text:
Friday, March 18, 2016
SUPLAY TI NATENG ITI NISTC PUBLIC MARKET, MAMANTENER
Cabugao, Ilocos Sur – Saan a mapasamak ti panagkirang ti suplay a nateng iti NISTC Public Market maigapu ta adda latta maprodukto dagiti Off-Season Planters nangruna iti lugar a masasao a “Vegetable Bowl” ti ili nga isu ti Brgy. Salapasap ken kasta metten kadagiti dadduma pay a barangay a naed dagiti mannalon a marmaruam nga agmula ti nateng.
Iti binigat a panagbisita ti Web In-Action iti Tiendaan ti Cabugao, naregta ken nasapa a mapan aglako dagiti Vegetable Vendor and Traders iti partena a masakupanda iti Tiendaan. Imbatad ti kaaduan kadagiti aglaklako a saan a problema ti presio ti nateng ta mabalanse maigapu kadagiti maapit iti Off-Season ken nasaknap iti Backyard Gardening a programa ti LGU-Cabugao kadagiti sektor a maseknan iti pagtaraon.
Kabayatanna, innayon dagiti Vegetable Vendors nga adu pay ti nateng ti aggapu iti ili ti Sinait ken San Juan a mangbalanse no kaspangarigan bumassit ti suplay ti merkado.
Dagitoy nga aksion ken inisiatiba ket resulta ti nasaknap a programa ti Gobierno Lokal iti Vegetable Production babaen iti panangimaton ti High Value Crop Development Program (HVCDP) a pagkammayetan ti LGU-Cabugao ken ti DA-RFO 1. # (Web Situational Report)
Iti binigat a panagbisita ti Web In-Action iti Tiendaan ti Cabugao, naregta ken nasapa a mapan aglako dagiti Vegetable Vendor and Traders iti partena a masakupanda iti Tiendaan. Imbatad ti kaaduan kadagiti aglaklako a saan a problema ti presio ti nateng ta mabalanse maigapu kadagiti maapit iti Off-Season ken nasaknap iti Backyard Gardening a programa ti LGU-Cabugao kadagiti sektor a maseknan iti pagtaraon.
Kabayatanna, innayon dagiti Vegetable Vendors nga adu pay ti nateng ti aggapu iti ili ti Sinait ken San Juan a mangbalanse no kaspangarigan bumassit ti suplay ti merkado.
Dagitoy nga aksion ken inisiatiba ket resulta ti nasaknap a programa ti Gobierno Lokal iti Vegetable Production babaen iti panangimaton ti High Value Crop Development Program (HVCDP) a pagkammayetan ti LGU-Cabugao ken ti DA-RFO 1. # (Web Situational Report)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 8:31 AM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


c: text/html

text:
San Fernando, Camarines Sur
Ti San Fernando ket maysa a maika-4 a klase nga ili ken isu ti kapitolio iti probinsia ti Camarines Sur iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti San Fernando ket politikal a nabingbingay iti 22 a barbaranggay.[2]
- Alianza
- Beberon
- Bical
- Bocal
- Bonifacio (Poblacion)
- Buenavista (Poblacion)
- Calascagas
- Cotmo
- Daculang Tubig
- Del Pilar (Poblacion)
- Gñaran
- Grijalvo
- Lupi
- Maragñi
- Pamukid
- Pinamasagan
- Pipian
- Planza
- Rizal (Poblacion)
- San Joaquin
- Santa Cruz
- Tagpocol
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Camarines Sur". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 26 Septiembre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Camarines Sur". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 26 Septiembre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
MASS WEDDING 2017. Nagpaay a ninong ken ninang dagiti agdama ken dati nga opisial ti Vigan City iti mass wedding para kadagiti nabayagen a nagtipon ngem di pay nagkasar nga agassawa iti siudad a naangay idi Disiembre 14, 2017 babaen ti pannakikammayyet ti Parokia ti Vigan ken Balikatan sa Vigan. Manipud iti kanawan: Mayor Juan Carlo S. Medina, ti kaingungotna a ni Sheila Medina, dati a Mayor Ferdie Medina, dati a Mayor Eva Marie S. Medina ken ni Bise Mayor Lourdes DG Baquiran. (Retrato ti Vigan City Council)
MASS WEDDING 2017
By Tawid News Team on December 25, 2017 in Banner Photo


text:
Estoria 24: Sinuot ni Jose ti Kakabsatna
KAYAT a maammuan ni Jose no ti 10 a kakabsatna ti nauyong ken dakesda pay laeng. Isu a kunana: ‘Espiakayo.’
‘Saan,’ kunada. ‘Naimbagkami a tattao. Agkakabsatkam amin. Adda 12 kami idi. Ngem maysa a kabsatmi ti awanen, ket ti inaudi adda ken tatangmi idiay balay.’
Sinsinan di patien ni Jose ida. Impaibaludna ni kabsatna a Simeon, ket pinalubosanna ti dadduma a nangala ti taraon ken pinagawidna ida. Ngem kunana kadakuada: ‘No agsublikayo, ikuyogyonto ti inaudi a kabsatyo.’
Idi nagawidda idiay Canaan, imbaga dagiti kakabsatna ti napasamak ken Jacob nga amada. Nagsennaay ni Jacob. Madina kayat nga ikuyogda ni Benjamin idiay Egipto. Ngem idi maibus manen ti taraonda, impaikuyog met laeng ni Jacob ni Benjamin idiay Egipto tapno makaalada ti ad-adu pay a taraon.
Idi makita ni Jose nga um-umayen dagiti kakabsatna, maragsakan unay a makakita ti inaudi a kabsatna a ni Benjamin. Siempre, awan kadakuada ti makaammo a daytoy tao a natan-ok isu ni Jose. Itan nangaramid ni Jose ti suot agpaay kadagiti kakabsatna iti ama.
Pinapunnona kadagiti ad-adipenna amin a supsupotda iti taraon. Ngem saanna impakpakaammo kadakuada, impaikabilna met ti nagpintas a kopana a pirak idiay supot ni Benjamin. Idi nakapanawda aminen ken nakaadayoda bassiten idiay dalan, pinakamakam ni Jose ida kadagiti ad-adipenna.
Idi nakamakamda idan, sinukisok dagiti ad-adipen amin a supot ket nasarakanda ti kopa idiay supot ni Benjamin. Nagparang a kasla tinakaw ni Benjamin ti kopa! Kuna dagiti adipen: ‘Ti dadduma mabalinda ti mapanen. Masapul a kumuyog ni Benjamin kadakami.’ Ania ngay itan ti aramiden ti 10 a kakabsatna?
Nagsublida amin a kadua ni Benjamin ken ni Jose. Kuna ni Jose: ‘Mabalinyo aminen ti agawid. Ngem agtalinaed ditoy ni Benjamin kas adipenko.’
Itan kuna ni Juda: ‘Pangngaasim, siakon ti pagbalinem nga adipen, ngem pagawidem kadi dayta ubing.’
Makita ni Jose a nagbalbaliwen dagiti kakabsatna. Saandan a nauyong ken dakes. Kitaentayo no ania ita ti aramiden ni Jose.
Genesis 42:9-38; 43:1-34; 44:1-34.
Dagiti Saludsod
- Apay a pinabasol ni Jose dagiti kakabsatna kas espia?
- Apay nga impalubos ni Jacob a mapan idiay Egipto ti inaudi nga anakna a ni Benjamin?
- Kasano a naikabil iti supot ni Benjamin ti pirak a kopa ni Jose?
- Ania ti imbaga ni Juda tapno mawayawayaan ni Benjamin?
- Kasano a nagbalbaliw dagiti kakabsat ni Jose?
Kanayonan a salsaludsod
- Basaenyo ti Genesis 42:9-38.
Kasano a dagiti sasao ni Jose iti Genesis 42:18 ket nagsayaat a palagip kadagidiay addaan iti annongen iti organisasion ni Jehova ita? (Neh. 5:15; 2 Cor. 7:1, 2)
- Basaenyo ti Genesis 43:1-34.
Nupay ni Ruben ti inauna, apay a ni Juda ti nagsao para kadagiti kakabsatna? (Gen. 43:3, 8, 9; 44:14, 18; 1 Cron. 5:2)
Kasano a sinubok ni Jose dagiti kakabsatna, ken apay? (Gen. 43:33, 34)
- Basaenyo ti Genesis 44:1-34.
Kas paset ti panangallilaw ni Jose a mangilimed iti kinasiasinona kadagiti kakabsatna, ania ti pinagparang ni Jose? (Gen. 44:5, 15; Lev. 19:26)
Kasano nga impakita dagiti kakabsat ni Jose a saandan a managimon iti kabsatda? (Gen. 44:13, 33, 34)


text:
Estratobulkan
Ti estratobulkan, naamammuan pay a kas ti komposito a bulkan,[1] ket konikal a bulkan a naaramid kadagiti adu a tuon ti (estrata) iti timmangken a lava, piroklasto, pumita, ken bulkaniko a dapo. Saan a kas dagiti kalasag a bulkan, dagiti estratobulkan ket nailaslasinda babaen ti napadsok a bariweswes ken dagiti periodiko a eksplosibo a panagbettaks ken dagiti naulimek a panagbettak, urayno adda dagiti narebba nga but a makunkuna kadagiti kaldera. Ti lava nga agyus manipud kadagiti estratobulkan ket kadawyan a lumaiisda ken tumangken sakbay nga umadayo a maiwarwaras gapu ti nangato a kaaruyot. Ti magma a mangporma ti daytoy a lava ken masansan a pelsiko, nga addaan kadagiti nangato aginggana ti kalalainganna nga agpang ti silica (a kas ti riolita, dasita, wenno andesita), nga addaan kadagit basbassit a dagup ti di unay naaruyot nga mapiko a magma. Ti nakaro a panagayus ti pelsiko a lava ket karkarna, ngem nakadaliasaten iti kaadayo iti 15 km (9.3 mi).[2]
Dagiti estratobulkan ket sagpaminsanda pay a tinawtawagan kadagiti "komposito a bulkan" gapu ti komposito a tuonda a naaramid manipud kadagiti nagsisinnaruno a panagayus dagiti material ti panagbettak. Dagitoy ti kaaduan a kita dagiti bulkan, a maigiddiat dagiti saan unay a naamammuan a kalasag a bulkan. Dagiti dua a nadayeg nga estratobulkan ket ti Krakatoa, kaaduan a naamammuan iti katastropiko a panagbettak idi 1883 ken ti Vesubio, a naindayegan iti pannakadadael dagiti ili ti Pompeii ken Herculaneum idi 79 AD. Both eruptions claimed thousands of lives.
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Estratobulkan iti Wikimedia Commons
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Plantilia:USGS
- ^ "Bulkaniko a barikes ti Garibaldi: Bulkaniko a lugar ti Danaw Garibaldi". Katologo dagiti Bulkan ti Kanada. Heolohiko a Panagsukimat ti Kanada. 2009-04-01. Naala idi 2010-06-27.


text:
Noli de Castro
Ni Manuel Leuterio de Castro, Jr. (naiyanak idi Hulio 6, 1949), kaaduan nga ammo a kas ni Noli de Castro wenno "Kabayan" Noli de Castro, ket isu idi ti maika-14 a Bise Presidente ti Filipinas (2004–2010).
Isu ket maysa a konmentarista ti radio ken telebision, ni De Castro ket nabutosan idi a kas maysa a Senador idi 2001 ken Bise Presidente idi 2004. Isu ti immuna a nawaya a kandidato ti naakala ti kangatuan a bilang dagiti butos iti maysa a senatorial a panagbutos ken immuna a nabutosan a Bise Presidente ti Filipinas a nawaya a timmaray, nupay isu ket nagkampania kadagiti dua a panagbutos baben ti kimmaduan a nagsuporta ti pannakakandidato ken administrasion ni Gloria Macapagal-Arroyo.


