text:
Editorial
Sekretaryo Roy
Ipannakeltayo a taga-Ilocos ti pannakadutok ni Gen. Roy Cimatu, retirado nga AFP Chief of Staff, a kas kabarbaro a Sekretaryo iti DENR (Department of Environment and National Resources). Tubo isuna ti Bangui, Ilocos Norte ken kabsat ni agdama a Mayor Fidel Cimatu Jr. iti nasao met laeng nga ili.
Ni General Cimatu ti maikaddua a pada nga Ilocano a kameng iti Kabinete ni Pangulo DU30. Immuna a natudokan ni Gen. Ricardo Visaya, retirado a AFP Chief of Staff, a kas Hepe iti National Irrigation Administration. Taga-Bacarra, Ilocos Norte ni apo Visaya.
Dakkel ti panagtalek ni Presidente Duterte ti kabaelan ni apo Roy gapu ti nabaknang nga eksperyansana iti pannakaiwanwan ti sangay iti gobyerno. Kas dati a Chief of Staff ti sibubukel nga Armada iti Pilipinas ken nagbalin pay nga Ambassador idiay Middle East, tumutop la unay nga isu ti mangimaton ti DENR tapno itultuloyna ti panagserbi iti pagilian nangnangruna ti panakatagiben ti aglawlaw gapu ti pangta iti makunkuna a Climate Change.
Dakkel ti giddiatda ken ni Gina Lopez, ti sinukatanna a DENR secretary nga inwalin ti Commission on Appointment gapu ti adu a rason. Darukadok ngamin no agdesisyon ni Lopez kadagiti polisiyana. Paglainganna ti agbangawngaw iti media. Natantanang ken kalkulado ti garaw ni apo Roy maibasar ti gapuanan a kas dati a militar ken ambassador.
Dayta a talugading ni apo Roy ti manamnama nga ipakatna iti Departmento nga intalek kenkuana ni President Duterte. Para ti pannakasaluad ti Ina a Daga (Mother Earth), ikararagtayo koma ti panagballigi ti amin a gannuat ni Sekretaryo Roy bayat ti panangtimonna ti DENR.#
Monthly News Archives
Editorial & Business Office
Office: (077) 670-7178 CP # 0919-381-6795
0919-434-0759 and 0917-588-6043
E-Mail : ilocos_sentinel@yahoo.com


c: text/html

text:
BANTAY, Ilocos Sur – Illegal a napukan a kayo ti narra, molave ken akasia ti nasamsam dagiti polis ditoy, kaduada dagiti miembro ti Community Environment and Natural Resources Office idi rinautda ti tallo a balay sadiay Sitio Tagaytay, Lingsat, ditoy nga ili idi bigat ti Pebrero 6.
Nakasamsam ti grupo iti paraangan ti balay ni Edgardo Palad y Madriaga, 45, naasawaan, iti naputed a kayo ti molave, narra ken chainsaw; 3 kaputed a narra ken akasia lumber iti paraangan ni Anacleto Viernes y Verazon, Jr., 35, naasawaan; ken narra log ken lumber iti balay ni Ernesto Viernes y Paino, Sr., naasawaan.
Awan ti naiparang da Palad ken Vierno a dokumento iti panagtagikua kadagiti naputed a kayo ken chainsaw idinto nga awan ni Viernes idi naiwayat ti panagraut.
Naipan dagiti suspek agraman dagiti ebidensia iti police station ditoy sa naipaima kadagiti miembro ti CENRO para iti disposision.#

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
SAN FERNANDO CITY – Maysa a babai a negosiante ti kinikilan ti maysa a mapapati a komander ti CPP/NPA idi malem ti Mayo 6.
Nainaganan ti biktima a maysa a Vilma Loquero y Rafael, 50, naasawaan, proprietor ti Paeng’s Military Supply and General Merchandize.
Kinuna ni Loquero a nakaawat iti tawag manipud iti selpon a naggapu iti maysa a lalaki a nagpabigbig a “Ka Roger” ken komander ti CPP/NPA nga agdakdakiwas iti hurisdiksion ti La Union ket dinawatan daytoy ti negosiante iti P20,000.00 a mausar kano a pangtulong kadagiti nasugatan a tropada.
Segun iti biktima, timmawar iti timmawag a P5,000.00 laeng ti maitedna. Immannugot ni “Ka Roger” ket imbagana a maideposito ti kuarta iti Smart Padala a nakaadres ken ni Marlyn B. Fernandes.
Agtultuloy ti panagimbestiga ti kapolisan mainaig iti daytoy a pulong. (Report manipud iti PRO 1)


text:
Friday, November 18, 2011
For Sale
Variegated Arius Tree. Height 5 inches.
Kadagiti naayat nga agmulmula wenno aglandscape garden, gatangenyon daytoy, kakabsat. Napintas daytoy a ma-bonsai. i-PMdak iti Facebook Accountko.
Wednesday, November 2, 2011
PANAGARAMID ITI SABON TI NAGPUONANNA
Da JOBERT MA. PACNIS ken DEXTER MARIN FABITO
Empleado idi ngem kinaykayatnan ti nagbukbukod. Ket saan a nagbabawi…
MAYSA nga electrical engineer (nagturpos iti Technological Institute of the Philippines idi 1991 ken nairuarna a dagus ti eksamen iti board), nagtrabaho ni Joni Aldrin E. Caluya ti Brgy. Zumuigi, Luna, Apayao a kas missionary social worker. Naidestino iti Kamaynilaan sa iti Siudad ti Baguio . Insursuroda kadagiti tattao ti panagaramid iti sabon.
Wen, sabon. Kasla saan sa man a maiparbeng iti inadal ni Joni, ania?
Ngem daytoy a tay-ak ti makuna a nagrubuatan ti kunana a makapneken a biagna. Ta no empleado laeng idi, isu itan ti boss ti bukodna a bagi.
Kastoy ti napasamak.
Kalpasan ti sangapulo a tawen ni Joni a kas missionary worker—ken idi ammona mainen a trabaho maipanggep iti panagaramid iti sabon, panagipakete ken panagilako, inkeddengnan ti naglusulos iti trabahona tapno sumrek metten itoy a tay-ak: ti panagaramid iti sabon. Ngem daytay naidumduma a sabon.
Nagawid ngarud iti ilina. Rinugianna a dagus ti nagsukisok kadagiti kayo ken lanut nga agkaiwara kadagiti kabambantayan iti ilida. Addada dagiti naduktalanna a nasamay nga anti-fungal, anti-bacteria ken anti-virus.
Idi mapneken kadagiti sukisokna, rinugiannan ti nagaramid iti sabon a rinamenanna kadagiti inadalna a lanlanut ken kayo yantangay eksperton itoy a negosio. Kabadangna ti kaingungotna, ni dati a Cecilia Idaman a nagturpos iti Bachelor of Science in Commerce, Major in Accounting.
MORE HOME
Empleado idi ngem kinaykayatnan ti nagbukbukod. Ket saan a nagbabawi…
MAYSA nga electrical engineer (nagturpos iti Technological Institute of the Philippines idi 1991 ken nairuarna a dagus ti eksamen iti board), nagtrabaho ni Joni Aldrin E. Caluya ti Brgy. Zumuigi, Luna, Apayao a kas missionary social worker. Naidestino iti Kamaynilaan sa iti Siudad ti Baguio . Insursuroda kadagiti tattao ti panagaramid iti sabon.
Wen, sabon. Kasla saan sa man a maiparbeng iti inadal ni Joni, ania?
Ngem daytoy a tay-ak ti makuna a nagrubuatan ti kunana a makapneken a biagna. Ta no empleado laeng idi, isu itan ti boss ti bukodna a bagi.
Kastoy ti napasamak.
Kalpasan ti sangapulo a tawen ni Joni a kas missionary worker—ken idi ammona mainen a trabaho maipanggep iti panagaramid iti sabon, panagipakete ken panagilako, inkeddengnan ti naglusulos iti trabahona tapno sumrek metten itoy a tay-ak: ti panagaramid iti sabon. Ngem daytay naidumduma a sabon.
Nagawid ngarud iti ilina. Rinugianna a dagus ti nagsukisok kadagiti kayo ken lanut nga agkaiwara kadagiti kabambantayan iti ilida. Addada dagiti naduktalanna a nasamay nga anti-fungal, anti-bacteria ken anti-virus.
Idi mapneken kadagiti sukisokna, rinugiannan ti nagaramid iti sabon a rinamenanna kadagiti inadalna a lanlanut ken kayo yantangay eksperton itoy a negosio. Kabadangna ti kaingungotna, ni dati a Cecilia Idaman a nagturpos iti Bachelor of Science in Commerce, Major in Accounting.
MORE HOME
AGTARAKENTAYO MAN MET ITI UDANG
Da JOBERT MA. PACNIS ken DEXTER MARIN FABITO
Awan pay ti nagtaraken iti udang iti danum-tamnay iti probinsia ti apayao. Impadasna. Ket nagballigi…
NAPINTAS met a panguartaan ti panagtaraken iti udang.
Paneknekan daytoy ni Apo Ernesto P. Juan ti Brgy. Lappa, Luna, Apayao.
Naisema nadanonmi ni ‘Tang Erning iti pagtaenganda iti dayta a malem ti Marso 21 iti panangkuyog kadakami ni Engr. Joni Aldrin E. Caluya ti Brgy. Zumuigi, Luna, apayao. Kas kuna ni ‘Tang Erning, kapampanaw la unay dagiti opisial ti ili iti panangidaulo ni Mayor Betty C. Verzola a nangsaksi iti panangkalapna kadagiti udang a tinarakenna iti arsadanan ti bantay.
Kasta unay kano ti panangdayaw dagiti dimmar-ay iti pasken nga inawaganda iti Udang Festival kadagiti tarakenna. Naimas ken nasarangsang ti lasag dagiti udang. Napulada pay. Naiduma la unay ti nanamda.
Ania ti sikreto ni ‘Tang Erning iti naidumduma la unay a raman ti udangna a padpadakkelenna iti danum-tamnay?
Kas kunana, kaaduanna nga organiko ti pagpakanna. Mapan kano laeng a 25 porsiento ti komersial a pagpakan ti impakanna kadagiti tarakenna agingga a kinalapna dagitoy. MORE
Awan pay ti nagtaraken iti udang iti danum-tamnay iti probinsia ti apayao. Impadasna. Ket nagballigi…
NAPINTAS met a panguartaan ti panagtaraken iti udang.
Paneknekan daytoy ni Apo Ernesto P. Juan ti Brgy. Lappa, Luna, Apayao.
Naisema nadanonmi ni ‘Tang Erning iti pagtaenganda iti dayta a malem ti Marso 21 iti panangkuyog kadakami ni Engr. Joni Aldrin E. Caluya ti Brgy. Zumuigi, Luna, apayao. Kas kuna ni ‘Tang Erning, kapampanaw la unay dagiti opisial ti ili iti panangidaulo ni Mayor Betty C. Verzola a nangsaksi iti panangkalapna kadagiti udang a tinarakenna iti arsadanan ti bantay.
Kasta unay kano ti panangdayaw dagiti dimmar-ay iti pasken nga inawaganda iti Udang Festival kadagiti tarakenna. Naimas ken nasarangsang ti lasag dagiti udang. Napulada pay. Naiduma la unay ti nanamda.
Ania ti sikreto ni ‘Tang Erning iti naidumduma la unay a raman ti udangna a padpadakkelenna iti danum-tamnay?
Kas kunana, kaaduanna nga organiko ti pagpakanna. Mapan kano laeng a 25 porsiento ti komersial a pagpakan ti impakanna kadagiti tarakenna agingga a kinalapna dagitoy. MORE
Subscribe to: Posts (Atom)


text:
VIGAN CITY – Nagasat daytoy a motorista ta saan a napakaruan ken saan a makapagbayag dagiti nasapgidna a delegado iti Region 1 Athletic Association Meet, gapuna a saandan nga agdarum pay.
Kas resulta, nadismis a dagus ti kaso maikontra ken ni Linus Follosco y Pabro, residente iti Sitio Punta, Barangay Cabittaogan, Sta. Catalina, Ilocos Sur.
Kas maibatay iti report, agturong iti Cabittaogan Elementary School a pagdagusanda bayat ti RIAA Meet dagiti biktima a nainaganan John Jofel Valdez y Simpliciano, Daisy Austrine Tayamen y Baptista, ken Joel Marnie Sales y Lorenzo idi sinapgid ida ti Honda Wave motorcycle a minaneho ni Follosco.
Mapapati a nakainom ni Follosco idi nasapgidna dagiti biktima.#


text:
Pagsasao a Sulka
Ti pagsasao a Sulka ket mabalin nga isolado apagsasao a naiwarwaras iti ballasiw ti akindaya a patingga ti isla ti Baro a Britania, Papua Baro a Guinea. Adda dagiti agarup a 3000 nga agsasao.
Ti Sulka ket saan unay a nasayaat a napasingkedan. Adda dagiti ebidensia a mabalin daytoy a kabagian ti Kol wenno Baining.
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Sulka iti Ethnologue (Maika-18 nga ed., 2015)
- ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin; Bank, Sebastian, dagiti ed. (2016). "Sulka". Glottolog 2.7. Jena: Instituto para iti Ebolusionario nga Antropolohia ni Max Planck.


text:
Kategoria:Dagiti biddut ti CS1: suppiat ti URL–wikilink
Daytoy ti pagsurotan a kategoria para kadagiti dakamat ti CS1 nga addaan kadagiti naisengngat a silpo ti wiki iti
|title=,
|chapter=,
|article=, wenno
|booktitle=, kdpy. bayat pay a manginagan ti URL para iti dayta nga elemento.
Suppiat ti URL–wikilink
Dagiti akinruar a silpo iti naiparang a dakamat ket panagtitipon dagiti parametro nga agtengngel iti url, ti para|url}},
|chapter-url=, kdpy., nga addaan kadagiti parametro nga agtengtengel iti titulo, ti
|title=,
|chapter=, kdpy. Dagiti parametro nga agtengtengel iti titulo ket mabalinda a maisilpo a kas wiki iti sabali nga artikulo ti Wikipedia ngem saan no adda maiparis a parametro nga agtengtengel iti url iti dakamat. No mapasamak daytoy a kondision, mapasardeng ti silpo ti wiki, di maikaskaso ti wiki a panagmarka, ken dagiti maiparang a silpo ti dakamat iti akinruar a sitio.
Adda met dagiti plantilia nga agpataud iti daytoy a biddut no isuda ket parte ti parametro nga agtengtengel iti titulo. Mapasamak ti biddut no ti plantilia ket agpataud iti naisilpo iti wiki a linaon. Kas pagarigan, dagiti plantilia ti
{{lang}} ket mangiparuar ti naisilpo iti wiki a kategoria. Dagiti plantilia kadagiti parametro nga agtengtengel iti url ket mabalinda pay a dadaelen ti metadata ti COinS ti dakamat. Kas sapasap a tarabay, liklikan ti panagusar kadagiti plantilia kadagiti parametro nga agtengtengel iti titulo malaksid no ti apekto ti plantilia ket intero a bisual (ti salamngka a balikas ti {{!}} ken dagiti kapada).
Mabalin pay a mapasamak daytoy a kita ti biddut kadagiti plantilia ti naibatay iti panangilasin (
{{cite doi}}, kdpy.). No mapasamak daytoy, ti mensahe ti biddut ket maipakita iti artikulo ngem ti biddut ket pudno a mabirukan iti plantilia ti dakamat a naibatay iti panangilasin.
Ti mangsolbar daytoy a biddut, ikkaten dagiti islpo ti wiki manipud kadagiti parametro nga agtengtengel iti titulo a naikeddeng anga akinruar a nasilpo wenno ikkaten ti akinruar nga URL, a mangipalubos nga agbalin dagiti akin-uneg a silpo a kas manamnama. No dagiti plantilia nga agpatpataud ti silpo ti wiki ket importante iti dakamat, iyalis dagitoy manipud iti plantilia ti CS1 ngem ibati dagitoy iti uneg dagiti etiketa ti
... . Adda sangkabassit nga annong nga ited babaen dagiti plantilia ket mabalin a magun-od babaen dagiti parametro ti CS1.
Ti mangsolbar kadagiti biddut kadagiti plantilia ti dakamat a naibatay iti panangilasin, nasken a maurnos ti plantilia tapno mapasayaat ti biddut. Agan-annad no agurnos kadagitoy a plantilia gapu ta dagiti plantilia ti dakamat a naibatay iti panangilasin ket masansanda a naus-usar kadagiti adu nga artikulo.
Dagiti panid nga addaan iti daytoy a biddut ket automatikoda a maikabil iti Kategoria:Dagiti biddut ti CS1: suppiat ti URL–wikilink.[a]
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Dagiti panid dagiti nagan ti espasio ti Kategoria tungtungan, Papeles tungtungan, Tulong tungtungan, MediaWiki tungtungan, Modulo tungtungan, Taungtungan, Plantilia tungtungan, Agar-aramat, Agar-aramat tungtungan, ken Wikipedia taungtungan ket saanda a nairaman kadagiti kategoria ti pagsurotan ti biddut.
Daytoy a listaan ket mabalin a saan a mangipakita kadagiti kinaudi a sinuksukatan.


