text:
Victor Francis Hess
Ni Victor Francis Hess (24 Hunio 1883 – 17 Disiembre 1964) ket Austriano-Amerikano idi a pisiko, ken laureado ti Premio Nobel iti Pisika, a nakaduktal kadagiti raya ti kosmiko.[1]
Biograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Ni Victor Franz Hess ket naipasngay kada Vinzenz Hess ken Serafine Edle von Grossbauer-Waldstätt, idiay Kastilio Waldstein, iti asideg ti Peggau idiay Styria, Austria idi 24 Hunio 1883. Ti amana ket naarian a nagtartarikayo iti serbisio ni Prinsipe Louis of Oettingen-Wallerstein. Isu ket nagadal iti sekondariao nga eskuela iti Himnasio Graz manipud idi 1893 aginggana idi 1901.[2][3]
Manipud idi 1901 aginggan aidi 1905, ni Hess ket nagadal iti umuna a grado idiay Unibersidad ti Graz, ken nagtuloy iti posgrado a panagad-adal iti pisika aginggana idi naawatna idiay ti PhDna idi 1910. Isu ket nagtrabaho a kas katakunaynay babaen ni Stefan Meyer idiay Instituto para iti Panangsukisok iti Radium, Akademia dagiti Siensia ti Vienna, manipud idi 1910 aginggana idi 1920.
Idi 1920 inasawana ni Marie Bertha Warner Breisky.[1]
Ni Hess ket nangala iti panaginana idi 1921 ken nagbanniaga idiay Estados Unidos, ken nagtrabaho idiay United States Radium Corporation, idiay New Jersey, ken kas Konsultado a Pisiko para iti US Bureau of Mines, diay Washington DC. Idi 1923, isu ket nagsubli idiay Unibersidad ti Graz, ken naidutok idi a kas ti Ordinario a Propesor iti Eksperimental a Pisika idi 1925. Indutok isuna ti Unibersidad ti Innsbruck a kas Propesor, ken Direktor ti Instituto ti Radiolohia idi 1931.[2]
Ni Hess ket immakar idiay Estados Unidos ken kaduana ti Hudio nga asawana idi 1938, tapno matalawanna ti panagparukma ti Nazi. Iti isumet laeng a tawen, indutok isuna ti Unibersidad ti Fordham a kas Propesor ti Pisika, ken isu ket nagbalin a naturalisado nga umili ti Estados Unidos idi 1944.[4][5] His wife died of cancer in 1955.[1] Ti isu met laeng a tawen inasawana ni Elizabeth M. Hoenke, ti babai a nagay-aywan kenni Berta iti patingga ti biagna.[4]
Nagsurat isuna idi 1946 iti topiko iti relasion a pagbaetan ti siensia ken relihion iti artikulona a "My Faith" (Ti Pammatik), a ditoy ket inpalawagna no apay nga isu ket namati iti Dios.[6] Isuket nagretiro manipud iti Unibersidad ti Fordham idi 1958 ken pimmusay idi 17 Disiembre 1964, idiay Mount Vernon, New York manipud iti Sakit ni Parkinson.[1]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ a b c d "Victor F. Hess, Physicist, Dies. Shared the Nobel Prize in 1936. Was Early Experimenter on Conductivity of Air. Taught at Fordham Till 1958". New York Times. Disiembre 19, 1964. Naala idi 2012-09-30.
... under his supervision, the United States Radium Corporation in New Jersey. ... Dr. Hess married Marie Bertha Warner Breisky in 1920; she died in 1955. ...
- ^ a b "Victor Franz Hess". Pundasion ti Nobel. 1936. Naala idi 2007-10-04.
- ^ Angelo, Joseph A (2004). Nuclear Technology. Greenwood Press. pp. 121–124. ISBN 1-57356-336-6.
Ni Victor Franz Hess ket naipasngay idi maika-24 ti Hunio, 1883, idiay Kastilio Waldstein, iti asideg ti Peggau idiay Steiermark, Austria. Ti amana,ni Vinzens Hess, ket nagtartarikayo idi para kenni Prinsipe Öttingen-Wallerstein's service and his mother was Serafine Edle von Grossbauer-Waldstätt. ...
- ^ a b Bill Breisky (Agosto 7, 2012). "Essay: On Its Centenary, Celebrating a Ride That Advanced Physics". New York Times. Naala idi Agosto 7, 2012.
- ^ "Profile detail: Victor Francis Hess". Marquis Who's Who. Naala idi Agosto 7, 2012.
- ^ Victor Francis Hess. "My Faith". San Antonio Light Newspaper Archive. Domingo, Nobiembre 3, 1946, p. 52


c: text/html

text:
Kasano a masiguradok nga mapanak idiay Langit kalpasan iti ipapatayko?
Saludsod: Kasano a masiguradok nga mapanak idiay Langit kalpasan iti ipapatayko?
Sungbat: Kayat ti Dios nga sigurado tayo maipapan iti daytoy a banag. Kunkuna iti 1 Juan 5:13, “Insuratko dagitoy kadakayo a mamati iti nagan ti Anak ti Dios, tapno maammoanyo nga addaankayo iti biag nga agnanayon.” No sumangoka ita iti Dios ket agsaludsod kenka, “Apay a pastrekenka idiay langit?” Mabalin a saan mo nga ammo iti isungbatmo. Rumbeng a maammoantayo nga ayayatennatayo iti Dios ket nangaramid Isuna ti pamuspusan tapno makasiguradotayo iti biag nga agnanayon iti dinnana. Kuna iti Juan 3:16, “Gapu iti kasta unay a panagayat ti Dios iti lubong, intedna ti Bugbugtong nga Anakna tapno ti siasinoman a mamati kenkuana saan a matay no di ket agbiag nga agnanayon.”
Apay nga saan a makapan iti tao idiay langit? Ti makagapo, amintayo ket managbasol. Nadadael iti relasyontayo iti Dios gapu iti basoltayo. Kinuna iti Taga-Roma 3:23, “Nagbasol amin a tattao ket agkurangda iti kinadayag ti Dios.” Gapu iti daytoy, saantayo a mabaelan nga isalakan iti bagitayo. Saantayo met a maisalakan gapu kadagiti naimbag nga aramidtayo. Kuna iti Taga-Efeso 2:8-9, “Ta gapu iti parabur ti Dios, naisalakantayo babaen iti pammati. Saanyo nga insalakan ti bagiyo gapu iti inaramidyo. Insagut kadakayo ti Dios ti pannakaisalakanyo tapno awan ti mangipasindayag iti daytoy.” Ti rumbeng laeng para kadatayo ket iti madusa idiay impiyerno. “Ta patay ti supapak ti basol.” (Taga-Roma 6:23)
Nasantuan ken nainkalitegan iti Apo isut gapuna nga dagiti basoltayo ket adda supapakna nga dusa. Ngem ayayatenna tayo met, isut gapuna nga Isu ket nangaramid iti pamuspusan tapno mapakawan dagiti basoltayo babaen kenni Jesus, “Siak ti dalan, ken ti pudno, ken ti biag; awan ti makapan iti Ama no di magna kaniak” (Juan 14:6). Natay ni Jesus idiay krus para kadatayo. Kinuna iti 1 Pedro 3:18, “Naminsan a natay ni Cristo a maipaay iti amin tapno mapakawan dagiti basbasoltayo. Natay ti nalinteg a tao gapu kadagiti nakillo tapno yasidegnakayo iti Dios. Napapatay iti bagi ngem napagungar iti espiritu.” Kuna met iti Taga-Roma 4:25, “Nayawat ni Jesus a matay gapu kadagiti basoltayo, ket napagungar tapno mapalintegtayo iti sanguanan iti Dios.”
Isunga daytoy ti sungbat iti saludsodtayo maipapan iti pannakasigurado iti ipapan idiay langit: “Mamatika ken ni Apo Jesus ket maisalakankanto” (Dagiti Aramid 16:31). “Ngem adda met dagiti immawat ken namati kenkuana, isut' gapuna nga inikkanna ida iti kalintegan nga agbalin nga annak ti Dios” (Juan 1:12). Maawatmo iti biag nga agnanayon nga awan bayadna. Daytoy ket sagut iti Dios. “Ngem biag nga agnanayon ti isagut ti Dios gapu iti pannakikaykaysatayo ken ni Cristo Jesus nga Apotayo” (Taga-Roma 6:23). Mabalinmo iti agbiag ita iti naan-anay a panagbiag, makaay-ayo ken napnuan iti kinapateg babaen kenni Jesus (Juan 10:10). Mabalinkan nga agbiag nga agnanayon nga kadua ni Jesus idiay langit, agsipud ta imbagana , “Kalpasan ti ipapanko panangisagana iti pagyananyo, umaykayto alaen tapno addakayo met iti ayanko” (Juan 14:3).
No kayatmo nga awaten ni Jesus-Cristo a kas mangisalakanmo ken awaten iti pammakawanna, mabalinmo nga ikararag daytoy. Lagipem laeng nga daytoy a kararag ket saan a mangisalakan kenka. Ti Dios laeng ti makaisalakan kenka babaen iti Santo nga Espiritu. Ibagam kenkuana nga agtaud dita pusom, “O Dios, aminek a nagbasolak maibusor kenka ket rebbeng laeng a siak ket madusa. Ngem innala ni Jesus ti basolko ken sinagabana ti dusa nga siak ti rumbeng nga umawat. Agbabbabawi ken paglikudakon dagiti basbasolko ken agtalekak kenni Jesus maipapan iti pannakaisalakanko. Agyamanak iti nakaskasdaaw a paraburmo ken pammakawan. Agyamanak met iti biag nga agnanayon. Amen!
Gapu kadagiti nabasam ditoy, Sika aya ket agbabbabawin kadagiti basolmo ken nangaramidka iti keddeng nga ikabil ti pammati ken panagtalekmo kenni Cristo? No wen, i-klik mo ti "Inawat ko ni Cristo ita" iti kahon iti baba.
Nagdesisyon ka kadi para ken Cristo gapu iti nabasam ditoy? No kasta, maidawat a pindutem iti baba ti "Inawat ko ni Cristo ita nga aldaw".
Agsubli iti kasangoan a panid ti Ilocano
Kasano a masiguradok nga mapanak idiay Langit kalpasan iti ipapatayko?

