text:
AKỤKỌ NDỤ
Ihe Ndị Dị Mkpa Merenụ n’Ozi M Na-ejere Jehova
N’afọ 1947, ndị ụkọchukwu Katọlik nọ na Santa Ana dị n’El Salvadọ malitere inye Ndịàmà Jehova nsogbu. Ka ụmụnna nọ na-enwe Ọmụmụ Ihe Ụlọ Nche n’ebe ndị ozi ala ọzọ bi, ụmụ okorobịa si n’ọnụ ụzọ na-atụbata nnukwu okwute. N’oge na-adịghị anya, ndị ụkọchukwu du ndị ọzọ bịa. Ụfọdụ n’ime ha ji ọkụ, ndị ọzọ ejiri ihe a kpụrụ akpụ. Ruo awa abụọ, ha nọ na-atụ okwute n’ụlọ ahụ ma na-eti mkpu, sị: “Ka Meri dị ogologo ndụ, ka Jehova nwụọ.” Ha chọrọ imenye ndị ozi ala ọzọ ahụ ụjọ ka ha si n’obodo ahụ pụọ. Ihe mere m ji mara bụ na m so ná ndị ozi ala ọzọ ahụ. M gakwara ọmụmụ ihe ahụ e nwere iri afọ isii na asaa gara aga. *
AFỌ abụọ tupu ihe a emee, mụ na onye ozi ala ọzọ ibe m aha ya bụ Evelyn Trabert gụchara akwụkwọ na klas nke anọ n’Ụlọ Akwụkwọ Gilied. Ebe ụlọ akwụkwọ ahụ dị n’oge ahụ dị nso n’Ịtaka dị na Niu Yọk. A gwara anyị ka anyị gaa jewe ozi na Santa Ana. M jere ozi n’ebe ahụ ihe fọrọ obere ka o ruo afọ iri abụọ na itoolu. Ma, tupu mụ akọọ otú m si jee ozi ala ọzọ, ka m kọọ ihe mere m ji kpebie ije ozi ala ọzọ.
OTÚ EZINỤLỌ ANYỊ SI MỤTA EZIOKWU
A mụrụ m n’afọ 1923 n’otu obodo a na-akpọ Spokan, nke dị na Wọshịntịn dị n’Amerịka. Aha papa m bụ John Olson, aha mama m abụrụ Eva Olson. Ha na-aga chọọchị Luta, ma ha ekwetaghị ozizi ọkụ ala mmụọ chọọchị ahụ na-akụzi. Ha ekwetaghị na Chineke ga-ata ndị mmadụ ahụhụ ebe ọ bụ na ọ hụrụ ụmụ mmadụ n’anya. (1 Jọn 4:8) N’oge ahụ, papa m na-arụ n’ebe a na-eme bred. N’otu abalị, onye ya na ya na-arụ ọrụ gwara ya na Baịbụl anaghị akụzi na Chineke na-ata ndị mmadụ ahụhụ n’ọkụ ala mmụọ. N’oge na-adịghị anya, Ndịàmà Jehova malitere ịmụrụ papa m na mama m Baịbụl. Ha mụtara ihe Baịbụl kwuru na-eme mmadụ ma ọ nwụọ.
M dị naanị afọ itoolu mgbe ahụ. Ma, m ka na-echeta ụdị obi ụtọ papa m na mama m nwere n’ihi eziokwu ndị ha na-amụta. Obi tọrọ ha ezigbo ụtọ mgbe ha mụtara na aha Chineke bụ Jehova nakwa na Baịbụl anaghị akụzi na Chineke bụ Atọ n’Ime Otu. Ha kụziiri m ihe ha na-amụta. Eji m nwayọọ nwayọọ na-amụta ‘eziokwu Baịbụl nke na-eme ka mmadụ nwere onwe ya.’ (Jọn 8:32) N’ihi ya, ịgụ Baịbụl na-atọ m ụtọ. O nwetụbeghị mgbe m chere na ịmụ ya na-agwụ ike. N’agbanyeghị na m bụ onye ihere, m na-eso papa m na mama m aga ozi ọma. E mere ha baptizim n’afọ 1934, meekwa mụnwa n’afọ 1939, mgbe m dị afọ iri na isii.
N’ọnwa asaa n’afọ 1940, papa m na mama m rere ụlọ anyị, anyị akwaga n’obodo Kọdilen dị n’Aịdaho. Anyị atọ bidoro ịsụ ụzọ n’ebe ahụ. Anyị nwetara ụlọ n’otu ụlọ elu. Anyị bi n’elu, ala ya abụrụ ebe a na-anọ arụzi ụgbọala. Ọgbakọ anyị na-anọ n’ụlọ anyị enwe ọmụmụ ihe. N’oge ahụ, ọ bụ naanị ọgbakọ ole na ole nwere Ụlọ Nzukọ Alaeze. N’ihi ya, ọtụtụ ọgbakọ na-anọ n’ụlọ ndị mmadụ ma ọ bụ n’ụlọ ha na-akwụ ụgwọ ya enwe ọmụmụ ihe.
N’afọ 1941, mụ na papa m na mama m gara mgbakọ e nwere na Sent Luwis dị na Mizuri. Ihe a kpọrọ ụbọchị ikpeazụ ná mgbakọ ahụ bụ “Ụbọchị Ụmụaka.” A gwara ndị dị n’agbata afọ ise na iri na asatọ ka ha nọrọ n’oche ihu. Mgbe ọ fọrọ obere ka Nwanna Joseph F. Rutherford kwuchaa okwu ya, ọ gwara anyị bụ́ ụmụaka, sị: “Unu niile . . . bụ́ ụmụaka . . . ndị kwetara irubere Chineke na Eze ya isi, biko bilienụ ọtọ.” Anyị niile biliri. O kwuziri, sị: “Leenụ ihe karịrị puku ndị ọhụrụ iri na ise na-ekwusa gbasara Alaeze Chineke.” Ọ bụ mgbe ahụ ka m kpebiri na m ga-eji ndụ m niile sụọ ụzọ.
EBE A GWARA EZINỤLỌ ANYỊ KA ANYỊ GAA JEWE OZI
Ọnwa ole na ole e nwechara mgbakọ ahụ, a gwara ezinụlọ anyị ka anyị kwaga n’obodo Ọksnad, nke dị n’ebe ndịda Kalịfọnịa. A gwara anyị ka anyị gaa malite ọgbakọ n’ebe ahụ. Anyị bi n’ụgbọala e ji mere ụlọ, nke nwere naanị otu àkwà. N’abalị ọ bụla, a na-edoziri m elu tebụl anyị na-anọ eri nri, mụ ehie na ya. Ọ dịghị ka mgbe ahụ m nwere ọnụ ụlọ nke m.
Tupu anyị akwaga Kalịfọnịa, ndị Japan tụrụ bọmbụ n’otu ọdụ ụgbọ mmiri a na-akpọ Pel Habọ, dị na Hawaị, n’abalị asaa n’ọnwa iri na abụọ n’afọ 1941. N’echi ya, Amerịka sooro lụwa Agha Ụwa nke Abụọ. Ndị ọchịchị nyere iwu ka a na-agbanyụsị ọkụ n’abalị. N’ihi ya, mgbe anyị rutere ebe ahụ, anyị na-agbanyụ ọkụ anyị niile n’abalị. N’oge ahụ, ndị Japan ji ụgbọ mmiri ha ndị na-agba n’okpuru mmiri na-agagharị n’osimiri dị n’akụkụ obodo Kalịfọnịa. Ihe mere ndị ọchịchị ji nye iwu ahụ ha nyere bụ ka ebe niile gbaa ọchịchịrị, ka ndị agha Japan ghara ịhụ ebe ha ga-atụ bọmbụ ha n’abalị.
Mgbe ọnwa ole na ole gara, ya bụ, n’ọnwa itoolu n’afọ 1942, anyị gara Mgbakọ Ọchịchị Chineke nke Ụwa Ọhụrụ na Klivland dị n’Ohayo. Ná mgbakọ ahụ, Nwanna Nathan H. Knorr kwuru okwu isiokwu ya bụ “Udo—Ọ̀ Ga-adịgide?” Ọ kọwara ihe e kwuru ná Mkpughe isi iri na asaa. Ebe ahụ kwuru gbasara “anụ ọhịa” nke “dịbu adị, ma ọ dịkwaghị, ma ọ ga-esikwa n’abis rịgota.” (Mkpu. 17:8, 11) Nwanna Knorr kwuru na “anụ ọhịa ahụ” bụ Njikọ Mba Niile nke kwụsịrị ịrụ ọrụ n’afọ 1939. Baịbụl kwuru na a ga-eji òtù ọzọ dochie anya ya, nke ga-eme ka e nwee obere oge udo. Ọ bụ ihe mere n’afọ 1945 mgbe Agha Ụwa nke Abụọ biri. “Anụ ọhịa” ahụ mechara si n’abis rịgota, a kpọọ ya Òtù Mba Ụwa. Ndịàmà Jehova bidoziri ikwusa ozi ọma n’ọtụtụ mba ndị ọzọ n’ụwa. Kemgbe ahụ, ọtụtụ ndị abatala n’ọgbakọ.
Amụma ahụ mere ka m ghọta na a ka nwere nnukwu ọrụ a ga-arụ. N’ihi ya, mgbe a mara ọkwa na Ụlọ Akwụkwọ Gilied ga-amalite n’afọ na-eso ya, m chọsiri ike ịga ya ma bụrụ onye ozi ala ọzọ. N’afọ 1943, a gwara m ka m gaa sụwa ụzọ na Pọtland dị n’Oregọn. N’oge ahụ, ọ na-abụ anyị gaa n’ụlọ ndị mmadụ, anyị ejiri gramafon kpọnyere ha okwu si na Baịbụl. Ha gechaa ya, anyị enye ha akwụkwọ e ji amụ Baịbụl nke kwuru gbasara Alaeze Chineke. N’afọ ahụ niile, m nọ na-eche gbasara ozi ala ọzọ.
N’afọ 1944, obi tọrọ m ụtọ mgbe m natara akwụkwọ ozi e ji kpọọ m ka m bịa Ụlọ Akwụkwọ Gilied. Ezigbo enyi m bụ́ Evelyn Trabert ga-esokwa aga. Ruo ọnwa ise, ndị nkụzi anyị gosiri anyị otú anyị ga-esi na-amụ Baịbụl, ya ana-atọ anyị ụtọ. Otú ha si dị umeala n’obi masịrị anyị. Mgbe ụfọdụ, ọ na-abụ anyị na-eri nri, ha ana-ejere anyị ozi. Anyị gụchara akwụkwọ n’abalị iri abụọ na abụọ n’ọnwa mbụ n’afọ 1945.
MGBE M BỤ ONYE OZI ALA ỌZỌ
N’ọnwa isii n’afọ 1946, mụ na Evelyn nakwa Nwanna Leo Mahan na Esther nwunye ya gara n’ebe e zigara anyị n’El Salvadọ. Anyị hụrụ na ókèala ebe ahụ “achaala maka owuwe ihe ubi.” (Jọn 4:35) Ihe ahụ m kọrọ ná mmalite gosiri otú iwe si ju ndị ụkọchukwu obi mgbe ahụ. Naanị otu izu tupu mgbe ahụ, anyị ka nwechara mgbakọ sekit mbụ anyị nwere na Santa Ana. Anyị gara ọtụtụ ebe gwa ndị mmadụ ka ha bịa gere okwu ihu ọha a ga-ekwu. Obi dịkwa anyị ezigbo ụtọ na ndị bịara ya fọrọ obere ka ha ruo narị mmadụ ise. Kama isi n’obodo ahụ pụọ, anyị kpebisikwuru ike ịnọrọ ma nyere ndị chọrọ ịmụta eziokwu aka. Ndị ụkọchukwu gwara ndị mmadụ ka ha ghara ịgụ Baịbụl. Ọ bụkwa mmadụ ole na ole ga-azụli Baịbụl. Ma, ọtụtụ ndị chọrọ ka a kụziere ha eziokwu. Obi dị ha ụtọ na anyị na-amụ asụsụ Spanish ka anyị nwee ike ịkụziri ha gbasara Jehova na nkwa o kwere ime ka ụwa bụrụ Paradaịs.
Otu nwaanyị aha ya bụ Rosa Ascencio so ná ndị mbụ m mụụrụ Baịbụl. N’oge ahụ, ya na otu nwoke bi. Ma, onye ahụ alụghị ya alụ. Mgbe ọ malitere ịmụ Baịbụl, ọ hapụrụ nwoke ahụ. Nwoke ahụ malitekwara ịmụ Baịbụl. Ha abụọ mechara lụọ, e mee ha baptizim, ha ejirikwa obi ha niile na-ejere Jehova ozi. Rosa bụ ọsụ ụzọ mbụ bụ́ onye Santa Ana. *
Rosa nwere obere ebe ọ na-anọ ere ihe a na-eri eri. Ọ na-abụ, ya gawa ozi ọma, ya agbachie ụlọ ahịa ya ma tụkwasị Jehova obi na ọ ga-egboro ya mkpa ya. Ya lọta ozi ọma meghee ụlọ ahịa ya, ọtụtụ ndị na-abịa azụ ya ihe. Ihe a mere ka ọ ghọta na ihe ahụ Jizọs kwuru na Matiu 6:33 bụ eziokwu. O ji obi ya niile jeere Jehova ozi ruo mgbe ọ nwụrụ.
Anyị bụ́ ndị ozi ala ọzọ dị mmadụ isii. Onye nwe ụlọ ebe anyị bi bụ otu nwoke bụ́ ọchụnta ego a ma ama. Otu ụbọchị, otu ụkọchukwu bịara gwa ya na ọ bụrụ na ọ chụpụghị anyị, a ga-achụpụ ya na nwunye ya na chọọchị. Nwoke ahụ atụghị ụkọchukwu ahụ ụjọ. Kama, ọ gwara ya na ya achọghị ịma ma à ga-achụpụ ya ma ọ bụ na a gaghị achụpụ ya. Ihe ndị ụkọchukwu na-eme agwụla ya ike. Ọ gwara anyị biri n’ebe ahụ ruo mgbe anyị chọrọ ịpụ.
OTÚ OTU ONYE A NA-AKWANYERE ÙGWÙ N’OBODO AHỤ SI GHỌỌ ONYEÀMÀ JEHOVA
Na San Salvadọ bụ́ isi obodo ahụ, e nwere otu nwoke bụ́ injinịa aha ya bụ Baltasar Perla. Otu nwanna nwaanyị bụ́ onye ozi ala ọzọ malitere ịmụrụ nwunye nwoke ahụ Baịbụl. Nwoke ahụ ekweghịzi na Chineke n’ihi na ọ chọpụtara na ndị ndú okpukpe bụ ndị ihu abụọ. Ma, o nwere obiọma. Mgbe a chọrọ ịrụ alaka ụlọ ọrụ dị n’El Salvadọ, ọ bụ ya sere ụkpụrụ ụlọ ahụ a chọrọ ịrụ ma nye aka rụọ ya n’anaghị ego ọ bụla. N’oge ahụ, ọ ghọbeghị Onyeàmà Jehova.
Ya na ọtụtụ ụmụnna rụkọrọ ọrụ mgbe a na-arụ alaka ụlọ ọrụ ahụ, ya emezie ka ọ ghọta na ya achọtala nke bụ́ ezigbo okpukpe. E mere ya baptizim n’abalị iri abụọ na abụọ n’ọnwa asaa n’afọ 1955. N’oge na-adịghị anya, e mekwara Paulina nwunye ya baptizim. Ụmụ abụọ ha mụtara ji obi ha niile na-ejere Jehova ozi. Nwa ha nwoke aha ya bụ Baltasar, Jr. ejeela ozi afọ iri anọ na itoolu na Betel dị na Bruklin. Ọrụ ọ na-arụ ebe ahụ na-akwado ozi ọma anyị na-ekwusa n’ụwa niile. Ugbu a, o so na Kọmitii Alaka Ụlọ Ọrụ anyị dị n’Amerịka. *
Mgbe anyị malitere inwe mgbakọ distrikti na San Salvadọ, Nwanna Perla nyeere anyị aka inweta otu nnukwu ebe ndị mmadụ na-anọ emega ahụ́. Mgbe mbụ anyị nwere mgbakọ n’ebe ahụ, e nwere ọtụtụ oche ndị mmadụ na-anọghị. Ma, ka oge na-aga, Jehova gọziri mbọ anyị na-agba. Ọtụtụ ndị na-abịakwu ya kwa afọ. N’oge na-adịghị anya, ebe ahụ abaghịzi anyị. Ná mgbakọ ndị ahụ, ahụrụ m ụfọdụ ndị m mụụrụ Baịbụl. Anyị gaa mgbakọ, ndị m mụụrụ Baịbụl na-abịa gosi m ndị ọhụrụ hanwa mụụrụ ihe, e mee ha baptizim. Obi na-adị m ezigbo ụtọ ma m hụ ha. Ọ na-adị m ka hà bụ ụmụ ụmụ m.
N’otu mgbakọ, otu nwanna nwoke bịakwutere m gwa m na ya chọrọ ịrịọ m mgbaghara. Amataghịzi m ya. M nọ na-eche ihe mere o ji chọọ ịrịọ m mgbaghara. Ọ gwara m, sị, “Eso m n’ụmụ okorobịa ndị ahụ na-atụ unu okwute na Santa Ana.” Obi dị m ezigbo ụtọ na o sozi m na-efe Jehova. Ihe a mere ka o doo m anya na ozi oge niile bụ ihe kacha baa uru mmadụ ga-eji ndụ ya mee.
EKPEBIRI M IME IHE NDỊ BAARA M URU
M jere ozi ala ọzọ n’El Salvadọ ihe fọrọ obere ka ọ bụrụ afọ iri abụọ na itoolu. M bu ụzọ jee ozi na Santa Ana, si ebe ahụ gaa Sọnsonate. E mechaa mụ agaa Santa Tekla. Ebe ikpeazụ m jere ozi bụ na San Salvadọ. N’oge ahụ, papa m na mama m emeela agadi, chọọkwa ka m na-enyere ha aka. N’ihi ya, mgbe m kpechara ekpere ugboro ugboro, ekpebiri m ịhapụ ozi ala ọzọ m na-eje ma laghachi Spokan n’afọ 1975.
Papa m nwụrụ n’afọ 1979. M nọzi na-elekọta mama m ruo afọ asatọ. Ike adịghịzi ya mgbe ahụ. N’ihi ya, o nweghị ihe ọ na-emeli ma ọ bụrụ na mụ enyereghị ya aka. Ọ nwụrụ mgbe ọ dị afọ iri itoolu na anọ. Oge ahụ adịghịrị m mfe. Ike gwụchara m n’ihi na anaghị m ezu ike, obi anaghịkwa adị m mma. E nwere ọkọ ọjọọ ghara m n’ahụ́ nke na-afụ m ezigbo ụfụ. Ma, Jehova nọ na-akwado m. Ọ dị m nnọọ ka ò ku m n’aka ma na-elekọta m. Ọ zara ekpere m ma nyere m aka idi nsogbu ahụ niile. N’Aịzaya 46:4, Jehova kwuru, sị, ‘Ruo mgbe mmadụ nwere isi awọ́, mụ onwe m ga na-eku ya, na-ebu ya, meekwara ya ụzọ mgbapụ.’ Ọ bụ ihe a ka Jehova meere m.
N’afọ 1990, m gara biri n’Omak dị na Wọshịntịn. N’ebe ahụ, m malitere ikwusa ozi ọma n’ebe a na-asụ asụsụ Spanish. O mere ka m ghọta na m ka bara uru. E mere ọtụtụ ndị m na-amụrụ Baịbụl baptizim. Ka oge na-aga, enweghịzi m ike ilekọta ụlọ m dị n’Omak. N’ihi ya, n’ọnwa Nọvemba afọ 2007, m gara biri na Chilan dị na Wọshịntịn. Ebe ahụ dị nso n’Omak. Ọgbakọ Spanish m so na-amụ ihe n’ebe a na-elekọta m nke ọma kemgbe ahụ. Obi dị m ezigbo ụtọ. Ebe ọ bụ naanị m bụ nwanna mere agadi n’ọgbakọ ahụ, ha hụrụ m n’anya ma were m ka nne nne ha.
Ekpebiri m na agaghị m alụ di nakwa na m gaghị amụ ụmụ ka m nwee ike ijekwuru Jehova ozi “n’enweghị ndọpụ uche.” (1 Kọr. 7:34, 35) Ma, m nwere ọtụtụ ndị m ji mere ụmụ n’ọgbakọ. Ama m na ihe niile agaghị ezuru m n’ụwa a. N’ihi ya, ebu m ụzọ na-eme ihe ka mkpa, ya bụ, iji obi m niile na-ejere Jehova ozi. N’ụwa ọhụrụ, m ga-enwe oge ga-ezuru m ime ihe niile m chọrọ ime. Amaokwu Baịbụl kacha atọ m ụtọ bụ Abụ Ọma 145:16, bụ́ ebe Jehova kwere nkwa na ya ga-ewere “ihe na-agụ ihe ọ bụla dị ndụ nyejuo ya afọ.”
M dị afọ iri itoolu na otu ugbu a, ahụ́ ka dịtụkwa m mma. N’ihi ya, m ka na-asụ ụzọ. Ịsụ ụzọ emeela ka m dị gara gara, meekwa ka ndụ m baa ezigbo uru. Mgbe m gara ọhụrụ n’El Salvadọ, a ka malitere ikwusa ozi ọma n’obodo ahụ amalite. N’agbanyeghị mbọ niile Setan na-agba ka ọ kwụsị ozi anyị, e nweziri ihe karịrị puku ndị nkwusa iri atọ na itoolu n’obodo ahụ. Ihe a niile emeela ka okwukwe m sikwuo ike. O doro anya na mmụọ nsọ Jehova na-akwado mbọ ndị na-efe Chineke na-agba.
^ para. 4 Gụọ Akwụkwọ Mgbaafọ Ndịàmà Jehova nke 1981, peeji nke 45 ruo nke 46. Ọ dị n’asụsụ Bekee.
^ para. 19 Gụọ Akwụkwọ Mgbaafọ 1981, peeji nke 41 ruo nke 42. Ọ dị n’asụsụ Bekee.
^ para. 24 Gụọ Akwụkwọ Mgbaafọ 1981, peeji nke 66-67, 74-75. Ọ dị n’asụsụ Bekee.


