text:
Lord Byron
Ni George Gordon Byron, maika-6 a Baron Byron, ken ti kinaudi George Gordon Noel, maika-6 a Baron Byron, FRS (22 Enero 1788 – 19 Abril 1824), sapasap a naamammoan a kas laeng ti Lord Byron, ket maysa idi nga Eskoses a mannaniw ken maysa a mangidaulo a pigura ti Romantiko a tignay. Kadagiti kadayegan nga obra ni Byron ket dagiti ababa a daniw ti "Ti Bababi ket Magmagna ti Kinapintas", "Epitapio iti maysa nga Aso", ken "Ti Umuna a Agek ti Ayat", a maipatinayon kadagiti salaysay a daniw ti Peregrinasion ni Childe Harold ken Don Juan. Isu ket naipanpanunotan a kas maysa kadagiti kalatakan a Britaniko a mannaniw ken agtultuloy nga adu ti mangbasbasa ken makaimpluensia.
Isu ket nagbanbaniaga tapno makilaban a kasinnupiat ti Otomano nga Imperio idiay Griego a Gubat ti Wayawaya, a dagiti Griego ket nagraraem kaniana a kas maysa a nailian abanuar.[1] Isu ket pimmusay idi agtawen ti 36 manipud ti gurigor a naalana bayat nga adda idiay Missolonghi idiay Gresia.
Ni Byron ket naramrambakan idi iti biag para iti aristokrato a nalabes a mairaman kadagiti adu nga utang, dagiti nadumaduma a panakiinnayatan, dagiti sayangguseng ti maysa nga eskandalo ti insestuoso a panakamainaigna ti kagudua a kabsatna a babai, ken ti kunabukbokadan a panagtalaw. Daytoy ket naipagpagarupan nga isu ket nagsagsagaba ti bipolar I a sakit, wenno maniaka a depresion.[2][3]
[urnosen] Nasapa a biag
Ni John Byron ket ikallaysana ti maikadua nga asawana iti isu met laeng a rason ti panangasawana ti immuna: ti baknang ti babai.[4] Ti ina ni Byron ket nagilaklako ti dagana ken titulo tapno mabayadaan ti utang ti asawana, ken ti las-ud ti dua atawen ti dakkel nga estado, nga agpateg ti £23,500, nabarusubosen, a nangibatbati ti dati nga agtawid ti tinawen a matgedan iti laeng a £150.[5] Iti panagaramid tapno maliklikanna dagiti nagpautang, ni Catherine ket kinadkaduana ti awan bainna nga asawan idi Pransia idi 1786, ngem nagsubli met laeng idiay Inglatera idi gibus ti 1787 tapno maniyanak ti anakna a lalaki iti Inggles a daga. Isu ket naipasngay idi 22 Enero idia pagidagdagusan iti Holles Street idiay Londres.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Plomer, William (1970) [1936]. Ti Diamante ti Jannina. New York City: Taplinger Publishing. ISBN 978-0-224-61721-5. "Ni Byron ket nasken a matay pay tapno maaramid a sapasap a maawat ti pilhelenismo."
- ^ Ti Pateg ti Kreatibidad: Bipolar a Sakit ken dagiti Artista [1] naala idi 26 Disembre 2011
- ^ Lord Byron [2] naala idi 26 Disiembre 2011
- ^ "...daytoy ket naamammoan para laeng ti pakaimatangan tapno maibbatan kaniana dagiti utangna, a ni Byron ket tinawtawaganna ti babai." Ni Moore, Thomas, Dagiti Obra ni Lord Byron: Nga adda Dagiti Suratna ket Warnakan, ken ti Biagna, John Murray, 1835.
- ^ Biddut ti dakamat: Imbalido a
nga etiketa; awan ti testo a naited para dagiti ref a nanaganan
Galt.2C_John_1830
[urnosen] Adu pay a mabasbasa
- Accardo, Peter X. Baybay-am a ti Satira ti Kantak: Byron’s Dagiti Inggles a Bardo ken dagiti Eskoses nga Agreprepaso. Web a pabuya, Houghton a Biblioteka, Unibersidad ti Harvard, 2011.
- Blackstone, Byron: 'Byron ken Islam: dagiti tallo nga Ero' (Warnakan ti Europeano a Panagadadal tom. 4 no. 4, Dis. 1974, 325–63).
- Crompton, Louis. Byron ken Griego nga Ayat: Homopobia idi maika-19 a Siglo nga Inglatera. Faber ken Faber, 1985.
- Drucker, Peter. 'Byron ken Otomano nga ayat: Orientalismo, Europeanisasion ken kapadpada a sekso a seksualidad idi nasapa a maikasangapulo ket siam a siglo a Lebante' (Warnakan ti Europeano a Panagadadal tom. 42 bil. 2, Hunio2012, 140-57).
- Garrett, Martin: George Gordon, Lord Byron. (Dagiti Biag dagiti Mannurat ti Britaniko a Biblioteka). Londres: Britaniko a Biblioteka, 2000. ISBN 0-7123-4657-0.
- Garrett, Martin. 'Palgrave a Literario a Diksionario ni Byron'. Palgrave, 2010. ISBN 978-0-230-00897-7
- Guiccioli, Teresa, contessa di, Biag idiy Italia ni Lord Byron, patarus. Michael Rees, ed. Peter Cochran, 2005, ISBN 0-87413-716-0.
- Grosskurth, Phyllis: Byron: Ti Pakapilawan nga Anghel. Hodder, 1997. ISBN 0-340-60753-X
- MacCarthy, Fiona: Byron: Biag ken Sarita. John Murray, 2002. ISBN 0-7195-5621-X.
- Marchand, Leslie A., editor, Edision ti Sursurat ni Byron, Unibersidad ti Harvard a Pagmalditan:
- Sursurat ken Warwarnakan ni Byron, Tomo I, 'Iti napudot a kaubingak', 1798–1810, (1973)
- Sursurat ken Warwarnakan ni Byron, Tomo II, 'Nadayeg iti panawenko', 1810–1812, (1973)
- Sursurat ken Warwarnakan ni Byron, Tomo III, 'Alas! ti ayat ti babai', 1813–1814, (1974)
- Sursurat ken Warwarnakan ni Byron, Tomo IV, 'Panagkallaysa ti sairo', 1814–1815, (1975)
- Sursurat ken Warwarnakan ni Byron, Tomo V, 'Naladaw unayen iti rabii', 1816–1817, (1976)
- Sursurat ken Warwarnakan ni Byron, Tomo VI, 'Ti lasag ket narasi', 1818–1819, (1976)
- Sursurat ken Warwarnakan ni Byron, Tomo VII, 'Nagbaetan ti dua a lubong', 1820, (1978)
- Sursurat ken Warwarnakan ni Byron, Tomo VIII, 'Naipasngay para iti suppiatan', 1821, (1978)
- Sursurat ken Warwarnakan ni Byron, Tomo IX, 'Idiay mata ti angin', 1821–1822, (1978)
- Sursurat ken Warwarnakan ni Byron, Tomo X, 'Maysa apuso para iti tungngal maysa a gasat', 1822–1823, (1980)
- Sursurat ken Warwarnakan ni Byron, Tomo XI, 'Para iti gubat ti panagwaywaya', 1823–1824, (1981)
- Sursurat ken Warwarnakan ni Byron, Tomo XII, 'Ti parikut ti maysa a pagsurotan', pagsurotan, (1982)
- Lord Byron: Napili a Sursurat ken Warwarnakan, (1982)
- McGann, Jerome: Byron ken Romantisismo. Cambridge: Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan 2002. ISBN 0-521-00722-4.
- Oueijan, Naji B. Maysa a Konpendio ti Dumaya nga Elelemento iti Orientala a Sarsarita ni Byron. New York: Peter Lang Publishing, 1999.
- Prell, Donald: Ti Panagdaldaliasat kenn Byron manipud idiay Genoa aginggana idiay Cephalonia. Strand Publishing, 2009, ISBN 0-9741975-5-6.
- Prell, Donald: Lord Byron Nagranaan wenno pagtungpalan. Strand Publishing, 2009, http://www.strand-publishing.com/page6/page6.html
- Rosen, Fred: Bentham, Byron ken Gresia. Clarendon a Pagmalditan, Oxford, 1992. ISBN 0-19-820078-1.
- Thiollet, Jean-Pierre: Carré d'Art: Barbey d'Aurevilly, lord Byron, Salvador Dali, Jean-Edern Hallier, Anagramme éditions, 2008. ISBN 978-2-35035-189-6
[urnosen] Dagiti silpo ti ruar
Dagiti sasao a mainaig ti Lord Byron idiay Wikiquote
Dagiti midia a mainaig ti George Gordon Byron idiay Wikimedia Commons
Dagiti ob-obra a mainaig ti Mannurat:George Gordon Byron idiay Wikisource
- Lord Byron
- Alumni ti Kolehio ti Trinity, Cambridge
- Anglo-Eskoses
- Dagiti Baron iti noblesa ti Inglatera
- Pamilia a Byron
- Tattao nga Inggles ti Eskoses a kaputotan
- Dagiti Inggles a mannaniw
- Dagiti Kumaduaan ti Naarian a Kagimongan
- Missolonghi
- Tattao a naedukado idiay Eskuela ti Harrow
- Tattao a naedukado idiay Gramatiko nga Eskuela ti Aberdeen
- Tattao manipud idiay Londres
- Philhellenes
- Rehensia a panawen
- Dagiti romantiko a mannaniw
- 1788 a pannakaipasngay
- 1824 nga ipupusay
- Teatro ti maika-19 a siglo


c: text/html

text:
Prinsipe Guillermo, Duke ti Cambridge
Ni Prinsipe Guillermo, Duke ti Cambridge KG, KT (William Arthur Philip Louis;[fn 1] naipasngay idi 21 Hunio 1982), ket isu ti kinauna nga anak ni Carlos, Prinsipe ti Gales, ken Diana, Prinsesa ti Gales, ken ti maikatlo a kaunaan nga apo ni Reina Isabel II ken Prinsipe Philip, Duke ti Edinburgh.[2] Isu ti maikadua iti linia ti panagsasaruno, kalpasan ti amana, kadagiti trono ti sangapulo ket innem a nawaya a naturay nga estado a naamammoan a kas dagiti Mankomunidad a pagturayan: ti Nagkaykaysa a Pagarian, Kanada, Australia, Baro a Selanda, Hamaika, Barbados, ti Bahamas, Grenada, Papua Baro a Guinea, ti Is-isla ti Solomon, Tuvalu, Santa Lucia, San Vicente ken dagiti Grenadito, Belize, Antigua ken Barbuda, ken San Kristobal ken Niebes.
Isu ket naedukaduan kadagiti uppat nga eskuela idiay Nagkaykaysa a Pagarian ken naagun-od ti degrado manipud idiay Unibersidad ni St Andrews. Isu ket napnapan kadagiti paset ti sawang a tawenna idiay Chile, Belize, ken dagiti pagilian idiay Aprika, a kangrunaan idiay Kenya nga idiay ket nagtaeng ken namin-adu a nagbakbakasion. Ni Prinsipe Guillermo ket nagala pay idi ti Kiswahili a panagadadal kadagiti unibersidad idiay Kenya ken Tanzania. Isu ket nakomisionado a kas maysa a teniente iti Dagiti Asul ken dagiti Kaarian a rehimento ti Sangkabalayan a Kabaliero—a nagserserbi a kaduana ti kabsatna a lalaki a ni Prinsipe Harry—ken, kalpasan ti dua a tawen, isu ket nakagun-od ti paypayakna babaen ti panakalpasna ti piloto a panagsanayna idiay Kolehio ti Naarian nga Aero Puersa ti Cranwell. Idi 2009, ti Prinsipe ket immalis idiay Naarian nga Aero Puersa, ken naipangato idi ti agpatayab a teniente ken nagadal nga agpatayab ti helikopter tapno agbalin nga agnanayon a piloto iti Puersa ti Panagbiruk ken Panagisalakan. Idi Otonio ti 2010, nalpasanna ti sapasap ken ti panaysanay ti nangruna ken kita ti helikopter ken napan idiay RAF a Ginget diay Bil. 22 nga ESkuadron a nagtigtignay kadagiti aramid a kumaduaan a piloto iti Sea King a helikopter ti panagbiruk ken panagisalakan. Ni Prinsipe Guillermo nakiassawa iti napauten a nobiana, a ni Katerina Middleton, idi 29 Abril 2011 idiay Westminster Abbey.[3] Dagiti oras sakbay ti kasarna, ni Prinsipe Guillermo ket napartuat idi a kas ti Duke ti Cambridge, Konde ti Strathearn ken Baron Carrickfergus.[4][5][6]
[urnosen] Paammo
- ^ 1.0 1.1 A kas kameng ti Naarian a Pamilia isu ket naikeddenga amatawtawagan ti Natanyag nga Apo, ni Guillermo ket pormal nga awan ti apelyido. No adda ti maysa amausar, daytoy ket ti Mountbatten-Windsor. Iti milisia a karerna, ni Guillermo ket agus-usar ti apelyido a Gales.[1] Segun ti sursurat ti patente ti Pebrero 1960, ti kamara ken pamilia anaganna ket Windsor. Ti tengnga a nagan ni Louis ket maibalbalikas a /ˈluː.i/.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Duke ti Cambridge ket maibaniaga idiay Falklands, Ministro ti Salaknib, 10 Nobiembre 2011, http://www.mod.uk/DefenceInternet/DefenceNews/PeopleInDefence/DukeOfCambridgeToDeployToFalklands.htm, naala idi 11 Nobiembre 2011
- ^ "Ti Prinsipe ti Gales". Ti opisial a sapot ti pagsaadan ti Britaniko a Monarkia. http://www.royal.gov.uk/ThecurrentRoyalFamily/ThePrinceofWales/ThePrinceofWales.aspx. Naala idi 6 Abril 2011.
- ^ "Ti umnong ket ragragsakenda dagiti baro nga agasssawa". BBC News. 29 Abril. http://www.bbc.co.uk/news/uk-13229961. Naala idi 29 Abril 2011.
- ^ "Dagiti titulo ket nairangaran para kenni Prinsipe William ken Katerina Middleton". Palasio ti Buckingham. 29 Abril 2011. http://www.officialroyalwedding2011.org/blog/2011/April/29/Titles-announced-for-Prince-William-and-Catherine-Middleton. Naala idi 29 Abril 2011.
- ^ "Kate ken William ken agbalinda a Duke ken Dukesa ti Cambridge". BBC News. 29 Abril. http://www.bbc.co.uk/news/uk-13236409. Naala idi 29 Abril 2011.
- ^ Beckford, Martin (29 Abril 2011). "Naibaga dagiti baro a titulo ni Prinsipe Guillermo ken Kate Middleton". The Telegraph (Londres). http://www.telegraph.co.uk/news/uknews/royal-wedding/8482573/Prince-William-and-Kate-Middletons-new-titles-revealed.html. Naala idi 3 Hunio 2011.
[urnosen] Dagiti silpo ti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Prinsipe Guillermo, Duke ti Cambridge idiay Wikimedia Commons
Dagiti sasao a mainaig ti Prinsipe Guillermo, Duke ti Cambridge idiay Wikiquote
- 1982 a pannakaipasngay
- Alumni ti Unibersidad ni St Andrews
- Dagiti opisial dagiti Asul ken dagiti Naarian
- Katerina, Dukesa ti Cambridge
- Duke ti Cambridge
- Dagiti konde wenno mormaer ti Strathearn
- Dagiti Inggles nga Anglikano
- Dagiti Kumaduaan ti Naarian a Kagimongan
- Dagiti Kabaliero ti Garter
- Dagiti Kabaliero ti Thistle
- Sibibiag a tattao
- Kamara ti Windsor
- Pamilia ti Mountbatten-Windsor
- Tattao a naedukado idiay Kolehio ti Eton
- Tattao a naedukado idiay Eskuela ti Ludgrove
- Tattao manipud idiay Londres
- Dagiti presidente ti Gimong ti Putbol
- Dagiti prinsipe ti Nagkaykaysa a Pagpagarian
- Dagiti opisial ti Naarian nga Aero Puersa
- Dagiti opisial ti Naarian a Marina
- Dagiti nagturpos ti Akademia ti Naarian a Milisia ti Sandhurst
- Dagiti piloto ti helikopter
- Tattao a naedukado idiay Eskuela ti Wetherby
- Prinsipe Guillermo, Duke ti Cambridge
- Pamilia ti Spencer-Churchill