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
June 30, 2013
Ti Amerikana a Nalaing nga Ag-Ilokano ken Managayat iti Pannakatagiben ti Aglawlaw
TI AMERIKANA A NALAING NGA AG-ILOKANO KEN MANAGAYAT ITI PANNAKATAGIBEN TI AGLAWLAW. Pinadayawan itay nabiit ii Department of Environment and Natural Resources-Ilocos Norte nga idauluan ni PENRO Juan Delos Reyes ti maysa a social activist ken dati a US Peace Corps Volunteer a ni Julia Crowley, 25, gapu iti anep ken tulongna iti pannakaaywan ti aglawlaw aglalo iti panangibingayna iti kapanunotanna tapno maipasa ti maysa nga ordinansa iti Sarrat, Ilocos Norte tapno makontrol ti panagusar iti plastik iti tiendaan ken iti pannakaipaay iti $2,100 a kas tulong manipud iti gobierno ti Estados Unidos para iti pannakaaramid iti cloth bag manipud iti Sarrat Binakol tapno isu ti agbalin nga alternatibo nga usaren dagiti mapan makitienda imbes a plastik. Iti agdama, madama ti panagsukisok ni Crowley no kasano nga imanehar dagiti tallo a napili a munisipio iti Ilocos Norte a kas iti Sarrat, Vintar ken Solsona ti basurada a kas paset ti masteral thesis-na iti Cornell University, New York. Ania man nga agbalin a resulta daytoy, maibingayto kadagiti amin a maseknan a pagadalan ken pagpampanunotan tapno masaluadan iti aglawlaw. Maipalagip a nagserbi ni Crowley a kas US peace corps volunteer iti Ilocos Norte manipud 2009 agingga iti 2011 sa nagsubli met laeng ita a tawen tapno leppasenna ti panagsukisokna. Malaksid ken ni Crowley, sumagmamano pay nga indibidual ken grupo iti gobierno ken pribado a sektor ti pinadayawan ti DENR kabayatan iti culminating activity ti Environment Month a naangay iti La Tabacalera Function Hall idi Hunio 24, 2013. (Leilanie G. Adriano)
(Naipablaak iti Bannawag, Hulio 8, 2013 a bilang.)
Sayang!
SAYANG! No pagay la koma wenno dadduma pay a pakairanudan a kas kadagiti mula a para taraon ti naimula, saan a mapuoran a kas iti daytoy dagumpo ti marihuana a sinilmutan ti maysa nga ahente ti Philippine Drug Enforcement Agency-Cordillera itay Hunio 24, 2013. Karaman dagitoy a marihuana iti P150-milion ti pategna a plantasion ti marihuana a naduktalan iti Bantay Bitulayungan iti Kalinga. (Rizaldy Comanda)
(Naipablaak iti Bannawag, Hulio 8, 2013 a bilang.)
“Dayta la agpapaubing ti pampanunotenyo”
Ni LESLIE ANN G. AQUINO
Binabalaw ti maysa a padi a Katoliko itay lawasna ti nakaro unay a kinamanagayat dagiti Filipino a mangpapaubing iti langada.
Kangrunaan a nangiturongan ni Manila Auxiliary Bishop Broderick Pabillo, agpapaay a chairman ti Catholic Bishops’ Conference of the Philippines National Secretariat for Social Action (CBCP-NASSA), ti pammabalawna dagiti mangar-aramat iti stem cell therapy iti namnamada a mapagtalinaedda ti kinaubingda.
“Ti parikuttayo ket isu ti nakaro unay a panangin-intonartayo no kasano a mapagtalinaedtayo ti kinaubingtayo ngem ditay met ikkan iti pateg ti tunggal minuto a kaaddatayo ditoy Daga,” kinuna ni Pabillo iti maysa nga innuman.
“Ib-ibusentayo ti adu nga orastayo kadagiti banag a di met nasken ket inton lumallakay ken bumabbakettayon, maamiristayo nga adu pay gayam dagiti rumbeng nga aramidentayo,” innayonna.
Impalagip pay ni Pabillo a ti kangrunaan a panggep ti stem cell therapy ket isu ti panangagasna iti sakit, saan ket a pagpapintas wenno pagpaguapo.
Sakbayna, kinuna ni CBCP-Episcopal Commission on Bioethics Chairman Bishop Jose Oliveros a saan a kontra ti Simbaan Katolika iti stem cell therapy no la ket maiparbeng ti pannakaaramat daytoy— wenno agbatay iti kita ti stem cells a maaramat ken no ania a gapu a maaramat— kas koma dagiti laeng “adult stem cells” ti mausar a kas pagagas.
(Naipablaak iti Bannawag, Hulio 8, 2013 a bilang.)
Binabalaw ti maysa a padi a Katoliko itay lawasna ti nakaro unay a kinamanagayat dagiti Filipino a mangpapaubing iti langada.
Kangrunaan a nangiturongan ni Manila Auxiliary Bishop Broderick Pabillo, agpapaay a chairman ti Catholic Bishops’ Conference of the Philippines National Secretariat for Social Action (CBCP-NASSA), ti pammabalawna dagiti mangar-aramat iti stem cell therapy iti namnamada a mapagtalinaedda ti kinaubingda.
“Ti parikuttayo ket isu ti nakaro unay a panangin-intonartayo no kasano a mapagtalinaedtayo ti kinaubingtayo ngem ditay met ikkan iti pateg ti tunggal minuto a kaaddatayo ditoy Daga,” kinuna ni Pabillo iti maysa nga innuman.
“Ib-ibusentayo ti adu nga orastayo kadagiti banag a di met nasken ket inton lumallakay ken bumabbakettayon, maamiristayo nga adu pay gayam dagiti rumbeng nga aramidentayo,” innayonna.
Impalagip pay ni Pabillo a ti kangrunaan a panggep ti stem cell therapy ket isu ti panangagasna iti sakit, saan ket a pagpapintas wenno pagpaguapo.
Sakbayna, kinuna ni CBCP-Episcopal Commission on Bioethics Chairman Bishop Jose Oliveros a saan a kontra ti Simbaan Katolika iti stem cell therapy no la ket maiparbeng ti pannakaaramat daytoy— wenno agbatay iti kita ti stem cells a maaramat ken no ania a gapu a maaramat— kas koma dagiti laeng “adult stem cells” ti mausar a kas pagagas.
(Naipablaak iti Bannawag, Hulio 8, 2013 a bilang.)
June 26, 2013
HULIO 8, 2013
SARITA
6 Ti Bituen nga Arapaap ni Lilang Utiang
Jobert M. Pacnis
NOBELA
28 Ay, ni Reberen! (7)
Ariel S. Tabag
32 Galiera Queen (18)
Dionisio S. Bulong
DANIW
4 Mangparsuatanto iti Bukodta a Pagtaengan
John B. Buhay
8 Yarasaasto Laengen ti Angin
Pearl Lovedyn A. Dacuag
30 Segseggaanka
Roselyn C. Campano
48 Dandaniw a Para Ubbing
Gregorio T. Amano/ Rolando A. Seguro, Jr.
SALAYSAY
10 Gapu Ta Daytoy ti Linteg (96)
Hues Joven F. Costales (Ret.)
12 Drug Test ti LTO: Paggastuan Laeng, Awan Mamaayna
Neyo Mario E. Valdez
40 Kayatmo Met ti Agmula iti Nagrarapang a Lasona?
Reynaldo E. Andres
KOMIKS
17 Tres Muchos (112)
20 Aritosan (36)
22 Miks & Tiks
KOLUM
14 Okeyka, Apong!
16 Dear Doc
34 TIPS
37 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
38 Ading Kosinera
42 Padasem Daytoy, Kailian
PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
46 Face-Buko, Kdp.
47 Sinniriban
47 Sapukas
47 Sudoku
47 Agkatawa ti Mayat
DADDUMA PAY
2 Ti Makunami
15 Maika-25 nga Anibersario ti NCCA: Tinampokan ti Konsierto a “Mga Kulturang Filipino…Buhay na Buhay”
24 Pasnaan 4: Pinnitpit ken Pinnaludip, Innadal ken Innangaw
26 Siled ti Kararag
27 Natural a Kinabaknang: Makatulongtayo iti Pannakasaluadna
31 Nalaka ti Agaramid iti Ubing: Ngem Narigat ti Agpadakkel
33 Txtm8
35 Ti Gasatmo Ita a Lawas
36 Ammuem Pay Dagitoy
39 Ania, Di Kayat ti Anakmo ti Paria?
June 24, 2013
Higante nga Uong
HIGANTE NGA UONG. Siraragsak ni Romeo Ganiron, 47, residente iti Brgy. Ben-agan, Siudad ti Batac a mangipakpakita ti kadakkelan a patubona nga uong. Ket insagutna pay daytoy ken ni Mayor Jeffrey Jubal Nalupta iti isasarungkarna iti opisina ni Mayor Nalupta a kas pagyamanna iti panangsupsuporta ti mayor kadagiti gakat a mangpadur-as iti agrikultura iti siudad. Nagturpos ni Romeo iti BS in Forestry ngem kinaykayatna ti agobra a kas pribado tapno maipamaysana ti agtalon. Malaksid iti welding shop a tartarawidwidanna, nasursurona pay ti ag-culture iti oyster sipud pay idi 2007. Ngem iti isusurotna kadagiti nadumaduma a field trip dagiti mannalon, nasursurona no kasano ti agpatanor iti uong a Milky Indian mushroom – nga isu ita ti ipampamaysana a paaduen ta natakuatanna a naim-imas daytoy ngem ti oyster ken bassit ti imetna a uric acid. Malaksid a nalaka nga istimaren ta taep wenno carbonized rice hull laeng ti kasapulan, nangina pay (P250 ti sangakilo). Kayatna a sawen a no makaapitka iti uppat a kilo iti kada aldaw, mapanen a P30,000 ti paglakuam iti binulan. (Leilanie G. Adriano)
(Naipablaak iti Bannawag, Hulio 1, 2013 a bilang.)
Benepisiario ti 4Ps, dakami ti agpili – DSWD
Inlawlawag ni Department of Social Welfare and Development (DSWD) Secretary Corazon Soliman a di rebbeng a makibiang dagiti local government unit (LGU) iti panagpili kadagiti benepisiario ti Pantawid Pamilyang Pilipino Program (4Ps) ti gobierno.
Iti maysa nga innuman, kinuna ni Soliman a ti laeng DSWD ti addaan iti karbengan nga agpili kadagiti agnaar iti 4Ps tapno maliklikan ti maaw-awagan iti “palakasan.”
Impetteng ti DSWD a nupay bigbigen ti departamento a maseknan dagiti lokal a gobierno kadagiti masakupanda, masapul a surotenda ti international standard ta dakkel a paset ti pondo ti 4Ps ti nautang iti World Bank ken Asian Development Bank.
Paset pay ti pondo ti $434-milion nga ayuda ti Millenium Challenge Corporation, maysa a korporasion a kukua ken imatonan ti gobierno ti America, a mangay-ayuda kadagiti programa ken proyekto a manglablaban iti kinakurapay.
Panggepna nga ital-o ti kasasaad dagiti nakurapay a Filipino, iti babaen ti programa, adda tulong a pinansial a para iti tallo nga annak (agtawen iti 13 agpababa) dagiti kakurapayan a pamilia iti pagilian.
Mapili dagiti benepisiario ti 4Ps iti babaen ti National Household Targeting System for Poverty Reduction (NHTS-PR), a maus-usar met iti panangpili kadagiti benepisiario ti Self-Employment Assistance-Kaunlaran (SEA-K), social pension ken cash-for-work.
(Naipablaak iti Bannawag, Hulio 1, 2013 a bilang.)
Iti maysa nga innuman, kinuna ni Soliman a ti laeng DSWD ti addaan iti karbengan nga agpili kadagiti agnaar iti 4Ps tapno maliklikan ti maaw-awagan iti “palakasan.”
Impetteng ti DSWD a nupay bigbigen ti departamento a maseknan dagiti lokal a gobierno kadagiti masakupanda, masapul a surotenda ti international standard ta dakkel a paset ti pondo ti 4Ps ti nautang iti World Bank ken Asian Development Bank.
Paset pay ti pondo ti $434-milion nga ayuda ti Millenium Challenge Corporation, maysa a korporasion a kukua ken imatonan ti gobierno ti America, a mangay-ayuda kadagiti programa ken proyekto a manglablaban iti kinakurapay.
Panggepna nga ital-o ti kasasaad dagiti nakurapay a Filipino, iti babaen ti programa, adda tulong a pinansial a para iti tallo nga annak (agtawen iti 13 agpababa) dagiti kakurapayan a pamilia iti pagilian.
Mapili dagiti benepisiario ti 4Ps iti babaen ti National Household Targeting System for Poverty Reduction (NHTS-PR), a maus-usar met iti panangpili kadagiti benepisiario ti Self-Employment Assistance-Kaunlaran (SEA-K), social pension ken cash-for-work.
(Naipablaak iti Bannawag, Hulio 1, 2013 a bilang.)
Ipa-Ilokos-da
IPA-ILOKOS-DA. Isaksako dagitoy a negosiante a taga-Allacapan dagiti ginatangda a saba ken niog tapno nalaklakanton nga ikargada iti trak sa ibiaheda nga ipan iti IloKos. Tunggal Huebes ken Domingo a kaaldawan ti dapon (wenno tienda) ti Allacapan, adu dagiti aglako kadagiti apitda a saba ken niog a gagangay met a kompraen dagiti negosiante tapno ilakoda iti Ilokos. (ROLANDO A. SEGURO, JR.)
(Naipablaak iti Bannawag, Hulio 1, 2013 a bilang.)
Enrile, P150.4-M ti nagastona iti panagkandidatona a senador
Ni naabak a kandidato a senador Juan “Jack” Ponce Enrile Jr., anak ni naglusulos a Senate President Juan Ponce Enrile, ti kaaduan iti nagastos iti 2013 senatorial race, kas maibatay iti record ti Commission on Elections (Comelec).
Nakagastos ni Enrile, a nakagun-od iti 15th a puesto, iti P150,797,910.18 iti napaay a kandidaturana para iti Senado ken isu pay ti kaaduan iti naala a donasion para iti panagkampaniana nga aggatad iti P150,401,072.09, kas maibatay iti indatagna nga statement of contributions and expenditures (SOCE).
Maikadua a kaaduan iti nagastos ni Senator-elect JV Ejercito (maika-11 iti 12 a nangabak a senador): P138,207,825.76.Kunana a nakagastos iti P2,276,085.01 iti bukodna a kuarta idinto a naukkonna a donasion ti P135,931,740.75. Mairaman kadagiti nagdonasion ni Iñigo U. Zobel a nangted iti P15-milion.
Mairaman kadagiti nangusar iti bukodda a kuarta iti panagkampaniada ni Senator-elect Cynthia Villar: P131,656,672.84. Iti nasao a dagup, mapan a P133,979,127.25 ti bukod a kuarta ni Villar (No. 10) idinto a kontribusion met ti P2,616,454.41.
Kinuna ni Comelec Chairman Sixto Brillantes Jr. a maibatay iti pagalagadan, saan koma nga aggastos ti tunggal kandidato a senador iti nasursurok ngem P156-milion iti panagkampaniada iti napalabas nga eleksion.
Mairaman kadagiti kaaduan iti nagastos da Alan Peter Cayetano (P131,044,782.33), Nancy Binay (P128,695,057.10) ken Bam Aquino (P124,327,987.81).
Maika-7 a kaaduan iti nagastos ni Grace Poe (No. 1): P123,448,994.86. Sumarsaruno da Juan Edgardo Angara (P120,136,752.86), Chiz Escudero (P100,723,309.10), Risa Hontiveros (P88,628,348.11), Loren Legarda (P83,034,205) ken Koko Pimentel (P75,552,863.49).
Kadagiti 12 a kaaduan iti nagastos, da laeng Enrile ken Hontiveros, a nangusar iti P8,835.448.11 manipud iti bukodna a petaka, ti saan a nangabak.
Mairaman kadagiti Magic 12 da Senator-elect Gregorio Honasan (No. 12) a nakagastos iti P24,111,848.96, a P1,009,707.92 ti naggapu iti bolsana.
Nakagastos met ni Senator-elect Antonio Trillanes IV (No. 9) iti P30,135,014.77.
(Naipablaak iti Bannawag, Hulio 1, 2013 a bilang.)
Nakagastos ni Enrile, a nakagun-od iti 15th a puesto, iti P150,797,910.18 iti napaay a kandidaturana para iti Senado ken isu pay ti kaaduan iti naala a donasion para iti panagkampaniana nga aggatad iti P150,401,072.09, kas maibatay iti indatagna nga statement of contributions and expenditures (SOCE).
Maikadua a kaaduan iti nagastos ni Senator-elect JV Ejercito (maika-11 iti 12 a nangabak a senador): P138,207,825.76.Kunana a nakagastos iti P2,276,085.01 iti bukodna a kuarta idinto a naukkonna a donasion ti P135,931,740.75. Mairaman kadagiti nagdonasion ni Iñigo U. Zobel a nangted iti P15-milion.
Mairaman kadagiti nangusar iti bukodda a kuarta iti panagkampaniada ni Senator-elect Cynthia Villar: P131,656,672.84. Iti nasao a dagup, mapan a P133,979,127.25 ti bukod a kuarta ni Villar (No. 10) idinto a kontribusion met ti P2,616,454.41.
Kinuna ni Comelec Chairman Sixto Brillantes Jr. a maibatay iti pagalagadan, saan koma nga aggastos ti tunggal kandidato a senador iti nasursurok ngem P156-milion iti panagkampaniada iti napalabas nga eleksion.
Mairaman kadagiti kaaduan iti nagastos da Alan Peter Cayetano (P131,044,782.33), Nancy Binay (P128,695,057.10) ken Bam Aquino (P124,327,987.81).
Maika-7 a kaaduan iti nagastos ni Grace Poe (No. 1): P123,448,994.86. Sumarsaruno da Juan Edgardo Angara (P120,136,752.86), Chiz Escudero (P100,723,309.10), Risa Hontiveros (P88,628,348.11), Loren Legarda (P83,034,205) ken Koko Pimentel (P75,552,863.49).
Kadagiti 12 a kaaduan iti nagastos, da laeng Enrile ken Hontiveros, a nangusar iti P8,835.448.11 manipud iti bukodna a petaka, ti saan a nangabak.
Mairaman kadagiti Magic 12 da Senator-elect Gregorio Honasan (No. 12) a nakagastos iti P24,111,848.96, a P1,009,707.92 ti naggapu iti bolsana.
Nakagastos met ni Senator-elect Antonio Trillanes IV (No. 9) iti P30,135,014.77.
(Naipablaak iti Bannawag, Hulio 1, 2013 a bilang.)
June 19, 2013
HULIO 1, 2013
SARITA
6 “No ‘Mirkanok, Kunak, ‘Mirkano!”
Rolando A. Seguro, Jr.
NOBELA
28 Ay, ni Reberen! (6)
Ariel S. Tabag
32 Galiera Queen (17)
Dionisio S. Bulong
DANIW
4 Villanelle Kenka Hawaii
Lilia Quindoza Santiago
30 2 a Soneto
Honor Blanco Cabie
48 Dandaniw a Para Ubbing
Ridel T. Cabulisan/ Ryan A. Dulig
SALAYSAY
8 Gapu Ta Daytoy ti Linteg (95)
Hues Joven F. Costales (Ret.)
10 Aw-awaganda Daytoy a Mangngagas iti “Miracle Doctor”
Liezle Basa Iñigo ken Ellson A. Quismorio
12 Katulongan Idi, Kasambahay Itan
Neyo Mario E. Valdez
24 Naidumduma ti Lussok Crystal Cave iti Luna
Leilanie G. Adriano
40 Mapagbungam ti Dragon Cactus iti Uray Ania a Bulan ti Tawen
Reynaldo E. Andres
KOMIKS
17 Tres Muchos (111)
20 Aritosan (35)
22 Miks & Tiks
KOLUM
14 Okeyka, Apong!
16 Dear Doc
34 TIPS
37 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
38 Ading Kosinera
42 Padasem Daytoy, Kailian
PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
46 Double Dick, Kdp.
47 Sinniriban
47 Sapukas
47 Sudoku
47 Agkatawa ti Mayat
DADDUMA PAY
2 Ti Makunami
15 Tao, Lugar, Pasamak
26 Siled ti Kararag
27 Apay nga Agkusit Dagiti Agad-adal?
31 Dakkel ti Akem da Ma’am ken Sir iti Panagballigi Dagiti Adalanda
33 Txtm8
35 Ti Gasatmo Ita a Lawas
36 Ammuem Pay Dagitoy
39 Ania, Agsigsigarilio Met ti Tagibim, Komari?
June 12, 2013
Uong a Laplapayag
UONG A LAPLAPAYAG. Umad-adu dagiti aggatang kadagiti oyster mushroom wenno laplapayag a patanor ni Outstanding High-Value Crop Farmer Marcelo “Celong” Peralta ti Banayoyo, Ilocos Sur. Maipagpannakkelna ken ti asawana a ni Antonia ti organiko a produktoda a nangted iti nayon a pamastrekan dagiti kabarangayanda. Makita iti ladawan ni Nana Antonia a mangam-amiris iti kalidad ti patanorda sakbay ti panagapitda. (Teksto/Ladawan: Ricardo P. Raguini)
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 24, 2013 a bilang.)
Umad-adu dagiti mayat nga agpadi
Ni LESLIE ANN G. AQUINO
Umad-adu dagiti agtutubo a Filipino a mayat nga agpadi.
Maibatay daytoy iti bilang dagiti aplikante nga agkalikagum a sumrek iti San Carlos Seminary iti Siudad ti Makati.
Kinuna ni Fr. Yulito Ignacio, spiritual director ti San Carlos Seminary, a tinawen a nakaad-adu dagiti maaw-awatda nga aplikasion manipud kadagiti agtutubo a lallaki nga agtawen iti manipud iti 16 agingga iti 19 ngem nakaladladingit laeng ta saanda a maakomodar amin dagitoy.