c: text/html

text:
Marlon Brando
Marlon Brando, Jr. (Önwa ano 3, 1924—Önwa ishíi 1, 2004) bu mgbe mbu ómeka nke Amerikạ nke rürü na ọkara ohu afo ise. Madu màrà ya maka ómeka o mèrè ka Stanley Kowalski na A Streetcar Named Desire na ómeka o mèrè nke o gbatara ihe onyinyé ka Terry Malloy ime On the Waterfront, ha ma abuọo bu nke Elia Kazan kèrè na afo ndi 1950. Na etítỉ ndu ya ómeka nke ndi madu mara ya na nke oma ka nke o nwetere ihe onyinyé ka Vito Corleone na The Godfather, Colonel Walter Kurtz na Apocalypse Now na Paul ime Last Tango in Paris.
Brando bu onye merírírí na ómeka. O bu onye zífùrù ómeka nke "method" na ndi madu mekari ya maka okwu a naghị a numárí, mànà o bu omèmé nke ob.ʼabuọo na nke ndi madu nyere ya áká màkà. Brando bukwárá onye né gbá na uzor maka ihe, nke di ukwu bu American Civil Rights na American Indian Movements.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ajụjụ Ndị Baịbụl Zara
Chineke ò nwere ike ịgbaghara anyị mmehie anyị?
Baịbụl kwuru na mmadụ niile bụ ndị mmehie. Anyị si n’aka nwoke mbụ bụ́ Adam keta mmehie. Ọ bụ ya mere anyị ji eme ihe ọjọọ mgbe ụfọdụ. Ọ na-abụkwa anyị mee mmehie, e mechaa, anyị akwawa mmakwaara. Ma, Ọkpara Chineke bụ́ Jizọs Kraịst nwụrụ ma si otú ahụ kwụọ ụgwọ mmehie anyị. Ọ bụ àjà Jizọs ji ndụ ya chụọ mere Chineke ji na-agbaghara anyị mmehie anyị. Àjà ahụ Jizọs ji ndụ ya chụọ bụ onyinye si n’aka Chineke.—Gụọ Ndị Rom 3:23, 24.
Ụfọdụ emeela mmehie dị oké njọ, ha amaghịkwa ma Chineke ọ̀ ga-agbaghara ha. Ma, anyị nwere obi ụtọ na Baịbụl kwuru, sị: “Ọbara Jizọs bụ́ Ọkpara ya na-asachapụ anyị mmehie niile.” (1 Jọn 1:7) Jehova ga-agbaghadịrị anyị mmehie dị oké njọ anyị mere ma ọ bụrụ na anyị ejiri obi anyị niile chegharịa.—Gụọ Aịzaya 1:18.
Olee ihe ndị ọzọ anyị ga-eme ka Chineke gbaghara anyị mmehie anyị?
Ọ bụrụ na anyị chọro ka Jehova Chineke gbaghara anyị mmehie anyị, anyị kwesịrị ịmụ banyere ya. Ihe ọ pụtara bụ na anyị ga-aghọta otú o si eme ihe, ndụmọdụ ndị ọ na-enye anyị, na ihe ndị ọ chọrọ ka anyị na-eme. (Jọn 17:3) Jehova na-eji obiọma agbaghara ndị mere mmehie ma chegharịa ná mmehie ha.—Gụọ Ọrụ Ndịozi 3:19.
Anyị nwere ike imeli ihe dị Chineke mma. Jehova ghọtara na anyị ezughị okè. Ọ na-eme ebere, dịrịkwa obiọma. Ọ̀ bụ na nke a ekwesịghị ime ka ị gbalịa mata otú i nwere ike isi na-eme uche ya?—Gụọ Abụ Ọma 103:13, 14.
GỤKWUO GBASARA YA
Ònye Bụ Chineke?
Chineke ò nwere aha? Ihe banyere anyị ọ̀ na-emetụ ya n’obi?
Ị̀ Na-eme Ihe Chineke Chọrọ Ka I Mee?
Anyị kwesịrị irubere Chineke isi, ma ọ bụghị naanị irubere ya isi ga-eme ka anyị na ya bụrụ enyi.


text:
Chineke Ọ̀ Ga-agbaghara M?
Ihe Baịbụl kwuru
Ee, Chineke ga-agbaghara gị ma i mee ihe ndị i kwesịrị ime. Baịbụl kwuru na Chineke ‘dị njikere ịgbaghara mmehie’ nakwa na ọ ‘ga-agbaghara anyị mmehie n’ụzọ dị ukwuu.’ (Nehemaya 9:17; Abụ Ọma 86:5; Aịzaya 55:7) Ọ na-agbaghara mmehie anyị kpamkpam. Ọ na-ehichapụ mmehie anyị. (Ọrụ Ndịozi 3:
Ma, ihe mere Chineke ji agbaghara anyị abụghị maka na Chineke adịghị ike ma ọ bụ na ọ na-ele anyị anya n’ihu. Ọ naghị agbanwe iwu ya. Ọ bụ ya mere na ọ naghị agbaghara ụfọdụ ihe ndị mmadụ na-emejọ.
Ihe ị ga-eme ka Chineke gbaghara gị
Kweta na i mehiere megide Chineke. N’agbanyeghị na e nwere ike inwe ndị ihe i mere na-ewute, i kwesịrị ibu ụzọ ghọta na onye ọ bụla mehiere bụ Chineke ka o mejọrọ.
—Abụ Ọma 51:1, 4; Ọrụ Ndịozi 24:16.
Kwupụtara Chineke mmehie gị n’ekpere.
—Abụ Ọma 32:5; 1 Jọn 1:9.
Ihe i mere kwesịrị iwute gị nke ukwuu. Ọ bụrụ na mmadụ enwee “mwute dị ka uche Chineke si dị,” ọ ga-eme ka onye ahụ chegharịa. (2 Ndị Kọrịnt 7:
10) Ọ pụtakwara ịkwa ụta banyere ihe mere i ji mee mmehie ahụ. —Matiu 5: 27, 28.
‘Chigharịa,’ ya bụ, gbanwee otú i si akpa àgwà. (Ọrụ Ndịozi 3:
19) O nwere ike ịpụta ịkwụsị ihe ọjọọ ahụ ị na-eme ma ọ bụkwanụ ịgbanwe otú i si eche echiche na otú i si akpa àgwà. —Ndị Efesọs 4: 23, 24.
Gbaa mbọ mezie ihe ị na-emetaghị. (Matiu 5:23, 24; 2 Ndị Kọrịnt 7:
11) Rịọ ndị i mejọrọ ma ọ bụ ndị ihe i mere wutere mgbaghara, gbalịakwa mezie ihe ndị i nwere ike imezi. —Luk 19: 7- 10.
Rịọ Chineke ka ọ gbaghara gị n’ihi àjà Jizọs chụrụ. (Ndị Efesọs 1:7) Ị chọọ ka Chineke za ekpere gị, i kwesịrị ịgbaghara ndị mejọrọ gị.
—Matiu 6: 14, 15.
Ọ bụrụ na i mere mmehie dị́ oké njọ, gwa ya onye ruru eru ga-eji Baịbụl nyere gị aka, onye rukwara eru ikpere gị ekpere.
—Jems 5: 14- 16.
Ihe na-abụghị eziokwu ụfọdụ na-eche banyere otú Chineke si agbaghara mmehie
“Mmehie m karịrị akarị, Chineke agaghị agbaghara m.”
Ọ bụrụhaala na anyị emee ihe Baịbụl kwuru ka anyị mee ma anyị mehie, Chineke ga-agbaghara anyị n’ihi na e nweghị mmehie ọ na-agaghị agbagharali. Ọ ga-agbagharali mmehie ndị dị oké njọ nakwa ndị e mere ugboro ugboro.
Dị ka ihe atụ, Chineke gbaghaara Eze Devid mgbe ọ kwara iko, gbuokwa ọchụ. (2 Samuel 12:
“Ọ bụrụ na m kwupụtara ụkọchukwu ma ọ bụ onye ozi Chineke mmehie m, a kagbuola mmehie m.”
E nweghị mmadụ ọ bụla nwere ike ịgbaghara mmadụ ibe ya mmehie o mere megide Chineke. N’agbanyeghị na ịgwa onye ọzọ ihe anyị mejọrọ nwere ike inyere anyị aka mgbe anyị mehiere, ọ bụ naanị Chineke na-agbaghara mmehie.
Ọ bụrụ otú ahụ, gịnị ka Jizọs bu n’obi mgbe ọ gwara ndịozi ya, sị: “Ọ bụrụ na unu agbaghara ndị ọ bụla mmehie ha, a gbagharawo ha mmehie ndị ahụ; ọ bụrụ na unu agbagharaghị mmehie nke ndị ọ bụla, a gbagharaghị ha”? (Jọn 20:23) Ihe Jizọs na-ekwu banyere ya bụ ike ọ ga-enye ndịozi ya mgbe ọ ga-enye ha mmụọ nsọ.
Dị ka o kwere ha ná nkwa, o nyere ndịozi ya onyinye a mgbe a wụkwasịrị ha mmụọ nsọ n’afọ 33 Oge Ndị Kraịst. (Ọrụ Ndịozi 2:
Onyinye ahụ nakwa onyinye ndị ọzọ e si n’ike mmụọ nsọ nye ha, dị ka, ịgwọ ọrịa na ịsụ asụsụ ọzọ, kwụsịrị mgbe ndịozi Jizọs nwụchara. (1 Ndị Kọrịnt 13:
GỤKWUO GBASARA YA
Uru Ekpere Ga-abara Gị
Olee uru ikpe ekpere mgbe niile ga-abara gị?
Olee Otú Ị Ga-esi Bịaruo Chineke Nso?
Chọpụta ma Chineke ọ̀ na-anụ ekpere niile, otú anyị kwesịrị isi na-ekpe ekpere, na ihe anyị ga-eme ka anyị bịaruo Chineke nso.


text:
Ndịàmà Jehova Hà So Na-ekwu Ka E Nwee Ọchịchị Ndị Juu?
Mba, ha anaghị ekwu ụdị ihe ahụ. Ndịàmà Jehova bụ Ndị Kraịst. Ihe niile ha kweere sikwa na n’Akwụkwọ Nsọ. Ọ bụ eziokwu na okpukpe ụfọdụ na-ekwu na Akwụkwọ Nsọ kwuru na ndị Juu niile ga-emecha biri na Palestaịn, jiri aka ha na-achị onwe ha, ma Ndịàmà Jehova anaghị ekwu ụdị ihe ahụ. O nweghị ebe ha gụtara ụdị ihe ahụ n’Akwụkwọ Nsọ. Nke bụ́ eziokwu bụ na Akwụkwọ Nsọ ekwughị na o nwere obodo ka ibe ya mma ma ọ bụ nke ọchịchị ha ka nke ndị ọzọ mma. Akwụkwọ Ndịàmà Jehova kacha ebipụta, nke a na-akpọ Ụlọ Nche, kwuru hoo haa na o nweghị ebe Akwụkwọ Nsọ kwuru na ndị Juu niile ga-aga biri na Palestaịn na-achị onwe ha.
Otu akwụkwọ a na-akpọ Encyclopædia Britannica kwuru na ihe ahụ ndị Juu na-eme bụ ‘ịgbalị ka ndị obodo ha niile gaa biri na Palestaịn na-achị onwe ha.’ Ọ bụ ndị okpukpe na ndị ọchịchị ndị Juu gbakọrọ aka na-eme ihe a. Ndị Jehova anaghị akwado ihe a ndị Juu na-eme. O nwetụdịghị otú aka ha si dịrị na ya.
Ihe Ndịàmà Jehova na-eme bụ ife Chineke. Ha anaghị etinye aka n’ọchịchị obodo, ọ sọgodị ya ya bụrụ nke ndị Juu. A ma Ndịàmà Jehova ama na ha anaghị etinye aka n’ọchịchị. O nweekwala obodo ndị e ji maka ya mekpọọ Ndịàmà Jehova ọnụ. Ihe anyị ma bụ na ọ bụ naanị Alaeze Chineke ga-eme ka udo dịrị n’ụwa a. O nweghị ọchịchị mmadụ ga-emeli ya.
A ma Ndịàmà Jehova ama n’ụwa niile na ha na-erubere ndị ọchịchị isi. Ha anaghị agba ọchịchị mgba okpuru ma ọ bụ na-alụso ha ọgụ.


