text:
Himalaya
Ti Himalaya, (Sanskrito, ti hima (niebe) + ālaya (pagtaengan), literal a, "pagtaengan ti niebe"[1]) ket maysa a kabambantayan idiay Asia a nangisinsina kadagiti tanap ti Indiano a subkontinente manipud iti Tibetano a Banak.
Ti Himalaya a kabambantayan ket pagibalayan kadagiti kangatuan a pantok iti lubong, a mairaman ti kangatuan, ti Bantay Everest. Ti Himalaya ket mangiraman kadagiti ginasut a banbantay a sumurok ti 7,200 metro (23,600 ft) iti kangato. Iti paggiddiatan, ti kangatuan a pantok ti ruar ti Asia—ti Aconcagua, idiay Andes— ket 6,961 metro (22,838 ft) ti katayagna.[2]
Ti Himalaya a kabambantayan, a pagbuklan ti tallo a paralelo nga apo dagiti kabambantayan, kadenna wenno ballasiwenna dagiti lima a pagilian: ti Bhutan, India, Nepal, Tsina, ken Pakistan, a dagiti immuna a tallo a pagilian ket adda ti kaaduan a katurayan kadagitoy a kabambantayan.[3] Ti Himalaya ket nabeddengan iti amianan a laud babaen dagiti kabambantayan ti Karakoram ken Hindu Kush, iti amianan babaen ti Tibetano a Banak, ken iti abagatan babaen ti Tanap Indo-Ganges. Adda dagiti kangrunaan a karayan iti lubong, ti Indus, ti Ganges, ken ti Tsangpo-Brahmaputra, ket tumaudda ti Himalaya, ken dagiti naitiptipon a pagayusan a labneng ket pagtaengan ti 600 a riwriw a tattao. Ti Himalaya ket adda ti nangruna a panagsukogna kadagiti kultura ti Abagatan nga Asia; adu kadagiti pantok ti Himalaya ket sagrado iti Hinduismo ken Budismo.
Daytoy ket nabagkat babaen ti subduksion ti Indiano a tektoniko a plato idiay sirok ti Eurasiano a Plato, ti kabambantayan a Himalaya ket sumakop iti, laud-amianan a laud nga aginggana iti daya-abagatan a daya, iti maysa nga arko iti 2,400 kilometro (1,500 mi) a kaatiddog. Ti akinlaud nga angklana, ti Nanga Parbat, ket naisanglad idiay abagatan ti akin-amianan unay a tikor ti karayan Indus, ti akindaya nga angklana, ti Namcha Barwa, ti laud ti nalatak a tikor ti karayan Tsangpo. Ti kabambantayan ket naidumaduma iti kaakaba manipud iti 400 kilometro (250 mi) iti laud aginggana iti 150 kilometro (93 mi) iti daya.
Ekolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti mula ken ayup ti Himalaya ket agdumaduma babaen ti klima, tudo, kangato, ken dagiti daga. Dagiti panagbalbaliw ti klima ket sumakuop mabnipud ti tropikal a babba ti kabambantayan aginggana iti permanente a yelo ken niebe kadagiti kangatuan pantok. Iti kangatuan a lugar ti Tropiko ti Kanser, ti permanente linia ti niebe ket isu kadagiti kangatuan iti lubong iti agarup a 5,500 metro (18,000 ft).[4] Iti maigiddiatan, dagiti ekuatorial a kabambantayan idiay Baro a Guinea, ti Rwenzoris ken Colombia ket adda ti ab-ababa a linia ti niebe iti 900 metro (2,950 ft) .[5] Ti kaadu ti tinawen a panagtudtudo ket umad-adu manipud iti laud nga agpadaya idiay igid ti akin-abagatan a sanguanan ti kabambantayan. Daytoy a panagduduma ti kangato, tudo ken kasasaad ti daga a maitipon ti nangato unay a linia ti niebe ket mangsuporta kadagiti adu a kita ti komunidad dagiti naisangsangayan a mula ken ayup. Kas pagarigan dagiti nakaro ti kangato nga altitud (nababa nga atmosperiko a presion) no mairaman ti nakaro a kalamiis ket mangpalubos ti panagbiag dagiti ekstremopilo nga organismo.[6]
Ti naisangsangayan a kabaknang ti agsabsabong ken mulmula ti Himalaya ket mapmapan kadagiti estruktural ken komposisional a panagbalbaliw gapu ti panagbalbaliw ti klima. Ti panagpangato ti temperatura ket mabalin a mangiyalis kadagiti nadumaduma a sebbangan kadagiti nangatngato nga elebasion. Ti kabakiran ti diraan ket pinarparukma babaen dagiti kabakiran ti pino idiay rehion ti Garhwal Himalaya. Adda dagiti reporta dagiti nasapa a panagsabsabong ket panagbungbunga kadagiti sebbangan ti kayo, a naipangpangruna ti rododendro, mansanas ken Myrica esculenta. Ti kangatuan nga ammo a sebbangan ti kayo idiay Himalayas ket ti Juniperus tibetica a mabirukan idiay 4,900 metro (16,080 ft) idiay Akin-daya a Tibet.[7]
Heolohia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Himalaya ket dagiti kaubingan a kabambantayan iti planeta ken kangrunaan a buklen ti nabagkat a sedimentario ken metamorpiko a bato. Segun ti moderno a teoria ti plato a tektoniko, ti pannakapormada ket ti nagbanagan ti maysa a kontinental a panagdinnungpar wenno orohenesis idiay igid ti pagsasabatan a pagbeddengan a baetan ti Indo-Australiano a Plato ken ti Eurasiano a Plato. Daytoy ket tinawtawagan a kas ti nakulpi a bantay.
Ti panagdungpar ket nangrugi iti Akin-ngato a Kretaseo a paset ti panawen idi 70 riwriw a tawtawen, idi ti aggunggunay ti amianan nga Indo-Australiano a Plato, nga aggungunay iti agarup a 15 cm ti tunggal maysa atawen, ket nakidinnungpar iti Eurasiano a Plato. Idi agarup a 50 riwriw a tawtawen, daytoy napardas nga aggungunay nga Indo-Australiano a plato ket kompleto a nangrikep ti Taaw Tethys, a ti kaada daytoy ket naikeddeng babaen dagiti sedimentario a bato a mabirukan idiay dataran ti taaw , ken dagiti bulkan nga umarariping kadagiti igidna. Gapu ta dagitoy a sedimento ket nalag-anda, nalumesda kadagiti kabambantayan imbes a limned iti datar. Ti Indo-Australiano a plato ket agtultuloy maipipan a horisontal iti baba ti Tibetano a banak , a mangpilit ti banak nga agpangato. Ti Arakan Yoma bambantay idiay Myanmar ken ti Is-isla Andaman ken Nicobar idiay Luek tiBengal ket naporma pay a kas ti maysa a nagbanagan ti daytoy a panagdungpar.
Ti Indo-Australiano a plato ket aggunggunay pay laeng iti 67 mm ti tunggal maysa a tawen, ken kadagiti sumaruno a 10 a riwriw a tawtawen daytoy ket mapanto iti agarup a 1,500 km idiay Asia. Agarup a 20 mm ti tunggal maysa a tawen iti India-Asia c a panagsabsabat ket masagepsep babaen ti panagduyok iti igid ti akin-abagatan a sanguanan ti Himalaya. Daytoy ket pagbanagan ti Himalaya nga agpangato babaen ti agarup 5 mm ti tunggal maysa a tawen, a mangaramid kadagitoy a heolohiko nga aktibo. Ti panagggunay ti Indiano a plato idiay plato ti Asia ket mangaramid daytoy a rehion a seismiko nga aktibo, a agbanagan kadagiti giingined
Idi las-ud ti kinaudi a panawen ti yelo, adda idi ti maysa a naikapet nga alog ti yelo dagiti glasier ti baetan ti Kangchenjunga iti daya ken Nanga Parbat iti laud.[8] Iti laud, dagiti glasier ket timmiponda ti network iti alog ti yelo idiay Karakoram, ken iti amianan, timmiponda ti dati a Tibetano a kaunegan ti daga a yelo iti abagatan, ti ruar a panagayos dagiti glasier ket nagpatingga iti baba ti elebasion iti 1,000–2,000 metro (3,300–6,600 ft).[8][9] Bayat a ti agdama a ginget dagiti glasier ti Himalaya ket umabot ti 20 aginggana iti 32 kilometro (12 iti 20 mi) iti kaatiddog, adda dagiti kangrunaan a ginget dagiti glasier idi ket 60 aginggana iti 112 kilometro (37 iti 70 mi) ti kaatiddogda idi las-ud ti panawen ti yelo.[8] Ti glasier a linia ti niebe (ti altitud a lugar ti pakapenpenan ken ablasion ti glasier ket natimbeng) ket agaru idi a 1,400–1,660 metro (4,590–5,450 ft) nga abab-baba ngen tatta nga aldaw. Isu nga, ti klima ket saanna a 7.0 iti 8.3 °C (44.6 iti 46.9 °F) a nalamlamiis ngem tatta nga aldaw.[10]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Panakailawlawagan ti Himalaya". Dagiti Online a Diksionario ti Oxford. Naala idi 2011-05-09.
- ^ "Bantay a Sistema ti Himalaya". Naala idi 2007-08-07.
- ^ Bishop, Barry. "Himalaya (bantay, Asia)". Encyclopaedia Britannica. Naala idi 1 Oktubre 2012.
- ^ Shi, Yafeng; Xie, Zizhu; Zheng, Benxing; Li, Qichun (1978). "Pannakaiwarwaras, Langa ken dagiti Panagdumaduma dagiti Glasier iti Tsina" (PDF). Penpen ti Glasier ti Lubong. Riederalp Workshop.
- ^ Henderson-Sellers, Ann; McGuffie, Kendal. Ti Kasakbayan ti Klima ti Lubong: Ti Panagmodelo a Perspektibo. pp. 199–201. ISBN 978-0-12-386917-3.
- ^ Hogan, C. Michael (2010). Monosson, E.; Cleveland, C. (dagiti ed.). "Archaea". Ensiklopedia ti Daga. Washington DC: Nailian a Konsilo para iti Siensia ken Enbironmento.
- ^ Miehe, Georg; Miehe, Sabine; Vogel, Jonas; Co, Sonam; Duo, La (Mayo 2007). "Kangatuan a Linia ti kayo idiay Akin-amianan a Hemisperio ket Mabirukan idiay Akin-abagatan a Tibet" (PDF). Panagsukisok ken Panagrang-ay ti Bantay. 27 (2): 169–173. doi:10.1659/mrd.0792.
- ^ a b c Kuhle, M. (2011). "Ti Nangato a Glasial (Kaudian a Panawen ti Yelo ken Kaudian a Glasial Maximum) a Yelo a Kalob ti Nangato ken Tengnga nga Asia, nga adda ti Maysa a Kritiko a Panagrepaso Kadagiti Kinaudi a Petsa ti OSL ken TCN". Iti Ehlers, J.; Gibbard, P.L.; Hughes, P.D. (dagiti ed.). Kuatenario a Glasiasion – Gay-ay ken Kronolohia,Ti Asasideg a Panagkita. Amsterdam: Elsevier BV. pp. 943–965. (dagiti imapa ti glasier mabalin a maikarga)
- ^ Kuhle, M (1987). "Subtropikal a bantay- ken bambantay a gasasion idi ti panawen ti yelo ket nangkalbit ti panagawan dagiti maipapan ti glasier a paset ti panawen iti Pleistoseno". GeoJournal. 14 (4): 393–421. doi:10.1007/BF02602717.
- ^ Kuhle, M. (2005). "The maximum Ice Age (Würmian, Last Ice Age, LGM) glaciation of the Himalaya – ti glasioheomorpolohiko a pangsukisok dagiti linia a pagrimriman ti glasier, kapuskol ti yelo ken kababaan a dati nga igid a puespuesto dagiti Bantay Everest-Makalu-Cho Oyu a massif (Khumbu- ken Khumbakarna Himal) a mairaman kadagiti pakaammo ti naladaw a glasial-, neoglacsial-, ken dagiti naipakasaritaan nga agpang ti glasier, dagiti depresion ti linia ti niebe ken tawtawen". GeoJournal. Dordrecht: Kluwer. 62 (3–4): 193–650. doi:10.1007/s10708-005-2338-6.
Adu pay a mabasbasa[urnosen | urnosen ti taudan]
- Aitken, Bill, Footloose idiay Himalaya, Delhi, Permanent Black, 2003. ISBN 81-7824-052-1
- Berreman, Gerald Duane, Hindus ti Himalaya: Etnograpia ken Panagbaliw, maiak-2 rev. ed., Delhi, Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan, 1997.
- Bisht, Ramesh Chandra, Esiklopedia ti Himalaya, New Delhi, Mittal Publications, c2008.
- Everest, ti IMAX a pelikula(1998). ISBN 0-7888-1493-1
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Himalaya iti Wikimedia Commons


c: text/html

text:
Pagsasao nga Agta ti Bantay Iriga
Ti Agta ti Bantay Iriga (Inagta Rinconada) ket ti pagsasao a Bikol nga insasao dagiti semi-nomadiko nga agan-anup-agburbura a tattao nga Agta (Negrito) iti Filipinas. Daytoy ket naisasao iti Siudad ti Iriga aginggana kadagiti aplaya ti Danaw Buhi. Daytoy ket narigat unay nga agsinnaranay a maawatan iti Agta ti Bantay Iraya iti sabali a bangir ti danaw.
Ti tattao nga Agta ti Bantay Iriga ket agtataengda kadagiti kabakiran iti asideg dagiti away a baranggay ti Buhi, Iriga (mairaman dagiti pagtaengan iti lugar ti Ilian), ken Baao iti Camarines Sur (Lobel 2013:68).
Dagiti lokasion[urnosen | urnosen ti taudan]
Inreporta pay ni Reid (1994)[3] ti karuay nga asideg a kabagian a tinawtawagan iti Rugnot a naisasao iti lugar ti Danaw Buhi, Camarines Sur. Dagiti lokasion ti Inagta nga inlista babaen ni Reid (1994) ket dagiti sumaganad.
- Santa Niño, Hayagan, ken Santa Cruz, Ipil, Buhi, Camarines Sur
- San Augustine, Buhi, Camarines Sur; SIL
- San Ramon, Lake Buhi, Camarines Sur; SIL
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Agta ti Bantay Iriga iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Mt. Iriga Agta". Glottolog 3.0. Jena, Alemania: Instituto ni Max Planck para iti Siensia ti Pakasaritaan ti Nagtagitaon.
- ^ Reid, Lawrence A. 1994. "Possible Non-Austronesian Lexical Elements in Philippine Negrito Languages." In Oceanic Linguistics, Vol. 33, No. 1 (Jun. 1994), pp. 37-72.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Zacatecas
Ti Zacatecas (Panangibalikas nga Espaniol: [sakaˈtekas]), opisial a ti Nawaya ken Naturay nga Estado ti Zacatecas (Espaniol: Estado Libre y Soberano de Zacatecas), ket maysa kadagiti 31 nga estado, a no mairaman ti Pederal a Distrito, ket mangbukel kadagiti 32 a Pederal nga Entidad ti Mehiko. Daytoy ket nabingbingay kadagiti 58 nga ili ken ti kapitolio a siudadna ket ti Siudad ti Zacatecas.
Ti Zacatecas ket mabirukan idiay Amianan-Tengnga a Mehiko. Daytoy ket beddengan dagiti estado ti Durango iti amianan a laud, ti Coahuila iti amianan, ti Nayarit iti laud, ti San Luis Potosí ken Nuevo León iti day, ken ti Jalisco, Guanajuato ken Aguascalientes iti abagatan.
Ti estado ket kaaduan nga ammo para kadagiti nabaknang a depositona iti pirak ken dagiti dadduma a mineral, ti arkitektuna iti kolonia ken ti kinapangrunana iti las-ud ti Yaalsa ti Mehikano. Dagiti kangrunaan nga aktibidadna iti ekonomia ket ti panagmina, agrikultura ken turismo.
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti midia a mainaig iti Zacatecas iti Wikimedia Commons
Pakaammo ti panagbiahe idiay Zacatecas manipud iti Wikivoyage (iti Ingles)
Heograpiko a datos a mainaig iti Zacatecas iti OpenStreetMap
- (iti Espaniol) Gobierno ti Estado ti Zacatecas


text:
Pagsasao a Laud nga Arawe
Ti pagsasao a Laud nga Arawe ket ti maysa a lugar ti dialekto ti Austronesio ti Laud a Baro a Britania, Papua Baro a Guinea. Dagiti kangrunaan a karuay ket ti Apalik, Gimi, Aiklep, ken maitutop nga Arawe (Solong).
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Apalik (Ambul) iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
Gimi (Loko) iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
Aiklep iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
Solong (Arowe) iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "West Arawe". Glottolog 3.0 (iti Ingles). Jena, Alemania: Instituto para iti Ebolusionario nga Antropolohia ni Max Planck.


