text:
Tuvalu
Ti Tuvalu , dati nga ammo a kas ti Is-isla Ellice, ket ti isla a pagilian ti Polinesia a mabirukan idiay Taaw Pasipiko, iti tengnga a pagbaetan ti Hawaii ken Australia. Daytoy ket buklen dagiti tallo nga isla ti raw-ang ken dagiti innem a pudno nga atol a naiwarwaris iti pagbaetan ti latitud ti 5° aginggana ti 10° abagatan ken longitud ti 176° aginggana ti 180°, iti laud ti Internasional a Linia ti Petsa. Dagiti kaasitgan a kaarubana ket ti Kiribati, Nauru, Samoa ken Fiji. Ti Tuvalu ket addaan iti populasion iti 10,837 (senso idi 2012). Ti dagup a kalawa ti daga dagiti isla ti Tuvalu ket 26 kuadrado kilometro (10 sq mi).
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Tuvalu: Millennium Development Goal Acceleration Framework – Improving Quality of Education" (PDF). Ministry of Education and Sports, and Ministry of Finance and Economic Development from the Government of Tuvalu; and the United Nations System in the Pacific Islands. Abril 2013. Naala idi 13 Oktubre 2013.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Tuvalu iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Tuvalu manipud iti Wikivoyage (Ingles)
- Tuvalu a naikabil iti The World Factbook (Ingles)
- Tuvalu manipud ti UCB Libraries GovPubs
- Kitaen ti Tuvalu iti Proyekto ti Nawaya a Direktorio (Ingles)
- Bariweswes ti Tuvalu manipud ti BBC News
- Wikimedia Atlas iti Tuvalu
- Tuvalu
- Dagiti pagilian idiay Oceania
- Dagiti purpuro ti Taaw Pasipiko
- Polinesia
- Dagiti batay-linteg a monarkia
- Dagiti liberal a demokrasia
- Dagiti pagilian nga isla
- Dagiti kabassitan a naparang-ay a pagilian
- Dagiti estado a kameng ti Mankomunidad ti Pagpagilian
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1978
- Dagiti pagilian ken teritorio nga agsasao ti Ingles
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian


c: text/html

text:
Papa Bonifacio IX
Ni Papa Bonifacio IX (c. 1350 – 1 Oktubre1404), naipasngay a kas ni Piero Tomacelli, ket isu idi ti maikadua a Romano a Papa ti Lumaud a panaggudua, manipud idi 2 Nobiembre 1389 aginggana idi pimmusay. Idi daytoy a las-ud ti panawen dagiti kontrapapa a ni Clemente VII ken ni Benedicto XIII ket nagtultuloyda a nagtengtengngel ti korte a kas opapa idiay Avignon babaen ti panagsalaknib ti Pranses a monarkia. Isu ti naudi a Papa a nagnagan ti Bonifacio.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Bonifacio IX iti Wikimedia Commons

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
SUHETO ITI AKKUB | ANIA TI MENSAHE TI BIBLIA?
Kasano a Timmaudtayo?
Iti simple a sasao, ilawlawag ti Genesis nga umuna a libro ti Biblia ti nagtaudan ti uniberso: “Idi punganay, ti Dios pinarsuana ti langlangit ken ti daga.” (Genesis 1:1) Kalpasan a pinarsua ti Dios dagiti mula ken animal, pinarsuana ti immuna a tao, da Adan ken Eva. Naidumada kadagiti animal gapu ta addaanda kadagiti galad ti Dios ken ti wayawaya nga agpili. Gapuna, manungsungbatda kadagiti aramidda. No nagtulnogda iti bilin ti Dios, karamanda koma iti panggepna kas umuna a nagannak ti pamilia ti tao iti intero a lubong. Addaanda koma iti natalna ken perpekto a biag ditoy daga iti agnanayon.
Ngem adda anghel wenno espiritu a parsua a nangusar iti tao tapno matungpal ti agimbubukodan a panggepna. Gapuna, dayta nga anghel nagbalin a Satanas, kayatna a sawen “Bumusbusor.” Inusar ni Satanas ti uleg a nangallilaw ken Eva, nga imbagana a nasaysayaat ti kasasaadna no saan nga agtulnog iti Dios. Pinati da Adan ken Eva ni Satanas ket simminada iti Namarsua kadakuada. Gapu iti di umiso a desisionda, napukaw ti immuna a nagannaktayo ti pribilehio nga agbiag iti agnanayon ken impatawidda kadatayo ti basol, kinaimperpekto, ken ipapatay.
Dagus nga imbaga ti Dios ti panggepna a mangatur iti dakes a kasasaad ken ikkan dagiti kaputotan ni Adan iti gundaway nga agbiag nga agnanayon. Impadto ti Dios a maysa a “bin-i”—naisangsangayan nga indibidual—ti mangdadaelto ken Satanas ken mangikkat iti amin a panagsagaba nga inyeg da Satanas, Adan, ken Eva. (Genesis 3:15) Asino dayta a “bin-i”? Maammuan dayta iti panaglabas ti tiempo.
Ngem kanayon a kayat ni Satanas a lapdan ti nagsayaat a panggep ti Dios. Dagus a nagsaknap ti basol ken kinadakes. Isu nga inkeddeng ti Dios a pukawen ti kinadakes babaen ti layus. Binilinna ti nalinteg a tao a ni Noe a mangaramid iti dakkel a daong, a pakaisalakananda a sangapamiliaan, agraman dagiti animal nga iserrekna iti daong.
Makatawen kalpasan ti Layus, rimmuar da Noe ken ti pamiliana iti nadalusanen a daga. Ngem saan pay a dimteng ti “bin-i.”
—Naibasar iti Genesis kapitulo 1-11; Judas 6, 14, 15; Apocalipsis 12:9.


text:
1Iti dayta a tiempo, adda sumagmamano a tattao sadiay a nangibaga ken ni Jesus maipapan kadagiti taga-Galilea a pinapatay ni Pilato idi madamada nga agidatdaton iti Dios. 2Kinuna kadakuada ni Jesus, “Gapu ta kasta ti pannakapapatay dagiti taga-Galilea, ipagarupyo kadi a dakdakkel ti basolda ngem dagiti dadduma a taga-Galilea? 3Saan! Ibagak kadakayo a no saankayo nga agbabawi kadagiti basbasolyo, mataykayto amin a kas kadakuada. 4“Ket ania met ti panangipagarupyo kadagidi sangapulo ket walo a natay a nagaburan idi narba ti torre idiay Siloe? Ipagarupyo kadi a daytoy ti mangipaneknek a dakdakesda ngem dagiti amin a tattao nga agnaed idiay Jerusalem? 5Saan! Ibagak kadakayo a no saankayo nga agbabawi kadagiti basbasolyo, mataykayto amin a kas kadakuada.” 6Sinarita ni Jesus daytoy a pangngarig kadakuada: “Adda idi maysa a tao nga adda mulana nga igos iti kaubasanna. Naminsan, napanna kinita no adda bungana ngem awan nasarakanna. 7Kinunana ngarud iti pagay-aywanenna, ‘Kitaem, tallo a tawenen nga um-umayak ditoy nga agbirok iti bunga daytoy nga igos. Awan pay nasarakak a bungana. Pukanemon! Apay nga ibusenna ti kinataba ti daga?’ 8Ngem insungbat ti agay-aywan, ‘Apo, bay-am pay, uray ita la a tawenen. Kaliakto ti lawlawna sakonto abunoan. 9No agbunga inton umay a tawen, nasayaat. No saan nga agbunga, papukanmonton.’” 10Iti maysa nga Aldaw a Panaginana, mangisursuro ni Jesus iti uneg ti maysa a sinagoga. 11Adda babai sadiay a sangapulo ket walo a tawenen a linuganan ti dakes nga espiritu. Nagbalin a kubbo ket pulos a di makatakder iti nalinteg. 12Idi makita ni Jesus ti babai, inayabanna. “Naimbagankan iti sakitmo!” kinuna ni Jesus kenkuana. 13Impatay ni Jesus dagiti imana. Dagus a nagtakder ti babai a sililinteg ket nagdaydayaw iti Dios. 14Nakapungtot ti agturay iti sinagoga, gapu ta nangagas ni Jesus iti Aldaw a Panaginana ket kinunana kadagiti tattao, “Innem nga aldaw ti panagtrabahotayo. Ngarud, umaykayo agpaagas kadagita nga aldaw, a saan ketdi nga iti Aldaw a Panaginana!” 15Ngem insungbat ti Apo kenkuana, “Dakayo nga aginsisingpet! Iti Aldaw a Panaginana, diyo aya warwaran ti baka wenno asnoyo iti nakaiparngedanda tapno inkay ipainum ida? 16Sangapulo ket walo a tawenen a pinarigat ni Satanas daytoy nga anak ni Abraham. Saan aya a rumbeng nga ita nga Aldaw a Panaginana, mawayawayaan iti pannakabaludna?” 17Nabainan amin a kabusor ni Jesus gapu iti insungbatna. Ngem nagragsak dagiti tattao gapu kadagiti amin a nakaskasdaaw nga inaramidna. 18Sinaludsod ni Jesus, “Ania ti kayarigan ti Pagarian ti Dios? Ania ti mabalinko a pangipadaan? 19Kastoy ti kayariganna: mangala ti maysa a tao iti bukel ti mostasa nga imulana iti minuyonganna. Nagtubo ket nagbalin a kayo, ket nagumokan dagiti tumatayab dagiti sangsangana.” 20Sinaludsod manen ni Jesus, “Ania ti pangyarigak iti Pagarian ti Dios? 21Kastoy ti kayariganna: mangala ti maysa a babai iti lebadura ket igamayna iti uppat a pulo a litro nga arina. Gapu iti lebadura, bumsog ti entero a masa.” 22Iti dalanna a mapan idiay Jerusalem, nangisursuro ni Jesus kadagiti nalabasanna nga il-ili ken barbarrio. 23Adda nagsaludsod kenkuana, “Apo, manmano kadi dagiti maisalakan?” Insungbat ni Jesus kadakuada, 24“Aramidenyo ti kabaelanyo a sumrek iti nailet a ruangan, agsipud ta adunto ti agtarigagay a sumrek ngem didanto makastrek. 25“Inton tumakderen ti ama ti familia tapno mapanna irikep ti ruangan, mabatikayto iti ruar. Uray agtugtogkayo ket kunayo, ‘Apo, ilukatmo man ti ruangan,’ isungbatnanto kadakayo, ‘Diak ammo no taga-anokayo.’ 26Iti kasta, kunayonto, ‘Nakipangpangan ken nakiin-inumkami kenka ket nangisursuroka idiay ilimi.’ 27Isungbatnanto manen, ‘Diak ammo no taga-anokayo. Umadayokayo kaniak, dakay amin a managdakdakes!’ 28Agsangit ken agngaretngetkayto inton makitayo nga adda da Abraham, Isaac, Jacob ken dagiti amin a profeta iti Pagarian ti Dios, idinto nga addakay iti ruar! 29Umayto dagiti tattao nga aggapu iti daya ken laud, iti amianan ken abagatan, ket sumangodanto a mangan idiay Pagarian ti Dios. 30“Kitaenyo, adda dagiti maudi ita nga umunanto, ket adda dagiti umuna ita a maudinto.” 31Iti dayta met laeng nga aldaw, napan ken ni Jesus ti sumagmamano a Fariseo ket kinunada kenkuana, “Masapul a pumanawka ditoy ket inka iti sabali a lugar, ta kayatnaka a papatayen ni Herodes.” 32“Inkay ibaga iti dayta nga aso,” insungbat ni Jesus kadakuada. “‘Ita ken inton bigat, paksiatek dagiti demonio ket mangagasak. Iti maikatlo nga aldaw, malpaskonton ti aramidko.’ 33Ngem ita ken inton bigat, ken iti sumaruno pay nga aldaw, masapul nga ituloyko ti magna. Saan a rumbeng a mapapatay ti maysa a profeta iti sabali a lugar no saan nga idiay Jerusalem. 34“O Jerusalem, Jerusalem a mangpapatay kadagiti profeta ken mangubor kadagiti imbaon kenka ti Dios! Namin-ano a kinayatko nga ummongen dagiti annakmo, kas iti panangsallukob ti upa kadagiti piekna, ngem madikayo met! 35Ita, mabaybay-an a mamimpinsan ti balayyo. Ibagak kadakayo a didakton makita agingga iti dumteng ti tiempo a kunayo: ‘Bendisionan ti Dios ti umay iti nagan ti Apo!’”
Copyright
Learn More


text:
Kontakennakami
Maragsakankami a tumulong kadagiti interesado iti Biblia wenno iti sangalubongan a trabahomi. Usarem ti maysa kadagitoy nga opsion iti panangkontakmo kadagiti Saksi ni Jehova iti lugaryo.
Agkiddaw iti libre a panagadal iti Biblia
Agbirok iti Kingdom Hall dagiti Saksi ni Jehova
Ammuem ti petsa ti sumaruno a tinawen a Memorial
Agbirok iti kombension dagiti Saksi ni Jehova
Bumisita iti maysa kadagiti sanga nga opisinami
Umawag wenno agsuratka kadakami babaen ti impormasion a makita iti baba
Trinidad and Tobago
The Assn of JWs of Trinidad and Tobago
Lower Rapsey St and Laxmi Lane
CUREPE
TRINIDAD AND TOBAGO
+1 868-663-3392
Oras ti Opisina
Lunes agingga iti Biernes
8:00 a.m. agingga iti 12:00 p.m. ken 1:00 p.m. agingga iti 5:00 p.m.


text:
DAMDAMAG ITI LUBONG
United States
Idi lawas ti Oktubre 29, 2012, dakkel ti bimmabaan ti bilang dagiti pammapatay, panangdarup, ken panangholdap iti New York City no idilig iti isu met la a lawas idi 2011. Apay? Gapu iti nagpigsa a Bagyo a Sandy a nangdadael iti East Coast ti United States a nagresulta iti pannakapukaw ti koriente iti adu a lugar. “Kalpasan ti maysa a natural a kalamidad wenno nasaknap a didigra kas [iti yaatake dagiti terorista idi Septiembre 11, 2001], nadlawmi a bumaba ti bilang dagiti kadawyan a krimen,” kuna ti pannakangiwat ti New York Police Department a ni Paul Browne. Ngem immadu ti bilang dagiti nauli wenno nastrek ti pagtaenganda a din nagsiddaawan ni Browne. “Adu ngamin a lugar ti awanan iti silaw,” kinunana.
Antarctica
Madanagan dagiti sientista nga agpeggad ti natural nga ekolohia ti Antarctica gapu iti umad-adu a kita ti mula manipud kadagiti sabali a kontinente a naipan sadiay. Kada tawen, agarup pinullo a ribu ti turista iti Antarctica. Di napupuotan a nakaitugot ti tunggal maysa iti average a 9.5 a bukel a masansan a nakaselsel kadagiti sapatos wenno bagaheda. Adu a kita ti saan a neytib a mula ti nasarakanen iti Western Antarctic Peninsula.
Netherlands
Maysa nga 83 anyos a baket ti kaunaan a pasiente a nakabilan iti artipisial a titanium a pangal a naaramid babaen iti 3-D laser printer. Nadadael ti pangalna gapu iti impeksion iti tulang. Ngem normal itan ti pannangan, panaganges, ken panagsaona. Pinagtitipon ken pinagtutuon ti laser printer dagiti partikulo ti titanium tapno maaramid manen ti pangal ti baket sa naikabil babaen iti operasion.
Germany
Iti makatawen a pannakaiparit ti panagsigarilio kadagiti pagtrabahuan iti Germany, bimmaba iti 13.3% dagiti naospital gapu iti angina pectoris ken 8.6% iti atake iti puso ti maysa a grupo a naobserbaran.


