text:
Ṅomie Okwukwe Ha
Olee otú ịmụ gbasara ụmụ nwoke na ụmụ nwaanyị ndị nwere okwukwe a kọrọ akụkọ ha na Baịbụl nwere ike isi baara anyị uru?
Afọ Ihe Ndị A Kọrọ Akụkọ Ha Mere
Map ndị a na afọ ihe ndị a kọrọ akụkọ ha n’akwụkwọ a mere ga-enyere gị aka ịghọta mgbe ndị a nwere okwukwe a kọrọ akụkọ ha na Baịbụl dịrị ndụ nakwa ebe ndị ha biri.
Akwụkwọ Ozi Si n’Aka Òtù Na-achị Isi
Òtù Na-achị Isi na-agba onye ọ bụla ume ka ọ gụọ akwụkwọ a ma mụọ ya nakwa ka ya na ndị ezinụlọ mee otú ya gụọ.
Okwu Mmalite
Baịbụl kọrọ akụkọ ọtụtụ ụmụ nwoke na ụmụ nwaanyị nwere okwukwe. Olee otú ihe anyị ga-amụta n’aka ha ga-esi baara anyị uru?
EBEL
‘Ọ Na-ekwu Okwu, Ọ Bụ Ezie na Ọ Nwụrụ Anwụ’
Olee ihe anyị nwere ike ịmụta banyere Ebel na okwukwe ya ebe ọ bụ na Baịbụl ekwughị ọtụtụ ihe banyere ya?
NOA
O “So Ezi Chineke Jee Ije”
Gịnị mere na ọ dịrịghị Noa na nwunye ya mfe mgbe ha na-azụlite ụmụ ha? Olee otú ụgbọ ahụ ha wuru si gosi na ha nwere okwukwe?
EBREHAM
“Nna nke Ndị Niile Nwere Okwukwe”
Olee otú Ebreham si gosi na o nwere okwukwe? Olee ụzọ ndị ị chọrọ isi ṅomie okwukwe Ebreham?
RUT
“Ebe Ị Gara Ka M Ga-aga”
Gịnị mere Rut ji hapụ ndị ezinụlọ ya nakwa obodo ya? Olee àgwà ndị o nwere bụ́ ndị mere ka Jehova hụ ya n’anya?
RUT
“Ezigbo Nwaanyị”
Olee ihe mere ọlụlụ Rut na Boaz lụrụ ji pụọ iche? Olee ihe anyị nwere ike ịmụta n’aka Rut na Neomi banyere ezinụlọ?
HANA
Ọ Gwara Chineke Obi Ya n’Ekpere
Okwukwe Hana nwere na Jehova nyeere ya aka idi nsogbu yiri ihe ọ na-agaghị edili.
SAMUEL
O “Wee Na-eto n’Ebe Jehova Nọ”
Gịnị mere ndụ Samuel ji pụọ iche mgbe ọ bụ nwata? Gịnị mere ka okwukwe ya sie ike mgbe ọ nọ n’ụlọikwuu?
SAMUEL
Ọ Tachiri Obi n’Agbanyeghị na Ihe Agaghị Otú Ọ Tụrụ Anya Ya
Ihe na-esiri anyị niile ike mgbe ụfọdụ, ihe ndị anyị na-atụghị anya ha na-abịara anyị nwekwara ime ka okwukwe anyị daa mba. Gịnị ka anyị ga-amụta n’otú Samuel si tachie obi?
ABIGEL
Ọ Kpara Àgwà Onye Nwere Ezi Uche
Olee ihe anyị nwere ike ịmụta n’ihe Abigel mere n’agbanyeghị na di ọ lụrụ bụ onye ọjọọ?
ỊLAỊJA
Ọ Gbachiteere Ofufe Chineke
Olee otú anyị nwere ike isi ṅomie Ịlaịja mgbe anyị na ndị na-ekweghị n’ihe Baịbụl kwuru na-ekwurịta okwu?
ỊLAỊJA
O Cheere Jehova
Olee otú Ịlaịja onye amụma si gosi na ọ na-ekpe ekpere mgbe niile mgbe ọ na-eche ka Jehova mezuo nkwa ya?
ỊLAỊJA
Chineke Ya Kasiri Ya Obi
Olee ihe ndị mere ka ike ụwa gwụ Ịlaịja nke na ọ rịọrọ Chineke ka ya nwụọ?
JONA
Ọ Mụtara Ihe n’Ihe Ndị O Mejọrọ
Ò nwetụla mgbe e nyere gị ọrụ ya adị gị ka ị gaghị arụli ya otú ahụ ọ dị Jona? Akụkọ Jona na-akụziri anyị ezigbo ihe gbasara otú Jehova si enwere anyị ndidi ma na-emere anyị ebere.
JONA
Ọ Mụtara Ime Ebere
Olee otú akụkọ Jona nwere ike isi nyere anyị aka ka anyị chebara onwe anyị echiche?
ESTA
Ọ Gbachiteere Ndị Chineke
Ọ bụ inwe okwukwe na ịkata obi ga-eme ka ọ hụ onye ọzọ n’anya nke na o nwere ike ịnwụchitere onye ahụ.
ESTA
Nwaanyị Obi Kara, nke Na-achọghịkwa Ihe Ga-abara Naanị Ya Uru
Olee ihe Esta mere nke gosiri na ọ chọrọ ihe ga-adị ma Jehova ma ndị na-efe Jehova mma?
MERI
“Lee! Abụ M Nwa Agbọghọ Bụ́ Ohu Jehova!”
Olee otú ihe Meri gwara mmụọ ozi Gebriel si gosi na o nwere okwukwe? Olee àgwà ndị ọzọ Meri kpara?
MERI
Ọ Nọ Na-eche ‘Ihe Ihe Ndị ahụ Pụtara’
Ihe ndị mere mgbe Meri gara Betlehem mere ka okwukwe ya sie ike na Jehova ga-emezu nkwa ndị o kwere.
JOSEF
O Chebere Ezinụlọ Ya, Gbooro Ha Mkpa Ha ma Rubere Chineke Isi Ruo Ọnwụ
Olee otú Josef si chebe ndị ezinụlọ ya? Gịnị mere o ji kpọrọ Meri na Jizọs gaa Ijipt?
MATA
“Ekwerewo M”
Olee otú Mata si gosi na o nwere ezigbo okwukwe n’oge ya na nwanna ya na-eru uju?
PITA
O Kweghị Ka Ụjọ na Obi Abụọ Mee Ka Ọ Kwụsị Iso Kraịst
Obi abụọ nwere ike imebiri mmadụ ihe. Pita kwụsịrị inwe obi abụọ ma ọ̀ ga-abụlikwa onye na-eso ụzọ Jizọs.
PITA
Ọ Kwụsiri Ike Mgbe Ọnwụnwa Bịaara Ya
Olee otú okwukwe Pita na otú o si kwụsie ike n’ebe Jizọs nọ si nyere ya aka ịnabata ndụmọdụ Jizọs nyere ya?
PITA
Jizọs Kụziiri Ya Ihe Bụ́ Ịgbaghara Mmadụ Mmehie
Gịnị ka Jizọs kụziiri Pita gbasara ịgbaghara mmadụ mmehie? Olee otú Jizọs si gosi na ọ gbagharala Pita?
Okwu Mmechi
Olee otú ị ga-esi eme ka okwukwe gị na-esi ike, meekwa ka i nwee olileanya?


c: text/html

text:
IHE SI N’EBE ANYỊ NA-EDEBE IHE OCHIE
“A Ga-arụ Nnukwu Ọrụ Ka E Nwee Ike Ịkụziri Ndị Mmadụ Eziokwu Baịbụl”
N’AFỌ 1923, ndị mmadụ juru n’otu ebe a na-anọ akụzi otú e si akụ egwú na otú e si eme ihe nkiri na Saụ Paụlo. Ha dị narị mmadụ ise na iri asatọ na ise. Otu nwanna aha ya bụ George Young nọ na-agwa ha okwu, a na-atapịa ya n’asụsụ Pọchugiiz. Ha niile gere ntị nke ọma. Ya na-agụ Baịbụl, a na-egosi ebe ọ na-agụ na sinima n’asụsụ Pọchugiiz. Mgbe o kwuchara, e kere ndị mmadụ otu narị akwụkwọ nta bụ́ Millions Now Living Will Never Die! n’asụsụ Pọchugiiz. Ụfọdụ nwetara nke Bekee, Jaman, na Ịtalian. Okwu Nwanna Young gara nke ọma. A kọsara ya ebe niile. Ná mgbede echi ya na nwanne echi ya, ndị mmadụ jukwara n’ebe ahụ ka ha gere okwu ọzọ ọ ga-ekwu. Ma, olee otú ihe a niile si malite?
N’afọ 1867, otu nwaanyị aha ya bụ Sarah Bellona Ferguson na ezinụlọ ya si Amerịka kwaga Brazil. N’afọ 1899, ọ ghọtara na ya achọtala eziokwu. Ọ bụ mgbe ahụ ka ọ gụchara akwụkwọ ndị e ji amụ Baịbụl nwanne ya nwoke nke ọ tọrọ si Amerịka weta na Brazil. Ọ chọrọ ịgụkwu akwụkwọ ndị anyị ji amụ Baịbụl. N’ihi ya, ọ tụrụ ọda Ụlọ Nche Bekee a ga na-ewetara ya kwa ọnwa. Ozi ọma si na Baịbụl tọrọ ya ụtọ. Ọ bụ ya mere o ji degara Nwanna Russell akwụkwọ, kwuo na ihe gbasara onwe ya “gosiri na onye ọ bụla ga-anụli ozi ọma n’agbanyeghị ebe ọ nọ.”
Sarah Ferguson gbara mbọ kụziere ndị ọzọ eziokwu Baịbụl. Ma, ọ na-echekarị otú a ga-esi nyekwuoro ha aka, ma yanwa ma ndị ezinụlọ ya ma ndị Brazil ndị ọzọ chọrọ ịmụta eziokwu. N’afọ 1912, e si na Betel dị na Bruklin zitere ya ozi na e nwere onye ga-abịa Saụ Paụlo, na ọ ga-eweta ọtụtụ puku traktị bụ́ Where Are the Dead? n’asụsụ Pọchugiiz. N’afọ 1915, o kwuru na ọ na-eju ya anya na ọtụtụ Ndị Mmụta Baịbụl tụrụ anya na ha ga-aga eluigwe n’oge na-adịghị anya. O dere akwụkwọ ozi, kwuo otú obi dị ya. Ọ sịrị: “Olee ihe ga-eme Brazil na mba ndị gbara ya gburugburu? . . . Mmadụ chechaa otú mpaghara ụwa ebe a si buo ezigbo ibu, ọ ga-edo ya anya na a ga-arụ nnukwu ọrụ ka e nwee ike ịkụziri ndị mmadụ eziokwu Baịbụl.” N’eziokwu, ọrụ a ka ga-arụ ebe ahụ buru ibu.
E nwere ụmụ okorobịa asatọ na-akwọ ụgbọ mmiri e ji alụ agha. N’ihe dị ka n’afọ 1920, ụgbọ mmiri ha mebiri. Ka ha na-eche ka a rụzie ya, ha gara ọmụmụ ihe na Niu Yọk Siti. Mgbe ha laghachiri Rio de Jenero, ha kọọrọ ndị ọzọ ihe ha mụtara na Baịbụl. N’oge na-adịghị anya, ya bụ, n’ọnwa Mach afọ 1923, Nwanna George Young bịara Rio de Jenero, hụ ndị chọrọ ka a kụziere ha Baịbụl. N’oge ahụ, ọ bụ onye pilgrim, ya bụ, onye nlekọta na-ejegharị ejegharị. Ọ gbara mbọ ka a sụgharịa akwụkwọ ndị e ji amụ Baịbụl n’asụsụ Pọchugiiz. Ọ dịghị anya, ya agaa Saụ Paụlo. N’oge ahụ, ọ bụ ihe dị ka narị puku mmadụ isii bi n’ebe ahụ. Ọ bụ n’ebe ahụ ka o kwuru okwu ahụ anyị kọrọ gbasara ya ná mmalite ma nye ndị mmadụ akwụkwọ nta bụ́ Millions Now Living Will Never Die! O kwuru, sị: “Ebe ọ na-enweghị onye ọzọ mụ na ya so, ọ bụ akwụkwọ akụkọ ka m na-eji akpọsa okwu ndị m ga-ekwu.” O kwukwara na okwu ndị ahụ bụ “okwu ihu ọha ndị mbụ a kpọsara na Brazil n’aha Ndị Mmụta Baịbụl.” *
Ụlọ Nche Bekee nke December 15, 1923 kọrọ gbasara Brazil, sị: “Ọ bụrụ na anyị echeta na a malitere ikwusa ozi ọma n’ebe a n’abalị mbụ n’ọnwa Jun nakwa na e nweghị akwụkwọ ọ bụla n’asụsụ ndị Brazil n’oge ahụ, anyị ga-aghọta na otú Onyenwe anyị sirila gọzie ozi ọma a na-ekwusa na Brazil enweghị atụ.” Ụlọ Nche ahụ kwukwara na okwu ihu ọha abụọ Nwanna Young kwuru na Saụ Paụlo so n’okwu ihu ọha iri abụọ na otu e kwuru malite n’abalị mbụ n’ọnwa Jun ruo n’abalị iri atọ n’ọnwa Septemba. Ndị bịara gere okwu ihu ọha niile ahụ dị puku mmadụ atọ na narị isii. Na Rio de Jenero, ozi ọma Alaeze Chineke ji nwayọọ nwayọọ na-eru ọtụtụ ebe. Naanị ọnwa ole na ole, akwụkwọ anyị e nyere ndị mmadụ n’asụsụ Pọchugiiz karịrị puku asaa. Ụlọ Nche mbụ e bipụtara n’asụsụ Pọchugiiz bụ Ụlọ Nche November-December 1923.
Nwanna George Young gara hụ Nwanna Nwaanyị Sarah Ferguson. Ụlọ Nche kwuru, sị: “Mgbe Sarah batara na palọ, o nyeghị ya ọnụ okwu. O jidere Nwanna Young n’aka, legide ya anya n’ihu sị ya: ‘Ọ̀ bụ onye pilgrim ka mụ na ya nọ ihe a?’” N’oge na-adịghị anya, e mere ya na ụmụ ya anọ baptizim. Ọ nọ na-eche kemgbe iri afọ abụọ na ise ka e mee ya baptizim. Ụlọ Nche Bekee nke August 1, 1924, kwuru na e mere mmadụ iri ise baptizim na Brazil. Ọtụtụ n’ime ha bi na Rio de Jenero.
Ihe dị ka iri afọ itoolu agaala kemgbe ahụ. Anyị ekwesịghịzi ịjụ, sị: “Olee ihe ga-eme Brazil na mba ndị gbara ya gburugburu?” Ihe karịrị narị puku Ndịàmà Jehova asaa na iri puku isii na-ekwusa ozi ọma na Brazil. Na Brazil na mba ndị gbara ya gburugburu, a na-ekwusa ozi ọma n’asụsụ Pọchugiiz, Spanish, na ọtụtụ asụsụ ndị ọzọ. Ihe ahụ Sarah Ferguson kwuru n’afọ 1915 bụ eziokwu. Ọ sịrị, ‘A ka ga-arụ nnukwu ọrụ ka e nwee ike ịkụziri ndị mmadụ eziokwu Baịbụl.’—Ihe si n’ebe anyị na-edebe ihe ochie na Brazil.
^ para. 6 Ihe a na-akpọ Ndịàmà Jehova n’oge ahụ bụ Ndị Mmụta Baịbụl.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Clash of Clans
-
Version:
-
-
Asụsụ:
-
Nbudata Clash of Clans
Wụnye site Google Play
Nkọwa:
Isi atụmatụ:
- Ihe na-akpali egwuregwu na genre nke atụmatụ
- Na-akpali akpali storyline
- Agha na egwuregwu gburugburu ụwa
- Lụọ megide goblins
Comments on Clash of Clans:
Clash of Clans Metụtara software:
The football simulator na otutu kpara footballers, ìgwè na-football leagues. Egwuregwu na-eji elu àgwà ndịna na ezi uche ije nke egwuregwu.
Adaba ngwa si valvụ ụlọ ọrụ soro egwuregwu closeouts. The software-enye gị ohere na-esochi ihe egwuregwu ndị enyi gị na-egwuri egwu na-ekwu okwu na ha chat ụlọ.
The online osisi egwuregwu nke dabeere na n'aka-dabeere ịlụ ọgụ otu na otu n'etiti abụọ emegide. Egwuregwu awade a otutu nke usoro Nkea na-ezube nweta arụpụta ihe kasị mma.
The Arcade egwuregwu na ihe na-akpali gameplay maka online mpi ọzọ egwuregwu. Na egwuregwu e nwere dị iche iche kenkwucha aghụghọ na pụrụ iche bonuses maka di iche iche nke gameplay.
Egwuregwu na-elekọta ahụ ike, ọdịmma, ike na ndị ọzọ e ji mara nke a Pita. Egwuregwu ga-emepe a dum agwaogwa nke dị iche iche ihe maka mebere Pita.
Egwuregwu simulator gbute a dịgasị iche iche nke dị iche iche anụ ọhịa na osisi ebe. Na-na egwuregwu e nwere otu nnukwu kwakọbakwa ngwá agha nke e mere maka ụdị dị iche iche nke ịchụ nta.
The Arcade egwuregwu iji chebe ụlọ a ọkpụkpọ megide agha nke crazy anụ ọhịa. The egwuregwu nwere ọtụtụ ndị na ụzọ iji chebe ụlọ megide anụ ọhịa dị iche iche na e ji mara na nkà.
The software maka ime akara nke netwọk ọrụ nke egwuregwu console. The software na-enyere aka na-ekwurịta okwu na ọrụ nke ọrụ na-eso ozi ọma nke egwuregwu ụwa.
Na-ewu ewu atụmatụ maka ewu na mmepe nke obodo ahụ. Na mbara ohere na-ewu, aku na uba na onyeisi ike na-emeghere ihe ọkpụkpọ.
Na-ewu ewu egwuregwu n'ihi na ugbo oru na ugbo na mmepe. The software-enye gị ohere akụ dị iche iche kụrụ, ewu ụlọ na inwe anu ulo.
The adaba ngwá ọrụ iji tọghata olu. The software na-eji ọtụtụ mmetụta iji tọghata ozi olu na e ikike ka a zọpụta faịlụ dị ka ringtone.
Ngwa na-egosipụta ihe ọmụma zuru ezu banyere ọnọdụ nke ngwaọrụ. Onye ọrụ nwere ohere na-ele data nke ebe nchekwa, processor, okpomọkụ na ndị ọzọ na usoro components.
Na-ewu ewu ozi ahụ iji kpọtụrụ ndị enyi nke blackberry, A gam akporo na iPhone ngwaọrụ. The software na-akwado ọtụtụ ihe bara uru atụmatụ maka mfe izi ozi.
Na-ewu ewu na-ejere nyochaa ọhụrụ ihe n'ụwa. The software na-agụnye nnukwu collection nke ihe dị iche iche gburugburu na-enyere ịhọrọ ozi ọma isi iyi na-agwa.
Ngwá Ọrụ maka nkwurịta okwu n'etiti ndị ọrụ n'ụwa nile. The software-enye gị ohere ịgbanwe ozi ederede ma ọ bụ mee olu na video oku.
Lee ihe software