text:
Naakusaran ni Esteban a dakes ti ibagbagana maipapan iti Dios (8-15)
6 Kadagidi aldaw nga umad-adu dagiti adalan, nagreklamo dagiti Judio a Griego ti lengguaheda kadagiti Judio a Hebreo ti lengguaheda, ta saan a maik-ikkan dagiti baloda a babbai iti taraon a maiwarwaras nga inaldaw.+2 Iti kasta, inayaban ti Sangapulo ket Dua ti nakaad-adu nga adalan sa kinunada: “Saan nga umiso* a baybay-anmi ti sao ti Dios tapno agiwaraskami iti taraon kadagiti lamisaan.+3 Gapuna, kakabsat, mangpilikayo iti pito a mararaem a lallaki*+ a napno iti espiritu ken sirib+ tapno dutokanmi a mangasikaso iti daytoy a napateg a banag;+4 ngem dakami, ipamaysami ti agkararag ken mangisuro iti sao ti Dios.”5 Nagustuan ti amin nga adalan ti imbagada, ket pinilida ni Esteban, maysa a lalaki a napno iti pammati ken nasantuan nga espiritu, kasta met ni Felipe,+ Procoro, Nicanor, Timon, Parmenas, ken ni Nicolas, a proselita a taga-Antioquia.6 Impanda ida iti sanguanan dagiti apostol, ket kalpasan a nagkararagda, imparabawda kadakuada ti imada.+7 Gapu iti daytoy, nagtultuloy a naisaknap ti sao ti Dios,+ ket immadu nga immadu ti bilang dagiti adalan+ idiay Jerusalem. Adu met a papadi ti nagbalin a manamati.+8 Ita, ni Esteban, a napno iti pabor ken pannakabalin ti Dios, ket agar-aramid idi iti nakaskasdaaw a bambanag* ken pagilasinan iti tengnga dagiti tattao.9 Ngem immay ti dadduma a lallaki a kameng ti grupo a maawagan iti Sinagoga ti Nawayawayaan a Tattao, a kaduada ti dadduma a taga-Cirene ken Alejandria, ken dadduma pay a taga-Cilicia ken Asia, tapno makiririda ken Esteban.10 Ngem saanda a maabak ti sirib ken ti espiritu a mangtigtignay kenkuana nga agsao.+11 Iti kasta, adda lallaki a sililimed a kinombinsirda a mangibaga: “Nangngegmi a dakes ti ibagbagana maipapan ken Moises ken iti Dios.”12 Sinugsoganda dagiti tattao, panglakayen, ken eskriba, ket bigla a napanda kenkuana sa tiniliwda ken impanda iti Sanhedrin.13 Nangpataudda kadagiti ulbod a testigo, a nangibaga: “Saan nga agsardeng nga agsasao daytoy a tao maibusor iti daytoy a nasantuan a lugar ken iti Linteg.14 Kas pagarigan, nangngegmi nga imbagana a rebbaento daytoy Jesus a Nazareno daytoy a lugar ket baliwanna dagiti kostumbre nga inted kadatayo ni Moises.”15 Bayat a kumitkita kenkuana ti amin a nakatugaw iti Sanhedrin, nakitada ti rupana a kasla rupa ti anghel.


text:
Dagiti Ina ti Plaza de Mayo
Ti Dagiti Ina ti Plaza de Mayo (Espaniol: Asociación Madres de Plaza de Mayo) ket maysa a gunglo dagiti Arhentio nga inna a dagiti annakda ket "nagpukaw" kabayatan ti turay a diktadoria militar kadagidi tawen ti 1970 iti Arhentina.
Maysa a naisangayan nga organisasion ti Dagiti Ina ti Plaza de Mayo dagiti babai nga Arhentino a nagbalin nga aktibista iti karbengan a pangtao tapno magun-odan ti maysa a panggep. Iti agarup tallo a dekada, inrupir dagiti Ina ti karbenganda a makidenna manen kadagiti naagaw nga annakda.
Iti panagprotestada, agsuotda kadagiti puraw a dalungdong kas panglagip iti lampin dagiti nagpukaw nga annakda. Nagtaud ti nagan ti gungloda manipud iti Plaza de Mayo iti sentro ti Buenos Aires, Arhentina nga immuna a nagtitiponan dagiti agladladingit nga ina ken lola. Aguurnongda iti kada malem ti Hueves para iti kagudua ti oras a panagpagnapagnada iti plaza.
Nabukel ti gunglo babaen dagiti babbai a nagsasarak kabayatan ti panangpadpadasda a mangsapul kadagiti nagpukaw nga annakda, a tiniliw dagiti ahente ti gobierno ti Arhentina kadagiti tawtawen ti Narugit a Gubat (1976–1983), nga adu kadagitoy ti naparparigat ken napapatay sa nailemmeng dagiti bangkayda. Ni Azucena Villaflor, ti pundador ti gunglo, a kaduana ti 13 a sabali pay a babbai, ti nangirugi kadagiti demonstrasion iti Plaza de Mayo, iti sango ti Casa Rosada, ti palasio presidensial, idi Abril 30, 1977. Innem a bulanen a sapsapulen ni Villaflor ti maysa kadagiti barona ken ti manugangna a babai. Idi Disiembre 10, 1977, innala met ti militar ni Villaflor ket inkursongda iti pupokan militar Navy's Mechanics Training School (ESMA) iti distrito Núñez iti Buenos Aires. Manipud idin saanen a nakita pay a sibibiag ni Villaflor. Idi katengngaan ti 2005, nasarakan ti bangkay ni Villaflor ken dua pay nga ina a kaduana a da Esther Careaga ken María Eugenia Bianco. Naikali ti dapo ni Villaflor iti sakaanan ti Piramida ti Mayo iti Plaza idi Disiembre 8, 2005.
Dagiti akinruar a silpoUrnosen
- Asociación Madres de Plaza de Mayo (iti Espaniol)
- Madres de Plaza de Mayo – Línea Fundadora (iti Espaniol)
- Asociación Abuelas de Plaza de Mayo (iti Ingles)
- Proyecto Desaparecidos (iti Espaniol)


text:
Benigno Aquino III
Ni Benigno Simeon Cojuangco Aquino III[1][2] (pannakabalikas [bɛˈniɡno aˈkino] iti kaaduan a pagsasao iti Filipinas, (nayanak idi Pebrero 8, 1960), ken ammo pay a kas ni Noynoy Aquino wenno PNoy, ket maysa a Pilipino a politiko nga isu ti maika-15 a Presidente ti Filipinas manipud idi Hunio 2010 aginggana idi Hunio 30, 2016.[3][4]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Senator Benigno S. Aquino III". Senado ti Filipinas.
- ^ "Panagtawag ti Presidente ti Filipinas – Benigno S. Aquino III" (PDF).
- ^ "Ni Aquino ket nagiari ti hustisia a kas Presidente ti Filipinas – Yahoo! News". 2010-06-09. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2010-06-15.
- ^ "Gibus a balota ti Kongreso". INQUIRER.net. 2010-06-08. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2010-08-22.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Midia a mainaig ken ni Benigno Aquino III iti Wikimedia Commons
- Noynoy Aquino Website


text: 24 Ikkaten ni Jehova ti amin a nagyan ti daga ken pagbalinenna a nabaybay-an.+Ibaliktadna* dayta+ ken iwarawarana dagiti agnanaed.+2 Agpadanto ti mapasamak iti tunggal maysa:Ti umili ken ti padi,Ti adipen ken ti amona a lalaki,Ti adipen ken ti amona a babai,Ti gumatgatang ken ti aglaklako,Ti agpabpabulod ken ti bumulbulod,Ti agpapautang ken ti umut-utang.+3 Maikkatto amin a nagyan ti daga;Maipanawto amin,+Ta daytoy ti imbaga ni Jehova.4 Agladingit* ti daga;+ madaddadaelen.Malaylay ti nabunga a daga; agmagmagan.Agkakapsuten dagiti prominente a tattao iti daga.5 Rinugitan dagiti umili ti daga,+Ta saanda a nagtulnog kadagiti linteg,+Binaliwanda ti regulasion,+Ken dinadaelda ti agnanayon* a tulag.+6 Gapuna, nailunod ti daga,+Ket basol dayta dagiti umili.Isu a bimmassit dagiti agnanaed iti daga,Ken manmano ti nabati kadakuada.+7 Agladingit* ti baro nga arak, malaylay ti puon ti ubas,+Ken agsennaay amin a naragsak ti pusona.+8 Simmardeng ti naragsak nga uni ti pandereta;Nagpatingga ti tagari dagiti agraragsak;Simmardeng ti naragsak a tokar ti arpa.+9 Awan ti kanta iti panaginumda iti arak,Ken napait ti arak kadagidiay umin-inum.10 Narba ti nagpanawan nga ili;+Naiserra ti tunggal balay tapno awan ti makastrek.11 Agpukpukkawda iti kalsada ta awan ti arak.Awanen ti panagraragsak;Nagpukawen ti rag-o iti daga.+12 Nabaybay-an ti nadadael a siudad;Naan-anay a narba ti ruanganna.+13 Kastoyto ti pagbalinan ti daga, iti tengnga dagiti umili:Kas no maburasan ti kayo nga olibo,+Ken no maadas ti ubas kalpasan ti panagbuburas.+14 Ipigsadanto ti timekda,Agpukkawdanto a siraragsak.Manipud iti baybay,* ipakaammodanto ti kinadayag ni Jehova.+15 Isu nga idaydayawdanto ni Jehova iti lugar ti lawag;*+Kadagiti isla ti baybay, idaydayawdanto ti nagan ni Jehova a Dios ti Israel.+16 Manipud ungto ti daga, mangmangngegmi dagiti kanta:“Dayag* para iti Daydiay Nalinteg!”+Ngem ibagak: “Agkakapsutak, agkakapsutak!Kaasiak pay! Mangal-allilaw ti manangallilaw;Mangal-allilaw ti manangallilaw babaen ti kinaulbod.”+17 Buteng, abut, ken silo ti agur-uray kenka nga agnanaed iti daga.+18 Matnagto iti abut ti asinoman nga aglibas gapu iti uni ti pagbutbutngan,Ket masiluan ti asinoman a makaruar iti abut.+Ta maluktanto dagiti pagruaran ti danum iti langit,Ket magunggonto ti pundasion ti daga.19 Nagnganga ti daga;Nagunggon ti daga;Nakaro ti pannakayegyeg ti daga.+20 Agibar-ibar ti daga a kas iti nabartek a tao,Ken agpallapallayog a kas iti kalapaw no naangin.Nakadagdagsen ti basolna,+Isu a matumba ket saanto a makabangon.21 Iti dayta nga aldaw, ukomento ni Jehova ti armada iti ngatoKen dagiti ari iti rabaw ti daga.22 MaurnongdantoKas kadagiti balud a naurnong iti abut,Ket maipupokda iti bartolina;Sanguennanto ida kalpasan ti adu nga aldaw.23 Aglidemto ti kabus a bulan,Ken agsipngetto ti naraniag nga init,+Ta ni Jehova a panguluen dagiti armada ket nagbalinen nga Ari+ idiay Bantay Sion+ ken idiay Jerusalem,Ket maidaydayawto iti sanguanan dagiti panglakayen iti ilina.*+


text:
Sakbay ti panagboksing da Manny Pacquiao ken ni Juan Manuel Marquez iti MGM Hotel, Las Vegas, liamado unay ti Filipino boxing icon nga abakenna ti naud-udi. Kasta katalek dagiti mannugal a mangabak ni Pacquiao. Uray ni Freddie Roach, impadtona a paturogen ni Pacquiao ni Marquez iti maikanem a round. Kasta met ti padto ni Gov. Chavit Singson bayat ti interbio kenkuana ti media nakurang a dua a lawas sakbay ti panagsango dagiti dua iti ring.
Ngamin, iti immuna a panaglabanda idi 2004, na-knock down ni Marquez iti namitlo iti first round. Idi maikadua a panagrupakda iti ring idi 2008, nadaleb ni Marquez iti maikatlo a round, ngem nabaelanna ti timmakder a nakirinnangas agingga iti maudi a rikos a nagtungpal iti split decision.  Ngarud, iti daytoy maikatlo a panagsangoda, kinuna ti trainer ni Pacquiao nga awan a pulos ti pannakaabak ti Filipino boxer, ket paturogenna pay ti Mehikano.
Ngem saan a kumbinsido ti panangabak ni Pacquiao ken ni Marquez iti daytoy maikatlo a beses a panagboksingda. Kinapudnona, risiris unay ket awan ti makaammo iti resulta agingga iti maudi a round.
Limtuad a pinaboran dagiti dua a judge ni Pacquiao iti maudi a rikos. Kasta karisiris daytoy a panagboksingda.
Kinapudnona, adu a nagbuya ti saan a napnek iti resulta ti boksing ket nagipalladawda kadagiti botelia, nanganan ken dadduma pay iti ring a nakataktakan bassit ti pannakainterbio ti Filipino champion.
Iti daytoy saan a nalawag a resulta iti maikatlo nga engkuentroda, posible a mapasamak ti maikapat a panagsangoda iti ring. Sigurado a rinibribu ti agbuyanto manen, aglalo kadagiti mamati a nangabak ti Mehikano.
Ngem masaludsod, ayannan daydi siglat ni Pacquiao a nangdalupo kadagiti nalalaing a boksingero, agraman dagiti adayo a nataytayag ngem isuna? Iti naudi a labanda ken ni Marquez, kasla napukawen ti pigsa ti disnog ni Pacquiao ta saan nga inggingina ni Marquez, Kasta met nga adu dagiti naipalusot daytoy a danogna a saan a nalisian ni Pacquiao.
Daytoy kadin ti pakauna a pagilasinan a mangrugin nga agsalog ti laing ni Pacquiao agsipud ta kibkiban metten ti narangya a panagbiag, showbiz ken politika?
Kas nadakamatmin iti napalabas, iti bukodmi a biang, panawenen nga isakbit ni Pacquiao ti boxing glovesna. Awanen ti ania pay a paneknekanna a mangkuestion nga isu ti kalaingan a boksingero iti daytoy a panawenna. Naim-imbag nga agretiro itan bayat ti kaaddana iti tapaw, a saan ketdi nga agretiro kalpasan ti panangdaleb kenkuana iti sabali a tumantanor a nalalaing ngem isu a boksingero.#