text:
8. Ania ti Pagarian ti Dios?
1 TI PAGARIAN TI DIOS KET AGPAYPAYSO A GOBIERNO
“Umay koma ti pagariam. Maaramid koma ti pagayatam, kas sadi langit, kasta met iti daga.”—Mateo 6:
Ania ti Pagarian ti Dios?
Manipud idiay langit, iturayanto ti Pagarian ti Dios, wenno gobierno ti Dios, ti intero a daga.
Ni Jesus ti Ari ti Pagarian ti Dios.
Kaduanto ni Jesus nga agturay idiay langit ti 144,000 a napili a tattao.
Maawatan ni Jesus ken ti 144,000 ti marikriknatayo ken dagiti pakaipaspasanguantayo a problema.
2 NI JESUS TI KASAYAATAN NGA AGTURAY
“Buyogen ti kinalinteg ukomennanto dagidiay nanumo [wenno, marigrigat].”—Isaias 11:4
Apay a ni Jesus ti kasayaatan nga agbalin nga Ari ti Pagarian?
Matay amin dagiti agtuturay a tattao, ngem saanto a pulos matay ni Jesus. Agpautto iti agnanayon ti amin a naimbag nga aramidento ni Jesus para kadatayo.
Ad-adu ti naimbag a maaramidan ni Jesus ngem iti asinoman nga agturay a tao. Nabilbileg ngem iti amin nga agtuturay a tattao uray pagtitiponen ida. Awan idumdumana ken mannakipagrikna.
3 SIGURADUENTO TI PAGARIAN TI DIOS A MAARAMID TI PAGAYATAN TI DIOS
“Mangipasdekto ti Dios ti langit iti maysa a pagarian a saanto a pulos madadael.”—Daniel 2:44
Ania ti naaramidanen ti Pagarian? Anianto ti aramidenna iti masanguanan?
Kalpasan a naipatugaw ni Jesus kas Ari idi 1914, pinapanawna ni Satanas idiay langit sana intapuak ditoy daga. Isu a napno ti intero a daga iti problema, saem, ken panagrigrigat.
Eclesiastes 8:9; Apocalipsis 16:16
Inton Armagedon, dadaelento ti Pagarian ti Dios ti amin a naulpit ken korap a gobierno ti tao.
Madadaelto dagidiay agar-aramid iti dakes.
Inton iturayanen ti Pagarian ti Dios ti daga, awanton ti agsakit wenno matay ken idaydayawton ti amin a tattao ti nagan ti Dios.


text:
Romain Rolland
Ni Romain Rolland (29 Enero 1866 – 30 Disiembre 1944) ket maysa a Pranses a dramatista, nobelista, manalaysay, agisarsarita ti arte ken mistiko a nagunggunaan ti Premio Nobel iti Literatura idi 1915.[1]
Biograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ni Rolland ket naipasngay idiay Clamecy, Nièvre iti pamilia a nabaknang ken agtaltalon. Nagisursurat kadagiti bukodna a kapadasan iti Kaunegan a panagbanbaniaga (1942), isu mismo ti nakakita nga isu ket pannakabagi iti "taga-ugma a sebbangan." Inpakatna dagitoy a tinaudan iti Colas Breugnon idi (1919).
Naala isuna idiay École normale supérieure idi 1886, immuna a nagadal iti philosopia, ngen ti kinawaya ti kararuana ket puonan ti panagbaybay-anna iti daytoy tapno isuna ket saan a mangitulok iti mangituray nga ideolohia. Naalana ti grado ti pakasaritaan iti 1889 ken nagtaeng ti dua a tawen idiay Roma, a ti panakaamammona kenni Malwida von Meysenbug nga isu ket gayyem ni Nietzsche kenni Wagner ken ti panakaduktalna ti Italiano nga obra maestra ket nangikeddeng para iti panagrangrang-ay ti kapanunutanna. Idi nagsubli idiay Pransia idi 1895, naalana ti doktorado a grado babaen ti bukodna a tesis iti Dagiti nagtaudan iti moderno a liriko a teatro ken ti doktoradona a disertasion, Pakasaritaan iti Opera idiay Europa sakbay ni Lully ken Scarlatti.
Ti immuna a librona ket naipablaak idi 1902, idi isu ket agatwen iti 36. Babaen ti panagipatakderna ti 'teatro dagiti tatttao', nakaited isuna kadagiti nagruna a parawad para iti demokratisasion iti teatro. A kas maysa a humanista, inarakupna dagiti obra dagiti pilosopo iti India ("Panakisarsarita kenni Rabindranath Tagore" ken Mohandas Gandhi). Ni Rolland napigsa a naimpluensian babaen ti Vedanta a pilosopia iti India, a naipangpangruna kadagiti obra ni Swami Vivekananda.[2]


text:
Hustisia para ken ni Padrigao, kdp…
(editorial)
Itulodna iti eskuelaan ti anakna nga agtawen iti pito. Pinaltogan dagiti nakamotorsiklo. Maysa a bala ti 9mm ti simmarot iti pangana. Natay ni Aristeo Padrigao, anchorman ti DZRS Radyo Natin ken kolumnista ti Mindanao Monitor Today. Daytan panagultimon ti panangiwarwaragawagna iti kinasaknap ti illegal logging iti lugarda ken ti kinalabes a graft and corruption a mapaspasamak iti Siudad ti Ginggoog.
Anian a nagsaem. Anian a kinaulpit. Matay ti maysa nga ama iti kinaranggas iti sanguanan iti anak. Iti sanguanan iti adu a mata. Kasla biag ti manok, a no pinalapal ket nagkuripaspas, naungkel. Ngem saan a manok dagiti kameng ti media!
Ania daytoyen a mapaspasamak kadakami a kameng ti fourth estate? Maikamanon a journalist a pinatayda ni Padrigao? Maika-6 itoy a tawen. Maika-61 manipud 2001. Anian, nakaam-ames a panagipatli kadagiti ‘timek dagiti umili’. Mano pay kadi ti sumaruno? Walo? Duapulo? Di mabilang? Saan laeng a nakas-ang no dipay ket nakakaskas-ang.
Daytoy a mapaspasamak ket kinatakrot ken kinamunnel nga aramid. Apay a patayen ti tao a mangiwarwaragawag ti kinapudno? Saan laeng a kinatakrot ken kinamunnel no dipay ket nakababain nga aramid iti mata ti lubong.
Nakababain, ti Pinas ket naakusaran iti kongreso ti USA gapu kadagitoy a extra-judicial killings ken detenido y desaparcido. Anian a panaglabsing iti human rights ti mapaspasamak. Mano pay ti mabalo? Mano pay dagiti maulila gapu iti panagsao iti kinapudno? Sadino kadi ti pagturongan ti gimong? Agturongen ti gimongtayo iti ‘umok’ dagiti aso a pakabuyaan iti nginnerngeran, pinnarukmaan ket ti katibkeran ti sangi ti agari. Dagiti awanan gaway ket nakaay-ay-ay. Daytoy kadi ti klase ti gimong nga ipatawidtayo kadagiti ub-ubbing? Iti sumaruno a kaputotan?
Saan laeng a nakaladladingit. Makapasiudot pay! Iti kinaadun a pammapatay kadagiti katrabaho ken panagpukaw dagiti sumagmano a tattao, agpatingga laeng daytoy a suyep iti panagtayok ti estadiska. Dayta ti nalawag ken agdadata a kinapudno. Estadistika a manmano iti mangayat a mangpuyot ti silbato ta isu met ti magudas a sumaruno. Saan kadin a sumardeng daytoy a panagkettel ti biag? Wenno saan a kabaelan a pasardengen?
Saan a mabalin nga ibaga a ‘kasta la ti biag’ wenno ‘awan iti maaramidan.’ Adda maaramidan no kayat. Makauman a denggen dagiti balikas a pampakalma laeng wenno dagiti balikas a nangiligsayan iti pasamak ken pangliklikan iti pammabalaw. Dagiti balikas a nagawit iti kari. Dagiti kari a paborito nga itayab dagiti kali. Ngem ti agdadata a kinapudno, inton nagbaaw ti isyu, agbalinto a dapo ket ipalais iti angin.
Saanmi laeng a maawatan no apay a maaramat ti milliones nga intelligence fund ti kapolisan a gastosen dagiti nangangato nga opisial ken ti asawada iti ipapanda iti ballasiw taaw. Saanmi a maawatan ti pannakaaramat ti pundo. Apay a di usaren dagitoy a pundo tapno maamuan iti kinaasino dagiti mammapatay kadagiti unsolved crimes, no asino iti nangmandar kadagitoy tapno maadal no kasano a solbaren ti parikut iti kasasayaatan amin a wagas ken addang.
Asino pay ti sumaruno a Padrigao? Isuna? Isuda? Siak? Dakami? Saan metten a!
Isu a kondenaenmi iti kangatoan nga agpang daytoy a pammapatay kadagiti journalist. Kondenaenmi iti saanmi a pannakakita iti uray no sangkabassit laeng koma a lawag a mangited iti namnama a mapasardeng dagitoy a pammapatay ken panagpukaw. Nasken met iti intay panagtimek! ##
Friday, November 21, 2008
Hustisia para ken ni Padrigao, kdp…


text:
Paracale, Camarines Norte
Ti Paracale ket maysa a maika-3 a klase nga ili iti probinsia ti Camarines Norte iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Paracale ket politikal a nabingbingay iti 27 a barbaranggay.[2]
- Awitan
- Bagumbayan
- Bakal
- Batobalani
- Calaburnay
- Capacuan
- Casalugan
- Dagang
- Dalnac
- Dancalan
- Gumaus
- Labnig
- Macolabo Island
- Malacbang
- Malaguit
- Mampungo
- Mangkasay
- Maybato
- Palanas
- Pinagbirayan Malaki
- Pinagbirayan Munti
- Poblacion Norte
- Poblacion Sur
- Tabas
- Talusan
- Tawig
- Tugos
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Camarines Norte". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 25 Septiembre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Camarines Norte". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 25 Septiembre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
AGRIINGKAYO! HULIO 2015
Adda Pay Kadi Maaramidam iti Situasionmo?
Marikriknam kadi a kasla saanmon nga iggem ti manibela ti biagmo? Ammuem ti mabalinmo nga aramiden.
Adda Pay Kadi Maaramidam iti Situasionmo?
Dimo ipalubos nga agsardeng ti biagmo gapu kadagiti di mapakpakadaan a problema.
Ti Problema: Saanen a Mabalbaliwan a Situasion
Uppat a banag a makatulong tapno mapagballigiam dagiti naririgat a situasion a kasla mangkonkontrol iti biagmo.
Ti Problema: Sangabunton a Trabaho
No padasem nga aramiden ti amin, baka awan maileppasmo. Ania ti aramidem tapno saanka unay a ma-stress?
Ti Problema: Negatibo a Rikrikna
Mariknam kadi a konkontrolennaka dagiti negatibo a rikrikna kas iti danag, pungtot, ken liday? Ammuem ti dadduma a makatulong tapno sika ti makakontrol kadagita.
Adda Kadi Maaramidam iti Situasionmo?
Mabalin a nalaklaka ngem iti ipagarupmo ti mabalinmo nga aramiden tapno saan a ti situasionmo ti mangkontrol kenka.
Panagpasiar Idiay Mongolia
Ti Mongolia wenno ti “Land of Blue Sky” ket pagtaengan dagiti nomad a mangipakpakita iti kinamanagpadagus iti naidumduma a pamay-an.
Kasanon no Nagsinakayo?
Kasanoka a makapag-move on kalpasan ti nasakit a panagsinayo?
Trabaho
Napateg kadi no ania ti trabahotayo?
Malaria
—Ti Masapul a Maammuam
Protektaram ti bagim no aggigianka wenno planom ti mapan iti lugar nga apektado iti malaria.
Ti Panga ti Buaya
Mamitlo a napigpigsa ti panagkagat ti buaya no ikompara iti leon wenno tigre, ngem nasensensitibo ti pangana ngem iti murdong ti ramay ti tao. Apay?
Dagiti Features a Makita Online
Kasano nga Agpatingga ti Nakaro a Kinalidayko?
Ammuem ti aramiden no nalidayka latta.
Dakes ti Agtakaw
Ania ti panangmatmat ti Dios iti panagtakaw? Basaenyo ti Exodo 20:15. Buyaenyo ti video tapno makasursurokayo iti ad-adu pay a kadua ni Caleb.


