text:
“Ụbọchị A Ga-abụrụ Unu Ihe Ncheta”
“Ụbọchị a ga-abụrụ unu ihe ncheta, unu ga-eme ya dị ka ememme a ga na-emere Jehova.”—ỌPỤ. 12:14.
1, 2. Olee ụbọchị kwesịrị ịdị Ndị Kraịst niile mkpa? Ọ̀ bụ n’ihi gịnị?
ỤFỌDỤ ndị nwere ụbọchị ha na-echeta kwa afọ. O nwere ike ịbụ ụbọchị ha gbara akwụkwọ. Ndị ọzọ nwere ike cheta ụbọchị ihe dị mkpa mere n’obodo ha, dị ka ụbọchị obodo ha nweere onwe ya. Ma, ị̀ ma na e nwere ụbọchị otu mba chetarala ruo ihe karịrị puku afọ atọ na narị afọ ise?
2 Ọ bụ ụbọchị Ememme Ngabiga. Ọ bụ ụbọchị ahụ ka ndị Izrel ji echeta otú Chineke si napụta ha n’ohu ha nọ na-agba n’Ijipt. I kwesịrị iji Ememme Ngabiga ahụ kpọrọ ihe. N’ihi gịnị? Ọ bụ n’ihi na e nwere ihe ụfọdụ dị mkpa mere o ji gbasa ndụ gị. I nwere ike iche, sị, ‘Ọ bụ ndị Juu na-eme Ememme Ngabiga. Mụnwa bụ Onye Kraịst. Gịnị mere ememme ahụ ga-eji gbasa m?’ A zara ajụjụ a n’ihe Pọl kwuru. Ọ sịrị: “A chụwo nwa atụrụ ememme ngabiga anyị n’àjà, ya bụ, Kraịst.” (1 Kọr. 5:7) Ihe ga-enyere anyị aka ịghọta ihe a o kwuru bụ ịmatakwu gbasara Ememme Ngabiga ahụ ndị Juu na-eme nakwa otú o si gbasa iwu e nyere Ndị Kraịst niile.
GỊNỊ MERE NDỊ IZREL JI NA-EME EMEMME NGABIGA?
3, 4. Olee ihe ndị merenụ tupu ndị Izrel emee Ememme Ngabiga mbụ ha mere?
3 N’ụwa niile, ọtụtụ nde ndị na-abụghị ndị Juu ma ihe mere tupu ndị Izrel emee Ememme Ngabiga mbụ ha mere. O nwere ike ịbụ na ha agụọla gbasara ya na Baịbụl n’akwụkwọ Ọpụpụ ma ọ bụ nụ ka ndị ọzọ na-akọ akụkọ ahụ, ma ọ bụkwanụ lee ya na fim.
4 Mgbe ndị Izrel gbara ohu n’Ijipt ọtụtụ afọ, Jehova gwara Mozis na nwanne ya Erọn ka ha gaa gwa Fero ka ọ hapụ ndị Izrel ka ha laa. Ma Fero dị mpako. N’ihi ya, o kweghị ahapụ ha. Ọ bụ ya mere Jehova ji tie ndị Ijipt ihe otiti iri. N’ihe otiti nke iri, e gburu nwa ọ bụla e bu ụzọ mụọ n’ala Ijipt, malite na mmadụ ruo n’anụmanụ. Mgbe Chineke tichara ha ihe otiti nke iri ahụ, Fero hapụrụ ndị Izrel ka ha laa.—Ọpụ. 1:11; 3:9, 10; 5:1, 2; 11:1, 5.
5. Olee ihe Chineke gwara ndị Izrel ka ha mee tupu ya anapụta ha n’Ijipt? (Lee ihe e sere ná mmalite isiokwu a.)
5 Ma, tupu Chineke anapụta ha, ọ gwara ha ihe ha ga-eme. Ihe ahụ mere n’oge opupu ihe ubi n’afọ 1513 Tupu Oge Ndị Kraịst, n’ọnwa ndị Hibru a na-akpọ Ebib. E mechara kpọwa ya ọnwa Naịsan. * Chineke kwuru na ndị Izrel ga-amalite n’abalị iri n’ọnwa ahụ jikerewe maka ihe ha ga-eme mgbe anyanwụ dachara n’abalị iri na anọ n’ọnwa Naịsan. Gịnị mere ọ ga-eji bụrụ mgbe anyanwụ dachara? Ọ bụ n’ihi na ụbọchị ndị Hibru na-amalite mgbe anyanwụ dara, kwụsịkwa mgbe anyanwụ dara. N’abalị iri na anọ n’ọnwa Naịsan, ezinụlọ ọ bụla ga-egbu ebule ma ọ bụ mkpi, fesakwa ọbara ya n’awara ụzọ ha nakwa n’elu ọnụ ụzọ ụlọ ha. (Ọpụ. 12:3-7, 22, 23) Ezinụlọ ọ bụla ga-ahụ ebule ahụ n’ọkụ, rie ya na achịcha na-ekoghị eko na akwụkwọ nri na-elu ilu. Mmụọ ozi Chineke ga-agagharị n’ala Ijipt, gbuo nwa ọ bụla ndị Ijipt bu ụzọ mụọ. Ma, ọ bụrụ na ndị Izrel erube isi, o nweghị ihe ga-eme ụmụ ha bu ụzọ mụọ. E mechaa, Fero ga-ahapụ ha ka ha lawa.—Ọpụ. 12:8-13, 29-32.
6. Gịnị mere ndị Izrel ga-eji na-eme Ememme Ngabiga kwa afọ?
6 Chineke gwara ndị Izrel ka ha na-echeta ụbọchị ahụ ọ napụtara ha n’Ijipt. Ọ gwara ha, sị: “Ụbọchị a ga-abụrụ unu ihe ncheta, unu ga-eme ya dị ka ememme a ga na-emere Jehova n’ọgbọ unu niile. Unu ga-eme ya ka ọ bụrụ ụkpụrụ na-adịru mgbe a na-akaghị aka.” Ndị Izrel mechaa Ememme Ngabiga n’abalị iri na anọ n’ọnwa Naịsan, ha ga-emekwa ememme a na-akpọ Ememme Achịcha Na-ekoghị Eko. A na-eme ememme ahụ abalị asaa. E nwere ike ịkpọ ihe niile e mere n’abalị asatọ ahụ Ememme Ngabiga. (Ọpụ. 12:14-17; Luk 22:1; Jọn 18:28; 19:14) Ememme Ngabiga so n’ememme ndị Izrel na-eme kwa afọ.—2 Ihe 8:13.
7. Olee ihe ọhụrụ Jizọs malitere mgbe ya na ndịozi ya mechara Ememme Ngabiga ikpeazụ?
7 Jizọs na ndịozi ya bụ ndị Juu. Ha rubeere Iwu Mozis isi. Ọ bụ ya mere ha ji mee Ememme Ngabiga ahụ a na-eme kwa afọ. (Mat. 26:17-19) Na nke ikpeazụ ha mere, Jizọs malitere ihe ọhụrụ ndị na-eso ụzọ ya ga na-eme kwa afọ. Ọ bụ Nri Anyasị nke Onyenwe Anyị. Olee ụbọchị ha ga na-eme ya?
OLEE ỤBỌCHỊ JIZỌS NA NDỊOZI YA RIRI NRI ANYASỊ NKE ONYENWE ANYỊ?
8. Olee ajụjụ ụfọdụ ndị nwere ike ịjụ gbasara Ememme Ngabiga na Nri Anyasị nke Onyenwe Anyị?
8 Ebe ọ bụ na Jizọs malitere Nri Anyasị nke Onyenwe Anyị ozugbo ha mechara Ememme Ngabiga ikpeazụ ha mere, ọ pụtara na a ga na-eri Nri Anyasị nke Onyenwe Anyị n’ụbọchị ahụ a na-eme Ememme Ngabiga. Ma, o nwere ike ịbụ na ị chọpụtala na anyị mechaa Ncheta Ọnwụ Jizọs, otu ụbọchị ma ọ bụ karịa nwere ike ịgacha tupu ndị Juu nke oge a emee Ememme Ngabiga ha. Gịnị kpatara ya? Ihe so kpata ya bụ iwu Chineke nyere ndị Izrel. Mgbe Mozis kwuchara na “ọgbakọ dum nke nzukọ Izrel ga-egbu” ebule, o kwuru mgbe ha ga-egbu ya n’abalị iri na anọ n’ọnwa Naịsan.—Gụọ Ọpụpụ 12:5, 6.
9. Olee mgbe Ọpụpụ 12:6 kwuru na a ga-egbu ebule e ji eme Ememme Ngabiga? (Gụọ igbe isiokwu ya bụ “Olee Mgbe Ọ Ga-abụ ná Mgbede?”)
9 Ọpụpụ 12:6 kwuru na a ga-egbu ebule ahụ “ná mgbede.” Otú e si sụgharịa ya n’ụfọdụ Baịbụl nakwa na Baịbụl ndị Juu a kpọrọ Tanakh bụ “n’anyasị.” N’ihi ya, a ga-egbu ebule ahụ mgbe abalị iri na anọ n’ọnwa Naịsan malitere, ya bụ, mgbe anyanwụ dachara, ma tupu chi ejie.
10. Olee mgbe ụfọdụ ndị chere a na-egbu ebule e ji eme Ememme Ngabiga? Olee ajụjụ anyị kwesịrị ịjụ?
10 Ka oge na-aga, ndị Juu malitere ịkpụ ebule ndị ahụ aga n’ụlọ nsọ ka e gbuo ha. N’ihi ya, igbu anụ niile a ga-eji chụọ àjà na-ewe ọtụtụ awa. Ọ bụ ya mere na mgbe ọtụtụ narị afọ gachara, ụfọdụ ndị Juu chere na Ọpụpụ 12:6 na-ekwu banyere ngwụcha abalị iri na anọ n’ọnwa Naịsan, ya bụ, n’agbata mgbe anyanwụ malitere ịda na mgbe anyanwụ dara. Ma, ọ bụrụ na ọ bụ ná ngwụcha abalị iri na anọ n’ọnwa Naịsan ka e gburu anụ ndị ahụ, oleezi mgbe ndị Izrel na-eri ha? E nwere otu prọfesọ bụ́ ọkachamara n’ihe gbasara ndị Juu oge ochie. Aha ya bụ Jonathan Klawans. Ọ sịrị na ọ bụ n’abalị iri na ise n’ọnwa Naịsan ka ndị Juu na-eri anụ ndị ahụ. Ma, o kwuru na Baịbụl ekwughị otú ahụ n’akwụkwọ Ọpụpụ. O kwukwara na ihe ndị rabaị dere akọwaghị otú ndị Juu si na-eme Ememme Ngabiga tupu afọ iri asaa nke Oge Ndị Kraịst, ya bụ, n’afọ ahụ e bibiri ụlọ nsọ dị na Jeruselem.
11. (a) Gịnị mere Jizọs n’ụbọchị Ememme Ngabiga nke afọ 33? (b) Gịnị mere Baịbụl ji kwuo na abalị iri na ise n’ọnwa Naịsan nke afọ 33 bụ ‘Ụbọchị Izu Ike nke ukwu’? (Gụọ ihe e dere n’ala ala peeji.)
11 N’ihi ya, anyị kwesịrị ịjụ, sị, Olee ụbọchị Jizọs na ndịozi ya mere Ememme Ngabiga nke afọ 33? N’abalị iri na atọ n’ọnwa Naịsan, Jizọs gwara Pita na Jọn, sị: “Gaanụ kwadebere anyị nri ememme ngabiga ka anyị rie.” (Luk 22:7, 8) N’echi ya, ya bụ, n’abalị iri na anọ n’ọnwa Naịsan, Jizọs na ndịozi ya riri nri Ememme Ngabiga. Ha riri ya mgbe anyanwụ dachara na Tọzdee. Mgbe ha richara, o gosiri ha otú a ga-esi na-eri Nri Anyasị nke Onyenwe Anyị. (Luk 22:14, 15) Ọ bụ n’abalị ahụ ka e jidere ya, kpeekwa ya ikpe. A kpọgidere Jizọs n’osisi ịta ahụhụ n’abalị iri na anọ n’ọnwa Naịsan, n’ihe dị ka n’elekere iri na abụọ nke ehihie. Ọ nwụrụ n’ehihie ụbọchị ahụ. (Jọn 19:14) N’ihi ya, Jizọs ji ndụ ya chụọ àjà n’otu ụbọchị ahụ a na-egbu nwa atụrụ e ji eme Ememme Ngabiga. Ọ bụ ya mere Baịbụl ji kwuo na Kraịst bụ “nwa atụrụ ememme ngabiga anyị.” (1 Kọr. 5:7; 11:23; Mat. 26:2) Mgbe ọ fọrọ obere ka abalị iri na anọ n’ọnwa Naịsan gafee, e liri Jizọs, tupu a banye n’abalị iri na ise n’ọnwa Naịsan. *—Lev. 23:5-7; Luk 23:54.
I NWERE IKE ỊMỤTA IHE N’EMEMME NGABIGA
12, 13. Olee otú Ememme Ngabiga si gbasa ụmụaka ndị Izrel?
12 Ka anyị gaghachi n’ihe ahụ mere n’Ijipt. Mozis kwuru na ndị Izrel ga na-eme Ememme Ngabiga kwa afọ ruo “mgbe a na-akaghị aka.” E mewe ya, ụmụaka ga-ajụ ndị mụrụ ha ihe mere ha ji na-eme ya. (Gụọ Ọpụpụ 12:24-27; Diut. 6:20-23) N’ihi ya, ụmụaka nwere ike ịmụta ihe n’Ememme Ngabiga ahụ.—Ọpụ. 12:14.
13 Mgbe ụmụaka ahụ toro, ha ga-akọkwara ụmụ nke ha ihe ndị dị mkpa ha kwesịrị ịmụta n’Ememme Ngabiga ahụ. Otu n’ime ihe ha nwere ike ịmụta bụ na Jehova ga-echebeli ndị na-efe ya. Ụmụaka mụtara na Jehova bụ Chineke dị ndụ, nke na-echebe ndị ya, nakwa na ihe banyere ha na-emetụ ya n’obi. Jehova mere otú ahụ mgbe o tiri ndị Ijipt ihe otiti nke iri ma chebe ụmụ Izrel niile e bu ụzọ mụọ.
14. Gịnị ka Ndị Kraịst nwere ike iji ihe Baịbụl kọrọ banyere Ememme Ngabiga kụziere ụmụ ha?
14 Chineke enyeghị Ndị Kraịst iwu ka ha na-akọrọ ụmụ ha gbasara Ememme Ngabiga kwa afọ. Ma, ị̀ na-akụziri ha ihe Ememme Ngabiga kụziiri ụmụ Izrel, ya bụ na Chineke na-echebe ndị na-efe ya? Ị̀ na-eme ka ha ghọta na obi siri gị ike na Jehova ka na-echebe ndị ya taa? (Ọma 27:11; Aịza. 12:2) Ị̀ na-akụziri ha ya mgbe gị na ha weturu obi na-akparịta ụka, kama ịna-ekwu oké okwu? Gbalịsie ike ịna-akụziri ha ya ka ndị ezinụlọ gị nwee ike ịtụkwasịkwu Jehova obi.
15, 16. Gịnị ka Ememme Ngabiga na ihe ndị a kọrọ n’akwụkwọ Ọpụpụ na-akụziri anyị banyere Jehova?
15 Ihe anyị nwere ike ịmụta n’Ememme Ngabiga abụghị naanị na Jehova ga-echebeli ndị na-efe ya. Ọ napụtakwara ndị Izrel, ‘kpọpụta ha n’ala Ijipt.’ Chegodị otú Jehova si mee ya. O ji ogidi igwe ojii na ogidi ọkụ na-edu ha. O kewara Oké Osimiri Uhie, ya adị ka nnukwu mgbidi abụọ, ha esi n’etiti ya gafee. Ozugbo ha gafechara, ha hụrụ ka mmiri ahụ kpuchiri ndị agha Ijipt. Ndị Izrel toro Jehova maka ịnapụta ha. Ha bụrụ abụ, sị: “Ka m bụkuo Jehova abụ . . . Ịnyịnya na onye na-agba ya ka ọ tụbaworo n’oké osimiri. Ike m na ume m ka Jaa bụ, ebe ọ bụụrụ m nzọpụta.”—Ọpụ. 13:14, 21, 22; 15:1, 2; Ọma 136:11-15.
16 Ọ bụrụ na i nwere ụmụ, ị̀ na-enyere ha aka ka ha tụkwasị Jehova obi na ọ ga-anapụta ndị na-efe ya? Ihe ndị ị na-agwa ha na mkpebi ndị ị na-eme hà na-eme ka ha ghọta na obi siri gị ike na Jehova ga-anapụta ndị na-efe ya? Mgbe unu na-enwe ofufe ezinụlọ, unu nwere ike ikwurịta ihe a kọrọ n’Ọpụpụ 12-15 na Ọrụ Ndịozi 7:30-36 ma ọ bụ Daniel 3:16-18, 26-28. Amaokwu ndị ahụ kọrọ otú Jehova si napụta ndị ya. Obi kwesịrị isi anyị niile ike na Jehova ga-anapụta anyị n’ọdịnihu otú ahụ o si napụta ndị Izrel n’oge ochie.—Gụọ 1 Ndị Tesalonaịka 1:9, 10.
IHE ANYỊ GA NA-ECHETA
17, 18. Gịnị mere ọbara Jizọs ji baa uru karịa ọbara ebule ndị Izrel ji na-eme Ememme Ngabiga?
17 Ezigbo Ndị Kraịst anaghị eme Ememme Ngabiga ndị Juu na-eme. O so n’ihe Iwu Mozis kwuru ka a na-eme. Ma, anyị anaghịzi edebe Iwu ahụ. (Rom 10:4; Kọl. 2:13-16) Kama, ihe anyị na-echeta ugbu a bụ ọnwụ Ọkpara Chineke. Ma, anyị nwere ike ịmụta ọtụtụ ihe n’Ememme Ngabiga ahụ ndị Izrel malitere n’oge ha nọ n’Ijipt.
18 Ọbara ebule ahụ ụmụ Izrel fesara n’awara ụzọ ha nakwa n’elu ọnụ ụzọ ụlọ ha mere ka a ghara igbu ụmụ ha e bu ụzọ mụọ. Taa, anyị anaghị eji anụmanụ achụrụ Chineke àjà ma n’ụbọchị Ememme Ngabiga ma n’oge ọzọ. Ma, e nwere àjà ka mma nwere ike ime ka anyị dị ndụ ebighị ebi. Pọl onyeozi kwuru na ọ bụ ọbara Jizọs nke “a na-efesa efesa” ga-eme ka Ndị Kraịst e tere mmanụ dị ndụ ebighị ebi n’eluigwe. Ha bụ “ndị e bu ụzọ mụọ, bụ́ ndị e dere aha ha n’akwụkwọ n’eluigwe.” (Hib. 12:23, 24) Ọ bụkwa ọbara Jizọs mere ka atụrụ ọzọ nwee olileanya ịdị ndụ ebighị ebi n’ụwa. Anyị niile kwesịrị ịna-echeta nkwa Chineke kwere anyị. Ọ sịrị: “E si n’aka ya jiri ihe mgbapụta tọhapụ anyị, site n’ọbara nke onye ahụ, ee, mgbaghara nke njehie anyị, dị ka obiọma ya dị ukwuu nke na-erughịrị mmadụ si dị.”—Efe. 1:7.
19. Gịnị ka ihe mere mgbe Jizọs nwụrụ na-akụziri anyị banyere amụma ọ bụla e buru na Baịbụl?
19 Mgbe ndị Izrel gburu ebule ha ji mee Ememme Ngabiga, a gwara ha agbajila ọkpụkpụ ya ọ bụla. (Ọpụ. 12:46; Ọnụ Ọgụ. 9:11, 12) Ma, à gbajiri ọkpụkpụ “Nwa Atụrụ Chineke,” bụ́ onye ji ndụ ya chụọ àjà ka ọ bụrụ ihe mgbapụta? (Jọn 1:29) A kpọgidere ya n’osisi ịta ahụhụ, kpọgidekwa ndị omekome abụọ, otu n’aka nri ya, otu n’aka ekpe ya. Ndị Juu rịọrọ Paịlet ka a kụjisịa ha ụkwụ ka ha nwụọ ngwa ngwa. Ọ ga-eme ka ha ghara ịnọ n’elu osisi ahụ a banye n’abalị iri na ise n’ọnwa Naịsan, nke bụ́ Ụbọchị Izu Ike nke ukwu. Ndị agha kụjisịrị ndị omekome abụọ ahụ ụkwụ. “Ma mgbe ha rutere n’ebe Jizọs nọ, ha akụjisịghị ya ụkwụ n’ihi na ha hụrụ na ọ nwụọla.” (Jọn 19:31-34) Otú ahụ a na-agbajighị ọkpụkpụ ebule ahụ e ji eme Ememme Ngabiga bụkwa otú a na-agbajighị ọkpụkpụ Jizọs. N’ihi ya, ebule ahụ e ji mee Ememme Ngabiga nọchiri anya àjà Jizọs chụrụ n’abalị iri na anọ n’ọnwa Naịsan nke afọ 33. (Hib. 10:1) Ihe a merenụ mezuru ihe e kwuru n’Abụ Ọma 34:20. O kwesịrị ime ka obi sie anyị ike na amụma ọ bụla e buru na Baịbụl ga-emezu.
20. Olee otú Ememme Ngabiga si dị iche ná Nri Anyasị nke Onyenwe Anyị?
20 Ma, e nwere ihe dị iche n’otú ndị Juu si eme Ememme Ngabiga na otú Jizọs gwara ndị na-eso ụzọ ya ka ha si na-eri Nri Anyasị nke Onyenwe Anyị. Dị ka ihe atụ, ndị Izrel ga-eri naanị anụ ebule ahụ. Ma, ha agaghị aṅụ ọbara ya. Ọ dị iche n’ihe Jizọs gwara ndị na-eso ụzọ ya. O kwuru na ọ bụ ndị ga-eso ya chịa “n’alaeze Chineke” ga-ata achịcha Nri Anyasị nke Onyenwe Anyị, ṅụọkwa mmanya ya na ya so. Achịcha ahụ nọchiri anya ahụ́ Jizọs, ebe mmanya ahụ nọchiri anya ọbara ya. N’isiokwu na-esonụ, anyị ga-amụkwu banyere Ncheta Ọnwụ Kraịst.—Mak 14:22-25.
21. Gịnị mere anyị ji kwesị ịma banyere Ememme Ngabiga?
21 Ndị ohu Jehova n’oge ochie anaghị eji Ememme Ngabiga egwu egwu. E nwekwara ọtụtụ ihe onye ọ bụla n’ime anyị ga-amụta na ya. Ọ bụ eziokwu na ọ bụ ndị Juu ‘na-echeta’ Ememme Ngabiga, anyịnwa bụ́ Ndị Kraịst kwesịrị ịma banyere ya ma mụta ihe bara ezigbo uru na ya n’ihi na “Akwụkwọ Nsọ dum si n’ike mmụọ nsọ Chineke.”—2 Tim. 3:16.
^ para. 5 A na-akpọbu ọnwa mbụ ndị Juu ahụ Ebib. Ma, ha mechara kpọwa ya Naịsan mgbe ha si Babịlọn lọta. N’isiokwu a, anyị ga-akpọ ya Naịsan.
^ para. 11 E mechaa Ememme Ngabiga, echi ya na-abụ abalị iri na ise n’ọnwa Naịsan. Ọ bụ ya bụ ụbọchị mbụ nke Ememme Achịcha Na-ekoghị Eko. Ọ na-abụ ụbọchị izu ike. Ma ọ dabara na n’afọ 33, abalị iri na ise n’ọnwa Naịsan bụ Satọdee, nke pụtara na ọ bụ ụbọchị izu ike. Ma, ebe ọ bụkwa ya bụ ụbọchị mbụ nke Ememme Achịcha Na-ekoghị Eko, ọ pụtara na Ụbọchị Izu Ike abụọ dabara n’otu ụbọchị. Ọ bụ ya mere abalị iri na ise n’ọnwa Naịsan ji bụrụ ‘Ụbọchị Izu Ike nke ukwu.’—Gụọ Jọn 19:31, 42.