text:
ILUKO CREATIVE WRITING FORUM
Function Hall, Ground Floor, Open University System
Don Mariano Mariano Marcos Memorial State University
Siudad ti San Fernando, Nobiembre 27, 2004
7:00 am to 8:45 am Panagrehistro dagiti Delegado
9:00 am to 10:00 am Panglukat a Programa
PROGRAMA
I. Kararag --Mrs. Leonora T. Corpuz, BOD, GLU
II. Nailian a Kanta GUMIL La Union
III. GUMIL-Aweng -- Dir. Jaime P. Lucas, Presidente, Association of Writers and Authors for Regional Development (AWARD)
IV.Pammasangbay --Dr. Concepcion O. Bederio, Direktor, Open University System, DMMMSU
V. Kablaaw ---Mr. Herminiano C. Calica, Presidente, GUMIL La Union
VI. Panangiyam-ammo kadagiti Bisita ken Delegado ---Ms. Djuna R. Alcantara , Sekretaria-Heneral, GUMIL La Union
VII. Panangiparang kadagiti Nangabak iti Saribitniw ‘04 Sir Pelagio Alcantara Development
(SPADE) Foundation, Inc.
VIII. Pannakaiyawat iti GLU dagiti Sertipiko ti kina-Autor ken KinaMannurat ---Epifania T. Gacayan
National Book Development Board ,Bayabayen da Peter La. Julian ken Cres R. Alcantara, Mamagbaga ti GLU
IX. Panagsapata dagiti Baro nga Opisial ti Gunglo dagiti Mannurat nga Ilokano iti La Union (GUMIL La Union, 2005-2006 ) ken ti Association of Writers and Authors for Regional Development (AWARD) --Mayor Mary Jane C. Ortega, Mamagsapata nga Opisial a bayabayen ni Judge Joven F. Costales
Umuna a nag-Presidente ti GUMIL La Union
X. Mensahe ti Naisangsangayan a Sangaili --Apo Mary Jane C. Ortega, Mayor, Siudad ti San Fernando
Dagiti Mangiturong ti Programa
Bert G. Bautista Fely S. Dumaguin
************************************Dagiti Bisita ken Mangbisita nga Autor ken Mannurat
Espiker ti Creative Writing
Tema: Bileg ti Pluma, Talged ti Kabukbukodan a Kultura
Dr. Edilberto H. Angco Mr. Prescillano N. Bernudez
2004 Pedro Bucaneg Awardee 2004 Carlos Palanca Awardee
Panelista ti Iloko Literary Forum
Topic: Dep. Ed.’s “All-English” Policy and Other Iloko Literary Concerns and Issues
Mr. Peter La. Julian Judge Joven F. Clostaes
Dir. Jaime P. Lucas
Dir. Washington M. Agustin Dir. Concepcion O. Bederio
Dir. Abrahan Libadia Mr. Pete Duldulao
Manarawidwid ken Mangassibay ti Forum
Herminiano C. Calica
Col. Rufino Re. Boadilla Dr. Rogelio Es. Tangalin
Dagiti Mangtarawidwid ti Dukomentasion
Ms. Djuna R. Alcantara
Prof. Fely S. Dumaguin Ms. Epifania T. Gacayan
Mangmonitor nga Agiwarwaragawag
SBM Eddy Al. Almodovar Capt. Roland A. Almoite
Abraham N. Ocasion Mr. Bert G. Bautista
Hunta ti Hurado ti “On-the-Spot” Poetry Writing Contest ken Mangiturong
Cres R. Alcantara Ms. Teresita V. Antonio
SPADE Foundation RFAAFIL
(Mapilinto dagiti mangbukel ti Hunta ti Hurado manipud kadagiti Dumar-ay a Bisita)
Mangiturong ken Mangassibay iti “On-the-Spot” a Pasalip ti Daniw
Milagros L. Renon Purisimo O. Lazaga
Leonora T. Corpuz Zaldy G. Galuz
Henry R. Tangalin Judith F. Mercado
10:00 am to 12:00 am Panagsarita ken Panaglektiur Dagiti Awardee
Panagsurat iti Ababa a Sarita Lecturer : Prescillano N. Bermudez
Facilitator : Rufino Re. Boadillla
Panagsurat iti Daniw Lecturer Edilberto H. Angco
Facilitator: Roger Es. Tangalin
12:00 am to 3:00 am Pangaldaw ken Forum
Topic: Dep. Ed.’s “All-English” Policy and Other
Iloko Literary Concerns and Issues
(Adda iti umuna a panid ti kompleto nga impormasion maipanggep itoy a forum)
1:00 am to 3:00 am “On-the-Spot” a Pasalip ti Daniw (Beterano ken Agdadamo)
ON THE SPOT POETRY-WRITING CONTEST
1:00 pm – 1:15 pm Registration of Contestants
(Beterano ken Agdadamo)
1:15 pm -1:30 pm Mechanics of the Contest
1:30 pm - 3::00: pm On-the-Spot Contest
3:00 am - 3:45 am Meeting Dagiti Hurado/Resulta ti Pasalip
4:00 am – 5:00 pm Pangrikep a Programa
Panagiwaras kadagiti Sertipiko ti Panagyaman ken Itatabuno --Ni Herminio Calica ken dagiti opisial ti GLU
Closing Remarks Col. Rufino Re. Boadilla
Kameng ti Hunta Direktiba, GLU
PRIZE DONORS AND SPONSORS FOR THE
ON-THE-SPOT POETRY-WRITING CONTEST
Reynald F. Antonio Award for Illuko Literature (RFAAFIL)
Gunglo dagiti Mannurat nga Ilokano iti La Union (GUMIL-LU)
Sir Pelagio Alcantara Development Foundation (SPADE)
National Book Development Board (NBDB)
*******************************************************
*impatulod ni Djuna Alcantara, sekretaria-heneral ti GLU
Saturday, November 27, 2004
Ti Programa ti GLU
ILUKO CREATIVE WRITING FORUM
Monday, November 15, 2004
Nag_GUMIL La Unionda idtoy Baguio (guest writer)
TI URBANIDAD ITI PLUMA NI MANNURAT
Ni Djuna R. Alcantara
GUMIL La Union
Oktubre 23, 2004. Alas dies iti agsapa a dimmanon dagiti makimiting a kameng ti GUMIL La Union iti maika-21 a regular meetingda ken umuna nga out-of-town trip ti Gunglo iti agdama a liderato.
Iti terminal ti Eso-Nice mini-bus a naggapu iti siudad ti San Fernando, simmabat ti berde a Pregio. Adda streamer iti sangona a nakailanadan iti “Umalikayo, Appo a Mannurat!” A ti kayatna a sawen, dumanonkayo, Apo. Tinurongmi ti Loakan Road a kumamang iti Voice of America, ti pakaangayan ti GLU meeting. Iti iseserrek ti lugan iti inaladan ti VOA, agur-urayen da Apo Peter La Julian, Zaldy Galuz ken Herminiano Calica agraman dadduma pay a sangaili. Bimmaba dagiti kassangpet a delegado a pakairamanan da Appo Roger Tangalin, Abe Lazaga, Pablito Alcantara manipud iti Abra, Joseph Sermonia, Mila Renon, Fanny ken Hanna Gacayan, Roland Almoite ken ti autor. Ni Richie a baro ni Apo Galuz ti immay simmabat kadakami manipud iti terminal ti bus a naglugananmi nga immuli iti Baguio.
Iti sirok dagiti saleng, naidasar ti adu a parabur iti lamisaan. Agas-asuk a kamote a naaspingan ti lumabaga nga asukar ken napudot a kape ti Ifugao ti gimmuyod a dagus iti imatangmi. Naimas ti especialty ti host a lipak-libong! Wenno ‘tay nilubian a kunada iti Ilocos Sur a lugar ni tatangko. Nagpataud daytoy a saramsam iti nadumaduma nga angaw dagiti humorista iti grupo, manipud al-o agingga iti alsong. Ngem kinaagpaysona, naisangsangayan daytoy a nilubian ta kolor-ube ket nananam pay. Adda pay maris-balitok a makan a nakaay-ayo a kittaben. Adda pay maysa a dakkel nga styroporm a naglaon iti presko a buko juice ken ice cream a produkto ni Apo Galuz, kameng ti GUMIL La Union ngem addaan iti dakkel a balay ken nawadwad a negosio iti siudad ti Baguio. Kabayatan iti nawadwad a merienda, simmungad ni Apo Lito de Francia, ti nangabak iti Carlos Palanca Award iti maikadua a daras, ket nawadwad dagiti bitbitna a pasarabo: magasin ken nabungon a regalo para kadagiti kassangpet a bisita. Kalpasanna saan a makatutor ti grupo nga agkokodak ngem daksanggasat ta saan a nagkorre ti napintas a kamera ni Apo de Francia. “Nabulabogtay’ dagiti agbanbantay ditoy a disso”, inyangaw ni Apo Galuz. Ngem naimbag laengen ta always ready gayam ni adingmi a Mila Renon.
Nangrugi ti miting iti alas onse ti aldaw ket napagsasaritaan ti maed-edit a draft ti antolohia ti GLU. Addakamin iti katengngaan ti miting idi mapasungadanmi ni Apo Rudy Manongdo ti Baguio, ti abalayan ni Apo Peter. Kalpasan ti miting ken babaen iti singasing ni Pres. Hermie Calica, nangted iti ababa a lektiur ni Apo Peter La Julian maipanggep iti pannakailibro ti sinurat dagiti mannurat iti GUMIL Hawaii nga ineditna. Kalpasanna, naikkan ti gundaway dagiti immatendar a mannurat a maki-fellowship kadagiti dinanonda a taga-GUMIL Benguet iti nalamiis ken makaguyugoy a lugar. Itoy a taripnong, nadakamat dagiti dadduma pay a napagsasaritaan a kas iti akem ti GUMIL iti panangsaluad iti bukod a kultura ken ti maitutop nga aramiden tapno makatulong ti gunglo a mangpabileg iti panagusar iti Ingles kadagiti pagadalan tapno agbalin a globally competitive ti dila ni Ilokano saan laeng nga iti pagsasao nga Illuko ngem iti pay lengguahe nga Ingles.
Idi agmatuonen, inyawis ni Apo Galuz iti pannakaituloy ti fellowship iti balayda kabayatan iti pangaldaw. Iti uneg ti van, imburburtia ni Fanny Gacayan ti naisalsalumina a pul-oy ken damgis ti angin a dimmagas kenkuana manipud iti pagtugtugawan ni Dr. Roger T. ken ti kaabayna a sangaili nga adda iti sanguananna. Agkaranalbuong gayyem!, inyarasaasna kano ken ni Mila a nangidanon met kaniak. “Ay ket ‘tay kamotiten a kaad-adaw dayta!” Bimtak dagiti naglalaok a garakgak.
Nadanonmi ti nawadwad a taraon iti pagtaengan dagiti Galuz a masarakan iti Loakan, Baguio City. Sakbay ti pangaldaw, nangidaton ti autor iti panagyaman a kararag. Kalpasanna, napnek manen ti bunggoy kadagiti kattuno a tilapia a napaabayan iti bugguong a makamatisan nga adda pay laokna a nalabbaga a sili-labuyo. Makabsog ti pansit ken chopsuey ni Pearlie, ti seksi ken naasikaso a kaingungot ni Zaldy. Rimmuar manen dagiti ice cream a natudok ken nalamiis a buko juice.
Idi agangay, itangtangaden dagiti kaputotan ni Bukaneg ti Remy Martin a balon ni Manong Abe Lazaga a dinagasna kano pay iti San Fernando sakbay nga immuli. Isu ti kaladawan a simmangpet iti Baguio. Adda met dagiti apostoles ni Gabriela Silang ken busel ni Aran iti laem nga an-andingayen ni Mrs. Pearlie Galuz. Naragsakankami a nakaammo a paset gayam ti biag ti pamilia Galuz ti magasin a Bannawag. Makita a dagus dagiti binunton a daan a Bannawag iti sikigan ti lamisaan ti uneg ti dakkel a balay. Adda pay libro ni Apo Rey Duque a napauluan iti No Agsuratka iti Sarita agraman iti naisurat a dedikasionna. Saanen a pinalusposan ni Fanny Gacayan a dumadaniw ti libro. Bulodenna kano ta ipaseroksna.
“Isublikto no sumaruno a panagkikitatayo, Apo”, impisok a sigud ni Fanny ti libro iti bagna. Immisem ni Apo Galuz.
Kalpasan iti makapnek a pangaldaw, inyawis ni Apo Zaldy Galuz ti panagpasiar ti bunggoy ti GUMIL La Union kadagiti naduma-duma a paset ti siudad ti Baguio.
Kabayatan iti pananglawlawlawmi ti siudad ti Baguio, saan a mamingga ni Apo Galuz nga agpakpakatawa iti uneg ti lugan. Impakatna ti laingna nga agsao iti Ibaloi ken Ifugao. Sinippaw met ni Manang Fanny Gacayan iti angaw ti taga-La Union. Nagpennek a a nagel-ellek da Appo a Roger Tangalin, Rudy Manongdo, Peter La Julian, Mila Renon ken ti autor. Adda iti bangir a lugan da Appo a Herminiano Calica, Roland Almoite, Joseph Sermonia, Pablito Alcantara ken dagiti sangaili a timmabuno iti miting.
Naserrek ti GUMIL La Union ti Camp John Hay a libre. Iti gate ti Camp John Hay, sinabatnakani ni Apo Joey Bello, ti agkabanuag nga opisial ti John Hay Management Corporation (JHMC) a mangtartarawidwid iti Historic Core ti uneg ti kampo. Nariknan sa ni Apo Joey Bello ti naragsak a panagba-bonding dagiti mannurat iti La Union ta pagammuanen, ibagana metten a taga-San Fernando City kano ti mommyna idinto a taga-Santa, Ilocos Sur ti daddyna. Innayonna pay nga agnaedda iti Capitol View Hills, Poro, San Fernando City. Iti dayta a kanito, ammomin a kumbinsido ni Apo Bello nga agkameng iti GUMIL La Union. Kas maysa a development planner, adu kano dagiti mabalin nga aramiden sektor pribado a proyekto iti siudad ti San Fernando a kas iti madama a maar-aramid iti uneg ti Camp John Hay. Anian a siddaawmi idi ipakaammona a mapan mangibatbati kadagiti napipintas a ken exotic a mula iti La Union Botanical Garden iti siudad ti San Fernando uray awan ti pangiyawatanna! Itukitna kano lattan dagitoy. Inrabakmi a makadanon daytoy napintas a duktal kadagiti lokal nga agturay iti siudad. Inkaritmi pay a no adda Camp John Hay iti pantok ti bantay, adda met maipagtangsit a Poro Point iti igid ti baybay. No iti ngato matannawagam ti nalamiis a tangatang, iti baba batokem ti danum no nadagaang. Anian a nagpintas a geographic mix ti bantay ken baybay! Nangisingasing ni Joey iti umuna a proyekto a mabalin a pagbuligan ti Camp John Hay Management Corporation ken ti GUMIL La Union: Maysa a live-in seminar-workshop para kadagiti young artist a maangay iti tanap ti Baguio wenno iti igid ti baybay ti San Fernando.
Ngem saan laeng a nagpatingga dita ti nasayaat a duktal. Iti iseserrekmi iti Bell House a nakaidulinan itan dagiti memorabilia daydi John Milton Hay, ti heneral nga amerikano a nakaipanaganan ti Camp John Hay, maysa a nabaked a lalaki ti simmabat kadakami, ni Apo Reynaldo Fangan a mangmanmanehar iti museo. Iti pannakaammona a taga-La Union dagiti mannurat ken periodista iti sanguananna, inyam-ammona a sigud ti bagina a taga-Rosario, La Union. Impasingkedna nga iti kanito nga umulinto manen ti bunggoy a bumisita, basta GUMIL La Union, most welcome latta! Ngem ti ad-adda a nagsiddaawanmi, managbasa gayam iti Bannawag ni Manong Reynaldo Fangan, sipud pay kano kinaubingna. Ket ti kano benneg ti daniw ti umuna nga ukagenna. Rinugianna nga imbiat ti marindaniw a panangi-tour guidena kadakami. Idi imtuodenmi no sino ti paboritona a mannaniw, saannan a nagulpe ta aduda kano a raemenna. Kinitami ni Apo Peter La Julian a sipapasnek a dumdumngeg iti mannaniw a tour guidemi.
Intuloy ni Apo Joey Bello ti nangipasiar kadakami nadumaduma a paset ti John Hay a kas iti Historic Core a pakasarakan iti Negativism Park, ti Bell House iti Siudad ti Baguio, Secret Garden, Happy Prison Park ken ti Ampitheater Fountain Garden. Iti ruar ti Camp John Hay, tinurong ti van a naglugan dagiti mannurat iti La Union a sinaruno ti back-up a lugan ni Apo Calica dagiti dadduma a pagpasiaran iti siudad a kas iti Wright Park, Masion House, Igorot Hill, Baguio Botanical Garden ken ti Haunted House nga addaan iti tunnel iti uneg ti daga a kumamang kano iti Katedral, Naitudo pay ni Apo Zaldy Galuz a nagpaay a host ken city tour guide ti bunggoy ti Philiex Mining Corporation agraman ti dalan a a sumalpot iti San Manuel, Pangasinan.
Kalpasan iti nawatiwat a panagpasiar iti siudad ti Baguio, inyawis ni Apo Archiemildo Pablito a mapanmi pasiaren ni Apo Jaime Agpalo sakbay nga agawid ti bunggoy. Ngem anian ta idi bumabakami manipud iti nagluganmi a van, saan metten a masarakan ni Manong Pablito ti balay ni Apo Jimmy Agpalo ta sabali kano metten ti nagnaanmi! Sus, naiyaw-awan metten ti naulaw a tour guidemi a nangiwanwan iti dalanmi nga agturong iti balay da Apo Jimmy Agpalo iti Engineer’s Hill. Epekto ngata daytan ti botelia nga imbalon ni Manong Abe iti San Juan, La Union ti pannakaiyaw-awan ni Manong Pablito ti Abra.
Ngem nagangayanna, nasapulanmi met laeng ti birbirokenmi. Idi addakamin iti sango ti balay da Apo Jimmy iti Engineer’s Hill, nagtext ni Manong Peter La Julian a nangitimbre nga adda kami iti sango ti balayda ngem saan sa a namati nga adda a talaga dagiti taga-GUMIL La Union iti gateda ta saan a rimmuar a sigud. Naguraykami. Ngem idi tuman-aw ti maysa a nalapsat a dayag iti tawa, a kaingungotna gayam, inyayabna a dumanonkami ta adda iti uneg ni Apo Agpalo. Idi ammomin nga adda ti rinantami iti uneg, impakatmi ti nangkanta iti maysa a kanta ti paskua iti naglalaok a tempo a nagtinnag a sintonado! Iti ilalaemmi, naklaat sa ti nalatak a mannurat iti GUMIL Benguet ta saan a nakatagari a sigud. Ngem idi madlawnan ngata a saan a tagtagainep ti kellaat a kaadda bisitana a taga-baba, immisem ket pinagtugawnakami. Kataktakderna kano ngamin manipud iti sango ti computerna. Nalabit, kalkalpasna a bimmisita iti bukodna a blogsite: http://kamalig.blogspot.com. Impakaammomi kenkuana ti kaaddami iti Baguio ket anian a ragsak dagiti umis-isem a matana! Saankamin a nagbayag ta sumipngeten.
Intulodnakami dagiti agama a Zaldy ken Richie Galuz iti terminal ti mini-bus a bumaba iti Siudad ti San Fernando. Ket iti isasagpat dagiti kameng ti GUMIL La Union iti Eso-Nice mini-bus, naggigiddankami a nangpayapay kadagiti agama, “Dios unay ti agngina, Apo!.” #
***********************************************************************************
Maragsakan a mangipakammo ti GUMIL La Union a mangangay iti Iluko Creative Writing Forum iti Function Hall iti uneg ti Graduate School Compound, Don Mariano Marcos Memorial State University, Gov. Ortega St., Siudad ti San Fernando (abay ti La Union National High School) intono Nobiembre 27, 2004. Mangrugi ti panagrehistro dagiti agsangpet a delegado iti alas 7:00 agingga iti alas 8:45 iti agsapa, kalpasanna sarunuen ti panglukat a programa iti alas 9:00.
Naisangsangayan a sangaili ken espiker, da Appo Edilberto H. Angco, 2004 Pedro Bukaneg Awardee ken Prescillano N. Bermudez, 2004 Carlos Palanca Awardee, maipanggep iti panagsurat iti maisalip a sarita ken daniw. Ni Apo Ernesto G. Gapasin, presidente ti DMMMSU a bayabayen ni Director Concepcion O. Bederion, ti mangpasangbay kadagiti bisita. Emcee ni Bert G. Bautista ti GLU. Agpaayto a forum facilitators dagiti kameng ti GUMIL La Union.
Adda registration fee a P150.00, Apo. Dawatenmi iti nasapsapa a panangipakaammoyo iti idadar-ayyo tapno mairamankayo iti madama a maisagsagana a participants’ profile ken visitor’s profile.
Ket no adda pay dadduma a saludsodyo maipanggep iti adda iti ngato, mabalinyo a kontaken dagitoy a numero: tel. (072)5755, (072)7107284, CP 09215337599 ken 09196906662. Mabalin met ti agsurat kadagiti sumaganad nga e-mail address: gumilaunion@yahoo.com wenno spade_bulletin@yahoo.com.
