot ken ni Jesus. 41Sinapulna a dagus ni Simon a kabsatna ket imbagana kenkuana, “Nasarakanmi ti Mesias!” (Kayatna a sawen, “Cristo.”) 42Impanna ni Simon iti ayan ni Jesus. Minatmatan ni Jesus ni Simon sana kinuna, “Sika ni Simon nga anak ni Juan. Managanankanto iti Cefas.” (Kayatna a sawen, “Bato” wenno “Pedro.”) 43Iti sumuno nga aldaw, inkeddeng ni Jesus ti mapan idiay Galilea. Nasarakanna sadiay ni Felipe ket kinunana kenkuana, “Surotennak.” 44Taga-Betsaida ni Felipe, iti ili da Andres ken Pedro. 45Nasarakan ni Felipe ni Natanael ket kinunana kenkuana, “Nasapulanmi ti tao a sinarita ni Moises iti libro ti Linteg, ken dagiti Profeta. Isu ni Jesus a taga-Nazaret nga anak ni Jose.” 46“Adda aya naimbag a tumaud idiay Nazaret?” sinaludsod ni Natanael. “Umaymo kitaen,” insungbat ni Felipe. 47Idi makita ni Jesus nga agturong ni Natanael iti ayanna, kinunana maipapan kenkuana, “Adtoy ti pudno nga Israelita. Awan kenkuana ti aniaman a kinaulbod.” 48“Kasano ti pannakaam-ammom kaniak?” sinaludsod ni Natanael. “Nakitaka idi addaka iti sirok ti kayo nga igos, sakbay nga inayabannaka ni Felipe,” insungbat ni Jesus. 49“Maestro,” insungbat ni Natanael. “Sika ti Anak ti Dios! Sika ti Ari ti Israel!” 50“Mamatika kadi gapu ta kinunak a nakitaka iti sirok ti kayo nga igos?” kinuna ni Jesus. “Makitamto dagiti daddadakkel pay a bambanag ngem daytoy!” 51Ket kinunana kadakuada, “Ibagak kadakayo ti pudno: makitayonto nga aglukat ti langit ken dagiti angheles ti Dios nga umuli-umulog iti ayan ti Anak ti Tao.”
Copyright
Learn More


text:
Katsura Hoshino
Ni Katsura Hoshino (星野 桂 Hoshino Katsura?, naiyanak idi Abril 21, 1980) ket Haponesa a mannurat iti manga ken artista manipud idiay Prepektura ti Shiga. Isu ket nagdamo a nagparang idi 2003 iti pannakaipablaak ti immuna a serie ti manga ti Continue ken kalatakan a naam-aamuan para iti obrana iti, D.Gray-man,a nangrugi iti serialisasionin ti Weekly Shōnen Jump ti Shueisha idi Mayo 2004. Isu ket kinaud a nagdisenio kadagiti karakter para iti anime ti Sunrise idi 2013, ti Valvrave the Liberator, ken nakaramidan daytoy iti immuna nga orihinal nga obrana iti anime


text:
Niccolò Machiavelli
Ni Niccolò di Bernardo dei Machiavelli (Italiano: [nikoˈlɔ makjaˈvɛli]; 3 Mayo 1469 – 21 Hunio 1527) ket maysa idi nga Italiano a historiador, politiko, diplomatiko, pilosopo, humanista ken mannurat a naikuartel idiay Florencia idi laud ti Renasimiento. Isu idi kadagiti adu a tawtawen ket maysa nga opisial iti Florentino a Republika, nga adda dagiti responsibilidad iti diplomatiko ken milisia a panakibiangw. Isu idi ti nangbangon ti moderno a politikal a siensia, ken ti adu pay a naipangpangruna ti politikal nga etika. Isu ket nagsursurat pay kadagiti komedia, kankanta ti karnibal, ken daniw.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Niccolò Machiavelli iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Niccolò Machiavelli iti Wikiquote (Ingles)
Dagiti obra a mainaig kenni Niccolò Machiavelli iti Wikisource (Ingles)


text:
Cagdianao, Is-isla ti Dinagat
Ti Cagdianao ket maysa nga maika-3 a klase nga ili ti probinsia ti Is-isla ti Dinagat ti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Cagdianao ket nabingbingay kadagiti 14 barbaranggay.[2]
- Boa
- Cabunga-an
- Del Pilar
- Laguna
- Legaspi
- Ma-atas
- Mabini (Borja)
- Nueva Estrella
- Poblacion
- R. Ecleo, Sr.
- San Jose
- Santa Rita
- Tigbao
- Valencia
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Is-isla ti Dinagat". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 8 Hulio 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Is-isla ti Dinagat". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 8 Hulio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
KAPITULO 48
Nagaramid Kadagiti Milagro, Ngem Saan a Naawat Uray Idiay Nazaret
MATEO 9:27-34; 13:54-58 MARCOS 6:1-6
PINAIMBAG NI JESUS TI BULSEK KEN TI UMEL
SAAN NGA INAWAT DAGITI TAGA-NAZARET NI JESUS
Okupado ti aldaw ni Jesus. Kalpasan ti panagdaliasatna manipud Decapolis, inagasanna ti agpadpadara a babai ken pinagungarna ti anak ni Jairo. Ngem adda pay aramidenna iti dayta nga aldaw. Idi pumanawen iti balay ni Jairo, dua a bulsek a lallaki ti simmurot kenkuana. Ipukpukkawda: “Kaasiannakami, Anak ni David.”—Mateo 9:27.
Idi inawaganda ni Jesus nga “Anak ni David,” ipakpakitada a mamatida nga isu ti Mesias ken agtawid iti trono ni David. Mabalin a saan nga inkankano ni Jesus ti pakaasida tapno makitana no napasnekda met laeng. Ngem talaga a napasnekda! Idi simrek ni Jesus iti maysa a balay, simmurot kenkuana ti dua a lallaki. Insaludsod ni Jesus kadakuada: “Mamatikayo kadi a kabaelak nga aramiden daytoy?” Insungbatda: “Wen, Apo.” Idi kuan, sinagid ni Jesus ti matada ket kinunana: “Maaramid ti pinatiyo a mapasamak.”—Mateo 9:28, 29.
Dagus a nakakitada! Kas iti imbilin idin ni Jesus, imbagana a saanda nga ibagbaga ti inaramidna. Ngem gapu iti ragsakda, impadamagda ti maipapan ken Jesus idi agangay.
Idi nakapanawen ti dua a lallaki, impan dagiti tattao ken Jesus ti lalaki a saan a makasao ta naluganan iti demonio. Pinaruar ni Jesus ti demonio ket nakapagsaon ti lalaki. Nasdaaw dagiti tattao. Kinunada: “Saantay pay a nakakita iti kastoy ditoy Israel.” Adda met idi sadiay dagiti Fariseo. Saanda a mailibak dagiti milagro ni Jesus isu nga inakusaranda manen no sadino ti naggapuan ti pannakabalinna: “Parparuarenna dagiti demonio babaen ti panguluen dagiti demonio.”—Mateo 9:33, 34.
Di nagbayag, nagsubli ni Jesus iti ilina a Nazaret a kaduana itan dagiti adalanna. Sadiay, nangisuro idi iti sinagoga agarup makatawen ti napalabasen. Idi damo, nasdaaw dagiti tattao iti imbagana, ngem nasaktanda iti pannursurona idi agangay isu a ginandatda a patayen. Ita, tulongan manen ni Jesus dagiti dati a kaarrubana.
Iti aldaw ti Sabbath, napan manen iti sinagoga tapno mangisuro. Adu ti nasdaaw, ket insaludsodda: “Nangalaan daytoy a tao iti siribna ken pannakabalinna nga agaramid kadagiti milagro?” Kinunada: “Saan aya a daytoy ti anak daydi karpintero? Saan aya a ni Maria ti inana, ket da Santiago, Jose, Simon, ken Judas ti kakabsatna? Saan aya nga agnanaed met ditoy dagiti kabsatna a babbai? Nangalaanna ngarud kadagitoy nga abilidadna?”—Mateo 13:54-56.
Pampanunoten dagiti tattao a ni Jesus ket ordinario laeng a tao. ‘Nasaksianmi ti idadakkelna,’ pampanunotenda, ‘isu a kasano koma nga isu ti Mesias?’ Ngem uray nagadu ti pammaneknek—agraman ti naisangsangayan a sirib ken dagiti milagro ni Jesus—saanda latta nga inawat ken pinati. Gapu ta am-ammoda, naitibkol kenkuana uray dagiti kabagianna isu nga imbagana: “Mapadayawan ti maysa a propeta iti sadinoman ngem saan nga iti ilina ken iti pamiliana.”—Mateo 13:57.
Kinapudnona, nasdaaw ni Jesus ta nakapuy ti pammatida. Gapuna, awanen ti milagro nga inaramidna sadiay no di ti ‘panangpaimbagna iti sumagmamano a masakit babaen ti panangiparabawna iti imana kadakuada.’—Marcos 6:5, 6.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Nagaramid ni Jesus Kadagiti Milagro
Ania ti ipakita dagiti milagro nga inaramid ni Jesus maipapan iti pannakabalinna ken iti panagturaynanto ditoy daga?