Kinunana nga iti daytoy a tawen laeng, nakaawatda iti di nakurkurang ngem 150 nga aplikasion ngem 32 laeng ti inawatda para iti First Year Philosophy.
Kinuna ni Fr. Ignacio a sakbay a makapagpadi ti maysa a tao, nasken a maileppasna ti uppat-a-tawen a kurso iti Pilosopia (kaibatogan ti College degree) sa maisaruno ti lima-a-tawen a kurso iti Teolohia.
Innayon ni Fr. Ignacio nga estriktoda iti panagawatda kadagiti aplikante ta kayatda a masigurado a dagiti sumrek, isu dagitay “naawagan” tapno agbalin a padi.
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 24, 2013 a bilang.)
Umad-adu dagiti agtutubo a Filipino a mayat nga agpadi.
Maibatay daytoy iti bilang dagiti aplikante nga agkalikagum a sumrek iti San Carlos Seminary iti Siudad ti Makati.
Kinuna ni Fr. Yulito Ignacio, spiritual director ti San Carlos Seminary, a tinawen a nakaad-adu dagiti maaw-awatda nga aplikasion manipud kadagiti agtutubo a lallaki nga agtawen iti manipud iti 16 agingga iti 19 ngem nakaladladingit laeng ta saanda a maakomodar amin dagitoy.
Kinunana nga iti daytoy a tawen laeng, nakaawatda iti di nakurkurang ngem 150 nga aplikasion ngem 32 laeng ti inawatda para iti First Year Philosophy.
Kinuna ni Fr. Ignacio a sakbay a makapagpadi ti maysa a tao, nasken a maileppasna ti uppat-a-tawen a kurso iti Pilosopia (kaibatogan ti College degree) sa maisaruno ti lima-a-tawen a kurso iti Teolohia.
Innayon ni Fr. Ignacio nga estriktoda iti panagawatda kadagiti aplikante ta kayatda a masigurado a dagiti sumrek, isu dagitay “naawagan” tapno agbalin a padi.
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 24, 2013 a bilang.)
Jeremiah, nailayon a presidente ti OFCC
Nailayon ni Jean Jeremiah a presidente ti Oahu Filipino Community Council (OFCC) iti eleksion ti pannakaina a gunglo dagiti gunglo dagiti Filipino iti Oahu, Hawaii.
Kadua ni Jeremiah a nabotosan dagiti sumaganad nga opisial nga agtakem manipud iti Hulio 1, 2013 agingga iti Hunio 30, 2014: Angie Santiago, umuna a bise; Rhoda Alvarez, maikadua a bise; Loida Yamamoto, sekretaria; Eleanor Bru, katulongan a sekretaria; Luz Pierson, tesorera; Ben Pulido, katulongan a tesorero; ken Baybee Ablan, auditor.
Dagiti direktor (para iti 2 a tawen): Rev. Alex Vergara, Cesar Bonilla, Hermie Pagaduan ken Lydia Agustin.
Dagiti agpaay iti makatawen: Eddie Bueno, Rossi Patton, Davelyn Quijano ken Dr. Ignacio Torres.
Ni Consul General Julius Torres ti namagsapata kadakuada. (Amado I. Yoro)
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 24, 2013 a bilang.)
Kadua ni Jeremiah a nabotosan dagiti sumaganad nga opisial nga agtakem manipud iti Hulio 1, 2013 agingga iti Hunio 30, 2014: Angie Santiago, umuna a bise; Rhoda Alvarez, maikadua a bise; Loida Yamamoto, sekretaria; Eleanor Bru, katulongan a sekretaria; Luz Pierson, tesorera; Ben Pulido, katulongan a tesorero; ken Baybee Ablan, auditor.
Dagiti direktor (para iti 2 a tawen): Rev. Alex Vergara, Cesar Bonilla, Hermie Pagaduan ken Lydia Agustin.
Dagiti agpaay iti makatawen: Eddie Bueno, Rossi Patton, Davelyn Quijano ken Dr. Ignacio Torres.
Ni Consul General Julius Torres ti namagsapata kadakuada. (Amado I. Yoro)
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 24, 2013 a bilang.)
June 11, 2013
Abel a Bandera
ABEL A BANDERA. Agen-ensayo dagitoy a kameng ti Philippine National Police iti pannakaiwagayway ti kaunaan a higante a bandera ti Filipinas a naaramid manipud iti abel-Iloko para iti pannakarambak ti maika-115 a tawen ti panagwaywayas ti Filipinas iti sango ti kapitolio ti Ilocos Norte. Aramid dagiti umaabel iti Paoay, Ilocos Norte ti nasao nga abel a naaramid a wagayway nga agatiddog iti tallo a metro ken agakaba iti kagudua ti metro. (Leilanie G. Adriano)
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 24, 2013 a bilang.)
HUNIO 24, 2013
SARITA
6 Kulibangbang
Marichel E. Suguitan
NOBELA
28 Ay, ni Reberen! (5)
Ariel S. Tabag
32 Galiera Queen (16)
Dionisio S. Bulong
DANIW
4 Pananglipat
Rhea Rose D. Berroy
8 Ti Naganmo iti Kadaratan
Michael John B. Ancheta
30 Dua a Daniw
Jake F. Ilac
48 Dandaniw a Para Ubbing
Dexter M. Fabito/ Jobert M. Pacnis
SALAYSAY
10 Gapu Ta Daytoy ti Linteg (94)
Hues Joven F. Costales (Ret.)
12 Ditoy Filipinas: Maipapaigid Dagiti Pandek?
Neyo Mario E. Valdez
24 Kastoy Ditoy Micronesia (2)
Virginia A. Duldulao
40 Peste a Bisukol: Dimo Ipalubos a Didigraennaka
Reynaldo E. Andres
KOMIKS
17 Tres Muchos (110)
20 Aritosan (34)
22 Miks & Tiks
KOLUM
14 Okeyka, Apong!
34 TIPS
37 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
38 Ading Kosinera
42 Padasem Daytoy, Kailian
PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
46 For The Whore Family, Kdp.
47 Sinniriban
47 Sapukas
47 Sudoku
47 Agkatawa ti Mayat
DADDUMA PAY
2 Ti Makunami
15 Tao, Lugar, Pasamak
16 Kasano a Mailiklik iti Pannakadadael Dagiti Muebles?
26 Siled ti Kararag
27 “Gifted” Kadi ti Anakmo?
31 Ania Kadi ti “Special Education”?
33 Txtm8
35 Ti Gasatmo Ita a Lawas
36 Ammuem Pay Dagitoy
39 Tapno Maipaugali ti Naimbag a Kababalin Kadagiti Ubbing
June 9, 2013
Panagtitinnulong
PANAGTITINNULONG. Tultulongan dagitoy nga agindeg iti Brgy. Ammubuan, Ballesteros, Cagayan dagiti mangngalap a kalugaranda iti panangisang-at dagitoy iti bilogda a napan nagsigay iti maysa nga agsapa. No adu ti maala, mawarasan dagitoy iti ikan. Ngem no bassit ti nakalapan, saan a dayta ti tubeng iti itutulongda kadagitoy napan nagkalap a kalugaranda. (Jobert M. Pacnis)
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 17, 2013 a bilang.)
Pagadalan a Katoliko, maburiboran iti K to 12
Inako ti gunglo dagiti pagadalan a Katoliko iti pagilian a marigatanda a mangipakat iti K to 12 a programa gapu iti panagkurangda iti siled-pagadalan ken panagsanay kadagiti titser.
Iti laksid daytoy, sinigurado ni Catholic Educational Association of the Philippines Executive Director Rhodora Angela Ferrer nga ikagkagumaananda a maipakat a naimbag ti programa, a naan-anayen a linteg ita.
Inlawlawag pay ni Ferrer nga adda tallo a paset ti programa a yunay-unayda tapno maipakatda a naimbag ti K to 12: ti Mother Tongue-Based Multilingual Education, Spiral Progression Approach ken Standard-Based Assessment.
Segun ken ni Ferrer, masapul met a mayunay-unay kadagiti pribado a pagadalan dagiti edad dagiti ubbing, ta kadagiti para publiko nga eskuela, masapul nga adda lima a tawen ti ubing a maawat iti kindergarten, agtawen iti innem ti sumrek iti Grado 1 ken pito iti Grado 2.
Iti agdama, kuna ni Ferrer, dagiti Grado 1, 2, 7 ken 8 a curriculum laeng ti maipatpatungpal para iti K to 12 a programa ket manamnama a kadagiti sumaruno a maysa agingga iti dua a tawen, maipatungpal metten dagiti Grado 9 ken 10.
Kuna ni Ferrer a napateg met a maammuan ti publiko, partikular dagiti nagannak ken agad-adal, ti kinapateg ti nainayon a dua a tawen, nga adda latta core curriculum a maisuro kadagiti estudiante tapno mausarda iti kolehio.
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 17, 2013 a bilang.)
Special meeting ti GF: Hunio 23
Angayen ti GUMIL Filipinas, ti gunglo dagiti mannurat nga Ilokano iti Filipinas ken iti ballasiw-taaw, ti maysa nga special meeting inton Hunio 23, 2013 iti San Antonio, Narvacan, I.S., iti panangsangaili da Eden Cachola Bulong, tesorera ti gunglo, ken Dionisio S. Bulong, maysa kadagiti mamagbaga ti gunglo.
Kangrunaan a mataming iti miting ti maipapan iti Balay ti GUMIL a proyekto ti gunglo, malaksid iti dadduma pay a pakaseknan ti gunglo.
Kidkiddawen ni Arthur P. Urata Sr., presidente ti gunglo, ti idadar-ay amin nga opisial, da Mario Tejada (bise-presidente), Roy V. Aragon (sekretario-heneral), Estela Bisquera-Guerrero (auditor), Benjamin P. Pacris (business manager), Reynaldo E. Andres (PRO); board of directors: Sherma E. Benosa, Emy Amad Z. Bucaneg, Eliseo B. Contillo, Freddie P. Masuli, Aileen R. Rambaud, Martin T. Rochina, Ariel S. Tabag ken Vilmer V. Viloria.
Manamnama met ti kaaddanto dagiti dadduma pay a mamagbaga ti gunglo a da Juan S.P. Hidalgo Jr., Jose A. Bragado, Manuel S. Diaz, Baldovino A. Valdez, ken Cles B. Rambaud.
Maigunamgunam pay ti itatabuno dagiti presidente dagiti aktibo a Chapter ti GF, da Villamor Visaya (Isabela), Elizabeth M. Raquel (Ilocos Norte), Edilberto H. Angco (Ilocos Sur), Djuna R. Alcantara (La Union), Marianito Machacon (Pangasinan), Ret. RTC Judge Vivencio S. Baclig (Metro Manila), Joey Guzman (Abra), Rizal Fernandez (GUMIL Oahu), Arnold C. Baxa (GUMIL Maui) ken Nexon Agcaoili (GUMIL Hong Kong). (REA)
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 17, 2013 a bilang.)
Kangrunaan a mataming iti miting ti maipapan iti Balay ti GUMIL a proyekto ti gunglo, malaksid iti dadduma pay a pakaseknan ti gunglo.
Kidkiddawen ni Arthur P. Urata Sr., presidente ti gunglo, ti idadar-ay amin nga opisial, da Mario Tejada (bise-presidente), Roy V. Aragon (sekretario-heneral), Estela Bisquera-Guerrero (auditor), Benjamin P. Pacris (business manager), Reynaldo E. Andres (PRO); board of directors: Sherma E. Benosa, Emy Amad Z. Bucaneg, Eliseo B. Contillo, Freddie P. Masuli, Aileen R. Rambaud, Martin T. Rochina, Ariel S. Tabag ken Vilmer V. Viloria.
Manamnama met ti kaaddanto dagiti dadduma pay a mamagbaga ti gunglo a da Juan S.P. Hidalgo Jr., Jose A. Bragado, Manuel S. Diaz, Baldovino A. Valdez, ken Cles B. Rambaud.
Maigunamgunam pay ti itatabuno dagiti presidente dagiti aktibo a Chapter ti GF, da Villamor Visaya (Isabela), Elizabeth M. Raquel (Ilocos Norte), Edilberto H. Angco (Ilocos Sur), Djuna R. Alcantara (La Union), Marianito Machacon (Pangasinan), Ret. RTC Judge Vivencio S. Baclig (Metro Manila), Joey Guzman (Abra), Rizal Fernandez (GUMIL Oahu), Arnold C. Baxa (GUMIL Maui) ken Nexon Agcaoili (GUMIL Hong Kong). (REA)
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 17, 2013 a bilang.)
June 5, 2013
HUNIO 17, 2013
SARITA
6 Ina
Ronelyn B. Ramones
NOBELA
28 Ay, ni Reberen! (4)
Ariel S. Tabag
32 Galiera Queen (15)
Dionisio S. Bulong
DANIW
4 Dua a Daniw ti Pakasaritaan ti Ayat a Rimsua
Roy V. Aragon
8 Ken ni Liwliwa (2)
Arnold C. Baxa
30 3 a Haiku ti Sardam
Dumay Solinggay
48 Dandaniw a Para Ubbing
Melody V. Aguinaldo/ Cyrus Daniel A. Barrion
SALAYSAY
10 Gapu Ta Daytoy ti Linteg (93)
Hues Joven F. Costales (Ret.)
12 Nangabak? Ngem Apay a Di Naiproklama ti Partidoyo, Lilong?
Neyo Mario E. Valdez
24 Kastoy Ditoy Micronesia (1)
Virginia A. Duldulao
40 Adu ti Pagsayaatan ti Nasimpa a Talon
Reynaldo E. Andres
KOMIKS
17 Tres Muchos (109)
20 Aritosan (33)
22 Miks & Tiks
KOLUM
14 Okeyka, Apong!
16 Dear Doc
34 TIPS
37 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
38 Ading Kosinera
42 Padasem Daytoy, Kailian
PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
46 Coffe, Kdp.
47 Sinniriban
47 Sapukas
47 Sudoku
47 Agkatawa ti Mayat
DADDUMA PAY
2 Ti Makunami
15 Tao, Lugar, Pasamak
26 Saganaan ti Idadateng ti Kalamidad
27 Siled ti Kararag
31 Agpaling-etka Met, Nakkong!
33 Txtm8
35 Ti Gasatmo Ita a Lawas
36 Ammuem Pay Dagitoy
39 Sungbasungbatannaka Kadi ti Anakmo, ‘Mari?
June 3, 2013
Kalinga, naideklara a Tourism Dev’t Area
Manamnama ti idudur-as ti probinsia ti Kalinga iti Cordillera iti pannakaideklara daytoy itay nabiit a kas Tourism Development Area (TDA) kalpasan ti panangpirma ni Presidente Aquino iti Akta Republika 10561 a nakaideklaraan pay ti Davao Oriental a TDA.
Mabigbig ti Kalinga gapu kadagiti napipintas a buya ti nakaparsuaan a naiparabur iti nasao a lugar a kas kadagiti karayan, dan-aw, bambantay, malaksid kadagiti historikal ken kultural a pakaitanduduannna.
Iti pannakaideklara ti Kalinga, ken uray pay ti Davao Oriental, a TDA, manamnama ti naan-anay a tulong ti gobierno nasional tapno mapadur-as ti turismo iti nasao a lugar.
Maibilang kadagiti “tourism zones” iti Kalinga dagiti makapikapik-ti-sukogna a kabambantayanna, ti Palan-ah Falls ken Hot Springs iti Tanudan, ti rainforest ti Bantay Binaratan, dagiti karayan a mangusok iti daga ken dagiti kueba iti Balbalan, ti Aguinaldo Hill ken dagiti dan-aw iti Pinukpuk, ti posibilidad ti pannakapatan-ay ti “white water rafting” iti Chico River a mangrugi iti Tinglayan a sumalog iti Lubuagan, Pasil ken Tabuk City; dagiti namsek-iti-pakasaritaan a lugar iti Tabuk City; ti Padharao Lake ken ti historical a Guina-ang Village iti Pasil; ken ti Elephant Hill ken ti man-made lagoon iti Rizal.
Mabigbig ti Kalinga gapu kadagiti napipintas a buya ti nakaparsuaan a naiparabur iti nasao a lugar a kas kadagiti karayan, dan-aw, bambantay, malaksid kadagiti historikal ken kultural a pakaitanduduannna.
Iti pannakaideklara ti Kalinga, ken uray pay ti Davao Oriental, a TDA, manamnama ti naan-anay a tulong ti gobierno nasional tapno mapadur-as ti turismo iti nasao a lugar.
Maibilang kadagiti “tourism zones” iti Kalinga dagiti makapikapik-ti-sukogna a kabambantayanna, ti Palan-ah Falls ken Hot Springs iti Tanudan, ti rainforest ti Bantay Binaratan, dagiti karayan a mangusok iti daga ken dagiti kueba iti Balbalan, ti Aguinaldo Hill ken dagiti dan-aw iti Pinukpuk, ti posibilidad ti pannakapatan-ay ti “white water rafting” iti Chico River a mangrugi iti Tinglayan a sumalog iti Lubuagan, Pasil ken Tabuk City; dagiti namsek-iti-pakasaritaan a lugar iti Tabuk City; ti Padharao Lake ken ti historical a Guina-ang Village iti Pasil; ken ti Elephant Hill ken ti man-made lagoon iti Rizal.
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 10, 2013 a bilang.)
Padua, nailayon a FAMAS president
Nailayon ni showbiz columnist iti Bannawag Angelo “Eloy” Padua a presidente ti FAMAS (Filipino Academy of Movie Arts and Sciences) iti eleksion ti gunglo a naangay iti Manila Bulletin idi Mayo 10 itoy a tawen.
Kadua ni Padua, tubo iti Sison, Pangasinan, a nabotosan dagiti sumaganad nga agtakem iti uneg ti dua a tawen (2013-2015):
Alice H. Reyes, 1st Vice-President; Efren Montano, 2nd Vice-President; Francia C. Conrado, Secretary; Dennis Aguilar, Treasurer; Tita Arcilla, Auditor; Art Tapalla ken Elvie Gonzales, Public Relation Officers; Brian J. Lu, Marshal, ken dagiiti Trustees: Juan Al. Asuncion, Richel Dorotan, Edgar Godin, Ner Jedeliz, Cles B. Rambaud, Saturnino Sofranes, Teresita Tan, Jun Velasco ken Wilberto Villamin.
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 10, 2013 a bilang.)
Kadua ni Padua, tubo iti Sison, Pangasinan, a nabotosan dagiti sumaganad nga agtakem iti uneg ti dua a tawen (2013-2015):
Alice H. Reyes, 1st Vice-President; Efren Montano, 2nd Vice-President; Francia C. Conrado, Secretary; Dennis Aguilar, Treasurer; Tita Arcilla, Auditor; Art Tapalla ken Elvie Gonzales, Public Relation Officers; Brian J. Lu, Marshal, ken dagiiti Trustees: Juan Al. Asuncion, Richel Dorotan, Edgar Godin, Ner Jedeliz, Cles B. Rambaud, Saturnino Sofranes, Teresita Tan, Jun Velasco ken Wilberto Villamin.
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 10, 2013 a bilang.)
June 2, 2013
Daing ti Gonzaga
DAING TI GONZAGA. Nadumaduma a nadaing a nakalapan nga ikan ken dadduma pay a mabiag iti baybay ti Gonzaga, Cagayan ti bambantayan dagitoy naanus nga agassawa iti maysa nga aldaw ti dapon (tienda) iti merkado publiko ti Gonzaga, Cagayan. Adda daing a pusit, munamon, espada wenno bulong-unas, aramang, kdp. (Roy V. Aragon)
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 10, 2013 a bilang.)
Kombension ti Oahu Filipino Community Council, Hunio 9
Angayen dagiti nadumaduma a gunglo dagiti Filipino iti Oahu a kameng ti Oahu Filipino Community Council (OFCC) ti kombensionda iti daytoy a Hunio 9 iti Philippine Consulate General Social Hall, 2433 Pali Highway, Honolulu, Hawaii.
Ti tema ti kombension: “Commitment. Action. Responsibility. Excellence (C.A.R.E).”
Panggep ti kombension ti agpaay a silulukat a pakatamingan dagiti isyu a pakaseknan dagiti kadaraan, pakatamingan ti pannakaiwayat dagiti nakaprograma a proyekto a pakairanudan dagiti kameng, agpaay a pakatubayan dagiti agtutubo ken agkabannuag tapno maisaganada ti bagida a kas dadaulo iti masakbayan, ken kangrunaanna, pakabotosan dagiti mangidaulo iti Konseho a pagkamengan dagiti aganay a 44 a unit organization iti Oahu a pakapilian ti 12 nga opisial manipud iti presidente agingga kadagiti kameng ti hunta dagiti direktor.
Para iti nayon nga impormasion, mabalin a kontaken ti asino man kada OFCC Convention Chair Jake Manegdeg iti 524-6993, OFCC President Jean Jeremiah iti 387-5481; ken Amado Yoro iti 699-9814. (AIY)
Ti tema ti kombension: “Commitment. Action. Responsibility. Excellence (C.A.R.E).”
Panggep ti kombension ti agpaay a silulukat a pakatamingan dagiti isyu a pakaseknan dagiti kadaraan, pakatamingan ti pannakaiwayat dagiti nakaprograma a proyekto a pakairanudan dagiti kameng, agpaay a pakatubayan dagiti agtutubo ken agkabannuag tapno maisaganada ti bagida a kas dadaulo iti masakbayan, ken kangrunaanna, pakabotosan dagiti mangidaulo iti Konseho a pagkamengan dagiti aganay a 44 a unit organization iti Oahu a pakapilian ti 12 nga opisial manipud iti presidente agingga kadagiti kameng ti hunta dagiti direktor.
Para iti nayon nga impormasion, mabalin a kontaken ti asino man kada OFCC Convention Chair Jake Manegdeg iti 524-6993, OFCC President Jean Jeremiah iti 387-5481; ken Amado Yoro iti 699-9814. (AIY)
(Naipablaak iti Bannawag, Hunio 10, 2013 a bilang.)
Subscribe to: Posts (Atom)