(ala wen, umaykamto ngata... intayo, kablagan, ta iblagtrayonto dagiti nagsasaritaanda...!)
Tuesday, November 09, 2004
RE: SALINONG NEWSLETTER/COVLLA REVIEW
Analisis Ken Panirigan Kadagiti Naisubmitar A Patarus Ti “Hall of Fame” SALINONG NEWSLETTER/COVLLA REVIEW.
Ni JIMMY M. AGPALO, JR
Brgy. San Antonio, Narvacan
Ilocos Sur
Narigat-a-nalaka ti agipatarus iti Iluko manipud iti English. Nalaka no dagiti gagangay a balikas. Ngem dagiti terminolohia, figure of speech, ethnic jargon ken lingo kasapulanen ditoy ti panangtimbang kadagiti tumaud a nawaya a patarus (free translation).
Iti nasuroken a maysa a dekada nga eksperiensak a kas agipatpatarus kadagiti anunsio, research, thesis, pamphlets fliers, ken dadduma pay, ti nalawag a maawatan dagiti target audience wenno nakaisangratan dayta ti kangrunaan nga ikkan iti importansia. Importante pay ditoy ti lugar daytoy nga audience. Pagarigan laengen, idi impatarusko ti Organic Act of Cordillera Autonomous Region (Constitution), ad-adda a naaramat ti Cordilleran-Iluko ngem ti Lowland-Iluko. Ket tapno saan met maparigatan nga agipatarus, kaw-iden ti kalakaan amin a panglakagan nga isu dayta ti Iluklish wenno Iluko-English.
Nailasagen ni Ilokano ti Iluklish a kas iti panangilasagna iti Naespaniolan nga Iluko. Uray iti agdama, saan a mailibak iti kinaadu dagiti espaniol a balikas iti Iluko. Kas iti baso (manipud iti vaso, baka iti vaca, kdp.).Saan met a mailibak ti Iluklish. (potbol, basketbol, basket, kdp.)
No dadduma, mas dominante pay ketdin dagiti Iluklish ngem kadagiti orihinal nga Iluko argot. Pagarigan laengen, ti balikas nga agtutubo, manmanon a mausar daytoy ta ad-adun ti mangusar ti balikas a tinedier; ti mangisursuro ket nasukatan iti titser; ti agyamanak iti tenkio; ti good bye iti gudbay; sori iti sorry. Gagangay ngamin a mangmangngeg dagitoy isu a nalaka a maawatan ken maakseptar. Ta saan met a nengneng ni Ilokano a di makaaw-awat.
Dumur-as met ti lenguahe. Ti lenguahe ket kanayon nga agsapsapul iti mangpabaknang kenkuana babaen iti pannakaitipon manipud iti sabali a lenguahe. Ta ngamin isu daytoy ti tulbek ti panagkikinnaawatan dagiti puli. Ti lenguahe.
No usigentayo, maysa nga idiom ti “HALL OF FAME.” Maysa nga expression a kaitutopan a kas balangat iti saan laeng a kalaingan no dipay ket karaniag iti bituen.
Napakaeksklusibo la unay ti idiom. Nairanta laeng kadayta a lenguahe a timmaudanna. No ipatarus iti sabali a lenguahe, awan iti siento porsiento nga eksakto a patarusna.
Iti lenguahetayo nga Iluko, adu met dagiti idiom a saan a kabaelan nga ipatarus ti asinoman a lenguahe iti siento porsiento a patarus.
Kas koma daytoy nga Iniiluko a balikas: DI MAKALAWLAW KILLEB.
Iti tekniko ti verbiage translation (word for word), kastoy ti patarusnan iti English: CAN NOT ENCIRCLE THE POT COVER. Saan a mabalin a kastoy ti patarusna, saan?
Ngarud no intayo iti tekniko ti thought translation, ket kastoy ti kaasitgan nga ammok: TWISTED PERSONALITY. No usigen, madi latta, saan? Nupay adda ti pagkaarngian ti TIRITIR A PERSONALIDAD (kababalin) ken ti DI MAKALAWLAW KILLEB, agduma met ti turongen ken kaipapanan.
No iti lohika, op kors, napateg la unay iti panangidasig no ania daytoy a balikas a kas “naig ti sarita” (parts of speech). A kas kadagiti sumaganad:
Pangnagan—noun
Sandinagan—pronoun
Tarabay—adjective
Kudit—verb
Bayabay—adverb
Pasakbay—preposition
Singgalut—conjunction
Salpika—interjection
Hall of Fame—adjective
Hall of Fame awardees—noun (wenno hall of famer?)
Ngarud, no maysa nga adjective, natural nga intay ngarud ipatarus daytoy a kas adjective wenno tarabay. Ta saan met ngarud a mabalin nga ipatarus ti adjective iti mays aa noun.
Dagitoy dagiti naisubmitar a patarus:
BALAY TI DAYAW
SARUSAR TAGIPATGEN
SALARAGUPAN NI KINALATAK (manipud iti salas kenpagraragupan)
PEDESTAL TI BALLIGI
SALINDAYAW (manipud iti salinong ni dayaw)SARINDAYAW (manipud iti sarusar ni dayaw)TAENG A BALANGAT TI
NAGSIRIBANPASDEK DAGITI TEDDEK
SALINONG-TALIMENG TI
NAINDAKLAN A TALUGADINGSAGUMBI TI TAN-OK
DAP-AYAN DAGITI TEDDEK
LAEM TI DAYAW
HULOPPEYM
AGAMANG TI KINATAN-OK
TAENG NI DAYAW
BENNEG TI KINAINDAKLAN
PAKARSO NI DAYAW
TAENG DAGITI MARAEM
BUBONG TI KINALATAK
TEMPLO TI TAN-OK
SALINONG TAGIPATGEN
SALINONG TI KINATAN-OK
DULIN (manipud iti Dagiti Umuna iti Literatura Ilokana Nangruna)
Malaksid ti HULOPPEYM nga Iluklish, amin ket noun (pangnagan) dagitoy a naisubmitar.
Apay a napasamak iti kastoy? Ngamin naipangpangruna a nakita dagiti kontribiutor dayta HALL ngem daydiay FAME. Isu a makita a dagiti patarus ket nakasentro iti dayta a HALL, isu a nagbalin a salinong, templo, bubong, taeng, pakarso, benneg, agamang, pasdek, sagumbi, kdp.
Awan iti nakadlaw ken nakasirok a mas importante dayta a FAME ngem dayta a HALL. A dayta a FAME ti kangrunaan nga ipatarus a saan ket a dayta a HALL.
Ta ania ti kayat a sawen ti HALL OF FAME? Isu daytoy ti KANGATUAN A PAMMADAYAW.
Ngem ti Hall of Fame ket maysa nga idiom. Ngarud, nasken ngarud nga ipatarus met sa kas idiom. Ti KANGATUAN A PAMMADAYAW ket too prosy. Isu a nasken a poetic ti linia. Sukatan dayta balikas a KANGATUAN iti mas poetic:
Iti verbiage translation technique:
Kapantokan
Kaaringgawisan
Katuktokan
Iti thought translation technique (in metaphor):
Karaniagan
Kaaduan iti Bituen
Iti verbiage translation technique, kaykayatko ti KAPANTOKAN A PAMMADAYAW.
Iti thought translation technique, kaykayatko ti KARANIAGAN A PAMMADAYAW.
Kadagiti naisubmitar, no choice, awan ti sabali a piliek no di ti HULOPPEYM. Ta isu laengen iti saan a noun. Otsenta porsiento ngata kadagiti Ilokano iti makaawat no ania ti kayat a sawen ti hall of fame, nga isu met laeng dayta huloppeym, a kas kadagitoy a balikas: tisiert, saidkik, akseptar, piriod, kdp.
Ken siento porsiento ngata nga amin nga Ilokano iti makaammo, a dayta a hall of fame ti KANGATUAN ken KARANIAGAN iti amin a pammadayaw. Ket asinoman a pakaibalangatan itoy, mabigbig a kas katan-okan (most noble). ##
Monday, November 08, 2004
Panagamiris iti Daniw nga Ekspresionismo
Panagamiris iti Daniw nga Ekspresionismo
(kolum,duyog)
Maysa kadagiti karirigatan nga amirisen a daniw ti ekspresionismo. Makapatunglab a batoken ti perlas nga ikutna.
Mabatok kadi? Wen, apay ket a saanen.
Maala kadi ti perlasna? Wen, apay ket a saanen.
Mabatok ken maala ti perlasna ngem saan amin. Saan a naan-anay a matagikua dayta a perlas a gameng, ta kukua dayta ti nangputar. Insangrat laeng ni nangputar ti putarna a kas behikulo tapno iruarna ti adda nga ir-iruken ti riknana. Iruarna no ania dayta a kayatna a daniwen. No ania man daytoy, nawaya a kas kawaya ti ulep nga agbaniaga iti law-ang.
Ta ania ngamin aya ti makunkuna nga ekspresionismo?
Expresionism--- works of art and literature in which the representation of reality is distorted to communicate an inner vision. The expressionist transforms nature rather than imitates it.
EKSPRESIONISMO----panangidatag ti kapanunotan, marikrikna, ken panirigan ti author iti maysa a banag, buya, langa ken dadduma pay a siwawaya la unay ken saanna a bigbigen dagiti nainsigudanen ken nalalataken a porma wenno presentasion. Daytoy a klase ti panagiparang ket sinarina ti alad ti realismo wenno ti nagbiag a panagiparang. Nakawaywaya ni author ditoy a nangiyebkas ti aniaman a kayatna a yebkas babaen iti daniw iti wagas a kayatna. Kastoy daytoy a teoria.
Ket tapno matiliw ti kaaasitgan amin a kaipapanan ti daniw, nasken ti panangaramat ti nauneg a panagamiris ken panagimutektek.
Nupay saan a matiliw ti eksakto a kaipapanan ti daniw ngem iti biang ti kritiko ken nangamiris, isu met daytoy ti ammona a kaaasitgan iti amin nga interpretasion ti kinaania ken kinaapay ti daniw.
Iti relasion ti kritiko ken ti author, agpadpadada a dua nga addaan iti nawaya a panirigan. No nakawaywaya ni author a nangisurat ti kayatna nga insurat, kasta met ti nangamiris ken nangimutektek. Isu a saan a makuna a sangagasut a porsiento nga eksakto nga interpretasion, ngem makuna met nga isu ti kaasitgan iti amin. Ta ti laeng mannurat ti makaibaga iti eksakto a kaipapanan ti daniwna.
Saan nga agdadamo kaniak daytoy a wagas ti panagiparang iti daniw. Uray idi saanak pay laeng a mannurat ket maysa kadagitoyen a porma ti daniw ti kaykayatko a basbasaaen ken tiltiliwen dagiti ipusda. A, saanak a nagarapaap nga agbalinto met a kas iti author no di ket umanayen ti pannakapnekko a mangiyebkas met iti bagik a “kasta ti ammok a kaipapanan dayta a daniw.”
Iti kaudian a National Convention ti GUMIL Filipinas sadiay Sto. Nino Beach, Santa, Ilocos Sur, adda ti maysa a nangikontes ti kastoy a porma a daniw. Siak ti maysa kadagiti hurado iti On the Spot Poetry Writing Contest. Nabayag nga inamirisko ti daniw. Nasken ti panagpagnapagna tapno matiliw ti “baddek” ti tunggal linia. Pangatiddogen ti daniw, sa ket up-uppat laeng a letra met ti inaramatna, dagiti letra A, B, C, D.
Kastoy man ti malagipko a grupo dagiti binatog ti daniwna:
ABCD
ABCD
A
A
A
AB
AB
ABC
ABCD
ABCD
A.
Iti pangatioddogen a daniw, naganasansa ti author adda dagiti linia a nasobraanna. Adda met nagkurang wenno limmagto. Adda ti nagappigud.
Kalpasan a nammuan ti resulta ti kontes, inasitgannak ti author ket dinamagna no ania ti kapanunotak iti daniwna. Inlawlawagko kenkuana a kontodo pay demonstrasion, uray isuna ket simmurot iti ar-aramidek. Kalpasanna, naamiris ngata ni author a talaga a nagbiddut ta kinudkodnan ti teltena, a diak ammo no nagatel wenno saan ket immisemen. Naraniag latta dagiti matana ta uray no saan a nangabak daytoy a daniwna, inyalat met ti sabali pay a daniwna (dua ti entrina) ti Maika-2 a Gungguna ti On the Spot Poetry Writing Contest nga inesponsoran ti Matshushita Corporation babaen ken ni apo Angel Calso a PR man.
Iti kabayagkon nga agam-amiris kadagiti daniw ken sarita, a diak man ammo no apay mas mas gustok pay ti agamiris ngem ti agsurat uray idi saanak pay laeng a mannurat. Natakuatak a ti kaasitgan a “pangtiliwan” ti ipus dagiti makunkuna nga ekspresionismo a daniw ket ti cadence, rhythm, beat, half-cadence, half-beat, half-rhythm ken kaarngida. Makita dagitoy babaen iti kanta.Ta daniw met dagiti kanta, kunayonsa! Daniw a nakawesan laeng iti nota.
Kadagiti dadduma, kaarngina dagitoy dagitay man ipapaeksamda nga ABSTRACT REASONING. A nasken a tiliwem ti ipusda. Ta talaga a makuna nga atap dagitoy a bunga ti panunot. Ngem no matiliw, ken ammomon ti pasikutsikut daytoy, maam-ammon metten dagiti nalalatak a mannurat iti lubong a “nagay-ayam” ti isipda ditoy a wagas, a kas kada: iti daniw, nalatak ditoy ni Arthur Rimbaud ken Charles Baudelaire ken dadduma pay; iti nobela, da Fyodor Dostoevsky, James Joyce, Virginia Woolf, and William Faulkner, kdp; iti painting, da Vincent Van Gogh, Paul Gauguin, ken Edvard Munch, kdp; iti drama, da Kaiser, Toller, ken Wedekind, kdp; a, aduda, kailian!
Maysa laeng met daytoy kadagiti a Principles of Psychology. Pagarigan laengen, kuna ni Friedrich Nietzsche: “God is Dead!” Ket wen a. No ti Dios ket Kappia. Ti Kappia ket Dios. No natay ti Dios, di natay met ti kappia? Iti literal, kayatna a sawen, no saan a nabigbig ti Dios, awan ti kappia, ta ti Dios ket isu met laeng ti kappia. Dayta man a lohika!
Ta adda met lohika dagiti sinurat.
Ta adda met sikolohia dagiti sinurat.
Dagiti kakastoy a sinurat ket saanna laeng a batoken ti kinauneg ti isip dagiti dear readers no di pay ipaayna ti rangtay ti naun-uneg a pannakaawat kadagiti ad-adu pay nga agur-uray a sinurat a nasken nga awaten ken ibagasan.
Kastoy ngamin ti makunkuna nga arte iti literatura. Nasken nga ibagasan samonto kanen, a kas iti kinaimas ti mangan iti tsokolate no ikkaten ti ukisna wenno balkotna. No dimo maukkisan, saan a para kenka. Para iti sabali. Bay-an ngarud nga agtungpal daytoy a sinurat para iti nakaisangratanna.
Ket nasken ti pannakidanggay iti allon ti daniw babaen kadagitoy a “pangtiliwan” tapno maibuyog ti rikna kabayatan iti panangamiris. No saan a maibuyog ti rikna, wenno saan nga itulok ti rikna a maiyagus iti agus ti daniw, makuna a saan a makaparnuay iti makapnek a resulta ti panagamiris. Saan nga umanay dayta buya a naibaskag. Saan nga umanay dayta buya a naisurat, ta saan a dita ti yan ti kinapintas ti daniw ta adda iti unegna. Nasken ngarud a serkem dayta a daniw iti unegna tapno mabuyam ti kinapintasna. Ditoy metten a maamirismo ti kinaania ken kinaapay dayta a daniw.
Iti napalabas a sinurattayo maipapan iti daniw, nadakdakamattayon daytoy a banag. Naisuratda payen iti libro a DUYOG TI SINGASING I. Dagidiay ngay daniw a kas iti maysa a tulnek (period) iti tengnga ti koponban, dagiti dandaniw a naputar babaen kadagiti panagay-ayam kadagiti tutulnekan ti makinilia (keyboard itan kadagiti haytek) ken adu pay a panagay-ayam ti author ken ti isip ti author ket pagamuan nakaputaren iti daniw a naisupadi kadagiti kaadduan no dipay ket isu amin a daniw.
Ti pannakaputar ti daniw ditoy ket kabayatan nga agay-ayam ti utek ti author. No ania dayta nga ay-ayamen ti utekna, nawaya met daytoy a nangisurat. Ti resulta, isu dayta ti maaw-awagan iti ekspresionismo—nawaya a panangibaskag iti no ania dayta nga “inay-ayam” ti utek.
Isu a nasken met ti “pannakiay-ayam” iti kararua ti daniw tapno maammuan ken makatiliw kadagiti palimedna. Nasken nga ag-binding-kayo met a dua, sakayto agay-ayam iti bending. (Adda latta a ti bending ko kayatyo nga ay-ayamen.)
Mangitedak ngarud man ti maysa nga ehemplo ti daniw. Daniw ti maysa kadagiti mabigbigbig a mannaniw iti Iluko iti agdama a panawen, ni Roy Aragon. (dinawatko ti pammalubosna a mausar daytoy daniwna).
annay
1) ay!
2) naa...
3) naa...
4) naa...
5) naay... naay!
6) ay!
7) ay, ay, ay, ay!
8) naay... naay... naay!
9) ay!
10) aya? naa... ay!
11) ay, ay, aya? aya? naay!
12) ay... naa... naa... naay, ay, ay, ay...
13) ayna... ayna... ay... ay... AYYYYY...
14) ayna, ayna, ayna, ayna, ayna, ayna!!!
15) annay..! annanay... ayna, ayna, annay..! annay!!! annay!!!
16) naa! naa! naay! ay! ayna... ayna! nanay! nanay!!!
17) ayna!!! ayna!! ayna! ayna, ayna... ayna aya!
18) aynaaynaaynaaynaaynaaynaaynaaynaaynaaynaaynaaynaaynaaya.....
19) ayaaynaaynaaynaayna.. ayna, aya, AYNAAAAA... ay... ay... ay...AYYYYY!
20) ayna... ay, ay, ayna...
21) ay...
22) ay...
23) ay...
24) ay... aya... aya...
25) yanna?
26) yanna? yanna?
27) yanna? yanna? yannan?
28) yanna? yanna?
29) yanna?
30) yannan!
Daniw ni:Roy V. Aragon
Mabasa, Dupax del Norte
Nueva Vizcaya
Adda dagiti tallo dita a balikas a nakapital. Iti linia 13 ken 19. Siak iti nangkapital kadagita. Saan a nakapital iti orihinal a manuskrito. Kinapitalko ta dayta ti nakitak ken naamirisko a kabayatan ti panagay-ayam ti isip ti author ket “nasubraanna” wenno bileg ngata ti pulso ti ket dina napuotan a simmubra ti litek dagiti letra. Makuna a maysa typo error. Ta ngamin no pumitik no kuan ti pulso ti mayso a mannurat ket no dina maaguantaran ti pulsona ket mapasamak ti panagsobra no diman ti panagkamtud.
Wenno dayta ngata met ti nagkamtudak iti panangamiris ken panangimutektekko? Ti laeng author ti makaibaga.
Kapada met laeng daytoy a daniw dayta nay ABCD a daniw nga immuna a nadakamat.
TI INTERPRETASIONKO ITI DANIW NI ARAGON.
Talo a letra ti inaramat ti author ditoy: A, Y, N.
No mano ti bilang ti letra, isu a talaga ti bilangna ken bilang nga irepresentarna, a kas koma kadagitoy a linia:
1) ay!
2) naa...
3) naa...
4) naa...
5) naay... naay!
6) ay!
7) ay, ay, ay, ay!
Interpretasion:
1) 1-1!
2) 1-2…
3) 1-2…
4) 1-2…
5) 1-2-1…1-2-1!
6) 1-1
7) 1-1, 1-1, 1-1, 1-1!
No agaramat iti exclamation point, natural a nangato a timek daytoy a kas iti sagudayen dagiti linteg ti diacritical marks in writing. No comma, aggudeng, no ellipses met (dagiti grupo ti tulnek) normal a pannakaibalikas.
No suroten daytoy nga interpretasion agingga iti gibus, madlawtayo a ti narrator ditoy ket maysa a command leader wenno platoon leader wenno adjutant wenno asino la ditan a makabael a mangkoman wenno mangimando ti maysa a martsa wenno parada.
Tapno matiliwmo ti imasna dear readers, nasken ngarud a kompasam dagiti diktar wenno ti ibagbaga ti command leader, nasken nga agmartsaka met. No maturposmo ti martsa ket maapresiarmo ti naited kenka a command, maapresiarmo metten ti kinapateg ti daniw. Makuna metten a natiliwmo ti kayat a sawen ti daniw.
Saan laeng nga iti marsta ti pakaaramatanna ti command, no dipay ket iti diaging. Padasem nga ikabesa ti command daytoy a daniw ket isu ti kompasam a command kabayatan iti inka panadiaging ket saanka unay a mabannog ta maysan daytoy a CHANT.
Ti CHANT ket katukadna met laeng ti kanta.
Ket no limmansad iti puso ken riknam ti command ti daniw, itayoknaka metten iti yuyeng ti kinadayag ti daniw. Ti daniw a kas arte. Ti daniw a kas ekspresion.
Ti daniw a kas expressionismo.
Ti daniw a nawaya a dinaniw ti author.
Ti daniw a nawaya nga inamiris ken immutektekan dagiti managayat nga agamiris ken agimutektek. ##