text:
“Nadaras a maasikaso ta nagaget dagiti agrebbeng. Adda madadaan a mausar ken agas a maited. Agyamankami unay Apo,” kinuna ni Mrs. Marilou B. Tacsiat a taga-Brgy. Rizal, Cabugao, Ilocos Sur a nangkuyog ti maladaga nga apona.
Ti pannakatagiben ti salun-at babaen iti masagsagana a pannakaipaay ti serbisio-medikal ken dental ket prayoridad a programa ti Gobierno Munisipal nga idauluan ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. tapno tumanor a produktibo dagiti umili a pagbasaran ti naballigi ken natalingenngen a kasasaad ti biag. # (Web In-Action)


text:
Iti panangiparada ni Tata Carias iti luganda, simmabat kadakuada ti maysa nga ubing tapno igiyana ida a nasayaat iti panagparkingda. Iti tantia ni Nana Merced agtawenen ti ubing iti pito. Rutay-rutay ti nangirngir a suot daytoy a bado a gangani dumanon iti tumengna. Madlaw la unay a saan nga umisu iti edadna. Lampong ti buokna a pangisiten ti kudilna ta amangan ket tinina ti asuk manipud kadagiti tambutso ti lugan.
Immuna a dimsaag ni Nana Merced.
“Sadinno dagiti nagannakmo, balong?” inimtuodna iti ubing.
“Adda sadiay, Nana.” Intudona ti lalaki a nakamasngaad iti sementado a pagmulmulaan iti masetas. Nakalinong daytoy …


text:
Ni George Herbert Walker Bush (naiyanak idi Hunio 12, 1924) ket maysa nga Amerikano a politiko a nagserbi idi a kas ti maika-41 a Presidente iti Estados Unidos (1989–93). Isu ket dati a nagserbi a kas ti maika-43 a Bise Presidente iti Estados Unidos (1981–89), maysa a kongregista, maysa nga embahador, maysa a Direktor ti Tengnga a Saririt, ken ti agdama a kalakayan a sibibiag a presidente.
Ni Bush ket naipangay idi idiay Milton, Massachusetts, manipud ti maysa a Senador a ni Prescott Bush kenni Dorothy Walker Bush. Kalpasan ti panakaraut ti Pearl Harbor idi 1941, ni Bush ket intontongkuana panagbasan ti kolehio, ken nagenlista iti Marina ti Estados Unidos idi maika-18 a kasangayanna, ken isu ket nagbalin a ti kaubingan a agpatpatayab idiay Marina iti dayta a panawen. Isu ket nagserbi aginggana ti gibus ti gubat, kalpasan dayto y napan nagadal idiay Unibersidad ti Yale. Nagturpos idi 1948, isu ken ti pamiliana ket immalisda idiay Laud a Texas ken simrek ti lana a negosio, ken nagbalin a milionario babaen ti tawen iti 40.
Midia a mainaig kenni George H. W. Bush iti Wikimedia Commons


text:
ISUSUKNAL
Adda murmuray a riingen
Ti sanengseng ti danum
Ti makaturturog a rikna.
Lukagenna dagiti agsusugel
Nga urat ti napipikel
A dapanko a nagbasakbasak
Iti siudad a nagalikumkomak iti angdod
Ken angset dagiti natikagan a namnama
Dagiti agkalkallautang nga ima
Dagiti aglablabunan a tigab ti kinaawan.
Karaykayenda ti penultimo a kinaumel ti rikna
Dagiti naiwalang a sidunget ti basura
Uray ti kinapiman dagiti maitanggaya
A dakulap-- allilawen latta, wen,
Dagiti umsi ti di mangigigir a nakem
A manglabaslabas latta kadagiti anil-il
Ti di makaturog a kalsada ti biag.
Iwagsakko ti kunak dagiti sidunget ti siudad
Ngem sumurotda iti panagsublik iti away
Di magatadan dagiti saludsod nga iburay
Dagiti awanan nagan ken dayaw a rupa
Ti di latta mabaduan a bayanggudaw a saludsod
Dagiti di mapedped a nagan ti bisin ken ud-od.


text:
KAPITULO 19
Trabaho a Panagibangon a Pakaidayawan ni Jehova
1, 2. (a) Ania ti nabayagen nga ar-aramiden dagiti adipen ni Jehova? (b) Ania ti napateg ken ni Jehova?
NABAYAGEN a tagtagiragsaken dagiti nasungdo nga adipen ni Jehova ti agibangon kadagiti pasdek a pakaidayawan ti naganna. Kas pagarigan, sigaganetget a nakiraman dagiti Israelita iti panangibangon iti tabernakulo ken siwawadwad a nangipaayda kadagiti materiales a mausar iti dayta.—Ex. 35:30-35; 36:1, 4-7.
2 Saan a dagiti materiales iti panagibangon ti imbilang ni Jehova a kangrunaan a pakaidayawanna ken saan a dagita ti kapatgan kenkuana. (Mat. 23:16, 17) Ti napateg, wenno ti sagut a nangnangruna a pakaidayawanna, ket ti panagdaydayaw kenkuana dagiti adipenna, agraman ti kinatulok ken kinaregtada iti trabaho. (Ex. 35:21; Mar. 12:41-44; 1 Tim. 6:17-19) Apay a dayta ti napatpateg kenkuana? Gapu ta saan nga agnanayon dagiti pasdek. Kas pagarigan, awanen ti tabernakulo ken ti templo ngem saan a nalipatan ni Jehova ti kinaparabur ken kinagaget dagiti nasungdo nga adipenna a nangsuporta iti pannakaibangon dagita.—Basaen ti 1 Corinto 15:58; Hebreo 6:10.
3. Ania ti repasuentayo iti daytoy a kapitulo?
3 Dagiti adipen ni Jehova ita sipipinget met nga agibangbangonda kadagiti pasdek a pagdaydayawan. Ken talaga a nakaad-adun ti naibanagtayo babaen ti panangiwanwan ti Aritayo a ni Jesu-Kristo! Nalawag a bembendisionan ni Jehova dagiti panangikagumaantayo. (Sal. 127:1) Iti daytoy a kapitulo, repasuentayo ti sumagmamano laeng kadagiti naibanagtayo ken no kasano a pakaidayawan daytoy ni Jehova. Maammuantayo met ti makuna ti sumagmamano kadagiti nakiraman iti daytoy a trabaho.
Panagibangon Kadagiti Kingdom Hall
4. (a) Apay a kasapulantayo ti ad-adu a lugar a pagdaydayawan? (b) Apay a napagmaymaysa dagiti dadduma a sanga nga opisina? (Kitaenyo ti kahon a “ Panagibangon iti Sanga nga Opisina—Pannakibagay iti Panagbalbaliw ti Kasasaad.”)
4 Kas nailawlawag iti Kapitulo 16, imbilin ni Jehova nga agtataripnongtayo tapno agdaydayaw. (Heb. 10:25) Dagiti gimong saanna laeng a pabilgen ti pammatitayo no di ket parayrayenna pay ti gagartayo a mangasaba. Bayat nga umad-adani ti panungpalan, agtultuloy a pappapartaken ni Jehova ti trabaho. Kas resultana, tinawen a ginasut a ribu ti sumsumrek iti organisasionna. (Isa. 60:22) Bayat nga umad-adu ti iturayan ti Pagarian, dumakdakkel met ti panagkasapulan kadagiti pasilidad a pagimprentaan tapno mapataud dagiti literatura a naibatay iti Biblia. Kasapulantayo met ti ad-adu a lugar a pagdaydayawan.
5. Apay a maitutop ti awag a Kingdom Hall? (Kitaenyo met ti kahon a “ Ti New Light Church.”)
5 Idi rugrugi ti moderno a pakasaritaan ti ili ni Jehova, nakita dagiti Estudiante ti Biblia a kasapulan ti bukodda a pagtataripnongan. Agparang a ti maysa kadagiti immuna a lugar a pagdaydayawan ket naibangon iti West Virginia, U.S.A., idi 1890. Idi 1930’s, sumagmamano a pasdek ti naibangon wenno tinarimaan ti ili ni Jehova, ngem awan pay ti espesipiko nga awag kadagita a pagtataripnongan. Nupay kasta, idi 1935, simmarungkar ni Kabsat Rutherford iti Hawaii. Madama idi a maibangbangon ti maysa a pasdek a kaabay ti baro a sanga nga opisina. Idi naisaludsod no ania ti mayawag iti dayta a pasdek, kinuna ni Kabsat Rutherford: “Ania ngata no awagantayo iti ‘Kingdom Hall,’ yantangay dayta ti trabahotayo, ikaskasabatayo ti naimbag a damag maipapan iti Pagarian?” (Mat. 24:14) Di nagbayag, nausar met dayta nga awag iti kaaduan a pagtataripnongan nga us-usaren dagiti kongregasion ti ili ni Jehova iti intero a lubong.
6, 7. Ania ti naipaay dagiti Kingdom Hall a napartak ti pannakaibangonna?
6 Idi 1970’s, ad-adda nga immadu ti kasapulan a Kingdom Hall. Kas resultana, nangbukel dagiti kakabsat iti Estados Unidos iti epektibo a pamay-an ti panagibangon kadagiti napintas ken praktikal a Kingdom Hall iti sumagmamano laeng nga aldaw. Idi 1983, agarup 200 a Kingdom Hall ti naibangon iti Estados Unidos ken Canada. Tapno maibanag ti trabaho, nangipasdek dagiti kakabsat kadagiti regional building committee. Nagsayaat daytoy a pamay-an isu nga idi 1986, ti Bagi a Manarawidwid pinagbalinna a pormal daytoy nga urnos, ket idi 1987, addan 60 a Regional Building Committee (RBC) iti Estados Unidos. * Idi 1992, adda met dagiti naipasdek nga RBC iti Argentina, Australia, France, Germany, Japan, Mexico, South Africa, ken Spain. Dagiti nagagaget a kakabsat nga agibangbangon kadagiti Kingdom Hall ken Assembly Hall maikarida iti suportatayo ta ti trabahoda ket paset ti sagrado a panagserbi.
7 Dagiti Kingdom Hall a napartak ti pannakaibangonna ket nakaipaay iti nagsayaat a panangsaksi iti komunidad a nakaibangonanda. Kas pagarigan, kastoy ti headline ti maysa a pagiwarnak iti Spain, “Ti Pammati Iyakarna Dagiti Bantay.” Maipapan iti pannakaibangon ti Kingdom Hall iti ili ti Martos, insaludsod ti pagiwarnak: “Iti daytoy a lubong a gagangay ti kinamanagimbubukodan, apay nga adda dagiti boluntario iti nagduduma a rehion [ti Spain] a situtulok a napan iti Martos tapno agibangon iti pasdek nga awan ti makaatiw iti kapartak, kasayaat, ken kaorganisadona?” Nakotar iti artikulo ti sungbat ti maysa kadagiti boluntario a Saksi: “Sinursuruannakami ngamin ni Jehova.”
Panagibangon Kadagiti Pagilian a Limitado ti Sanikuana
8. Idi 1999, ania a baro a programa ti inaprobaran ti Bagi a Manarawidwid, ken apay?
8 Bayat ti panagngudo ti maika-20 a siglo, adu a tattao ti sumsumrek iti organisasion ni Jehova kadagiti pagilian a pagnanaedan dagiti kakabsat a limitado ti sanikuana. Dagiti lokal a kongregasion inaramidda ti amin a kabaelanda a mangibangon kadagiti pagtataripnonganda. Ngem iti dadduma a pagilian, masapul nga ibturanda ti pannakaumsi ken panangidumduma gapu ta nanumo dagiti Kingdom Hall-da no idilig kadagiti dadduma a pasdek a pagdaydayawan. Ngem nangrugi idi 1999, inaprobaran ti Bagi a Manarawidwid ti programa a mangpapartak iti pannakaibangon dagiti Kingdom Hall kadagiti pagilian a limitado ti sanikuana. Maus-usar dagiti pondo manipud kadagiti narang-ay a pagilian tapno adda “panamagpapada.” (Basaen ti 2 Corinto 8:13-15.) Ken agbolboluntario a tumulong dagiti kakabsat manipud iti sabali a pagilian.
9. Ania a trabaho ti kasla narigat, ngem ania ti naibanag?
9 Idi damo, kasla narigat ti trabaho. Ipakita ti report idi 2001 a nasurok a 18,300 a Kingdom Hall ti kasapulan iti 88 a pagilian a limitado ti sanikuana. Ngem babaen ti tulong ti espiritu ti Dios ken ti Aritayo a ni Jesu-Kristo, awan ti trabaho a saan a posible. (Mat. 19:26) Iti agarup 15 a tawen, manipud 1999 agingga iti 2013, nakaibangon ti ili ti Dios iti 26,849 a Kingdom Hall kas paset daytoy a programa. * Agtultuloy a bembendisionan ni Jehova ti trabaho a panangasaba isu nga idi 2013, kasapulan pay ti agarup 6,500 a Kingdom Hall kadagita a pagilian, ket iti agdama, ginasut ti kasapulan pay a maibangon.
10-12. Kasano a pakaidayawan ti nagan ni Jehova ti pannakaibangon dagiti Kingdom Hall?
10 Kasano a pakaidayawan ti nagan ni Jehova ti pannakaibangon dagiti baro a Kingdom Hall? Kuna ti report ti sanga nga opisina iti Zimbabwe: “Makabulan kalpasan ti pannakaibangon ti baro a Kingdom Hall, nagdoble ti bilang dagiti tumabtabuno kadagiti gimong.” Iti adu a pagilian, kasla agkedked dagiti tattao a makitimpuyog kadatayo idi awan pay ti maitutop a lugar a pagdaydayawan. Ngem idi adda naibangon a Kingdom Hall, nagalisto a napno dayta isu a masapul manen ti mangibangon iti sabali. Nupay kasta, saan laeng a ti langa ti Kingdom Hall ti pakatignayan dagiti tattao nga umadani ken ni Jehova. Ti pudpudno a Nakristianuan nga ayat nga imparangarang dagiti nangibangon kadagita apektaranna met ti panangmatmat dagiti tattao iti organisasionna. Usigentayo ti sumagmamano a pagarigan.
11 Indonesia. Idi naammuan ti maysa a lalaki a mangbuybuya iti pannakaibangon ti Kingdom Hall a boluntario amin a trabahador, kinunana: “Naidumdumakayo! Nakitak a naimpusuan ken naragsakkayo nga agtrabtrabaho uray no awan ti sueldoyo. Panagkunak, awanen ti sabali a relihion a kas kadakayo!”
12 Ukraine. Ti maysa a babai nga inaldaw a lumablabas iti pakaibangbangonan ti Kingdom Hall ammona a Saksi ni Jehova dagiti trabahador ken Kingdom Hall ti ibangbangonda. Kinunana: “Saksi ni adingko isu nga ammok ti maipapan kadagiti Saksi ni Jehova. Idi nakitak ti panagibangonyo, kayatko metten ti agbalin a paset daytoy a naespirituan a pamilia. Nakitak no kasanoyo nga ipakpakita ti ayat.” Nayadalan iti Biblia daytoy a babai ken nabautisaran idi 2010.
13, 14. (a) Ania ti masursuroyo iti reaksion ti maysa nga agassawa idi napaliiwda ti pannakaibangon ti Kingdom Hall? (b) Ania ti aramidem tapno ti lugar a pagdaydayawanyo ket pakaidayawan ti nagan ni Jehova?
13 Argentina. Adda maysa nga agassawa nga immasideg iti kabsat a mangimatmaton iti panagibangon iti Kingdom Hall. Kinuna ti asawa a lalaki, “Palpaliiwenmi ti panagibangonyo ket . . . inkeddengmi ti agsursuro maipapan iti Dios iti daytoy a lugar.” Sa insaludsodna, “Ania ti aramidenmi tapno mapalubosankami a makigimong ditoy?” Immanamong ti agassawa a mayadalan iti Biblia, ngem iti kondision a karaman ti intero a pamiliada. Siraragsak nga inawat dagiti kakabsat daytoy a kondision.
14 Mabalin a saanka a nakatulong iti pannakaibangon ti Kingdom Hall a paggigimonganyo, ngem adu latta ti maaramidam tapno ti lugar a pagdaydayawanyo ket pakaidayawan ti nagan ni Jehova. Kas pagarigan, mabalinmo nga awisen a makigimong dagiti iyad-adalam, sarsarungkaram, ken ti dadduma pay. Mabalinmo met ti tumulong a mangdalus ken mangmantener iti Kingdom Hall-yo. No mangilasinka iti kuarta, mabalin nga adda maitedmo a donasion para iti pannakamantener ti Kingdom Hall-yo wenno iti pannakaibangon dagiti lugar a pagdaydayawan kadagiti dadduma a paset ti lubong. (Basaen ti 1 Corinto 16:2.) Amin dagitoy ket pakaidayawan met ti nagan ni Jehova.
Trabahador a ‘Situtulok a Mangidatdaton iti Bagbagida’
15-17. (a) Siasino ti kaaduan a makiramraman iti trabaho a panagibangon? (b) Ania ti masursurom iti kinuna dagiti pagassawaan a tumultulong kadagiti proyekto a panagibangon iti intero a lubong?
15 Ti kaaduan nga agtrabtrabaho iti panagibangon kadagiti Kingdom Hall, Assembly Hall, ken pasilidad ti sanga nga opisina ket lokal a kakabsat. Nupay kasta, masansan a tultulongan ida dagiti kakabsat manipud iti sabali a pagilian nga eksperto iti panagibangon. Ti dadduma kadagiti boluntario ket nagplano a naimbag tapno makatulongda kadagiti proyekto iti intero a lubong iti sumagmamano a lawas. Adda met dagiti nakapagserbi iti adu a tawen iti nagduduma a pagilian.
16 Saan a kaskarina ti tumulong iti trabaho a panagibangon iti intero a lubong ngem mangyeg dayta iti makapnek a gunggona. Alaentayo a pagarigan da Timo ken Lina, a 25 a tawenen nga agassawa. Napanda iti Asia, Europe, ken South America tapno tumulongda nga agibangon kadagiti Kingdom Hall, Assembly Hall, ken sanga nga opisina. Kinuna ni Timo, “Iti napalabas a 30 a tawen, mabaliwan ti pakaidestinuanmi iti gistay tunggal dua a tawen.” Kinuna met ni Lina: “Sangapulo a pagilian ti nagserbianmi ken ni Timo. Adu a pigsa ken tiempo ti mabusbosmi sakbay a mairuamkami iti baro a taraon, klima, lengguahe, ken teritoria, ken sakbay a maaddaankami iti baro a gagayyem.” * Ania ti resulta ti panagreggetda? Kinuna ni Lina: “Dagiti karit ket nangyeg iti adu a bendision. Nariknami ti Nakristianuan nga ayat ken kinamanagpadagus ken ti naayat a panangaywan ni Jehova. Nakitami pay ti kaitungpalan ti kari ni Jesus kadagiti adalanna, a nailanad iti Marcos 10:29, 30. Maminsangagasut nga immadu ti naespirituan a kakabsat ken inami.” Kinuna ni Timo: “Nakariknakami iti nauneg a pannakapnek gapu ta us-usarenmi ti abilidadmi iti katatan-okan a panggep, ti pannakiraman iti panangpaadu kadagiti sanikua ti Ari.”
17 Da Darren ken Sarah, a timmulong kadagiti proyekto a panagibangon iti Africa, Asia, Central America, Europe, South America, ken South Pacific, nariknada nga ad-adu ti inawatda ngem iti impaayda. Iti laksid dagiti karit a nakaipasanguanda, kinuna ni Darren: “Maysa a pribilehio ti makipagtrabaho kadagiti kakabsat iti nagduduma a paset ti lubong. Nakitak a ti ayattayo ken ni Jehova ket kasla lubid a nanglikmut iti globo ken namagsisilpo kadatayo.” Kinuna ni Sarah: “Adu ti nasursurok kadagiti kakabsat a nagduduma ti kulturana! Ti pannakakitak kadagiti insakripisioda tapno makapagserbida ken Jehova tinignaynak nga agtultuloy a mangaramid iti amin a kabaelak.”
18. Kasano a matungtungpal ti padto iti Salmo 110:1-3?
18 Impadto ni Ari David nga uray no makapasar iti karit dagiti iturayan ti Pagarian ti Dios, situtulok latta nga ‘idatonda ti bagbagida’ para iti interes ti Pagarian. (Basaen ti Salmo 110:1-3.) Amin a makiramraman iti trabaho a mangsuporta iti Pagarian ket tumultulong iti pannakatungpal dayta a padto. (1 Cor. 3:9) Dagiti adu a pasdek iti sanga nga opisina, ginasut nga Assembly Hall, ken pinullo ribu a Kingdom Hall iti intero a lubong ket nabatad a pammaneknek a pudpudno ken agturturayen ti Pagarian ti Dios. Talaga a maysa a pribilehio ti agserbi iti Ari a ni Jesu-Kristo babaen ti trabaho a pakaidayawan ni Jehova!
^ par. 6 Idi 2013, nasurok a 230,000 a boluntario ti naaprobaran a makipagtrabaho iti 132 nga RBC iti Estados Unidos. Iti dayta a pagilian, tinawen nga or-organisaren dagita a komite ti pannakaibangon ti agarup 75 a baro a Kingdom Hall ken timmulongda iti pannakapabaro wenno pannakatarimaan ti agarup 900 a Kingdom Hall.
^ par. 9 Saan a karaman iti daytoy a bilang ti adu a Kingdom Hall a naibangon iti dadduma a pagilian a saan a karaman iti daytoy a programa.
^ par. 16 Dagiti international servant ken volunteer busbusbosenda ti kaaduan a tiempoda a tumulong iti trabaho a panagibangon, ngem supsuportaranda met dagiti lokal a kongregasion babaen ti panangasabada iti ngudo ti lawas wenno iti rabii.
Ammuem ti Ad-adu Pay
PROYEKTO A PANAGIBANGON
Dagiti Saksi ni Jehova—Agibangbangonda iti Sadinoman a Pagilian
Ti agkaykaysa nga ili ni Jehova ket agibangbangon kadagiti Kingdom Hall ken dadduma pay a pasdek uray nagduduma ti nasionalidad, kultura, ken lengguaheda. Pakaidayawan amin dagita ni Jehova.