text:
“Bụrụnụ Ndị Ohu Jehova”
“Unu adịla umengwụ n’ihe unu na-eme. . . . Bụrụnụ ndị ohu Jehova.”—ROM 12:11.
1. Gịnị na-abata ọtụtụ ndị n’obi ma e kwuo banyere ohu? Oleekwa otú ịbụ ohu e kwuru okwu ya ná Ndị Rom 12:11 si dị iche?
E KWUO gbasara ohu, ihe na-abata ọtụtụ ndị n’obi bụ onye nna ya ukwu na-atụrụ ihe ọ na-eme na onye a na-emegbu emegbu. Ma Chineke anaghị eme ndị ohu ya otú ahụ. Baịbụl kwuru na Onye Kraịst nwere ike ikpebi na ya ga-abụ ohu Nna ya ukwu hụrụ ya n’anya. N’eziokwu, mgbe Pọl onyeozi gbara Ndị Kraịst ume ka ha ‘bụrụ ndị ohu Jehova,’ ọ na-agwa ha ka ha na-ejere Chineke ozi n’ihi na ha hụrụ ya n’anya. (Rom 12:11) Gịnị ka ịbụ ohu Jehova pụtara? Gịnị ka anyị ga-eme ka anyị ghara ịbụ ndị ohu Setan na ụwa ya? Olee uru anyị ga-erite ma anyị bụrụ ndị ohu Jehova, jirikwa obi anyị niile na-ejere ya ozi?
‘AHỤRỤ M NNA M UKWU N’ANYA’
2. (a) Gịnị nwere ike ime ka onye Izrel bụ́ ohu kpebie na ya agaghị ahapụ nna ya ukwu? (b) Ọ bụrụ na ohu ekwe ka a hapuo ya ntị, gịnị ka ọ na-egosi?
2 Iwu Chineke nyere ụmụ Izrel na-enyere anyị aka ịmata ihe Jehova chọrọ ka ndị ohu ya na-eme. Onye Hibru bụ́ ohu na-enwere onwe ya n’afọ nke asaa. (Ọpụ. 21:2) Ma, ọ bụrụ na ohu ahụ achọghị ịla n’ihi na ọ hụrụ nna ya ukwu n’anya, o nwere ike ịnọrọ. Iwu Jehova kwuru na o nwere ike ime otú ahụ. Nna ya ukwu ga-akpọrọ ya bịa n’ọnụ ụzọ ma ọ bụ n’awara ụzọ ma jiri ahà hapuo ya ntị. (Ọpụ. 21:5, 6) Gịnị mere nna ya ukwu ga-eji eme ya ụdị ihe a? N’asụsụ Hibru, e si n’ịnụ ihe na ige ntị nweta okwu e ji akọwa nrubeisi. N’ihi ya, ọ bụrụ na ohu ekwe ka a hapuo ya ntị, ọ na-egosi na ọ chọghị ịhapụ nna ya ukwu. E nwere ike iji ya tụnyere otú anyị si rara onwe anyị nye Jehova. Mgbe anyị raara onwe anyị nye ya, ihe anyị gwara ya bụ na anyị ga-eji obi anyị niile na-erubere ya isi n’ihi na anyị hụrụ ya n’anya.
3. Gịnị mere anyị ji rara onwe anyị nye Chineke?
3 Tupu e mee anyị baptizim, anyị kpebiri ịna-ejere Jehova ozi ma ọ bụ ịbụ ndị ohu ya. Mgbe anyị raara onwe anyị nye ya, anyị gwara ya na anyị ga na-erubere ya isi ma na-eme uche ya. A manyeghị anyị amanye. Otú ahụ ka ọ dịkwa ndị na-eto eto. Ihe mere e ji eme ha baptizim bụ na ha ararala onwe ha nye Jehova, ọ bụghị ka ha mee ihe ga-atọ ndị mụrụ ha ụtọ. Ihe mere anyị ji rara onwe anyị nye Jehova, bụ́ Nna anyị ukwu nke eluigwe, bụ na anyị hụrụ ya n’anya. Jọn onyeozi dere, sị: “Nke a bụ ihe ịhụ Chineke n’anya pụtara, ka anyị na-edebe ihe o nyere n’iwu.”—1 Jọn 5:3.
ANYỊ NWEERE ONWE ANYỊ, MA ANYỊ BỤ NDỊ OHU JEHOVA
4. Gịnị ka anyị kwesịrị ime ka anyị bụrụ “ndị ohu nke ezi omume”?
4 Anyị na-ekele Jehova n’ihi na o kwere ka anyị bụrụ ndị ohu ya. Okwukwe anyị nwere n’àjà ahụ Kraịst chụrụ mere ka anyị ghara ịbụ ohu mmehie, ya bụ, ka anyị ghara ikwe ka mmehie na-atụrụ anyị ụka. N’ihi ya, ọ bụ eziokwu na anyị ka bụ ndị na-ezughị okè, anyị kpebiri na Jehova na Jizọs ga-abụ Nna anyị ukwu, anyị ana-erubere ha isi. Pọl kọwara ya nke ọma n’otu n’ime akwụkwọ ozi ya. O kwuru, sị: “Na-agụnụ onwe unu ná ndị nwụrụ anwụ n’ezie n’ebe mmehie dị, ma bụrụ ndị na-adịrị Chineke ndụ site n’aka Kraịst Jizọs.” Ọ dọziri aka ná ntị, sị: “Ọ̀ bụ na unu amaghị na ọ bụrụ na unu na-enyefe onwe unu n’aka onye ọ bụla ka unu bụrụ ndị ohu ya irubere ya isi, unu bụ ndị ohu ya n’ihi na unu na-erubere ya isi, ma ọ̀ bụ nke mmehie nke na-eweta ọnwụ ma ọ̀ bụ nke nrubeisi nke na-eweta ezi omume? Ma ekele dịrị Chineke na unu bụbu ndị ohu nke mmehie ma unu ghọrọ ndị si n’obi ha na-erube isi n’ụdị ozizi ahụ nke e nyefere unu n’aka. Ee, ebe e mere ka unu si ná mmehie pụọ nwere onwe unu, unu ghọrọ ndị ohu nke ezi omume.” (Rom 6:11, 16-18) Cheta na Pọl kwuru na anyị kwesịrị ‘isi n’obi anyị na-erube isi.’ N’ihi ya, mgbe anyị raara onwe anyị nye Chineke, anyị bụzi “ndị ohu nke ezi omume.”
5. Gịnị ka anyị niile kwesịrị ịna-alụso ọgụ? Ọ̀ bụ n’ihi gịnị?
5 Ebe ọ bụ na anyị ararala onwe anyị nye Chineke ma bụrụ ndị ohu ya, e nwere ihe abụọ anyị ga na-alụso ọgụ. Nke mbụ bụ ezughị okè anyị. Pọl lụkwara ụdị ọgụ a. O kwuru, sị: “N’ezie, iwu Chineke na-eme m obi ụtọ, dị ka mmadụ m bụ n’ime si dị, ma ana m ahụ n’ahụ́ m iwu ọzọ nke na-alụso iwu nke uche m agha, na-adọrọkwa m n’agha gaa n’iwu nke mmehie nke dị n’ahụ́ m.” (Rom 7:22, 23) Ebe anyị bụ ndị na-ezughị okè, anyị kwesịrị ịna-alụso ihe ọjọọ na-agụ anụ ahụ́ anyị ọgụ, ya bụ, ihe ndị ahụ Chineke sịrị na ha adịghị mma. Pita onyeozi gbara anyị ume, sị: “Na-ebinụ ndụ dị ka ndị nweere onwe ha, ma ka nnwere onwe unu ghara ịbụ ihe unu ga-eji na-ekpuchi ihe ọjọọ, kama nwerenụ onwe unu dị ka ndị ohu Chineke.”—1 Pita 2:16.
6, 7. Olee otú Setan si eme ka ụwa na-adọ anyị akpịrị?
6 Ihe nke abụọ anyị na-alụso ọgụ bụ ụwa a ndị mmụọ ọjọọ na-achị. Ebe ọ bụ na ụwa a dị n’aka Setan, ọ na-eji ngwá ọgụ ya niile agbalị ka anyị nupụrụ Jehova na Jizọs isi. Ọ chọrọ ka anyị bụrụ ndị ohu ya. Ọ na-anwa anyị ka anyị na-eme ka ndị ụwa. Ọ bụ otú ọ chọrọ isi mee ka anyị bụrụ ndị ohu ya. (Gụọ Ndị Efesọs 6:11, 12.) Otu ụzọ o si eme ya bụ na ọ na-eme ka ihe ndị dị n’ụwa na-adọ anyị akpịrị. Jọn onyeozi dọrọ anyị aka ná ntị, sị: “Ọ bụrụ na onye ọ bụla ahụ ụwa n’anya, ịhụnanya maka Nna anyị adịghị n’ime ya; n’ihi na ihe niile dị n’ụwa, ya bụ, ọchịchọ nke anụ ahụ́ na ọchịchọ nke anya na oké ngosi nke ihe mmadụ ji ebi ndụ, esighị n’ebe Nna anyị nọ, kama o si n’ụwa.”—1 Jọn 2:15, 16.
7 N’ụwa niile, ndị mmadụ chọrọ ịna-akpatakwu akụ̀. Setan na-eme ka ndị mmadụ chee na ọ bụ inwe ego ga-eme ka ha na-enwe obi ụtọ. E nwere ọtụtụ nnukwu ụlọ ahịa ebe a na-ere ụdị ihe dị iche iche. Ndị na-akpọsa ngwá ahịa na-eme ka ndị mmadụ na-eche na ihe kacha mkpa bụ ịkpatakwu akụ̀ na ikporikwu ndụ. Dị ka ihe atụ, e nwere ụlọ ọrụ ndị na-enyere mmadụ aka ịga ebe dị iche iche mara mma ọ ga-aga kporie ndụ. Ndị onye ahụ ga-eso gaa na-abụkarị ndị na-eche echiche otú ụwa si eche. N’eziokwu, e ji ihe ndị a niile na-arata anyị ka anyị biwe ndụ ka ndị ụwa.
8, 9. Olee ihe nwere ike ime ma ọ bụrụ na anyị akpacharaghị anya? Ọ̀ bụ n’ihi gịnị?
8 N’oge ndịozi, Pita dọrọ Ndị Kraịst aka ná ntị gbasara ndị nọ n’ọgbakọ malitere iche echiche ka ndị ụwa. O kwuru, sị: “Ha na-ewere ibi ndụ okomoko n’oge ehihie dị ka ihe ụtọ. Ha bụ ntụpọ na mmerụ, jiri oké obi ụtọ na-emikpu onwe ha n’ozizi nduhie ha mgbe unu na ha na-erikọ oriri. N’ihi na ha na-ekwu oké okwu ndị na-abaghị uru, ha na-ejikwa ọchịchọ anụ ahụ́ na àgwà rụrụ arụ na-arata ndị ka si n’etiti ndị na-eme omume njehie pụta. Ọ bụ ezie na ha na-ekwe ha nkwa nnwere onwe, ha onwe ha bụ ndị ohu nke ire ure. N’ihi na onye ọ bụla nke onye ọzọ meriri bụ ohu onye ahụ.”—2 Pita 2:13, 18, 19.
9 Ọ bụrụ na anyị na-agbalịsi ike imezu “ọchịchọ nke anya,” ya bụ, inweta ihe ọ bụla anyị chọrọ, anyị agaghị enwere onwe anyị. Kama, ọ ga-eme ka anyị bụrụ ndị ohu Setan bụ́ Ekwensu. Ọ bụ ya na-achị ụwa a n’agbanyeghị na a naghị ahụ ya anya. (1 Jọn 5:19) Ọ bụrụ na anyị akpacharaghị anya, anyị nwere ike ịbụ ohu akụnụba. Ụdị ihe ahụ mee, ọ ga-esiri anyị ike isi na ya pụta.
ỤDỊ ỌRỤ GA-EME KA NDỤ ANYỊ BAA URU
10, 11. Olee ndị Setan na-achọkarị inweta? Olee nsogbu ịga mahadum nwere ike ịkpatara Ndị Kraịst na-eto eto?
10 Taa, Setan na-eme ihe ahụ o mere n’ogige Iden. Ndị ọ na-anwakarị ọnwụnwa bụ ndị na-amaghị nke a na-akọ. Ndị ọ na-achọkarị inweta bụ ndị na-eto eto. Obi anaghị adị ya ụtọ ma onye na-eto eto ma ọ bụ onye ọzọ kpebie ịbụ ohu Jehova. Setan chọrọ ka ndị raara onwe ha nye Jehova ghara iji obi ha niile na-efe Jehova, gharakwa ịna-erubere ya isi.
11 Ka anyị laghachi n’ihe e kwuru gbasara ohu ahụ kwere ka nna ya ukwu hapuo ya ntị. Ntị ahụ a hapuru ya ga-egbu ya mgbu mgbe ahụ. E mechaa, onye lere ya anya ná ntị ga-aghọta na o kpebiela na ya agaghị ahapụ nna ya ukwu. O nwere ike isiri ndị na-eto eto ezigbo ike ikpebi na ha agaghị na-eme ihe ndị ọzọ na-eme. Dị ka ihe atụ, Setan na-eme ka ndị mmadụ chee na ihe ga-eme ka ndụ ha baa uru bụ iji oge ha niile na-arụ ọrụ n’ụwa a ma ọ bụ ịgụ oké akwụkwọ ka ha nwee ike inweta ezigbo ọrụ. Ma naanị ihe ga-eme ka ndụ anyị baa ezigbo uru bụ ma anyị mee ka ofufe Jehova bụrụ ihe kacha anyị mkpa ná ndụ anyị. Jizọs kwuru, sị: “Obi ụtọ na-adịrị ndị maara mkpa ime mmụọ ha.” (Mat. 5:3) Ndị Kraịst raara onwe ha nye Chineke ime uche ya, ọ bụghị ime uche Setan. Ha na-agụ Baịbụl ma na-atụgharị uche na ya “ehihie na abalị.” (Gụọ Abụ Ọma 1:1-3.) Ma, ọtụtụ ihe a na-amụ na mahadum taa ga-eme ka onye na-efe Chineke ghara inwecha ohere ịtụgharị uche n’Okwu Chineke na ijere Jehova ozi.
12. Gịnị ka ọtụtụ ndị na-eto eto nwere ike ikpebi ime?
12 Nna ukwu bụ́ onye ụwa nwere ike ime ka ihe na-esiri ohu ya bụ́ Onye Kraịst ike. N’akwụkwọ ozi mbụ Pọl degaara ndị Kọrịnt, ọ sịrị: “À kpọrọ gị mgbe ị bụ ohu? Echegbula onwe gị n’ihi ya; ma ọ bụrụkwa na ị pụrụ inwere onwe gị, ọ dị mma ka i jiri ohere ahụ mee ihe.” (1 Kọr. 7:21) Ọ ga-akara ohu mma inwere onwe ya. N’ọtụtụ mba, e nwere afọ ole iwu kwuru ụmụaka ga-ejirịrị gaa ụlọ akwụkwọ. Ha gụchaa, ha nweziri ike ikpebi ma hà ga-agụkwu akwụkwọ ma ọ bụ na ha agaghị agụkwu. Ọ bụrụ na Onye Kraịst ekpebie ịgụkwu akwụkwọ ka o nwee ike iji oge ya niile na-arụ ọrụ n’ụwa a, ọ ga-esiri ya ike ịbanye n’ozi oge niile.—Gụọ 1 Ndị Kọrịnt 7:23.
ỊGA MAHADUM NA JEHOVA ỊKỤZIRI MMADỤ IHE, OLEE NKE KA MMA?
13. Olee ụdị agụmakwụkwọ na-akacha abara ndị ohu Jehova uru?
13 Pọl dọrọ Ndị Kraịst nọ na Kọlọsi aka ná ntị, sị: “Nọrọnụ na nche: ma eleghị anya, a pụrụ inwe onye ga-eburu unu dị ka anụ oriri ya site na nkà ihe ọmụma na aghụghọ efu, dị ka ọdịnala mmadụ si dị, dị ka ihe ndị mbụ nke ụwa si dị, ọ bụghị dị ka Kraịst si dị.” (Kọl. 2:8) Ọtụtụ ndị nkụzi na-akụzi “nkà ihe ọmụma na aghụghọ efu, dị ka ọdịnala mmadụ si dị.” A na-akụzikarị ihe ndị a na mahadum. Ma, ọtụtụ mgbe, a naghị akụziri ndị gara ya ihe ga-abara ha uru. O nwere ike ime ka ha ghara ịmụta ihe ga-enyere ha aka ịna-egbo mkpa ha kwa ụbọchị. Ma, Ndị Kraịst na-ekpebi ịgụ akwụkwọ ga-eme ka ha mụta ihe ga-enyere ha aka ịna-ejere Jehova ozi ma ghara ịna-ebi ndụ okomoko. Ha anaghị eji ndụmọdụ a Pọl nyere Timoti egwuri egwu. Ọ gwara ya, sị: “N’ezie, nsọpụrụ Chineke a, ya na inwe afọ ojuju, bụ ụzọ isi rite uru dị ukwuu. Ya mere, ebe anyị nwere ihe oriri na uwe, anyị ga-enwe afọ ojuju n’ihe ndị a.” (1 Tim. 6:6, 8) Kama ezigbo Ndị Kraịst ga-agawa mahadum ka ha nweta akara ugo mmụta ma na-aza oké aha, ha na-agba mbọ ka ha ‘nata akwụkwọ ozi nkọwa.’ Otú ha si anata ya bụ iji ike ha niile na-aga ozi ọma.—Gụọ 2 Ndị Kọrịnt 3:1-3.
14. Anyị gụọ Ndị Filipaị 3:8, gịnị ka anyị nwere ike ịmụta n’otú Pọl si were ijere Chineke na Kraịst ozi?
14 Anyị nwere ike ịmụta ihe n’aka Pọl. Onye kụziiri ya ihe bụ onye Juu na-akụzi iwu aha ya bụ Gameliel. E nwere ike iji ihe ọ kụziiri ya tụnyere akwụkwọ a na-agụ na mahadum taa. Ma olee otú Pọl si were akwụkwọ ahụ ọ gụrụ ma o cheta ozi ọ na-ejere Chineke na Kraịst, nke bụ́ ihe ọma Chineke meere ya? O dere, sị: “Ana m agụ ihe niile . . . dị ka ihe na-abaghị uru n’ihi uru na-enweghị atụ nke ihe ọmụma banyere Kraịst Jizọs Onyenwe m bara.” O kwukwara, sị: “N’ihi ya, ekwerewo m ka ihe niile funahụ m, ana m agụkwa ha dị ka nnukwu ihe e kpofuru ekpofu, ka m wee rite uru n’ime Kraịst.” (Fil. 3:8) Otú Pọl si were akwụkwọ ahụ ọ gụrụ nwere ike inyere Ndị Kraịst na-eto eto na ndị mụrụ ha aka ime mkpebi dị mma n’ihe gbasara agụmakwụkwọ. (Lee foto ndị ahụ dị na peeji nke 14 na 15.)
RITE URU N’IHE KACHA MMA JEHOVA NA-AKỤZIRI ANYỊ
15, 16. Olee otú Jehova si akụziri anyị ihe ná nzukọ ya? Gịnị mere o ji akụziri anyị ihe?
15 Olee ihe ndị na-eme n’ọtụtụ mahadum ndị e nwere n’ụwa taa? Ọ̀ bụ na ọtụtụ ụmụ akwụkwọ anaghị eme omume rụrụ arụ, na-aṅụ oké mmanya, a na-akụzikwara ha na mmadụ na ihe ndị ọzọ dị ndụ n’ụwa nọkatara pụta? (Efe. 2:2) Ma, Jehova na-akụziri anyị ihe kacha mma n’ọgbakọ Ndị Kraịst, bụ́ ebe anyị na-anọ obi eruo anyị ala. Onye ọ bụla n’ime anyị nwere ike irite uru n’Ụlọ Akwụkwọ Ije Ozi Ọchịchị Chineke kwa izu. E nwekwara ụlọ akwụkwọ ndị ọzọ Jehova ji na-akụziri anyị ihe. Dị ka ihe atụ, e nwere ụlọ akwụkwọ ụmụnna bụ́ ndị ọsụ ụzọ na-alụbeghị nwaanyị na-aga. A na-akpọ ya Ụlọ Akwụkwọ Ọmụmụ Baịbụl Maka Ụmụnna Na-alụbeghị Nwaanyị. E nwekwara nke ndị di na nwunye bụ́ ndị ọsụ ụzọ a na-akpọ Ụlọ Akwụkwọ Ọmụmụ Baịbụl Maka Ụmụnna Lụrụ Di na Nwunye. Ụlọ akwụkwọ niile a na-enyere anyị aka irubere Jehova, bụ́ Nna anyị ukwu nke eluigwe, isi.
16 Anyị nwere ike iji Watchtower Library nke dị na siidi nakwa ọ́bá akwụkwọ anyị nke dị n’Ịntanet chọta eziokwu Baịbụl ndị magburu onwe ha. Ihe mere anyị ji amụ Baịbụl bụ ka anyị na-efe Jehova. Ọ na-akụziri anyị otú anyị nwere ike isi na-enyere ndị ọzọ aka ịbụ enyi Chineke. (2 Kọr. 5:20) Anyị kụzichaara ha ihe, ha ga-enwe ike ịkụziri ndị ọzọ.—2 Tim. 2:2.
ỤGWỌ A GA-AKWỤ OHU
17. Ọ bụrụ na anyị ekwe ka Jehova na-akụziri anyị ihe, olee uru anyị ga-erite?
17 N’ihe atụ Jizọs mere gbasara ndị ohu e nyere talent, nna ha ukwu jara ndị ohu abụọ mma n’ihi na ha gbara mbọ. Obi tọrọ ha na nna ha ukwu ụtọ. O nyekwuru ha ọrụ iji gosi na obi dị ya ụtọ maka ọrụ ha rụụrụ ya. (Gụọ Matiu 25:21, 23.) Ọ bụrụ na anyị ekwe ka Jehova na-akụziri anyị ihe, anyị ga na-enwe obi ụtọ, ndụ anyị ga-abakwa ezigbo uru. Dị ka ihe atụ, otu nwanna aha ya bụ Michael mere nke ọma n’ụlọ akwụkwọ. Mgbe ndị nkụzi ya kpọrọ ya ka ọ bịa ka ha na ya kwurịta otú o nwere ike isi gaa mahadum, o juru ha anya na ọ chọghị ịga mahadum. Kama ịga mahadum, o ji obere oge gaa mụọ ọrụ aka nke ga-enyere ya aka ịkpata ihe ọ ga-eji na-egbo mkpa ya ma na-asụ ụzọ. Ọ̀ kwara mmakwaara na ya agaghị mahadum? O kwuru, sị: “Ihe Jehova kụziiri m kemgbe m bụ ọsụ ụzọ nakwa ugbu a m bụ okenye n’ọgbakọ abaarala m ezigbo uru.” O kwukwara, sị: “Otú Chineke si gọzie m na ọrụ ndị m na-arụ n’ọgbakọ karịrị ego m gaara enweta. Obi dị m ụtọ na agaghị m mahadum.”
18. Gịnị mere i ji kwere ka Chineke na-akụziri gị ihe?
18 Ihe kacha mma Jehova na-akụziri anyị na-eme ka anyị mata ihe bụ́ uche ya, na-enyekwara anyị aka ịbụ ndị ohu ya. Ọ na-eme ka anyị nwee olileanya na anyị ‘ga-enwere onwe anyị pụọ n’ịbụ ohu nke ire ure’ ma mechaa “nweta nnwere onwe dị ebube nke ụmụ Chineke.” (Rom 8:21) Nke kacha mkpa bụ na ọ bụ ụzọ kacha mma anyị si egosi na anyị hụrụ Jehova, bụ́ Nna anyị ukwu nke eluigwe, n’anya.—Ọpụ. 21:5.