c: text/html

text:
Ndi Eto Emi Ẹsịbede Ẹduọk Ekeme Ndifiak Nsehe?
ETO olive idịghe n̄kpọ ndomokiet ke ẹmende ẹdomo ye cedar Lebanon, sia cedar enen̄ede okpon, ọniọn̄ onyụn̄ atara akan eto olive. Edi eto olive ekeme ndidu uwem ke ebiet emi cedar mîkemeke. Ndusụk owo ẹdọhọ ke olive esidu uwem esịm isua tọsịn kiet. Orụn̄ esie esidụk isọn̄ etieti, ndien emi esinam enye ekeme ndifiak nsiaha ke ini ẹkpide enye ẹduọk. Amakam edi orụn̄ eto olive ikpaha, ebebịghi awawara enye ayafiak esehe.
Job ama enịm ke edieke imọ ikpade, ke iyafiak idu uwem. (Job 14:13-15) Enye ama etịn̄ aban̄a eto emi ekemede ndifiak nsehe ndiwụt ke imenịm ke Abasi ekeme ndinam imọ iset, ndien anaedi enye ekemen idem odomo ye eto olive. Job ọkọdọhọ ete: “Idotenyịn akam odu ọnọ eto. Edieke ẹsịbede enye ẹduọk, enye ekeme nditọn̄ọ ntak nsehe.” Ke isua emi ndaeyo ebịghide, akpa edịm isua esinam eto emi ama akasat ọtọn̄ọ ntak esehe enyene “n̄kọk nte obufa eto.”—Job 14:7-9.
Ọdọn̄ Jehovah ndinam ikọt esie emi ẹkpan̄ade ẹfiak ẹdidu uwem kpa nte esidọn̄de ọtọin̄wan̄ ndikụt nte eto olive emi ẹkesịbede ẹduọk afiakde esehe. (Matt. 22:31, 32; John 5:28, 29; Utom 24:15) Kere nte esịt edinemde kpukpru nnyịn ke ini idifehede ikafat mbon nnyịn oro ẹnamde ẹset, inyụn̄ ikụt nte mmọ ẹkopde inem uwem!

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
BAỊBỤL NSỌ—NSỤGHARỊ ỤWA ỌHỤRỤ NKE AKWỤKWỌ NSỌ
Ị̀ ga-achọ ịgụ isiokwu a n’asụsụ %%?
2 Ndị Eze 7:1-20
7 Ịlaịsha wee sị: “Geenụ ntị n’okwu Jehova.+ Nke a bụ ihe Jehova kwuru, ‘Ụdị ugbu a echi, otu ihe ọ̀tụ̀tụ̀ sia ntụ ọka e gwere nke ọma ga-ada otu shekel, ihe ọ̀tụ̀tụ̀ sia abụọ nke ọka bali ga-adakwa otu shekel n’ọnụ ụzọ ámá Sameria.’”+2 Osote onyeisi ndị agha, bụ́ onye eze dabeere+ n’aka ya, wee zaa onye nke ezi Chineke, sị: “Ọ bụrụgodị na Jehova emeghee ọnụ ụzọ mmiri nke dị n’eluigwe,+ ihe a ọ̀ pụrụ ime eme?+ O wee sị ya: “Lee, i ji anya gị na-ahụ ya,+ ma ị gaghị eri ya.”+3 E nwere ndị ikom anọ bụ́ ndị ekpenta nọ n’ọnụ ụzọ ámá;+ ha wee malite ịsị ibe ha: “Gịnị mere anyị ga-eji nọdụ n’ebe a ruo mgbe anyị nwụrụ?4 Ọ bụrụ na anyị asị, ‘Ka anyị banye n’ime obodo,’ ebe ọ bụ na ụnwụ dị n’ime obodo, anyị ga-anwụrịrị n’ebe ahụ.+ Ọ bụrụkwa na anyị anọdụ ebe a, anyị ga-anwụrịrị. Ya mere, bịanụ ka anyị waba n’ebe ndị Siria mara ụlọikwuu. Ọ bụrụ na ha ahapụ anyị ndụ, anyị adịrị ndụ; ma ọ bụrụ na ha egbuo anyị, anyị anwụọnụ.”+5 Ha wee bilie mgbe chi jiri ka ha banye n’ebe ndị Siria mara ụlọikwuu; ha wee bịa nso n’ebe ndị Siria mara ụlọikwuu, ma, lee! ọ dịghị onye nọ n’ebe ahụ.6 Ọ bụ Jehova mere ka ndị agha Siria nụ+ ụda ụgbọ agha, ụda ịnyịnya, ụda ìgwè ndị agha,+ nke mere na ha sịrị ibe ha: “Lee! Eze Izrel egowo ndị eze ndị Het+ na ndị eze Ijipt+ ka ha bịa buso anyị agha!”7 Ozugbo ahụ, ha biliri gbaa ọsọ mgbe chi jiri+ wee hapụ ụlọikwuu ha na ịnyịnya+ ha na ịnyịnya ibu ha—ebe ahụ ha mara ụlọikwuu dị nnọọ otú ahụ ọ dị—ha wee na-agba ọsọ maka mkpụrụ obi ha.+8 Mgbe ndị ekpenta a rutere nso n’ebe ahụ ha mara ụlọikwuu, ha banyere n’otu ụlọikwuu wee na-eri, na-aṅụ, burukwa ọlaọcha na ọlaedo na uwe n’ebe ahụ gaa zoo ha. E mesịa, ha lọghachiri banye n’ụlọikwuu ọzọ buru ihe n’ebe ahụ gaa zoo ha.+9 N’ikpeazụ, ha malitere ịsị ibe ha: “Ihe anyị na-eme ezighị ezi. Taa bụ ụbọchị ozi ọma!+ Ọ bụrụ na anyị egbuo oge wee chere ruo mgbe chi bọrọ, ikpe ga-ama anyị.+ Ya mere, bịanụ ka anyị banye n’ụlọ eze kọọ ihe merenụ.”10 Ha wee bịa kpọọ ndị nche ọnụ ụzọ ámá+ obodo òkù wee kọọrọ ha, sị: “Anyị banyere n’ebe ndị Siria mara ụlọikwuu, ma, lee! ọ dịghị onye nọ n’ebe ahụ, a nụghịkwa ụkpọrọ mmadụ, ma e wezụga ịnyịnya ndị e liwere eliwe na ịnyịnya ibu ndị e liwere eliwe na ụlọikwuu ndị dị nnọọ otú ha dị.”+11 Ndị nche ọnụ ụzọ ámá tiri mkpu ozugbo, ha wee zie ozi n’ụlọ eze nke dị n’ime.12 Ozugbo ahụ, eze biliri n’abalị wee gwa ndị na-ejere ya ozi,+ sị: “Biko, ka m gwa unu ihe ndị Siria mere anyị.+ Ha maara nke ọma na agụụ na-agụ anyị;+ ọ bụ ya mere ha ji si n’ebe ha mara ụlọikwuu pụọ gaa zoo n’ọhịa,+ sị, ‘Ha ga-esi n’obodo ha pụta, anyị ga-ejide ha ná ndụ, anyị ga-abanyekwa n’obodo ha.’”13 Otu n’ime ndị na-ejere ya ozi wee zaa, sị: “Biko, ka ha jiri ịnyịnya ise n’ime ndị fọrọ afọ bụ́ ndị fọdụrụ n’obodo gaa.+ Lee! Ha na ndị Izrel niile bụ́ ndị fọdụrụ n’ime ya bụ otu ihe. Lee! Ha na ndị Izrel niile bụ́ ndị laworo n’iyi bụ otu ihe.+ Ka anyị zipụ ha wee hụ.”14 Ha wee jiri ụgbọ ịnyịnya abụọ, eze wee zipụ ha ka ha chụwa ndị agha Siria, sị: “Gaanụ lee.”15 Ha wee chụrụ ha ruo Jọdan; ma, lee! ụzọ dum jupụtara n’uwe na arịa+ ndị Siria tụhapụrụ ka ha ji ọsọ ọsọ na-apụ.+ Ndị ozi ahụ wee lọghachi kọọrọ eze.16 Ndị Izrel wee pụọ ma bukọrọ ihe+ n’ebe ndị Siria mara ụlọikwuu; otu ihe ọ̀tụ̀tụ̀ sia ntụ ọka e gwere nke ọma wee daa otu shekel, ihe ọ̀tụ̀tụ̀ sia abụọ nke ọka bali adaakwa otu shekel, dị ka Jehova kwuru.+17 Eze họpụtara osote onyeisi ndị agha, bụ́ onye ọ dabeere+ n’aka ya, ka ọ na-elekọta ọnụ ụzọ ámá; ndị mmadụ wee na-azọ ya ụkwụ+ n’ọnụ ụzọ ámá ahụ, nke mere na ọ nwụrụ, dị nnọọ ka onye nke ezi Chineke kwuru,+ mgbe o kwuru okwu n’oge ahụ eze bịakwutere ya.18 O wee si otú a mee dị nnọọ ka onye nke ezi Chineke gwara eze, sị: “Ihe ọ̀tụ̀tụ̀ sia abụọ nke ọka bali ga-ada otu shekel, otu ihe ọ̀tụ̀tụ̀ sia ntụ ọka e gwere nke ọma ga-adakwa otu shekel, ọ ga-eme ụdị ugbu a echi n’ọnụ ụzọ ámá Sameria.”+19 Ma osote onyeisi ndị agha ahụ zara onye nke ezi Chineke, sị: “Ọ bụrụgodị na Jehova emeghee ọnụ ụzọ mmiri nke dị n’eluigwe, ihe a i kwuru ọ̀ pụrụ ime eme?”+ O wee sị: “Lee, i ji anya gị na-ahụ ya, ma ị gaghị eri ya.”+20 Ihe a wee si otú ahụ mee ya,+ mgbe ndị mmadụ na-azọ ya ụkwụ+ n’ọnụ ụzọ ámá, o wee nwụọ.