text:
SUHETO ITI AKKUB
Adda Kadi Makaammo iti Mapasamak iti Masanguanan?
Maseknantayo amin iti masanguanantayo. Pampanunotentayo no anianto ti kasasaadtayo ken dagiti ipatpategtayo. Mabalin a maisaludsodtayo: ‘Nasaysayaatto kadi ti biag dagiti annakko? Madadaelto kadi ti daga gapu iti didigra? Adda kadi rumbeng a baliwak ita tapno nasaysayaatto ti kasasaadko?’ Normal a maseknantayo iti masanguanan; gagangay a kayattayo a natalged, natalna, ken sigurado ti masanguanantayo. Ngamin no ammom ti mapasamak iti masanguanan, masaganaam ti pisikal ken emosional a kasapulam.
Ania ngarud ti namnamaem iti masanguanan? Adda kadi makaammo? Pinadas dagiti eksperto nga ammuen ti mapasamak iti masanguanan. Nupay natungpal ti dadduma nga impadtoda, adu met ti saan. Ngem naikuna a ti Dios a maipadtona ti eksakto a mapasamak iti masanguanan. Kuna ti Saona: ‘Manipud punganay ibagbagak ti pagnguduan, ken manipud iti nabayagen a tiempo ti bambanag a saan pay a naaramid.’ (Isaias 46:10) Natungpal kadi dagiti impadtona?
NATUNGPAL DAGITI IMPADTO TI DIOS
Apay a napateg kenka dagiti natungpal a nagkauna a padto ti Dios? Mabalin a masdaawka no kanayon nga umiso ti ibaga ti weather forecaster. Mabalin nga agimdengka iti sumaruno nga ibagana. Kasta met, no ammom nga adun ti natungpal a padto ti Dios, sigurado nga interesadoka iti ibagana a mapasamak iti masanguanan.
MADADAEL TI DAKKEL A SIUDAD:
Kas pagarigan, talaga a nakaskasdaaw ti mangipadto a siuumiso a mabiiten a madadael ti dakkel ken nabileg a siudad iti adun a siglo. Babaen ti pannakangiwat ti Dios, impadtona ti madadael ti Nineve. (Sofonias 2:13-15) Ania ti insurat dagiti historiador? Idi maika-7 a siglo B.C.E., agarup 15 a tawen kalpasan nga impadto dayta ti Dios, rinaut ken dinadael dagiti Babilonio ken Medo ti Nineve. Kasta met, nasaksakbay nga imbaga ti Dios a ‘malangalang, kas iti namaga a desierto’ ti Nineve. Eksakto kadi a natungpal daytoy a padto? Wen. Nupay ti siudad ken ti kabangibangna a lugar ket saklawenna ti agarup 518 a kilometro kuadrado, dinadael latta dayta dagiti nangraut. Kabaelan kadi dagiti political analyst nga ipadto ti kasta nga eksakto a pasamak?
MAPUORAN DAGITI TULANG TI TAO:
Asino koma ti makaitured a mangiwaragawag—300 a tawen a nasaksakbay—ti nagan ken kapuonan ti tao a mangpuorto kadagiti tulang ti tao iti altar, kasta met ti nagan ti ili nga ayan dayta nga altar? No pimmudno dayta naisangsangayan a padto, sigurado nga agbalin a nalatak ti nangipadto. Impakaammo ti pannakangiwat ti Dios nga ‘agnagan Josias ti mayanak iti balay ni David ken puorannanto ti tultulang ti tao’ iti altar idiay Bethel. (1 Ar-ari 13:1, 2) Agarup tallo a siglo kalpasanna, maysa nga ari nga agnagan Josias, saan a gagangay a nagan iti panawen ti Biblia, ti timmaud iti kapuonan ni David. Kas naipadto, ‘innala ni Josias dagiti tulang manipud kadagiti lugar a pagitabonan ket pinuoranna ida iti rabaw ti altar’ a masarakan idiay Bethel. (2 Ar-ari 23:14-16) Kasano koma a detalyado a maipadto dagita no awan ti nangiwanwan a nabilbileg ngem tao?
AGPATINGGA TI MAYSA NGA IMPERIO:
Naisangsangayan no ti maysa maipadtona ti nagan ti tao—sakbay pay a mayanak—a mangidaulo iti pannakaparmek ti kabilgan a turay ti lubong, a maibagana pay ti naidumduma a pamay-anna. Imbaga ti Dios a maysa a lalaki nga agnagan Ciro ti mangparmek iti maysa a nasion. Wayawayaanna met dagiti balud a Judio ken suportaranna ti pannakaibangon manen ti nasantuan a temploda. Kanayonanna, impadto ti Dios a ti taktika ni Ciro ramanenna ti panagmaga ti karayan ken mabaybay-an a nakalukat dagiti ruanganna a nakaigapuan ti pannakaparmekda. (Isaias 44:27–45:2) Eksakto kadi a natungpal ti adu a detalye nga impadto ti Dios? Umanamong dagiti historiador a talaga a napasamak daytoy. Nakaskasdaaw ti inaramid ti buyot ni Ciro a panangisiasida iti pagayusan ti danum, arigna pinagmagana ti karayan. Kasta met, simrek dagiti soldado iti siudad babaen kadagiti ruangan a nabaybay-an a nakalukat. Idi agangay, winayawayaan ni Ciro dagiti Judio ken imbagana a mabalinda a bangonen manen ti temploda idiay Jerusalem. Nakaskasdaaw dayta ta ni Ciro ket saan nga agdaydayaw iti Dios dagiti Judio. (Esdras 1:1-3) Adda kadi makaipadto kadagiti detalye daytoy a pasamak no di ti Dios laeng?
Dinakamattayo ti tallo a pagarigan a mangipakita a natungpal dagiti impadto ti Dios a mapasamak iti masanguanan. Adu pay dagiti padto a natungpal. Imbaga ti lider dagiti Judio a ni Josue ti pagaammo unay ti adu a dumdumngeg kenkuana: “Pagaammoyo unay iti amin a pusoyo ken iti amin a kararuayo nga awan napaay a maysa a sao manipud iti amin a naimbag a sasao a sinao kadakayo ni Jehova a Diosyo. Pimmudnoda amin maipaay kadakayo. Awan uray maysa a sao kadakuada ti napaay.” (Josue 23:1, 2, 14) Ammo dagiti kailian ni Josue a natungpal dagiti kari ken padto ti Dios. Ngem kasano nga inaramid dayta ti Dios? Adda dakkel a nagdumaan ti pamay-an ti Dios no idilig iti tao. Napateg a maammuan daytoy gapu ta adda naisangsangayan nga impakaammo ti Dios maipapan iti asidegen a masanguanan a sigurado a pakaseknam.
DAGITI PADTO TI DIOS KONTRA PREDIKSION TI TAO
Masansan a naibasar dagiti prediksion ti tao iti panagsukimat ti siensia, panangadal iti magun-odan nga impormasion, ken iti agdama a mapaspasamak, wenno dagiti agkunkuna nga addaan iti karkarna a pannakaammo. Kalpasan ti panangipadtoda, awanen ti aramidenda no di ti aguray laengen iti mapasamak.—Proverbio 27:1.
Saan a kas iti tao, ammo ti Dios amin a bambanag. Maawatanna a naimbag ti kababalin ti tao; isu a no kayat ti Dios nga ammuen dayta, ammona no kasano nga agtignay dagiti indibidual ken nasion. Ngem saan la a dayta ti maaramidan ti Dios. Kabaelanna nga imaniobra dagiti kasasaad tapno sigurado ti pagbanaganna. Kinunana: ‘Ti sao a rummuar iti ngiwatko, saanto nga agsubli kaniak nga awan nagbanaganna, sigurado nga agballiginto.’ (Isaias 55:11) No dadduma ibaga laeng ti Dios kadatayo no ania ti aramidenna iti masanguanan. Ngem siguraduenna a matungpal dayta.
TI MASANGUANAM
Adda kadi mapagtalkan a padto maipapan iti masanguanam ken dagiti ipatpategmo? No ammom a nasaksakbay nga adda umay a napigsa a bagyo, makapagsaganaka tapno maispal ti biagmo. Kasta met laeng dagiti padto ti Biblia. Impakaammo ti Dios nga asidegen a dumteng ti dakkel a panagbalbaliw iti intero a lubong. (Kitaem ti kahon a, “ No Ania ti Impakaammo ti Dios Maipapan iti Masanguanan.”) Daytoy a masanguanan ket naiduma iti ipadpadto dagiti eksperto.
Panunotem daytoy: Naisuraten ti pagbanagan daytoy a lubong ket babaen kadagiti padto ti Biblia maammuam ti pagtungpalanna. Impakaammo ti Dios: ‘Manipud punganay ibagbagak ti pagnguduan. Kunaek, ti pammatigmaanko agtalinaedto, ket isuamin a pakaragsakak aramidekto.’ (Isaias 46:10) Dakayo a sangapamiliaan, mabalin a maaddaankayo iti naragsak a masanguanan. Ammuenyo kadagiti Saksi ni Jehova no ania ti ibagbaga ti Biblia maipapan iti asidegen mapasamak iti masanguanan. Saanda a psychic; dida met ibagbaga nga adda mangmangngegda a timek; awan met ti naisangsangayan a pannakabalinda nga agipadto. Ngem ad-adalenda ti Biblia ken maipakitada kadakayo dagiti naimbag a bambanag nga isagsagana ti Dios iti masanguanan.


text:
Andrew Johnson
Ni Andrew Johnson (Disiembre 29, 1808 – Hulio 31, 1875) ket isu idi ti Maika-17 a Presidente iti Estados Unidos (1865–1869). A kas ti Bise Presidente iti Estados Unidos idi 1865, isu ket simmaruno a presidente kalpasan ti panakapapatay ni Abraham Lincoln. Ni Johnson ket isu idi ti nagtakem ti rugi ken nasuppiatan a Panagpatakder manen a panawen iti Estados Unidos kalpasan ti Sibil a Gubat ti Amerikano. Dagiti panagpatakder manen nga annuroten ni Johnson ket napaay a mangidegdega kadagiti karbengan dagiti Nawayaan a tagabu, ken isu ket nabileg a rinaut ti politiko a nanipud kadagiti Republikano, a nagpatinggaan daytoy ti panakaidarumna babaen ti Kamara dagiti Pannakabagi ti Estados Unidos; ngem isu ket pinakawan laeng babaen ti Senado ti E.U..
Ni Johnson, ket napanglaw a naipasngay ken iti Eskosen ken Irlandes a kaputotan, isu ket nagbalian nga agturay a mannait ket binukbukodanna ti nagadal, nagasawa ken nagannak ti lima. Isu ket nagserbi a kas konsehal ken kas Mayor iti Greeneville, Tennessee ken nagtugaw iti kamara iti Tennessee a lehislatura. Isu ket nagtugaw ti lima a nagsasaruno a termino iti Kamara dagiti Pannakabagi ti Estados Unidos ken dua a termino a kas Gobernador iti Tennessee, iti amin a kas maysa a Demokratiko. Ti signatura ken ken kinaykayatanna a lehislatibo iti estado ken pederal ket ti panakairuar iti Panagtagikua ti Daga a Tignay.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Amerikano a Presidente: Andrew Johnson: Biag ti Pamilia". Miller a Sentro iti Publiko a Panakibiang idiay Unibersidad iti Virginia. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi Abril 29, 2009. Naala idi Mayo 26, 2009.
- ^ Milton, George Fort (1930). Ti Tawen iti Gura: Andrew Johnson ken Ti relihion dagiti Radikal. New York: Coward-McCann. p. 80-790. ISBN 1-4179-1658-3. OCLC 739916.
As for my , daytoy ket doktrina ti Biblia, a kas naisursuro ken naisansanay babaen ni Hesukristo.