text:
Tanza, Cavite
Ti Tanza ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Cavite iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Tanza ket nabingbingay a politikal iti 41 barbaranggay.[2]
- Amaya I
- Amaya II
- Amaya III
- Amaya IV
- Amaya V
- Amaya VI
- Amaya VII
- Bagtas
- Baranggay I (Pob.)
- Baranggay II (Pob.)
- Baranggay III (Pob.)
- Baranggay IV (Pob.)
- Biga
- Biwas
- Bucal
- Bunga
- Calibuyo
- Capipisa
- Daang Amaya I
- Daang Amaya II
- Daang Amaya III
- Halayhay
- Julugan I
- Julugan II
- Julugan III
- Julugan IV
- Julugan V
- Julugan VI
- Julugan VII
- Julugan VIII
- Lambingan
- Mulawin
- Paradahan I
- Paradahan II
- Punta I
- Punta II
- Sahud Ulan
- Sanja Mayor
- Santol
- Tanauan
- Tres Cruses
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Cavite". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 13 Agosto 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Cavite". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 13 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Kuarta
Ti kuarta ket isu ti ania abanag wenno rehistro nga isu ti sapasp a maaw-awat a kas bayad para kadagiti laklako ken serbisio ken panagibayad kadagoto utang iti maysa a naited a sosio-ekonomiko a kontesto wenno pagilian.[1][2][3] Dagiti kangrunaan apamay-ay ti kuarta ket naisalsalumina a kas: a banag ti panakisinnukat; ti unit ti pakabilangan; ti naipenpen a pateg; ken, sagpaminsan kadagiti napalabas, ti alagaden ti naitungkua a bayad.[4][5] Ti amiaman a kita ti banag wenno natalged a mapasingkedan a rehistro a mangtungpal kadagitoy a pamay-an ket mabalin a maikeddeng a kuarta.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Mishkin, Frederic S. (2007). Ti Ekonomia ti Kuarta, Panagibanko, ken dagiti Pinansia a Pagtagilakuan (Pagpilian nga Edision). Boston: Addison Wesley. p. 8. ISBN 0-321-42177-9.
- ^ Ania kadi ti Kuarta? Babaen ni John N. Smithin [1]. Naala idi Hulio-17-09.
- ^ "kuarta : Ti Baro a Palgrave a Diksionario ti Ekonomia". Ti Baro a Palgrave Diksionario ti Ekonomia. Naala idi 18 Disiembre 2010.
- ^ Mankiw, N. Gregory (2007). "2". Makroekonomiia (Maika-6 nga ed.). New York: Worth Publishers. pp. 22–32. ISBN 0-7167-6213-7.
- ^ T.H. Greco. Kuarta: Panangawat ken Panagpartuat kadagiti Pagpilian a Legado a pangawatan, Karayan Puraw a Pagsasabtan, Vt: Chelsea Green Publishing (2001). ISBN 1-890132-37-3


text:
Negros Occidental
Ti Negros Occidental ket maysa a probinsia iti Filipinas a masarakan iti rehion ti Rehion ti Isla ti Negros iti Visayas. Ti kapitoliona ket ti Siudad ti Bacolod. Sakupenna ti akin-amianan-a-laud a gudua ti Isla ti Negros. Iti amianan-a-laud, iti balalsiw ti Golpo Panay ken ti Ilet Guimaras ket ti isla-probinsia ti Guimaras ken ti probinsia ti Iloilo iti Isla ti Panay.
Dagiti linaon
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Addaan ti Negros Occidental iti 19 nga ili ken 13 a siudad. Ti Negros Occidental ti kaaduan iti siudad kadagiti amin a proninsia iti Filipinas.
Dagiti siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti ili[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti daulo ti probinsia: Departamento iti Kaunegan ken Lokal a Gobierno, Siudad ti Quezon- Naala idi 12 Pebrero 2013
- ^ Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016