text:
NANGNGEGMO kadin, kailian, ti agsapata a kunana: “Saksik ti Dios!”
Wenno: “Saksik ni Jesus.”
Dagiti dadduma: “Isapatak iti Nangato a Langit, awan ti inaramidko.”
Dagita, kailian, ti naynay a mangeg, saan?
Apay nga adda dagiti makaisawang kadagitoy a sapata idinto a mabalinna met a kunaen ti “Peks man!” sana pagkinnawiten dagiti tammudona! He-he-he…
Adda pay dagiti mangibalikas nga uray alun-onen ti pagtaktakderanna a daga no agul-ulbod. Wenno saan, uray makimat no saan a pudno ti ibagbagana!
Wenno, no saan, saan. No wen, wen. Ania la ketdin no kunaem pay nga uray no alun-onennaka ti daga a pagtaktakderam no agul-ulbodka?
Kas ken ni Lino a nalaing nga agsapata, kailian. Aglalaok dagiti sapatana ken ni baketna nga agnanayon a patpatgenna daytoy, a dinanto isukat iti sabali uray no baket ken lakayda. Bassit la a lamiongna ken sapata, sa ket pagandarenna ti imana no kasta nga agpungtot ni kumander in tsipna, ayos ang buto-buto. Maiyalisna ti alipuspos ni Anneng a baketna.
Kas iti naminsan a nasukainan ni baketna nga adda lipistik iti kuelio ti badona. Sinitar ni baketna nga adda kinasinnarakna a babai ta kasano koma nga adda lipistik iti kuelio ti badona?
“A daydiay? Atiddog nga estoria daydiay, baket?” kinuna ni Lino sana insalaysay a nagkumbidar ti maysa a padana a drayber ta kasangayna. Napanda naggiinom iti maysa a videoke bar.
Malaksid iti pulotan, adda pay naipasango a drinks. Uray dagiti dua a babai a sangaili ti gayyemda, imminumda. Dua a lamisaan ti inukoparda
Nayadu ni Merly ti nainumna. Iti panagsublina iti lamisaanna kalpasan a naggapu iti CR, nagsallapid ti sakana ket dina natimbeng ti bagina. Natuang iti ayan ni Lino ket naisubsob ti sungona iti kueliona.
“Ania ket a bainen ni Merly, baket,” kinuna ni Lino. “Kasta unay ti panagpadispensarna. Kas gentleman, pinasensiaak lattan.”
“Ow, baka palusotmo laeng dayta,” nakuna ni Anneng idinto a mabalin a masiroten ti misugsogna.
“Saksik ti langit, sika laeng ti ay-ayatek, baket,” kinuna ni Lino sana rinakep ni Anneng. Inagkanna iti nakair-irut uray no agat-ling-et ni baketna ta kalkalpasna a naglaba.
Naggarikgik ni Anneng. Ti arakup ken agek ni lakayna ti pagkapsutanna. Naipakni ti suspetsana. Iti dayta a rabii, uray la nagkaling-etan ni Anneng iti irut ti arakup ken agek ni lakayna.
Ngem ti kinapudnona, nalipstikan ti kuelio ni Lino gapu iti panangagek-agek kenkuana ti nalapsat a GRO a kinatebolna idi napanda nagiinum nga agbabarkada iti maysa a bar iti puseg ti siudad.
Ngem, kailian, rumbeng kadi nga agibalikastayo iti saan a pudno a kallawitentayo pay Dios?
Para ken ni Lino, idi damo, rumbeng laeng. “Ammo ni Jesus nga awan aramidko, Anneng, baket. Uray man no mabtak ti aprok!” Dagita lamiong idi. Ngem idi maamirisna a saan a maikanatad ken dakkel a pakadaksan ken pakabasolanna, saannan nga inaramid dayta. Saanen nga agsapata nga iramanna ti Dios, ti langit, ti daga, wenno ania la ditan.
Idi damo, mamati ni Lino a no naannad, saanto a maibutaktak ti ar-aramidenna. Mamati a kabaelanna nga utuen ni baketna iti agnanayon.
Ngem adda pagsasaotayo: ikalim man ti palimedmo iti katukotan nga abut, addanto panawen a maibutaktak. Uray kasano kauneg ti pakaikalian ti buyokmo, dumtengto ti panawen nga agasimbuyok ti alingasawna.
Kasta ti napasamak ken ni Lino. Pagsagsagabaanna iti nakana. Ta malaksid a nalukaisan ti pudpudno a kinataona, narakrak pay ti umok a binangonna.
(Adda tuloyna)


text:
SAN FERNANDO CITY- Dua a kameng ti maysa a grupo ti lokal a terorista a komunista nga agdakdakiwas iti probinsia ti Ilocos Sur ken Abra ti simmuko kadagiti pannakabagi ti linteg iti Plaridel, Bulacan itay nabiit.
Kinuna ni Police Chief Supt. Leopoldo N. Bataoil, PRO-I regional director, a boluntario a simmuko iti nagtipon nga operatiba ti polis ken militar idi malem ti Hunio 29 iti Plaridel, Bulacan da Samuel Tiw-ak Compalas alias Ka Salvar, Vice-Co of SYP1, PG, Venus ken nakalista a No. 9 iti Order of Battle (ISO 2nd Quarter 2007), ken Dominador Bangisan Angdos, agpada a kameng iti Kilusang Larangang Guerrilla Sandino nga agdakdakiwas iti maikadua a distrito iti Ilocos Sur ken Abra.
Ni Emmanuel Amolot alias Renato Amolot ti mapapati a dadaulo ti nasao a grupo.
Kinuna ni Bataoil a sumangsango ni Compalas iti kaso a murder a naka-docket iti Criminal Case No. 1978-C iti sala ni Judge Gabino Balbin iti RTC Branch 23 iti Candon City, Ilocos Sur.
Ni Ka Salvar ti maysa kadagiti suspetsa iti pannakapapatay ni SPO3 Victorino Jallorina.
Kinuna ni Bataoil a boluntario a simmuko dagiti dua iti nagtipon nga elemento ti NISG- Northern Luzon, PRO1-Regional Intelligence Division, Regional Mobile Group 1, Regional Intelligence Office 1 ken ti Military Intelligence Group 1.
“Boluntarioda nga insuko dagiti armasda ken inkeddengda ti panagsublida iti ikub ti linteg agsipud ta kayatda ti agbiag a normal,” kinuna ni Bataoil.T
Kinuna ni Bataoil a maikredito ti panagballigi ti operasion iti proyekto ti PRO1 a Project POLBAT ken Bring Home a Comrade Program a kangrunaan a panggepda ti panagballigi iti rupak kontra insurhensia nga awan ti maiputok uray maysa a bala. #


text:
VIGAN CITY – Agpalpalama a taga-Alaminos City, Pangasinan ti naaresto a nagtakaw iti opisina ni Architect Dennis Cabello y Raquel sadiay Vigan Public Market Annex, Barangay 8, a masuspetsa nga inwayatna idi karabian ti Hunio 10.
Inaresto dagiti polis ti suspek a maysa a Jonathan Daragay y Mero, 23, baro, awanan panggedan ken residente iti Barangay Lucap, Alaminos City, Pangasinan.
Mabirbirok pay ti di nabigbig a kumplotna.
Naduktalan ni Cabello a natakawan ti opisinana idi napan naglukat idi agarup 9:30 iti bigat ti Hunio 11 ta naiwarawara dagiti gamitna ken awanen ti aircon nga agbalor iti P15,000.00, computer set nga addaan iti LED screen nga agbalor iti P9,000.00, ken CPU nga aggatad iti P30,000.00.
Nakastrek dagiti suspek iti uneg babaen ti panangdadaelda iti steel frame ti aircon ken ditoy met la ti rimmuaranda kalpasan ti panagtakawda.
Naiyendorso ti kaso a panagtakaw maikontra ken ni Daragay ken John Does iti opisina ti city prosecutor.#
Â


text:
Komentario ni Salvador A. Espejo
Iti biang ti Student Council Alliance of the Philippines (SCAP), linabsing ti Saint Theresa’s College ti kalintegan ti estudiante kas intuding ti Bill of Rights a nailanad iti 1987 Constitution, partikular ti Artikulo 3, Seksion 4 a manggarantia iti tunggal tao ti wayawaya iti panagbalikas ken ekspresion.
No patien ti SCAP, masaklaw daytoy a wayawaya ti internet ken dagiti social networking sites a kas iti Facebook. Saan la a dayta, sinalungasing pay ti pagadalan ti probision ti RA 9262 wenno ti Anti-Violence against Women and their Children Act gapu iti mapapati a panangipalayna iti sikolohikal a kinasabrak iti estudiante, a nagsagrapanna iti pannakaibabain ken trauma.
Segun iti SCAP, linabsing pay ti Student Handbook ti Saint Teresa’s College ti kalintegan ti estudiante ken ti konstitusion, kas ti paglintegan a saan a panagparetrato ken panag-upload kadagiti ladawan iti internet a naan-anay a maipakita dagiti paset ti bagi agsipud ta pawilan daytoy ti pribado ken personal a garaw dagiti estudiante ti pagadalan.
Saan a mabalin a masuspenso ti sibil ken politikal a wayawaya ti maysa a tao gapu ta  agbasbasa iti pagadalan katolika wenno saklawen dagiti pagannurotan ti Student Handbook, kinuna pay ti SCAP.
Dimmanon payen daytoy iti imatang dagiti agtuturay ti Department of Education. Iti kaudian a report, impasingked ni DepED Assistant Secretary for Legal Affairs Tonisito Umali a kitaenda daytoy a kaso agsipud ta addan naidatag a kaso maikontra iti STC High School Department.
Kangrunaan a pangituonan ti imatang ti DepEd no maikanatad ti pannusa iti  nagbasolan ti balasitang a panagparetratona a nakaaruat iti two-piece a pagdigos a nakaiggem iti nakasindi a sigarilio ken botelia ti arak.
Kinuna ni Umali nga adda iti ikub ti kalintegan ti pagadalan a mangipakat iti pannusa iti estudiante nga iti paniriganna ket nakabasol wenno naglabsing kadagiti pagannurotan ken paglintegan ti pagadalan agsipud ta addaanda iti bukod a manual a mangsaklaw iti operasionda kasta met dagiti annuroten a suroten dagiti estudiante ken iti maipakat a pannusa no salungasingda dagitoy.
Kinuna pay ti opisial a kitaenda no agpayso a saan a napalugodan nga agmartsa laeng ti estudiante.
Inyunay-unay ti nasao nga opisial a sabali a banagen no saan a mapalubosan nga agturpos ti estudiante maigapu iti panagparetratona a nakaaruat laeng iti pagdigos ken adda pay iggemna a sigarilio ken botelia ti arak.
Sabali met nga opisial ti nagkuna a kas sagudayen ti paglintegan, saan a mapalubosan ti estudiante nga aggraduar no maigapu iti rason nga academic wenno adda dina nairuar nga asignaturana. Ket no salungasingen ti pannusa ti paglintegan wenno pagan-nurotan ti pagilian, mabalin ti DepEd ti sumngat, segun iti maysa met nga opisial.
Mapadpadaanan ngarud no ania ti pagbanagan daytoy a kaso.
Ketdi, adda dakkel a leksion a maullom iti daytoy a pasamak, nangruna dagiti amin a mahilig nga agiposte iti uray ania ditan a retrato ken  impormasion maipapan kadakuada iti Facebook.
Iti daytoy a moderno a panawen, nagdarasen ti ag-upload iti uray ania a banag iti internet. Ngarud, no nagiposteka iti maipapan kenka iti Facebook nangruna kadagiti personal a bambanag nga iti laeng pribado a lugar ti pakabuyaanna, saanka nga agkammatalek nga adda posibilidadna nga iti laksid ti pannakaammom, mabalin a ‚Äúnaibinglayen‚ÄĚ dagitoy ket pagpipiestaanen ti sangalubongan.
Madakamatmi ditoy ti maysa a balasang a nangretrato iti bagina a lamolamo sana nagay-ayaman nga imposte iti Facebookna. Naglak-am daytoy a balasang iti nakaro a pannakaibabain agsipud ta adda nakastrek iti accountna ken nakasungkit iti retratona ket impatulodna metten kadagiti nadumaduma a tattao agingga  a nagtungpal iti panagramaram ti retrato iti internet.#


text:
STA. LUCIA, Ilocos Sur – Ginandat a gudasen itay lawasna ti dua nga armado a tattao ti barangay captain ti Barangobong ditoy bayat ti panagdaliasatna iti Barangay Catayagan ditoy met laeng nga ili.
Napuntaan ti kannigid nga abaga ni Barangay Captain Ronald Joven, 49, naasawaan ngem nabaelanna ti nagkamang iti kamaisan sa nagpaarayat kadagiti lumugar ti nasao a barangay.
Intaray dagiti residente ti biktima iti Sta. Lucia District Hospital.
Segun iti inbestigasion dagiti polis, agturong ni Joven iti Candon City a naglugan iti dyipna ngem idi pampanurnorenna ti Barangay Catayagan, inabay ti dua a lalaki a naglugan iti motorsiklo sa pinaltogan ti maysa ti biktima.
Kalibre 45 ti naaramat iti pammaltog maibasar iti maysa a kapsula a nakasarakan iti lugar a nakapasamakan iti panagtambang.
Di pay nabigbig dagiti suspetsa ken ti motibo ti pammaltog.#