text:
Ebolusion
Ti Ebolusion ket ti aniaman a panagbalbaliw iti ballasiw dagiti agsasaruno a kaputotan iti tinawtawid a panakaisdasig dagiti biolohiko a populasion. Ti ebolusionario a yaaddang ket nakaited ti pannakparsua ti dibersidad kadagiti agpang iti biolohiko ngal organisasion, a mairaman dagiti sebbangan, agmaymaysa nga organismo ken molekula a kas ti DNA ken dagiti protina.[1]
Ti Biag iti Daga ket nagtaud ken nagbalbaliw manipud ti mays a sangalubongan a sapasap a tinaudan idi agarup a 3.7 bilion a tawtawen. Ti panagulit a espesiasion ken ti pagkaadaywan iti biag ket mabalin a naamammoan manipud ti nagbibingayan nga agasmang iti biokimiko ken and morpolihika a pakailiddingan, wenno babaen ti nagbibingayn a DNA a nagsasarunuan. Dagitoy a homologo a pakailiddingan ken dagiti nagsasarunuant ket agpapada kadagiti sebbangan a nakibinningay itay nabiit a sappasap a tinaudan, ken mabalin a mausar daytoy ti panagpabaro dagiti ebolusionario a pakasaritaan, a panagusar kadagiti adda tattan a sebbangan ken ti nairehistro a posil. Dagiti adda tattan a tabas iti biodibersidad ket sinukog dagitoy babaen ti espesiasion ken babaen ti panagawan.[2]
Ni Charles Darwin ket isu idi ti immuna a nangannurot ti maysa a sientipiko a suppiat para iti teoria iti ebolusion babaen ti kaibuksilan iti masna a panagpili. Ti ebolusion babaen ti masna a panagpili ket maysa a yaaddang a naala manipud iti tallo a kinapudno a maipanggep kadagiti populasion: 1) adadu dagiti maiyanak ngem dagitanto agbiag, 2) dagiti pakailiddingan ket naidumaduma kadagiti agmaymaysa, a pagturongan dagit sabsabali a grado panagbiag ken panagpartuat, ken 3) dagiti paggidditan ti pakailiddingan ket tinawtawid.[3] Isu a, no dagiti kameng iti maysa a populasion ket matay dagitoy ket sukatan babaen ti annak dagiti nagannak a nasaysayaat ti iruruam ti panagbiag ken panagpartuat iti enbironmento a nagtaudan ti masna a panagpilian. Daytoy a yaaddang ket agpartuat ken agpreserba kadagiti pakailiddingan a a kasla maibagay para iti karebbengan a papel nga aramidenda.[4] Ti masna a panagpili ket isu laeng ti naam-ammuan a gapu iti pannakaruam, ngem saan a daytoy laeng ti gapu iti ebolusion. Adda pay dagiti, saan a naruam a gapu iti ebolusion a mairaman ti panagbalbaliw kenhenetiko a daluson.[5]
Idi nasapa a maika-20 a siglo, dagiti henetiko ket naitiptipon iti teoria iti ebolusion ni Darwin babaen ti masna a panagpili babaen ti displina dagiti henetiko ti populasion. Ti kinapangruna ti masna a panagpili a kas gapuanan iti ebolusion ket nawawat idi kadagiti sangsanga iti biolohia. Santo maysa, dagiti sigud a kapanunutan a maipapan iti ebolusion, a kas ti ortohenesis ken "progreso" ket nagbalin a daanen.[6] Dagiti sientista ket agtultuloyda ti panagadal kadagiti nadumaduma nga agpang iti ebolusion babaen ti panagporma ken panagsubok kadagiti hipotesis, nga agipakpatakder kadagiti sientipiko a teoria, nga agus-usar iti dato sti panagpalpaliiw, ken panagaramid kadagiti eksperimento iti pagtaengan ken ti laboratorio. Dagiti biologo ket umannurotda a ti tinaudan nga adda dagiti panagbalbaliw ket maysa kadagiti kapudnoan a naipatakderan a kinapudno iti siensia.[7] Dagiti naduktalan iti ebolusionario a biolohia ket nakaaramid kadagiti nangruna a nagbanagan a saan laeng kadagiti tinawtawid a sanga iti biolohia, ngen dagiti pay dadduma a disiplina ti akademia (a kas ti, antropolohia ken sikolohia) ken iti pay sapasap a kagimongan.[8][9]
Pakasaritaan ti ebolusionario a kapanunotan[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti singasing a ti maysa a kita ti ayup ket mabalin a nagtaud manipud ti maysa nga ayup iti sabali a kita ket naggapu kadagiti immuna a sakbay ti Sokratiko a Griego a pilosopo, a kas ni Anaksimandro ken Empedokles.[10][11] No maigiddiat kadagitoy a materialistiko a kapanunutan, noni Aristoteles ket naawatanna nga amin a masna a banbanag, a saan laeng a dagiti sibibiag a banbanag, a kas saan a perpekto a kinaagpayso kadagiti sabsabali nga agtagtaginayona masna a posibilidad, a naam-ammuan a kas ti "porporma", "kapanunutan", wenno (iti Latin a panagipatarus) "sebbangan".[12][13] Daytoy ket paset ti bukodna a teleolohiko a panakaawatan iti katutubo nga amin a banbanag ket adda dagiti naisangayan a papel iti panagay-ayam iti maysa a nailangitan a kosmiko nga urnos. Dagiti pannakadumaduma iti daytoy a kapanunutan ket nagbalin a pagalagadan kadagiti panakaawat iti Tengnga a Panpanawen, ken naitipon dagitoy iti Kristiano a panagadal, ngem ni Aristoteles ket saan a nangitonton a dagiti agpayso a kita dagiti ayup ket maipada iti tunggal maysa nga adda ti agpayso a metapisikal a porma, ken naisangsangayan a nagited kadagiti kas pagarigan no kasano ti irurumsua dagiti baro a kita ti sibibiag a banbanag.[14]
Idi maika-17 a siglo ti baro a pamayan iti moderno a siensia ket linikudanda ti pamay-an ni Aristoteles, ken nagbirukda kadagitipanagilawlawag iti masna a penomena iti termino dagiti linteg iti katutubo a dagitoy ket agpapada kadagiti amin a makitkita a banbanag, ken saanda a nasapulan anga agipagarup kadagiti aniaman nga agnanayon a masna a kategoria, wenno aniaman a nainlangitan a kosmiko nga urnos. Ngem daytoy baro a pamay-an ket nabuntog nakaramut kadagiti biolohiko a siensia, a dagitoy ket ti naudi a lugar iti konsepto iti agnaynayon a masna a kitkita. Ni John Ray ket nagusar kadagiti sigud nga ad-adu a sapasap a termino para kadagiti agnanayon a masna a kitkita, a "sebbangan", a mangidangep kadagiti kita ti ayup ken mula, ngen saan a kasla ni Aristoteles, isu ket nainget a nanginagan iti tunggal maysa a kita iti sibibiag a banag a kas dagiti sebbangan, ken nagipaltiing a ti tunggal maysa a sebbangan ket mabalin a maipalpalawag babaen kadagiti langa a rumsua kaniada iti tunggal maysa a kaputotan.[15] Dagitoy a sebbangan ket dinaremdem babaen ti Dios, ngem agipakpakita kadagiti paggiddiatan a gapuanan baben dagiti lokal a kasasaad. Ti biolohiko a pannakaidasig ket inpakaammo babaen ni Carolus Linnaeus idi 1735 nga isu ket pinanunutna pay a dagiti sebbangan a kas agnanayon babaen ti nainlangitan a plano.[16]
Dagiti dadduma a naturalista iti daytoy a panawen ket nagipagpagarupda iti ebolusionario a panagbalbaliw dagiti sebbangan kadagiti napalabas a panawen segun kadagiti masna a linteg. Insurat ni Maupertuis idi 1751 dagiti masna a panagbalbaliw a napasamak iti lasud ti reproduksion ken nagur-urnong kadagiti adu a kaputotan tapno agpataud kadagiti adu a sebbangan.[18] Ni Buffon ket nangisingasing a dagiti sebbangan ket mabalinda nga agbaliw kadagiti sabali nga organismo, ken ni Erasmus Darwin ket nangisingasing nga amin a nabara ti darana nga ayup ket mabalin a nagtaud manipud ti agmaymaysa a mikro-organismo (wenno "pilamento").[19] Ti immuna a napno nga ebolusionario a plano idi ket ti teoria ti "transmutasion" idi 1809 ni Lamarck [20] a nagpanpanunot ti kellaat a kaputotan a nagtultuloy a nagpatpataud kadagiti simple a porma iti biag ken nangparang-ay ti nalatlatak a kinarikut kadagiti paralelo a tinaudan nga adda iti maysa a tinawidan a progresibo a tendensia, ken iti dayta a lokal nga agpang dagitoy a tinaudan ket nangampon ti enbironmento babaen ti panagtawid kadagiti panagbalbaliw a gapuanan babaen ti panagusar wenno saan a panagusar kadagiti nagannak.[21][22] (Ti naud-udi a proseso ket kanungpalan a tinawagan ti Lamarckismo.)[21][23][24][25] Dagitoy a kapanunotan pinabasbasol babaen ti dagiti sigud a kas panagipagpagarup ken agkuran ti emperiko a suporta. Naisangsangayan idi daytoy ni Georges Cuvier a nagiyunayunay a dagiti sebbangan ket saan nga agkakabagian ken natalinaay, dagiti panagpapadada ket mangipakpakita ti nainlangitan a daremdem para kadagiti kammasapulan nga annong. Iti agdama, dagiti kapanunotan ni Ray iti managayta a daremdem ket naparang-ayen babaen ni William Paley iti maysa a natural a teolohia a nagisingasing kadagiti narikut a panagampon a kas ebidensia iti nainlangitan a daremdem, ken dinaydayawan idi Charles Darwin.[26][27][28]
Ti kritikal a panagsina manipud ti konsepto dagiti natalinaay a sebbanagn iti bilolohia ket nangrugi iti teoria ti ebolusion babaen ti masna a panagpili, nga inannurotan babaen ni Charles Darwin. Gapu ti impluensia babaen ti Maysa a Salaysay iti Pamunganayan ti Populasion babaen ni Thomas Robert Malthus, inbagbaga ni Darwin a ti idadakkel ti populasion ket pakaituronganto iti maysa a "salisal ti kaadda" a dagiti nasayaat a panagdudumaan ken agballigi ken dagiti dadduma ket mapaay. Iti tunggal maysa a kaputotan, adu kadagiti putot ti saan nga agbiag iti tawen ti reproduksion gapu kadagiti limitado a rekurso. Daytoy ket mabalin nga isu ti nangipalawag ti dibersidad dagiti ayuop ken mulmula manipud ti sapasap a tinaudan babaen ti panagobra dagiti masna a linteg nga isu met laeng para kadagiti amin a kita ti parsua.[29][30][31][32] Ni Darwin ket nagparparana-ay idi ti teoriana iti "masna a panagpili" manipud idi 1838 ken ti masakbayan aginggana idi ni Alfred Russel Wallace ket nangipatulod kaniana ti agpadpada met laeng a teoria idi 1858. Dagitoy dua lalaki ket inpresentada dagiti nailasin a pappapel idiay Linneo a Kagimongan ti Londres.[33] Idi gibus ti 1859, ti pablaak ni Darwin iti Iti Tinaudan dagiti Sebbangan ket nasayaat a nangipalawag ti masna a pangpili ken iti waya a nakaiturongan ti immad-adu a panagawat ti Darwinio nga ebolusion. Inpakat ni Thomas Henry Huxley dagiti kapanunotan ni Darwin iti tattao, nagus-usar ti paleontolohia ken komparatibo nga anatomia tapno makaited ti napigsa nga ebidensia a ti tattao ken dagiti bakes ket nagbibingayda kadagiti sapasap a tinaudan. Adda dagiti dadduma a nadisturbo babaen ti daytoy gaputa daytoy ket nangibagbaga a ti tattao ket awan ti naisangayan a lugar iti uniberso.[34]
Dagiti apag-isu a mekanismo iti tawidan ti reproduktibo ken ti taudan dagiti baro a kababalin ket nagtultuloy a misterio. Iti pannakaipan ti daytoy a patingga, nagparang-ay ni Darwin kadagiti probisional a teoriana iti pangenesis.[35] Idi 1865 ni Gregor Mendel ket nangireporta a dagiti kababalin ket tinawtawid iti maipadto pamay-an babaen ti nawaya pagpilian ken panaglalasin dagiti elemento (kanungpalan a naam-ammuan iti gen). Dagiti linteg ni Mendel iti panagtawid ket kanungpalan a nangsukat kadagiti kaaduan a teoria ti pangenesis ni Darwin.[36] Ni August Weismann ket nagaramid ti nagruna a panagilasin a baetan ti dagiti selula ti mikrobio (kassit ken dagiti itlog) ken dagiti somatiko a selula iti bagi, nagipakpakita a ti tawidan ket lumabas babaen ti laeng ti linia ti mikrobio. Insilpo ni Hugo de Vries ti teoria ti pangenes ni Darwin iti teoria ti ti panagilasin ti selula ti mikrobio/soma ni Weismann ken nangisingasing a ti pangenesis ni Darwin ket naikapet dagitoy kadagiti tengnga ti selula ken no iyebkas mabalin a dagitoy ket umalisda iti sitoplasma tapno baliwanda ti estruktura dagiti selula. Ni De Vries ket maysa pay kadagiti nagsuksukimat a nagpadayeg kadagiti obra ni Mendel, a namatmati a dagiti Mendelio a kababalin ken maipada kadagiti maiyakar a matawid a pagdumadumaan a kakuyog ti linia ti mikrobio.[37] Tapno maipalawag dagiti tinaudan ti pagdumadumaan, ni De Vries ket nagparang-ay ti teoria ti mutasion a nakaiturongan ti temporario a panagriringgor dagiti namatmati ti ebolusion ni Darwin ken dagiti biometriko a kimmuyog kenni de Vries.[22][38][39] Idi sikko ti maika-20 a siglo, dagidi pionero iti pagobraan ti populasion dagiti henetiko, a kas ni J.B.S. Haldane, Sewall Wright, ken ni Ronald Fisher, ket nangipatakderda kadagiti pundasion ti ebolusion kadagiti adu ti estadistiko a pilosopia. Ti saan a pudno a kontradiksion a baetan ti teoria ni Darwin, dagiti henetiko a mutasion, ken ti Mendelio a tawidan ket naitunos.[40]
Idi tawtawen ti 1920 ken tawtawen ti 1930 ti sintesis ti moderno nga ebolusion ket nangikapet ti masna a panagpili, teoria ti mutasion, ken ti Mendelio a tawidan iti nagkaykaysa a teoria a sapasap a maipakat iti aniaman a sanga ti biolohia. Ti moderno a sintesis ket nakabael a nangipalawag dagiti tabas a napalpaliiw kadagiti amin a sebbangan kadagiti populasion, babaen dagiti pagdalisatan a posil iti palaeontolohia, ken uray dagiti narikut a mekanismo ti selula iti maparang-ay a biolohia.[22][41] Ti pannakaipablaak ti estruktura ti DNA babaen ni James Watson ken ni Francis Crick idi 1953 ken nangipakita ti pisikal a batayan para iti tawidan.[42] Ti Molekular a biolohia ket nangpasayaat ti panagawattayo ti pannakaikabagian a baetan ti henotipo ken penotipo. Naramid par dagiti panagpasayaat iti pilohenetika a sistemika, a mangimapa dagiti panagdaliasat a kababalin iti komparatibo ket masubokan a batayan babaen ti pannakaipablaak ti panagusar dagiti ebolusionario a puon.[43][44] Idi 1973, ti ebolusionario a biologo a ni Theodosius Dobzhansky ket sinuratna ti "awan ti nasayaat a kaipapanan iti biolohia malaksid iti pannakaipalawag ti ebolusion", gaputa daytoy ket nangiyeg ti pannakaipalawag kadagiti pannakaikabagian dagiti immuna nagsisina a kinapudno itimasna a pakasaritaan iti maysa a nasayaat a maawatan a pannakaipalpalawag ti bagi ti pannakaammo a mangipalawag ken mangipadto kadagiti adu a mapaliiw a kinapudno a maipanggep ti biag iti daytoy a planeta.[45]
Manipud idi, ti moderno a sintesis ket immad-adun a napasayaat tapno mangipalawag ti biolohiko a penomena kadagiti amin a napno ken panangitipon a gatad ti biolohiko a pagsasarunuan, manipud kadagiti gene aginggana kadagiti sebbangan. Daytoy a pagpaatiddog ket tinawtawagan iti "eco-evo-devo".[46][46][47][48]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Hall, B. K.; Hallgrímsson, B., dagiti ed. (2008). Strickberger's Evolution (maika-4 nga ed.). Jones ken Bartlett. p. 762. ISBN 0-7637-0066-5.
- ^ Cracraft, J.; Donoghue, M. J., dagiti ed. (2005). Panagummong ti kayo iti biag. Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan. p. 592. ISBN 0-19-517234-5.
- ^ Lewontin, R. C. (1970). "Dagiti paset ti panagpili". Tinawen a Panagrepaso iti Ekolohia ken Sistematiko. 1: 1–18. JSTOR 2096764.
- ^ Darwin, Charles (1859). "XIV". Iti Punganay dagiti Sebbengan. p. 503. ISBN 0-8014-1319-2.
- ^ Kimura M (1991). "Ti masna teoria iti molekular nga ebolusion: ti panarepaso ti itay nabiit anga ebidensia". Jpn. J. Genet. 66 (4): 367–86. doi:10.1266/jjg.66.367. PMID 1954033.
- ^ Provine, W. B. (1988). "Panagrang-ay ti ebolusion ken kaibuksilan iti biag". Ebolusionario a panagrang-ay. Unibersidad iti Chicago a Pagmalditan. pp. 49–79.
- ^ Nailian nga Akademia iti Siensia nga Instituto iti Medisina (2008). Siensia, Ebolusion, ken Panagparpartuat. Pagmalditan ti Nailian nga Akademia. ISBN 0-309-10586-2.
- ^ Moore, R.; Decker, M.; Cotner, S. (2009). Kronolohia iti Ebolusion-Panagparpartuiat a Kontrobersia. Greenwood. p. 454. ISBN 0-313-36287-4.
- ^ Futuyma, Douglas J., ed. (1999), Ebolusion, Siensia, ken Kagimongan: Ebolusionario a Siensia ken ti Programa ti Nailian a Panagsukisok (PDF), Opisina iti Unibersidad a Pagipablaakan, Rutgers, Ti Estado nga Unibersidad iti New Jersey
- ^ Kirk, Geoffrey; Raven, John; Schofield, John (1984). Dagiti Sakbay ti Sokratiko a Pilosopo: Ti maysa a kritiko a Pakasaritaan nga adda dagiti Pagpilian ti Testo (Maika-3 nga ed.). Chicago: Ti Unibersidad iti Chicago a Pagmalditan. pp. 100–142. ISBN 0-521-27455-9.
- ^ Kirk, Geoffrey; Raven, John; Schofield, John (1984b). Dagiti Sakbay ti Sokratiko a Pilosopo: Ti maysa a kritiko a Pakasaritaan nga adda dagiti Pagpilian ti Testo (Maika-3 nga ed.). Chicago: Ti Unibersidad iti Chicago a Pagmalditan. pp. 280–321. ISBN 0-521-27455-9.
- ^ Torrey, H. B.; Felin, F. (1937). "Ni kadi Aristotoles ket maysa nga ebolusionalista?". Ti Pagkapat a Panagrepaso iti Biolohia. 12 (1): 1–18. JSTOR 2808399.
- ^ Hull, D. L. (1967). "Dagiti metapisika iti ebolusion". Ti Britaniko a Warnakan para iti pakasaritaan iti Siensia. 3 (4): 309–337. JSTOR 4024958.
- ^ Mason, Ti Pakasaritaan dagiti Siensia pp 43–44
- ^ Mayr Panagrang-ay iti biolohiko a kapanunutan p256; ti kasisigud ket ni Ray, Pakasaritaan dagiti Mula. 1686, patarus ni E. Silk.
- ^ "Carl Linnaeus - berkeley.edu". Naala idi Pebrero 11, 2012.
- ^ Darwin, F. (1909). Dagiti pundasion iti tinaudan dagiti sebbangan, ti panagiladawan a sinurat idi 1942 babaen ni Charles Darwin (PDF). Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan. p. 53.
- ^ Bowler, Peter J. 2003. Ebolusion: ti pakasaritaan ti maysa kapanunotan. Berkeley, CA. p73–75
- ^ "Erasmus Darwin - berkeley.edu". Naala idi Pebrero 11, 2012.
- ^ Lamarck (1809) Philosophie Zoologique
- ^ a b Margulis, Lynn; Fester, René (1991). Ti simbiosis a kas taudan ti ebolusionario a panagpabaro: Espesiasion ken morphenesis. The MIT Press. p. 470. ISBN 0-262-13269-9.
- ^ a b c Gould, S.J. (2002). Ti Estruktura ti Ebolusionario a Teoria. Cambridge: Belknap Press (Unibersidad ti Harvard a Pagmalditan). ISBN 978-0-674-00613-3.
- ^ Ghiselin, Michael T. (Oktubre 1994). "Awan kaipapananna kadagiti libro ti eskuela: 'Ti Naipagpagarup a Lamarck'". The Textbook Letter. The Textbook League. Naala idi 2008-01-23.
- ^ Magner, Lois N. (2002). Ti Pakasaritaan dagiti Siensia ti Biag (Maikatlo nga ed.). Marcel Dekker, CRC Press. ISBN 978-0-203-91100-6.
- ^ Jablonka, E.; Lamb, M. J. (2007). "Précis ti ebolusion kadagiti uppat a dimension" (PDF). Dagiti Siensia ti Panagkukua ken Utek. 30 (4): 353–392. doi:10.1017/S0140525X07002221.
- ^ Burkhardt, F.; Smith, S., dagiti ed. (1991). Ti Sursurat ni Charles Darwin. 7. Cambridge: Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan. pp. 1858–1859.
- ^ Sulloway, F. J. (2009). "Apay a linikudan ni Darwin ti nasirib a daremdem". Journal of Biosciences. 34 (2): 173–183. doi:10.1007/s12038-009-0020-8. PMID 19550032.
- ^ Dawkins, R. (1990). Blind Watchmaker. Penguin Books. p. 368. ISBN 0-14-014481-1.
- ^ Sober, E. (2009). "Baliktad kadi ti panagsurat ni Darwin ti tinaudan?" (PDF). Dagiti Nagbanagan ti Nailian nga Akademia dagiti Siensia. 106 (S1): 10048–10055. Bibcode:2009PNAS..10610048S. doi:10.1073/pnas.0901109106.
- ^ Mayr, Ernst (2001) Ania kadi ti ebolusion. Weidenfeld & Nicolson, Londres. p165
- ^ Bowler, Peter J. (2003). Ebolusion: ti pakasaritaan ti maysa a kapanunotan. Berkeley: Unibersidad ti California a Pagmalditan. pp. 145–146. ISBN 0-520-23693-9. panid 147"
- ^ Sokal RR, Crovello TJ (1970). "Ti konsepto dagiti biolohiko a sebbanagan: Ti kritikal nga ebaluasion" (PDF). The American Naturalist. 104 (936): 127–153. doi:10.1086/282646. JSTOR 2459191.
- ^ Darwin, Charles; Wallace, Alfred (Agosto 1858). "Iti Gaganay dagiti Sebbangan nga agporma kadagiti Nadumaduma a Kita; ket iti Perpetuasion dagiti Nadumaduma a Kita ken dagiti Sebbangan babaen ti Masna a Pamay-an ti Panagpili". Soolohiko a Warnakan ti Linneo a Kagimongan. 3 (2): 45–62. doi:10.1111/j.1096-3642.1858.tb02500.x. Naala idi Mayo 13, 2007.
- ^ "Encyclopædia Britannica Online". Britannica.com. Naala idi Enero 11, 2012.
- ^ Liu, Y. S.; Zhou, X. M.; Zhi, M. X.; Li, X. J.; Wan, Q. L. (2009). "Dagiti kontribusion ni Darwin iti henetiko" (PDF). J Appl Genet. 50 (3): 177–184. doi:10.1007/BF03195671. PMID 19638672. Naiyarkibo manipud iti ti kasisigud (PDF) idi 2012-03-30.
- ^ Weiling F (1991). "Naipakasaritaan a panagadal: Johann Gregor Mendel 1822–1884". Am. J. Med. Genet. 40 (1): 1–25; tungtungan 26. doi:10.1002/ajmg.1320400103. PMID 1887835.
- ^ Wright, S. (1984-06-15). Ebolusion ken dagiti Henetika dagiti Populasion, Tomo 1: Dagiti Pundasion ti Henetiko ken Biometriko. Unibersidad ti Chicago a Pagmalditan. p. 480. ISBN 0-226-91038-5.
- ^ Will Provine (1971). Dagiti Taudan dagiti Henetiko ti Teoretiko a Populasion. Unibersidad ti Chicago a Pagmalditan. ISBN 0-226-68464-4.
- ^ Stamhuis, Meijer and Zevenhuizen. Hugo de Vries iti tawidan, 1889–1903. Estadistika, Mendelio a linlinteg, pangenes, dagiti mutasion., Isis. 1999 Jun;90(2):238-67.
- ^ Quammen, D. (2006). Ti nakedked a Mr. Darwin: Maysa nga intimado a panagiladawan kenni Charles Darwin ken ti panagaramid ti teoriana iti ebolusion. New York, NY: W.W. Norton & Company.
- ^ Bowler, Peter J. (1989). Ti Mendelio a Rebolusion: Ti Irurumsua dagiti Hereditario a Konsepto iti Moderno a Siensia ken Kagimongan. Baltimore: Unibersidad ti Johns Hopkins a Pagmalditan. ISBN 978-0-8018-3888-0.
- ^ Watson, J. D.; Crick, F. H. C. (1953). "Molekular nga estruktura dagiti nukleiko nga asido: Ti estruktura para iti deoksiribose nukleiko nga asido" (PDF). Nature. 171 (4356): 737–738. Bibcode:1953Natur.171..737W. doi:10.1038/171737a0. PMID 13054692.
- ^ Hennig, W.; Lieberman, B. S. (1999). Pilohenetika a sistematika (Baro nga edision (Mar 1, 1999) nga ed.). Unibersidad ti Illinois a Pagmalditan. p. 280. ISBN 0-252-06814-9.
- ^ Pilohenetika: Teoria ken panagsanay ti pilohenetika a sistematika (Maikadua nga nga ed.). Wiley-Blackwell. 2011. p. 390. doi:10.1002/9781118017883.fmatter.
- ^ Dobzhansky, T. (1973). "Awan ti nasayaat a kaipapanan iti biolohia malaksid iti pannakaipalawag ti ebolusion" (PDF). The American Biology Teacher. 35 (3): 125–129. doi:10.2307/4444260.
- ^ a b Kutschera U, Niklas K (2004). "Ti moderno a teoria ti biolohiko nga ebolusion: maysa a napadakkel a sintesis". Naturwissenschaften. 91 (6): 255–76. Bibcode:2004NW.....91..255K. doi:10.1007/s00114-004-0515-y. PMID 15241603.
- ^ Cracraft, J.; Bybee, R. W., dagiti ed. (2004). Ebolusionario a siensia ken kagimongan: Panagisursuro dagiti baro a henerasion. Dagiti Nabaliwan a Nagbanagan ti Timpuyogan ti BSCS, AIBS. Chicago, IL.
- ^ Avise, J. C.; Ayala, F. J. (2010). "In the Light of Evolution IV. Ti Kasasaad ti Tao (pangyuna)" (PDF). Dagiti Nagbanagan ti Nailian nga Akademia dagiti Siensia ti Estados Unidos. 107 (S2): 8897–8901. doi:10.1073/pnas.100321410.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Ebolusion iti Wikimedia Commons