text:
SIERRA LEONE KEN GUINEA
1945-
1990 ‘Panangyeg Kadagiti Adu iti Kinalinteg’ —Dan. 12:3. (Paset 2)
Panagraem iti Sagut ti Dios a Panagasawa
Kalpasan ti sumagmamano a tiempo, napaliiw ni William Nushy a saan nga an-annuroten ti dadduma a kakabsat ti pagalagadan ni Jehova mainaig iti panagasawa. Adda dagiti agkabkabbalay a lallaki ken babbai a saan a nairehistro iti gobierno ti panagtiponda. Dadduma ti mangsursurot iti kaugalian a sadanto laeng agkasar inton agsikog ti babai tapno masigurado a nabunga ti panagdennada.
Isu nga idi Mayo 1953, sinuratan ti sanga nga opisina ti tunggal kongregasion ket inlawlawagna ti pagalagadan ti Biblia mainaig iti panagasawa. (Gen. 2:24; Roma 13:1; Heb. 13:4) Naikkan iti tiempo dagiti agassawa a mangirehistro iti kasarda, ta no saan, maikkatda iti kongregasion.—1 Cor. 5:11, 13.
Naragsakan ti kaaduan a kakabsat iti daytoy a panagbalbaliw. Ngem para iti dadduma, saan a kasapulan dayta. Iti dua a kongregasion, nasurok a kagudua kadagiti agibumbunannag ti simmardeng a makikadua iti organisasion ni Jehova. Ngem ad-adda pay a rimmegta dagidiay nagtalinaed a nasungdo—nalawag a pammaneknek a bembendisionan ida ni Jehova.
Gapu iti adu a panagregget dagiti kakabsat, naibilang ti Kingdom Hall ti Freetown kas maitutop a pakaangayan ti kasar. Idi Septiembre 3, 1954, inangay dagiti kakabsat ti umuna a rehistrado a seremonia ti panagasawa. Kalpasanna, inikkan ti gobierno iti autorisasion a mangkasar dagiti kualipikado a kakabsat iti pito a distrito ti Sierra Leone. Gapu iti dayta, ad-adu pay nga interesado ti nangirehistro iti kasarda tapno makualipikarda kas agibumbunannag iti naimbag a damag.
Adu nga interesado nga aduan iti assawa ti nangannurot met kadagiti pagalagadan ti Dios. Kuna ni Samuel Cooper, nga agnanaed itan iti Bonthe: “Idi 1957, inrugik ti nakigimong a kadua ti dua nga assawak. Di nagbayag, nagpasalistaak iti Teokratiko nga Eskuelaan ti Panagministro. Adda tiempo a naikkanak iti paset maipapan iti Nakristianuan a panagasawa. Bayat nga agsuksukimatak para iti pasetko, naamirisko a masapul nga isinak ti naud-udi nga asawak. Binusordak dagiti amin a kabagiak idi imbagak dayta kadakuada. Adda putotko iti naud-udi nga asawak idinto ta awan iti immun-una. Ngem desididoakon a mangannurot kadagiti prinsipio ti Biblia. Nasdaawak ta idi nagsubli iti pamiliana ti naud-udi nga asawak, nagsikog metten ti immun-una nga asawak, ket lima itan ti annakmi.”
Tallo met ti asawa ni Honoré Kamano, nga agnanaed iti asideg ti beddeng ti Guinea. Ngem insinana ti dua a naud-udi nga assawana. Inapresiar dayta ti kaunaan nga asawana isu a rinugianna nga ipapuso ti kinapudno. Nadismaya ti maysa kadagiti insinana nga asawa ngem idi agangay, inapresiarna met ti panagraem ni Honoré kadagiti prinsipio ti Biblia. Nagpayadal iti Biblia agingga nga indedikarna ti biagna ken Jehova.
Dagiti Saksi ni Jehova ket pagaammon kas tattao a mangraraem iti urnos ti panagasawa
Ita, pagaammon dagiti Saksi ni Jehova iti intero a Sierra Leone ken Guinea kas tattao a mangraraem iti urnos ti panagasawa. Ti kinamatalekda iti asawada arkosanna dagiti pannursuro ti Dios ken mangted dayaw iti Autor ti urnos ti panagasawa.—Mat. 19:4-6; Tito 2:10.
Dagiti Komonkontra iti Freetown
Idi 1956, simmangpet iti Freetown ti dua pay a nagraduar iti Gilead a da Charles ken Reva Chappell. Iti panagturongda iti pagtaengan dagiti misionero, napataliawda iti dakkel a karatula a mangyaw-awis iti palawag maipapan iti Biblia iti Wilberforce Memorial Hall. “Ti nayanunsio nga agpalawag ket ni C.N.D. Jones,” kuna ni Charles, “maysa a pannakabagi ti ‘Ecclesia of Jehovah’s Witnesses.’”
Ni Jones ti lider ti bassit a grupo a simmina iti kongregasion ti Freetown sumagmamano a tawenen ti napalabas. Ibagbagana nga isu ket napulotan, ken ti grupona kano ti “pudno” a saksi ni Jehova. Aw-awaganda pay dagiti misionero ken dagiti nasungdo kadagiti pannakabagi ti organisasion kas “impostor” ken “Gilead cowboy.”
Kimmaro ti situasion idi nailaksid ni Jones ken ti dadduma a sumupsuporta kenkuana. “Naklaat iti daytoy a pakaammo ti dadduma a kakabsat nga umanamong kadagiti nailaksid,” kuna ni Chappell. “Adda dagiti nangyebkas iti pannakadismayada. Intultuloyda ti nakilangen kadagiti simmina ken pinadpadasda a riribuken dagiti gimong ken panangasaba. Kadagiti gimong, agkakatugawda iti aw-awaganda a puesto dagiti komonkontra. Idi agangay, pinanawan ti kaaduan kadakuada ti kinapudno. Ngem napasubli ti dadduma ti espiritualidadda ket nagbalinda a nareregta a kakabsat.”
Gapu iti kinasungdo ti kaaduan, nagtultuloy a nagayus ti espiritu ti Dios. Iti simmaganad a tawen, binisita ti manangaywan iti sona a ni Harry Arnott ti Freetown. Kinunana: “Daytoy ti damo a kadakkelan a panagrang-ay iti Sierra Leone iti las-ud ti sumagmamano a tawen. Pammaneknek daytoy iti dakdakkel pay a panagrang-ay iti masanguanan.”
Panangisuro Kadagiti Kisi
Di nagbayag kalpasan ti ibibisita ni Brother Arnott, nakaawat ni Charles Chappell iti surat manipud iti maysa a kabsat a taga-Liberia. Kayat ti kabsat a makasabaan dagiti kakabagianna iti Sierra Leone. Isu ket kameng ti tribu a Kisi, nga agnanaed kadagiti nabakir a katurturodan iti nagbebeddengan ti Sierra Leone, Liberia, ken Guinea. Agparang nga adu a Kisi ti mayat nga agadal iti Biblia.
Gapu ta kaaduan a Kisi ti saan a makabasa wenno makasurat, nayurnos iti Koindu dagiti klase tapno makasursuroda, iti kasta maammuanda dagiti pamunganayan a kinapudno iti Biblia. Ginasut ti nagpasalista kadagitoy a klase. “Di nagbayag, addan 5 a baro nga agibumbunannag iti daytoy a grupo, idi kuan 10, sa 15, kalpasanna 20,” kuna ni Charles. “Nagalisto ti panagbalinda a Saksi nga uray la pinagduaduaak no pudpudnoda nga agibumbunannag. Ngem nagkamaliak. Saan laeng a matalek ti kaaduan kadakuada no di ket nakaregregtada pay!”
Di nagbayag, dagiti magagaran a kabbaro nga agibumbunannag isaksaknapdan ti naimbag a damag iti labes ti Koindu agingga iti kabangibang a Guinea. Adu nga oras a sumang-at ken sumalogda iti katurturodan tapno mangasabada kadagiti away ken purok. “Iti adu a lawas, no dadduma bulbulan pay, pulos a dikam nakangngeg iti ungor ti lugan,” kuna ni Eleazar Onwudiwe a manangaywan idi iti sirkito.
Bayat nga isaksaknap ken sibsibugan dagiti kakabsat a Kisi ti bin-i ti Pagarian, padpadakkelen met ti Dios. (1 Cor. 3:7) Idi a ti maysa nga agtutubo a bulsek nangngegna ti kinapudno, inkabesana ti 32-panid a bokleta a “This Good News of the Kingdom.” Kalpasanna, memoriadonan ti aniaman a parapo a kasapulanna iti panangasaba ken panangyadal iti Biblia, a nagsidsiddaawan dagiti tattao. Maysa a tuleng a babai ti nangawat iti kinapudno ken nangaramid iti dadakkel a panagbalbaliw isu a nangrugi metten a makigimong ti ipagna, uray no nasurok a 10 a kilometro ti pagnaenda.
Alisto ti panagrang-ay ti trabaho kadagiti Kisi. Agsasaruno dagiti nabuangay a kongregasion. Agarup 30 a kakabsat ti nagpayunir. Naginteres iti kinapudno ti mayor ti Koindu ket nagdonar iti lote a pakaibangonan ti Kingdom Hall. Idi nasurok a 500 ti timmabuno iti asamblea sirkito iti Kailahun, adda manen kongregasion a nabuangay sadiay. Di nagbayag, kaguduan kadagiti Saksi iti Sierra Leone ket Kisi, nupay dayta a tribu ket awan pay 2 a porsiento iti populasion ti pagilian.
Saan nga amin ket maragsakan iti daytoy a panagrang-ay, nangruna dagiti Kisi a lider ti relihion. Kasta unay ti imonda isu a determinadoda a mangpasardeng kadagitoy a “pangta” iti turayda. Ngem kasano ken kaano a maibanag ti panggepda?