text:
Nwee Obi Ike, Jehova Bụ Onye Na-enyere Gị Aka
“Nwee obi ike wee sị: ‘Jehova bụ onye na-enyere m aka.’”—HIB. 13:6.
1, 2. Olee nsogbu ndị hapụrụ ezinụlọ ha gaa biri ná mba ọzọ na-enwe ma ha lọta? (Lee ihe e sere ná mmalite isiokwu a.)
OTU nwoke aha ya bụ Andy kwuru, sị: “Mgbe m hapụrụ ezinụlọ m gaa biri ná mba ọzọ, m na-arụ ezigbo ọrụ, na-akpatakwa ezigbo ego. * Ma, mgbe mụ na Ndịàmà Jehova malitere ịmụ Baịbụl, m ghọtara na e nwere ọrụ ka mkpa m kwesịrị ịrụ. Ọ bụ inyere ezinụlọ m aka ka ha na Jehova dị ná mma, ọ bụghị naanị ịna-egboro ha mkpa ha. N’ihi ya, m lọtara.”—Efe. 6:4.
2 Andy ma na Jehova chọrọ ka ọ lakwuru nwunye ya na ụmụ ya. Ma, ọ gaghị adịrị ya mfe. Ọ ga-eme ka ya na nwunye ya na ụmụ ya dị ná mma otú ha dịbu. Ọ ga na-arụtakwa ego ọ ga-eji na-elekọta ha. Olee otú ọ ga-esi eme ya? Ụmụnna hà ga-enyere ya aka?
IME KA EZINỤLỌ DỊ N’OTU, HA NA JEHOVA ADỊKWA NÁ MMA
3. Olee otú obi na-adị ụmụaka ma papa ha ma ọ bụ mama ha hapụ ha gaa biri ná mba ọzọ?
3 Andy kwuru, sị: “Ama m na ahapụrụ m ụmụ m mgbe m kwesịrị ịna-eduzi ha, na-emekwa ka ha mata na m hụrụ ha n’anya. Mụ na ha anọghị n’oge ahụ ka m nwee ike ịna-agụrụ ha akụkọ ndị a kọrọ na Baịbụl, na-amakụ ha, anyị ana-ekpekọ ekpere, na-egwukwa egwu.” (Diut. 6:7) Ada ya aha ya bụ Anna kwuru, sị: “Mgbe ahụ papa m na-anọghị ya, obi anaghị eru m ala. Mgbe ọ lọtara, ihe anyị ji mata ya bụ ihu ya na olu ya. O nwechara otú ọ dị m mgbe ọ makụrụ m.”
4. Ọ bụrụ na nna hapụrụ ezinụlọ ya gaa biri n’ebe ọzọ, gịnị mere ọ ga-eji esiri ya ike ịbụ ezigbo onyeisi ezinụlọ?
4 Ọ bụrụ na nwoke ebiri ebe ọzọ, nwunye ya na ụmụ ha ebiri ebe ọzọ, ọ ga-esiri ya ike ịna-arụ ọrụ onyeisi ezinụlọ kwesịrị ịrụ. Nwunye Andy aha ya bụ Ruth kwuru, sị: “Tupu di m alọta, ọ bụ m bụ nne, bụrụkwa nna. Ọ bụ m na-ekpebikarị ihe a ga-eme n’ụlọ anyị. Mgbe di m lọtara, amalitere m ịmụ otú Onye Kraịst kwesịrị isi na-erubere di ya isi. O nwedịrị mgbe ụfọdụ ọ na-abụ ihe mee, ya adị ka m̀ chefuru na di m alọtala.” (Efe. 5:22, 23) Andy kwuru, sị: “Ụmụ anyị chọọ ime ihe, ọ bụ mama ha ka ha na-aga anara ike. Mụ na nwunye m ghọtara na anyị kwesịrị ime ka ụmụ anyị mata na anyị na-agbakọ aka ekpebi ihe ọ bụla a ga-eme. M kwesịrị ịmụta ịna-elekọta ezinụlọ m otú Onye Kraịst kwesịrị ịna-eme.”
5. Mgbe Andy lọtara, olee otú o si mee ka ezinụlọ ya dị n’otu? Gịnị mechara mee?
5 Andy mere ihe niile o nwere ike ime ka ya na ezinụlọ ya dị ná mma, ha na Jehova adịkwa ná mma. O kwuru, sị, “Achọrọ m iji ma okwu ọnụ m ma omume m kụziere ụmụ m eziokwu dị na Baịbụl. Achọghị m ịna-ekwu naanị n’ọnụ na m hụrụ Jehova n’anya. M chọrọ ịna-egosi ya n’omume.” (1 Jọn 3:18) Jehova ọ̀ gọziri mbọ a niile Andy gbara? Anna kwuru, sị: “Ihe malitere ịdị mma mgbe anyị hụrụ otú o si na-agba mbọ ka ọ bụrụ ezigbo nna nakwa ka anyị na ya dịrị ná mma. Obi dị anyị ezigbo ụtọ mgbe anyị hụrụ otú o si na-agba mbọ n’ọgbakọ. Ụwa Setan nọ na-agbalị ime ka anyị kwụsị ife Jehova. Ma, anyị chọpụtara na ụkwụ siri papa anyị na mama anyị ike n’ọgbakọ. N’ihi ya, anyị gbara mbọ ka anyị mee ka ha. Papa anyị kwere anyị nkwa na ya agaghị ahapụ anyị ọzọ. O nweghịkwa mgbe ọ hapụrụ anyị. A sị na o mere otú ahụ, e nwere ike agaraghị m anọ ná nzukọ Jehova taa.”
GHỌTA NA I SO KPATA NSOGBU E NWERE
6. Gịnị ka ụfọdụ nne na nna mụtara mgbe a na-alụ agha?
6 Ụmụaka na-achọ ka ha na papa ha na mama ha na-anọ. Dị ka ihe atụ, mgbe a na-alụ agha ná mba ụfọdụ dị na Yurop, ọtụtụ ụmụnna anyị anaghị agali ọrụ. N’ihi ya, ha na ụmụ ha na-eji oge ahụ anọ. Ha na ha na-ekwurịta okwu, na-egwu egwu, ha ana-amụkwara ha Baịbụl. O mere ka obi dị ụmụ ha ụtọ n’agbanyeghị na ihe siiri ha ike. Gịnị ka ihe a na-akụziri anyị? Ụmụaka chọrọ ka ha na papa ha na mama ha na-anọ. Ọ na-atọ ha ụtọ karịa inye ha ego ma ọ bụ ihe ọzọ. Ihe Baịbụl kwuru gosiri na ọ bụrụ na nne na nna ewepụta oge ka ha na ụmụ ha na-anọ, ha ana-akụziri ha ihe, ọ ga-abara ụmụaka ahụ uru.—Ilu 22:6.
7, 8. (a) Ọ bụrụ na nne ma ọ bụ nna esi ná mba ọzọ lọta, olee ihe nwere ike iju ya anya? (b) Olee otú o nwere ike isi mee ka ya na ụmụ ya dịwakwa ná mma?
7 Ọ bụrụ na nne ma ọ bụ nna esi ná mba ọzọ lọta, ihe ọ ga-ahụ nwere ike iju ya anya. Ụmụ ya nwere ike ịna-eme ka ha achọdịghị ịma na ọ lọtala ma ọ bụkwanụ na ha atụkwasịzighị ya obi. O nwere ike ịgwa nwa ya, sị: “Olee otú m si tachaara gị ahụhụ, gị ana-eme ka obi adịghị gị ụtọ?” Ma, nke bụ́ eziokwu bụ na obi adịghị nwa ahụ ụtọ na papa ya ma ọ bụ mama ya hapụrụ ya. Olee otú nne ma ọ bụ nna nwere ike isi dozie nsogbu ahụ?
8 Rịọ Jehova ka o nyere gị aka ka ị ghọta otú obi dị ndị ezinụlọ gị. Meekwa ka ha ghọta na ị hụrụ ha n’anya. Mgbe gị na ha na-ekwurịta okwu, mee ka ha ghọta na i so kpata nsogbu ahụ. Ọ bụrụ na i jiri obi gị niile rịọ ha mgbaghara, o nwere ike inye aka. Ọ bụrụ na ndị ezinụlọ gị achọpụta na ị na-agba mbọ ka ihe dị mma, ha ga-ama na ihe ị na-eme si gị n’obi. I nwee ndidi ma ghara ịda mbà, ndị ezinụlọ gị nwere ike iji nwayọọ nwayọọ hụwa gị n’anya, na-akwanyekwara gị ùgwù.
OTÚ Ị GA-ESI NA-EGBORO NDỊ EZINỤLỌ GỊ MKPA HA
9. Gịnị mere na mmadụ ‘igboro ndị ezinụlọ ya mkpa ha’ apụtaghị na ọ ga-aghọ ọgaranya?
9 Pọl onyeozi kwuru na ọ bụrụ na Ndị Kraịst mere agadi agaghị elekọtali onwe ha, ụmụ ha na ụmụ ụmụ ha kwesịrị ịna-enyere ha aka. Ma, Pọl gwakwara Ndị Kraịst niile na afọ kwesịrị iju ha ma ọ bụrụ na ha nwere ihe oriri, uwe, na ebe obibi. Anyị ekwesịghị ịna-agba mbọ ka anyị biwe ndụ okomoko ma ọ bụ siwe ọnwụ na anyị ga-abụrịrị ndị aka ji akụ̀. (Gụọ 1 Timoti 5:4, 8; 6:6-10.) Onye Kraịst ‘igboro ndị ezinụlọ ya mkpa ha’ apụtaghị na ọ ga-aghọ ọgaranya n’ụwa a a ga-ebibi n’oge na-adịghị anya. (1 Jọn 2:15-17) Anyị ekwesịghị ikwe ka “ike dị aghụghọ nke akụnụba” ma ọ bụ “nchegbu nke ndụ” mee ka ezinụlọ anyị ghara ‘ijidesi aka ike ná ndụ ahụ nke bụ́ ndụ n’ezie,’ ya bụ, ndụ a ga-adị n’ụwa ọhụrụ Chineke.—Mak 4:19; Luk 21:34-36; 1 Tim. 6:19.
10. Gịnị mere na anyị ekwesịghị ịga koro ụgwọ?
10 Jehova ma na ego dị anyị mkpa. Ma, ego agaghị echebeli anyị ma ọ bụ baara anyị uru ka amamihe Jehova. (Ekli. 7:12; Luk 12:15) Ọtụtụ mgbe, ndị mmadụ anaghị ama ihe niile ịga biri ná mba ọzọ ga-efu ha. Mmadụ gaa biri ná mba ọzọ, ọ pụtaghị na onye ahụ ga-akpatarịrị ego. Nke bụ́ eziokwu bụ na e nwere nsogbu ndị ya na ya so. Ọ na-abụ, ọtụtụ ndị hapụrụ ezinụlọ ha lọta, ụgwọ ha ji akarịa nke ha jibu. Kama inwe ohere jekwuoro Chineke ozi, ha ga na-agbara ndị ha ji ụgwọ ohu. (Gụọ Ilu 22:7.) Ọ kacha mma ka mmadụ ghara ịga koro ụgwọ.
11. Ọ bụrụ na ezinụlọ eburu ụzọ kpebie otú ha ga-esi na-emefu ego, olee uru ọ ga-abara ha?
11 Mgbe Andy si mba ọzọ lọta, ọ ma na ya kwesịrị ịkpachara anya n’otú ezinụlọ ya si emefu ego ma ọ bụrụ na ọ chọrọ ịna-elekọta ha nke ọma. Ya na nwunye ya bu ụzọ mata ihe ndị dị ha mkpa, jirizie ya kpebie ego ole ha ga na-emefu. Ihe ahụ ha kpebiri mere ka ha ghara ịna-azụ ihe otú ha na-azụbu. Ma, obi ha niile bu otu. Ha anaghị emefu ego n’ihe na-adịghị mkpa. * Andy kwuru, sị: “Dị ka ihe atụ, m kpọpụtara ụmụ m n’ụlọ akwụkwọ ndị mmadụ nwe ma kpọga ha n’ụlọ akwụkwọ dị mma gọọmenti nwe.” Ya na ndị ezinụlọ ya kpere ekpere ka o nweta ọrụ na-agaghị eme ka ha na-ala azụ n’ofufe Chineke. Olee otú Jehova si zaa ekpere ha?
12, 13. Gịnị ka Andy mere ka o nwee ike ịna-egboro ezinụlọ ya mkpa ha? Olee otú Jehova si gọzie ihe ahụ o mere?
12 Ruo ihe dị ka afọ abụọ, o siiri Andy ike ịkpata ihe ga-ezuru ya na ezinụlọ ya. Ego ha dewere n’ụlọ akụ̀ nọ na-agbada. Ọ rụchaa ọrụ lọta, ike na-agwụru ya n’ọkpụkpụ. Ma, o kwuru, sị: “Anyị na-aga ọmụmụ ihe niile, na-agakọkwa ozi ọma ọnụ.” O kpebiri na ya agaghị arụ ọrụ ga-eme ka ọ hapụ ezinụlọ ya ruo ọtụtụ ọnwa ma ọ bụ ọtụtụ afọ. O kwuru, sị: “Kama ime otú ahụ, m mụtara ịrụ ụdị ọrụ dị iche iche. Ọ bụrụ na nke m na-arụ enweghịzi isi, mụ arụwa ọzọ.”
13 Andy ji nwayọọ nwayọọ na-akwụ ụgwọ o ji. N’ihi ya, ọmụrụ nwa ọ kwụrụ maka ego ọ gbaziiri abụghị obere ihe. Ma, o weere ya na ihe ahụ niile enweghị ihe ọ bụ, ebe ọ bụ na ya na ezinụlọ ya bi, ha ejiri otu obi na-efe Jehova. Andy kwuru, sị: “E kee ego m na-akpata mgbe m bi ná mba ọzọ ụzọ iri, ego m na-akpata ugbu a erudịghị otu ụzọ. Ma, anyị anaghị anọ agụụ. ‘Aka Jehova adịghị mkpụmkpụ.’ Anyị kpebiri na anyị ga-abụ ndị ọsụ ụzọ.” Ọ dịghị anya, ihe adịtụ mma n’obodo ha, ya adịtụrụ ya mfe ịna-egboro ezinụlọ ya mkpa ha.—Aịza. 59:1.
IHE Ị GA-EME MA NDỊ IKWU GỊ NYEWE GỊ NSOGBU
14, 15. Gịnị ka ezinụlọ nwere ike ime ma ọ bụrụ na ndị ikwu ha chọrọ ka ịchụ ego mee ka ha leghara ofufe Jehova anya? Olee ihe nwere ike ime ma ọ bụrụ na anyị ji ofufe Chineke kpọrọ ihe?
14 N’ọtụtụ obodo, ụfọdụ ndị chere na ọ bụ iwu na ha ga na-enye ndị ikwu na ibe ha ego ma ọ bụ ihe ọzọ. Andy kwuru, sị: “Ọ bụ otú ndị obodo anyị na-eme. Ime otú ahụ na-atọkwa anyị ụtọ.” O kwukwara, sị: “Ọ bụghị mgbe niile ka mmadụ ga-emeli ya. M na-ewetu obi gwa ndị ikwu m na m ga-enye ha ihe otú ike kwere m, ma agaghị m eleghara mkpa ndị ezinụlọ m anya ma ọ bụ ghara inyere ha aka ka ha nọsie ike n’ofufe Chineke.”
15 Ọ bụrụ na mmadụ ekweghị ahapụ ezinụlọ ya gaa biri ná mba ọzọ, ụfọdụ ndị ikwu na ibe ya nwere ike ịna-akwa ya emo ma ọ bụ na-ewesa ya iwe. Ha nwekwara ike ime otú ahụ ma mmadụ si mba ọzọ lọta ka ya na ezinụlọ ya biri. Ha nwere ike ịna-ekwu na ọ hụghị ha n’anya ma ọ bụ na ọ naghị enyere mmadụ aka. N’ihi gịnị? Ọ bụ n’ihi na ha tụrụ anya na ọ ga na-ezitere ha ego ma ọ gaa rụwa ọrụ ná mba ọzọ. (Ilu 19:6, 7) Anna, bụ́ ada Andy, kwuru, sị: “Ọ bụrụ na anyị ekweghị ka ịchụ ego mee ka anyị leghara ofufe Jehova anya, o nwere ike ime ka ụfọdụ ndị ikwu anyị ghọta na ozi anyị na-ejere Chineke dị ezigbo mkpa. Ma, olee otú ha ga-esi aghọta ya ma ọ bụrụ na anyị na-eme ihe ọ bụla ha chọrọ ka anyị mee?”—Tụlee 1 Pita 3:1, 2.
NWEE OKWUKWE NA CHINEKE
16. (a) Olee ihe na-ezighị ezi mmadụ nwere ike ịna-eche? (Jems 1:22) (b) Olee ụdị ihe anyị ga-eme ka Jehova gọzie anyị?
16 Otu nwanna nwaanyị nke hapụrụ di ya na ụmụ ya gaa ịkpata ego ná mba ọzọ gwara ndị okenye ebe ahụ, sị: “Ịbịa ebe a furu anyị nnukwu ihe. Ọ bụdị ya mere di m ji kwụsị ịbụ okenye. N’ihi ya, enwere m olileanya na Jehova ga-agọzi ọbịbịa m bịara ebe a.” Ọ bụrụ na anyị nwere okwukwe ma mee ihe Jehova chọrọ, obi kwesịrị isi anyị ike na ọ ga-agọzi anyị. Ma, ọ gaghị agọzi anyị ma anyị mee ihe na-abụghị uche ya. Obi agaghịkwa adị ya mma ma ọ bụrụ na anyị kwo ihe na-enweghị isi hapụ ihe ùgwù ije ozi o nyere anyị.—Gụọ Ndị Hibru 11:6; 1 Jọn 5:13-15.
17. Gịnị mere anyị kwesịrị iji rịọ Jehova ka o duzie anyị tupu anyị ekpebie ihe anyị ga-eme? Olee otú anyị ga-esi eme ya?
17 Tupu gị ekpebie ihe ị ga-eme, rịọ Jehova ka o nyere gị aka ka ị ghara imecha kwaa mmakwaara. Kpee ekpere ka o nye gị mmụọ nsọ na amamihe, duziekwa gị. (2 Tim. 1:7) Jụọ onwe gị, sị, ‘M̀ ga-erubere Jehova isi n’agbanyeghị ihe o nwere ike ifu m? M̀ ga-ege Jehova ntị, mụ na ezinụlọ m anọrọ, ọ bụrụgodị na ọ pụtara na ihe ga-esitụrụ anyị ike?’ (Luk 14:33) Jụọ ndị okenye ihe Baịbụl kwuru banyere ihe ị chọrọ ime. Ha gwa gị ya, gbalịa mee ya. I mee otú ahụ, ọ pụtara na obi siri gị ike na Jehova ga-emezu nkwa o kwere na ya ga-enyere gị aka. Ndị okenye agaghị ekpebiri gị ihe ị ga-eme. Ma, ha ga-enyere gị aka ka i mee ihe ga-emecha mee ka obi dị gị ụtọ.—2 Kọr. 1:24.
18. Ònye kwesịrị ịna-elekọta ezinụlọ? Olee otú ndị ọzọ nwere ike isi nyere ya aka?
18 Jehova chọrọ ka onyeisi ezinụlọ na-elekọta ezinụlọ ya mgbe niile. E nwere ọtụtụ ndị ọ na-adị ka ha hapụ ezinụlọ ha gaa biri ná mba ọzọ. Ndị ọzọ nwedịrị ike ịna-agwa ha mee otú ahụ. N’agbanyeghị nke ahụ, ha na-ekpebi ka ha na ezinụlọ ha nọrọ. Anyị kwesịrị ịna-aja ha mma, na-etinyekwa ha n’ekpere. Ọ bụrụ na ihe gbata gbata emee, ma ọ̀ bụ ọdachi ma ọ̀ bụ ọrịa, anyị kwesịrị igosi na anyị hụrụ ha n’anya nakwa na ihe banyere ha na-emetụ anyị n’obi. (Gal. 6:2, 5; 1 Pita 3:8) Ì nwere ike inyere ha aka chọta ọrụ n’ebe na-adịghị anya ma ọ bụ nye ha ego, ihe oriri, ma ọ bụ ihe ọzọ dị ha mkpa? I mee otú ahụ, ihe nwere ike ịdịtụrụ ha mfe. O nwekwara ike ime ka ha ghara ịhapụ ezinụlọ ha gaa chọwa ọrụ n’obodo ọzọ.—Ilu 3:27, 28; 1 Jọn 3:17.
CHETA NA Ọ BỤ JEHOVA NA-ENYERE GỊ AKA
19, 20. Gịnị mere obi kwesịrị iji sie Ndị Kraịst ike na Jehova ga na-enyere ha aka?
19 Baịbụl gwara anyị, sị: “Ka ụzọ ndụ unu bụrụ nke ịhụnanya ego na-adịghị na ya, ka unu nọ na-enwe afọ ojuju n’ihe ndị dị ugbu a. N’ihi na [Chineke ekwuwo], sị: ‘M gaghị ahapụ gị ma ọlị, m gaghịkwa agbahapụ gị ma ọlị.’ Ka anyị nwee obi ike wee sị: ‘Jehova bụ onye na-enyere m aka; agaghị m atụ egwu. Gịnị ka mmadụ pụrụ ime m?’” (Hib. 13:5, 6) Olee otú anyị ga-esi eme ihe a Baịbụl kwuru?
20 N’otu mba ebe ihe na-esiri ọtụtụ ndị ike, otu okenye kwuru, sị: “Ndị mmadụ na-ekwukarị na obi na-adị Ndịàmà Jehova ụtọ. Ha na-achọpụtakwa na ụmụnna ndị dara ogbenye na-eji ejiji dị mma mgbe niile, ya adị ka ihe ọ̀ dịịrị ha mma karịa ndị ọzọ.” Ọ bụ otú Chineke si emezu nkwa ahụ Jizọs kwere ndị bu ụzọ na-achọ Alaeze Chineke. (Mat. 6:28-30, 33) O doro anya na Jehova, bụ́ Nna gị nke eluigwe, hụrụ gị n’anya, chọọkwa ka ihe dịrị gị na ụmụ gị ná mma. Baịbụl kwuru, sị: “Anya Jehova na-ahụzu ụwa dum iji gosi ike ya maka ndị obi ha zuru ezu n’ebe ọ nọ.” (2 Ihe 16:9) O nyere anyị iwu gbasara otú a ga-esi na-ebi n’ezinụlọ nakwa otú anyị ga-esi na-egbo mkpa anyị. Ihe mere o ji nye anyị iwu ndị ahụ bụ ka ihe dịrị anyị ná mma. Ọ bụrụ na anyị na-erubere iwu ndị ahụ isi, anyị na-egosi na anyị hụrụ Jehova n’anya ma tụkwasị ya obi. Baịbụl kwuru, sị: “Nke a bụ ihe ịhụ Chineke n’anya pụtara, ka anyị na-edebe ihe o nyere n’iwu; ma ihe o nyere n’iwu adịghị arọ.”—1 Jọn 5:3.
21, 22. Gịnị mere i ji kpebisie ike na ị ga na-atụkwasị Jehova obi?
21 Andy kwuru, sị: “Ama m na o nweghị otú m ga-esi weghachite oge ahụ m hapụrụ nwunye m na ụmụ m. Ma, anaghị m eche naanị banyere ihe ahụ m mejọrọ. Ọtụtụ ndị mụ na ha rụkọrọ ọrụ abaala ọgaranya. Ma, obi anaghị adị ha ụtọ. Ezinụlọ ha nwekwara ezigbo nsogbu. Ma, obi dị ezinụlọ anyị ụtọ. Obi na-adịkwa m ụtọ ịhụ otú ụmụnna ndị ọzọ bi n’obodo a si tụkwasị Jehova obi n’agbanyeghị na ha dara ogbenye. Ihe na-emenụ mere ka obi sie anyị ike na nkwa ahụ Jizọs kwere bụ eziokwu.”—Gụọ Matiu 6:33.
22 Nwee obi ike. Na-erubere Jehova isi, tụkwasịkwa ya obi. Na-elekọta ezinụlọ gị nke ọma. Ị ga-abụ ezigbo onyeisi ezinụlọ ma ọ bụrụ na ị hụ Jehova n’anya, hụkwa nwunye gị na ụmụ gị n’anya. I mee otú ahụ, ị ga-amata na ‘Jehova bụ onye na-enyere gị aka.’
^ para. 1 Aha a kpọrọ ndị mmadụ n’isiokwu a abụghị ezigbo aha ha.
^ para. 11 Gụọ isiokwu bụ́ “Otú Ị Ga-esi Jiri Ego Gị Na-eme Ihe Bara Uru,” na Teta! Jenụwarị–Mach 2012.