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Gresia
Ti Grecia (iti Griego: Eλλάδa, daan a forma: Eλλάς, Hellas), nga ofisial a maawagan iti Hellenic a Republica (Griego: Eλλnvιkή Anuokpatίa, Ellinikí Dimokratía), ket maysa a pagilian iti umabagatan a Europa iti murdong ti Peninsula ti Balkan. Kabeddengna dagiti pagilian ti Bulgaria, ti Republica ti Macedonia, ken Albania iti amianan, ken ti Turkia iti daya. Adda met iti daya ti Gracia ti Baybay nga Aegean, ken ti Baybay nga Ionian ken Baybay a Mediterranean iti laud ken abagatan. Maibilbilang kas indayon ti Lumaud a civilisasion ken ti nakaipasngayan ti democrasia, ti Grecia ket addaan iti atiddog ken nabaknang a pakasaritaan ket ti culturana ket nangimpluensia iti Europa, Amianan nga Africa, ken ti Tengnga a Daya.


text:
Selma Lagerlöf
Ni Selma Ottilia Lovisa Lagerlöf (Pannakabalikas a Suéko : [ˈsɛlma ˈlɑːɡərˌløːv] ( denggen); 20 Nobiembre 1858 – 16 Marso 1940) ket maysa idi a a Suéko a mannurat. Isu ti immuna a babai a nagunggunaan ti Premio Nobel iti Literatura, ken kaaduan a naamammuan para iti librona a para kadagiti ubbing a Nils Holgerssons underbara resa genom Sverige (Dagiti Nakakaskasdaaw a Panagbanbanniaga ni Nils).
[urnosen] Nasapa a biag
Naipasngay idiay Mårbacka[1] (ti tattan a Munisipalidad ti Sunne) ti maysa nga asienda idiay Värmland idiay lumaud a Suésia, ni Lagerlöf ket anak ti ni Teniente Erik Gustaf Lagerlöf ken Louise Lagerlöf née Wallroth. Ti maikapat nga annakda, naipangay isuna nga addaan ti dunor ti patong. Daytoy a nasapa a pangsakit ket nagbanagan ti panakapilay ti dua a saka na, ngem isuna ket immimbag met laeng. Isu ket maysa a naulimek nga ubing, naganetget isuna a maipada dagiti katawenan na, nga isu ket agay-ayat nga agbasbasa. Ti panakalako ti Mårbacka kapasan ti panagsakit ni tatangna idi 1884 ket naganetgetan ti irarang-ayna.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ H. G. L. (1916), "Miss Lagerlöf idiay Marbacka", in Henry Goddard Leach, Ti Amerikano-Eskandinabiano a repaso, 4, Amerikano-Eskandinabiano a Pundasion, p. 36


text:
Gabriel García Márquez
Ni Gabriel José García Márquez (naiyanak Marso 6, 1928) ket maysa a Colombiano a mannurat a nalatak kas novelista ken agiwarwarnak ken activista iti politica. Naipasngay isuna iti ili ti Aracataca, Colombia ngem nangruna a nagnaed iti Mexico ken Europa.
Nagtrabaho ni García Márquez a kas reporter iti pagiwarnak nga El Espectador idiay Bogotá, Colombia, ken kas foreign correspondent idiay Roma, Paris, Barcelona, Caracas, ken Ciudad iti New York.
Ti Relato de un náufrago (Iloko: Estoria ti Napukaw a Marinero) iti umunana nga limmatak a estoria. Naipablaak nga serial iti maysa nga pagiwarnak idi 1955 santo inmaldit a novela idi 1970. Ti Cien años de soledad (Iloko: Sangagasut a Tawen ti Kinaagmaymaysa; English: One Hundred Years of Solitude) ti kalatakan a novelana a mabigbig gapu iti panagaramatna iti estilo a magic realism iti panagsuratan iti fiksion.
Napadayawan iti Premio Nobel iti Literatura idi 1982.
[urnosen] Dagiti obrana
- Matmata ti Aso nga Azul (Ojos de perro azul) (1947)
- Bagyo ti Bulong (La hojarasca) (1955)
- Awan Agsursurat ken ni Coronel (El coronel no tiene quien le escriba) (1961)
- Pumpon ni Dakkel a Mama (Los funerales de la Mamá Grande) (1962)
- Ti Dakes nga Oras (La mala hora) (1962)
- Sangagasut a Tawtawen ti Kinamaymaysa (Cien años de soledad) (1967)
- Estoria ti Napukaw a Marinero (Relato de un náufrago) (1970)
- Ti Otonio ti Puonan nga Ama (El otoño del patriarca) (1975)
- Ti naliday nga estoria ni Eréndira ken ni Lelangna nga Awanan Asi (La increíble y triste historia de la cándida Eréndira y de su abuela desalmada) (1978)
- Pakasaritaan ti Naipadto nga Ipapatay (Crónica de una muerte anunciada) (1981)
- Ayat iti Tiempo ti Bayongobong (El amor en los tiempos del cólera) (1985)
- Ni Heneral iti Laberintona (El general en su laberinto) (1989)
- Perperegrino (Doce cuentos peregrinos) (1992)
- Iti Ayat ken dadduma pay a Demonio (Del amor y otros demonios) (1994)
- Damdamag iti Maysa a Naitaray (Noticia de un secuestro) (1996)
- Agbiag tapno Makaibaga (Vivir para contarla) (2002)
- Laglagipko kadagiti Naliday a Puta (Memoria de mis putas tristes) (2004)


text:
Basilan
Ti Basilan ket maysa nga isla a probinsia iti Pilipinas a masarakan iti Agwaywayas a Rehion iti Muslim a Mindanao (ARMM). Ti kapitoliona ket ti Siudad ti Isabela. Adda ti Basilan iti akin-abagatan a playa ti Peninsula ti Zamboanga. Ti isla ti Basilan ti kaamiananan iti amin a dadakkel nga is-isla ti Purpuro ti Sulu.
Naam-ammo ti Basilan iti internasional a damdamag gapu iti Islamiko a terorista a grupo nga Abu Sayyaf, nga addaan iti kuta iti probinsia a nangipananda kadagiti rinabsutda a turista manipud iti Palawan, a pakairamanan ti agassawa nga Amerikano a misionario a Kristiano a da Martin and Gracia Burnham


text:
Estado iti Palestina
Ti Palestina[i] (Arábiko: فلسطين Filasṭīn/Falasṭīn/Filisṭīn), opisial a nairangarang a kas ti Estado iti Palestina (Arábiko: دولة فلسطين, Dawlat Filasṭin),[1][2] ket maysa nga estado nga idi ket nairangarang iti panagtalaw idiay Alher idi 15 Nobiembre 1988, idi ti Organisasion ti Panakawaya ti Palestina (Ingglés: Palestinian Liberation Organization (PLO)) Nailian a Konsilo (Ingglés: Palestinian National Counsil (PNC)) ket nagampon ti unilateral a Panakairangarang ti Panagwayawayas ti Palestina. Iti agdama a panawen ti 1988 a panakairangarang, ti PLO ket saan a nagwatawat ti panagturay ti aniaman a teritorio,[3] nga adda dagiti naitunton a teritoriona ket internasional a mabigbigan a kas paset iti Israel bayat a dagiti nabati ket sinakup pay laeng babaen ti Israeli[4] Tinuntonna dagiti Palestina a teritorio (ti Gaza Strip ken ti West Bank) ken dagiti Israeli a teritorio a kasisigud nga indaton kadagiti Arabo babaen ti 1947 a Plano a Panagbenneg,[1] ken nainaganan a ti Herusalem a kas ti kapitolio iti Palestina.[ii][2]
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ 1.0 1.1 1.2 1.3 Panagirangarang ti Panagwayawayas ti Palestina (1988).
- ^ 2.0 2.1 2.2 Bissio, Robert Remo, ed (1995). Ti Lubong: Ti Pagalagadan ti Maikatlo a Lubong 1995–96. Montevideo: Instituto del Tercer Mundo. p. 443. ISBN 978-0-85598-291-1.
- ^ Bercovitch ken Zartman, 2008, p. 43 (babaen ti Liblibro ti Google).
- ^ Staff (20 Pebrero 2008). "Dagiti Palestina 'Baka Agirangarang ti Estado'". BBC News. http://news.bbc.co.uk/2/hi/7254434.stm. Naala idi 2011-09-27. "Ngem maysa pay a makitinnulag ken ti nangato nga opisial a ni, Saeb Erekat, ket di umanamong a ti Organisasion ti Panakawaya ti Palestina ket nagirangarangen ti panakawayawayas idi 1988. Tattan ket masapul tayo ti pudno a panagwayawayas, saan a ti maysa a panagirangarang. Masapul tayo ti puno a panagwaywayas babaen ti panagsardeng ti panagsakup. Saan tayo a Kosovo. Nasakupan tayo babaen ti Israeli ken para iti panagwayawayas masapul tayo a makaala ti panakawayawayas', ti kinuna ni Mr Erekat."