text:
Ọtụtụ mgbe, mgbe ọ na-abịa n'usoro nke Nchọpụta Nyocha Search (SEO) na ọnụ ọgụgụ, ọtụtụ mmadụ na-enwe mgbagwoju anya ma ọ bụ ma eleghị anya ọbụna na-enwe nkụda mmụọ site na ịmepụta profaịlụ backlink maka ebe nrụọrụ weebụ ma ọ bụ blog ha.Ma gịnị bụ nsogbu ahụ? Ihe ahụ bụ ụlọ azụ backlinks na inweta ha - bụ n'ezie ihe abụọ dị iche iche. Nzụlite backlinks pụtara ịkpụ ma ọ bụ ịzụrụ ha nanị maka nzube SEO. N'ikpeazụ - ịkwesịrị ka ha chọta onwe gị n'etiti nsonaazụ ọchụchọ 10 kachasị na Google. N'aka nke ọzọ, Otú ọ dị, ịnweta backlinks pụtara na i kwesịrị ha. Ịgbado oge na mgbalị iji dee ederede akụkọ dị mma maka backlinks bụ kpọmkwem ihe na-anọchi anya inweta ndị kwesịrị ekwesị. Ọ bụ ya mere ị ga-eji mara otú ị ga-esi gbanwee okwu nchịkọta akụkọ ziri ezi maka backlinks nke na-arụ ọrụ n'ezie iji meziwanye mgbalị SEO gị n'ọtụtụ. Ya mere, gịnị mere "blog" ahụ ji kwuo na "ga - enweta" gị dịka ọtụtụ backlinks HQ na elu PageRank dịka o kwere mee? Ka anyị lelee ya!
Ma tupu anyị amalite, ka anyị chee ihu - inweta azụlinks pụtara na ị ghaghị ịbụ onye ọrụ-centric siri ike. Site na echiche nke SEO, ọ bụrụ na ị mee onye ọrụ obi ụtọ, ị ga-eme ka nchọnchọ Google chọọ. M na-ekwu na ọ dịghị mkpa iji nnukwu oge na-achọ ihe ọ bụla loopholes ma ọ bụ aghụghọ ịghọ aghụghọ ule ma ọ bụ manipulate na isi search algorithm. Ọ bụrụ na m nwere ike nweta oge m, mana ọ ga - akara gị mma iji ya - ọ bụrụ na ịchọrọ ịzụlite ezi ahịa nke na - enweta ezigbo ego, ị ghaghị itinye mgbalị gị iji mee ka onye ọrụ ahụ nwee obi ụtọ.N'eziokwu, ime ka ha niile nwee obi ụtọ na ha nwere ike ịgbanwere onye nke ọ bụla n'ime ndị enyemaka gị na - azụ ahịa - ndị ọrụ obi ụtọ ga - eme ka ị nwekwuo backlinks, kesaa ọdịnaya gị na weebụ, ma ọ ga - abụ na ị ga - ndị na-azụ gị n'ezie.
Ịlaghachi na isi - ọ bụ ụzọ ziri ezi isi nweta nkọwa dị mma nke blog maka backlinks - ka m gosi gị usoro ahụ na ọnụ ọgụgụ. Nke a bụ ihe ịkwesịrị ime:
Bụrụ Onye Ọrụ-Centric
Mee ka mgbasa ozi SEO zuru ezu na-agagharị na onye ọrụ naanị - nke mbụ. Ihe niile ị ga-echeta bụ na Google na-achọpụta azụmazụ ọ bụla dị ka "votu. "N'ụzọ dị otú a, ihe niile ị chọrọ ebe a bụ ịmatakwu" akara "ka ọ bụrụ na okwu ọ bụla dị iche iche dị icheiche maka backlinks na-aghọ ezigbo uru.
Lekwasị anya na Ogo, ọ bụghị Nzuzu
Ọ dịghị mkpa ịsị na a ghaghị ime ihe nile n'ụzọ ọ bụla, na-enweghị ngwa ngwa iji gbasaa ọtụtụ posts dịka o kwere omume. Ma ọ bụghị ya, ihe niile a ga-eme ga-akọwa Google dịka spam ma ọ bụ ụdị ntụrụndụ. N'ụzọ dị otú a, cheta - a naghị ekwe ka ndị mmadụ na-eme ihe ngosi ebe a, ebe ọ bụ na otu nchịkọta blog maka backlinks wepụrụ n'ebe ndị ọzọ na Ịntanetị nwere ike imerụ gị ogo.
Mee ka afọ ojuju gị
Dị ka m kwuwororịrị, ịmepụta ihe dị ukwuu nke ihe mkpofu agaghị enweta gị ebe ọ bụla. M na-ekwu na naanị otu ụzọ ị ga-esi mee ka ebe nrụọrụ weebụ gị ma ọ bụ blọọgụ gị na-eto bụ ịbịaru ụzọ ma pụọ na asọmpi ahụ. N'ịtụle okwu "ezigbo" gị na blog maka backlinks, ana m akwado gị iji jide n'aka na ịnweghị ihe ọ bụla dị mkpa maọbụ oge ị na-aza. N'ụzọ dị otú a, egbula oge iji nweta nyocha data zuru ezu n'oge ọ bụla ị na-ekwu okwu ka ọ ghara inwe enweghị àgwà ma ọ bụ enweghị oke omimi. Ọzọkwa, ị ghaghị ịdị na-eme ihe ma na-adị njikere mgbe nile ime ihe ahụ ndị ọzọ na - adịghị elelị (gụnyere ndị na - agba gị na ndị na -.
Akara ala
E kwuwerị, echefula iche echiche maka ụzọ dị iche iche maka ọdịnaya gị na-ewepu nzaghachi blog. Echere m na e nwere ọtụtụ nhọrọ ndị ọzọ iji nweta njikọ, dịka ide ederede na ozi site na mgbe ụfọdụ, ma ọ bụ n'ime oge gị.


text:
Achịbishọọpụ ụka Anglịkan na mpaghara Naịja, ma bụrụkwa Bishọọpụ ụka Anglịkan na Dịọsisi Agụata bụ 'Most Reverend' Christian Efobi, agwala ndị na-egwu okwe ndọrọ ndọrọ ọchịchị ka ha bụrụ ndị na-ekwe nkwa ha ga-emezunwu emezu ma zeere ikwe nkwa okwu ụgha. Ashịbishọọpụ Efobi kpọrọ oku a n'okwuchukwu ya nke o kwuru nso nso a n'ụlọ ụka St. Paul nke dị n'Ọraeri n'okpuru ọchịchị Agụata na steeti Anambra, ma kpọkuokwa ndị nọ n'ọkwa ọchịchị ka ha kwụsị iji ụmụ mmadụ eti epele.
Achịbishọọpụ ụka Anglịkan na mpaghara Naịja, ma bụrụkwa Bishọọpụ ụka Anglịkan na Dịọsisi Agụata bụ 'Most Reverend' Christian Efobi, agwala ndị na-egwu okwe ndọrọ ndọrọ ọchịchị ka ha bụrụ ndị na-ekwe nkwa ha ga-emezunwu emezu ma zeere ikwe nkwa okwu ụgha. Ashịbishọọpụ Efobi kpọrọ oku a n'okwuchukwu ya nke o kwuru nso nso a n'ụlọ ụka St. Paul nke dị n'Ọraeri n'okpuru ọchịchị Agụata na steeti Anambra, ma kpọkuokwa ndị nọ n'ọkwa ọchịchị ka ha kwụsị iji ụmụ mmadụ eti epele.
O kwuputara mkpa ọ dị na ndị nọgasị n'ọkwa ọchịchị dị iche iche kwesiri iji ohere ọma ahụ wee rụpụtagasịa ezi ọrụ ga-emetụta ọnọdụ na ọdịmma nke ụmụ mmadụ. Ọ kpọkuru ndị na-atụ akwụkwọ n'Anambra ka ha jigidesie mpempe akwụkwọ ikike ha bụ 'voter's card' nke ọma, ma ghara ikwe ka mmadụ ọbụla rafuo ha, n'ihi na ọ bụ ya ka ha pụrụ iji wee họpụta ezi ndị ndu nwere egwu Chineke.
N'ihe gbasaara mmemme icheta ọgbụgba ahọ iri ise na asaa nke ala Naịjiria, Ashịbishọọpụ Efobi kọwara ya bụ mmemme dịka oge ntụgharị uche banyere ihe na-emegasị n'ala Naịjiria, ma kpọkuo gọọmenti etiti ka ọ ga n'ihu kewapụtakwuo ohere ọrụ maka ụmụ ntorobịa ala anyị.
O kwuputanworo mkpa ọ dị bụ ịgbaso ụkpụrụ 'nwa mmadụ emegbuna nwa mmụọ ma nwa mmụọ emegbuna nwa mmadụ' a kpọrọ 'Federal Character' n'inyegasị ọrụ dị iche iche a na-enye n'ala anyị iji wee belata ịkpọ ganị ganị dị iche iche na-ewere ọnọdụ na bụ ala. Ọ kpọkuzịkwara ụmụafọ Naịjiria ka ha were oge mmemme icheta ọgbụgba ahọ iri ise na asaa nke ala Naịjiri wee kpee ekpere maka ya bụ mba na ịdị n'otu ya.
N'okwu nke ya, onye Ashịdikin nke Igboukwu Ashịdikinri, bụ 'Venerable' Innocent Udechukwu' kpọkuru ndị otu Kraịst ka ha jisie ike na-ahapụ ihe gara aga ma legidesie anya n'ọdịnihu ha, iji wee nwe ezi ọganihu na ndụ ha, maka na nkwenye ezi onye otu Kraịst bụ na ọdịnihu ga-aka mma.
A nọrọ n'ofufe nru ahụ wee kpee usoro ekpere pụrụ iche maka ala Naịjiria na nhọpụta ahụ na-abịa n'ihu na steeti Anambra iji hụ na ọ gara siriri werere na otu o kwesiri. Ndị e ji okwu ha agba izu bịara ya bụ ofufe nru gụnyere maazị Robịnson Ezeilo, bụ otu onye gagoro ụlọ ọgbakọ omebe iwu steeti Anambra n'oge gara aga, tinyere ndị ọzọ.


text:
Ndị agha ala Naịjirịaazọpụtago nwata nwanyị Chibok ọzọ n’ime ụmụnwanyị karịrịnarị abụọ ndị Boko Haram tọọrọ n’obodo Chibok dị na Steeti Bọrọnu n’ọnwa Eprel afọ puku abụọ na iri na anọ.
Nke a bịara dịka o mechara otu ụbọchịazọpụtachara Amina Ali.
Onye na-ahụ maka mmekọrịta ọhaneze, bụ Kọlọnel Sani Usman, onye kwuputere nke a, kọwara na aha nwata nwanyị ahụ bụSerah Luka.
Nwaada Luka na-anara ọgwụgwọ n’ụlọọgwụ dị na Steeti Bọrọnu.
Onye isi ala Naịjirịa, Muhammadu Buhari, nọrọ na mbụ kwuo na a ga-azọpụta ụmụaka nwanyị ndị fọrọ afọ na ndụ
O kwere ụmụafọ ala Naịjirịa nkwa n’ọchịchị ya ga-eme ihe niile o nwere ike iji zọpụta ụmụaka ahụ n’aka ndị agha iyi egwu Boko Haram.


text:
Ozi izugbe
Nku azu fan ikuku ngwa nju oyi bụ ikuku oyi na Fans, nke na-eji ọdịdị ikuku ajụkwa mmiri ọkụ ma ọ bụ ọmụmụ. Hot ọmụmụ n'ime anwụrụ mgbanwe ikpo site na mgbidi nke isi tube na ntù. Air na-ọnọ site Fans. Core tube nwere ike nke ọtụtụ ihe: igwe anaghị agba nchara, ọla kọpa, ngwaọrụ ndị ọzọ nwekwara dị n'elu chọrọ. Gbasaa aluminum Ọdịdị a na-ejikarị etinyere maka ntù. Ọ dị mfe iji wụnye na nwere elu arụmọrụ n'ihi okpomọkụ mgbanwe.
Ubi nke Ngwa
-Chemical ụlọ ọrụ
-power ụlọ ọrụ
-Gas ụlọ ọrụ
-Other Ulo oru jụrụ ngwa
nkọwapụta Advantage:
-high arụmọrụ
-long ọrụ ndụ
-cost-irè, mfe iji wụnye
Order Ọzọ
P / N Description: AC-RXYZ-N
Cheta na: X ga-anọchi n'ime S, Ịzụ ma ọ bụ C
Y ga-anọchi n'ime S, Ịzụ ma ọ bụ A
Z ga-anọchi n'ime Na, G ma ọ bụ ET
N pụtara ike dị mkpa
S-igwe anaghị agba nchara
C-carbon ígwè
CO-ọla kọpa
A-aluminum
Na-amụba
G-grooved na
ET-extruded


text:
Baịbụl nke Dị n'Ịntanet | BAỊBỤL NSỌ—NSỤGHARỊ ỤWA ỌHỤRỤ NKE AKWỤKWỌ NSỌ
Ị̀ ga-achọ ịgụ isiokwu a n’asụsụ %%?
Ọpụpụ 19:1-25
19 N’ọnwa nke atọ mgbe ụmụ Izrel pụtasịrị n’ala Ijipt,+ n’otu ụbọchị ahụ, ha batara n’ala ịkpa Saịnaị.+2 Ha wee si na Refidim+ kwalie bata n’ala ịkpa Saịnaị wee maa ụlọikwuu n’ala ịkpa ahụ;+ Izrel wee maa ụlọikwuu n’akụkụ ugwu ahụ.+3 Mozis gbagoro wee gakwuru ezi Chineke, Jehova wee si n’ugwu ahụ malite ịgwa ya okwu n’oké olu,+ sị: “Nke a bụ ihe ị ga-agwa ụlọ Jekọb, gwakwa ụmụ Izrel,4 ‘Unu onwe unu ahụwo ihe m mere ndị Ijipt,+ ka m wee buru unu na nku ugo bute unu n’ebe m nọ.+5 Ugbu a, ọ bụrụ na unu ga-erube nnọọ isi+ n’ihe m kwuru ma debe ọgbụgba ndụ m n’ezie,+ unu ga-aghọ ihe onwunwe m pụrụ iche n’etiti ndị niile ọzọ,+ n’ihi na elu ụwa dum bụ nke m.+6 Unu onwe unu ga-aghọrọ m alaeze nke ndị nchụàjà na mba dị nsọ.’+ Ọ bụ ihe ndị a ka ị ga-agwa ụmụ Izrel.”7 Ya mere, Mozis bịara kpọọ ndị okenye+ ụmụ Izrel wee tọgbọ okwu ndị a niile Jehova nyere ya n’iwu n’ihu ha.+8 E mesịa, ha niile ji otu olu zaa, sị: “Anyị dị njikere ime ihe niile Jehova kwuru.”+ Ozugbo ahụ, Mozis gaghachiri gwa Jehova ihe ha kwuru.+9 Jehova wee gwa Mozis, sị: “Lee! M ga-abịakwute gị n’oké ígwé ojii,+ ka ụmụ Izrel wee nụ mgbe m ga-agwa gị okwu,+ ka ha wee nweekwa okwukwe n’ebe ị nọ ruo mgbe a na-akaghị aka.”+ Mozis wee gwa ụmụ Izrel ihe Jehova kwuru.10 Jehova wee gwa Mozis, sị: “Gakwuru ụmụ Izrel, doo ha nsọ taa na echi, ha ga-asakwa ákwà mgbokwasị ha.+11 Ha ga-ejikere maka ụbọchị nke atọ, n’ihi na n’ụbọchị nke atọ, Jehova ga-agbadata n’ihu ụmụ Izrel niile n’Ugwu Saịnaị.+12 Ị ga-akpara ụmụ Izrel ókè gbaa gburugburu, sị, “Lezienụ anya ka unu ghara ịgbago n’ugwu a, unu emetụkwala ala ala ya aka. Onye ọ bụla metụrụ ugwu a aka, a ghaghị igbu ya.+13 Ọ dịghị onye ga-emetụ onye ahụ aka, n’ihi na a ghaghị ịtụ ya nkume ma ọ bụ a gbagbuo ya agbagbu. Ma ọ̀ bụ mmadụ ma ọ̀ bụ anụmanụ, ọ gaghị adị ndụ.’+ Mgbe a fụrụ opi e ji mpi ebule mee,+ ha onwe ha ga-agbagote n’ugwu a.”14 Mozis wee si n’ugwu ahụ gbadakwuru ụmụ Izrel, o wee malite ido ha nsọ; ha wee na-asa ákwà mgbokwasị ha.+15 O wee gwa ndị Izrel, sị: “Jikerenụ+ n’ụbọchị nke atọ. Unu agala nwaanyị nso.”+16 O wee ruo n’ụbọchị nke atọ, mgbe chi bọrọ, na égbè eluigwe malitere ịgba, àmụ̀mà malitekwara igbu,+ ígwé ojii kpuchikwara elu ugwu ahụ,+ opi dasikwara ụda ike,+ nke mere na ụmụ Izrel niile ndị nọ n’ebe ha mara ụlọikwuu malitere ịma jijiji.+17 Mozis wee si n’ebe ahụ ha mara ụlọikwuu kpọpụta ha ka ha bịakwute ezi Chineke, ha wee guzoro n’ala ala ugwu ahụ.+18 Ugwu Saịnaị dum wee na-akwụ anwụrụ ọkụ,+ n’ihi na Jehova ji ọkụ gbadata na ya;+ anwụrụ ọkụ si na ya wee na-akwụgo dị ka anwụrụ ọkụ si n’ekwú ọkụ,+ ugwu ahụ dum nọkwa na-ama jijiji nke ukwuu.+19 Mgbe ụda opi ahụ nọ na-adasikwu ike, Mozis malitere ikwu okwu, ezi Chineke wee malite iji oké olu na-aza ya.+20 Jehova wee gbadata n’Ugwu Saịnaị, n’elu ugwu ahụ. Jehova wee kpọọ Mozis ka ọ bịa n’elu ugwu ahụ, Mozis wee gbagoo.+21 Jehova wee gwa Mozis, sị: “Gbadaa, dọọ ndị Izrel aka ná ntị, ka ha ghara inuru bịakwute Jehova iji lee anya, ọtụtụ n’ime ha ewee nwụọ.+22 Ka ndị nchụàjà kwa, bụ́ ndị na-abịaru Jehova nso mgbe niile, doo onwe ha nsọ,+ ka Jehova wee ghara ịpụta megide ha.”+23 Mozis wee sị Jehova: “Ndị Izrel agaghị enwe ike ịgbagote n’Ugwu Saịnaị, n’ihi na gị onwe gị ebuwo ụzọ dọọ anyị aka ná ntị, sị, ‘Kpaa ókè n’ugwu a, meekwa ka ọ dị nsọ.’”+24 Otú ọ dị, Jehova sịrị ya: “Gawa, gbadaa, ị ga-agbagotekwa, gị na Erọn ga-eso; ma ka ndị nchụàjà na ìgwè mmadụ ahụ ghara inuru bịakwute Jehova, ka ọ ghara ịpụta mee ha ihe.”+25 Mozis wee gbadata gakwuru ụmụ Izrel wee kọọrọ ha.+