text:
‚ÄúTi Lalaki A Pakaikamangak‚ÄĚ
Maikadua a Gunggona, Sabali Awards 2009-2010
Sarita ni Jovito Amorin ti Sta. Maria, Ilocos Sur.
Kas kadagiti naruay a saritana, naimarkan kenkuana daytoy estilona a sumurat ti sarita: awanen ti adu pay a palpalikaw. Straight to the point. Ababa ngem namsek, ngem madrama ken naannad a nangpili kadagiti indatagna nga eksena. Napili dagiti eksena. Uray kadagiti naratibo a paset ket ababa ngem namsekda kadagiti binatog.
Makaay-ayo ti kastoy a wagas ti panangiparang ti sarita (presentation) ken uray ania sinurat ta suroten laengen ti agbasbasa ti basbasaenna a sarita ket agtik-ab la ketdi iti nakaat-atiddog. Dagiti napili nga eksena ket isuda ti nangparnuay iti makagagar, makapikapik ken makaay-ayo a buya tapno saan nga ibbatan ti basbasaen.
Babaen ti first person point of view, ababa ken namsek a binatog, makuna a daytoyen ti makunak a marka ti author iti Literatura Ilokana. Personal memoir. Kas agpalpaliiw iti Ilokano literature, daytoy ti nadlawko…
Bueno, pasadaantayo man ti sarita…
TI PAULO:
‚ÄúTi Lalaki a Pakaikamangak.‚ÄĚ Saanen a nagpalikaw. Ti kadakkelan a parikut ket kasanona (ni Joven) nga iyasideg ti riknana iti lalaki a pakaikamanganna. Saanna nga am-ammo dayta a lalaki. Am-ammona laeng a kas kriminal. Siga. Ngem kayatna latta ti maikamang iti daytoy a lalaki.
Hmn, makapalibbi met ken makapangato kadagiti kiday ti napili a topiko ti sarita!
Ta kas kuna ni Joven: ‚ÄúAnia koma no kriminal ti lalaki a pakaikamangak? Maksayan aya ti kinataok? Saan met a naikawes ti kinadakes ti maysa a tao. Ammok nga uray kriminal ti maysa a tao adda latta uray uray sangkabassit a kinaimbag¬† a nabati ken naimula iti pusona.‚ÄĚ Daytoy ti prinsipio ni Joven. Nasiken a prinsipio nga umayon iti karakterna.
Pinasarunuan pay dagiti met mangisakit kenkuana: ‚ÄúSika ti torpe ken tanga no patiem amin nga ibagbagada.‚ÄĚ Kinunada. Ta ngamin dagiti mangdurdurog kenkuana nga armenna laengen ti anak ti prinsipalda ket kayatda laeng ti agpasikat ken mamadpadakes ken Merci ta adda met ‚Äúsisiimenda‚ÄĚ a pakairanudan ken nalimed-a-saan a panagibales..
Ngem ti napudno nga agayat, uray ngata isullatmo iti bunganga ti kanion samo pagunien isunto pay la nga isu a yebkasna ti napudno a panagayatna. Ta iti ayat, awanan iti nagbabaetan wenno lapped a makaguped iti nadarisay a panggep. Saan a nalaka a mabaw-ing. Kasta ti napudno nga agayat, saan?
Ti napintas kadaytoy a sarita ket ti expectation no kasano a sanguen ti bida dayta a parikut iti pakaikamanganna. Adu dagiti tumaud a saludsod sakbay a malawlawagan ti amin.¬† Adda daydiay saludsod ‚Äúkalpasanna, aniat, napasamak?‚ÄĚ No masagsagannad dayta a saludsod, ad-adda pay a nangipaay iti makagagar nga eksena. Daytoy ti inawit a birtud ti paulo daytoy a sarita‚Ķ
TI PANGRUGIAN:
Madlaw iti pangrugian ti nairteng a gutad ti first person story. Damo pay laeng, wenno iti lukat, naisubon kadagiti agbasbasa ti makasilud a balikas tapno saan nga ibbatan ti agbasbasa ti basbasaenna: ‚ÄúMakapasuron a saan dagiti padak a mannursuro iti East Central. Ti ket pannakaikawkawakon a nangibaga nga adda riknak ken ni Merci a kamaestraanmi.‚ÄĚ
Kadayta a lukat, maimarkan iti panunot ti agbasbasa dagiti agsasagannad a saludsod a kayatna a masungbatan kabayatan nga agtultuloy ti panangbasana iti sarita. Naimarka dita a kayat ti agbasbasa a maammuan dagiti sumaruno nga eksena ken ti kangrunaan a paset: ‚Äėasino aya ti lalaki a pakaikamangan ni Joven?‚Äô
Iti ababa a pannao, ti pangrugian ti nagserbi a banniit kadagiti agbasbasa tapno ituloyda a basaen ken dida ibbatan ti basbasaenda. Agtultuloy dagiti saludsod a panangammo kadagiti sumaruno nga eksena. Agasasagannad a saludsod agingga a maibuksilan ti amin a kinapudno…
(Adda tuloyna)


text:
Partido Demokratiko (Estados Unidos)
Ti Partido Demokratiko ket maysa kadagiti dua a kangrunaan a kontemporario a politiko a partido idiay Estados Unidos a kaduana ti Partido Republikano. Daytoy a partido ket agsuporta ti sosial a liberal ken progresibo a plataporma[1][2][3], ken ti kongresional a timpuyog ti partido ket buklen dagiti progresibo, liberal, sentrista[4], ken dagiti libertariano. Daytoy a partido ket adda ti kaatiddogan a rehistro ti agnanayon nga operasion idiay Estados Unidos ken maysa kadagiti kadaanan a politiko a partido iti lubong.[5] Ni Barack Obama ket isu ti maika-15 a Demokrata a nagtengtengngel ti opisina ti Presidente iti Estados Unidos.
Manipud ti maika-112 a Kongreso a kalpasan ti 2010 a panagbutos, ti Partido Demokratiko ket agtengtengngel kadagiti minoridad a tugaw idiay Kamara dagiti Pannakabagi, ti kaaduan a tugaw idiay Senado, ti minoridad ti estado a panakagobernador, ken ti pay minoridad dagiti estado a lehislatura.
Dagiti nagibasaranUrnosen
- ^ Grigsby, Ellen. Panagusig kadagiti Politika: Ti pangyuna ti Politika a Siensia, ngem ti liberiralismona ket para iti kaaduan a kinaudi a bersion iti liberalismo-moderno a liberalismo.
- ^ Arnold, N. Scott (2009). Imposing values: an essay on liberalism and regulation. Florence: Oxford University Press. p. 3. ISBN 0-495-50112-3.
Ti moderno a liberalismo ket sakupenna ti kanigid iti sentro iti tinawtawid nga espektro ken nairepresenta babaen ti Partido Demokratiko idiay Estados Unidos.
- ^ Levy, Jonah (2006). Ti estado kalpasan ti statismo: dagiti baro nga aktibidad ti estado iti panawen ti liberalisasion. Florence: Unibersidad ti Harvard a Pagmalditan. p. 198. ISBN 0-495-50112-3.
Iti korporado a lugar ti panagturay, ti sentro-kanigid inpuestona manen kaniana tapno agipandag para iti reporma. Ti Partido Demokratiko ti Estados Unidos ket nagusar kadagiti kalpasan a panagrebtak dagiti eskandalo ken ti panagrebba kadagti presio ti bingay ti pinansia tapn rautenda dagiti Partido Republikano...Ti korporado a panagituray a reporma ket nakakaskasdaaw a maibagay iti uneg ti sukog ti sentro-kanigid nga ideolohia. Ti Partido Demokratiko ken ti SPD ket nagitalekda ti panagrang-ay ti kasasaad ti regulasion a kas ti mangtimbeng ti mangimaton a turay, korporado a bileg, ken ti panakapaay ti tiendaan.
- ^ Hale, John (1995). Ti Panagaramid kadagiti Baro a Demokrata the New Democrats. New York City: Political Science Quarterly. p. 229.
Maikadua, dagiti Demokrata idiay Kongreso ket nalasin kadagiti liberal ken ti sentrista a paypayak
- ^ http://www.britannica.com/EBchecked/topic/157244/Democratic-Party#233981.toc
Dagiti akinruar a silpoUrnosen
Midia a mainaig iti Partido Demokratiko (Estados Unidos) iti Wikimedia Commons


text: 6 Anakko, no nanggarantiaka* para iti kaarrubam,+No nakialamanoka* iti maysa nga estranghero,+2 No nasiluanka iti inkarimKen natiliwka iti imbagam,+3 Kastoy ti aramidem, anakko, tapno mawayawayaanka,Ta natnagka iti ima ti kaarrubam:Agpakumbabaka ket dagus nga agpakaasika kenkuana.+4 Dimo ipalubos a makaturogka,Wenno agkidem dagiti matam.5 Lumapsutka a kas gasela iti ima ti mangnganup,Kas billit iti ima ti agtiltiliw iti billit.6 Mapanka ken kuton, sika a sadut;+Paliiwem dagiti aramidna ket agbalinka a masirib.7 Nupay awanan iti komander, opisial, wenno agturay,8 Isaganana ti taraonna iti kalgaw,+Ken agurnong iti taraonna bayat ti panagani.9 Kasano kabayag a nakaiddaka, sika a sadut?Kaanoka a bumangon iti pannaturogmo?10 Bassit pay a turog, bassit pay a ridep,Bassit pay a dalikepkep tapno aginana,+11 Ket umayen ti kinapanglawmo kas iti mannanakaw,Ken ti panagkasapulam kas iti armado a lalaki.+12 Agsursursor ti dakes ken awan serserbina a tao a dakes ti ibagbagana;+13 Ikiremkiremna ti matana,+ ipadpaddekna ti sakana, ken isenseniasna dagiti ramayna.14 Gapu iti nasikap a pusona,Kanayon nga agplano iti dakes+ ken agiwaras iti riri.+15 Iti kasta, biglanto a madidigra;Apagbiitto a madadael ket saanen nga umimbag.+16 Adda innem a banag a kagura ni Jehova;Wen, pito a banag ti karimonna:17 Natangsit a mata,+ ulbod a dila,+ ken ima nga agibukbok iti dara ti inosente a tao,+18 Puso nga agplano iti dakes,+ ken saka nga agdardaras nga agaramid iti dakes,19 Ulbod a testigo a kanayon nga agulbod,+Ken asinoman a mangpataud iti riri dagiti agkakabsat.+20 Anakko, tungpalem ti bilin ni tatangmo,Ken dimo sukiren ti instruksion* ni nanangmo.+21 Kanayon nga ibedbedmo dagita iti pusom;Igalutmo dagita iti tengngedmo.22 Idalannakanto no magnaka;Bantayannakanto no agiddaka;Ken kasaritanakanto* no agriingka.23 Ta ti bilin ket lampara,+Ken ti linteg ket lawag,+Ken ti pannubngar ken disiplina ket dalan ti biag.+24 Saluadandakanto iti dakes a babai,+Iti manggargari a dila ti immoral* a babai.+25 Saan koma a tarigagayan ta pusom ti pintasna+Wenno dimo ipalubos a maallukoyka iti makaay-ayo a matana,26 Ta gapu iti balangkantis, maymaysa ti tinapay ti maysa a lalaki,+Ngem ti mannakikamalala a babai, siluanna ti napateg a biag.*27 Mabalin kadi a mangikabil ti maysa a tao iti apuy iti barukongna ngem saan a mapuoran dagiti badona?+28 Wenno mabalin kadi a magna iti beggang ti maysa a tao ngem saan a masinit ti dapanna?29 Kasta met ti mapasamak iti asinoman a makidenna iti asawa ti kaarrubana;Madusa ti asinoman a mangsagid iti dayta a babai.+30 Saan a laisen dagiti tattao ti mannanakawNo agtakaw tapno mapennek ti bisinna.*31 Ngem no maduktalan, agbayadto iti mamimpito;Itednanto amin a napateg a banag iti balayna.+32 Saan a masirib* ti asinoman a makikamalala iti maysa a babai;Daydiay mangaramid iti dayta daddadaelenna ti bagina.*+33 Sugat ken pannakaibabain laeng ti maganabna,+Ket saanto a mapunas ti pannakaibabainna.+34 Ta agpungtot ti asawa a lalaki gapu iti imon;Saanto a mangngaasi no agibales.+35 Saanto nga umawat iti danios;*Saanto a maay-ayo, uray no kasano kadakkel ti sagutmo.


text:
BANTAY, Ilocos Sur- Garawigaw ti ima daytoy a polis nga agiggem iti armas ta aksidente anapaltoganna ti hepeda ken sabali pay a polis.
Iti report a dimmanon iti provincial police police, aksidente a napaltogan ni PO1 Mark Austria da PSI Pedro Alcausin Villalon, hepe polis ti Burgos ken sabali pay a polis a nabigbig a ni Lodivico Dasalla, nagmaneho iti patrol car.
Segun iti report, agpatpatrolia dagiti tallo idi limmasat ti lugan iti hump a puon ti limmagtuanna ket mapapati a saan a naigagara a nakalbit ni Austria ti iggemna nga armalite a nakaigapuan ti panagbusi daytoy a nakatamaan ti bukot ni Dasalla ken ni Villalon.
Naitaray dagiti nasugatan iti Reyes Hospital iti Sta. Maria, Ilocos Sur.#


text:
VIGAN CITY – Nasurok a duapulo a kompania ti makipartisipar iti jobs fair a maangay iti provincial capitol inton Hunio 1, daytoy ti impakaammo ni Human Resource Management Officer Mario Ruelos.
Kinuna ni Ruelos a regalo daytoy ni Gov. Ryan Singson kadagiti awan panggedan a kailianna kas panangselebrarna iti panagkasangayna.
Kabinnulig ti gobierno probinsial ti Department of Labor and Employment iti pannakaisayangkat ti job fair a manamnama a mangawis kadagiti rineprep nga agbirbirok iti panggedan.
Kinuna ni Ruelos a kasapulan a nakasagana dagiti aplikante a mangisubmite iti bio-data wenno resume-da, application letters, transcript of records, diploma, certificate of employment, no adda, birth certificates from the National Statistics Office, ID pictures ken dadduma a dokumento.
Indagadag ti gobierno probinsial iti masapa a kaadda dagiti aplikante iti probinsial capitol agsipud ta manamnama a nakaro ti trapiko a bubuayen ti panaglulukat iti klase iti daytoy nga aldaw.#


text:
Dear Manong Danny,
Awan gayam ti pilien ti ayat a rumusingan. Uray natikag a daga ti pagdissuan ti bukel ni ayat, dita nga agrusing. Awan ti pilien ti ayat, nataengan, agtutubo, uray karissabong.
Ngem sakbay nga inta warwaren dagiti panid a nakaimalditan ti pakabuklan ti padasko ken ayat iti maysa a karissabong, kablaawak man dagiti naayat a mangtartarabay iti programam nga Indayon Ni Lagip.
Manong Danny, bay-annak man a siak a mismo ti mangkalbit iti puso ti karissabong a nangkayaw kaniak iti daytoy met la a programam. Bay-annak a mangidanon kenkuana ti agdama a sasainnekko barbareng maikkatan ti dagensen ti pusok.
Diak malipatan ti aldaw a damota a panagkita, Lorena. Nagbalin dayta nga aldaw, Agosto 23, 2005, a nabalitokan nga aldaw a naikur-it iti maysa a panid ti biagko.
Ti Radio Natin Tagudin, maysa a bassit a radio station iti igid ti national highway ti Tagudin, Ilocos Sur, ti nagpaay a tulbek iti panagam-ammota, Lorena. Iti amianan a laud iti bangir ti kalsada ti pasdek ti Tagudin National High School a pagad-adalan dagiti rinibu nga estudiante. Adu nga estudiante, babbaro ken babbalasang, kasta met dagiti kas kaniak nga agessem iti panagsurat iti daniw ken salaysay ti sumarsarungkar ti radio RNT.
Alas dies iti bigat iti dayta nga aldaw idi pimmasiarak iti estasion ti Radio Natin Tagudin tapno ibasak ti pinutarko a daniw iti programa nga imatonan ni Eduard, gayyemko nga announcer. Pagaayat a denggen dagiti babbaro ken babbalasang, dagiti nalakayan ken lallaki ken babai nga intarayan ti asawada ti programa ni Eduard a Sagutko Kenka gapu ta maipatpatangatang ditoy dagiti linabag ti biag, nangruna iti maipapan iti ayat.
Agdama idi nga agpatpatokar ni Eduard kadagiti sonata ni ayat idi sumrekak iti booth. Inseniasna ti panagurayko ta ipatangatangna pay dagiti anunsio ti estasion saakto sumaruno a mangibasa iti pinutarko a daniw a napauluan iti Karissabong.
Bayat ti komersial, rimmuarak ta pudotennak iti uneg ti announcer’s booth. Diak nadlaw a simmurot kaniak ni Eduard ket nakitanaka, Lorena, a nakatugaw. Agam-ammokayo gayam.
“Sumrekka, a,” inyawis ni Eduard kenka.
Nagbingngi dagiti naingpis a bibigmo ket timpuar ti nasam-it nga isemmo idi taliawem ni Eduard.
Iti pammattapattak, agtawenka laeng iti 17. Kayarigam ti apagbukar a sabong ti sampagita a mangrugin nga agayamuom iti banglona. Kas karaniag ti kabus a bulan dagiti matam. Aringkuloten ti buokmo nga apaglabes iti abagam nga ay-ayamen ti pul-oy ti angin. Iti takdermo a lima kadapan ken tallo a pulgada, kasla tinubtubay ti nalaing nga eskultor ti pammagim nga ipampannakkel ti puraw a tisirt ken nakipet a maong a pantalonmo.
Pinagam-ammonata ni Eduard, Lorena. Nariknak ti kinalamiis dagiti dakulapmo iti panagpinetpetta ket diak maawatan no apay nga adda bassit nga apuy a nagkarayam iti sibubukel a kinataok. Kasla kayatnak nga igupen ti arimbainen a perrengmo.
Kas kaniak, adda gayam pinutarmo a daniw nga ibasam iti programa ni Eduard. Binasak ti paulo ti daniw, Simmangbayka Iti Biagko.
Agduyoska met gayam a kas kaniak nga agsurat iti daniw.
Iti dayta a darikmat, akuek nga adda nariknak a naidumduma a pitik itoy pusok. Agayatak manen iti kaputotan ni Eba?
Ngem aniaman ti marikriknak, diak inikkan iti uray sangkapirgis laeng nga atension, Lorena. Gapu ta saan a maikanatad nga agayatak kenka. Masapul a kettelek dayta a rikna ita ta nasapa pay.
Wen, Lorena, saanakon a maikari kenka ta addaanakon iti asawa!
(Adda tuloyna)


