text:
IBUOTIKỌ IKPAEDEM | NDI SATAN ODU?
Ndi Satan Edi Idiọkn̄kpọ Emi Esịnede Owo ke Esịt?
Emem utom ndidọhọ ke idiọkn̄kpọ emi esịnede owo ke esịt ke ẹkot Satan. Edi ndi se Bible ekpepde edi oro? Edieke edide ntre, ntak emi Bible ọdọhọde ke Satan ama eneme nneme ye Jesus Christ onyụn̄ eneme ye Ata Ọkpọsọn̄ Abasi? Ẹyak ise nneme mmọ ise.
NNEME SATAN YE JESUS
Ke ini Jesus ọkọtọn̄ọde utom ukwọrọikọ, Devil ama odomo enye idomo ikata. Akpa, Satan ọkọdọhọ Jesus ada odudu emi Abasi ọnọde enye anam itiat akabade uyo. Jesus ndikpanam emi okpowụt ke enye ekere aban̄a idemesie kpọt. Ekem Devil ama ọdọhọ Jesus osio idem ọduọk ke isọn̄. Jesus ndikpanam emi okpowụt ke enye ada uwem esie ebre mbre onyụn̄ owụt idem. Ke akpatre, Satan ama ọdọhọ ke iyọnọ Jesus kpukpru mme obio ubọn̄ ererimbot emi edieke enye atuakde ibuot ini kiet kpọt ọnọ imọ. Jesus ama ebe kpukpru idomo emi onyụn̄ okot Ikọ Abasi ọnọ Satan ikata.—Matthew 4:1-11; Luke 4:1-13.
Kere ise, Jesus eketịn̄ ikọ ye anie? Ndi enye eketịn̄ ye idiọkn̄kpọ emi esịnede enye ke esịt? Bible ọdọhọ ke ‘ẹma ẹdomo Jesus ẹse ke kpukpru usụn̄ kpa nte nnyịn, edi ke enye ikenyeneke idiọkn̄kpọ.’ (Mme Hebrew 4:15) Bible ọdọhọ n̄ko ete: “Enye ikanamke idiọkn̄kpọ, owo ikonyụn̄ ikwe enye abian̄a ke inua.” (1 Peter 2:22) Jesus ekedi mfọnmma owo; enye ikayakke idiọkn̄kpọ odụk enye esịt ikonyụn̄ inamke idiọk ndomokiet. Omokụt do ke Jesus iketịn̄ke ikọ ye idiọkn̄kpọ emi esịnede enye ke esịt; enye eketịn̄ ikọ ye ata owo.
Enyene mme n̄kpọ en̄wen ke nneme oro, emi ẹwụtde ke Satan edi ata owo.
Ti ke Devil ọkọdọhọ ke iyọnọ Jesus kpukpru mme obio ubọn̄ ererimbot edieke enye atuakde ibuot ini kiet kpọt ọnọ imọ. (Matthew 4:8, 9; ikọ idakisọn̄) Idịghe idomo ekpedi oro nan̄a edieke Satan mîkpedịghe ata owo. Ti n̄ko ke Jesus ikọdọhọke ke Satan inyeneke utọ odudu oro.
Ke Jesus ama ekebe idomo oro, Devil ama “adaha ọkpọn̄ enye tutu ifet afiak eberede.” (Luke 4:13) Omokụt do ke Satan idịghe idiọkn̄kpọ emi esịnede owo ke esịt; enye edi ata owo.
N̄kọ emeti ke “mme angel [ẹma] ẹdi ẹdisan̄a utom ẹnọ” Jesus. (Matthew 4:11) Mme angel emi ẹkedide ẹdin̄wam Jesus ẹnyụn̄ ẹsọn̄ọ enye idem do ẹkedi ata owo kpa ye oro owo mîkekwe mmọ. Kpasụk ntre n̄ko, Satan emi okodomode Jesus ekedi ata owo, edi owo ikekemeke ndikụt enye.
NNEME SATAN YE ABASI
Nneme enye emi akaban̄a Job emi ekedide owo Abasi. N̄wed Job etịn̄ nte Devil enemede nneme ikaba ye Abasi. Ke nneme mbiba emi, Abasi ama ọdọhọ Satan ke Job ọsọn̄ọ ada anam n̄kpọ imọ. Satan ama ọdọhọ ke Job anam n̄kpọ Abasi ke ufọn idemesie. Satan akanam etie nte Abasi ọkọnọ Job ubọkedem man Job anam n̄kpọ esie. Se Devil akanamde emi eketie nte enye ndikpọdọhọ ke imọdiọn̄ọ Job ikan Abasi. Jehovah ama ayak Satan atahade Job, owot nditọ esie, onyụn̄ ọtọ enye ata idiọk udọn̄ọ. * Nte ini akakade, kpukpru owo ẹma ẹkụt ke se Jehovah eketịn̄de aban̄a Job ama enen, ke Satan ekedi osu nsu. Abasi ama ọdiọn̄ Job ke ntak emi enye ọkọsọn̄ọde ada anam n̄kpọ esie.—Job 1:6-12; 2:1-7.
Ke nneme oro Jehovah Abasi ekenemede ye Satan, ndi ekere ke Abasi eketịn̄ ikọ ye idiọkn̄kpọ emi esịnede enye ke esịt? Bible ọdọhọ ke ‘usụn̄ Ata Abasi ọfọn ama.’ (2 Samuel 22:31) N̄wed Abasi ọdọhọ n̄ko ete: “Edisana, edisana, edisana Jehovah Abasi, kpa Ata Ọkpọsọn̄.” (Ediyarade 4:8) Edisana ọwọrọ n̄kpọ emi ananade ndo, asanade, idiọkn̄kpọ mînyụn̄ isịneke. Jehovah ọfọn ama onyụn̄ anana ndo. Idiọkn̄kpọ ndomokiet ikemeke ndisịne enye ke esịt.
Nneme oro Satan ekenemede ye Abasi ama anam Job n̄kpọ
Edi ndusụk owo ẹsụk ẹkeme ndidọhọ ke Job ke idemesie ikedịghe ata owo, ke ofụri se ẹtịn̄de ke n̄wed Job edi n̄ke. Ndi emekere ke se mmọ ẹtịn̄de emi edi akpanikọ? Mme itien̄wed en̄wen ke Bible ẹwụt ke Job ekedi ata owo. Ke uwụtn̄kpọ, James 5:7-11 ọdọhọ mme Christian ẹkpebe Job emi ọkọyọde ukụt, ke Jehovah ọyọdiọn̄ nnyịn edieke inamde oro. Edieke Job mîkpekedịghe ata owo, edieke ofụri se ẹdọhọde nte Satan okonyụn̄ anamde enye ekpedide ikọ n̄ke, ndi emekere ke item emi ekpenyene ufọn? N̄ko, Ezekiel 14:14, 20 asiak Job, Noah, ye Daniel esịn ke otu nti owo. Sia Noah ye Daniel ẹkedide ata owo, ọwọrọ Job n̄ko ekedi ata owo, kpa owo emi enen̄erede enyene mbuọtidem. Ndien sia Job ekedide ata owo, ndi ukereke ke owo emi ọkọnọde enye ofụri ufen oro ekedi ata owo n̄ko?
Kpukpru se inemede emi owụt ke Satan edi ata owo, edi nnyịn ikemeke ndikụt enye. Edi emekeme ndikere m̀mê Satan ekeme ndinam fi ye ubon fo n̄kpọ mfịn.
NSO KABAN̄A INI NNYỊN?
Yak idọhọ ke mme idiọkowo ẹbụn̄ọ ẹdụk obio mbufo. Mme owo ẹdikama nsia ke ubọk sia mme idiọkowo emi ẹkeme ndinam mmọ n̄kpọ ini ekededi. Mmọ ẹkeme ndibiat mbon en̄wen ke obio. Se iwọrọde ubonowo edi oro. Ẹma ẹsio Satan ye mme demon esie—oro edi, mme idiọk angel oro ẹketienede enye ẹsọn̄ ibuot ye Abasi—ẹduọk mi ke isọn̄. Nso ke emi ada edi? Ọfọn, kere ban̄a se afo esikụtde ke mbụk n̄kpọntịbe edem mbufo ye eke nsio nsio itie ke ererimbot.
Ndi omokụt nte ibak ye afai ẹwakde, kpa ye ofụri se ẹnamde ke ofụri ererimbot man ẹtre mme n̄kpọ emi?
Ndi omokụt nte ẹwakde ndibre ibọk ke TV, fim, ye mme n̄kpọ ntre, kpa ye emi mme ete ye eka ẹdọhọde ke emi ifọnke?
Ndi omokụt nte ẹkade iso ndibiat isọn̄, kpa ye ofụri se mme owo ẹnamde man isọn̄ aka iso ọfọn?
Ndi itiehe fi nte ke enyene se ifịnade ubonowo—ke enyene owo emi anamde mmọ ẹnam n̄kpọ ntem?
Mbọk kop owo emi Bible ọdọhọde nte edide ntak mfịna ererimbot emi: “Ẹsio akwa dragon oro ẹduọk, kpa akani urụkikọt, enye emi ẹkotde Devil ye Satan, emi adade kpukpru mme andidụn̄ isọn̄ otụn usụn̄; ẹsio enye ẹduọk ke isọn̄, ẹnyụn̄ ẹsion̄o mme angel esie ẹduọn̄ọ ye enye. . . . Mbọm isọn̄ ye inyan̄, koro Devil omosụhọde etiene mbufo, enye asan̄a ye akwa iyatesịt, sia enye ọfiọkde ete ini imọ edi ibio.” (Ediyarade 12:9, 12) Ke ediwak owo ẹma ẹkekot se Bible etịn̄de aban̄a Satan, mmọ ẹnyịme ke Satan edi ata idiọkowo emi nnyịn mîkemeke ndikụt; ke enye anam ererimbot etie ntem.
Afo emekeme ndikere m̀mê nso ke ikpanam mbak Satan edinam fi n̄kpọ. Ata akpan n̄kpọ edi emi. Ibuotikọ oro etienede eyetịn̄ se akpanamde.
^ ikp. eki. 12 Bible ọdọhọ ke Abasi ekere Jehovah.


c: text/html

text:
Free FLV Converter
-
Version:
-
-
Asụsụ:
-
Nbudata Free FLV Converter
Nkọwa:
Isi atụmatụ:
- Tọghata FLV faịlụ dị iche iche media formats
- Tọghata faịlụ ka FLV Usoro
- Search na download videos si ewu ewu ọrụ
Comments on Free FLV Converter:
Free FLV Converter Metụtara software:
The ọtọ ngwá ọrụ maka ngwa ngwa na qualitative file akakabarede. The software na-akwado na-ewu ewu formats na e dere ihe dị profaịlụ iji tọghata faịlụ.
A ngwá ọrụ dị ike iji tọghata faịlụ dị iche iche formats. Ọ na-akwado ikike hazi ntọala n'oge faịlụ akakabarede.
The software-arụ ọrụ na media faịlụ. O nwere ngwá ọrụ ndị dezie photos, ọdịyo faịlụ na gbakwunye dị iche iche mmetụta na-videos.
The ọtọ Ntụgharị nke multimedia faịlụ. The software-enye gị ohere iji tọghata iche iche faịlụ n'ime ewu ewu formats maka kọmputa na obere ngwaọrụ.
The ọtọ ngwá ọrụ iji tọghata ọdịyo na video faịlụ ka na-ewu ewu formats. The software bụ ike tọghata faịlụ n'ime pụrụ iche formats n'ihi na dị iche iche ngwaọrụ.
Ihe dị mfe na-eji software iji tọghata video n'ime DVD format. The software nwere ngwá ọrụ ndị dezie na ịgbanwe ntọala nke video faịlụ.
The ngwá ọrụ iji tọghata ewu ewu faịlụ site na otu usoro ọzọ. The software-enye gị ohere hazie a tọghatara àgwà na ibudata vidiyo site na-ewu ewu ọrụ.
The ike video nchịkọta akụkọ. The software na-akwado a dịgasị iche iche nke ngwaọrụ weghara video si na kọmputa gị na ihuenyo na dezie ha.
The software dezie ma hazie video faịlụ dị iche iche formats gụnyere HD. The software na-akwado ọtụtụ mmetụta na nzacha.
Ngwá Ọrụ dezie na hazie video faịlụ. The software-enye gị ohere iji tọghata video na-ewu ewu formats ma na-enye elu oyiyi mma.
The software idetuo DVD-enweghị àgwà ọnwụ. Ọzọkwa software na-agụnye ngwaọrụ mpikota onu, ihichapụ na tọghata draịva ọdịnaya.
Mmepe na gburugburu ebe obibi nke Android ngwa. The software na-akwado mmepe nke ngwa na-emekọ ihe GPS, Wi-Fi, Bluetooth na igwefoto nke ngwaọrụ.
The software ike na hazie music on a ọkachamara larịị. The software na-eji elu ụda technology na a set nke mebere ngwaọrụ.
The software maka ohere data nke ime kọmputa ma ọ bụ ngwaọrụ. The software na-eji tiri nche na izo ya ezo jikoro chebe data.
The software na-akụziri ụmụaka ndị bụ isi ndị nke mmemme. The software na-eji a simplified interface maka adaba mmepe nke dị iche iche oru.
Lee ihe software
Ọrụ usoro:
- Windows
- Android
Top software:
Lee ihe software

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Version 0.9.5 tọhapụrụ adịchabeghị anya gara aga, na full version 0.9.5.1 e wepụtara ka. I nwere ike jụọ onwe gị,, Ana m achọ mmelite m WordPress dashboard na m ghara ịhụ ihe ọ bụla, si-abịa?
Nke a bụ kpọmkwem ihe mere 0.9.5 wee ndụ, e nwere oké egwu ebe metụtara mgbanwe mere kwalite API site WordPress 3.8 nke mere transposh igbochi niile mmelite (tinyere ya) si dashboard.
Ya mere,, ihe-eme?
Iji nweta nkwalite ndị ọhụrụ zuru version, e nwere ihe ole na ole nhọrọ:
- gbanyụọ ugbu a Transposh ngwa mgbakwunye, ịlele maka mmelite, imelite ka version 0.9.5 si wordpress.org, rụọ ọrụ ngwa mgbakwunye, akara “ekwe ka update ihe n'uju version” ma melite ọzọ
- ihichapụ gị ugbu a version nke ngwa mgbakwunye na nwụnye version si wordpress.org ma soro update usoro
- aka download ọhụrụ version nnọọ dochie faịlụ gị na ihe nkesa.
Anyị bụ n'ezie ndo banyere nke a mgbaka
Nso efen idi ọhụrụ?
More asụsụ e kwukwara ka Google engine, na-agbanwe ole ka 82 na-akwado asụsụ!
Gịnị banyere 0.9.4?
Ọ bụ mîkemeke version, ofu okwu na Google zighachi akwụkwọ nnọchiteanya nke nkwado, anyị kwesịrị dere zuru post banyere ya kwa, ya mere 0.9.4, Biko na-anabata anyị na-arịọ mgbaghara
Kporie ọhụrụ version, na egbula-agwa anyị banyere ihe ọ bụla nsogbu


text:
BAỊBỤL NSỌ—NSỤGHARỊ ỤWA ỌHỤRỤ NKE AKWỤKWỌ NSỌ
Ị̀ ga-achọ ịgụ isiokwu a n’asụsụ %%?
Jọshụa 11:1-23
11 O wee ruo na ozugbo Jebin bụ́ eze Hezọ nụrụ ya, o zigaara Jobab eze Medọn+ na eze Shimrọn na eze Akshaf ozi,+2 zigakwara ndị eze bi n’ebe ugwu, n’ógbè bụ́ ugwu ugwu nakwa na mbara ọzara dị n’ebe ndịda Kineret+ nakwa na Shefila+ nakwa n’ugwu nke Dọọ+ n’ebe ọdịda anyanwụ,3 zigakwara ndị Kenan+ bi n’ebe ọwụwa anyanwụ nakwa n’ebe ọdịda anyanwụ, tinyere ndị Amọraịt+ na ndị Het+ na ndị Perizaịt+ na ndị Jibọs+ bi n’ógbè bụ́ ugwu ugwu nakwa ndị Haịvaịt+ bi n’ala ala ugwu Hemọn,+ ya bụ, n’ala Mizpa.+4 Ha wee gaa, ha na ndị agha ha niile, bụ́ ndị dị ọtụtụ+ dị ka ájá dị n’ụsọ oké osimiri, tinyere ọtụtụ ịnyịnya+ na ụgbọ ịnyịnya agha.5 Ndị eze a niile wee zukọta n’oge a kara aka wee bịa makọọ ụlọikwuu ha ọnụ n’akụkụ mmiri Merọm ibuso Izrel agha.+6 Jehova wee sị Jọshụa: “Atụla egwu n’ihi ha,+ n’ihi na ụdị ugbu a echi, m ga-enyefe ha niile n’aka Izrel ka ha gbuo ha. Ị ga-ese ịnyịnya ha akwara,+ ị ga-esurekwa ụgbọ ịnyịnya ha n’ọkụ.”+7 Jọshụa na ndị agha ya niile wee bịa buso ha agha na mberede n’akụkụ mmiri Merọm, gbuokwa ha.8 Jehova wee nyefee ha n’aka Izrel,+ ha wee na-egbu ha ma chụrụ ha ruo Saịdọn+ nke nwere ụba mmadụ, ruokwa Misrefọt-meyim+ na ndagwurugwu* Mizpe,+ n’ebe ọwụwa anyanwụ; ha wee gbukata ha ruo mgbe ha na-ahapụghị onye ọ bụla n’ime ha ndụ.+9 E mesịa, Jọshụa mere ha dị nnọọ ka Jehova gwara ya: o sere ịnyịnya ha akwara,+ sureekwa ụgbọ ịnyịnya ha n’ọkụ.+10 Jọshụa tụgharịkwara n’oge+ ahụ wee weghara Hezọ;+ o jikwa mma agha gbuo eze ya+ n’ihi na Hezọ bụ isi alaeze ndị a niile tupu oge ahụ.11 Ha wee were ihu mma agha gbuo mkpụrụ obi niile nọ n’ime ya, bibie ha.+ Ọ dịghị ihe ọ bụla na-eku ume ha hapụrụ,+ o surekwara Hezọ n’ọkụ.12 Jọshụa wee weghara obodo niile nke ndị eze a niile na-achị, nwụdekwa ndị eze ha niile ma were ihu mma agha gbuo ha.+ O bibiri ha,+ dị nnọọ ka Mozis ohu Jehova nyere n’iwu.+13 Ọ bụ naanị obodo ndị dị n’elu mkputamkpu ala ka Izrel na-agbaghị ọkụ, ma e wezụga Hezọ, nke bụ́ naanị obodo Jọshụa gbara ọkụ.14 Ụmụ Izrel bukọkwaara ihe niile ha kwatara n’obodo ndị a, tinyere anụ ụlọ ha.+ Ọ bụ naanị ihe niile bụ́ mmadụ ka ha ji ihu mma agha gbuo ruo mgbe ha lara ha n’iyi.+ Ha ahapụghị onye ọ bụla na-eku ume.+15 Dị nnọọ ka Jehova nyere Mozis ohu ya n’iwu, otú ahụ ka Mozis nyere Jọshụa n’iwu,+ ọ bụkwa otú ahụ ka Jọshụa mere. O wepụghị otu okwu n’ihe niile Jehova nyere Mozis n’iwu.+16 Jọshụa wee weghara ala a dum, ya bụ, ógbè bụ́ ugwu ugwu nakwa Negeb+ dum na ala Goshen+ dum na Shefila+ na Araba+ na ógbè Izrel nke bụ́ ugwu ugwu na Shefila+ ya,17 malite n’Ugwu Helak,+ nke dị ruo Sia,+ ruokwa Bel-gad+ nke dị na ndagwurugwu Lebanọn, n’ala ala Ugwu Hemọn,+ ọ nwụdekwara ndị eze ha niile, gbuo ha.+18 Jọshụa busoro ndị eze a niile agha ọtụtụ ụbọchị.19 Ọ dịghị obodo mere ka udo dịrị n’etiti ha na ụmụ Izrel ma e wezụga ndị Haịvaịt+ bi na Gibiọn.+ Ha lụtara obodo ndị nke ọzọ niile n’agha.+20 N’ihi na ihe Jehova mere ha bụ ikwe ka obi ha kpọchie+ ka ha buso Izrel agha, ka o wee bibie ha, ka a ghara imere ha ebere,+ kama ka ọ laa ha n’iyi, dị nnọọ ka Jehova nyere Mozis n’iwu.+21 N’oge ahụ, Jọshụa gakwara gbukpọọ ụmụ Enak+ n’ógbè bụ́ ugwu ugwu, ya bụ, Hibrọn, na Diba, na Enab+ nakwa n’ógbè Juda bụ́ ugwu ugwu nakwa n’ógbè Izrel+ bụ́ ugwu ugwu. Jọshụa bibiri ha niile,+ tinyere obodo ha.22 Ọ dịghị ụmụ Enak fọdụrụ n’ala ụmụ Izrel. Ọ bụ naanị na Geza+ nakwa na Gat+ nakwa n’Ashdọd+ ka ha fọdụrụ.+23 Jọshụa wee weghara ala ahụ dum, dị ka ihe niile Jehova kwere Mozis ná nkwa si dị,+ Jọshụa wee nye ya Izrel ka ọ bụrụ ihe nketa ha n’òkè n’òkè, dị ka ebo ha si dị.+ Ala ahụ enweghị nsogbu agha ọzọ.+
Ihe E Dere n'Ala Ala Peeji
^ Jọs11:8* Otú e si dee ya n’asụsụ Hibru bụ “mbara ala nke dị na ndagwurugwu.”