text:
Imperio nga Otomano
Ti Imperio nga Otomano[dn 4] wenno Narimbaw nga Estado ti Otomano (Otomano Turko: دَوْلَتِ عَلِيّهٔ عُثمَانِیّه Devlet-i ʿAliyye-yi ʿOsmâniyye[7] (ti pay عثمانلى دولتى Osmanlı Devleti),[dn 5] Moderno a Turko: Osmanlı Devleti wenno Osmanlı İmparatorluğu) ket maysa idi a Turko nga imperio a nagpaut manipud idi 27 Hulio 1299[8] aginggana idi 29 Oktubre 1923.[9]
Ti Imperio nga Otomano ket isu kadagiti kadakkelan ken kapautan nga imperio iti pakasaritaan; a daytoy nga Estado ti Otomano, ti politikana, supsupiat, ken kultura a tinawtawid ken ti maysa a nawatiwat a heograpia ket nagited daytoy ti maysa kadagiti kabayagan nga agnanayon a panakasarita. Idi las-ud ti maika-16 ken maika-17 a siglo, iti kabilegan a panagsakupna babaen ti panagturay ni Suleiman a Nadaeg , daytoy nga imperio ket isu kadagiti kabilegan nga estado iti lubong – maysa nga adu ti panaka-umili, adu ti pagsasao nga imperio a naibistrad manipud ti akin-abagatan a nagbedbeddengan iti Nasantuan a Romano nga Imperio aginggana kadagiti wayawaya iti Vienna, Naarian a Hungaria (moderno Eslobakia) ken ti Polako–Lituano a Mankomunidad iti amianan aginggana idiay Yemen ken Eritrea iti abagatan; manipud ti Arhelia iti laud aginggana ti Azerbaijan iti daya;[10] nga agtengtengngel ti kaaduan iti abagatan a daya nga Europa, Lumaud nga Asia ken Amianan nga Aprika.[11] Daytoy nga imperio ket naglaon kadagiti 32 probinsia ken dagiti dadduma pay a basallo nga estado, nga adda kadagitoy ket nasagepsepan iti dayta nga imperio, a dagiti dadduma ket naikkanda ti sabsabali a kita nga autonomia kadagiti sumaganan a sigsiglo.[dn 6]
A ti Konstantinopla a kas ti kapitoliona ken ti nawatiwat a panagtengngel kadagiti daga ti lawlaw ti Mediteraneo a labneng, ti imperio ket adda idi ti sentro kadagiti panagtigtignay a nagbaetan ti Dumaya ken Lumaud a lublubong para kadagiti sumurok nga innem a siglo.
Kalpasan ti panakabigbigan iti baro a Turko a parlamento (Nalatak a Nailian nga Asenblia iti Turkia) a naikuartel idiay Ankara, babaen ti Tulag itif Lausanne a napirmaan idi 24 Hulio 1923, ti Turko a parlamento ket nagirangarang idi 29 Oktubre 1923 ti panakabangon ti Republika iti Turkia a kas ti baro a Turko nga Estado a simmukat ken pormal a napatinggaan ti awanen nga Otomano nga Imperio, a nailinia iti tulag.[12][13][14][15][16][17][18][19] Ti Otomano a Kalipato ket naikkat idi 3 Marso 1924; dagiti turay ken tagikua ti Kalipato ket naiyalis idiay Nalatak a Nailian nga Asemblia iti Turkia.
[urnosen] Ibabangon ti Otomano nga Imperio (1299–1453)
Ti panakapaay ti Seljuk a Sultanato iti Rum (c. 1300), ti Anatolia ket nabingbingay idi kadagiti nadumaduma a nawaya nga estado, dagiti nakunkuna a Ghazi nga emirato. Babaen idi 1300, ti napakapsot nga Imperio a Bisantino ket kaaduan a napukawna dagiti Anatolia a probinsiana kadagiti sangapulo a Ghazi a prinsipalidad. Maysa kadagiti Ghazi nga emirato ket ndauloan babaen ni Osman I (nga isu ti nakaalaan ti nagan nga Otomano), anak ni Ertuğrul, ti asideg ti Eskişehir idiay lumaud nga Anatolia. Iti pundasion a mito a naiyebkas iti mediebal a Turko a sarita a naamammoan a kas ti "Tagtagainep ni Osman", ti ubing nga Osman ket naparegget idi nga agparukma babaen ti panagsirmata iti imperio (segun ti tagtagainepna, ti imperio ket maysa a dakkel a kayo a dagiti ramutna ket nagsaknap kadagiti tallo a kontinente ken dagiti sangana ket kinalubanna ti langit).[20] Segun ti tagtagainepna ti kayo, nga isu idi ti Imperio ti Osman, ket nagited ti uppat a karayan manipud kadagiti ramutna, ti Tigris, ti Euprates, ti Nile ken ti Danube.[20] Timaipatinayon, ti kayo ket lininonganna ti uppat a kabanbantayan, ti Kaukaso, ti Tauro, ti Atlas ken ti Balkan .[20] Iti las-ud ti panagturayna a kas ti Sultan, ni Osman I ket inpaatiddogna ti prontera ti Turko a pagtaengan idiay igid ti Imperio a Bisantino.
Iti daytoy a paset ti panawen, ti pormal a Otomano a gobiernot ket napartuat idi a ken nadaras a nagbalbaliw dagiti intitutona kadagiti sumaganad a kabibiag ti imperio. Ti gobierno ket nagus-usar ti legado nga entidad a nakunkuna a kas ti miho sa sistema, babaen dagiti relihioso ken etniko a minoridad ket napakabaelanda a mangimaton dagiti bukodda a panakibinag nga adda dagiti adu a panakawaya manipud ti sentro a panagtengngel.
Iti siglo kalpasan ti ipupusay ni Osman I, ti Otomano a turay ket nangrugi nga immatiddog idiay Mediteraneo ken Balkanes. Ti anak a lalaki ni Osman, a ni Orhan, ket natiliwna ti siudad ti Bursa idi 1324 ken inaramidna daytoy ti baro a kapitolio ti estado nga Otomano. Ti panakatnag ti Bursa ket nagbanagan daytoy ti panakapukaw ti Bisantino a panagtengngel ti Amianan a laud nga Anatolia. Ti nangruna a siudad ti Thessaloniki ketnatiliw idi manipud kadagiti Benisiano idi 1387. Ti panagballigi ti Otomano idiay Kosovo idi 1389 ket epektibo a nagmarka ti gibus ti Serbio a bileg iti daytoy a rehion, a nagidalan daytoy para iti Otomano a panagpadakkel idiay Europa. Ti Gubat iti Nicopolis idi 1396, a kaaduan a naipanunotan a kas ti naudi a dakkel a krusada iti Tengnga a Panawen, ket napaay a nagpasardeng ti panag-abanse dagiti nagballigi nga Otomano a Turko. Ti panakaatiddog ti Turko a pagturayan idiay Balkanes, ti estratihiko a panagrukma iti Konstantinopla ket nagbalin a nagruna a gandat. Ti Imperio ket nagtengngel ti gangani kadagiti amin a dati a dagdaga ti Bisantino a nagpalikmut ti siudad, ngem dagiti Bisantino ket temporarioda a nabang-aranda idi rinaut ti Timur ti Anatolia idiay Gubat iti Ankara idi 1402. Isu ket nangala kenni Sultan Bayezid I a kas maysa a binaludan. Ti pnakatiliw ni Bayezid I ket nagkirokiro kadagiti Turko. Ti estado ket natnag iti maysa a sibil a gubat a nagpaut manipud idi 1402 aginggana idi 1413, a ti anak a lalaki ni Bayezid ket nakilablaban ti panakisinnarunona. Daytoy ket nagpatingga idi ni Mehmed I ket nagbali a kas ti sultan ken nagipasubli ti Otomano a bileg, a nagiyeg daytoy ti gibus ti Interregno.
Dagiti paset ti Otomano a teritorio idiay Balkan (a kas ti Thessaloniki, Macedonia ken Kosovo) ket temporario a napukaw kalpasan ti 1402, ngemdagitoy ket naipasubli met laeng babaen ni Murad II idi baetan ti 1430 ken 1450. Idi 10 Nobiembre 1444, ni Murad II ket inabakna dagiti buyot ti Hungaro, ti Polako ken Wallachia babaen ni Władysław III iti Polonia (ken ari pay ti Hungaria) ken János Hunyadi idiay Gubat iti Varna, nga isu daytoy ti naudi a Krusada iti Varna.[21][22] Kalpasan ti uppat a tawen, ni János Hunyadi ket nangisagana ti sabali pay a buyot (dagiti puersa ti Hungaro ken Wallachian ) tapno rautenna dagiti Turko, ngem isu ket inabak manen babaen ni Murad II idiay Maikadua a Gubat iti Kosovo idi 1448.
Ti anak a lalaki ni Murad II, ni Mehmed ti Agrukrukma, inurnosna manen ti estado ken ti milisia, ken nagipakita ti milisia a kalaingna babaen ti panagtiliwna ti Kontantinopla idi 29 Mayo 1453, iti edad a 21.
[urnosen] Milisia
Ti immuna a milisia aunit ti estado nga Otomano ket maysa idi a buyot nga inurnos babaen ni Osman I manipud kadagiti tribu ti lallaki nga agtataeng kadagiti turod ti lumaod nga Anatolia idi naladaw a maika-13 a siglo. Ti milisia sistema ket nagbali a maysa a narikut nga organisasion idi rimmang-ay ti imperi. Ti Otomano a milisia ket maysa a narikut a sistema ti panagkintos ken panagtengngel kadagiti suppiat. Ti kangrunaan a kuerpo ti Buyot mga Otomano ket mairaman ti Hanisaro, Sipahi, Akıncı ken Mehterân. Ti Otomano a buyot ket maysa idi kadagiti kalaingan a makilablaban a puersa ti lubong, nga isuda ti immuna a nagus-usar kadagiti muskete ken kanion. Dagiti Otomano a Turko ket nangrugrugida a nagus-usar kadagiti palkonete, a dagitoy ket ababa ngem nalawa a kanion, iti las-ud ti Sillong iti Konstantinopla (1422). TiOtomano a kabaliero ket nagtaltalek iti kinapardas ken ti panaggungunay embes a ti nadagsen a kalasag, a nagususar kadagiti pana ket ababa aespadausing nga agsaksakay kadagiti napardas a Turkoman ken Arabiano a kabalio (nagtaudan dagiti Puro a pakilumba a kabalio),[23][24] ken kankanayon nga agipakpakat kadagiti taktika a kapadpada kadagiti Mongol nga Imperio, a kas ti aginkukuna nga agsanod bayat nga agpalpalikmut ti puersa ti kabosor iti uneg ti immindayon a sukog a pormasion ken idi kuan ket pudnoda nga agraut. Ti panakapaay ti kalaing ti buyot ket nagbalin a nalawag manipud idi maika-17 a siglo ken kalpasan ti Nalatak a Turko a Gubat. Ti maika-18 a siglo ket nakakita ti bassit a panagballigi idiay Benisia, ngem idiay amianan ti Europeano a naestiloan buyot ti Rusia ket nagpilit kadagiti Otomano nga agibbet kadagiti daga.
Ti panakamoderno ti Otomano nga Imperio idi maika-19 a siglo ketnangrugi iti milisia. Idi 1826 ni Sultan Mahmud II ket inikkatna dagiti kuerpo ti Hanisaro ken nangbangon ti moderno a buyot ti Otomano. NInagananna dagitoy a kas ti Nizam-ı Cedid (Baro nga Urnos). Ti Otomano a buyot ket isu pay ti immuna nga instituto a nangabang kadagiti ganganaet nga esperto ken nagipatulod kadgiti opisialna para iti panagsanay kadagiti Europeano a pagilian. Ti nagbanagan daytoy, ti tignay ti Katutubo a Turko ket nangrugi idi dagitoy a ubbing pay laeng ken baro a nasanay a lalaki ket nagsublida manipud kadagiti panagadadalda.
Ti Otomano a Marina ket nawatiwat a nagparparawad ti panagpadakkel kadagiti teritorio ti Imperio idiay kontinente ti Europa. Isu ti nangirugi ti panagrukma ti Amianan nga Aprika, a nainayon ti Alheria ken Ehipto iti Otomano nga Imperio idi 1517. Iti rugi ti panakapukaw ti Alheria(1830) ken Gresia (1821), ti bileg ti Otomano a marina ken ti panagtengngel kadagiti adayo a ballasiw taaw a teritorio ket nagrugi a naapday. Sultan Abdülaziz (nagturay idi 1861–1876) ket nangpadas a nangibangon manen ti napigsa nga Otomano a marina, a nangipatakder ti kadakkelan a plota a dagiti dakdakkel laeng ket dagiti plota ti Britania ken Pransia. Ti pagaramidan ti barko idiay Barrow, Inglatera, ket isu ti immuna a nagaramid ti bukodna a submarina idi 1886 para iti Otomano nga Imperio.[25]
Nupay kasta, ti agrebreba nga ekonomia tiOtomano ket saan a napaut a nakasaranay ti pigsa ti plota. Ni Sultan Abdülhamid II ket saan a nagtaltalek kadagiti almirante a kimmappon iti repormista a ni Midhat Pasha, ken naangitunton a ti dakkel ken nangina a plota ket awan banagna a mausar ti panagsuppiat kadagiti Ruso iti las-ud ti Ruso-Turko a Gubat (1877–1878). Kaaduan a indulinna ti plota idiay uneg ti Nabalitokan a Sara, nga idiay dagitoy a barko ket nalungsotda para kadagiti sumaganad a 30 a tawen. Kalpasan ti Katutubo a Turko Rebolusion idi 1908, ti Komite iti Kappon ken Rang-ay ket nagsukisok nga agparang-ay ti maysa a napigsa a puersa ti marina ti Otomano. Ti Pundasion ti Otomano a Marina ket nabangon idi 1910 tapno makagatang kadagiti baro a barko babaen kadagiti donasion ti publiko.
Ti pakasaritaan ti Otomano milisia a panagpatayab ket napetsaan manipud idi 1909 ti nagbaetan ti Hunio 1909 ken Hulio 1911.[26][27] Ti Otomano nga Imperio ket nangrugrugi a nangisagana dagiti immuna a pilotona ken eroplano, ken ti panakabangon ti Pagadalan ti Panagpatayab (Tayyare Mektebi) idiay Yeşilköy idi 3 Hulio 1912, ti Imperio ket nagrugrugi a nagisursuro kadagiti bukodna nga agpatpatayab nga opisial. Ti panakabangon ti Pagadalan ti Panagpatayab ket nangipardas ti panagra-ay ti programa ti milisia a panagpatayab, ken nagpaadu kadagiti bilang dagiti alistado, ken nagited kadagiti baro a piloto ti aktibo a papel iti Otomano a Buyot ken ti Marina. Idi Mayo 1913 ti immuna a naipangpangruna a Panagsanay ti Rekonosimiento a Programa ti lubong ket inrugi ti Pagadalan ti Panagpatayab ken ti immuna a sabalia rekonosimiento a dibision ket naipatakder. Idi Hunio 1914 ti maysa a baro nga akademia, ti Marina a Pagadalan ti Panagpatayab (Bahriye Tayyare Mektebi) ket nabangon idi. Ti irurugi ti Umuna a Sangalubongan a Gubat, ti modernisasion a pamay-ay ket kellaat a napasardeng. Dagiti eskuadron ti Otomano a panagpatayab ket nakilabanda kadagiti adu a sanguanan idi las-ud ti Umuna a Sangalubongan a Gubat, manipud idiay Galicia idiay laud aginggana idiay Kaukaso idiay daya ken Yemen idiay abagatan.
[urnosen] Paammo
- ^ Artikulo 18 iti Batay-linteg iti 1876 nainaganan nga ti Turko ket isu ti ti opisial a pagsasao, saan nga Otomano; Artikulo 18: Ti maysa a masapul para iti panagtrabaho iti panagserbi ti Estado ti maysa nga Otomano ket nasken nga ammoda ti Turko, a daytoy ket isu ti opisial a pagsasao iti Estado. Tebâ'a-i Osmâniyenin hidemât-ı devlette istihdam olunmak için devletin lisân-ı resmîsi olan Türkçeyi bilmeleri şarttır, Geoffrey L. Lewis, Ti panagreporman ti Tuko a pagsasao: Maysa a Didigra a Balligi, Oxford University Press, 1999, ISBN 978-0-19-823856-0, p. 16.
- ^ In Republika iti Ragusa a nasakupan babaen ti Otomano a panagsalaknib.
- ^ Ti Tulag iti Sèvres (10 Agosto 1920) ket napakabaelan bassit ti kaaddana iti Imperio nga Otomano. Ti Nalatak a Nailian a Gimong ket nairangarang a ti sultanato ti Otomano a naikkat manipud idi Marso 16 1920 (panagsakup ti milisia iti Konstantinopla) aginggana idi Nobiembre 1 1922. Ti sangalubongan a panakabigbigan iti Nalatak a Nailian a Gimong iti Turkia ket nairangarang idi babaen ti Tulag iti Lausanne (24 Hulio 1923). Idi kuan, ti Nalatak a Nailian a Gimong iti Turkia ket nagirangarang ti sumaruno nga estado a tattan a moderno nga aldaw ket ti "Republika iti Turkia" (29 Oktubre 1923), nga isu daytoy ti panaka-gibus iti pakasaritaan ti Imperio nga Otomano.
- ^ Kadawyan a nainaganan idi a ti "Imperio nga Otomano", ti "Turko nga Imperio", ti "Otomano a Kalipato" wenno kadawyan a "Turkia" babaen dagiti konte[orariona (manipud idi 1923, ti nagan a "Imperio nga Otomano" ket isu ti naisaguday tapno maliklikan ti panaka-allilaw ti Republika iti Turkia, kitaen ti Nagnagan iti Imperio nga Otomano).
- ^ A nagrugi manipud idi maika-19 a siglo, ti nagan a Osmanlı Devleti (Otomano nga Estado) ket nagbalin a nalatak kadagiti Otomano nga umili ken dagiti opisial. Sakbay ti panawena nga 1800, ti nagan a Osmanlı Devleti ket saan nga opisial a maus-usar, ngemdagiti rehistro ket agiparparang a daytoy a nagan ket inususar a saan a pormal babaen dagiti umili ti Otomano.
- ^ Ti imperio ket nakaala ti temporario a panagturay kadagiti ballasiw taaw a dagdaga babaen ti panagirangarang iti panamakatalek iti Otomano a Sultan ken Kalipa, a kas iti panagirangarang babaen ti Sultan iti Aceh idi 1565, wenno babaen ti tenmporario a panagala iti is-isla a kas iti Lanzarote idiay Taaw Atlantiko idi 1585, Turkish Navy Official Website: "Atlantik'te Türk Denizciliği"
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Ti Ensiklopedia Britanika, Vol.7, Inurnos babaen ni Hugh Chisholm, (1911), 3; Konstantinopla, ti kapitolio iti Turko nga Imperio...
- ^ Britannica, Istanbul:Nga idi napabangon ti Republika ti Turkia idi 1923, ti kapitolio ket naiyakar idiay Ankara, ken ti Konstantinopla ket opisial nanaganan manen nga Istanbul idi 1930.
- ^ Yücel Karadaş, Ziya Gökalp'te Şarkiyatçılık: Doğu'nun batıcı üretimi, Anahtar Kitaplar, 2008, p. 133. (Turko), Osmanlı devrinde resmi dil olarak kullanılan Osmanlıca ile halk arasında konuşulan Türkçe, söz konusu dönemde kullanılan dillerdir.
- ^ Şerafettin Turan, Türk Kültür Tarihi: Türk Kültüründen Türkiye Kültürüne ve Evrenselliğe, Bilgi Yayınevi, 1990, p. 59.(Turko), ...devlet kuruluşlarında kullanılan Arapça – Farsça – Türkçe karışımı Osmanlıca ile halkın konuştuğu Türkçe arasındaki uçurum giderek artarken, ...
- ^ Peter Turchin, Thomas D. Hall ken Jonathan M. Adams, "East-West Orientasion iti Pakasaritaan dagiti Imperio", Warnakan iti Sangalubongan a Sistema ti Panagsukisok Vol. 12 (no. 2), pp. 219-229 (2006).
- ^ Dündar, Orhan; Dündar, Erhan, 1.Dünya Savaşı, Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları, 1999, ISBN 975-11-1643-0
- ^ "Otomano a kuarta nga adda ti Arabiko a naisuratan". http://www.twareekh.com/images/upload/aboutus/ottmani10liras1334F-.jpg. Naala idi 2010-08-26.
- ^ "Maysa a grammatiko ti pagsasao a Turko". Archive.org. http://www.archive.org/stream/grammarofturkish00davirich#page/xxvi/mode/2up. Naala idi 2011-11-06.
- ^ Temel Britannica, Ana Yayıncılık-Encyclopaedia Britannica, 1992, Cilt 18, Sh. 41-96; Türkiye. ISBN 975-7760-02-1
- ^ Stephen Turnbull, TI Imperio nga Otomano 1326-1699, Dagiti Naken a Pakasaritaan, tom. 62, Dagiti Nasken a Pakasaritaan, 2003. [manipud kadagiti artikulo ti likud nga abbong]
- ^ "Manipud ti artikulo ti Imperio nga Otomano idiay Oxford nga Online nag Islamiko a Panagadal". Oxfordislamicstudies.com. 2008-05-06. http://www.oxfordislamicstudies.com/article/opr/t125/e1801?_hi=41&_pos=3. Naala idi 2010-08-26.
- ^ Ti Sultanato ket naikkat idi 1 Nobiembre 1922. Mehmed VI, ti naudi nga Otomano a Sultan, ket pimmanaw manipud idiay Istanbul idi 17 Nobiembre 1922, a daytoy ket saanna a kayat a saoen a ti Otomano nga Imperio kompleto a nagpatingga ken nagipasardeng kadagiti amin a pamay-anna.
- ^ "Napno a testo ti Tulag itif Lausanne (1923)". Wwi.lib.byu.edu. http://wwi.lib.byu.edu/index.php/Treaty_of_Lausanne. Naala idi 26 Agosto 2010.
- ^ Böyle olunca, Türkiye, bu Devletin mirasçısı değildir; ona ardıl olan Devletlerden biridir., Seha Meray, Lozan Barış Konferansı, Tutanaklar-Belgeler (Ti Kappia a Konperensia ti Lausanne , Dagiti Minuto-Dagiti okumento), Cilt 1, Kitap 3, Ankara Üniversitesi, Siysal Bilgiler Fakültesi, 1973, p. 181. (Turko)
- ^ Douglas Arthur Howard, Ti pakasaritaan iti Turkia, Greenwood Publishing Group, 2001, ISBN 978-0-313-30708-9, p. 1
- ^ Ahmad Razavi, Kontinental a samang a deliminasion ken dagiti minaig a banbanag a maipapan ti taaw idiay Persiano a Golpo, Martinus Nijhoff Publishers, 1997, ISBN 978-90-411-0333-8, p. 149.
- ^ Alan Rush, Al-Sabah: Pakasaritaan ken Henealohia ti Agturturay a Pamilia ti Kuwait, 1752–1987, Ithaca Press, 1987, ISBN 978-0-86372-081-9, p. 44.
- ^ Elie Kedourie, Nationalismo idiay Asia ken Aprika, Routledge, 1974, ISBN 978-0-7146-3046-5, p. 49.
- ^ Michael Berenbaum, Abraham J. Peck, Paglaglagipan ti Holokausto a Museo ti Estados Unidos, Ti Holokausto ken Pakasaritaan: Ti Naammoan, Ti Di-naammoan, Ti Nasuppiatan, ken Ti Nausig manen, Unibersidad ti Indiana a Pagmalditan, 1998, ISBN 978-0-253-33374-2, p. 537.
- ^ 20.0 20.1 20.2 Lord Kinross, Dagiti Siglo ti Otomano (Morrow Quill Publishers: New York, 1977) p. 24.
- ^ Bodnar, Edward W. Ciriaco d'Ancona e la crociata di Varna, nuove prospettive. Il Veltro 27, nos. 1–2 (1983): 235–51
- ^ Halecki, Oscar, Ti Krusada iti Varna. New York, 1943
- ^ Milner Ti Godolphin nga Arabiano pp. 3–6
- ^ Wall Dagiti Nalatak nga AAgtaytaray a Kabalio p. 8
- ^ Ellesmerereportstandard.co.uk[natay a panilpo], The standard – Petition created for submarine name
- ^ "Sarita ti Turko a Panagpatayab idiay 'Ti Turkia iti Umuna a Sangalubongan a Gubat' a website". Turkeyswar.com. http://www.turkeyswar.com/aviation/aviation.htm. Naala idi 6 Nobiembre 2011.
- ^ Hv. K. K. Mebs. ""Panakabangon" iti Turko nga Aero Puersa opisial a sapot a pagsaadan". Hvkk.tsk.tr. http://www.hvkk.tsk.tr/EN/IcerikDetay.aspx?ID=19. Naala idi 6 Nobiembre 2011.