text:
1872
Ti 1872 ket maysa a bisiesto a tawen a nangrugi iti aldaw ti Lunes iti kalendario a Gregoriano.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
Enero–Hunio[urnosen | urnosen ti taudan]
- Mayo 18 – Bertrand Russell, Ingles a lohiko ken pilosopo, nagungunaan ti Premio Nobel iti Literatura (pimmusay 1970)
Hulio–Disiembre[urnosen | urnosen ti taudan]
- Hulio 4 – Calvin Coolidge, Presidente iti Estados Unidos (pimmusay 1933)
- Hulio 16 – Roald Amundsen, Norwego nga eksplorador ti polar (pimmusay 1928)
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pebrero 15 – Jose Burgos, padi a Filipino (naipasngay 1837)
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti 1872 iti Wikimedia Commons


text:
VIGAN CITY – Agdagup iti 144 nga ubbing manipud iti nadumaduma a barangay ditoy siudad ti benepisario iti supplemental feeding program.
Segun iti Department of Social and Welfare Administration ditoy siudad, , maipaayan iti supplemental feeding dagiti nadakamat nga ubbing nga agtawen iti lima agpababa ken kurang ti timbangda.
Pagbuligan ti Vigan City government, Jaime Ongpin Foundation ken ti Project Embrace daytoy a gannuat a mangipaay iti supplemental feeding kadagiti malnourished nga ubbing kas paset ti programa ti lokal a gobierno ditoy a mangpukaw iti malnutrition ditoy siudad.
Agpaut ti pannakapakan dagiti ubbing iti 120 nga aldaw. (Manipud iti report ni Edison Raboy, TVigan)


text:
MAMINSAN pay a napaneknekan iti Pilipinas nga iti manera ti politika ket awan ti permanente a kadua ken kabusor, ngem ketdi, permanente nga interes dagiti politiko.
Naklaat dagiti Pilipino iti kellaat a panagbaliw ti pakabuklan ti Majority iti Senado ta kellaat laengen ti pannakapadisi kas President-Pro Tempore ni Senador Franklin Drilon, ken panangsukat kenkuana ni sigud a Minority Leader Ralph Recto. Nasukatan met da Sen. Francisco Pangilinan kas Chairman ti Committee on Agriculture babaen ken ni Sen. Cynthia Villar; Sen. Paulo Aquino kas Chairman ti Committee on Education babaen ken Sen. Chiz Escudero, ken Sen. Risa Hontiveros kas Chairperson ti Committee on Health.
Napasamak ti kellaat a reshuffle iti Senado kalpasan kadagiti nagsasaruno a pasamak a nakainagan ni Drilon ken dagiti kakaduana gapu ti pannakikaysada kadagiti gannuat a maikontra iti interes ti administrasion – ti ikakanunongda ti pannakapalubos ni SPO3 Arturo Lascañas nga agtestigo manen iti Senado mainaig iti kinapudno ti Davao Death Squad; ti pannakisimpatiada ken ni Sen. Leila De Lima kabayatan ti pannakaarestona ken pannakaibaludna gapu iti maatap a pannakainaigna iti illegal drug trade; ti pannakikaysada iti pannakarambak ti maika-31 nga anibersario ti EDSA People Power Revolution; ken ti posisionda iti pannakaisubli ti Dusa a Patay.
Ni Pangilinan ti agdama a Presidente ti Liberal Party, Bise Presidente iti LP ni Drilon, ken kameng met ni Aquino. Ni Hontiveros ket kameng ti Anakbayan Partylist a kaaliado ti LP iti napalabas nga eleksion. Dagitoy ket sigud a kameng ti Super Majority a simmuporta iti panangabak ni Senate President Aquilino “Koko” Pimentel III. Agpada met da Recto ken Escudero a sigud a minority.
Rinasonan ni Pimentel a ti reshuffle iti Senado ket nasken tapno saan a makatubeng iti naannayas ti proseso dagiti gakat para ti pagimbagan ti kaaduan. Impalgak met ni Sen. Manny Pacquiao, ti nangimosion iti Senado iti rigodon a kasla panangliput dagiti sigud a kakaduada dagiti mapaspasamak isu a nasken a makasinunuoda no sino dagiti kaaliado ken kabusorda.
Kasla saan a mamati ti liderato iti Senado idi naabak iti panagbobotos dagiti senador ti pannakaituloy ti imbestigasion ken ni SPO3 Lascañas ta saanda koman a kayat nga agtestigon isuna tapno baliktadenna ti immuna a testimoniana a saan a pudno ti DDS ken iyimplikarnan ni Presidente Rodrigo Duterte nga adda iti likudan ti vigilante group idi mayor pay laeng sadiay Davao City.
Kinontra dagiti napadisi a kameng ti LP ken Anakbayan a sigud nga adda iti Super Majority dagiti alegasion kadakuada ta simmuportada kadagiti gannuat para ti sapasap a pagimbagan dagiti Pilipino. Inlawlawagda met a ti posisionda a nasken ti panagtestimonia manen ni Lascañas iti Senado tapno maammuan ti publiko ti kinapudno.
Iti agdama, nagbalinen a kameng ti Minority da Drilon, Pangilinan, Aquino ken De Lima. Temporario met nga agakem a Minority Leader ni Sen. Antonio Trillanes IV kasukat ni Recto.
Adda dagiti mamati a napadisi da Drilon ken dagiti kakaduana gapu ti impluensia ti Malacañang, kas ti napasamak ken ni Vice President Leni Robredo idi napadisi kas kameng ti Gabinete ni Presidente Duterte gapu kadagiti pagtaktakderan ken pammatina a naigidiat iti administrasion.
No napadisi ni Drilon ken dagiti kakaduana gapu iti panangaramidda kadagiti rebbenganda kas karit iti Senado a maibilbilang nga adigi ti demokrasia. Maibilang ti Lehislatura nga independiente a sanga ti gobierno, a kapada ti Ehekutibo, ken Hudikatura. Kadagiti naglabas nga administrasion, uray no nagkaaliado ti administrasion ken liderato ti Senado ket nagbalin a nawaya dagiti kaaduan a senador.
Ibagbaga ni Recto nga uray isunan ti Senate Pro Tempore ken kamengen ti Majority ket agtultuloy ti kina-idealismona ken panangsurotna ti konsensiana a mangilungalong kadagiti gannuat para iti pagsayaatan ti kaaduan ken mangkontra kadagiti patienna a makadakes iti interes ti sapasap. Impalgakna nga itultuloyna ti takderna maikontra iti gakat a pannakaisubli ti Dusa a Patay nga idurduron ita ti Majority idiay Kongreso. Maipalagip a ni Recto ket nagkandidato kas kameng ti LP ngem pinilina ti nagyan idi iti Minority.
Paliiwen no kasano ti annayas ken pagturongan ti imbestigasion ken ni SPO3 Lascañas sadiay Senado. Obserbaren no kasanonto ti pannakatratar ti gakat a pannakaisubli ti Dusa a Patay sadiay Senado no pumasa dayta a linteg wenno saan ta adu met dagiti senador a naikappeng iti Majority dagiti magibagbaga a pro-life-da ken kontraenda ti Death Penalty.
Rumbeng laeng a nawaya ti Senado iti pressure ti sino man nga opisial tapno maakem ti Institusion ti kangrunaan nga annongenna kas kamang ken sarikedked ti demokrasia. Ngem iti realidad, adu kadagiti senador dagiti sumursurot lattan ti agus ti turay tapno masaluadan ti bukodda nga interes. (Eden A. Alviar)