text:
âGANADOKA, ita, Jerryâ¦â napaliiw ni Mon.
âParagsakentayo ketdi ti bertdey ni Ittorâ¦â kinuna ketdi ni Jerry. Nangdutdot iti sangaribu iti petakana ket inyawatna ken ni Richard. âInka pay mangala iti sangakahonâ¦â Ngem ti kinapudnona, kayatna laeng a lemmesen iti serbesa ti sakit ti nakemna iti inaramid ti kasinsinna. Dina mailiwliwag iti panunotna a maysa a panangliput kenkuana ti pananggatang ti kasinsinna iti yur-urnonganna a kuentas.
Wen, adda karbengan ti asino man a gumatang iti kayatna lalo no adda pagbayadna, kuna ti mugingna. Ngem insulto daytoy kenkuana ta naibaganan iti kasinsinna a yurnonganna ti kuentas. Saan koma a nasakit ti nakemna no impakaammo koma nga immuna ti kasinsinna a gatangennan ti kuentas ta isagutna iti nobiana ta dina pay laeng met magatang daytoy.
Nagdalapdapen ti sipnget. Sumiloden ti nasurok sangapulo a botelia a serbesa a nainum ni Jerry. Agkiamkiamen ti panagkitana. Saan metten a nalimbong ti umap-apon iti mugingna. Kasla kinirogen a pasayan ti rupana ngem sige pay laeng ti inna panagitangad.
Nainayad a limmabas iti bit-ang ti nalabaga a CRV a nakaisurotan dagiti mata dagiti agiinum. Tallo a balay pay ngata, nagsardeng ti kotse.
Iti law-ang, bimmatogen ti nangisit nga ulep a nangules ti tangatang. Ngem saan a daytoy ti ulep a mangyeg iti tudo itoy a kanito no di nangisit nga ulep a nagintaer iti muging kalpasan ti saan a napagsusurot a tignay. No maminsan ngamin, saan a mapagsusurot dagiti tignay lalo no saan a pagturayen ti komunikasion tapno maamad koma ti âapayâ a mangibuksil iti kinapudno.
Napartak ti panagtignay ni Jerry. Kasla bulkan ti barukongna a pagay-ayusan ti umap-apuy a bato ken darat. Iti lulonanna, aggargarakgak ti saraan gapu iti mulmulmolan ti mugingna. Napartak dagiti askawna.
Iti laud, mangngeg ti napigsa a danarudor dagiti dalluyon iti nadawel a baybay. Adu manen ti lukotlukotenna a riper nga itakdang ken mamulagatan iti kabigatanna.
Nariper la unay iti biag. Lalo iti darasudos a saanna nga ammo a sagadan dagiti umapon a rugit iti panunot wenno dina ammo nga amirisen ti umno ken saan.
Iti kalsada, agaayam dagiti sumagmamano nga agtutubo ken ub-ubbing. Naglukat ti nalabaga a CRV ket bimmaba ni Randy. Dina nadlaw ti napartak a yaasideg ti nakullaapan ti panunotna.
Nagiikkis dagiti agtutubo ken dagiti ubbing nga agaayam iti bit-ang.
TENGNGA ti aldawen idi sumangpet ni ina. Simrek daytoy iti siled ni Jerry. Riniing ti ina ni Jerry babaen ti panangguyodna ti ules a pinagkumotna.
âAnia ket a panangibabainen ti inaramidmo, anakko?â agsangsangit ti inana.
Nagkiremkirem laeng ni Jerry. Inilutna ti dua a pispisna ta agbitekbitekda iti sakitna. Mariknana a nasakit ti ulona. Hang-over.
âApay a dinangram ti kasinsinmo? Daytanto met ti kunak. Saanmo a labsen ti aginum ta dimo ammo ti ar-aramidem. No uminumka ipanmo iti buksit a saan ket nga iti ulom!â
Di makatimek. Il-ilutenna ti teltelna.
âApay a minalom iti botelia ti ulo ti kasinsinmo? Dandanin natayâ¦!â
Pinerrengna ti inana. Di latta makatimek.
âAdda pay laeng idiay ospital. Kagapgapuk la unay a nangbisita kenkuana. Adtoy, adda intedna a para kenka.â
Iti tangatang, awan a pulos ti milatna nga ulep. Nabara ti panawen a kasla adda inna ipalpalagip. Ngem saan a maawatan ti tao nga addaan nangednged nga utek.
Maysa a bassit a kahita ken maysa a surat. Indisso ni inangna iti katrena ket rimmuaren nga agsasaibbek.
Bimmangon. Nagtugaw iti iking ti katre. Nabayag a minatmatanna dagiti indisso ti inana. Pinidutna ti kahita ket linuktanna. Napamulagat pay idi makitana a ti kuwentas ti linaon ti kahita! Adda payen naikitikit a naganda ken ni Marinelle iti rabaw ti sinanpuso a bitin ti kuentas ken iti uneg daytoy iti babaen ti ladawanda ken ni Marinelle.
Agtigtigerger dagiti imana a nangbasa ti surat: âKasinsin, siakon ti gimmatang para kenka. Pinakitikitak ti naganyo a dua ken ni Marinelle iti alahera a kumarik a taga-Boquig, Bantay. Inikkakon iti ladawanyo a kinopiak iti kompiuter. Diak laeng maawatan no ania ti nagbasolak kenka, kasinsin…â
Saan a nakatimek ni Jerry. Dina ammo ti aramidenna. Kasla nalukotlukot a kopunban iti dalluyon.
Marinelle⦠naiyesngaw ti baro.#


text:
CAOAYAN, Ilocos Sur – Mapapati a ti panangpanaw kenkuana ti kalib-inna ti gapu a kinettel ti maysa a trabahador ti biagna a masuspetsa nga inwayatna idi rabii ti Hulio 10.
Naduktalan laengen ni Policarpio Acena a naudatal iti iddana nga awanen ti biagna ti anakna a ni Joel Acena y Rapanut, 34, baro, construction worker, ken residente iti Barangay Baggoc, ditoy nga ili, nga adda napugsat nga electric wire a naiputipot iti tengngedna.
Awan ti pakailasinan nga adda foul play iti pannakatay ni Acena, segun iti inisial a panagimbestiga dagiti polis.
Ngem kinuna ti kabsat a babai ni Acena nga adda problema ti biktima maigapu iti panangpanaw kenkuana ti kalibinna idi pay Mayo 2017.#


text:
Pagsasao a Kaki Ae
Ti pagsasao a Kaki Ae, wenno Tate, ket ti pagsasao nga addaan dagiti 500 nga agsasao, kagudua ti populasion ti etniko, iti asideg ti Kerema, idiay Papua Baro a Guinea.
Dagiti pangsandi ket:
Ti Kaki Ae ket awan ti pakaigiddiatan iti /t/ ken /k/. Daytoy ket naisingasingen a kabagian ti sasao nga Eleman, ngem dagiti pannakaikapet ket agparang dagiti panagbulbulod.[3]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Pagsasao a Kaki Ae iti Ethnologue (Maika-15 nga ed., 2005)
- ^ Kaki Ae iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ a b Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, dagiti ed. (2017). "Kaki Ae". Glottolog 3.0 (iti Ingles). Jena, Alemania: Instituto para iti Ebolusionario nga Antropolohia ni Max Planck.


text:
Saint-Chamas
Ti Saint-Chamas (iti Provençal Oskitano: Sanch Amàs iti klasiko nga ortograpia, Sant Chamas segun ti Mistraliano nga ortograpia) ket maysa a komuna idiay departamento ti Bouches-du-Rhône ti Provence-Alpes-Côte d'Azur a rehion idiay akin-abagatan a Pransia. Dagiti agtataeng ti daytoy a komuna ket tinawtawagan a kas dagiti Saint-Chamasséens.
Heograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Saint-Chamas ket mabirukan idiay aplaya ti Étang de Berre, 15 km nga abagatan ti Salon-de-Provence ken 50 km nga amianan a laud ti Marseille, idiay maysa a paset ti rehion a saan pay a naindustrialisado. Ti kangatuan a pantok ti ili ket ti Le Verdon datytoy ket adda ti kangato a 121 a metro.
Klima[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti tabla dita baba ket mangipakpakita kadagiti temperatura ken panagtudtudo para iti paset ti panawen ti 1971-2000 :
Populasion[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti Saint-Chamas iti Wikimedia Commons


text:
MAYSA pay a wagas ti komunikasion ti dumngeg. Dumngeg tapno maanag ken maanalisar ti mensahe ti agsasao, dagiti uni, aweng, timek, ayug ken saona tapno maikkan iti kaipapanan wenno interpretasion dagitoy.
Maysa a wagas daytoy a panangawat wenno panangakseptar wenno panagkalap ti/kadagiti impormasion nga agpaay iti bukod a bagi, para iti sabali wenno iti sapasap.
Dakkel ti maitulong ti dumngeg iti panagbiag. Kaadduan iti ilgat ta 45% daytoy kadagiti amin a wagas iti komunikasion.
Dumngeg iti maysa a tao, dua wenno ad-adu a grupo wenno ania la ditan a klase ti tsanel a kas iti radio ken dadduma pay.
Ta ania aya ti importante a banag a maala no dumngeg?
1. Palawaenna ti panunot ken ammo ti maysa a tao
2. Maysa daytoy a wagas a panangala, panangakseptar ken panagkalap iti impormasion
3. Mas makainut iti oras ken panawen ti dumngeg ngem iti agbasa
4. Maysa a dana tapno agkikinnaawatan ken ikkan iti karbengan ti tunggal addang ken panirigan
Dagiti wagas a dumngeg
1. Dumngeg a nadayaw ken naulimek
2. Interesado a dumngeg
3. Addaan panggep no apay a dumngeg
4.Dumngeg a managpartuat/managparnuay
5. Dumngeg tapno mangited iti komento
Dumngeg a nadayaw ken siuulimek. Mapasamak daytoy no dumngeg iti musika, iti damag iti radio ken telebision, iti poetry reading, short story telling, iti drama iti entablado wenno iti radio ken telebision ken dadduma pay. Dumngeg a siuulimek tapno maawatan ken maimdengan a nalaing ti mensahe ken kayat a sagrapen.
Mailadawam ti tao nga interesado a dumngeg babaen ti ekspresion ti rupana ken dagiti tignayna. No naragsak ti mensahe ken nakakatkatawa, makipagkatawa; no naliday ken makapasangit, makipagsangit met. Addaan iti agus iti maibagbaga wenno iti mensahe a kayatna a masagrap ken mangngeg.
Addaan iti panggep no apay a dumngeg. Panggep para iti bukodna a bagi, para iti maysa wenno ad-adu pay a tao wenno para iti pagimbagan ti maysa a tao wenno ad-adu pay. Basta adda panggepna no apay a kayatna ti dumngeg. Maisupadi daytoy ta addaan iti depinito a panggep kalpasan a naalana ti mensahe.
Dumngeg a managparnuay ken managpartuat. Kas met laeng iti maikadua daytoy. Nalaka a mairayrayo iti dengdenggenna. No dadduma, unaanna pay ti agsaludsod no ania ti sumaruno a mapasamak gapu iti gagarna.
Dumngeg tapno agited iti komento. Dumngeg iti agsasao santo met sumublat nga agsao a mangited iti komento iti inawatna a mensahe. Mangited iti kapanunotanna maipapan iti inawatna a mensahe. Itoy a wagas, adda panagsisinnukat iti kapanunotan nga umno a wagas ti komunikasion.
Dagiti aramiden tapno nasamay a dumngeg:
1. sisasagana a dumngeg
2. iparang ti pannakaay-ayo a dumngeg
3. ikkan iti naan-anay a punto ti agsasao ken ti dumdumngeg
4. ammuen dagiti napapateg unay a puntos
5. liklikan ti nasapa a panangdillaw iti agsasao
6. liklikan ti nasapa unay a panangdillaw iti mensahe
7. liklikan a di makibiang dagiti lapped a dumngeg
Sisasagana a dumngeg. Nasken a sisasagana ti maysa a dumngeg iti topiko. Kas koma iti klase, immuna a nagreserts ti estudiante iti topiko. Kayatna ita a maammuan ken ikumpara dayta rinesertsna iti topiko tapno inton agdamag ti titser, sidadaan a sumungbat ta addan pamalpalatpatanna iti nangngegna.
Iparang ti pannakaay-ayo a dumngeg. Ipapuso ti kayatna a sawen. No madlaw ti agsasao a dumngegka a sipupuso, maikkan met (agsasao) iti ganaygay nga agipalawag ken agited iti mensahe.
Ikkan iti naan-anay a punto ti agsasao ken ti dumdumngeg. Makibiang ken makilaok ti kayatna a sawen daytoy. Dumngegka nga umuna iti agsasao, santo agdamagka met tapno mapasamak ti makunkuna a proseso ti komunikasion babaen ti panagsisinnukat iti kapanunotan, idea ken ammo wenno mensahe.
Ammuen dagiti napapateg unay a puntos. Maala ti pakabuklan dagiti napapateg a puntos no dumngeg manipud iti rugi agingga iti gibusna. No ti rugi wenno kagudua laeng ti nangngeg, saan a makuna a naan-anay daytoy ta saan a nakumpleto ti idedengngeg. Ngarud no dumngeg, nasken a makumpletom daytoy. Ad-adda pay a maawatam ken maalam a sibubukel ti pannakapnek ken ti mensahe no makumpletom ti dumngeg.
Liklikan ti nasapa a panagdillaw iti agsasao. Dumngegka man pay kadi, tapno nalawlawag a maawatam. Dika pay sumabsabad. Nasken nga urayem nga umuna nga agpalawag sakanto agsao. Ta kasano ngarud nga agkinnaawatan ti dua wenno ad-adu pay a tao no aggigiddanda nga agsao? Isu nga urayem pay a makalpas nga agpalawag ti agsasao sakanto sumaruno. Liklikam ti nasapa unay a panagdillaw iti agsasao.
Liklikan ti nasapa unay a panangdillaw iti mensahe. Ti met mensahe daytoy ti dillawen. Kas pagarigan koma ammom gayamen wenno saanmo a kayat ti topiko wenno kalpasan a naammuam ken nangngegmon ti topiko, urayem a malpas amin nga ibaga ti agsasao ta amangan no adda dimo pay ammo a kas kanayonan ti ammomon.
Liklikan a di makibiang dagiti lapped a dumngeg. Ania dagiti makunkuna a lapped? Isuda dagiti pisikal a lapped, environs wenno aglawlaw ken dadduma pay. Pisikal: kas pagarigan ta dumdumngegka ket adda mangiparit a dumngegka wenno adda tao a mangawis kenka a pumanawkayon wenno adda nasisita unay nga aramidem tapno panawam ti agsasao wenno dengdenggem. Environs wenno aglawlaw: adda dakkel a lapped iti aglawlaw, kas koma ti nariribuk, nabangsit wenno saan a maitutop a lugar. Kas pagarigan koma ta kumanabsiit ti kimat ken gurruod ken kasla insuyat ti bayakabak, siempre saan a makapagsinnukat ti dua wenno ad-adu pay a tattao iti mensahe wenno kapanunotan gapu iti agdama a situasion ti aglawlawda.
(Adda tuloyna)


text:
Fossilworks
Ti Fossilworks ket ti maysa a pagserrekan a mangited kadagiti ramit iti panagsaludsod, panag-download, ken panagusig tapno mapalaka iti panagserrek iti Paleobiology Database, ti dakkela a mainaig a database nga inaramid babaen dagiti ginasot a paleontologo manipud iti amin a paset iti lubong.
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Napartuat ti Fossilworks idi 2013 babaen ni John Alroy ken maibalayan idiay Unibersidad ti Macquarie. Mangiraman daytoy kadagiti adu a panagusig ken dagiti ramit ti datos ti bisualisasion ti datos a dati a nairaman iti Paleobiology Database.[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Frequently asked questions". Fossilworks. Naala idi 21 Mayo 2014.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- "Fossilworks". Naala idi 2010-04-08.