text:
Ni John Adams (Oktubre 30, 1735 (O.S. Oktubre 19, 1735) – Hulio 4, 1826) ket maysa nga Amerikano a Nagipatakder nga Ama, ken ti maikadua a Presidente iti Estados Unidos (1797–1801). Isu ket maysa pay nga abogado, estadista, diplomatiko, politiko a teorista, ken mangiyuna akampeon iti panagwayawayas idi 1776. Isu ket nanipud idiay New England, ni Adams, ket maysa a nadayag nga abogado ken publiko a piguro idiay Boston, nalaing a napaadal ken nagrepresenta kadagiti Panagpalpalawag a kapategan a nagiyaddang ti republikanismo. Isu ket maysa a Pederalista, isu pay ket nagato a makaimpluensia ken maysa kadagiti nagruna a Nagipatakder nga Ama iti Estados Unidos.
[urnosen] Pinagibasaran


text:
Zachary Taylor
Ni Zachary Taylor (Nobiembre 24, 1784 – Hulio 9, 1850) ket isu idi ti maika-12 a Presidente iti Estados Unidos (1849–1850) ken maysa nga Amerikano a daulo ti milisia. Nangrugrugi a nagayat ti politiko, ni Taylor ket timmaray a kas maysa a Whig iti 1848 a panagbutos to presidente, nga inabakna ni Lewis Cass. Isu ket maysa nga agmulmula ken agtagtagabu ken naikauertel idiay Baton Rouge, Louisiana.
Isu ket naamammoan a kas ti "Narusanger a lakay ken Sisasagana," ni Taylor ket adda ti 40 a tawtawen a karrer ti milisia iti Buyot ti Estados Unidos, a nagserbi ti Gubat iti 1812, ti Black Hawk a Gubat, ken ti Maikadua a Gubat ti Seminole. Isu ket nakagun-od ti kalatakan gapu ti panangidaulona ken panagballigi dagiti tropa ti Almerikano iti Gubat iti Palo Alto ken ti Gubat iti Monterrey idi panawen ti Gubat Mehikano–Amerikano.
A kas presidente, ni Taylor ket nakaparurod kadagiti taga-Abagatan babaen ti panagala ti natimbeng a takder iti banag a panagtagabu. Isu ket nangaw-awis kadagiti nagtaeng idiay New Mexico ken California a manglabas ti entablado ti teritorio ken ken agaramid ti burador ti batay-linteg para iti panakaestado, a nakaaramid daytoy para iti Kompromiso iti 1850.
Ni Taylor ket pimmusay idi Hulio 9, 1850, 16 a bulbulan kalpasan nga immuna anagtakem; daytoy ti maikatlo a kaababaan a termino ti aniaman a Presidente.[b] Naipamatmati nga isu ket pimmusay iti gastroenteritis. Ni Presidente Taylor ket sinarunuan babaen ti Bise Presidentena, a ni Millard Fillmore.
Ni Taylor ket isu idi ti naudi a Presidente a nagtagikua kadagiti tagabu nga isu ket agtaktakem ti opisina. Isu idi ti maikadua ken kinaudi a Whig a nabutosan a presidente, ken ti makadua a naudi a nagserbi a kas presidente; a tinaudi ket ni Fillmore. Ni Taylor ket isu pay idi ti maikadua a presidente a natay bayat nga adda ti opisina, a sinarunona babaen ni William Henry Harrison nga isu ket pimmusay bayat nga agserserbi a kas Presdente idi siam a napalabas a panawen.
[urnosen] Paammo
- ^ Ti panagtakem ti serbisio ni Taylor ket mairugi koma idi Marso 4, 1849, gaputa daytoy adda ti Dominggo, ni Taylor ket saanna a kinayat ti masapata aginggana ti sumaruno nga aldaw. Ni Bise Presidente Millard Fillmore ket saan met a naisapata iti dayta nga aldaw. Kaaduan kadagiti eskolar ket namatmati a babaen ti Batay-linteg, ti termino ni Taylor ket nangrugi idi Marso 4, urayno isu ket nagsapata wenno saan.
- ^ Ni laeng Presidente William Henry Harrison ken James Garfield ti nagserbi iti basbassit a panawen ngem ni Taylor.


text:
James K. Polk
Ni James Knox Polk ( /ˈpoʊk/ "poke"; Nobiembrer 2, 1795 – Hunio 15, 1849) ket isu idi ti maika-11 a Presidente iti Estados Unidos (1845–1849). Ni Polk ket naipasngay idiay Kondado ti Mecklenburg, North Carolina.[1] Isu ket nagtaeng ken nangirepresenta pay ti Tennessee. Isu ket maysa a Demokratiko, ni Polk ket nagserbi a kas ti maika-17 a Tagabitla iti Kamara dagiti Pannakabagi iti Estados Unidos (1835–1839) ken Gobernador iti Tennessee (1839–1841). Ni Polk ket isu ti surpresa a (nangisit a kabali) kandidato para iti presidente idi 1844, nga inabakna ni Henry Clay iti kasuppiatna a Partido Whig babaen ti panagikarina a mangikapet ti Texas. Ni Polk ket daulo idi ti Jacksoniano a Demokrasia iti panawen ti Maikadua a Partido a Sistema.
Ni Polk ket isu ti naudi a napigsa a sakbay ti Sibil a Gubat a presidente, ken isu ti kaasapaan nga adda dagiti nabati a naala a retrato idi agdama a nagtaken ti opisina. Isu ket naamammoan para iti panagbalballigina iti ganganaet a panakibiang. Isu ket nangipangta ti gubat iti Britania iti kapanggepana a banag no sino ti agtagikua ti Pagilian ti Oregon, ngem nagsanod met laeng ken nakbinningbingay ti panagtagikua iti daytoy a rehion iti Britania. Idi linikudan ti Mehiko ti panagikapet ti Amerika ti Texas, ni Polk ket nangidaulo iti puro a panagballigi iti Mehikano-Amerikano a Gubat, a daytoy ket nakaited ti Estados Unidos kadagiti kaaduan ken agdama a Abagatan a laud. Isu ket nagtalged ti panakaipasa iti Walker taripa iti 1846, nga adda kadagit nababa a gatad a nagpaayat iti patnengna nga Abagatan, ken isu ket nangipatakder ti panguartaan a sistema a nagpaut aginggana idi 1913.
Ni Polk ket immatinanna ti panaglukat iti Akademia ti Marina E.U. ken ti Smithsonian Institution, ti panangrugi para iti Washington a Monumento, ken ti panakairuar kadagiti immuna a selio idiay Estados Unidos.
Isu ket nagikari nga agserbi laeng iti maysa a termino ken saan a timmaray a mapabutosan manen. Isu ket pimmusay iti bayabgubong idi ti tallo a bulan a panakalpas ti terminona.
Dagiti eskolar ket kinaykayatda nga inranggo iti listaan dagiti kalatakan a presidente para iti abilidadna nga agidisso kadagiti panungpalan ken ti panaggun-odna iti amin. Ni Polk tinawtawagan a ti "di amammo unay a naibanagan presidente"[2] of the United States.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ James Knox Polk manipud ti PresidentialAvenue.com
- ^ Ti Nataliwaywayan a Presidente manipud ti TheDailyBeast.com


text:
William Henry Harrison
Ni William Henry Harrison (Pebrero 9, 1773 – bril 4, 1841) ket isu idi ti maikasiam a Presidente iti Estado sUnidos (1841), maysa nga Amerikano nga opisial ti milisia ken politiko, ken ti immuna a presidente a natay bayat bga adda ti opisina. Isu ket agtawen idi ti 68, ken 23 nga alday idi immuna a nagtakem, ti kalakayan a nabutusan a presidente aginggana idi nabutusan ni Ronald Reagan idi 1981, ken ti kinaudi a Presidente a naipasngay sakbay ti Panagirangarang iti Panakawaya ti Estado sUnidos. Ni Harrison ket pimmusay idi maika32 nga aldawna iti opisina[a] iti komplikasion manipud ti sakit ti bara, nga isu ket nagserbi ti kabassitan a panagturay iti pakasaritaan ti presidente ti Estados Unidos. Ti ipupusayna ket nakarisik ti bassit a batay-linteg a kibaltang, ngem dayta a kibaltang ket nagsolbar kadagiti adu a salusod a maipanggep ti panagsarsaruno ti presidente a saan a nasungbatan babaen ti Batay-linteg aginggana idi naipasa tio maika-25 a panagpasayaat.
Sakbay ti panakabutosna a kas presidente, ni Harrison ket nagserbi a kas ti immuna a delagado ti kongreso para iti teritorio manipud ti Amianan a laud a Teritorio, gobernador iti Teritorio ti Indiana ken kalpasan daytoy a kas ti pannakabagi ti E.U. ken senador manipud ti Ohio. Isu ket nakaal ti panakadayeg para kadagiti panagidaulona dagiti puersa ti Estados Unidos para iti panagsuppiatna kadagiti Amerikano nga Indiano idiay Gubat iti Tippecanoe idi 1811,[1] nga idiay a nakagun-od ti parbo a nagan a "Tippecanoe" (wenno "Daan a Tippecanoe"). A kas maysa a heneral iti simmaruno a Gubat iti 1812, ti kalatakan nga inparawadna ket ti panagballigina idi idiay Gubat iti Thames idi 1813, nga isu ket nangpasardeng kadagiti riribok iti rehionna.
Kalpasan ti gubat, ni Harrison ket immalis iday Ohio, nga idiay ket nabutusan ti Kongreso ti Estados Unidos, ken idi 1824 isu ket nagbalin a kameng iti Senado. Ken nagserbi ti napasardeng a termino sakbay nadutokan a kas Ministto ti Plenipotensiario idiay Colombia idi Mayo 1828. Idiay Colombia, nakisao kenni Simón Bolívar a nangawawis kaniana nga umampon ti Amerikano nga estilo ti demokrasia, sakbay a nagsubli idiay talonna idiay Ohio, nga isu a nagtaeng iti panakaretiro aginggana nga isu ket nainominado a presidente idi 1836. Kalpasan a napaay, isu ket nagretiro manen idiayt talonna sakbay a nabutosan a kas presidente idi 1840, aken natay iti sakit ti bara idi Abril 1841, ti maysa a bulan kalpasan ti panagtakemna ti opisina.
[urnosen] Paammo
- ^ Ni Harrison ket nagserbi a kas Presidente iti 30 al-aldaw, 12 oras ken 32 minuto, ngem daytoy ket naiwarwaras kadagiti nadumaduma a 32 nga aldaw ti kalendario; paset ti aldaw idi immuna anagtakem, a 30 a napno nga al-aldaw, ken paset ti aldaw idi isu ket pimmusay.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Buescher, John. "Tippecanoe and Walking Canes Too". TeachingHistory.org. http://www.teachinghistory.org/history-content/ask-a-historian/25094. Naala idi 8 October 2011.