text:
Eti Ido Ukpono Ekpep Mme Owo Ndima Kiet Eken
BIBLE ọdọhọ ete: “Owo eke mîmaha ima ifiọkke Abasi, koro Abasi edi ima.” (1 John 4:8, Edisana Ŋwed Abasi Ibom.) Ke ntem, ido ukpono oro Abasi enyịmede ekpenyene ndikpep mme owo ndima kiet eken.
Ediwak ido ukpono ẹnam nti utom ke ndise mban̄a mbon udọn̄ọ, n̄kani owo, ye mme ubuene. Mmọ ẹsisịn udọn̄ ẹnọ mbon ido ukpono mmọ ẹnam item apostle John oro ọdọhọde ete: “Edi owo eke enyenede inyene ererimbot emi, onyụn̄ okụtde eyen-ete esie ke unana, onyụn̄ eberide mbọm abaha enye, ima Abasi ekeme didie ndidụn̄ owo oro ke esịt? N̄kpri nditọ mi, ẹyak nnyịn ikûma ke ikọ-inua ye ke edeme, edi yak nnyịn ima ke edinanam ye ke akpanikọ.”—1 John 3:17, 18, Edisana Ŋwed Abasi Ibom.
Edi nso isitịbe ke ini ekọn̄? Ndi ikponyụn̄ inam ewụhọ Abasi oro ọdọhọde ‘ima mbọhọidụn̄ nnyịn nte idem nnyịn’ ke ini idude ke emem, edi ifre utọ ewụhọ oro ke ini ekọn̄?—Matthew 22:39, Edisana Ŋwed Abasi Ibom.
Jesus ọkọdọhọ ete: “Mbufo ẹma ẹma kiet eken, kpukpru owo ẹyeda oro ẹfiọk ẹte mbufo ẹdi mbet Mi.” (John 13:35, Edisana Ŋwed Abasi Ibom.) Nte osụk ọbọrọde mme mbụme oro ẹtienede mi, bụp idemfo ete: ‘Ndi mbon ido ukpono emi ẹsinanam ẹwụt ke imama mme owo kpukpru ini, idịghe nditetịn̄ ke inua kpọt?’
ẸYAK INEME IBAN̄A: Ekọn̄.
SE BIBLE EKPEPDE:
Jesus ọkọdọhọ mme mbet esie ete: “Ndọhọ mbufo emi ẹkopde ikọ Mi, nte, Ẹma mme asua mbufo, ẹnyụn̄ ẹnam ufọn ẹnọ mmọ eke ẹsuade mbufo.—Luke 6:27, Edisana Ŋwed Abasi Ibom.
Ke ini mbonekọn̄ ẹkedide ndimụm Jesus, apostle Peter ama osio ofụt odomo ndinyan̄a Jesus. Edi Jesus ọkọdọhọ ete: “Sịn ofụt fo ke efọk: koro kpukpru owo eke ẹmende ofụt ẹyekpan̄a ke ofụt.”—Matthew 26:52, Edisana Ŋwed Abasi Ibom.
Apostle John ekewet ete: “Ẹda emi ẹyarade ẹfiọk nditọ Abasi ye nditọ Satan; baba owo kiet eke mînamke edinen ido idịghe eke Abasi, ndien edi ntre ye owo emi mîman̄a eyen-ete esie. Koro emi edi etop emi mbufo ẹkekopde toto ke editọn̄ọ, ẹte, nnyịn ikpama kiet eken; ikûbiet Cain, emi ekedide eke andidiọk, onyụn̄ owotde eyen-ete esie.”—1 John 3:10-12, Edisana Ŋwed Abasi Ibom.
MBỤME:
Ndi ido ukpono emi esisịn udọn̄ ọnọ ikọt mmọ ẹka ekọn̄?
ẸYAK INEME IBAN̄A: Mbre Ukara.
SE BIBLE EKPEPDE:
Ke mme owo ẹma ẹkekụt ke Jesus ekeme ndinam utịben̄kpọ, ndusụk mmọ ẹma ẹyom usụn̄ nte ẹkpenamde enye etiene abuana ke mbre ukara obio mmimọ. Nso ke Jesus akanam? “Ke ini Jesus ọfiọkde ete mmọ ẹyom ndidi ndimụm Imọ nnịm ke edidem, Enye ọtọn̄ọ ntak afiak ọdọk ke akamba obot ke Idem Esie ikpọn̄.”—John 6:15, Edisana Ŋwed Abasi Ibom.
Ke ini ẹkemụmde Jesus ẹnyụn̄ ẹsu nsu ẹdori enye ẹte ke enye anam mme owo ẹn̄wana ye ukara, enye ọkọdọhọ ete: “Obio Ubọn̄ Mi idịghe eke ererimbot emi: edieke Obio Ubọn̄ Mi ekpedide eke ererimbot emi, ikọt Mi ẹkpen̄wana en̄wan, mbak ẹdiyak Mi ẹsịn mme Jew ke ubọk: edi Obio Ubọn̄ Mi itoho do.”—John 18:36, Edisana Ŋwed Abasi Ibom.
Ke ini Jesus ọkọbọn̄de akam ọnọ Abasi aban̄a mme mbet esie, enye ọkọdọhọ ete: “Ami n̄kayak ikọ Fo nnọ mmọ; ndien ererimbot asasua mmọ, koro mmọ mîdịghe eke ererimbot, kpa nte Ami mmendịghe eke ererimbot.”—John 17:14, Edisana Ŋwed Abasi Ibom.
MBUME:
Ndi ido ukpono emi ẹtiene uwụtn̄kpọ Jesus inyụn̄ ibuanake ke mbre ukara, idem ọkpọkọm oro ayanam ndusụk mme ebre mbre ukara ẹsua mmọ?
ẸYAK INEME IBAN̄A: Asari m̀mê editen̄e owo enyịn.
SE BIBLE EKPẸPDE:
Ke akpa Gentile ama akakabade edi Christian, apostle Peter ama ọdọhọ ete: “Abasi iten̄eke owo enyịn: edi ke kpukpru idụt Enye adadara owo ekededi eke abakde Enye onyụn̄ anamde nti ido.”—Utom 10:34, 35, Edisana Ŋwed Abasi Ibom.
James ekewet ke leta oro enye ọkọnọde esọk mme Christian oro ẹkedude ke eyo esie ete: “Nditọ-ete mi, ẹkûda mbuọtidem emi mbufo ẹnyenede ye Ọbọn̄ nnyịn Jesus Christ, emi edide Ubọn̄, ẹdian ye uten̄e-enyịn. Koro edieke owo emi esịnede n̄kpanuen-a-gold ye ediye ọfọn̄idem odụkde edi ke esop mbufo, eyen ubuene emi esịnede edidehe ọfọn̄ onyụn̄ odụkde edi; ndien mbufo ẹsede esịne ediye ọfọn̄idem, ẹdọhọ enye ẹte, Tetie mi ke eti itie; ẹnyụn̄ ẹdọhọ eyen ubuene ẹte, Da do, mîdịghe, Sụhọde mi ke isọn̄ ke mben udoriukot mi: nte mbufo inyeneke esịt iba, inyụn̄ idaha ukwan̄ ekikere ibiere n̄kpọ inọ owo?”—James 2:1-4, Edisana Ŋwed Abasi Ibom.
MBỤME:
Ndi ido ukpono emi ekpep ke kpukpru owo ẹdi ukem ukem ke enyịn Abasi, n̄ko ke ikpanaha ebiet emi owo otode ye m̀mê enye edi imọ m̀mê ubuene anam isari enye asari?
Ewe ido ukpono ekpep ikọt mmọ ete ẹkûyak mbre ukara, ebiet emi owo otode, ye se owo enyenede ọtọ ubahade ke otu mmọ?


text:
BAỊBỤL NSỌ—NSỤGHARỊ ỤWA ỌHỤRỤ NKE AKWỤKWỌ NSỌ
Ị̀ ga-achọ ịgụ isiokwu a n’asụsụ %%?
1 Ihe E Mere 3:1-24
3 Ọ bụ ndị a bụ ụmụ Devid+ bụ́ ndị a mụụrụ ya na Hibrọn:+ ọkpara ya bụ Amnọn,+ onye Ahịnoam+ nwaanyị Jezril+ mụrụ, nke abụọ bụ Daniel, onye Abigel+ nwaanyị Kamel+ mụrụ,2 nke atọ bụ Absalọm+ nwa Meaka+ ada Talmaị+ bụ́ eze Geshọ,+ nke anọ bụ Adọnaịja+ nwa Hagit,+3 nke ise bụ Shefataya bụ́ onye Abaịtal+ mụrụ, nke isii bụ Itream bụ́ onye Egla+ nwunye ya mụrụ.4 A mụụrụ ya ụmụ isii na Hibrọn; O wee nọrọ n’ebe ahụ na-achị ruo afọ asaa na ọnwa isii, ọ chịkwara afọ iri atọ na atọ na Jeruselem.+5 Ndị a ka a mụụrụ ya na Jeruselem:+ Shimia+ na Shobab+ na Netan+ na Sọlọmọn,+ ụmụ anọ Bat-shiba+ nwa Amiel mụrụ,+6 nakwa Ịbha+ na Elishama+ na Elifelet,+7 na Noga na Nifeg na Jefaya,+8 na Elishama+ na Elayada na Elifelet,+ ụmụ itoolu.9 Ndị a niile bụ ụmụ Devid ma e wezụga ụmụ ndị iko ya mụrụ, nakwa Tema+ nwanne ha nwaanyị.10 Sọlọmọn mụrụ Rehoboam,+ Rehoboam amụọ Abaịja,+ Abaịja amụọ Esa,+ Esa amụọ Jehọshafat,+11 Jehọshafat amụọ Jehoram,+ Jehoram amụọ Ehazaya,+ Ehazaya amụọ Jehoash,+12 Jehoash amụọ Amazaya,+ Amazaya amụọ Azaraya,+ Azaraya amụọ Jotam,+13 Jotam amụọ Ehaz,+ Ehaz amụọ Hezekaya,+ Hezekaya amụọ Manase,+14 Manase amụọ Emọn,+ Emọn amụọ Josaya.+15 Ụmụ Josaya bụ Johenan bụ́ ọkpara ya, Jehoyakim+ nwa ya nke abụọ, Zedekaya+ nwa ya nke atọ, Shalọm nwa ya nke anọ.16 Ụmụ Jehoyakim bụ Jekonaya+ nwa ya, Zedekaya nwa ya.17 Ụmụ Jekonaya, mgbe ọ bụ onye mkpọrọ, bụ Shieltiel+ nwa ya18 na Malkaịram na Pedaya na Shenaza, Jekamaya, Họshama na Nedabaya.19 Ụmụ Pedaya bụ Zerọbabel+ na Shimiaị; ụmụ Zerọbabel bụ Meshọlam na Hananaya (Shelomit bụkwa nwanne ha nwaanyị);20 na Hashuba na Ohel na Berekaya na Hasadaya, Jushab-hised, mmadụ ise.21 Ụmụ Hananaya bụ Pelataya+ na Jesheya, ụmụ Jesheya bụ Refeya, ụmụ Refeya bụ Anan, ụmụ Anan bụ Obedaya, ụmụ Obedaya bụ Shekanaya;22 ụmụ Shekanaya bụ Shemaya, ụmụ Shemaya bụ Hatọsh na Aịgal na Beraya na Nearaya nakwa Shefat, mmadụ isii.23 Ụmụ Nearaya bụ Elio-inaị na Hizkaya na Azraịkam, mmadụ atọ.24 Ụmụ Elio-inaị bụ Họdavaya na Elayashib na Peleya na Akọb na Johenan na Deleya na Anenaị, mmadụ asaa.