text:
Kadua ni Mayor Ediboy a nangiyawat kadagitoy a ramit ni SB Member Benedicto M. Savellano, Committee Chair on Agriculture ti Sangguniang Bayan.
Thursday, October 25, 2012
RAMIT-PAGKALAP TI DACLAPAN, INYAWAT NI MAYOR EDIBOY
Cabugao, Ilocos Sur – Babaen ti naangay a panagtitipon dagiti mangngalap ti Barangay Daclapan, Cabugao, Ilocos Sur, inyawat ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. dagiti ramit-pagkalap (Payao materials) ken 1 motorized banca kadagiti uppat a Fishermen Associations ti nasao a barangay babaen ti pangipaay/ panagbinnulig ti Ahensia ti DOLE ken ti LGU-Cabugao a nangited kadagitoy a proyekto idi Oktubre 24, 2012 iti imatang dagiti lumugar nga idauluan ni Brgy. Captain Quirino Manuel agraman dagiti pannakabagi ti DA-LGU Cabugao nga idauluan ni OIC Nereo S. Daproza, AT.
Kadua ni Mayor Ediboy a nangiyawat kadagitoy a ramit ni SB Member Benedicto M. Savellano, Committee Chair on Agriculture ti Sangguniang Bayan.
Kadua ni Mayor Ediboy a nangiyawat kadagitoy a ramit ni SB Member Benedicto M. Savellano, Committee Chair on Agriculture ti Sangguniang Bayan.
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 9:26 AM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Guihulngan
Ti Siudad ti Guihulngan ket maysa a primera klase a siudad iti probinsia ti Negros Oriental iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Siudad ti Guihulngan ket nabingbingay a politikal iti 33 a barbaranggay.[2]
- Bakid
- Balogo
- Banwague
- Basak
- Binobohan
- Buenavista
- Bulado
- Calamba
- Calupa-an
- Hibaiyo
- Hilaitan
- Hinakpan
- Humayhumay
- Imelda
- Kagawasan
- Linantuyan
- Luz
- Mabunga
- McKinley
- Nagsaha
- Magsaysay
- Malusay
- Mani-ak
- Padre Zamora
- Plagatasanon
- Planas
- Poblacion
- Sandayao
- Tacpao
- Tinayunan Beach
- Tinayunan Hill
- Trinidad
- Villegas
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Negros Oriental". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 7 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Negros Oriental". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 7 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Ti kina-Dios kadi ni Cristo ket nakasurat iti Biblia?
Saludsod: Ti kina-Dios kadi ni Cristo ket nakasurat iti Biblia?
Sungbat: Saan laeng a tinagikua ni Jesus ti kina-Diosna. Binigbig met dagiti adalanna ti kina-Diosna. Kinunada a ni Jesus ket adda karbenganna a mangpakawan ti basol, maysa a banag nga Dios laeng ti maka-aramid, daytoy ket gapu ta ti Dios met laeng ti masaksaktan no maka-aramidtayo ti basol (Dagiti-Aramid 5:31; Taga-Colosas 3:13; Dagiti Salmo 130:4; Jeremias 31:34). Ni Jesus met ti mangukum kadagiti sibibbiag ken natayen (2 Timoteo 4:1). Kinuna ni Tomas kenni Jesus: “Apok ken Diosko!” (Juan 20:28). Inawagan met ni Pablo ni Jesus “Naindaklan a Dios ken Mangisalakan” (Tito 2:13), ken inyunay-unay nga sakbay nga naipasngay ni Jesus ditoy lubong Isu ket sibibbiagen a kas Dios (Taga-Filipos 2:5-8). Daytoy ti kinuna ti nagsurat ti libro ti Hebreo maipapan kenni Jesus: “Ti tronom, O Dios, agnanayon nga awan patinggana” (Hebreo 1:8). Kinuna met ni Juan, “Idi punganay, addan ti Sao, ket ti Sao kadua ti Dios, ket ti Sao, Dios” (Juan 1:1).
Adu pay a dagiti pagtuladan iti Biblia nga mangpaneknek iti kina-Dios ni Cristo (Kitaen ti libro ti Paltiing 1:17; 2:8; 22:13; 1 Taga-Corinto 10:4; 1 Pedro 2:6-8; Dagiti Salmo 18:2; 95:1; 1 Pedro 5:4; Hebreo 13:20), ken uray anya kadagitoy ket naan-anayen tapno maipakita a ni Jesus ket utuben nga Dios dagiti adalanna.
Naikkan met ni Jesus ti paulo nga para laeng kenni Yahweh (pormal nga nagan ti Dios) iti Daan a Tulag. Ti paulo iti Daan a Tulag para kenni Yahweh nga “Ti Mannubot” (Dagiti Salmo 130:7; Oseas 13:14) ket inaramat met para kenni Jesus iti Baro a Tulag (Tito 2:13; Paltiing 5:9). Inawagan met nga Immanuel ni Jesus (“Ti Dios ket adda kadatayo” iti Mateo 1). Iti libro ti Zakarias 12:10, ni Yahweh ti nagkuna, “Kitaendanto iti natay gapu iti panangduyokda kenkuana.” Ngem iti Baro a Tulag maipapan daytoy iti pannakailansa ni Jesus idiay krus (Juan 19:37; Paltiing 1:7). No ti Dios ti nagkuna nga Isu ket dinuyokda ken binagkung ken kinita ken ni Jesus ket dinuyok ken binagkung ken kinita, nalawag ngarud nga ni Jesus ket Dios. Inlawlawag ni Pablo ti libro ti Isaias 45:22-23 nga maipapan kenni Jesus iti Taga-Filipos 2:10-11. Kasta met, ti nagan ni Jesus ket us-usaraen maigiddan ti nagan ti Dios kadagiti kararag, “parabur ken talna ti ited kadakayo ti Dios nga Amatayo kasta met ni Apo Jesu-Cristo” (Taga-Galacia 1:3; Taga-Efeso 1:2). Daytoy ket maibilang nga panangtabbaaw iti Dios no ni Jesus ket saan a Pudno a Dios.
Ti nagan ni Jesus ket sinarita met kagiddan ti nagan ti Dios Ama idi imbilin ni Jesus ti panagbunyag “Iti nagan (maysaan) ti Ama, ken ti Anak ken ti Espiritu Santo” Mateo 28:19). Kitaen met ti 2 Taga-Corinto 13:14. Iti libro ti Paltiing kinuna ni Juan nga dagiti amin a pinarsua ket agdaydayaw kenni Cristo (Ti Kordero). No kasta ngarud ni Jesus ket saan a maysa kadagiti pinarsua no diket Isu ti namarsua (5:13)
Dagiti milagro nga ti Dios laeng ti makaaramid ket naaramid met ni Jesus. Saan laeng a nagpagungar ni Jesus ti natay (Juan 5:21; 11:38-44), ken pinakawan dagiti basol (Dagiti Aramid 5:31; 13:38). Inaramidnamet ken agtultuloy nga an-annadanna ti sibubukel a pinarsua (Juan 1:2; Taga Colosas 1:16-17)! Ti daytoy a kinapudno ket nagruna a mangpatibker ti kina-Dios ni Cristo no patientayo ti kinuna ni Yahweh nga agmaymaysa laeng Isuna idi panawen ti panamarsua (Isaias 44:24). Ti kayatna a sawen ti Dios Ama kenni Jesus ket Dios. Ni Jesus ket addaan kadagiti kababalin nga ti Dios laeng ti addaan: Isu ket agnanayon (Juan8:58), Isu ket adda iti amin a disso iti amin a panawen (Mateo 18:20, 28:20), Ammona amin a banag (Mateo 16:21), ken mannakabalin amin (Juan 11:38-44).
Pinaneknekan ni Jesus ti kina-Diosna babaen kadagiti milagro nga inaramidna uray pay ti panagungarna manipud kadagiti natay. Ti dadduma kadagiti milagro nga inaramid ni Jesus ket: inaramidna nga arak ti danum (Juan2:7), nagna iti rabaw ti danum (Mateo 14:25), pinaaduna dagiti banag nga pisikal (Juan 6:11), nangagas ti bulag (Juan9:7), iti pilay (Marcos 2:3), ken kadagiti addaan ti sakit (Mateo 9:35; Marcos 1:40-42), ken uray ti panangpagungar kadagiti tao mainipud iti ipapatay (Juan11:43-44; Lucas 7:11-15; Marcos 5:35). Nangruna kadagitoy, Ni Jesus mismo ket nagungar manipud iti ipapatay. No iparis ti pangungar ni Cristo kadagiti kunkunada a natay ken nagungar a dios-diosan dagiti pagano, saan a maiparis daytoy iti panagungar ni Cristo nga pinaneknekan dagiti adu a nakaimatang ken ti Biblia. Kinuna pay ni Dr. Gary Habermas, adda sangapulo ket dua a kinapudno iti pakasaritaan dagiti pasamak nga aw-awaten uray dagiti saan a Cristiano nga napnuan iti adal.
1. Natay ni Jesus babaen ti pannakailansa iti Krus.
2. Isu ket naipunpon.
3. Ti ipapatayna ket nagbalin a makagapu tapno maawanan ti namnama ken maldaang dagiti adalanna.
4. Naduktalan ti tanem ni Jesus nga awan ti nagianna kalpasan ti sumagmamano nga aldaw manipud ti pannakaipunponna.
5. Naimatangan dagiti adalan ti panagparang ti nagungar nga Jesus.
6. Kalpasan daytoy, nagbalin a natibker ti pammati dagiti adalanna manipud iti panagduadua.
7. Daytoy a mensahe ket impaltiing kadagiti immuna a ragup ti namati.
8. Daytoy a mensahe ket impaltiing idiay Jerusalem.
9. Gapu ti daytoy a mensahe, ti Iglesia ket naipatakder ken immadu ti bilang dagiti namati.
10. Ti aldaw a panagungar ni Cristo, (aldaw ti Domingo) ket insukat iti aldaw ti panaginana (Sabado) kas aldaw ti panagdaydayaw.
11. Napabaro ti panagbiag ni Santiago idi nakitana ti nagungar a Jesus.
12. Ni Pablo nga kabusor ti Cristianismo, ket napabaro ti pangbiagna gapu iti panagparang kenkuana ti nagungar a Jesus.
Uray no saan a kayat ti mamati dagiti dadduma kadagitoy a pasamak, sumagmamano laeng ti kasapulan tapno paneknekan ti panagungar ni Jesus tapno bangonen ti evanghelio: ti ipapatay, panangipunpon, panagungar ken ti panagsubli ni Cristo (1 Taga-Corinto 15:1-5). Idinto ta adda ti sabali a pasarak nga mangipatarus iti maysa wenno dua iti kinapudno a nakasurat iti ngato, ti panagungar laeng ti makapaneknek kadakuada amin. Am-aminen dagiti kritiko nga naimatangan dagiti adalan ti panagungar ni Jesus. Saan a kabaelan a balbaliwan ti kina-ulbod ti biag dagiti tao iti pamuspusan nga inaramid ti panagungar. Umuna, anya kadi ti magungunada? Saan idi a nalatak ti Cristianismo ken saanda met a pabaknangen daytoy. Maikadua, dagiti naulbod ket saan a napatay nga awan basbasolda. Awanen ti nasaysayaat a panangipatarus iti panagungar ni Jesus no diket ti pannakasagana dagiti adalan nga matay para kadagiti pammatida. Wen, adu dagiti tao a natay gapu kadagiti kina-ulbod a pagarupda ket pudno, ngem awan matmatay gapu kadagiti naammuanda nga ammoda a maysa laeng a kina-ulbod.
Iti maudi, tinagikua ni Jesus nga Isu ken ti Dios Ama ket maymaysa. Isu ket pudno a Dios ken dagiti pasurot ket mamati kenkuana ken inawagan Isuna a Dios. Pinaneknekan ni Jesus ti kina-Diosna babaen kadagiti inaramidna a milagro ken ti panagungarna. Awan ti aniaman a panangikalintegan ti magsupiat kadagitoy a kinapudno.
Agsubli iti kasangoan a panid ti Ilocano
Ti kina-Dios kadi ni Cristo ket nakasurat iti Biblia?


text:
Monday, February 4, 2013
PAYAO PROJECT, NAITED ITI 4-H CLUB NAMRUANGAN
Cabugao, Ilocos Sur – Naideliber ti pakabuklan ti Payao Project (Shallow) a maited kadagiti kameng ti 4-H Club ti Brgy. Namruangan, Cabugao, Ilocos Sur idi Enero 30, 2013. Buklen daytoy ti 1 roll PP Rope ken 20 Fiber Floater.
Naaramid ti Orientation and Dialogue iti nagbaetan ti BFAR Officials, DA-LGU Staff ken 4-H Club Officicers idi Pebrero 1, 2013 ket naisuro ti assemble/establishment ti nasao a Payao Project.
Iti pannaki-amad ti Web In-Action iti Pebrero 5, 2013, imbatad ni Mrs. Joenah G. Sevilleja, Municipal 4-H Club Coordinator a mangted pay ti BFAR ti P1,800 a gastosen ti asosasion iti 8 nga anchor idinto ta 2 nga anchor ti pannakabagi dagiti recipient. Agdagup ti 10 a maaramid nga anchor.
Nagatendar iti nasao a panagtitipon da Mr. Belmor Bugaoan, Regional Fishery Coordinator, Mr. Mario Racho, Aqua II ken Mr. Arman Racuya, Technical Staff kasta met iti Sangguniang Bayan nga idauluan ni Vice Mayor Danny Q. Gazmen a kaduana da SBM Vicky S. Serna, SBM Benedict M. Savellano, SBM Carlos V. Sison, Brgy. Captain Robertson Gorospe ken dagiti pannakabagi ti DA-LGU Cabugao.
Ti pannakaited dagitoy a proyekto ket paset ti programa ken panagkammayet ti LGU-Cabugao nga idauluan ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. ken ni BFAR Regional Director Nestor D. Domenden, CESO V tapno maikkan ti tulong dagiti agindeg iti igid ti baybay iti proyekto a mayataday iti pagsapulanda. # (Web In-Action)
Naaramid ti Orientation and Dialogue iti nagbaetan ti BFAR Officials, DA-LGU Staff ken 4-H Club Officicers idi Pebrero 1, 2013 ket naisuro ti assemble/establishment ti nasao a Payao Project.
Iti pannaki-amad ti Web In-Action iti Pebrero 5, 2013, imbatad ni Mrs. Joenah G. Sevilleja, Municipal 4-H Club Coordinator a mangted pay ti BFAR ti P1,800 a gastosen ti asosasion iti 8 nga anchor idinto ta 2 nga anchor ti pannakabagi dagiti recipient. Agdagup ti 10 a maaramid nga anchor.
Nagatendar iti nasao a panagtitipon da Mr. Belmor Bugaoan, Regional Fishery Coordinator, Mr. Mario Racho, Aqua II ken Mr. Arman Racuya, Technical Staff kasta met iti Sangguniang Bayan nga idauluan ni Vice Mayor Danny Q. Gazmen a kaduana da SBM Vicky S. Serna, SBM Benedict M. Savellano, SBM Carlos V. Sison, Brgy. Captain Robertson Gorospe ken dagiti pannakabagi ti DA-LGU Cabugao.
Ti pannakaited dagitoy a proyekto ket paset ti programa ken panagkammayet ti LGU-Cabugao nga idauluan ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. ken ni BFAR Regional Director Nestor D. Domenden, CESO V tapno maikkan ti tulong dagiti agindeg iti igid ti baybay iti proyekto a mayataday iti pagsapulanda. # (Web In-Action)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 8:49 AM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
“Kasla ag-party ditoy RHU,” inyisem ni Dr. Lotgarda “Loty” Tayao, Municipal Rural Health Physician idi kauman ti Web In-Action. “Ma-feel-da ti good services ta ma-addressan ti concerns-da.”
“Dakkel met ti kompiansada iti Munisipio nga idauluan ni Mayor Ediboy.” Kuna dagiti agassawa a Mr. & Mrs. Simeon Tatson, taga-Sitio Caset, Brgy. Maradodon, Cabugao, Ilocos Sur. “Dayta ti mainayon pay nga gapu isu nga immadu ti agpaagas ta siguden nga mannakitinnulong ni Apo Mayor uray idi saan pay nga Mayor isuna.”
Innayon ni Dr. Tayao nga ituloyda ti Barangay Health Clinic-da kadaytoy a bulan ket umuna a napananda idiay Barangay Pila kas kiniddawda. # (Web In-Action)


text:
Imbatad ni Mr. Robert S. Savella, Facilitator, a nailektiur kadagiti mannalon ti pangrugian ken panangatipa ti peste ken sakit ti pagay nupay awan pay ti rimsua a sakit iti nairaep a pagay iti agdama iti Learning Field. Ti nasao a naimula a pagay ket nasalun-at ken addan iti Dough Stage.
Friday, September 28, 2012
NABALLIGI TI FFS TI BRGY. PUG-OS
Cabugao, Ilocos Sur – Naaramid ti linawas a session ti Pug-os Farmers’ Association iti Farmers Field School-Learning Center-da iti Barangay Stage, Barangay Pug-os, Cabugao, Ilocos Sur a dinar-ayan dagiti Farmer-Learners ken pannakabagi ti DA-LGU nga idauluan ni OIC Nereo S. Daproza, AT ti DA-LGU idi Setiembre 27, 2012.
Imbatad ni Mr. Robert S. Savella, Facilitator, a nailektiur kadagiti mannalon ti pangrugian ken panangatipa ti peste ken sakit ti pagay nupay awan pay ti rimsua a sakit iti nairaep a pagay iti agdama iti Learning Field. Ti nasao a naimula a pagay ket nasalun-at ken addan iti Dough Stage.
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 10:31 AM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Marso 1
Ti Marso 1 ti maika-60 nga aldaw ti tawen (maika-61 kadagiti bisiesto a tawen) iti kalendario a Gregoriano. Adda pay 305 nga al-aldaw ti nabati aginggana intono maungpot ti tawen.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1810[1] – Frédéric Chopin, Polako a kompositor ken pianista (pimmusay 1849)
- 1910 – David Niven, Ingles nga aktor (pimmusay 1983)
- 1994 – Justin Bieber, artista manipud idiay Kanada
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Ti rehistro ti pannakabunyag ket mangited iti Pebrero 22; kitaen ti Frédéric Chopin para kadagiti salaysay.