text:
Pasismo
Ti pasismo ( /ˈfæʃɪzəm/) ket maysa a radidal nga autoritariano a nationalista a political ideolohia.[1][2] Dagiti pasista ket agsukisokda kadagiti panakaipangato kadgiti bukodda a pagilian a naibatay ti panakaitalek ti maysa nga oganiko a ailian a komunidad a dagiti tattaona ket nagkaykaysada a kas agmaymaysa a tattao iti nailian a kinasiasino. Isuda ket naipagkaykaysa babaen kadagiti suprapersonal a panakaikapet iti kaputotan ken kultura babaen ti maysa a totalitariano nga estado nga agsuksukisok ti masa mobilisasion iti maysa apagilian babaen ti disiplina, indoktrinasion, maipapan iti bagi a panagsanay, ken euhenesia.[3][4] Ti pasismo ket agbirbiruk ti panagipukaw tkadagit nasirmata a ganganaet nga inpluensia a naikapapunotan a gapuanan ti dehenerasion iti pagilian wenno ti saan a maitutop ti nailian a kultura.[5]
[urnosen] Pinagibasaran
[urnosen] Paammo
- ^ Turner, Henry Ashby, Panagikeddeng manen ti pateg ti Pasismo. Dagiti Baroa Puntos a Panakaimatangan, 1975. p. 162. Mangibaga kadagiti "gandat iti radikal ken autoritariana a nationalismo" ti pasismo.
- ^ Larsen, Stein Ugelvik, Bernt Hagtvet and Jan Petter Myklebust, Who were the Fascists: Social Roots of European Fascism, p. 424, "organized form of integrative radical nationalist authoritarianism"
- ^ Grčić, Joseph. Etika ken Politikal a Teoria (Lanham, Maryland: University of America, Inc, 2000) p. 120
- ^ Blamires, Cyprian, Sangalubongan a Pasismo: ti Naipakasaritaan nga Ensiklopedia,Tomo 1 (Santa Barbara, California: ABC-CLIO, Inc., 2006) p. 140-141, 670.
- ^ Robert O. Paxton. Ti Anatomi aiti Pasismo. First Vintage Books Edition. New York, New York, USA: Vintage Books, 2005. pp. 144.
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Pasismo idiay Wikimedia Commons


text:
Hueteng, Awanen!
September 25, 2012
Pedrito Sanidad
Ti hueteng awanen! Idi kalman, Setiembre 19, 2012, awan ti naipadamag a numero ti hueteng a nabula! Apay? Kanikatlo nga aldaw laeng, naiplasta kadagiti telebision ken kadagiti aginaldaw a pagiwarnak a pinasardeng ni Presidente Benigno C. Aquino III ti STL wenno Small Time Lottery a pagtaytayaan dagiti tattao nga agessem iti ay-ayam a loteria. Iti pannakasardeng ti STL, kapilitan metten nga agsardeng ti operasion ti hueteng gapu ta iti STL ti pagsangsangipan ti hueteng tapno kano saan a madlaw nga adda hueteng. Ngem asino koma ngarud a talaga nga awan ti operasion ti hueteng idinto nga uray dagiti ubbing ket ammodan ti tumaya iti hueteng! Ket kas naagapad, ta simmardeng ket ngaruden, aglalo ket kellaat pay wenno saan a naisaganaan dagiti cabo wenno dagiti kolektor. Kas pakpakauna, ti hueteng ngatan ti maysa kadagiti kadaanan a sugal wenno ay-ayam iti komunidad wenno nakuna nga “ay-ayam a sakit iti kagimungan” ta agsublisubli. Isu pay daytoy tay kunada a loteria dagiti marigrigat. Adu a sistema ti maaramid iti daytoy a loteria. Adda daytay kunada a guerilla system a pakatalantanan iti pannakatiliw dagiti kolektor. Asino ti mangtiliw kadakuada. Numero uno dagiti taga-NBI (National Bureau of Investigation), dagiti pulis nangruna dagiti adda iti CIDG (Criminal Investigation and Detection Group). Adu a panangipalagip no adda mapasamak a “raid!” Kaspagarigan, adda tay kunada nga agintitiliwda tapno makadilihensiada, wenno raidenda lattan ta inbaon kano ni Mayor ta ni Heneral ket sangsangpetna ket iyam-ammona met kano ti naganna, wenno naibaonda ta nayunanda iti apag ni kastoy a hepe ta adda kano sumangpet a sangailina ket masapul kano nga adda pangsangaili na. Dagitoy a sistema ti rason ket natateken. Amin dagitoy idanonda iti mangimatmaton ti huetengan ket kalpasan iti sumagmamano laeng a negosasion adda manen numero a mabula. Iti naagapad a pannakaisardengna, imposible nga awanen wenno awanton iti uray kaanoman. Ti hueteng ket hueteng. Ubbing kami pay idi addan hueteng. Uray toy autoryo napadasanna met ti nagkolekta iti hueteng nga agingga iti daytoy a kaadda ti hueteng ket tumaytaya met! No kaspagarigan laeng ta saanen nga agsubli pay ta agbuteng dagitay mangibangbangka ania ngata ti pagbalinan dagiti cabo-kolektor ken trabahador ti hueteng? Mano ngata kadagitoy ti adda urnongna kabayatan ti panagkolkolektana kadagiti tumataya ti hueteng? Saan ngata nga ti naaramid a pannakaisardeng ti hueteng ket pakpakauna met iti saan nga agsarday a panagrigat wenno panagbisin dagitoy a trabahador ti hueteng? Agingga kaano iti panagitured dagitoy a makarikrikna ken makabuybuya iti panagbisin ti pamiliana? Naisagsaganaanda kadi daytoy a pagteng nangruna ket matutudo wenno panawen tay kunada a panaggawat? Nalaka ti mangpairot iti sinturon dagiti nataengan ngem dagiti ibet dagiti ubbing ngay a kapamiliam? No sika, maituredmo ngata ket ubbing dagitoy a dumawat iti kanenna ta mabisin ket ngarud? Ania ti maitulong ti gobiernotayo iti kastoy a pagteng? Dagiti sigurado adda dumteng nga agaramid iti krimen! Dagiti agtatakaw ta isu daytoy ti kabitan piman a pangalaanda iti itaraonda kadagiti pamiliada. Ket kadagiti dadduma, aglako kadagiti shabu, marijuana wenno ania la ditan tapno mapedped ti bisinda!!! Ania ag-hueteng ka pay?


text:
Papeles:Mozart - vesperae de dominica. 6. magnificat.ogg
- Papeles
- Pakasaritaan ti papeles
- Panagusar iti daytoy a papeles
- Sangalubongan a panag-usar ti papeles
Pakasaritaan ti papeles
Agtakla iti maysa a petsa/oras tapno makitam ti papeles iti kasisigudna a langa iti dayta nga oras.
Panagusar iti daytoy a papeles
Ti sumaganad a silpo ti panid ditoy a papeles:
Sangalubongan a panag-usar ti papeles
Dagiti sumaganad a wiki ket agus-usar iti daytoy a papeles:
- Panag-usar idiay en.wikipedia.org
- Panag-usar idiay es.wikipedia.org
- Panag-usar idiay fi.wikipedia.org
- Panag-usar idiay fr.wiktionary.org
- Panag-usar idiay hr.wikipedia.org
- Panag-usar idiay hu.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ko.wikipedia.org
- Panag-usar idiay lv.wikipedia.org
- Panag-usar idiay mk.wikipedia.org
- Panag-usar idiay pl.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ru.wikipedia.org
- Panag-usar idiay sl.wikipedia.org
- Panag-usar idiay ta.wikipedia.org
- Panag-usar idiay th.wikipedia.org
- Panag-usar idiay uk.wikipedia.org
- Panag-usar idiay vi.wikipedia.org


text:
Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan
Ti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan (Ingles: The Human Development Index (HDI)) ket naibuklan ti estadistika nga inususar ti panagi-ranggo babaen ti agpang ti "panagrang-ay ti nagtagitaoan" ken ilasin na ti "nangato unay a panagrang-ay ti nagtagitaoan", "nangato a panagrang-ay ti nagtagitaoan", "katimbengan a panagrang-ay ti nagtagitaoan", ken "nababa a panagrang-ay ti nagtagitaoan" kadagiti pagilian. Ti Pagsurotan ti Panagrang-ay ti Nagtagitaoan ket maysa a panagipadpada a panagrukod itikabayag ti panag-biag, literasia, edukasion, ken pagalagadan iti panagbiag para kadagiti pagilian ti sangalubongan. Maysa daytoy a panagrukod ti kasasaad ti biag, nangnangruna kadagiti nam-ay ti ubbing. Ususaren ti pinagilasin no ti maysa a pagilian ket narang-ay, agrangrang-ay, wenno saan unay a narang-ay, ken ti panagrukod dagiti nagbanagan dagiti annuroten ti ekonomia iti kababalin ti biag. Adaan pay dagiti HDI dagiti estado, siudad, ken dadduma pay babaen dagiti lokal nga oeganisasion wenno kompania.


text:
Molière
Ni Jean-Baptiste Poquelin, a naamammuan ti entablada a nagan a Molière, (Pransés a panakabalikas: [mo.ljɛːʁ]; nabuniagan idi Enero 15, 1622 – Pebrero 17, 1673) ket maysa idi a dramaturgo a Pranses ken aktor nga isuna ket naipanunutan a kas maysa kadagiti kalatakan nga apo iti komedia iti Lumaud a Literatura.[1] Dagiti nalatak a maamammuan nga obra bi Molière ket Le Misanthrope (Ti Misantrop), L'École des femmes (Ti Eskuela para kadagiti Assawa), Tartuffe ou L'Imposteur, (Tartupo wenno ti Managinkukuna), L'Avare (Ti Kuripot), Le Malade imaginaire (Ti Agipagpagarup nga Imbalido), ken Le Bourgeois Gentilhomme (The Burhes a Natakneng a Tao).
Naipasngay iti maysa a nabaknang a pamilia ken nagadal idiay Collège de Clermont (a tattan ket ti Lycée Louis-le-Grand), ni Molière ket naipaganay ti panagrugi ti panagbiag na iti teatro. Sangapulo ket tallo a tawtawen nga isuna ket maysa nga itinerante nga aktor ken daytoy ket nakatulong kaniana ti panagrang-ay ti kabaelan na iti komedia sakbay a nagsursurat, pinagtitipon na ti Commedia dell'arte a banbanag nga inraman na ti kalapatan a Pranses a komedia.[2]


text:
Tailandia
Ti Tailandia ( /ˈtaɪlænd/ ty-land wenno /ˈtaɪlənd/;[7] Tailandés: ประเทศไทย, RTGS: Prathet Thai), opisial a ti Pagarian iti Tailandia (Tailandés: ราชอาณาจักรไทย, RTGS: Ratcha Anachak a Tilandés; IPA: [râːt.tɕʰā ʔāːnāːtɕàk tʰāj] ( denggen)), sigud idi a kas ti Siam (Tailandés: สยาม; RTGS: Sayam), ket maysa a pagilian a mabirukan iti sentro iti Indotsína a peninsula idiay Anabagatan a daya nga Asia. Nabeddengan daytoy iti amianan babaen ti Burma and Laos, iti daya babaen ti Laos ken Cambodia, iti abagatan babaen ti Golpo iti Tailandia ken Malaysia, ken iti laud babaen ti Baybay Andaman ken ti akin-abagatn unay nga ungto iti Burma. Dagiti maipapan ti baybay a pagbeddenganna ket mairaman ti Vietnam idiay Golpo iti Tailandia iti abagatn a dayat, ken ti Indonesia ken India idiay Baybay Andanan iti abagatan a laud.
Daytoy a pagilian ket maysa a batay-linteg monarkia, nga idauloan babaen ni Ari Rama IX, ti maikasiam nga ari iti Kamara iti Chakri, nga isu, a nagturay manipud idi 1946, ket isu ti kabayagan nga agserserbi a pangulo iti estado ken ti kabayagan nga agturturay a monarkia iti Tailandés a pakasaritaan.[8] Ti ari ti Tailandia ket natituloan a kas ti Pangulo iti Estado, Pangulo dagiti Siiigam a Buyot, ti Agtengtengngel iti Budista a relihion, ken ti Agsalsalakbnib kadagiti amina Pammati.
Ti Tailandia ket isu ti maika-51 a kadakkelan a pagilian iti lubong iti termino iti dagup a kalawa, nga adda ti kalawa ti agarup a 513,000 km2 (198,000 kd mi), ken isu ti maika-20 a kaaduan ti populasion a pagilian, nga adda ti agarup a 64 a riwriw a tattao. Ti kapitoliona ken kadakkelan a siudad ket ti Bangkok, nga isu daytoy ti politikal, komersio, industria ken kultural a sentro ti Tailandia. Agarup a 75% iti populasion ket etniko a Tilandés, 14% ket iti Insík a kaputotan, ken 3% ket etniko a dagiti Malay;[1] ti nabati ket tagikua dagiti minoridad a grupo a mairaman dagiti Mon, Khmers ken dagiti nadumaduma a turod a tribu. Ti opisial a pagsasao iti daytoy a pagilian ket Tilandés. Ti kangrunaan a relihion ket Budismo, a daytoy ket isansanay babaen ti agarup a 95% iti populasion.
Ti Tailandia ket nakapadas ti napardas a panagrang-ay ti ekomoniana idi nagbaetan ti 1985 ken1995, ken agdama daytoy a baro a naiindustria a pagilan ken maysa a kangrunaaan nga agkokomersio iti ruar. Ti turismo ket adu pay nga agiparawad ti Tilandés nga ekonomia, ken daytoy a pagiian ket balayan kadagiti adu a naamammoan a papanana dagiti turista, a mairaman ti Ayutthaya, Pattaya, Bangkok, Phuket, Krabi, Chiang Mai, Hua Hin ken Ko Samui.[9][10] Adda dagiti agarup a 5.2 riwriw a nalinteg ken di-nalinteg nga emigrante idiay Tailandia,[11] ken daytoy a pagilian ket nakaawis kadagiti ekspatriado manipud kadagiti narang-ay a pagilian.[12]
[urnosen] Etimolohia
Ti opisial a nagan idi ti pagilian ket Siam (Tailandés: สยาม RTGS: Sayam, pannakabalikas [sàjǎːm]) aginggana idi 23 Hunio 1939,[13] idi nasukatan daytoy ti Tailandia. Daytoy ket nanaganan manen ti Siam manipud idi 1945 aginggaa idi 11 Mayo 1949, a kalpasan daytoy ketnanaganan manen ti Tailandia. Daytoy ket naipaletra pay a ka s ti Siem, Syâm wenno Syâma, daytoy ket nainagananen iti Sanskrito a Śyâma (श्याम, a kayatna a saoen ket "nangisit" wenno "kayumanggi"). Dagiti nagan a Shan ken A-hom ket mabalin a sabsabali a kita ti isu met laeng a balikas, ken ti Śyâma ket mabalin a saan nga isu ti nagtaudan ngem ti naadal ken parbo a panakabakaweng.[14]
Ti balikas aThai (ไทย) ket saan, a kas sapasap a naipamattian,a naala manipud ti balikas a Tai (ไท) a kayatna asaoen ket "panagwayawayas" iti pagsasao a Thai; daytoy, nuay kasta, ti nagan ti maysa nga etniko a grupo manipud kadagiti tengnga a tanap (ti Tattao a Thai). Ti maysa a nadayeg a Thai nga eskolar ket nangisuppiat a ti Tai (ไท) ket kaykayatna a saoen laeng ket "tattao" wenno "tao a parsua" gaputa ti panagsuksukisokna ket agiparparang a dagiti rurala luglugar ti balikas a "Tai" ket inus-usar idi embes a ti kadawyan a balikas ti Thai a "kon" (คน) para iti tattao.[15]
Ti Thai ket agus-usar ti panangisao a "daga dagiti nawaya" tapno maiyebkas ti pasindayag iti kinapudno a ti Tailandia ket is-isu laeng ti pagilian idiay Abagatn a daya nga Asia a saan uray kaanoman a nakoloniaan ti Europeano a bileg. Bayat a dagiti Thai a tattao ket kadawyan nga ibagbagaanda ti pagilianda nga agus-usar ti nadayaw a porm a Prathet Thai (Thai: ประเทศไทย), isuda ket kaaduanda nga agususar ti lokal a panagsasao a Mueang Thai (Thai: เมืองไทย) wenno Thai (Thai: ไทย); ti balikas a mueang (Thai: เมือง) a kayatna a saoen ket "pagilian" ngem sapasap nga inus-usar a mangitudo ti siudad wenno ili. Ratcha Anachak Thai (Tailandés: ราชอาณาจักรไทย) a kayatna a saoen ket "Pagarian iti Tailandia" wenno "Pagarian iti Thai".
Iti etimolohiko, dagiti pakabuklanna ket: -Ratcha- (manipud ti Sanskrito raja, a kayatna a saoen ket "ari, naarian, pagturayan") ; -ana- (manipud ti Pāli āṇā, "turay, panagbilin, bileg", a dagitoy ket nanipud ti Sanskrito ājñā, kapadpada ti kayatna a saoen) -chak (manipud ti Sanskrito cakra wenno cakraṃ a kayatna asaoen ket "pilid", ti maysa a simbolo ti bileg ken panagturay). Ti Thai a Nailian a Kanta (Tailandés: เพลงชาติ), a pinartuat ken sinurat babaen ni Peter Feit idi las-ud ti nakaro a "patriotiko" a panawen ti 1930, ket nagitudtudo ti Thai a pagilian a kas ti: prathet-thai (Thai: ประเทศไทย). Ti umuna alinia ti nailian akanta ket: prathet thai ruam lueat nuea chat chuea thai (Thai: ประเทศไทยรวมเลือดเนื้อชาติเชื้อไทย) ken naipatarus idi 1939 babaen ni Koronel Luang Saranuprabhandi a kas ti: "Ti Tailandia ket isu ti nagkaykaysaan iti Thai a dara ken bagi."
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ 1.0 1.1 CIA World Factbook Thailand, CIA World Factbook.
- ^ ประกาศสานักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จานวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2553
- ^ Opisina ti Nailian nga Estadistika. "Maika-100 nga anibersario dagiti senso ti populasion iti Tailandia: Populasion ken maikabalayan a senso ti 2010: Maika-11 a senso iti Tailandia" (iti Tailandes), magun-od iti online: [1], naala idi 30 Enero 2012.
- ^ 4.0 4.1 4.2 4.3 "Tailandia". Internasional a Pundo ti Panguartaan. http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2012/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=28&pr.y=2&sy=2009&ey=2012&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=578&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CLP&grp=0&a=. Naala idi 22 Abril 2012.
- ^ "Reporta ti Panagrangrang-ay ti Nagtagitaoan". UNDP. 2009. http://hdrstats.undp.org/en/indicators/161.html. Naala idi 27 Oktubre 2011.
- ^ "Reporta ti Panagrangrang-ay ti Nagtagitaoan 2011 – Estadistika a nairaman ti panagrangrang-ay ti nagtagitaoan". Reporta ti Panagrangrang-ay ti Nagtagitaoan. pp. 127–130. http://hdr.undp.org/en/media/HDR_2011_EN_Tables.pdf. Naala idi 2 Nobiembre 2011.
- ^ "Merriam-Webster Online". Merriam-webster.com. 25 Abril 2007. http://www.merriam-webster.com/dictionary/thailand. Naala idi 25 Abril 2010.
- ^ "Maysa a Naarian a Bitla dagiti okasion". Worldhop.com a Warnakan. 1996. http://www.worldhop.com/Journals/J5/ROYAL.HTM. Naala idi 5 Hulio 2006.
- ^ Ti Tailandi aket ti Banko ti Lubong, ti Banko ti Lubong a panagtaldiap ti pagilian ti Tailandia.
- ^ Ti Guarda, Bariweswes ti Pagilian: Tailandia, 25 Abril 2009.
- ^ TAILANDIA: Dagiti ubbing a Burmes nga emigrante a saan a nakaadal. IRIN Asia. 15 Hunio 2009.
- ^ Narigat a panagadal iti paraiso ti ekspatriado. BBC News. 14 Disiembre 2006.
- ^ Pakasaritaan ti Tailandia (Siam), CSMngt-Thai.
- ^ Eliot, Charles (1921). Ti Gandat a Gutenberg EBook iti Hinduismo ken Budismo, Ti Naipakasaritaan a Panagiladawan, Tom. 3 (iti 3) [EBook #16847]. Londres: Routledge & Kegan Paul Ltd.. pp. Kap. xxxvii 1; nagdakamat kadagiti Paammo 189: Ti nagan ket mabirukan kadagiti Champa a sinuratan iti 1050 A.D. ken segun ti Gerini ket agparang idiay Samarade ni Ptolemy = Sâmaraṭṭha. Kitaen ti Gerini, Ptolemy, p. 170. Ngem ti Samarade ket mairukan idiay asideg ti Bangkok ken mabalin nga awan dagiti Tais iti dayta alugar iti dayta apanawen ni Ptolemy; ken Paamo 190: Ken isu pay idiay Tengnga nga Asia a Kustana ket agparang a naadal a panagbakkaweng ti nagan a Khotan, a naaramid tapno maikkan ti kayatna a saoen iti Sanskrito..
- ^ จิตร ภูมิศักดิ์ 1976: "ความเป็นมาของคำสยาม ไทย ลาวและขอม และลักษณะทางสังคม ของชื่อชนชาติ" (Jid Phumisak 1976: "Ti Irurumsua para kadagiti Siames a Balikas para iti Thai, Laotiano ken Khmer ken Nakagimongan a Pnakailasin para iti Pagilian a nagnagan")
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Tailandia idiay Wikimedia Commons
- Tailandia
- Dagiti batay-linteg a monarkia
- Dagiti pagilian a nagbeddengan ti Baybay Abagatan Tsina
- Dagiti pagilian ti Taaw Indiano
- Dagiti kameng nga estado ti Asosasion ti Abagatan a daya nga Asia a Pagpagilian
- Dagiti kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian
- Dagiti pagilian ti Abagatan a daya nga Asian