text:
Ibuot Inan̄
“Where You Go I Shall Go”
1, 2. (a) Tịn̄ nte isan̄ Ruth ye Naomi etiede, ye ọkpọsọn̄ mfụhọ oro mmọ ẹkamade ẹsan̄a n̄ko. (b) Nso inam isan̄ Ruth okpụhọde ye eke Naomi?
RUTH ke asan̄a ye Naomi ke usụn̄, ke n̄kokon̄ unaisọn̄ Moab emi ofụm esibarade. Mmọ mbiba kpọt ẹsan̄a ke akamba unaisọn̄ emi! Kere nte Ruth esede eka ebe esie mbubreyo oro utịn oyomde ndisop onyụn̄ ekerede m̀mê edi se itọn̄ọde ndiyom ebiet emi mmimọ idinade eyo ama okụt. Enye enen̄ede ama Naomi, onyụn̄ eben̄e idem ndinam kpukpru se enye ekekeme man ese aban̄a enye.
2 Mmọ mbiba ẹdu ke ọkpọsọn̄ mfụhọ. Ebịghi ebe Naomi akakpa, edi enyene se inamde enye ofụhọ idahaemi—n̄kpa nditọ esie mbiba, Chilion ye Mahlon. Ruth ofụhọ n̄ko sia Mahlon ekedi ebe esie. Enye ye Naomi ẹka ebiet kiet—Bethlehem ke Israel. Edi ke ẹtịmde ẹse, isan̄ mmọ idịghe ata ukem, sia Naomi ọnyọn̄ ufọk, edi Ruth aka obio emi enye mîfiọkke. Enye ọwọrọ ọkpọn̄ ubon mmọ, obio mmọ, mme abasi mmọ, ye ofụri usụn̄ uwem mmọ.—Kot Ruth 1:3-6.
3. Mme ibọrọ mbụme ewe ẹdin̄wam nnyịn ikpebe mbuọtidem Ruth?
3 Nso ikpanam eyenan̄wan emi anam kpukpru emi? Ruth edikeme didie ndifiak ntọn̄ọ uwem nnyụn̄ nse mban̄a Naomi? Nte idibọrọde mme mbụme emi, iyokụt ekese n̄kpọ emi ikemede ndikpep nto mbuọtidem Ruth, eyen Moab. (Se n̄ko ekebe oro “ Ekpri Edinem N̄wed.”) Edi yak ise kan̄a se ikanamde iban iba emi ẹnam utọ anyan isan̄ oro ẹka Bethlehem.
N̄kpọ Mmọn̄eyet Etịbe ke Ubon
4, 5. (a) Ntak emi mbonubon Naomi ẹkewọrọde ẹkedụn̄ ke Moab? (b) Mme mfịna ewe ke Naomi ekenyene ke Moab?
4 Ruth okokpon ke Moab, ekpri obio emi odude ke edem usiahautịn Inyan̄ Inụn̄. Ikpehe emi enyene mme n̄kokon̄ unaisọn̄ emi eto mîwakke ye mme ebeden̄. ‘Isọn̄ Moab’ ama esifọn n̄kpọ etieti idem ke ini akan̄ okodude ke Israel. Akan̄ emi akanam Ruth okụt Mahlon ye ubon esie.—Ruth 1:1.
5 Akan̄ oro okodude ke Israel akanam Elimelech ebe Naomi ada n̄wan ye nditọiren esie mbiba ọkpọn̄ obio emana mmọ okodụn̄ ke Moab. Anaedi ndika n̄kodụn̄ ke obio owo ikayakke mmọ ẹkpono Jehovah nte ẹkpekponode, sia nditọ Israel ẹma ẹnyene akpan ebiet emi Jehovah ọkọdọhọde mmọ ẹsika ẹketuak ibuot ẹnọ imọ. (Deut. 16:16, 17) Edi Naomi ikayakke oro anam mbuọtidem esie emem. Kpa ye oro, enye ama ofụhọ etieti ke ini ebe esie akakpade.—Ruth 1:2, 3.
6, 7. (a) Ntak emi ẹkerede ke ama afịna Naomi ke ini nditọiren esie ẹkedọde iban Moab? (b) Ntak emi usụn̄ nte Naomi akanamde n̄kpọ ye iban nditọ esie ọkọfọnde?
6 Etie nte Naomi ama afiak ofụhọ ke ini nditọ esie mbiba emi ẹkedọde iban Moab. (Ruth 1:4) Enye ama ọfiọk kpukpru se Abraham ete ete mmọ akanamde man ọdọ n̄wan emi okokponode Jehovah ke otu ikọt mmọ ọnọ Isaac eyen esie. (Gen. 24:3, 4) Ekem Ibet Moses ama owụk nditọ Israel ete ẹkûdọ mbon esenidụt mbak mmọ idinam nditọ Israel ẹkpono mme abasi en̄wen.—Deut. 7:3, 4.
7 Edi kpa ye oro, Mahlon ye Chilion ẹkesụk ẹdọ iban Moab. Edieke edide n̄kpọ emi ama afịna Naomi, enye ikayakke emi anam enye etre ndifọn ido nnyụn̄ mma iban nditọ esie—Ruth ye Orpah. Ekeme ndidi Naomi ama ekere ke mmọ ẹkeme nditiene mmimọ n̄kpono Jehovah usen kiet. Edide ama ekere m̀mê ikekereke, se idiọn̄ọde edi ke Ruth ye Orpah ẹma ẹnen̄ede ẹma Naomi. Mmọ ndikedi nti ufan ama an̄wam mmọ ẹyọ n̄kpọ mmọn̄eyet oro ọkọwọrọde mmọ. Iban iba emi ikenyeneke nditọ mbemiso mme ebe mmọ ẹkekpan̄ade.—Ruth 1:5.
8. Ekere ke nso ikanam Ruth ama Jehovah?
8 Ndi ido ukpono Ruth ama an̄wam enye ekeme ndiyọ n̄kpọ mmọn̄eyet oro? Nnyịn ikereke ntre. Mbon Moab ẹma ẹkpono ediwak abasi, ndien akpan abasi mmọ ẹkedi Chemosh. (Num. 21:29) Ibak ama okpon etieti ini oro ndien etie nte ido ukpono mbon Moab ama esitiene abak ibak, emi ama esịne ediwa nditọwọn̄. Se ededi emi Ruth ekekpepde oto Mahlon m̀mê Naomi aban̄a Jehovah Abasi Israel emi edide Abasi ima ye mbọm, ama enen̄ede okpụhọde ye se enye ọkọdiọn̄ọde aban̄a mme abasi mmọ. Jehovah edi Abasi ima, idịghe abasi ibak. (Kot Deuteronomy 6:5.) Ke ebe Ruth ama akakpa, etie nte Ruth ama enen̄ede ekpere Naomi onyụn̄ okop se enye eketịn̄de aban̄a Jehovah, kpa ata ọkpọsọn̄ Abasi, mme utịbe utom esie, ye nte enye amade onyụn̄ atuade ikọt esie mbọm.
9-11. (a) Nso ubiere ke Naomi, Ruth, ye Orpah ẹkenam? (b) Nso ke ikeme ndikpep nto n̄kpọ mmọn̄eyet emi ọkọwọrọde Naomi, Ruth, ye Orpah?
9 Naomi ke okosụk akpan̄ utọn̄ m̀mê oyokop n̄kpọ aban̄a obio mmọ. Usen kiet, enye ama okop ke akan̄ idụhe aba ke Israel, ndien etie nte enye okokop emi ke inua mme anyamurua. Jehovah ama eti ikọt esie. Udia ama afiak odu ke Bethlehem, man ekekem ye se enyịn̄ obio emi ọwọrọde, “Ufọk Udia.” Ntre, Naomi ama ebiere ndifiak nnyọn̄ ufọk.—Ruth 1:6.
10 Edi nso ke Ruth ye Orpah ẹdinam idahaoro? (Ruth 1:7) Se iwọrọde mmọ anam mmọ ẹnen̄ede ẹkpere Naomi. Etie nte mfọnido Naomi ye nte Naomi ọbuọtde idem ye Jehovah anam Ruth enen̄ede ekpere enye. Mme ebeakpa ita emi ẹtọn̄ọ isan̄ uka Judah.
11 N̄wed Ruth eti nnyịn nte ke n̄kpọ mmọn̄eyet ye nnama ẹsiwọrọ kpukpru owo, nti owo ye mme idiọkowo. (Eccl. 9:2, 11) Enye owụt n̄ko nte ke ọfọn iyak mme owo ẹdọn̄ nnyịn esịt ke ini utọ n̄kpọ ntem ọwọrọde nnyịn, akpan akpan mbon emi ẹbuọtde idem ye Jehovah, kpa Abasi emi Naomi okokponode.—N̄ke 17:17.
Ima-Nsọn̄ọnda Ruth
12, 13. Ntak emi Naomi okoyomde Ruth ye Orpah ẹfiak ẹnyọn̄, ẹkûtiene imọ, ndien nso ke iban iba emi ẹkenam ke akpa ini oro enye ọkọdọhọde mmọ ẹnyọn̄?
12 Enyene se ifịnade Naomi nte mmọ ẹsụk ẹkade ke usụn̄. Enye ekere aban̄a iban iba emi ẹsan̄ade ye enye, ye ima oro mmọ ẹkemade enye ye nditọ esie. Ikenemke enye ndikere nte enye edikabarede idi mbiomo inọ mmọ. Edieke mmọ ẹkpọn̄de obio emana mmọ ẹtiene enye ẹnyọn̄ Bethlehem, nso ke enye edikeme ndinam nnọ mmọ do?
13 Ekem, Naomi ọdọhọ mmọ ete: “Mbufo ẹnyọn̄ọ ufọk mme eka mbufo. Jehovah akpakam owụt mbufo ima-mfọnido, kpa nte mbufo ẹkewụtde mme ebe mbufo oro ẹkekpan̄ade ẹnyụn̄ ẹwụtde mi n̄ko.” Enye ama onyụn̄ ọdọhọ ke imodori enyịn ke Jehovah ayafiak ọnọ mmọ ebe, mmọ ẹyenyụn̄ ẹtọn̄ọ uwem obufa. Mbụk oro ọdọhọ ete: “Ntre enye etịm mmọ inua, mmọ ẹnyụn̄ ẹmenede uyo ẹtua eyet.” Imokụt ntak emi Ruth ye Orpah mîkekemeke ndidian̄ade n̄kpọn̄ utọ an̄wan emi ọkọfọnde ido okonyụn̄ ekerede aban̄a mbon en̄wen ntre. Mmọ mbiba ẹma ẹka iso ẹdọhọ enye ẹte: “Nnyịn idisan̄a ye afo inyọn̄ itiene orụk fo.”—Ruth 1:8-10.
14, 15. (a) Nso ke Orpah ọkọnyọn̄ ebịne? (b) Didie ke Naomi okodomo ndikpek Ruth ọkpọn̄ imọ?
14 Edi Naomi ikenyịmeke. Enye ama ọsọn̄ọ ọdọhọ ke inyeneke se imọ idikemede ndinam nnọ mmọ ke Israel, koro imọ inyeneke ebe emi edisede aban̄a imọ, inyeneke nditọ emi mmọ ẹkpedọde, inyụn̄ inyeneke-nyene idotenyịn ndinyene ebe m̀mê nditọ en̄wen aba. Enye ama ọdọhọ ke enen̄ede abiak imọ nte imọ mîkemeke ndin̄wam mmọ. Se Naomi eketịn̄de ama etịm an̄wan̄a Orpah. Enye ama enyene owo ke Moab, enyene eka, onyụn̄ enyene ufọk. Eketie enye nte ọfọn ndifiak nnyọn̄ Moab. Ntre, enye ama etịm Naomi inua mfụhọ mfụhọ, ọkọm enye unyọn̄, onyụn̄ ọnyọn̄ ufọk.—Ruth 1:11-14.
15 Nso kaban̄a Ruth? Enye n̄ko ama enyene owo ke Moab, enyene eka, onyụn̄ enyene ufọk kpa nte Orpah. Edi Bible ọdọhọ ete: “Ruth ọsọn̄ọ eyịre ye enye.” Ekeme ndidi Naomi ke aka esie, ekere ke mmọ ẹnyọn̄ọ, edi ekem okop ke Ruth ke etiene imọ. Ntre enye ọsọn̄ọ ọdọhọ Ruth ete: “Sese! n̄wan eyeneka uberi ọnyọn̄ etiene orụk esie ye mme abasi esie. Tiene n̄wan eyeneka uberi nyọn̄.” (Ruth 1:15) Andikot mbụk emi oyokụt akpan n̄kpọ ke ikọ Naomi emi. Orpah ikọnyọn̄ke ibịne ikọt mmọ kpọt, edi ọkọnyọn̄ ebịne “mme abasi esie” n̄ko. Enye okosụk oyom ndika iso n̄kpono Chemosh ye mme nsunsu abasi eken. Ndi se Ruth okonyụn̄ oyomde ndinam edi oro?
16-18. (a) Didie ke Ruth okowụt ima-nsọn̄ọnda? (b) Nso ke ikeme ndikpep nto Ruth mban̄a ima-nsọn̄ọnda? (Se n̄ko ndise iban iba emi.)
16 Nte Naomi okosụk etịn̄de ikọ emi, Ruth ama ebebiere ke esịt esie se enye oyomde ndinam. Enye ama enen̄ede ama Naomi ye Abasi Naomi ke esịt esie. Ntre Ruth ama ọdọhọ Naomi ete: “Kûkpe mi ubọk ete n̄kpọn̄ fi, n̄kûnyụn̄ ntiene fi; koro nyaka ebiet eke afo edikade, nyonyụn̄ ndan̄ ke ebiet eke afo edidan̄de. Orụk fo eyedi orụk mi, Abasi fo oyonyụn̄ edi Abasi mi. Nyakpa ke ebiet eke afo edikpade, ẹyenyụn̄ ẹbụk mi do. Yak Jehovah anam ntem ye ami, onyụn̄ ọdọdiọn̄ anam ntre, ke mîdịghe n̄kpa kpọt edidian̄ade mi ye afo.”—Ruth 1:16, 17.
17 Isua 3,000 ẹbe tọn̄ọ Ruth eketịn̄ ikọ emi, edi enye ke osụk ototụk owo. Ikọ emi anam ifiọk ata ediye edu kiet—ima-nsọn̄ọnda. Ruth ama enen̄ede ama Naomi onyụn̄ ọsọn̄ọ ada ye enye tutu enyịme ndika ebiet ekededi emi Naomi akakade. N̄kpa kpọt ekekeme ndidian̄ade mmọ. Ikọt Naomi ẹdidi ikọt esie, sia enye ama eben̄e idem ndikpọn̄ kpukpru n̄kpọ ke Moab, ọkọrọ ye mme abasi Moab. Ruth iketiehe nte Orpah; enye ama ọdọhọ Naomi ke ofụri esịt ete ke iyom Jehovah Abasi Naomi edi Abasi imọ n̄ko. *
18 Ntre mmọ ẹka iso ke isan̄ mmọ, sụk mmọ mbiba idahaemi. N̄wed kiet ọdọhọ ke etie nte akada mmọ urua kiet ndisịm Bethlehem. Imenịm ke kpa ye oro mmọ ẹkefụhọde, ke mmọ mbiba ẹma ẹsidọn̄ kiet eken esịt ke usụn̄ isan̄ emi.
19. Afo ekere ke didie ke nnyịn ikeme ndiwụt ima-nsọn̄ọnda nte Ruth ke ubon, ke esop, ye ke otu mme ufan nnyịn?
19 Mme n̄kpọ oro ẹnamde owo ofụhọ ẹwak etieti ke ererimbot emi. Ke “ndiọkeyo emi ọsọn̄de ndiyọ” mi, nnyịn imesisobo ukụt ye nnama. (2 Tim. 3:1) Ntre edu oro Ruth ekenyenede etetịm edi akpan n̄kpọ akan idahaemi. Ima-nsọn̄ọnda—kpa ima oro owo amade owo en̄wen inyụn̄ inyịmeke ndidian̄ade n̄kpọn̄ enye—ayan̄wam nnyịn ke idiọk ererimbot emi. Oyom utọ ima emi odu ke ndọ, ke ubon, ke esop Christian, ye ke otu mme ufan. (Kot 1 John 4:7, 8, 20.) Ndinyene utọ ima emi owụt ke ikpebe n̄wọrọnda uwụtn̄kpọ Ruth.
Ruth ye Naomi Ẹdisịm Bethlehem
20-22. (a) Uwem ke Moab akanam Naomi etie didie? (b) Nso ukwan̄ ekikere ke Naomi ekenyene aban̄a mme n̄kpọ oro ẹkewọrọde enye? (Se n̄ko James 1:13.)
20 Owo ekeme ndidọhọ ke imenyene ima-nsọn̄ọnda, edi ikemeke ndiwụt emi ke ini n̄kpọ etịbede. Edi nte Ruth ọkọsọn̄ọde ada ye Naomi ye Jehovah emi enye ekemekde ndikpono ama owụt ke enye enyene orụk ima emi.
21 Ke akpatre, iban iba emi ẹma ẹdisịm Bethlehem emi odude n̄kpọ nte kilomita 10 ọkpọn̄ Jerusalem ke n̄kan̄ usụk usụk. Etie nte ẹma ẹnen̄ede ẹdiọn̄ọ Naomi ye ubon mmọ ke Bethlehem sia ke ndondo oro mmọ ẹkedide ẹdisịm, ofụri obio ẹma ẹkop. Iban Bethlehem ẹma ẹdi ẹdise enye, ẹnyụn̄ ẹbụp ẹte: “Ndi Naomi edi emi?” Etie nte se ikọwọrọde enye ke Moab ama anam enye enen̄ede okpụhọde; iso esie ye nte enye akasan̄ade ama owụt ke enye okụt ukụt onyụn̄ ofụhọ ke ediwak isua.—Ruth 1:19.
22 Naomi ama asian mme iman ye n̄kani mbọhọidụn̄ esie nte uwem okodororede imọ. Enye ama akam ọdọhọ ẹkûkot imọ aba Naomi, emi ọwọrọde “Edinem,” edi ẹkam ẹkot Mara, emi ọwọrọde, “Ndotndot.” Mbọm mma mbon! Enye ekekere ke Jehovah Abasi anam uwem ọsọn̄ ye imọ kpa nte Job emi okodude mbemiso enye ekekerede.—Ruth 1:20, 21; Job 2:10; 13:24-26.
23. Nso ke Ruth ọkọtọn̄ọ ndikere mban̄a, ndien nso ndutịm ke ẹkenam ke Ibet Moses ẹnọ mme ubuene? (Se n̄ko ikọ idakisọn̄.)
23 Nte iban iba emi ẹtọn̄ọde uwem ke Bethlehem, Ruth ama ọtọn̄ọ ndikere eti usụn̄ oro imọ ikpesede iban̄a idem imọ ye Naomi. Enye ama okop ke Jehovah ama anam eti ndutịm ọnọ mme ubuene ke Ibet emi enye ọkọnọde ikọt esie Israel. Ke ini ukpen̄e, ẹma ẹnyịme mmọ ẹsitiene mbon ukpen̄e ke in̄wan̄, ẹtan̄ se ibọhọde mmọ iduọn̄ọ, ẹnyụn̄ ẹkpen̄e se idude ke adan̄a in̄wan̄. *—Lev. 19:9, 10; Deut. 24:19-21.
24, 25. Nso ke Ruth akanam ke ini enye ekedide edisịm in̄wan̄ Boaz, ndien didie ke ẹkesitan̄ se isụhọde ke in̄wan̄?
24 Ini ukpen̄e Barley edi emi, ke n̄kpọ nte ọfiọn̄ April ke n̄wed usenọfiọn̄ nnyịn. Ruth aka ndise m̀mê oyodu owo emi ediyakde imọ isan̄a itan̄ barley. Enye edisịm in̄wan̄ Boaz emi edide imọ owo, onyụn̄ edide iman Elimelech ebe Naomi. Okposụkedi Ibet enyịmede enye asan̄a atan̄ se isụhọde ke in̄wan̄, enye ikodụkke ntre itọn̄ọ nditan̄, edi ama obụp etubom mbon ukpen̄e m̀mê imekeme ndisan̄a ntan̄. Enye ama enyịme, ntre Ruth ama ọtọn̄ọ utom iwiwa.—Ruth 1:22–2:3, 7.
25 Kere nte Ruth asan̄ade mbon ukpen̄e ke edem. Nte mmọ ẹkpen̄ede barley, enye onụhọ atan̄ se ibọhọde iduọn̄ọ m̀mê se ẹbede ẹkpọn̄, ọbọp ke ebek ke ebek, onyụn̄ emen aka itie udịghi barley. Emi ikedịghe mmemmem utom akpan akpan ke eyo ama akasiaha. Edi Ruth ikọduọkke odudu, ibọhọke ke ini enye oyomde ndikwọhọde ibibiak m̀mê ke ini enye osụhọrede etetie esisịt ete idia ekpri udia uwemeyo ke “ufọk in̄wan̄”—eyedi ataya emi mbonutom ẹsidakde ibuot esisịt.
26, 27. Boaz ekedi nso utọ owo, ndien enye akanam n̄kpọ didie ye Ruth?
26 Ekeme ndidi Ruth ikekereke ke imekeme ndidụk owo ndomokiet enyịn, edi ama odụk. Boaz ama obụp akparawa oro ekedide etubom mbon ukpen̄e m̀mê eyenan̄wan emi edi anie. Boaz ekedi ata owo Abasi. Ndusụk mbonutom esie ẹdi mme anam ukpekpe utom, ndusụk ẹdi mbon esenidụt, edi enye ekesikọm kpukpru mmọ ete: “Jehovah akpakam odu ye mbufo.” Ndien mmọ ẹbọrọ ete, “Jehovah akpakam ọdiọn̄ fi.” Owo Abasi emi akada Ruth nte eyen esie.—Ruth 2:4-7.
27 Boaz okokot enye “eyen mi,” onyụn̄ ọdọhọ enye esidi in̄wan̄ imọ editan̄ nyọhọ-nsụhọ, onyụn̄ adian idem ye nditọiban imọ mbak mbonutom ẹditụk enye. Boaz ama okụt ete ke enye enyene se edidiade uwemeyo. (Kot Ruth 2:8, 9, 14.) Ke akande oro, enye ama otoro onyụn̄ ọdọn̄ Ruth esịt. Didie?
28, 29. (a) Ẹkediọn̄ọ Ruth nte nso utọ an̄wan? (b) Didie ke afo ekeme ndiyak Jehovah edi ebiet ubọhọ fo nte Ruth akanamde?
28 Ke ini Ruth okobụpde Boaz ntak emi enye ọfọnde ido ntre ye imọ emi idide owo esenidụt, Boaz ama ọbọrọ enye ete ke imokop kpukpru se enye anamde ọnọ Naomi eka ebe esie. Etie nte Naomi ama esitoro Ruth ke otu iban Bethlehem, ndien Boaz ama okop emi. Boaz ama ọfiọk n̄ko ke Ruth edituak ibuot ọnọ Jehovah idahaemi, ntak edi oro enye ọkọdọhọde Ruth ete: “Jehovah akpakam ọnọ fi utịp utom fo, Jehovah Abasi Israel, emi afo efehede edidụk idak mba esie oyom ubọhọ akpakam ọnọ fi utịp eke ọfọnde ama.”—Ruth 2:12.
29 Anaedi ikọ emi ama enen̄ede ọdọn̄ Ruth esịt. Ruth ama ebiere ndifehe n̄kodụk idak mba Jehovah Abasi, kpa nte nditọ unen ẹsifehede ẹkedụk idak mba eka mmọ. Enye ama ọkọm Boaz ke ndidọn̄ imọ esịt, onyụn̄ aka iso ke utom esie tutu mbubreyo.—Ruth 2:13, 17.
30, 31. Nso ke ikeme ndikpep nto nte Ruth ekesinamde utom, okowụtde esịtekọm, ye ima-nsọn̄ọnda?
30 Ruth ama enịm n̄wọrọnda uwụtn̄kpọ ata mbuọtidem ọnọ kpukpru mbon oro ẹsobode nsọn̄ọn̄kpọ mfịn. Enye ikekereke ke akpana ẹnanam n̄kpọ ẹnọ imọ sia imọ idide ebeakpa, edi ama okop inemesịt ke se ededi oro ẹkenọde enye. Bụt ikanamke enye ndinam utom okpọsọn̄ man ekeme ndise mban̄a edima eka ebe esie, kpa ye oro ekedide usụhọde utom. Enye ama okop onyụn̄ anam eti item emi ẹkenọde enye ẹban̄a mbon emi enye okpodụkde nsan̄a ye nte enye akpanamde utom inyeneke mfịna. Se ikenen̄erede in̄wam enye edi nte ke enye ikefreke ke Jehovah Abasi, kpa Ete esie eke heaven, edi ebiet ubọhọ esie.
31 Edieke inyenede ima-nsọn̄ọnda, isụhọrede idem, isịnde idem inam utom, inyụn̄ iwụtde esịtekọm nte Ruth, mbuọtidem nnyịn ọyọsọn̄ọ mbon en̄wen idem n̄ko. Edi didie ke Jehovah ekese aban̄a Ruth ye Naomi? Iyọbọrọ mbụme emi ke ibuot oro etienede.
^ ikp. 17 Omokụt ke Ruth ama okot ata enyịn̄ Abasi, Jehovah, idịghe ndinyụn̄ n̄kot enye “Abasi” nte ediwak mbon esenidụt ẹkpekotde. N̄wed oro, The Interpreter’s Bible ọdọhọ ete: “Andiwet n̄wed Ruth owụt ke n̄wan esenidụt emi ekedi andituak ibuot nnọ ata Abasi.”
^ ikp. 23 Ibet emi ama ọfọn etieti; Ruth ikokopke utọ n̄kpọ emi ke obio emana esie. Ke N̄kan̄ Edem Usiahautịn Inyan̄ Mediterranean eset oro, owo ikesidaha mme ebekpa ke n̄kpọ. N̄wed kiet ọdọhọ ete: “Ebe owo ama akpa, nditọ esie ẹkesise ẹban̄a enye. Edi edieke enye mînyeneke nditọ, enye ekeme ndinyam idemesie nsịn ke ufụn, asan̄a akpara, mîdịghe enye akpa.”