text:
ISIOKWU ỤLỌ NCHE A ỌCHỊCHỊ NRỤRỤ AKA NA-AGAGHỊ ADỊ NA YA
Otú Ndị Ọchịchị Si Arụrụ Aka Na-akpa Ụwa Aka Ọjọọ
E kwuola na a sị na ndị ọchịchị na-arụrụ aka, ihe ọ pụtara bụ na ha na-eji ikike ọhaneze nyere ha na-eme ihe ga-abara naanị ha uru. Ọ dịla anya ndị mmadụ bidoro ịrụrụ aka. Dị ka ihe atụ, otu iwu e dere na Baịbụl ihe karịrị puku afọ atọ na narị afọ ise gara aga kwuru ka ndị mmadụ ghara iri ngarị n’oge a na-ekpe ikpe. Ihe ọ pụtara bụ na ndị mmadụ arụrụwala aka tupu mgbe ahụ. (Ọpụpụ 23:8) N’eziokwu, nrụrụ aka abụghị naanị iri ngarị. Mgbe ụfọdụ, ndị ọrụ gọọmenti na-ezuru ihe n’ụlọ ọrụ ha, were ihe ụfọdụ ụlọ ọrụ ha ji arụ ọrụ na-egboro onwe ha mkpa ha, na-erite uru ha na-ekwesịghị irite ma ọ bụkwanụ na-ezuru ego. Ha nwekwara ike iji ọkwá e nyere ha na-eme ka ndị enyi ha na ndị ikwu ha nweta ihe ha na-ekwesịghị inweta.
Ọ bụ eziokwu na ndị nọ n’òtù dị iche iche na-arụrụ aka, ma o yiri ka ọ̀ bụ ndị ọrụ gọọmenti kacha arụrụ aka. Akwụkwọ ụlọ ọrụ na-ahụ maka igbochi nrụrụ aka n’ụwa bipụtara n’afọ 2013 kwuru na n’ebe niile n’ụwa, ndị mmadụ chere na ndị kacha arụrụ aka bụ ndị òtù ndọrọ ndọrọ ọchịchị, ndị uwe ojii, ndị ọrụ gọọmenti, ndị omeiwu, nakwa ndị ọkàiwu na ndị ọkàikpe. Ka anyị leba anya n’ihe ụfọdụ gosiri otú nrụrụ aka si ju ebe niile.
AFRỊKA: N’afọ 2013, a gbara ihe dị ka puku ndị ọrụ gọọmenti iri abụọ na abụọ akwụkwọ na Saụt Afrịka maka ịrụrụ aka.
AMERỊKA NA MBA NDỊ GBARA YA GBURUGBURU: N’afọ 2012, a mara mmadụ iri abụọ na ise ikpe na Brazil maka na ha weere ego ọhaneze na-amachi ndị mmadụ akpa ka ha tụnyere ha vootu. Otu n’ime ndị ahụ a mara ikpe bụ onyeisi ndị na-enye onyeisi ala mba ahụ ndụmọdụ, bụrụkwa osote ya.
ESHIA: N’obodo Sol, nke dị na Saụt Koria, nnukwu ụlọ ahịa dagburu narị mmadụ ise na abụọ n’afọ 1995. Ndị na-eme nchọpụta chọpụtara na ihe kpatara ụlọ ahụ ji daa bụ na mgbe a na-arụ ya, e nyere ndị na-ahụ maka ụlọ ndị a na-arụ n’obodo ahụ aka azụ, ha ekweta ka ndị rụrụ ya were ihe ndị na-adịghị mma rụọ ya.
YUROP: Cecilia Malmström, bụ́ kọmishọna Òtù Jikọtara Mba Ndị Dị na Yurop, sịrị: ‘Otú nrụrụ aka si ju ebe niile ná mba ndị dị na Yurop na-awụ akpata oyi n’ahụ́. Ọ dị ka ndị ọchịchị enweghịzi mmasị ime ka nrụrụ aka kwụsị.’
O yiri ka nrụrụ aka ọ̀ baala ndị ọrụ gọọmenti n’ụmị. Otu ọkachamara n’okwu banyere ịkwụsị nrụrụ aka, bụ́ Susan Rose-Ackerman, dere na ọ bụrụ na nrụrụ aka ndị ọchịchị na-arụrụ ga-akwụsị, “gọọmenti ga-agbanwe ọtụtụ ihe n’otú ha si achị.” Ọ bụ eziokwu na ndị mmadụ nwere ike iche na nrụrụ aka emekataghị kwụsị, ma Baịbụl mere ka anyị ghọta na ọ ga-akwụsịrịrị n’ihi nnukwu mgbanwe a ga-enwe n’ụwa.


text:
Jiri Ịnụ Ọkụ n’Obi Na-ekwusa Ozi Ọma
IKWUSA ozi ọma bụ ọrụ kacha mkpa a na-arụ n’ụwa taa. Ebe ị bụ ohu Jehova, o doro anya na ị ghọtara na mmadụ iso na-eme ka ndị ọzọ bụrụ ndị na-eso ụzọ Jizọs bụ ihe ùgwù. Ma mgbe ụfọdụ, o nwere ike isiri ndị ọsụ ụzọ na ndị nkwusa ike iji ịnụ ọkụ n’obi na-ekwusa ozi ọma.
Ọ na-esiri ụfọdụ ndị nkwusa ike ịhụ onye ha ga-ezi ozi ọma mgbe ha nọ n’ozi ụlọ n’ụlọ. Nke bụ́ eziokwu bụ na ọtụtụ ndị anaghị anọ n’ụlọ. Ọ bụrụgodị na a hụ ha n’ụlọ, o nwere ike ịbụ na ha achọghị ịnụ ozi ọma ma ọ bụkwanụ na ha achọdịghị iji anya ahụ anyị. E nwekwara ndị nkwusa ike na-agwụ n’ihi na ebe ha na-ekwusa ozi ọma buru ezigbo ibu, bụrụkwa ebe ndị mmadụ na-ege ntị nke ọma, ma ha ana-eche ma hà ga-arụchali ebe ahụ. Ihe ọzọ bụ na ụfọdụ ụmụnna ekwusaala ozi ọma ruo ọtụtụ afọ karịa otú ha tụrụ anya ya. N’ihi ya, ike na-agwụzi ha.
Ò kwesịrị iju anyị anya na e nwere nsogbu ndị nwere ike ime ka o siere anyị ike iji ịnụ ọkụ n’obi na-ekwusa ozi ọma? Mbanụ. A sị ka e kwuwe, anyị bi n’ụwa “ajọ onye ahụ” bụ́ Ekwensu na-achị. N’ihi ya, anyị kwesịrị ịtụ anya na ikwusa eziokwu na-enye ndụ agaghị adị mfe.—1 Jọn 5:19.
N’agbanyeghị nsogbu i nwere n’ikwusa ozi ọma, ka obi sie gị ike na Jehova ga-enyere gị aka imeri ya. Oleekwanụ ihe ị ga-eme ka i nwee ike ijikwu ịnụ ọkụ n’obi na-ekwusa ozi ọma? Ka anyị leba anya n’aro ụfọdụ.
NA-ENYERE NDỊ NKWUSA ỌHỤRỤ AKA
Kwa afọ, a na-eme ọtụtụ puku ndị ọhụrụ baptizim, ha aghọọ Ndịàmà Jehova. Ọ bụrụ na ọ dịbeghị anya e mere gị baptizim, o doro anya na i nwere ike ịmụta ọtụtụ ihe n’aka ndị na-ekwusa ozi ọma kemgbe ọtụtụ afọ. Ọ bụrụ na i kwusaala ozi ọma ọtụtụ afọ, ọ́ gaghị adị mma ka i nye aka zụọ ndị ọhụrụ? I mee otú ahụ, ọ ga-aba ezigbo uru.
Jizọs maara na e kwesịrị ịkụziri ndị na-eso ụzọ ya ihe ka ha nwee ike ịna-ekwusa ozi ọma nke ọma. N’ihi ya, ọ kụziiri ha otú ha ga-esi na-ekwusa ozi ọma. (Luk 8:1) Taakwa, e kwesịrị ịkụziri ndị ọhụrụ otú ha ga-esi na-ekwusa ozi ọma nke ọma.
Anyị ekwesịghị iche na ọ bụrụhaala na onye ọhụrụ na-aga ozi ọma, ọ ga-amụta otú e si ezi ozi ọma nke ọma. E kwesịrị inwe onye ga-eji obiọma na ndidi kụziere ya otú ọ ga-esi na-ezi ozi ọma nke ọma. E kwesịrị ịkụziri onye nkwusa ọhụrụ (1) otú ọ ga-esi na-akwado ihe ọ ga-ekwu n’ozi ọma, (2) otú ọ ga-esi na-ezi ndị mmadụ ozi ọma, ma ndị nọ n’ụlọ ma ndị na-aga n’ụzọ, (3) otú ọ ga-esi na-enye ndị mmadụ akwụkwọ, (4) otú ọ ga-esi gaa nletaghachi na nke onye nwere mmasị, nakwa (5) otú ọ ga-esi na-amalite ọmụmụ Baịbụl. O doro anya na onye nkwusa ọhụrụ ga-amụta otú e si ezi ozi ọma nke ọma ma ọ bụrụ na ọ na-eleru anya ala ma na-eme ihe a na-akụziri ya. (Luk 6:40) Obi ga-adịkwa ya mma na e nwere onye ya na ya so nke ga-enyere ya aka ma ọ́ dị mkpa. Onye nkwusa ọhụrụ ga-emekwa nke ọma ma ọ bụrụ na a na-aja ya mma ma na-atụrụ ya aro ndị ga-enyere ya aka.—Ekli. 4:9, 10.
GỊ NA ONYE GỊ NA YA SO AGA OZI ỌMA KPARỊTAWA ỤKA
N’agbanyeghị mbọ niile ị na-agba ka i zie ndị mmadụ ozi ọma, o nwere mgbe ụfọdụ ị ga-aga ozi ọma, ya abụrụ na o nweghị ezigbo ihe gị na mmadụ kwurịtara ma e wepụ nke gị na onye gị na ya so gaa ozi ọma kwurịtara. Cheta na Jizọs zipụrụ ndị na-eso ụzọ ya “abụọ abụọ” ka ha gaa kwusaa ozi ọma. (Luk 10:1) Ka mmadụ abụọ na-arụ n’ozi ọma, onye nke ọ bụla ga na-agba ibe ya ume, na-enyekwara ibe ya aka. N’ihi ya, anyị na nwanna gaa ozi ọma, anyị kwesịrị iji oge ahụ ‘na-agbarịta ibe anyị ume.’—Rom 1:12.
Olee ihe ndị unu nwere ike ikwurịta? È nwere ihe mere mgbe ị gara ozi ọma n’oge na-adịbeghị anya nke gbara gị ume? È nwere ihe tọrọ gị ụtọ ị mụtara mgbe naanị gị na-amụ ihe ma ọ bụ mgbe gị na ndị ezinụlọ gị na-amụ ihe? È nwere ihe ị nụrụ n’ọmụmụ ihe gbara gị ume? Oge ụfọdụ, onye gị na ya na-arụ nwere ike ịbụ onye ị na-amachaghị. I nwere ike ịjụ ya otú o si bata n’ọgbakọ. Gịnị mere obi ji sie ya ike na ihe a bụ nzukọ Jehova? Olee ihe ùgwù ndị o nwere ma ọ bụ ihe ndị merela ná ndụ ya? I nwekwara ike ịkọrọ ya ihe ndị merela ná ndụ gị. Ma ndị mmadụ hà gere ntị n’ozi ọma ma ọ bụ na ha egeghị, gị na mmadụ ịrụ n’ozi ọma ga-eme ka unu na-agbarịta ibe unu ume.—1 Tesa. 5:11.
NA-AMỤ IHE NKE ỌMA
Ihe ga-enyere anyị aka iji ịnụ ọkụ n’obi na-ekwusa ozi ọma bụ ịna-amụ ihe nke ọma. “Ohu ahụ kwesịrị ntụkwasị obi, onye nwekwara uche” na-ebipụta isiokwu dị iche iche anyị nwere ike ịmụ. (Mat. 24:45) N’ihi ya, e nwere ọtụtụ isiokwu i nwere ike ịmụ. Otu ihe mmadụ nwere ike ịmụ bụ: Olee ihe ndị mere ikwusa ozi ọma Alaeze Chineke ji dị ezigbo mkpa? E dere ụfọdụ n’ime ha n’igbe bụ́ “Gịnị Mere Ị Ga-eji Jiri Ịnụ Ọkụ n’Obi Na-ekwusa Ozi Ọma?”
Ichebara ihe ndị dị n’igbe ahụ echiche ga-enyere gị aka iji ịnụ ọkụ n’obi na-ekwusa ozi ọma. Gbalịa mee nchọnchọ ka ị hụ ihe ndị ọzọ mere ikwusa ozi ọma ji dị mkpa. Chebara ihe ndị ahụ na amaokwu Baịbụl ndị na-akwado ha echiche. Ime otú ahụ ga-eme ka i jiri ịnụ ọkụ n’obi na-ekwusa ozi ọma.
NA-ANABATA ARO NDỊ A NA-ATỤRỤ ANYỊ
Nzukọ Jehova na-atụrụ anyị aro ndị ga-enyere anyị aka ịna-emekwu nke ọma n’ozi ọma. Dị ka ihe atụ, e wezụga ozi ụlọ n’ụlọ, anyị nwere ike iji akwụkwọ ozi ma ọ bụ ekwentị zie ndị mmadụ ozi ọma. Anyị nwekwara ike izi ha ozi ọma n’okporo ámá, n’ebe ndị mmadụ na-achụ nta ego, ma ọ bụ n’ebe ọzọ ndị mmadụ na-anọkarị. Anyị nwekwara ike izi ndị mmadụ ozi ọma mgbe anyị na-anọghị n’ozi. Ihe ọzọ anyị nwere ike ime bụ ịhazi ihe anyị na-eme ka anyị nwee ike ịga kwusaa ozi ọma n’ókèala a na-adịghị ezikarị ozi ọma na ya.
Ị̀ na-anabata aro ndị a na-atụrụ anyị? Ị̀ na-agbalị ime ihe ndị ahụ a tụrụ n’aro? Obi dị ọtụtụ ndị merela otú ahụ ụtọ. Legodị atọ n’ime aro ndị ahụ.
Nke mbụ bụ aro gbara n’Ozi Alaeze Anyị gbasara otú anyị ga-esi na-amalitere ndị mmadụ ọmụmụ Baịbụl. Mgbe otu nwanna nwaanyị a na-akpọ April gụchara ya, ọ gwara mmadụ atọ ya na ha na-arụkọ ọrụ ka ha na ya mụwa Baịbụl. Obi dị ya ezigbo ụtọ na ha atọ kwetara, malitekwa ịbịa ọmụmụ ihe.
Nke abụọ bụ gbasara inye ndị mmadụ magazin. A gbara anyị ume ka anyị na-achọ ndị ga-enwe mmasị n’isiokwu gbara na magazin anyị. Otu onye nlekọta sekit n’Amerịka kwuru na n’otu ebe, o nyere ndị isi ụlọ ahịa niile na-ere taya Teta! kwuru gbasara taya. Ya na nwunye ya wegakwaara ihe karịrị otu narị ndị dọkịta nọ na sekit ya Teta! kwuru gbasara ndị dọkịta. Nwanna ahụ kwuru, sị: “Anyị ji oge ndị ahụ anyị gara inye magazin ahụ gwa ha ndị anyị bụ, gwakwa ha gbasara akwụkwọ anyị. Kemgbe anyị na ha matachara, ọ na-abụzi anyị gụrụ gụrụ, anyị agaa leta ha.”
Aro nke atọ gbasara iji ekwentị ezi ndị mmadụ ozi ọma. Otu nwanna nwaanyị aha ya bụ Judy degaara isi ụlọ ọrụ anyị akwụkwọ ma kwuo na obi dị ya ụtọ maka otú e si gbaa ụmụnna ume ka ha jiri ekwentị na-ezi ndị mmadụ ozi ọma. O kwuru na mama ya dị iri afọ asatọ na isii ahụ́ na-adịghị na-esizi otú a ezi ndị mmadụ ozi ọma mgbe niile nakwa na obi dị ya ezigbo ụtọ n’ihi na ọ na-eji ekwentị amụrụ otu nwaanyị dị afọ iri itoolu na abụọ Baịbụl.
Aro ndị a na-atụrụ anyị n’akwụkwọ anyị na-abara anyị uru. Na-eme ihe ndị a a tụrụ aro ha. Ha ga-eme ka ị na-enwe obi ụtọ ma jiri ịnụ ọkụ n’obi na-ekwusa ozi ọma.
KPEBIE IME IHE Ị GA-EMELI
Ihe na-egosi na anyị na-eme nke ọma n’ozi anyị abụghị akwụkwọ ole anyị nyere ndị mmadụ, mmadụ ole anyị na-amụrụ ihe, ma ọ bụ mmadụ ole anyị nyeere aka ka ha ghọọ Ndịàmà Jehova. Chegodị banyere Noa. A gụpụ ndị ezinụlọ ya, mmadụ ole ka o nyeere aka ịbịa fewe Jehova? Ma, o doro anya na o mere nke ọma n’ozi ọma o kwusara. Ihe dị mkpa bụ ka anyị jiri obi anyị niile na-ejere Jehova ozi.—1 Kọr. 4:2.
Ọtụtụ ndị nkwusa achọpụtala na ihe ga-enyere ha aka iji ịnụ ọkụ n’obi na-ekwusa ozi ọma bụ ikpebi ime ihe ndị ha ga-emeli. Olee ụfọdụ n’ime ihe ndị ahụ? E kwuru ụfọdụ n’ime ha n’igbe bụ́ “Kpebie Ime Ihe Ị Ga-emeli.”
Rịọ Jehova ka o nyere gị aka ka ozi ị na-ejere ya baa uru. I mee ihe ahụ i kpebiri, obi ga-adị gị ezigbo ụtọ n’ihi na ị ma na i mere ihe niile i nwere ike ime iji kwusaa ozi ọma.
O doro anya na ọ bụghị mgbe niile ka ikwusa ozi ọma na-adị mfe. Ma, e nwere ihe ndị ị ga-eme ka i nwee ike iji ịnụ ọkụ n’obi na-ekwusa ozi ọma. Gị na onye gị na ya na-arụ n’ozi ọma na-agbarịta ibe unu ume, na-amụ ihe nke ọma, na-emekwa ihe ohu ahụ kwesịrị ntụkwasị obi na-atụrụ anyị n’aro, kpebiekwa ime ihe ndị ị ga-emeli. Nke kacha mkpa bụ icheta na Chineke enyela gị ihe ùgwù iso ná Ndịàmà ya na-ekwusa ozi ọma. (Aịza. 43:10) Obi ga-adị gị ezigbo ụtọ ka i ji ịnụ ọkụ n’obi na-ekwusa ozi ọma.