text:
Bulan
Ti Bulan isisu ti masna a satelite iti Daga,[nb 4][5] ken ti maikalima a kadakkelan a satelite iti Sistema a Solar. Isu ti kadakkelan a masna a satelite iti maysa a planeta iti Sistema a Solar relative iti kaddaakel iti bukodna a nangruna, nga adda ti pagkapat ti diametro iti Daga ken 1⁄81 ti bukodna a masa.[nb 5] Ti Bulan ket isu ti maikadua a kapusekan a satelite kalpasan ti maria a maysa kadagiti karanigan a taga-ugma nga nagukisan ti naingatoan adagdaga ken narimbaw impakto ng abot. Isu daytoy ti karaniagan a banag iti langit kalpasan ti Init, uray no ti rabawna ket agpaysao pay a nasipnget, a kapadpada ti karaniag ti uging. Ti kinarimbawna iti langit ket ti kinakadawyanna a siklo dagiti paset , manipud idi taga-ugma a panawen, ket nakaaramid ti Bulan a kas myasa a naipangpangruna a kultural nga impluensia iti pagsasao, dagiti kalendario, arte ken mitolohia. Ti grabidad a panagimpluensia ti Bulan ket agpataud dagiti ugot ti taaw ken ti panagpaatiddog ti minuto iti aldaw. Ti agdama a panagliklikmut kaadayo ti Bulan, nga agarup a mamin sangpulo ket tallo ti diametro iti Daga, ket gapuanan daytoy ti panagparangna a kasla kadakdakkelna idiay langit ti Init, a mangpalubos daytoy nga apag-isu a kallobanna ti Init dagiti dagup a solar a salip.
Ti Bulan ket isu laeng ti nailangtana bagi malaksid ti Daga a ti tao ket simmanglad. Nupay ti Luna programme ti Kappon ti Sobiet ket isu ti immuna a nakaabot ti Bulan iti maysa a saan a namaneho a pagluganan ti limbang idi 1959, ti Apollo a programa ti Estados Unidos ket nakaganab ti isisu a namaneho ti tao a mision iti agdama nga aldaw, a nagrugi ti immuna a namaneho ti tao a lunar a panagliklikmut a mision babaen ti Apollo 8 idi 1968, ken innem a panagsanglad iti Bulan ti nagbaetan ti 1969 ken 1972, a ti immuna ket ti Apollo 11. Dagitoy a mision ket nagisubli kadagioti sumurok a 380 kg kadagiti lunar a bato, a dagitoy ket inusar ti panagrang-ay ti heolohika a panagawat iti nagtaudan ti Bulan, ti pormasion iti uneg ti bulkodna a patakder, ken iti napalabas a pakasaritaanna. Naipagarup a daytoy ket naporma idi 4.5 bilion a tawtawen. Ti maysa a panakaporma a teoria ket ti higante nga impakto a napasamak a nairaman ti Daga. Ti impakto a teoria ket naidudua idi 2012, kalpasan ti panagusig manen dagiti Apollo nga alagad.
Kalpasan ti Apollo 17 a mision idi 1972, ti Bulan ket binisbisita laengen babaen dagiti saan a namaneho ti tao a pagluganan ti limbang, ti nailatakan babaen ti kinaudi a Sobiet a Lunokhod rover. Manipud idi 2004, ti Hapon, Tsina, India, ti Estados Unidos, ken ti Europeano nga Ahensi ati Limbang ket nagpatulod dagitoy dagiti lunar nga agpalpalikmut. Dagitoy a pagluganan ti limbang ket nakaparawad ti panagpasingked ti panakaduktal iti lunar a danum a yelo idiay agnanayon a nalinongan nga abot dagiti ungto ken bedbed iti lunar a regolito. Adda dagiti sumakbay a naplano a mision a mapan iti Bulan, a mairamn ti maysa a gobierno ken binusbusan a pribado. Ti Bulan ket agtultuloy nga adda babaen ti Tulag ti Pangaruar a Limbnag , a nawaya sukisoken para iti amin a pagilian para kadagiti nakappi a pangngep.
[urnosen] Nagan ken etimolohia
Ti maitutop a nagan para iti masna a satelite ti Daga ket "ti Bulan".[6][7] Ti panginagan ti Inggles a moon ket naala manipud ti moone (idi agarup a 1380), a naiparang-ay manipud ti mone (1135), a naala manipud ti Daan nga Inggles mōna (a napetsaan manipud idi sakbayan ti 725), a daytoy ket, a kapada dagiti amin Hermaniko a pagsasao a kognado, a nanipud ti Proto-Hermaniko *mǣnōn.[8]
Ti kangrunaan a moderno nga Inggles a panagilasin a maipanggep ti Bulan ket lunar, a naala manipud ti Latin Luna. Ti maysa pay ngem saan a nalatak a panagilasin ket ti seleniko, a naala manipud ti Taga-ugma a Griego a Selene (Eeλήvn), a naggapuan ti pasaruno a "seleno-" (a kas iti nakaalaan ti selenograpia).[9]
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Ti kaaduan a kuenta ket naited a naibatay ti titimbengan a karaniag manipud ti kuenta iti −12.74 a naited para iti maysa nga ekuador aginggana ti sentro ti Bulan iti kaadayo iti 378 000 km idiay NASA a kipudno a papeles a pinagibasaran aginggana ti kabassitan a kaadayo ti Daga-Bulan a naited idiay, kalpasan ti pinudno ti kinaudi para iti ekuatorial a raya ti Daga iti 6 378 km, nga agited ti 350 600 km. Ti kabassitana kuenta (para iti kaadayo ti baro a Bulan) ket naibatay iti agpadpada panakagpang nga inususar ti kaadu a distansia ti Daga–Bulan iti 407 000 km (a naited idiay kipnapudno a papeles) ken babaen ti panagkarkulo ti karaniag iti panagsilnag ti daga iti baro a Bulan. Ti karaniag iti panagsilnag ti daga ket albedo ti Daga × (raya ti Daga / Raya iti Panagtayyek iti Bulan)2 ] a minaig ti dagus a solar a panakasilnag a rumsua para iti kabus a Bulan. (Albedo ti Daga = 0.367; raya ti Daga = (polar radius × ekuatorial radius)½ = 6 367 km.)
- ^ Ti sakup ti naited a kuenta ti angular a kadakkel ket naibatay baben ti titimbengan dagiti sumaganad a kuenta a naited idiay kinapudo a papeles a pinagibasaran: iti maysa a Daga-ekuador aginggana ti Bulan-sentro a kaadayo iti 378 000 km, ti angular a kadakkel ket 1896 arkosegundo. Ti kapadpadana met laeng a kinapudno a papeles ket agited ti patingga ti Daga–Bulan a kaadayo iti 407 000 km ken 357 000 km. Para iti kadakkelan a angular a kadakkel, ti kabassitan a distansiaket nasken ipagisu para iti ekuatorial a raya ti Daga iti 6 378 km, nga agited ti 350 600 km.
- ^ Lucey et al. (2006) agited kadagiti 107 partikulo cm−3 babaen ti aldaw ken 105 particles cm−3 babaen ti rabii. Iti igid ti ekuatorial a temperatura ti rabaw iti 390 K babaen ti ken 100 K babaen ti rabii, ti umno a linteg ti alingasaw ket agitulok kadagiti presion a naited idiay infobox (binukel iti kaasitgan a urnos iti kapigsa; 10−7 Pa babaen ti aldaw ken 10−10 Pa babaen ti rabii.
- ^ Adda dagiti adu ken sabsabali a sideg ti Daga nga asteroid a mairaman ti3753 Cruithne a dagitoy ket kumaduaan nga agpalpalikmut iti Daga: dagiti pagliklikmutanda ket agpakabaelda nga umasideg iti Daga kadagiti paset ti panawen ngem agbalbaliw da met laeng kadagiti napalabas a panawen (Morais et al, 2002). Dagitoy ket quasi a satelite - dagitoy ket saan a bulbulan gapu ta saanda a palpalikmuten ti Daga. Par aiti adu pay a pakaammo, kitaen ti Dagiti sabali a bulan iti Daga.
- ^ Ti Charon ket maibagay a dakdakkel no ipada iti Pluto, ngen ti Pluto ket nabaliwan ti panakaidasigna a kas maysa nga ansisit a planeta
- ^ 1.0 1.1 Lang, Kenneth R. (2011); Ti Cambridge a Pagalagadan ti Sistema Solar, Maika-2 nga ed., Cambridge Unibersidad a Pagmalditan
- ^ 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 Williams, Dr. David R. (2 Pebrero 2006). "Kinapudno a Papeles ti Bulan". NASA (Nailian a Datos a Sentrso ti Siensia ti Law-ang). http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/moonfact.html. Naala idi 31 Disiembre 2008.
- ^ Matthews, Grant (2008). "Celestial body irradiance determination from an underfilled satellite radiometer: application to albedo and thermal emission measurements of the Moon using CERES". Applied Optics 47 (27): 4981–93. Bibcode 2008ApOpt..47.4981M. doi:10.1364/AO.47.004981. PMID 18806861.
- ^ A.R. Vasavada, D.A. Paige, and S.E. Wood (1999). "Dagiti Asideg ti Rabaw a Temperatura idiay Merkurio ken ti Bulan ken ti Stabililidad dagiti Polar a Deposito ti Yelo". Icarus 141 (2): 179. Bibcode 1999Icar..141..179V. doi:10.1006/icar.1999.6175.
- ^ Morais, M.H.M.; Morbidelli, A. (2002). "Ti Populasion dagiti Asideg ti Daga nga Asteroid iti Kumaduan a Panaggunay iti Daga". Icarus 160 (1): 1–9. Bibcode 2002Icar..160....1M. doi:10.1006/icar.2002.6937.
- ^ "Panagginagan dagiti Astronomikal a Banbanag: Panangiletra dagiti nagab". Kappon ti Internadional nga Astronomiko. http://www.iau.org/public_press/themes/naming/#spelling. Naala idi 29 Marso 2010.
- ^ "Gazetteer iti Planetario a Nomenklatura: Planetario a Nomenklatura FAQ". USGS Programa ti Astroheolohia a Panagsukisok. http://planetarynames.wr.usgs.gov/nomenFAQ.html. Naala idi 29 Marso 2010.
- ^ Barnhart, Robert K. (1995). Ti Barnhart nga Ababa a Diksionario iti Etimolohia. Estado Unidos: Harper Collins. p. 487. ISBN 0-06-270084-7.
- ^ "Oxford nga Inggles a Diksionario: lunar, a. ken n.". Oxford nga Inggles a Diksionario: Maikadua nga Eision 1989. Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan. http://dictionary.oed.com/cgi/entry/50136796?single=1&query_type=word&queryword=lunar&first=&max_to_show=10. Naala idi 23 Marso 2010.