text:
BAỊBỤL NSỌ—NSỤGHARỊ ỤWA ỌHỤRỤ NKE AKWỤKWỌ NSỌ
Ị̀ ga-achọ ịgụ isiokwu a n’asụsụ %%?
1 Ihe E Mere 20:1-8
20 O wee ruo ná mmalite afọ,+ n’oge ndị eze na-eji aga agha,+ na Joab duuru ìgwè ndị agha+ gaa bibie ala ụmụ Amọn, bịakwa nọchibido Raba,+ ma Devid nọ na Jeruselem; Joab wee merie+ Raba, kwadakwa ya.2 Ma Devid kpupụrụ Malkam okpueze dị ya n’isi+ wee hụ na ọ dị otu talent ọlaedo n’ịdị arọ, e nwekwara nkume dị oké ọnụ ahịa na ya; Devid wee kpuru ya. Ihe ndị a kwatara n’obodo ahụ, bụ́ ndị o bupụtara, dị nnọọ ukwuu.+3 O wee kpọpụta ndị bi n’ime ya wee nye ha ọrụ+ ịwa nkume nakwa iji ngwá ọrụ na-aghọ nkọ ndị e ji ígwè mee na anyụike na-arụ ọrụ;+ ọ bụkwa otú ahụ ka Devid mere obodo niile nke ụmụ Amọn. N’ikpeazụ, Devid na ndị niile ya na ha so laghachiri Jeruselem.4 O wee ruo mgbe nke a gasịrị na agha daara ha na ndị Filistia+ n’ime Giza.+ Ọ bụ mgbe ahụ ka Sibekaị+ onye Husha gburu Sipaị, bụ́ otu n’ime ụmụ ndị Refeyim,+ e wee merie ha.5 Agha wee daara ha na ndị Filistia ọzọ; Elhenan+ nwa Jeya wee gbuo Lamaị nwanne Golayat+ onye Gat, bụ́ onye okporo ube ya dị ka okporo osisi nke ndị na-ekwe ákwà.+6 Agha wee daa ọzọ na Gat,+ mgbe e nwere otu nwoke gbara ajọ dimkpa+ bụ́ onye mkpịsị aka ya na mkpịsị ụkwụ ya dị isii isii, ya bụ, iri abụọ na anọ;+ ya onwe ya kwa bụ otu n’ime ụmụ ndị Refeyim.+7 O wee na-akwa Izrel emo.+ N’ikpeazụ, Jọnatan nwa Shimia+ bụ́ nwanne Devid gburu ya.8 Ọ bụ ndị a ka a mụụrụ ndị Refeyim+ bi na Gat;+ Devid na ndị na-ejere ya ozi gbukwara ha.+


text:
Ị̀ Maara?
Gịnị bụ ọrụ ndị isi ndị agha Rom n’oge ochie?
N’Agba Ọhụrụ na Baịbụl, e nwere ebe ụfọdụ e kwuru okwu ndị isi ndị agha Rom. Onye agha ahụ guzo nso n’ebe a kpọgidere Jizọs n’osisi bụ onyeisi ndị agha. Kọnịliọs bụ́ onye Jentaịl mbụ ghọrọ Onye Kraịst bụbu onyeisi ndị agha. Onye agha a gwara ka ọ hụ na a pịara Pọl onyeozi ụtarị, nakwa Juliọs, onye a gwara ka o duru Pọl gaa Rom, bụcha ndị isi ndị agha.—Mak 15:39; Ọrụ Ndịozi 10:1; 22:25; 27:1.
Ndị a a na-akpọ ndị isi ndị agha Rom na-edu ndị agha na-eji ụkwụ aga. Ha na-edukarị ndị agha iri ise ruo otu narị aga agha. Ihe ndị so n’ọrụ ha bụ ịzụ ndị agha, ile ma uwe ha na ngwá agha ha ọ̀ dịkwa otú kwesịrị ekwesị. Ihe ọzọ ha na-emekwa bụ idu ha aga agha.
Ịbụ onyeisi ndị agha bụ ọkwá kachanụ onye agha nkịtị nwere ike iru. Ndị na-eru n’ọkwá a bụ ndị agha ma nke a na-akọ n’ịlụ agha nakwa ndị ga-eduli ndị agha nke ọma. Ọ bụ ha na-ahụ na a haziri ndị agha ndị Rom nke ọma otú ha ga-enwe ike imeri n’agha. Otu akwụkwọ kwuru na ‘ndị isi ndị agha na-abụkarị ndị aka ochie na ndị ma nke a na-akọ n’ịlụ agha.’
Olee ihe dị iche n’enyo ndị e nwere n’oge ochie na enyo ndị e nwere taa?
Enyo ndị e nwere n’oge ochie adịchaghị ka enyo ndị e nwere taa. Ihe a na-ejikarị arụ enyo ndị nke oge ochie bụ ọla nchara. Ma, a na-ejikwa ọlaọcha, ọlaedo, ọla kọpa, ma ọ bụ ọlaọcha na ọlaedo a gwakọtara ọnụ arụ ụfọdụ. A na-etekwa ọla ndị ahụ ihe ndị ga-eme ka ha na-egbuke egbuke. Ebe mbụ e kwutere okwu enyo na Baịbụl bụ mgbe a na-ekwu gbasara ụlọ nsọ mbụ ụmụ Izrel rụrụ maka ife Chineke. Ụmụ nwaanyị ji enyo ha nye onyinye ka e jiri rụọ efere ọla kọpa na ihe ndọkwasị ya. (Ọpụpụ 38:8) Ọ ga-abụ na a gbazere enyo ndị ahụ, jirizie ha kpụọ efere ahụ na ihe ndọkwasị ya.
N’ọtụtụ ebe ndị e gwupụtara enyo ndị oge ochie n’ala Izrel na n’ebe ndị dị nso n’Izrel, a hụkwara ihe dị iche iche ụmụ nwaanyị ji achọ mma. Enyo ndị ahụ e gwupụtara na-adịkarị okirikiri. A na-eji osisi, ọla, ma ọ bụ ọdụ́ enyí arụ aka ha. A na-achọ aka ha mma, kpụọkwa ha ka ha yie nwaanyị. A naghịkwa achọ azụ ọtụtụ enyo ndị ahụ mma.
Enyo ndị oge ochie anaghị egosicha ihe nke ọma ka enyo ndị nke oge a. Nke a nwere ike inyere anyị aka ịghọta ihe Pọl onyeozi na-ekwu gbasara ya mgbe ọ sịrị: “Ka ọ dị ugbu a, anyị ji enyo ígwè na-ahụ ihe inyoghi inyoghị.”—1 Ndị Kọrịnt 13:12.


text:
GameMaker
-
Version:
-
-
Asụsụ:
-
Nbudata GameMaker
Nkọwa:
Isi atụmatụ:
- Emepụta egwuregwu nke dị iche iche Genres
- A set nke graphic na ụda mmetụta
- Plan ihe ije
- Wuru na-mmemme asụsụ
Comments on GameMaker:
GameMaker Metụtara software:
The adaba gburugburu ebe obibi ịzụlite ose na software. The software na-akwado ihe ndị kasị mmemme asụsụ na-emepe mbara ohere maka ọhụrụ ngwaahịa mmepe.
Ngwaọrụ ibudata na bulite faịlụ site na FTP-sava. The software akwado a dịgasị iche iche nke bara uru ọrụ na ogbugba ndu maka nchebe faịlụ transfer na sava.
Software nke egwuregwu mmepe maka ndị dị iche iche sistem na egwu egwuregwu consoles. E nwere nkwado nke 3D ndịna-emeputa ma dị ike na-aga aga usoro.
The gburugburu ebe obibi maka software mmepe na nkwado maka-ewu ewu mmemme asụsụ. The software nwere a set nke bara uru na ọrụ kee ngwa.
The software jikọọ a ime ihe nkesa ma ọ bụ kọmputa site na dị iche iche ogbugba ndu. Nakwa na software e nwere utilities n'ịwa SSH igodo na Nyocha.
The software-arụ ọrụ na ndị dị iche iche mgbakọ na mwepụ mgbawa. Ọtụtụ ngwá ọrụ na components ike grafụ dị ka onye ọrụ.
Ike usoro maka nchekwa data management. The software na-akwado ndị dị iche iche nke data na-agụnye ndị pụrụ iche ngwaọrụ maka ọgbọ na usoro nke SQL-koodu.
L'outil fonctionnel wụsa augmenter le nombre des visiteurs du saịtị weebụ. Le logiciel est utilisé comme l'ngwa ahịa ma ọ de ọrụ wụsa commercer les liens sur l'internet.
Ngwá ọrụ dị ike iji weghachite data si internet. The software enye gị ohere download akụkụ ma ọ bụ dum saịtị weebụ na-ele ha na ubara ọsọ.
The ngwá ọrụ kee installer nke faịlụ na nkwado nke dị iche iche parameters. Ọzọkwa, ọ na-akọwa ihe niile Ndenye ke faịlụ nke a usoro ndekọ na initialization.
The software-arụ ọrụ na media faịlụ. O nwere ngwá ọrụ ndị dezie photos, ọdịyo faịlụ na gbakwunye dị iche iche mmetụta na-videos.
The ngwa ngwa nchọgharị nke nwere a nso nke nkiti ọrụ na ọtụtụ ntọala maka gị onwe gị na mmasị na a chọrọ ka sọfụ weebụ mfe.
The multifunctional player ka playback ọdịyo na video faịlụ na nkwado maka oge a formats na-enweghị mkpa iji budata ọzọ codecs.
The software na-anwale ike nke na video kaadị. The software nwere a wuru na-na ịba uru na-egosipụta ihe ọmụma zuru ezu banyere afọ nke video kaadị.
The software ọcha usoro ndekọ nke faịlụ mkpofu. The software na-achọpụta rụọ na-adịghị adị ngwa na draịvụ ike na-enye gị ohere iji wepụ ha igodo site na ndekọ.
Lee ihe software


text:
WiFi Manager
-
Version:
-
-
Asụsụ:
-
Nbudata WiFi Manager
Wụnye site Google Play
Nkọwa:
Isi atụmatụ:
- Nchọpụta na njikọ na WiFi netwọk
- Egosiputa ihe ọmụma zuru ezu banyere netwọk dị
- A nnukwu ọtụtụ ngwá ọrụ iji hazie
Comments on WiFi Manager:
WiFi Manager Metụtara software:
The software aka uzo na mpaghara igbochi nke web ego ma zoo ata IP-okwu maka na-amaghị aha ọnụnọ ke internet.
The magburu onwe software na-edozi nsogbu nke ohere egbochi saịtị. The software na-akpaghị aka ga-ahọrọ ụzọ nke dị n'ógbè maka kacha njikọ.
The software nyochaa na ojiji nke mobile data. The software eneme na-egosiputa ego nke okporo ụzọ na-eji dị iche iche ngwa n'oge a ụfọdụ oge.
Ngwá ọrụ iji hụ na confidentiality na internet. The software-enye gị ohere zoo IP-adreesị nke onye ọrụ na-enweta ohere egbochi saịtị.
Zuru ezu software jikwaa mebere onwe netwọk. Ngwa na-enye nchebe nke onye data na izo ya ezo nke ọwa nke ọmụma nyefe n'oge ojiji nke Wi-Fi.
Na-ewu ewu ọkpụkpọ na-egwu ọtụtụ video formats na a elu mma. The software ga-emepe na mbara ohere hazie n'oge ikiri video faịlụ.
Ngwá ọrụ na-microblog na mgbanwe ozi na-ewu ewu na-elekọta mmadụ na netwọk. The software-enye gị ohere ele ma kwuo na ndetu.
The software ego na gbochie oké oriri ike na-enyere aka ịnọgide na batrị nke ngwaọrụ na ọrụ ọnọdụ ruo ogologo oge.
The ukara ngwa nke na-ewu ewu na-elekọta mmadụ na netwọk na-ebipụta ma na-ele na blọọgụ. Ọzọkwa software na-akwado ndị playback na mgbanwe nke dị iche iche mgbasa ozi faịlụ na ederede ndia.
The ngwa na-ele iche iche ọdịnaya na-ekwurịta okwu na enyi na-elekọta mmadụ netwọk. The software na-enye ndị ọrụ na-akpali akpali akpali na ọnụnọ ke ọrụ.
The free antivirus iji chebe usoro a ngwaọrụ megide nje virus na-egwu ndị ọzọ. Ma ọ bụrụ na ọ dị mkpa ọ na-akwado ime ngwaọrụ mkpọchi ma oku mbata ma ọ bụ SMS.
Ngwá ọrụ na-ekwurịta okwu na ndị mmadụ gburugburu ụwa. The software-enye gị ohere ime ka olu ma ọ bụ video oku ke elu àgwà na-agbanweta ozi ederede.
Egwuregwu na-elekọta ahụ ike, ọdịmma, ike na ndị ọzọ e ji mara nke a Pita. Egwuregwu ga-emepe a dum agwaogwa nke dị iche iche ihe maka mebere Pita.
The software na-ele map na satellite ihe oyiyi nke a obodo. The software bụ ike ese ihe ezigbo ụzọ na-egosiputa ihe mgbochi ndị na kpọmkwem ụzọ.
Egwuregwu ọsọ mbanye na imeri nke dị iche iche ihe mgbochi 3D track. Egwuregwu na-eji yi mmetụta na magburu onwe 3D ndịna-emeputa.
Lee ihe software


text:
SG TCP Optimizer
-
Version:
-
-
Asụsụ:
-
Nbudata SG TCP Optimizer
Nkọwa:
Isi atụmatụ:
- Ịtọlite na njikarịcha nke njikọ Ịntanetị
- Ọkọkpọhi kasị elu bandwit
- Egosiputa ugbu a njikọ ọsọ
- Dị iche iche na ụdịdị nke njikọ ntọala
Comments on SG TCP Optimizer:
SG TCP Optimizer Metụtara software:
The software maka echebe njikọ na ala weebụ sessions na internet. Confidentiality nke ọ bụla online arụmọrụ na-enweta site mgbanwe nke onye ọrụ IP-address.
The ngwá ọrụ na-enye ihe ohere na-egbochi saịtị. The software na-enyere aka uzo na ngọngọ nke nnyocha na-eke njikọ dị site onwe zighachi akwụkwọ nnọchiteanya sava.
The software ike a virtual onwe netwọk n'etiti kọmputa site na internet. The dị iche iche izo ya ezo algọridim na-eji ndị na-echebe nọrọ n'ụlọ mpaghara na netwọk.
Ọ ana achi achi na otu amaonye na ala ọnụnọ ke internet. The software na-eji ya ojii nchekwa encrypt na internet ase.
The software maka amaonye nleta nke weebụsaịtị na internet. The software na-akwado a pụrụ iche na nkà na ụzụ na encrypts data nyefee na ọmụma sitere na ndị ọzọ.
The ngwá maka ime ohere ka kọmputa ma ọ bụ nkesa site na internet. The software na-enyere aka ịchịkwa òké ma ọ bụ keyboard ma jikwaa data nke ime na kọmputa.
The software na-ebuli ndị internet njikọ. The software bụ ike na-ebuli ndị USB na Wi-Fi njikọ, P2P netwọk na VoIP ngwa.
The software ike a mebere rawụta na kọmputa gị. The software egosiputa ọmụma zuru ezu banyere ojiji nke okporo ụzọ nke nnwetaòhèrè na internet.
The software aka uzo na input nke akaụntụ gị data site na-ejuputa na web iche-iche na-akpaghị aka. The software jupụtara n'ime ndebanye iche-iche na otu click.
Ngwá ọrụ dị ike iji weghachite data si internet. The software enye gị ohere download akụkụ ma ọ bụ dum saịtị weebụ na-ele ha na ubara ọsọ.
A set nke codecs na decoders ka playback ka n'ọnụ ọgụgụ nke ọdịyo na video faịlụ mgbe ọ bụla media Player.
The adaba na multifunctional chat na-ekwurịta okwu na mpaghara na netwọk ma ọ bụ na internet. The software na-enye a elu larịị nke nchebe iji gbochie data leakage.
The software agafeta music faịlụ, na obere vidiyo ma ọ bụ ndepụta ọkpụkpọ n'etiti iPhone, iPod, iPad na kọmputa na ma ntụziaka.
Software nke a kpochapụwo imewe nke Windows menu. Ọzọkwa software na-akwado a ọnụ ọgụgụ buru ibu nke ọzọ ngwaọrụ enye ndị ahụ na menu.
The software imelite ndị ọkwọ ụgbọala ndị ọhụrụ version na usoro. The software na-akwado nkwado ndabere na mpaghara ọrụ na-emepụta weghachi isi nke usoro.
Lee ihe software
Ọrụ usoro:
- Windows
- Android
Top software:
Lee ihe software


text:
Let’s Protect Kids From Cell Phone Spy Free
I want to seem at the alternatives for parental manage with mobile devices. during this post i’ll explore many other ways to urge this done; utilizing characteristics offered from some suppliers, thought programs still because the rather more thorough trailing applications.
Ụmụaka, na obere na-etolite okenye, ar getting their sensible trendy smartphones with total access to the net and every one of that involves. A 10-calendar year-older by employing a sensible phone while not the requirement of any style of parent handle in position will promptly gain access to the planet wide net, ịkparịta ụka n'Ịntanet, mkparịta ụka ebe na ihe ndị ọzọ. Ha nwere ihu ọma nwere a Obere kọmputa, ma n'adịghị ka ha n'ụlọ PC ọ gaghị ekwe omume ọ na-achọ ha n'ubu na-a ego na ihe - ọ bụ?
Let’s Protect Kids From Cell Phone Spy Free
E nwere ọtụtụ ụdị dị iche iche nke okenye jikwaa maka mkpànaka igwe na-adabere otú a otutu jisie ị kwesịrị ị na-enwe.
N'ihi na-eto eto, ihe ka ọtụtụ n'ime ole na e ji mara site na gị n'ụlọnga ma ọ bụ maara nke ọma ngwa ọdịnala nwere ike ịbụ ihe niile ị chọrọ. Aga m nakwa achọ a na omimi lee ihe na-nyere na kwara nlekota software omume. exactspy , nke kasị mma dị ọnụ ala price nledo ngwa maka ụmụaka.
– Tracks GPS ebe. Ịchọta na nyochaa ngagharị nke ọ bụla ekwentị! N'ezie na-Global debe usoro Idebe track nke, na ezi ihe nduzi iduzi ụzọ
– Oku Kwunyere. Ọ ga-adị mfe ịnụ mkparịta ụka sitekwara ebumnobi cell ekwentị.(Gam akporo os & iOS mobile igwe)
– -Esi na aka na dekọọ. ndekọ na Monitors-akpọ na-akpọ si.
– Inbound cell ekwentị akpọ mmachi. Constrain ọ bụla nọmba maka inbound cell ekwentị oku.
– Na-aga site ederede. Na-anya na nile ederede ozi enwetara ma ọ bụ zipu site na ekwentị. Nledo na ederede ozi na exactspy
– Keylogger. mSpy keylogging e ji mara ga-ekwe ka ị na-amụ ihe nile ọ bụla gị ebumnobi n'ji faucets na ekwentị mkpanaaka.
– Cpanel. Mee ka obi ruo ohere nke nile ndekọ na ekwentị Ama na weebụ na ọ bụla site laptọọpụ ma ọ bụ kọmputa
– Pụrụ ịdabere. 10-na-arụ ọrụ ụbọchị ego-azụ nkwa
– Ego oge. Nyochaa niile kalenda eme, njikere nzukọ na memos.
– Na-aga site ozi ịntanetị. Tracks na oku na abata na e-mail
– Nyochaa Online ojiji: nchọgharị akụkọ ihe mere eme, saịtị na ndokwa ibe, obstructs saịtị
– Intercept ngwa ngwa ozi: Skype nledo, WhatsApp nledo na fb nledo, Viber nledo na iMessage nledo
– Bugging. Ọ bụ ike akụkọ ihe mere eme gburugburu na exactspy
– N'Ime Ime Obodo akara. Ị kwesịrị inwe a handheld akara onwere a ekwentị na ndokwasa exactspy : a ụdị atụmatụ dị ka ngwaọrụ wipeout, anya ngwaọrụ igbochi ga-n'okpuru gị akara!
– Dịghị! Minor electric batrị oriri
– Stealth! Ga na-eji ederede ntụziaka na ike na-egosi na iche cell ekwentị, -ejide n'aka na nzuzo nke Idebe track nke
– Adaba! Nwere ike ijikwa isi cellphone ika aha na Sistemu eji arụ ọrụ: A gam akporo, iPhone cell igwe
Using Spy Software exactspy: The Easiest Way to Protect Kids From Cell Phone Spy Free
Ihe ị chọrọ ime bụ:
1. Gaa na exactspy si web-na saịtị ma ịzụta software.
2. Download ngwa n'ime ekwentị na ị chọrọ inyocha.
3. Na-ele ekwentị data ọ bụla na ngwaọrụ nke nwere njikọ Ịntanetị.
Na exactspy- Protect Kids From Cell Phone Spy Free na ị ga-enwe ike:
• nyochaa oku
• Track ederede ozi
• Gụọ ozi ịntanetị
• Track GPS Location
• nyochaa Internet-eji
• Access Kalinda na Address Book
• Gụọ Ozi ozugbo
• Record gburugburu
• Control égwu na Mmemme
• Lee Multimedia faịlụ
• Ka Nwere n'Ime Ime Obodo Control nke ekwentị ọzọ ...
Ị nwere ike Download :”Let’s Protect Kids From Cell Phone Spy Free“