text:
Ti Biblia—Naisangsangayan ti Pannakaitalimengna
TI BIBLIA ti kasaknapan a naiwaras a libro iti historia. Mapattapatta nga 4.8 a bilion a kopia ti Biblia ti naiwarasen. Idi laeng 2007, nasurok a 64,600,000 ti napataud a kopia ti Biblia. Kas pangibasaram iti kaadu dayta, idi damo a mayimprenta ti kangrunaan a malako a libro ti nobela iti dayta a tawen idiay Estados Unidos, agdagup laeng dayta iti 12 a milion a kopia.
Sakbay a nagbalin a kas ti kasaknapan a naipablaak a libro, nalasatan ti Biblia ti adu a panangikagumaan a mangpukaw iti dayta. Iti intero a pakasaritaan, naiparit ti pannakausarna, nauram, nairurumen ken napapatay dagidiay nangipatarus iti dayta. Nupay kasta, maysa kadagiti kangrunaan a makagapu iti dandani pannakapukaw ti Biblia ket ti in-inut a pannakarunotna saan a ti nakaro a pannakaidadanes dagidiay nangitalimeng iti dayta. Apay a kasta?
Ti Biblia ket buklen ti 66 a babassit a libro. Ti kadaanan kadagita ket insurat wenno pinagtitipon dagiti kameng ti nasion ti Israel nasurok a 3,000 a tawen ti napalabasen. Dagiti orihinal a mannurat ken dagidiay nangkopia kadagiti naipaltiing a mensahe nagusarda kadagiti marunot a pagsuratan, a kas iti papiro ken lalat. Awan pay kadagiti orihinal a sursurat ti nasarakan. Nupay kasta, nasarakan ti rinibribu a nagkauna a kopia dagiti babassit ken dadakkel a paset dagiti libro ti Biblia. Ti pirsay ti maysa kadagita a libro nga isu ti Ebanghelio ni Juan ket napetsaan iti nagbaetan ti sumagmamano laeng a dekada ti orihinal nga insurat ni apostol Juan.
“Eksakto unay ti pannakakopia ti linaon ti Hebreo a Biblia [Daan a Tulag] ket di mayasping kadagiti nagkauna a Griego ken Latin a literatura.” —Propesor Julio Trebolle Barrera
Apay a nakaskasdaaw ti pannakalasat ti aniaman a kopia ti Biblia? Ken kasano ti kinaumiso ti panangyallatiw dagiti moderno a Biblia kadagiti mensahe nga inlanad dagiti orihinal a mannurat?
Ania ti Napasamak iti Dadduma a Nagkauna a Dokumento?
Nagpaiduma ti pannakaitalimeng ti Biblia no panunotentayo ti napasamak kadagiti sursurat dagiti nasion a kapanawenan dagiti Israelita. Kas pagarigan, idi umuna a milenio K.K.P. (Kasakbayan ti Kadawyan a Panawen wenno Before the Common Era), dagiti taga-Fenicia ket kaarruba dagiti Israelita. Dagita a negosiante nga agdaldaliasat iti baybay insaknapda ti alpabetiko a sistema ti panagsuratda iti intero a Mediteraneo. Rimmang-ayda met gapu iti nasaknap a panagnegosioda iti papiro iti Egipto ken kadagiti masakupan ti Grecia. Nupay kasta, kastoy ti napaliiw ti magasin a National Geographic maipapan kadagiti taga-Fenicia: “Narunoten ti kaaduan kadagiti insuratda iti narasi a papiro—isu a ti laeng ammotayo ita maipapan kadagiti taga-Fenicia ket ti impadamag dagiti mangpadpadakes a kabusorda. Nupay nakaad-adu ti literatura dagiti taga-Fenicia, napukaw amin dagita gapu iti kinadaanda.”
Komusta met ti sursurat dagiti Egipcio? Agdinamag dagiti heiroglypic a naikitikit wenno naipinta kadagiti pader iti templo ken iti dadduma pay a lugar. Nalatak met dagiti Egipcio iti panagaramid iti pagsuratan a papiro. Ngem kinuna ti Egiptologo a ni K. A. Kitchen, maipapan iti naaramid iti papiro a rekord dagiti Egipcio: “Naan-anay a nadadael ti mapattapatta a 99 a porsiento iti amin a papiro a naisurat nanipud idi agarup 3000 K.K.P. agingga iti panawen dagiti Griego ken Romano.”
Dagidiay ngay rekord ti Roma a nakasurat iti papiro? Usigenyo daytoy a pagarigan. Sigun iti libro a Roman Military Records on Papyrus, agparang a mamitlo iti makatawen a masuelduan idi dagiti Romano a soldado, ket nausar ti papiro kas resibo ti sueldo. Mapattapatta a kabayatan ti 300 a tawen sipud idi nagturay ni Augusto (27 K.K.P.–14 K.P.) agingga idi nagturay ni Diocletian (284-305 K.P), adda 225,000,000 a resibo ti sueldo dagiti soldado. Ammoyo kadi no mano ti nagtalinaed agingga ita? Adda laeng dua a nasarakan a medio nalawag a basaen.
Apay a manmano laeng ti nagtalinaed a dokumento a naisurat iti papiro? No naalimuom ti tiempo, nalaka a marunot dagiti narasi a materiales a kas iti papiro ken ti lalat a maysa met a gagangay a maus-usar a pagsuratan. Kinuna ti The Anchor Bible Dictionary: “Gapu iti klima, dagiti dokumento a papiro iti dayta a panawen [ti umuna a milenio K.K.P.] ket agbayag laeng no maikabil dagita iti disierto ken iti kueba wenno lugar a namaga.”
Komusta met Ngay Dagiti Rekord ti Biblia?
Dagiti orihinal a libro ti Biblia ket nabatad a naisurat kadagiti marunot a materiales a kas iti inusar dagiti taga Fenicia, Egipto, ken Roma. Apay ngarud a nakalasat dagiti linaon ti Biblia ket nagbalin kas ti kasaknapan a naipablaak a libro iti lubong? Nangdakamat ni Propesor James L. Kugel ti maysa a rason. Kinunana a nakopia dagiti orihinal a sursurat iti “namin-adu a daras uray iti las-ud ti panawen a pannakaisurat ti Biblia.”
Ania ti nakaidumaan dagiti moderno a patarus ti Biblia no idilig kadagiti nagkauna a manuskrito? Kastoy ti kinuna ni Propesor Julio Trebolle Barrera, kameng ti bunggoy dagiti eksperto a nangadal ken nangipablaak kadagiti nagkauna a manuskrito a maaw-awagan iti Dead Sea Scroll: “Eksakto unay ti pannakakopia ti linaon ti Hebreo a Biblia ket di mayasping kadagiti nagkauna a Griego ken Latin a literatura.” Kuna ti mararaem nga eskolar iti Biblia a ni F. F. Bruce: “Nabilbileg ti ebidensia a mangpatalged iti kinaumiso dagiti sursurattayo a Baro a Tulag no idilig iti ebidensia a mangpatalged iti kinaumiso ti adu a sursurat dagiti nagkauna nga autor, ket saan pulos a makuestion ti kinaumiso dagita.” Innayonna: “No koma ti Baro a Tulag ket koleksion dagiti sekular a sursurat, sigurado a di pagduaduaan dagiti eksperto ti kinaumiso dagita.” Nalawag a ti Biblia ket maysa a naisangsangayan a libro. Iwaywayaam kadi a basaen dayta iti inaldaw?—1 Pedro 1:24, 25.
Adda pay laeng agingga ita ti agarup 6,000 a kopia ti manomano ti pannakaisuratna a Hebreo a Kasuratan, wenno Daan a Tulag, ken agarup 5,000 a kopia ti Griego a Kasuratan, wenno Baro a Tulag
Ammuem ti Ad-adu Pay
No Apay a Mapagtalkam Dagiti Ebanghelio ti Biblia
Usigem ti pammaneknek dagiti nagkauna a manuskrito.


text:
Datu Piang, Maguindanao
Ti Datu Piang ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Maguindanao iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Datu Piang ket nabingbingay a politikal kadagiti 16 a barbaranggay.[2]
- Alonganan
- Ambadao
- Balanakan
- Balong
- Buayan
- Dado
- Damabalas
- Duaminanga
- Kalipapa
- Kanguan
- Liong
- Magaslong
- Masigay
- Montay
- Poblacion (Dulawan)
- Reina Regente
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Maguindanao". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 21 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Maguindanao". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 21 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
1Nakitak ti maysa nga anghel a bumabbaba manipud langit. Iggemna ti maysa a dakkel a kawar ken ti tulbek ti nakaun-uneg a yuyeng. 2Tiniliwna ti dragon, daydi duduogan nga uleg nga isu ti Diablo ken Satanas, sana kinawaran tapno saan a makaruk-at iti unos ti 1,000 a tawen. 3Intappuakna iti nakaun-uneg a yuyeng. Rinikpan ken tinimbreanna ti wangawangan tapno saan a makaruar ti dragon ken mangallilaw kadagiti pagilian. Inton aggibus ti 1,000 a tawen, masapul a mawayawayaan iti apagbiit a tiempo. 4Ket nakakitaak kadagiti trono. Naikkan dagiti nakatugaw sadiay iti pannakabalin a mangukom. Nakitak met dagiti kararua dagiti napapatay gapu iti panangpaneknekda ken ni Jesus ken iti panangipakaammoda iti sao ti Dios. Saanda a nagrukbab iti narungsot nga animal wenno iti ladawanna. Saanda a pinaikkan dagiti muging ken imada iti marka ti narungsot nga animal. Nagungarda ket nakipagturayda ken ni Cristo iti unos ti 1,000 a tawen. 5(Saan a nagungar dagiti dadduma agingga a di malpas ti 1,000 a tawen.) Daytoy ti umuna a pannakapagungar dagiti natay. 6Nagasat ken nasantoan dagiti mairaman iti umuna a pannakapagungar. Awan pannakabalin ti maikadua nga ipapatay kadakuada. Agbalindanto a papadi ti Dios ken ni Cristo, ket makipagturaydanto kenkuana iti 1,000 a tawen. 7Kalpasan ti 1,000 a tawen, mawayawayaanto ni Satanas iti nakaibaludanna. 8Rummuarto a mangallilaw kadagiti nasion iti entero a lubong, kayatna a sawen, da Gog ken Magog. Ummongento ida ni Satanas a kaduana a makigubat. Adunto ti armadada kas iti kaadu ti darat iti igid ti baybay. 9Nagwarasda iti sangalubongan ket linakubda ti kampo dagiti tattao ti Dios ken ti inay-ayatna a siudad. Ngem nagtudo iti apuy manipud langit a nangibus kadakuada. 10Kalpasanna, naitappuak iti dan-aw ti apuy ken asufre ti Diablo a nangallilaw kadakuada. Daytoy met la a dan-aw ti nakaitappuakan ti narungsot nga animal ken ti sinan-profeta. Matutuokdanto sadiay iti aldaw ken rabii, iti agnanayon nga awan inggana. 11Kalpasanna, nakitak ti maysa a dakkel a trono a puraw agraman ti nakatugaw. Nagpukaw ti langit ken daga iti sangoananna ket awanen pakakitaan kadakuada. 12Nakitak dagiti natay, natan-ok ken nanumo, nga agtatakder iti sangoanan ti trono. Naluktan dagiti libro ken ti sabali a libro, ti libro ti biag. Naukom dagiti natay segun ti inaramidda a kas naisurat kadagiti libro. 13Inyula ti taaw dagiti natay nga adda kenkuana. Inyula met ni Patay ken ti Hades dagiti natay nga adda kadakuada. Naukomda amin kas mayannurot iti inaramidda. 14Kalpasanna, naitappuak ni Patay ken ti Hades iti dan-aw ti apuy. (Daytoy a dan-aw ti apuy ti maikadua nga ipapatay.) 15Ditoy a dan-aw ti apuy ti nakaitappuakan dagiti awan naganna iti libro ti biag.
Copyright
Learn More