text:
Pinartuat daytoy a ganuat ti pamilia Enrile tapno matulungan (kano?) dagiti agindeg iti dayta a probinsia ken makaparnuay iti ad-adu a trabaho a saan laeng iti agrikultura no ketdi iti pay industria a kas iti elektroniks.
Ngem kagiddan met daytoy ti bukodda a ganuat tapno masoloda ti deppaar ti Cagayan. Adayo nga agpayso iti Manila a sentro ti ekonomia ket di a masirip ti Custom no ania ti sumanglad dita a shipment. No ania ti linaon dagita a barko.
Idi damo ti panagraira ti Casino ti maysa kadagiti pinaunada. Pangallukoyda kano iti turismo. Ngem ita kompirmado a pati dagiti nausaren (slightly used) a lugan ken dimmanonen iti dayta a pantalan. Iti kallabes laeng a lawas sangapulo nga Starex ti naibiahe manipud Sta. Ana a mapan iti Antipolo ket agsublida pay tapno bunagen dagiti natda.
Sapay koma ta masirip ti Custom dagitoy a lugan no adda met laeng papelesda a nabayadan iti umno a balor iti panangiyimportda. A saan a hokus pokus a papel a gapu laeng ta maka-administrasion ni Enrile ket laklakaenda lattan iti panangilikbat.
Isu siguro a kasta laengen ti kinadepensa ni Enrile iti gobierno ta uray isu ket adda ilemlemmengna a limed? Tapno dida masirip daytoy.


text:
Monday, June 4, 2012
No awan anus, awan pirak, Atanud!
Dua a seminar ti maangay
Seminar iti lengguahe ken panagsurat, maangay iti La Union ken Cagayan Dua a seminar iti lengguahe ken panagsurat ti nayeskediul a maangay iti daytoy a Hunio 15 ken iti Hunio 16-17 iti La Union ken iti Cagayan, kas panagsaganadda.
Isayangkat ti Sir Pelagio Alcantara Development (SPADE) Foundation ken ti Gobierno Probinsial ti La Union iti maikadua a gundaway ti Seminar iti Panagsurat iti Iloko (Iluko/Ilokano) inton Hunio 15, 2012 iti Diego Silang Hall ti Kapitolio ti probinsia, kas impakaammo ti SPADE.
Naawis nga aglektiur da Bannawag Editor Cles B. Rambaud ken mannurat iti Bannawag Mario Neyo Valdez maipapan iti ortograpia ken panagsurat iti salaysay, kas panagsaganadda.
Aggapu dagiti makiseminar iti Kapitolio ken kadagiti 19 nga ili ken ti kakaisuna a siudad (San Fernando) ti La Union, agraman iti DepEd. Idauluanto ida ni Adamor Dagang, Dept. Head ti Provincial Information and Tourism Office (PITO) ti La Union.
Mainaig iti daytoy, kinuna ti SPADE a masegseggaanen ti pannakaipaulog ti “Iloko Code of La Union” iti daytoy a bulan, a mangitandudo iti tawidtayo a pagsasao.
Maysa met a seminar-workshop iti panagsurat iti sarita a nabuniagan iti “Panagkayas Kadagiti Balikas” ti pagtinnulongan nga angayen ti GUMIL Cagayan ken ti Alex Vicente Yadao Literary Foundation inton Hunio 16-17 iti Lakay Fabian Hall of Literature, Centro 2, Sanchez Mira, Cagayan iti panangsangaili ti pamilia da Freddie ken Olive Masuli.
Panggep ti nasao a seminar-workshop a patademen pay ti kabaelan dagiti mannurat a Cagayano iti panagsurat iti sarita iti Iluko tapno pumigsa met ti maitulongda iti pannakapatibker pay ti nakayanakan a lengguahe. Atendaran daytoy dagiti Ilokano a mannurat iti Cagayan ket agserbi a lecturer-panelist da Roy Vadil Aragon, dati a Bannawag Editor Dionisio S. Bulong ken dati a Bannawag Managing Editor Juan S.P. Hidalgo, Jr.
Libre ti rehistrasion ngem maipalagip ketdi kadagiti agatendar ti panangitugotda iti maysa a bukodda a sarita para iti workshop. (Naipablaak iti Bannawag, Hunio 11, 2012 a bilang.)
Isayangkat ti Sir Pelagio Alcantara Development (SPADE) Foundation ken ti Gobierno Probinsial ti La Union iti maikadua a gundaway ti Seminar iti Panagsurat iti Iloko (Iluko/Ilokano) inton Hunio 15, 2012 iti Diego Silang Hall ti Kapitolio ti probinsia, kas impakaammo ti SPADE.
Naawis nga aglektiur da Bannawag Editor Cles B. Rambaud ken mannurat iti Bannawag Mario Neyo Valdez maipapan iti ortograpia ken panagsurat iti salaysay, kas panagsaganadda.
Aggapu dagiti makiseminar iti Kapitolio ken kadagiti 19 nga ili ken ti kakaisuna a siudad (San Fernando) ti La Union, agraman iti DepEd. Idauluanto ida ni Adamor Dagang, Dept. Head ti Provincial Information and Tourism Office (PITO) ti La Union.
Mainaig iti daytoy, kinuna ti SPADE a masegseggaanen ti pannakaipaulog ti “Iloko Code of La Union” iti daytoy a bulan, a mangitandudo iti tawidtayo a pagsasao.
Maysa met a seminar-workshop iti panagsurat iti sarita a nabuniagan iti “Panagkayas Kadagiti Balikas” ti pagtinnulongan nga angayen ti GUMIL Cagayan ken ti Alex Vicente Yadao Literary Foundation inton Hunio 16-17 iti Lakay Fabian Hall of Literature, Centro 2, Sanchez Mira, Cagayan iti panangsangaili ti pamilia da Freddie ken Olive Masuli.
Panggep ti nasao a seminar-workshop a patademen pay ti kabaelan dagiti mannurat a Cagayano iti panagsurat iti sarita iti Iluko tapno pumigsa met ti maitulongda iti pannakapatibker pay ti nakayanakan a lengguahe. Atendaran daytoy dagiti Ilokano a mannurat iti Cagayan ket agserbi a lecturer-panelist da Roy Vadil Aragon, dati a Bannawag Editor Dionisio S. Bulong ken dati a Bannawag Managing Editor Juan S.P. Hidalgo, Jr.
Libre ti rehistrasion ngem maipalagip ketdi kadagiti agatendar ti panangitugotda iti maysa a bukodda a sarita para iti workshop. (Naipablaak iti Bannawag, Hunio 11, 2012 a bilang.)
Subscribe to: Posts (Atom)