text:
Gosi na Obi Dị Gị Ụtọ Maka Otú Jehova Si Emesapụ Aka
JEHOVA bụ Chineke na-emesapụ aka. (Jems 1:17) Ihe niile Jehova kere na-egosi na ọ na-emesapụ aka, ma kpakpando ndị na-eju na mbara igwe n’abalị ma osisi ndị juru n’ụwa.—Ọma 65:12, 13; 147:7, 8; 148:3, 4.
Otú obi si dị́ Devid ụtọ maka ihe Chineke kere mere ka o dee abụ iji too ọrụ aka Jehova. Gụọ Abụ Ọma nke 104, ka ị hụ ma ọ̀ bụ na obi agaghị adị gị otú ọ dị ya. Devid dere, sị: “M ga-abụku Jehova abụ n’oge niile m dị ndụ; m ga-abụku Jehova abụ olu ụtọ n’oge ndụ m niile.” (Ọma 104:33) Ọ̀ bụ otú ahụ ka ọ dị gị?
ONYE KACHA EMESAPỤ AKA
Jehova chọrọ ka anyị na-emesapụ aka otú ahụ ọ na-eme. Ọ gwakwara anyị ihe mere anyị ga-eji na-emesapụ aka. Buru n’obi ihe Pọl onyeozi si n’ike mmụọ nsọ dee. Ọ sịrị: “Na-enye ndị bara ọgaranya n’usoro ihe dị ugbu a iwu ka ha ghara inwe anya dị elu, ka ha nweekwa olileanya, ọ bụghị n’akụnụba ndị a na-ejighị n’aka, kama n’ebe Chineke nọ bụ́ onye na-enye anyị ihe niile n’ụba ka anyị wee nwee ọṅụ; ka ha na-arụ ọrụ ọma, ka ha bụrụ ọgaranya n’ezi ọrụ, ka ha na-emesapụ aka, ka ha dịrị njikere inye ndị ọzọ ihe, ka ha na-atọrọ onwe ha ezi ntọala maka ọdịnihu dị ka akụ̀ n’ebe ihe ọ bụla na-agaghị eme ya, ka ha wee jidesie aka ike ná ndụ ahụ nke bụ́ ndụ n’ezie.”—1 Tim. 6:17-19.
Mgbe Pọl degaara ọgbakọ dị́ na Kọrịnt akwụkwọ ozi nke abụọ, o kwusiri ike banyere otú anyị kwesịrị isi na-ele inye onyinye anya. Ọ sịrị: “Ka onye ọ bụla nye dị ka o kpebiri n’obi ya, ọ bụghị ná mwute ma ọ bụ ná mmanye, n’ihi na Chineke hụrụ onye na-eji obi ụtọ enye ihe n’anya.” (2 Kọr. 9:7) Pọl kwukwara ndị imesapụ aka na-abara uru. Nke mbụ bụ onye e nyere onyinye, bụ́ onye e gboro mkpa ya. Nke abụọ abụrụ onye nyere onyinye, ya bụ, onye Chineke ga-agọzi nke ukwuu.—2 Kọr. 9:11-14.
Ihe ikpeazụ Pọl kwuru banyere onyinye n’akwụkwọ ozi ahụ bụ ihe kacha gosi na Chineke na-emesapụ aka. Ọ sịrị: “Ekele dịrị Chineke maka onyinye ya a na-apụghị ịkọwa akọwa nke ọ na-enye n’efu.” (2 Kọr. 9:15) O doro anya na ihe só n’onyinye Pọl kwuru okwu ya bụ ihe ọma niile Chineke si n’aka Jizọs Kraịst na-emere ndị ya. Uru ọ bara abụghị ihe e ji ọnụ akọ.
Olee otú anyị ga-esi gosi na obi dị anyị ụtọ maka ihe niile Jehova na Ọkpara ya meere anyị nakwa ihe ndị ha ga-emere anyị n’ọdịnihu? Otu ụzọ bụ iji oge anyị, ike anyị, na akụ̀ anyị na-akwado ofufe Jehova, ma ihe anyị ga-emeli ọ̀ dị ntakịrị ma ò buru ibu.—1 Ihe 22:14; 29:3-5; Luk 21:1-4.


text:
Baịbụl Ọ̀ Kagburu Mmadụ Ịlụ Onye Agbụrụ Ọzọ?
Ihe Baịbụl kwuru
O nweghị agbụrụ Chineke weere na ọ ka ibe ya. N’ihi ya, Chineke kwadoro mmadụ ịlụ onye agbụrụ ọzọ. Baịbụl sịrị na “Chineke adịghị ele mmadụ anya n’ihu, kama ná mba ọ bụla, onye na-atụ egwu ya . . . bụ onye ọ na-anabata nke ọma.”—Ọrụ Ndịozi 10:34, 35.
Lee ihe ndị ọzọ Baịbụl kwuru iji gosi na agbụrụ niile hà otu, nakwa ihe o kwuru ga-enyere onye chọrọ ịlụ onye agbụrụ ọzọ aka.
Agbụrụ niile si n’otu ezinụlọ
Mmadụ niile si na nwoke mbụ bụ́ Adam, na nwunye ya bụ́ Iv. Baịbụl kpọrọ Iv “nne nke onye ọ bụla dị ndụ.” (Jenesis 3:20) Ọ bụ ya mere Baịbụl ji sị na Chineke ‘sitere n’otu mmadụ mee mba ọ bụla nke ụmụ mmadụ.’ (Ọrụ Ndịozi 17:26) N’agbanyeghị agbụrụ onye si, mmadụ niile si n’otu ezinụlọ. Oleekwanụ ihe ị ga-eme ma ọ bụrụ na ọtụtụ ndị bi n’ebe i bi na-akpa okè agbụrụ ma na-ewere na ụfọdụ ndị ka ibe ha?
Ndị maara ihe “na-agba izu”
Ọ bụ eziokwu na Chineke kwadoro mmadụ ịlụ onye agbụrụ ọzọ, ma e nwere ndị kpọrọ ịlụ onye agbụrụ ọzọ asị. (Aịzaya 55:8, 9) Ọ bụrụ na ị chọrọ ịlụ onye agbụrụ ọzọ, gị na onye ahụ kwurịta ihe ndị a dị n’okpuru ebe a:
Olee ihe unu ga-eme ma ọ bụrụ na ndị ezinụlọ unu ma ọ bụ ndị obodo unu enyewe unu nsogbu?
Olee otú unu ga-esi nyere ụmụ unu aka ịma ihe ha ga-eme ma ndị ọzọ kpasowa ha àgwà ọjọọ n’ihi agbụrụ ha si?
Isi otú a ‘gbaa izu’ ga-enyere unu aka ka unu biri n’udo ma unu lụọ.—Ilu 13:10; 21:5.


text:
BAỊBỤL NSỌ—NSỤGHARỊ ỤWA ỌHỤRỤ NKE AKWỤKWỌ NSỌ
Ị̀ ga-achọ ịgụ isiokwu a n’asụsụ %%?
Jona 3:1-10
3 Okwu Jehova wee ruo Jona ntị nke ugboro abụọ, sị:+2 “Bilie, gaa Ninive bụ́ obodo ukwu, kwusaara+ ya okwu m na-agwa gị.”3 Jona wee bilie gaa Ninive dị ka Jehova+ kwuru. Ninive bụ obodo dị nnọọ ukwuu n’anya Chineke,+ nke ga-ewe onye ji ụkwụ ụbọchị atọ iji gazuo ya.4 E mesịa, Jona banyere n’obodo ahụ, garuo ebe were ya otu ụbọchị, o wee na-ekwusa, sị: “Naanị ụbọchị iri anọ fọrọ ka a kwatuo Ninive.”+5 Ndị Ninive wee malite inwe okwukwe n’ebe Chineke nọ,+ ha wee kpọsaa ibu ọnụ nakwa ka e yiri ákwà iru uju,+ malite n’onye kasị ukwuu n’ime ha ọbụna ruo n’onye kasị nta n’ime ha.6 Mgbe okwu ahụ ruru eze Ninive ntị,+ o biliri n’ocheeze ya wee yipụ uwe eze ya ma yiri ákwà iru uju wee nọdụ ala ná ntụ.+7 O mekwara ka a kpọsaa ya, meekwa ka e kwusaa ya na Ninive, ka ọ bụrụ iwu nke eze na ndị ukwu ya tiri, sị:“Ọ dịghị mmadụ na anụ ụlọ ọ bụla, ọ dịghịkwa ìgwè ehi na ìgwè atụrụ ọ bụla nke ga-edetụ ihe ọ bụla ọnụ. Ọ dịghị nke ga-eri ihe oriri. Ha agaghị aṅụ ọbụna mmiri.+8 Ka ha yiri ákwà iru uju, ma mmadụ ma anụ ụlọ; ka ha kpọkusie Chineke ike, ka onye ọ bụla hapụkwa+ ụzọ ọjọọ ya na ihe ike ọ na-eme.9 Ònye manụ ma ezi Chineke ọ̀ ga-alaghachi azụ ma gbanwee obi+ ya wee mee ka iwe ya dị ọkụ dajụọ, anyị ewee ghara ịla n’iyi?”+10 Ezi Chineke wee hụ ọrụ ha,+ na ha ahapụwo ụzọ ọjọọ ha;+ ezi Chineke wee gbanwee obi+ ya banyere ọdachi+ o kwuru na ya ga-ewetara ha; o wetaghịzi ya.