text:
Spanish akwụkwọ ntuziaka
19 Ike, 2015 | Ọ dịghị Comments
The Andalusia O ebipụtawo ọtụtụ ihe onwunwe na-akụziri Spanish ka kwabatara na anyị kweere bụ nke mmasị na anyị chọrọ ịkọrọ gị. Ha na-iji na-akụzi na kwagara ezinụlọ.
Ha bụ ndị na-esonụ:
- Diversimundo: Ọ bụ a video egwuregwu maka ụmụaka 10 a 12 afọ nke di iche iche nke anyị bi bụ. Ọ nwere a nkuzi maka ndị nne na nna ma ọ bụ ndị nkụzi na-akwado ha na a fun njem. Game page.
- nduzi 10 asụsụ akọwa Spanish usoro mmụta maka kwagara ezinụlọ.
- Mmuta akwụkwọ ntuziaka maka ndị nkuzi na-akụzi Spanish ka kwabatara na egwuregwu na nnọọ mma acha atụ.
Na na a anyị amalitekwa akwụkwọ na Spanish Active!
Tags: mmuta , mmuta , ntuziaka , n'aka
Comments
Hapụ ikwu


text:
Winamp
-
Version:
-
-
Asụsụ:
-
Nbudata Winamp
Nkọwa:
Isi atụmatụ:
- -Akwado ndị na-ewu ewu ọdịyo na video formats
- -adaba adaba playlist
- mgbanwe customization
- Internet redio na TV
- Ọtụtụ akpụkpọ plugins
Comments on Winamp:
Winamp Metụtara software:
The ngwá ọrụ ịchọ na-egwu music. The software-ahazi ihe music ọbá akwụkwọ na mgbe ahụ, ị nwere ike ịkekọrịta ha na ndị enyi.
The ọkpụkpọ ka n'ụdị na mgbasa ozi faịlụ a na elu àgwà na nnukwu set nke ngwaọrụ maka nhazi. Ọzọkwa software na-akwado ọrụ nke playback nke miri-iyi video.
The ewu ewu player ka playback na mgbasa ozi faịlụ. The software na-akwado ndị data mmekọrịta dị n'etiti gị na kọmputa na Apple ngwaọrụ.
Ngwá ọrụ iji tọghata kọmputa gị n'ime a media center ma ọ bụ n'ụlọ nkiri. The software na-akwado ime akara na-enye gị ohere jikọọ mgbakwunye.
Otu mfe iji ọdịyo ọkpụkpọ na-akwado-ewu ewu formats. The software-enye gị ohere na-ege ntị online redio na-esure music ka a diski.
The audio player na-akwado ndị na-ewu ewu ọdịyo formats, nwere a set nke nsonaazụ ụda, ihe ewu na-audio Ntụgharị na mkpado nchịkọta akụkọ.
The media player na a set nke nkiti ọrụ. The software na-akwado ndị ndepụta okwu, na search nke ọdịnaya na YouTube na playback nke SHOUTcast iyi.
The ọkpụkpọ ka Max ndị karaoke songs of dị iche iche Genres. The software bụ ike ka ịhazie sounding, tempo, vocals na ndị ọzọ na indices nke egwú.
Faịlụ nkekọrịta software ịchọ na ibudata media faịlụ. The software nwere ike search engine ka ngwa ngwa ahụ ndị dị mkpa faịlụ.
The software na-egwu na jingles, mkpọsa ngwá ahịa na ụda mmetụta. Ọzọkwa software na-enyere aka na-egwu multiple ọdịyo tracks.
The software-arụ ọrụ na keyboards, ifufe na eriri akwara. The software na-eji nkà na ụzụ nke kasị ezi uche ụda egwú.
Software enye ndị ahụ na clipboard. Ọzọkwa software mgbanwe ndị data site na mpaghara netwọk ma ọ bụ internet.
Ngwá ọrụ dị ike iji chọpụta ihe zoro ezo egwu na wepụ obi spyware. The ịba uru na-eji ígwé ojii technology iji chebe na ozugbo.
Zuru ezu ngwá ọrụ na-arụ ọrụ na ọdịyo faịlụ nke dị iche iche formats. The software na-enyere aka kewaa, tọghata ma dekọọ ọdịyo faịlụ.
A software iji melite internet njikọ site na-eme mgbanwe ndị kwesịrịnụ ntọala nke modem na ndị ọzọ na netwọk modul.
Lee ihe software
Ọrụ usoro:
- Windows
- Android
Top software:
Lee ihe software


text:
Truecaller
-
Version:
-
-
Asụsụ:
-
Nbudata Truecaller
Wụnye site Google Play
Nkọwa:
Isi atụmatụ:
- Nchọpụta nke zoro ezo oku na data nke bere ubé
- Nnukwu nchekwa data nke nọmba ekwentị
- Gbochie nke na-abata oku na SMS
- Presence nke ndepụta nọmba nke isi spammers
Comments on Truecaller:
Truecaller Metụtara software:
Ngwá ọrụ iji na-aghọta music egwu na nka. The software na-eji a okwu na-Dekọọ ụda na isi mmalite tụnyere ndị iberibe nke abụ olu ụtọ na nchekwa data nke ngwa.
Na-ewu ewu software na-ege ntị ọkacha mmasị gị na redio ụgbọ si gburugburu ụwa na ikike imeghari ka ndị egwú mmasị nke onye ọrụ.
The ukara ngwa ele ụwa kasị ọmụma akwụkwọ nkà ihe ọmụma. The software na-enyere aka na-agụ isiokwu ndị dị na asụsụ dị iche iche ma na-eso ndị hụrụ ozi site na ndị ọzọ ngwa.
Ngwa na a set nke iche iche ọdịnaya na ngwongwo si ewu ewu ọrụ Amazon. The software na-enyere ndị free download nke ọtụtụ ngwa na egwuregwu.
Na-ewu ewu nsụgharị na nkwado nke otutu asụsụ si Google ọrụ. The software enyere ịsụgharị ederede site na foto na kwa ji aka dee na olu ọsọ ọsọ.
Na-ewu ewu ngwa ahịa nke na-akwado ọtụtụ dị iche iche ngwaahịa na-ekwe omume ibudata na ugwo ngwa n'oge a obere oge.
The software ịtụ ngwa ngwa na mfe a onwe ọkwọ ụgbọala ọrụ na onyeisi ụgbọ ala na ala ahịa na-anabata tariffs maka njem.
The free ọrụ nke dị iche iche ngwa na egwuregwu nke bụ ihe ọzọ na-Google Play. The software na-agụnye a dịgasị iche iche nke edemede na nkọwa zuru ezu nke ngwaahịa.
Na-ewu ewu ngwa ọrụ na nso nke na ngwaahịa nke dị iche iche Genres dị maka download na akpaka mmelite ọhụrụ nsụgharị.
Ihe na-akpali software idekọ na-akpa ọchị videos esonyere ọ bụla ọdịyo faịlụ. The ngwa nwere oké set nke iberibe na-ewu ewu songs, na fim ma replicas.
The atụmatụ egwuregwu ịzụlite gị onwe gị obodo na mụbaa ókèala na-eji usoro nke kpọọ. Egwuregwu na-eji a mma 3D ndịna-emeputa na ụzọ dị iche iche nke development.
The Arcade egwuregwu na-akpali akpali akụkọ na-akpa ọchị audio mmetụta. Na egwuregwu e nwere ọtụtụ etoju na-amụba complexity na dị iche iche na-agụ akụkọ na pụrụ iche ikike.
Na-ewu ewu video gụgharia n'elu ikpo okwu na-ele na-agbasa ozi nke ọ bụla na kọmputa na console egwuregwu. The software akwado a elu àgwà onyinyo nke online na agbasa ozi n'ikuku na e dere video.
The ike software iji nwalee arụmọrụ nke ngwaọrụ. The software egosiputa ọmụma zuru ezu banyere ike nke na ngwaọrụ na-enyere aka tụnyere benchmark results na ngwaọrụ ndị ọzọ.
Na-ewu ewu atụmatụ maka ewu na mmepe nke obodo ahụ. Na mbara ohere na-ewu, aku na uba na onyeisi ike na-emeghere ihe ọkpụkpọ.
Lee ihe software


text:
Tiene Nam Ndamban̄a Paradise Nnyịn Etetịm Eye Onyụn̄ Enem
“Ami nyọnọ ebiet ikpat mi ubọn̄.”
IKWỌ: 102, 75
1, 2. Nso ye nso ke N̄wed Abasi Usem Hebrew okot “udoriukot” Abasi?
JEHOVAH ABASI ọkọdọhọ ete: “Mme heaven ẹdi ebekpo mi, isọn̄ onyụn̄ edi udoriukot mi.” (Isa. 66:1) Enye eketịn̄ ntem aban̄a “udoriukot” esie: “Ami nyọnọ ebiet ikpat mi ubọn̄.” (Isa. 60:13) Didie ke enye ọnọ udoriukot esie ubọn̄, oro edi, anam enye eye? Ndien, didie ke se enye anamde ọfọn ye nnyịn emi idụn̄de ke isọn̄, “udoriukot” esie?
2 Idịghe isọn̄ kpọt edi “udoriukot” Abasi. N̄wed Abasi Usem Hebrew okot temple emi okodude ke Jerusalem n̄ko “udoriukot” Abasi. (1 Chron. 28:2; Ps. 132:7) Temple emi ama eye Jehovah etieti sia do ke kpukpru owo ẹkesika ẹketuak ibuot ẹnọ enye.
3. Nso idi ndamban̄a temple Abasi, ndien ini ewe ke enye ọkọtọn̄ọ?
3 Ndi enyene temple ndomokiet emi kpukpru owo ke ererimbot ẹkpesikade ẹketuak ibuot ẹnọ Abasi mfịn? Ihih, utọ temple oro idụhe. Edi enyene se ẹkotde ndamban̄a temple emi an̄wamde mme owo ẹtoro Jehovah. Nso idi ndamban̄a temple? Enye edi ndutịm emi Abasi anamde man mme owo ẹkeme ndifiak ndi ufan esie ẹnyụn̄ ẹkeme ndituak ibuot nnọ enye. Ndutịm emi ọkọtọn̄ọ ke isua 29 ke ini Jesus akanade baptism. Ẹma ẹyet enye aran ẹmek enye Akwa Oku ke ndamban̄a temple Jehovah. Mbon emi ẹbuọtde idem ke ufak emi Jesus ekekpede ẹbọ ufọn ẹto ndutịm emi.
4, 5. (a) Psalm 99 ọdọhọ ke nso ke ikọt Abasi ẹnen̄ede ẹyom ndinam? (b) Nso ke ikpobụp idem nnyịn?
4 Imọkọm Jehovah etieti ke ndutịm oro enye anamde mi man ituak ibuot inọ enye. Ntak edi oro isinamde mme owo ẹdiọn̄ọ enyịn̄ esie ye ufak oro Christ ekekpede. Esịt enem nnyịn ndikụt se ibede Mme Ntiense Jehovah miliọn itiaita ke ofụri ererimbot ẹsịnde idem ẹtoro enyịn̄ Jehovah. Ediwak mme aka ufọkabasi ẹkere ke ima ikesịm heaven ke mmimọ idikotoro Abasi, edi kpukpru Mme Ntiense Jehovah ẹdiọn̄ọ ke ana itoro Jehovah idahaemi ke isọn̄.
5 Edieke inamde emi, ọwọrọ ikpebe se ikọt Abasi ẹkenamde ke eset, emi ẹtịn̄de ẹban̄a ke Psalm 99:
MBON ORO ẸDUDE KE NDAMBAN̄A TEMPLE ABASI
6, 7. Nso mfịna ikọtọn̄ọ ke otu mme Christian ke eyo mme apostle, ndien nso iketịbe ọtọn̄ọde ke 1914 esịm 1919?
6 Mbon mfiakedem ẹma ẹtọn̄ọ ndiwak ke esop ke n̄kpọ nte isua ikie ke ẹma ẹketọn̄ọ esop Christian. (Utom 20:
7 Ke 1919, Jehovah ama anam ẹnen̄ede ẹdiọn̄ọ mbon emi ẹtuakde ibuot ẹnọ enye ke ndamban̄a temple esie. Mmọ ẹma ẹkpụhọde ediwak n̄kpọ emi mmọ ẹkesinamde, ndien emi ama anam Jehovah enyịme utuakibuot mmọ. (Isa. 4:
8, 9. Nso idi “paradise” emi apostle Paul okokụtde ke n̄kukụt?
8 Ẹwet n̄kukụt emi apostle Paul okokụtde ke 2 Corinth 12:
9 Edi ntak emi apostle Paul ọkọdọhọde ke “[imokop] ikọ emi mînaha ẹtịn̄, emi owo mînyụn̄ inyịmeke ẹtịn̄”? Koro ini ikekemke kan̄a ndinam akwa n̄kpọ emi enye okokụtde mi an̄wan̄a mme owo. Edi idahaemi, Abasi ayak nnyịn itịn̄ inọ mbon en̄wen nte enye ọdiọn̄de ikọt esie.
10. Didie ke “ndamban̄a paradise” okpụhọde ye “ndamban̄a temple”?
10 Imesiwak nditịn̄ mban̄a “paradise eke spirit” emi ikotde idahaemi “ndamban̄a paradise.” Nso ke enye edi? Enye edi emem ye edidianakiet emi odude ke otu ikọt Abasi kpọt ke ofụri ererimbot. Edi ndi “ndamban̄a paradise” edi ukem ye “ndamban̄a temple”? Ihih, idịghe. Ndamban̄a temple edi ndutịm oro Abasi anamde man ẹtuak ibuot ẹnọ enye nte enye oyomde. Edi ndamban̄a paradise ke ẹda ẹdiọn̄ọ mbon oro Abasi emekde ete edi ikọt imọ. Mmọ ẹtuak ibuot ẹnọ enye ke ndamban̄a temple esie.
11. Nso ke ikeme nditiene nnam man ndamban̄a paradise nnyịn enen̄ede okpon?
11 Esịt enen̄ede enem nnyịn ndifiọk ke toto ke 1919 ke Jehovah ọkọtọn̄ọ ndinam mme anana-mfọnmma owo ẹkot mme owo, ẹsọn̄ọ mmọ idem, ẹnyụn̄ ẹnam ndamban̄a paradise nnyịn etetịm okpon. Ndi ke etiene anam utom emi? Ndi esịt enem fi nditiene nnọ Jehovah Abasi ubọn̄ ke isọn̄ emi?
ESOP JEHOVAH KE EYE ONYỤN̄ ENEM NTE EYO ESIEREDE
12. Nnyịn isan̄a didie ifiọk ke Isaiah 60:17 osu? (Se akpa ndise ibuotikọ emi.)
12 Prọfet Isaiah ama etịn̄ ke ẹyekpụhọde ata ediwak n̄kpọ ke ikpehe esop Abasi eke isọn̄ ke Isaiah 60:17. (Kot.) Mme uyen ye mbon emi ẹdụkde esop obufa ẹkot mîdịghe ẹkop nte n̄kpọ ekesitiede ke esop Abasi ye mme ukpụhọde oro ẹkenamde. Edi afo ekere ke eketie didie nditọete emi ẹkedade enyịn mmọ ẹkụt mme ukpụhọde emi? Ama anam mmọ ẹnen̄ede ẹnịm ke Edidem emi Jehovah emekde ada esop emi usụn̄. Mmọ ẹkụt ke se mmimọ inịmde edi ata akpanikọ, ndien ke imekeme nditịn̄ uko uko nnọ owo ekededi emi amade ndikop. Ndikop mbụk nditọete emi ayanam inen̄ede ibuọt idem ye Jehovah.
13. Nso ke Psalm 48:
13 M̀mê emebịghi ke esop m̀mê ubịghike, ana esitịn̄ n̄kpọ aban̄a esop Abasi ọnọ mme owo. Ata akwa utịben̄kpọ ke Abasi anam ke ndinam ndamban̄a paradise odu ke utọ idiọk ererimbot emi ima mîdụhe mi! Ana itịn̄ se ifiọkde iban̄a esop Jehovah m̀mê “Zion,” ye se N̄wed Abasi etịn̄de aban̄a ndamban̄a paradise inọ “emana ini iso.”
14, 15. Nso ukpụhọde ke ẹkenam ke esop Abasi ke 1970 ama ekebe, ndien nso ufọn ke mme ukpụhọde emi ẹnyene?
14 Ediwak n̄kani owo ke esop mfịn ẹma ẹdu ke ini ẹkenamde ukpụhọde man esop Abasi etetịm eye onyụn̄ enem. Mmọ ke ẹteti ini emi esop mîkenyeneke otu mbiowo; eyenete emi ẹkesikotde asan̄autom esop (congregation servant) ekesise aban̄a esop kiet kiet. Mmọ ifreke ke enyene ini emi Kọmiti N̄kọk Itieutom mîkodụhe, ke eyenete emi ẹkotde asan̄autom n̄kọk itieutom ekesise aban̄a kpukpru se ẹnamde do. Mmọ ẹti n̄ko ini emi Otu Emi Ẹsede Ẹban̄a Utom Mme Ntiense Jehovah mîkodụhe; etieibuot Watch Tower Bible Society ekesibiere se ẹkpenamde. Owo kiet kpọt ekesibiere n̄kpọ ke esop kiet kiet, ke n̄kọk itieutom, ye ke ibuot itieutom nnyịn, ndien mmọ kiet kiet ẹma ẹnyene mbon emi ẹn̄wamde mmọ. Edi ke 1970 ama ekebe, ẹma ẹnam akamba ukpụhọde. Ẹma ẹyak utom emi ebiowo kiet ekesinamde do ẹsịn otu mbiowo ke ubọk.
15 Ndi mme ukpụhọde emi ẹma ẹfọn? Ih, ẹma ẹfọn. Ntak emi idọhọde ntre edi ke ẹkenam mmọ ke ntak emi Ikọ Abasi ekedinen̄erede an̄wan̄a nnyịn. Utu ke owo kiet kpọt ndise mban̄a esop, mbiowo emi ẹnyenede nsio nsio nti edu, emi Jehovah ọnọde nnyịn nte enọ, ẹse ẹban̄a esop Abasi idahaemi.
16, 17. Ewe ukpụhọde emi esop Abasi ẹnamde ke ndondo emi ke afo ama akan, ndien ntak-a?
16 Kere n̄ko ban̄a ukpụhọde en̄wen emi ẹnamde ndondo emi. Ndi umaha nte ẹnamde mme n̄wed nnyịn etie idahaemi, se ẹwetde ke esịt, ye nte ẹnọde mme owo n̄wed nnyịn ke an̄wautom? Ndi esịt isinemke fi ndisio ata ediye n̄wed emi enemede mme mfịna emi mme owo ẹnyenede mfịn nnọ owo ke ini akade ukwọrọikọ? Kere n̄ko nte idade mbufa n̄kpọ oro ẹsion̄ode ẹdi ikwọrọ eti mbụk. Ke uwụtn̄kpọ, ikpehe Intanet nnyịn jw.org anam mme owo ke kpukpru ebiet ẹnyene ndausụn̄ emi mmọ ẹyomde. Mme ukpụhọde oro ẹnamde ke esop Abasi anam ikụt adan̄a nte Jehovah amade mme owo ke ofụri ererimbot.
17 Nnyịn ifreke ukpụhọde oro esop Abasi ẹkenamde ke isua ifan̄ emi ẹbede man inyene ini inim utuakibuot ubon m̀mê ida ikpep idem nnyịn n̄kpọ. Imama n̄ko nte ẹnịmde n̄kpri ye ikpọ mbono nnyịn idahaemi. Mme ukpụhọde oro ẹnamde anam mbono nnyịn enem akan nte ekesidide. Esịt enem kpukpru nnyịn ndikụt nsio nsio ufọkn̄wed emi esop Abasi ẹdade ẹnọ nnyịn ukpep. Imokụt ubọk Jehovah ke kpukpru emi. Nte eyo esierede, Jehovah ke anam ndamban̄a paradise nnyịn etetim eye onyụn̄ enem.
TIENE NAM NDAMBAN̄A PARADISE NNYỊN ETETỊM EYE ONYỤN̄ ENEM
18, 19. Nso ke ikpanam man ndamban̄a paradise nnyịn etetịm eye onyụn̄ enem?
18 Jehovah ọnọ kpukpru nnyịn ifet nditiene nnam ndamban̄a paradise nnyịn etetịm eye onyụn̄ enem. Usụn̄ kiet emi ikemede ndinam emi edi ndisịn idem n̄kwọrọ eti mbụk Obio Ubọn̄ Abasi nnyụn̄ nnam mme mbet. Ini ekededi emi ikpepde owo n̄kpọ tutu enye ayak idemesie ọnọ Abasi, ọwọrọ imanam ndamban̄a paradise nnyịn okpon akan nte ekedide.
19 Imekeme n̄ko ndinam ndamban̄a paradise nnyịn etetịm eye onyụn̄ enem edieke ikade iso ikpụhọde edu nnyịn, idu eti uwem. Eti uwem nnyịn esiye mbon emi mîdịghe Mme Ntiense tutu anam esop Jehovah ọdọn̄ mmọ itọn̄. Idịghe Ikọ Abasi emi isisan̄ade ikwọrọ kpọt esinam mme owo ẹdụk ẹdi esop, edi eti edu uwem nnyịn ye nte itiede emem emem esibem iso odụri mme owo ẹdi, ndien mmọ ẹsidifiọk Jehovah Abasi ye Jesus Christ nte ini akade.
20. Nso ke Mme N̄ke 14:35 ọdọhọ inam?
20 Esịt esinen̄ede enem Jehovah ye Jesus nditie ke heaven n̄kụt nte ndamban̄a paradise nnyịn eyede. Inemesịt emi isikopde ke ini itienede inam ndamban̄a paradise nnyịn emi etetịm eye onyụn̄ enem edi ata ekpri ke ẹmende ẹdomo ye nte esịt edinemde nnyịn ke ini iditienede inam isọn̄ emi edi ata ata Paradise. Ẹkûfre ke Mme N̄ke 14:35 ọdọhọ ke “asan̄autom emi adade ikike anam n̄kpọ edi inemesịt edidem.” Ntre, yak ida ikike isịn idem inam ndamban̄a paradise nnyịn etetịm eye, enem, onyụn̄ okpon!