text:
We are Strictly Implementing Social Distancing at the Public Market
Naimbag nga rabii patpatgen mi a kalugaran! In compliance with the enhanced community quarantine, we are strictly implementing social distancing at the public market. We are allowing 20 persons per batch nga
umuli Apo kalpasan na ket another batch to manen ti mapan sumublat (for a reasonable period of time of course to avoid long queues of market goers). We have also provided hand sanitizers/alcohols tapnon adda usaren dagiti mapan makimarket sakbay da nga umuli. Iti agdama, ket pagtitinulungan ti lgu ken barangay officials ti barangay centro-4 ti panagduty dijay tapnon macontrol ken mabantayan ti tattao nga umay. Idawdawat mi ngarud iti publiko nga agcomply kadagitoy nga direktiba tapnon malapdan ti panagwaras ti virus ditoy ili tayo. Agyaman Apo ken agan anad tayo amin!


text:
Ni Tatang Lakay
Kadagiti demokratiko a pagilian iti ballasiw-taaw, kas iti US, napateg ti partido iti maysa a politiko, kas kapateg ti naganna. No maysa a Demokrata, demokrata agingga iti tungpal biagna. Uray no naiwallages ti partidona iti eleksion, dimo namnamaen a talawanna ti partidona.Agtalinaed iti partido ta kas kapateg ti dayawna ti partidona.
Ditoy Pilipinas, idi tiempo da Manuel L. Quezon ken Manuel Roxas, dua laeng ti kangrunaan a partido. Ngem idi tiempo daydi nag-Presidente Ferdinand E. Marcos, naipasdek ti Kilusang Bagong Lipunan a nagbalin nga umbrella party dagiti amin a partido. Ditoy ti namunganayan ken panagtubo a kasla uong dagiti partido a kimmappon iti KBL.
Idi panawen ni nag-Presidente Cory Aquino, Fidel Ramos ken napadisi a Pres. Joseph Estrada ken ti agdama nga administrasion (Pres. Gloria Macapagal-Arroyo), nagtalinaed dagiti partido ket kimmapponda iti dominante a partido tapno agbalin a koalision.
Naggangayanna, awanen ti two-party system ket simngay ti coalition party. Dakkel a pagsayaatan iti administrasion ti koalision agsipud ta maipastrekna dagiti prioridadna a programa iti Kongreso ken Senado.
Iti sabali a bangir, kasapulan ti pammagusto ken kumpromiso tapno laeng mapagtalinaed ti koalision.
Iti daytoy nga eleksion ti pakalukaisan ti dakes a resulta ti multi-party system a kaadduanna ti sumabsabit laeng iti dominante a partido agsipud ta saanda a makatakder a bukodda.
Kas iti administrasion ni Pres. Gloria Macapagal-Arroyo, bitbitbiten ti koalision dagiti agduduma a partido a kas iti Lakas-Christian Muslim Democrats, Liberal Party, Nationalist People’s Coalition, ken dadduma pay a partido.
Ngarud iti daytoy nga eleksion, awanen ti makuna a parti-partido no ibase iti listaan dagiti kandidato para iti masungad nga eleksion nangruna iti kinasenador.
Kas pagarigan, ania ti kaadda da John Osmeña, Miriam Defensor Santiago, Robert Jaworski, dati a Defense Secretary ni Estrada Orlino Mercado iti partido ni Pres. Macapagal-Arroyo?
Maipalagip a dagitoy ti napinget a nangsuporta ken ni dati a Pres. Joseph Estrada bayat ti impeachment trial.
Kasta met iti Koalision ng Nagkakaisasng Pilipino, kasano nga adda da nag-Senador Ernesto Herrera a para senador ken ni Sen. Loren Legarda a para bise presidente?
Maipalagip a nagpirma ni Herrera iti impeachment ni Estrada iti Kamara idinto a malaglagip ni Legarda a crying lady idi naabak dagiti senador a pabor iti pannakalukat ti maikadua nga enbelop a naglaon kadagiti mapapati a dokumento ti bangko ni Estrada iti nagan ni Jose Velarde.
No amirisen, pulos a saan nga agtipon dagitoy a politiko iti maymaysa a partido.
Ngem kasta ti politika ditoy pagilian.Awanen ti makuna a partido. No adda saan a mapagustuan a politiko, kasla kulibangbang nga agbatay iti sabali a partido. Kasla kawes ti partido a no narugiten, suktan ni politiko.
Husto ti kuna ti maysa a maraem a kolumnista: kasla nabatir nga itlog ti listaan dagiti senador a papili iti masungad nga eleksion.
Iti sabali a pannao, saanen a mailasin ti bagas iti itta.#
Â


text:
VIGAN CITY – Mangipasdek ti gobierno probinsial iti sabali pay a quarantine checkpoint iti Barangay Lungog, Narvacan a mangsiput kadagiti maiserrek nga animal ditoy probinsia.
Segun iti committee report nga imbasa ni Bokal Ishmael Baterina, napaliiw a vulnerable ti probinsia iti entry point ti livestock nga aggapu iti Abra isu a kasapulan ti pannakaipasdek ti quarantine checkpoint iti Barangay Lungog, Narvacan, Ilocos Sur.
Adda pay naipasdek a quarantine checkpoint iti Tagudin ken iti Sinait a mangsipsiput maipuslit nga animal iti probinsia, nangruna dagiti addaan sakit.
Inaprobaran ti hunta probinsial ti nasao a resolusion nga indatag ni Vice Gov. Deogracias Victor Savellano.#


text:
MAGSINGAL, Ilocos Sur – Dua nga estudiante a babbai ti inyanud ti layus a nakalmesan ti maysa bayat ti panagawidda manipud iti pagadalanda sadiay Sitio Quinang, Barangay Maas-asin ditoy nga ili idi malem ti Septiembre 20.
Saanen a naidanon iti Magsingal District Hospital a sibibiag ni  Fredalyn Recitis y Ullero, 12, estudiante ti Magsingal Institute ken residente iti nadakamat a barangay. Nataming met iti nadakamat met laeng nga ospital ni Rachelle Tabunar y Ullero, 18, balasang, estudiante iti University of Northern Philippines.
Segun iti polis, aggawiden dagiti dua manipud iti eskuelada ngem naranaanda ti pannakalayus ti dalanda iti kaltaltalonan iti Sitio Quinang ket naiyagusda.
Saan a nadakamat ti report no kasano a naalaw ni Tabunar.#


text:
SANTIAGO, Ilocos Sur – Dua a mangngalap ti natiliwan nga agkalkalap babaen ti compressor iti agarup 1:35 ti parbangon iti kabaybayan a sakup ti Barangay Ambucao ditoy nga ili.
Nabigbig dagiti dua a da Samuel Cruz y Rapanut, 52, naasawaan ken Patricio Diego, 31, naasawaan, agpada a residente iti Barangay Lingsat, Sta. Maria, Ilocos Sur.
Nakakumpiska dagiti polis iti maysa a compressor, dua a water proof a flashlight, dua a gas mask, dua a pana, bangka, ken nadumaduma nga ikan nga agdagsen iti aganay 20 kilos.
Nagresponde dagiti polis kalpasan a nakaawatda iti text manipud iti selpon ti bantay dagat chairman ti nasao a barangay.#


text:
STO. DOMINGO, Ilocos Sur – Gapu iti panangsitar kenkuana ti kalib-inna iti masansan a pannakabartekna, mapapati a kinettel ti maysa a lalaki ti biagna sadiay Sitio Cabittaogan, Quimmarayan, ditoy nga ili idi malem ti Agosto 13.
Nasukalan dagiti kabbalayna  ni Jovymar Molina, 30, baro, awanan panggedan, ken residente iti Barangay Lao-ingen ditoy met laeng nga ili a nakabitin babaen ti nylon cord ket intarayda iti Tolentino Clinic and Hospital ngem indeklara ti doktor nga awanen ti biagna.
Sakbay ti insidente, naggiinom da Molina ken ti kasinsinna ngem idi naggawid ti biktima, mapapati a sinitar ni Analyn Pita y Taculog, 26, kalib-inna, mainaig iti masansan a pannakabartekna.
Inserra ni Molina dagiti ridaw sa mapapati a nagbekkel babaen ti nylon cord.#


text:
BANTAY, Ilocos Sur – Dua lawas nga awan ti klaseda sadiay Sugpon Elementary School gapu iti panagnepnepna, ket idi Hulio 19, sinapada nga agkaklasean ti nagturong iti kaserada iti poblasion para iti panagklaseda manen. Ngem saanen a nakadanon pay iti ili daytoy estudiante a balasitang agsipud ta iti dalanda, napasamak ti desgrasia a nangkeltay iti biagna.
Iti naladaw a damag manipud iti police station ti Sugpon, naireport a natupakan iti bato a nagkaruskos manipud iti bantay ni Anabelle Sicmaten y Bugtong, 13, ken residente iti Barangay Danac, Sugpon, Ilocos Sur a puon ti nakatayanna a dagus.
Kinuna ti polis ditoy a sada la naammuan ti napasamak idi inreport kadakuada ni Jayhana Venancio y Dapalog, 14, estudiante met laeng iti nadakamat a pagadalan sekundaria ken kalugaran ti biktima, ti napasamak idi agarup 6:30 ti bigat ti Hulio 21.
Segun ken ni Venancio, idi agarup alas 10:00 ti bigat ti Hulio 19, Domingo, madama a pampanurnorenda ken ni Sicmaten ti desdes iti sakaanan ti Mount Matinglin nga agturong iti kaserada iti Barangay Poblacion para iti panagklaseda manen iti kabigatanna idi nagkaruskos ti bato manipud iti bakras ti bantay agarup sangapulo a metro iti ngatuendaa ket nagtupak iti makannawan a paset ti ulo ti biktima a puon ti dagus nga ipapatayna.
Mapapati a rimmuka ti daga iti babaen ti bato a puon ti nakatebbaganna gapu iti nasurok makalawas a panagtudotudona.
Kinuna pay ni Venancio a ginuyodna ti biktima nga inyadayo iti nakatupakanna sa nagpaarayat kadagiti padada nga estudiante a magmagna iti pangaydaywen.
Immarayat dagiti barangay tanod ken kameng ti BPAT ket binagkatda ti biktima nga insubli iti pagtaenganna agsipud ta natayen.
Inreport ni Venancio iti polis ti napasamak idi napan nagbasa dua nga aldaw kalpasan ti insidente.#


text:
Iti paniriganmi, ti Aldaw ti Puso a tinawen a mapasamak tunggal Pebrero 14 ti kangrunaan nga ibunannag ken selebraran kadaytoy a bulan. Sangalubongan a selebrasion para iti ayat ken panagkaykaysa; panangipaganetget iti pammati, namnama, ayat—ngem kangrunaan iti amin ket ayat, ti ekselente a tagipatgen ken rumbeng nga agtalinaed iti sosiedad; tapno agtalinaed ti kappia ken talinaay, nasken ngarud ti panangisaknap ti ayat. Daytoy ti pudpudno a kaipapanan ti Aldaw ti Puso – ayat, saan ket a riribuk wenno gubat.
Iti panangamirismi, namungay ti selebrasion iti pannakaibalud ni Padre Valentin gapu iti panangsupringna iti pammilin ni Roman Emperor Caludius I a maiparit ti panangannong iti kallaysa kadagiti lallaki nga awanan asawa tapno mapilitda nga agkappeng iti armada amin tapno mapabileg ti puersa iti gubatan.
Nangannong ni Padre Valentin kadagiti kasar ta napanunotna nga awan kaes-eskan ti gubat a pakaibuisan ti adu a biag ken sanikua; di maitutop a lak-amen ti tao. Napanunotna nga ad-adda a nasaysayaat a pagsaknapenna ti ayat, pammateg ken panangilala ngem ti gubat.
Dayta ti rason no apay a tiniliwda ti padi ken naibalud.
Uray iti uneg ti pagbaludan, pinagsaknapna latta ti ayat babaen ti suratna iti ubing a kanayon a bumisita kenkuana, a nangikur-itanna iti ‘From your Valentine’ nga agingga iti agdama ket maus-usar kadagiti ka-valentina ken ka-valentino.
Iti panangipudosmi, iti met laeng mitolohia dagiti Romans (Metamorphoses, by Apuleius, 2nd century AD) ti namungayan ni Kupido. Saan a tinungpal ni Kupido ni Diosa Venus nga inana a panaenna ni nalibnos a Psyche. Saan a naisaruag ti kinadangkok, ad-adda a nagari ti ayat. Impakitana ti panangisaknap ti ayat.
Apay nga ubing ti representasion ni Kupido? Ubing ni Kupido ta iparangarangna met a maitutop laeng a tuladen dagiti talugading dagiti ubbing. Awan kadakuada ti gura ken kinadangkok, awan kadakuada ti innapas, agtaltalinaed kadakuada ti awan mulitna nga ayat. Isu a nasken a pagtalineden ti kinaubingtayo iti puso ken nakemtayo tapno agsaknap ti ayat.
No mangisagutayo iti valentine’s card wenno sabong wenno aniaman a regalo, isimbolona a nagubbog ti ayat iti barukongtayo; imbellengtayon dagiti negatibo a rikna ken panunot iti nganga ti tawa.
Babaen kadagitoy a tuodan wenno kapuonan ti Valentine’s Day, iparangarangna nga ad-adda koma nga isaknap ti panagayat ngem ti gubat. Ad-adda koma nga isaknap ti panagtutunos ken panagkikinnaawatan ngem ti panagsisina ken saan a panagkikinnaawatan. Apay nga aggiginuratayo idinto a mabalintayo ti aggagayyem?#
Â