text:
Odysseas Elytis
Ni Odysseas Elytis (Griego: Oδuσσέaς Eλύtnς, naipasnga a kas ni Oδuσσέaς Aλeπouδέλnς; Nobiembre 2, 1911 – Marso 18, 1996) ket naipanunotan a kas maysa a nangruna a simbolo iti romantiko a modernismo idiay Gresia ken iti Lubong. Idi 1979 isu ket nagunggunaan ti Premio Nobel iti Literatura.
Biograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Isu ket kaputotan dagiti Alepoudelis, ti maysa a daan a maipapan ti industria a pamilia manipud idiay Lesbos, ni Elytis ket naipasngay idiay Heraklion idiay isla ti Crete, idi Nobiembre 2, 1911. Idi kalpasanna ti pamilian ket immalisda idiay Atenas, a daytoy a mannaniw ket nagturpos ti nangato a pagadalan ken kalpasan daytoy ket nangala kadagiti kurso a kas maysa a mangsalaknib-gupit idiay Pagadalan ti Linteg iti Unibersidad ti Atenas.
Idi 1935 ni Elytis ket nangipablaak ti immuna a daniwna idiay warnakan ti Baro a Sursurat (Nέa Γpάuuata) iti panangiawawis kadagiti gayyemna a kas ni George Seferis. Ti inserrekna ket adda ti naisangsangyan a naindagaan ken kasisigud a porma a nakaitulong ti panangirugi ti baro a panawen kadagiti Griego a daniw ken dagiti simmaruno a panagreporma kalpasan ti Maikadua a Sangalubongan a Gubat.
Manipud idi 1969–1972, babaen ti Griego hunta ti milisia iti 1967–1974, ni Elytis ket bukod timmalaw idiay Paris. Isu ket nairomantiko a naikapet iti lisrisista ken musikologo a ni Mariannina Kriezi, nga isu ket nangpataud ken nangisangaili ti naisalaysayan a radio a waragawag ti ubbing ti "Ditoy Lilliput a Daga". Ni Elytis ket nakaro idi a pribado ken kinaykayatna ti agmaymaysa iti panagsukisokna kadagiti kinaumnona iti naindaniwan akinapudno ken panakasanay.
Ti gubat[urnosen | urnosen ti taudan]
Idi 1937 isu ket naserbi kadagiti milisia a kammasapulan. A kas maysa a buyot a kadete, isu ket simre ti Nailian a Pagadalan ti Milisia idiay Corfu. Idi las-ud ti gubat isu ket naidutoka kas Maikadua a Teniente, immuna anaikameng idiay Kuartel ti Umuna Kuerpo ti Buyot, ken kalpasan daytoy isu ket naiyalis iti Maika-24 a Rehimento, kadagiti umuna a linia ti gubatanon. Ni Elytis ket sagpaminsan idi a nangipabpablaak kadagiti daniw ken salaysay kalpasan ti panagipadasna iti literario a lubong.
Isu ket kameng idi ti Gunglo ti Griego a Kritiko ti Arte, AICA-Hellas, Sangalubongan a Gunglo dagiti Kritiko ti Arte.[1]
Direktor ti programa para iti ERT[urnosen | urnosen ti taudan]
Isu ket namidua a Programa Direktor iti Griego a Nailian a Pundasion ti Radio (1945–46 ken 1953–54), Kameng ti Administratibo a Konsilo ti Griego a Nailian a Teatro, Presidente iti Administratibo a Konsilo iti Griego a Radio ken Telebision ken kameng pay iti Panakiuman a Komite iti Griego a Nailian nga Organisasion ti Turista iti Atenas a Piestal. Idi 1960 isu ket nagunggunaan ti Premio ti Umuna nga Estado a Daniw, idi 1965 ti Urnos iti Piniks ken idi 1975 isu ket nangunggunaan ti Doctor Honoris Causa iti Pakultad iti Pilosopia idi Unibersidad ti Thessaloniki ket nakaawat ti Pammadayaw a Panakaumili idiay Ili iti Mytilene.
- ^ Asosiation iti Griego a Kritiko ti Arte, Internasional a Gunglo dagiti Kritiko ti Arte. "AICA-HELLAS History".
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Odysseas Elytis iti Wikimedia Commons