text:
Abril 4-
10
JOB 16-20
Kanta 79 ken Kararag
Panglukat a Sasao (3 min. wenno awan pay)
GAMENG MANIPUD ITI SAO TI DIOS
“Paregtaen ken Pabilgen ti Sabsabali iti Naasi a Sasao”: (10 min.)
Job 16:4, 5—Ti sasao ti manangbalakad ket makapabileg koma iti sabsabali (w90 3/15 26 ¶6–27 ¶1)
Job 19:2—Dagiti saan a naasi a sasao ni Bildad ti rason nga imkis ni Job gapu iti pannakariribukna (w06 3/15 15 ¶6; w94 10/1 32)
Job 19:25—Ti namnama a panagungar ti nangpabileg ken Job idi kasta unay ti pannakasubokna (w06 3/15 15 ¶5; it-2 1228 ¶4-5)
-
Panagkali iti Naespirituan a Gameng: (8 min.)
Job 19:20—Ania ti kayat a sawen ni Job iti sasao a “makatalawak a kas iti kudil ti ngipenko”? (w06 3/15 15 ¶1; it-2 74 ¶3)
Job 19:26—Kasano a ‘makita [ni Job] ti Dios,’ idinto ta awan ti tao a makakita ken Jehova? (w94 11/15 19 ¶17)
Ania ti maadalko iti panagbasa iti Biblia ita a lawas maipapan ken Jehova?
Ania dagiti punto iti panagbasa iti Biblia ita a lawas a mausarko iti ministerio?
-
Panagbasa iti Biblia: Job 19:1-23 (4 min. wenno awan pay)
AGBALIN A MAS EPEKTIBO ITI MINISTERIO
Isagana Dagiti Presentasion Ita a Bulan: (15 min.) Pagsasaritaan. Ipabuya ti video ti tunggal pagtuladan a presentasion sa pagsasaritaan dagiti napapateg a punto. Paregtaen dagiti agibumbunannag a mangaramidda iti bukodda a presentasion.
PANAGBIAG KAS KRISTIANO
Kanta 42
“Baro a Benneg Para iti Panangirugi iti Saritaan”: (10 min.) Pagsasaritaan. Paregtaen ti amin nga usarenda ti “Ania ti Kuna ti Biblia?” a pangirugi iti saritaan a mabalin nga agresulta iti panangyadal iti Biblia.
Salsaludsod Dagiti Agbasbasa: (5 min.) Palawag ti panglakayen a naibatay iti Pebrero 15, 2015 a Pagwanawanan, panid 30, parapo 4-6.
Panagadal ti Kongregasion iti Biblia: ia kap. 12 ¶13-25 ken ti repaso iti kapitulo (30 min.)
Repaso ken Dagiti Maadal iti Sumaruno a Lawas (3 min.)
Kanta 65 ken Kararag


text:
Papa Anacleto
Ni Santo Papa Anacleto ket isu ti maikatlo a Romano a Papa (kalpasan ni San Pedro ken San Lino). Isu ket nailista pay a kas ni Papa Cleto ken ti kinapapana ket naminsan idi a nagudua iti Cleto ken Anacleto.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Papa Anacleto iti Wikimedia Commons
- Sursurat a naigupit kenni Papa Anacleto/Cleto
- Ti Kagimongan ni Santo Papa Anacleto, ti gunglo ti Nawaya a Katoliko idiay Estados Unidos


text:
INDONESIA
Impategna ti Naespirituan a Kinabaknang
Thio Seng Bie
NAYANAK 1906
NABAUTISARAN 1937
ABABA A PAKASARITAANNA Matalek a panglakayen a nangibtur iti kinaranggas a resulta ti pananggura iti puli.—Kas insalaysay ti anakna a babai a ni Thio Sioe Nio.
IDI Mayo 1963, adda dagiti napasamak a riot kontra kadagiti Chinese iti West Java. Kakaruan iti siudad ti Sukabumi, nga ayan ti trucking business ti pamiliami. Ginasut a naranggas ken nagulo a tattao, a pakairamanan ti dadduma a kaarrubami, ti puersado a nangserrek iti balaymi. Pirmi ti butengmi idi daddadaelen ken al-alaenda dagiti bambanag iti balaymi.
Idi nakapanawdan, immay ti dadduma a kaarrubami ket liniwliwadakami. Nagdalupisakda iti salas a kadua ni Tatang. Nakita ni Tatang ti dakkel a Sundanese a Bibliana a nailaok kadagiti nadadael a bambanag. Inukradna ket imbagana kadagiti kaarrubami a naipadto dagita a pasamak sa inlawlawagna dagiti makaparagsak a namnama nga ipaay ti Pagarian.
Saan nga impamaysa ni Tatang ti nagurnong kadagiti material a kinabaknang. Kanayon nga ipalagipna: “Masapul nga iyun-una dagiti naespirituan a bambanag!” Gapu iti kinaregtana, nagbalin a Saksi ni Nanang, dakami nga innem nga annakda, ti 90 anyos a lolok, ken adu a kabagian ken kaarrubami.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Ania ti Kuna ti Biblia Maipapan iti Panangidumduma iti Puli?
Agpapada kadi ti amin a puli? Agpatingganto pay ngata ti panangidumduma iti puli?