text:
IKWUSA OZI ỌMA NA ỊKỤZI IHE N’ỤWA NIILE
Europe
MBA OLE DỊ NA YA 47
MMADỤ OLE BI NA HA 741,311,996
NDỊ NKWUSA OLE NỌ NA HA 1,611,036
MMADỤ OLE A MỤỤRỤ BAỊBỤL 847,343
Ya na Ụmụ Klas Ya Bịara n’Ụlọ Nzukọ Alaeze
Ná Finland, e nwere otu nwata akwụkwọ aha ya bụ Ines, bụ́ Onyeàmà Jehova. Ọ nọ na klas nke anọ n’ụlọ akwụkwọ praịmarị. Mgbe ọ nụrụ na onye nkụzi ha chọrọ ịkụziri ha banyere Ndịàmà Jehova, ọ gwara ha ka ha bịa legharịa anya n’Ụlọ Nzukọ Alaeze. Ụmụ klas ya na onye nkụzi ha kwetara na ha ga-aga.
N’izu ọzọ, ụmụ klas ya dị mmadụ iri atọ na asatọ ji ígwè ha gbaa ihe dị ka kilomita ise ruo n’Ụlọ Nzukọ Alaeze. Ndị nkụzi abụọ na onyeisi ụlọ akwụkwọ ha bịakwara. Mgbe ha rutere, ha hụrụ ụmụnna nwoke abụọ na ụmụnna nwaanyị atọ. Mgbe ụmụ akwụkwọ ahụ nọ na-eri nri, ha jụrụ ajụjụ gbasara Ụlọ Nzukọ Alaeze nakwa gbasara Ndịàmà Jehova. Ha jụrụ, sị: “Olee ihe unu na-amụ n’ọmụmụ ihe unu? Olee ihe unu na-eji ọnụ ụlọ ahụ dị ebe ahụ eme?” Ọnụ ụlọ ha na-ajụ ajụjụ ya bụ ọ́bá akwụkwọ dị n’Ụlọ Nzukọ Alaeze ahụ. Ha jụkwara, sị: “Gịnị mere unu ji dee ‘iri kee isii’ n’ahụ́ ájá?” Ihe ha na-ekwu bụ Matiu 6:10, bụ́ ebe isiokwu afọ ahụ si.
Ụmụnna anyị mepere jw.org gosi ha katuun bụ́ Otú Ị Ga-esi Emeri Onye Na-achọ Gị Okwu n’Emetụghị Ya Aka. Ihe mere e ji gosi ha ya bụ na ụlọ akwụkwọ a so ná ndị a kụziiri otú a ga-esi akwụsị ụmụ akwụkwọ ịna-achọ ibe ha okwu. Ha gosikwara ha ihe ụfọdụ dị na jw.org, kpọnyekwara ha otu abụ anyị. Ha nọrọ n’Ụlọ Nzukọ Alaeze otu awa.
Obi tọrọ ma onyeisi ụlọ akwụkwọ ahụ ma ndị nkụzi ma ụmụ akwụkwọ ahụ ụtọ. Ihe ndị ahụ e gosiri ha na jw.org masịrị onyeisi ụlọ akwụkwọ ahụ, ya asị na e nwere ike iji ya kụziere ụmụ akwụkwọ ha ihe gbasara okpukpe. Obi tọkwara ya ụtọ mgbe ọ nụrụ na ụmụ klas ndị ọzọ nwekwara ike ịbịa n’Ụlọ Nzukọ Alaeze legharịa anya. Nke a mere ka onye nkụzi klas ọzọ kpọtụrụ ụmụnna anyị n’echi ya, gwa ha na hanwa chọkwara ịbịa legharịa anya.
Ọ Chọtara Ihe Bara Uru n’Ebe A Na-ekpofu Ahịhịa
Otu nwaanyị onye Romenia aha ya bụ Cristina agaghị ụlọ akwụkwọ. N’ihi ya, ọ maghị agụ, ọ maghị ede. Ọ dakwara ogbenye. Otú ọ na-esi enweta ego o ji akpa afọ ya bụ ịtụtụ ihe n’ebe a na-ekpofu ahịhịa. Otu ụbọchị ọ na-atụtụ ihe ebe ahụ, ọ hụrụ otu akwụkwọ e ji amụ Baịbụl. Ndị e sere na ya mara mma, obi dịkwa ha ụtọ. Ọ gwara onwe ya, sị: ‘E nwere ebe ụdị ndị a bi n’ụwa.’ Cristina chọsiri ike ịma ihe e dere n’akwụkwọ ahụ. N’ihi ya, ọ gwara mmadụ gụọrọ ya ya. Mgbe ọ matara na akwụkwọ ahụ na-ekwu banyere okpukpe, obi jọrọ ya njọ na mmadụ tụfuru akwụkwọ kwuru banyere Okwu Chineke. Cristina na-agazi ebe ahụ atụtụ broshọ, traktị na magazin anyị. Ụfọdụ n’ime akwụkwọ ndị ahụ zuru ezu, ndị ọzọ dọkara adọka. Ọ mụrụ otú e si agụ ihe na otú e si ede ihe ka o nwee ike ịmụtakwu ihe n’akwụkwọ ndị ahụ.
Ka oge na-aga, Ndịàmà Jehova ziri Cristina ozi ọma, ya na ha amalitekwa mụwa Baịbụl. Obi dị ya ụtọ na Jehova mere ka o si n’akwụkwọ ndị ọzọ tụfuru etufu mata ya. Ọ na-agachi ọmụmụ ihe anya, ihe ọ na-amụta na-atọkwa ya ụtọ. Otu n’ime ihe kacha eme ya obi ụtọ bụ na ọ na-enweta magazin, akwụkwọ na broshọ ndị ọhụrụ. Ọ naghịzi aga n’ebe a na-ekpofu ahịhịa achọ ha. N’eziokwu, Cristina chọtara ihe bara uru n’ebe a na-ekpofu ahịhịa.
Ọmụmụ Baịbụl A Nọ “n’Ọhịa” Na-amụ
N’ụtụtụ ọ bụla, Nwanna Nwaanyị Margret na-akpọ nkịta ya akpagharị n’otu ọhịa dị na Jamanị. O kwuru, sị, “M na-agba mbọ ka mụ na ndị na-agafe agafe na-ekwurịta okwu. Ọ bụrụ na ọ dịghị ha ngwa ngwa, m na-akọrọ ha ihe Baịbụl kwuru.”
Otu ụbọchị, ọ hụrụ otu nwaanyị kpọkwa nkịta nke ya na-aga n’ụzọ. Nwaanyị a akarịtụla iri afọ asaa. Margret malitere izi ya ozi ọma. Ihe ọ gwara nwaanyị a tọrọ ya ụtọ. Ọ gwara Margret na ya na-ekpegara Chineke ekpere, na-agụkwa Baịbụl kwa ụbọchị. Si n’ụbọchị ahụ gawa, nwaanyị a na nwanna nwaanyị a na-abịa ebe ahụ kwa ụbọchị na-ekwurịta ihe gbasara Chineke. Otu ụbọchị, ọ jụrụ Margret, sị: “Olee otú i si mara Baịbụl otú a?” Ya agwa ya na ya bụ Onyeàmà Jehova.
Margret gwara nwaanyị ahụ ọtụtụ ugboro ka ha mụwa Baịbụl, ya ajụ. Ma, ha abụọ ka na-ekwurịta ihe si na Baịbụl. Mgbe ọnwa ole na ole gachara, Margret gwakwara ya ka ha mụwa Baịbụl. Ya agwazie ya na ụjọ na-atụ ya ịmụ Baịbụl n’ihi na nwoke ya na ya bi anaghị achọ iji anya ahụ Ndịàmà Jehova.
N’oge ọzọ, Margret ji Baịbụl na akwụkwọ Bible Na-akụzi gaa n’ọhịa ahụ. Mgbe ọ hụrụ nwaanyị ahụ, ọ katara obi gwa ya, sị: “Ihe m chọrọ ịgwa gị ugbu a bụ ka anyị mụwa Baịbụl n’ọhịa, ọ bụghị n’ụlọ gị.” Mgbe Nwanna Nwaanyị Margret gwachara ya ihe a, anya mmiri eju nwaanyị ahụ n’anya, ya ekweta ozugbo ka ha mụwa Baịbụl. Nwaanyị ahụ na-abịa ebe ahụ amụ Baịbụl abalị isii n’izu. Mgbe ụfọdụ, Margret na-eji nche anwụ na tọọchị amụrụ nwaanyị ahụ Baịbụl.
Otú O Si Fufee Isi Megharịrị Ha Anya
Otu nwanna nwaanyị aha ya bụ Delphine na otu nwaanyị aha ya bụ Irina na-amụ Baịbụl n’obodo Bọlgeria. Ihe nwaanyị a na-amụ na-atọ ya ụtọ. Ọ na-agachikwa ọmụmụ ihe anya. Ma, di Irina achọghị ka Irina na Ndịàmà Jehova na-amụ Baịbụl. N’ihi ya, ọ kpọọrọ ezinụlọ ya gaa n’otu obere obodo dị na Swidin biri. Nke a mere ka Irina na Nwanna Nwaanyị Delphine kwụsị ịmụ Baịbụl. Otu ụbọchị, ụmụnna nwaanyị abụọ aha ha bụ Alexandra na Rebecca hụrụ Irina ma chọọ ka ha zie ya ozi ọma. Irina anaghị anụ Swidish. Ụmụnna nwaanyị a wepụtara akwụkwọ Good News for People of All Nations, mepee ebe e dere ihe n’asụsụ Bọlgerian, ma nye ya Irina ka ọ gụọ. Akwụkwọ a nyeere ha aka ha ajụọ ya ma ọ̀ ga-achọ inweta akwụkwọ e dere n’asụsụ ya. Irina fufere isi. Ụmụnna nwaanyị a lawara chee na Irina achọghị inweta ya.
Nwanna Nwaanyị Alexandra mechara cheta na Nwanna Nwaanyị Linda, bụ́ onye Swidin na-eje ozi na Bọlgeria, ga-abịa Swidin n’izu ole na ole na-abịanụ. O kwuru na Irina ga-aghọta ihe Baịbụl na-akụzi nke ọma ma e jiri asụsụ ya kụziere ya ihe. Mgbe Linda bịara Swidin, ya na Alexandra so gaa na nke Irina. Mgbe ha ruru, Irina gwara Linda na ya nọ na-arịọ Jehova abalị niile ka o zitere ya onye ọzọ ya na ya ga na-amụ Baịbụl. Irina kwuru na ya na-ejikarị akwụkwọ Bible Na-akụzi aga ebe ọ bụla ya na aga ka o nwee ike gosi ya Onyeàmà Jehova ọ bụla ọ ga-ahụ. Ma, o nweghị Onyeàmà Jehova ọ bụla ọ hụrụ. Obi tọrọ Irina ụtọ mgbe o nwetara akwụkwọ ndị ọzọ n’asụsụ Bọlgerian.
Nwanna Nwaanyị Linda jụrụ Nwanna Nwaanyị Alexandra ihe mere ha ji chee na Irina achọghị inweta akwụkwọ anyị mgbe mbụ ha gara na nke ya. Alexandra gwara ya na mgbe ha jụrụ ya, o fufere isi. Linda mụmụrụ ọnụ ọchị ma gwa ha na ọ bụrụ na a jụọ onye Bọlgeria ajụjụ, ya ekwe n’isi, ọ pụtara na onye ahụ ekweghị, o fufeekwanụ isi, ọ pụtara na o kwere. Irina nọ na-amụ Baịbụl n’asụsụ Bọlgeria ruo mgbe ọ mụtara asụsụ Swidin. Olee otú o si na-amụ ihe n’asụsụ Bọlgerian? Ya na Delphine maliteghachiri ịmụ ihe. Ha na-amụ ya n’Ịntanet, n’agbanyeghị na ha anọghị otu ebe. Ha na-ahụ onwe ha ma ha na-amụ ihe.
Otú Àgwà Ọma Nna Si Nyere Nwa Ya Aka
A kụziiri otu nwaanyị bi na Spen aha ya bụ Jemima eziokwu mgbe ọ dị obere. Ma, mgbe ọ dị afọ asaa, mama ya kpebiri na ya achọkwaghị ịbụ Onyeàmà Jehova ma gbaa papa ya alụkwaghịm. Nke a mere ka ihe gbanwee ná ndụ Jemima. Mgbe ọ dị afọ iri na atọ, ọ kwụsịrị ịga ọmụmụ ihe. Mbọ niile papa ya gbara ịkụziri ya ihe gbasara Chineke, kụrụ afọ n’ala.
Mgbe Jemima toro, ọ banyere n’òtù ndọrọ ndọrọ ọchịchị nakwa òtù ọrụ ebere n’ihi na ọ chọrọ ka ihe dịrị ndị nkịtị ná mma. Mgbe ọ na-enweghịzi ọrụ, papa ya Domingo gwara ya ka ọ rụwara ya ọrụ. Papa ya na-ete ụlọ ágbá.
Otu ụbọchị Domingo na Jemima nọ na-arụ ọrụ, Domingo gwara ya ka ya mụwara ya Baịbụl, ya ajụ. Jemima gwara ya na ya chọọ ịmụ Baịbụl, na ya ga-agwa ya. Domingo na-akpọkarị Baịbụl na magazin a na-egere egere ma ọ na-arụ ọrụ. Ma, Jemima na-akwụnye ihe ná ntị na-ege egwú pọp.
Domingo mechara lụọ nwaanyị ọzọ. Na Nọvemba afọ 2012, a kpọrọ ya ka ọ bịa gụọ akwụkwọ n’Ụlọ Akwụkwọ Ọmụmụ Baịbụl Maka Ụmụnna Lụrụ Di na Nwunye. Mgbe Jemima nụrụ ya, o metụrụ ya n’ahụ́ na papa ya ga-eji ọnwa abụọ gaa ụlọ akwụkwọ ma hapụ ihe niile gawa ebe ọ bụla a ga-eziga ya. Nke a mere ka Jemima ghọta na papa ya ji obi ya niile na-efe Chineke. Ọ chọkwara ịma ihe kpatara ya.
Jemima kwụsịrị ige egwú ndị ahụ ọ na-ege, gewazie Baịbụl na magazin papa ya na-ege. Ọ malitere ịjụ papa ya ajụjụ. Otu ụbọchị mgbe papa ya nọ n’elu ubube na-ete ụlọ ágbá, ọ jụrụ ya, sị: “Ì chetara mgbe m gwara gị na m chọọ ịmụ Baịbụl na m ga-agwa gị? M chọziri ịmụ Baịbụl.”
Obi tọrọ Domingo ụtọ mgbe Jemima gwara ya ihe a. Ha malitere ịmụ ihe n’ọnwa Jenụwarị afọ 2013. Ha na-amụ ya ugboro abụọ n’izu. Ụlọ akwụkwọ ahụ malitere n’ọnwa Eprel. N’agbanyeghị nke ahụ, ya na Jemima na-amụ ihe n’Ịntanet. Ha na-ahụkwa onwe ha ma ha na-amụ ihe. Mgbe Domingo gụchara akwụkwọ n’ụlọ akwụkwọ ahụ, Jemima gara ememme ngụcha akwụkwọ ha. Ihe ndị e kwuru n’ememme ahụ tọrọ ya ụtọ. O mere baptizim n’abalị iri na anọ n’ọnwa Disemba, afọ 2013.
Jemima kwuru, sị: “Jehova nweere m ezigbo ndidi, amakwa m na o nweghị mgbe ọ hapụrụ m. O meela ka m nweta ezigbo ndị enyi m na-enwetalighị n’ụwa. Otú ụmụnna anyị nọ n’ụwa niile si dịrị n’otu mere ka o dokwuo m anya na Jehova hụrụ anyị n’anya.”
Uru Ịkwanyere Ndị Mmadụ Ùgwù Bara
N’abalị iri atọ n’ọnwa Mach, afọ 2014, ndị uwe ojii ji ụgbọala ha bịa n’ebe otu nwanna ji ihe a na-akwagharị akwagharị e dewere akwụkwọ anyị na ya na-ezi ozi ọma. Ebe a ọ nọ dị nso n’alaka ụlọ ọrụ anyị dị na Rọshịa. Aha nwanna a bụ Vasilii. O jeela ozi ọtụtụ afọ na Betel dị na Rọshịa. Mgbe ndị uwe ojii ahụ kwụsịrị ụgbọala ha n’ebe Vasilii nọ na-ezi ozi ọma, otu onye uwe ojii si n’ụgbọala ahụ pụta ma meda obi gwa Vasilii ka ọ kwụsị ozi ọma ahụ ọ na-ezi n’ihi na ụfọdụ ndị na-eme mkpesa banyere ya n’ebe ahụ. Onye uwe ojii ọzọ ji vidio see ha mgbe ha na-ekwurịta okwu. Vasilii kwuru na ọ ga-akara ya mma ige ndị uwe ojii ntị kama ị zọwa ihe ruuru ya. Mgbe ya na ndị uwe ojii ahụ na-ekwurịta okwu, ụfọdụ ndị bịara ka ha mara ihe na-emenụ. Vasilii kwaara ngwongwo ya laa. Ma mgbe abalị abụọ gachara, ọ gwara otu onyeisi ndị uwe ojii ka ya na ya nwee nnọkọ. Onyeisi ndị uwe ojii ahụ kwetara. Ná nnọkọ ahụ, Vasilii kelere ya maka ọrụ ọma ha na-arụrụ ndị obodo ha nakwa otú ndị uwe ojii ahụ ya na ha kwurịtara okwu abalị abụọ gara aga si meda obi gwa ya okwu. Onyeisi ndị uwe ojii ahụ lere onye na-esote ya anya gwa ya, sị: “Kemgbe afọ iri atọ m rụwara ọrụ a, ahụbeghị m onye kelere anyị maka ọrụ anyị na-arụ.” Mgbe ha na-ekwurịta okwu, Nwanna Vasilii mere ka ọ ghọta na iwu kwadoro ozi ọma anyị na-ezi. Ọ jụrụ Nwanna Vasilii ihe mere o ji kwụsị ozi ọma ahụ kwara ngwongwo ya laa otú ahụ ndị uwe ojii kwuru, n’agbanyeghị na ọ ma na iwu kwadoro ozi ọma ahụ ọ na-ezi? Nwanna a gwara ya, sị: “Ana m akwanyere ndị uwe ojii ùgwù. Chegodị echiche otú ọ gaara adị ma a sị na m nọ n’ihu ndị niile nọ ebe ahụ gwa ndị uwe ojii na ha amaghị iwu.” Ihe a Vasilii kwuru mere ka obi tọọ onyeisi ndị uwe ojii a na onye na-esote ya ụtọ. Ha gwara Vasilii na ha agaghị enye ya nsogbu ọzọ ma o jiri ihe a na-akwagharị akwagharị e dewere akwụkwọ anyị na ya na-ezi ozi ọma.


text:
Ngwá Ọrụ ibudata vidiyo si na-ewu ewu video ọrụ. The software-enye gị ohere iji tọghata faịlụ na-ewu ewu formats ikiri na iche iche na ngwaọrụ.
The software maka ịme ngosi uwe ihe na 3D ntule. Onye ọrụ nwere ohere ike dị iche iche ọcha ka ya onwe ya oru.
The manager maka mobile phones si Nokia ụlọ ọrụ. The software-enye gị ohere jikwaa faịlụ, kọntaktị, ozi na-mmekọrịta ndị data na kọmputa gị.
The ngwá ọrụ dị ike na-arụ ọrụ dị iche iche na oyiyi formats nke CD na DVD. Ọzọkwa software na-akwado ndị e kere eke nke bootable data ebu.
Adaba ngwá ọrụ maka olu nkwurịta okwu na internet. The software enye gị ohere ike ma ọ bụ hazie gị onwe gị na ihe nkesa na-enye ikike nke moderators.
The software maka ogbe mkpakọ na akakabarede nke oyiyi faịlụ. The software na-enyere aka ịgbanwe oyiyi mma, size na ndị ọzọ na nhọrọ n'oge akakabarede nke faịlụ.
The software na-agbake furu efu data nke dị iche iche formats site na kọmputa na-ejikọrọ na ọ mpụga ebu.
The multifunction software idekọ ma dezie discs. The software nwere ọtụtụ ọzọ na-arụ ọrụ na ndị discs data.
The software ịrụ olu okwu ya na nnukwu ụda mma na nke kacha nta na-egbu oge. The software na-ebe ji egwuregwu na-akwado ndị e kere eke nke thematic iche iche na ndị dị iche iche egwuregwu kọmputa.
Na-ewu ewu egwuregwu na-ewu dị iche iche owuwu n'ụwa kere si blocks. Ọkpụkpọ nwere ihe ohere dị iche iche na egwuregwu ụdịdị na ọtụtụ mgbanwe mụbaa ohere.
The ọkpụkpọ ka Max ndị karaoke songs of dị iche iche Genres. The software bụ ike ka ịhazie sounding, tempo, vocals na ndị ọzọ na indices nke egwú.
The dị ike software ike music na dị iche iche mixes. The software na-akwado a dịgasị iche iche nke ngwá ọrụ na mmetụta maka ndị ọkachamara DJing.
The multifunctional file-ekere òkè ahịa nke na-enyere ele na ndekọ na ọdịnaya nke ndị ọrụ ndị ọzọ na ibudata na faịlụ ndị ahọrọ.
Onye ama ama antivirus maka nchedo nke usoro megide iche iche iche iche nke ihe egwu. The software bụ ike na-echekwa onye ọrụ okwuntughe na ntukwasi-ma na-echebe ndị netwọk megide spyware.
Ngwá Ọrụ ele na-arụ ọrụ na-emeputa faịlụ. The software-enye gị ohere itinye dị iche iche mmetụta na tọghata faịlụ ka na-ewu ewu formats.
The software na nnukwu set ngwaọrụ maka zuru management nke n'ime obodo kọmputa site na iji mpaghara ma ọ bụ zuru ụwa ọnụ na netwọk.
The free na ngwa ngwa nchọgharị iji hụ na a nke ọma na ọnụnọ na internet. The software interacts na niile web ọrụ nke Google ụlọ ọrụ.
The software na-arụ ọrụ na akwụkwọ nke PDF usoro. The software nwere mkpa set ngwaọrụ ele, ebipụta na annotate PDF files.
Ngwá Ọrụ ịchọpụta na idozi njehie na usoro. The software enyere zipu ajụjụ na nkọwa zuru ezu nke njehie na usoro na screenshot na mmepe forum.
Ngwá ọrụ maka akpaka shutdown. The software enyere ka ịgbanwee kọmputa n'ime dị iche iche ụdịdị na mechie on a oge.
Lee ihe software
Ọrụ usoro:
- Windows
- Android
Ige:
- Antiviruses
- Audio nchịkọta akụkọ
- Codecs
- Desktọpụ
- Development
- Discs
- Downloaders
- E-akwụkwọ na-agụ akwụkwọ
- Ederede editọ
- Education
- Egwuregwu
- Ekwentị
- Emulators
- Extensions
- Ezo
- Faịlụ
- Faịlụ mkpakọ
- Gụgharia video
- Ihe nchọgharị weebụ
- Ihuenyo kpọọ
- Internet
- Maps
- Media Player
- Ndịna na imewe
- Network
- Nkata
- Office
- Photo
- System njikarịcha
- Torrent
- Ule
- Video converters
- Voice nkwurịta okwu
- Webcams
- Youtube
- nhazi
- Ṅweta
- Ọdịyo converters
- Ọkwọ ụgbọala
- Ndị ọzọ na-
Top software:
Lee ihe software