text:
Tanay, Rizal
Ti Tanay ket maysa a primera klase nga ili iti probinsia ti Rizal iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Tanay ket nabingbingay a politikal iti 19 barbaranggay.[2]
- Cayabu
- Cuyambay
- Daraitan
- Katipunan-Bayan (Poblacion)
- Kaybuto (Poblacion)
- Laiban
- Mag-Ampon (Poblacion)
- Mamuyao
- Pinagkamaligan (Poblacion)
- Plaza Aldea (Poblacion)
- Sampaloc
- San Andres
- San Isidro (Poblacion)
- Santa Inez
- Santo Niño
- Tabing Ilog (Poblacion)
- Tandang Kutyo (Poblacion)
- Tinucan
- Wawa (Poblacion)
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Rizal". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 15 Agosto 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Rizal". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 15 Agosto 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)
- Google Maps - Tanay, Rizal


text:
Kategoria:Dagiti baybay
Dagiti subkategoria
Daytoy a kategoria ket addaan kadagiti sumaganad a 10 a subkategoria, manipud iti 10 a dagup.
A
- ► Dagiti baybay ti Akin-abagatan a Taaw (12 P)
- ► Dagiti baybay ti Taaw Atlantiko (8 K, 5 P)
D
- ► Dagiti baybay ti Europa (9 K, 7 P)
- ► Dagiti pingir a baybay (5 K, 1 P)
K
M
- ► Mediteraneo (8 K, 2 P)
T
- ► Dagiti baybay ti Taaw Artiko (5 K, 10 P)
- ► Dagiti baybay ti Taaw Indiano (2 K, 3 P)
- ► Dagiti baybay ti Taaw Pasipiko (1 K, 1 P)
Pampanid iti kategoria "Dagiti baybay"
Dagiti sumaganad a 3 a panid ket adda iti daytoy a kategoria, manipud iti 3 a dagup.