text:
Online a Biblia | BARO A LUBONG A PATARUS TI NASANTUAN A KASURATAN
Kayatmo a basaen daytoy nga artikulo iti %%?
1 Cronicas 29:1-30
29 Ni David nga ari kinunana ita iti intero a kongregasion:+ “Ni Solomon nga anakko, daydiay pinili ti Dios,+ agtutubo+ ken nalami, ngem ti trabaho dakkel; ta ti kastilio saan nga agpaay iti tao,+ no di ket agpaay ken Jehova a Dios.2 Ket maitunos iti isuamin a pannakabalinko+ insaganak+ maipaay iti balay ti Diosko ti balitok+ maipaay iti aramid a balitok, ken ti pirak maipaay iti aramid a pirak, ken ti gambang maipaay iti aramid a gambang, ken ti landok+ maipaay iti aramid a landok, ken dagiti kayo+ maipaay iti aramid a kayo; batbato nga onix,+ ken batbato a maitampok iti natangken nga argamasa, ken dagiti mosaiko a bagging, ken tunggal napateg a bato, ken nakaad-adu unay nga alabastro a bato.3 Ket yantangay maragragsakanak+ iti balay ti Diosko, adda pay naisangsangayan a sanikuak,+ balitok ken pirak; itedko dayta iti balay ti Diosko ken kangrunaan iti isuamin nga insaganak maipaay iti nasantuan a balay:+4 tallo ribu a talento a balitok iti balitok ti Ofir,+ ken pito ribu a talento a napasudi a pirak, a pangkalupkop kadagiti diding ti balbalay;5 iti balitok maipaay iti aramid a balitok, ken iti pirak maipaay iti aramid a pirak ken maipaay iti isuamin nga aramid babaen iti ima dagiti nasigo a trabahador. Ket siasino ti agboluntario tapno punnuenna ti imana ita nga aldaw iti sagut a maipaay ken Jehova?”+6 Ket nagboluntario ti piprinsipe+ dagiti balay ti amma+ ken ti piprinsipe+ dagiti tribu ti Israel ken dagiti panguluen ti rinibu+ ken ti ginasut+ ken dagiti panguluen ti aramid+ ti ari.7 Iti kasta nangtedda maipaay iti panagserbi iti balay ti pudno a Dios iti balitok nga aggatad iti lima ribu a talento ken sangapulo a ribu a darik ken pirak nga aggatad iti sangapulo a ribu a talento ken gambang nga aggatad iti sangapulo ket walo a ribu a talento ken landok nga aggatad iti sangagasut a ribu a talento.+8 Ket no ania a batbato ti nasarakan iti asinoman a tao intedda iti gameng ti balay ni Jehova iti sidong ti panangaywan ni Jehiel+ a Gersonita.+9 Ket nagragrag-o dagiti umili gapu iti panangaramidda kadagiti boluntario a panagidaton, ta buyogen idi iti naan-anay a puso a nangipaayda kadagiti boluntario a daton ken Jehova;+ ket uray ni David nga ari nagrag-o a mismo buyogen ti dakkel a rag-o.+10 Iti kasta ni David binenditona+ ni Jehova iti imatang ti intero a kongregasion+ ket kinuna ni David: “Benditoka koma,+ O Jehova a Dios ni Israel+ nga amami, manipud tiempo a di nakedngan agingga a mismo iti tiempo a di nakedngan.11 Kukuam, O Jehova, ti kinanaindaklan+ ken ti kinamannakabalin+ ken ti kinapintas+ ken ti kinatan-ok+ ken ti dayaw;+ ta ti isuamin nga adda iti langlangit ken iti daga kukuam.+ Kukuam ti pagarian,+ O Jehova, Daydiay mangipangato met iti bagim kas pannakaulo ti isuamin.+12 Ti kinabaknang+ ken ti dayag+ maigapuda kenka, ket dominaram+ ti isuamin; ket ita imam adda bileg+ ken kinamannakabalin,+ ket ita imam adda pannakabael a panamagbalin a naindaklan+ ken panangipaay iti pigsa iti isuamin.+13 Ket ita, O Diosmi, agyamankami kenka+ ken idaydayawmi+ ti napintas+ a naganmo.14 “Ket kaskasdi, siasinoak+ ken siasino ti ilik, tapno maaddaankami iti pannakabalin a mangaramid kadagiti boluntario a panagidaton a kas iti daytoy?+ Ta aggapu kenka ti amin a banag,+ ket manipud iti bukodmo nga ima nangtedkami kenka.15 Ta ganggannaetkami nga agnanaed iti sanguanam ken makipaggigian+ a kas met laeng kadagidi amin nga ammami. Dagiti aldawmi ket kas iti maysa nga anniniwan iti rabaw ti daga+ ket awanan namnama.16 O Jehova a Diosmi, isuamin daytoy a kinaruay nga insaganami tapno ibangonandaka iti balay maipaay iti nasantuan a naganmo, naggapu dayta iti imam, ket kukuam amin dayta.+17 Ket pagaammok unay, O Diosko, a maysaka a manangsukimat iti puso,+ ket pagragsakam ti kinalinteg.+ Siak, iti biangko, iti kinapalungdo ti pusok siboboluntario nga indatonko amin dagitoy a banag, ket ita ti ilim nga adda ditoy tinagiragsakko a makita a mangaramid kadagiti siboboluntario a panagidaton kenka.18 O Jehova a Dios da Abraham, Isaac ken Israel nga ammami,+ salimetmetam daytoy agingga iti tiempo a di nakedngan kas ti pagannayasan dagiti panunot ti puso ti ilim,+ ket iturongmo kenka ti pusoda.+19 Ket itdem ken Solomon nga anakko ti maysa a naan-anay a puso+ tapno salimetmetanna dagiti bilinmo,+ dagiti pammaneknekmo+ ken dagiti alagadem,+ ken tapno aramidenna ti amin a banag, ken tapno ibangonna ti kastilio+ nga insaganaak.”+20 Ket kinuna ni David iti intero a kongregasion:+ “Bendituenyo,+ ita, ni Jehova a Diosyo.” Ket ti intero a kongregasion binenditoda ni Jehova a Dios dagidi ammada ket nagrukobda+ ket inruknoyda+ ti bagbagida ken Jehova ken iti ari.21 Ket intuloyda ti agisakripisio+ kadagiti sakripisio ken Jehova ken agidaton iti mapuoran a datdaton+ ken Jehova iti aldaw a simmaruno iti dayta nga aldaw, sangaribu nga urbon a toro, sangaribu a kalakian a karnero, sangaribu a kalakian a kordero ken datdatonda nga inumen,+ uray dagiti sakripisio iti dakkel a bilang maipaay iti intero nga Israel.+22 Ket intuloyda ti nangan ken imminum iti sanguanan ni Jehova iti dayta nga aldaw buyogen ti dakkel a panagrag-o;+ ket iti maikadua a daras pinagbalinda nga ari ni Solomon nga anak ni David+ ket pinulotanda ken Jehova kas panguluen+ ken kasta met ni Sadok+ kas padi.23 Ket nangrugi nga agtugaw ni Solomon iti trono ni Jehova+ kas ari a mangsandi ken David nga amana ken maaddaan balligi iti dayta,+ ket amin dagiti Israelita nagtulnogda kenkuana.24 No maipapan kadagiti amin a prinsipe+ ken kadagiti nabileg a lallaki+ ken kasta met iti amin nga annak ni Ari David,+ nagpasakupda ken Solomon nga ari.25 Ket intuloy ni Jehova a pagbalinen ni Solomon a naindaklan unay+ iti imatang ti intero nga Israel ken ikabil kenkuana ti kasta a naarian a dayaw a saan pay a dimteng iti asinoman nga ari sakbay kenkuana iti Israel.+26 No maipapan ken David nga anak ni Jesse, nagturay iti intero nga Israel;+27 Ket dagiti aldaw a panagturayna iti Israel uppat a puloda a tawen.+ Idiay Hebron nagturay iti pito a tawen,+ ket idiay Jerusalem nagturay iti tallopulo ket tallo a tawen.+28 Ket idi agangay natay iti maysa a naimbag a kinalakay,+ napnek iti al-aldaw, kinabaknang+ ken dayag;+ ket ni Solomon nga anakna nangrugi nga agturay a mangsandi kenkuana.+29 No maipapan kadagiti pasamak ni David nga ari, dagidiay immuna ken ti naudi, sadiay naisuratda kadagiti sao ni Samuel a pumaparmata+ ken kadagiti sao ni Natan+ a mammadto ken kadagiti sao ni Gad+ a managsirmata,30 agraman ti isuamin a kinaarina ken kinamannakabalinna ken dagiti tiempo+ a limmabas kenkuana ken iti Israel ken kadagiti amin a pagarian ti dagdaga.+


text:
Friday, April 29, 2016
CLEARING ACTIVITIES KALPASAN TI FIESTA 2016, MAAR-ARAMID
Cabugao, Ilocos Sur – Iti pannaki-amad ti Web In-Action idi Abril 27, 2016, impakaammo ni Mr. Edgar S. Balangatan, AT/, MENRO Designate/ Clean and Green Coordinator a nakadeploy dagiti agob-obra iti babaenda a nagikkat kadagiti Tarpaulin ken nagidalimanek kadagiti dadduma pay a nausar a maigapu iti kalepleppas a selebrasion ti panagpiesta ti ili: Abril 21 -Abril 27, 2016.
Nupay kasta, insupusop ni Mr. Balangatan a madagdagus ti clearing ken pannakadalus ti agsumbangir a paset ti Kalsada Nasional manipud Brgy. Sagayaden agingga iti Brgy. Pug-os agraman dagiti Kalsada (Salomague Bound ken Cuancabal to Nagsincaoan Road) kasta metten kadagiti lugar-pampubliko iti Poblasion (Parke, Plaza, Processional Route ken NISTC Public Market) tapno agtultuloy a nadalus ken napintas ti buya iti aglawlaw ti ili.
Ti madagdagus nga aksion dagiti maseknan nga LGU Personnel para iti “Clean and Clearing Activities” apaman a malpas dagiti dadakkel nga aktibidad ket paset iti panangipatungpalda iti agtultuloy a direktiba ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. iti pannakamantener ti kinadalus ti aglawlaw iti Munisipalidad ken sanitasion para iti umili ken agbisbisita latta a Balikbayan iti ili ti Cabugao. # (Web Situational Report)
Nupay kasta, insupusop ni Mr. Balangatan a madagdagus ti clearing ken pannakadalus ti agsumbangir a paset ti Kalsada Nasional manipud Brgy. Sagayaden agingga iti Brgy. Pug-os agraman dagiti Kalsada (Salomague Bound ken Cuancabal to Nagsincaoan Road) kasta metten kadagiti lugar-pampubliko iti Poblasion (Parke, Plaza, Processional Route ken NISTC Public Market) tapno agtultuloy a nadalus ken napintas ti buya iti aglawlaw ti ili.
Ti madagdagus nga aksion dagiti maseknan nga LGU Personnel para iti “Clean and Clearing Activities” apaman a malpas dagiti dadakkel nga aktibidad ket paset iti panangipatungpalda iti agtultuloy a direktiba ni Mayor Edgardo “Ediboy” S. Cobangbang, Jr. iti pannakamantener ti kinadalus ti aglawlaw iti Munisipalidad ken sanitasion para iti umili ken agbisbisita latta a Balikbayan iti ili ti Cabugao. # (Web Situational Report)
Posted by Bayan ng Cabugao, Ilocos Sur at 8:31 AM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Idi ubingak, mapangpangangaak iti Magapit Suspension Bridge ti Lal-lo ngem lallalo a bimmukirad ti matak idi makitak daytoy San Juanico. Iti laeng libro a nabasbasak daytoy ngem ita addaakon iti tengngana. Uray la aggunggon no adda lumabas a lugan. Makapakudaap a ballasiwen daytoy iti agpapan ken agsubli.
Saan a nakaskasdaaw no apay nalapunos daytoy eropuerto ti Tacloban. Adda laeng iti igid ti baybay a gangani sumango iti Taaw Pasipiko.
Dagitoy babassit nga isla iti tengnga ket awan ti naipatakder a babbalay. Mabalin a naguardiaan ken nairanta tapno saan a madadael ti langa ti lugar. Guardiado ti sirok ti rangtay ta adda opisina ti DPWH.


text:
Rinambakan ni Father Leobardo Inofinada, maysa kadagiti padi iti San Juan de Sahagun Parish Church ti maika-50 a tawenna kas padi.
Iti interview kenkuana, kinunana a daytoy ket saan laeng a nabalitokan a tawenna kas kinapadi no di ket nabalitokan a panagserbina iti Namarsua.
“Kayatna sawenna pay daytoy, pabaruen ti kina-ministrok- panagserbik kas Padi iti kagimongan ken ni Apo Dios.”
Ni Father Inofinada ket naordinaan kas padi idi March 14, 1959.
Idi nadamag no mapnek isunan iti nasantoan a panagtrabahona, kinunana a makuna a mapnek isunan, ngem saan pay naan-anay a panakapnek.
“Agkurang pay laeng ti panagserbik ta adu pay laeng ti sumsumrek iti panagbiagko tapno iti kasta ket makapagserbiak pay laeng iti kagimongan.” Kinunana.
Binalakadanna ngarud dagiti katoliko tapno iti kasta ket agtalinaed koma kadakuada ti panagsakripisio ken panagtulnog tapno magun-od ti kinasanto.
“Saantayo koma maup-upayta ti panangted iti panagtalek iti Apo ta bayabayentayo.”
“Kas kuna ni San Pablo, magun-odko ti gungona kalpasan ti tournament iti panagbiag nangruna iti nakristianuan a banag.”
Idi nadamag no agingga kaano nga agserbi kas padi, kinunana nga agingga kabaelanna ket agmisa latta iti amin a pusona.
Ti 50 a tawen a panagserbina kas padi ket narambakan babaen iti consolidated mass a naisayangkat iti San Juan de Sahagun Church babaen kenni Archbishop Ernesto Salgado ken ti dadduma a programa ket iti civic center.


text:
Lagip ti maysa a supot idi 1972
Agkallong latta dagiti kugit a bunggaria
Iti kilabban a darepdep. Iti namuriski
A lagip 'di ubing idi 1972, agikay kadagiti Pebrero
Dagiti apagapaman a karayo ni pagdayas
iti rinabrabak a kari 'di sinsinan-ari.
Sumken latta ti daradara nga araraw iti sellang.
Yatang dagiti soldado ni kinatur-og.
Ti waig, subukan, ken kigaw a rugso 'di ubing
Iti di-katatawan, ahente ti militarisado nga ammangaw.
Saludsoden dagiti parbangon iti maila a kanito
Dagiti adu unay nga apagapaman: Ania,
Aya, a nakem ti manglipat iti panagkurno
Dagiti mapuruto nga ullaw dagiti supot,
Isuda a nabayadan nga agkumbawa met
Iti pinartuat ti palasio a pimmalasio nga ulbod?
Ngem wen, ta manangrabrabak met ti lagip.
Uray ti panaguttog ken pannakiinnala
Di kadi ta dekreto idi daydi sinsinanreyna
Nga aribai, isuna nga autor 'di daniw
Iti panagpagusto iti agpaspasugnod a bukod-a-bagi?
(Aglabbasitka no kua kalpasanna, di kadi?
Ngem uray: legal idi ti panangpunas iti panio a puraw.)
Iti kinalinteg ti arte dagiti saning-i,
Mano a Malacaniang ditoy talon
Ti agruting kadagiti natangig a rinaep,
Makipagrikna ita iti ipupusay
Dagiti binatibat a sangsangit ni nabalo nga Ikit?
Ket dagiti nasalbeyds a kamada ni ragsak,
Apay nga itan natuontuonda metten
Nga inapit dagiti nakapatig a mangmangkik?
Ayna, malagipko pay laeng ita ti marunrunaw
A sarsuela iti ngudo ti nakakasa a paltog,
Sarsuela iti arinunos dagiti panagsipdut
Iti kinuribot a kakaw, kape, ken turog:
Mapuyat ti rabii iti panagur-uray iti kaasi
Ti nakasukbit a supot a dios.
AURELIO S. AGCAOILI
Honolulu, Hawai'i
(Naipablaak iti BURNAY E-zine, Mayo 1998.)