text:
Ndị omekome Cyber emetụtawo ọnụ ọgụgụ dị ukwuu nke azụmahịa na ndị mmadụ n'otu afọ na-adịbeghị anya. Ebe nrụọrụ weebụ na ọrụ ntanetị na-eme ka ọ dịrị anyị mfe ịkwụ ụgwọ, zụrụ ihe ndị anyị kacha amasị, debe ụlọ ọrụ ma rụọ ọrụ dị iche iche. N'otu oge ahụ, ndị na-agba ọsọ na-enweta gị n'ọnyà, ma ị gaghị enwe echiche nke ihe na-aga n'ihu. Egwuregwu na mbuso agha dị iche iche dị iche iche site na ndị na-ere ahịa omenala gaa na ngwanrọ ọjọọ na ngwa ngwa. Ụfọdụ ndị mmadụ na-ejidekwa nchịkwa phishing na-esi na mpaghara ụwa amaghị.
Oliver King, Onye Nlekọta Ọrụ Nlekọta nke Ọkachamara , na - akọwapụta nchịkọta weebụ 6 dịka ihe ize ndụ taa.
1. Agba chaa chaa
Scammer na ndị omempụ na-esikarị na United States na Canada. Ha na-eji ozi ịntanetị ma ọ bụ igwe iji kụzie ndị na-azụ ahịa ịzụta batrị dị elu. Ha na-eme ka ị ga - emeri ihe pụrụ iche site na batrị ndị a. Ọnụ ọgụgụ dị ukwuu nke ndị mmadụ nwere ọnyà ma jiri ọtụtụ puku dollar na atụmatụ ndị a. Federal Trade Commission (FTC) na-ekwu na ihe ka ọtụtụ n'ime mkpọsa mgbasa ozi ga-abụ telifon.
2. Nje virus efu (nke na-aghọ ezigbo onye)
Ọ bụ eziokwu na ngwaahịa na akụrụngwa na-emepụta virus na malware. Ọ bụrụ na ị hụ na usoro kọmputa gị adịghị arụ ọrụ nke ọma ma ọ bụ na-emechi ya, enwere ohere ọ nwere nje. Ikwesiri itinye software antivirus ngwa ngwa o kwere omume. Otú ọ dị, ụfọdụ 'nje virus' nwere ike ịwakpo usoro kọmputa gị. Ha na-ebelata ngwa ngwa nke ngwaọrụ gị, a manyere gị ịwụnye otu ngwanrọ. N'ihi ya, nje ọjọọ ndị ahụ na-aghọ ezigbo mmadụ ma zuo ozi gị dị nro. Nanị ihe ngwọta maka nsogbu a bụ na ị adịghị etinye software ị na-enweghị obi ike..
3. Ezi ebumnuche agabigawo
Mgbe ụfọdụ, ndị scammers na-eme ka hà bụ ndị nnọchianya nke ndị ọrụ ebere. Ha choro ka ị nyere ndị ọdachi dakwasịrị aka, ọgụ ma ọ bụ ntiwapụ. Ọtụtụ mgbe, ndị omempụ na-esi ọnyà ndị na-egosi mmasi iji dozie esemokwu mpaghara. Ya mere, ezi ebumnuche gị ga-aga na-ezighi ezi ka ị na-emefu nnukwu ego ma ghara inwe ihe ọ bụla.
4. Nchedo agha
Ọ bụrụ na onye ozi ị na-ekwu na ị mebie iwu na ụkpụrụ nke ụlọ ọrụ, ị ga-echegbula ya. Otu ọnụ ọgụgụ dị ukwuu nke ihe nkiri Hollywood na-akọwa otú ndị mmadụ si ejide onwe ha site na ndị omempụ na-eme ka hà bụ ndị uweojii ma ọ bụ ndị nche. Ọ dịghị onye ọrụ na-eziga ozi-e onye ọ bụla. Kama nke ahụ, ha na-eduzi nnyocha ha n'ọtụtụ buru ibu na-abịakwute gị ozugbo. I kwesịghị iziga onye na-eme ka ọ bụ onye nlekọta nche. Ọ dịghị mkpa ichegbu onwe gị ọbụlagodi na ọ na - ekwu na ị bụ onye a na - ahụ maka nchekwa nsogbu.
5. Ọrụ ọhụrụ
Ngbanwe nke ịghọ aghụghọ n'Ịntanet na-enye ọrụ na tiketi maka ndị nọ ná mkpa na ndị ogbenye. Ịbụ njedebe bụ otu n'ime nkọcha kachasị njọ maka onye gụsịrị akwụkwọ, ma nke ahụ apụtaghị na ị na-ezigara onye ị na-amaghị maka ego gị. Ụfọdụ ndị ọkachamara na-ajụ gị ka ị debanye aha ha na ebe nrụọrụ weebụ ha ma nyefee CV gị. Ọ dị mma ịga n'ihu na zipu CV gị, mana ị gaghị akwụ ụgwọ ha ọ bụla ka ọ bụrụ na ụlọ ọrụ a ma ama jụrụ ndị ọrụ ya ịkwụ ụgwọ n'ihu. Ọ bụrụ na a gwara gị ka ị kwụọ ụgwọ tupu ị kwụọ ụgwọ, enwere ike ịnweta ego gị.
6. Enyi na enyi nwanyị
Ọnụ ọgụgụ buru ibu nke ndị mmadụ na-edeba aha na ebe nrụọrụ weebụ na-enwe kwa ụbọchị. Ha ch or o ka ha nwee ezigbo enyi ma ob ur u na ha ch or o ka ha l u. Na nke ọ bụla n'ime ụzọ, ụlọ ọrụ ịntanetị n'ịntanetị adịghị mma ịga. Ndị na-emepụta ihe nkiri na ndị omempụ na-ejikarị weebụsaịtị ndị a eme ihe. Ha buru ndi enyi gi, buru dika nwanyi mara mma ma mara mma. Mgbe ahụ ha ga-elekwasị anya bụ ka gị na gị nwee mmekọrịta ma rịọ ụfọdụ ego. Ọ bụrụ na onye ọ bụla ekwu na ya nọ ná nsogbu, ị nwere ike inyere ya aka, ma ọ gaghị eziga ego ọ bụla na akaụntụ ego ha.


text:
Akporo diam, ijide n'aka na-ugbo na, na-aṅụ dị iche iche na-adakarị. Ma sollicitudin, antioxidants na-akpasu iwe, na, obibi na nnọọ. Ego, kwuru na ọ zubere dịghị salad, eros iru uju ma ọ Player, na mbenata etoju ma ọ bụ okpomọkụ.
Echi ugbo ala, sapien igba ogwu na ụfọdụ ụdị, Echekwabara ọdụm ugbo dayameta, Gam mmefu ego karịa. Ruo mgbe Earth. Ọbụna mgbe ụfọdụ, ma na bed na-achị ọchị nke ndụ lorem fringilla. Ịgba Cha Cha-ebi mwute agadi na ọrịa, na-enye ha ndụmọdụ agụụ na jọrọ njọ mkpa netus. Celtics akụ na-agba ọsọ na-agbasa echiche, football na-agba ọsọ na-atụ ụjọ ime.


text:
Nke a bụ ihe bara uru iji nyochaa nhazi usoro ahụ ma melite ihe arụghị aka iji gbochie mmeri.
Nke a bụ ngwá ọrụ magburu onwe ya iji nyochaa usoro ọrụ ahụ, na-achịkwa omume ha ma na-ele ihe ọmụma banyere usoro ahụ.
The software na-agbasa ozi na video ihe na internet. The software na-akwado ndị na agbasa ozi n'ikuku nke video nkwanye si na kọmputa na ihuenyo na igwefoto na-ewu ewu video ọrụ.
The software enwekwu arụmọrụ nke na kọmputa gị site n'inyocha usoro vulnerabilities, nhicha na ndekọ na defragmenting na diski ike.
The software ka olu ma ọ bụ video oku na zipu ozi ederede. E nwere akpaka kọntaktị mmekọrịta nke onye ọrụ na ngwaọrụ.
The software agafeta media faịlụ n'etiti gị na kọmputa na iOS ngwaọrụ. The software nwere a set ngwaọrụ jikwaa egwu na video faịlụ.
The ike software maka olu nkwurịta okwu na-na netwọk. The software na-enye a elu àgwà ụda nnyefe na a na-eji n'etiti ọkachamara gamers.
The software agbanweta ozi ederede na ọrụ ndị ọzọ na chat ahịa. Ọzọkwa ọ na-akwado ikike n'out oge jikọọ multiple netwọk maka ozi.
The nchọgharị na nwere wuru na-na torrent ahịa, pụrụ iche ọwa ọrụ na a set nke atụmatụ maka mfe nkekọrịta nke faịlụ, download nke media ọdịnaya.
Ngwá Ọrụ ịchịkwa GPS-igodo ngwaọrụ mepụtara TomTom. The software-enye gị ohere ịchịkwa igodo usoro na inweta ihe ohere ngwaọrụ ọdịnaya.
The software naghachi ọrụ nke dị mkpa ọrụ na usoro parameters. The software na-agbazi ndekọ njehie na rụrụ arụ usoro faịlụ.
The software na a set nke elu atụmatụ-arụ ọrụ na scanners. The software na-eji ihe dị iche iche nzacha na ngwá ọrụ ya nweta ibu arụpụtaghị ihe.
The software e mere iji wụnye na-agba ọsọ dị iche iche ọrụ usoro na mebere gburugburu ebe obibi na kwa nke ọ bụla na kọmputa.
The oké ngwá ọrụ mbuso megide nje nke dị iche iche. The software na-eji ihe dị iche iche teknụzụ iji chọpụta na egwu na-enyere ihichapụ ha mfe.
Ngwaọrụ iji melite usoro arụmọrụ na ebuli egwuregwu. Akụrụngwa na-enye gị ohere ịmepụta njirimara na akpaka ma ọ bụ usoro ntuziaka.
The antivirus software iji chebe gị na kọmputa megide spyware, adware, ransomware, malware na nwere ize ndụ akpọkwa.
Ọtọ nchọgharị na bara uru na-ewu na-atụmatụ. The software na-akwado na ojiji nke ígwé ojii teknụzụ na e dere ihe ndị ose igbochi mgbasa ozi.
The nwere ọgụgụ isi mmepe gburugburu ebe obibi nke software na-elekwasị anya na-arụmọrụ na ịta nke a Mmepụta on mkpa ihe aga-eme.
The software maka echebe njikọ na ala weebụ sessions na internet. Confidentiality nke ọ bụla online arụmọrụ na-enweta site mgbanwe nke onye ọrụ IP-address.
The mfe iji Ntụgharị nke video faịlụ n'ime formats na-akwado ihe ndị kasị of obere ngwaọrụ na consoles.
Lee ihe software
Ọrụ usoro:
- Windows
- Android
Ige:
- Antiviruses
- Audio nchịkọta akụkọ
- Codecs
- Desktọpụ
- Development
- Discs
- Downloaders
- E-akwụkwọ na-agụ akwụkwọ
- Ederede editọ
- Education
- Egwuregwu
- Ekwentị
- Emulators
- Extensions
- Ezo
- Faịlụ
- Faịlụ mkpakọ
- Gụgharia video
- Ihe nchọgharị weebụ
- Ihuenyo kpọọ
- Internet
- Maps
- Media Player
- Ndịna na imewe
- Network
- Nkata
- Office
- Photo
- System njikarịcha
- Torrent
- Ule
- Video converters
- Voice nkwurịta okwu
- Webcams
- nhazi
- Ṅweta
- Ọdịyo converters
- Ọkwọ ụgbọala
- Ndị ọzọ na-
Top software:
Lee ihe software


text:
ISIOKWU TETA A
Ihe Anyị Ga-eme Ka Anyị Ghara Ịna-ebutekarị Ọrịa
Kwa ụbọchị, ahụ́ anyị na-alụso ọtụtụ ndị iro ọgụ. Ndị iro a anaghị eme mkpọtụ, a naghịkwanụ ahụ ha anya, ma ha nwere ike ịkpatara anyị ọrịa ma ọ bụ gbuo anyị. Ndị iro ndị a bụ nje ndị nwere ike ịbanye anyị n’ahụ́. * Gịnị mere ị naghị ama na ahụ́ gị na-alụso ọtụtụ ihe ọgụ? Ọ bụ n’ihi na ahụ́ gị nwere ihe ndị na-alụso ọrịa ọgụ. Ihe ndị a na-egbochi nje ịbata gị n’ahụ́, ma ọ bụkwanụ gbuo ha tupu ha ebido inye gị nsogbu. Ma mgbe ụfọdụ, nje ndị a na-emeri ahụ́ gị, gị ebidozie rịawa ọrịa. Ihe ị ga-emezi iji mee ka ahụ́ gị nwee ike ịlụso ọrịa ahụ ọgụ bụ ịṅụ ọgwụ ma ọ bụ ịga ụlọ ọgwụ.
Ọtụtụ puku afọ gara aga, ndị mmadụ amaghị ihe ọ bụla gbasara nsogbu ihe ndị dị ndụ a na-anaghị ahụ anya na ihe ndị dị ndụ dị ezigbo ntakịrị nwere ike ịkpatara ha. Ma, n’agbata afọ 1801 na 1900, ndị sayensị chọpụtara na ihe ndị a nwere ike ịkpata ọrịa. Nchọpụta a mere ka anyị mata otú anyị nwere ike isi zere ha. Ndị dọkịta na-eme nnyocha egbochiela ọtụtụ ọrịa, dị ka kịtịkpa na polio, ma ọ bụ belata nsogbu ha na-akpata. Ma n’oge na-adịbeghị anya, ụfọdụ n’ime ọrịa ndị lara ala bịaghachịkwara ọzọ, dị ka ịba anya odo, nakwa ọrịa dengue. Gịnị mere ha ji bịaghachi? Ka anyị leba anya n’ụfọdụ n’ime ihe ndị kpatara ya:
Kwa afọ, ọtụtụ nde mmadụ na-eme njem sí n’otu mba banye n’ọzọ. Ka ha na-aga, ha na-ebu nje dị iche iche aga. Otu akwụkwọ aha ya bụ Clinical Infectious Diseases kwuru, sị: “Ọ fọrọ obere ka ọ bụrụ ọrịa niile na-efe efe” ka ndị njem na-esi n’otu mba aga mba ọzọ na-ebu aga.
O nwere nje ụfọdụ ọgwụ e jibu egbu ha na-anaghịzi egbu ha. Ngalaba Òtù Mba Ụwa nke Na-ahụ Maka Ahụ́ Ike, sịrị: “Ụwa na-abanyezi n’oge ọgwụ na-anaghịzi eme nje ihe ọ bụla. Ọrịa ndị ọ na-enweghị ihe e jibu ha kpọrọ . . . nweziri ike igbu mmadụ.”
Ọgba aghara na ịda ogbenye na-emekarị ka mbọ gọọmentị na-agba iji gbochie ọrịa na-akụ afọ n’ala.
Ọtụtụ ndị amaghị ihe ndị ha ga-eme iji gbochie ọrịa.
N’agbanyeghị nsogbu ndị a, e nwere ọtụtụ ihe gị na ezinụlọ gị nwere ike ime iji gbochie ọrịa. Ihe ndị a kọwara n’isiokwu ndị na-esonu ga-eme ka ị mata na e nwere ụzọ ndị dị mfe ndị mmadụ, ma ndị bi ná mba ndị na-abaghị ọgaranya, nwere ike isi gbochie ibute ọrịa.
^ para. 3 E nwere ọtụtụ ụmụ irighiri ihe ndị dị ndụ na-anaghị akpata ọrịa. Ma, isiokwu a na isiokwu abụọ na-eso ya ga-eleba anya n’ụmụ irighiri ihe ndị dị ndụ nke na-akpata ọrịa.


text:
eBay
-
Version:
-
-
Asụsụ:
-
Nbudata eBay
Wụnye site Google Play
Nkọwa:
Isi atụmatụ:
- Adaba zuo na ọrịre nke akụ
- Ikike na-akụkụ na okushon
- Tụnyere nke ahịa
- Ngosi nke ala nke ahia
- Ike biputere kwuru
Comments on eBay:
eBay Metụtara software:
Ngwá Ọrụ na-ekiri video na-ewu ewu ozi YouTube. The software enyere ele video na elu àgwà na nkwado nke ndepụta okwu.
Ngwa na a set nke iche iche ọdịnaya na ngwongwo si ewu ewu ọrụ Amazon. The software na-enyere ndị free download nke ọtụtụ ngwa na egwuregwu.
Na-ewu ewu nsụgharị na nkwado nke otutu asụsụ si Google ọrụ. The software enyere ịsụgharị ederede site na foto na kwa ji aka dee na olu ọsọ ọsọ.
Ngwá ọrụ iji na-aghọta music egwu na nka. The software na-eji a okwu na-Dekọọ ụda na isi mmalite tụnyere ndị iberibe nke abụ olu ụtọ na nchekwa data nke ngwa.
The ukara ngwa ele ụwa kasị ọmụma akwụkwọ nkà ihe ọmụma. The software na-enyere aka na-agụ isiokwu ndị dị na asụsụ dị iche iche ma na-eso ndị hụrụ ozi site na ndị ọzọ ngwa.
The adaba ngwá ọrụ iji tọghata olu. The software na-eji ọtụtụ mmetụta iji tọghata ozi olu na e ikike ka a zọpụta faịlụ dị ka ringtone.
Na-ewu ewu ngwa ahịa nke na-akwado ọtụtụ dị iche iche ngwaahịa na-ekwe omume ibudata na ugwo ngwa n'oge a obere oge.
The ukara ngwa si na-ewu ewu na-ejere ele dị iche iche video ọdịnaya. The software na-akwado a nso nke ngwaọrụ dezie video na ya ụdi bulite na netwọk.
Ihe na-akpali software idekọ na-akpa ọchị videos esonyere ọ bụla ọdịyo faịlụ. The ngwa nwere oké set nke iberibe na-ewu ewu songs, na fim ma replicas.
The software ịchọpụta a ụfọdụ bere ọmụma. The software enyere iji chọpụta zoro ọnụ ọgụgụ nke oku mbata, ngọngọ SMS na-ele nọmba fon nke spammers.
The software bulite ndị dị iche iche ihe oyiyi na GIF-aga aga ruo ewu ewu ọrụ. The software na-enyere itinye amasị na ịza ajụjụ ndị posts.
Ngwa ngwa nchọgharị maka ọma na ọnụnọ na internet. The software na-akpaghị aka adjusts chọrọ size na usoro nke ihe odide nke a na ibe weebụ maka ngwaọrụ ihuenyo.
Zuru ezu njikwa agbanweta ozi ederede n'etiti ọrụ. The software na-enyere aka na-ekwurịta okwu na ìgwè chats na-ele ndị dị iche iche media ọdịnaya.
The ukara software na-arụ ọrụ na Okwu, Excel na PowerPoint akwụkwọ si Microsoft. Ngwa e dere a zuru ezu set ngwaọrụ dezie akwụkwọ nke dị iche iche ụdị.
Zuru ezu antivirus iji chebe usoro megide nje virus na-malware. Ọzọkwa, ọ na-akwado ndị dị iche iche na ime ụdịdị mata usoro nsogbu na-enye nchebe megide netwọk egwu.
Lee ihe software