text:
Venezuela
Nagsasabtan: 7°N 65°W / 7°N 65°W
Ti Venezuela (i/ˌvɛnəzˈweɪlə/ VEN-uh-ZWALE-uh, lokal: [Beneˈswela]), opisial a tinawtawagan ti Bolivariana a Republika ti Venezuela[1] (Espaniol: República Bolivariana de Venezuela [reˈpuBlika BoliBaˈɾjana ðe Beneˈswela]), ket maysa a pagilian idiay akin-amianan nga aplaya ti Abagatan nga Amerika. Ti teritorio ti Venezuela ket sakupenna ti agarup a 916,445 kuadrado kilometro (353,841 sq mi) nga adda dagiti nakarkulo a populasion iti 29,105,632. Ti Venezuela ket naikedkeddeng nga estado nga adda iti nangato unay a biodibersidad, nga adda dagiti taengan a sumakup manipud ti Andes a kabambantayan iti laud aginggana ti katuduan a bakir ti Labneng Amasona iti abagatan, babaen dagiti nawatiwat a llanos a tanap ken Karibe nga aplaya iti tengnga ken ti Karayan Delta ti Orinoco iti daya.
Ti Venezuela a kolonia ti Espania idi 1522 urayno adda dagiti resistansia manipud kadagiti patneng a tattao. Daytoy ket nagbalin a maysa kadagiti immuna nga Espaniol Amerikano a kolonia a nangirangarang ti pannakawayawaya (idi 1811), ngem saan a nakatalged a nangbangon ti pannakawayawaya aginggana idi 1821 (a kas maysa a departmento ti pederal a republika ti Gran Colombia, a nakagun-od ti napno a pannakawayawaya idi 1830).Idi las-ud ti maika-19 a siglo ti Venezuela ket nagsagsagaba ti politikal a diktadura, ken daytoy idi ket tinurturayan babaen dagiti rehional a caudillo (nabileg a tattao ti milisia) iti kaaduan ti maika-20 a siglo. Ti pagilian ket adda idin kadagiti napugsa-pugsay a demokratiko a gobierno idi baetan ti 1945 ken ti agdama nga aldaw; kasla kadagiti kaaduan a pagilian ti Latin nga Amerika, daytoy ket nakasagsagaba kadagiti kudeta ken dagiti milisia a diktadura. Dagiti ekonomiko a siddaaw iti tawtawen ti 1980 ken tawtawen 1990 ket nangiturong ti maysa a politikal a didigra a gapuanan kadagiti sumurok a 3,000 a natnatay kadagiti riribok ti Caracazo iti 1989, ti dua kudeta idi 1992, ken ti panagpabasol kenni Presidente Carlos Andrés Pérez para iti panagtakaw kadagiti publiko a pundo idi 1993. Ti pannakarebba ti talek dagiti adda a partido ket nakakita ti 1998 nga eleksion iti dati nga opisial ti buyot a ni Hugo Chávez, ken ti panangirugi ti Bolivariana a Rebolusion, iti panangrugi ti maysa a 1999 a Konstituente nga Asemblia tapno makasurat ti baro a Batay-linteg ti Venezuela.
Ti Venezuela ket maysa a pederal a presidensial a republika a buklen dagiti 23 nga estado, ti Kapitolio a Distrito (a mangsakup ti Caracas), ken dagiti Pederal nga Agkamkammatalek (a mangsaksakup kadagiti adda ti pantar nga isla ti Venezuela). Ti Venezuela ket agtunton kadagiti amin a Guyanes a teritorio ti laud iti Karayan Essequibo; daytoy a 159,500 kuadrado kilometro (61,583 sq mi) a paset ti daga ket tinawtawagan ti Guayana Esequiba wenno ti Zona en Reclamación (ti "sona nga agdama a tinunton").[4]
Ti Venezuela ket maysa kadagiti urbano unay a pagilian iti Latin nga Amerika;[5][6] kaaduan kadagiti Taga- Venezuela ket agtataengda kadagiti siudad iti amianan, a naipangpangruna idiay kapitoliona, a Caracas, nga isu pay daytoy ti kadakkelan a siudadna. Manipud idi nadukatalan ti lana idi nasapa a maika-20 a siglo, ti Venezuela ket maysan kadagiti mangidaulo nga agilaklako ti lana iti lubong ken adda kadagiti kadakkelan a reserba ti lana. Dati idi a di naparang-ay unay nga aglaklako kadgiti tagilako ti agrikultura a kas ti kape ken kakaw, ti lana ket napardas a nagbalin a kaaduan a nailaklako ken rentas ti gobierno. Ti tawtawen ti 1980 a kaadu unay ti lana ket nangiturongan ti maysa a didigra ti ruar nga utang ken ti maysa a napaut nga ekonmiko a didigra , a nakakita ti panagpangato ti inflacion iti 100% idi 1996 ken ti panakaipangato ti gatad ti kinapanglaw iti 66% idi 1995[7] idi ti (babaen ti 1998) tunggal maysa a tao ti GDP ket natnag iti isu met laeng nga agpang a kas idi 1963, a bimmassit iti pagkatlo manipud iti kangatona idi 1978.[8] Ti pannakaungar dagiti presio ti lana kalpasan ti 2001 ket nagparang-ay ti ekonomia ti Venezuela ken nakaaramidan dagiti sosial a panaggastos, urayno ti nagbanagan ti 2008 a sangalubongan a didigra ti pinansia ket nakakita ti baro a panagpababa ti ekonomia.
Etimolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Idi 1499, ti maysa nga ekspedision nga indauloan babaen ni Alonso de Ojeda ket nagbisita ti aplaya ti Venezuela. Dagiti salingkadang a balay iti lugar ti Danaw Maracaibo ket nangipalplagip ti nabigador a ni Amerigo Vespucci iti siudad ti Benesia, isunga ninagananna ti rehion iti "Veneziola", nga iti kontemporario a Toskano (patneng a pagsasao ni Vespucci) ket kaibuksilanna ti "bassit a benesia".[10] Ti nagan ket nakaala ti agdama a pannakailetrana a kas resulta ti Espaniol nga impluensia,[10] nga iti suldong nga -uela ket maus-usar a kas pangpabassit a termino ti (a kas ti plaza / plazuela, cazo / cazuela); isunga, ti kasisigud kapanunotan ti termino ket mabalin nga iti maysa a "bassit a Benesia".[11] Ti Aleman a termino para iti lugar, a "Klein-Venedig", ket kaibuksilanna pay ti bassit a Benesia.
Urayno kasta, ti Vespucci a sarita ket agtutloy nga isu ti kadayegan ken naaw-awat a bersion ti taudan ti nagan ti pagilian, ti sabali a rason para iti nagan ket naibagbaga ti pangilaglagip ni Martín Fernández de Enciso, ti maysa a kameng ti timpuyogan ni Vespucci ken Ojeda. Iti obrana aSumma de Geografía, inbagbagana a nabirukanda ti maysa a patneng a populasion a nagtawtawag ti bagbagida iti "Veneciuela," a nangisingasing a ti nagan a "Venezuela" ket mabalin a nagtaud manipud ti patneng a lubong.[12]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b c d "Venezuela". Internasional a Pundo ti Panguartaan. Naala idi 24 Abril 2012.
- ^ "Gini a koepisiente para iti Bolivariana a Republika ti Venezuela". Instituto Nacional de Estadística. 2011.
- ^ "Panangipakita ti Panagrangrang-ay ti Nagtagitaoan para iti Bolivariana a Republika ti Venezuela". Nagkaykaysa a Pagpagilian. 2011. Naala idi 5 Nobiembre 2011.
- ^ "Tulagan ti Hinebra, Pebrero 17, 1966" (PDF). Nagkaykayasa a Pagpagilian. Naiyarkibo manipud iti kasisigud (PDF) idi Mayo 5, 1966. Naala idi Enero 15, 2013.
- ^ Abagatan nga Amerika. Encarta. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 21 Abril 2007. Naala idi 13 Marso 2007.
- ^ "Dagiti naikapet a Tabla" (PDF). Dagiti Prospekto ti Urbanisasion ti Lubong: Ti 1999 a Rebision. Nagkaykaysa a Pagpagilian. Naala idi 13 Marso 2007.
- ^ Michael McCaughan (4 Enero 2011). Ti Gubat ti Venezuela. Seven Stories Press. p. 32. ISBN 978-1-60980-116-8. Naala idi 16 Abril 2012.
- ^ Kelly, Janet, ken Palma, Pedro (2006), "Ti Sindrome ti Ekonomiko a Pannakapaay ken ti Panagbiruk para iti Panagbalbaliw", iti McCoy, Jennifer ken Myers, David (eds, 2006), Ti Pannakawarwar ti Representatibo a Demokrasia idiar Venezuela, Unibersidad ti Johns Hopkins a Pagmalditan. p. 207 ISBN 0-8018-8428-4
- ^ Venezuela. Lonely Planet. 2004. ISBN 978-1-74104-197-2. ISBN 1-74104-197-X. Naala idi 10 Marso 2007.. p. 177.
- ^ a b Venezuela: Ti Petro-Estado nga Agus-usar kadagiti Maipabaro nga Enerhia: Ti Parawad iti... iti Liblibro ti Google Babaen ni Germán Massabié
- ^ Thomas, Hugh (2005). Dagiti Karayan ti Balitok: Ti Iyuungar ti Espaniol nga mperio, manipud kenni Columbus aginggana kenni Magellan. Random House. p. 189. ISBN 0-375-50204-1.
- ^ "Cuadernos Hispanoamericanos" (iti Espaniol). Instituto de Cultura Hispánica (Agencia Española de Cooperación Internacional). 1958: 386.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Venezuela iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Venezuela manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)
- E-Gobierno (iti Espaniol)
- Pangulo ti Estado ken Kamkameng ti Gabinete
- Venezuela a naikabil iti The World Factbook (iti Ingles)
- Venezuela idiay Dagiti Biblioteka ti UCB ti GovPubs
- Kitaen ti Venezuela iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (iti Ingles)
- Venezuela
- Dagiti pagilian ti Karibe
- Dagiti pederal a pagilian
- Dagiti dati a kolonia ti Espania
- G15 a pagpagilian
- Dagiti estado a kameng ti GPAP
- Dagiti pagilian ti Abagatan nga Amerika
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Espaniol
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1811
- Dagiti estado a kameng ti Kappon ti Pagpagilian ti Abagatan nga Amerika
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian


text:
Canlaon
Ti Siudad ti Canlaon ket maysa a maika-4 a klase a siudad iti probinsia ti Negros Oriental iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Siudad ti Canlaon ket nabingbingay a politikal iti 12 a barbaranggay.[2]
- Bayog
- Binalbagan
- Bucalan (East Budlasan)
- Linothangan
- Lumapao
- Malaiba
- Masulog
- Panubigan
- Mabigo (Pob.)Canla-on City
- Pula
- Budlasan (West Budlasan)
- Ninoy Aquino
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Negros Oriental". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 7 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Negros Oriental". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 7 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Andrés Bonifacio
Ni Andres Bonifacio y Castro, (Nobiembre 30, 1863 - Mayo 10, 1897), ket maysa a dadaulo iti rebolusion iti Filipinas maibusor iti kolonial a panagturay dagiti Espaniol, ti kaunaan a panagalsa iti Asia kontra iti kolonial a turay a Europeo. Idi 1892, binangon ni Bonifacio ti Katipunan, maysa a nalimed a rebolusionario a tignay. nga idi agangay ket isu ti nagbalin a bugas ti Rebolusionario nga Armada ti Filipinas. Iti pannakaipasdek ti Katipunan, naam-ammo ni Bonifacio kas Ama ti Rebolusion. Naawagan met kas El Supremo ni Bonifacio kas daulo ti Katipunan.


text:
Matalom, Leyte
Ti Matalom ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Leyte iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Matalom ket politikal a nabingbingay iti 30 a barbaranggay.[2]
- Agbanga
- Altavista
- Cahagnaan
- Calumpang
- Caningag
- Caridad Norte
- Caridad Sur
- Elevado
- Esperanza
- Hitoog
- Itum
- Lowan
- Monte Alegre
- Punong
- San Isidro (Pob.)
- San Pedro (Pob.)
- San Roque (Pob.)
- Santo Niño (Pob.)
- Sta. Fe (Tab-Ang)
- San Juan
- San Salvador
- San Vicente
- Santa Paz
- Tag-os
- Templanza
- Tigbao
- Waterloo
- Zaragoza
- Bagong Lipunan
- Taglibas Imelda
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Leyte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi Septiembre 15, 2016.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Leyte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi Septiembre 15, 2016.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Senator Ninoy Aquino, Sultan Kudarat
Ti Senator Ninoy Aquino ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Sultan Kudarat iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Senator Ninoy Aquino ket nabingbingay a politikal iti 20 a barbaranggay.[2]
- Banali
- Basag
- Buenaflores
- Bugso
- Buklod
- Gapok
- Kadi
- Kapatagan
- Kiadsam
- Kuden
- Kulaman
- Lagubang
- Langgal
- Limuhay
- Malegdeg
- Midtungok
- Nati
- Sewod
- Tacupis
- Tinalon
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Sultan Kudarat". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 21 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Sultan Kudarat". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 21 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Online a Biblia | BARO A LUBONG A PATARUS TI NASANTUAN A KASURATAN
Kayatmo a basaen daytoy nga artikulo iti %%?
Exodo 30:1-38
30 “Ket masapul a mangaramidka iti altar a pagpuoran iti insienso;+ manipud iti kayo ti akasia aramidemto dayta.2 Maysa a kasiko ti kaatiddogna ken maysa a kasiko ti kaakabana, rebbeng a kuadrado, ket ti kangatona dua a kasiko. Dagiti sarana agtaud iti dayta.+3 Ket masapul a kalupkopam iti puro a balitok, ti rabawna ken dagiti sikiganna iti aglawlaw ken dagiti sarana; ket masapul nga iyaramidam iti maysa a bilid a balitok iti aglawlaw.+4 Iyaramidamto met iti dua a singsing a balitok. Aramidemto ida iti baba ti bilidna iti dua kadagiti sikiganna, iti dua nga agsinnumbangir a sikigan dayta, yantangay masapul nga agserbida kas pangpatibker kadagiti assiw a pangawit iti dayta.+5 Ket masapul nga aramidem dagiti assiw a kayo ti akasia ket kalupkopam ida iti balitok.+6 Ket masapul nga ikabilmo iti sanguanan ti kortina nga adda iti asideg ti lakasa ti pammaneknek,+ iti sanguanan ti kalub nga adda iti rabaw ti Pammaneknek, a pagparangakto kenka.+7 “Ket masapul a pagasuken ni Aaron ti napabanglo nga insienso+ iti rabaw dayta.+ Binigat, no saganaenna dagiti pagsilawan,+ pagasukennanto dayta.8 Ket no gangtan ni Aaron dagiti pagsilawan iti nagbaetan ti dua a rabii, pagasukennanto dayta. Maysa dayta nga insienso a patinayon iti sanguanan ni Jehova bayat ti kapkaputotanyo.9 Dikay mangidaton iti rabawna iti di mayalubog nga insienso+ wenno maysa a daton a mapuoran wenno maysa a daton a bukbukel; ket dikay mangiparukpok iti daton nga inumen iti rabawna.10 Ket ni Aaron masapul a mangaramid iti panangabbong kadagiti sara dayta iti maminsan ti makatawen.+ Babaen ti dadduma iti dara ti daton ti panangabbong gapu iti basol+ isu mangaramidto iti panangabbong maipaay iti dayta maminsan ti makatawen bayat ti kapkaputotanyo. Kasasantuan dayta ken Jehova.”11 Ket intultuloy ni Jehova ti agsao ken Moises, a kunkunana:12 “Kaanoman nga alaem ti pakagupgopan ti annak ti Israel kas panangsensus kadakuada,+ ngarud masapul a mangtedda tunggal maysa ken Jehova iti subbot maipaay iti kararuana no agsensuska kadakuada,+ tapno awan koma ti dumteng a saplit kadakuada no agsensuska kadakuada.+13 Daytoy ti itedto amin dagidiay a lumasat nga agturong kadagidiay nabilang: kagudua a siklo iti siklo ti nasantuan a disso.+ Ti duapulo a gera katupagna ti maysa a siklo. Ti kagudua a siklo isu ti kontribusion ken Jehova.+14 Tunggal maysa a lumasat nga agturong kadagidiay naipasalista manipud duapulo ti tawenna ken agpangato itednanto ti kontribusion ni Jehova.+15 Ti nabaknang saan a mangted iti ad-adu, ket ti nanumo saanto a mangipaay iti basbassit ngem iti kagudua a siklo,+ tapno ited ti kontribusion ni Jehova iti kasta mangaramid iti panangabbong maipaay kadagiti kararuayo.+16 Ket masapul nga alaem iti annak ti Israel ti kuarta a pirak ti panangabbong ket itedmo maigapu iti panagserbi iti tolda ti gimong,+ iti kasta pudno nga agserbi kas pakalaglagipan iti sanguanan ni Jehova maipaay iti annak ti Israel, tapno mangaramid iti panangabbong maipaay kadagiti kararuayo.”17 Ket ni Jehova nagsao pay ken Moises, a kunkunana:18 “Masapul a mangaramidka iti palanggana a gambang ken pagsaadanna a gambang a maipaay a pagbugguan,+ ket masapul nga ikabilmo iti nagbaetan ti tolda ti gimong ken ti altar ket ikkam iti danum.+19 Ket ni Aaron ken ti annakna masapul a bugguanda ti im-imada ken ti saksakada iti dayta.+20 No sumrekda iti tolda ti gimong agbuggodanto iti danum tapno saanda a matay, wenno no umasidegda nga agserbi iti altar tapno mamagasukda iti naipuor a daton ken Jehova.+21 Ket masapul a bugguanda ti im-imada ken ti saksakada tapno saanda a matay,+ ket masapul nga agserbi dayta a kas alagaden agingga iti tiempo a di nakedngan maipaay kadakuada, maipaay kenkuana ken iti putotna iti intero a kapkaputotanda.”+22 Ket intuloy ni Jehova ti agsao ken Moises, a kunkunana:23 “No maipapan kenka, alaem dagiti kasayaatan a bangbanglo:+ mirra+ a timmangken a tartaredted lima gasut a yunit, ken nasam-it a kanela+ a kagudua dayta a kaadu, dua gasut ket limapulo a yunit, ken nasam-it a kalamo+ dua gasut ket limapulo a yunit,24 ken kasia+ lima gasut a yunit iti siklo ti nasantuan a disso,+ ken lana ti olibo maysa a hin.+25 Ket masapul a mangaramidka manipud iti dayta iti nasantuan a pangpulot a lana, maysa a sapsapo, maysa a napaglaok nga aramid ti maysa a managaramid iti sapsapo.+ Nasantuan a pangpulot a lana dayta.+26 “Ket masapul a sapsapuam iti dayta ti tolda ti gimong+ ken ti lakasa ti pammaneknek,27 ken ti lamisaan ken amin dagiti aruatenna ken ti pagsaadan ti silaw ken dagiti aruatenna ken ti altar ti insienso,28 ken ti altar ti daton a mapuoran ken amin dagiti aruatenna ken ti palanggana ken ti pagsaadanna.29 Ket masapul a santipikarem ida tapno pudno nga agbalinda a kasasantuan.+ Asinoman a mangsagid kadakuada ket nasantuan.+30 Ket pulotamto ni Aaron+ ken ti annakna,+ ket masapul a santipikarem ida maipaay iti panagakem a kas papadi kaniak.+31 “Ket agsaokanto iti annak ti Israel, a kunaem, ‘Daytoy ket agtultuloy kas nasantuan a pangpulot a lana kaniak bayat ti kapkaputotanyo.+32 Saanto a mayapros iti lasag ti tao, ket babaen iti pannakapaglalaokna dikay mangaramid iti aniaman a kas iti dayta. Nasantuan a banag dayta. Agtultuloy a nasantuan a banag kadakayo.33 Asinoman a mangaramid iti sapsapo a kas iti dayta ken mangikabil iti dayta iti ganggannaet masapul a magessat kadagiti kailianna.’”+34 Ket intultuloy ni Jehova a kunaen ken Moises: “Mangalaka kadagiti bangbanglo:+ dagiti tedted ti estakte ken onicha ken napabanglo a galbanum ken puro nga olibano.+ Rebbeng nga agpapada ti kaadu ti tunggal maysa.35 Ket masapul nga aramidem nga insienso,+ napaglalaok nga especia, ti aramid ti managaramid iti sapsapo, naasinan,+ puro, nasantuan a banag.36 Ket masapul a mangbegbegka iti sumagmamano iti dayta a pagbalinen a napino a pulbos ket ikabilmo ti sumagmamano iti dayta iti sanguanan ti Pammaneknek iti tolda ti gimong,+ a pagparangakto kenka.+ Rebbeng a kasasantuan dayta kadakayo.37 Ket ti insienso nga aramidemto babaen iti daytoy a pannakapaglalaok, dikay mangaramid maipaay iti bagbagiyo.+ Maipaay kenka agtultuloy dayta a nasantuan a banag ken Jehova.+38 Siasinoman a mangaramid iti aniaman a kas iti dayta tapno tagiragsakenna ti angotna masapul a magessat+ kadagiti kailianna.”