text:
-
Version:
-
-
Asụsụ:
-
Nbudata Twitter
Wụnye site Google Play
Nkọwa:
Isi atụmatụ:
- Adaba microblog
- Text ozi
- Ike ịdenye aha ozi ọma nke ndị ọrụ ndị ọzọ
- Mmekọrịta na-elekọta mmadụ netwọk
Comments on Twitter:
Twitter Metụtara software:
The mfe iji ozi ahụ iji kpọtụrụ enyi si na-ewu ewu na-elekọta mmadụ na netwọk. The software na-akwado olu na video oku na-video ogbako mode.
The free ngwa ndị kasị ewu ewu na-elekọta mmadụ na netwọk. The software enyere ele na ike dị iche iche ọdịnaya nke bụ ugbu a na-elekọta mmadụ na netwọk.
Ngwá Ọrụ na-ekwurịta okwu na-ewu ewu na-elekọta mmadụ na netwọk na ọrụ n'ụwa nile. The software-enye gị ohere ele na peeji nke ọbịa na ịtụle na foto.
Otu n'ime ndị kasị ewu ewu na ozi na-ekwurịta okwu na ọrụ gburugburu ụwa. The software na-akwado ndị mgbanwe nke faịlụ nke dị iche iche na nkwurịta okwu na ìgwè chats.
The software ịnọ na otu nke kasị gara mmadụ netwọk na ụwa. Ngwa nwere otutu graphic mmetụta na nzacha maka irè ọrụ na foto.
The software ike ma na-ele na obere video na mmadụ netwọk. The software enyere denye aha na ndị dị iche iche video ọwa, na-ele ozi ọma faili ntanetịime na-ahapụ ihe ka videos.
The ukara ngwa nke na-ewu ewu na-elekọta mmadụ na netwọk na-ebipụta ma na-ele na blọọgụ. Ọzọkwa software na-akwado ndị playback na mgbanwe nke dị iche iche mgbasa ozi faịlụ na ederede ndia.
The elu na-agba na multifunctional ọzọ na ukara ahịa nke VK na-elekọta mmadụ na netwọk. The software dere a dịgasị iche iche nke ngwaọrụ iji hụ na a nke ọma na ọnụnọ na netwọk.
The fechaa version nke na-ewu ewu na-elekọta mmadụ na netwọk ahịa nke na-erepịakwa kacha nta usoro ego na stably na-arụ ọrụ na netwọk na-adịghị ike njikọ.
The ngwa na-ele iche iche ọdịnaya na-ekwurịta okwu na enyi na-elekọta mmadụ netwọk. The software na-enye ndị ọrụ na-akpali akpali akpali na ọnụnọ ke ọrụ.
The free ahịa agbanweta ederede na ozi olu. Ọzọkwa, ọ na-akwado ndị video nkwurịta okwu na mgbanwe nke dị iche iche data.
Onye ama ama nke antivirus software iji hụ na nchebe nke a ngwaọrụ megide dị iche iche egwu. The software na-echebe usoro megide ize ndụ netwọk ọdịnaya na ndị ọzọ na nje dị iche iche ụdị.
Ọtọ music ọkpụkpọ na e dere 11 ọkọlọtọ ụda ntọala na 5 gbalaga equalizer na a nnukwu nso nke frequencies.
The software ibudata zụrụ egwuregwu site na ewu ewu ọrụ. The software na-enye ohere iji lelee anatara nke zụrụ ọdịnaya na imelite ma ọ dị mkpa.
The free nkwurịta okwu njikwa nke e mere site Mmepụta nke mmadụ netwọk VKontakte. The software na-akwado a pụrụ ịdabere na izo ya ezo usoro maka nchebe ozi.
Lee ihe software


text:
ISIOKWU ỤLỌ NCHE A | OLEE URU ALAEZE CHINEKE GA-ABARA GỊ?
Gịnị Mere I Ji Kwesị Ịma Gbasara Alaeze Chineke?
Ọtụtụ nde mmadụ nọ n’ebe dị iche iche n’ụwa nwere olileanya na Alaeze Chineke ga-eme ka ihe ka mma n’ọdịnihu. Ha na-ekpe ekpere Jizọs kụziiri ndị na-eso ụzọ ya ka ha na-ekpe. Ekpere ahụ bụ: “Ka alaeze gị bịa, ka e mee uche gị n’ụwa.”—Matiu 6:10, Baịbụl Nsọ nke International Bible Society.
N’agbanyeghị na e nwere ndị chọsiri ike ka Alaeze Chineke bịa, o yiri ka ọtụtụ okpukpe enweghị ihe ha ji Alaeze ahụ kpọrọ. Otu ọkọ akụkọ ihe mere eme aha ya bụ H. G. Wells kwuru na mgbe Jizọs ‘na-akụzi ihe n’ụwa, ọ na-ekwukarị gbasara ihe ọ kpọrọ Alaeze Eluigwe,’ ma Wells sịrị na ‘ọtụtụ chọọchị anaghị ekwucha gbasara Alaeze ahụ ma ha kụziwe ihe.’
Ndịàmà Jehova anaghị eme ka chọọchị ndị ahụ n’ihi na ha na-ekwukarị gbasara Alaeze Chineke. Ha na-ebipụta akwụkwọ a ị na-agụ ugbu a, bụ́ Ụlọ Nche, na narị asụsụ abụọ na iri abụọ. A na-ebipụta Ụlọ Nche nke ọ bụla ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ nde iri anọ na isii. Ọ bụ ya mere o ji bụrụ akwụkwọ a kacha ekesa n’ụwa niile. Oleekwanụ isi ihe akwụkwọ a na-ekwu? Ị ga-amata azịza ajụjụ a ma i lee anya n’ihu ya bụ́ ebe e deruru aha ya n’isi, ya bụ, Ụlọ Nche nke Na-ekwusa Alaeze Jehova. *
Gịnị mere anyịnwa bụ́ Ndịàmà Jehova ji agbasi mbọ ike ka anyị kwusaa Alaeze Chineke ma ọ bụ mee ka ndị mmadụ mara gbasara ya? Otu ihe kpatara ya bụ na anyị kweere na ọ bụ Alaeze Chineke bụ isi ihe e kwuru na Baịbụl, bụ́ akwụkwọ kacha mkpa e nwere n’ụwa. Nke ọzọ bụ na o doro anyị anya na ọ bụ naanị Alaeze Chineke ga-eme ka nsogbu niile ndị mmadụ nwere kwụsị.
Ndịàmà Jehova na-akọrọ ndị mmadụ gbasara Alaeze Chineke. Ọ bụkwa ihe Jizọs mere mgbe ọ nọ n’ụwa. N’eziokwu, ọ bụ Alaeze Chineke bụ okwu Jizọs kpụ n’ọnụ mgbe ọ na-ekwusa ozi ọma, ọ bụkwa ya bụ ihe kacha mkpa ná ndụ ya. (Luk 4:43) Gịnị mere Jizọs ji jiri Alaeze Chineke kpọrọ ihe? Olee uru Alaeze ahụ ga-abara gị? Anyị na-agba gị ume ka ị gụọ isiokwu ndị na-eso nke a ka ị hụ otú Baịbụl si zaa ajụjụ ndị a.
^ para. 5 Baịbụl kwuru na aha Chineke bụ Jehova.