text:
Agimtuod Dagiti Agtutubo
Kanayonak Kadi Lattan a Mapaay?
“Panagriknak idi ket kasla kikitnak laeng ti gayyemko. Salsaluyotenna amin a banag—awan man la ti tumbog a ling-etna! Apay ngata a nagkapuyak? Siak met la a mismo ti kangrunaan a kabusor ti bagik.”—Annette. *
NABABA kadi ti panagkitam iti bagim? Dayta kadi ti manglaplapped kenka a mangsango kadagiti baro a karit? No dadduma, kumapuy kadi ti kompiansam gapu iti imbaga dagiti raraemem nupay nasayaat ti intensionda? Gapu ta nagkamalika iti napalabas, maupayka kadin ket dimon kayat ti agporsegi? No wen, kasanom a mapagballigian dagita a nakapaayam—pudno man wenno pagarupmo laeng?
Pagsayaatam no maammuam ti sungbat ti maudi a saludsod ta addanto latta pakapaayan ti tunggal maysa. (Roma 3:23) Ngem dagidiay makadaer iti pannakapaay ket tattao a natibker ti pakinakemda. Kaipapananna a balanse ti panangmatmatda kadagiti kamalida, bumangonda ken desididoda nga agporsegi. Ket dakdakkel ti posibilidad nga agballigidanton! Kitaentay ngarud no kasano a sanguem ti tallo a karit—posible a pakapaayan, pagarup a pannakapaay, ken aktual a pannakapaay.
POSIBLE A PAKAPAAYAN → TI MABALIN A MAPASAMAK
Ti kadaksan a resulta ti dagus a mapanunotmo isu a dimon kayat a padasen. Ipapanmo ngamin a nagbassit ti tsansam nga agballigi.
Ammuem ti karit. Kadagiti sumaganad, ikkam iti ✔ ti kayatmo a pagballigian ngem panagkunam ket sigurado a mapaayka no padasem.
- Idepensa ti patpatiem iti sango dagiti kaeskuelaam
- Agaplay iti trabaho
- Agsao iti sanguanan ti adu a tao
- Makipaset iti isport
- Agkanta wenno agtokar iti instrumento iti musika
- Dadduma pay ․․․․․
Panunotem a naimbag. Usigem ti tsinekam iti ngato sa tingitingem dagiti posible a resulta babaen ti panangsungbatmo kadagitoy:
‘Ania ti kayatko koma a mapasamak?’
․․․․․
‘Ania ti kabutengko a mapasamak?’
․․․․․
Isuratmo ti maysa a rason no apay a masapul a padasem nga aramiden dayta uray no posible a mapaayka.
․․․․․
Pagarigan iti Biblia. Idi ni Jehova a Dios dinutokanna ni Moises a mangidaulo iti nasion ti Israel, ti dagus a napanunot ni Moises ket ti posible a dakes a mapasamak. “No ngay dida kayat a denggen ti mensahek?” insaludsodna iti Dios. Kalpasanna, dagiti pagkapuyannan ti pinampanunotna. “Saanak a nalaing a pumapalawag,” kinunana. “Diak pulos ammo ti ibagak.” Uray kalpasan a nagkari ni Jehova a tulonganna, impakaasi ni Moises: “Pangngaasiyo ta mangibaonkayo laengen iti sabali.” (Exodo 4:1, 10, 13, Contemporary English Version) Idi agangay, inawat met la ni Moises ti ipapaaramid ti Dios, ket ammotayon ti napasamak. Iti panangiwanwan ti Dios, indauluan ni Moises ti ili ti Israel iti las-ud ti 40 a tawen.
Ti maaramidam. Insurat ni Ari Solomon: “Isuamin a masarakan ta imam nga aramiden, aramidem buyogen ti mismo a bilegmo.” (Eclesiastes 9:10) Isu nga imbes a bay-am nga igawidnaka ti pannakapaaymo, aramidem ketdi ti amin a kabaelam. Panunotem dagiti gundaway a nasaysayaat ti naaramidam ngem iti ninamnamam. Ania ti nasursurom maipapan iti bagim iti panagballigim? Kasano a makatulong kenka dayta a kapadasan a mangparmek iti aniaman a panagamakmo a mapaay?
Singasing: No kasapulan, agpabalakadka kadagiti nagannak wenno iti manakem a gayyem a makatulong kenka a mangpapigsa iti kompiansam. *
PAGARUP A PANNAKAPAAY → TI PAMPANUNOTEM A NAPASAMAK
No adda sabali nga agballigi iti kayatmo nga aramiden, panagriknam ket napaayka no idiligmo ti bagim kenkuana.
Ammuem ti karit. Siasino ti pangidildiligam iti bagim, ken ania ti nagapuananna tapno maikunam a napaayka?
․․․․․
Panunotem a naimbag. Talaga kadi a napaayka no isu ket nagballigi? Iti baba, isuratmo ti nabiit pay a pasamak, kas iti eksamenasion iti eskuelaan, nga OK met ti nagapuanam ngem adda la nangatngato ti naalana ngem sika.
․․․․․
Isuratmo no apay a makagunggona latta ti panagreggetmo.
․․․․․
Pagarigan iti Biblia. ‘Nakapungtot’ ni Cain idi nagminar a ni adingna nga Abel ti inanamongan ni Jehova. Ti naimon a ni Cain ket pinakdaaran ni Jehova. Ngem impanamnamana ken Cain a makapagballigi no pilienna dayta. ‘No naimbag ti aramidem,’ kinuna ni Jehova ken Cain, “awanto aya ti pannakaitan-ok?” *—Genesis 4:6, 7.
Ti maaramidam. Imbes a ‘makisalisalka,’ uray iti panunotmo laeng, bigbigem dagiti gapuanan ti dadduma. (Galacia 5:26; Roma 12:15) Bigbigem met dagiti naisangsangayan nga abilidadmo, nupay dimo met pagpangas dagita. Kuna ti Biblia: “Paneknekan koma ti tunggal maysa no ania ti bukodna nga aramid, ket kalpasanna maaddaanto iti pakaigapuan ti panagrag-o maipapan iti bagina met laeng.”—Galacia 6:4.
AKTUAL A PANNAKAPAAY → TI NAPASAMAK
Adda nakapaayam a mapampanunotmo isu a dikan agregget nga agballigi.
Ammuem ti karit. Ania ti nakapaayam a makapaupay unay kenka?
․․․․․
Panunotem a naimbag. Ti kadi insuratmo iti ngato a nakapaayam talaga nga ipakitana a kanayonka lattan a mapaay? Kas pagarigan, no timmulokka iti maysa a pagkapuyam, kayatna kadi a sawen nga awanen ti namnamam? Wenno kasapulam laeng ti tulong? No natumbaka bayat nga agay-ay-ayamka, agpatulongka la ketdi tapno maitultuloymo ti agay-ayam. Kasta met koma ti aramidem no dika nagballigi. Isuratmo iti baba ti nagan ti tao a mabalinmo a kasarita maipapan iti problemam. *
․․․․․
Pagarigan iti Biblia. Adda idi tiempo a naupay ni apostol Pablo gapu kadagiti pagkapuyanna. “Nakaay-ay-ayak a tao!” insuratna. (Roma 7:24) Ngem naamiris met ni Pablo a ti kinaimperpektona ket saan a lapped iti panagballigina. Insuratna: “Nakirupakak iti nasayaat a dangadang, tinarayko ti tarayen agingga iti pagpatinggaan, inalagadko ti pammati.”—2 Timoteo 4:7.
Ti maaramidam. Imbes a dagiti la kamalim ti sangkapanunotmo, panunotem met dagiti nasayaat a kualidadmo. Sigurado a kasta ti ar-aramiden ni Jehova. Kuna ti Biblia: “Saan a nakillo ti Dios tapno lipatenna ti aramidyo ken ti ayat nga impakitayo maipaay iti naganna.”—Hebreo 6:10; Salmo 110:3.
Laglagipem: Awan ti tao a perpekto. Amin ket mapaay no maminsan. No masursurom a patibkeren ti pakinakemmo, dakkelto ti maitulong dayta inton adultokan. Kuna ti Proverbio 24:16: “Daydiay nalinteg mabalin a matuang iti uray mamimpito a daras, ket sigurado a tumakderto.” Kabaelam met dayta!
^ par. 3 Nabaliwan ti nagan.
^ par. 23 Para iti kanayonan nga impormasion, kitaem ti panid 26-28 iti Mayo 2010 a ruar ti Agriingkayo!
^ par. 31 Pinili ni Cain ti sumukir ken Jehova. Ipaganetget ti nagkamalianna a masapul a kontrolem ti aniaman a pagannayasam nga agimon iti balligi ti sabali.—Filipos 2:3.
^ par. 36 Ti maysa a Kristiano a nakaaramid iti serioso a basol ket magunggonaan no makisarita iti panglakayen iti kongregasion.—Santiago 5:14, 16.


text:
Kasanok a maammoan ti pagayatan ti Dios para iti biagko?
Saludsod: Kasanok a maammoan ti pagayatan ti Dios para iti biagko?
Sungbat: Napateg a maammoantayo ti pagayatan ti Dios. Imbaga ni Jesus a dagiti makaammo ken mangaramid iti pagayatan ti Ama dagiti pudno a karelasionna: “Ta dagiti agaramid iti pagayatan ti Dios, isuda dagiti kakabsatko ken ti inak” (Marcos 3:35). Iti pangngarig maipapan iti dua nga annak, tinubngar ni Jesus dagiti panguloen a papadi ken panglakayen gapu iti pannakapaayda a mangaramid iti pagayatan ti Ama; kangrunaanna, saanda “latta nagbabawi ken namati Kenkuana” (Mateo 21:32). Kangrunaanna unay, ti pagayatan ti Dios ket ti panagbabawitayo iti basoltayo ken panagtalektayo ken ni Cristo. No saantayo nga inaramid ti umuna nga addang, saantayo pay met ngarud a naawat ti pagayatan ti Dios.
No inawattayon ni Cristo babaen iti pammati, nagbalintayo metten nga annak ti Dios (Juan 1:12), ket tarigagayanna nga iturongnatayo iti dalanna (Salmo 143:10). Saan nga ilemlemmeng ti Dios ti pagayatanna kadatayo; Kayatna nga iparang daytoy. Kinapudnona, inikkannatayon iti adu, adu a pannakaidalan manipud iti Saona. Nasken nga “Agyamankayo iti Dios, dakes man wenno nasayaat ti kasasaad. Daytoy ti kayat ti Dios a panagbiagyo a kas tattao ni Cristo Jesus” (1 Tesalonica 5:18). Agaramidtayo koma kadagiti naiimbag nga aramid (1 Pedro 2:15). Ken “Kayat ti Dios nga agbiagkayo a nasantoan ket adaywanyo ti immoralidad” (1 Tesalonica 4:3).
Mabalin a maammoan ken mapaneknekan ti pagayatan ti Dios. Ibaga ti Roma 12:2, “Saanyo a tultuladen dagiti ugali iti daytoy a lubong ngem palubosanyo a baliwannakayo ti Dios ket pabaroenyo a naan-anay ti panunotyo. Ket maammoanyonto ti pagayatan ti Dios—no ania ti naimbag, makaay-ayo kenkuana ken awan pagkuranganna.” Ipaay daytoy a bersikulo ti maysa a napateg a panagsasaruno: agkedked ti anak ti Dios nga umannamong iti lubong ngem itulokna ti bagina a balbaliwan ti Espiritu. Kas mapabpabaro ti panunotna kadagiti bambanag ti Dios, kalpasanna maammoannanton ti naan-anay a pagayatan ti Dios.
Kas sapsapulentayo ti pagayatan ti Dios, siguradoentayo koma a saan nga iparparit ti Biblia dagiti balaktayo. Kas pangarigan, iparit ti Biblia ti panagtakaw; agsipud ta nalawag ti panangibaga ti Dios iti daytoy a banag, ammotayon a saanna a pagayatan nga agbalintayo a mannanakaw—saanen a kasapulan nga ikararagtayo pay daytoy. Siguradoentayo met koma a ti balbalakentayo ket pakaidaydayawan ti Dios ken makatulong iti naespirituan a panagdakkeltayo ken dagiti dadduma.
Narigat met no maminsan ti panangammo iti pagayatan ti Dios ta kalikagumanna daytoy ti kinaanus. Gagangay a kayattayo a mammaminsan a maammoan dagiti amin a pagayatan ti Dios; ngem saan a kasta ti gagangay a panagtignayna. Ipakitana kadatayo ti saggaysa nga addang—a ti tunggal tignay ket addang ti pammati—ket ipalubosna nga agtultuloytayo nga agtalek Kenkuana. Ti napateg a banag kas agur-uraytayo iti sumaruno a direksion, naalibtaktayo koma a mangaramid iti ammotayon nga aramiden (Santiago 4:17).
Masansan a kayattayo nga ited ti Dios dagiti nalalawag a bilin—sadino ti pagtrabahoan, sadino ti pagnaedan, sinno ti asawaen, ania a lugan ti gatangen, kdp. Palubosannatayo ti Dios nga agpili, ken, no agpasakoptayo Kenkuana, adda dagiti wagasna tapno maliklikantayo dagiti kamali a pangngeddeng (kitaen Aramid 16:6-7).
Kas nasaysayaat ti pannakaam-ammotayo iti maysa a tao, dakdakkel met ti pannakaammotayo kadagiti bambanag a tartarigagayanna. Kas pangarigan, mabalin a tumalyaw ti maysa nga ubing iti dalan iti ayan ti bola a nagtulid sadiay ngem saan a mapan daytoy sadiay agsipud ta ammona a “saan a kayat ni tatangko nga aramidek dayta.” Saannan a kasapulan a saludsoden ti balakad ti amana para kadagitoy a situasion; ammonan no ania ti ibagana agsipud ta am-ammona ti amana. Kasta met laeng ti relasiontayo iti Dios. Kas makipagnatayo iti Apo, agtulnogtayo iti Saona ken agsanggirtayo iti Espirituna, makitatayo nga addan kadatayo ti panunot ni Cristo (1 Corinto 2:16). Am-ammotayo Isuna, ket makatulong dayta iti panangammotayo iti pagayatanna. Makitatayo nga adda a sidadaan ti panangidalan ti Dios. “Ti kinatakneng panam-ayenna ti biag ti nalinteg a tao, ngem matnag ti managdakdakes iti mismo a kinadakesna” (Proverbio 11:5).
No nasinged ti pannakipagnatayo iti Apo ken pudno a tarigagayantayo ti pagayatanna para iti biagtayo, Ikabilto ti Dios dagiti tarigagayna iti pusotayo. Ti tulbek para iti daytoy ket ti panangtarigagay iti pagayatan ti Dios, saan a ti bukodtayo a kaykayat. “Sapulem iti Apo ti pagragsakam, ket itednanto ti tartarigagayam” (Salmo 37:4).
Agsubli iti kasangoan a panid ti Ilocano
Kasanok a maammoan ti pagayatan ti Dios para iti biagko?