text:
Departamento ti Cundinamarca
Ti Departamento ti Cundinamarca (Departamento de Cundinamarca, Panangibalikas nga Espaniol: [kundinaˈmarka]) ket maysa a dagiti departamento ti Colombia. Daytoy ket sumakop ti kalawa a 24.210 km,2 ken adda ti populasion iti 2,280,037. Daytoy ket napartuat idi Agosto 5, 1886 babaen dagiti termino ti batay-linteg a nairepresenta iti dayta met laeng a tawen. Ti Cundinamarca ket mabirukan idiay tengnga ti Colombia ken ti kapitolion aket ti Bogotá.
Dagiti linaon
Taudan ti nagan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti nagan ti Cundinamarca ket nagtaud manipud ti kundur marqa, ti maysa a patneng a panagiyebkas, a mabalin a naala manipud ti Quechuan a kayatna asaoen ket "umok ti kondor", daytoy ket naus-usar sakbay ti panawen ti Columbia babaen dagiti patneng a tattao ti Ginget ti Magdalena a mangitudo kadagiti asideg a kabanbantayan.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Kaaduan ti Cundinamarca ket adda idiay Dumaya a Kordiliera (Cordillera Oriental), idiay abagatan ti Boyacá, a nabeddengan babaen ti Karayan Magdalena iti laud, nga umababot idiay Karayan Orinoco a labneng itidaya, ket ti pagbeddengan ti Tolima iti abagatan. Ti kapitolio a distrito ti Bogotá ket gangani a napalikmutan babaen ti teritorio ti Cundinamarca ken naporma babaen ti panakakitikit ti Cundinamarca; a nagbaetan daytoy ket dagiti dadduma pay a pannakabingbingay, ti agdama a departamento ti Cundinamarca ket basbassit ngem ti kasisigud nga estado.
Ti kapitolio ti Cundinamarca ket ti Bogotá. Daytoy ket naisangsangayan a kaso kadagiti departamento ti Colombia, gaputa ti Bogotá ket saan a legado a paset ti Cundinamarca, nupay kasta daytoy laeng ti departamento a ti kapitoliona ket innaganan babaen ti Batay-linteg (no ti kapitolio ket maiyalis, nasken ti reporma ti batay-linteg tapno maaramid, embes a ti maysa a bilin nga iparuar ti Asemblia ti Cundinamarca). Kadagiti senso, ti populasion para iti Bogotá ken Cundinamarca nailaslasin a nabilbilang; no saan, ti populasion ti Cundinamarca ket agdagup ti 9.5 a riwriw.
Demograpia ken etonograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti munisipalidad nga adda dagiti 50,000 nga agtataeng[urnosen | urnosen ti taudan]
Puesto ti populasion ti munisipio[urnosen | urnosen ti taudan]
- Umuna Bogotá 6.776.009
- Maika-2 Soacha 398.295
- Maika-3 Fusagasugá 107.259
- Maika-4 Facatativá 106.067
- Maika-5 Zipaquirá 100.038
- Maika-6 Chía 97.444
- Maika-7 Girardot 95.496
- Maika-8 Mosquera 63.584
- Maika-9 Madrid 61.599
- Maika-10 Funza 60.571
Segun ti kinaudi a senso a naaramid idi 2005, adda ti 2,280,037 a tattao nga agtataeng idiay Cundinamarca, malaksid dagiti 6,776,009 manipud idiay kapitolio ti Bogotá. Ti pakabuklandagiti puli ket:
- Dagti mestiso ken puraw (96.28-33%): Dagiti mestiso ket dagiti aglalaok a Europeano-Amerindiano. Ti Bogotá a metropolitano alugar ket adda ti pakasaritaan ti Europeano (saan a limitado ti Espaniol) ken dadduma pay a Latin nga Amerikano a panagalalis.
- Dagiti nangisit nga Aoro-Colombiano (3.33-37%)
- Dagitipatneng/Amerindiano (0.31-34%): Nababa unay a porsiento.
- Roma (Hitano) (0.01%).
- Dagiti Daya nga Asiatiko (0.01%), kadawyan a ti puonan ket Insik. Agarup a 25,000 nga Insik-Colombiano ket agtataeng ti daytoy a departamento.
Ti siudad ti Bogotá ken dagiti munisipalidad ti Soacha, La Calera, Cota, Chia, Madrid, Funza, Mosquera, Fusagasugá, Facatativá ken Zipaquirá ket mangbukel ti agmaymaysa a metropolitano a lugar. aytoy ti kaaduan ti populasion a departamento nga adda dagiti 8 a riwriw nga agtataeng ket ti natimbeng a densidad ti 7,400 nga agtataeng ti tunggal maysa a km², maysa a kanagtuan iti lubong.
Dagiti nangruna a siudad[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Cundinamarca ket buklen dagiti 126 a munisipalidad, pito kadagitoy ket adda dagiti nairehistro a populasion ti sumurok ar 100,000 ken mabalin a mailasin a kas dagiti siudad: Bogotá, Soacha, Fusagasugá, Girardot, Facatativá, Zipaquirá and Chia, bayat a tiDistrito ti Bogota District ket adda ti kategoria a kapitolio.
- Ti Bogotá D. C. ket isu ti kadakkelan asiudad, nataengan ken kosmopolitano ti Cundinamarca ken Colombia. Ti ekonomiana ket polisektorial; isu ti kultural, komersio, institusional ken administratibo a kadakkelan idia Colombia ken ti kadakkelan idiay Latin nga Amerika. Ti Kapitolio a Distrito ket nabingbingay iti 20 a lokalidad ken ti populasion idi 2005 ket 6,776,009 nga agtataeng segun ti DANE. Ti siudad ket adda ti metropolitano a lugar a, dagiti dadduma pay ket, mangiraman dagitimunisipalidad ti Soacha, Facatativá Chia ken umababot ti populasion iti 7,881,156 a tattao.
- Ti Girardot: Idiay adayo anga abagatan alaud ken pagbeddengan ti Departamento ti Tolima, ket isu ti kapitolio ti Probinmsia ti Alto Magdalena.
- Ti Fusagasugá ket adda idiay Bogota-Girardot ket maysa nga oras ti tunggal maysa siudad. Isu ti kapitolio ti Probinsia ti Sumapaz.
- Ti Zipaquirá: Urayno daytoy ket paset ti metropolitano a lugar ti Bogotá, daytoy ket maysa akangrunaan a sebtro ti Colombia a salina.
- Ti Bogota Metropolitano aLugar: Buklen dagiti ili ti Soacha, Facatativá, Chia, Madrid, Funza, ken Mosquera, ken dadduma pay.
Dagiti probinsia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Cundinamarca ket adda dagiti 15 a probinsia ken ti Kapitolio a Distrito ti Bogotá (Bogotá D.C.), ken dagus nga agtigtignay a kas ti kapitolio ti Republika, kapitolio ti departamento ken a Distrito (wenno Departamento).
- Almeidas
- Ngato a Magdalena (Alto Magdalena)
- Baba a Magdalena (Bajo Magdalena)
- Gualivá
- Guavio
- Tengnga a Magdalena (Magdalena Centro)
- Medina
- Dumaya (Oriente)
- Rionegro
- Tengnga a Savanna (Sabana Centro)
- Lumaud a Savanna (Sabana Occidente)
- Soacha
- Sumapaz
- Tequendama
- Ubaté
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Departamento: Datos generales: Límites" (iti Espaniol). Gobernación del Cundinamarca. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 24 Enero 2013.
- ^ Kline, Harvey F. (2012). "Cundinamarca, Departamento ti". Naipakasaritaan a Diksionario ti Colombia. Scarecrow Press. p. 157. ISBN 978-0-8108-7813-6.
- ^ "DANE". Naala idi Pebrero 13, 2013.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Departamento ti Cundinamarca iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Departamento ti Cundinamarca manipud iti Wikivoyage (Ingles)


text:
Mindanao
Ti Mindanao ( /mɪndəˈnaʊ/ min-də-NOW) ket isu ti maikadua a kadakkelan ken kadayaan nga isla iti Filipinas. Isu pay daytoy ti nagan ti maysa kadagiti tallo a grupo nga is-isla iti daytoy a pagilian, a nakabuklan ti isla iti Mindanao ken dagiti babbabassit a nakapalikmut nga is-isla. Dagiti sabali a dua ket ti Luzon ken ti Visayas. Ti isla iti Mindanao ket makunkuna a Ti Daga iti Kari. Ti Mindanao ket isu laeng ti lugar idiay Filipinas nga addan ti kaaduan Moro. Ti Siudad ti Davao ket isu ti de facto a kapitolio ti Mindanao.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Population and Annual Growth Rates for The Philippines and Its Regions, Provinces, and Highly Urbanized Cities" (PDF). 2010 Census and Housing Population. National Statistics Office. Naala idi 15 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Damdamag-Mindanao
- Amir Butler: The Moro Struggle for Independence
- Datos ti heograpia a mainaig iti Mindanao iti OpenStreetMap


text:
Diego Silang
Ni Diego Andaya Silang (Disiembre 16, 1730 – Mayo 28, 1763) ket maysa a rebolusonario nga Ilokano idi maika-18 a siglo a nakikumplot kadagiti Briton tapno patalawenda dagiti Kastila iti sibubukel nga amianan ti Filipinas. Panggep ni Silang iti mangbangon ti agwaywayas ken naiwaywaya a nasion dagiti Ilokano. Ti dangadangna ket inaronan dagiti reklamo a nagtaud iti tributo ken panaglablabaes dagiti Kastila, kasta met iti pammatina iti bukbukod a panagturay, a ti panangrienda iti gobierno ken panagturay ti simbaan Katoliko Romano ken ti gobierno iti deppaar ti Ilocos ket rebbengna a tenglen dagiti nasursuruan nga opisial nga Ilokano.
Naipasngay ni Silang idiay Aringay, Pangasinan (banda tattan iti ili ti Caba wenno Aringay, La Union). Nangged isuna a mensahero, parayawat iti menmensahe ken damdamag manipud iti maysa a padi a Kastila idiay Vigan, Ilocos Sur. Nasirib, naasi ken natarus iti Espaniol, biniahena ti Ilocos agingga iti Manila. Kadagitoy a panagdaldaliasatna ti nakaimatangan ken nariknaaanna iti ranggas ken inhustisia dagiti Kastila.
Idi maika-18 a siglo, nagtipon iti Espania ken Pransia a nangsupiat iti Britania iti masasao a Pito a Tawen a Gubat. Sinakup dagiti Briton ti Manila idi 1762 ket daytoy ti nangsegged iti riribuk kadagiti probinsia iti amianan kas iti Ilokos ken Cagayan. Maigapu itoy, nakaro ti rurod ken gura dagiti ganganaet a Kastila.
Nagboluntario nga umuna ni Silang a mangidaulo iti bunggoy dagiti Ilokano a makilaban kadagiti Briton, ngem impaidam daytoy dagiti Kastila, kas pangngeddeng ti Obispo ti Nueva Segovia (Vigan). Rinaut ngarud ti bileg ni Silang ti Vigan ket impakulongna amin a padi iti ili. Nakiuman isuna kadagiti daulo a militar a Briton ket dinutokanda isuna kas baro a governador ti Ilocos. Inkarida pay a tulonganda isuna a mangpatakder iti nasion nga Ilokano no ikarina met a tulonganna dagiti Briton. Ngem awan iti nagmarenganna daytoy a kari dagiti Briton, awan ti impatulodda a solsoldado.
Maysa a gayyemna, ni Miguel Vicos, mestiso a Kastila ken Ilokano, ti nangbagkong ken ni Silang idi 1763 a nakatayanna. Binayadan iti Simbaan a Katoliko Romano ni Vicos a mangpatay ken ni Silang.
Intuloy ni asawana a ni Gabriela Silang ti laban ni Diego ngem rinaut dagiti Kastila ket natiliw. Binitayda ni Gabriela agraman agsangagasut a kakaduana idi Septiembre 20, 1763 idiay tengnga ti Vigan.