text:
Manito, Albay
Ti Manito ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Albay iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Manito ket politikal a nabingbingay iti 15 a barbaranggay.[2]
- Balabagon
- Balasbas
- Bamban
- Buyo
- Cabacongan
- Cabit
- Cawayan
- Cawit
- Holugan
- It-Ba (Poblacion)
- Malobago
- Manumbalay
- Nagotgot
- Pawa
- Tinapian
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). 1 Hulio 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Albay". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 25 Septiembre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (Ingles) naala idi 10 Hunio 2016
- ^ "Probinsia ti Albay". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 25 Septiembre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (Ingles)
- LGPMS (Ingles)
- COMELEC (Ingles)


text:
Marcel Proust
Ni Valentin Louis Georges Eugène Marcel Proust (Panangibalikas a Pranses: [maʁsɛl pʁust]; 10 Hulio 1871 – 18 Nobiembre 1922) ket maysa idi a Pranses a nobelista, kritiko, ken manalaysay a kasayaatan nga ammo para iti bukodna a monumental a À la recherche du temps perdu (Iti Panagbirbiruk ti Napukaw nga Oras; nasapsapa a naipatarus a kas ti Panagilaglagip kadagiti Napalabas a Banbanag). Daytoy ket naipablaak kadagiti pito a paset idi baetan ti 1913 ken 1927. Isu ket naikeddeng a maysa kadagiti kalatakan a mannurat iti amin a panawen.[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Harold Bloom, Genius, pp. 191–224.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig kenni Marcel Proust iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig kenni Marcel Proust iti Wikiquote (Ingles)
Dagiti obra a mainaig kenni Marcel Proust iti Wikisource (Ingles)


text:
Nuang
Ti Nuang (Ingles: carabao) ket maysa a dakkel nga ayup a napaamo a masarakan iti Asia. Masarakan pay kas napaamo nga ayup idiay Abagatan nga Amerika, Amianan nga Aprika ken Europa. Dagiti nataengan a nuang ket addaan dagsen a 300 a kilogramo agingga iti 1,200 kilogramo. Ti makuna a nuang iti Filipinas ket maysa a kita ti sebbangan (species) a Bubalus bubalis a B. b. carabenesis.
Ti pannakaidasig ti nuang ket saan a nalawag, sumagmamano nga autoridad ti mangilista iti maymaysa nga sebbangan, ti Bubalus arnee nga addaan dua a kita iti sebbangan, ti B. arnee bubalis ken ti B. arnee carabanesis.
Iti Filipinas, domestikado nga ayup ti nuang ket masansan a mainaig kadagiti mannalon ta ar-aramatenda ti nuang a pagobra iti talon kas koma pagarado, pagsuyod, pagpaguyod ti ulnas wenno pattuki ken iti karison. Ti naammo a nuang ket maibilang a nailian nga ayup ti Filipinas.
Ti henero a Bubalus ket karaman dagiti atap a nuang a kas kadagiti tamaraw ken anoa.


text:
KAPITULO 122
Maudi a Kararag ni Jesus iti Makinngato a Kuarto
TI RESULTA TI PANNAKAAMMO ITI DIOS KEN ITI ANAKNA
TI PANAGMAYMAYSA NI JEHOVA, NI JESUS, KEN DAGITI ADALAN
Gapu iti kasta unay a panagayat ni Jesus kadagiti apostolna, insaganana ida para iti dandanin ipapanawna. Timmangad ket nagkararag iti Amana: “Padayagem ti anakmo, tapno maipadayagnaka met ti anakmo. Intalekmo kenkuana ti amin a tattao, tapno maipaayanna amin ida iti biag nga agnanayon.”—Juan 17:1, 2.
Nalawag a binigbig ni Jesus a nakapatpateg ti panangidayaw iti Dios. Ket talaga a makaliwliwa ti namnama nga imbaga ni Jesus—ti biag nga agnanayon! Gapu ta ‘naitalek ken Jesus ti amin a tattao,’ maipaayna dagiti gunggona ti subbot a sakripisiona iti amin a tattao. Nupay kasta, saan nga amin ti mabendisionan. Apay? Gapu ta ipaay laeng ni Jesus dagiti gunggona ti subbotna kadagiti mangawat iti sumaruno nga ibaga ni Jesus. Kinunana: “Maaddaanto iti biag nga agnanayon dagidiay mangam-ammo kenka, ti maymaysa a pudno a Dios, ken ti imbaonmo, ni Jesu-Kristo.”—Juan 17:3.
Masapul nga agpada nga am-ammuen a naimbag ti maysa ti Ama ken ti Anak, ken agbalin a nasinged kadakuada. Masapul a maitunos ti pampanunotna iti pampanunotda. Kasta met, no maipapan iti pannakilangenna iti sabsabali, masapul nga ikagumaanna a tuladen dagiti awan kaaspingna a kualidad ti Ama ken ti Anak. Masapul met a bigbigenna a napatpateg ti panangidayaw iti Dios ngem ti pananggun-odna iti biag nga agnanayon. Imbaga manen ni Jesus ti maipapan iti panangidayaw iti Dios:
“Pinadayagka ditoy daga, ta inleppasko ti trabaho nga intedmo. Ita, Ama, padayagennak iti sibaymo kas iti pannakaipadayagko idi iti sibaymo sakbay a naparsua ti lubong.” (Juan 17:4, 5) Wen, kiniddaw ni Jesus a maisubli ti dayagna idi idiay langit babaen ti panagungar.
Nupay kasta, saan a nalipatan ni Jesus ti naaramidanna iti ministeriona. Inkararagna: “Impakaammok ti naganmo kadagiti tattao ditoy lubong nga intedmo kaniak. Kukuam ida, ngem intedmo kaniak, ket tinungpalda ti saom.” (Juan 17:6) Iti ministeriona, saan laeng nga impakaammo ni Jesus a Jehova ti nagan ti Dios. Tinulonganna pay dagiti apostolna tapno maammuanda ti irepresentar ti naganna—dagiti kualidad ti Dios ken ti pamay-an ti pannakilangenna kadagiti tattao.
Naam-ammo dagiti apostol ni Jehova. Naammuanda met ti akem ti Anakna ken dagiti insuro ni Jesus. Sipapakumbaba a kinuna ni Jesus: “Imbagak kadakuada dagiti imbagam kaniak, inawatda dagita ken naammuanda nga immayak kas pannakabagim, ken namatida nga imbaonnak.”—Juan 17:8.
Kalpasanna, binigbig ni Jesus ti nakaidumaan dagiti pasurotna ken dagiti kaaduan a tattao: “Saanak nga agkiddaw maipapan iti lubong, no di ket maipapan kadagidiay intedmo kaniak, ta kukuam ida. . . . Nasantuan nga Ama, pangngaasim ta aywanam ida maigapu iti naganmo nga intedmo kaniak, tapno agkaykaysada koma a kas iti panagkaykaysata. . . . Sinalaknibak ida, ket awan kadakuada ti napukaw no di laeng ti anak ti pannakadadael tapno matungpal ti kasuratan.” Isu ni Judas Iscariote, a dandanin mangtraidor ken Jesus.—Juan 17:9-12.
Intuloy ni Jesus ti nagkararag: “Ginura ida ti lubong . . . Saanko a kiddawen nga ikkatem ida ditoy lubong, no di ket salaknibam ida iti daydiay managdakdakes. Saanda a paset ti lubong, a kas kaniak a saan a paset ti lubong.” (Juan 17:14-16) Adda dagiti apostol ken ti dadduma nga adalan iti lubong, ti kagimongan ti tao nga iturturayan ni Satanas, ngem masapul nga agtalinaedda a naisina iti lubong ken dagiti kinadakes a mapaspasamak iti dayta. Kasano?
Masapul nga agtalinaedda a nasantuan, a nailasin tapno agserbi iti Dios, babaen ti panangyaplikarda kadagiti kinapudno a masarakan iti Hebreo a Kasuratan ken kadagiti kinapudno nga insuro ni Jesus. Inkararag ni Jesus: “Pagbalinem ida a nasantuan babaen ti kinapudno; ti saom ket kinapudno.” (Juan 17:17) Idi agangay, dadduma nga apostol ti nangisurat kadagiti naipaltiing a libro a nagbalin a paset “ti kinapudno” a makatulong a mamagbalin a nasantuan iti maysa a tao.
Ngem addanto dadduma nga umawat iti “kinapudno.” Inkararagan ngarud ni Jesus ‘saan laeng a dagiti adda sadiay, no di ket maipaay met kadagiti mamati kenkuana babaen ti saoda.’ Ania ti kiniddaw ni Jesus para kadakuada amin? “Tapno agkaykaysada amin, a kas kenka, Ama, a naikaykaysa kaniak ken naikaykaysaak met kenka, tapno maikaykaysada met kadata.” (Juan 17:20, 21) Saan a literal a maymaysa a persona ni Jesus ken ni Amana. Maymaysada ta agtunosda iti amin a banag. Inkararag ni Jesus nga agkaykaysa met koma dagiti pasurotna.
Sakbay la unay daytoy, imbaga ni Jesus ken Pedro ken iti dadduma a pumanaw tapno mangisagana iti maysa a lugar idiay langit para kadakuada. (Juan 14:2, 3) Imbaga ni Jesus dayta iti kararagna: “Ama, kayatko a kaduak dagiti intedmo kaniak iti sadinoman nga ayanko, tapno makitada ti dayag nga intedmo kaniak, ta inayatnak sakbay pay a naparsua ti lubong.” (Juan 17:24) Pinatalgedanna ngarud nga uray idi—sakbay pay a naaddaan da Adan ken Eva iti annak—ay-ayatenen ti Dios ti bugbugtong nga Anakna, daydiay nagbalin a Jesu-Kristo.
Idi inngudo ni Jesus ti kararagna, impaganetgetna manen ti nagan ni Amana ken ti panagayat ti Dios kadagiti apostol ken iti dadduma a mangawat iti “kinapudno.” Kinunana: “Impakaammok kadakuada ti naganmo ken itultuloyko nga ipakaammo, tapno ipakitada ti ayat a kas iti panagayatmo kaniak ken tapno maikaykaysaak kadakuada.”—Juan 17:26.