text:
Jehovah Ama Anam Mme Idụt Ẹben̄e Idem Ẹnọ ‘Ukpepn̄kpọ Esie’
“Andikara . . . akabade edi andinịm ke akpanikọ, sia idem akpade enye aban̄a ukpepn̄kpọ Jehovah.”—UTOM 13:12.
1-3. Nso ikpakanam mbet Jesus ẹkere ke ọyọsọn̄ mmimọ ndikwọrọ eti mbụk nnọ “kpukpru mme idụt”?
UTOM emi Jesus Christ ọkọnọde mbet esie ikedịghe ekpri. Enye ọkọdọhọ mmọ ete: “Ẹka ẹkenam mme owo ke kpukpru idụt ẹdi mbet mi.” Akana mmọ “ẹkwọrọ eti mbụk obio ubọn̄ emi ke ofụri isọn̄ nte ntiense ẹnọ kpukpru mme idụt.”—Matt. 24:14; 28:19.
2 Mme mbet ẹma ẹma Jesus ẹnyụn̄ ẹma eti mbụk emi ẹdọhọde mmọ ẹkwọrọ. Edi anaedi mmọ ẹma ẹsikere m̀mê idinam didie ikwọrọ ikọ nte Jesus ọkọdọhọde. Akpa kan̄a, mmọ ikawakke. Idem owo emi mmọ ẹdomode nditịn̄ nnọ mme owo ke edi Eyen Abasi ama akpa. Mme owo ẹkeda mmọ nte “[mbon] emi mîfiọkke n̄wed ye mme usụhọde owo.” (Utom 4:13) Mme adaiso ido ukpono mme Jew ẹma ẹka ufọkn̄wed mme Rabbi; mme mbet ikakaha. Akana mme mbet ẹkwọrọ etop emi okpụhọrede ye ido eset oro mme adaiso ido ukpono mme Jew ẹkekpepde mme owo ke ata ediwak isua. Mbio obio mmọ ikadaha mmọ ke n̄kpọ ndomokiet, ntre ekeme ndidi mmọ ẹma ẹkere m̀mê mme owo ke ofụri Obio Ukara Rome ẹyenyịme ndikop ikọ mmimọ.
3 Jesus ama ọdọdọhọ mbet esie ke ẹyesua ẹnyụn̄ ẹkọbọ mmọ, ke ẹyenyụn̄ ẹwot ndusụk mmọ. (Luke 21:16, 17) Enye ama etịn̄ n̄ko ke iman ye mme ufan mmọ ẹyeda mmọ ẹnọ, ke ndusụk owo ke otu mmọ ẹyekpep mme owo nsu, ye nte ke mmọ ẹdikwọrọ ikọ ke mme itie emi afai ye ubiatibet ẹdikponde etieti. (Matt. 24:10-12) Idem ekpededi mme owo ẹyema etop mmọ, mmọ ẹdinam didie ikwọrọ etop emi “[ikesịm] ata utịt ikpehe isọn̄”? (Utom 1:8) Kpukpru emi ama anam mbet ẹkere m̀mê idinam didie inam se ẹkedọn̄de mmimọ.
4. Nso iwụt ke mme Christian eyo mme apostle ẹma ẹkwọrọ ikọ nte Jesus ọkọdọhọde mmọ?
4 Kpa ye oro mbet ẹkediọn̄ọde ke utom mmimọ idimemke, mmọ ẹma ẹtọn̄ọ ndisịn idem n̄kwọrọ eti mbụk ke Jerusalem ye Samaria ye idụt eken ke ererimbot. Okposụkedi mmọ ẹkenyenede nsio nsio mfịna, mmọ ẹma ẹkwọrọ eti mbụk “ẹnọ kpukpru edibotn̄kpọ ke idak ikpaenyọn̄” ke ufan̄ isua 30. Mme owo ke ediwak idụt ẹma ẹkabade mbet Christ. (Col. 1:6, 23) Ke uwụtn̄kpọ, ke ntak se apostle Paul ọkọkwọrọde okonyụn̄ anamde ke isuo Cyprus, Sergius Paulus—eyen Rome emi ekedide andikara—ama “akabade edi andinịm ke akpanikọ, sia idem akpade enye aban̄a ukpepn̄kpọ Jehovah.”—Kot Utom 13:6-12.
5. (a) Nso ke Jesus ọkọn̄wọn̄ọ ọnọ mbet esie? (b) Nte n̄kpọ eketiede ke ntọn̄ọ ntọn̄ọ eyo mme apostle anam ndusụk owo ẹtịn̄ nso?
5 Mbet Jesus ẹma ẹdiọn̄ọ ke mmimọ idikemeke ndikwọrọ ikọ ke odudu idem mmimọ. Jesus ama ọdọdọhọ mmọ ke imọ iyodu ye mmọ ye nte ke edisana spirit ayan̄wam mmọ. (Matt. 28:20) Nte n̄kpọ eketiede ke ererimbot ini oro ama anam mme mbet ẹkeme ndikwọrọ eti mbụk. N̄wed emi ẹkotde Evangelism in the Early Church ọdọhọ ke mfọnn̄kan ini ekedi oro mme Christian nditọn̄ọ utom ukwọrọikọ ye nte ke mme Christian ẹma ẹdikere nte ini akade ke Abasi akanam n̄kpọ etie ntre man mmimọ ikeme ndikwọrọ ikọ.
6. Nso ke idineme (a) ke ibuotikọ emi? (b) ke ibuotikọ oro etienede?
6 Bible itịn̄ke m̀mê Abasi akanam n̄kpọ etie ntre ke ererimbot man ẹkeme ndinen̄ede n̄kwọrọ eti mbụk. Edi se idiọn̄ọde edi ke Jehovah oyom ẹkwọrọ eti mbụk; Satan iyomke. Ke ibuotikọ emi, imọn̄ ineme ndusụk n̄kpọ emi akanamde utom ukwọrọikọ okûnen̄ede usọn̄ ke eyo mme apostle nte ọkpọkọsọn̄de edieke ẹkpeketọn̄ọde utom emi ini en̄wen. Ke ibuotikọ en̄wen, iyeneme nsio nsio n̄kpọ oro ẹtịbede ke eyo nnyịn, emi anamde ikeme ndikwọrọ eti mbụk tutu esịm ata utịt ikpehe isọn̄.
EMEM AMA ODU KE OFỤRI OBIO UKARA ROME
7. Nso ikanam emem odu ke ofụri Obio Ukara Rome, ndien didie ke eyo oro okokpụhọde ye mme ini en̄wen?
7 Ke eyo mme apostle, emem ama odu ke ofụri Obio Ukara Rome, ndien emi ama anam mme Christian ẹkeme ndikwọrọ ikọ. Mbon Rome ikayakke ẹsịn ntịme ke ebiet ndomokiet emi mmọ ẹkekarade. Edi emi iwọrọke ke owo ikosụk in̄wanake n̄kpri ekọn̄ ifan̄ ini oro sia Jesus ọkọdọhọ ke ẹyekop ẹban̄a “ekọn̄ ye etop ekọn̄.” (Matt. 24:6) Mbonekọn̄ Rome ẹma ẹsobo Jerusalem ke isua 70, ẹnyụn̄ ẹn̄wana n̄kpri n̄kpri ekọn̄ ye mme obio emi ẹkedude ẹkpere adan̄a Obio Ukara Rome. Ọtọn̄ọde ke eyo Jesus, n̄kpọ nte isua 200 ama odu emi nsịn̄ede mîkenen̄ekede idu ke ofụri Obio Ukara Rome. Ikọsọn̄ke mbet Jesus ndika nsio nsio itie n̄kọkwọrọ ikọ ini oro. N̄wed kiet ọdọhọ ete: “Akananam mme owo idụhe ke emem ibịghi ntre; tutu amama owo idikemeke ndinam ata ediwak owo ẹdu ke emem ke anyan ini ntre.”
8. Didie ke emem ndikodu ke ofụri Obio Ukara Rome akan̄wam mbet Jesus?
8 Origen, emi ekesikpepde n̄kpọ aban̄a nsio nsio ido ukpono, emi okodude uwem ke n̄kpọ isua 300 ke Jesus ama akakpa, etịn̄ ekikere esie. Enye ọdọhọ ke sia mbon Rome ẹkekarade ata ediwak idụt ini oro, ke mbet Jesus ẹma ẹkeme ndika n̄kọkwọrọ ikọ ke ebiet ekededi ke Obio Ukara Rome. Mme owo ikan̄wanake inọ idụt mmọ, edi ẹkedụn̄ ke emem ke obio mmọ. Mmọdo, Origen ekere ke emi akanam ediwak owo ẹma ndikop se ẹkwọrọde ẹban̄a ima ye emem. Kpa ye oro ẹkekọbọde mbet Christ, mmọ ẹma ẹda ini emi emem okodude do ẹkwọrọ eti mbụk ke kpukpru ebiet.—Kot Rome 12:18-21.
IKỌSỌN̄KE NDIKA ISAN̄
9, 10. Ntak emi mîkenen̄ekede isọn̄ mbet Jesus ndika isan̄ ke ofụri Obio Ukara Rome?
9 Mbon Rome ẹma ẹnen̄ede ẹdiọn̄ọ ndisiak usụn̄. Mmọ ẹma ẹsiak ndiye usụn̄ emi ọniọn̄de ebe kilomita 80,000, emi ẹkemede ndisan̄a n̄kesịm kpukpru ikpehe ke Obio Ukara Rome. Mme usụn̄ emi ẹma ẹsin̄wam mbonekọn̄ ẹsọp ẹkesịm ebiet ekededi emi mfịna okodude ke Obio Ukara Rome, ekpededi mme asua ẹkeda en̄wan ẹdi m̀mê mbio obio ẹketọn̄ọ ntịme. Mme Christian ẹma ẹsisan̄a ke usụn̄ emi ẹkesiakde ẹbe ikpọ akai, desat, ye ikpọ obot ẹka ẹkekwọrọ ikọ ke nsio nsio ebiet.
10 Ke adianade ye ndiye usụn̄ emi mbon Rome ẹkesiakde, ẹma ẹsisan̄a mmọn̄ n̄ko ẹka n̄kpọ. Akpa ẹma ẹdu, ndien mbon Rome ẹma ẹsiak mme edịk emi ubom m̀mê nsụn̄ikan̄ ẹkemede ndiwat. Akpa ye edịk emi ẹma ẹniọn̄ ẹbe kilomita 27,000. Usụn̄ mmọn̄ emi ewakde esịm 900 ama odu emi mbon Rome ẹkesisan̄ade ẹka ediwak esụkmbehe. Mme Christian ẹma ẹsisan̄a mmọn̄ n̄ko ẹka nsio nsio itie ke ofụri Obio Ukara Rome. Paul ye nditọete eken ẹma ẹsika nsio nsio idụt ke ofụri obio ukara emi. Mbon Rome ikoyomke owo akama n̄wedisan̄ mbemiso odụkde idụt en̄wen ama akam edi idụt oro esịne ke Obio Ukara Rome. Ke adianade do, inọ ikesiwakke ke usụn̄ ini oro, sia mmọ ẹma ẹdiọn̄ọ ke ẹma ẹmụm mmimọ ke eke mmimọ okụre. Mme inọ ikonyụn̄ ifịnake mme owo ke mmọn̄ sia mme an̄wanaekọn̄ mmọn̄ Rome ẹma ẹsiwak ndisan̄a mmọn̄ emi n̄ko. Kpa ye emi Bible ọdọhọde ke Paul ama osobo nsio nsio n̄kpọndịk ke inyan̄, ke nsụn̄ikan̄ emi enye okodụkde ama esịp ndusụk ini, Bible itịn̄ke ke mme inọ ẹma ẹsifịna enye ke ini asan̄ade ke mmọn̄ aka n̄kpọ.—2 Cor. 11:25, 26.
USEM GREEK AMA AN̄WAM
11. Ntak emi mbet Jesus ẹkemade usem Greek?
11 Ediwak isua mbemiso mbon Rome ẹkekarade, Akwa Alexander eyen Greece ama akakan ediwak obio onyụn̄ anam kpukpru owo ẹsem usem Greek emi ẹkekotde Koine. Ntem, ikọsọn̄ke ikọt Abasi ndineme nneme ye mme owo, nnyụn̄ n̄kwọrọ eti mbụk nnọ mmọ. N̄ko-n̄ko, mme Jew emi ẹkedụn̄de ke Egypt ẹma ẹkabade N̄wed Abasi Usem Hebrew ẹsịn ke usem Greek. Ẹkot edikabade emi Septuagint. Mme owo ẹma ẹdiọn̄ọ Septuagint, mbet Jesus ẹma ẹsinyụn̄ ẹkot enye ẹnọ mme owo. Mme Christian ẹma ẹma ndida usem Greek n̄wet n̄wed sia usem emi inanake ikọ emi ẹkemede ndida nnam Ikọ Abasi an̄wan̄a owo.
12. (a) Nso idi codex, ndien nso ikanam enye ọfọn akan ikpan̄wed? (b) Ini ewe ke mme Christian ẹketọn̄ọ ndinen̄ede n̄kama codex?
12 Nso ke mbet Jesus ẹkesida ẹkpep mme owo Ikọ Abasi? Akpa kan̄a, ẹkesida ikpan̄wed. Edi ama esisọn̄ ndiwan̄ nnyụn̄ n̄n̄wan̄ade ikpan̄wed, ndien ẹkesiwak ndiwet n̄kpọ ke edem kiet kpọt. N̄wed Matthew kpọt ekeme ndiyọhọ ikpan̄wed kiet. Edi nte ini akade, ẹma ẹtọn̄ọ ndikama codex, ata akpa n̄wed eset emi eketiede nte n̄wed emi ikamade idahaemi. Enye ama enyene ediwak ikọn̄n̄wed oro ẹkekịmde-kịm ẹdian kiet. Ikọsọn̄ke ndikụt itie N̄wed Abasi emi owo oyomde. Nnyịn idiọn̄ọke ata akpan ini emi mme Christian ẹketọn̄ọde ndikama codex, edi mme ewet mbụkeset ẹdọhọ ke mme Christian ẹma ẹsọsọp ẹtọn̄ọ ndikama codex, ke ekpere ndidi kpukpru owo ẹkesikama codex esisịt ini ke mme apostle ẹma ẹkekpan̄a.
IBET ROME AMA AN̄WAM
13, 14. (a) Didie ke Paul ndikedi eyenisọn̄ Rome akan̄wam enye? (b) Didie ke ibet Rome ọkọfọn ye mme Christian?
13 Mbon Rome ẹma ẹnam kpukpru owo ke Obio Ukara Rome ẹnịm ibet Rome, ẹnyụn̄ ẹnam nditọisọn̄ Rome ẹnyene unen ndinam nsio nsio n̄kpọ. Paul ekedi eyenisọn̄ Rome, ndien ibet ama esikpeme enye ke ebiet ekededi emi enye akakade. Ke uwụtn̄kpọ, ke ini ẹkeyomde ndimia enye ke Jerusalem, enye ama obụp akwa owoekọn̄ ete: “Nte ibet enyịme mbufo ẹmia eyen Rome emi ikpe mîbiomke?” Ibet ikenyịmeke. Ke ini Paul ọkọdọhọde akwa owoekọn̄ ke imọ idi eyenisọn̄ Rome sia ikamana ke Rome, “mbon oro ẹkeyomde nditụhọde enye nte ẹsụk ẹbụpde enye mbụme [ẹma] ẹdaha ẹkpọn̄ enye; ndịk onyụn̄ anam etubom ekọn̄ ke odụn̄ọrede ọfiọk ete [Paul] edi eyen Rome ye nte ke imọ ima ikọbi enye.”—Utom 22:25-29.
14 Ke ini mme ekpeikpe obio ke Philippi ẹkedide ẹdifiọk ke Paul edi eyenisọn̄ Rome, mmọ ẹma ẹkpe enye ubọk ke ndimia enye nnyụn̄ nsịn enye ke ufọk n̄kpọkọbi. (Utom 16:35-40) Ke ini mbon ntịme ke Ephesus ẹketọn̄ọde ntịme ye mme Christian, akwa owo ukara ama anam mmọ ẹsụhọde esịt onyụn̄ ọdọhọ mmọ ke se mmọ ẹnamde oro abiat ibet Rome. (Utom 19:35-41) Ke Caesarea, Paul ndikọdọhọ ẹda imọ ẹsọk Caesar ama anam enye ekeme nditịn̄ se enye enịmde ke akpanikọ ke iso Caesar. (Utom 25:8-12) Ntem, ẹma ẹkeme ‘ndin̄wana nnyụn̄ nda ibet Rome nnam eti mbụk ọsọn̄ọ ada.’—Phil. 1:7.
MME JEW ẸKEDỤN̄ KE NSIO NSIO IDỤT
15. M̀mọ̀n̄ ye m̀mọ̀n̄ ke mme Jew ẹkesuana ẹkedụn̄ọ?
15 Enyene n̄kpọ en̄wen emi akan̄wamde mbet Jesus ẹkeme ndikwọrọ ikọ ke ofụri ererimbot ini oro—mme Jew ẹkedụn̄ọ ke nsio nsio idụt. Nso ikanam mmọ ẹsuana ntre? Ata ediwak isua mbemiso eyo mme apostle, mbon Assyria ẹma ẹtan̄ mme Jew ẹka idụt en̄wen, ekem mbon Babylon ẹma ẹtan̄ mmọ n̄ko. Ke eyo Ahasuerus, mme Jew ẹma ẹdụn̄ọ ke nsio nsio ikpehe 127 ke ofụri Obio Ukara Persia. (Esther 9:30) Ke eyo Jesus, mme Jew ẹma ẹdụn̄ọ ke Egypt ye nsio nsio itie eken ke Edere Edere Africa, ẹdụn̄ ke Greece, Asia Minor ye ke Mesopotamia. Ẹdọhọ ke otu owo miliọn 60 emi ẹkedụn̄ọde ke ofụri Obio Ukara Rome, ke se ibede owo miliọn inan̄ ẹkedi mme Jew. Mmọ ẹkesụk ẹkpono Abasi ke ido mme Jew ke ebiet ekededi oro mmọ ẹkekade.—Matt. 23:15.
16, 17. (a) Didie ke mme Jew ndisuana ndụn̄ọ ke nsio nsio idụt akan̄wam mbon emi mîkedịghe mme Jew? (b) Nso ke mbet Jesus ẹketiene mme Jew ẹnam?
16 Mbon emi mîkedịghe mme Jew ẹma ẹmehe ye N̄wed Abasi Usem Hebrew ke ntak emi mme Jew ẹkedụn̄ọde ye mmọ. Mmọ ẹma ẹdifiọk se mme Jew ẹkenịmde ke akpanikọ. Ke uwụtn̄kpọ, mmọ ẹma ẹdiọn̄ọ ke ata Abasi kiet kpọt odu, ke mbon emi ẹtuakde ibuot ẹnọ enye ẹnyene ndinịm Ibet esie nnyụn̄ ndu eti uwem. Mmọ ẹma ẹdiọn̄ọ n̄ko ke Abasi akanam ẹwet N̄wed Abasi Usem Hebrew, ẹnyụn̄ ẹdiọn̄ọ nsio nsio prọfesi emi aban̄ade Messiah. (Luke 24:44) Ntem, ke ini mme Christian ẹkwọrọde ikọ, mme Jew ye mbon emi mîkedịghe Jew ẹma ẹdọdiọn̄ọ ndusụk n̄kpọ emi mmọ ẹkwọrọde. Paul ekesiyom ndikwọrọ ikọ nnọ mbon emi ẹmade ndikop eti mbụk, ntre enye ama esika synagogue—ebiet emi mme Jew ẹkesituakde ibuot ẹnọ Abasi—akada N̄wed Abasi ọkọk ibuot ye mmọ.—Kot Utom 17:1, 2.
17 Enyene nte mme Jew ẹkesituakde ibuot ẹnọ Abasi. Mmọ ẹma ẹsisop idem ke synagogue m̀mê ke ebiet en̄wen ẹkwọ ikwọ, ẹbọn̄ akam, ẹnyụn̄ ẹkpep N̄wed Abasi. Mbet Jesus n̄ko ẹkesinam ntre. Se Mme Ntiense Jehovah ẹsinyụn̄ ẹnamde idahaemi edi oro.
JEHOVAH AMA AN̄WAM MMỌ ẸKWỌRỌ IKỌ
18, 19. (a) Nte n̄kpọ eketiede ke eyo mme apostle akanam mmọ ekeme ndinam nso? (b) Se inemede ke ibuotikọ emi anam fi ada Jehovah didie?
18 Eyo mme apostle ekedi ata akpan ini. Emem ama odu ke ofụri Obio Ukara Rome, ikọsọn̄ke ndika isan̄, ediwak owo ẹma ẹkeme ndisem usem Greek, ibet Rome ama ekpeme mme owo, ndien mme Jew ndikasuana ndụn̄ọ ke nsio nsio idụt ama anam mbon en̄wen ẹmehe ye N̄wed Abasi Usem Hebrew. Kpukpru emi ama an̄wam mme Christian eyo mme apostle ẹka iso ẹnam utom emi Jesus ọkọdọn̄de mmọ.
19 Ke n̄kpọ nte isua 400 mbemiso Jesus ekedide isọn̄, owo akwaifiọk Greece emi ekerede Plato ọkọdọhọ ke eyenen̄ede ọsọn̄ mme owo ndidiọn̄ọ Abasi, ke owo ifan̄ ẹkpedọdiọn̄ọ Abasi, ke mmọ idikemeke ndinam mme owo ke ofụri ererimbot ẹdiọn̄ọ enye. Edi Jesus ọkọdọhọ ete: “Se owo mîkemeke ndinam, Abasi ekeme ndinam.” (Luke 18:27) Abasi emi okobotde enyọn̄ ye isọn̄ oyom kpukpru owo ẹdiọn̄ọ imọ. Akan oro, Jesus ọkọdọhọ mbet esie ete: “Ẹkenam mme owo ke kpukpru idụt ẹdi mbet mi.” (Matt. 28:19) Jehovah Abasi ama an̄wam mbet Jesus ẹnam utom emi. Ibuotikọ emi etienede oyowụt nte ẹnamde utom emi ke eyo nnyịn.