text:
Online a Biblia | BARO A LUBONG A PATARUS TI NASANTUAN A KASURATAN
Kayatmo a basaen daytoy nga artikulo iti %%?
Salmo 17:1-15
Kararag ni David.17 Denggem no ania ti nalinteg, O Jehova; ipangagmo ti agpakpakaasi nga ikkisko;+Umimdengka iti kararagko nga awanan kadagiti bibig ti panangallilaw.+2 Manipud sanguanam rummuar koma ti pannakaukomko;+Dagiti bukodmo a mata makitada koma ti kinapalungdo.+3 Tiningitingmo ti pusok, iti rabii nangsukimatka,+Pinasudinak; matakuatamto a saanak a naggandat.+Ti ngiwatko saanto nga agsalungasing.+4 No maipapan iti ar-aramid dagiti tattao,Babaen iti sao dagiti bibigmo siak nagaluadak maibusor kadagiti dana ti mannanakaw.+5 Dagiti addangko kumpetda koma kadagiti desdesmo,+A kadagita sigurado a saanto a mapagdiwengdiweng dagiti addangko.+6 Siak umawagak kenka, agsipud ta sungbatannakto, O Dios.+Iyallingagmo kaniak ta lapayagmo. Denggem ti sasaok.+7 Pagbalinem a nakaskasdaaw dagiti aramid ti naayat a kinamanangngaasim,+ O Manangisalakan dagidiay agkamkamangManipud kadagiti managalsa maibusor iti makannawan nga imam.+8 Aywanannak kas iti alintatao ti bukel ti mata,+Iti salinong dagiti payakmo italimengnak koma,+9 Gapu kadagiti nadangkes a nagagaw manipud kaniak.Dagiti met laeng manangbusor iti kararuak mangal-alikubkobda kaniak.+10 Tinikubda ti bagbagida iti bukodda a taba;+Babaen iti ngiwatda nagsaoda buyogen ti kinatangsit;+11 No maipapan kadagiti addangmi, ita linikmutdakami;+Ipamaysada dagiti matada nga agannayas agingga iti daga.+12 Ti kaaspingna ket kas iti leon a mangiliw a mangrangrangkay+Ken kas iti urbon a leon a situtugaw kadagiti natalimeng a lugar.13 Tumakderka, O Jehova; isu sarangtem a rupanrupa;+Isu pagrukobem; babaen iti kampilanmo+ ilisim ti kararuak iti daydiay nadangkes,14 Manipud kadagiti tattao, babaen iti imam, O Jehova,+Manipud kadagiti tattao daytoy a sistema+ ti bambanag, a ti binglayda adda iti daytoy a biag,+Ken isuda a ti tianda punnuem iti naitalimeng a gamengmo,+Isuda a mapnek iti annak+Ken isuda a mangurnong maipaay kadagiti ubbingda iti mateddada.+15 No maipapan kaniak, iti kinalinteg makitakto ta rupam;+Mapnekakto inton agriingak a mangkita iti langam.+