text:
Tanap ti Cagayan
Nagsasabtan: 17°37′N 121°43′E / 17.617°N 121.717°E
Ti Tanap ti Cagayan (Cagayan Valley) ket maysa kadagiti rehion ti Pilipinas, a napusgan kas Rehion II wenno Rehion 02. Buklen ti lima a probinsia: Batanes, Cagayan, Isabela, Nueva Vizcaya, ken Quirino. Ti siudad ti Tuguegarao ti rehional a sentro ti Tanap ti Cagayan.
Masarakan ti rehion iti dakkel a tanap iti amianan-a-daya a deppaar ti Luzon, iti nagbaetan dagiti kabambantayan ti Kordiliera ken Sierra Madre. Bineltak ti Karayan Cagayan, ti kaatiddogan a karayan iti pagilian, ti Tanap ti Cagayan.
[urnosen] Politikal a pannakaguduagudua
[urnosen] Dagiti komponente a siudad
- Siudad ti Cauayan, Isabela
- Siudad ti Santiago, Isabela¹
- Siudad ti Tuguegarao, Cagayan
¹ Maysa nga agwaywayas a komponente a siudad ti Siudad ti Santiago.
[urnosen] Kasilpo iti ruar
- 2010 a Senso a Pakaammo ti Pilipinas (Ingglés) naala idi 30 Abril 2012


text:
Marktl
Ti Marktl wenno makunkuna pay a kas ti Marktl am Inn ( Bassit a tiendaan idiay karayan ti Inn),idiay Estado ti Bavaria, Alemania, idiay asideg ti Austriano a pagbeddengan, idiay distrito ti Altötting iti Ngato a Bavaria . Ti Marktl ket isu ti naikapasngayan ni Papa Benedicto XVI, a nangsaruno kenni Papa Juan Pablo II a maika-265 a daulo ti Simbaan a Romano Katoliko.
[urnosen] Pakasaritaan
- Maika-13 a siglo - Nabangon a kas ti batayan ti bileg dagiti Konde iti Leonberg.
- 1297 - Panakabangon ti immuna a simbaan a naipammadayawan para kenni Santo Oswald iti uneg ti mitra iti StammhamPlantilia:Dn, daytoy ket naipadrino babaen ni Berengar III, Konde iti Leonberg ken inkonsekrado idi babaen ni Obispo Albert iti Chiemsee.
- 1422 - Dúke Henry XVI iti Bavaria ket nangited ti tiendaan a gundaway iti ili.
- 1477 - Dúke Louis ti Nabaknang ket nangited ti eskudo kadagiti umili iti Marktl, a nagipakpakita ti kawit ti barko ken lumagto a rukod, a kas simbolo ti panagdaliasat a komersio
- 1577 - Dúke Albert V ket nangipalubos ti panakaikabil ti maysa apadi idiay sanga ti Marktl a simbaan
- 1697 - Prinsipe-Elektor Max Emanuel ket nangurnos ti panakaipatakder ti immuna a rangtay a bumallasiw ti Karayan Inn idiay Marktl
- 1701 - Nakimat ti torre ti Santo Oswald a simbaan, a gapuanan daytoy ti panakauran ti sibubukel a tiendaan
- 1851 - Ti Marktl, ket sanga laeng ti parokia iti StammhamPlantilia:Dn, ket nagbalin a nawaya a parokia
- 1857 - Ni Obispo Heinrich von Hofstetter inkonsekradona ti kabarbaro a naipatakder ti sibaan ti parokia ni Santo Oswald
- 1871 - Ti Marktl ket nakaala ti panakaipatakder estasion ti perokaril manipud idiay Munich aginggan idiay SimbachPlantilia:Dn
- 1919 - Ti panangibangon ti panagsalaknib a tambak idiay Karayan Inn a kas ti maysa apanagslaknid kadagiti layos
- 1927 - Panakaipasngay ni Papa Benedicto XVI; panakalpas ti immuna a konkreto a rangtay idiay Inn ken ti panakabangon ti "Neue Strasse" (Baro a Kalsada) tapno malabsan ti tiendaan
- 1965 - Panagpabaro ti parokia a simbaan ni Santo Oswald; ti parokia a salaan ket nabangon
- 1970-1972 - Dagiti dati a nawaya a munisipalidad ti Marktlberg ken Schuetzing ket nainkorporado idiay Marktl
- 1980 - Ti nabangon ti maysa a mekaniko-biolohiko a pagugasan
- 1981-1983 - Ti Bürgerhaus ("Kamara dagiti Umili") et nabangon (a mairaman ti publiko a biblioteka, dagiti kuarto para kadagiti pasamak, ti maysa a pagayayaman it skittles alley kdpy.)
- 1984-1987 - Panakabangon dagiti estasion ti brigada ti uram idiay Marktl ken Marktlberg
- 1989 - Ti pagkapetan ti Autobahn A 94
- 1996 - Panaka-desinio manen ti tiendaan a squareMarktl
- 2000 - Panaka-desinio manen ti kuadrado idiay sango ti estasion ti perokaril
- 2005 - Panakabutosan ni Papa Benedicto XVI ken panakabotelia ti pammadayawan a "Papstbier" (serbesa ni Papa) babaen ti lokala managserbesa a Weideneder tapno mailako ti publiko
- 2006 - Panagbisita ni Papa Benedicto XVI
[urnosen] Eskudo
Ti eskudo ti Marktl ket naipabulod ti panakaitengngelna babaen ni Dúke Ludwig idi Mayo 12, 1447. Ti kawit ti agpatpataray ti bangka ket simbolo ti panagdaliasat, a daytoy ket nangruna idi ti daytoy a rehion. Ti lumagto a rukod ket simbolo ti panagkomersio dagiti bukbukel ken panagitulod. Ti Babaro a pastilasket mangitudoti panakakaduaan iti lugar iti Babaro a dukado.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ "Fortschreibung des Bevölkerungsstandes" (iti Aleman). Bayerisches Landesamt für Statistik und Datenverarbeitung. 31 Disiembe 2011. https://www.statistikdaten.bayern.de/genesis/online?language=de&sequenz=tabelleErgebnis&selectionname=12411-009r&sachmerkmal=QUASTI&sachschluessel=SQUART04&startjahr=2011&endjahr=2011.
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Marktl am Inn idiay Wikimedia Commons


text:
Nasantuan nga Imperio a Romano
Ti Nasantuan nga Imperio a Romano (HRE; Aleman: Heiliges Römisches Reich (HRR), Latin: Imperium Romanum Sacrum (IRS), Italiáno: Sacro Romano Impero (SRI)) ket maysa idi a transnasional nga imperio a rimsua manipud idi 962 aginggana idi 1806 idiay Tengnga a Europa. Tinurayan daytoy babaen ti Emperador ti Nasantuan a Romano. Ti karakterna daytoy ket bimmaliw idi panawen ti Tengnga a Panawen ken ti Nasapa a Moderno a paset ti panawen, idi ti bileg iti emperador ket nagininut a kimmapsut a naiparabor iti prinsesa. Kadagiti kinaudi a siglona, ti karakterna ket nagbalin a immasideg kadagiti kappon ti teritorio.
Dagiti teritorio ti imperio ket naipatengngaan iti Pagarian iti Alemania, ken mairaman dagiti kaarrubana ateritorio, nga idi kapigsana ket mairaman ti Pagarian iti Italia ken ti Pagarian iti Burgundy. Para iti kaaduan a pakasaritaanna, ti Imperio ket kaaduan a binuklan dagiti ginaut a babbabassit a paset, dagiti prinsipalidad, dagiti dukado, dagiti kondado, dagiti Nawaya nga Imperial a Siudad ken dagiti daddum apay a pinagturturayan.
Idi 962 Otto I ket nabalangatan nga Emperador ti Nasantuan a Romano (Aleman: Römisch-Deutscher Kaiser), uray no ti Romano nga imperial a titulo ket immuna anaipasubli kenni Karlomagno idi 800. Ni Otto ket isu ti immuna nga emperador iti daytoy a pagturayan a saan a kameng iti nasapsapa a Karolingio a dinastinia.[2] Ti kinaudi nga Emperador ti Nasantuan a Romano idi ket ni Francis II, nga isu ket nagikkat ken rinunawna ti Imperio idi 1806 idi panawen ti Napoleoniko a Gubgubat.[3] Iti bilin iti sumaganad a 1512 a Dieat iti Cologne, ti nagan ket opisial a sinukatan ti Nasantuan nga Imperio a Romano iti Aleman a Pagilian (Aleman: Heiliges Römisches Reich Deutscher Nation, Latin: Imperium Romanum Sacrum Nationis Germanicæ).[4]
Dagiti teritorio ken pagturayan iti Nasantuan nga Imperio a Romano iti termino dagiti agdama nga estado ket buklen ti Alemania (malaksid ti Akin-abagatan a Schleswig), Austria (malaksid ti Burgenland), ti Republika a Tseka, Suisa ken Listenstain, ti Olánda, Belgium, Luxembourg ken Eslobenia (malaksid ti Prekmurje), ken dagiti naisangsangayan a paset iti dumaya a Pransia (a nangnangruna ti Artois, Alsace, Franche-Comté, Pranses a Flanders, Savoy ken Lorraine), akin-amianan nga Italia (a nangnangruna ti Lombardy, Piedmont, Emilia-Romagna, Tuscany, Trentino ken Abagatan a Tyrol), ken ti lumaud a Polonia (a nangnangruna ti Silesia, Pomerania ken Neumark).
[urnosen] Nagan
Ti termino a sacrum (i.e., "nasantuan" iti panunot a "naikonsagrar") a naikapet iti mediebal a Romano nga Imperio ket naus-usar manipud idi 1157, babaen ni Frederick I Barbarossa ("Nasantuan nga Imperio"; ti porma a "Nasantuan nga Imperio a Romano" ket napasingkedan manipud idi 1254 ken dagiti sumakbay).[5] Ti termino ket nainayon tapno maipakita ti panagayat ni Frederick a mangituray ti Italia ken ti Papa.[6] Sakbay idi 1157, ti pagturayan ket makunkuna laeng a kas ti Romano nga Imperio.[4]
Iti bilin ti sumagana a Dieta idi 1512 iti Cologne, ti nagan ket opisial a sinukatan ti Nasantuan nga Imperio a Romano iti Aleman a Pagilian (Aleman: Heiliges Römisches Reich Deutscher Nation, Latin: Imperium Romanum Sacrum Nationis Germanicæ).[7] Daytoy a porma ket immuna a nausar iti maysa a dokumento idi 1474.[6]
Ti Nasantuan nga Imperio a Romano ket naipanaganan manipud iti Romano nga Imperio ken naikapanunutan idi a daytoy ket katuloyna. Daytoy ket naibatay iti mediebal a konsepto iti translatio imperii.[8]
Ti Pranses a mannurat ti Panagpalpalawag a ni Voltaire ket nasagibar a nangisao a: "Daytoy nga aglalaok a rimpuok a tinawtawagan idi ken bokudna pay tinawtawagan pay tatta a ti Nasantuan nga Imperio a Romano ket saan a nasantuan, wenno Romana, wenno maysa nga imperio."[9]
[urnosen] Paammo
- ^ Nagnagan iti Nasantuan nga Imperio a Romano iti Aleman a Pagilian kadagiti sabsabali a pagsasao:
- ^ Martin Arbage, "Otto I", iti Mediebal nga Italia: Maysa nga Ensiklopedia (Routledge, 2004), p. 810 online: "Ni Otto ket mabalin a maikapanunutan nga isu ti immuna a nagturay iti Nasantuan nga Imperio a Romano, uray no dayta a termino ket saan nga inususar aginggana idi maikasangapulo ket dua a siglo."
- ^ Bryce, James (1889). Ti Nasantuan nga Imperio a Romano. Londres: Macmillan ken Co.. p. 1. http://books.google.ca/books?id=lvgsAAAAYAAJ&printsec=frontcover&dq=holy+roman+empire&hl=en&sa=X&ei=ukRbT4CTGsm1gweT2oWiCw&ved=0CDMQ6AEwAA#v=onepage&q=holy%20roman%20empire&f=false.
- ^ 4.0 4.1 Peter Hamish Wilson, Ti Nasantuan nga Imperio a Romano, 1495–1806, MacMillan a Pagmalditan 1999, Londres, panid 2; Ti Nasantuan nga Imperio a Romano iti Aleman a Pagilian idi Embahada iti Pederala Republik a iti Alemania idiay Londres a sapot ti pagsaadan
- ^ Peter Moraw, Heiliges Reich, iti: Lexikon des Mittelalters, Munich & Zurich: Artemis 1977–1999, tom. 4, col. 2025–2028.
- ^ 6.0 6.1 Joachim Whaley, ed (2011). Ti Alemania ken ti Nasantuan nga Imperio a Romano: Tomo I: Ti Maximiliano I aginggana ti Kappia iti Westphalia, 1493-1648. Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan. p. 17.
- ^ Peter Hamish Wilson, Ti Nasantuan nga Imperio a Romano, 1495-1806, MacMillan Press 1999, Londres, panid 2; Ti Nasantuan nga Imperio a Romano iti Aleman a Pagilian idiay embahada iti Pederala Republika iti Alemania idiay Londres a sapot ti pagsaadan
- ^ Whaley 2011, pp. 17-20
- ^ Kasisigud a testo: Ce corps qui s'appelait et qui s'appelle encore le saint empire romain n'était en aucune manière ni saint, ni romain, ni empire. In Essai sur l'histoire générale et sur les mœurs et l'esprit des nations, Kapitulio 70 (1756)
[urnosen] Pinagibasaran
- Heinz Angermeier, Das Alte Reich in der deutschen Geschichte. Studien über Kontinuitäten und Zäsuren, München 1991
- Karl Otmar Freiherr von Aretin, Das Alte Reich 1648–1806. 4 vols. Stuttgart, 1993–2000
- Peter Claus Hartmann, Kulturgeschichte des Heiligen Römischen Reiches 1648 bis 1806. Wien, 2001
- Georg Schmidt, Geschichte des Alten Reiches. München, 1999
- James Bryce, Ti Nasantuan nga Imperio a Romano. ISBN 0-333-03609-3
- Jonathan W. Zophy (ed.), Ti Nasantuan nga Imperio a Romano: Maysa Manual a Diksionario. Greenwood Press, 1980
- Deutsche Reichstagsakten
- George Donaldson, Alemania: Maysa a Kompleto a Pakasaritaan. Liblibro ti Gotham, New York 1985
- Jason Phillip Coy, Benjamin Marschke, David Warren Sabean, Ti Nasantuan nga Imperio a Romano, Naipammanunutan manen, Liblibro ti Berghahn (2010)
- Joachim Whaley, TiAlemania ken ti Nasantuan nga Imperio a Romano, Tomo 1 ken 2, OUP, 2011
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Nasantuan nga Imperio a Romano idiay Wikimedia Commons


text:
Ti Reykjavík (Pannakabalikas nga Islandés: [ˈreiːcaˌviːk] ( denggen)) ket isu ti kapitolio ken kadakkelan a siudad idiay Islandia.
Ti latitud na, aiti 64°08' N, ket makabalin daytoy a ti ti kaamianan unay iti lubong a kapitolio a siudad iti maysa a naturay nga estado. mabirukan daytoy idiay abagatan a laud iti Islandia, idiay akin-abagatan nga aplaya iti Luek ti Faxaflói. Nga addaan ti populasion ti aganad a 120,000 (ken sumurok a 200,000 idiay Kalatakan a Reykjavík a Lugar), datoy ti pusod ti ekonomia ken gobierno ti Islandia.
Ti Reykjavík ket naikapamatian a daytoy ti pakabirukan ti immuna a pagnaedan idiay Islandia, a ti Ingólfur Arnarson ket napakunkuna a naipabangon idi 870 C.E. Aginggana idi maika-18 a siglo, awan ti urbano a panagrangrang-ay iti lokasion iti daytoy a siudad. Daytoy a siudad ket naibangon idi 1786 a kas maysa a paggatangan nga ili ken dimmaakkel kadagiti sumagad a dekado, ken nagbalin a rehional ken nailian a sentro ti komersio, populasion ken gobierno.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Naamamoan a ti "Siudad iti Reykjavík"


text:
fidel wrote:
pacpacbang wrote:
binulod ko dagitay naballitokan a pagsasaom Ka-Fidel; ado ti naparagsak na nga Ilocano nga naiwaras ti nadumaduma a paset ti lubong; inemail ko ngamin, maayatan da launay nga baliksen ulit ti sarita a Ilocano; uray matiritir kano ti dila da ta nabayag a di agsarsarita ti ilocanon...
...nasayaat met, bro ta impadigom kadagiti kadaraan iti ballasiw-taaw amanganto ket no malipatanda ti nakaiyanakanda a pagsasao...
wen man, ta ngamin nu nagnaed dat sabali a nasyonen ket madi ammo dagiti annak da ti agsao ilocanon. ngem maragsakan da talaga sika; ta nu dati haan da malagip ag-email ket simmungbat da edi nabasa da datay impadigo tayo...