text:
IBUOT 127
Sanhedrin Ẹbiere Ikpe Jesus Ekem Ẹnọ Enye Ẹsọk Pilate
MATTHEW 27:1-11 MARK 15:1 LUKE 22:66–23:3 JOHN 18:28-35
SANHEDRIN ẸKPE IKPE JESUS KE USENUBỌK
JUDAS ISCARIOT ODOMO NDIYỊRI IDEM N̄WOT
ẸNỌ JESUS EBỊNE PILATE MAN OKOBIOM ENYE IKPE
Eyo ekpere ndisiere ke ini Peter akan̄de Jesus ọyọhọ utịm ikata. Mbon Sanhedrin ẹkụre n̄kari oro mmọ ẹkenamde nte ẹkpe ikpe Jesus ẹnyụn̄ ẹsuana. Usenubọk Friday edi emi, mmọ ẹfiak ẹboho man ẹnam etie nte ke ikpe oro ẹkekpede okoneyo do ama enen. Ẹfiak ẹmen Jesus ẹdi iso mmọ.
Mbon Sanhedrin ẹfiak ẹdọhọ Jesus ẹte: “Edieke afo edide Christ, sian nnyịn.” Jesus ọdọhọ mmọ ete: “N̄kpetetịn̄ nnọ mbufo, mbufo idinịmke ke akpanikọ. Akan oro, edieke mbụpde mbufo mbụme, mbufo idibọrọke.” Edi Jesus anam mmọ ẹdiọn̄ọ ke imọ ke ẹketịn̄ ẹban̄a ke Daniel 7:13. Enye ọdọhọ mmọ ete: “Ọtọn̄ọde ke emi, Eyen owo editie ke okopodudu ubọk nnasia Abasi.”—Luke 22:67-69; Matthew 26:63.
Mmọ ẹyịre ẹbụp enye ẹte: “Nte afo, ke ntre, edi Eyen Abasi?” Jesus ọbọrọ mmọ ete: “Mbufo ke idem mbufo ẹmetịn̄ ẹte ami ndi enye.” Etie nte emi ekem se mmọ ẹdade nte isụn̄i ye ntak ndiwot enye. Mmọ ẹbụp ẹte: “Ntak emi nnyịn iyomde ntiense efen?” (Luke 22:70, 71; Mark 14:64) Ntre mmọ ẹbọp Jesus ẹmen ẹbịne andikara emi ekerede Pontius Pilate, emi okonyụn̄ edide eyen Rome.
Ekeme ndidi Judas Iscariot okụt ẹmende Jesus ẹsọk Pilate. Ke ini Judas okụtde ke ẹbiere n̄kpa ẹnọ Jesus, enye ofụhọ, enyịn onyụn̄ anan enye. Edi utu ke enye akabade esịt afiak etiene Abasi, enye emen mbak silver 30 oro aka ndiyak. Judas ọdọhọ mbọn̄ oku ete: “Mma nnam idiọkn̄kpọ ke ini n̄kadade edinen iyịp nnọ.” Mbọm esie inamke mmọ, mmọ ẹkam ẹdọhọ enye ẹte: “Nnyịn isan̄a nso do? Mbubehe fo edi oro!”—Matthew 27:4.
Judas otop mbak silver 30 oro ọdọn̄ ke esịt temple onyụn̄ aka ndinam idiọkn̄kpọ en̄wen ndian ke se enye ama akananam; enye aka ndiyịri idem n̄wot. Nte Judas odomode ndiyịri idem n̄wot, etie nte n̄kọk eto emi enye etebede urụk oro awaha. Enye oto do ediduọ, amia idem ke enyọn̄ ikpọ itiat onyụn̄ asuana.—Utom 1:17, 18.
Usenubọk ke ẹmen Jesus ẹka okụre Pontius Pilate. Edi mme Jew emi ẹmende enye ẹka do imaha ndidụk esịt okụre oro. Mmọ ẹkere ke ndidụk n̄kadian idem ye mme Gentile ayanam mmimọ idehe. Edieke mmọ ẹdehede, mmọ idikemeke ndidia udia oro ẹsidiade ke Nisan 15. Usen emi edi akpa usen Usọrọ Uyo eke Leaven Mîdụhe, emi onyụn̄ edide ubak Passover.
Pilate ọwọrọ edi an̄wa edibụp mmọ ete: “Nso edori ikọ ke mbufo ẹdori owo emi?” Mmọ ẹbọrọ enye ẹte: “Edieke owo emi mîkpedịghe anamidiọk, nnyịn ikpayakke enye isịn fi ke ubọk.” Ekeme ndidi Pilate ekere ke mmọ ẹyom ndisịn imọ ke mfịna ntre enye ọdọhọ mmọ ete: “Ẹda enye ke idem mbufo ẹka ẹkekpe ikpe esie nte ekemde ye ibet mbufo.” Se mme Jew ẹbọrọde Pilate owụt ke enen̄ede ọdọn̄ mmọ ndiwot Jesus. Mmọ ẹbọrọ enye ẹte: “Ibet inyịmeke nnyịn iwot owo ekededi.”—John 18:29-31.
Edieke mme Jew emi ẹwotde Jesus ke ini Passover, mme owo ẹyesịn ntịme etieti. Edi edieke mmọ ẹnamde mbon Rome ẹwot Jesus ke ndidọhọ ke enye ọsọn̄ ibuot ye ukara, emi idiyakke mbio obio ẹnyene se ẹnamde mmọ sia mbon Rome ẹma ẹnyene unen ndiwot owo ekededi emi ẹdọhọde ke ọsọn̄ ibuot ye ukara.
Mme adaiso ido ukpono emi idọhọke Pilate ke mmimọ imobiom Jesus ikpe ite ke enye osụn̄i Abasi. Mmọ ẹdori Jesus ikọ en̄wen idahaemi ẹte: “Nnyịn imokụt owo emi nte [1] abiatde idụt nnyịn [2] onyụn̄ akpande ete ẹkûkpe tax ẹnọ Caesar [3] onyụn̄ ọdọhọde ete ke imọ idi Christ edidem.”—Luke 23:2.
Sia edide mbon Rome ẹkemek Pilate nte andikara, enye ndikop ke Jesus ọdọhọ ke imọ idi edidem afịna enye. Ntre Pilate afiak odụk esịt ufọk ubọn̄ esie onyụn̄ okot Jesus obụp enye ete: “Nte afo edi edidem mme Jew?” Se enye obụpde Jesus ọwọrọ m̀mê Jesus ọdọhọ ke imọ idi edidem utu ke Caesar. Man Jesus ọdiọn̄ọ m̀mê nso ye nso ke Pilate okop aban̄a imọ, enye obụp Pilate ete: “Nte afo ọdiọn̄ọ emi ke idemfo obụp, m̀mê nte mbon en̄wen ẹtịn̄ emi ẹnọ fi ẹban̄a mi?”—John 18:33, 34.
Se Pilate ọbọrọde Jesus owụt ke enye ikopke n̄kpọ ndomokiet iban̄a Jesus, edi ke imoyom ndidiọn̄ọ n̄kpọ mban̄a enye. Enye ọdọhọ Jesus ete: “Nte ami ndi eyen Jew? Ikọt mbufo ye mbọn̄ oku ẹkeyak fi ẹsịn mi ke ubọk. Nso ke afo akanam?”—John 18:35.
Jesus osụk ọbọrọ se Pilate obụpde enye m̀mê enye edi edidem. Edi enye ọbọrọ ke usụn̄ emi enen̄erede akpa Pilate idem.


text:
WinRAR
-
Version:
-
-
Ije:
-
-
Asụsụ:
-
Nbudata WinRAR
Nkọwa:
Isi atụmatụ:
- Akwa n'ogo nke mkpakọ
- Akwado ndị na isi Archive formats
- -Emepụta multivolume-edebe ihe ochie
- Na mmekọrịta ya na nchoputa
- Password nchedo-edebe ihe ochie
Comments on WinRAR:
WinRAR Metụtara software:
The software kee mebere disk si dị iche iche faịlụ oyiyi. The isi mma nke software bụ virtualization nke Archives nke na-enye ọrụ na faịlụ na-enweghị mkpa n'ihi na ha mwepụ.
The ọtọ ngwá ọrụ e mere na-arụ ọrụ na-edebe ihe ochie. The software na-akwado na-ewu ewu formats na-enye gị ohere ka ịgbakwunye watermarks maka nwebisiinka nchebe.
The software compresses faịlụ na-eji ndị kasị arụpụta mkpakọ ụzọ iji nweta ihe kasị mma n'ihi.
The software mpikota onu na decompress na-edebe ihe ochie nke iche iche na ụdị. The software na-akwado na ntughari n'etiti Archive formats na-enyere okûnam ahụ mebiri emebi edebe ihe ochie.
The ike archiver na nkwado nke na-ewu ewu Archive formats. The software enyere naghachi ahụ mebiri emebi-edebe ihe ochie na tọghata ha ọzọ formats.
The software mpikota onu, tọghata na itopusi na-edebe ihe ochie nke iche iche na ụdị na nha. The software nwere a set ngwaọrụ maka irè ime ihe nke-edebe ihe ochie.
The software-arụ ọrụ na media faịlụ. O nwere ngwá ọrụ ndị dezie photos, ọdịyo faịlụ na gbakwunye dị iche iche mmetụta na-videos.
The software aka uzo na input nke akaụntụ gị data site na-ejuputa na web iche-iche na-akpaghị aka. The software jupụtara n'ime ndebanye iche-iche na otu click.
Adaba ngwá ọrụ na-arụ ọrụ na disk oyiyi. The software na-akwado ndị na-ewu ewu image formats na-enye gị ohere iji mepụta ihe oyiyi ma ọ bụ ọkụ ha a diski.
The software iji chọpụta ọnọdụ na ọkwa nke ike draịva operability. The software na-egosiputa ọmụma zuru ezu banyere ihe dị iche iche oru egosi nke disks.
Ígwé ojii egwu egwuregwu na-ejere n'ụdị egwuregwu na nkà na ụzụ nke video gụgharia. The software na-enye playback nke kasị achọ egwuregwu na ngwaọrụ na ala usoro parameters.
Na-ewu ewu na mfe iji software agbanweta ederede massanges. Ọzọkwa, ọ na-akwado olu na video oku.
The ike ndịna-emeputa nchịkọta akụkọ-arụ ọrụ na dijitalụ sere. The software nwere ọtụtụ ngwá ọrụ na atụmatụ na-ike ọkachamara artwork.
The multifunction software na nkwado nke nkà na ụzụ, nke e mere maka video onyunyo n'elu otu ihe ma ọ bụ ebe.
Utility iji chebe nchekwa na faịlụ site na iji a paswọọdụ na-ekwe omume nke guzosie ike ọkwa dị iche iche nke nchebe. The software na-echebe na ozi si mberede nhichapụ na virus ọrịa.
Lee ihe software
Ọrụ usoro:
- Windows
- Android
Top software:
Lee ihe software


text:
Nso Utọ Idiọkn̄kpọ ke Abasi Mîdifenke?
Se Bible ọdọhọde
Edieke owo anamde idiọkn̄kpọ, ituaha n̄kpọfiọk ke se enye akanamde inyụn̄ imaha ndikpụhọde, Abasi idifenke idiọkn̄kpọ esie. Nso ikeme ndinam owo etie ntem?
Abasi esifen mbon emi ẹkabarede esịt, ẹdude uwem nte enye oyomde, ẹnyụn̄ ẹbuọtde idem ye Jesus Christ. (Utom 3:19, 20) Edi owo ekeme ndinam idiọkn̄kpọ tutu odụk enye eyịp inyụn̄ imaha ndikpụhọde. Bible ọdọhọ ke esịt utọ owo emi ọdiọk etieti, koro idiọkn̄kpọ anam esịt esie ọsọn̄. (Mme Hebrew 3:12, 13) Utọ owo emi ebiere ke esịt esie ndisọn̄ ibuot ye Abasi, enye idikpụhọkede koro esịt esie etie nte mbateso emi asatde, owo idikemeke ndinen̄ede ebiet emi akwan̄ade. (Isaiah 45:9) Inyeneke se utọ owo emi ekemede ndinam emi edinamde Abasi efen ọnọ enye.
Ndusụk mme adaiso Ido Ukpono Mme Jew ke eyo Jesus ẹma ẹnam utọ idiọkn̄kpọ emi. Mmọ ẹma ẹdiọn̄ọ ke Jesus akada edisana spirit anam utịben̄kpọ, edi mmọ ẹsu nsu ẹte ke enye ada odudu Satan anam.
Idiọkn̄kpọ emi Abasi ekemede ndifen
Ndisụn̄i Abasi ke ntak unana ifiọk. Enyene ini emi apostle Paul ekedide osun̄i isụn̄i, edi enye ọkọdọhọ ete: “Ẹma ẹtua mi mbọm, koro n̄kananade ifiọk n̄konyụn̄ nnamde n̄kpọ ke unana mbuọtidem.”
—1 Timothy 1:13.
Efịbe. Bible ọdọhọ ke enyene ndisụk mbon emi ẹkesịnde efịbe, edi ẹma ẹkabade esịt, ndien Abasi ama efen ọnọ mmọ.
—1 Corinth 6:9-11.
“Ndi mmanam idiọkn̄kpọ emi Abasi mîdifenke?”
Edieke enen̄erede asua mme idiọkn̄kpọ emi ekesinamde onyụn̄ oyomde ndikpụhọde ke ofụri esịt fo, ọwọrọ unamke idiọkn̄kpọ emi Abasi mîdifenke. Owo ekeme ndidue n̄kpọ kiet ediwak ini edi Abasi osụk efen ọnọ enye edieke enye mîkohokoi inam, ndien ke onyụn̄ odomo ukeme nditre n̄kpọ oro.
Ndusụk owo emi esịt esimiade ufen kpukpru ini ẹsikere ke ekeme ndidi imanam idiọkn̄kpọ emi Abasi mîdifenke. Edi, Bible ọdọhọ ke esịt nnyịn ekeme ndibian̄a nnyịn̄. (Jeremiah 17:9) Abasi inọhọ nnyịn odudu ndikpe ikpe nnọ owo ndomokiet, inyụn̄ idọhọke ikpe ikpe inọ idem nnyịn. (Rome 14:4, 12) Enye ekeme ndifen nnọ nnyịn kpa ye oro esịt amiade nnyịn ufen.
Ndi Judas Iscariot ama anam utọ idiọkn̄kpọ emi?
Ih! Ama anam. Idiọkitọn̄ esie ama anam enye esiyịp okụk emi ẹkesitịpde man ẹda ẹnam n̄kpọ Abasi. Enye akanam nte imenen̄ede ikere iban̄a mme ubuene, ke ini edide enye okoyom okụk se eyịpde. (John 12:4-8) Idiọkn̄kpọ ama odụk Judas idem tutu enye atap Jesus ọnọ mme asua onyụn̄ ọbọ mbak silver 30. Jesus okokot enye “eyen nsobo,” sia Jesus ama ọdiọn̄ọ ke inyeneke se idinamde Judas akabade esịt. (John 17:12) Emi ọwọrọ ke Judas idisetke tutu amama.
Judas ikatuaha n̄kpọfiọk inyụn̄ ikabade esịt. Enye akayarade idiọkn̄kpọ esie ọnọ mme adaiso ido ukpono emi ẹkedụkde odu ye enye ẹwot Jesus, utu ke ndiyarade nnọ Abasi.
Kpep N̄kpọ En̄wen
Ndi Abasi Ayan̄wam Mi Edieke Mbọn̄de Akam?
Ndi mfịna nnyịn ebehe Abasi?


text:
BAỊBỤL NSỌ—NSỤGHARỊ ỤWA ỌHỤRỤ NKE AKWỤKWỌ NSỌ
Ị̀ ga-achọ ịgụ isiokwu a n’asụsụ %%?
Jenesis 11:1-32
11 Ụwa niile wee na-asụ otu asụsụ, nweekwa otu usoro okwu.2 O wee ruo ka ha nọ na-aga n’ebe ọwụwa anyanwụ na ha mesịrị hụ otu ndagwurugwu* n’ala Shaịna,+ ha wee biri n’ebe ahụ.3 Ha wee malite ịgwa ibe ha, sị: “Ngwanụ! Ka anyị kpụọ brik, nụọ ya n’ọkụ.” Ha wee jiri brik mere nkume, ma ha ji bitumen mere ụrọ.+4 Ha wee sị: “Ngwanụ! Ka anyị wuoro onwe anyị obodo na ụlọ elu nke elu ya ga-eru n’eluigwe,+ ka anyị meekwara onwe anyị aha na-ewu ewu,+ ka anyị wee ghara ịgbasa n’ebe niile n’ụwa.”+5 Jehova wee gbadaa ka ọ hụ obodo ahụ na ụlọ elu ahụ ụmụ mmadụ wuru.+6 E mesịa, Jehova sịrị: “Lee! Ha bụ otu ndị, ha niile na-asụkwa otu asụsụ,+ nke a bụkwa ihe ha malitere ime. Ugbu a, ọ dịghị ihe ha bu n’obi ime nke ha na-apụghị ime.+7 Ngwa! Ka anyị+ gbadaa ghagbuo+ asụsụ ha n’ebe ahụ ka ha wee ghara ịnụ asụsụ ibe ha.”+8 Jehova wee mee ka ha si n’ebe ahụ gbasaa n’elu ụwa dum,+ ha wee kwụsị iwu obodo ahụ.+9 Ọ bụ ya mere e ji kpọọ ya Bebel,+ n’ihi na n’ebe ahụ ka Jehova ghagburu asụsụ ụwa dum, Jehova mekwara ka ha si n’ebe ahụ gbasaa+ n’ebe niile n’elu ụwa.10 Nke a bụ akụkọ banyere Shem.+Shem gbara otu narị afọ mgbe ọ mụrụ Apakshad,+ afọ abụọ mgbe iju mmiri gasịrị.11 Mgbe Shem mụsịrị Apakshad, ọ dịrị ndụ narị afọ ise. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.+12 Apakshad dịrị ndụ afọ iri atọ na ise. O wee mụọ Shila.+13 Mgbe Apakshad mụsịrị Shila, ọ dịrị ndụ narị afọ anọ na atọ. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.14 Shila dịrị ndụ afọ iri atọ. O wee mụọ Iba.+15 Mgbe Shila mụsịrị Iba, ọ dịrị ndụ narị afọ anọ na atọ. N’oge a, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.16 Iba wee dịrị ndụ ruo afọ iri atọ na anọ. O wee mụọ Pileg.+17 Mgbe Iba mụsịrị Pileg, ọ dịrị ndụ narị afọ anọ na iri atọ. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.18 Pileg wee dịrị ndụ ruo afọ iri atọ. O wee mụọ Riu.+19 Mgbe Pileg mụsịrị Riu, ọ dịrị ndụ narị afọ abụọ na itoolu. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.20 Riu wee dịrị ndụ ruo afọ iri atọ na abụọ. O wee mụọ Sirọg.+21 Mgbe Riu mụsịrị Sirọg, ọ dịrị ndụ narị afọ abụọ na asaa. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.22 Sirọg wee dịrị ndụ ruo afọ iri atọ. O wee mụọ Nehọ.+23 Mgbe Sirọg mụsịrị Nehọ, ọ dịrị ndụ narị afọ abụọ. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.24 Nehọ wee dịrị ndụ ruo afọ iri abụọ na itoolu. O wee mụọ Tira.+25 Mgbe Nehọ mụsịrị Tira, ọ dịrị ndụ otu narị afọ na iri na itoolu. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.26 Tira wee dịrị ndụ ruo afọ iri asaa, e mesịa, ọ mụrụ Ebram,+ Nehọ+ na Heran.27 Nke a bụ akụkọ banyere Tira.Tira mụrụ Ebram, Nehọ na Heran; Heran wee mụọ Lọt.+28 E mesịa, Heran nwụrụ ka ya na Tira nna ya nọ n’ala a mụrụ ya, n’obodo Ọọ+ nke ndị Kaldia.+29 Ebram na Nehọ wee lụrụ ndị inyom. Aha nwunye Ebram bụ Seraị,+ aha nwunye Nehọ abụrụ Milka,+ ada Heran, bụ́ nna Milka nakwa nna Iska.30 Ma Seraị bụ nwaanyị aga;+ ọ mụtaghị nwa.31 E mesịa, Tira kpọọrọ Ebram nwa ya nakwa Lọt, nwa nwa ya,+ bụ́ nwa Heran, nakwa Seraị+ bụ́ nwunye nwa ya, bụ́ nwunye Ebram nwa ya, ha na ya wee si n’obodo Ọọ nke ndị Kaldia pụọ gawa ala Kenan.+ Ka oge na-aga, ha bịarutere Heran+ wee biri n’ebe ahụ.32 Ụbọchị Tira dịrị ndụ wee bụrụ narị afọ abụọ na ise. Tira wee nwụọ na Heran.
Ihe E Dere n'Ala Ala Peeji
^ Je11:2* Otú e si dee ya n’asụsụ Hibru bụ “mbara ala nke dị na ndagwurugwu.”