text:
Abalbalay
Ti abalbalay ket ti aniaman a banag a mabalin a mausar para iti panagay-ayam. Dagiti abalbalay ket kadawyan nga ay-ayamen babaen dagiti ubbing ken dagiti taraken. Ti panagay-ayam kadagiti abalbalay ket makapalpaliwa a pamay-an a panangsanay kadagiti ubbing para iti biag iti kagimongan. Dagiti nadumaduma amateriales ket inus-usar iti panagarmid kadagiti abalbalay a makaliwliwa kadagiti ubbing ken manakman. Adu kadagiti banag ket nadaremdem tapno agserbi a kas dagiti abalbalay, ngem dagiti tagilako a mapataud para kadagiti dadduma panggep ket mabalin pay a mausar. Kas pagarigan, ti bassit nga ubing ket mabalin ti agpidut iti maysa a sankabalayan a banag ken "patayabenna" iti angin ken aginkukuna a daytoy ket maysa nga eroplano. Ti sabali a panangikeddeng ket ti interaktibo a dihital a panagliwliwa. Adda dagiti abalbalay a naipangpangruna a napataud a kas dagiti ur-urnongen a banag ken maikeddenga maipabuya laeng.
Ti taudan dagiti abalbalay ket prehistoriko; dagiti munieka a mangirepresenta kadagiti maladaga, dagiti ayup, ken dagiti soldado, ken dagiti pay representasion dagiti ramramit nga inus-usar babaen dagiti manakman ket nalaka a nabirbirukan kadagiti arkeolohiko a luglugar. Ti taudan ti balikas nga "abalbalay" ket di ammo, ngem naipampamattian nga immuna a nausar idi maika-14 a siglo.[1]
Iti sapasap ti abalbalay ken panagay-ayam, ket nangruna no maipanggep iti panagdakkel ken panagadal a maipanngep kadagiti kaarubayan tayo. Dagiti ubbing ket us-usarenda dagiti abalbalay ket agay-ayamda tapno maduktalada ti identidadda, makatulong kadagiti bagida a pumigsa, makaadal kadagiti gapuanan ket pagbanagan, agsukimat kadagiti pannakaikabagian, ken agsanay kadagiti kalaing a kasapulanda a kas manakman. Dagiti manakman ket agus-usarda kadagiti abalbalay ket agay-ayamda tapno mangporma ken mangpapigsa kadagiti sosial a piansa, mangisuro, manglagip ken mangpapigsa kadagiti inadal manipud kadagiti kinubingda, mangduktal ti bukodda nga identidad, sanayenda dagiti isipda ken bagbagi, sukimatenda dagiti pannakaikabagian, sanyenda dagiti kinalaing, ken dekorasionanda dagiti pagtaenganda.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig iti Abalbalay iti Wikimedia Commons
- Kline, Stephen (1995). Iti Ruar ti Hardin: Dagiti Abalbalay, TV, ken ti Kultura dagiti Ubbing iti Panawen ti Pangtagilako. Verso Books. ISBN 1-85984-059-0.
- Walsh, Tim (2005). Dagiti AWan Panawenna nga Abalbalay: Dagiti Klasiko nga Abalbalay ken dagiti Nagpartuat Kaniada. Andrews McMeel Publishing. ISBN 0-7407-5571-4.
- Wulffson, Don L. Dagiti Abalbalay!. Henry Holt and Company. ISBN 0-8050-6196-7.