text:
Kwee Ka Jehova Mee Ka Gị na Di Gị ma Ọ Bụ Nwunye Gị Na-adị ná Mma ma Ghara Itisa
“Ọ bụrụ na Jehova echeghị obodo, ọ bụ n’efu ka onye nche na-amụ anya.”—ỌMA 127:1b.
1, 2. (a) Gịnị mere na iri puku ndị Izrel abụọ na anọ abaghị n’Ala Nkwa ahụ? (b) Gịnị mere anyị kwesịrị iji chebara ihe ahụ mere ha echiche?
MGBE ọ fọrọ obere ka ụmụ Izrel baa n’Ala Nkwa ahụ, ọtụtụ puku n’ime ha na ‘ndị inyom Moab nwere mmekọahụ rụrụ arụ.’ N’ihi ya, Jehova gburu puku ndị Izrel iri abụọ na anọ. Chegodị echiche. Ha nọ na-atụ anya Ala Nkwa ahụ kemgbe. Ọ fọkwara obere ka o ruo ha aka. Ma, ha abaghị na ya n’ihi na ha kwere ka a nwata ha, ha akwaa iko.—Ọnụ Ọgụ. 25:1-5, 9.
2 Ihe mere e ji dee ihe a mere ha na Baịbụl bụ “ka ha bụụrụ anyị ihe ịdọ aka ná ntị, anyị ndị ọgwụgwụ nke usoro ihe ndị a bịakwasịworo.” (1 Kọr. 10:6-11) Ka ‘oge ikpeazụ’ a na-agba egwú ụla ya, ọ fọrọ obere ka ndị ohu Chineke baa n’ụwa ọhụrụ. (2 Tim. 3:1; 2 Pita 3:13) Ma, ọ dị mwute na e nwere ụfọdụ ndị ohu Jehova na-anọghị na nche. Ha ekwela ka a nwata ha, ha akwaa iko ma na-atazi ahụhụ ya. Ma há amaghị ihe ha mere, ndụ ebighị ebi agaghị eru ha aka.
3. Gịnị mere ndị di na nwunye kwesịrị iji kwe ka Jehova duzie ha ma chebe ha? (Lee ihe e sere ná mmalite isiokwu a.)
3 Ara ịkwa iko na-agba ọtụtụ ndị taa. N’ihi ya, ndị di na nwunye kwesịrị ikwe ka Jehova duzie ha ma chebe ha ka mbọ ha na-agba ka ha ghara itisa ghara ịbụ na nkịtị. (Gụọ Abụ Ọma 127:1.) N’isiokwu a, anyị ga-atụle ihe di na nwunye ga-eme ka ha ghara itisa. Ha kwesịrị ichebe obi ha, mee ka ha na Chineke dịkwuo ná mma, yiri mmadụ ọhụrụ, na-ekwurịta okwu nke ọma, na-enyekwa ibe ha ihe ruuru ya.
CHEBE OBI GỊ
4. Olee ihe mere ụfọdụ Ndị Kraịst ji kwaa iko?
4 Olee otú e nwere ike isi nwata Onye Kraịst, ya akwaa iko? Ọ na-amalitekarị n’ihe anyị ji anya anyị na-ele. Jizọs kwuru, sị: “Onye ọ bụla nke na-ele nwaanyị anya, o wee gụọ ya agụụ ka ya na ya nwee mmekọahụ, ọ kwasowo ya iko n’obi ya.” (Mat. 5:27, 28; 2 Pita 2:14) Ọtụtụ Ndị Kraịst kwara iko bu ụzọ tinyewe aka n’ihe ndị ha ma na ọ dịghị mma, ya bụ, ihe ndị dị ka ile ndị gba ọtọ, ịgụ akwụkwọ ndị na-akọ gbasara inwe mmekọahụ na ile ihe ndị jọgburu onwe ha n’Ịntanet. E nwekwara ndị nke gara lee ebe a na-egosi ndị na-eme omume rụrụ arụ na fim, n’ebe a na-agba egwú ma ọ bụ na tiivi. Ụfọdụ agaala oriri na nkwari ndị a na-eme n’abalị nakwa ebe ndị mmadụ na-eyipụ efe ha na-agba egwú ma ọ bụkwanụ gaa ebe a na-ahịa ndị mmadụ aka n’ahụ́, ha emechaa kwaa iko.
5. Gịnị mere anyị kwesịrị iji chebe obi anyị?
5 Ụfọdụ ndị akwaala iko n’ihi na ha na onye na-abụghị di ha ma ọ bụ nwunye ha na-anọkarị. N’ụwa taa, ọtụtụ ndị anaghị ejide onwe ha. Ha na-aṅụkwa ịkwa iko ka mmiri. Obi anyị na-ezughị okè dị aghụghọ. Ọ naghịkwa ekwe njite. N’ihi ya, ma anyị akpacharaghị anya, onye na-abụghị di anyị ma ọ bụ nwunye anyị nwere ike iji nwayọọ nwayọọ riwe anyị obi. (Gụọ Jeremaya 17:9, 10.) Jizọs kwuru, sị: “N’obi ka echiche ọjọọ, igbu ọchụ, ịkwa iko nke di ma ọ bụ nwunye, ịkwa iko, . . . si apụta.”—Mat. 15:19.
6, 7. (a) Olee ihe nwere ike ime ma ọ bụrụ na ọchịchọ ọjọọ abata mmadụ n’obi? (b) Olee otú mmadụ nwere ike isi gbaara mmehie ọsọ?
6 Obi dị aghụghọ. N’ihi ya, ọ bụrụ na nwoke na nwaanyị dị ná mma, ozugbo ọchịchọ ọjọọ batara ha n’obi, ha nwere ike ikwuwe ihe ha kwesịrị ịgwa naanị di ha ma ọ bụ nwunye ha. N’oge na-adịghị anya, ha ga na-agba mbọ ka a na-enwe ihe ga-eme ka ha na-anọkọ. Ha ga na-ahụ ibe ha ọtụtụ mgbe, na-eme ka à ga-asị na o mere na mberede. Ha ga-eji nwayọọ nwayọọ na-erikwu ibe ha obi, ya emee ka ọ na-esikwuru ha ike ime ihe ziri ezi. Ka ha na-akpachikwu anya, ọ ga-esikwuru ha ike ịkwụsị ya n’agbanyeghị na ha ma na ihe ha na-eme adịghị mma.—Ilu 7:21, 22.
7 Ha ga-amalite ime ihe gosiri na ha echefuola iwu Jehova kpamkpam. Ọchịchọ ọjọọ na mkparịta ụka na-adịghị mma ga-eme ka ha abụọ jidewe aka, susuwe ọnụ, dịdawa aka, ma ọ bụ na-emetụ ibe ha aka n’ebe na-ekwesịghị ekwesị. Ihe a niile bụ ihe mmadụ na naanị di ya ma ọ bụ nwunye ya kwesịrị ịna-eme. N’ikpeazụ, ‘ọchịchọ nke aka ha na-arapụta ha wee rafuo ha.’ Mgbe ọchịchọ ahụ tụụrụ ime, “ọ na-amụpụta mmehie,” ya bụ, ịkwa iko. (Jems 1:14, 15) Ọ bụ ihe jọgburu onwe ya n’ihi na ha abụọ gaara agbara mmehie a ọsọ ma a sị na ha kwere ka Jehova nyere ha aka ịna-akwanyere alụmdi na nwunye ùgwù. Ma, olee otú mmadụ ga-esi gosi na ya na-akwanyere alụmdi na nwunye ùgwù?
MEENỤ KA UNU NA CHINEKE DỊKWUO NÁ MMA
8. Olee otú ịbụ enyi Jehova si eme ka anyị ghara ịkwa iko?
8 Gụọ Abụ Ọma 97:10. Ịbụ enyi Jehova ga-eme ka anyị ghara ịkwa iko. Ka anyị na-amụkwu gbasara àgwà Chineke ndị magburu onwe ha, anyị ga na-agbalị ‘ịna-eṅomi ya dị ka ụmụ a hụrụ n’anya, na-ejekwa ije n’ịhụnanya.’ Anyị ga-esi otú ahụ mee ka okwukwe anyị sie ike ka anyị nwee ike ịgbara “ịkwa iko na ụdị adịghị ọcha ọ bụla” ọsọ. (Efe. 5:1-4) Ebe di na nwunye ma na “Chineke ga-ekpe ndị na-akwa iko na ndị bụ́ di ma ọ bụ nwunye na-akwa iko ikpe,” ha kwesịrị ịgbalịsi ike na-akwanyere alụmdi na nwunye ha ùgwù, na-agbakwa mbọ ka a ghara imerụ ya.—Hib. 13:4.
9. (a) Olee otú Josef si rubere Jehova isi mgbe ọnwụnwa bịaara ya? (b) Gịnị na gịnị ka anyị kwesịrị ịmụta n’ihe Josef mere?
9 E nwere ụfọdụ Ndị Kraịst ha na ndị ọrụ ibe ha na-abụghị Ndị Kraịst na-anọrị ma a gbasaa ọrụ, ya emee ka ọ na-esiri ha ike irubere Chineke isi. Ọnwụnwa nwedịrị ike ịbịara Ndị Kraịst n’oge ọrụ. Ụdị ihe a mere Josef bụ́ nwa okorobịa mara mma. Ọ bụ n’ebe ọ na-arụ ọrụ ka ọ matara na nwunye nna ya ukwu chọrọ ka ya na ya nwee mmekọahụ. Ọ nọ na-agba mbọ kwa ụbọchị ka ọ nwata Josef. N’ikpeazụ, ‘o jidere ya n’uwe ya, na-asị: “Ka mụ na gị dinaa!”’ Ma, Josef jisiri ike gbaa ọsọ. Gịnị mere obi ji sie Josef ike ime ihe ziri ezi mgbe ahụ ọnwụnwa bịaara ya? Ọ bụ n’ihi na o kpebisiri ike na ya agaghị eme ihe ọ bụla ga-eme ka ya na Chineke ghara ịdị ná mma. N’ihi otú Josef si kpebisie ike ime ihe Chineke chọrọ, a chụrụ ya n’ọrụ ma tụọ ya mkpọrọ. Ma, Jehova gọziri ya. (Jen. 39:1-12; 41:38-43) Ma ànyị nọ n’ebe anyị na-arụ ọrụ ma ànyị nọ naanị anyị, anyị ekwesịghị ime ihe ọ bụla ga-abụrụ anyị na onye na-abụghị di anyị ma ọ bụ nwunye anyị ọnwụnwa.
YIRINỤ MMADỤ ỌHỤRỤ AHỤ
10. Olee otú iyiri mmadụ ọhụrụ ahụ si enyere di na nwunye aka ka ha ghara ịkwa iko?
10 Ọ bụrụ na di na nwunye eyiri “mmadụ ọhụrụ ahụ nke e kere dị ka uche Chineke si dị, n’ezi omume na iguzosi ike n’ihe,” ọ ga-eme ka ha ghara ịkwa iko. (Efe. 4:24) Ndị niile yiiri mmadụ ọhụrụ ahụ na-eme ka akụkụ ahụ́ ha “nwụọ n’ihe banyere ịkwa iko, adịghị ọcha, agụụ mmekọahụ, ọchịchọ ọjọọ, na anyaukwu.” (Gụọ Ndị Kọlọsi 3:5, 6.) Ihe a Baịbụl kwuru pụtara na anyị ga-agbalịsi ike ka anyị ghara ime ihe ọjọọ na-agụ anyị. Anyị agaghị eme ihe ọ bụla ga-eme ka anyị chewe otú anyị na onye na-abụghị di anyị ma ọ bụ nwunye anyị ga-esi nwee mmekọahụ. (Job 31:1) Ọ bụrụ na anyị na-edebe iwu Chineke, anyị ‘ga-akpọ ihe ọjọọ asị, ma jidesie ezi ihe ike.’—Rom 12:2, 9.
11. Ọ bụrụ na di na nwunye eyiri mmadụ ọhụrụ, olee otú ọ ga-esi mee ka ha dịkwuo ná mma?
11 Ọ bụrụ na anyị eyiri mmadụ ọhụrụ ahụ, anyị ga na-akpa àgwà ka Jehova. (Kọl. 3:10) Ọ bụrụ na di na nwunye eyiri “obi ọmịiko, obiọma, ịdị umeala n’obi, ịdị nwayọọ, na ogologo ntachi obi,” dị ka uwe, ha ga na-adịkwu ná mma, Jehova ga-agọzikwa ha. (Kọl. 3:12) Ha ga-enwekwa otu obi ma ọ bụrụ na ha ‘ekwe ka udo nke Kraịst na-achị obi ha.’ (Kọl. 3:15) Ọ ga-abara di na nwunye ezigbo uru ma ọ bụrụ na ha ‘na-enwe obi ọmịiko n’ebe ibe ha nọ.’ Ọ ga na-atọ ha ụtọ ‘ibute ụzọ n’inye ibe ha nsọpụrụ.’—Rom 12:10.
12. Olee àgwà ndị i chere ga-eme ka di na nwunye na-enwe obi ụtọ?
12 E nwere otu nwanna aha ya bụ Sid. Mgbe a jụrụ ya na Sonja nwunye ya ihe mere ha ji na-enwe obi ụtọ, o kwuru, sị: “Ịhụnanya bụ àgwà kacha mkpa anyị na-agba mbọ mgbe niile ka anyị mụta. Anyị achọpụtakwala na ịdị nwayọọ dị ezigbo mkpa.” Nwunye ya kwetara ihe o kwuru ma sị: “Obiọma dị ezigbo mkpa. Anyị na-agbakwa mbọ adị umeala n’obi n’agbanyeghị na ọ naghị adị mfe mgbe niile.”
NA-EKWURỊTANỤ OKWU NKE ỌMA
13. Gịnị ga-eme ka di na nwunye na-adịkwu ná mma? N’ihi gịnị?
13 Otu n’ime ihe ndị ga-eme ka di na nwunye na-adịkwu ná mma bụ iji obiọma na-agwa ibe ha okwu. Ọ dị mwute na mgbe ụfọdụ ndị di na nwunye na-agwa onye ha na-amaghị okwu, ha na-akwanyere ya ùgwù karịa mgbe ha na-agwa ibe ha okwu. Ọ bụrụ na di na nwunye na-akparị ibe ha, jirikwa ‘obi ilu, iwe, ọnụma, na iti mkpu’ na-agwa ibe ha okwu, adịm ná mma ha ga-eji nwayọọ nwayọọ na-anyụ ka ọkụ. (Efe. 4:31) Kama ịna-akatọ ibe ha ma ọ bụ na-agwa ibe ha okwu ọjọọ, di na nwunye kwesịrị iji obiọma, olu ọma, na obi ọmịiko na-agwa ibe ha okwu. Ha mee otú ahụ, ha ga na-adịkwu ná mma.—Efe. 4:32.
14. Gịnị ka di na nwunye na-ekwesịghị ịna-eme?
14 Baịbụl kwuru na e nwere “oge ịgbachi nkịtị.” (Ekli. 3:7) Ọ pụtaghị na anyị ga na-agbachi di anyị ma ọ bụ nwunye anyị nkịtị. Anyị mee otú ahụ, anyị na ya agaghị na-ekwurịta okwu nke ọma. Otu nwanna nwaanyị bi na Jamanị kwuru, sị: “Obi anaghị adị mmadụ mma ma ọ bụrụ na di ya ma ọ bụ nwunye ya anaghị atụpụrụ ya ọnụ.” Ma, o kwukwara, sị: “Ọ bụ eziokwu na ọ naghị adịchara mmadụ mfe ịgbachi nkịtị ma iwe bịa ya, mmadụ ekwesịghị iji iwe kwuo okwu naanị maka na ọ chọrọ ka obi jụrụ ya. I mee otú ahụ, ị ga-ekwu ma ọ bụ mee ihe nwere ike iwute di gị ma ọ bụ nwunye gị. Ọ ga-eme ka nsogbu ka njọ.” O nweghị otú di na nwunye ga-esi jiri iti mkpu ma ọ bụ ịgbachi nkịtị dozie nsogbu ha. Kama, ihe ga-eme ka ha na-adịkwu ná mma bụ ịgbalịsi ike ka ha ghara ịna-enwe nghọtahie mgbe niile ma ọ bụ ka nghọtahie ha nwere ghara ime ka ha na-ese okwu.
15. Olee otú ikwurịta okwu nke ọma ga-esi mee ka di na nwunye dịkwuo ná mma?
15 Di na nwunye ga-adịkwu ná mma ma ọ bụrụ na ha ana-akọrọ ibe ha otú obi dị ha na ihe ha chere. Ihe dị mkpa abụghị naanị ihe anyị kwuru, otú anyị si kwuo ya dịkwa mkpa. N’ihi ya, ọ bụrụgodị na gị na di gị ma ọ bụ nwunye gị enwee nsogbu tara akpụ, gbalịsie ike ka ị na-agwa ya okwu ọma, jirikwa olu ọma na-agwa ya okwu. I mee otú ahụ, ọ ga-adịrị ya mfe ige gị ntị. (Gụọ Ndị Kọlọsi 4:6.) Ihe di na nwunye ga-eme ka ha nwee ike ịna-adịkwu ná mma bụ ịna-ekwurịta okwu nke ọma, ya bụ, ịna-agwa ibe ha “okwu dị mma maka iwuli elu dị ka ọ pụrụ ịdị mkpa, ka o wee mee ka ndị na-anụ ya nweta ihe dị mma.”—Efe. 4:29.
NA-ENYENỤ IBE UNU IHE RUURU YA
16, 17. Gịnị mere di na nwunye kwesịrị iji na-enwe mmekọahụ, na-agbakwa mbọ ka obi dị ibe ha mma?
16 Di na nwunye ga-adịkwukwa ná mma ma ọ bụrụ na ihe ka ha mkpa bụ ime ihe dị ibe ha mma, ọ bụghị ọdịmma onwe ha. (Fil. 2:3, 4) Ha kwesịrị ịna-eme ihe ga-eme ka obi dị ibe ha mma, na-enwekwa mmekọahụ.—Gụọ 1 Ndị Kọrịnt 7:3, 4.
17 Ọ dị mwute na ụfọdụ ndị anaghị achọ igosi di ha ma ọ bụ nwunye ha na ha hụrụ ya n’anya ma ọ bụkwanụ wepụta oge ka ha nwee mmekọahụ. Ụfọdụ ụmụ nwoke chere na nwoke dị nwayọọ abụghị nwoke. Ma, Baịbụl kwuru, sị: “Unu ndị bụ́ di, ka unu na ndị nwunye unu na-ebi otú ahụ dị ka ihe ọmụma si dị.” (1 Pita 3:7) Di kwesịrị ịghọta na inye nwunye ya ihe ruuru ya apụtaghị naanị na ya na ya ga na-enwe mmekọahụ. O kwesịrị ịhụ nwunye ya n’anya, na-agbakwa mbọ mgbe niile ka obi dị ya mma. O mee otú ahụ, inwe mmekọahụ ga na-atọ nwunye ya ụtọ. Ọ bụrụ na ha abụọ ana-ahụ ibe ha n’anya, na-emekwara ibe ha ihe ọma, ọ ga-adịrị ha mfe ịna-egboro ibe ha mkpa ma mee ka obi na-adị ha ụtọ.
18. Gịnị ka di na nwunye ga-eme ka ha dịkwuo ná mma?
18 O nweghị ihe kwesịrị ime ka mmadụ hapụ di ya ma ọ bụ nwunye ya gaa kwaa iko. Ma, ọ bụrụ na ha abụọ anaghị eme ka obi dị ibe ha mma, o nwere ike ime ka otu onye n’ime ha lewe anya n’èzí. (Ilu 5:18; Ekli. 9:9) Ọ bụ ya mere Baịbụl ji gwa di na nwunye, sị: “Unu ajụla inye ya ibe unu, [ya bụ, inwe mmekọahụ] ọ gwụla ma ùnu kwekọrịtara maka oge a kara aka.” N’ihi gịnị? “Ka Setan wee ghara ịnọ na-anwa unu ọnwụnwa maka na unu enweghị ike ịchịkwa onwe unu.” (1 Kọr. 7:5) Ọ ga-ajọgbu onwe ya ma ọ bụrụ na di na nwunye ekwe ka Setan mee ka otu onye n’ime ha kwaa iko n’ihi na o nweghị ike ijide onwe ya. Ma, ọ bụrụ na mmadụ na-enye di ya ma ọ bụ nwunye ya ihe ruuru ya, ọ ga-egosi na ọ naghị ‘achọ uru nke ya, kama nke onye nke ọzọ.’ Ọ ga-eme otú ahụ iji gosi na ya hụrụ ya n’anya, ọ bụghị ka o mezuo iwu. Ịhụnanya na obiọma na-eme ka di na nwunye dịkwuo ná mma.—1 Kọr. 10:24.
UNU EKWELA KA IHE Ọ BỤLA MEE KA UNU TISAA
19. Gịnị ka anyị kwesịrị ikpebisi ike ime? N’ihi gịnị?
19 Ụwa ọhụrụ adịla ezigbo nso. N’ihi ya, ọ ga-ajọgbu onwe ya ma ọ bụrụ na anyị ekwe ka e jiri ọchịchọ anụ ahụ́ rata anyị otú ahụ e ji ya rata iri puku ndị Izrel abụọ na anọ n’ọzara Moab. Ihe ahụ mere ha dị mwute ma bụrụ ihe ihere. Mgbe Baịbụl kwuchara gbasara ya, ọ dọrọ anyị aka ná ntị, sị: “Ka onye chere na ya guzosiri ike lezie anya ka ọ ghara ịda.” (1 Kọr. 10:12) N’ihi ya, ọ dị ezigbo mkpa ka anyị mee ka anyị na di anyị ma ọ bụ nwunye anyị dịkwuo ná mma. Otú anyị ga-esi eme ya bụ iji obi anyị niile na-erubere Jehova isi, gharakwa ịhapụ di anyị ma ọ bụ nwunye anyị lewe anya n’èzí. (Mat 19:5, 6) Ọ bụ ugbu a ka ọ kacha mkpa ka anyị ‘gbalịsie ike ka e wee hụ anyị n’ikpeazụ dị ka ndị na-enweghị ntụpọ na ndị na-enweghị mmerụ na ndị nọ n’udo.’—2 Pita 3:13, 14.


text:
Nnọkọ Ndị Pụrụ Iche Anyị Na-enwe
Mgbakọ E Nwere na Rom n’Asụsụ Tigalọg “Ejikọtala Anyị Ọnụ Ọzọ”
Mgbakọ a e nwere na Rom bụ mgbakọ abalị atọ mbụ ọtụtụ puku Ndịàmà Jehova na-asụ Tigalọg nwere n’asụsụ ha.
Vidio: Ihe Ndị E Mere ná Nnọkọ A Na-enwe Kwa Afọ—Ọktoba 2012
Ndị si ná mba dị iche iche bịara nnọkọ Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania na-enwe kwa afọ, nke otu narị na iri abụọ na asatọ ya.
Vidio: Ihe Ndị E Mere n’Ememme Ngụcha Akwụkwọ Gilied nke Klas 133
Lee vidio a ka ị hụ ihe ụfọdụ e mere n’ụbọchị ngụcha akwụkwọ Gilied nke klas 133.
Ememme Ngụcha Akwụkwọ Gilied nke Klas 133
Ụmụ akwụkwọ si ebe dị iche iche ejirila ọnwa ise mụọ Baịbụl nke ọma. Gụọ gbasara ihe ndị e mere n’ememme ngụcha akwụkwọ ha.


text:
2
1N'ubọchi nke-atọ ọlulu-nwunye di na Kena nke Galili; nne Jisus nọ kwa n'ebe ahu: 2ewe kpọ kwa Jisus, Ya na ndi nēso uzọ-Ya, bia n'ọlulu-nwunye ahu. 3Mb͕e manya-vine kọrọ, nne Jisus we si Ya, Ha enweghi manya-vine. 4Jisus we si ya, Nwanyi, gini ka Mu na gi nwekọrọ? oge hour nkem akābiarughi. 5Nne-Ya si ndi nēje ozi, Ihe ọ bula Ọ si unu me, menu ya. 6Ma adọbara n'ebe ahu ite nkume miri isi, dika ime-ọcha nke ndi-Ju si di, nānagide firkin abua ma-ọbu atọ n'otù. 7Jisus si ha, Were miri b͕ajue ite-miri ndia. Ha we b͕ajupu ha n'ọnu. 8O we si ha, Kuputanu ub͕u a, bugara onye-isi oriri. Ha we būru ya. 9Ma mb͕e onye-isi oriri ahu deturu miri ahu ọnu nke ghọrọri manya-vine, ma ọ mataghi ebe o si puta (ma ndi nēje ozi ndi kuputarari miri ahu mara), onye-isi oriri ahu we kpọ onye nālu nwunye ọhu, 10si ya, Onye ọ bula nēbu uzọ adọba manya-vine ọma; mb͕e ọ bula madu ṅubigasiri manya ókè o we dọba nke jọkariri njọ: gi onwe-gi edebewo manya-vine ọma rue ub͕u a. 11Jisus mere nmalite ihe-iriba-ama-Ya nile nka na Kena nke Galili, we me ka ebube-Ya puta ìhè; ndi nēso uzọ-Ya we kwere na Ya.
12Mb͕e ihe a gasiri Ọ ridara na Kapanaum, Ya onwe-ya, na nne-Ya, na umu-nne-Ya, na ndi nēso uzọ-Ya: ha we nọgide n'ebe ahu ọ bughi ọtutu ubọchi.
13Ememe ngabiga nke ndi-Ju we di nso, Jisus we rigoro Jerusalem. 14Ọ we hu n'ulo uku Chineke ndi nēre ehi na aturu na nduru, na ndi nāb͕anwe ego ka ha nọduru ala: 15O we chiri udọ̀ me utari, we chupu ha nile n'ulo uku Chineke, ma aturu ma ehi ahu; Ọ wusì ego ndi nāb͕anwe ego, kpù kwa table-ha iru; 16Ọ si ndi nēre nduru, Chipunu ihe ndi a n'ebe a; unu emela ulo Nnam ka ọ buru ulo ahia. 17Ndi nēso uzọ-Ya chetara na edere ya-ri n'akwukwọ nsọ, si, Ekworo ulo-Gi gēripiam. 18Ya mere ndi-Ju zara, si Ya, Ọ̀ bu ihe-iriba-ama gini ka I nēgosi ayi, ebe I nēme ihe ndia? 19Jisus zara, si ha, Kwatuenu ulo nsọ a, n'ubọchi atọ M'gēweli kwa ya elu. 20Ya mere ndi-Ju siri, Ọgu arọ abua na isi ka eji wu ulo nsọ a, Gì onwe-gi gēweli kwa ya n'ubọchi atọ? 21Ma Ya onwe-ya nēkwu okwu bayere ulo nsọ nke bu aru-Ya. 22Ya mere mb͕e emere ka O si na ndi nwuru anwu bilie, ndi nēso uzọ-Ya chetara na O kwuru okwu a; ha we kwere ihe edeworo n'akwukwọ nsọ, ya na okwu Jisus kwuru.
23Ma mb͕e Ọ nọ na Jerusalem n'ememe ngabiga, n'ememe ahu, ọtutu madu kwere n'aha-Ya, n'ihi na ha nāhu ihe-iriba-ama-Ya nile nke Ọ nēme. 24Ma Jisus onwe-ya araraghi Onwe-ya nye n'aka-ha na ntukwasi-obi, n'ihi na Ọ mara madu nile, 25ya na n'ihi na ọ dighi Ya nkpà ka onye ọ bula b͕ara madu àmà; n'ihi na Ya onwe-ya mara ihe di nime madu.