text:
Akụkọ nke 116: Ụzọ Anyị Pụrụ Isi Dị Ndụ Ebighị Ebi
Ị̀ PỤRỤ ikwu ihe nwatakịrị nwaanyị a na ndị enyi ya na-agụ? Ọ bụ akwụkwọ nke a ị na-agụ—Akwụkwọ M nke Akụkọ Bible. Ha na-agụ otu akụkọ a ị na-agụ—“Ụzọ Anyị Pụrụ Isi Dị Ndụ Ebighị Ebi.”
Ị̀ ma ihe ha na-amụta? Nke mbụ, na anyị aghaghị ịmara Jehova na Ọkpara ya bụ́ Jizọs ma ọ bụrụ na anyị ga-adị ndụ ebighị ebi. Bible na-asị: ‘Nke a bụ ụzọ isi dị ndụ ebighị ebi. Mụta ihe banyere onye naanị ya bụ ezi Chineke ahụ, na Ọkpara ya o zitere n’ụwa, bụ́ Jizọs Kraịst.’
Olee otú anyị pụrụ isi mụta ihe banyere Jehova Chineke na Ọkpara ya Jizọs? Otu ụzọ bụ site n’ịgụ Akwụkwọ M nke Akụkọ Bible site n’isi ruo ná ngwụsị. Ọ na-akọ ọtụtụ ihe banyere Jehova na Jizọs, ọ́ bụghị ya? Ọ na-akọkwa ọtụtụ ihe ha mere na ihe ha ka ga-eme. Ma anyị ga-eme ihe karịrị naanị ịgụ akwụkwọ a.
Ị̀ na-ahụ akwụkwọ ọzọ ahụ nke dị n’ala? Ọ bụ Bible. Rịọ mmadụ ka ọ na-agụpụtara gị akụkụ Bible ebe ndị e si nweta akụkọ ndị dị n’akwụkwọ a. Bible na-enye anyị ihe ọmụma niile dị anyị niile mkpa iji nwee ike ife Jehova n’ụzọ ziri ezi, wee nwee ndụ ebighị ebi. Ya mere, anyị kwesịrị ịhụ na anyị na-amụ Bible mgbe niile.
Ma ịmụta ihe banyere Jehova Chineke na Jizọs Kraịst ezughị. Anyị pụrụ inwe ọtụtụ ihe ọmụma banyere ha na ozizi ha ma ghara inweta ndụ ebighị ebi. Ị̀ ma ihe ọzọ dị mkpa?
Ọ dịkwa mkpa ka anyị na-ebi ndụ kwekọrọ n’ihe anyị na-amụ. Ì chetara Judas Iskarịọt? Ọ bụ otu n’ime mmadụ iri na abụọ ahụ Jizọs họọrọ ka ha bụrụ ndịozi ya. Judas nwere ihe ọmụma dị ukwuu banyere Jehova na Jizọs. Ma gịnị mere ya? Mgbe nwa oge gasịrị, ọ malitere ịchọ naanị ọdịmma nke aka ya, o wee rara Jizọs nye n’aka ndị iro ya n’ọnụ ego ọlaọcha iri atọ. N’ihi ya, Judas agaghị enweta ndụ ebighị ebi?
Ì chetara Gehezaị, onye anyị mụrụ ihe banyere ya n’Akụkọ nke 69? Ọ chọrọ inwe uwe na ego na-abụghị nke ya. O wee ghaa ụgha iji nweta ha. Ma Jehova nyere ya ahụhụ. Ọ ga-enyekwa anyị ahụhụ ma ọ bụrụ na anyị egeghị ntị n’iwu ya.
Ma e nwere ọtụtụ ndị ezi mmadụ jiri ikwesị ntụkwasị obi fee Jehova ofufe. Anyị chọrọ ịdị ka ha, ọ̀ bụ na anyị achọghị? Nwata nwoke ahụ bụ́ Samuel bụ ezi ihe nlereanya anyị kwesịrị ịgbaso. Cheta, dị ka anyị hụrụ n’Akụkọ nke 55, ọ dị naanị afọ anọ ma ọ bụ ise mgbe ọ malitere ife Jehova n’ụlọikwuu ya. N’ihi ya, n’agbanyeghị otú ị bụruru nwata, ị dịkarịghị nta ife Jehova ofufe.
N’ezie, onye anyị niile chọrọ iso bụ Jizọs Kraịst. Ọbụna mgbe ọ bụ nwata, dị ka e gosiri n’Akụkọ nke 87, ọ nọ n’ụlọ nsọ na-agwa ndị ọzọ banyere Nna ya nke eluigwe. Ka anyị gbasoo ihe nlereanya ya. Ka anyị na-agwa ọtụtụ ndị okwu ruo ókè anyị nwere ike banyere Jehova Chineke anyị nke dị ebube, na Ọkpara ya, bụ́ Jizọs Kraịst. Ọ bụrụ na anyị emee ihe ndị a, anyị ga-enwe ike ịdị ndụ ebighị ebi n’ime paradaịs ọhụrụ nke Chineke n’elu ala.
Jọn 17:3; Abụ Ọma 145:1-21.
Ajụjụ
- Gịnị ka ọ dị mkpa ka anyị mara iji wee dị ndụ ebighị ebi?
- Olee otú anyị pụrụ isi mụta banyere Jehova Chineke na Jizọs, dị ka e gosiri n’ihe banyere nwatakịrị nwaanyị ahụ na ndị enyi ya bụ́ ndị ha na ya nọ na foto a?
- Olee akwụkwọ ọzọ ị na-ahụ na foto a, n’ihi gịnịkwa ka anyị ji kwesị ịdị na-agụ ya mgbe mgbe?
- E wezụga ịmụta banyere Jehova na Jizọs, olee ihe ọzọ a chọrọ iji nweta ndụ ebighị ebi?
- Olee ihe anyị na-amụta n’Akụkọ nke 69?
- Gịnị ka ezi ihe nlereanya nke obere nwa bụ́ Samuel nke dị n’Akụkọ nke 55 na-egosi?
- Olee otú anyị pụrụ isi gbasoo ihe nlereanya Jizọs Kraịst, ọ bụrụkwa na anyị emee otú ahụ, olee ihe anyị ga-enwe ike ime n’ọdịnihu?
Ajụjụ ndị ọzọ
- Gụọ Jọn 17:3.
Olee otú Akwụkwọ Nsọ si egosi na inweta ihe ọmụma banyere Jehova Chineke na Jizọs Kraịst gụnyere ihe karịrị ibu ihe ndị bụ́ eziokwu n’isi? (Mat. 7:21; Jems 2:18-20; 1 Jọn 2:17)
- Gụọ Abụ Ọma 145:1-21.
Gịnị bụ ụfọdụ n’ime ọtụtụ ihe ndị mere anyị ga-eji na-eto Jehova? (Ọma 145:8-11; Mkpu. 4:11)
Olee otú Jehova si “dị mma n’ebe ihe niile e kere eke dị,” oleekwa otú nke a kwesịrị isi mee ka anyị bịarukwuo ya nso? (Ọma 145:9; Mat. 5:43-45)
Ọ bụrụ na anyị hụrụ Jehova n’anya, olee ihe a ga-akpali anyị ime? (Ọma 119:171, 172, 175; 145:11, 12, 21)
GỤKWUO GBASARA YA
Ụzọ, Eziokwu, na Ndụ
Ihe ndị Jizọs kụziri na ihe ndị o mere nke dị́ n’akwụkwọ Matiu, Mak, Luk, na Jọn nwere ike ịgbanwe ndụ gị.


text:
Ò Nwere Onye Dị́ Adị Bụ́ Chineke?
Ihe Baịbụl kwuru
Ee. Baịbụl kwuru ọtụtụ ihe gosiri na Chineke dị. Baịbụl gwakwara anyị ka anyị nwee okwukwe na Chineke. Ma, ọ naghị ekwu ka anyị kweta ihe niile ndị chọọchị na-ekwu. Ihe ọ na-ekwu bụ ka anyị jiri ‘ike iche echiche’ na ‘ikike anyị ji aghọta ihe’ mata nke bụ́ eziokwu banyere Chineke. (Ndị Rom 12:1; 1 Jọn 5:
Otú eluigwe na ụwa si dịrị n’usoro, ihe ndị dị́ ndụ adịkwa n’ime ha gosiri na e nwere Onye kere ha. Baịbụl kwuru, sị: “N’ezie, ụlọ ọ bụla nwere onye rụrụ ya, ma onye rụrụ ihe niile bụ Chineke.” (Ndị Hibru 3:4) Ọ bụ eziokwu na o nwere ike ịdị ka ihe a Baịbụl kwuru enweghị oké ihe ọ bụ, ma ọtụtụ ndị gụrụ oké akwụkwọ kwetara na ihe a o kwuru gbara ọkpụrụkpụ. *
Ọ na-agụsi anyịnwa bụ́ ụmụ mmadụ agụụ ike ịghọta ihe mere anyị ji dịrị ndụ. Ọ bụrụgodị na anyị enwetachaa ihe niile dị́ anyị mkpa ma anyị aghọtabeghị ihe mere anyị ji dịrị ndụ, obi anaghị eru anyị ala. Ihe a anyị chọrọ ịghọta so n’ihe Baịbụl kpọrọ “mkpa ime mmụọ.” Ịmata onye Chineke bụ na ife ya sokwa ná mkpa ime mmụọ anyị nwere. (Matiu 5:3; Mkpughe 4:
11) Mkpa a anyị nwere so n’ihe gosiri na Chineke dị adị. O gosikwara na onye kere anyị hụrụ anyị n’anya, chọọkwa ka anyị ghọta ihe mere anyị ji dịrị ndụ. —Matiu 4:4.
E nwere ọtụtụ amụma ndị e dere na Baịbụl ọtụtụ narị afọ tupu oge e kwuru na ha ga-emezu. Ha mezukwara otú e kwuru na ha ga-eme. Otú ha si mezuchaa gosiri na e nwere onye karịrị mmadụ amụma ndị ahụ si n’aka ya.
—2 Pita 1: 21.
Ndị so dee Baịbụl ma ọtụtụ ihe banyere sayensị karịa otú ndị ha na ha dịkọrọ ndụ ma. Dị ka ihe atụ, n’oge ochie, ọtụtụ ndị kweere na e nwere anụmanụ a dọkwasara ụwa n’elu ya, dị ka enyí, ézì ọhịa, ma ọ bụ oké ehi. Ma, Baịbụl kwuru na ‘ọ dịghị ihe Chineke kokwasịrị ụwa na ya.’ (Job 26:7) Baịbụl kwukwara na ụwa “dị gburugburu” ma ọ bụ okirikiri. (Aịzaya 40:22) Ọtụtụ ndị kwetara na naanị ihe mere ndị so dee Baịbụl ji mara ihe ndị a bụ na ọ bụ Chineke mere ka ha mata ha.
Baịbụl zara ọtụtụ ajụjụ tara akpụ, ndị ọ ga-abụ ma mmadụ amataghị azịza ha, ya ekwerezie na Chineke adịghị. Ụfọdụ ajụjụ ndị ahụ bụ: Ọ bụrụ na Chineke hụrụ anyị n’anya ma ka ihe niile ike, gịnị mere ahụhụ na ihe ọjọọ ji ju n’ụwa? Gịnị mere okpukpe ji emekarị ka ndị mmadụ na-eme ihe ọjọọ kama ịna-eme ihe ọma?
—Taịtọs 1: 16.
^ para. 4 Dị ka ihe atụ, e nwere otu nwoke nwụrụla anwụ aha ya bụ Allan Sandage. Ọ bụ ọkachamara n’ihe banyere mbara igwe. O kwuru banyere eluigwe na ụwa, sị: “O siiri m ike ikweta na eluigwe na ụwa a dị́ n’usoro pụtara n’onwe ya. A ga-enwerịrị ihe haziri ha ahazi. Ọ ka na-agbagwoju m anya ma Chineke ọ̀ dị. Ma, ọ bụ naanị ikweta na ọ dị ga-eme ka mmadụ ghọta otú ihe niile si malite ịdị.”


text:
BAỊBỤL NSỌ—NSỤGHARỊ ỤWA ỌHỤRỤ NKE AKWỤKWỌ NSỌ
Ị̀ ga-achọ ịgụ isiokwu a n’asụsụ %%?
1 Ndị Eze 16:1-34
16 Okwu Jehova kwuru megide Beasha wee ruo Jihu+ nwa Hanenaị+ ntị, sị:2 “Ebe ọ bụ na m si n’ájá+ kpọlite gị ka m wee mee gị onye ndú nke ndị m bụ́ Izrel,+ ma ị malitere na-eje ije n’ụzọ Jeroboam+ wee mee ka ndị m bụ́ Izrel mehie site n’iji mmehie ha na-akpasu m iwe,+3 lee, m na-ekpochapụ Beasha na ụlọ ya, m ga-emekwa ka ụlọ ya dịrị ka ụlọ Jeroboam nwa Nibat.+4 Onye Beasha ọ bụla nke nwụrụ n’obodo, nkịta ga-eri ya; onye ya ọ bụla nke nwụrụ n’ọhịa, anụ ufe nke eluigwe ga-eri ya.”+5 Ma ihe ndị ọzọ metụtara Beasha na ihe o mere na ike ọ kpara, ọ̀ bụ na e deghị ha n’akwụkwọ+ ihe ndị mere n’ụbọchị ndị eze Izrel?6 N’ikpeazụ, Beasha sooro nna nna ya hà dinaa, e wee lie ya na Teza;+ Ila nwa ya wee malite ịchị n’ọnọdụ ya.7 Site n’ọnụ Jihu nwa Hanenaị onye amụma, okwu Jehova bịakwasịrị Beasha na ụlọ ya,+ n’ihi ihe ọjọọ niile o mere n’anya Jehova site n’iji ihe aka ya mere+ kpasuo ya iwe,+ ka o wee dịrị ka ụlọ Jeroboam, nakwa n’ihi na o gburu ya.+8 N’afọ nke iri abụọ na isii nke ọchịchị Esa bụ́ eze Juda, Ila nwa Beasha ghọrọ eze Izrel wee chịa afọ abụọ na Teza.9 Onye na-ejere ya ozi bụ́ Zimraị+ onyeisi ọkara ìgwè ụgbọ ịnyịnya ya wee malite ịgbara ya izu mgbe ọ nọ na Teza na-aṅụbiga mmanya ókè+ n’ụlọ Aza, bụ́ onye na-elekọta ezinụlọ+ ya na Teza.10 Zimraị wee bata gbuo+ ya n’afọ nke iri abụọ na asaa nke ọchịchị Esa bụ́ eze Juda, o wee malite ịchị n’ọnọdụ ya.11 O wee ruo na mgbe ọ malitere ịchị, ozugbo ọ nọkwasịrị n’ocheeze ya, o gburu ndị ezinụlọ Beasha niile. O kweghị ka onye ya ọ bụla nke bụ́ nwoke+ ma ọ bụ ndị ga-abọrọ ya ọbọ ọbara+ ma ọ bụ ndị enyi ya fọdụ.12 Zimraị si otú a laa ụlọ Beasha dum n’iyi,+ dị ka Jehova kwuru+ megide Beasha site n’ọnụ Jihu onye amụma,+13 n’ihi mmehie niile nke Beasha na mmehie nke Ila+ nwa ya, bụ́ ndị ha mere, ndị ha jikwa mee ka Izrel mehie site n’iji arụsị ha na-abaghị n’ihe+ kpasuo Jehova bụ́ Chineke Izrel iwe.14 Ma ihe ndị ọzọ metụtara Ila na ihe niile o mere, ọ̀ bụ na e deghị ha n’akwụkwọ+ ihe ndị mere n’ụbọchị ndị eze Izrel?15 N’afọ nke iri abụọ na asaa nke ọchịchị Esa bụ́ eze Juda, Zimraị ghọrọ eze ma chịa ụbọchị asaa+ na Teza, ka ndị Izrel mara ụlọikwuu ibuso Gibetọn,+ bụ́ obodo ndị Filistia, agha.16 Ka oge na-aga, ndị ahụ mara ụlọikwuu nụrụ ka e kwuru, sị: “Zimraị agbawo izu wee gbuo eze.” Ya mere, Izrel dum mere Ọmraị,+ bụ́ onyeisi ndị agha, eze Izrel n’ụbọchị ahụ n’ebe ha mara ụlọikwuu.17 Ọmraị, ya na Izrel dum, wee si na Gibetọn gbagoro wee malite ịnọchibido+ Teza.18 O wee ruo na ozugbo Zimraị hụrụ na e wegharawo obodo ahụ, ọ banyere n’ụlọ obibi dị elu nke ụlọ eze wee gbaa ụlọ eze ọkụ gbakọta onwe ya, o wee nwụọ,+19 n’ihi mmehie ya, bụ́ ndị o mere site n’ime ihe jọrọ njọ n’anya Jehova,+ site n’ije ije n’ụzọ Jeroboam nakwa ná mmehie ndị o mere site n’ime ka Izrel mehie.+20 Ma ihe ndị ọzọ metụtara Zimraị na izu ọjọọ ọ gbara, ọ̀ bụ na e deghị ha n’akwụkwọ+ ihe ndị mere n’ụbọchị ndị eze Izrel?21 Ọ bụ mgbe ahụ ka ndị Izrel malitere ikewa onwe ha abụọ.+ E nwere otu akụkụ n’ime ha ghọrọ ndị na-eso Tibnaị nwa Gaịnat, iji mee ya eze, akụkụ nke ọzọ aghọọ ndị na-eso Ọmraị.22 N’ikpeazụ, ndị na-eso Ọmraị meriri ndị na-eso Tibnaị nwa Gaịnat; nke mere na Tibnai nwụrụ, Ọmraị wee malite ịchị.23 N’afọ nke iri atọ na otu nke ọchịchị Esa bụ́ eze Juda, Ọmraị ghọrọ eze Izrel wee chịa afọ iri na abụọ. Ọ chịrị afọ isii na Teza.24 O wee zụrụ ugwu Sameria n’aka Shima ma kwụọ ya talent ọlaọcha abụọ, wee malite iwu obodo n’ugwu ahụ ma gụọ obodo ahụ o wuru Sameria,+ site n’aha Shima bụ́ onye nwe ugwu ahụ.25 Ọmraị wee na-eme ihe jọrọ njọ n’anya Jehova ma mee ihe dị njọ karịa ndị niile bu ya ụzọ.+26 O wee na-eje ije n’ụzọ niile Jeroboam nwa Nibat+ jere nakwa ná mmehie ya nke o ji mee ka Izrel mehie site n’iji arụsị na-abaghị n’ihe+ kpasuo Jehova bụ́ Chineke Izrel iwe.27 Ma ihe ndị ọzọ metụtara Ọmraị, ihe o mere na ike ọ kpara, ọ̀ bụ na e deghị ha n’akwụkwọ+ ihe ndị mere n’ụbọchị ndị eze Izrel?28 N’ikpeazụ, Ọmraị sooro nna nna ya hà dinaa, e wee lie ya na Sameria; Ehab+ nwa ya wee malite ịchị n’ọnọdụ ya.29 Ma Ehab nwa Ọmraị ghọrọ eze Izrel n’afọ nke iri atọ na asatọ nke ọchịchị Esa bụ́ eze Juda; Ehab nwa Ọmraị wee na-achị Izrel afọ iri abụọ na abụọ na Sameria.+30 Ehab nwa Ọmraị wee mee ihe jọrọ njọ n’anya Jehova karịa ndị niile bu ya ụzọ.+31 O wee ruo na, dị ka à ga-asị na ije ije ná mmehie Jeroboam+ nwa Nibat bụ ntakịrị+ ihe n’anya ya, ọ lụụrụ+ Jezibel+ bụ́ ada Etbel eze ndị Saịdọn+ ma malite ife Bel,+ na-akpọkwara ya isiala.32 O wukwaara Bel ebe ịchụàjà n’ụlọ+ Bel bụ́ nke o wuru na Sameria.33 Ehab wee mee ogwe osisi dị nsọ;+ Ehab wee mekwuo ihe iji kpasuo Jehova bụ́ Chineke Izrel iwe+ karịa ndị eze niile nke Izrel bụ́ ndị bu ya ụzọ.34 N’ụbọchị ya, Hayel, bụ́ onye Betel, wuru Jeriko. Ịtọ ntọala ya riri isi Abaịram bụ́ ọkpara ya, itinye ibo ụzọ ya riri isi Sigọb bụ́ ọdụdụ nwa ya, dị ka Jehova kwuru site n’ọnụ Jọshụa nwa Nọn.+