text:
Umadanika iti Dios
“Kasapulanto a Maammuan Dagiti Nasion a Siak ni Jehova”
ANIA ti mariknam no mapabasolka iti krimen a saanmo met nga inaramid? Ken no ngay dayta ti nakaigapuan ti panagsagaba ti sabsabali agraman dagiti inosente a tattao? Sigurado a kayatmo a dalusan ti naganmo! Ammom kadi a kasta ti maipabpabasol ken Jehova? Adu a tattao ita ti mangpabpabasol iti Dios gapu iti panagsagaba ken kinaawan hustisia ditoy lubong. Kayat kadi ni Jehova a dalusan ti naganna? Siempre! Usigem ti mabasa iti libro nga Ezequiel.—Basaem ti Ezequiel 39:7.
“Saankonton a palubosan a matabbaawan ti nasantuan a naganko,” kuna ni Jehova. No isu ti pabasolen dagiti tattao iti kinaawan hustisia, tabtabbaawanda ti nasantuan a naganna. Kasano? Iti Biblia, ti “nagan” masansan nga ipasimudaagna ti reputasion. Kuna ti maysa a reperensia a tumukoy ti nagan ti Dios iti “pakabigbiganna—ti panangyam-ammona iti bagina; irepresentar met dayta ti kinatan-ok ken ti dayawna.” Ti nagan ni Jehova iramanna ti reputasionna. Ania ti panangmatmat ni Jehova iti kinaawan hustisia? Kagurana dayta! Maasian met kadagiti biktima ti kinaawan hustisia. * (Exodo 22:22-24) No dagiti tattao pabasolenda ti Dios kadagiti bambanag a kagurana, daddadaelenda ti reputasionna. ‘Saanda ngarud a raraemen ti naganna.’—Salmo 74:10.
Paliiwem ta namindua nga inusar ni Jehova ti ebkas a “nasantuan a naganko.” (Bersikulo 7) Iti Biblia, namin-adu a nadakamat ti termino a “santo” ken “nasantuan” a nainaig iti nagan ni Jehova. Ti sao a “santo” kaipapananna ti naisina; ipasimudaagna met ti kinadalus ken kinasin-aw. Nasantuan a Dios ni Jehova isu a nasantuan ti naganna, kayatna a sawen, naan-anay a naisina iti aniaman a basol ken kinarugit. Ammom kadi ti rason no apay a dagidiay mangpabpabasol a gapuanan ni Jehova ti kinadakes ket tabtabbaawanda ti ‘nasantuan a naganna’?
Ti kangrunaan a tema ti Biblia ket panggep ni Jehova a dalusan ti naganna babaen iti Pagarianna. Naipaganetget dayta iti libro nga Ezequiel, a maulit-ulit a kunaenna a “kasapulanto a maammuan dagiti nasion a siak ni Jehova.” (Ezequiel 36:23; 37:28; 38:23; 39:7) Paliiwem ta saan a dagiti nasion ti mangikeddeng no ammuenda ni Jehova wenno saan. Imbes ketdi, ‘kasapulan a maammuanda.’ Iti sabali a pannao, agtignay ni Jehova tapno mapilitan dagiti nasion ditoy daga a mangbigbig nga isu daydiay agnagan Jehova—ti Soberano nga Apo a ti naganna irepresentarna ti kinasanto, kinasin-aw, ken kinadalus.
Ti masansan a maulit a kari a “kasapulanto a maammuan dagiti nasion a siak ni Jehova” ket naimbag a damag kadagidiay mangsegsegga iti panagpatingga ti kinaawan hustisia ken panagsagaba. Asidegen a tungpalen ni Jehova dayta a karina a mangdalus iti amin a panangtabbaaw iti naganna. Pukawennanto ti kinadakes ken dagidiay mangisungsungsong iti dayta ngem ispalenna dagidiay mangbigbig ken mangraem iti naganna ken ti itaktakderan dayta. (Proverbio 18:10) Saanka kadi a magutugot a mangammo no kasano nga ad-adda a sumingedka ken Jehova, ti nasantuan a Dios a “managayat iti kinahustisia”?—Salmo 37:9-11, 28.
Singasing a Basaen iti Biblia iti Setiembre:
^ par. 4 Kitaem ti artikulo nga “Umadanika iti Dios—Managayat iti Hustisia” iti Nobiembre 1, 2008 a ruar Ti Pagwanawanan.


text:
Opisina ken Impormasion iti Panagpasiar
Naimpusuan nga awisendaka nga agpasiar kadagiti opisina ken pagimprentaanmi. Ammuem ti adres ken oras ti panagpasiar.
Brazil
Rodovia SP-141 - km 43
CESÁRIO LANGE-SP
18285-901
BRAZIL
+55 15-3322-9000
Panagpasiar
Lunes agingga iti Biernes
8:00 a.m. agingga iti 10:00 a.m. ken 1:00 p.m. agingga iti 3:00 p.m.
Kapautna 1 oras ken 40 minuto
Trabaho iti Opisina
Agim-imprenta iti 36 milion a Biblia, libro ken broshur. Agpromedio iti 7,000 tonelada a literatura ti tinawen a maipatpatulod iti nasurok a 90 a lengguahe.


text:
Organismo
Iti biolohia, ti maysa nga organismo ket ti aniaman nga agkakasigkay a sibibiag a sistema (a kas ti ayup, fungus, mikro-organismo, wenno mula). Iti saan a basbassit a sumagmamano a porma, amin a kita dagiti organismo a makabael iti panagsungbat iti panagtignay, reproduksion, idadakkel ken panagrang-ay, ken ti panagtaripato iti homeostasis a kas maysa a natalinaay a sibubukel.
Ti maysa nga organismo ket mabalin a uniselular (maymaysa a selula) wenno, iti kaso a kas dagit tao, buklen dagiti trilion kadagiti selula a naigrupo kadagiti naipangpangruna a kulapot ken dagiti organo. Ti termino a multiselular (adu a selula) ket mangipalawag ti aniaman nga organismo a buklen dagiti ad-adu ngem maysa a selula.
Amin dagiti sibibiag nga organismo iti Daga ket nabingbingayda kadagiti eukariote ken dagiti prokariote a naibatay ti kaadda wenno kaawan kadagiti husto a pagtengngaan kadagiti selulada. Dagiti prokariote ket mangirepresenta kadagiti dua a nagsisina a dominio, ti Bakteria ken Archaea. Dagiti eukariotiko nga organismo, nga adda dagiti nabedbedan iti kulanit a tengnga ti selula, ket aglaon pay kadagiti organulo, a nainganan kadagiti mitochondria ken (iti mulmula) kadagiti plastid, sapasap dagitoy a naipanpanunotan a nagtaud manipud ti endosimbiotiko a bakteria.[1] Dagiti [fungus]], dagiti ayup ken dagiti mula ket kas pagarigan dagiti sebbangan a eukariote.
Idi 2002 ni Thomas Cavalier-Smith ket nangisingasing ti maysa a klade, Neomura, a naigrupo dagitoy ti Archaea ken Eukaria. Ti neomura ket naipanpanunotan a nagggapu manipud ti Bakteria, a kaaduan a naisangsangayan manipud ti Aktinobakteria.[2] Kitaen ti Pannakaisanga nga urnos ti maipapan ti bakteria a pila.
Dagiti linaon
Etimolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti termino nga "organismo" (Griego ὀpYavισuός – organismos, manipud ti Taga-ugma a Griego ὄpYavov – organon, "instrumento, implemento, ramit, organo iti kaipanunotan wenno aprehension"[3]) ket immuna a nagparang iti pagsasao nga Inggles idi 1701 ken nakaala daytoy ti agdama a pannakaipalpalawagna babaen idi 1834 (Inggles a Diksionario ti Oxford). Daytoy ket dagus a maikabagian iti termino nga "organisasion". Adda ti maysa a napaut a tradision iti panangipalpalawag kadagiti organismo a kas dagiti agbukbukod nga agur-urnos a parsua.[4]
Adda metten dagiti adu nga agdama a kontrobersia a maipanggep ti kasayaatan a panangilawlawag ti organismo[5] kenno agpayso a daytoy wenno ti kastoy a panangipalplawag ket nasken.[6] Nadumaduma a parparawad[7] ket dagiti sungbat kadagiti singasing a ti kategoria iti "organismo" ket mabalin a makaanay iti biolohia.[8]
Semantika[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti balikas nga organismo ket mabalin a nalawa a maiplawag a kas maysa nga asemblia dagiti molekula nga agtigtignay a kas ad-adu wenno basbassit a natalinaay a sibubukel a mangipakpakita kaditi tagikua iti biag. Nupay kasta, adu kadagiti taudan ket nagisingsingasing kadagiti panangipalplawag a mangikkat kadagiti birus ken dagiti teoretiko a mabalin mga inaramid ti tao a porma dagiti saan nga organiko a biag.[9] Dagiti birus ket agkamkammatalekda iti biokimiko a makina iti maysa nga agsangsangaili a selula para iti reproduksion.
Ti Reperensia nga Online ti Chambers ket mangitited ti nalawa a panangilawlawag: "ti aniaman a sibibiag nga estruktura, a kas ti maysa a mula, ayup, fungus wenno bakteria, a makabael iti panagdakkel ken reproduksion".[10]
Kadagiti adu a selula a termino, ti "organismo" ket kadawyan a mangilawlawag ti sibubukel a pagsasarunuan a pannakaaramid kadagiti sitema (kas pagarigan sirkulatorio, panaglupma, wenno reproduktibo) a dagitoy ket urnong ti organo; dagitoy ket, dagiti urnong ti kulanit, a dagitoy ket naaramid met kadagiti [selula (biolohia)|selula]]. Kadagiti daduma a mula ken ti nematodo Caenorhabditis elegans, dagiti agmaymaysa a selula ket dagiti totipotente.
Ti nalatak nga organismo ket ti maysa nga organismo a mangbukel kadagiti adu nga agmaymaysa nga agkakadua nga agtigtignay a kas maysa nga agtigtignay wenno sosial a paset.
Saan a maipapan ti selula a biag[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti birus ket kadawyan a saan a naipanpanunotan a dagitoy ket organismo gaputa saanda a makabael iti autonomo a reproduksion, idadakkel wenno metabolismo. Daytoy a kontrobersia ket problematiko gaputa adda dagiti dadduma maipapan ti selula nga organismo a saanda met a makabael iti nnawaya a panagbiag (ngem saan nga iti nawaya a metabolismo ken panagpaadu) ken agbiag a kas dagiti obligatorio nga intrasekular a parasitiko. Urayno dagiti birus ket addaanda laeng kadagiti bassit a ensima ken dagiti molekula nakailaslasinan dagiti sibibiag nga organismo, awan dagitoy ti bukodda a metabolismo ken saanda a makasintesar ken makaurnos kadagiti organiko a kompuesto a mangporma kaniada. Isunag daytoy ket mangisina ti autonomo a reproduksion ket mabalinda laeng a pasibo a matuladan babaen ti makina iti agsangsangaili a selula. Iti daytoy a kapanunotan dagitoy ket kapadpadada ti inanimado a banag. Bayat a dagiti birus ket saanda nga agsarsaranay ti nawaya a metabolismo, ken isunga kadawyanda a saan a naibilbilang a kas dagiti organismo, addaanda met kadagiti bukodda a puonan ken isuda ket agbaliw babaen kadagiti kapadpada a mekanismo a pangibalbaliwan dagiti organismo.
Ti kadawyan a suppiat iti panagsuporta kadagiti birus a kas dagiti sibibiag ng aorganismo ket ti abilidadda a mapan it iebolusion ken agpaadu babaen ti kabukbukodan a panangaramid. Adda dagiti dadduma a sientista a sumupsuppiat a dagiti birus ket saanda nga agbalbaliw, wenno bukbukodda a makapaaduno. Iti kinapudno, dagiti birus ket agbaliwda babaen dagiti mangsangsangaili kaniada a selula,a ti kaibuksilanna ket adda iti ti kimmadduan nga ebolusion dagiti birus ken dagiti agsangsangaili a selula. No awan dagiti agsangsangaili a selula, ti maipapan ti birus nga ebolusion ket imposible. Daytoy ket saan nga husto kadagiti selula. No awan dagiti birus, ti turong ti ebolusion ket mabalin a sabali; nupay kasta, ti abilidad nga agbaliw ket saan a mabanagan. Iti met reproduksion, dagiti birus ket dagupda nga agkamkammatalek iti makina ti agsangsangaili tapno makapaaduda.[11] Ti pannakaduktal ti maipapan kadagiti birus a megagenom nga adda dagiti puonan a panagkodigo para iti enerhia ametabolismo ken sintesis ti protina ket nangsungrod ti suppiat a maipanggep no dagiti birus ket tagikua iti puon ti biag. Ti kaadda dagitoy a puonan ket mangisingsingasing a dagiti birus ket makabaelda kadagiti napalabas nga agmetabolisado. Daytoy ket nabirukan iti kalpasanna a dagiti puonan a panagkodigo para iti enerhia ken protina a metabolismo ket adda ti maipapan ti selula a taudan. Mabalin a dagitoy ket nakaaldad babaen ti horisontal a pannkaiyakar ti puonan manipud kadagiti maipapan ti birus a nagsangsangaili.[12]
Ti sabali pay a nasayaat a suppiat iti panangilaksid kadagiti birus iti puon ti biag ket ti polipiletiko a taudan.[13] Dagiti birus ket saanda a makibinningay ti homologo a pannakailasinan kadagti maipapan ti selula nga organismo, wenno dagiti dadduma pay a birus. Gaputa daytoy ket imposible nga agsubli a suroten ti maipapan ti birus nga ebolusion iti kinaudi nga unibersal a kaputotan, daytoy pay ket imposible a maikabilda iti puon ti biag, wa daytoy ket naibatay iti puonan ti homologo
Dagiti Nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ T.Cavalier-Smith (1987) Ti taudan dagiti eukariote ken arkaebakterial a selula, Dagiti Salaysay ti Akademia dagiti Siensia iti New York 503, 17–54
- ^ T. Cavalier-Smith (2002) Ti neomura ataudan iti arkaeobakteria, ti negibakterial a ramut iti unibersal a kayo ken maipapan ti bakteria a megaklasipikasion. Ti Internasional a Warkana iti Sistematiko ken Ebolusionario a Mikrobiolohia 52, 7–76 PMID 11837318.
- ^ ὄpYavov, Henry George Liddell, Robert Scott, Ti Griego-Inggles a Leksikon, iti Perseus
- ^ Kant I., Panagdillaw iti Panagukom: §64.
- ^ Dupré, J. (2010). "Ti polihenomiko nga organismo". Sosiolohiko a Panagrepaso. 58 (s1): 19–31. Folse 3rd, H. J.; J. Roughgarden (2010). "Ania kadi ti agmaymaysa nga organismo? Ti adu nga agpang a perspektibo ti panagpili.". Ti Mamitlo a panagrepaso ti biolohia. 85 (4): 447. ISSN 0033-5770. Pradeu, T. (2010). "Ania kadi ti organismo? Ti maysa nga immunolohiko a sungbat". Pakasaritaan ken Pilosopia dagiti Siensia ti Biag. 32: 247–268. Gardner, A.; A. Grafen (2009). "Panagtiliw ti superorganismo: ti pormal a teoria iti grupo a panagampon". Warnakan iti Ebolusionario a Biolohia. 22 (4): 659–671. Michod, R E (1999). Dagiti Darwiniano a dinamiko: dagiti ebolusionario a panagdaliasat iti kababalin ken panagmaymaysa. Unibersidad ti Princeton a Pagmalditan. ISBN 978-0-691-05011-9. Queller, D. C; J. E Strassmann (2009). "Labes ti kagimongan: ti ebolusion iti organismalidad". Dagiti Pilosopiko a Panagisinnukat iti Naarian aKagimongan B: Dagiti Biolohiko a Siensia. 364 (1533): 3143. doi:10.1098/rstb.2009.0095. Santelices, B. (1999). "Mano kadi dagiti kita dagiti agmaymaysa?". Dagiti pagduyosan iti Ekolohia ken Ebolusion. 14 (4): 152–155. Wilson, R (2007). "Ti bilolohiko apagarup iti agmaymaysa". Stanford nga Ensiklopidia iti Pilosopia.
- ^ Pepper, J. W; M. D Herron (2008). "Ti kadi bilolohia ket makasapul ti maysa a konsepto ti organismo?". Dagiti Biolohiko a Panagrepaso. 83 (4): 621–627. doi:10.1111/j.1469-185X.2008.00057.x. PMID 18947335. Wilson, J (2000). "Ontolohiko a panagparti: dagiti konsepto nga organismo ken bilolohik a panagisapasap". Pilosopia ti Siensia: 301–311. JSTOR 188676.
- ^ Bateson, P. (2005). "Ti panagsubli ti sibubukel nga organismo". Warnakan iti Biosiensia. 30: 31–39.
- ^ Dawkins R. (1982) Ti Naipaatiddog a Penotipo. Oxford: Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan.
- ^ "organismo". Inggles a Diksionario ti Oxford (online nga ed.). 2004.
- ^ "organismo". Maika-21 a Siglo a Diksionario ti Chambers (online nga ed.). 1999.
- ^ Moreira, D.; López-garcía (2009). "Dagiti sangapulo a rason tapno ilaksid dagiti birus manipud ti kpuon ti biag.". Dagiti Panagrepaso ti Katutubo. Mikrobiolohia. 7 (4).
- ^ Moreira, D.; López-garcía (2009). "Dagiti sangapulo a rason tapno ilaksid dagiti birus manipud ti puon ti biag.". Dagiti Pangrepaso ti Katutubo. Microbiology. 7 (4).
- ^ Moreira, D.; Lopez-Garcia (2009). "Dagiti sangapulo a rason tapno ilaksid dagiti birus manipud ti puon ti biag.". Dagiti Panagrepaso ti Katutubo. Mikrobiolohia. 7 (4).
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- BBCNews: 27 Septiembre 2000, No ti kella ket saan unay a napuskol Citat: "Ti kaibuksilanna ket adda dagiti kababaan a parsua dagiti pagarian ti mula ken ayup, a kas ti kella ke and amiba, ken mabalin a naduduog ngem ti naipagpagarup"