text:
ISI NKE ISII
Ebee Ka Ndị Nwụrụ Anwụ Gara
Gịnị na-eme anyị mgbe anyị nwụrụ?
N’ihi gịnị ka anyị ji anwụ anwụ?
N’ihi gịnị ka ịmara ihe ndị bụ́ eziokwu banyere ọnwụ ji bụrụ ihe na-akasi obi?
NDỊ mmadụ echebaworo ajụjụ ndị a echiche ruo ọtụtụ puku afọ. Ajụjụ ndị ahụ dịkwa mkpa. N’agbanyeghị onye anyị bụ ma ọ bụ ebe anyị bi, azịza ha na-emetụta onye ọ bụla n’ime anyị.
2 N’isiakwụkwọ bu nke a ụzọ, anyị tụlere otú àjà mgbapụta Jizọs Kraịst si meghee ụzọ maka inweta ndụ ebighị ebi. Anyị mụtakwara na Bible buru amụma banyere mgbe ‘ọnwụ na-agaghị adị ọzọ.’ (Mkpughe 21:4) Ka ọ dịgodị, anyị nile na-anwụ anwụ. Eze Solomọn maara ihe kwuru, sị: “Ndị dị ndụ maara na ha ga-anwụ.” (Eklisiastis 9:5) Anyị na-agbalị ịdị ogologo ndụ dị ka o kwere mee. N’agbanyeghị nke ahụ, anyị na-eche banyere ihe ga-eme anyị mgbe anyị nwụrụ.
3 Mgbe ndị anyị hụrụ n’anya nwụrụ, anyị na-eru újú. Anyị pụkwara ịjụ, sị: ‘Ọnọdụ dị aṅaa ka ha nọ na ya? Hà na-ata ahụhụ? Hà na-eche anyị nche? Ànyị pụrụ inyere ha aka? Ọ̀ dị mgbe anyị ga-ahụ ha ọzọ?’ Okpukpe ndị e nwere n’ụwa na-aza ajụjụ ndị a n’ụzọ dịgasị iche iche. Ụfọdụ ndị na-akụzi na ọ bụrụ na i bie ndụ dị mma, ị ga-aga eluigwe, ma ọ bụrụ na i bie ndụ ọjọọ, ị ga-aga n’ebe a na-emekpa mmadụ ahụ́ n’ọkụ. Okpukpe ndị ọzọ na-akụzi na mgbe mmadụ nwụrụ, ọ na-aga n’ala mmụọ iji nọnyere ndị nna nna ya. Okpukpe ndị ọzọ kwa na-akụzi na ndị nwụrụ anwụ na-aga n’ala mmụọ ka e kpee ha ikpe, e mesịa, ha alọ ụwa.
4 Ozizi ndị dị otú ahụ okpukpe dị iche iche na-ezi na-arụtụcha aka n’otu ihe—na ọ dị ihe na-esi n’ahụ́ anyị apụ mgbe anyị nwụrụ. E lewe ihe ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ okpukpe nile, ma ndị nke gara aga ma ndị nke e nwere ugbu a, na-ekwu, anyị na-adịgide ndụ n’ụzọ ụfọdụ ruo mgbe ebighị ebi, nweekwa ikike ịhụ ụzọ, ịnụ ihe, na iche echiche. Ma, olee otú nke ahụ pụrụ isi kwe omume? Ọ bụ ụbụrụ na-eme ka anyị nwee ike ịhụ ụzọ, ịnụ ihe, na iche echiche. Mgbe mmadụ nwụrụ, ụbụrụ ya na-akwụsị ịrụ ọrụ. Ikike ncheta ya, mmetụta ọ na-enwe, na ikike ndị o nwere ịhụ ụzọ na ịnụ ihe, adịghị anọgide na-arụrụ onwe ha ọrụ n’ụzọ ụfọdụ dị omimi. Ha adịghị anọgide na-arụ ọrụ mgbe ụbụrụ anyị nwụsịrị.
GỊNỊ NA-EME N’EZIE MGBE MMADỤ NWỤRỤ?
5 Ihe na-eme mgbe mmadụ nwụrụ abụghị ihe omimi nye Jehova, bụ́ Onye kere ụbụrụ. Ọ maara ihe bụ́ eziokwu, n’Okwu ya kwa, bụ́ Bible, ọ na-akọwa ọnọdụ ndị nwụrụ anwụ nọ na ya. Ihe doro anya ọ na-akụzi bụ: Mgbe mmadụ nwụrụ, ọ na-akwụsị ịdị ndụ. Ọnwụ bụ ọnọdụ megidere ndụ. Ndị nwụrụ anwụ adịghị ahụ ụzọ, ha adịghị anụ ihe ma ọ bụ eche echiche. Ọ dịghị akụkụ ahụ́ anyị ọ bụla na-adị ndụ mgbe anyị nwụsịrị. Anyị enweghị mkpụrụ obi ma ọ bụ mmụọ na-adịghị anwụ anwụ.*
6 Mgbe Solomọn kwusịrị na ndị dị ndụ maara na ha ga-anwụ, o dere, sị: ‘Ndị nwụrụ anwụ adịghị ama ihe ọ bụla.’ Mgbe nke ahụ gasịrị, ọ kọwakwuru eziokwu ahụ bụ́ isi site n’ikwu na ndị nwụrụ anwụ apụghị ịhụ mmadụ n’anya ma ọ bụ kpọọ mmadụ asị nakwa na “ọ dịghị ọrụ, ma ọ bụ iche echiche, ma ọ bụ ihe ọmụma, ma ọ bụ amamihe, dị [n’ili].” (Eklisiastis 9:5, 6, 10) N’otu aka ahụ, Abụ Ọma 146:4 na-ekwu na mgbe mmadụ nwụrụ, “echiche ya nile alawo n’iyi.” Anyị na-anwụ anwụ, anyị adịghịkwa adị ndụ ebe ọzọ mgbe anyị nwụsịrị. Ndụ anyị yiri ire ọkụ kandụl. Ọ bụrụ na a fụnyụọ ya, ọ dịghị aga ebe ọzọ. Ọ nyụrụ anyụ.
IHE JIZỌS KWURU BANYERE ỌNWỤ
7 Jizọs Kraịst kwuru okwu banyere ọnọdụ ndị nwụrụ anwụ. O kwuru okwu banyere ọnọdụ Lazarọs, bụ́ nwoke ọ maara nke ọma nke nwụwokwara anwụ. Jizọs gwara ndị na-eso ụzọ ya, sị: “Lazarọs enyi anyị agawo izu ike.” Ndị na-eso ụzọ Jizọs chere na ọ na-ekwu na Lazarọs nọ na-ehi ụra iji gbakee n’ọrịa ya. Ha dara ya. Jizọs kọwara, sị: “Lazarọs anwụwo.” (Jọn 11:11-14) Rịba ama na Jizọs ji ọnwụ tụnyere izu ike na ụra. Lazarọs agaghị eluigwe ma ọ bụ ọkụ ala mmụọ. Ọ gakwurughị ndị mmụọ ozi ma ọ bụ ndị nna nna ya. Lazarọs anọghị na-ejikere ịlọ ụwa dị ka onye ọzọ. Ọ nọ na-ezu ike n’ọnwụ, dị ka à ga-asị na ọ nọ n’oké ụra n’arọghị nrọ ọ bụla. Akụkụ Akwụkwọ Nsọ ndị ọzọ ji ọnwụ tụnyere ụra. Dị ka ihe atụ, mgbe e ji nkume tụgbuo Stivin onye na-eso ụzọ, Bible kwuru na ọ “dara n’ụra.” (Ọrụ 7:60) N’otu aka ahụ, Pọl onyeozi dere banyere ụfọdụ ndị n’oge ya, bụ́ ndị ‘dara n’ụra’ ọnwụ.—1 Ndị Kọrint 15:6.
8 Chineke ò zubere ná mmalite ka mmadụ na-anwụ anwụ? Ọ dịghị ma ọlị! Jehova mere mmadụ ịdị ndụ ruo mgbe ebighị ebi n’ụwa. Dị ka anyị mụworo n’akwụkwọ a, Chineke debere di na nwunye mbụ ahụ na paradaịs mara mma. O nyere ha ezigbo ahụ́ ike. Nanị ihe Jehova chọrọ bụ ihe ga-adịrị ha mma. Ọ̀ dị nna ọ bụla na-ahụ n’anya nke ga-achọ ka ụmụ ya nweta ihe mgbu nke ịka nká na ọnwụ? Ee e! Jehova hụrụ ụmụ ya n’anya, ọ chọkwara ka ha nwee obi ụtọ na-adịghị agwụ agwụ n’ụwa. Banyere ụmụ mmadụ, Bible na-ekwu, sị: “Mgbe ebighị ebi ka [Jehova] tinyeworo n’obi ha.” (Eklisiastis 3:11) Chineke kere anyị inwe ọchịchọ nke ịdị ndụ ruo mgbe ebighị ebi. O mewokwa ndokwa iji hụ na e mezuru ọchịchọ ahụ.
IHE MERE NDỊ MMADỤ JI ANWỤ ANWỤ
9 N’ihi gịnịzi ka mmadụ ji na-anwụ anwụ? Iji chọta azịza ya, anyị aghaghị ịtụle ihe mere mgbe e nwere nanị otu nwoke na otu nwanyị n’ụwa. Bible na-akọwa, sị: “Jehova, bụ́ Chineke, wee mee ka osisi nile ọ bụla si n’ala puo, bụ́ nke a na-achọsi ike n’ile anya, nke dịkwa mma ihe oriri.” (Jenesis 2:9) Otú ọ dị, ọ dị otu ihe ọ sịrị ka a ghara ime. Jehova gwara Adam, sị: “Mkpụrụ nke sitere n’osisi nile ọ bụla nke ubi a a gbara ogige ka ị ga na-eri eri: ma mkpụrụ nke sitere n’osisi ịma ezi ihe na ihe ọjọọ, gị erila mkpụrụ sitere na ya: n’ihi na n’ụbọchị ị ga-eri mkpụrụ sitere na ya ị ghaghị ịnwụ anwụ.” (Jenesis 2:16, 17) Iwu a esighị ike ndebe. E nwere ọtụtụ mkpụrụ osisi ndị ọzọ Adam na Iv pụrụ iri. Ma ha nwere ohere magburu onwe ya ugbu a iji gosipụta ekele ha nwere n’ebe Onye ahụ nke nyeworo ha ihe nile, gụnyere ndụ zuru okè, nọ. Irube isi na ya ga-egosikwa na ha na-akwanyere ịbụisi nke Nna ha nke eluigwe ùgwù nakwa na ha chọrọ ka o jiri ịhụnanya na-eduzi ha.
10 N’ụzọ dị mwute, di na nwunye mbụ ahụ họọrọ inupụrụ Jehova isi. N’iji agwọ kwuo okwu, Setan jụrụ, Iv, sị: “Ọ̀ ga-abụ ezie na Chineke sịrị, Unu erila mkpụrụ sitere n’osisi ọ bụla nke ubi a a gbara ogige?” Iv ewee zaa, sị: “Anyị na-eri mkpụrụ osisi nile nke ubi a a gbara ogige: ma mkpụrụ nke osisi ahụ nke dị n’etiti ubi a a gbara ogige, Chineke asịwo, Unu erila mkpụrụ sitere na ya, unu emetụkwala ya aka, ka unu wee ghara ịnwụ anwụ.”—Jenesis 3:1-3.
11 Setan kwuru, sị: “Ọ dịghị ọnwụ unu [ga-anwụ].” “Chineke maara na n’ụbọchị unu ga-eri mkpụrụ sitere na ya, mgbe ahụ ka a ga-emeghe anya unu, unu ewee dị ka Chineke, na-ama ezi ihe na ihe ọjọọ.” (Jenesis 3:4, 5) Setan chọrọ ka Iv kwere na ọ ga-erite uru site n’iri mkpụrụ osisi ahụ a sịrị ha erila. Dị ka Setan si kwuo, Iv pụrụ ikpebiri onwe ya ihe bụ́ ezi ihe na ihe bụ́ ihe ọjọọ; Iv pụrụ ime ihe ọ bụla ọ chọrọ. Setan gwakwara ya na ihe Jehova sịrị ga-eme ya ma o rie mkpụrụ osisi ahụ abụghị eziokwu. Iv kweere ihe Setan kwuru. N’ihi ya, o weere ụfọdụ n’ime mkpụrụ osisi ahụ rie. Ka e mesịrị, o nyere di ya ụfọdụ, di ya eriekwa ụfọdụ n’ime ya. Ha sara anya na mmiri mee ya. Ha ma na ha na-eme kpọmkwem ihe Chineke gwara ha emela. Site n’iri mkpụrụ osisi ahụ, ha kpachaara anya nupụ isi n’iwu na-esighị ike, nke ezi uche dịkwa na ya. Ha lelịrị Nna ha nke eluigwe na ịbụisi ya. Ha enweghị ihe ngọpụ ọ bụla maka ịghara ịkwanyere Onye Kere ha nke na-ahụ n’anya ùgwù!
12 Iji maa atụ: Olee otú ọ ga-adị gị mgbe ị zụlitesịrị nwa nwoke ma ọ bụ nwa nwanyị, ya amalite inupụrụ gị isi n’ụzọ na-egosi na o nweghị nsọpụrụ ma ọ bụ ịhụnanya n’ebe ị nọ? Nke ahụ ga-agbawa gị obi. Chezienụ ụdị mwute Jehova na-aghaghị inwewo mgbe ma Adam ma Iv nupụụrụ ya isi.
13 Jehova enweghị ihe mere ọ ga-eji debe Adam na Iv nupụụrụ ya isi ndụ ruo mgbe ebighị ebi. Ha nwụrụ, dị nnọọ ka o kwuru na ha ga-anwụ. Adam na Iv kwụsịrị ịdị adị. Ha agaghị n’ógbè ndị mmụọ. Ọ bụ ihe Jehova gwara Adam mgbe ọ gbasịrị ya ajụjụ banyere nnupụisi ya mere anyị ji mata banyere nke a. Chineke kwuru, sị: “Ị ga-alọta n’ala; n’ihi na e siri na ya wepụta gị; n’ihi na ájá ka ị bụ, ọ bụkwa ájá ka ị ga-alọta.” (Jenesis 3:19) Chineke sitere n’ájá dị n’ala kpụọ Adam. (Jenesis 2:7) Tupu ya emee otú ahụ, Adam adịghị adị. N’ihi ya, mgbe Jehova kwuru na Adam ga-alaghachi n’ájá, ihe O bu n’uche bụ na Adam ga-alaghachi n’ọnọdụ nke adịghị adị. Adam ga-abụ onye na-adịghị ndụ otú ahụ ájá e ji kpụọ ya bụ ihe na-adịghị ndụ.
14 Adam na Iv gaara anọ ndụ taa, ma ha nwụrụ n’ihi na ha họọrọ inupụrụ Chineke isi ma si otú ahụ mehie. Ihe mere anyị ji anwụ anwụ bụ na Adam bufere ụmụ ya nile mmehie na ọnwụ. (Ndị Rom 5:12) Mmehie ahụ yiri ajọ ọrịa si n’ọbara bụ́ nke ọ na-adịghị onye ọ bụla pụrụ ịgbanahụ ya. Ọnwụ ọ na-akpata bụ n’ihi ọnụ a bụrụ mmadụ. Ọnwụ bụ onye iro, ọ bụghị enyi. (1 Ndị Kọrint 15:26) Lee ka anyị si nwee ekele na Jehova nyere ihe mgbapụta ahụ iji napụta anyị n’aka onye iro a dị egwu!
Ọ BARA URU ỊMARA IHE NDỊ BÚ EZIOKWU BANYERE ỌNWỤ
15 Ihe Bible na-akụzi banyere ọnọdụ ndị nwụrụ anwụ nọ na ya na-akasi obi. Dị ka anyị hụworo, ndị nwụrụ anwụ adịghị enwe ihe mgbu ma ọ bụ obi mgbawa. Ọ dịghị ihe mere a ga-eji tụwa ha egwu, n’ihi na ha apụghị imerụ anyị ahụ́. Enyemaka anyị adịghị ha mkpa, ha apụghịkwa inyere anyị aka. Anyị apụghị isoro ha kwurịta okwu, ha apụghịkwa isoro anyị kwurịta okwu. Ọtụtụ ndị ndú okpukpe na-azọrọ na ha pụrụ inyere ndị nwụrụ anwụ aka, ndị kwekwara na ihe ndị ndú dị otú ahụ na-ekwu bụ eziokwu na-enye ha ego. Ma ịmata ihe ndị bụ́ eziokwu ga-eme ka ndị na-akụzi ụgha dị otú ahụ ghara ịghọgbu anyị.
16 Okpukpe gị ò kweere n’ihe Bible na-akụzi banyere ndị nwụrụ anwụ? Ọtụtụ ekweghị. N’ihi gịnị? N’ihi na Setan agwagbuwo ozizi ha. Ọ na-eji okpukpe ụgha eme ka ndị mmadụ kwere na mgbe ahụ́ ha nwụrụ na ha na-anọgide na-adị ndụ n’ógbè ndị mmụọ. Nke a bụ ụgha Setan na-agwakọta ya na ụgha ndị ọzọ iji mee ka ndị mmadụ gbakụta Jehova Chineke azụ. N’ụzọ dị aṅaa?
17 Dị ka e kwuru n’elu, ụfọdụ okpukpe na-akụzi na ọ bụrụ na mmadụ ebie ndụ ọjọọ, mgbe ọ nwụrụ, ọ ga-aga ebe a na-emekpa mmadụ ahụ́ n’ime ọkụ ruo mgbe ebighị ebi. Ozizi a na-akparị Chineke. Jehova bụ Chineke ịhụnanya, ọ dịghịkwa mgbe ọ ga-eme ka ndị mmadụ taa ahụhụ n’ụzọ dị otú a. (1 Jọn 4:8) Olee otú ọ ga-adị gị ma ị hụ nwoke na-enye nwatakịrị nupụrụ isi ahụhụ site n’itinye aka ya n’ọkụ. Ị̀ ga-akwanyere nwoke dị otú ahụ ùgwù? N’eziokwu, ị̀ ga-achọdị ka e nwee ihe ga-ejikọ gị na ya? Ọ dịghị ma ọlị! O yikarịrị ka ị ga-eche na obi tara ya mmiri. Ma, Setan chọrọ ka anyị kwenye na Jehova na-emekpa ndị mmadụ ahụ́ n’ime ọkụ ruo mgbe ebighị ebi!
18 Setan na-ejikwa okpukpe ụfọdụ eme ihe iji kụzie na mgbe mmadụ nwụrụ, ọ na-aghọ mmụọ bụ́ nke ndị dị ndụ na-aghaghị ịkwanyere ùgwù ma na-asọpụrụ. Dị ka ozizi a si dị, mmụọ nke ndị nwụrụ anwụ pụrụ ịghọ ezigbo ndị enyi ma ọ bụ ajọ ndị iro. Ọtụtụ ndị kweere ụgha a. Ha na-atụ ndị nwụrụ anwụ egwu ma na-asọpụrụ ha, na-efekwa ha ofufe. N’ụzọ dị iche, Bible na-akụzi na ndị nwụrụ anwụ na-ehi ụra nakwa na anyị kwesịrị ife nanị ezi Chineke ahụ, bụ́ Jehova, bụ́ Onye Okike anyị na Onye Na-enye Ihe.—Mkpughe 4:11.
19 Ịmata ihe ndị bụ́ eziokwu banyere ndị nwụrụ anwụ ga-echebe gị pụọ n’ịbụ onye e ji ụgha dị iche iche nke okpukpe duhie. Ọ ga-enyekwara gị aka ịghọta ozizi ndị ọzọ nke Bible. Dị ka ihe atụ, mgbe ị ghọtara na ndị mmadụ adịghị aga n’ógbè ndị mmụọ mgbe ha nwụrụ, ị ga-abịa lee nkwa nke ndụ ebighị ebi n’ime paradaịs elu ala anya dị ka nke ga-abara gị uru n’ezie.
20 Ogologo oge gara aga, onye ezi omume ahụ bụ́ Job jụrụ, sị: “Ọ bụrụ na mmadụ anwụọ, ọ̀ ga-adị ndụ ọzọ?” (Job 14:14) À pụrụ ime ka onye na-adịghị ndụ nke na-ehi ụra ọnwụ dịghachi ndụ? Ihe Bible na-akụzi banyere nke a na-akasi nnọọ obi, dị ka isiakwụkwọ na-esonụ ga-egosi.
IHE BIBLE NA-AKỤZI
- Ndị nwụrụ anwụ adịghị ahụ ụzọ ma ọ bụ na-anụ ihe ma ọ bụ na-eche echiche. —Eklisiastis 9:5.
- Ndị nwụrụ anwụ na-ezu ike; ha adịghị ata ahụhụ.—Jọn 11:11.
- Anyị na-anwụ anwụ n’ihi na anyị ketara mmehie site n’aka Adam.—Ndị Rom 5:12.
* Iji nwetakwuo ihe ọmụma banyere okwu bụ́ “mkpụrụ obi” na “mmụọ,” biko lee Ihe Odide Ntụkwasị.
Ajụjụ nke Paragraf Ndị A Na-Amụ Amụ
1-3. Ajụjụ ndị dị aṅaa ka ndị mmadụ na-ajụ banyere ọnwụ, azịza ndị dịkwa aṅaa ka okpukpe dị iche iche na-enye?
4. Olee echiche bụ́ isi ọtụtụ okpukpe nwere banyere ọnwụ?
5, 6. Gịnị ka Bible na-akụzi banyere ọnọdụ ndị nwụrụ anwụ?
7. Olee otú Jizọs si gosi ihe ọnwụ dị ka ya?
8. Olee otú anyị si mara na Chineke ezubeghị ka mmadụ na-anwụ anwụ?
9. Olee ihe Jehova sịrị Adam emela, n’ihi gịnịkwa ka iwu a na-ejighị bụrụ nke siri ike ndebe?
10, 11. (a) Olee otú di na nwunye mbụ ahụ si nupụrụ Chineke isi? (b) N’ihi gịnị ka nnupụisi nke Adam na Iv na-ejighị bụrụ obere okwu?
12. Gịnị pụrụ inyere anyị aka ịghọta otú obi dị Jehova mgbe Adam na Iv nupụụrụ ya isi?
13. Gịnị ka Jehova kwuru ga-eme Adam mgbe ọ nwụrụ, gịnịkwa ka ọ pụtara?
14. N’ihi gịnị ka anyị ji anwụ anwụ?
15. N’ihi gịnị ka ịmata ihe ndị bụ́ eziokwu banyere ndị nwụrụ anwụ ji akasi obi?
16. Ònye gwagbuworo ozizi nke ọtụtụ okpukpe, n’ụzọ dịkwa aṅaa?
17. N’ihi gịnị ka ozizi nke imekpa mmadụ ahụ́ ruo mgbe ebighị ebi ji bụrụ nke na-akparị Jehova?
18. Olee ụgha okpukpe nke ife ndị nwụrụ anwụ dabeere na ya?
19. Ịmata ihe ndị bụ́ eziokwu banyere ọnwụ na-enyere anyị aka ịghọta ozizi ọzọ dị aṅaa nke Bible?
20. Ajụjụ dị aṅaa ka anyị ga-atụle n’isiakwụkwọ na-esonụ?