text:
IBUOTIKỌ MAGAZINE EMI | NTE BIBLE ASAN̄ADE EDISỊM MFỊN
Bible Osụk Ododu Kpa ye Oro Ẹkedomode Ndikpụhọ N̄kpọ
SE IKPAKANAMDE BIBLE OKÛDU: Bible osụk ododu kpa ye oro ndusụk owo mîkamaha enye, ẹkenyụn̄ ẹwetde enye ke n̄kpọ emi ekemede ndisọp mbiara. Edi ndusụk mbon emi ẹkesion̄ode Bible ẹwet ẹma ẹdomo ndisiak mmọn̄ ke Ikọ Abasi. Ndusụk ini, mmọ ẹma ẹsịn n̄kpọ ke Ikọ Abasi man ekem ye se mmọ ẹkpepde, utu ke ndikpep se Bible ọdọhọde. Yak ineme uwụtn̄kpọ ifan̄:
Itie utuakibuot: Ke n̄kpọ nte isua 2,300 emi ekebede, mbon emi ẹkewetde Bible mbon Samaria ẹma ẹsịn n̄kpọ ke utịt Exodus 20:17, oro edi, “ke Obot Gerizim. Do ke afo edibọp itieuwa.” Mmọ ẹkenam emi man etie nte ke N̄wed Abasi ọdọhọ mmọ ẹbọp temple ke Obot Gerizim.
Ukpepn̄kpọ Abasi-Ita-ke-Kiet: N̄kpọ nte isua 300 ke ẹma ẹkewet Bible ẹkụre, osion̄o-n̄wed emi ekenịmde ke Abasi edi ita-ke-kiet ama esịn ikọ emi ke 1 John 5:7, “ke heaven, Ete, Ikọ, ye Edisana Spirit: mmọ mbita emi ẹdi kiet.” Ikọ emi ikesịneke ke ata akpa Bible. Bruce Metzger, ataifiọk emi esinamde ndụn̄ọde aban̄a Bible, ọdọhọ ke ọtọn̄ọde ke n̄kpọ nte isua 1,500 emi ekebede, ke ikọ emi ama odu ke ediwak ikpan̄wed Bible oro ẹkotde Old Latin ye enye emi ẹkotde Latin Vulgate.
Enyịn̄ Abasi: Ediwak mme akabade Bible ẹma ẹsio enyịn̄ Abasi ẹfep ke N̄wed Abasi ke ntak nsunsu ukpepn̄kpọ emi mme Jew ẹkesikpepde. Mmọ ẹkesisịn “Ọbọn̄” m̀mê “Abasi” ke mme itie emi ẹkpesịnde enyịn̄ Abasi. Idịghe Andibot nnyịn kpọt ke ẹsikot Ọbọn̄ m̀mê Abasi, ẹsitiene ẹkot mme owo, n̄kpọ emi ẹtuakde ibuot ẹnọ, ye Devil.—John 10:34, 35; 1 Corinth 8:5, 6; 2 Corinth 4:4. *
SE INAMDE BIBLE AKA ISO ODU: Akpa, okposụkedi emi ndusụk mbon oro ẹkesion̄ode Bible ẹwet mîketịn̄ke enyịn inam utom mmọ, ndusụk mmọ ẹkekam ẹkoide-koi ẹwet se mîsịneke ke Bible, ata ediwak mmọ ẹma ẹnen̄ede ẹtịn̄ enyịn ẹsion̄o ikọ kiet kiet ẹwet. Mme Masorete ẹketọn̄ọ ndision̄o N̄wed Abasi Usem Hebrew n̄wet ke n̄kpọ nte isua 1,500 emi ekebede. Ẹdọhọ ke mmọ ẹkesibabat ikọ mbak ẹdidue ẹsịn n̄kpọ ke Ikọ Abasi. Ebiet ekededi oro mmọ ẹkekerede ke ndudue odu ke ikpan̄wed Bible oro mmọ ẹkekamade, mmọ ẹma ẹsisịn idiọn̄ọ ke mben ikpan̄wed mmọ. Mme Masorete ikesịnke n̄kpọ ke Ikọ Abasi. Prọfesọ Moshe Goshen-Gottstein ọkọdọhọ ke mmọ ẹkekere ke ndikokoi nsịn n̄kpọ ke Ikọ Abasi edi n̄kponn̄kan idiọkn̄kpọ.
Ọyọhọ iba, sia ata ediwak ikpan̄wed Bible ẹdude mfịn, emi anam ntaifiọk emi ẹsinamde ndụn̄ọde ẹban̄a Bible ẹkeme ndikụt itie emi ndudue odude. Ke uwụtn̄kpọ, ikpọ owo ufọkabasi ẹkesikere ke Bible usem Latin mmimọ edi ata nnennen Bible. Edi mmọ ẹma ẹsịn ikọ emi iketịn̄de iban̄a do ke 1 John 5:7, kpa ye oro ikọ emi mîkesịneke ke ata akpa Bible. Mbon oro ẹkekabarede ọwọrọetop Bible King James ẹma ẹkam ẹtiene ẹsịn ikọ emi. Edi nso ke mme ikpan̄wed Bible en̄wen oro ẹkedide ẹdikụt okowụt? Bruce Metzger ekewet ete: “Ikọ oro ẹsịnde do [ke 1 John 5:7] idụhe ke n̄kani ikpan̄wed Bible ekededi (ke usem Syriac, Coptic, Armenian, Ethiopic, Arabic, Slavonic), ke mîbọhọke ke usem Latin kpọt.” Ntre, owo ikesịnke ikọ emi ke mme Bible en̄wen, ndien ke ini ẹkefiakde ẹkpụhọ n̄kpọ ke Bible King James, ẹma ẹsio ikọ oro ẹfep.
Ndi ata n̄kani ikpan̄wed Bible ẹwụt ke se ikesịnede ke ata akpa Bible oro Abasi akanamde ẹwet osụk esịne ke Bible oro inyenede mfịn? Ke ini ẹkefiọhọde ata n̄kani ikpan̄wed Bible ẹkpere Inyan̄ Inụn̄ ke 1947, ntaifiọk emi ẹsinamde ndụn̄ọde ẹban̄a Bible ẹma ẹmen se idude ke mme ikpan̄wed emi ẹdomo ye ikpan̄wed emi mme Masorete ẹkesion̄ode ẹwet ke usem Hebrew. Ẹkewet mme ikpan̄wed emi ẹkefiọhọde mi n̄kpọ nte isua 1,000 mbemiso mme Masorete ẹkewetde eke mmọ. Kiet ke otu ntaifiọk oro ẹkedụn̄ọrede mme ikpan̄wed emi ẹkekụtde ẹkpere Inyan̄ Inụn̄ do ọdọhọ ke ikpan̄wed emi anam mmimọ inen̄ede inịm ke mme Masorete oro ẹkesion̄ode Bible ẹwet ikesịnke n̄kpọ ke Ikọ Abasi. Ke ofụri isua tọsịn kiet, mmọ ẹma ẹtịn̄ enyịn ẹsion̄o nnennen se mme andiwet Bible ẹkewetde, ẹwet.
Ediwak ikpan̄wed n̄kukịp ẹdu ke Itie Ubon N̄wed Chester Beatty ke Dublin ke Ireland. Ndien ekpere ndidi kpukpru n̄wed Bible ke N̄wed Abasi Usem Greek ẹdu ke ikpan̄wed oro, esịnede mme ikpan̄wed Bible oro ẹkesion̄ode ẹwet n̄kpọ nte isua 100 kpọt ke ẹma ẹkewet Bible ẹkụre. The Anchor Bible Dictionary ọdọhọ ke mme ikpan̄wed emi ẹnam ifiọk mbufa n̄kpọ iban̄a Bible ẹnyụn̄ ẹwụt ke se ikesịnede ke ata akpa Bible esịne ke Bible oro inyenede mfịn.
‘Idụhe n̄wed eset efen emi ẹkesion̄ode nnennen nnennen ẹwet ntre’
SE IKỤTDE MFỊN: Ata ediwak n̄kani ikpan̄wed Bible oro inyenede mfịn ẹnam ifiọk nnennen se mme andiwet Bible ẹkewetde. Kop se Sir Frederic Kenyon ekewetde mi aban̄a N̄wed Abasi Usem Greek: ‘Idụhe n̄wed eset efen emi enyenede utọ ediwak ikpan̄wed oro anamde ẹfiọk se ikesịnede ke ata akpa oro ẹkewetde. Inyụn̄ idụhe ataifiọk oro enyenede eti esịt, emi ọkpọdọhọde ke Bible oro inyenede mfịn okpụhọde ye ata akpa Bible.’ Kop n̄ko se William Henry Green, ataifiọk emi esinamde ndụn̄ọde aban̄a Bible, ekewetde aban̄a N̄wed Abasi Usem Hebrew: ‘Idụhe n̄wed eset efen emi ẹkesion̄ode nnennen nnennen ẹwet ntre.’
^ ikp. 6 Edieke oyomde ndifiọk n̄kpọ en̄wen mban̄a se inemede emi, mbọk kot N̄wetndian Ikọ 1 ke Edisana N̄wed Abasi—Edikabade Eke Obufa Ererimbot. Bible emi odu ke www.jw.org/efi.
Kpep N̄kpọ En̄wen
“Ẹkeyak Edisana Ikọ Abasi Ẹsịn Mmọ ke Ubọk” Ẹte Ẹkabade—Rome 3:22
Ebe isua ikie tọn̄ọ Mme Ntiense Jehovah ẹketọn̄ọ ndida nsio nsio Bible n̄kpep ikọ Abasi. Edi ntak emi mmọ ẹketọn̄ọde ndikabade Bible ke Ikọmbakara eyomfịn-e?
Ntak Emi Nnyịn Isiode Edikabade Eke Obufa Ererimbot?
Didie ke Bible emi okpụhọde ye mme Bible eken?