text:
“Jehovah Abasi Nnyịn Edi Jehovah Kiet”
“O Israel, ẹkop: Jehovah Abasi nnyịn edi Jehovah kiet.”—DEUT. 6:4.
IKWỌ: 138, 112
1, 2. (a) Nso inam ẹnen̄ede ẹdiọn̄ọ Deuteronomy 6:4? (b) Nso ikanam Moses etịn̄ ikọ emi odude ke itien̄wed oro?
KE ATA ediwak isua idahaemi, mme Jew ẹda ikọ oro ẹwetde ke Deuteronomy 6:4 nte ata akpan akam. Ẹkot akam emi Shema; enye edi akpa ikọ oro odude ke itien̄wed emi ke usem Hebrew. Mme Jew ẹsibọn̄ akam emi kpukpru usenubọk ye mbubreyo. Akam emi ke mmọ ẹsida ẹwụt ke ituak ibuot inọ Abasi ikpọn̄-ikpọn̄.
2 Ikọ itien̄wed emi edi kiet ke otu n̄kpọ emi Moses eketịn̄de ọnọ nditọ Israel oro ẹkesopde idem ke Unaisọn̄ Moab mbemiso enye akakpade. N̄kpọ emi eketịbe ke isua 1473 mbemiso eyo Christ. Nditọ Israel ẹkeyom ndibe Akpa Jordan n̄kada Isọn̄ Un̄wọn̄ọ nnyene. (Deut. 6:1) Moses emi akadade mmọ usụn̄ ke isua 40 ama ọdọhọ mmọ ẹnyene uko man ẹkeme ndiyọ se ededi oro ediwọrọde mmọ. Akana mmọ ẹbuọt idem ye Jehovah Abasi mmọ. Ikọ Moses emi ama enen̄ede ọsọn̄ọ nditọ Israel idem. Ke Moses ama akasiak Ibet Duop ye mme ewụhọ eken oro Jehovah ọkọnọde nditọ Israel, enye ama etịn̄ se ẹwetde ke Deuteronomy 6:4, 5. (Kot.)
3. Mme mbụme ewe ke idineme ke ibuotikọ emi?
3 Ndi nditọ Israel oro ẹkesopde idem ke Unaisọn̄ Moab usen oro ikọfiọkke ke Jehovah Abasi mmọ edi “Jehovah kiet”? Mmọ ẹma ẹfiọk. Nditọ Israel emi ẹkemade Jehovah ẹma ẹdiọn̄ọ ke Jehovah Abasi Abraham, Isaac, ye Jacob edi ata Abasi, mmọ ẹkenyụn̄ ẹtuak ibuot ẹnọ enye ikpọn̄-ikpọn̄. Ntak emi ndien Moses akafiakde ọdọhọ mmọ ke Jehovah Abasi mmọ edi “Jehovah kiet”? Didie ke ndifiọk ke Jehovah Abasi nnyịn edi Abasi kiet akpanam nnyịn ima enye ke ofụri esịt, ofụri ukpọn̄, ye ofụri odudu, nte ufan̄ikọ 5 ọdọhode? Ntak emi se ẹwetde ke Deuteronomy 6:4, 5 ekpebehede nnyịn mfịn?
JEHOVAH ABASI NNYỊN EDI KIET
4, 5. (a) Nso ke ndidọhọ ke Jehovah edi “Jehovah kiet” ọwọrọ? (b) Didie ke Jehovah okpụhọde ye mme abasi mme idụt?
4 Inyeneke mbiet. Ke usem Hebrew ye ediwak usem en̄wen, ke ini ẹdọhọde “kiet,” isidịghe ibat kpọt ke ẹsitịn̄ ẹban̄a. Ikọ emi ekeme ndiwọrọ ke n̄kpọ inyeneke mbiet, ke enye ikpọn̄ odu. Ntre, ke ini Bible ọdọhọde ke Jehovah edi “Jehovah kiet,” emi ọwọrọ ke enye inyeneke mbiet, ke enye ikpọn̄ odu. Etie nte Moses iketịn̄ke ikọ emi ndiwụt ke mbon oro ẹkpepde ke Abasi edi Ita-ke-Kiet inenke. Jehovah edi Andinam enyọn̄ ye isọn̄, ye Andikara ofụri ekondo. Enye ikpọn̄ edi ata Abasi; idụhe abasi en̄wen emi etiede nte enye. (2 Sam. 7:22) Ntem, Moses okoyom nditi nditọ Israel ke mmọ ẹnyene ndituak ibuot nnọ Jehovah ikpọn̄-ikpọn̄. Ikanaha mmọ ẹtiene mme idụt oro ẹkedude ẹkpere mmọ ẹtuak ibuot ẹnọ nsio nsio abasi ye mme abasi-an̄wan. Mbon idụt oro ẹkekere ke ndusụk nsunsu abasi emi ẹkara utịn, eyo, edịm, in̄wan̄, ndien ke ndusụk mme abasi emi ẹnyene eyen ye n̄wan.
5 Ke uwụtn̄kpọ, mbon Egypt ẹma ẹsituak ibuot ẹnọ Ra, abasi utịn; Nut, abasi-an̄wan ikpaenyọn̄; Geb, abasi isọn̄, ye Hapi, abasi Nile. Mmọ ẹma ẹsinyụn̄ ẹtuak ibuot ẹnọ ediwak unam. Jehovah ama enen̄ede esuene mme abasi emi ke ini enye akamiade Egypt Ufen Duop. Mbon Canaan ẹkesinen̄ede ẹtuak ibuot ẹnọ Baal, abasi emi mmọ ẹkenịmde ke enye esinọ uwem. Mmọ ẹkeda enye n̄ko nte abasi ikpaenyọn̄, abasi edịm, ye abasi oyobio. Mme idụt eken ẹkeda Baal nte n̄kpọ n̄kpemeidem. (Num. 25:3) Nditọ Israel ikenyeneke ndifre ke Abasi mmọ edi “ata Abasi” onyụn̄ edi “Jehovah kiet.”—Deut. 4:35, 39.
6, 7. Nso ke “kiet” ekeme ndiwọrọ n̄ko, ndien didie ke Jehovah owụt ke imọ idi “kiet”?
6 Isikpụhọkede Isinyụn̄ Itreke Ndinam Se Enye Ọn̄wọn̄ọde. “Kiet” ekeme n̄ko ndiwọrọ ndidiana kiet m̀mê ndinyene uduak kiet. Jehovah Abasi isikpụhọkede, enye esitịn̄ akpanikọ kpukpru ini, isinyụn̄ itreke ndinam se enye ọn̄wọn̄ọde. Ke uwụtn̄kpọ, enye ama ọn̄wọn̄ọ ọnọ Abraham ke iyanam ubon esie ẹdụn̄ ke Isọn̄ Un̄wọn̄ọ, ama onyụn̄ anam ata ikpọ utịben̄kpọ man osu se enye ọkọn̄wọn̄ọde emi. Kpa ye oro isua 430 ẹkebede, Jehovah okosụk ananam se enye ọkọn̄wọn̄ọde.—Gen. 12:1, 2, 7; Ex. 12:40, 41.
7 Ke ata ediwak isua ama ekebe, Jehovah ama okot nditọ Israel mme ntiense mi onyụn̄ ọdọhọ ete: “Ami nsụk ndi Enye. Owo ikobotke baba Abasi kiet mbemiso ami, baba kiet inyụn̄ idụhe oro etienede mi edem.” Jehovah ama owụt n̄ko ke imọ isikpụhọkede ke ini enye ọkọdọhọde ete: “Kpukpru ini ami nsụk ndi Enye.” (Isa. 43:10, 13; 44:6; 48:12) Ekedi ata n̄kpọ ukpono ọnọ nditọ Israel ndidi ikọt Jehovah Abasi, kpa Abasi emi mîsikpụhọkede, emi ẹnyụn̄ ẹkemede ndiberi edem. Edi n̄kpọ ukpono ọnọ nnyịn n̄ko ndidi ikọt esie.—Mal. 3:6; Jas. 1:17.
8, 9. (a) Didie ke Jehovah oyom ikọt esie ẹtuak ibuot ẹnọ imọ? (b) Didie ke Jesus okowụt ke se Moses eketịn̄de ke Deuteronomy 6:4, 5 edi ata akpan n̄kpọ?
8 Moses ama eti nditọ Israel ke Jehovah isikpụhọkede, ke enye iditreke ndima nnyụn̄ nse mban̄a mmọ. Ntre, akana mmọ n̄ko ẹtuak ibuot ẹnọ enye ikpọn̄-ikpọn̄, ẹma enye ke ofụri esịt, ofụri ukpọn̄, ye ofụri odudu mmọ. Akana mme ete ye eka ẹda kpukpru ifet oro mmọ ẹnyenede ẹkpep nditọ mmọ ndituak ibuot nnọ Jehovah ikpọn̄-ikpọn̄ nnyụn̄ mma enye.—Deut. 6:6-9.
9 Sia uduak Jehovah mîsikpụhọkede, enye ikpụhọkede nte enye oyomde ikọt esie ẹtuak ibuot ẹnọ imọ. Edieke iyomde Jehovah enem esịt ye nnyịn, ana ituak ibuot inọ enye ikpọn̄-ikpọn̄, ima enye ke ofụri esịt, ofụri ekikere, ye ofụri ukeme nnyịn. Se Jesus Christ ọkọdọhọde ete kiet emi okobụpde enye mbụme anam edi emi. (Kot Mark 12:28-31.) Ntre, ẹyak ise nte ikemede ndidu uwem emi owụtde ke imenịm ke “Jehovah Abasi nnyịn edi Jehovah kiet.”
TUAK IBUOT NỌ JEHOVAH IKPỌN̄-IKPỌN̄
10, 11. (a) Didie ke iwụt ke ida Jehovah nte n̄kukụre Abasi nnyịn? (b) Nso ke n̄kparawa Hebrew oro ẹkemende ẹka Babylon ẹkenam ndiwụt ke ituak ibuot inọ Jehovah ikpọn̄-ikpọn̄?
10 Edieke idade Jehovah nte n̄kukụre Abasi nnyịn, ana ituak ibuot inọ enye ikpọn̄-ikpọn̄. Ididịghe ituak ibuot inọ enye, ituak inọ mme abasi efen, mîdịghe itiene inam mme n̄kpọ emi ẹnamde ke mme ido ukpono en̄wen. Ana iti kpukpru ini ke Jehovah okon̄ onyụn̄ enyene odudu akan kpukpru mme abasi eken. Enye ikpọn̄ edi ata Abasi emi anade ituak ibuot inọ.—Kot Ediyarade 4:11.
11 N̄wed Daniel etịn̄ aban̄a Daniel, Hananiah, Mishael, ye Azariah, n̄kparawa Hebrew emi ẹkebierede ke mmimọ idituak ibuot inọ Jehovah ikpọn̄-ikpọn̄; ntre mmọ ikadiaha udia emi ẹkemede ndisabade mmọ, ikonyụn̄ ituakke ibuot inọ mbiet gold oro Nebuchadnezzar akanamde. Mmọ ẹkewụt ke ituak ibuot inọ Jehovah ikpọn̄-ikpọn̄, ndien ke idụhe se idinamde mmimọ ituak ibuot inọ abasi en̄wen.—Dan. 1:1–3:30.
12. Nso ke ana ikpeme edieke iyomde ndika iso ntuak ibuot nnọ Jehovah ikpọn̄-ikpọn̄?
12 Man iwụt ke ituak ibuot inọ Jehovah ikpọn̄-ikpọn̄, ana inen̄ede ikpeme mbak nnyịn idinam n̄kpọ ekededi etie nte abasi ọnọ nnyịn utu ke Jehovah. Nso idi ndusụk n̄kpọ emi? Jehovah ama etịn̄ ke Ibet Duop oro enye ọkọnọde ikọt esie ke inaha mmọ ẹnyene abasi en̄wen ke mîbọhọke imọ, inyụn̄ inaha mmọ ẹkpono ndem. (Deut. 5:6-10) Mfịn, enyene ediwak n̄kpọ emi mme owo ẹnamde edi idiọn̄ọke ke ikpono ndem. Edi Jehovah ikpụhọkede, enye osụk edi “Jehovah kiet,” onyụn̄ osụk asasua ukpono ndem. Ẹyak ise se ikpanamde mbak nnyịn iditiene ikpono ndem.
13. Nso ke ikeme ndima n̄kan Jehovah?
13 Colossae 3:5 (kot), enen̄ede odụri ikọt Abasi utọn̄ ete ẹkûnam mme n̄kpọ emi mîdiyakke mmọ ẹkpono Jehovah ikpọn̄-ikpọn̄. Itien̄wed emi ọdọhọ ke edisịn esịt ke n̄kpọ owo m̀mê idiọkitọn̄ edi ukpono ndem. Ntak edide ntre edi ke edieke owo amade n̄kpọ akaha, utọ nte inyene m̀mê udia uwem, enye ekeme ndidụk ufụn nnọ n̄kpọ emi tutu n̄kpọ oro akabade edi abasi esie. Edieke afo etịmde ese, oyokụt ke idiọkitọn̄, emi edide ukpono ndem, esinam mme owo ẹnam idiọkn̄kpọ eken oro ẹsiakde ke itien̄wed emi. Emi ọwọrọ ke edieke nnyịn mîmụmke idem nnyịn ikama, imekeme ndima mme n̄kpọ emi ikan Abasi. Ndi nnyịn ikpama ndidụk ufụn nnọ mme n̄kpọ emi tutu Jehovah idịghe aba n̄kukụre Abasi nnyịn? N̄wan̄ansa-o!
14. Nso ke apostle John okodụri ikọt Abasi utọn̄ aban̄a?
14 Apostle John n̄ko ama odụri ikọt Abasi utọn̄ ete mmọ ẹkûma se idude ke ererimbot, koro owo ekededi emi amade se idude ke ererimbot, oro edi, “se idọn̄de obụkidem ye se idọn̄de enyịn ye edida se owo enyenede n̄wụt idem,” “imaha Ete.” (1 John 2:15, 16) Ntre, ọfọn isidụn̄ọde idem nnyịn kpukpru ini man ise m̀mê imọtọn̄ọ ndidụk ndụk ye mbon ererimbot, ndima se mmọ ẹdade ẹnem idem esịt, ndinyụn̄ nsịne n̄kpọ nnyụn̄ n̄kama idem nte mmọ. Edieke ikade ufọkn̄wed ntaifiọk man inyene “ikpọ n̄kpọ” ke ererimbot emi, oro owụt ke imama ererimbot. (Jer. 45:4, 5) Obufa ererimbot enen̄ede ekpere. Ntre, ọfọn isiti se Moses eketịn̄de ke Deuteronomy 6:4, 5! Edieke nnyịn inen̄erede inịm ke “Jehovah Abasi nnyịn edi Jehovah kiet,” nnyịn iyanam se ikekeme ndituak ibuot nnọ enye ikpọn̄-ikpọn̄ nnyụn̄ nnam se inemde enye esịt.—Heb. 12:28, 29.
ẸKA ISO ẸDIANA KIET NTE IKỌT ABASI
15. Ntak emi Paul eketide mme Christian ke mmọ ẹnyene Abasi kiet kpọt?
15 Bible ndidọhọ ke Jehovah edi “Jehovah kiet” owụt ke Jehovah oyom ikọt esie ẹdiana kiet ẹnyụn̄ ẹnyene uduak kiet. Mme Jew, mbon Greek, mbon Rome, ye mbon idụt en̄wen ẹma ẹdu ke esop eyo mme apostle. Mmọ ẹkesikpono nsio nsio abasi, ẹma n̄kpọ nsio nsio, ẹnyụn̄ ẹnyene nsio nsio ido unam n̄kpọ. Ntak edi oro ọkọsọn̄de ndusụk mmọ ndikpọn̄ akani usụn̄ uwem mmọ ofụri ofụri m̀mê ndituak ibuot nnọ Jehovah nte enye oyomde. Oro akanam apostle Paul eti mmọ ke mmọ ẹnyene Abasi kiet kpọt, kpa Jehovah.—Kot 1 Corinth 8:5, 6.
16, 17. (a) Ewe prọfesi osu mfịn, ndien nso idi utịp? (b) Nso ikeme ndinam nnyịn ikûdiana kiet?
16 Nso kaban̄a nnyịn emi idude ke esop Abasi mfịn? Prọfet Isaiah ama etetịn̄ ke mme owo oro ẹtode kpukpru idụt ẹyebụn̄ọ nte ifian̄ ẹdituak ibuot ẹnọ Jehovah “ke mme akpatre usen.” Mmọ ẹyedọhọ ẹte: “[Jehovah] eyekpep nnyịn mme usụn̄ esie, nnyịn iyonyụn̄ isan̄a ke mme afan̄usụn̄ esie.” (Isa. 2:2, 3) Esịt enen̄ede enem nnyịn ndikụt nte prọfesi emi osude mfịn! Nditọete nnyịn ẹto nsio nsio idụt, ẹsem nsio nsio usem, ẹnyụn̄ ẹnyene nsio nsio ido unam n̄kpọ; edi kpukpru nnyịn imesidiana kiet itoro Jehovah. Kpa ye oro, imesinyene n̄kpri n̄kpri mfịna emi ẹkemede ndinam nnyịn ikûdiana kiet.
17 Ke uwụtn̄kpọ, afo esida didie nditọete emi mîtoho edem mbufo? Ekeme ndidi usem mmọ, ọfọn̄, ido, ye udia mmọ enen̄ede okpụhọde ye eke mbufo. Ndi emesidian idem ye mmọ, mîdịghe ndi esima ndidian idem ye mbon n̄kan̄ mbufo kpọt? Esinam n̄kpọ didie edieke ẹmekde owo emi afo ọsọn̄ọde m̀mê owo emi mîtoho edem mbufo esenyịn ke esop, ke circuit, m̀mê ke n̄kọk itieutom mbufo? Ndi amayak mme n̄kpọ emi anam fi okûdiana ye nditọete fo unam n̄kpọ Jehovah?
18, 19. (a) Nso ke Ephesus 4:1-3 ọdọhọ inam? (b) Nso ke ikpanam man esop nnyịn aka iso adiana kiet?
18 Nso ikeme ndin̄wam nnyịn ikan n̄kpri n̄kpri mfịna emi? Paul ama ọnọ nditọete emi ẹkedụn̄de ke Ephesus item sia obio oro ekedi obio uforo emi mme owo oro ẹtode nsio nsio idụt ẹkedụn̄de. (Kot Ephesus 4:1-3.) Paul ama asiak mme utọ edu nte nsụhọdeidem, ifụre ifụre ido, anyanime, ye ima. Mme edu emi ẹtie nte mme adaha emi ẹsimụmde ufọk ẹkama. Kpa ye oro mme adaha ẹsimụmde ufọk ẹkama, esisụk oyoyom ẹsịn ukeme ẹtịm ufọk oro ẹkama man enye aka iso ọsọn̄ idem. Paul ama ekpe nditọete ke Ephesus ubọk ete ẹsịn ofụri ukeme ẹdiana kiet nte ikọt Abasi.
19 Ana nnyịn owo kiet kiet isịn ofụri ukeme nnyịn inam esop adiana kiet. Didie ke ikeme ndinam emi? Ana ikpep ndisụhọde idem, ndinyene ifụre ifụre ido, anyanime, ye ima nte Paul eketịn̄de. Ana inyụn̄ isịn ofụri ukeme ndidu ke emem ye kiet eken. N̄kpri n̄kpri mfịna emi inyenede ke esop etie nte ibibene ufọk ndisiaha. Kpa nte ẹsiyọn̄ọde ebiet emi asiahade ke ibibene man ufọk aka iso ọsọn̄ idem, ntre n̄ko ke ana ikọk n̄kpri n̄kpri mfịna oro inyenede man ika iso idu ke emem inyụn̄ idiana kiet.
20. Didie ke ikeme ndiwụt ke “Jehovah Abasi nnyịn edi Jehovah kiet”?
20 “Jehovah Abasi nnyịn edi Jehovah kiet.” Owo idifreke ikọ emi tutu amama! Ikọ emi ama ọsọn̄ọ nditọ Israel idem ndiyọ se ededi oro ọkọwọrọde mmọ ke ini mmọ ẹkedade Isọn̄ Un̄wọn̄ọ ẹnyene. Ikọ emi ọyọsọn̄ọ nnyịn idem ndiyọ se ededi oro idisobode ke ini akwa ukụt oro osụk edide mi, oyonyụn̄ an̄wam nnyịn ke Paradise. Ẹyak nnyịn ika iso ituak ibuot inọ Jehovah ikpọn̄-ikpọn̄. Ẹyak ima enye, inam n̄kpọ esie ke ofụri esịt, inyụn̄ isịn ofụri ukeme nnyịn ndinam esop adiana kiet. Edieke ikade iso ndinam emi, iyesịne ke otu erọn̄ emi Jesus edidọhọde ete: “Ẹdi, mbufo emi Ete mi ọdiọn̄de, ẹda obio ubọn̄ emi ẹketịmde ẹnịm ẹnọ mbufo toto ke editọn̄ọ ererimbot ẹnyene.”—Matt. 25:34.


text:
OTÚ NDỊ KRAỊST SI EBI NDỤ
Ì Nwere Ike Iji Otu Afọ Nwalee Ya?
Nwalee gịnị? Ọ bụ ịsụ ụzọ oge niile. Ị ga-ahụ otú Jehova ga-esi agọzi gị ma ị nwalee ya.—Ilu 10:22.
ỊSỤ ỤZỌ GA-EME KA . . .
izi ozi ọma dokwuo gị anya ma na-atọ gị ụtọ
gị na Jehova dịkwuo ná mma. Ịgwa ndị ọzọ gbasara Jehova ga-eme ka ị na-echebakwuru àgwà ya dị iche iche echiche
i nwee afọ ojuju maka na i butere Alaeze Chineke ụzọ ná ndụ gị, obi ga na-atọkwa gị ụtọ maka aka ị na-enyere ndị ọzọ.—Mat. 6:33; Ọrụ 20:35
i soro ná ndị ha na onye nlekọta sekit ga-enwe nnọkọ ma ọ bịa ileta ọgbakọ unu, ma a gaa mgbakọ sekit, gị esorokwa ná ndị ga-aga Ụlọ Akwụkwọ Ndị Ọsụ Ụzọ
i nwekwuo ndị ị ga na-amụrụ Baịbụl
gị na ụmụnna ndị ọzọ na-apụta ozi ọma na-akpachikwu anya ma na-agbarịta onwe unu ume.—Rom 1:11, 12