text:
Na-enyere Ụmụ “Ndị Mbịarambịa” Aka
“Ọ dịghị ihe ọzọ ga-eme ka m nwee obi ekele karịa ihe a, ya bụ, na m ga na-anụ na ụmụ m na-eje ije n’eziokwu ahụ.”—3 JỌN 4.
1, 2. (a) Olee nsogbu ọtụtụ ụmụaka ha na ndị mụrụ ha bi ná mba ọzọ na-enwe? (b) Olee ajụjụ ndị a ga-aza n’isiokwu a?
E NWERE otu nwanna aha ya bụ Joshua. Ya na ndị mụrụ ya bi ná mba ọzọ. Ọ sịrị: “Malite mgbe m dị obere, m na-asụ asụsụ papa m na mama m ma n’ụlọ ma n’ọgbakọ. Ma, mgbe m bidoro ịga ụlọ akwụkwọ, ọ na-akara m mma ịsụ asụsụ ndị obodo ahụ. Mgbe afọ ole na ole gachara, ọ bụzi naanị asụsụ ndị obodo ahụ ka m na-asụ. Anaghịzi m aghọta ihe a na-amụ n’ọmụmụ ihe. Ọ naghịkwa adị m ka m̀ bụ onye obodo papa m na mama m.” Ihe a mere Joshua na-emekwa ndị ọzọ.
2 Taa, ihe karịrị narị nde mmadụ abụọ na nde iri anọ ebighị n’obodo a mụrụ ha. Ọ bụrụ na gị na ụmụ gị bi ná mba ọzọ, olee otú kacha mma ị ga-esi nyere ha aka ka ha hụ Jehova n’anya ma “na-eje ije n’eziokwu ahụ”? (3 Jọn 4) Oleekwa otú ndị ọzọ ga-esi enye aka?
NDỊ NNE NA NNA, JIRINỤ OFUFE CHINEKE KPỌRỌ IHE
3, 4. (a) Olee otú ndị nne na nna ga-esi kụziere ụmụ ha iji ofufe Jehova kpọrọ ihe? (b) Gịnị ka ndị nne na nna na-ekwesịghị ịtụwa anya ya n’aka ụmụ ha?
3 Ndị nne na nna, iji ofufe Chineke kpọrọ ihe ga-enyere ụmụ unu aka ka ha na Jehova dịrị ná mma, ha enwetakwa ndụ ebighị ebi. Ụmụ unu hụ na unu ‘bu ụzọ na-achọ alaeze’ Chineke, ha ga-amụta ịtụkwasị Jehova obi na ọ ga na-egboro ha mkpa ha kwa ụbọchị. (Mat. 6:33, 34) N’ihi ya, unu ebila ndụ okomoko. Jirinụ ozi Jehova kpọrọ ihe, kama ịchụwa ego ka à na-anwụ anwụ. Gbalịanụ ka unu ghara ịna-eji ụgwọ. Na-achọnụ “akụ̀ n’eluigwe,” ya bụ, na-emenụ ka unu na Jehova dịrị ná mma, kama ịchụwa akụnụba ma ọ bụ “otuto mmadụ.”—Gụọ Mak 10:21, 22; Jọn 12:43.
4 Unu ekwela ka mere nke a mere nke ọzọ mee ka unu ghara iwepụtara ụmụ unu ohere. Meenụ ka ha mata na unu ji ha eme ọnụ ma ha were ofufe Jehova ka ihe dị mkpa karịa ịchọwa ịbụ ndị a ma ama ma ọ bụ ịchụ akụnụba, ma hà na-achụtara ya onwe ha ma hà na-achụtara ya unu. Ndị ụwa na-eche na ọ bụ ụmụ kwesịrị ịkpatara nne na nna ha akụ̀. Unu echela otú ahụ. Chetanụ na “ọ bụghị ụmụ kwesịrị ịkpakọbara ndị mụrụ ha ihe, kama ọ bụ ndị mụrụ ụmụ kwesịrị ịkpakọbara ụmụ ha ihe.”—2 Kọr. 12:14.
NDỊ NNE NA NNA, GBALỊANỤ MỤTA ASỤSỤ ỤMỤ UNU NA-ASỤ
5. Gịnị mere ndị nne na nna kwesịrị iji na-akụziri ụmụ ha banyere Jehova?
5 Ndị “si n’asụsụ niile nke mba dị iche iche” na-abata ná nzukọ Jehova otú ahụ Baịbụl buru n’amụma. (Zek. 8:23) Ma, ọ bụrụ na ụmụ gị anaghị aghọta asụsụ gị, o nwere ike isiri gị ike ịkụziri ha eziokwu Baịbụl. Ụmụ gị bụ ndị kacha mkpa i kwesịrị ịna-amụrụ ihe. Ha ‘mata’ Jehova, ha ga-enweta ndụ ebighị ebi. (Jọn 17:3) Ka ụmụ gị nwee ike ịmụta ihe Jehova na-akụzi, i kwesịrị ‘ikwu banyere ya’ mgbe niile.—Gụọ Diuterọnọmi 6:6, 7.
6. Olee uru ụmụ gị ga-erite ma ha mụta asụsụ gị? (Lee ihe e sere ná mmalite isiokwu a.)
6 Ọ bụrụ na gị na ụmụ gị bi ná mba ọzọ, ha nwere ike ịmụta asụsụ obodo ahụ n’ụlọ akwụkwọ nakwa n’ebe unu bi, ma ha ga-amụta asụsụ gị ma gị na ha jiri ya na-ekwurịta okwu mgbe niile. Ọ bụrụ na ụmụ gị na-asụ asụsụ gị, ọ ga-adịrị ha mfe ịna-agwa gị okwu, na-akọrọ gị otú obi dị ha. Ma, e nwekwara uru ndị ọzọ ha ga-erite. Ọ bụrụ na ha na-asụ ihe karịrị otu asụsụ, ọ ga-eme ka ụbụrụ ha na-aghọ nkọ, meekwa ka ha ghọta ihe ndị ọzọ chere. O nwekwara ike ime ka ha jekwuoro Jehova ozi. E nwere otu nwanna nwaanyị aha ya bụ Caroline. Ya na nne na nna ya bi ná mba ọzọ. O kwuru, sị: “Ịnọ n’ọgbakọ na-eji asụsụ mba ọzọ amụ ihe na-atọgbu m atọgbu. Obi dị m ụtọ ịna-enye aka n’ebe e nwere mkpa ka ukwuu.”
7. Gịnị ka ị ga-eme ma ọ bụrụ na ị naghị aghọta asụsụ ụmụ gị na-asụ?
7 Ma, ka ụmụaka ha na nne ha na nna ha bi ná mba ọzọ na-amụtakwu asụsụ ndị ebe ahụ na omenala ha, ụfọdụ n’ime ha nwere ike ha agaghịzi achọ ịna-amụ asụsụ nne ha na nna ha ma ọ bụdị ịna-asụ ya. Ndị nne na nna, ọ bụrụ na ọ dị ụmụ unu otú ahụ, ùnu nwere ike ịgbalị mụtatụ asụsụ obodo ahụ? Ọ ga-adịrị unu mfe ịzụ ụmụ unu ka ha ghọọ Ndị Kraịst ma ọ bụrụ na unu na-aghọta ihe ha na-ekwurịta, ihe ha ji atụrụ ndụ, na ihe ha na-amụ n’ụlọ akwụkwọ nakwa ma unu na ndị nkụzi ha na-ekwurịta okwu. N’eziokwu, onye chọrọ ịmụ asụsụ ọzọ ga-ewepụta oge, gbasie mbọ ike, dịkwa umeala n’obi. Ma, a sị na nwa gị bụ onye ogbi, ị́ gaghị agbalịsi ike mụta asụsụ ndị ogbi ka gị na ya nwee ike ịna-ekwurịta okwu? Ọ bụrụ na nwa gị na-akacha aghọta asụsụ ị na-anaghị asụ, í cheghị na i kwesịrị ịmụta asụsụ ahụ? *
8. Olee otú ị ga-esi nyere ụmụ gị aka ma ọ bụrụ na ị machaghị asụsụ ha na-asụ?
8 O nwere ike isiri ụfọdụ ndị nne na nna ha na ụmụ ha bi ná mba ọzọ ike ịna-asụ asụsụ ụmụ ha mụtara. Nsogbu ahụ nwere ike ime ka o siere ha ike ịkụziri ụmụ ha Okwu Chineke. (2 Tim. 3:15) Ọ bụrụ na ọ dị gị otú ahụ, ị ka nwere ike inyere ụmụ gị aka ka ha mata Jehova ma hụ ya n’anya. Otu okenye aha ya bụ Shan kwuru, sị: “Mama anyị naanị ya na-azụ ụmụ aghọtachaghị asụsụ anyị na-asụ nke ọma. Mụ na nwanne m nwaanyị anaghịkwa asụ asụsụ mama anyị nke ọma. Ma, ka anyị na-ahụ ka ọ na-amụ ihe, na-ekpe ekpere, na-agbakwa mbọ iduzi ofufe ezinụlọ anyị kwa izu, anyị ghọtara na ịmata Jehova dị ezigbo mkpa.”
9. E nwee ụmụaka e kwesịrị iji asụsụ abụọ na-akụziri ihe, olee otú nne ha na nna ha ga-esi na-enyere ha aka?
9 E nwere ụfọdụ ụmụaka e kwesịrị iji asụsụ abụọ na-akụziri gbasara Jehova. N’ihi gịnị? Ọ bụ n’ihi na asụsụ ha na-asụ n’ụlọ akwụkwọ dị iche na nke ha na-asụ n’ụlọ. Ọ bụ ya mere ụfọdụ ndị nne na nna ji eji akwụkwọ anyị, ihe ndị a na-egere egere, na vidio e nwere n’asụsụ abụọ ahụ na-akụziri ụmụ ha ihe. O doro anya na ndị nne na nna ha na ụmụ ha bi ná mba ọzọ kwesịrị iwepụtakwu oge, na-agbakwu mbọ inyere ụmụ ha aka ka ha na Jehova dịkwuo ná mma.
OLEE ỌGBAKỌ UNU KWESỊRỊ ỊNỌ?
10. (a) Olee onye ga-ekpebi ọgbakọ ndị nọ n’ezinụlọ ga-anọ? (b) Gịnị ka o kwesịrị ime tupu ya ekpebie ọgbakọ ha ga-anọ?
10 Ọ bụrụ na ebe “ndị mbịarambịa” bi dị anya n’ebe ụmụnna ndị na-asụ asụsụ ha bi, ha kwesịrị ịnọ n’ọgbakọ na-eji asụsụ obodo ahụ amụ ihe. (Ọma 146:9) Ma, ọ bụrụ na ọgbakọ na-eji asụsụ gị amụ ihe dị nso n’ebe i bi, ajụjụ i kwesịrị ichebara echiche bụ: Olee ọgbakọ ga-akacha baara ezinụlọ gị uru? Ọ bụ onyeisi ezinụlọ ga-ekpebi ya ma o chebara ya echiche, kpee ekpere, ya na ụmụ ya na nwunye ya ekwurịtakwa ya. (1 Kọr. 11:3) Olee ihe ndị o kwesịrị ichebara echiche? Olee ihe ụfọdụ Baịbụl kwuru gbasara ya? Ka anyị leba anya n’ụfọdụ n’ime ha.
11, 12. (a) Olee otú asụsụ si gbasa ihe nwatakịrị na-amụta n’ọmụmụ ihe? (b) Gịnị mere ụfọdụ ụmụaka anaghị achọ ịmụ asụsụ nne ha na nna ha?
11 Ndị nne na nna kwesịrị iche banyere ihe ga-abara ụmụ ha uru. N’eziokwu, e wezụga asụsụ, ihe ga-eme ka ụmụaka ghọtakwuo eziokwu Baịbụl nke ọma abụghị naanị awa ole na ole ahụ e ji amụ ihe n’ọmụmụ ihe kwa izu, kama ọ bụ iwepụtakwu oge na-akụziri ha ihe. Ma, chegodị banyere ihe a: Ọ bụrụ na ụmụaka anọrọ n’ọgbakọ na-eji asụsụ ha na-aghọta nke ọma amụ ihe, ha nwere ike ịghọtakwu ihe a na-amụ karịa otú ndị mụrụ ha tụrụ anya ya. Ma, ọ gaghị adị otú ahụ ma ọ bụrụ na ụmụaka anaghị aghọtacha asụsụ e ji amụ ihe n’ọmụmụ ihe. (Gụọ 1 Ndị Kọrịnt 14:9, 11.) Ọ bụghị iwu na ọ bụ asụsụ nne na nna ga-abụ asụsụ ga na-eru nwa ha n’obi. Nke bụ́ eziokwu bụ na ụfọdụ ụmụaka nwere ike ịmụta iji asụsụ nne na nna ha zaa ajụjụ, zie ozi ọma, meekwa ihe omume, ma ihe ha na-ekwu agaghị eru ha n’obi.
12 Ihe ọzọ bụ na ọ bụghị naanị asụsụ na-eme ka nwatakịrị mụta ihe. Ọ bụ otú ahụ ka ọ dị Joshua anyị kwuburu okwu ya. Nwanne ya nwaanyị bụ́ Esther kwuru, sị: “Ụmụaka na-ewere ya na asụsụ papa ha na mama ha, omenala ha, na okpukpe ha bụ otu ihe.” Ọ bụrụ na ha ewereghị omenala papa ha na mama ha ka omenala nke ha, o nwere ike ha agaghị achọ ịmụta asụsụ ha na okpukpe ha. Gịnị ka ndị nne na nna ha na ụmụ ha bi ná mba ọzọ ga-eme?
13, 14. (a) Gịnị mere otu nwanna na nwunye ya ji kpọrọ ụmụ ha gafee n’ọgbakọ na-eji asụsụ obodo ha bi amụ ihe? (b) Olee otú ha abụọ si mee ka okwukwe ha na-esi ike?
13 Ndị nne na nna bụ́ Ndị Kraịst na-eji adịm ná mma ụmụ ha na Jehova kpọrọ ihe karịa ihe dị hanwa mma. (1 Kọr. 10:24) Samuel bụ́ papa Joshua na Esther kwuru, sị: “Mụ na nwunye m lebaara ụmụ anyị anya ka anyị chọpụta asụsụ kacha eru ha n’obi, anyị ekpeekwa ekpere ka Jehova nye anyị amamihe. Ihe Jehova zara anyị n’ekpere ahụ abụghị ihe dị anyị mma. Ma, mgbe anyị hụrụ na ụmụ anyị anaghị eritecha uru n’ọmụmụ ihe e ji asụsụ anyị na-amụ, anyị kpebiri ịgafe n’ọgbakọ na-eji asụsụ obodo ha bi amụ ihe. Anyị na ha na-agachi ọmụmụ ihe na ozi ọma anya. Anyị na-akpọkwa ndị enyi anyị ka ha bịa soro anyị rie nri ma gaa legharịa anya. Ihe ndị a niile nyeere ụmụ anyị aka ka ha mata ụmụnna, matakwa na Jehova bụ Chineke ha, Nna ha, na Enyi ha. Anyị weere ihe ndị a ka ihe dị mkpa karịa ịmụwa asụsụ anyị.”
14 Samuel kwukwara, sị: “Mụ na nwunye m na-agakwa ọmụmụ ihe n’asụsụ anyị ka okwukwe anyị sikwuo ike. Anyị anaghị enwe ohere, ike na-agwụkwa anyị. Ma, anyị na-ekele Jehova maka otú o si gọzie mbọ anyị gbara na ihe ndị anyị hapụrụ iji nyere ụmụ anyị aka. Ụmụ atọ anyị mụrụ na-ejere Jehova ozi oge niile.”
IHE NDỊ NA-ETO ETO NWERE IKE IME
15. Gịnị mere Kristina ji chee na ọ ga-emekwu nke ọma ma ọ gafee n’ọgbakọ na-eji asụsụ obodo ha bi amụ ihe?
15 Ụmụaka too, ha nwere ike chọpụta na ha ga-emekwu nke ọma n’ozi Jehova ma ha nọrọ n’ọgbakọ na-eji asụsụ ha kacha aghọta amụ ihe. Ya bụrụ otú ahụ, ndị mụrụ ha ekwesịghị ichewe na ụmụ ha ajụla ha. Otu nwanna nwaanyị aha ya bụ Kristina kwuru, sị: “Ama m okwu ụfọdụ n’asụsụ ndị mụrụ m, ma asụsụ e ji amụ ihe n’ọmụmụ ihe siiri m ezigbo ike. Mgbe m dị afọ iri na abụọ, m gara mgbakọ e nwere n’asụsụ anyị ji amụ ihe n’ụlọ akwụkwọ. Ihe a bụ nke mbụ m na-aga mgbakọ, ya edoo m anya na ihe m na-anụ bụ eziokwu. Ihe ọzọ bụ na m bidoro iji asụsụ anyị ji amụ ihe n’ụlọ akwụkwọ na-ekpe ekpere. M na-agwazi Jehova otú obi dị m.” (Ọrụ 2:11, 41) Mgbe Kristina ghọrọ agbọghọbịa, ya na ndị mụrụ ya kparịtara gbasara asụsụ kacha eru ya n’obi, ha ekpebie ka ọ gafee n’ọgbakọ na-eji asụsụ ndị obodo ahụ amụ ihe. Kristina kwuru, sị: “Iji asụsụ anyị ji amụ ihe n’ụlọ akwụkwọ na-amụ gbasara Jehova mere ka m mekwuo nke ọma n’ozi Jehova.” Ọ dịghị anya, ya aghọọ ọsụ ụzọ oge niile, na-enwekwa obi ụtọ.
16. Gịnị mere obi ji dị Nadia ụtọ na ọ nọ n’ọgbakọ na-eji asụsụ ndị mụrụ ya amụ ihe?
16 Ndị na-eto eto, ùnu chere na ọ ga-akara unu mma ịnọ n’ọgbakọ na-eji asụsụ ebe unu bi amụ ihe? Ya bụrụ otú ahụ, jụọ onwe gị ihe mere i ji eche otú ahụ. Ịgafe n’ọgbakọ ahụ ọ̀ ga-eme ka ị bịarukwuo Jehova nso? (Jems 4:8) Ka ọ̀ bụ na ị chọrọ ịgafe ka ndị mụrụ gị ghara ịma otú i si eme n’ọgbakọ ma ọ bụ ka ị ghara ịna-agba mbọ n’ọgbakọ? Otu nwanna nwaanyị, na-eje ozi na Betel, aha ya bụ Nadia sịrị: “Mgbe mụ na ụmụnne m na-eto eto, anyị chọrọ ịgafe n’ọgbakọ na-eji asụsụ ndị ebe anyị bi amụ ihe.” Ma ndị mụrụ ya ma na ịgafe n’ọgbakọ ahụ agaghị eme ka ha na-eme nke ọma n’ozi Jehova. Nadia kwukwara, sị: “Obi dị anyị ụtọ ugbu a na ndị mụrụ anyị gbasiri mbọ ike ịkụziri anyị asụsụ ha ma mee ka anyị nọrọ n’ọgbakọ na-eji asụsụ ha amụ ihe. O meela ka ndụ anyị kakwuo mma, meekwa ka anyị na-enyekwuru ndị ọzọ aka ka ha mata Jehova.”
OTÚ NDỊ ỌZỌ NWERE IKE ISI NYE AKA
17. (a) Ole ndị ka Jehova nyere ọrụ ịzụ ụmụ? (b) Olee otú ndị nne na nna ga-esi nweta enyemaka n’ịkụziri ụmụ ha eziokwu Baịbụl?
17 Ọ bụ nne na nna ka Jehova nyere ọrụ ịzụ ụmụ ha, ọ bụghị nne nne na nna nna ma ọ bụ onye ọ bụla ọzọ. (Gụọ Ilu 1:8; 31:10, 27, 28.) Ma, ndị nne na nna na-amaghị asụsụ ndị ebe ha bi nwere ike ịgwa onye ọzọ ka o nyere ha aka ka ha nwee ike iru ụmụ ha n’obi. Ịchọ ụdị enyemaka ahụ apụtaghị na ndị nne na nna na-agbara ọrụ e nyere ha ịzụ ụmụ ha ọsọ. Kama, o nwere ike iso n’otú ha ga-esi zụlite ụmụ ha “n’ọzụzụ na nduzi echiche nke si n’aka Jehova.” (Efe. 6:4) Dị ka ihe atụ, ndị nne na nna nwere ike ịgwa ndị okenye ka ha tụọrọ ha aro otú ha ga-esi na-eduzi ofufe ezinụlọ nakwa ka ha nyere ha aka chọta ndị ezigbo mmadụ ha na ụmụ ha ga na-akpa.
18, 19. (a) Olee otú Ndị Kraịst ndị ọzọ ga-esi nyere ndị na-eto eto aka? (b) Gịnị ka ndị nne na nna kwesịrị ịna-eme?
18 Dị ka ihe atụ, ndị nne na nna nwere ike ịna-akpọ ndị ezinụlọ ọzọ ka ha soro ha nwee ofufe ezinụlọ kwa mgbe kwa mgbe. Ihe ọzọ bụ na ọtụtụ ndị na-eto eto na-eme nke ọma ma ha soro Ndị Kraịst ndị ọzọ na-aga ozi ọma, na-emekọkwa ihe ndị ọzọ ọnụ. (Ilu 27:17) Nwanna Shan anyị kwuburu okwu ya sịrị: “M chetara ụmụnna ndị nyeere m aka. Mgbe ọ bụla ha nyeere m aka n’ihe omume e nyere m n’ọmụmụ ihe, m na-amụtakwu ihe. Ntụrụndụ ndị anyị nwekọrọ tọkwara m ụtọ.”
19 N’eziokwu, ndị ndị nne na nna họọrọ ka ha nyere ụmụ ha aka kwesịrị ịna-agba ụmụaka ume ka ha na-erubere nne na nna ha isi, ha kwesịkwara ịna-ekwu okwu ọma gbasara ndị mụrụ ụmụaka ahụ. Ha ekwesịghịkwa ịnara ndị nne na nna ọrụ e nyere ha ịzụ ụmụ ha. Ihe ọzọ bụ na ndị na-enyere nne na nna aka ekwesịghị ịna-akpa àgwà ndị mmadụ nwere ike ịna-ele anya ọjọọ n’èzí ma ọ bụ n’ọgbakọ. (1 Pita 2:12) Ọ bụ eziokwu na ndị nne na nna nwere ike chọọ ka ndị ọzọ nyere ha aka, ma ọ ka bụ ọrụ ha ịkụziri ụmụ ha eziokwu Baịbụl. Ha kwesịrị ịna-eleba anya n’otú ndị ọzọ si na-enyere ụmụ ha aka ma jiri aka ha na-akụziri ụmụ ha ihe.
20. Olee otú ndị nne na nna ga-esi nyere ụmụ ha aka ka ha jiri obi ha niile na-ejere Jehova ozi?
20 Ndị nne na nna, na-arịọnụ Jehova ka o nyere unu aka, na-agbasikwanụ mbọ ike. (Gụọ 2 Ihe E Mere 15:7.) Jirinụ adịm ná mma ụmụ unu na Jehova kpọrọ ihe karịa ihe dị unu mma. Meenụ ihe ọ bụla unu nwere ike ime ka Okwu Chineke ruo ụmụ unu n’obi. Ka obi sie unu ike mgbe niile na ụmụ unu ga-emecha jiri obi ha niile na-ejere Jehova ozi. Mgbe ụmụ unu na-eme ihe Baịbụl kwuru, na-emekwa ihe ọma ha mụtara n’aka unu, obi ga-adị unu otú ahụ ọ dị Jọn onyeozi. O kwuru banyere ndị o nyeere aka ịghọ Ndị Kraịst, sị: “Ọ dịghị ihe ọzọ ga-eme ka m nwee obi ekele karịa ihe a, ya bụ, na m ga na-anụ na ụmụ m na-eje ije n’eziokwu ahụ.”—3 Jọn 4.
^ para. 7 Gụọ isiokwu kwuru gbasara ịmụ asụsụ ọzọ. Ọ gbara na Teta! (Bekee) nke March 2007, peeji nke 10 ruo nke 12.