text:
fidel wrote:
...sige kakabagis, ilanadyo ditoy dagiti sapsapulenyo a galad ken talugading a pagaayatyo iti maysa a babai amngan laeng no ditoyyo a masapulan ti kapunganyo iti tungpal biag no dakayo ket saanpay a naasawaan...
kaniak a biang: managayat ken mannangipateg, mayaten...
no siak jolie ti damagem ket ti kayak ko ti babae ket diay dakkel ti bakrang na dakkel ti patong na, naipet ti kwa na ken syempre nasayaat ken napintas..
halos siguro nga klase ti babae naramanakon, puraw, thailandesa, laosian, native (eskimo) hispanic, ken adu nga pinay..(ilocana, bisaya, tagalog, pangalatok, kapampangan, ibanag, ilonga, ken adu pay diak malagipen ti kaado na..
true story datoy jolie saan nga pinag lastog..
adu met nga klase ti suso ken pipit nga nakitakon, diay baribar nga oki ti kayat ko nga mabirukan ngem awan pay ti gasat ko, addan to siguro aldaw nga mabirukak..


text:
Basel-Landschaft
Ti Basel-Landschaft (Aleman: Basel-Landschaft (tulong·paammo); wenno inpormal a: Baselland/Baselbiet), ket maysa kadagiti 26 a kanton ti Suisa. Ti kapitoliona ket ti Liestal. Daytoy ket makibinningay ti pagbeddengan kadagiti kanto ti Basel-Stadt, Solothurn, Jura ken Aargau, ken dagiti Pranses a rehion iti Alsace ken ti Aleman nga estado ti Baden-Württemberg.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Arealstatistik Standard - Kantonsdaten nach 4 Hauptbereichen
- ^ Dagiti estadistika ti Kanton iti Basel-Land, Wohnbevölkerung nach Nationalität und Konfession per 31. Dezember 2011 (Alemán) Naala idi 3 Mayo 2012
[urnosen] Kasilpo iti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Kanton iti Basel-Landschaft idiay Wikimedia Commons


text:
Rehion ti Tōhoku
Ti rehion ti Tōhoku (東北地方 Tōhoku-chihō?) ket maysa a heograpiko a lugar iti Hapón. Tdaytoy a rehion ket sakupenna ti amianan a daya a paset iti Honshu, ti kadakkelan a isla iti Hapón. Daytoy a rehion ket buklen dagiti innem a prepektura (ken): Akita, Aomori, Fukushima, Iwate, Miyagi ken Yamagata.[1]
Ti Tōhoku ket maysa daytoy a maipatpatiway a rehion, nga addaan kadagiti napinpintas a ladladawan ngen narusanger a klima. Idi maika-20 a siglo, ti turismo ket nagbalin a kangrunaan nga industria iti rehion ti Tōhoku.
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Nussbaum, Louis-Frédéric. (2005). "Tōhoku" iti Ensiklopedia ti Hapón, p. 970 idiay Liblibro ti Google.


text:
Bulkán
Ti bulkán ket maysa a lukat, wenno bungaw, iti rabaw ti planeta wenno ukis, a mangpalubos a kadagiti napudot a magma, bulkaniko a dapo ken dagiti alingasaw manipud a tumalaw manipud ti baba a mapan ti rabaw.
Dagiti bulkán ket sapasap a mabirukan kadagiti tektoniko a plato ket bumalbaliw wenno makisinnabat. Ti katengngaan a maipapan ti taaw a pantok, kas pagarigan ti Tengnga nga Atlantiko a Pantok, ket adda dagiti kas pagarigan dagiti bulkánn a gapuanan babaen dagiti agbalbaliw a tektoniko a plato a maguguyod a maisinsina; ti Pasipiko a Singsing ti Apuy ket adda dagiti kas pagarigan dagiti bulkán a gapuanan babaen ti agsinnabat a tektoniko a plata nga agsinsinabat.
[urnosen] Pinagibasaran
[urnosen] Adu pay a mabasbasa
- Cas, R.A.F. and J.V. Wright, 1987. Bulkaniko a panagsasaruno. Unwin Hyman Inc. 528p. ISBN 0-04-552022-4
- Macdonald, Gordon ken Agatin T. Abbott. (1970). Dagiti bulkan iti baybaya. Unibersidad ti Hawaii a Pagmalditan, Honolulu. 441 p.
- Marti, Joan ken Ernst, Gerald. (2005). Dagiti bulkan ken ti Enbironmento. Unibersidad ti Cambridge a Pagmalditan. ISBN 0-521-59254-2.
- Ollier, Cliff. (1988). Dagiti bulkan. Basil Blackwell, Oxford, UK, ISBN 0-631-15664-X (hardback), ISBN 0-631-15977-0 (paperback).
- Sigurðsson, Haraldur, ed. (1999) Ensiklopedia dagiti Bulkan. Academic Press. ISBN 0-12-643140-X. Daytoy a reperensia ket naigandat para kadagiti heologo, ngem adu dagiti artikulo a mabalin a magun-od dagiti saan a propesional.
[urnosen] Dagiti silpo ti ruar
Dagiti midia a mainaig ti Bulkan idiay Wikimedia Commons
- Bulkan, Ahensia ti Pederala Panangimaton ti Emerhensia (Estados Unidos FEMA)
- Bulkan a Lubong


text:
Papeles:John f kennedy.ogg
Naggapo idiay Ilokano Wikipedia, ti nawaya nga ensiklopedia
Daytoy a papeles ket naggapu idiay Wikimedia Commons ken mabalin a mausar kadagiti sabsabali a gandat.
Ti pagipalpalawag na idiay pagipalpalawag a panid ti papeles ket naipakita dita baba.
[urnosen] Kasisigud a listaan pang-ipan
The original description page is/was here. All following user names refer to en.wikipedia.
- 2011-05-16 20:35 Rangilo Gujarati 0×0× (53217 bytes) Created by me -[[w:en:User:Rangilo_Gujarati|Arnav Sonara]]'
Pakasaritaan ti papeles
Agtakla iti maysa a petsa/oras tapno makitam ti papeles iti kasisigudna a langa iti dayta nga oras.
Panagusar iti daytoy a papeles
Ti sumaganad a silpo ti panid ditoy a papeles:
Sangalubongan a panag-usar ti papeles
Dagiti sumaganad a wiki ket agus-usar iti daytoy a papeles:
- Panag-usar idiay en.wikipedia.org


text:
Grover Cleveland
Ni Stephen Grover Cleveland (Marso 18, 1837 – Hunio 24, 1908) ket isu idi ti Maika-22 ken maika-24 Presidente iti Estados Unidos. Ni Cleveland ket isu laeng ti presidente a nagserbi ti dua a saan a nagsaruno a termino (1885–1889 ken 1893–1897) ken isu ti agmaymaysa a namindua a naibilang ti panagibilang kadagiti presidente. Isu ti nangabak iti nadayeg a butos para iti presidente ti tallo a beses iti 1884, 1888, ken 1892—ken isu laeng ti Demokrata a nabutosan ti panakapresidente iti panawen ti politiko a panakaturay ti Republikano a nagpaut manipud idi 1861 aginggana idi 1913.
Ni Cleveland ket isu idi ti daulo ti nagayayat ti negosio a dagiti Bourbon a Demokrata a nagsuppiat kadagiti nagina a taripa, Nawaya a Pirak, panagpabussog, imperialismo ken naited a kuarta a tulong kadagiti negosio, dagiti agtaltalon wenno dagti beterano. Dagiti pannakigubatna para iti politiko a panagreporma ken piskal a konserbatismo ket nagaramid kaniana ti maysa nga ikono para kadagiti Amerikano a konserbatibo ti dayta a panawen.[1] Ni Cleveland ket nakagun-od kadagiti pammadayaw para iti panakaregtana, panakawayawaya, integridad, ken panagitalek kadagiti pamunganayan iti klasiko a liberalismo.[2] Ni Cleveland ket saan nabanbannog a nakilaban ti binalintungeg a politiko, pannakisuki, ken manangituray. Ti kinapudno, a kas maysa nga agrepreporma tipannakaidaydayawna ket napigsa unay idi a ti reporma apayak ti Partido Republikano, a makunkuna a ti "Mugwumps", ket kaaduan kadagitoy ti pimmanaw ti GOP nga etiketa ken napanda anagsuporta kaniana idi 1884.[3]
Adda nakapunta a didigra ti pagilian idi isu ket nangrugi ti maidua a terminona idi ti Derraaw iti 1893 ket nakapataud ti nailiana a panagsagsagaba a saan a naipasanud ni Cleveland. Daytoy ket nagdadael ti partidona Demokratiko, a daytoy ket naglukat ti dalan para iti maysa a Republikano aguedday idi 1894, ken para iti agrario ken naipirakan a panagagaw ti bikodna a partido Demokratiko idi 1896. Ti nagbanagan daytoy ket ti maysa a panagilinia manen ti politiko a naglippas ti Tallo a Partido a Sistema ken nangirugi ti Uppat a Partido a Sistema ken ti Narang-ay a Panawen.[4]
Ni Cleveland ket nangala kadagiti napigsa a puesto ken napigsa a nadildillaw idi. Ti panakibiangna iti Welga ti Pullman idi 1894 tapno agnanayon nga aggunay dagiti perrokarrilto ket nanggura dagiti nailian a kappon dagiti agob-obra ken nanggura ti partido idiay Illinois; ti panagsuportana iti balitok a pagalagadan ken ti panagsuppiatna ti Nawaya a Pirak ket nangisina kadagiti agrario a payak ti Partido Demokratiko.[5] Ti maysa pay, dagiti kritiko ket umusasugda nga isu ket adda laeng ti bassit a kapanunotan ken lasla naturturan kadagiti ekonomiko a didigra ti pagilian a panagsagsagaba ken dagiti welga iti maikadua a terminona.[5] Nupay kasta, ti dayawna ti panakaregta ken nasayaat a karakter ket nalaben kadagiti riribok iti maikadua a terminona. Ti biograpo a ni Allan Nevins ket sinuratna ti kastoy: "ti kalatakan ni Grover Cleveland ket naisanglad ti tipiko ngem saan a dagiti saan a kadaywan a kababalin. Isu ket awan kadagiti sagut nga awan kadagiti rinibo a tattao. Isu ket nagtagikua ti panakaregta, kinatured, panakatibker, panakawayawaya, ken naisangsangayan a kapanunotan. Ngem isu ket nagtagikua kadagitoy ti degrado nga awan kadagiti sinoman."[6]


text:
Napoleon Bonaparte
Ni Napoleon Bonaparte (Pransés: Napoléon Bonaparte puis Napoléon Ier [napoleɔ̃ bɔnɑpaʁt]) (15 Agosto 1769 – 5 Mayo 1821) ket maysa idi a milisia ti Pranses ken daulo ti politika kadagiti kinaudi nga agpang ti Reblusion ti Pranses.
A kas ni Napoleon I, isuna idi ti Emperador iti Pranses manipud idi 1804 aginggana idi 1815. Ti kalintegan na a reporma ket, ti Napoleoniko a Kodigo, daytoy ket addaan ti nalatak nga impluensia kadagiti adu a sibil a linteg ti sangalubongan a naisakupan, ngem isuna ket kalatakan a malaglagip kadagiti inararamid na kadagiti gubat a naidauloan na a panagsuppiat ti Pranses babaen dagiti serie a kumakaduaan, ti makunkuna a Napoleoniko a Gubgubat. Isuna ti nagipatakder kadagiti panagsakup ti kaaduan iti kontinente a Europa ken kinapanunutan na ti panagiwaras dagiti kaumnoan iti Rebolusion ti Pranses, bayat nga nagitiptipon ti maysa nga imperio a monarkia a nagipasubli dagiti parang iti naikkat nga ancien régime. Gapu dagiti balligi na ti gubgubat, kadagiti masansan a nalatlatak ken adadu a kasupiatanna, kadawyan isuna a naipammategan a maysa kadagiti kalatakan nga agbilbilin ti milisia iti ania man a panawen.
Ni Napoleon ket naipasngay idi iday Corsica kadagiti nagannak kaniana a natakneng a Henobes a kapututan, ken nagsanay a kas maysa nga opisial ti artileria idiay kangrunaan a daga ti Pranses. Naglatak isuna babaen ti Umuna a Repbublika ti Pranses ken nagidaulo kadagiti nagballigia a kampania a kinasuppiat ti Umuna ken Maikadua a Kumakadduaan a nagsuppiat iti Pranses. Idi 1799, nagpartuat isuna ti kudeta ken inkabil na isuna nga ti Umuna a Konsul; kalpasan ti lima a tawen ti Senado ti Pranses ket nagirangarang kaniana a kas ti emperador. Iti umuna a dekada iti maika-19 a siglo, ti Imperio ti Pranses a babaen ni Napoleon ket nakipartisipar kadagiti serie a suppiatan a makunkuna a Napoleoniko a Gubat a nagiraman iti amin a kangrunaan a nabileg a Europa.[1]
[urnosen] Pinagibasaran
- ^ Schom, Alan (1998). Napoleon Bonaparte (1. HarperPerennial ed.). New York: HarperPerennial. ISBN 0-06-092-958-8.


text:
Digital object identifier
Ti digital object identifier (DOI) wenno ti pagsasao nga Ilokano ket dihital a panagilasin ti banag ket maysa a kuerdas ti karakter (ti "dihital a panagilasin") a mausar ti naisangsangayan a panagilasin ti banag a kas ti elektroniko a dokumento. Ti metadata a maipanggep ti banag ket naipenpen a mainaig ti DOI a nagan ken daytoy a metadata ket mabalin a mangiraman ti lokasion, a kas ti maysa a URL, nga isu daytoy ti panabirukan ti banag. Ti DOI para ti maysa a dokumento ket agtagtaginayon, ngem ti lokasionna ken dagiti dadduma a metadana ket mabalin nga agbalbaliw. Ti panagitudo ti online a dokumento babaen ti bukodna a DOI ket mangted ti nataltalna a panagisilpo ngen ti panagitudo laeng ti bukodna a URL, gapu ket no agablbaliw ti bukodna a URL, ti nangipablaak ket pabaroenna laeng ti metadata para iti DOI tapno makasilpo ti baro a URL.[1][2][3]
[urnosen] Paammo ken pinagibasaran
- ^ Sinurat ni, Ian H., David Bainbridge ken ni David M. Nichols (2010). Kasano ti Agaramid ti Dihital a Biblioteka (2nd ed.). Amsterdam; Boston: Morgan Kaufmann. pp. 352–253. ISBN 978-0-12-374857-7.
- ^ Langston, Marc; Tyler, James (2004). "Ti panagisilpo kadagiti warnakan nga artikulo iti online a lugar ti pagisuroan: Ti agtagtaginayon a panilpo, DOI, ken OpenURL". Ti Internet ken Nangatngato nga Edukasionn 7 (1): 51–58. doi:10.1016/j.iheduc.2003.11.004.
- ^ "Kasano ti panakabalin ti 'Dihital a Panagilasin ti Banag'". BusinessWeek (BusinessWeek). 2001-07-23. http://www.businessweek.com/magazine/content/01_30/b3742032.htm. Naala idi 2010-04-20. "No maipagarup a dagiti agipabpablaak ket taripatuenda dagiti databases, dagitoy a naisentro a reperensia, asaan a kasla dagiti agdama a panilpo ti Web, ket saanto a matukkol wenno mabaak."