text:
(i)
KAS maysa a natakneng ken pagwadan nga ama, awan ti sabali nga inarapaapmo, Rufino Viduya, no di ti naragsak ken nasayaat a danggay ti pamilia. Makitam ni Sofia nga asawam, nakaisem a mangas-asikaso iti pammigatyo, wenno bayat a dumdumngeg kenkuana dagiti anakyo iti balakad nga agsingsingpetda. Sika, kas padre de pamilia, ragsakmon ti tunggal agek manipud kenni baketmo ken dagiti annakyo: da Gerald, Ana Marie, Rolando, Christian, Madelaine, ken Mara Sofia.
Ngem apay met ngamin a ti panawen ket panagbaliw ti kasinginna, ket sumurot metten dagiti nararagsak a kanito a no mabalin koma ket agbati lattan a paset ti biag. Apay a dumanon ti oras iti biag nga indayonennaka ni lagip iti napalabas ta dinto pulos masublian pay.
“Lakay, patibkerem ti bagim. Kabaelam dayta!”
Manon, aya, a kalgaw ti limmabas iti biagmo? Ket no dika agriro, innem a pulo ket siam a baro a tawen ti pinasangbaymon iti biagmo. Iti kasasad ita dagiti annakmo iti sosiodad ken gobierno, adda pay kadi kalikagummo? Ap-apalanda ti naragsak a pamiliayo a naikanbas iti nagbanagan dagiti annakmo. Manon, aya ti naawatmo a panangbigbig iti panangidalanmo iti pamiliam? Adun. Adda naggapu iti Parish Pastoral Council, Lion’s Club, Local Government Unit ken dadduma pay nga organisasion iti gobierno ken pribado.
“Kunakto met ngamin a dimo unay palalluan dagiti natataba a taraun. Natangken met ngamin ti ulom no dadduma.”
Awanen ti kalikagumam pay itoy a biag. Dagiti innem nga annakmo ket modeloda iti kagimongan. Uray maysa kadakuada ket di agar-aramat iti maiparparit nga agas. Adda panagbutengda iti Dios gapu ta ubbingda pay laeng ket agkukuyogkayon a makimisa iti tunggal bigat iti aldaw iti Domingo. Naipasagepsep kadakuada ti na-Kristiannuan a banag.
“Pangaasim, lakay. Dinak pay panpanawan. Kasanoak laengen no awankan ditoy dennak. Diakto ngata kabaelan ti agmaymaysa a mangil-iliw kenka.”
Ngem ita, adtoy a naitarayka iti ospital gapu iti atake ti high bloodmo. Awan puot ti pisikal a bagim ngem ammom ti mapaspasamak kenka, ta sibibiagka pay laeng. Dika laeng maisawang ti kayatmo nga ibaga; ken maigaraw iti kayatmo nga aramiden. Mariknam ti asim kenni Sofia… ni Sofia a kinataktakunaynaymo iti nabalitokanen a tawen.
“Misis, pasensiakayon, dikayo mabalinen a sumrek ditoy emergency room. Don’t worry, we will take care of him. He will survive!”
Ket nagbati iti ruangan ni baketmo a nagkapet ti dua a dakulapna a kasla agkarkararag. Piman, maymaysanan.
ii
Mangegmo no kasano ti panakariribuk dagiti doktor iti gandatda a panangispal iti biagmo. Agmaysan nga oras a mangipampamuspusanda tapno di koma pay sumina ti kararuam iti pisikal a bagim. Makatitileng ti pitik ti pusom. Ngem ti keddeng ti orasmo ket nadanonnan. Ket awan ti makabalusingsing iti daytoy a kandila ti biagmo.
Nalag-an ti riknam ta ammom a dumteng iti tunggal parsua a masapul a sanguenna ti langitna. Nabayag metten nga inaywanam ti sindi ti kandila ti biagmo, ket adun ti naranianaganna, nga uray maiddep itan, ammom nga agtalinaed ti silawmo.
Ammom met a liday ti ipaayna iti pamiliam. Nangruna kenni Sofia a kinadendennam iti nabalitokan a tawen kas agasawa iti rabaw iti daga, ngem ammom, daytoy ket mangitunda iti ar-arapaapen a ragsak a kas iti kalkalikagumam.
Nangegmo ti anug-og ni Sofia idi rimmuar ti doktor iti ER ket imbaga ti pagtengmo. Kasarunonan ti itatarayna a simrek. Inar-arakupna a dinung-awan ti bangkaymo.
“Ayna, lakay! Apay a pinanawannak metten ditoy denna. Dimo la pinanunot nga agmaymaysaakton nga agnaed ditoy rabaw iti daga ken mangil-iliwto lattan iti kuartota ta awankan a mangar-arakup kaniak. Kasanoak pay ita, ta inulilam metten ‘toy dinungdungngom nga asawa. Imbaga koma kaniak a nabannogkan ditoy rabaw iti daga ta agkibinta koma nga agturong iti nakaikarian a sadia…”
(iii)
1974: Baro a Tawen
Iti sanguanan ti maysa nga oblong a lamisaan, agsasangokayo a sangapamilia. Sika—addaka iti daya nga ungto ti lamisaan. Ni Sofia ket iti bangir nga ungto; iti bangir nga abagatan ket da Gerald, Ana Marie ken Roland; iti amianan ket da Christian, Madelaine ken Mara.
Ni Mara a kimmut ket agdua pay laeng ti tawenna, isu ti kaabay ni Sofia.
Nakakidemkayo
“…Apomi, adtoykami a sangapamilia, agyaman iti adu a bendision ken pannarabay kadakami. Nakagtengkami manen iti sabali pay a tawen iti biagmi. Iti maminsan pay, Apo, agkararagkami, nga iti daytoy sumungad a tawen 1974, tarabayennakami koma manen. ‘Yadayonakami iti pakariribukan iti biag. Agtultuloy koma ti nasayaat ken naragsak a langen-langenmi. Agtalinaed koma ti ayat iti pusomi. Ket sapay koma ta agsasangokaminto manen a mangpasangbay iti sabali pay a tawen. Adda ni Sofia nga asawak, ken dagiti innem nga annakmi. Ket dita a daydayawen ken pagyamanandaka.
Dawatenmi amin dagitoy, iti nagan ti Apomi a ni Hesu-Kristo. Amen!”
“AMEN!!!”
Nagmulagat ti tunggal maysa. Immasideg dagiti innem nga anakyo ket immagekda.
“O, manganen, anak. In-innayad. Uyy, ni baby Mara, dina pay kabaelan ti agmaymaysa, subbuanka laengen, wen.” Ket nangala ni Sofia iti pansit babaen iti tinidor sana insubo kenni Mara nga itay pay laeng a gumawgaw-at.
“Wow, nagimasen ti saganatayo iti baro a tawen. Adda litson, adda pansit, patupat, binagkal, adda pay ice cream ken cake… diak ammo no ania ti unaek.” Kinuna ni Gerald.
“Alwadanyo, amangan no maltokankayo. Inton malpas ti pannangantayo, rummuartayo tapno agbuya kadagiti fireworks. Roland, isaganam ti kelleb ti kaldero agraman ti palanggana a pagpompiangenyo iti panangsabet iti baro a tawen. Gerald, in-innayad laeng ti panangsindi iti kaniobong tapno maliklikan ti disgrasia.” Pammagbagam.
“Wen, Tatang.”
KABAYATAN a dagiti annakyo ket naragsak nga aglalangguak iti paraangan iti pagtaenganyo iti panangsabet iti baro a tawen, agab-abaykayo kenni Sofia a nakatakder iti sanguanan iti ruanganyo a mangbuybuya kadakuada. Nakaisem. Naragsakka. Uray ni Mara nga agsursuro pay laeng a magna ket mayat met ti panakiramanna kadagiti kakabsatna. No dadduma ket maitublak ngem insigida a patakderen da Ana Marie wenno ni Christian. Agtaray-tarayto manen.
Iniggamam ti dakulap ni baketmo sa’mo inagkan ti imana. Napakita kenka ni Sofia. Nalailo nga inwalinna ti buokmo a nagapsay iti mugingmo.
“Apay?” Kinunana.
Immisemka. “Awanen ti kalikagumak ditoy rabaw iti daga. Addaka ita ditoy abayko—ti nadungngo ken nalailo nga asawak. Kanayon a mangsuportar kaniak iti ragsak ken iti liday; iti biddut wenno umno nga aramidko. Dagiti innem nga annakta, nasalun-at ken nasingpet—ammoda nga amiresen ti rumbeng ken di-rumbeng, no ania ti makadakes ken nasayaat kadakuada. Awanen ti naragragsak pay iti kastoy a pamilia. Sikayo ti ladawan iti kanbasko, Sofia.”
“Wen, ta addaka a mapagguadan a padre de pamilia. Sika ti arapaap ti tunggal anak ken asawa. Ammom a kitaen ti pagsayaatanmi, ket dinakami isungsong iti pagdaksan.”
“Ikarkararagko a kastoy koma a kanayon ti langenlangentayo. Kadagitoy a gundaway, no mabalin koma ket lappedakon ti panagpusipos ti oras tapno saanen a mabaliwan daytoy a pagteng… ti ragsak nga aglaplapusanan ditoy pusok. Ania ket ngatan nga imnasnan a saanen a dumakkel dagiti annakta tapno kanayon a kastada a kadendennata a nakaragragsak— he he, ngem ammok met nga imposible daytoy.”
“Lakay, uray nataengantanton, awan ti rumbeng a pagdanagam kadagiti annakmo. Ammok a dumakkeldanto a pakaidayawanta.”
Ket kinitam manen dagiti annakmo: ni Gerald a mangisubsubo ti apoy iti abut ti kaniobong kabayatanna a ni Madelaine ken Christian ket nakaappot ti lapayagda nga agbuybuya. Ni Roland nga agtaray-taray bayat a timtimplangenna ti dua a kallub ti kaldero. Ni Ana Marie a makinkinnamat iti agsikki-sikking a ni Mara. Kimmitaka iti langit ket nakitam dagiti rumimat-rimat a bituen a rumingringbaw kadagiti lawag ti kuitis.
Dimo napuotan ti panagayas ti lua iti matam. Ngem sakbay pay a napunasmo, addan sabali nga ima a nangapros… ti ima ni Sofia. Ket idi kitaem isuna, immisem. Apagisu met a timmaray nga immay kenka da Mara ken Ana Marie.
“Happy New Year, Papa!” Kinuna ni Ana Marie a nagpaubba kenka, sana diningpilan ti kiss dayta pingpingmo. Nagayus manen ti luam.
Iv
Ni Gerald.
Awan ti ama a di naragsak no itulodna ti anakna tapno awaten ti diplomana iti graduation day. Ket awan ti natangtangar, iti ama a mangisab-it iti medalia kas pammigbig iti kinasangsangayanna. Iti sanguanan ti rinibu a tao a mangbuybuya kadakayo, isaysayangkatmo daytoy, nagragsak ketdin ti riknam.
Ngem ti ragsak iti barukongmo ket insigida a nalitopan ti liday. Nangruna idi ibaga ti inunaam nga adda ti insigida a panggedanna. Nagsayaat koma a damag daytoy.
Ngem…
“Masapul kano nga agreportak idiay Makati. Kasapulan nga agtalinaed sadiay. Paps, diak kayat a pabasolen daytoy a gundaway ta temporario nga umadayoak. Ngem sapay koma ta palubosannak.”
Adda pait iti riknam ngem immisemka. Tinapikmo ti abaga ni Gerald. Ket kagiddan ti arakupmo ti maysa a kararag.
“Dios ti kumuyog kenka, anak. Palubosanka para iti narang-ay a masakbayam.”
(v)
Ni Ana Marie.
No mabalin koma ket igawidmo ti garaw ti oras tapno di magna. Uray ti airport ket kagurguram itan a lugar.
“Dikayonto pulos malipatan, Papa, Mama. Addaakto idiay ballasiw-taaw ngem ti pusok ket agbati kadakayo.” Kinuna ti balasangmo. Itay pay laeng a di agpabatubat ti luana. Nangruna idi maayabandan nga umuneg iti eroplano nga agturong iti San Francisco.
Mariknam ti iliwna nangruna idi immarakup ket immagek iti pingpingmo. Nagsubli kenka ti lagip idi immagek kenka ni Ana Marie iti baro a tawen a 1980. Nagdumada ti rikna.
Nagad-adu a kurso a mabalinna nga alaen, no apay ngamin a napanunotna ti computer science. Ket adda gayam talentona iti daytoy a banag. Kayatna a pabasulen ti kompania ti Microsoft no apay a ni Ana Marie ti inalada ket nagad-adu met ti pagpilianda. Ket napanunotmo, adda gayam epektona iti emosional a banag no natalento ti anakmo, ta maiyadayo kenka iti di namnamaen a kanito.
Sakbay a simrek iti departure area ni Ana Marie, nakitam ti panagtedted ti luana iti baet iti panagdardarasna.
Nabayagen nga awanen ti anakmo, ngem addakayo pay laeng a nakatakder iti departure area. Kasla ketdi namnamaenyo nga agsubli pay ti balasangyo.
(vi)
Ni Roland
Umuna kadagiti intulodmo iti sanguanan iti altar ni Roland. Ngem saan ditoy San Fernando City a lugaryo, no iti adayo nga abagatan… iti Davao City. Adda ragsak ni rikna iti panaglantip da Roland ken Amila.
Kinuna ni Roland, a naginnasideg ti riknada kenni Amila ta maysa nga Ilocana ti inangna.
Naragsak a naliday: daytoy ti panangiladawam iti riknam bayat a buybuyaem ti barom nga adda iti altar bayat a makisinsinnukat iti sapata kenni Amila.
Ket malagipmo manen ti napalabas, idi duakayo kenni Sofia ti adda iti sanguanan ni Apo Padi. Dayta a kanito a dinto pulos aglumen iti panunotmo. Anian a nagsam-it a lagipen.
Kinitam ni baketmo a kasla ketdin immubing iti langana. Kinitanaka met ket naginnisem kayo. Ammom lattan, malaglagipna met ti panagkasaryo idi. Inarikapmo ti imana a pinetpetan.
Idi nalpas ti seremonias ti kasar, ket addakayon iti panakkelen a pagtaengan ni Ricardo nga abalayanmo, inasitgannaka kagiddan iti panangiyawatna ti maysa a baso ti scotch.
“Daytoy a balay ti bunga iti agdindinnamag a bangsit ti durian,” kinunana iti nag-slang nga ilukona. “Babaen iti export, nagballigi ti plantasionmi a mangparang-ay iti panagbiagmi, abalayan.”
“Wen ngarud, abalayan. Ti produktotayo a kasla awan aniamanna ket mangidateng gayam iti rang-ay babaen iti umno a panangimanehar.” Insungbatmo.
“Pudno dayta, abalayan. Ngem laeng, maymaysa ti anakko a ni Amila.” Immanges. “Adda koma ikalikagumko kenka, no mabalin.”
Adda danag iti barukongmo. “Sure, why not, ania dayta…”
“Nakaikeddengak ngaminen, a ni Roland ti mangipataray iti negosiok a kas asawa ti unica hijak. Lakayakon, and I think, I deserved some pleasure and leisure now. Don’t you think so, abalayan?” Ket intanggayana ti basona iti panag-cheersyo.
“Urm… why not. Ba’am ta pagsaritaanmi dayta kenni Roland madamdama.”
Ket iti pananginommo iti scotch, simmagud iti karabukobmo ti paitna.
(vii)
Ni Christian.
Madlawmon, ubbing pay laeng ngem asidegen ni Christian kadagiti nasantuan a banag. Managkararag. Nasingpet. Nadayaw. Naayat iti panagserbi iti simbaan.
Uray ti naganna a Christian ket naibasar iti panakaitaona ta idi naipasngay ket nagmayat ti panagdekket ti dakulapna a kasla agkarkararag. Naipasngay pay iti Desiembre 25. Maigapu iti dayta, pinanaganan ni Sofia iti Christian. Tinubay pay ti inana kadagiti banbanag a nasantoan.
Saankan a nasdaaw, iti maysa nga aldaw ket inasitgannaka ket imbagana: “…kayatko ngamin ti agserbi ti Dios, Papa!”
Maysa a nasantoan a gagem a narigat a balusingsingen. Uray asino a nagannak ket agbalin a natan-ok ken nadayaw no ti maysa nga anakna ket kinasanto ti kayatna a turongen a dana. Ket kastoy ti nariknam iti dayta a gundaway.
Ngem apay nga adda naisangsangayan a riknam nga ammom a di rumbeng. Uray dimo koma kayat a marikna, ngem kabayatan a nakadeppa a naka-arwat iti puraw a sutana iti sanguanan ti altar ni Christian ket adda mariknam nga ilem. Kayatmo nga iliwliwag ta ammom a di rumbeng. Ngem di magawidan, agpannuray ti kinataom— apay a masapul a maiyadayo kenka ti anakmo? Apay nga isuna?
Idi agsarita ni Christian kalpasan ti ordinasionna.
“Kayatko a pagyamanan dagiti nagannak kaniak: ni Papa Rufino ken ni Mama Sofia— ti nagannak a kalikagum ti tunggal anak. Ti panangtarabayda kaniak ditoy rabaw iti daga ket di maartapan ti siasinoman a parsua. Awan ti pagkunaak iti panangtaripato ken panangtarabayda kaniak. Isuda ti kasayaatan nga inpaay kaniak ti Dios Apo. Ti lawag nga inpaay ket di pulos naglidem. Ti dana a nangipagnaanda kaniak ket di pulos nagkillo. Nalinteg daytoy ken nagturong iti pakaidayawan. Maawatanda a saandak a kukua… kukuanak ti Dios tapno agserbi kenkuana. Maawatanda no apay a pumawanak iti dennada. Maawatanda no apay nga umadayoak.”
Ket nagtedted manen dagiti lua iti matam.
(viii)
Ni Madelaine.
Idi imbaga ni Madelaine a kayatna a mangala iti abogasia, nalimed a naragsakanka. Saanen nga umadayo iti lugaryo a San Fernando City. Rangtay kano daytoy tapno maragpatna ti arapaapna nga agbalin a mayor iti lugaryo.
“Napintas a panggep, nakkong. Inton mairuarmo ti bar exammo, mangibangonkanto ditoy iti law office: Atty. Madelaine Viduya and Partners Law Office. Anian, ita pay laeng, maganatakon.” Daytoy ti kinunkunam idi.
Kasta ti ninamnamam agingga iti panagturposna iti Ateneo de Manila. Ngem saanen idi naammuanna a karaman iti top 10 kadagiti baro nga abogado a patanor ti Ateneo.
“Pa, napintas ngamin ti diaya kaniak ti maysa a korporasion tapno agtrabaho kadakuada. Nangato ti sueldo ken di mapagkedkedan dagiti benepisio nga idiadiayada. Palubosannak koma, saan a para kaniak, no di ket para kadakayo. Kayatko a maipaay kadakayo ti kasayaatan ken kagin-awaan a wagas ti panagbiag. Naranraniag ti masakbayak no naragragsakkayo met.”
“Ngem napintas ti arapaapta, makatulongka kadagiti babassit… kadagiti marigrigat. Rangtay daytoy iti panagbalinmo a mayor.” Adda tigerger iti timekmo.
“Pa, amok dayta, ngem kas kenka, dimo kinayat ti pulitika ta narugit. Dika madanagan, Pa, nakurang laeng iti tallo gasut a kilometro ti Metro Manila iti La Union. Innem nga oras laeng ti biahe. Kanayonnakto a sumarungkar ditoy. Promise!”
Awan naaramidan, kastoy gayam ti adda anak nga abogado, saan a maibusan iti rasonna ta natenneb iti pilosopia.
Tinungpal ni Madelaine ti karina, linawas nga umaynakayo iliwen, nangruna idi inikkan ti kompania ti Honda Cityna. Ngem idi agangay, nagbalin a tunggal dua a lawas… agingga a nagbalin a binulan laengen. Ket idi inasawa iti padana nga abogado, ninamnamam a saanen a kasdiay ti wayana a sumarungkar— nga isu ti napasamak.
(x)
Ni Mara.
Bayat a mingmingmingam ti naamo a rupa ni Mara, dandanagem ti agbalin a kapanunotanna iti biag ken kadakayo a pamiliana. Pumanaw kadi met?
“Nursing ti kayatko, Pa.” Kinuna idi dinamagmo no ania ti kayatna nga ileppas a kurso.
Nursing? Nakarkaro manen ti danagmo. Kayatna kadi met ti agtrabaho idiay ballasiw-taaw a kadagitoy a gundaway ket maysa kadagiti kangrunaan a kurso. Kayatna kadi ti ag-immigrant iti Canada, USA wenno Australia.
Ngem dimo kayat a denggen sungbat ti balasangmo, amangan no dimo kabaelan. Dimon dinamag no ania ti kangrunaan a rasonna. Ngem pinalubosam iti arapaapna.
Ket iti daydi iluluganna iti bus nga agturong iti Manila tapno agbasa, dimo nalapdan ti panagtedted ti luam. Ngem nasiputan dayta ni Mara. Immasideg. Awan sintagari nga inarakupnaka. Inaprosanna ti likodmo.
“Dika agdanag, Pa. Umadayoak ngem saan nga iti agnanayon. Adda ti panagsublik. Iti panagsublik, siak ti mangilala ken mangtaripato kadakayo. Maawatak ti riknam, birbirokem ti sigud a panagdedennatayo a sangapamilia. Ngem ania ngarud, adda bukod a pannirigan dagiti kakabsatko. Sa’nko a pabasolen ida, a kas met laeng iti dimo panangpabasol kadakuada. Ngem daytoy ti ikarik kenka: naipasngayak iti balaytayo, dimmakkel sadiay, ken mangasawaakto ngem agtalinaednak iti daydiay a balay. Ket ammom, Pa, no apay a nursing ti kursok? Siakto ti mangaywan kadakayo kenni Mama iti panaglakay ken panagbaketyo.”
Ket iti dayta a gundaway, pinunasna ti luam. Namatika kenni Mara.
(xi)
Ladawan Ti Pamilia a Sapsapulenna
Rabii iti panangsabet iti tawen dua ribu ket lima.
Ti lamisaan a pinalagda ti panawen ket adda a kanayon a mangsapsappuyot iti panagsasangoyo, nangruna no dumteng ti kastoy a tiempo. Addaka iti ungto a kanawan, iti abaymo ni Sofia a kaabayna met ni Christian. Nagtengngaanda ni Vince Carl nga inunaan ni Mara. Iti bangir ket ni Mara, kaabayna ni Bernard nga asawana. Ubbana ni Venus a buridekda.
Iti sanguananyo ket dagiti agkakaimas a sagana iti panangsabet iti baro a tawen. Inyad-aduyo, ta kunam, amangan no addanto manen ti kellaat a dumteng kadagiti anakmo (nupay immun-unadan a nangipakaammo a dida makasangpet ita).
Timmawag itayen ni Rolando a nangipakaammuanna a di makaumay iti media noche. ‘Ton sumaruno a tawen ket siguraduenna kano nga adda isuna iti sanguanan ti daytoy a lamisaan.
Kasta met laeng ti linaon ti email ni Ana Marie manipud San Francisco, di kano pinalubosan ti Amerikano nga asawana ta kayatna met nga isuda ti agkakaddua ita.
Inrason met ni Gerald nga immay kano idi napalabas a media noche gapuna nga idiay kano met balayda ti pagsasanguanyo. Imbagana pay ketdi a sikayo koma met kano kenni Sofia ti agturong iti balayda—banag a dika mabalin a patgan.
Ni Madelaine ket inpanamnama nga iti sumaruno ket adda isuna, uray iti daytoy semana santa ket agbakasionda kano agraman ti pamiliana.
Irugi koman ni Christian ti kararag idi inatipam babaen iti panangingatom iti kanawan a dakulapmo a nakaukrad. Kayatmo ti agsao… nga iburay ti im-impenem a rikna.
“Pasensiaandak koman, kayatko ngamin a naragsak daytoy a gundaway ngem diak maliklikan ti sakit ti nakem a marikriknak. Kayatko ngamin nga addakayo amin iti daytoy a lamisaan tunggal dumteng ti daytoy a tiempo… ti baro a tawen: ni Sofia ken dakayo nga annakko… iramanko metten ti innem a manugangko ken sangapulo nga apokok. Kasla idi… idi ubingkayo pay. Anian a ragsakko no kastoy a dumteng idi ti baro a tawen. Agsasangotayo iti daytoy a lamisaan, naragsak a mangan iti naisagana, kalpasanna, rummuartayo nga agbuya iti pyrotechnics wenno pagunien dagiti kallub ti kaldero. Inkalikagumko pay idi a sapay koma ta saanen nga agtayyek ti lubong. Anian nga ayatko a makakita kadakayo nga adda dita sanguanan ti balay nga agtaray-taray, mangsinsindi iti kuitis wenno mangpuypuyot iti turutot. Awanen ti karagsakan nga oras kaniak no di daydi a panawen a makita ken makadendennakayo amin.
No ammoyo la koma nga agpanaas daytoy pusok iti tunggal media noche nga awankayo a nakatugaw ditoy likos. Idi damo nga awan ni Gerald iti tugawna… anian a panakaikawak. Sangkakitak idi ta bareng kellaat nga agparang. Inlingedko ti panagtaraigid ti luak. Simmaruno ni Ana Marie… ni Roland… ni Madelaine… ni Christian. Idi agangay, agsisinublatkayo nga agadda-agawan iti pagtugawanyo. Imbag ta adda ni Mara a mangpunpuno kadakayo. Uray naminsan, ket saan a nagbakante ti tugawna. Dina ngamin kabaelan nga agladingit ni Papang. Dina kayat nga agleddaangak.
Ita… no adda kalkalikagumko, dayta ket ti makadennakayo amin iti daytoy a lamisaan—uray iti maminsan laengen. Addakayo amin… kasla idi ubbingkayo pay. Lakayakon, ngem no ibagayo nga ubbaenkayo… aramidek. Kayatko nga iti panagkararagtayo ket nakakidemtayo amin. Ket iti panagmulagatyo, kayatko a mangeg ti natinggaw a katawayo.” Linidlidmo dagiti matam. Kinitam ni Christian.
“Mabalin mon nga idalan ti kararag, anak!”
Xiii
Agdama: Ladawan Ti Pamilia
Adda asim kada Sofia ken Mara a di pay agsardeng ti panagubbog ti lua iti matada. Kasla saan nga agtikag ti luada iti panangipapasda iti iliwda kenka.
Immuna a simmangpet kadakuada ni Madelaine, lumlumteg ti matanan. Insigida nga immarakup iti lungonmo. Indungdung-awna ti iliwna. Dimmawat iti pammakawan iti kaawanna iti sibaymo kabayatan iti pettat nga ipupusaymo.
Kadduana ni Rodel nga asawana, ken dagiti dua nga il-iliwen nga apom: da Nicole ken Kelly. Ket dimo ammo no maragsakanka nga iti ‘yaasideg da Sofia ken Mara ken kaslada ubbing a nagi-innarakup. Kaano, aya, a naudi a nakitam a nagiinarakupda? Nabayagen. Wen, maragsakanna iti daytoy nga eksenada.
Ni Father Christian ti simmaruno. Di a nakasutana ngem kaskasdi a nakasansanto iti langana. Natalna kabayatan iti panangmatmatna kenka, saan a nagsangit, ngem in-innayad a dimmalan iti pingpingna dagiti agi-inuna a luana.
Idi inarakup ni Sofia ken dagiti kakabsatna a babbai, naggungonen dagiti abagana.
“Mangidalantayo koma iti maysa a kararag.” Kinunana.
Nagkidemda amin kabayatan a nakatakder iti sanguanan iti lungonmo. Idi inparabaw ni Christian ti imana iti lungonmo, kasla timmalna ti aglawlaw.
“Diosmi, adtoy ti maysa a kararrua a sumaklang dita dennam, kaassiam ket aklonem koma. Isuna ni Rufino… nadungngo nga ama; pagguadan nga asawa. Bayat iti panagbiagna, awan ti sabali a gagemna no di natalinaay ken naragsak a pamilia. Indalanna dagiti annakna iti nalinteg a dana. No addaman naigagara wenno di naigagara a babakna, pakawanem koma. Liwliwaem koma met ti inami nga imbatina ditoy rabaw iti daga. Sika koma ti mangsupusop iti ayat nga imbati ti amami kenkuana. Ket uray dakami a bungana, liwliwaennakami, ammomi a dumtengto ti iliwmi kenkuana. Adda saem a marikrikna iti pusomi, ngem sapay koma ta di daytoy mangpadagsen iti panagsaklangna dita naindayawan a saklangmo…
Xiv
Ladawan ti pamilia
Sumagmamao laengen a pitik iti segundo, agpakadan ti tawen dua ribu ket innem… sumangbay ti baro nga agsapa ti 2007. Addaka iti pagtaenganyo. Napalikmutan ti naraniag a silaw, ken sabsabong.
Ti arapaapmo ket natungpalen iti daytoy a panangsabet iti baro a tawen.
Nagganas a kitaen ti kaadda ni Sofia nga asawam ken dagiti innem nga anakmo: ni Gerald, Ana Marie, Roland, Christian, Madelaine ken Mara. Kasla nangayngayed pay ket daytoy a gundaway ta malaksid kadakuada ket adda pay dagiti manugang ken apokom… dagiti apokom, kas idi ubbing pay dagiti anakmo, aglalangguakda ken aglalagtoda iti inosente ti lubongda. Manakaawat dagiti manugang ken dadduma pay a kakabagian ta addada iti likudan ti pamiliam a nakatugaw. Dagiti appom ket adda met iti salas.
Daytoy ti nabayag nga arapaapmo… nga agmaymaysa ken agdedenna kas maysa sangapamilia. Naragsakkan a sumangbay iti baro a lubongmo. Wen, urayemton ni Sofia iti nagkaysa a biag.
Binurak ni Sofia ti natalna nga aglawlaw.
“Daytoy ti nabayag a kalikagum ti amayo, anakko, nga agsasangotayo manen iti daytoy a lamisaan iti panangsabet iti baro a tawen. Ket natungpalen, nupay… .” Inappotna ti bibigna. “Ammoyo, tunggal sumangbay a baro a tawen, il-iliwennakayo. Birbirokennakayo kaniak. Ay-ayatennakayo unay ti amayo. Awan ti sabali a kalikagumna no di makadennakayo.
Ammok, naragsak ita a mangkitkita kadatayo ni Rufino. Nakatugaw dita bakante a tugaw nga adda iti sanguanan iti lungonna.” Innaputna manen ti bibigna. “Maikawaakto laketdi kadagiti sumangbay a rabii. Iliwekto laketdi dagiti isem ken arakupna. Ay-ayatek unay ni Rufino… ngem ammok nga agdennakaminto met laeng iti masungad nga aldaw.” Pinunasna ti matana. “Ala, ditayo paayen daytoy nga arapaap ti amayo. Mangantayo iti sagana ket sabatentayo ti baro a kas idi ubbingkayo pay laeng. Agragsaktayo a kasla adda ni tatangyo. Inton malpastayo ditoy, alaenyo dagiti kallub ti kaldero, pinggan, torotot ken kuitis ket ragsakentayo ti baro a tawen… ta daytoy ti kayat ni Rufino.”
Nagdumog ni Sofia. Nagyugyog ti abaga. Ammona a daytoy ket pakpakauna laeng iti adu pay a rabii a masapul a palag-anenna ti riknana.
Awan sintagari dagiti annakna. Nakakitada amin iti inada. Agsangsangit.
Timmakder ni Mara, immasideg sa inyawatna ti panio nga iggemna. Kimmita ni Sofia ket inawatna ti panio. Ngem dina nalapdan ti riknana ket immarakup manipud iti likod ti inana. Nagsangit. Simmaruno ni Ana Marie ken Madelaine, sa dagiti lallaki a kakabsatda.
“Ala kustonan. Agsublikayon iti tugawyo ta mangantayon.” Kinitana ti anakna a padi. “Christian, anak… mangidalanka iti maysa a kararag.”
Tunggal maysa ket nagsubli iti tugawda. Nagkidemda kalpasanna.
“…Amami a naindaklan a Dios, adtoy ti pamilia Viduya nga aglalalanglang iti sanguanan iti daytoy a lamisaan iti baro a tawen nga inpaaymo manen kadakami. Agyamyamankami, O Apo, ta iti naminsan pay ket nagsasangokami a sangapamilia: manipud iti Amami… nupay nakamassayagen, ket ammomi nga adda ita iti sanguananmi. Ti inami ken dakami a bungada, agraman ti bukodmi a pamilia… ta nagdedennakami manen. Daytoy a panagsasangomi ket nabayag a kinalkalikaguman ti dakkelmi a lalaki. Ti gagarna ket natungpal iti kastoy a gundaway. Ngem ammomi a naragsak itan ti tao nga instrumento a mangipaay kadakami iti biag ken natalinaay a pamilia. Palubosannakami koma ngarud nga agyaman kenkuana… iti ayat ken dungngo, agraman iti panangtaripato nga inpaayna kadakami. Isuna ti kalikagum ti tunggal anak nga agbalin nga ama. Saanmi a masubadan dagiti kinaimbagna. Bendisionam koma ti inami tapno maaddaan iti kired iti rabii ti biagna a mangpasangbay iti baro nga agsapa. Mariknana koma nga addakami a mangipatpateg kenkuana. Bendisionam daytoy a taraon. Dawdawatenmi amin dagitoy, iti nagan ni Hesu-Kristo nga Apomi. Amen!”
“AMEN!!!”
Gibus