text:
Nabileg Ti Balikas
Iti maudi a lawas ti napalabas a tawen ken dagiti umuna nga aldaw itoy a tawen, kapudpudotanna la unay a tungtongan iti internet ti maipapan iti klasiko a nobela ni Mark Twain “The Adventures of Huckleberry Finn.” Adda ti reprinting daytoy, ket ti balikas a ‘nigger’ ket masukatan babaen iti ‘slave’ ta daytoy kano ti maitutop iti agdama a panawen, segun kadagiti agiprinta.
Napasamak ti nagduduma a reaksion ken diskusion.
Saan la ngamin a ti balikas a masukatan ti yan ti argumento no di ket ti maparnuay nga epekto dagiti agsupadi a panirigan. Nalawa unay ti sinakop dagiti argumento.
Masagid ngamin ditoy ti kinaasino ti puli ken ti maitutop nga edukasion. Adda met ti nagbatayan dagiti saan a mangayat iti ‘editing’ ta makuna nga agbaliwen ti idea ti author. Nabileg ti balikas, ta ikeddengna ti panirigan ken pannakaawat.
Saan a nailaksid kadatayo ti kinabara ti diskusion. Adu iti intay nagpaliiwan kadagiti nadumaduma a kapanunotan dagiti readers dagiti artikulo maipapan itoy. Panggep ngamin daytoy iti pannakairuar iti kabarbaro nga edition a nasukatan dagiti balikas a ‘nigger’ iti ‘slave’ ken ti ‘injun’ iti Indian tapno kano maliklikan ti saan a nasayaat nga epektona iti edukasion dagiti nangisit a Kano. Adu iti nangayat ti pannakabalbaliw dagiti balikas. Adu met iti saan a nangayat iti pannakabalbaliwna.
Saantayo a nakibiang iti tungtongan. Nagpaliiw laeng. Nagobserba. Inamiris dagiti argumento ken rasones iti agsumbangir.
Kalpasanna, inaramidtayo daytoy a sinurat. A kas pangipeksaantayo met ti kapanunotantayo maipapan itoy ken ti reaksiontayo.
Tinimbang a nalaing ti nagbatayantayo. Ta iti kapanunotantayo ket ngamin saan unay a madlaw ti epektona daytoy a banag kadatayo; ta ngamin maibilang a racial issue daytoy lalona kadagiti kadagiti nangisit a marikna iti pannakaibaba. Saantayo a nakibiang ta saantayo a narikna ti kinadagsen dagiti balikas iti kas iti kinadagsen unay a marikrikna dagiti maseknan. Nalabit a ti rason ket addaantayo met iti kabukbukodan a pakasaritaan a maiduma la unay iti pakasaritaan kadagiti nangisit ken puraw. Dagita nadakamat a balikas ket saantayo unay a narikna unay iti pannakasagid ta maiduma la ngarud met ti pulitayo, maysa a Kayumanggi. No nasagid man bilang saan a direkta, ngem karaman wenno nairaman iti tungtongan no ibasar ti pakabuklan ti saritaan ket maipapan iti racial discrimination.
Nupay kasta, a ditayo nakiraman iti saritaan, nagpaliiwtayo ketdi. Ta no maipapan ti racial discrimination ti saritaan, uray no saan a direkta ti pannakairamraman, mariknatayo lattan iti pannakasagid-bassit gapu ta maysatayo a Kayumanggi.
Inkeddengtayo iti nagpaliiw laeng. Inamiris dagiti tugottayo ken naglabsanntayo iti literatura, a kas pagibasarantayo iti bukodtayo a kapanunotan. Isu a saantayo nga insigida a sinurat daytoy nga artikulo, ta addatayo laeng iti tengnga wenno iti igid. Ngem maipasiguradok iti kinaadda iti intay pannakairamraman iti tungtongan, kayattayo man wenno saan.
Iti sabali a banda, saan a nailaksid dagiti klasiko a libro nga intay nabasbasa nga abridged edition. Condensed wenno shortened a naipablaak para kadatayo a Filipino readership. Dagiti nalalatak a sinurat dagiti nalalatak a manurat. Naamiristayo nga adda met dagiti nasukatan a balikas—balikas laeng a saan ket a ti konsepto wenno idea. Adda pay dagiti naipatarus iti nalaglag-an a balikas tapno maawatan ken tapno maliklikan ti saan a nasayaat a panirigan nga ibunga ti patarus.
Kadatayo, iti bukodtayo a kapanunotan, makitatayo ti puntos wenno dagiti puntos a nagbatayan ti pannakabalbaliw kadagiti nasao a balikas; ngem kas iti maar-aramid iti Biblia ken dadduma pay a libro a nabasbasatayo, lalona kadagiti partuat ken aramid iti akademia ket inaramatda ti cross-reference wenno footnote a kas panangilawlawag.
Footnote a saan ket nga endnote a gagangay wenno nakairuamanen a maus-usar iti Literatura Ilokana a pangilawlawag ti author kadagiti balikas nga itudingtayo a mangibunga iti nakudrep a pannakaawat dagiti agbasbasa. Uray datayo, dagiti sinurattayo ken nagus-usartayo met iti endnote, lalona kadagiti dandaniwtayo.
Iti kapanunotantayo, mabalin daytoy a proseso tapno maliklikan iti nakana unay a susik ken saan a panagkikinnaawatan. Nabileg unay ti balikas.
Adu metten dagiti nabasbasatayo a koleksion dagiti ababa a sarita, a nagaramatan ti/dagiti editor iti footnote a kas panangilawlawag iti balikas a mapagduduaan wenno mangipaay iti nauneg nga interpretasion iti agbasbasa. Ket gagangay a basaentayo pay nga umuna ti footnote(s) sakbay nga ituloy ti basbasaen tapno nalawlawag iti intay pannakaawat iti basbasaen.
Ti nasao a nobela ni Mark Twain ket naaramid pay a kas pelikula ken naipatarus iti nadumaduma a lenguahe. Mairaman metten iti Tagalog. Ti ABS-CBN ti nangiserye idi pakpakauna ti 1990’s. Kadagidi a panawen, addatayon nga agsursurat kadagiti radio drama scripts ken dagiti anunsio.
Kadagidi a panawen, bassit pay laeng ti buridekmi, saan pay nga agiskuela. Ket tapno makaimakiniliaak iti maysa wenno dua nga script sakbay ti panagluluto, nasken a lukatan ti telebision ket il-illekanto metten ni buridek ni Huckleberry Finn. Nawaya a makasuratak.
No maminsan, nabileg unay ti balikas. Baliwanna dagiti panirigan ken pammati. Ti kapanunotan ti sabali ket saan nga isu ti kapanunotan ti sabali uray no sangsangkamaysa nga idea.
Ngem nakarkaro ti epekto daytoy no ti balikas ket maibilang a panangibaba ti puli. A kas iti mapaspasamak iti nobela ni Mark Twain.
Ti balikas a ‘nigger’ ket nababa la unay a balikas kadagiti nangisit. Saan a maitutop kadakuada. Maapektaranda wenno dakkel ti epektona dayta a balikas. Makasugkar. Ta kas kunatayo, nabileg unay ti balikas. Uray ti balikas nga ‘injun’ wenno Indian American ti nalawag a kaitutopanna.
Panggepda a sukatan dayta ‘nigger’ iti nalaglag-an a balikas ken panagdengngeg iti ‘slave’ tapno maikkat ti makasugkar a rikna dagiti maseknan.
Ti kangrunaan a rason ket mabasa daytoy a kunada: “To delete the word “nigger” from its 200-plus appearances in The Adventures of Huckleberry Finn by Mark Twain, and replace it with “slave,” is to evade the problem of education. It is to falsify a world as a precondition for teaching about it.”
Insungbat met ti kasungani, “There are vast differences between calling a character “nigger” and calling them “slave.” They are not interchangeable. Writers choose their words thoughtfully. Our words create, color, layer and texture and contextualize the stories we tell. The notion that one can change one of those carefully chosen words -- much less 219 of them -- to suit their perception of contemporary mores and eliminate the possibility of hurt sensibilities is an abdication of a teacher’s responsibility to illuminate and guide students through an unfamiliar and perhaps difficult text. What’s next? Substituting orange for red in a painter’s work because some observers find red too aggressive?”
Adda dagiti balikas a nalag-an iti maysa a puli ket nadagsen met iti sabali. Saan nga agpapada iti panagsaadna.
Kadatayo laeng, adda ti balikas a nalag-an iti sabali nga ili, idinto a nadagsen dayta iti sabali nga ili.
Ti balikas a ‘letse’ wenno ‘litsi’ iti probinsia nga Ilocos Sur, wenno kunaenta laeng nga iti ilimi a Narvacan ket nadagsen unay dayta a balikas a sumrek iti lapayag. Dayyegenna ti utek. Maysa a balikas iti panagunget, makaunget, manglais, mangibaba ken dadduma pay a negatibo a pakaiturongan.
Ngem iti La Union, ti balikas a ‘letse’ wenno ‘litsi’ ket maysa laengen a gagangay a balikas, nakalaglag-an a sumrek kadagiti lapayag, ta maibilang dayta a balikas a kas maysa nga ekspresion wenno arkos dagiti isawang.
No mapasamak dayta kadatayo nga Ilokano, kas maymaysa a puli ni Kayumanggi, anianto la ketdin a saan a mapasamak dayta a banag kadagiti saan nga agkapuli? Ti puraw ken ti nangisit?
Dayta ti mapaspasamak.
Ti balikas a ‘nigger’ kadagiti nangisit a puli ket nadagsen unay dayta a balikas a sumrek iti lapayag. Dayyegenna ti utek. Maysa a balikas iti panagunget, makaunget, manglais, mangibaba iti kinaasino ken dadduma pay a negatibo a pakaiturongan. Nalaglag-an no maaramat ti balikas nga ‘slave.’
Agpada dagiti dua nga agkasungani nga ayunanmi dagiti rasonesda. Awan ti tudoenmi nga al-alaenmi. Isu a ipaganetgetmi a masurotan koma dagiti agsungi a partido ti kapkapnekan tunggal maysa.@
Tuesday, March 15, 2011
Nabileg Ti Balikas
Wednesday, March 09, 2011
Nom de Plume
Nagkaadun dagiti nabasbasak a komento ken panirigan kadagiti blogsites, websites ken nadumaduma a forum maipapan iti nom de plume wenno pen name. Kaaduanna iti nangibaga iti negatibo a reaksion ken saanda a napuntaan ti pudno a kaipapanan no apay a ti maysa a mannurat ket nagaramat iti nom de plume.
Nupay saanko nga ayunan dagiti komento ken panirigan ti kaaduan kadakuada saan met nga awanen iti panangrespeto ti kapanunotanda maipapan itoy. Ta imparangda laeng met ti kapanunotanda. Ta imbatadda laeng ti nawaya a kapanunotanda; nawaya ti asinoman a mangiyebkas ti kapanunotanna. Kas kawaya ti panagsuratan. Ket karbenganmi met ti maaddaan ti kapada a trato itoy a sinurat.
Saan nga agpapada dagiti rason no apay a nagaramat iti nom de plume ti maysa a mannurat. Malaksid nga iti tiempo ti gubat wenno rebolusion, a ti nom de plume ket isu met laeng ti us-usaren dagiti kabalieros a nom de guerre, sabalin daytoy a saritaan. Adda kabukbukodanda a rason, no aniaman dayta, adda kadakuadan dayta. Madakamat laeng siguro ti rason no apay a nagaramat apaman a masaludsod wenno madamag dagiti rasones no apay nga inaramidna dayta a banag. Adda ti kapkapnekanna a rason a saan a naibaga wenno naipaduyakyak agsipud ta awan met iti agamad. Wenno apay pay laeng nga ibaga ti kapkapnekan a banag no awan iti agdamag maipapan itoy?
Itoy a punto awan iti nangiparang a nagamad iti mismo author no di ket dagiti laeng kapanunotanda ti nagtaudan kadagiti insuratda. Nawaya ti panangitedda ti opinionda. Ngem no koma ta nagsaludsodanda koma ti sumagmamano wenno maysa a pangadawan ti konklusion iti naagapad a pannakiuman, dakdakkel koma iti ipaay a tung-ed ngem iti bukod laeng a kapanunotan.
Ngem kaadduanna, no saanen a madamag, saan metten a maibaga ti pudpudno a kinaasino ti nagaramat iti nom de plume. Agbalin lattan a kasta. Agbalin lattan a palimed. Maamuan laeng nga isu ti partikular a mannurat a nagaramat iti nom de plume no basaenen iti kabibiagna, bio-data wenno ti resume. Dagiti dadduma, uray itoy a banag ket saandan a madakdakamat. Bay-anda lattan dagiti nom de plume nga agbiag ken sisibiag iti ammo dagiti agbasbasa.
Itoy a punto, nalatlatak pay ketdin nga adayo ti nom de plume ngem ti makin-pen name. Binay-anda lattan a naipasngay ken agbiag a kas iti gagangay a tao ti nom de plume. Kas maysa a creative writer, ti makapataud iti naidumduma a karakter, nalatak ken pagdidinnamagan ket maysa a bunga ti arte. Ta mammarsua met ti maysa a creative writer. Pinarsuana dayta a persona. Inikkanna iti kababalin, ugali ken karisma nga ayaten ken ipateg dagiti tao wenno laisen ken guraen dagiti tao.
Iti met biang ti nom de plume, maibilang met a creative writing ti mangparsua iti maysa a nalatak unay a nom de plume. Pinarsua ni mannurat ti ‘author’ a nagaramat iti nom de plume. Dayta nga author ket adda kabukbukodanna nga anges ken biag.
No kasano iti kinarigat iti agparsua iti karakter a saan a matay iti agnanayon, narigrigat pay iti mangparsua iti nom de plume; daytay sumagmamano laeng iti makaammo kadayta a sikreto ti mannurat. Kaadduanna, a ti mismo a mannurat ken ti/dagiti kameng iti editorial a nagsuratanna iti makaammo laeng kadayta a ‘panagparsua’ ket lumabas pay dagiti tawen santo maamoan iti kinapudno. Kadagiti dadduma, saandan nga ibagbaga ta awan met iti agdamdamag. Agserbi laengen dayta a palimed ken paset iti creative writing.
No dadduma, nalatlatak pay nga adayo ti nom de plume ngem ti mismo a makinnagan. Nalatlataken dayta nom de plume ngem ti pudno a nagan. Awan iti maaramidan dita, no di akseptaren ti mannurat kadayta a banag. Adda ngamin iti lubong ti creative writing. Panagparsuaan.
Itoy a punto, addan dagiti sumagmamano a mannurat a nangisukat ti pudno a naganda idi nagbuniagda iti pinarsuada a nom de plume. Maysa ditan ni Ricardo Eliecer Neftalí Reyes Basoalto a taga Chile. Ngem iti panagsuratan iti daniw ad-adda nga am-ammo ken nalatlatak ti nom de plume a Pablo Neruda. Gapu itoy, inadaptaren ni Ricardo ti nagan a Pablo a kas legal a naganna para iti aniaman a transaksiones. Uray idi naawardan a kas 1971 Nobel Prize for Literature, naipasulin ni Ricardo ta kadagiti dandaniw ket daniw ni Pablo. Isu a ni Pablo, ti nom de plume, ti kalaingan a mannaniw a taga-Chile ken binibig ni Gabriel Garcia Marquez, ket kunana, "the greatest poet of the 20th century in any language.” Ni Marquez a taga pagilian ti Columbia ti immawat met iti Nobel Prize for Literature idi 1982 ken nangipauso ti sinurat a magical wenno magic realism.
Adu dagiti nom de plume a nalatlatak nga adayo ngem ti pudno a nagan dagiti mannurat. Aduda ngem mangdakamattayo laeng iti sumagmamano. Kas koma ti bigbigbigetayo a mannurat a ni Anatole France, maysa met gayam a nom de plume ni Jacques Anatole François Thibault. Ken ti paboritotayo a mannurat, nga eksperto iti twist ending, ni O. Henry, maysa met gayam a nom de plume ni William Sydney Porter. Ni Mark Twain, a maysa a nom de plume, nalatlatak pay nga adayo ngem ni Samuel Langhorne Clemens a makinnagan; ad-adu iti makaam-ammo iti lubong ken ni mannurat ken philosopher ni Voltaire a maysa laeng a nom de plume ni François-Marie Arouet. Ti nalatak a mannaniw a ni Joyce Kilmer ket Alfred Joyce Kilmer ti pudno a naganna.
Iti agdama, nagadu dagiti libro ni Ayn Rand kadagiti bookstores ken nagbalbalinda pay a best seller. Pudno la unay a nalatak ni Ayn Rand a nom de plume ni Alisa Zinov'yevna Rosenbaum. Uray ti nalatak a mannurat ti “Harry Potter” a ni J. K. Rowling ket awan met kano iti katukadna dayta “K” iti nagan ni Joanne Rowling a makinnagan a pudno. Awan ti middle initial ni Joanne.
Iti literatura Ilokana, adu met dagiti nagar-aramat iti nom de plume. Maysa ditoyen ni Juan Hidalgo, Jr. a nagaramat iti dua a nagan ti babai a kas nom de plume, ti Juliet Zamora ken Ruby Peña Rosal.
Babai? Wen, adda a dagiti mannurat a lallaki a nagaramat iti nagan ni Pinay a kas nom de plume. Kas kada, Rio Alma ni Virgilio Almario, Ester Aragon ni Efren Abueg, ken ti nalatak unay a Lola Basyang ni Severino Reyes.
Uray ni nalatak unay a Francisco Baltazar ket nom de plume ni Francisco de Cruz Balagtas. Uray idi panawen ti Kastila, Amerkano, Hapon, panawen ti rebolusion, ket ita a panawen ket nagar-aramat dagiti mannurat ti nom de plume.
Ngem ti kaaduanen ti nom de plume a mannurat ket ni Marcelo H. del Pilar a nagaramat iti sangapulo ket tallo a nagan. Puonayen! Isuda dagitoy, Plaridel, Dolores Manapat, Piping Dilat, Siling Labuyo, Kupang, Haitalaga, Patos, Carmelo, D. A. Murgas, L.O. Crame, D.M. Calero, Hilario, M. Dati.
Adu dagiti nalalatak a mannurat a nagar-aramat itoy. Babai man a mannurat wenno lalaki. Umuna, saan a panangilemmeng ti kinaasino a kas iti panangipagarup ti kaaduan no di ket ti kinawaya ti asinoman nga agdakiwas sadinoman iti kayatna a papanan nga awan iti sungsungbatanna a reaksion maigapu iti kinaasinona iti dayta a sinuratna. Adda kabukbukodanna a biag a maiduma iti kabibiag iti pinutarna wenno pinarsuana a karakter. Ta rumbeng laeng nga agsina ti biag ti mannurat iti pinutarna.
Makadua, saan a showy wenno naparammag a mannurat ti agar-aramat wenno nagaramat iti nom de plume. Dayta ti agdadata a kinapudno. Saanna a lubong ti agsao iti nagapuananna. Saanna nga ibaga iti asinoman wenno ipannakkkel ti nagapuananna. Umanayen nga isu ket isu.
Kaniak a biang, saantayo a kabukbukodan iti panagsuratan. Inakemtayo laeng daytoy a naikumit kadatayo a pagrebbengan no maibilang a pagrebbengan daytoy. Adda awis iti kaunggan a tungpalentayo wenno pagustoantayo total awan met ti mapukaw kadatayo no intay aramiden. Daydiay nga awis ket isu ti panagsurat. Saan ngarud a dakkel nga aspeto a karaman ti kinaasino kadaytoy a banag.
Ti makinkukua daytoy a kinasirib awan sabali no di Mannakabalin. Adda pay aya sabali? Inaramatnaka laeng a mangipaduyakyak ti kinaadda ti pannakabalinna wenno binagaannaka laeng a kabaelam met ti kas iti kabaelan dagiti tangtangaden ken pinagraeman. Saanmo a kukua. Nagubbog laeng kenka dagiti balikas nga adda iti nagtaudanna. Nagburayok kenka. Naaramatka laeng a nagubbogan. Saanmo a kukua, ta apagbibiittayo laeng met ditoy a lubong. Agtalinaed dagita nga ubbog ti kinasirib iti lubong. Ngem sika, panawamto daytoy a lubong. Saanka nga agnanayon ditoy. Ngem daytoy a kinasirib a simmakduan ken imminuman dagiti bituen ti literatura ket addanto latta ditoy lubong, ta agnanayon met ti kinaadda ti Mannakabalin; isu a ti dayag ken pannakabalinna ket agnanayon ti kinaaddana.
Immaytayo ditoy a lubong. Adu dagiti bukel ni ayat nga intay naimatangan. Maysa ditan ti panagsuratan. Kas napili a nakakita iti ayat, akmentayo laeng ti paset a pannakaipaduyakyak wenno aramiden laeng ti paset nga intay pinidut ken ipaduyakyak. Iti ayattayo nga agsantak daytoy nga ‘ayat’ iti sumarsaruno a kaputotan. Wenno pimmiduttayo laeng kabayatan iti intay panagdaliasat.
Saan ngarud a pagdidinnuskitaran no apay a nagaramat ti nom de plume ti maysa a mannurat. Agpapada dagiti rason a napintek, nga isu dayta iti pannakipaset wenno pinatgan ti kiddaw a nasken a makipaset kadayta nga aramid.
Kaniak a biang, saanak pay laeng a konektado iti Saringit Chronicle ken Tawid News Magasin, agar-aramatakon kadaytoy. Saan nga importante a magemgeman ti nagan a kas mangitayok iti kinalatak no di ket umanayen iti pannakilaok ken nakigamulo iti nagan ti arte. Mas importante ti naaramidan ngem ti kinaasino ti nangaramid; total, kas nasaotayon, adda ti nagtaudan dayta a naaramidan. Saan a kukua.
Adda ti sumagmamano a nom de plaume nga intay ar-aramaten iti agdama. Ngem kas nakunatayon, saan a ti kinaasino ti nangaramid no di ket ti napateg, ti naaramidan. @