text:
IHE NDỊ NA-EME KA E NWEE OBI ỤTỌ N’EZINỤLỌ
Otú I Kwesịrị Isi Na-emeso Ụmụ Di Gị Ma Ọ Bụ Ụmụ Nwunye Gị Ihe
MARGARET, * BỤ́ NWAANYỊ BI N’ỌSTRELIA, NKE DI YA MỤBURU ỤMỤ TUPU YA ALỤỌ YA, SỊRỊ: “Nwaanyị di m lụburu gwara ụmụ ya ka ha ghara ime ihe ọ bụla m gwara ha mee, ọ sọgodị ya ya bụrụ na m gwara ha saa ezé.” Margaret chere na ihe ahụ nwaanyị ahụ gwara ụmụ ya seere yanwa bụ́ Margaret na di ya okwu.
E nwere nsogbu ndị a na-enwe n’ezinụlọ ma ọ bụrụ na nwoke mụburu ụmụ tupu ya alụgharịa nwaanyị ma ọ bụ na nwaanyị ọ lụrụ kpọ ụmụ lọta n’ụlọ ya. * Ụfọdụ n’ime ha bụ otú nne ma ọ bụ nna ụmụ ahụ ga-esi na-abịa eleta ụmụ ya, ihe a ga-eme ụmụaka ahụ ma ha mee ihe ọjọọ, na otú a ga na-esi akpa afọ ha. Ihe ọzọkwa bụ na o nwere ike isiri ụfọdụ ndị ikwu na ibe nwoke ahụ ike ịhụ nwunye ọhụrụ ya na ụmụ ya n’anya. O nwekwara ike isiri ụfọdụ ndị ikwu na ibe nwaanyị ahụ ike ịhụ di ọhụrụ ya na ụmụ ya n’anya. Ka anyị leba anya n’ihe Baịbụl kwuru bụ́ ndị nwere ike inyere ndị nwere ụdị nsogbu a aka.
OTÚ Ị GA-ESI NA-EMESO NNE MA Ọ BỤ NNA ỤMỤ AHỤ IHE
Otu nwaanyị bi na Namibia aha ya bụ Judith nke di ya mụburu ụmụ tupu ya alụọ ya, sịrị: “O nwere mgbe nne ụmụ di m gwara ha na ihe m bụ bụ naanị nwunye nna ha, na nwa ọ bụla mụ na nna ha mụrụ abụghị nwanne ha. Ihe a o kwuru gbawara m obi n’ihi na m weere ụmụaka ahụ ka ụmụ m.”
Ndị ọkachamara kwuru na ọ bụrụ na nwoke mụburu ụmụ tupu ya alụgharịa nwaanyị, nwunye mbụ ya nwere ike ịkpatara ya na nwunye ya nsogbu. Ha kwukwara na ọ bụrụ na nwaanyị kpọ ụmụ lọta n’ụlọ di ya, di mbụ ya nwekwara ike ịkpatara ya na di ya nsogbu. Ọ na-abụkarị nwunye nwoke ahụ na nne ụmụaka ahụ na-aka ese okwu. Gịnị ga-enyere di na nwunye aka ma ụdị ihe a mee?
Ihe ga-enyere di na nwunye aka: Kpebienụ ihe unu chọrọ n’ezinụlọ unu. Ọ bụrụ na ị chọghị ka e nwee ihe ga-ejikọtakwa ụmụaka ahụ na nne ha ma ọ bụ nna ha, obi ga na-agbawa ụmụaka ahụ. * O nweghị ihe ị ga-eme ka ụmụaka chefuo ‘nna ma ọ bụ nne mụrụ ha.’ (Ilu 23:22, 25) Ma, ọ bụrụ na i kwe ka nne ma ọ bụ nna ụmụaka ahụ tụwa ihe ga-eme n’ezinụlọ gị, iwe ga na-ewe di gị ma ọ bụ nwunye gị. N’agbanyeghị na unu na nne ma ọ bụ nna ụmụaka ahụ ka ga na-emekọrịtatụ ihe, kpebienụ ihe unu chọrọ ka ọ na-eme n’ezinụlọ gị na ihe unu na-achọghị ka ọ na-eme, ka ọ ghara ịkpata nsogbu n’ezinụlọ unu.
IHE GA-ENYERE NNE MA Ọ BỤ NNA ỤMỤ AHỤ AKA
Mgbe ọ bụla gị na nne ma ọ bụ nna ụmụaka ahụ na-ekwurịta okwu, ka ihe unu ga-ekwu bụrụ gbasara ụmụaka ahụ. Dị ka ihe atụ, i nwere ike ịgwa ya ka ọ gwa unu oge ọ ga na-akpọ unu ma ọ bụ ụmụaka ahụ na fon. Inwe oge ọ ga-eji na-akpọ unu ka mma karịa ịkpọ mgbe ọ bụla masịrị ya ma ọ bụkwanụ n’ime abalị.
Ọ bụrụ na gị na ụmụ gị ebighị, i nwere ike ịna-akpọ ha na fon ma ọ bụ na-edegara ha akwụkwọ ozi ma ọ bụ na-eji ekwentị ma ọ bụ kọmputa ezigara ha ozi. (Diuterọnọmi 6:6, 7) Ụfọdụ na-ejidị ọkpọka kọmputa agwa ụmụ ha okwu bụ́ nke na-eme ka ha na ha na-ahụ ihu na ihu mgbe ha na-ekwurịta okwu. Ime ihe ndị a ga-eme ka ị mata ihe na-eme ná ndụ ụmụ gị, i nwekwara ike inyere ha aka karịadị otú ị tụrụ anya ya.
IHE GA-ENYERE NWUNYE NNA ỤMỤ AHỤ AKA
Ka ihe gbasara nne ụmụ ahụ ‘na-emetụ gị n’obi.’ Otú ị ga-esi eme ya bụ ime ka o doo ya anya na ị bịaghị ịnọchi ya, na ọ bụ ya ka bụ nne ha. (1 Pita 3:8) Na-agwa ya otú ụmụ ya na-eme, karịchaa, ebe ndị ha na-emezi emezi. (Ilu 16:24) Gwa ya ka ọ kọọrọ gị otú ọ chọrọ ka i si na-enyekwuru ụmụaka ya aka, keleekwa ya ma o kwuchaa.
Gị na ụmụaka ahụ na mama ha nọrọ, emela ihe ga-eme ka mama ha chewe na ị na-anara ya ụmụ ya. Otu nwaanyị bi n’Amerịka nke aha ya bụ Beverly kwuru, sị: “Ụmụ di m kwuru na ha ga na-akpọ m mama. Mụ na di m kwetara ka ha na-akpọ m ya n’ụlọ anyị. Ma, ọ bụrụ na ha nọ n’ihu mama ha ma ọ bụ n’ihu onye ezinụlọ mama ha, ha agaghị akpọ m ya. Mụ na mama ha bịaziri dịwa ná mma mgbe ha mewere ihe a anyị gwara ha. Mụ na mama ha gbakọdịrị aka nyere ụmụaka ahụ aka mgbe ndị nkụzi ha nyere ha ihe omume ụfọdụ ha ga-eme.”
IHE GA-ENYERE MA ONYE MỤRỤ ỤMỤ AHỤ MA NDỊ HA NA ỤMỤ AHỤ BI AKA
Ọ bụrụ na gị na ụmụ ahụ bi, ekwula okwu ọjọọ gbasara nne ha ma ọ bụ nna ha n’ebe ha nwere ike ịnụ ya. Ọ bụrụkwa na ọ bụ gị bụ nne ha ma ọ bụ nna ha, ekwula okwu ọjọọ banyere onye ahụ ya na ụmụ ahụ bi n’ebe ha ga-anụ ya. Ọ bụrụ na ị kpachaghị anya, okwu ọjọọ nwere ike ịdapụta gị n’ọnụ, ọ ga-emekwa ka obi jọọ nwa ahụ njọ. Ị maghịkwa mgbe nwa ahụ ga-akọrọ onye ọzọ ihe ahụ i kwuru ma ọ bụkwanụ ma ọ̀ ga-etinye ya nnu na ose. (Ekliziastis 10:20) Ọ bụrụkwa na nwata agwa gị na mama ya ma ọ bụ papa ya ma ọ bụkwanụ onye ya na ya bi kwuru okwu ọjọọ gbasara gị, chọọ ihe ị ga-ekwu ka obi ruo nwa ahụ ala. I nwere ike ịgwa ya, sị: “Hapụwa. Ọ ga-abụ na mama gị na-ewere m iwe. Ọ na-abụ ụfọdụ ndị wewe iwe, ha ekwuo ihe na-adịchaghị mma.”
Ọ bụrụ na aka nne ha ma ọ bụ nna ha ji na-azụ ha dị mma, werekwa ya na-azụ ha. Ọ bụrụ na ị gaghị esi otú ahụ na-azụ ha, gwa ha ihe kpatara ya. Ma, ekwula ya ka à ga-asị na nne ha ma ọ bụ nna ha amaghị otú e si azụ nwa. Chebagodịrị ihe atụ a echiche:
Nwunye Nna Okorie: Okorie, gaa gbasaa tọwel ahụ n’èzí.
Okorie: N’ụlọ mama m, anyị na-achịsa ya n’ala, mama m achịrị ya gaa gbasaa.
Nwunye Nna Okorie (n’iwe): Mechie ọnụ. Ihe ahụ mama gị na-eme bụ ịzụtọ gị azụtọ.
Ma í cheghị na ọ ka mma ka o si otú a kwuo ya?
Nwunye Nna Okorie (n’olu ọma): Anụla m ihe i kwuru. Ma n’ụlọ anyị ebe a, onye ọ bụla na-eji aka ya agbasa tọwel ya n’èzí.
Edunyela ụmụaka ahụ ozi ga-eme ka ha ghara inwe ohere ma ọ bụkwanụ ghara ịnọ n’ụlọ n’oge ha na nne ha ma ọ bụ nna ha ga-eji anọrị. (Matiu 7:12) Ọ bụrụ na o nwere ihe ga-eme ka ha ghara ịnọ n’oge ahụ, buru ụzọ gwa nne ha ma ọ bụ nna ha agwa tupu gị edunyewe ha ozi ahụ.
MEGODỊ IHE A: Gbalịa mee ihe ndị a mgbe ọ bụla ọzọ gị na nne ma ọ bụ nna ụmụaka gị na ha bi hụrụ:
Lee ya anya n’ihu ma mụmụọrọ ya ọnụ ọchị. Amarala ya ọsụ, arọkwala ya anya.
Kelee ya nke ọma. Ọ bụrụ na i kwesịrị ịkpọ ya aha ya ma ọ bụ Deede ma ọ bụ Daada, kpọọ ya ya.
Ọ bụrụ na gị na ya na ndị ọzọ nọ, na-ekwunyere ya okwu, ka ọ ghara ịdị ya ka ọ̀ bịara nke ya iche.
OTÚ UNU GA-ESI NA-EMESO ỤMỤ DI GỊ MA Ọ BỤ ỤMỤ NWUNYE GỊ TOROLA ETO IHE
Otu akwụkwọ kọrọ banyere otu nwaanyị nke kwuru na di ya na-adụnyere ụmụ di ya ndị torola eto úkwù mgbe ọ bụla ya na ha na-ese okwu. Nwaanyị ahụ kwuru na di ya achọkwanụghị ikweta na ụmụ ya ahụ na-akparị ya. Nwaanyị ahụ sịrị: “Ụdị ihe a mee, iwe na-ewe m ozugbo.” Olee ihe nwaanyị a na di ya ga-eme ka ụmụ ya ma ọ bụ ụmụ di ya ndị torola eto ghara ime ka ya na di ya na-ese okwu?
Ihe ga-enyere di na nwunye aka: Na-emeterenụ ibe unu ebere. Baịbụl kwuru, sị: “Ka onye ọ bụla na-achọ, ọ bụghị uru nke ya, kama nke onye nke ọzọ.” (1 Ndị Kọrịnt 10:24) Gbalịa ka ị ghọta otú obi dị di gị ma ọ bụ nwunye gị. Ụjọ nwere ike ịna-atụ ụmụ ahụ torola eto na nna ha ma ọ bụ nne ha agakwaghị ahụ ha n’anya. Ma ọ bụkwanụ ha nwere ike iche na ọ bụrụ na ha na nwunye nna ha ma ọ bụ di mama ha adịrị ná mma, ihe ọ pụtara bụ na ha ahụghịzi nne ma ọ bụ nna mụrụ ha n’anya. Ihe ọzọkwa bụ na onye nke mụrụ ụmụ ahụ ga na-eche na ọ bụrụ na ya abaara ụmụ ya mba, ụmụ ahụ ga-agbawara ya ọsọ.
Hapụ ụmụ di gị ma ọ bụ nwunye gị ka ha si n’obi ha hụ gị n’anya. Ọ dịghị mma ịmanye mmadụ amanye ka ọ hụ gị n’anya. (Abụ Sọlọmọn 8:4) N’ihi ya, atụla anya na gị na ụmụ di gị ma ọ bụ nwunye gị ga na-akpachi anya otú ị chọrọ.
Ọ bụrụgodị na e mejọrọ gị, ọ bụghị ihe niile dị gị n’obi ka ị ga-ekwu. (Ilu 29:11) Ọ bụrụ na o siiri gị ike ijide onwe gị, kpee ụdị ekpere a Devid bụ́ eze Izrel kpere: “Jehova, biko, nyere m aka ka m chee ọnụ m nche; nyere m aka ka m chee egbugbere ọnụ m nche.”—Abụ Ọma 141:3.
Ọ bụrụ na ebe gị na di gị ma ọ bụ nwunye gị kpebiri ibi bụ n’ụlọ ebe a nọ mụọ ụmụ ahụ unu na ha bi, ị ga-achọpụta na ha ejighị ụlọ ahụ na ihe ndị dị n’ime ya egwu egwu. Gbalịa ka ị ghara ịgbanwe ọtụtụ ihe n’ụlọ ahụ, karịchaa, n’ime ụlọ ha. Ma ọ bụrụ na ibi n’ụlọ ahụ ga-akpatara unu nsogbu, unu nwere ike ịkwaga ebe ọzọ.
MEGODỊ IHE A: Ọ bụrụ na ụmụ di gị ma ọ bụ ụmụ nwunye gị na-akparịkarị gị, kọọrọ ya di gị ma ọ bụ nwunye gị, geekwa ntị nke ọma n’ihe ọ ga-agwa gị. Amanyela ya ka ọ baara ụmụ ya mba. Ihe ka mkpa bụ ka gị na di gị ma ọ bụ nwunye gị gbalịa ghọta ibe unu. Unu nwehaala ‘otu obi’ mgbe ọ bụla ụdị ihe ahụ mere, ọ ga-adịrị unu mfe ịgbakọ aka ọnụ mee ka ihe ka mma.—2 Ndị Kọrịnt 13:11.
OTÚ UNU GA-ESI NA-EMESO NDỊ IKWU NA IBE UNU IHE
Otu nwaanyị bi na Kanada aha ya bụ Marion kwuru, sị: “Papa m na mama m na-enyekarị nwa m ihe, ma ha anaghị enye ụmụ di m. Ihe anyị na-emezi bụ ịchọta ihe anyị ga-azụtara ha, ma ọ bụghị mgbe niile ka anyị na-enwe ego anyị ga-eji azụtara ha ihe.”
Ihe ga-enyere di na nwunye aka: Ka ezinụlọ ọhụrụ unu bụrụ ihe kacha unu mkpa. Gwa ndị ikwu na ibe gị na ị chọghị ihe ọ bụla ga-ekewa gị na ndị ezinụlọ ọhụrụ gị a. (1 Timoti 5:8) Ọ bụ eziokwu na i kwesịghị ịtụ anya ka ndị ikwu na ibe gị niile hụ ndị ezinụlọ ọhụrụ gị a n’anya, gwa ha na ị chọrọ ka ha were onye ọ bụla n’ime ha otú ha si were ibe ya. Gwa ha na ọ na-ewute ụmụaka ma ọ bụrụ na e nye ụmụaka ibe ha ihe, e nyeghị ha.
Hapụ ụmụ di gị ma ọ bụ ụmụ nwunye gị ka ha na nne na nna mama ha ma ọ bụkwanụ nne na nna papa ha na-emekọrịta ihe. Otu nwaanyị bi n’Ịngland aha ya bụ Susan kwuru, sị: “M lụgharịrị di otu afọ na ọnwa isii di m mbụ nwụrụ. Ma o siiri nne na nna di mbụ m ike ịnabata di ọhụrụ m. Ma, ihe bịara ka mma mgbe anyị na ha mekọwakwuru ihe ọnụ nakwa mgbe m hapụrụ ụmụ mụ na di m mbụ ka ha na-akpọ ha na fon ma na-ekele ha maka otú ha si na-enyere anyị aka.”
MEGODỊ IHE A: Chọpụta enyi unu ma ọ bụkwanụ onye ikwu unu nke kacha enye gị nsogbu kemgbe gị na di gị ma ọ bụ nwunye gị lụrụ. Gị na di gị ma ọ bụ nwunye gị kwurịtazie ihe unu ga-eme ka unu na onye ahụ dịkwuo ná mma.
O doro anya na ọ bụrụ na nwoke mụburu ụmụ tupu ya alụgharịa nwaanyị ma ọ bụ na nwaanyị ọ lụrụ kpọ ụmụ lọta n’ụlọ ya, ụfọdụ ndị ikwu na ibe ha nwere ike ịna-akpatara ha nsogbu n’ezinụlọ ọhụrụ ha. Ma, ọ bụrụ na ị na-eme ihe Baịbụl kwuru, Chineke ga-agọzi ezinụlọ gị n’ihi na Baịbụl kwuru, sị: “A ga-eji amamihe wulite ezinụlọ, a ga-ejikwa nghọta mee ka o guzosie ike.”—Ilu 24:3.
^ para. 3 Aha a kpọrọ ụfọdụ ndị n’isiokwu a abụghị ezigbo aha ha.
^ para. 4 Ị chọọ ịmatakwu ihe ndị ọzọ ị ga-eme ma ọ bụrụ na i nwere ụdị nsogbu a, gụọ isiokwu ndị bidoro Teta! (Bekee) April 2012. Ọ bụ Ndịàmà Jehova bipụtara ya.
^ para. 8 Ma ọ bụrụ na nne ma ọ bụ nna ụmụaka ahụ na-akparị unu ma ọ bụkwanụ kwuo na ya ga-emesi unu ike, unu enyela ya ohere otú unu gaara enye ya.
JỤỌ ONWE GỊ AJỤJỤ NDỊ A . . .
Olee ihe m ga-eme ka mụ na onye di m ma ọ bụ nwunye m lụburu ghara ịna-ese okwu?
Olee ihe anyị ga-eme ka ndị ikwu na ibe anyị ghara ịkpata nsogbu n’ezinụlọ anyị n’amaghị ama?


text:
Wikipedia
-
Version:
-
-
Asụsụ:
-
Nbudata Wikipedia
Wụnye site Google Play
Nkọwa:
Isi atụmatụ:
- Easy ọgụgụ nke na-ewu ewu akwụkwọ nkà ihe ọmụma
- Ikike na-agụ isiokwu ndị dị na asụsụ dị iche iche
- Chebere peeji nke na nchọgharị akụkọ ihe mere
- Ikike ịkekọrịta ozi site dị iche iche ngwa
Comments on Wikipedia:
Wikipedia Metụtara software:
Ngwá ọrụ iji na-aghọta music egwu na nka. The software na-eji a okwu na-Dekọọ ụda na isi mmalite tụnyere ndị iberibe nke abụ olu ụtọ na nchekwa data nke ngwa.
Ngwa na a set nke iche iche ọdịnaya na ngwongwo si ewu ewu ọrụ Amazon. The software na-enyere ndị free download nke ọtụtụ ngwa na egwuregwu.
Na-ewu ewu nsụgharị na nkwado nke otutu asụsụ si Google ọrụ. The software enyere ịsụgharị ederede site na foto na kwa ji aka dee na olu ọsọ ọsọ.
The software maka ngwa tagzi booking na mba dị iche iche nke ụwa. Ngwa na-akpaghị aka na-akpọ ndị kacha nso tagzi na-egosiputa ya ije na map.
Na-ewu ewu software na-ege ntị ọkacha mmasị gị na redio ụgbọ si gburugburu ụwa na ikike imeghari ka ndị egwú mmasị nke onye ọrụ.
The ukara ngwa si na-ewu ewu na-ejere ele dị iche iche video ọdịnaya. The software na-akwado a nso nke ngwaọrụ dezie video na ya ụdi bulite na netwọk.
Ihe na-akpali software idekọ na-akpa ọchị videos esonyere ọ bụla ọdịyo faịlụ. The ngwa nwere oké set nke iberibe na-ewu ewu songs, na fim ma replicas.
Na-ewu ewu ngwa ahịa nke na-akwado ọtụtụ dị iche iche ngwaahịa na-ekwe omume ibudata na ugwo ngwa n'oge a obere oge.
The adaba ngwá ọrụ iji tọghata olu. The software na-eji ọtụtụ mmetụta iji tọghata ozi olu na e ikike ka a zọpụta faịlụ dị ka ringtone.
The software jikwaa ndị kasị ewu ewu ọrụ maka zuo na ọrịre nke dị iche iche na ngwaahịa. The software na-eji na-adaba adaba search usoro nke ngwaahịa na ọrụ kewara ọtụtụ ige.
Ndị na-elekọta netwọk a lekwasịrị anya na isiokwu nke oruru nke azụmahịa kọntaktị. The software enyere iji nyochaa dị iche iche zuru ụwa ọnụ na ụlọ ọrụ na ha na-anọchite anya.
Ike ọkpụkpọ nke na-akwado ndị na-ewu ewu ọdịyo formats. The software dere a multiband equalizer hazie ụda àgwà nke ọdịyo faịlụ.
The nchọgharị maka ala ikiri nke weebụsaịtị na internet. Onye ọrụ nwere ohere dị iche iche configurations na modul iji hụ na àgwà ọrụ nke nchọgharị.
Adaba mgbakwunye ịchọ ma na-agụ akwụkwọ ndị ahụ. The software na-agụnye nnukwu n'ọbá akwụkwọ nke akwụkwọ kewara dị iche iche Genres.
The software jikwaa na-ewu ewu ọrụ nke ajụjụ na azịza. The software interacts na ndị ọzọ na-ewu ewu na-elekọta mmadụ na netwọk.
Lee ihe software
Ọrụ usoro:
- Android
- Windows
Top software:
Lee ihe software