text:
Otú Okwu Chineke Si Ruo Ndị Mmadụ Aka na Spen n’Oge Ochie
“Mgbe ọ bụla m gawara Spen, enwekwara m olileanya ịhụ unu, nweekwa olileanya na unu ga-edupụtụ m, mgbe m bu ụzọ nwetatụ afọ ojuju n’ọnụnọ mụ na unu.”—Ndị Rom 15:24.
PỌL onyeozi kwuru ihe a n’akwụkwọ ozi o degaara Ndị Kraịst ibe ya bi na Rom n’ihe dị ka afọ 56. Baịbụl agwaghị anyị ma Pọl ò mechara gaa Spen. Ma ọ̀ gara ma ọ bụ na ọ gaghị, mbọ ya na Ndị Kraịst ndị ọzọ gbara mere ka Okwu Chineke, bụ́ Baịbụl, ruo Spen n’ihe dị ka otu puku afọ na narị afọ itoolu gara aga.
Mgbe obere oge gafere, e bidoro nwewe Ndị Kraịst n’ebe dị iche iche na Spen. N’oge ahụ, ọ bụ ndị Rom na-achị Spen. Asụsụ ọtụtụ ndị na-asụ n’ebe niile ndị Rom na-achị bụ Latịn. Ọ bụ ya mere o ji dị mkpa ka a sụgharịa Baịbụl n’asụsụ Latịn.
A SỤGHARỊRỊ BAỊBỤL N’ASỤSỤ LATỊN
Ndị mbụ ghọrọ Ndị Kraịst na Spen sụgharịrị Baịbụl dị iche iche n’asụsụ Latịn. Aha a kpọrọ Baịbụl ndị ahụ ha sụgharịrị bụ Vetus Latina Hispana. Baịbụl ndị ahụ ruru ebe niile na Spen ma nọọ ọtụtụ afọ tupu otu nwoke aha ya bụ Jerom asụgharịchaa Baịbụl nke ya n’asụsụ Latịn n’afọ 405. Aha Baịbụl ahụ Jerom sụgharịrị bụ Vulgate.
Jerom sụgharịchara Baịbụl ya ahụ na Betlehem. Baịbụl ahụ rutekwara Spen ngwa ngwa. Mgbe otu nwoke aha ya bụ Lusiniọs nụrụ na Jerom na-asụgharị Baịbụl n’asụsụ Latịn, ọ chọrọ inweta Baịbụl ahụ ngwa ngwa n’ihi na ịgụ Baịbụl na-atọ ya ụtọ, o nwekwara ego. Lusiniọs zipụrụ ndị odeakwụkwọ dị mmadụ isii ka ha gaa Betlehem depụta Baịbụl ahụ Jerom sụgharịrị ma wetara ya otu na Spen. Mgbe ọtụtụ afọ na-agafela, ndị mmadụ hapụziri ịgụ Baịbụl ndị ahụ a kpọrọ Vetus Latina Hispana gụwazie nke ahụ Jerom sụgharịrị. Baịbụl niile ahụ a sụgharịrị n’asụsụ Latịn mere ka ndị Spen nwee ike ịgụ Baịbụl ma ghọta ihe ọ na-ekwu. Ma mgbe ndị Rom kwụsịrị ịchị Spen, a malitere ịsụ asụsụ ndị ọzọ na Spen.
BAỊBỤL NDỊ E DERE NA SLEETI
N’ihe dị ka otu puku afọ na narị afọ isii gara aga, ndị Visigọt na ndị ha na ha so lụsoro ndị Spen agha ma merie ha. Ha webatara asụsụ ọhụrụ a na-akpọ Gọtik ná mba Spen. Ndị ahụ meriri Spen sị na ha bụ Ndị Kraịst. Ma, ihe ha na-eso bụ nkụzi Arayọs. Arayọs kụziiri ndị mmadụ na nkụzi Atọ n’Ime Otu abụghị eziokwu. Ha jikwa Baịbụl ha e dere n’asụsụ Gọtik bịa Spen. Onye sụgharịrị Baịbụl ahụ bụ Ọlfilas. A gụrụ Baịbụl a na Spen ruo n’ihe dị ka otu puku afọ na narị afọ anọ gara aga bụ́ mgbe eze ndị Visigọt aha ya bụ Rekared ghọrọ onye Katọlik ma kwuo na ọ chọkwaghị ka onye ọ bụla soro nkụzi Arayọs. O kpokọtara akwụkwọ niile Arayọs dere nakwa Baịbụl ahụ Ọlfilas sụgharịrị ma gbaa ha niile ọkụ. Ọ bụ ya mere na e nwekwaghị akwụkwọ e dere n’asụsụ Gọtik dị na Spen.
N’agbanyeghị nke ahụ, Okwu Chineke nọ na-eru ebe dị iche iche na Spen n’oge ahụ. E wezụga asụsụ Gọtik, e nwere asụsụ ọzọ a na-asụ ebe niile na Spen n’oge ahụ. Asụsụ ahụ si n’asụsụ Latịn. Ọ bụkwa na ya ka e si nweta asụsụ ndị ọzọ a sụrụ na Spen. * Aha a na-akpọ ihe kacha ochie e dere n’asụsụ a bụ sleeti ndị Visigọt. Ihe mere e ji kpọọ ya sleeti ndị Visigọt bụ na ọ bụ na sleeti ka e dere ihe ndị ahụ. Ọ bụ n’ihe dị ka otu puku afọ na narị afọ ise gara aga ka e dere ihe ndị ahụ na sleeti, deekwa ụfọdụ n’ime ha n’ihe dị ka otu puku afọ na narị afọ anọ gara aga. Ụfọdụ n’ime ihe ndị ahụ e dere si n’akwụkwọ Abụ Ọma nakwa n’akwụkwọ Matiu. E dechara ihe niile dị n’Abụ Ọma nke 16 n’otu n’ime sleeti ndị ahụ.
Amaokwu Baịbụl ndị ahụ e dere na sleeti gosiri na ndị ọ na-enweghị ka ọ hà ha gụrụ Okwu Chineke n’oge ahụ ma jiri aka ha depụta ha edepụta. O nwere ike ịbụ na ndị nkụzi dere amaokwu ndị ahụ ka ụmụ akwụkwọ jiri ya mụta otú e si agụ ihe na otú e si ede ihe. Inweta sleeti e ji ede ihe adịghị oké ọnụ ka inweta akpụkpọ anụ ndị mọnk ji dee Baịbụl ha e sere ihe na ha.
Otu Baịbụl dị oké ọnụ nke e sere ihe na ya dị na chọọchị a kpọrọ chọọchị San Isidoro, nke dị n’obodo Leyọn, na Spen. E dere Baịbụl a n’afọ 960. O nwere otu puku peeji na iri abụọ na asatọ. O bukwara ezigbo ibu ma dị arọ. Baịbụl ọzọ dị ka ya dị ugbu a n’ọ́bá akwụkwọ dị na Vatikan. E dere Baịbụl a n’ihe dị ka afọ 1020. Aha a kpọrọ ya bụ Baịbụl Ripọl. O so na Baịbụl a kacha chọọ mma n’oge ahụ. Iji mee ka Baịbụl ahụ maa mma otú ahụ, o nwere ike iwe otu onye mọnk otu ụbọchị ịchọ otu mkpụrụ akwụkwọ mma ma ọ bụ ya ewee ya otu izu ide aha Baịbụl ahụ. Ọ bụ eziokwu na Baịbụl ndị ahụ mara mma, ma o nyecharaghị ndị mmadụ aka ịmụta ihe dị n’Okwu Chineke.
BAỊBỤL E DERE N’ASỤSỤ ARABIK
N’ihe dị ka otu puku afọ na narị afọ atọ gara aga, a malitere ịsụ asụsụ Arabik na Spen. Ihe mere e ji malite ịsụ ya bụ na ndị Alakụba lụsoro ndị Spen agha ma merie ha. N’ebe niile ndị Alakụba chịrị, asụsụ Arabik ghọziri asụsụ ndị mmadụ na-asụ karịa Latịn. O meziri ka ndị mmadụ chọwazie ịgụ Baịbụl n’asụsụ Arabik.
Malite n’ihe dị ka otu puku afọ na narị afọ isii gara aga ruo n’ihe dị ka otu puku afọ na narị afọ atọ gara aga, Baịbụl ndị a sụgharịrị n’asụsụ Latịn nakwa n’asụsụ Arabik nyeere ndị Spen aka ịgụ Okwu Chineke
O doro anya na Baịbụl ndị a sụgharịrị n’asụsụ Arabik, karịchaa akwụkwọ Matiu, Mak, Luk, na Jọn, ruru ọtụtụ ebe na Spen n’oge ochie. O nwere ike ịbụ otu nwoke aha ya bụ Jọn, onye bụ́ bishọp chọọchị dị na Sevil, sụgharịrị Baịbụl dum n’asụsụ Arabik n’ihe dị ka otu puku afọ na narị afọ atọ gara aga. Ma, ọ dị mwute na ọtụtụ Baịbụl ndị a sụgharịrị n’asụsụ Arabik adịghịzi. Akwụkwọ Matiu, Mak, Luk, na Jọn a sụgharịrị n’asụsụ Arabik n’ihe dị ka otu puku afọ na iri afọ ise gara aga dị n’otu nnukwu chọọchị dị na Leyọn, na Spen.
BAỊBỤL NDỊ A SỤGHARỊRỊ N’ASỤSỤ SPANISH
Ka oge na-aga, a malitere ịsụ asụsụ Kastilian ma ọ bụ Spanish na Spen nakwa na Pọchugal. Asụsụ a mere ka Okwu Chineke ruo ndị mmadụ aka. * Ọ bụ n’otu akwụkwọ e dere n’ihe dị ka narị afọ asatọ gara aga ka e bu ụzọ sụgharịa akwụkwọ ụfọdụ dị na Baịbụl n’asụsụ Spanish. Akwụkwọ ahụ kọrọ otú otu onye si gaa n’ala Izrel. Ihe ụfọdụ e dere n’akwụkwọ Jenesis ruo Diuterọnọmi nakwa ihe e dere n’akwụkwọ ndị ọzọ dị n’Akwụkwọ Nsọ Hibru dị na ya. E dekwara ihe ndị si n’akwụkwọ Matiu, Mak, Luk, Jọn na ya nakwa ihe ndị si n’akwụkwọ ozi ndị Pọl dere.
Obi jọrọ ndị isi chọọchị njọ na a sụgharịrị akwụkwọ Baịbụl ndị ahụ n’asụsụ Spanish. Mgbe ha zukọrọ na Taragona n’afọ 1234, ha nyere iwu ka ndị mmadụ were akwụkwọ ọ bụla nwere amaokwu ma ọ bụ akwụkwọ Baịbụl a sụgharịrị n’asụsụ Spanish ma ọ bụ n’asụsụ ọzọ wegara ụkọchukwu ha ka ọ kpọọ ya ọkụ. Ma, iwu a ha nyere emeghị ka ndị mmadụ kwụsị ịsụgharị Baịbụl. Otu eze a na-akpọ Eze Alfọnso nke Iri chọrọ ka a sụgharịa Akwụkwọ Nsọ n’asụsụ Spanish, o nyekwara aka ka a hụ na a sụgharịrị ya. Eze a dịrị ndụ n’agbata afọ 1252 na afọ 1284. A sịrị na ọ bụ ya chepụtara otú e si ede Spanish. Ụfọdụ akwụkwọ a sụgharịrị n’asụsụ Spanish n’oge ahụ bụ Baịbụl a sụgharịrị tupu a sụgharịa nke a kpọrọ Baịbụl Alfọnso. Baịbụl Alfọnso bụ akwụkwọ kacha zuo ezuo a sụgharịtụrụla n’asụsụ Spanish n’oge ahụ.
Baịbụl abụọ ahụ mere ka ọtụtụ ndị mara asụsụ Spanish nke ọma n’oge ahụ. Otu ọkachamara aha ya bụ Thomas Montgomery kwuru na onye sụgharịrị Baịbụl ahụ a sụgharịrị tupu a sụgharịa Baịbụl Alfọnso sụgharịtara ya. Ọ sịrị na “a sụgharịrị ya otú ga-ekwe ndị mmadụ nghọta, ka ọ dịrị ndị na-amaghị asụsụ Latịn mfe ịgụ ya.”
Ọ bụ na Baịbụl ahụ Jerom sụgharịrị n’asụsụ Latịn, nke aha ya bụ Vulgate, ka e si sụgharịa Baịbụl ndị ahụ n’asụsụ Spanish kama isi n’Akwụkwọ Nsọ e dere n’asụsụ Hibru na Grik sụgharịa ha. N’ihe dị ka narị afọ asaa gara aga, ndị Juu malitere isi n’asụsụ Hibru na-asụgharị Akwụkwọ Nsọ Hibru n’asụsụ Spanish. N’oge ahụ, ọ bụ na Spen ka a kacha nwee ndị Juu na Yurop. Ọ dịkwaara ndị Juu nọ na Spen mfe inweta ezigbo Akwụkwọ Nsọ Hibru ha nwere ike isi na ya sụgharịa Baịbụl n’asụsụ Spanish. *
Otu n’ime Baịbụl ha si n’Akwụkwọ Nsọ Hibru sụgharịa n’asụsụ Spanish bụ Baịbụl a kpọrọ Baịbụl Alba. A sụgharịchara Baịbụl a n’ihe dị ka narị afọ isii gara aga. Ọ bụ nwoke Spen a na-akwanyere ùgwù aha ya bụ Luwis da Guzman gwara onye nkụzi ndị Juu aha ya bụ Mọises Arakel ka ọ sụgharịa Baịbụl ahụ n’ezigbo asụsụ Spanish. Luwis da Guzman kwuru ụzọ ihe abụọ mere o ji chọọ ka a sụgharịa Baịbụl ahụ n’asụsụ Spanish. Ihe mbụ o kwuru bụ na ‘asụsụ ndị si na Latịn e ji sụgharịa Baịbụl ndị ahụ n’oge ahụ adịghị mma.’ Ihe nke abụọ o kwuru bụ na ‘ha chọrọ ka e nwee Baịbụl e dere ihe n’akụkụ peeji ya nke ga na-akọwa amaokwu ndị siri ike nghọta.’ Ihe a o kwuru gosiri na ndị mmadụ n’oge ahụ nwere mmasị ịgụ Baịbụl na ịghọta ihe ha na-agụ. O gosikwara na ndị mmadụ na-agụ Baịbụl n’asụsụ Spanish n’ọtụtụ ebe na Spen.
Mbọ ndị nsụgharị na ndị bụ́ aka ochie n’ide ihe gbara n’oge ochie mere ka ọ dịtụrụ ndị ma otú e si agụ ihe na Spen mfe ịgụ Baịbụl n’asụsụ ha. Ọ bụ ya mere onye na-akọ akụkọ ihe mere eme aha ya bụ Juan Orts González ji kwuo na “tupu oge Matịn Luta, ndị Spen ma Baịbụl nke ọma karịa ndị Jamanị ma ọ bụ ndị Ingland.”
“Tupu oge Matịn Luta, ndị Spen ma Baịbụl nke ọma karịa ndị Jamanị ma ọ bụ ndị Ingland.”—Ọ bụ ọkọ akụkọ ihe mere eme bụ́ Juan Orts González kwuru ihe a
Ma, ọ dị mwute na n’ihe dị ka narị afọ ise gara aga, ndị isi chọọchị Katọlik tiri iwu na Spen na ha achọkwaghị ka onye ọ bụla sụgharịa Baịbụl n’asụsụ Spanish ma ọ bụ ka onye ọ bụla nwee Baịbụl a sụgharịrị n’asụsụ Spanish ma ọ bụ n’asụsụ ọzọ. Ọ bụ otú ahụ ka e si machie ndị mmadụ ịgụ Baịbụl n’asụsụ ha na Spen. Narị afọ atọ gafere tupu ndị mmadụ amalitekwa ịgụ Baịbụl n’asụsụ ha. Ma, tupu a kagbuo iwu ahụ e tiri, e nwere ndị nsụgharị ole na ole katara obi nọrọ ná mba ọzọ sụgharịa Baịbụl n’asụsụ Spanish ma zoro ezo bubata ha na Spen. *
Ihe ndị a mere na Spen n’oge ochie gosiri na ndị iro Chineke emeela elu mee ala ka ndị mmadụ ghara ịgụ Okwu Chineke. Ma, ihe niile ha mere enweghị isi n’ihi na mmadụ agaghị emechili Chineke ọnụ.—Abụ Ọma 83:1; 94:20.
Mbọ ọtụtụ ndị ọkà mmụta gbara mere ka Baịbụl ruo ndị mmadụ aka na Spen n’oge ochie. Ndị nsụgharị e nwere n’oge a na-emekwa ka ndị ahụ sụgharịrị Baịbụl n’asụsụ Latịn, Gọtik, Arabik, nakwa n’asụsụ Spanish n’oge ochie. Ọ bụ ya mere ọtụtụ nde mmadụ ndị na-asụ Spanish taa ji agụ Okwu Chineke n’asụsụ na-eme ka ihe Chineke kwuru ruo ha n’obi.
^ para. 10 Ụfọdụ n’ime asụsụ ndị ahụ bụ Kastilian, Katalan, Galishian, na Pọchugiiz.
^ para. 17 Ihe dị ka narị nde mmadụ ise na nde iri anọ n’oge anyị a na-asụ Spanish. Ọ bụ ya bụ asụsụ ha kacha asụ ma na-aghọta.
^ para. 20 Gụọ isiokwu bụ́ “Alfonso de Zamora—Onye Chọrọ Ka A Sụgharịa Aha Chineke Otú O Kwesịrị.” Ọ gbara n’Ụlọ Nche Disemba 1, 2011.
^ para. 23 Gụọ isiokwu bụ́ Ọgụ Casiodoro De Reina Lụrụ Maka Bible Spanish. Ọ gbara n’Ụlọ Nche June 1, 1996.


text:
Uwumbem mè Nan̄akeke!
Ikpa mfufet udun̄ kiji echi egebe igọọk melek Baibul omowa. Owu mokọt irọ danlod me esese ida usem oraka efit ge mè akọp go. Ikpa Uwumbem okirọ ibe eji ekemun̄lek ike nriran eyi Baibul okisa itap utoon̄ melek inu okibọkọ irek me linyọn̄ yi. Ikikat ebi ene ejit sa melek ata etip eyi Ama Ubọọn̄ Awaji me ikirọ ibe ekechiek melek Jisọs Karaist. Nan̄akeke! Okijeen̄ ubọk ebekọt iluk melek ufialek usen chereyi me ikaan̄ utoon̄-ejit melek ogwu Orom ochiek use aya inyọn̄ ere esuuk me utelelek.


text:
IGBO KWEENU.............YA !
IGBO KWEZUONU..........ISE !
O nwere ezigbote nkata m choro ka anyi kparita, o bu maka etu obodo di iche iche n'ala Igbo si eme maka nwa a muru n'ulo.
Dika m gwara unu oge mbu, a bu m onye Ebonyi steeti,mana a bu m nwadiala na Awka-etiti(nne m bu onye Awka-etiti).
Abia na be nna m , nwa obula a muru n'ulo( nwa nne ya alughi di were muo),abughi ndi be nne nwa ahu nwe ya.
Onye obula mesiri bia luo nwanyi ahu muru nwata ahu,ga-akporo kwa nwa ahu a muru n'ulo.
Ihe nkea putara bu na be anyi,nwoke obula mere ego isi nwanyi muru nwa na be nna ya, nwezi nwa ahu o muru be nna ya.
Mana, nne m gwara m si na Awka-etiti be ha, na nwa obula a muru na ulo , buzi onye be nne ya ka obu.
Ihe oputara bu na, nwoke tuwa nwanyi ime,o buru na olughi ya o were muo nwa,nwa ahu agaghi abuzi nwa ya ozo.
O buru kwanu na nwoke ozo mechara luo nwanyi ahu,o gaghi kwa akporo nwa ahu o muru be nna ya.
Bikonu ndi be anyi,a choro m ka unu gwa m ka esi eme ihe di otu a na be unu.
Ka anyi nwe ike imuta ihe
Chukwu gozie unu
Nara nu nsusu