text:
Na-akwanyere Aha Ukwu Jehova Ùgwù
‘M ga-enye aha gị otuto ruo mgbe ebighị ebi.’—ỌMA 86:12.
1, 2. Olee otú Ndịàmà Jehova si ele aha Chineke anya, nke dị iche n’otú chọọchị Krisendọm si ele ya anya?
O DORO anya na ọtụtụ chọọchị Krisendọm na-agbara aha Chineke ọsọ. Dị ka ihe atụ, otu Baịbụl a kpọrọ Revised Standard Version kwuru n’okwu mmalite ya, sị: “Chọọchị Ndị Kraịst niile e nwere n’ụwa ekwesịghị inwe aha ọ bụla a na-akpọ onye ahụ naanị ya bụ Chineke.”
2 Ma, Ndịàmà Jehova echeghị otú ahụ. Obi dị anyị ụtọ na a kpọkwasịrị anyị aha Chineke nakwa na anyị na-enye ya otuto. (Gụọ Abụ Ọma 86:12; Aịzaya 43:10.) Ihe ọzọ bụ na anyị ghọtara na ọ bụ ihe ùgwù na anyị ma ihe aha ahụ pụtara, ghọtakwa na ọ dị mkpa ka e doo aha Chineke nsọ. (Mat. 6:9) Ma anyị ekwesịghị iji ihe ùgwù ahụ gwurie egwu. N’ihi ya, ka anyị tụlee ajụjụ atọ dị mkpa: Gịnị ka ịma aha Chineke pụtara? Olee otú Jehova si gosi na ya ruru eru ịza aha ahụ, nke mere ka a na-etokwu aha ahụ? Olee otú anyị nwere ike isi na-ejegharị n’aha Jehova?
IHE ỊMA AHA CHINEKE PỤTARA
3. Gịnị ka ịma aha Chineke pụtara?
3 Ịma aha Chineke apụtaghị naanị ịma na aha ya bụ “Jehova.” Ọ pụtara ịma ụdị Chineke Jehova bụ, àgwà ya, nzube ya, na ihe ndị Baịbụl gwara anyị na o mere, karịchaa otú o si emeso ndị ya. N’eziokwu, ka Jehova na-emezu nzube ya, ọ na-eji nwayọọ nwayọọ eme ka a ghọta ụdị Chineke ọ bụ. (Ilu 4:18) Jehova mere ka Adam na Iv mara aha ya; n’ihi ya, Iv kpọrọ aha ahụ mgbe ọ mụrụ Ken. (Jen. 4:1) Ndị ji obi ha niile fee Jehova n’oge ochie, dị ka Noa, Ebreham, Aịzik, na Jekọb maara aha Chineke. Ha ji nwayọọ nwayọọ na-amatakwu ụdị Chineke Jehova bụ ka ọ na-agọzi ha, na-elekọta ha, na-emekwa ka ha mara ihe o bu n’obi imere ha. Chineke mere ka Mozis ghọta ihe pụrụ iche aha ya bụ́ Jehova pụtara.
4. Gịnị mere Mozis ji jụọ Chineke ihe bụ́ aha ya? Gịnị mere o ji chọọ ihe ọ ga-eji mee ka ndị Izrel kweta na Chineke ga-anapụta ha?
4 Gụọ Ọpụpụ 3:10-15. Mgbe Mozis dị iri afọ asatọ, Chineke nyere ya iwu, sị: ‘Ị ga-akpọpụta ndị m bụ́ ụmụ Izrel n’Ijipt.’ Mozis weturu obi jụọ ya otu ajụjụ dị mkpa. Ihe ajụjụ ahụ pụtara bụ, ‘Gịnị bụ aha gị?’ Ebe ọ bụ na a ma aha Chineke kemgbe, gịnị mere Mozis ji jụọ ajụjụ ahụ? Ọ dị ka ọ̀ chọrọ ịmatakwu banyere onye na-aza aha ahụ, ya bụ na ọ chọrọ ịmata ihe ndị ọ ga-eji mee ka ndị Izrel kweta na ọ bụ eziokwu na Chineke ga-anapụta ha. Ihe ahụ Mozis chọrọ ịma kwesịrị ekwesị, ebe ọ bụ na ndị Izrel agbaala ohu ọtụtụ afọ n’Ijipt. Ha nwere ike ịna-eche ma Chineke ndị nna nna ha ọ̀ ga-anapụtali ha. N’eziokwu, ụfọdụ ndị Izrel malitedịrị ife chi ndị Ijipt! —Ezik. 20:7, 8.
5. Olee otú Jehova si mee ka Mozis ghọtakwuo ihe aha ya pụtara?
5 Gịnị ka Jehova zara Mozis? Ọ zara ya, sị: “Nke a bụ ihe ị ga-agwa ụmụ Izrel, ‘M GA-ABỤ ezitewo m ka m bịakwute unu.’” * O kwukwara, sị: “Jehova bụ́ Chineke nna nna unu hà . . . ezitewo m ka m bịakwute unu.” Chineke mere ka Mozis mata na ya ga-abụ ihe ya chọrọ ịbụ iji mezuo nzube ya, na ya ga-emezu ihe ọ bụla ya kwuru. Ọ bụ ya mere Jehova ji kwuo banyere onwe ya n’amaokwu nke iri na ise, sị: “Nke a bụ aha m ruo mgbe ebighị ebi, nke a bụkwa ihe ncheta m site n’otu ọgbọ ruo ọgbọ ọzọ.” Ọ ga-abụrịrị na ihe ahụ Jehova gwara Mozis mere ka okwukwe ya sie ike, meekwa ka ọ na-atụ egwu Chineke!
JEHOVA GOSIRI NA YA RURU ERU ỊZA AHA YA
6, 7. Olee otú Jehova si mezuo nkwa ndị o kwere?
6 N’oge na-adịghị anya ka Jehova gwachara Mozis okwu, o mezuru nkwa o kwere ma napụta ndị Izrel n’Ijipt. O ji ihe otiti iri kụziere ndị Ijipt ihe ma gosi na Fero na chi ndị Ijipt adịghị ike. (Ọpụ. 12:12) Jehova mechara mee ka Oké Osimiri Uhie kewaa, meekwa ka ndị Izrel si n’etiti ya gafee. Ma, o mere ka oké osimiri ahụ rie Fero na ndị agha ya. (Ọma 136:13-15) Ná “nnukwu ala ịkpa nke dị egwu,” Jehova chebere ndị ya ma na-enye ha nri na mmiri. O nwere ike ịbụ na ha niile ruru nde mmadụ abụọ ma ọ bụ atọ. O mekwara ka uwe ha na akpụkpọ ụkwụ ha ghara ịka nká. (Diut. 1:19; 29:5) N’eziokwu, o nweghị ihe ga-egbochi Jehova imezu nkwa ọ bụla o kwere. O mechara gwa Aịzaya, sị: “Mụ onwe m bụ Jehova, e nweghịkwa onye nzọpụta ọzọ ma e wezụga m.”—Aịza. 43:11.
7 Jọshụa, bụ́ onye nọchiri Mozis, jikwa anya ya hụ ihe ndị dị egwu Jehova mere n’Ijipt nakwa n’ala ịkpa. N’ihi ya, mgbe ọ fọrọ obere ka Jọshụa nwụọ, o ji obi ya niile gwa ndị Izrel ibe ya, sị: “Unu jikwa obi unu dum na mkpụrụ obi unu dum mara nke ọma na ọ dịghị otu ihe n’ime ihe ọma niile Jehova bụ́ Chineke unu gwara unu nke na-emezughị. Ha niile emezuworo unu. Ọ dịghị otu ihe n’ime ha nke na-emezughị.” (Jọsh. 23:14) O doro anya na Jehova gosiri na ya na-emezu nkwa ọ bụla o kwere.
8. Olee otú Jehova si emezu nkwa ya taa?
8 Taa, Jehova ka na-emezu nkwa ya. O si n’aka Ọkpara ya buo amụma na n’oge ikpeazụ, a ga-ekwusa ozi ọma Alaeze ya “n’elu ụwa dum mmadụ bi.” (Mat. 24:14) Olee onye ọzọ ma e wezụga Chineke Pụrụ Ime Ihe Niile, nke nwere ike ibu ụdị amụma ahụ, hụ na o mezuru, jirikwa ọtụtụ ndị “na-agụghị oké akwụkwọ na ndị nkịtị” na-arụ ọrụ ahụ? (Ọrụ 4:13) N’ihi ya, mgbe anyị na-arụ ọrụ ahụ, anyị so na-emezu amụma ahụ e buru na Baịbụl. Anyị na-akwanyere aha Nna anyị, bụ́ Jehova, ùgwù ma na-egosi na anyị ji obi anyị niile na-ekpe ekpere, sị: “Ka e doo aha gị nsọ. Ka alaeze gị bịa. Ka uche gị meekwa n’ụwa, dị ka ọ na-eme n’eluigwe.”—Mat. 6:9, 10.
AHA YA DỊ UKWUU
9, 10. Gịnị ọzọ ka anyị mụtara banyere Jehova n’otú o si mesoo ndị Izrel?
9 Oge na-adịghị anya ka ndị Izrel hapụchara Ijipt, Jehova mere ka ha ghọtakwuo ụdị Chineke ọ bụ. O si n’ọgbụgba ndụ Iwu ahụ mee ka ha mata na ya bụ ‘di nwe ha.’ O sikwa n’ụzọ dị iche iche na-elekọta ha otú ahụ di si elekọta nwunye ya. (Jere. 3:14) N’ihi ya, ndị Izrel dịzi ka nwunye ya, bụ́ ndị ọ kpọkwasịrị aha ya. (Aịza. 54:5, 6) Ọ bụrụ na ha ejiri obi ha niile na-erubere ya isi ma na-edebe iwu ya, ọ ga-abụ “Di” ha. Ọ ga na-agọzi ha, na-echebe ha, na-enyekwa ha udo. (Ọnụ Ọgụ. 6:22-27) A ga-esi otú ahụ na-enye aha Jehova otuto n’etiti mba niile. (Gụọ Diuterọnọmi 4:5-8; Abụ Ọma 86:7-10.) N’eziokwu, n’oge ahụ niile ndị Izrel ka bụ ndị Chineke, ọtụtụ ndị mba ọzọ kpebiri iso ha na-efe Chineke. Ha ji omume ha kwuo ụdị ihe ahụ Rut bụ́ nwaanyị Moab gwara Neomi, sị: “Ndị gị ga-abụ ndị m, Chineke gị ga-abụkwa Chineke m.”—Rut 1:16.
10 Ruo ihe dị ka otu puku afọ na narị afọ ise, otú Jehova si mesoo ndị Izrel mere ka a mata ọtụtụ ihe ndị ọzọ banyere àgwà ya. N’agbanyeghị na mba ahụ nupụụrụ Jehova isi ugboro ugboro, o gosiri ha na ya bụ “Chineke nke na-eme ebere,” nakwa na ya ‘adịghị ewe iwe ọsọ ọsọ.’ Ọ bụ Chineke nke nwere ndidi na ogologo ntachi obi pụrụ iche. (Ọpụ. 34: 5-7) Ma, e nwere ebe Jehova na-enweru ndidi. Mgbe mba ndị Juu jụrụ Ọkpara Chineke ma gbuo ya, Jehova jụrụ ha. (Mat. 23:37, 38) O kweghịzi ka mba Izrel bụrụ ndị a kpọkwasịrị aha ya. N’anya Jehova, mba Izrel dịzi ka ndị nwụrụ anwụ. Ha yiri osisi kpọnwụrụ akpọnwụ. (Luk 23:31) Oleezi otú ha si na-ele aha Chineke anya?
11. Olee otú ndị Juu si kwụsị ịkpọ aha Chineke?
11 Mgbe ọtụtụ afọ gachara, ndị Izrel malitere ile aha Chineke anya otú na-ekwesịghị ekwesị. Ha malitere iche na ebe ọ bụ na aha Chineke dị nsọ, e kwesịghị ịna-akpọ ya. (Ọpụ. 20:7) E ji nwayọọ nwayọọ kwụsị ịkpọ aha Chineke n’okpukpe ndị Juu. O doro anya na o wutere Jehova ịhụ na ha akwanyereghị aha ya ùgwù. (Ọma 78:40, 41) Jehova weere aha ya ka ihe dị ezigbo mkpa. N’eziokwu, Baịbụl kwuru na ọ na-ekworo aha ya ekworo. Ebe ọ bụ na ndị Izrel akwanyereghị aha Jehova ùgwù, ha erughịzi eru ịbụ ndị a kpọkwasịrị aha ahụ. (Ọpụ. 34:14) Ihe ahụ merenụ na-akụziri anyị na anyị kwesịrị ịna-akwanyere aha Onye kere anyị ezigbo ùgwù.
MBA ỌHỤRỤ A KPỌKWASỊRỊ AHA CHINEKE
12. Ole ndị bụ mba ọhụrụ a kpọkwasịrị aha Chineke?
12 Jehova si n’ọnụ Jeremaya mee ka a mata na ya na mba ọhụrụ, bụ́ Izrel nke Chineke, ga-agba “ọgbụgba ndụ ọhụrụ.” Jeremaya buru amụma na ndị niile so ná mba ọhụrụ ahụ ga-ama Jehova, “malite n’onye kasị nta n’ime ha ruo n’onye kasị ukwuu n’ime ha.” (Jere. 31:31, 33, 34) Amụma ahụ malitere imezu na Pentikọst afọ 33 mgbe Chineke na mba ọhụrụ ahụ, bụ́ “Izrel nke Chineke,” gbara ndụ. Ndị so na ya bụ ma ndị Juu ma ndị mba ọzọ. Ha ghọrọ ndị ‘e wepụtaara aha Chineke.’ Jehova kwuru na ha bụ ‘ndị a kpọkwasịrị aha ya.’—Gal. 6:16; gụọ Ọrụ Ndịozi 15:14-17; Mat. 21:43.
13. (a) Ndị Kraịst oge mbụ hà kpọrọ aha Chineke? Kọwaa. (b) Olee otú obi dị gị n’ihi ihe ùgwù i nwere nke bụ́ ịkụziri ndị ọzọ aha Chineke?
13 Ebe ọ bụ na Ndị Kraịst oge ochie bụ “ndị a kpọkwasịrị aha [Chineke],” o doro anya na ha na-akpọ aha Chineke, karịchaa, mgbe ha na-ekwu ihe dị n’Akwụkwọ Nsọ Hibru. * N’ihi ya, mgbe Pita onyeozi na-agwa ìgwè ndị Juu na ndị a tọghatara atọghata okwu na Pentikọst afọ 33, ọ kpọrọ aha Chineke ọtụtụ ugboro. (Ọrụ 2:14, 20, 21, 25, 34) Ndị Kraịst oge ochie kwanyeere aha Jehova ùgwù. Jehova gọzikwara ozi ọma ha n’oge ahụ. Taakwa, Jehova na-agọzi ozi anyị ka anyị ji obi ụtọ na-ekwusa aha ya ma na-egosi ya ndị nwere mmasị na Baịbụl nke ha mgbe ọ bụla o kwere omume. Anyị si otú ahụ na-eme ka ha mata ezi Chineke. Ọ bụ ezigbo ihe ùgwù Chineke nyere anyị na ha! Ndị anyị nyeere aka ịmata Jehova nwere ike isi otú ahụ malite ịbụ ndị ya, ha na ya ana-adịkwu ná mma ruo mgbe ebighị ebi.
14, 15. Gịnị ka Jehova mere iji chebe aha ya n’agbanyeghị na ụfọdụ ndị malitere ịkụzi ozizi ụgha?
14 Mgbe ọtụtụ afọ gachara, nke ka nke, mgbe ndịozi nwụchara, ụfọdụ ndị malitere izi ozizi ụgha n’ọgbakọ Ndị Kraịst. (2 Tesa. 2:3-7) Ndị na-ezi ozizi ụgha mụtara omenala ndị Juu, nke bụ́ na e kwesịghị ịna-akpọ aha Chineke. Ma, Jehova ọ̀ ga-ekwe ka e chefuo aha ya? Mbanụ! Ọ bụ eziokwu na anyị amaghị kpọmkwem otú e si akpọ aha ahụ n’oge ochie, ma aha ahụ ka dịkwa. Kemgbe ọtụtụ narị afọ, e deela ya na Baịbụl dị iche iche nakwa n’ọtụtụ akwụkwọ ndị na-akọwa Baịbụl dere. Dị ka ihe atụ, n’afọ 1757, Chas Pitas (Charles Peters) dere na aha ahụ bụ́ “Jehova” adịghị ka ọtụtụ aha a na-etu Chineke nakwa na “ọ dị ka ọ̀ bụ aha ahụ kacha egosi ụdị Chineke Jehova bụ.” N’otu akwụkwọ e biri n’afọ 1797, nke kwuru banyere ofufe Chineke, ihe mbụ Họptịn Henz (Hopton Haynes) dere n’isi nke asaa bụ: “JEHOVA bụ ezigbo aha ndị Juu na-akpọ CHINEKE; ọ bụ naanị ya ka ha fere; ọ bụkwa naanị ya ka Kraịst na Ndịozi ya fere.” Ihe Henri Gruu [Henry Grew (1781-1862)] mere abụghị naanị ide aha Chineke n’akwụkwọ ya, kama o kwukwara na ndị mmadụ anaghị akwanyere aha Chineke ùgwù nakwa na e kwesịrị ido ya nsọ. N’otu aka ahụ, Jọj Stọz [George Storrs (1796-1879)], bụ́ onye ya na Chas Rọsel (Charles T. Russell) rụkọrọ ọrụ, dere aha Chineke n’akwụkwọ ya, dịkwa ka Nwanna Rọsel mere.
15 Ndị Chineke agaghị echefu ihe mere n’afọ 1931 echefu. Tupu mgbe ahụ, a na-akpọ ha Ndị Mmụta Baịbụl nke Mba Niile. Ma ọ bụ n’afọ ahụ ka ha malitere ịza Ndịàmà Jehova, bụ́ aha si na Baịbụl. (Aịza. 43:10-12) Ha si otú ahụ mee ka ụwa niile mara na obi dị ha ezigbo ụtọ ịbụ ndị na-efe onye ahụ naanị ya bụ ezi Chineke, ịbụ ‘ndị e wepụtaara aha ya,’ na ndị na-eto aha ahụ. (Ọrụ 15:14) Ihe ndị ahụ merenụ na-echetara anyị ihe Jehova kwuru na Malakaị 1:11. Ọ sịrị: “Malite n’ebe ọwụwa anyanwụ ruo n’ebe ọdịda ya, aha m ga-adị ukwuu n’etiti mba niile.”
NA-EJEGHARỊ N’AHA JEHOVA
16. Gịnị mere anyị ji kwesị ịghọta na ijegharị n’aha Jehova bụ ihe ùgwù?
16 Maịka onye amụma dere, sị: “Ndị niile dị iche iche ga na-ejegharị, onye ọ bụla n’aha chi ya; ma anyị onwe anyị ga na-ejegharị n’aha Jehova bụ́ Chineke anyị ruo mgbe ebighị ebi, ọbụna ruo mgbe niile ebighị ebi.” (Maị. 4:5) Ndị Chineke n’oge ahụ ghọtara na ịbụ ndị a kpọkwasịrị aha ya bụ ezigbo ihe ùgwù. Nke kachanụ bụ na o mekwara ka obi sie ha ike na Chineke na-ele ha anya ọma. (Gụọ Malakaị 3:16-18.) Ma, olee otú obi dị gịnwa n’ihi aha ahụ? Ị̀ na-agbalịsi ike ‘ịna-ejegharị n’aha Jehova’? Ị̀ ghọtara ihe ọ pụtara?
17. Gịnị ka ijegharị n’aha Chineke pụtara?
17 Ọ dịkarịa ala, e nwere ihe atọ ijegharị n’aha Chineke pụtara. Nke mbụ bụ na anyị kwesịrị ịna-akọrọ ndị ọzọ banyere aha ahụ n’ihi na anyị ma na ọ bụ naanị ndị “na-akpọku aha Jehova ka a ga-azọpụta.” (Rom 10:13) Nke abụọ bụ na anyị kwesịrị ịna-eṅomi àgwà Jehova, karịchaa ịhụnanya. (1 Jọn 4:8) Nke atọ bụ na anyị kwesịrị iji obi ụtọ na-erubere iwu Chineke isi. Ọ bụrụ na anyị emeghị otú ahụ, anyị ga-eme ka a kọchaa aha nsọ Nna anyị. (1 Jọn 5:3) Ì kpebisiri ike ‘ịna-ejegharị n’aha Jehova bụ́ Chineke anyị ruo mgbe ebighị ebi’?
18. Gịnị mere ndị niile na-akwanyere aha ukwu Jehova ùgwù nwere ike iji jiri obi ike na-atụ anya ihe ga-eme n’ọdịnihu?
18 Taa, ọtụtụ ndị na-eleghara Jehova anya ma ọ bụ na-enupụrụ ya isi. N’oge na-adịghị anya, a ga-amanye ha niile ịmata onye ọ bụ. (Ezik. 38:23) Ndị dị otú ahụ na-eme ka Fero, bụ́ onye kwuru, sị: “Ònye bụ Jehova, nke mere m ga-eji rube isi n’ihe o kwuru?” Fero mechara mata na Jehova bụ Chineke dị ukwuu. (Ọpụ. 5:1, 2; 9:16; 12:29) Ma, anyịnwa ji obi anyị niile kpebie ịmata Jehova. Obi dị anyị ezigbo ụtọ na a kpọkwasịrị anyị aha ya nakwa na anyị na-erubere ya isi. N’ihi ya, anyị ji obi ike na-atụ anya ihe ga-eme n’ọdịnihu, tụkwasịkwa nkwa ahụ e dere n’Abụ Ọma 9:10 obi. Ebe ahụ kwuru, sị: “Ndị maara aha gị ga-atụkwasị gị obi, n’ihi na gị onwe gị, Jehova, agaghị ahapụ ndị na-achọ gị.”
^ para. 5 N’asụsụ Hibru, okwu e si nweta aha Chineke pụtara “ịghọ.” N’ihi ya, aha ahụ bụ́ “Jehova” pụtara na ọ na-aghọ ihe ọ bụla ọ chọrọ ịghọ iji mezuo nzube ya.—Jen. 2:4.
^ para. 13 E dere mkpụrụ okwu anọ nọchiri anya aha Chineke n’Akwụkwọ Nsọ Hibru Ndị Kraịst oge ochie na-agụ. Ihe ndị a chọpụtara gosiri na e dekwara aha ahụ na Septuagint, bụ́ Akwụkwọ Nsọ Hibru a sụgharịrị n’asụsụ Grik.


text:
Erykah Badu
Erica Abi Wright (múrú ya an Önwa abụọ 26, 1971), Erykah Badu búrú ihe madu ya na nke ofuma (/ˈɛrɨkə bɑːˈduː/ bu ọtụ ha si é kú ya), bu onye America na doté egwu, na onye né dozi egwu na oméka. Orü ya mékotàrà ihe R&B, Hip Hop na Jazz. Madu màrà ya ofuma maka ihe ó mere maka egwu neo soul, na otú o shi ná kpa agwà di íche, egwu ihe nche na aka nka ya. Madu si nwanyi á bu "First Lady of Neo-Soul" ("Nwanyi Ishi Neo-Soul") mana "Queen of Neo Soul" ("Ezenwanyi Neo Soul".)
Na ishi mgbe ó né bído Í kwu egwu, Í weríkí ma Badu maka nkechi ishi na cha ichíche o né tí mgbeowula. Madu si otu ó shi né dozi egwu ya di kà Billie Holiday. Ö di na etítì ọtú Soulquarians mgbe mbu, na o mere oméka na ime enyo iche di ka Blues Brothers 2000, The Cider House Rules, na House of D, o mèkwàrà enyo ihe nche Before the Music Dies.