text:
IBUOT DUOPEBA
Nso ke Akpanam Man Edi Ufan Abasi?
1, 2. Siak enyịn̄ ndusụk mbon emi ẹkedide ufan Jehovah.
ANIE ke akpama edi ufan fo? Ndi akpama owo emi ọfọnde ido, owo emi afo amade, owo emi mbufo mbiba ẹmehede, onyụn̄ enyenede mme edu emi afo amade?
2 Jehovah Abasi ama emek ndusụk owo mi ke isọn̄ nte mme ufan esie. Ke uwụtn̄kpọ, Abraham ekesịne ke otu mbon emi ẹkedide ufan Jehovah. (Isaiah 41:8; James 2:23) David n̄ko ekedi ufan Jehovah. Jehovah ọkọdọhọ ke David edi ‘owo emi ekemde esịt ye imọ.’ (Utom 13:22) Jehovah ama ama prọfet emi ekekerede Daniel etieti.—Daniel 9:23.
3. Nso ke Abraham, David, ye Daniel ẹkenam man ẹdi ufan Jehovah?
3 Nso ke Abraham, David, ye Daniel ẹkenam man ẹdi ufan Jehovah? Jehovah ọkọdọhọ Abraham ete: “Afo [ama okop] uyo mi.” (Genesis 22:18) Mbon emi ẹsụhọrede idem ẹnyụn̄ ẹkopde uyo Jehovah ẹsidi ufan esie. Ofụri idụt ẹkeme ndidi ufan Abasi. Ke uwụtn̄kpọ, Jehovah ọkọdọhọ ofụri Israel ete: “Ẹkop uyo mi, ndien ami nyedi Abasi mbufo, mbufo ẹyenyụn̄ ẹdi ikọt mi.” (Jeremiah 7:23) Emi ọwọrọ ke ana afo okop uyo Jehovah man ekeme ndidi ufan esie.
JEHOVAH ESIKPEME MME UFAN ESIE
4, 5. Nso ke Jehovah esinam man ekpeme mme ufan esie?
4 Bible ọdọhọ ke Jehovah esise kpukpru ebiet man enye “owụt odudu esie ke ufọn mbon oro ẹnamde n̄kpọ ẹnọ enye ke ofụri esịt.” (2 Chronicle 16:9) Enyene se Jehovah ọn̄wọn̄ọde ndinam nnọ mme ufan esie ke Psalm 32:8. Enye ọdọhọ ete: “Ami nyanam fi enyene ikike nyonyụn̄ nteme fi usụn̄ eke afo edisan̄ade. Nyetịn̄ fi enyịn ke idem nnyụn̄ nteme fi.”
5 Enyene asua nnyịn emi okopde odudu etieti, emi mîyomke nnyịn idi ufan Abasi. Edi Jehovah eyekpeme nnyịn. (Kot Psalm 55:22.) Nnyịn inam n̄kpọ Jehovah ke ofụri esịt sia idi mme ufan esie. Imesisọn̄ọ ida inam n̄kpọ esie idem ke ini mfịna. Imonyụn̄ inịm ke enye idikpọn̄ke nnyịn nte andiwet psalm ekenịmde. Kop n̄kpọ en̄wen emi enye ekewetde aban̄a Jehovah mi. Enye ọkọdọhọ ete: “Koro enye odude mi ke ubọk nnasia, ami ndisehekede.” (Psalm 16:8; 63:8) Nso ke Satan esinam man nnyịn ikûdi aba ufan Abasi?
NSU EMI SATAN OKOSUDE
6. Nso utọ nsu ke Satan okosu odori mme owo?
6 Ke Ibuot 11, ima ikpep ke Satan ọkọdọhọ ke ukara Jehovah ifọnke, ke Jehovah edi osu nsu, ke enyene eti n̄kpọ emi enye mîyomke mme owo ẹnyene, ke oro anam enye okûyak Adam ye Eve ẹbiere se ifọnde ye se idiọkde ke idemmọ. N̄wed Job anam ifiọk ke Satan ama osu nsu odori kpukpru mbon emi ẹyomde ndidi ufan Abasi. Satan ọkọdọhọ ke mmọ ẹnam n̄kpọ Abasi ke ntak udori oro mmọ ẹdidiade, inamke ke ntak emi ẹmade Abasi. Enye ọkọdọhọ n̄ko ke imọ imekeme ndinam owo ekededi ọkpọn̄ Abasi. Ẹyak ise se ikemede ndikpep nto mbụk Job, inyụn̄ ise nte Jehovah ekekpemede enye.
7, 8. (a) Job ekedi nso utọ owo? (b) Nso ke Satan eketịn̄ aban̄a Job?
7 Job ekedi nso utọ owo? Enye ekedi eti owo, okonyụn̄ odu uwem ke n̄kpọ nte isua 3,600 emi ekebede. Jehovah ọkọdọhọ ke idụhe owo ndomokiet ke ofụri ererimbot emi ekebietde enye. Enye ama abak Abasi etieti onyụn̄ asua se idiọkde. (Job 1:8) Job ekedi ata ufan Jehovah.
8 Satan ọkọdọhọ ke Job anam n̄kpọ Abasi ke ntak emi Abasi ọdiọn̄de Job. Satan ama ọdọhọ Jehovah ete: “Nte afo usịnke ọkọ ukan enye ye ufọk esie ye kpukpru se enye enyenede ukụk? Afo ọmọdiọn̄ utom ubọk esie, ufene esie ẹmenyụn̄ ẹtọt ẹyọhọ isọn̄. Edi, man ukpụhọde odu, mbọk nyan ubọk fo tụk kpukpru se enye enyenede nyụn̄ se m̀mê enye idisụn̄ike fi ke iso fo.”—Job 1:10, 11.
9. Nso ke Jehovah akayak Satan anam?
9 Satan ọkọdọhọ ke Job anam n̄kpọ Jehovah ke ntak n̄kpọ emi Jehovah anamde ọnọ enye. Enye ama ọdọhọ n̄ko ke imọ imekeme ndinam Job ọkpọn̄ Jehovah. Jehovah ama ọdiọn̄ọ ke Satan ososu, edi enye ama ayak Satan odomo Job man Satan okụt ke Job edi ufan Imọ ke ntak emi amade Imọ.
SATAN ANAM JOB IBAK
10. Nso ibak ke Satan akanam Job, edi Job akanam n̄kpọ didie?
10 Akpa n̄kpọ emi Satan akanamde ekedi ndiwot ndusụk ufene Job nnyụn̄ nnam mme owo ẹyịp mbon eken. Ekem Satan ama owot ediwak asan̄autom Job. Kpukpru se Job ekenyenede ama atak. Ke akpatre, Satan ama anam oyobio owot nditọ Job duop. Edi Job ikọkpọn̄ke Jehovah. Bible ọdọhọ ke ‘kpa ye kpukpru emi, Job ikanamke idiọk ikonyụn̄ itịn̄ke se mîdotke idian Abasi.’—Job 1:12-19, 22.
11. (a) Nso ke Satan akafiak anam Job? (b) Nso ke Job eketịn̄?
11 Satan ikamaha ndisana Job nyak. Enye ama aka ọkọdọhọ Abasi ete: “Nyan ubọk fo tụk ọkpọ esie ye obụkidem esie nyụn̄ se m̀mê enye idisụn̄ike fi ke iso fo.” Satan ama ọtọ Job ata idiọk udọn̄ọ. (Job 2:5, 7) Edi Job ikosụk imaha ndikpọn̄ Abasi. Enye ọkọdọhọ ete: “Tutu n̄kpa, ndiduọkke nsọn̄ọnda mi!”—Job 27:5.
12. Didie ke Job okowụt ke Satan edi osu nsu?
12 Job ikọdiọn̄ọke ke Satan ama osu nsu odori imọ, ikonyụn̄ idiọn̄ọke se inamde enye ọbọ utọ idiọk ufen oro. Enye ekekere ke Jehovah amia imọ ufen. (Job 6:4; 16:11-14) Edi kpa ye oro, enye ikọkpọn̄ke Jehovah. Emi ama anam ẹkụt ke Job ikanamke n̄kpọ Abasi ke ntak emi Abasi ọkọdiọn̄de enye, edi ke akanam ke ntak emi enye amade Abasi. Kpukpru se Satan eketịn̄de aban̄a Job ẹkedi nsu!
13. Nso ke Abasi akanam ọnọ Job?
13 Kpa ye emi Job mîkọdiọn̄ọke se ikade iso ke heaven, enye ikọkpọn̄ke Abasi. Enye ama owụt ke Satan edi ata idiọk owo. Jehovah ama ọdiọn̄ Job ke ntak emi Job akakade iso edi ufan esie kpa ye ofụri mfịna emi enye ekenyenede.—Job 42:12-17.
NSU EMI SATAN OSUDE ODORI FI
14, 15. Nso nsu ke Satan osu odori kpukpru owo?
14 Emekeme ndikpep ediwak n̄kpọ nto mbụk Job. Satan ọdọhọ ke nnyịn n̄ko inam n̄kpọ Abasi ke ntak udori emi idiade. Satan ọkọdọhọ ke Job 2:4 ete ke “kpukpru se owo enyenede ke enye edinọ ke ibuot ukpọn̄ esie.” Ikọ esie ọwọrọ ke kpukpru owo ẹnam n̄kpọ Abasi ẹyom ufọn idemmọ, idịghe Job ikpọn̄. Ata ediwak isua ke Job ama akakpa, Satan osụk ososụn̄i Jehovah onyụn̄ osu nsu odori ikọt esie. Ke uwụtn̄kpọ, Mme N̄ke 27:11 ọdọhọ ete: “Eyen mi, nyene ọniọn̄, nyụn̄ dat mi esịt, man n̄kụt se ndibọrọde owo eke osụn̄ide mi,” m̀mê ọsọn̄ọde mi enyịn.
15 Afo edibiere m̀mê imọ iyokop uyo Jehovah, ika iso idi ufan esie, inyụn̄ iwụt ke Satan edi osu nsu. Edieke anade ọkpọn̄ ndusụk n̄kpọ man ekeme ndidi ufan Abasi, kûkere, koro ata nnennen n̄kpọ emi akpanamde edi oro! Idịghe ekpri n̄kpọ ke itịn̄ emi koro Satan ọdọhọ ke afo ọyọkpọn̄ Abasi ke ini enyenede mfịna. Enye esidomo ndida n̄kari nnam nnyịn ikpọn̄ Abasi. Didie ke enye esinam emi?
16. (a) Mme usụn̄ ewe ke Satan esidomo ndida nnam mme owo ẹtre ndinam n̄kpọ Abasi? (b) Nso ke Devil ekeme ndinam fi ekere man etre ndinam n̄kpọ Abasi?
16 Satan enyene nsio nsio usụn̄ emi enye esidomode ndida nnam nnyịn ikpọn̄ Abasi. Enye esinam n̄kpọ “nte ekpe eke okụnide, oyom owo eke enye editade.” (1 Peter 5:8) Edieke mme ufan fo, mbon mbufo, m̀mê mbon en̄wen ẹdọhọde fi etre ndikpep Bible m̀mê okûnam n̄kpọ emi afo ọdiọn̄ọde ke enen, kûyak idem akpa fi. Ekeme nditie fi nte ke Satan ọdọn̄ mmọ. * (John 15:19, 20) Satan esinam n̄ko nte imọ idi “angel un̄wana.” Enye ekeme ndisio n̄kari ndi man anam nnyịn isọn̄ ibuot ye Jehovah. (2 Corinth 11:14) N̄kpọ en̄wen emi Satan esidomode ndida nnam nnyịn ikpọn̄ Jehovah edi ndinam nnyịn ikere ke utọ owo nte nnyịn ikemeke ndinam n̄kpọ Abasi.—Mme N̄ke 24:10.
NAM SE JEHOVAH ỌDỌHỌDE
17. Ntak emi isikopde uyo Jehovah?
17 Edieke ikopde uyo Jehovah, nnyịn iwụt ke Satan edi osu nsu. Edi nso idin̄wam nnyịn ikop uyo Jehovah? Bible ọdọhọ ete: “Afo enyene ndima Jehovah Abasi fo ke ofụri esịt fo ye ke ofụri ukpọn̄ fo ye ke ofụri odudu fo.” (Deuteronomy 6:5) Nnyịn isikop uyo Jehovah ke ntak emi imade enye. Nte ikade iso ima Jehovah, ntre ke edinen̄ede ọdọn̄ nnyịn ndinam kpukpru se enye ọdọhọde inam. Apostle John ekewet ete: “Ndima Abasi ọwọrọ ete nnyịn inịm mme ewụhọ esie; ndien mme ewụhọ esie idobike owo mbiomo.”—1 John 5:3.
18, 19. (a) Nso idi ndusụk n̄kpọ emi Jehovah ọdọhọde ke ifọnke? (b) Inam didie ifiọk ke Jehovah isidọhọke nnyịn inam n̄kpọ emi nnyịn mîdikemeke ndinam?
18 Nso idi ndusụk n̄kpọ emi Jehovah ọdọhọde ke ifọnke? Edieke esede ekebe emi, “ Sua Se Jehovah Asuade,” oyokụt mmọ do. Akpa ini emi okụtde ndusụk n̄kpọ do, emekeme ndikere ke mmọ inen̄ekede idiọk. Edi ama okot mme itie Bible oro onyụn̄ etịm ekere se okotde, oyokụt ke ọfọn anam item Jehovah. Emekeme ndikụt n̄ko ke oyom etre ndusụk n̄kpọ emi esinamde. Imọdiọn̄ọ ke idimemke, edi edieke etrede mme n̄kpọ emi, eyenyene emem, oyonyụn̄ okop inemesịt sia afo edidi ata ufan Abasi. (Isaiah 48:17, 18) Nso inam inịm ke afo emekeme nditre ndiọi n̄kpọ?
19 Jehovah isidọhọke nnyịn inam n̄kpọ emi nnyịn mîdikemeke ndinam. (Deuteronomy 30:11-14) Enye edi ata Ufan nnyịn, enye ọdiọn̄ọ nnyịn akan nte nnyịn idiọn̄ọde idem nnyịn. Enye ọdiọn̄ọ se nnyịn ikemede ndinam ye se nnyịn mîkemeke ndinam. (Psalm 103:14) Apostle Paul ekewet ete: “Abasi edi anam-akpanikọ, idinyụn̄ iyakke ẹdomo mbufo ẹbe se mbufo ẹkemede ndiyọ, edi enye oyosio usụn̄ ubọhọ ọnọ mbufo ke ini idomo man mbufo ẹkeme ndiyọ enye.” (1 Corinth 10:13) Imenịm ke Jehovah iditreke ndin̄wam nnyịn man inam se inende. Enye ọyọnọ fi “odudu eke ebede ukeme owo” man afo ekeme ndiyọ se ededi emi ọwọrọde fi. (2 Corinth 4:7) Jehovah ama ọnọ Paul utọ odudu emi ke ini enye ekenyenede mfịna, emi akanam Paul ọdọhọ ke imọ ‘imenyene ukeme ndinam kpukpru n̄kpọ ebe ke enye emi ọnọde imọ odudu.’—Philippi 4:13.
MA SE ABASI AMADE
20. Ewe nti edu ke akpana afo enyene, ndien ntak-a?
20 Edieke iyomde ndidi ufan Jehovah, ana itre ndinam se Jehovah ọdọhọde ke ọdiọk. Edi ikụreke ke oro. (Rome 12:9) Mbon emi ẹdide ufan Abasi ẹsima se Abasi amade. Ẹsiak nsio nsio n̄kpọ emi mme ufan Abasi ẹsinamde ke Psalm 15:1-5. (Kot.) Mme ufan Jehovah ẹsikpebe nti edu esie ẹnyụn̄ ẹnyene “ima, idatesịt, emem, anyanime, mfọnido, eti ido, mbuọtidem, ifụre ifụre ido, mfara ke idem.”—Galatia 5:22, 23.
21. Nso idin̄wam fi enyene mme edu emi Abasi amade?
21 Nso idin̄wam fi enyene nti edu emi? Ana okot onyụn̄ ekpep Bible kpukpru ini man ọdiọn̄ọ se Jehovah amade. (Isaiah 30:20, 21) Nte osụk anamde emi, afo eyenen̄ede ama Jehovah. Nte amade Jehovah, ntre ke edidọn̄ fi ndikop uyo esie.
22. Nso iditịbe edieke okopde uyo Jehovah?
22 Afo nditre ndinam se Abasi asuade nnyụn̄ ntọn̄ọ ndinam se enye amade etie nte afo ndision̄o akani ọfọn̄ nduọk, mmen obufa nsịne. Bible ọdọhọ ke ana ‘osio akani owo ọduọk’ onyụn̄ emen “obufa owo” esịne. (Colossae 3:9, 10) Kpa ye oro mîsimemke utom ndinam emi, edieke ikopde uyo Abasi inyụn̄ ikpụhọde uwem nnyịn, enye ọn̄wọn̄ọ ndinen̄ede ndiọn̄ nnyịn. (Psalm 19:11) Mbọk kop uyo Jehovah nyụn̄ wụt ke Satan edi osu nsu. Kûnam n̄kpọ Jehovah ke ntak n̄kpọ emi enye edinamde inọ fi ke ini iso, nam ke ntak emi amade enye. Edieke anamde emi, afo ye Abasi ẹdidi ata ufan!
^ ikp. 16 Emi iwọrọke ke mbon emi ẹdọhọde fi etre ndikpep Bible ẹdi nditọufọk Satan. Edi sia Satan edide “abasi editịm n̄kpọ emi,” ndien ‘ofụri ererimbot onyụn̄ esịnede ke idak odudu esie,’ isikpaha nnyịn idem ke ini ndusụk owo ẹdomode ndinam nnyịn itre ndinam n̄kpọ Jehovah.—2 Corinth 4:4; 1 John 5:19.


text:
ISIOKWU ỤLỌ NCHE A | GỊNỊ KA BAỊBỤL NA-AKỤZIRI ANYỊ?
Olee Otú Anyị Si Malite Ịdị Ndụ n’Ụwa?
Baịbụl akọghị ogologo akụkọ banyere otú eluigwe na ụwa si malite. Naanị ihe ọ kọọrọ anyị na Jenesis, bụ́ akwụkwọ mbụ dị na Baịbụl, bụ: “Ná mmalite, Chineke kere eluigwe na ụwa.” (Jenesis 1:1) Mgbe Chineke kechara ahịhịa na ụmụ anụmanụ, o kere nwoke na nwaanyị mbụ bụ́ Adam na Iv. Ha dị iche n’ụmụ anụmanụ n’ihi na Chineke kere ha ka nwee àgwà ụfọdụ yanwa nwere. O kere ha ka ha na-ekpebiri onwe ha ihe ha chọrọ ime. Ọ bụ ya mere ha ga-eji aza ajụjụ ihe ọ bụla ha mere. Ọ bụrụ na ha erubere Chineke isi, ha ga-eso mezuo ihe Chineke bu n’obi kee ha, ya bụ, ka ha mụjuo ụwa, ha na ụmụ ha abụrụ ndị zuru okè ma biri n’udo ruo mgbe ebighị ebi.
Ma, otu mmụọ ozi ji ohere ahụ mee ka ụmụ mmadụ mewe ihe ga-adị yanwa mma. Ihe ahụ o mere mere ka ọ ghọọ Setan. Setan pụtara “Onye mmegide.” Setan ji agwọ duhie Iv. Ọ gwara ya na ihe ga-akara ya mma ma ọ hapụ ige Chineke ntị. Adam na Iv mere ihe Setan kwuru. Nke a mere ka ha na Chineke ghara ịdịkwa ná mma. Ihe a nne na nna anyị mbụ mere mere ka ndụ ebighị ebi kwaa ha, meekwa ka ha bufeere anyị niile mmehie na ezughị okè, meekwa ka anyị na-anwụ anwụ.
Ozugbo Adam na Iv mere mmehie, Chineke kwuru ihe ọ ga-eme ka ọ napụta ụmụ Adam ná nsogbu ahụ Adam buteere ha ma mee ka ha nwee olileanya ịdị ndụ ruo mgbe ebighị ebi. Chineke buru amụma na a ga-enwe “mkpụrụ,” ya bụ, onye pụrụ iche nke ga-emecha bibie Setan ma wepụ nsogbu niile Setan na Adam na Iv kpataara ụmụ mmadụ. (Jenesis 3:15) Onye ka “mkpụrụ” ahụ ga-abụ? E mechaa, anyị ga-amata.
Ma, Setan nọ na-agbalị ka ihe ọma Chineke bu n’obi kee mmadụ ghara imezu. O teghị aka, ya emee ka mmehie na ihe ọjọọ ju ebe niile. Chineke kpebiziri na ya ga-eji iju mmiri bibie ndị ajọ omume. Ọ gwara Noa, bụ́ nwoke ezi omume, ka ọ rụọ ụgbọ, ya bụ, nnukwu igbe ga na-ese n’elu mmiri. Ihe mere o ji gwa ya ka ọ rụọ ya bụ ka e jiri ya zọpụta ya na ezinụlọ ya na ụmụ anụmanụ ndị a gwara ya ka ọ chịba n’ụgbọ ahụ.
Otu afọ iju mmiri ahụ bidoro, Noa na ezinụlọ ya si n’ụgbọ ahụ pụta ma biri n’ụwa nke a na-enwekwaghị ndị ajọ omume na ya. Ma n’oge ahụ, “mkpụrụ” ahụ abịabeghị.