text:
Makan a la Pinoy: Lames a tinudok ti baraniw
Ni BRENDA S. DACPANO
www.nordis.net
Cream dory a lames ti inusar ko ditoy ken tzatziki dip (Greek yogurt dip) ti inaramid ko a sawsawan. Mabalin nga usaren ditoy ti giniling a karne ti baboy wenno manok. Uray ania a klase ti lames/ikan ket mabalin nga usaren ditoy, nasken laeng nga ikkaten dagiti siit na.
Ramen:
1 kilo a cream dory fillet, tinadtad
1 ½ tasa a bread crumbs
1 kutsara a tinadtad a wansoy/cilantro
2 ngipen a bawang, tinadtad
1 sibuyas, tinadtad
Asin ken paminta a pangtimpla
2 itlog
2 tasa nga arina
10 ungkay ti baraniw (lemon grass)
Mantika a pangprito (deep frying)
Preparasyon:
1. Tadtaden dagiti ramen: lames, wansoy, bawang ken sibuyas. (Agusar ti food processor no adda.)
2. Paglaoken ti giniling/tinadtad a lames, sibuyas, bawang, wansoy, asin ken paminta. Ilaok met ti 1 nga itlog ngem ibati ti maysa para iti egg wash. Ilaok ti kaguddua tasa a bread crumbs ngem ibati ti maysa a tasa para iti breading/crust.
3. Bugguan, paik-ikan ken puteden ti barniw iti agarup 4 a pulgada manipud iti puon. Narnaren ti puon ti baraniw tapno rumuar ti banglo daytoy intono maluto.
4. Mangbukel ti sangakutsara wenno dakdakkel bassit a fish mixture, pekkelen ken itudok ditoy ti baraniw. Aramiden a kasla lollipop wenno popsicle. Uliten daytoy aginggana maporma ken matudok amin.
5. Ibukbok ti bread crumbs iti pinggan. Batilen ti maysa nga itlog ken ikabil iti maysa pay a pinggan. Iti sabali a pinggan, ikabil ti arina. Usaren dagitoy a pangideppelan ti fish lollipop. Ideppel ti lollipop iti arina ken ideppel iti binatil nga itlog santo ipatulid iti bread crumbs.
6. Ipapudot ti mantika iti pariok. Ditoy nga iprito dagiti lames a tinudok ti baraniw ken naideppel iti breading.
7. Idasar a napudot a kakuyog ti sawsawan a sweet-sour sauce, soy sauce a naperresan ti kalamansi wenno tzatziki dip. (Kitaen ti resipe iti Nordis October 9, 2011 wenno ditoy a link http://www.nordis.net/?p=10724). # nordis.net


text:
Babai
Ti babai (ad-adu ngem maysa: babbai wenno dagiti babai) ket isu ti a tao a babai wenno manakman a babai a tao. Ti termino a babai ket kadawyan a naibagbaga para iti maysa a manakman a tao a babai, ti termino a balasang ket isu ti kadawyan a termino para iti ubing a babai wenno balasitang. Nupay kasta, ti termino a babai ket isu ti inususar a termino a manginagan ti babai a tao, urayno ania ti edad, a kas ti insasao a "Karbengan ti babbai". Dagiti babai ket kadawyanda a makaipasngay, ngem ti babai a nakapanen iti pingga ket saandan a makaanak.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Chafe, William H., "Ti Amerikano a Babai: Ti Agbalbaliw a Sosial, Ekonomiko, Ken Politikal a Pappapelna, 1920–1970", Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan, 1972. ISBN 0-19-501785-4
- Internasionala nga ensiklopedia ti babba ti Routledge, 4 a tomo., ed. babaen ni Cheris Kramarae ken Dale Spender, Routledge 2000
- Bababai iti pakasaritaan ti lubong : ti biograpiko nga ensiklopedia, 17 a tomo., ed. babaen ni Anne Commire, Waterford, Conn. [kdpy.] : Yorkin Publ. [kdpy.], 1999–2002
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Babbai iti Wikimedia Commons
Dagiti inadaw a sasao a mainaig iti Babbai iti Wikiquote (Ingles)
- Pakasaritaan
- Relihion