text:
CANDON CITY. Maysa nga estudiante iti Saint Joseph Institute ti kaunaan a nagbalin a positibo iti AH1N1 itoy a siudad.
Daytoy ket kas maibasar iti report iti Center for Health Development, DOH-Region.
Ti estudiante a di nainaganan ket estudiante iti SJI, nupay kasta, daytoy ket naimbaganen idi rimmuar ti resulta ken daytoy ket mapan agbasbasan.
Iti report, 62 a kason ti naka-rekobren iti sakit ken walo ti on quarantine. 30 ti ubing ken 40 met ti nataengan a naapektaran.
Kas maibasar pay laeng iti report, 31 ti kaso a naimbistigaran iti Pangasinan, 21 iti La Union, 9 iti Ilocos norte ken 9 iti Ilocos Sur.
Insigida met a nagtignay ti City Health Board ti Candon city tapno maikkan importansia ti kaso ti AH1N1 iti Candon City.


text:
Agtultuloy ti sumangsangpet a tulong kadagiti nadidigra iti napalabas a bagyo a Pepeng a pakairamanan ditoy probinsia ti Ilocos Sur.
Daytoy ket kalpasan a naidanon manen ti maikatlo a batch a tulong manipud iti World Food Programme a naggapu iti naduma-duma a pagilian babaen iti panakaidalanna iti Department of Social Welfare and Development iti Region 1.
Naammuan daytoy bayat iti panakiuman-uman kenni Mr. Efren Rafanan, agdama a Project Development Officer 2 ti DSWD Region 1.
Iti interview kenkuana, adda manen dagiti simmangpet a tulong ket daytoy ti nairanta met para kadagiti 13 nga upland municipalities iti probinsia ti Ilocos Sur.
“Daytoy ket ti inpaay ti World Food Programme para kadagiti nadidigra iti bagyo Pepeng.” Kinuna bayat iti interview ti DZTP Radio Tirad Pass.
Kinunana a tunggal munisipio ket adda naited a 50 a sako iti bagas pakairamanan ti high energy biscuit ken mantika.
Agarup iti 260 a karton ti biscuits ti nagbibingayan ti ili kabayatanna a ti 4 liter cooking oil ket 216 met.
Kinunana a daytoyen ti maikatlo a batch a relief operation nga insayangkat ti DSWD manipud iti World Food Programme.
“Kinunada nga agtultuloy daytoy agingga bulan ti June gapuna a namnamaentayo nga addanto pay sumaruno.” Kinunana pay ni Mr. Rafanan.


text:
Ania ti Maar-aramid iti Kingdom Hall?
Kitaem a mismo ti maar-aramid iti uneg ti Kingdom Hall.
Ammuem ti Ad-adu Pay
MASANSAN A MAISALUDSOD
Apay a Kingdom Hall ti Awag iti Paggigimonganyo?
Ammuem no ania ti nakaibatayan ti termino a “Kingdom Hall” ken no apay a dayta ti us-usarenmi.
SIASINO ITA DAGITI MANGAR-ARAMID ITI PAGAYATAN NI JEHOVA?
Apay ken Kasano a Maibangbangon Dagiti Kingdom Hall Dagiti Saksi ni Jehova?
Apay a Kingdom Hall ti awag iti pagdaydayawanmi? Ammuem ti ad-adu pay no kasano a makatulong iti kongregasionmi dagitoy a simple a pasdek.
NAIMBAG A DAMAG MANIPUD ITI DIOS
Apay nga Adda Organisasion ti Dios?
Ibaga ti Biblia no apay ken kasano a naorganisar dagiti pudno a Kristiano.


text:
Online a Biblia | BARO A LUBONG A PATARUS TI NASANTUAN A KASURATAN
Kayatmo a basaen daytoy nga artikulo iti %%?
Salmo 84:1-12
Maipaay iti mangiwanwanwan iti Gittith.+ Ti annak ni Kore. Samiweng.84 Anian a kinanaslag ti naindaklan a tabernakulom,+O Jehova ti buybuyot!+2 Ti kararuak nagagaran ken kasta met nautoyan kadagiti paraangan ni Jehova.+Ti bukodko a puso ken ti mismo a lasagko agdir-ida a sirarag-o iti Dios a sibibiag.+3 Uray ti mismo a tumatayab nakasarak iti balay,Ken ti sallapingaw maysa nga umok maipaay kenkuana,A nangikabilanna kadagidiay urbonna—Ti naindaklan nga altarmo, O Jehova ti buybuyot, Arik ken Diosko!4 Naragsak dagidiay agnanaed iti balaymo!+Itultuloydaka latta nga idaydayaw.+Selah.5 Naragsak dagiti tattao a ti pigsada adda kenka,+Nga iti pusoda adda dagiti kangrunaan a kalsada.+6 Iti ilalasat iti nababa a tanap ti babassit a kayo a baca,+Pagbalinenda dayta nga ubbog a mismo;Uray kadagiti bendision balkuten ti manangisuro+ ti bagina.7 Agtultuloydanto a magna iti rumangrang-ay a kired;+Tunggal maysa agparang iti Dios idiay Sion.+8 O Jehova a Dios ti buybuyot, denggem ti kararagko;+Umimdengka, O Dios ni Jacob.+Selah.9 O kalasagmi, kitaem, O Dios,+Ket matmatam ti rupa daydiay pinulotam.+10 Ta ti maysa nga aldaw kadagiti paraanganmo nasaysayaat ngem ti sangaribu iti sadinoman.+Pinilik ti agtakder iti arsadanan iti balay ti Diosko+Imbes nga agsursor kadagiti tolda ti kinadangkes.+11 Ta ni Jehova a Dios maysa nga init+ ken maysa a kalasag;+Ti parabur ken dayag isuda ti itdenna.+Ti aniaman a naimbag saanto a medmedan ni Jehova kadagidiay magmagna iti kinaawan pagkurangan.+12 O Jehova ti buybuyot, naragsak ti tao nga agtalek kenka.+


text:
lagipladawan 1
awan latta maikur-it. naraytersblak sa pati panagkanablaagen. isu a kabayatan man ti panangam-amloy iti aamloyan ti agpaspasidumri a regget ti kur-it ket adtoy nga agipabuyaak pay laeng iti sumagmamano a ladawan, daan a ladladawan. a makapalagip iti di malaglagip.
di bumurong a kadagiti pada a gumugumil, makipaglagip kaniak no makitada ti dadduma kadagitoy nga ala.
circa 1993. kombension ti gumil filipinas idiay
san fernando city, la union: kanigid a linia: jefferson apololonio,
nelson daligcon (nalingdan), ken clarito de francia (nalingdan);
kanawan a linia, sango agpalikud: daniel nesperos, oswald valente,
roy v. aragon. adda iti pungto ni john b. buhay (naka-green shirt),
kaabayna ni daydi apo pacifico dibad doles.
1995. san fernando city, la union, GF convention met laeng. agpakanawan:
mary jane g. daligcon (aragon itan), maelany binbinon, judy cajigal,
oswald valente (sarsarigsiganna idin ni judy, hehe! [ngem dida met
baguio city, 1996. sumagmamano kadagiti writing fellows iti u.p.
national writers workshop: nakatugaw, agpakanawan: richard gappi,
jose beduya, erick abad, alvin yapan, ken gil mendoza (nalingdan).
likud: khan (khavn itan) de la cruz ken roy v. aragon


text:
DOMINICAN REPUBLIC
Nawayawayaan sa Naparitan Manen
Di Ninamnama a Pannakawayawaya
Bayat dagiti narigat a tawtawen ti pannakaiparit, nagtalinaed da Lennart ken Virginia Johnson kasta met da Roy ken Juanita Brandt iti nakaidestinuanda kas misionero. “Duakami ken Roy Brandt a pinaayaban dagiti opisial tapno imbestigarendakami,” malagip ni Lennart. “Sakbay dayta, dagiti opisial ti gobierno ni Trujillo pinaayabanda ni Brother Manuel Hierrezuelo.” Makapaladingit ta napapatay ni Manuel bayat ti pannakapalutpotna ngem nagtalinaed a matalek agingga a nauyos ti biagna. Ania ngata met ti mapasamak kada Lennart ken Roy? Kuna pay ni Lennart: “Idi nakasangpetkami, pinagsinadakami a pinalutpot ket inrekordda dagiti sungbatmi. Dayta laeng ti napasamak, ket dua a bulan kalpasanna, naipadamag kadagiti diario a saanen a paritan ti gobierno ni Trujillo dagiti Saksi ni Jehova isu a mabalinmin nga ituloy dagiti aktibidadmi.”
Sakbay ti pannakaiparit idi 1950, adda 261 nga agibumbunannag a makiramraman iti panangasaba iti Dominican Republic. Idi awanen ti pannakaiparit idi Agosto 1956, addan 522 a mangikaskasaba iti naimbag a damag. Di mailadawan ti ragsak dagiti kakabsat idi naammuanda a nawayadan a mangitungpal iti ministerioda kalpasan ti innem a tawen a pannakaibalbalud, pannakaiparit, ken kanayon a masipsiputan.
Ania ti inaramid ti ili ni Jehova iti dayta a di ninamnama a pannakawayawaya? Dagus nga inorganisarda ti trabaho! Nagsapulda kadagiti mabalinda a paggigimongan kas kongregasion sa nangaramidda kadagiti baro a mapa ti teritoria ken rekord ti kongregasion. Maragragsakan idi dagiti kakabsat ta mabalindan ti agkiddaw ken umawat kadagiti literatura. Ginundawayanda ti pannakawayawayada babaen ti naregta a panangasaba. Kas resultana, iti laeng tallo a bulan, idi Nobiembre 1956, addan 612 nga agibumbunannag a makiramraman iti panangasaba.
Ti Napnuan Gura a Kampania Dagiti Papadi
Nupay kasta, dagus a pinadpadakes dagiti papadi a Katoliko dagiti Saksi. Gapu iti katulagan a pinirmaan ni Trujillo ken ti Vatican, timmured dagiti papadi nga ad-adda pay a mangimpluensia iti gobierno tapno mapasardeng dagiti Saksi. Pinatulodan ti Katoliko a padi a ni Oscar Robles Toledano iti memorandum ni Virgilio Álvarez Pina nga State Secretary of the Interior. Kiniddawna ti suporta ti gobierno iti panangikagumaanna a “mangriing iti konsiensia dagiti taga-Dominican Republic kadagiti nakaro a peggad a patpatauden ti sekta a ‘Saksi ni Jehova’.”
Inlawlawag ni Toledano a ti kangrunaan a panggepna ket “tapno saan nga agballigi ti panagkomberte dagiti Saksi ni Jehova.” Inrekomenda pay ti memorandum ni Toledano a saan a mapalubosan a maiserrek iti pagilian dagiti publikasiontayo, “nangnangruna ti libro a ‘The Truth Shall Make You Free’ ken ti magasin a Pagwanawanan.”
Naparitan Manen
Nagkukumplot dagiti lider ti relihion ken ti dadduma nga opisial ti gobierno ni Trujillo tapno rautenda dagiti Saksi. Idi Hunio 1957, ni Francisco Prats-Ramírez a presidente ti Dominican Party ket nagsurat iti memorandum a para ken Trujillo a mangibagbaga: “Planok ti mangangay kadagiti miting tapno mapasardeng dagiti napeggad ken kontra-gobierno nga ar-aramid dagiti Saksi ni Jehova.”
Adda dagus nga epekto daytoy a pammadakes, kas nailawlawag iti libro a Trujillo—Little Caesar of the Caribbean: “Bayat dagiti bulan ti kalgaw wenno summer idi 1957, naipablaak kadagiti pagiwarnak iti pagilian ti agsasaruno a pammabasol dagiti nangato nga opisial ti Gobierno a ‘rebelioso ken dakes’ dagiti aktibidad dagiti Saksi ni Jehova. Agsasaruno ti reaksion idi impatangatang ti padi a Jesuita a ni Mariano Vásquez Sanz ti nakaro a pananguy-uyawna kadagiti Saksi iti estasion ti radio a La Voz Dominicana [ti Boses Dagiti Dominicano] a kukua ni Trujillo. Imbagana a supsuportaran kano dagiti Saksi ti Komunismo, ken inawaganna ida a ‘nakillo, nasikap, kriminal, ken traidor a kabusor.’ Gapuna, maysa a surat ti pinirmaan da Arsobispo Ricardo Pittini ken Octavio Antonio Beras a mangibilbilin kadagiti papadi a salaknibanda dagiti pasurotda iti daytoy ‘nakaro a panangkontra iti sursuro ti simbaan.’”
Nagballigi ti panggep ti Simbaan ken Estado. Iti Hulio dayta a tawen, nangipasa ti Kongreso ti Dominican Republic iti linteg a mangiparparit iti trabaho dagiti Saksi ni Jehova. Di nagbayag, naipasango manen dagiti kakabsat iti pannakakabkabil ken nakaro a panangranggas dagiti polis. Agdagup iti 150 a kakabsat ti naaresto.