text:
STA. MARIA, Ilocos Sur – Kinuna ni Governor Deogracias Victor Savellano a dakkel ti maitulong ti diversion dam a naipasdek ditoy nga ili tapno maibangon ti industria ti tabako a pagtitinnulongan dagiti opisial ditoy a biagen.
“Sapay la koma ta rugi daytoy ti ad-adu pay a tulong nga ipaay ni Dr. Lucio Tan para iti probinsia. Kas kasukatna, ipanamnamami ti panangisuplaymi iti de-kalidad a tabako,” kinuna ti gobernador.
Pormal a nainagunaran ti agpateg iti P3.7 a milion a diversion dam nga indonar ni Dr. Lucio Tan iti Barangay Silag itoy nga ili idi Marso 22.
Mapasayakan ti nasao a proyekto ti aganay 80 nga ektaria ti kataltalonan iti Barangay Silag, Pacang, Butir ken Cabaruan.
Segun met ken ni Cong. Eric Singson, kaunaan daytoy nga irrigation project iti probinsia a pinunduan ti pribado a tao a dakkel a itdenna a pagnam-ayan kadagiti uppat a barangay.
Kabayatanna, dinawat ni Tan ti panangaywan koma dagiti agindeg iti intedna a proyekto tapno agpaut daytoy ken ad-adu ti agsagrap. Inanamaen ti nagidonar a mapasayaat daytoy ti agrikultura itoy a paset ti Ilocos Sur.
Binisita pay ti grupo ni Tan ti proyektoda iti Batac, Ilocos Norte ken iti La Union iti dayta met la nga aldaw. (Mancielito S. Tacadena/NBN Vigan)


text:
Diak met ketdi ibaga a di nakapapati ti agbalin wenno mabalin a relasion da Dok Danny ken Mam Ela a purely friendship wenno companionship, a “naun-uneg pay” ngem ‘tay platonic a relationship, nonsexual, awanan karnal a panagdenna ken panagpinnateg. Talaga la a unique daytoy ket posible nga adda met a talaga dagiti kakastoy iti pudno a biag. Ngem inanamaek lattan, agsipud ta immunan a nabasak ti Killabban ket sadiay nupay mabalin koma latta ti sex, awan metten mabalbalinan dagiti karakterna, da Carmelita ken Clemens, ket amangan ket kunak man, no adda karkarna a karnal a “mapasamak” met ita kada Ela ken Danny. Ngem awan met. Pay, a. Ta ania ti ammotayo—patriarkal no patriarkal a panagpampanunot daytoy ngem let’s be practical itoy la a saritaan—no inton agangay ket marbanto met la ti depensa ni Baket Ela ket ag-give in. Saan a problema dayta no lakay ken baketka, lalo iti literatura. Kitaentayo, da Florentino Ariza ken Fermina Daza, manon ti edadda idi kalpasan ti nasurok a kagudua ti siglo a panaguray ket kamaudiananna nagdennada met laeng tapno nanamen ken pasingkedanda ti eternal loveda—ket anian a nagindaklan nga ayat, anian nga essem, anian a rugso, anian a derrep ta umas-asuk pay laeng ti rikna ken panagrinniknada iti kama? Nasurok a 80 idin ni Florentino ket nasurok metten a 70 ni Fermina. Isuda dagiti agbibiag iti maysa a kalalatakan ken kapipintasan a nasurat a love story iti sangalubongan a literatura, ti Love in the Time of Cholera ni Gabriel Garcia Marquez.
Nakain-inaka ti subject a nagwerretan ti Pinadis, ti maikanemko a sarita. Manmano a maes-estoria ti maipapan iti incest uray iti fiction, nangruna no isettingmo iti maysa a tipikal a lugar iti Kailokuan wenno isallinmo iti familia, iti kultura nga Ilokano wenno iti sapasap a kagimongan a Pinoy. Maibilang a taboo, saan a rebbengna a mapagsasaritaan ket nasken a maikurimed wenno itanem iti tagilipat, kas natalantan met laeng iti sarita. Ngem isu la ngarud ti nakaigapuananna a putaren ti autor ti sarita ket dayawek ti autor iti daytoy a gay-at ken panggep. Daytoy met ti nakaidumaanna, para kaniak (nupay addada met idin kastoy a sarita, kas iti Ti Dalag Idiay Rangat ni Prodie Gar. Padios a nai-Bannawag idi 1998). Saan a gagangay a topiko wenno tema. Ngem nupay kasta, gagangay la ti pannakaputar ti sarita, dragging ngem in-inayad met, suspense koma ngem suspending met. Adu ti pakatalaanan tapno mataginayon koma ti excitement ti agbasa a mangammo iti enigma wenno sekreto ti sarita.
(Adda tuloyna)


text:
“ITI daytoy a kinarigat ti panagbiag a kanayon a problematayo ti kuarta, no ditayo agabroad,… nagrigat!”
Daytoy ti kinuna ni Blessie Velasco, 30, addaan iti asawa ken dua nga anak, da Dayanara, 11, ken Rica May, 8, agnaed iti Calongbuyan, siudad ti Candon.
Naammuan ken ni Blessie a damona ti agtrabaho kas domestic helper iti sabali a pagilian ket dina ninamnama nga agbalin a kasla batibat dagiti napagtengna manipud kadagiti amona iti panagtrabahona a domestic helper iti Lebanon.
Abril 28, 2006 idi napan ni Blessie idiay Lebanon. Addaan iti dua nga anak ken agnaed idiay Beirut ti nagbalin nga amona. Dina ninamnama nga adda an-anayen ti ubing nga aywananna. No pakanen ken painumenna ti ubing ket babaen iti hose a nakakonekta iti agongna nga agdiretso iti tianna.
“Saanko a kaya daydiay, kasanon no adda mapasamak iti ubing?” kinuna ni Blessie bayat ti interbio kenkuana ti DZTP ken Tawid News Magasin. Malaksid iti panangaw-awirna iti daytoy nga ubing, agtrabaho pay iti balay.
Gapu iti kastoy a situasion, nagpaut laeng iti dua nga aldaw iti umuna nga amona. Kabsat met laeng ti amona ti immalisanna. Nakarkaro manen ti panagtrabahona: agriing iti alas sais iti bigat, ket agtrabaho agingga iti alas dies wenno alas onse ti rabii. Awan ti innapuy, dagiti sobra dagiti amona a taraon ti ipakanda kenkuana iti mamindua iti makalawas.
“Adda la bassit kamalik iti trabahok, tungpaen wenno pungotennak ti amok a babai,” kinuna ni Blessie.
Ginesdan pay dagiti amona a tumawag iti telepono iti pamiliana iti maminsan laeng iti kada bulan.
Kinuna ni Blessie a nagpatulong kadagiti padana nga OFW sadiay. Nakisarita kadakuada babaen ti senias. Nangaramid iti suratna sana imbato iti ground floor iti alas sais ti bigat. Pinidut ti padana a Pinay ti surat ket isun ti nangi-text iti pamiliana iti Filipinas.
“Maanusak koma uray nadagsen a trabaho ngem diak kabaelan ti panangkabilda ken saanda a panangpakan kaniak,” kinuna ni Blessie.
Naglibas ni Blessie iti amona idi Hunio 4 daytoy a tawen babaen ti tulong dagiti padana a Pinay. Nagpaing iti embahada ti pagilian iti Beirut.
Kunana no nalusotannan ti problemana. Ngem gapu kano iti dina panangsurot iti kontratana, kasapulan nga agbayad iti $1,500 ken plane ticket no dina kayat ti mabalud iti imigrasion ken makaawid ditoy Pilipinas.
Nagtext pay ti rekruiterna iti adingna nga agipaw-it iti $485 a para plane ticketna a maiturong iti Lebanese nga asawa ti recruiter ngem saanna nga inanamongan. Pinilit pay ti ahensia nga agsukat iti amona. Dina intuloy ta imballakad ti maysa a padana a Pinay a saanen nga agsubli pay iti ahensia amangan no adda dakes a mapasamak kenkuana.
“No saan koma a bimtak ti gubat, amangan no nakabaludak ita,” kinunana ni Blessie.
Kinunana a narigat ti kasasaadda idi bimtak ti gubat. Masansan ti panagalarma ti sirena ti police station ket kumkumpesda iti buteng. Idi kimmaro ti situasion, pimmanawda iti embassy ket nagpaknida iti maysa a simbaan. Idi damo, nasurokda laeng a sangagasut ngem di mabayag, nagdadarison dagiti nagpaing a kadaraanna iti simbaan.
Nairaman ni Blessie iti first batch a naggawid ta nagbalin a prioridad a mapaggawid dagiti naggapu iti embassy.
Kinuna ni Blessie nga aganay a 18 oras ti panagbiaheda manipud Beirut agingga iti Damascus. Nailawlaw pay ti bus a naglugananda ta malaksid nga awan ti kinarelibo ti agmaneho, nairana nga adda bimtak a bomba iti asideg ti Syria. Dida nangnangan ket no adda man ipaunegda, saan nga innapuy.
Kinunana a nagbayagda iti asideg ti border ta sumagmamano a kaduana a Pinay ti napukawan iti travel document ket kapilitan a nagsublida tapno mangalada iti Beirut. Aglima orasda a nagur-uray iti border ti Syria.
“Uray badok laeng koma a naiyawidko,” kinuna ni Blessie.
Kinunana a dina kayaten ti agsubli iti Lebanon. Nupay kasta, kayatna pay ti agtrabaho iti sabali a pagilian.


text:
NAGAMAK dagiti Pilipino kadagiti nagsasaruno a napigsa a ginggined iti nagduduma a paset ti pagilian. Iti las-ud ti tallo nga aldaw, nagsasaruno a nagginggined sadiay Zambales ken Pampanga iti Luzon idi Abril 22, 2019; sadiay Eastern Samar iti Visayas idi Abril 23, 2019, ken sadiay Davao Oriental ken Davao Occidental iti Mindanao idi Abril 24, 2019.
Immuna ti Magnitude 6.1 a ginggined a nangdayyeg kadagiti paset ti Central Luzon a ti epicenter wenno sentrona ket ti ili a Castillejos, Zambales.
Napakaruan iti ginggined ti probinsia ti Pampanga, agarup 75 a kilometro ti distansiana iti earthquake epicenter. Agdagup iti 18 dagiti natay kaaduanna iti narba nga uppat a kadsaaran a Chuzon supermarket. Nadadael met ti paset ti Clark International Airport a gapu ti pannakaiserra ti operasionna iti sumagmamano nga aldaw. Adu pay dagiti dadduma a pasdek ken simbaan a nadadael gapu iti dayta a ginggined
Segun ken ni Philippine Institute of Volcanology and Seismology chief Renato Solidum Jr., ti kinaruka ti timmangken a lahar iti Pampanga ti nakaro a nakaepekto iti ginggined iti Pampanga. Idi 1991 ket bimtak ti bulkan a Mount Pinatubo a nagipugso iti adu a lahar a naummong kadagiti ili ti Pampanga a nangapektar ti pannakadayyeg ti probinsia kabayatan ti ginggined.
Sadiay Visayas, ti sentro ti ginggined a Magnitude 6.5 ket idiay San Julian, Eastern Samar. Napasamak daytoy iti malem iti kauneg a 63 kilometro. Narikna ti ginggined iti nagduduma a lugar iti Visayas, Caraga, ken Bicol Region. Naipadamag nga adda lima a nakaro a nadangran, ken adda dagiti pasdek a narba ken nadadael.
Sadiay met Mindanao, napasamak ti nagsaruno a ginggined sumagmamano laeng a minuto ti baetda. Ti umuna a ginggined ket addaan iti Magnitude 4.5 ket narikna iti 374 a kilometro iti Abagatan a Laud ti Sarangani, Davao Occidental idi agarup alas-11:28 iti bigat. Aguneg ti ginggined iti 270 kilometro. Kalpasan iti 15 a minuto, sabali pay a napigpigsa a ginggined ti napasamak a Magnitude 4.7 iti 63 a kilometro iti Amianan a Daya ti Baganga, Davao Oriental. Aguneg ti ginggined iti 11 a metro ken narikna ti Intensity 1 iti Bislig City, Surigao Del Sur.
Gapu kadagiti nagsasaruno a napasamak a ginggined iti Pilipinas kabayatan iti tallo nga aldaw, saan a malapdan ti agamak dagiti umili nangruna dagiti agindeg kadagiti batog ken asideg dagiti fault line.
Maysa kadagiti kangrunaan a pagam-amkan ket ti pannakapasamak ti maaw-awagan iti “Big One” wenno panagkuti ti Marikina Valley Fault System wenno West and East Valley Fault Line iti Metro Manila, Bulacan, Rizal, Cavite, ken Laguna a mabalin a mangapektar pay kadagiti karrubada a probinsia.
Agatiddog ti Valley Fault Line iti 146 kilometro. Sakupenna dagiti ili ken siudad ti Doña Remedios Trinidad, San Jose del Monte iti Bulacan; Marikina, Quezon City, Pasig, Makati, Taguig, Muntinlupa iti Metro Manila; Gen. Mariano Alvarez, Carmona, Silang, San Pedro, Biñan, Sta. Rosa, Cabuyao ken Calamba iti Laguna. Sakupen met ti East Valley Fault Line ti ili ti Rodriguez ken San Mateo iti Rizal.
Mapagbutbutngan a no agkuti ti Valley Fault Line ket pataudenna ti napigsa a ginggined ket maapektaran dagiti kabangibangna a lugar gapu ta ginasuten a tawen ti napalabas manipud idi naudi a panaggarawna. Mapagam-amkan ti patauden a didigra ti “Big One” a mabalin a pakaibuisan dagiti rinibu a biag ken pannakadangran dagiti adu a tattao. Mapagbutbutngan ti pataudenna a didigra a pannakarebba dagiti adu a pasdek, rangtay ken dadduma pay nga imprastraktura.
Mapattapatta a no aggaraw ti Valley Fault Line ket pataudenna ti ginggined a Magnitude 6 – 7 sadiay Central ken Southern Luzon, agingga iti Magnitude 7.6 iti Metro Manila, ken dagiti aglawlawna a probinsia. Mapagam-amkan a dumanon iti 35,000 dagiti posible a matay, ken agarup 120,000 wenno ad-adu pay dagiti madangran, ken nasurok a tallo a million dagiti maipan wenno ma-evacuate kadagiti natalged a lugar.
Dayta ti gapu a nabayagen a sagsaganaan ti gobierno ti idadateng ti Big One, babaen ti panagtitimpuyog ti National Disaster Risk Reduction Management Council ken dagiti attached agencies. Mairaman ti panagsagsagana ket dagiti maisaysayangkat nga earthquake drill iti Metro Manila ken kabangibangna a probinsia.
Saan laeng a sadiay Metro Manila ti nainget nga agsagsagana kadagiti mapasmak a ginggined, ngem sapasap a pagilian gapu ti panagsaknap dagiti fault line a no agkutida ket agpataud iti ginggined a mabalin a no napigsa ket agparnuay pay ti tsunami wenno aluyo iti igid ti baybay a manglapunos kadagiti nababa a lugar.
Napasnek dagiti naglabas a naisayangkat nga earthquake drill iti Northern Luzon pakairamanan iti Ilocos Sur gapu iti kaadda dagiti fault line iti West Philippine Sea iti Laud a kabaybayan ken Pacific Ocean iti Daya a taaw.
Kadawyanen dagiti ginggined ken dadduma pay a natural a didigra a mapaspasamak iti Pilipinas gapu ta naisaad ti pagilian iti “seismically active” a Pacific “Ring of Fire,” kasla sapatos ti kabalio ti sukogna nga ayan ti ragup dagiti bulkan ken fault line iti asideg ti Pacific Ocean.
Iti sango dagiti nainget a panagsagsagana dagiti Pilipino kadagiti dumteng a ginggined ken dadduma pay a natural a didigra, saanda koma a liplipatan ti kabilegan ken kangrunaan a pagkamangan ken pagpatulongan – ni Apo Dios a mangisalakan iti amin a peggad ken trahedia.