text:
AKỤKỌ NDỤ
Otú Ọgbọ Asaa n’Ezinụlọ Anyị Sirila Fee Jehova
Ndị mmadụ na-agwakarị m na m yiri nnọọ papa m. M na-aga ije ka ya, na-eme ihe ọchị ka ya, anya mụ na ya yikwara. Ma, o nwekwara ebe ọzọ mụ na ya yiri. Ọ na-efe Jehova, mụnwa na-efekwa Jehova. Ka m kọọrọ gị otú papa m na ndị nna nna m hà si fee Jehova. Ha niile dị ọgbọ asaa.
N’abalị iri abụọ n’ọnwa Jenụwarị, afọ 1815, a mụrụ nna m ochie bụ́ Thomas (1) * Williams n’obodo Họnkasụl dị n’Ịngland. Mama ya nwụrụ mgbe ọ dị afọ abụọ. Ọ bụzi papa ya bụ́ John Williams zụrụ ya na ụmụnne ya atọ. Papa ya kụziiri ya ọrụ kapịnta, ma ọ bụghị ọrụ kapịnta ka ọ chọrọ ịrụ.
N’oge ahụ, onye ozi ọma aha ya bụ John Wesley si na Chọọchị Ịngland pụọ ma malite chọọchị Metọdist n’Ịngland. Ndị chọọchị a na-agba ndị òtù ha ume ka ha na-amụ Baịbụl ma na-ekwusa ozi ọma. Ihe Wesley na-akụzi gbasara ebe niile, nna nna m ochie bụ́ John Williams na ndị ezinụlọ ya nabatakwara nkụzi ya. Thomas Williams mechara ghọọ onye òtù Wesley. Ozugbo ahụ kwa, o wepụtara onwe ya ịga kwusawa ozi ọma n’Ebe Ndịda Pasifik. O mechara lụọ nwaanyị. Ya na Mary (2) nwunye ya akwagazie agwaetiti Lakeba, * dị n’obodo Fiji na Julaị afọ 1840. Ndị bi n’agwaetiti a n’oge ahụ na-eri anụ mmadụ.
OTÚ HA SI BIE N’EBE A NA-ERI ANỤ MMADỤ
Ihe siiri Thomas na nwunye ya ezigbo ike mgbe ha kwagara Fiji ọhụrụ. Ha na-arụ ọrụ ọtụtụ awa iji nwee ike ịna-akpa afọ ha. Anwụ na-acha ebe ahụ enweghị atụ, ebe ahụ bụkwa ime ime obodo. E nwere ihe ndị na-awụ akpata oyi ha hụrụ n’obodo ahụ. Ha hụrụ ka ndị ebe ahụ na-anyagbu ụmụ nwaanyị di ha nwụrụ, na-egbu ụmụaka, na-eri anụ mmadụ, ha na ndị agbụrụ ọzọ ana-alụkwa agha. Ha anaghịkwa ege ntị n’ozi ọma. O nwere mgbe nwunye Thomas na ọkpara ha aha ya bụ John dara ọrịa, ya afọkwa obere ka ha nwụọ. N’afọ 1843, Thomas dere, sị: “Ihe a niile nyere m ezigbo nsogbu n’obi. . . . Ọ fọrọ ntakịrị ka ike ihe niile gwụ m.” Ma, ya na nwunye ya diri nsogbu a niile. Okwukwe ha nwere n’ebe Jehova Chineke nọ nyeere ha aka idi ya.
Ọrụ kapịnta Thomas mụtara n’aka nna ya nyeere ya aka ịrụ ụlọ ndị Yurop n’obodo Fiji. Ọ bụ ya bụ onye mbụ rụrụ ụdị ụlọ a na Fiji. Ụlọ a nwere oghere n’okpuru ya ebe ikuku na-esi abata. Ndị Fiji na-abịakwa ekiri ụlọ a n’ihi na ha ahụtụbeghị ụdị ya mbụ. Tupu Thomas arụchaa ụlọ ahụ, nwunye ya mụrụ nwa ha nwoke nke abụọ aha ya bụ Thomas Whitton (3) Williams. O sokwa ná ndị nna m ochie.
N’afọ 1843, Thomas Williams nyere aka sụgharịa akwụkwọ Oziọma Jọn n’asụsụ Fijian, n’agbanyeghị na o siiri ya ezigbo ike. * Ma, ọ naghị ara ya ahụ́ ịmụta omenala ndị mmadụ na njirimara ha. Ọ sara anya ná mmiri dee ihe ndị ọ chọpụtara gbasara ndị Fiji n’akwụkwọ ọ kpọrọ Fiji and the Fijians (1858). N’akwụkwọ a, o dere otú ndị Fiji si bie ndụ n’agbata afọ 1801 na 1858.
N’ihi ọtụtụ ahụhụ Thomas Williams tara na Fiji ruo afọ iri na atọ, ezigbo ahụ́ bidoro nyewe ya nsogbu nke mere na ya na ndị ezinụlọ ya kwagara Ọstrelia. O ziri ozi ọma ruo ọtụtụ afọ ma mechaa nwụọ n’afọ 1891 n’ebe a na-akpọ Balarat dị na Viktoria dị n’Ọstrelia.
O NWETARA IHE KA ỌLAEDO MMA N’EBE A NA-EGWUTE ỌLAEDO
N’afọ 1883, Thomas Whitton Williams na Phoebe, (4) nwunye ya kwagara n’ebe a na-akpọ Pet dị n’Ebe Ọdịda Anyanwụ Ọstrelia. Nwa ha nwoke nke abụọ aha ya bụ Arthur Bakewell (5) Williams, dị afọ itoolu mgbe ahụ.
Mgbe Arthur Bakewell dị afọ iri abụọ na abụọ, ọ gara rụwa ọrụ n’ebe a na-egwute ọlaedo n’obodo Kalguli. Ọ na-ewe ihe dị ka narị kilomita isii iji si n’ebe ọwụwa anyanwụ Pet rute Kalguli. Ebe a ka Arthur nọ gụọ ụfọdụ akwụkwọ Ndị Mmụta Baịbụl bipụtara. Ihe a na-akpọ Ndịàmà Jehova n’oge ahụ bụ Ndị Mmụta Baịbụl. Arthur tụkwara ọda ka a na-ezitere ya Ụlọ Nche. Ihe ọ gụtara n’akwụkwọ ndị ahụ masịrị ya nke na o bidoro ịkọrọ ya ndị ọzọ, ya na ndị mmadụ ana-ezukọkwa amụ Baịbụl. Otú a ka Ndịàmà Jehova si malite n’Ebe Ọdịda Anyanwụ Ọstrelia.
Arthur Bakewell na-akọkwara ndị ezinụlọ ya ihe ndị ọ na-amụta. Papa ya bụ́ Thomas Whitton kwadokwara ka ọ bụrụ Onye Mmụta Baịbụl. Ma o teghị aka, papa ya ahụ anwụọ. Mama ya bụ́ Phoebe, na Violet na Mary, bụ́ ụmụnne ya ndị nwaanyị, ghọkwara Ndị Mmụta Baịbụl. Violet ghọrọ onye ọsụ ụzọ, ya bụ, onye ozi ọma oge niile. Arthur Bakewell kwuru na Violet bụ “ọsụ ụzọ kacha anụ ọkụ n’obi e nwetụrụla n’Ebe Ọdịda Anyanwụ Ọstrelia.” O nwere ike ịbụ na o kwuru banyere ya otú a n’ihi na ọ bụ nwanne ya nwaanyị. Ma n’eziokwu, Violet bụ onye e ji ama atụ n’izi ozi ọma, ndị sochiri ya n’ezinụlọ Williams mụtakwara ihe n’otú o si nụọ ọkụ n’obi.
Obere oge, Arthur lụrụ nwaanyị ma kwaga Dọnịbruk, bụ́ ebe a na-akụ mkpụrụ osisi n’Ebe Ọdịda Anyanwụ Ọstrelia. Ndị mmadụ bidoro kpọwa ya “Onye Ara 1914!” n’ihi otú o si jiri ịnụ ọkụ n’obi na-akọrọ ndị mmadụ ihe Baịbụl kwuru ga-eme n’afọ ahụ. * Ma, mgbe Agha Ụwa Mbụ bidoro n’afọ 1914, o nweghịzi onye nwere ọnụ ịkpọ ya aha ahụ. Arthur na-ezikarị ndị na-abịa azụ ya ahịa ozi ọma. Ọ na-edosa ụfọdụ akwụkwọ ndị e ji amụ Baịbụl na windo ya otú onye ọ bụla ga-ahụ ya. O nwekwara ihe o dere konye na windo ahụ. O dere na ya ga-enye onye ọ bụla ga-egosili ya Atọ n’Ime Otu na Baịbụl otu narị paụnd. Atọ n’Ime Otu bụ ozizi na-esighị n’Akwụkwọ Nsọ. Arthur ekweghịkwa na ya. O nweghịkwa onye nweliri ike igosi ya na Atọ n’Ime Otu dị na Baịbụl ma were ego ahụ.
Ọ bụ n’ụlọ Arthur Williams dị na Dọnịbruk ka ndị mmadụ na-ezukọ amụ Baịbụl, ọgbakọ dị n’ebe ahụ na-anọkwa n’ụlọ ha amụ ihe. Ma, Arthur mechara rụọ otu Ụlọ Nzukọ Alaeze ha maliteziri ịnọ na-amụ ihe n’obodo ahụ. Ụlọ Nzukọ Alaeze a so ná ndị mbụ a rụrụ n’Ebe Ọdịda Anyanwụ Ọstrelia. Mgbe ọ fọrọ obere ka Arthur ruo afọ iri asatọ, ọ ka na-eyiri kootu ya, kpọọ taị, nọkwasị n’ịnyịnya ya ọ na-akpọ Doll, na-aga ebe dị iche iche na Dọnịbruk ezi ozi ọma.
Arthur bụ nwoke dị nwayọọ, onye na-anụ ọkụ n’obi, na onye a na-akwanyere ùgwù. Ụmụ ya mụtakwara ihe n’aka ya. Nwa ya nwaanyị aha ya bụ Florence (6) mechara kwusawa ozi ọma n’India. Ụmụ ya ndị nwoke aha ha bụ Arthur Lindsay (7) na Thomas, ghọkwara ndị okenye n’ọgbakọ dị ka nna ha.
APỤL A NA-AKPỌ LADY WILLIAMS
Ndị mmadụ ma papa papa nnukwu m bụ́ Arthur Lindsay Williams ama dị ka nwoke nwere obiọma, ha hụkwara ya n’anya. Ọ naghị eji ndị mmadụ egwu egwu, ọ na-akwanyekwara ha ùgwù. Ọ bụkwa ọkaibe n’iji anyụike awa osisi. N’ime afọ iri na abụọ o so mee asọmpi ịwa nkụ, ọ gbara onye nke mbụ ugboro iri na asatọ.
Ma, obi adịghị Arthur Lindsay mma mgbe nwa ya nwoke dị afọ abụọ aha ya bụ Ronald (8) (ya bụ, nna nna m), weere anyụike gbubie obere osisi apụl dị n’akụkụ ụlọ ha. Ma, mama ya ji ihe kekọta osisi apụl ahụ. Apụl ahụ mechakwara mịa, apụl si na ya na-atọkwa ụtọ pụrụ iche. A malitere ịkpọ apụl a Lady Williams. Ọ bụkwa na ya ka e si nweta ụdị apụl a na-akpọ Cripps Pink, bụ́ otu n’ime apụl a kacha mara amara n’ụwa taa.
Ihe m na-akpọ nna nna m Ronald bụ Gramp. O mechara rụwa ọtụtụ ihe ndị bara uru. Ya na nne nne m wepụtara onwe ha na-aga arụ Ụlọ Nzukọ Alaeze na ụlọ dị iche iche Ndịàmà Jehova ji efe ofufe n’Ọstrelia nakwa n’Agwaetiti Sọlọmọn. Ọ fọrọ obere ka Gramp ruo afọ iri asatọ ugbu a, ma, ọ ka bụ okenye n’ọgbakọ, na-enye aka arụ Ụlọ Nzukọ Alaeze n’Ebe Ọdịda Anyanwụ Ọstrelia, na-enyekwa aka arụzigharị ndị nke mebiri emebi.
O NWEGHỊ IHE DỊ M KA IFE CHINEKE OTÚ NDỊ NNA NNA M HÀ FERE
Papa m Geoffrey (9) na Mama m Janice (10) Williams, gbara ezigbo mbọ nyere mụ na nwanne m nwaanyị aha ya bụ Katharine aka iji ife Chineke kpọrọ ihe. Mgbe m dị afọ iri na atọ, m kpebiri ife Jehova. N’otu mgbakọ anyị nwere n’afọ ahụ, Nwanna John E. Barr, onye so n’Òtù Na-achị Isi nke Ndịàmà Jehova n’oge ahụ, gbara ndị na-eto eto bịara mgbakọ ahụ ume. Ọ gwara ha, sị: “Unu ejikwala ihe kacha ọnụ ahịa unu nwere ugbu a egwu egwu, ya bụ, ohere ọma unu nwere ịmata Jehova na ịhụ ya n’anya.” N’abalị ahụ, enyefere m Jehova onwe m. Mgbe afọ abụọ gachara, m bidoro ikwusa ozi ọma oge niile.
Ugbu a, mụ (12) na nwunye m bụ́ Chloe (11) na-ekwusa ozi ọma oge niile n’obodo Tọm Praịs, bụ́ ebe a na-egwute ihe e ji emepụta ígwè n’Ebe Ọdịda Anyanwụ Ọstrelia. Anyị na-arụ ọrụ na-enyere anyị aka igbo mkpa anyị, ma, ọ naghị ewekọrọ oge anyị niile. Papa m na mama m nakwa Katharine nwanne m nwaanyị na Andrew di ya na-ekwusakwa ozi ọma oge niile n’obodo Pọt Hedland. Isi ebe a gawa Tọm Praịs dị ihe dị ka narị kilomita anọ na iri abụọ. Mụ na papa m bụkwa ndị okenye n’ọgbakọ.
Ọgbọ asaa agaala ugbu a kemgbe nna m ochie bụ́ Thomas Williams kpebiri ife Jehova Chineke. Ndị ezinụlọ anyị niile ji ife Chineke kpọrọ ihe, esikwa m n’aka ha mụta iji ife Chineke kpọrọ ihe. Obi dị m ezigbo ụtọ n’ihe ọma a pụrụ iche m si n’aka ndị nna nna m hà nweta.
^ para. 5 Nọmba ndị a dị n’akụkụ aha ndị mmadụ ga-enyere gị aka ịmata foto ha na peeji nke iri na abụọ na nke iri na atọ.
^ para. 6 Ihe a na-akpọbu agwaetiti a bụ Lakemba. O so n’agwaetiti ndị dị n’ebe ọwụwa anyanwụ obodo Fiji.
^ para. 10 Ọ bụ onye ozi ọma aha ya bụ John Hunt sụgharịrị ọtụtụ akwụkwọ dị n’Agba Ọhụrụ n’asụsụ Fijian. E bipụtakwara Agba Ọhụrụ a n’afọ 1847. Otu ihe pụrụ iche n’ihe a ọ sụgharịrị bụ na o dere ezigbo aha Chineke n’asụsụ Fijian, ya bụ, “Jiova,” na Mak 12:36, Luk 20:42, nakwa n’Ọrụ Ndịozi 2:34.
^ para. 16 Ị chọọ ịmatakwu banyere afọ 1914, gụọ isiokwu bụ́ “1914—Afọ Dị Ịrịba Ama n’Amụma Bible.” Ọ dị n’Ihe Odide Ntụkwasị n’akwụkwọ Gịnị n’Ezie Ka Bible Na-akụzi? Ọ bụ Ndịàmà Jehova bipụtara ya. Ọ dịkwa n’adres Ịntanet anyị bụ́ www.jw.org/ig.
GỤKWUO GBASARA YA
Olee Otú Iwu Chineke Si Abara Anyị Uru?
Jizọs kọwara ihe mere o ji dị mma ka Chineke na-eduzi anyị, kwuokwa banyere iwu abụọ kacha mkpa.
Ṅomie Okwukwe Ha
Olee otú ịmụ gbasara ụmụ nwoke na ụmụ nwaanyị ndị nwere okwukwe a kọrọ akụkọ ha na Baịbụl nwere ike isi baara anyị uru?


text:
Paltalk Messenger
-
Version:
-
-
Asụsụ:
-
Nbudata Paltalk Messenger
Nkọwa:
Isi atụmatụ:
- Exchange nke ozi na faịlụ
- Inwe ike ime ka olu na video oku
- Gburugburu elekere online support
Comments on Paltalk Messenger:
Paltalk Messenger Metụtara software:
The ngwá ọrụ dị mfe iji kpọtụrụ ndị mmadụ gburugburu ụwa. Usoro ihe omume-enye gị ohere ikwurịta okwu na iji olu na video oku ma ọ bụ ozi ederede.
Na-ewu ewu na ngwá ọrụ ozi, na-eme oku ma na-ahazi video okwu. The software interacts na-ewu ewu ọrụ si na Yahoo.
The software ka olu ma ọ bụ video oku na zipu ozi ederede. E nwere akpaka kọntaktị mmekọrịta nke onye ọrụ na ngwaọrụ.
Ndị kasị ewu ewu software na-ekwurịta okwu na enyi gburugburu ụwa. The software ana achi achi a elu àgwà nke olu na video nkwurịta okwu, na-na-adaba adaba n'ọnọdụ nke ozi ederede.
Ngwá ọrụ na-ekwurịta okwu na ndị mmadụ gburugburu ụwa. The software-enye gị ohere na-ekwurịta okwu na video ogbako mode na-agbanweta data.
The adaba na multifunctional chat na-ekwurịta okwu na mpaghara na netwọk ma ọ bụ na internet. The software na-enye a elu larịị nke nchebe iji gbochie data leakage.
The ngwá maka ime ohere ka kọmputa ma ọ bụ nkesa site na internet. The software na-enyere aka ịchịkwa òké ma ọ bụ keyboard ma jikwaa data nke ime na kọmputa.
The software ịrụ olu okwu ya na nnukwu ụda mma na nke kacha nta na-egbu oge. The software na-ebe ji egwuregwu na-akwado ndị e kere eke nke thematic iche iche na ndị dị iche iche egwuregwu kọmputa.
Ngwá Ọrụ ibudata na ịkọrọ faịlụ na internet. The software-enye gị ohere ngwa ngwa download faịlụ na-agụnye agbakwunyere ọkpụkpọ na-egwu media faịlụ.
Software na-ekwusi okwu na ederede nkwurịta okwu na ndị ọrụ ndị ọzọ. The software enyere ka a paswọọdụ maka ohere ikori na hazi igbe maka mkpa nke ndị ọrụ.
The ike archiver na nkwado nke na-ewu ewu Archive formats. The software enyere naghachi ahụ mebiri emebi-edebe ihe ochie na tọghata ha ọzọ formats.
Ngwá ọrụ dị ike iji chọpụta ihe zoro ezo egwu na wepụ obi spyware. The ịba uru na-eji ígwé ojii technology iji chebe na ozugbo.
The mfe iji Njikwa faili nke Sony ngwaọrụ. The software na-akwado ndị update nke ngwa na sistemụ nke ngwaọrụ.
Handy ngwá ọrụ hazi na nyochaa ndịna-emeputa kaadị si dị iche iche mmepe. The software-enye gị ohere ịgbanwe ụfọdụ ntọala na-eme ka kọmputa ndịna-emeputa osooso.
Lee ihe software
Ọrụ usoro:
- Windows
- Android
Top software:
Lee ihe software


text:
The software e mere na ike nkwado ndabere na mpaghara nke DVD. Ọzọkwa software na-akwado ndị pụrụ iche ngwaọrụ decrypt ndeputa echebe faịlụ.
The software kee mebere disk si dị iche iche faịlụ oyiyi. The isi mma nke software bụ virtualization nke Archives nke na-enye ọrụ na faịlụ na-enweghị mkpa n'ihi na ha mwepụ.
Ngwá ọrụ na-defrag ike draịva na-ebuli usoro. The software-enye gị ohere na-arụ ọrụ na ebe nchekwa kaadị, floppy draịva dị iche iche na nchekwa ngwaọrụ.
The mfe iji Ntụgharị nke mgbasa ozi faịlụ nke dị iche iche na. The software na-akwado ndị nhazi nke nhọrọ dịgasị iche iche na-agbakwunye nke ụfọdụ mmetụta n'oge akakabarede.
The software jikwaa ịnakọta nke foto na video ihe. Ọzọkwa software na-enye ihe dị mfe search na obosara ohere hazie faịlụ.
The software mụbaa nke ahụ, ohere nke oge a nchọgharị na web-ngwa. The software-agwakọta multimedia na mmekọrịta ahụ n'ime otu software n'elu ikpo okwu.
The ngwá ọrụ iji mụbaa ohere n'oge ọrụ na a ngwa igwefoto weebụ. Usoro ihe omume na-agụnye a set nke dị iche iche mmetụta na-enye gị ohere tinye ha video chats.
Onye ama ama nke mgbasa ozi ọkpụkpọ na nkwado nke dị iche iche ntọala maka elu-edu faịlụ playback. Ọzọkwa software na-enyere aka na-ele n'ụzọ zuru ezu kwajuru ma ọ bụ merụọ faịlụ.
The download njikwa nke faịlụ nke dị iche iche formats si internet. Ọ na-akwado ndị oke ntọala nke download na faịlụ previu.
Adaba ngwá ọrụ maka nchọgharị na nbudata nke dị iche iche faịlụ site na Internet. The software-enye gị ohere iji tọghata ebudatara faịlụ na-ewu ewu formats ma wepụ ọdịyo track si a video.
Ngwá ọrụ dị ike iji weghachite data si internet. The software enye gị ohere download akụkụ ma ọ bụ dum saịtị weebụ na-ele ha na ubara ọsọ.
The ngwá ọrụ ike bughi ihe osise na echiche map. The software bụ n'ụzọ dị irè kwesịrị ekwesị maka agụmakwụkwọ, ọmụma collection na brainstorming.
The ọtọ software weghara video site na kọmputa gị na ihuenyo. The software na-agụnye pụrụ iche algọridim na gbochie mmetụta na-agba nke na ngwa n'oge ha ndekọ.
Ngwá ọrụ iji chọta ihe ọmụma dị nchekwa data nke ọbá akwụkwọ na ndị ọkà mmụta sayensị oru na ụwa. The software na-akwado mmekọrịta na online n'ọbá akwụkwọ nke ọrụ ahụ.
Otu nke na-eduga na-emepụta nke antivirus software. The software na-eji ọhụrụ otutu ngwọta na ubi nke nchedo ndị dị iche iche nje virus na netwọk egwu.
Software hazi sharpness nke blurry foto. The software ana achi achi na mgbake nke oyiyi mma site ike ma ọ bụ ghara ilekwasị anya.
The ngwá ọrụ na-arụ ọrụ na uche map. The software na-enyere aka mejuputa echiche na atụmatụ na ederede usoro ma ọ bụ n'ụdị nkata.
The software-arụ ọrụ na decentralized amaonye FreeNet netwọk. The software ana achi achi na ala mgbanwe nke faịlụ na download nke dị iche iche data.
The software-arụ ọrụ na keyboards, ifufe na eriri akwara. The software na-eji nkà na ụzụ nke kasị ezi uche ụda egwú.
Ngwá Ọrụ na-ekwurịta okwu na 3D mebere ụwa. The software na-eji 3D odide na-ịmara ndị ọrụ.
Lee ihe software
Ọrụ usoro:
- Windows
- Android
Ige:
- Antiviruses
- Audio nchịkọta akụkọ
- Codecs
- Desktọpụ
- Development
- Discs
- Downloaders
- E-akwụkwọ na-agụ akwụkwọ
- Ederede editọ
- Education
- Egwuregwu
- Ekwentị
- Emulators
- Extensions
- Ezo
- Faịlụ
- Faịlụ mkpakọ
- Gụgharia video
- Ihe nchọgharị weebụ
- Ihuenyo kpọọ
- Internet
- Maps
- Media Player
- Ndịna na imewe
- Network
- Nkata
- Office
- Photo
- System njikarịcha
- Torrent
- Ule
- Video converters
- Voice nkwurịta okwu
- Webcams
- Youtube
- nhazi
- Ṅweta
- Ọdịyo converters
- Ọkwọ ụgbọala
- Ndị ọzọ na-
Top software:
Lee ihe software


text:
Baịbụl Ọ̀ Sịrị na Inwe Mmekọahụ Dị Njọ?
Ihe Baịbụl kwuru
Baịbụl ekwughị na inwe mmekọahụ dị njọ. Ihe e dere na Baịbụl gosiri na ọ bụ onyinye Chineke nyere ndị lụrụ di na nwunye. O kere anyị “nwoke na nwaanyị.” O kwukwara na ihe ndị o kere “dị nnọọ mma.” (Jenesis 1:
Lee ihe Baịbụl kwuru gbasara obi ụtọ nwoke na-enwe ma ọ lụọ nwaanyị. Ọ sịrị: ‘Ṅụrịa ọṅụ n’ihi nwunye ị lụrụ n’okorobịa. Ka ara ya na-egbu gị dị ka mmanya n’oge niile. Ka ịhụnanya ya na-enye gị oké obi ụtọ mgbe niile.’ (Ilu 5:
Naanị ndị e nyere ikike inwe mmekọahụ
Chineke chọrọ ka ọ bụrụ naanị ndị lụrụ di na nwunye ga na-enwe mmekọahụ. Ọ bụ ya ka e kwuru ná Ndị Hibru 13:4. Ebe ahụ sịrị: “Ka alụmdi na nwunye bụrụ ihe kwesịrị nsọpụrụ n’etiti mmadụ niile, ka ihe ndina alụmdi na nwunye gharakwa ịbụ ihe e merụrụ emerụ, n’ihi na Chineke ga-ekpe ndị na-akwa iko na ndị bụ́ di ma ọ bụ nwunye na-akwa iko ikpe.” Ndị di na nwunye ekwesịghị ịna-agba n’èzí. Obi ga-aka adị ma di ma nwunye ụtọ ma ọ bụrụ na onye nke ọ bụla ana-achọ otú ọ ga-esi emeta onye nke ọzọ mma n’ihi na Baịbụl sịrị na “a na-enweta obi ụtọ ka ukwuu n’inye ihe karịa ka a na-enweta n’ịnara ihe.”