text:
Tattao nga Espaniol
Ti termino a tattao nga Espaniol, wenno Kastila (Espaniol: los españoles) ket adda ti dua a naisangsangayan a kayatna a sawen: Iti tinawtawid, daytoy ket mangipakat kadagiti patneng a tattao iti ania man a paset ti Espania. Ngem iti kinaudi, daytoy ket nagbalin payen a adda ti maysa alegado a kayatna a sawen, a mangtudtudo kadagiti tattao nga agtengtengngel ti Espaniol a panakaumili.
Iti kaunegan ti Espania adda dagiti adu a bilang dagiti nationalismo ken rehionalismo, a maniballatek ti narikut a pakasaritaan ti daytoy pagilian. Ti opisial a pagsasao ti Espania ket ti Espaniol (ammo pay a kas ti Kastellano), a paagalagadan a pagsasao a naibatay iti medeibal a dialekto dagiti Kastellano iti amianan a tenganga nga Espaniaa. Adda dagiti nadumaduma a sapasap a rehional a pagsasao a naisasao. Malaksid ti Basko, dagiti pagsasao a patneng iti Espania ket dagiti Romanse a pagsasao.
Adda dagiti adu a populasion iti ruar ti Espaniaa nga adda ti kaputotan nga immalis manipud idiay Espania; a kaaduan a naisangsangayan idiay Latin nga Amerika.
Paammo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- Castro, Americo. Willard F. King kenSelma Margaretten, trans. Dagiti Kastila: Pangiyuna kadagiti Pakasaritaanda. Berkeley, California: Unibersida ti California a Pagmalditan, 1980. ISBN 0-520-04177-1.
- Chapman, Robert. Rumrumsua a Kinarikut: Ti Kinaudi a Sakbayan a Pakasaritaan iti Abagatan-Daya nga Espania, Iberia, ken ti Laud a Mediteraneo. Cambridge: Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan, 1990. ISBN 0-521-23207-4.
- Goodwin, Godfrey. Islamiko nga Espania. San Francisco: Chronicle Books, 1990. ISBN 0-87701-692-5.
- Harrison, Richard. Espania iti Parbangon ti Pakasaritaan: dagiti Iberio, dagiti Penisio, ken dagiti Griego. New York: Thames & Hudson, 1988. ISBN 0-500-02111-2.
- James, Edward (ed.). Bisigoda nga Esña: Dagiti Baro nga Arngian. Oxford: Clarendon a Pagmalditan, 1980. ISBN 0-19-822543-1.
- Thomas, Hugh. Ti Tagabo a Komersio: Ti Pakasaritaan iti Atlantiko aKomersio ti Tagabu 1440–1870. Londres: Picador, 1997. ISBN 0-330-35437-X.


text:
TAGUDIN, Ilocos Sur, April 8 (PIA) — Agarup 100 nga estudiante ti sponsoran ti gobierno municipal ti Tagudin iti panagadalda iti kolehio babaen ti programa nga “Edukasion para iti Amin.”
Dagitoy nga estudiante ket agad-adal iti tallo a kampus ti Don Mariano Marcos Memorial State University sadiay ili ti Bacnotan ken Agoo ken iti siudad ti San Fernando iti probinsia a La Union.
Dagitoy a libre a panagadal ket inted ti gobierno probinsial itay Pebrero babaen kenni Benjamin Sapitula, ti president ti unibersidad.
Adda met 477 nga estudiante daytoy nga ili ti naikkan met laeng iti libre a panagadal babaen ti Pinoy-Verzosa Scholalrship Grant.
Dagitoy ket agbasbasa iti Ilocos Sur Polytechnic State College a masarakan iti ili ti Cervantes, Santiago, Narvacan, Santa Maria ken Tagudin.
Ti pannakaited ti libre a panagadal ket maysa kadagiti ipangpangruna a programa ni Presidente Benigno Simeon Aquino III.
Daytoy a programa ket inna itandudu ti progreso ti pagilian babaen ti pannakatarabay kadagiti napapanglaw nga estudiante tapno agbalinda nga independiente ken natibker babaen iti edukasion. (CA/ICR-PIA1 Ilocos Sur)


text:
Plantilia:Estilo ti infobox WPMILHIST
Ti estilo ket tenglen ti plantilia ti {{Estilo ti infobox WPMILHIST}}, a mangpataud kadagiti bilang ti nadumaduma a kodigo a naibatay iti parametro a maipasa iti daytoy.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|main_box}} – agpataud kadagiti parametro ti CSS ti class and style para iti maysa nga infobox iti kaakaba dagiti 315 a piksel.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|main_box_raw}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS ti style para iti maysa nga infobox iti kaakaba dagiti 315 a piksel.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|main_box_raw_auto_width}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS ti style para iti maysa nga infobox (kapada ti main_box_raw ngem awan ti width:315px).
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|header_bar}} – agpataud kadagiti parametro ti CSS ti style para iti baras a horisontal a paulo iti maysa nga infobox.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|header_raw}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS ti style para iti baras ti horisontal a paulo iti maysa nga infobox.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|header_color}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS ti style dagiti gupit ti maris para iti baras ti horisontal a paulo iti maysa nga infobox.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|sub_header_bar}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS ti style para iti baras ti horisontal a sub-paulo iti maysa nga infobox.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|sub_header_raw}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS ti style para iti baras ti horisontal a sub-paulo iti maysa nga infobox.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|image_box}} – agpataud kadagiti parametro ti CSS ti style para iti muton ti pagalagadan a ladawan ken kapsion nga addaan iti pagbeddengan iti baba.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|image_box_raw}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS ti style para iti muton ti pagalagadan a ladawan ken kapsion nga addaan iti pagbeddengan iti baba.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|image_box_plain}} – agpataud kadagiti parametro ti CSS ti style para iti muton ti pagalagadan a ladawan ken kapsion nga awan iti pagbeddengan iti baba; daytoy ket kadawyan a maus-usar no ti muton ti ladawan ket dagus a maikabil iti ngato ti baras ti paulo, wenno iti baba ti infobox.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|image_box_plain_raw}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS ti style para iti muton ti pagalagadan a ladawan ken kapsion nga awan iti pagbeddengan iti baba; daytoy ket kadawyan a maus-usar no ti muton ti ladawan ket dagus a maikabil iti ngato ti baras ti paulo, wenno iti baba ti infobox.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|internal_border}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS dagiti gupit ti style para iti pagbeddengan a nagbaetan dagiti paset iti isu met laeng a paset ti infobox.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|section_border}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS dagiti gupit ti style para iti pagbeddengan a nagbaetan ti sabali a paspaset ti infobox.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|nav_box}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS ti dagiti gupit ti style para iti plantilia ti marebba a nabigasion nga addaan dagiti 315 a piksel.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|nav_box_child}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS dagiti gupit ti style para iti plantilia ti marebba a nabigasion (kapada ti nav_box ngem iti kaakaba dagiti 305 a piksel ken awan ti margin-left:1em).
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|nav_box_wide}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS dagiti gupit ti style para iti plantilia napno a kaakaba ti marebba a nabigasion.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|nav_box_header}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS dagiti gupit ti style para iti baras ti paulo iti plantilia ti marebba a nagibasion.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|nav_box_wide_header}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS dagiti gupit ti style para iti baras ti paulo iti napno a kaakaba ti plantilia ti marebba a nagibasion.
- {{Estilo ti infobox WPMILHIST|nav_box_label}} – agpataud kadagiti naata a parametro ti CSS dagiti gupit ti style para iti aray ti etiketa iti plantilia ti marebba a nabigasion.
Ti pagarigan a plantilia nga agus-usar kadagitoy a pagpilian ket makita iti kanawan. Manipud ti ngato, daytoy ket mangiraman ti:
- Ti nangruna a header_bar iti selula ti tabla ti paulo.
- Ti sub_header_bar iti normal a selula ti tabla.
- Ti maysa a image_box.
- Dua a normal a pagikabilan nga addaan kadagiti etiketa.
- Ti sekondario a header_bar iti selula ti paulo.
- Ti paris dagiti selula a nabingay babaen ti maysa a internal_border.
- Ti selula nga addaan iti section_border iti ngato.
- Ti sabali pay a sekondario a header_bar iti selula ti paulo.
- An image_box_plain.
Kitaen pay[urnosen ti taudan]
- Dagiti baw-ing − no adda, dagiti sabali a nagan daytoy a plantilia a mabalin a mausar


text:
Badoc, Ilocos Norte
Ti Badoc ket maysa a maikatlo a klase nga ili iti probinsia ti Ilocos Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Badoc ket nabennebenneg iti 31 a barbaranggay.[2]
- Alay-Nangbabaan (Alay 15-B)
- Alogoog
- Ar-arusip
- Aring
- Balbaldez
- Bato
- Camanga
- Canaan (Poblacion)
- Caraitan
- Gabut Norte
- Gabut Sur
- Garreta (Poblacion)
- Labut
- Lacuben
- Lubigan
- Mabusag Norte
- Mabusag Sur
- Madupayas
- Morong
- Nagrebcan
- Napu
- La Virgen Milagrosa (Paguetpet)
- Pagsanahan Norte
- Pagsanahan Sur
- Paltit
- Parang
- Pasuc
- Santa Cruz Norte
- Santa Cruz Sur
- Saud
- Turod
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Ilocos Norte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 7 Hulio 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Ilocos Norte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 27 Hunio 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)