text:
KAPITULO 95
Nangisuro Maipapan iti Diborsio ken Panagayat Kadagiti Ubbing
MATEO 19:
IMBAGA NI JESUS TI PANANGMATMAT TI DIOS MAIPAPAN ITI DIBORSIO
TI SAGUT A SAAN A MAKIASAWA
MASAPUL NGA AGBALIN A KAS KADAGITI UBBING
Manipud iti Galilea, bimmallasiw ni Jesus ken dagiti adalanna iti Karayan Jordan. Nagpaabagatanda a limmabas iti Perea. Iti naudi a kaaddana idiay Perea, imbagana kadagiti Fariseo ti pagalagadan ti Dios maipapan iti diborsio. (Lucas 16:18) Nagsaludsodda ita tapno subokenda ni Jesus.
Insurat ni Moises a mabalin nga idiborsio ti maysa a babai no adda “naalas a kababalinna.” (Deuteronomio 24:1) Nagduduma ti kapanunotan no ania ti mairaman a pangibatayan iti diborsio. Mamati ti dadduma a mairaman uray dagiti babassit a bambanag. Gapuna, dinamag dagiti Fariseo: “Umiso kadi nga idiborsio ti maysa a lalaki ti asawana uray ania ti makagapu?”
Imbes nga ibasarna iti opinion ti tao, nagsayaat ti panangtukoy ni Jesus iti panggep ti Dios iti panagasawa. “Saanyo kadi a nabasa a ti nangparsua kadakuada idi un-unana inaramidna ida a lalaki ken babai? Kinunana pay: ‘Dayta ti makagapu a panawanto ti lalaki ti ama ken inana sa makitiponto iti asawana, ket agbalindanto a maymaysa a lasag.’ Iti kasta, saandan a dua, no di ket maymaysadan a lasag. Isu a ti pinagtipon ti Dios, saan koma a pagsinaen ti tao.” (Mateo 19:
Kinontra dagiti Fariseo ni Jesus. Imbagada: “Apay ngarud nga impalubos ni Moises a mangaramid ti lalaki iti kasuratan ti diborsio sa papanawenna ti asawana?” (Mateo 19:7) Imbaga ni Jesus kadakuada: “Gapu iti kinasukiryo, impalubos ni Moises nga idiborsioyo dagiti assawayo, ngem saan a kasta ti kasasaad idi un-unana.” (Mateo 19:8) Ti tuktukoyenna nga “idi un-unana” ket saan nga idi kaaldawan ni Moises, no di ket idi inrugi ti Dios ti urnos ti panagasawa idiay Eden.
Kalpasanna, imbaga ni Jesus ti nagpateg a kinapudno: “Ibagak kadakayo nga asinoman a mangidiborsio ken baketna, a saan a nakaaramid iti seksual nga immoralidad, [Griego, por·neiʹa], sa mangasawa iti sabali, makabasol iti pannakikamalala.” (Mateo 19:9) Ngarud, seksual nga immoralidad laeng ti pakaibatayan ti diborsio.
Natignay dagiti adalan a mangibaga: “No kasta ti kasasaad ti panagasawa, nasaysayaat laengen ti saan nga agasawa.” (Mateo 19:10) Nalawag ngarud a masapul nga ibilang ti maysa nga agplamplano nga agasawa a permanente dayta!
No maipapan iti panagtalinaed nga awanan asawa, inlawlawag ni Jesus nga adda dagiti saan a mabalin nga agasawa gapu ta nayanakda nga adda depektona. Adda met dagiti saan a mabalin a makidenna gapu ta nakaponda ket saanda nga agasawa. Ngem dadduma ti saan a makiasawa tapno maipamaysada dagiti bambanag mainaig iti Pagarian. “Daydiay makapagtalinaed nga awanan iti asawa, saan koma nga agasawa.”
Kalpasanna, inyeg dagiti tattao ken Jesus dagiti annakda. Ngem inungtan ida dagiti adalan ta saanda a kayat a masinga ni Jesus. Idi nakita ni Jesus daytoy, nakarurod ket imbagana: “Bay-anyo nga umasideg kaniak dagiti ubbing, diyo laplapdan ida, ta ti Pagarian ti Dios ket para kadagiti kas kadakuada. Kinapudnona, no ti asinoman saanna nga awaten ti Pagarian ti Dios a kas iti panangawat ti maysa nga ubing, dinto pulos makastrek iti dayta.”
Nagsayaat dayta a leksion! Tapno maawattayo iti Pagarian ti Dios, masapul a napakumbaba ken nalakatayo a maisuro a kas kadagiti ubbing. Impakita ni Jesus ti panagayatna kadagiti ubbing babaen ti panangubbana ken panangbendisionna kadakuada. Ipakitana ti kasta a panagayat iti amin nga ‘umawat iti Pagarian ti Dios a kas iti panangawat ti maysa nga ubing.’
Ammuem ti Ad-adu Pay
SUNGBAT DAGITI SALUDSOD MAIPAPAN ITI BIBLIA
Ipalubos Kadi ti Biblia ti Panagdiborsio?
Ammuem no ania ti ipalubos ti Dios ken no ania ti kagurana.
TI PAGWANAWANAN —PAGADALAN NGA EDISION
Salsaludsod Dagiti Agbasbasa—Nobiembre 2012
Ania a talaga ti kaipapanan ti sasao ni Jesus a maipapan iti sagut a kinaawan asawa?


text:
Ti Panangmatmat ti Biblia
Ap-apektaran Kadi Dagiti Bituen ti Biagmo?
Ay-ayatennak ngata?
Rumbeng ngata nga agbiaheak ita?
Makastrekak ngata iti dayta a trabaho?
TAPNO masungbatan dagita a saludsod, adu ti agkonsulta iti astrolohia. * Ngem talaga kadi nga ap-apektaran dagiti bituen ti biagmo? Matulongandaka kadi dagita a mangammo maipapan iti masakbayam, wenno maipapan iti bagim? Ania ti kuna ti Biblia?
Maimpluensiaan Kadi Dagiti Bituen ti Masakbayantayo?
Patien ti dadduma a ditay mabalinen a liklikan ti naikeddeng a gasattayo. Kunada a naisuraten ti masakbayantayo ken kabaelan dayta nga ipalgak dagiti bituen. Ngem naiduma ti ibagbaga ti Biblia. Kunana a ti Dios impaayanna dagiti tattao iti wayawaya nga agpili. Kaipapanan dayta nga adda maaramidanda a mangkontrol iti mapasamak kadakuada. Kas pagarigan, kinuna ti Dios kadagiti Israelita: “Inkabilko ti biag ken patay iti sangom, ti bendision ken ti lunod; ket masapul a piliem ti biag tapno makapagtalinaedka a sibibiag, sika ken ti putotmo.”—Deuteronomio 30:19.
Babaen kadagita a sasao, imbatad ni Jehova a Dios iti ilina a dakkel ti maaramidanda a mangkontrol iti masakbayanda. No tungpalenda dagiti bilinna, masagrapda dagiti bendision. No sumukirda, agsagabada.
Usigem: No naisuraten kadagiti bituen ti masakbayan ti tunggal Israelita, adda kadi pay serbina ti panangibaga kadakuada ti Dios a pilienda ti biag? Nainkalintegan kadi a panungsungbatenna ida kadagiti aramid a saanda met a kontrolado?
Nalawag ti isursuro ti Biblia: Ti pagbanagan ti biagtayo ket agpannuray kadagiti desisiontayo—saan a kadagiti bituen.—Galacia 6:7.
Maimpluensiaan Kadi Dagiti Bituen ti Personalidadtayo?
Kaaduan nga astrologo ti saan nga interamente a mamati iti pannursuro ti predestinasion wenno naikeddeng a pagtungpalan. “Datayo met laeng ti mangiturturong iti gasattayo,” kinuna ti maysa kadakuada, ngem intuloyna: “Nupay kasta, ti aldaw ti pannakayanaktayo apektaranna ti pakabuklan ti personalidadtayo.” Kasta met la ti patien ti adu a tattao. Patienda a gapu ta dagiti bituen ken planeta ket adda makita nga epektoda iti dagatayo, adda la ketdi datdatlag nga epekto dagita kadatayo. Ngem ania ti isursuro ti Biblia?
Ti Biblia ket saan a libro ti siensia a mangidetalye iti amin maipapan iti bagi ti tao ken iti uniberso. Ngem mailawlawagna no apay a pinarsua ni Jehova dagiti bambanag iti law-ang. Mabasa iti Genesis 1:14, 15: “Imbilin ti Dios, ‘Agparang dagiti silaw iti tangatang tapno paglasinenda ti aldaw ken ti rabii, ken tapno ipakitada ti pangrugian dagiti tiempo, aldaw ken tawen . . . tapno lawaganda ti daga.’”—Ti Baro a Naimbag a Damag Biblia.
Usigem: No inranta a pinarsua ti Dios dagiti bituen tapno impluensiaanda ti personalidadtayo, saan kadi a rumbeng koma nga imbaga ti Dios dayta kadatayo?
Ania ti konklusiontayo? Dagiti bituen ket karaman kadagiti pinarsua ti Dios ngem dida impluensiaan ti personalidadtayo.
Mapagtalkan a Pagpaiwanwanan
No kayattayo a maammuan ti maipapan iti masakbayantayo wenno maawatan ti bagitayo, nasayaat dayta. Ngem adda mapagtalkan a pagpaiwanwanan imbes a dagiti bituen.
Iti Biblia, nailadawan ni Jehova a Dios kas “Daydiay a manipud punganay ibagbagana ti pagnguduan.” (Isaias 46:10) Adda panggepna a sigurado nga itungpalna. (Isaias 55:10, 11) Maammuantayo ti panggep ti Dios no basaentayo ti Biblia. Dayta a nagkauna a sagrado a libro ilawlawagna met no apay nga agsagsagabatayo ken no kasano a pagpatinggaento ti Dios dagiti mismo a kasasaad a mangparparigat iti sangatauan. *—2 Pedro 3:13; Apocalipsis 21:1-4.
Tapno maammuantayo ti maipapan iti bagitayo ken no kasano a mapasayaattayo dayta, ti Biblia ti kasayaatan a pagpaiwanwanan. Apay? Agsipud ta ti panangbasa iti dayta ti tumulong kadatayo a sipapasnek a mangsukimat iti kinataotayo. Kas pagarigan, kuna ti Biblia a ni Jehova a Dios ket “naasi,” “nabannayat nga agunget,” ken “sisasagana a mamakawan.” (Exodo 34:6; Salmo 86:5) Ngem kastatay met kadi? Maibutaktak ti Biblia dagiti di umiso a panagpampanunottayo ken matulongannatayo a mangamiris no ania dagiti nasken a parang-ayentayo.
No kasta, ditay kasapulan ti agpaiwanwan kadagiti bituen tapno maammuantayo ti masakbayan wenno ti maipapan iti kinataotayo. Tapno magun-odantayo ti mapagtalkan a panangiwanwan, nasken nga agpannuraytayo iti Biblia nga “impaltiing ti Dios ken makagunggona iti panangisuro, iti panangtubngar, iti panangpalinteg iti bambanag.”—2 Timoteo 3:16, 17.
^ par. 6 Ti astrolohia ket ti panagadal maipapan iti init, bulan, planeta, ken bitbituen a napakuyogan iti panamati a maimpluensiaandatayo dagita ken matulongandatayo a mangtarus iti bagitayo.
^ par. 19 Para iti ad-adu pay nga impormasion maipapan iti panggep ti Dios, kitaem ti kapitulo 3 ti libro nga Ania a Talaga ti Isursuro ti Biblia? nga impablaak dagiti Saksi ni Jehova.
Ammuem ti Ad-adu Pay
PROGRAMA A PANAGADAL ITI BIBLIA
Apay nga Adalem ti Biblia?
Mangipapaay ti Biblia kadagiti sungbat ti agkakapateg a saludsod ti minilion a tattao iti intero a lubong. Kayatmo kadi met ti matulongan?
NAIMBAG A DAMAG MANIPUD ITI DIOS
Kasanotayo a Magunggonaan Kadagiti Prinsipio ti Biblia?
Inlawlawag ni Jesus no apay a kasapulantayo ti panangiwanwan ken no ania ti dua a prinsipio ti Biblia a kapatgan.
SUNGBAT DAGITI SALUDSOD MAIPAPAN ITI BIBLIA
Naikeddeng Kadin ti Ipapataytayo?
Apay nga ibaga ti Biblia nga adda “tiempo ti ipapatay”?


text:
Nobiembre 7
Ti Nobiembre 7 ti maika-311 nga aldaw ti tawen (maika-312 kadagiti bisiesto a tawen) iti kalendario a Gregoriano. Adda pay 54 nga al-aldaw ti nabati aginggana intono maungpot ti tawen.
Dagiti linaon
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1867 – Marie Curie, Naiyanak a Polako a sientista, nagungunaan ti Premio Nobel iti Kemika ken pisika (pimmusay 1934)
- 1888 – C. V. Raman, Indiano a pisiko (pimmusay 1970)
- 1913 – Albert Camus, Pranses a mannurat (pimmusay 1960)
Pimmusay[urnosen | urnosen ti taudan]
- 1959 – Victor McLaglen, Ingles nga aktor (naipasngay 1886)


text:
1837
Ti tawen ti 1837 ket kadawyan idi a tawen a nangrugi iti Domingo iti kalendario a Gregoriano ken ti kadawyan a tawen a nangrugi iti Biernes iti nabunbuntog iti 12 nga aldaw a kalendario a Huliano.
Paspasamak[urnosen | urnosen ti taudan]
Naipasngay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Pebrero 9 – Jose Burgos, Gomburza (pimmusay 1872)
- Marso 18 – Grover Cleveland, maika-22 ken maika-24 a Presidente ti Estados Unidos (pimmusay 1908)
- Nobiembre 23 – Johannes Diderik van der Waals, Danes a pisiko, nagungunaan ti Premio Nobel iti Pisika (pimmusay 1923)