text:
Agimtuod Dagiti Agtutubo
Kasano a Mapagballigiak Dagiti Pakarigatak iti Eskuelaan?
“Saan a makmaksayan ti pakarigatan iti eskuelaan uray kasano kabayagmon nga estudiante
“Marigrigatanak unay idiay eskuelaan nga uray la masansan a kayatko ti agsangit ken agikkis.”
MARIKNAM kadi a di pulos maawatan dagiti dadakkelmo no kasano kaadu ti pakarigatam iti eskuelaan? Wen, mabalin a kunaenda nga awan ti baybayadam nga utang iti bangko, pakpakanem a pamilia, wenno ikagkagumaam nga ay-aywen nga amo. Ngem nalabit a mariknam a nagadu met wenno ad-adu pay ketdi ti pakarigatam iti eskuelaan ngem iti pakarigatan dagiti dadakkelmo.
Mabalin a nagrigat uray laengen ti ipapanmo idiay eskuelaan ken ti panagawidmo. Kinuna ni Tara a taga-Estados Unidos: “Masansan nga adda agaapa iti bus dagiti estudiante. Isardeng ti drayber ti panagmanehona ket padissaagennakami amin isu a maladawkami iti kagudua oras wenno nasursurok pay.”
Sumardeng kadin ti pakarigatam apaman a nakasangpetkan iti eskuelaan? Manmano a kasta! Nalabit a ti pakarigatam ket kas kadagiti naikomento ditoy baba.
Pakarigatan a gapuanan dagiti mannursuro.
“Kayat dagiti mannursuro a lalaingek tapno maalak ti kangatuan a grado, ket marigrigatanak a mangpagusto kadakuada.”
—Sandra, Fiji.
“Dagiti mannursuro obligarenda dagiti estudiante nga agbalinda a nalalaing iti klase, nangruna no adda abilidad ti estudiante. Talaga nga obligarendakami dagiti mannursuro tapno agballigikami.”
—April, Estados Unidos.
“Uray no nasayaat metten dagiti kalatmo, iparikna ti dadduma a mannursuro nga awan serserbim no dimo iporsegi dagiti kalat iti eskuelaan a pampanunotenda a rumbeng a ragpatem.”
—Naomi, Estados Unidos.
Ania ti epekto kenka ti pakarigatan a gapuanan dagiti mannursuro?
․․․․․
Pakarigatan a gapuanan dagiti kapatadam.
“Dagiti estudiante iti haiskul ket nawaywayada ken nakarkaro ti kinarebeliosoda. No dimo tuladen ida, liklikandaka.”
—Kevin, Estados Unidos.
“Inaldaw nga adda mangguyugoy kaniak nga uminum ken makiseks. No dadduma, nagrigat a labanan ti tarigagay a makiraman kadakuada.”
—Aaron, New Zealand.
“Ita ta agtawenakon iti 12, ti pakarigatak unay ket ti panangpilitda kaniak a makideyt. Sangkadamag ti amin a kaeskuelaak, ‘Apay nga awan pay nobiom?’”
—Alexandria, Estados Unidos.
“Dinurogandak a makideyt iti maysa a barito. Idi nagkedkedak, inawagandak ketdin iti tomboy. Agtawenak laeng idi iti sangapulo!”
—Christa, Australia.
Ania ti epekto kenka ti pakarigatan a gapuanan dagiti kapatadam?
․․․․․
Pakarigatan a maigapu iti mabalin a reaksion dagiti kaklasem iti narelihiosuan a patpatiem.
“Narigat nga ibaga kadagiti kaklasem ti maipapan iti narelihiosuan a patpatiem gapu ta saanmo nga ammo no anianto ti panangmatmatda kenka kalpasanna. Madanaganka amangan ta panunotenda a karkarnaka.”
—Carol, Hawaii.
“Iti haiskul ken kasakbayan dayta, agdroga, makiseks, ken aginum dagiti agtutubo. Narigat a talaga dayta gapu ta dimo kayat a pagaangawandaka a kas karkarna gapu ta agbibiagka a maitunos kadagiti pagalagadan ti Biblia.”
—Susan, Estados Unidos.
Ania ti epekto kenka dagiti isyu mainaig iti narelihiosuan a patpatiem?
․․․․․
Dadduma pay a makagapu iti pakarigatan.
Kur-itam ti maysa a pakarigatam unay
- Dagiti mapaspasungadan nga eksamenasion
- Homework
- Ti nangato nga inanamaen dagiti nagannakko
- Panangragpat kadagiti nangato nga inanamaek
- Dagiti mangbutbuteng wenno seksual a mananggundaway
- Dadduma pay ․․․․․
Lima nga Addang Tapno Maksayan ti Pakarigatam
Kinapudnona, gagangay nga adda dagiti pakarigatan a sanguem iti eskuelaan. Siempre, makapaupay no adu unay ti pakarigatam. Insurat ni masirib nga Ari Solomon: “Impakitam kadi a naupayka iti aldaw ti rigat? Kurangto ti bilegmo.” (Proverbio 24:10) Ngem adda ti mabalinmo nga aramiden tapno dika maupay. Ti tulbek ket ti panangammom no kasano ti sieepektibo a panangtaming iti pakarigatan.
Ti panangdaer iti pakarigatan ket kas iti panagbarbel. Tapno naballigi ti agbarbarbel, nasken nga umiso ken nasaksakbay ti panagsaganana. Siuumiso a bagkatenna ti barbel ken liklikanna ti mangbagkat iti nadagsen unay. No aramidenna dagita, pumigsa dagiti maselna a saan a madangran ti bagina. Iti sabali a bangir, no saanna a maaramid dagita nga addang, mabalin nga adda madangran a maselna wenno adda matukkol a tulangna.
Umasping iti dayta, mabalinmo a daeran dagiti pakarigatam ken sibaballigi a maitungpalmo ti trabaho a nasken nga aramidem iti pamay-an a saanmo a madangran ti bagim. Kasano? Aramidem dagiti sumaganad nga addang:
- Ammuem dagiti espesipiko a makagapu. “Nasaldet daydiay nakakita iti didigra ket rugianna ti aglemmeng,” kuna ti maysa a nainsiriban a proverbio. (Proverbio 22:3) Ngem nasken nga ammuem nga umuna no ania ti kangrunaan a makagapu iti pakarigatam tapno masalaknibam ti bagim. Isu a subliam dagiti insuratmo itay. Ania a pakarigatan ti kakaruan a mangap-apektar kenka?
- Agsukimatka. Kas pagarigan, no marigrigatanka gapu iti nagadu a homework, sukimatem dagiti singasing a masarakan iti artikulo nga “Agimtuod Dagiti Agtutubo
—Kasano a Maiwayaak nga Aramiden ti Homework-ko?” a naimaldit iti Enero 22, 2004 a ruar ti Agriingkayo! No magargarika a makidenna iti kaklasem, makatulong kenka ti balakad iti artikulo nga “Agimtuod Dagiti Agtutubo —No Ngay Adda Mangawis Kaniak a Makidenna?” a naipablaak iti Marso 2007 a ruar ti Agriingkayo!
- Iplanom ti aramidem. No pakasikoram ti agbalin a reaksion dagiti kaklasem no maammuanda ti maipapan kadagiti narelihiosuan a patpatiem, isaganamon no ania ti ibagam wenno aramidem sakbay pay a mapasamak dayta. (Proverbio 29:25) Kinuna ti 18 anyos a ni Kelsey: “Ti nakatulong tapno mapagballigiak dayta ket ti panagsaganak sakbay pay a maipasangoak iti kasta a situasion. Iti kasta, ammokon no kasano nga ilawlawagko ti patpatiek.” Kasta met laeng ti inaramid ti 18 anyos a ni Aaron, a taga-Belgium. Kinunana: “Pinanunotko a nasaksakbay no ania dagiti mabalin nga isaludsoddanto kaniak sako insagana dagiti sungbatko kadagita. Awan ti turedko a makisarita maipapan iti patpatiek no diak inaramid dayta.”
- Dimo itantantan. Manmano a parikut ti marisut no saanmo nga aksionan dagita. Kaaduanna a kumaroda ketdi, isu nga ad-adda a marigatanka. Kas pagarigan, no maysaka a Saksi ni Jehova, mabalin a pakasalaknibam no ipakaammom dayta iti kasapaan a gundaway. Kinuna ti 20 anyos itan a ni Marchet: “Apaman a mangrugi idi ti tawen ti panageskuela, iruanganko ti saritaan maipapan iti topiko nga ammok a mangipaay kaniak iti gundaway a mangilawlawag kadagiti sursurotek a pagalagadan a naibatay iti Biblia. Napaneknekak a no itantantanko nga ipabigbig a maysaak a Saksi, narigrigatkonton nga aramiden dayta. Talaga a nakatulong kaniak ti panangipakaammok kadagiti patpatiek ken panagbiagko maitunos kadagita iti intero a makatawen.”
- Agpatulongka. Uray dagiti kapigsaan a bumabarbel ket addaanda iti limitasion. Kastaka met. Ngem saan a kasapulan nga agmaymaysaka a mangawit kadagiti pakadagsenam. (Galacia 6:2) Apay a dika makisarita kadagiti dadakkelmo wenno iti dadduma a nataengan a Kristiano? Ipakitam kadakuada dagiti sungbat nga insuratmo itay iti daytoy nga artikulo. Makipatangka kadakuada no kasano a matulongandaka a mangdaer iti dadduma kadagita a pakarigatam. Ni Liz, a taga-Ireland, imbagana ken tatangna ti maipapan iti pagam-amkanna a pananglais kenkuana gapu kadagiti narelihiosuan a patpatienna. Kinuna ni Liz: “Inaldaw nga agkararagkami a dua ken tatang sakbay a panawannak iti eskuelaan. Kanayon a mariknak a natalgedak gapu iti dayta.”
Nasayaat a Pakarigatan?
Nalabit narigatmo a patien, ngem iti kinapudnona, nasayaat a banag no adda pakarigatam. Apay? Mabalin nga ipasimudaag dayta a naanepka ken agkurkurri ti konsiensiam. Utobem ti panangdeskribir ti Biblia iti maysa a tao nga agparang nga awan pulos ti pakarigatanna: “Kasanonto kabayag, sika a nasadut, nga agtalinaedka a nakaidda? Kaanonto a bumangonka manipud pannaturogmo? Sangkabassit pay a turog, sangkabassit pay nga iriridep, sangkabassit pay a panangidalikepkep kadagiti ima iti panagidda, ket ti kinakurapaymo sigurado a dumtengto kas iti asinoman a managsursor, ken ti panagkasapulam kas iti maysa nga armado a lalaki.”
Nasayaat ti pananggupgop iti daytoy ti 16 anyos a ni Heidi. Kinunana: “Ti eskuelaan ket mabalin a kasla saan a nasayaat a lugar, ngem dagiti pakarigatam sadiay ket isunto met laeng dagiti sanguem inton makastrekka iti trabaho.” Pudno, saan a kaskarina a daeran ti pakarigatan, ngem no siuumiso ti panangibaklaymo iti pakarigatan, saan a makadangran dayta kenka. Kinapudnona, mapagbalinnaka a nabilbileg a tao.
^ par. 3 Nabaliwan ti dadduma kadagiti nagan iti daytoy nga artikulo.
UTOBEM DAGITOY
- Ania dagiti mabalin a mangipakita a marigrigatanka?
- Apay nga ad-adda ti pakarigatam no agbalinka a perpeksionista?
- Siasino ti mabalinmo a kapatang no marigrigatanka?
Ammuem ti Ad-adu Pay
No Kasanoka nga Agballigi iti Panageskuelam
Mabalinmo ti ad-adda a magunggonaan iti panageskuelam. Ilawlawagmi iti daytoy a serye ti lima a makatulong tapno naballigi ti panageskuelam.
Labanam ti Dakes nga Impluensia ti Kakadua!
Uppat a simple a pamay-an no kasano a maaddaanka iti tured a mangaramid kadagiti bukodmo a desision.


text:
1945
Ti 1945 ket maysa a kadawyan a tawen a nangrugi iti aldaw ti Lunes iti kalendario a Gregoriano.
Dagiti linaon
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Agosto[urnosen | urnosen ti taudan]
- Agosto 6 – tininnagan ti Estados Unidos iti bomba atomika ti siudad ti Hiroshima iti Hapon, iti 8:16 ti agsapa (lokal nga oras).
- Agosto 9 – nangitinnag manen ti Estados Unidos iti bomba atomika, ita iti siudad ti Nagasaki, iti 11:02 AM ti agsapa (lokal nga oras).
Oktubre[urnosen | urnosen ti taudan]
- Oktubre 24 – nabangon ti Nagkaykaysa a Pagpagilian.
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
Marso[urnosen | urnosen ti taudan]
- Marso 28 – Rodrigo Duterte, maika-16 a Presidente ti Filipinas
Hulio[urnosen | urnosen ti taudan]
- Hulio 26 – Helen Mirren, Briton nga aktres
Oktubre[urnosen | urnosen ti taudan]
- Oktubre 20 – Reynaldo A. Duque, Filipino a mannurat (pimmusay 2013)
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
Disiembre[urnosen | urnosen ti taudan]
- Disiembre 9 – Yun Chi-ho, Koreano nga aktibista (naipasngay 1864)


text:
Victoria, Oriental Mindoro
Ti Victoria ket maysa a maika-2 a klase nga ili iti probinsia ti Oriental Mindoro iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Victoria ket nabingbingay kadagiti 32 a barbaranggay.[2]
- Alcate
- Babangonan
- Bagong Silang
- Bagong Buhay
- Bambanin
- Bethel
- Canaan
- Concepcion
- Duongan
- Loyal
- Mabini
- Macatoc
- Malabo
- Merit
- Ordovilla
- Pakyas
- Poblacion I
- Poblacion II
- Poblacion III
- Poblacion IV
- Sampaguita
- San Antonio
- San Gabriel
- San Gelacio
- San Isidro
- San Juan
- San Narciso
- Urdaneta
- Villa Cerveza
- Jose Leido Jr.
- San Cristobal
- Antonino
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Oriental Mindoro". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 24 Septiembre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Oriental Mindoro". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 24 Septiembre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)