text:
Situtulok nga Agsaksakripisioda—Iti Taiwan
AGARUP lima a tawenen ti napalabas, da Choong Keon ken Julie, agassawa nga agtawen itan iti agarup 35, ket agserserbi idi kas regular pioneer iti Sydney, Australia. “Adda part-time a trabahomi ken komportable ti biagmi,” kinuna ni Choong Keon. “Iti lugar a pagnanaedanmi, napintas ti klima ken nanam-ay a biag. Kanayon a makalangenmi ti pamiliami ken dagiti gagayyemmi.” Ngem makonkonsiensia da Choong Keon ken Julie. Apay? Ammoda a kabaelanda ti mangipaay iti ad-adu a tiempo nga agserbi ken Jehova, ngem dida met agtigtignay a mangaramid iti dayta.
Iti maysa a kombension idi 2009, adda palawag a nangtukay iti riknada. Inturong ti ispiker ti palawagna kadagiti makabael a mangpalawa iti ministerioda. Kinunana: “Panunotenyo daytoy: Ti maysa a drayber maisikkona laeng ti luganna iti kannigid wenno kannawan no agtartaray ti lugan. Umasping iti dayta, iturongnatayo laeng ni Jesus a mangpalawa iti ministeriotayo no talaga nga ikagkagumaantayo a ragpaten ti kalattayo.” * Narikna dagitoy nga agassawa a kasla isuda a mismo ti kasarsarita ti ispiker. Iti dayta met laeng a kombension, adda nainterbiu nga agassawa a misionero nga agserserbi iti Taiwan. Inyestoriada dagiti naragsak a kapadasanda iti ministerio ken imbagada a dakkel pay ti panagkasapulan sadiay. Narikna manen da Choong Keon ken Julie a kasla nairanta kadakuada dagita a sasao.
“Kalpasan dayta a kombension,” kinuna ni Julie, “inkararagmi ken Jehova nga ikkannakami iti tured a mangipatungpal iti planomi nga umakar iti Taiwan.” Sana kuna: “Ngem madanagankami. Kaslakam la iti ubing a damona ti tumapog iti adalem a paset ti swimming pool.” Nakatulong kadakuada ti kuna ti Eclesiastes 11:4: “Ti mangsipsiput iti angin saanto nga agimula iti bin-i; ket ti kumitkita kadagiti ulep saanto nga agapit.” Kinuna ni Choong Keon: “Insardengmi ti ‘agsiput ken kumita’ ket inrugimi ti ‘agmula ken agapit.’” Dida namingga a nagkarkararag. Nagbasada iti kapkapadasan dagiti misionero, nag-e-mail-da kadagiti immakaren iti Taiwan, inlakoda dagiti lugan ken mueblesda, sa immakarda iti Taiwan tallo a bulan kalpasanna.
NARIKNADA TI RAG-O ITI PANANGASABA
Nasurok a 100 a kakabsat a lallaki ken babbai manipud iti nagduduma a pagilian ti agserserbi ita iti Taiwan kadagiti lugar nga agkasapulan iti ad-adu nga agibumbunannag iti Pagarian. Naggapuda iti Australia, Britain, Canada, France, Japan, Korea, Espania, ken Estados Unidos. Agduduma ti tawenda manipud 21 agingga’t 73. Babbalasang ti nasurok a 50 kadakuada. Ania ti nakatulong kadagitoy a nareregta a kakabsat tapno maitungpalda ti ministerioda iti sabali a pagilian? Ammuentayo.
Ni Laura, maysa a balasang a taga-Canada, ket agserserbi kas payunir iti makinlaud a Taiwan. Ngem agarup 10 a tawen sakbayna, saanna idi a magusgustuan ti mangasaba. Inlawlawag ni Laura: “Bassit la ngamin idi a tiempo ti us-usarek iti ministerio.” Kalpasanna, inawis dagiti gagayyemna a mapanda mangasaba idiay Mexico iti makabulan. “Dayta ti umuna a gundaway a binusbosko ti adu a tiempo iti ministerio, ket nasdaawak ta nakaragragsak gayam!”
Gapu iti dayta a nagsayaat a kapadasanna, natignay ni Laura nga umakar iti kongregasion iti Canada nga agus-usar iti sabali a lengguahe. Nagadal iti Chinese sa immakar iti maysa a Chinese a grupo. Pinagbalinna a kalatna ti umakar iti Taiwan, ket immakar sadiay idi Septiembre 2008. “Immabot iti dandani makatawen sakbay a nairuamak iti baro nga aglawlaw,” kuna ni Laura, “ngem ita, diakon mapanunot ti agsubli idiay Canada.” Ania itan ti makunana iti trabaho a panangasaba? “Matagtagiragsakko itan,” kinunana. “Awanen ti naragragsak pay ngem iti pannakakitam kadagiti iyad-adalam iti Biblia nga agbalbaliw bayat a maam-ammoda ni Jehova. Namin-adun a nariknak ti kasta a rag-o gapu iti panagserbik iti Taiwan.”
NO SAANMO UNAY NGA AMMO TI LENGGUAHEDA
Agarup walo a tawenen ti napalabas, immakar iti Taiwan ti agassawa a da Brian ken Michelle, agpada nga agtawenen iti agarup 35 a taga-Estados Unidos. Idi damo, mariknada a kasla bassit ti maar-aramidanda iti ministerio. Ngem imbaga kadakuada ti maysa nga eksperiensiado a misionero: “Uray no tract laeng ti maitedmo iti maysa a tao, laglagipem a mabalin a dayta ti umuna a gundaway a maipaayan iti mensahe maipapan ken Jehova. Uray iti kasta laeng a pamay-an, addan nagpateg a maar-aramidam iti ministerio!” Dayta a makaparegta a komento ti nakatulong kada Brian ken Michelle a di sumuko. Kinuna pay kadakuada ti sabali a kabsat: “Tapno dika maupay iti panagsursurom iti Chinese, rukodem ti nagrang-ayam saan nga iti kada aldaw no di ket iti kada asamblea.” Idi agangay, nakasursuroda met laeng iti Chinese ket nalalaingda itan a payunir.
Ania ti mabalin nga aramidem tapno matignayka nga agsursuro iti sabali a lengguahe? Agpasiarka iti pagilian a kayatmo a pagserbian. Tumabunoka kadagiti gimong sadiay, makilangenka kadagiti kakabsat, ken makikaduaka iti ministerio. Kinuna ni Brian: “No makitam nga adu ti umawat iti mensahe ti Pagarian ken mariknam ti nabara nga ayat dagiti kakabsat, maguyugoyka a mangsango kadagiti karit iti panagserbi iti sabali a pagilian.”
KASANOM A MASUPORTARAN TI BAGIM?
Agisursuro iti Ingles ti dadduma nga immakar iti Taiwan tapno masuportaranda ti panagpayunirda. Aglaklako met iti ikan da Kristin ken Michelle. Kinuna ni Kristin, “Itattak la a mapadasan ti kastoy a trabaho, ngem daytoy ti makatulong kaniak tapno makapagtalinaedak iti pagilian.” Idi agangay, addan dagiti regular a kostumer ni Kristin. Gapu iti daytoy a part-time a trabaho, masuportaranda dagiti pinansial a kasapulanda ken ad-adu pay ti tiempoda para iti kangrunaan a trabahoda—ti panagpayunir wenno panagkalap iti tattao.
“TAGIRAGSAKEM TI BIAHE”
Simmangpet idiay Taiwan ti agassawa a da William ken Jennifer a taga-Estados Unidos agarup pito a tawenen ti napalabas. “Makabannog no dadduma ti agsursuro iti lengguahe, agpayunir, agaywan iti kongregasion, ken mangged para iti pinansial a kasapulan ti pamilia,” kinuna ni William. Ania ti nakatulong kadakuada nga agballigi ken agtalinaed a naragsak? Nangaramidda kadagiti nainkalintegan a kalat. Kas pagarigan, gapu ta saanda a nangnamnama a makasursuroda a dagus iti Chinese, saanda a naupay uray nabayag ti panagrang-ayda.
Malagip ni William ti imbaga kenkuana ti maysa nga agdaldaliasat a manangaywan, “Tagiragsakem ti biahe, saan laeng a ti papanam.” Kayatna a sawen a kalpasan a naikeddengtayo ti naespirituan a kalattayo, tagiragsakentay koma dagiti agdama nga ar-aramidentayo agingga a maragpattayo ti kalattayo. Kinuna ni William a ti panangyaplikarda iti dayta a balakad ti nakatulong kadakuada nga agassawa nga agbalin a mannakibagay, dumngeg iti balakad dagiti panglakayen, ken mangaramid iti kasapulan a panagbalbaliw tapno agballigi ti ministerioda iti sabali a pagilian. Innayonna, “Tinulongannakami met daytoy a mangtagiragsak iti kinapintas ti isla a nakaibaonanmi.”
Kas kada William ken Jennifer, ni Megan a maysa a balasang a payunir a taga-Estados Unidos ‘tagtagiragsakenna met ti biahe’ bayat a ragragpatenna ti kalatna nga agbalin a nalaing nga agsao iti Chinese. Kada ngudo ti lawas, makikadua kadagiti agibumbunannag a mangasaba iti maysa a nagpintas a teritoria—ti puerto ti Kaohsiung, ti kadakkelan a sangladan ti barko iti Taiwan. Mapan ni Megan kadagiti barko tapno ikasabana ti naimbag a damag kadagiti mangngalap a taga-Bangladesh, India, Indonesia, Pilipinas, Thailand, ken Vanuatu. “Gapu ta ababa laeng a tiempo ti kaadda dagiti mangngalap iti puerto, dagus nga iyadalanmi ida iti Biblia. Tapno makasaritami amin ida, masansan a paggigiddanek nga iyadalan ti uppat wenno lima kadakuada.” Ket komusta met ti panagsursurona iti Chinese? Kinunana, “Kayatko nga al-alistoak koma a makasursuro, ngem kanayon a pampanunotek ti imbaga kaniak ti maysa a brother, ‘Aramidem ti amin a kabaelam, ket ni Jehova ti tumulongto kenka.’”
NATALGED, SIMPLE, KEN MAKAPAGAGAR
Sakbay nga immakar iti sabali a pagilian ni Cathy a taga-Britain, inammona pay no ania a teritoria ti natalged a pagserbian dagiti babbalasang. Inkararagna dayta ken Jehova ken nagsurat iti sumagmamano a sanga nga opisina tapno agdamag no ania dagiti posible a peggad a maipasango kadagiti kakabsat a babbai. Kalpasanna, inusigna a naimbag dagiti subalit ti suratna ket napilina ti Taiwan.
Idi 2004, iti edad a 31, immakar ni Cathy iti Taiwan ket inkagumaanna ti agbiag iti simple. Kinunana: “Dinamagko kadagiti kakabsat no sadino ti paggatangan iti nalalaka a prutas ken natnateng. Nakatulong dagiti singasingda tapno mayan-anayko ti badyetko.” Ania ti nakatulong kenkuana nga agbiag a simple? Kuna ni Cathy: “Masansan nga ikararagko ken Jehova a tulongannak a makontento iti simple a taraon ken kawes nga adda kaniak. Mariknak a sungsungbatan ni Jehova dagiti kararagko ta isursuronak no ania a talaga dagiti kasapulak ken tultulongannak nga agbalin a kontento.” Innayonna: “Naragsakak iti simple a biagko gapu ta daytoy ti tumultulong kaniak a mangipamaysa kadagiti naespirituan a bambanag.”
Saan laeng a simple ti biag ni Cathy, makaparagsak pay. Inlawlawagna no apay: “Mangaskasabaak iti lugar nga adu ti mangipangpangag iti naimbag a damag. Talaga a nagragsak!” Idi kasangsangpetna iti Taiwan, adda laeng dua a Chinese a kongregasion iti siudad a nagpayuniranna. Ngem ita, addan pito a kongregasion sadiay. Kuna ni Cathy: “Ti mismo a pannakakitak iti napartak a panagrang-ay ken ti pannakiramanko iti trabaho a panagani ti mangparparagsak kaniak iti inaldaw!”
“KASAPULANDA PAYEN TI KAS KANIAK!”
Komusta itan da Choong Keon ken Julie a nadakamat itay? Idi damo, narikna ni Choong Keon a bassit ti maitultulongna iti kongregasion gapu ta saanna unay nga ammo ti agsao iti Chinese. Ngem saan a kasta ti panagrikna dagiti kakabsat iti kongregasion. “Idi nagudua ti kongregasionmi, naikkanak iti adu a kanayonan a responsabilidad kas maysa a ministerial nga adipen,” kuna ni Choong Keon. “Nariknak a talaga nga agserserbiak iti lugar nga addaan dakdakkel a panagkasapulan. Nakadakdakkel dayta ta kasapulanda payen ti kas kaniak!,” nakaisem a nangibaga. Maysa itan a panglakayen ni Choong Keon. Innayon ni Julie: “Mariknami itan nga adda magapgapuananmi. Marikriknami pay ti pannakapnek ken rag-o a dimi pay pulos narikrikna idi. Immaykami ditoy tapno tumulong, ngem nariknami a dakami ti natulongan daytoy a nagsayaat a kapadasanmi. Agyamankami ken Jehova ta impalubosna a makapagserbikami ditoy!”
Iti adu a dagdaga, adu pay a trabahador ti kasapulan para iti naespirituan a panagani. Dandanika kadin aggraduar ket pampanunotem no ania ti pangusaram iti biagmo? Baro wenno balasangka kadi pay ken kayatmo ti ad-adda nga agpausar iti organisasion ni Jehova? Kayatmo kadi nga ipaayan ti pamiliam iti adu a pakalaglagipan iti panagserbida ken Jehova? Retiradoka kadin ken aduanka iti nagsasayaat a kapadasan a mabalinmo nga iranud iti sabsabali? Manamnamam nga agsagrapkanto iti adu a bendision no palawaem ti ministeriom babaen ti panagserbim iti lugar nga agkasapulan iti ad-adu nga agibumbunannag iti Pagarian.
^ par. 3 Kitaen ti libro a Naan-anay nga Ikasabam ti Pagarian ti Dios, kapitulo 16, parapo 5-6.


text:
Bulgaria
Manipud iti Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Katkategoria:
- Bulgaria
- Dagiti pagilian idiay Europa
- Dagiti estado a kameng ti Kappon ti Europa
- Dagiti pagilian ti Baybay Nangisit
- Dagiti estado a kameng ti La Francophonie
- Dagiti liberal a demokrasia
- Dagiti dati nga imperio
- Dagiti republika
- Dagiti Eslabo a pagilian ken teritorio
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 681
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1878
- Dagiti estado ken teritorio a nabangon idi 1908
- Dagiti estado a kameng ti Kappon para iti Mediteraneo
- Dagiti estado a kameng ti NATO
- Dagiti estado a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian


text:
Dialektiko
Ti dialektiko ket ti pamay-an ti panagirinnason para iti paganamungan ti di-pagtunosan a daytoy ket sentro idin ti Indiano ken Europeano a pilosopia manipud idi kina-ugma. Ti balikas a dialektiko ket nagtaud idiay taga-ugma a Gresia, ken pinadayegan babaen ni Plato kadagiti Sokratino a dialogo. Ti dialektikal a pamay-an ket maysa a dialogo a nagbaetan ti dua wenno ad-adu a tattao nga agtengtengngel kadagiti naggigiddiat a puntos a panirigan a maipanggep ti maysa a seheto, nga agayat a mangibangon ti kinapudno iti dayta a banag babaen ti dialogo, nga adda kadagiti nairasonanan a di-pagtunosan.[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Ti Republika (Plato), 348b
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- McKeon, R. (1954) "Dialektiko ken Politikal a Panunot ken Tignay." Etika 65, BLNG. 1: 1-33.
- Postan, M. (1962) "Pamay-an ken and Dialektiko iti Ekonomiko a Pakasaritaan," Ti Panag-repaso ti Ekonomiko a Pakasaritaan, Blng. 3.
- Biel, R. and Mu-Jeong Kho (2009) "Ti Banag ti Enerhia iti Kaunegan ti Dialektiko nga Arngian iti Regulationist Problematique," Recherches & Régulation Panagi-obobra kadagiti Papel, RR Série ID 2009-1, Association Recherche & Régulation: 1-21.


text:
1724
Ti 1724 ket maysa a bisiesto a tawen a nangrugi iti aldaw ti Sabado iti kalendario a Gregoriano.
Dagiti linaon
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Enero–Hunio[urnosen | urnosen ti taudan]
- Mayo 29 – Papa Benedicto XIII, naipasngay a kas ni Pierro Orsini, ket sinarunona ni Papa Inocencio XIII a kas ti maika-245 a papa.
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Abril 22 – Immanuel Kant, Aleman a pilosopo (pimmusay 1804)
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti 1724 iti Wikimedia Commons


text:
Binomio a nomenklatura
Ti binomio a nomenklatura (wenno dua-nagan a nomenklatura) ket isu ti pormal a sistema a panagnagan kadagiti sebbangan kadagitiamin a sibibiag a banag babaen ti panangited iti tunggal maysa iti nagan a binuklan ti dua a paset, dagitoy dua a nagan ket agus-usar kadagiti porma ti Latin a gramatika, urayno bamalin a maibatay dagitoy manipud kadagiti sabali a pagsasao. Dagiti kastoy a nagan ket tinawtawagan ti dua a nagan , ti sientipiko a nagan; wenno tinawtawagan pay daytoy ti saan a pormal a nagan a Latin. Ti umuna apaset ket mangilasin ti henero a pakaitagikuaan ti sebbangan; ti maikadua a paset ket pakailasinan ti sebbangan iti kaunegan ti henero. Kas pagarigan, ti tattao ket tagikua ti henero ti Homo ken iti kaunegan ti henero ti sebbangan ti Homo sapiens. Ti pormal a pangyuna daytoy a sistema itipananginagan kadagiti sebbanagn ket naipammadayaw iti Sueko a sientista ani Carl Linnaeus, a nagtaudan kadagiti obrana iti Species Plantarum idi 1753.
Dagiti nota ken nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti Panagamiris ti Bilohiko a Nomenklatura
- Thi Pagsasao ti Hortilultura
- Crinan, Alexander, ed. (2007), Plant Names : Ti Alagaden para iti Hortikulturo, Agimungmungoy, Hardinero ken dagiti Estudiante (PDF), Horticultural Taxonomy Group, Royal Botanic Garden Edinburgh, naala idi 4 Hunio 2011


text:
Pakauna
Patgenmi nga Agbasa:
Mariknam kadi a nasingedka iti Dios? Kadagiti adu, kasla imposible dayta. Pagarupen ti dadduma nga adayo unay ti Dios; adda met dagidiay makarikna a saanda a pulos a maikari nga umadani kenkuana. Nupay kasta, siaayat nga idagadag kadatayo ti Biblia: “Umadanikayo iti Dios, ket isu umadaninto kadakayo.” (Santiago 4:8) Impanamnamana pay kadagiti agdaydayaw kenkuana: “Siak, ni Jehova a Diosmo, ig-iggamak ti makannawan nga imam, Daydiay agkunkuna kenka, ‘Dika agbuteng. Siak tulongankanto.’”—Isaias 41:13.
Kasanotay a maaddaan iti kasta a nasinged a relasion iti Dios? Naibatay ti singgalut ti aniaman a panaggayyem iti panangammo iti tao a kayattay a gayyemen, panangraem ken panangipateg kadagiti naisalsalumina a kababalinna. No kasta, nasken nga adalentayo dagiti galad ken daldalan ti Dios, a naipalgak iti Biblia. Ad-adda a sumingedtayo iti Dios no utobentayo ti wagas a panangiparangarang ni Jehova iti tunggal maysa kadagiti galadna, no maammuantayo no kasano a naan-anay nga inyanninaw ni Jesu-Kristo dagita a galad, ken no matarusantayo no kasanotay met a mapatanor dagitoy. Maawatantayto a ni Jehova ti maikari ken awan pagkuranganna a Soberano iti uniberso. Maysa pay, isu ti Ama a kasapulantay amin. Yantangay nabileg, nalinteg, masirib, ken naayat, pulos a dina baybay-an dagiti matalek nga annakna.
Sapay koma ta tulongannaka daytoy a libro nga ad-adda a suminged ken Jehova a Dios, a maaddaan iti relasion kenkuana a dinto aggibus uray kaanoman tapno maidaydayawmo iti agnanayon.
Dagiti Nangipablaak


text:
GAMENG MANIPUD ITI SAO TI DIOS | PROVERBIO 1-6
Agtalekka ken Jehova iti Isuamin a Pusom
Maikari ni Jehova iti naan-anay a panagtalektayo. Ti kaipapanan ti naganna pabilgenna ti panagtalektayo a kabaelanna a tungpalen dagiti karina. Napateg ti panagkararag tapno bumileg ti panagtalektayo kenkuana. Ipasigurado ti Proverbio kapitulo 3 a gunggonaan ni Jehova ti panagtalektayo kenkuana babaen ti ‘panangpalintegna iti danatayo.’
Ti masirib kadagiti bukodna a mata . . .
agdesision a saan nga agpaiwanwan ken Jehova
agtalek iti bukodna a kapanunotan wenno iti kapanunotan ti lubong
Ti agtaltalek ken Jehova . . .
ikagumaanna a pasingeden ti relasionna kenkuana babaen ti panagadal iti Biblia, panagmennamenna, ken panagkararag
agpapaiwanwan kenkuana babaen ti panangikabilanganna kadagiti prinsipio ti Biblia no agdesision