text:
MAILAGIP inton bigat, Hunio 12, 2018, ti maika-120 nga anibersario ti Aldaw ti Wayawaya ti Pilipinas iti kolonia ti España.
Marikna kadi pay dagiti Pilipino iti agdama a panawen ti nauneg a kaipapanan ti pannakarambak daytoy a naindaklan nga aldaw? Adda pay kadi kadagiti Pilipino ti karirikna a nasionalismo ken madadaanda pay ngata a mangipaay ti panawen, pigsa ken biagda a mangsalaknib iti pagilian kadagiti ganggannaet a manggandat a mangsakup manen iti Pilipinas?
Iti sango dagiti nagduduma a selebrasion sadiay Rizal Park; kadagiti ili, probinsia ken siudad; ken kadagiti napnuan-pakasaritaan a lugar iti Pilipinas; nga agalimpatok iti pannakakanta ti “Lupang Hinirang” kagiddan pannakayisa ti bandera ti pagilian, umanay kadi dagitoy a mangipaduyakyak ti napudno a panagayat iti pagilian, kas ti impaneknek dagiti Pilipino idi panawen dagiti Kastila idi situturedda a nagalsa kadagiti ganggannaet a nangadipen kadagiti Indio iti nasurok nga uppat a siglo? Dara ken ling-et ti imbuis dagiti adu a Pilipino a bannuar tapno magun-od ti wayawaya a sagsagrapen ita ti agdama a henerasion.
Nayuriten iti pakasaritaan ti Pilipinas ti kinamaingel ken kinatured dagiti Pilipino manipud pay idi Tawen 1521 idi nangrugi a sakupen dagiti Kastila ti Pilipinas, agingga idi 1898 nga indeklarar ni Heneral Emilio Aguinaldo ti panagwaywayas ti pagilian iti tengngel dagiti ganngannaet babaen ti tulong dagiti Amerikano. Kalpasan ti panangsakup dagiti Kastila iti Pilipinas, simmaruno met a nangtengngel dagiti Amerikano a nakapasamakan ti nadara a Filipino – American War idi Pebrero 4, 1899 agingga idi Hulio 2, 1902, ken ti Moro Rebellion idi 1899 – 1913, a nakaibuisan dagiti rinibu a biag nangruna dagiti Pilipino.
Dimmanon iti nasurok a 16,000 a Pilipino ken nasurok a 6,000 nga Amerikano dagiti napapatay kadagiti ranget iti nagbaetan dagiti dua a tropa. Dumanon met iti agarup maysa a million dagiti natay gapu iti bisin ken sakit kas bunga ti gubat.
Idi adda iti Pilipinas iti kolonia ti Estados Unidos idi panawen ti Commonwealth, rinaut dagiti Japanese Imperial Forces ti pagilian idi Disiembre 8, 1941, kalpasan ti sangapulo nga oras a panangrautda iti Pearl Harbor. Nagtinnag daytoy iti napaut ken nadara a gubat sadiay Bataan Peninsula agingga a napasamak ti isusuko dagiti soldado a Pilipino ken Amerikano kadagiti Hapon idi Abril 9, 1942.
Nasurok a 76,000 a masaksakit ken mabisbisanan a Pilipino ken Amerikano dagiti simmuko iti Bataan ken nairaman iti nadangkok a Death March. Kabayatan ti panangsakup dagiti Hapon iti Pilipinas agingga idi pormal nga isusukoda idi Setiembre 2, 1945, ket dumanon iti agarup maysa a million dagiti natay a Pilipino.
Kalpasan ti gubat iti nagbaetan dagiti Pilipino ken Hapones, nagtultuloy dagiti riribuk iti pagilian kontra kadagiti sigud a gerilia a nagbalin a komunista a puersa ti Hukbo Laban sa Hapon wenno Huks nga indauluan ni Luis Taruc. Kalpasan ti pannakapaksiat dagiti Huks, nabukel ti Communist Party of the Philippines ken New People’s Army a nangituloy ti rebellion agingga ita. Sadiay Mindanao, rimsua ti nadara a gubat idi Dekada 70 iti nagbaetan ti gobierno ken Moro National Liberation Front a nagsubual iti dadduma pay a grupo kas ti Moro Islamic Liberation Front. Nabukel pay dagiti terorista a grupo nga Abu Sayyaf Group, Maute Group, Bangsamoro Islamic Freedom Fighters ken dadduma pay a grupo a pangta iti pagilian.
Mainayon kadagiti nadagsen a problema kadagiti lokal a komunista, rebelde ken terorista, dumagdagsen ti parikut iti South China Sea wenno West Philippine Sea gapu ti panangsakup ti China iti teritorio ti Pilipinas nga indeklaran ti International Tribunal for the Law of the Sea a paset ti soberenidad ti pagilian ti kamkamkamen ti China. Ngem iti laksid ti desision ti Permanent Arbitration Court ket saan a bigbigen ti China ken agtultuloy ti panagaramidda kadagiti artipisial nga isla ken panangbangon kadagiti military facilities, ken panangpabilegda ti puersada.
Iti agdama a panawen, agpeggad ti Pilipinas iti panangsakup manen dagiti ganggannaet. Ngem agamak ti agdama nga administrasion a mangtubngar kadagiti Insik nga agtultuloy a mangsakup iti teritorio iti pagilian.
Iti sango daytoy a pangta ti panagsakup dagiti ganggannaet, nasken nga ibiag manen dagiti Pilipino ti espiritu ken kaipapanan ti Aldaw ti Wayawaya ti panangipakita iti napudno a panagayat iti pagilian. Maipaneknek daytoy no nakasagana manen dagiti adu a Pilipino a mangidaton para ti pagilianda ti ling-et, dara ken biagda nga awan ti yur-urayda a kasukatna. (Eden A. Alviar)


text:
Noli de Castro
Ni Manuel Leuterio de Castro, Jr. (nayanak idi Hulio 6, 1949), kaaduan nga ammo a kas ni Noli de Castro wenno "Kabayan" Noli de Castro, ket isu idi ti maika-14 a Bise Presidente ti Filipinas (2004–2010).
Isu ket maysa a konmentarista ti radio ken telebision, ni De Castro ket nabutosan idi a kas maysa a Senador idi 2001 ken Bise Presidente idi 2004. Isu ti immuna a nawaya a kandidato ti naakala ti kangatuan a bilang dagiti butos iti maysa a senatorial a panagbutos ken immuna a nabutosan a Bise Presidente ti Filipinas a nawaya a timmaray, nupay isu ket nagkampania kadagiti dua a panagbutos baben ti kimmaduan a nagsuporta ti pannakakandidato ken administrasion ni Gloria Macapagal-Arroyo.


text:
Butig
Ti Butig ket maysa a maika-5 a klase nga ili iti probinsia ti Lanao del Sur iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Butig ket nabingbingay a politikal kadagiti 16 a barbaranggay.[2]
- Butig Proper
- Cabasaran
- Coloyan Tambo
- Dilabayan
- Dolangan
- Pindolonan
- Bayabao Poblacion
- Poktan
- Ragayan
- Raya
- Samer
- Sandab Madaya
- Sundig
- Tiowi
- Timbab
- Malungun
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Lanao del Sur". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 26 Abril 2018.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Lanao del Sur". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 21 Oktubre 2014.
Dagiti akinruar a silpo[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
BAGUIO CITY – Pito a tattao ti inaresto dagiti operatiba ti National Bureau of Investigation gapu iti illegal a panaglakoda iti fuel ken oil ditoy siudad.
Naaresto ken naibalud dda Florante Astudillo, Donald Alabat, Marvin Alcedo, Ramon Bulagsay, John Garibican, Johhny Garibican, Joan Imadoa ken Labenio Ducog kalpasan dagiti insayangkat dagiti operatibo ti NBI a nagsasaruno nga entrapment operations maikontra kadakuada.
Sakbayna, nagreklamo dagiti sumagmamano a negosiante ditoy siudad a kemeng ti Business Oil Firms of Baguio City ken ni NBI-Cordillera Regional Director Ricardo Pangan, Jr. mainaig iti panagideliber ken panaglako dagiti “dakes a tattao wenno pribado a manglimlimo a kompania”iti nalaka a presio ti fuel ken oil iti igid ti kalkalsada ti siudad kadagiti motorista ken addaan sasakayan.
Iti surat dagitoyken ni Pangan a napetsaan iti Pebrero 24, impulong dagiti negosiante, agsardeng lattan dagiti truck iti igid ti kalsada ket lakuanda dagiti motorista ken addaan lugan iti fuel ken oil a naikarga kadagiti dram wenno babaen dagiti delivery trucks nga addaan iti pagbomba a maideretso iti tangke dagiti sasakayan.
Adayo nga amang a nalaklaka ti presio ti lakoda a fuel ken lana ngem iti presio kadagiti paggasolinaan a pakaigapuan iti basbassit a paglakuanda, segun ti pulong dagiti negosiante.
Kinuna pay dagiti negosiante nga idinto nga agbaybayadda iti buis ken business permits, upa ken dadduma pay a lisensia, saan a kabaelan ti makibalubal kadagiti illegal nga agideldeliber iti nalaklaka a fuel ken oil.
Segun dagiti negosiante, sinalungasing dagitoy agipuspuslit nga aglako ti probiso ti Republic Act 8479 or the Downstream Oil Industry Regulation Act of 1998 ken Batas Pambansa 33, nga inamendaran ti Presidential Decree 1865 a mangiparit iti illegal a panaglako iti petroleo ken/wenno produkto a petroleo, panagillemmeng kadagiti produkto petroleo, pananglaok ken under delivery… ken dadduma pay a pertinente a probiso a nailanad iti nasao a linteg.#


text:
115 Saan a dakami, O Jehova, saan a dakami,*No di ket ti naganmo ti maidaydayaw+Gapu iti napudno nga ayatmo ken kinamatalekmo.+2 Apay koma nga ibaga dagiti nasion:“Ayanna ti Diosda?”+3 Adda idiay langit ti Diosmi;Ar-aramidenna ti aniaman a pakaragsakanna.4 Pirak ken balitok dagiti idolodaNga inaramid dagiti tattao.+5 Adda ngiwatda, ngem saanda a makasao;+Adda matada, ngem saanda a makakita;6 Adda lapayagda, ngem saanda a makangngeg;Adda agongda, ngem saanda a makaangot;7 Adda imada, ngem saanda a makarikna;Adda sakada, ngem saanda a makapagna;+Awan ti timek a rummuar iti karabukobda.+8 Dagiti tattao nga agar-aramid kadagita ket agbalinto a kas kadagita,+Ken uray ti amin nga agtaltalek kadagita.+9 O Israel, agtalekkayo ken Jehova+—Isu ti katulongan ken kalasagyo.+10 O sangakabbalayan ni Aaron,+ agtalekkayo ken Jehova—Isu ti katulongan ken kalasagyo.11 Dakayo nga agbuteng ken Jehova, agtalekkayo ken Jehova+—Isu ti katulongan ken kalasagyo.+12 Laglagipennatayo ni Jehova ken bendisionannatayto;Bendisionannanto ti sangakabbalayan ni Israel;+Bendisionannanto ti sangakabbalayan ni Aaron.13 Bendisionanto ni Jehova dagiti agbuteng kenkuana,Dagiti nanumo ken dagiti natan-ok.*14 Paaduennakayto ni Jehova,Dakayo ken dagiti annakyo.*+15 Bendisionannakayo koma ni Jehova,+Ti Nangaramid iti langit ken daga.+16 Kukua ni Jehova ti langit,+Ngem intedna ti daga kadagiti tattao.+17 Ni Jah ket saan a maidaydayaw dagiti natay;+Wenno ti asinoman nga addan idiay tanem.*+18 Ngem idaydayawmi ni JahManipud ita ken iti agnanayon.Idaydayawyo ni Jah!*
Footnotes
^ Wenno “Awan ti aniaman a kukuami, O Jehova, awan ti aniaman a kukuami.”


text: Kanta ni David, idi adda idiay let-ang ti Juda.+63 O Dios, sika ti Diosko, kanayon a sapsapulenka.+Mailiwak* kenka.+Agkakapsutak gapu iti iliwko kenkaIti namaga ken natikag a daga nga awan ti danumna.+2 Isu a kinitaka iti nasantuan a disso;Nakitak ti pigsam ken ti dayagmo.+3 Gapu ta ti napudno nga ayatmo ket nasaysayaat ngem iti biag,+Idaydayawnakanto ti mismo a bibigko.+4 Isu nga idaydayawka bayat a sibibiagak;Iti naganmo, ingatokto dagiti imak.5 Mapnekak kadagiti kasayaatan ken kabaknangan a bingay,*Isu a siraragsak nga idaydayawnakanto dagiti bibigko.+6 Bayat a nakaiddaak, malaglagipka;Iti tengnga ti rabii pampanunotenka.+7 Ta sika ti tumultulong kaniak,+Ket iti sirok dagiti payakmo, agriawak gapu iti ragsak.+8 Kumpetak kenka;Siiirut nga ig-iggamannak ti makannawan nga imam.+9 Dagidiay agpanggep a mangdadael iti biagko,*Iti kaunggan ti daga ti pagtungpalanda.10 Mapapataydanto iti tadem ti espada;Lamutento dagiti chakal* dagiti bangkayda.11 Ngem agragsakto ti ari kadagiti aramiden ti Dios kenkuana.Agragsakto* ti tunggal maysa nga umaw-awag Kenkuana,Ta pagulimekennanto dagiti agsasao iti saan nga agpayso.


text:
VIGAN CITY – Ditoy Vigan, saan a mabalin a panawan lattan ti alikamen ta itaray dagiti mannibrong.
Napaneknekan daytoy ni Angelo Reyes, 33, naasawaan, mekaniko, agnaed iti Pantay Daya ditoy, kalpasan a natakaw ti tangke nga imbatina iti uneg ti dyipna.
Inreport ni Reyes iti polis nga imparkingna ti luganna a nagkarga iti kasaksakadana a tangke ti Gasul iti abay ti pagtrabahuanna sa napan nagtrabaho.
Idi agawid iti malem, naduktalanna laengen nga intaray dagiti di pay ammo a mannibrong ti tangke ti Gasul nga imbatina iti uneg ti dyipna.


text:
BANTAY, Ilocos Sur – Nalukay a tornilio ti mapapati a nakaigapu iti pannakaikkat ti pilid ti maysa a dyip a nagtungpal iti pannakaidungparna iti alad.
Daytoy ti rimmuar iti inisial nga inbestigasion dagiti polis mainaig iti aksidente a napasamak iti Barangay Sinabaan ditoy nga ili idi nabiit.
Segun iti report, agdaldaliasat ti dyip iti kalsada nasional a sakup ti nadakamat a barangay idi naikkat ti makannigid a pilid daytoy a puon ti saan a nakakontrolan ni Ernesto Paiste, 27, baro, residente iti Barangay An-annam, Bantay, Ilocos Sur, iti manibela ken nakaidungparan ti dyip iti kongkreto nga alad.
Nadunor ti maysa a naglugan iti dyip a kalugaran ti nagmaneho ket naitaray daytoy iti Metro Vigan Cooperative Hospital para iti pannakaagasna.#