text:
Panagkettel iti Biag idiay Kota Kinabalu
KOTA KINABALU--A husband, who suspected that his wife was unfaithful, blew her and himself up with a fish bomb in a house to the horror of their 13 children. Inquirer, Oct. 11/08
Sangapulo ket tallo a putot dagiti rugso
ti inulila dagiti ayatmo, kabsatmi iti liday.
Kasinsindaka pay kadagiti nagkaadu
nga ipupusay iti pinggan nga awanan labay.
Iti pammateg iti asawa, iramanmo ti imon
nga iti sellang ket sadiay nga agipulong
kapiduadaka wenno atanuddaka
ta amintayo nga agkurkurang iti regta
makarikna iti kakastoy a panangilala.
anian ta inkipasmo met a di insalakan
ti ina dagiti sasainnekmo nga asawa
met laeng dagiti alimpatokyo
iti rabii a dakayo ket uramen
dagiti amin a kita ti ayat
a mabalud dagiti dilayo
ket ti laeng anangsab ti mangipeksa
iti nagkaykaysa a bagi dagiti ilayo
kasano a sinangalmo ti paulo
ti panagpagungga dagiti anus
ken allukoy, panangbasubli
iti gartem tapno ti piman nga ay-ayaten
ket matalimudaw, dina makita
ti sabali a gagem dagiti dakulap
a nangsapsappuyot kenkuan
kadagiti kartaang ti rabii
a ti ridep ket agam-amangaw?
ti kadi uni ti kanalbuong ti mitsa
dagiti amin a panangkettel
kadagiti din mailako a tagainep
uray no ibaratilio dagitoy iti Kota Kinabalu?
adu a saludsod, kabsat, kasinsin, kapidua.
adu a duadua ti madinamita iti baybay
dagiti parparmata. ita pay ta ti seremonia
ti panagsubli iti pagilian ket maymaysa
ita pay iti panagawid iti naggapuan
ket ti paragpag ti ayat ti asawam
idi a kas met laeng ita
ken sika iti pammategmo a naiwawa
A Solver Agcaoili
Hon, HI/ Oct 12, 2008
No comments:
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
2011
Ti tawen idi 2011 (MMXI) ket kadawyan a tawen a nangrugi iti Sabado iti kalendario a Gregoriano (dominikal a letra B), ti maika-2011 a tawen kadagiti panangikeddeng ti Kadawyan a Panawen (CE) ken Anno Domini (AD), ti maika-11 a tawen ti maika-3 a milenio, ti maika-11 a tawen iti maika-21 a siglo, ken ti maika-2 a tawen iti dekada ti tawtawen ti 2010.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
- Disiembre 31 – bisperas iti baro a tawen iti 2012
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Marso 23 – Elizabeth Taylor, Briton-Amerikana nga aktres (naipasngay 1932)
- Mayo 9 – Lidia Gueiler Tejada, Presidente ti Bolivia (naipasngay 1921)
- Septiembre 10 – Cliff Robertson, Amerikano nga aktor (naipasngay 1923)
- Oktubre 5 – Steve Jobs, Amerikano a negosiante ti kompiuter (naipasngay 1955)
- Oktubre 29 – Ram Revilla, aktor manipud idiay Imus, Cavite, Filipinas (naipasngay 1989)
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
Midia a mainaig iti 2011 iti Wikimedia Commons


text:
Salvador Benedicto
Ti Salvador Benedicto ket maysa a maika-4 a klase nga ili iti probinsia ti Negros Occidental iti Filipinas.
Dagiti baranggay[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti Salvador Benedicto ket politikal a nabingbingay iti 7 a barbaranggay.[2]
- Bago (Lalung)
- Bagong Silang (Marcelo)
- Bunga
- Igmaya-an
- Kumaliskis
- Pandanon
- Pinowayan (Prosperidad)
Demograpia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Dagiti Opisial a Resulta ti Panagbutos idi 2013 kadagiti Ili ken Siudad". Intramuros, Manila, Filipinas: Commission on Elections (COMELEC). Hulio 1, 2013. Naala idi Hulio 6, 2014.
- ^ a b "Probinsia ti Negros Occidental". PSGC Interaktibo. Siudad ti Makati, Filipinas: Opisina ti Koordinasion ti Nailian nga Estadistika. Naala idi 3 Oktubre 2014.
- ^ a b Pakaammo ti Senso ti Filipinas idi 2015 (iti Ingles) naala idi Hunio 10, 2016
- ^ "Probinsia ti Negros Occidental". Datos ti Populasion ti Ili. Dibision ti Panagsukisok ti LWUA. Naala idi 3 Oktubre 2014.
Dagiti silpo ti ruar[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pagalagadan a Kodigo ti Heograpia ti Filipinas (iti Ingles)
- Turay ti Estadistika ti Filipinas (iti Ingles)
- Dagiti datos ti populasion ti LWUA (iti Ingles)
- LGPMS (iti Ingles)
- COMELEC (iti Ingles)


text:
Ni met Ria Rebolledo ti Baguio City ti nakagun-od iti Maikadua a Gunggona babaen ti daniwna a “Babai ken Bagi: Lima a Timek.” Maipaayan ni Rebolledo iti PhP2,000 a premio a kuarta ken sertipiko.
Inyalat met ni Daniel L. Nesperos ti San Nicolas, Ilocos Norte, ti Maikatlo a Gunggona babaen ti daniwna nga “Agikurkur-itak iti Listaan.” Maipaayan ni Nesperos iti PhP1,500 a premio a kuarta, ken sertipiko.
Mayawat dagiti premio bayat ti Dap-ayan 2017, ti kombension dagiti mannurat nga Ilokano, itoy nga Abril 21-23, 2017 iti Union Christian College iti City of San Fernando, La Union.
Tinawen nga ang-angayen ti Saniata Prize ti nasao a Salip iti Daniw ken is-isponsoran ti Saniata Publications nga imatonan ni Norielyn Cullar-Tabag ken ti pamiliana.
Nagpaay a hurado da Cles B. Rambaud (pangulo), Roy Vadil Aragon (kameng), ken Linda T. Lingbaoan-Bulong (kameng).
(Naipablaak iti Bannawag, Abril 24, 2017 a bilang.)


text:
119th INDEPENDENCE DAY CELEBRATION. Indauluan a mismo ni Governor Ryan Singson ti panangselebrar ti probinsia ti Ilocos Sur iti Maika-119th nga Anibersario ti panagwaywayas ti Pilipinas manipud iti panangituray dagiti Kastila itay Hunio 12, 2017. Timmabuno itoy a pasken dagiti agtuturay ti probinsia, empleado ti gobierno, mangisursuro, estudiante ken nadumaduma a grupo. (Photo by Imelda Castro-Rivero, PIA Ilocos Sur)
119th INDEPENDENCE DAY CELEBRATION.
By Tawid News Team on June 19, 2017 in Banner Photo


text:
Departamento ti Putumayo
Ti Putumayo ket departamento ti Colombia. Daytoy ket adda iti abagatan-laud ti pagilian, a nagbeddengan ti Ecuador ken Peru. Ti kapitoliona ket ti Mocoa.
Ti balikas a putumayo ket nagtaud manipud ti Pagsasao a Quechua. Ti berbo a p'utuy ket kaibuksilanna ti "rummuar" wenno "kelaat a rummuar", ken mayu ket kaibuksilanna ti karayan. Isunga ti kaibuksilanna ket "agpussuak a karayan".
Pakasaritaan[urnosen | urnosen ti taudan]
Iti kasisigud, ti abagatan a laud ti departamento ket teritorio idi dagiti Cofán a Indiano, ti amianan a laud ket teritorio met idi dagiti Kamentxá Indiano, ken ti tengnga ken ti abagatn ket tagikua dagiti tribu a nagsasao kadagiti pagsasao a Tukano (a aks ti Siona), ken ti daya kadagiti tribu ti a nagsasao kadagiti pagsasao a Witoto. Paset titeritorio ti Kamentxá ket pinarukma idi babaen ti Inca Huayna Cápac idi 1492, a kalpasanna a binallasiw ti teritorio tiw Cofán, ket nangipatakder ti populasion ti Quechua idiay ginget ti Sibundoy, a naamammuan itan a kas ti Ingas. Kalpasan ti pannakaabak ti Inca idi 1533, ti rehion ketrinaut idi babaen dagiti Kastila idi 1542 ken manipud idi 1547 inmatonan daytoy babaen dagiti mision ti Katoliko.
Ti agdama a teritorio ti Putumayo ket naisilpo idi ti Popayan idi las-ud ti Kolonia ti Kastila kadagiti immuna a Republikano a dekada ket tagikua ti "Departamento ti Azuay", a nangiraman kadagiti teritorio idiay Ecuador ken Perú. Kalpasanna daytoy ket ti panagrugrugi ti napaut a proseso a panangiwarwaras manen ti teritorio:
- 1831: Probinsia ti Popayán.
- 1857: Estado Federal del Cauca.
- 1886: Departamento ti Cauca.
- 1905: Intendencia del Putumayo.
- 1909: Intendencia del Caquetá.
- 1912: Comisaría Especial del Putumayo.
- 1953: Departamento ti Nariño.
- 1957: Comisaría Especial del Putumayo.
- 1968: Intendencia Especial del Putumayo.
- 1991: Departamento ti Putumayo .
Dagiti munisipalidad[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ "Nuestro departamento: Información general". Gobernación del Putumayo.
- ^ Kline, Harvey F. (2012). "Putumayo, Department of". Naipakasaritaan a Diksionario ti Colombia. Lanham, Maryland: Scarecrow Press. p. 415. ISBN 978-0-8108-7813-6.
- ^ "DANE". Naala idi Pebrero 13, 2013.