text:
BAỊBỤL NSỌ—NSỤGHARỊ ỤWA ỌHỤRỤ NKE AKWỤKWỌ NSỌ
Ị̀ ga-achọ ịgụ isiokwu a n’asụsụ %%?
Jenesis 5:1-32
5 Nke a bụ akwụkwọ nke kọrọ akụkọ Adam. N’ụbọchị Chineke kere Adam, o mere ya n’oyiyi Chineke.+2 Nwoke na nwaanyị ka o kere+ ha. E mesịa, ọ gọziri ha ma kpọọ ha Mmadụ+ n’ụbọchị e kere+ ha.3 Adam dịrị ndụ otu narị afọ na iri atọ. O wee mụọ nwa nwoke n’oyiyi ya, n’onyinyo ya, ma gụọ ya Set.+4 Ụbọchị Adam dịrị ndụ, mgbe ọ mụsịrị Set, dị narị afọ asatọ. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.+5 Ụbọchị niile Adam dịrị ndụ wee bụrụ narị afọ itoolu na iri atọ, o wee nwụọ.+6 Set dịrị ndụ otu narị afọ na ise. O wee mụọ Inọsh.+7 Mgbe Set mụsịrị Inọsh, ọ dịrị ndụ ruo narị afọ asatọ na asaa. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.8 Ụbọchị niile Set dịrị ndụ wee bụrụ narị afọ itoolu na iri na abụọ, o wee nwụọ.9 Inọsh dịrị ndụ afọ iri itoolu. O wee mụọ Kinan.+10 Mgbe Inọsh mụsịrị Kinan, ọ dịrị ndụ narị afọ asatọ na iri na ise. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.11 Ụbọchị niile Inọsh dịrị ndụ wee bụrụ narị afọ itoolu na ise, o wee nwụọ.12 Kinan dịrị ndụ afọ iri asaa. O wee mụọ Mahalalel.+13 Mgbe Kinan mụsịrị Mahalalel, ọ dịrị ndụ narị afọ asatọ na iri anọ. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.14 Ụbọchị niile Kinan dịrị ndụ wee bụrụ narị afọ itoolu na iri, o wee nwụọ.15 Mahalalel dịrị ndụ ruo afọ iri isii na ise. O wee mụọ Jered.+16 Mgbe Mahalalel mụsịrị Jered, ọ dịrị ndụ narị afọ asatọ na iri atọ. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.17 Ụbọchị niile Mahalalel dịrị ndụ wee bụrụ narị afọ asatọ na iri itoolu na ise, o wee nwụọ.18 Jered dịrị ndụ otu narị afọ na iri isii na abụọ. O wee mụọ Inọk.+19 Mgbe Jered mụsịrị Inọk, ọ dịrị ndụ narị afọ asatọ. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.20 Ụbọchị niile Jered dịrị ndụ wee bụrụ narị afọ itoolu na iri isii na abụọ, o wee nwụọ.21 Inọk dịrị ndụ afọ iri isii na ise. O wee mụọ Metusela.+22 Mgbe Inọk mụsịrị Metusela, o soro ezi Chineke na-eje ije ruo narị afọ atọ. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.23 Ụbọchị niile Inọk dịrị ndụ wee bụrụ narị afọ atọ na iri isii na ise.24 Inọk wee soro ezi Chineke+ na-eje ije.+ Ma ọ nọkwaghị, n’ihi na Chineke kpọpụrụ+ ya.25 Metusela dịrị ndụ otu narị afọ na iri asatọ na asaa. O wee mụọ Lemek.+26 Mgbe Metusela mụsịrị Lemek, ọ dịrị ndụ narị afọ asaa na iri asatọ na abụọ. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.27 Ụbọchị niile Metusela dịrị ndụ wee bụrụ narị afọ itoolu na iri isii na itoolu, o wee nwụọ.28 Lemek dịrị ndụ otu narị afọ na iri asatọ na abụọ. O wee mụọ nwa nwoke.29 O wee gụọ ya Noa,+ sị: “Onye a ga-ewetara anyị nkasi obi n’ọrụ anyị nakwa ná ndọgbu anyị na-adọgbu onwe anyị n’ọrụ n’ihi ọnụ Jehova bụrụ ala.”+30 Mgbe Lemek mụsịrị Noa, ọ dịrị ndụ narị afọ ise na iri itoolu na ise. N’ime oge ahụ, ọ mụrụ ụmụ ndị ikom na ụmụ ndị inyom.31 Ụbọchị niile Lemek dịrị ndụ wee bụrụ narị afọ asaa na iri asaa na asaa, o wee nwụọ.32 Noa gbara narị afọ ise. E mesịa, Noa mụrụ Shem,+ Ham+ na Jefet.+


text: 19 Ekem ẹditịn̄ ẹnọ Joab ẹte: “Sese! edidem ke atua, enye ke ofofụhọ Absalom.”+2 Ntre, edinyan̄a oro ẹkenyenede usen oro akabade edi n̄kpọ mfụhọ ọnọ kpukpru owo, koro mmọ ẹkekopde ẹdọhọde ke usen oro ẹte: “Edidem okop ubiak aban̄a eyen esie.”3 Ntre mme owo ẹdaha ndịbe ndịbe ẹnyọn̄ obio,+ kpa nte mme owo ẹsidịbede ẹnyọn̄ ke ini bụt anamde mmọ ke ntak ẹfen̄ede ke ekọn̄.4 Ndien edidem ofụhọ n̄kpọ ke iso, onyụn̄ atua ke ọkpọsọn̄ uyo ete: “Eyen mi Absalom! Absalom eyen mi, eyen mi!”+5 Ekem Joab odụk etiene edidem ke ufọk ọkọdọhọ enye ete: “Mfịn emi afo amanam bụt ọyọhọ iso kpukpru mme asan̄autom fo emi ẹnyan̄ade ukpọn̄ fo mfịn+ ye ukpọn̄ nditọiren+ fo ye eke nditọiban+ fo ye ukpọn̄ iban+ fo ye ukpọn̄ ibanesa+ fo,6 ke afo ndima mbon emi ẹsuade fi nnyụn̄ nsua mbon emi ẹmade fi; koro afo ọdọhọde mfịn emi ke mme etubom ye mme asan̄autom fo idịghe n̄kpọ ndomokiet inọ fi, koro mmetịm mfiọk mfịn nte ke edieke Absalom okpodude uwem, kpukpru nnyịn mbon eken ikponyụn̄ ikpan̄ade mfịn emi, emi ọkpọfọn fi ke enyịn.7 Ndien ke emi, daha ke enyọn̄ nyụn̄ wọrọ ketịn̄ ikọ dọn̄ mme asan̄autom fo esịt,+ koro mmotomo enyịn̄ Jehovah nte ke edieke afo mûwọrọke uka, baba owo kiet ididụhe ye afo okoneyo emi;+ ndien emi ayabiak fi akan kpukpru ubiak emi afo okopde toto ke uyen fo tutu esịm emi.”8 Ntem edidem adaha okosụhọde etie ke inuaotop,+ ndien ẹtịn̄ ẹnọ kpukpru owo ẹte: “Edidem mmọdo etie ke inuaotop.” Ndien kpukpru owo ẹdi ẹbịne edidem.Edi Israel ẹfen̄e ẹnyọn̄ọ ufọk mmọ kiet kiet.+9 Ndien kpukpru owo ẹtọhọ utọk ke ofụri esien Israel ẹte: “Edi edidem emi akanyan̄a nnyịn osio mme asua nnyịn ke ubọk,+ kpa enye akanyan̄a nnyịn osio mbon Philistia ke ubọk; ndien ke emi enye ama efehe ọkpọn̄ obio ke ntak Absalom.+10 Ndien Absalom emi nnyịn ikeyetde aran ite edi edidem+ nnyịn amakpa ke ekọn̄.+ Ntem ntak emi mbufo mînamke n̄kpọ ndomokiet ndida edidem nnyọn̄ ndi?”+11 Ndien Edidem David ọdọn̄ utom ọnọ Zadok+ ye Abiathar+ kpa mme oku, ete: “Mbufo ẹbụp mbiowo Judah,+ ẹte, ‘Ntak emi mbufo ẹkpedide mme ekperedem ndida edidem mfiak nnyọn̄ ufọk esie, ke adan̄aemi uyo ofụri Israel ama ekesịm edidem ke ufọk esie?12 Mbufo ẹdi nditọete mi; mbufo ẹnyụn̄ ẹdi ọkpọ mi ye obụk mi.+ Ntre ntak emi mbufo ẹkpedide mme ekperedem ndida edidem mfiak nnyọn̄ ndi?’13 Mbufo ẹdọhọ Amasa ẹte,+ ‘Nte afo udịghe ọkpọ mi ye obụk mi? Yak Abasi anam ntem ye ami onyụn̄ ọdọdiọn̄ anam,+ edieke afo mûkabakede udi etubom udịmekọn̄ mi kpukpru ini utu ke Joab.’”+14 Ndien enye oyụt esịt ofụri mbon Judah, mmọ ẹnyụn̄ ẹkabade ẹtie nte owo kiet,+ ndien mmọ ẹdọn̄ ẹkedọhọ edidem ẹte: “Mbọk nyọn̄ di, afo ye ofụri asan̄autom fo.”15 Ndien edidem adaha unyọn̄ onyụn̄ asan̄a tutu edisịm Jordan. Ndien mbon Judah ẹdi Gilgal+ ndisobo ye edidem man ẹda edidem ẹbe Jordan.16 Ndien Shimei+ eyen Gera+ owo Benjamin, emi otode Bahurim,+ ọsọsọp etiene mbon Judah osụhọde aka ndisobo ye Edidem David.17 Owo tọsịn kiet emi ẹtode Benjamin ẹnyụn̄ ẹsan̄a ye enye. (Ziba+ n̄ko, kpa asan̄autom ufọk Saul ye nditọiren esie efịt+ ye mme asan̄autom esie edịp ẹnyụn̄ ẹdu ye enye, mmọ ẹnyụn̄ ẹsan̄a ẹka Jordan ẹkesobo ye edidem.18 Enye onyụn̄ asan̄a ke ebiet ube mmọn̄+ ebe man ada mbonufọk edidem ebe onyụn̄ anam se ifọnde ke enyịn esie.) Ndien Shimei eyen Gera ọduọ ke isọn̄ ke iso edidem ke adan̄aemi enye oyomde ndibe Jordan.+19 Ndien enye ọdọhọ edidem ete: “Mbọk ọbọn̄ mi, kûbat ndudue unọ mi, kûnyụn̄ uti idiọk oro asan̄autom fo akanamde+ ke usen oro ọbọn̄ mi ọkọwọrọde ke Jerusalem, yak edidem okûnyụn̄ esịn oro ke esịt.+20 Koro ami asan̄autom fo mmetịm mfiọk ke ami n̄kanam ndudue; ndien, sese, mfịn emi ami ndi akpa owo ke ofụri ufọk Joseph+ ndisụhọde ndisobo ye ọbọn̄ mi edidem.”21 Inikiet inikiet, Abishai+ eyen Zeruiah+ ọdọhọ ete: “Nte owo ikpowotke Shimei ke usiene oro enye okosụn̄ide enye emi Jehovah eyetde aran?”+22 Edi David ọbọrọ ete: “Nsan̄a nso ye mbufo,+ nditọ Zeruiah, emi mbufo ẹbiọn̄ọde+ mi mfịn emi? Nte mfịn ke ẹdiwot owo ke Israel?+ Nte ami ntịmke mfiọk mfịn emi ke ami ndi edidem Israel?”23 Ndien edidem ọdọhọ Shimei ete: “Afo udukpaha.” Edidem onyụn̄ ọn̄wọn̄ọ ọnọ enye.+24 Ndien Mephibosheth+ eyeyen Saul osụhọde edi ndisobo ye edidem; enye ikonyụn̄ iyetke ukot+ esie, inyụn̄ ifatke n̄kaminua+ esie, inyụn̄ iyetke ọfọn̄ esie toto ke usen emi edidem ọkọwọrọde tutu esịm usen emi enye ọnyọn̄de edi ke emem.25 Edikem ke ini enye edide Jerusalem ndisobo ye edidem, edidem obụp enye ete: “Mephibosheth, ntak emi afo mûkasan̄ake ye ami?”26 Ndien enye ọbọrọ ete: “Ọbọn̄ mi edidem, asan̄autom mi+ akabian̄a mi. Koro asan̄autom fo ọkọdọhọde ete, ‘Yak ntịm uman ass man n̄kpawat ntiene edidem,’ koro asan̄autom fo edide mbụn̄ọ.+27 Ndien enye ọdọk mi edidọk+ ọnọ ọbọn̄ mi edidem. Edi ọbọn̄ mi edidem etie nte angel+ ata Abasi, mmọdo nam se ifọnde fi ke enyịn.28 Koro kpukpru mbonufọk ete mi ikpọwọrọke baba n̄kpọ kiet edi ẹkpekpan̄a ke iso ọbọn̄ mi edidem, edi afo emesịn asan̄autom fo ke otu mbon emi ẹdiade udia ke okpokoro fo.+ Mmọdo nso unen ke ami nnyene aba nditọn̄ọ ntak nseme+ mben̄e edidem n̄kpọ efen?”29 Edi, edidem ọdọhọ enye ete: “Ntak emi afo osụk etịn̄de se etịn̄de oro? Ami mmọdọhọ nte, Afo ye Ziba ẹbahade in̄wan̄ oro.”+30 Ndien Mephibosheth ọdọhọ edidem ete: “Yak enye akam ada kpukpru,+ ke emi ọbọn̄ mi edidem ama ọkọnyọn̄ edi ufọk esie ke emem.”31 Ndien Barzillai+ owo Gilead oto Rogelim osụhọde edi ndisan̄a ye edidem mbe nsịm Jordan man ada enye akayak ke Jordan.32 Ndien Barzillai ama ọsọn̄ etieti, enye ekedi isua anan̄;+ enye okonyụn̄ ọnọ edidem udia ke adan̄aemi enye okodude ke Mahanaim,+ koro enye ekedide ata akwa+ owo.33 Ntre edidem ọdọhọ Barzillai ete: “Afo san̄a ye ami be Jordan ndien nyọnọ fi se adiade ke Jerusalem.”+34 Edi Barzillai ọdọhọ edidem ete: “Isua ifan̄ osụhọ ọnọ mi ndidu uwem eke n̄kpetienede edidem ndọk n̄ka Jerusalem?35 Ami ndi isua anan̄ mfịn emi.+ Nte mmekeme ndifiọk eti ye idiọk, nte owo fo ekeme ndikop inem ke se enye adiade onyụn̄ ọn̄wọn̄de,+ mîdịghe nte ami mmosụk n̄keme ndikop+ uyo ikwọ emi irenowo ye iban ẹkwọde?+ Mmọdo ntak emi asan̄autom fo akpafiakde edi mbiomo+ ọnọ ọbọn̄ mi edidem?36 Koro owo fo ndisan̄a ye edidem nsịm Jordan ikam iyomke usụn̄, mmọdo ntak emi edidem ekpekpede mi utọ utịp emi?+37 Mbọk, yak asan̄autom fo afiak ọnyọn̄, yak mi n̄kakpa+ ke obio mi n̄kpere ebiet emi ẹkebụkde ete ye eka mi.+ Edi, se Chimham+ asan̄autom fo mi. Yak enye etiene ọbọn̄ mi edidem ebe Jordan; afo nyụn̄ nam ye enye se ifọnde fi ke enyịn.”38 Ntem edidem ọdọhọ ete: “Chimham ayasan̄a ye ami ebe Jordan, ami nyonyụn̄ nnam ye enye se ifọnde fi ke enyịn; ndien nyanam kpukpru se afo edidọhọde mi nnam nnọ fi.”39 Ndien kpukpru owo ẹsan̄a ẹbe Jordan, edidem onyụn̄ asan̄a ebe; edi edidem etịm Barzillai inua+ onyụn̄ ọdiọn̄+ enye, ekem enye afiak ọnyọn̄ ebiet esie.40 Ke ini edidem asan̄ade ebe ekesịm Gilgal,+ Chimham asan̄a ye enye ekesịm, ye kpukpru mbon Judah, ye ubak mbon Israel, man mmọ ẹkpeda edidem ẹsan̄a ẹbe Jordan.41 Ndien, sese! kpukpru mbon Israel ẹdi ẹbịne edidem ẹnyụn̄ ẹdidọhọ edidem ẹte: “Ntak emi+ nditọete nnyịn, kpa nditọ Judah ẹkeyịpde fi, man mmọ ẹkpeda edidem ye mbonufọk esie ye kpukpru ikọt David emi ẹdude ye enye ẹbe Jordan?”+42 Ndien kpukpru mbon Judah ẹbọrọ mbon Israel ẹte: “Koro edidem edide n̄kpet n̄kpet orụk nnyịn;+ ndien nso inam n̄kpọ emi ayatde mbufo esịt? Nte nnyịn imadia n̄kpọ edidem, mîdịghe nte ẹda enọ ẹsọk nnyịn?”43 Edi, mbon Israel ẹbọrọ mbon Judah ẹte: “Nnyịn inyene ubak duop ke idem edidem,+ imonyụn̄ inyene udeme ke David ikan mbufo. Nso idi ndien ntak emi mbufo ẹsede nnyịn ke ndek, ndien sese! nte idịghe nnyịn ikebem iso+ idọhọ ẹda edidem ẹnyọn̄ ẹdi?” Edi uyo mbon Judah ọsọn̄ akan uyo mbon Israel.


text:
Autoruns
-
Version:
-
-
Asụsụ:
-
Nbudata Autoruns
Nkọwa:
Isi atụmatụ:
- Mmalite ọnọdụ nke ngwa, ọrụ na components
- malware nsuso
- Na-ozi ọzọ banyere na ngwa ma ọ bụ ọrụ
Comments on Autoruns:
Autoruns Metụtara software:
Ngwá ọrụ iji melite usoro ịrụ ọrụ na-ebuli gameplay. The software na-enye ohere ka mepụta njikarịcha na akpaka ma ọ bụ akwụkwọ ntuziaka mode.
Na eluigwe na ala ngwá ọrụ iji chọta ọhụrụ nsụgharị nke arụnyere software. The mmekọ n'ụzọ dị irè-enyocha kwa gị usoro na-egosiputa ndepụta nke software akwadoro maka ọhụrụ.
The ngwá ọrụ na-eje ozi ma melite usoro ịrụ ọrụ. The software bụ ike idozi njehie na usoro ma hichaa ndekọ nke ihe mkpofu.
The zuru ezu ngwá ọrụ iji melite usoro ịrụ ọrụ. The software bụ ike wepu usoro mkpofu, inye nchebe na-egbochi mgbasa ozi.
A na-ewu ewu software ọcha na-ebuli usoro. The software-enye gị ohere iji wepụ na ndekọ data ma hichaa akụkọ ihe mere eme nke internet ọrụ.
The ngwá ọrụ na-ebuli ma hichaa usoro si enweghị isi, faịlụ. The software-enye gị ohere ihichapụ nwa oge faịlụ na-eduzi ndị defragmentation nke diski ike gị.
The software wepụ enweghị isi faịlụ, mgbakwunye na irighiri ihe ndị ọzọ na usoro. The software enyere wepụ ọmụma site na ndekọ ma weghachi usoro bụrụ na nke okuku.
Ngwá ọrụ na-ebuli na dịkwuo usoro ịrụ ọrụ. The software na-akpaghị aka na-enyocha maka usoro nsogbu na-enye ohere iji dozie njehie.
The set ngwaọrụ ọcha ma na-ebuli sistemụ. The software-enye gị ohere jikwaa na usoro na-ewepụ ndị na-enweghị isi, faịlụ.
The ngwá Ị kpọghee ekwt faịlụ na-ekpochi site usoro n'ibu. Ọ na-akwado mkpochapu dị iche iche na usoro njehie n'oge ọrụ na faịlụ.
The software agafeta music faịlụ, na obere vidiyo ma ọ bụ ndepụta ọkpụkpọ n'etiti iPhone, iPod, iPad na kọmputa na ma ntụziaka.
The software na-lekwasịrị anya mma nkwurịta okwu na internet na nke kacha nta nke puru omume nke onye data leakage.
The software idetuo DVD-enweghị àgwà ọnwụ. Ọzọkwa software na-agụnye ngwaọrụ mpikota onu, ihichapụ na tọghata draịva ọdịnaya.
The software na nnukwu nchekwa data nke aghụghọ na ikwado Itie nke egwuregwu kọmputa. The software-enye gị ohere ịbanye Koodu na okwuntughe na-ewu ewu egwuregwu.
The multifunctional file-ekere òkè ahịa nke na-enyere ele na ndekọ na ọdịnaya nke ndị ọrụ ndị ọzọ na ibudata na faịlụ ndị ahọrọ.
Lee ihe software
Ọrụ usoro:
- Windows
- Android
Top software:
Lee ihe software


text:
BAỊBỤL NSỌ—NSỤGHARỊ ỤWA ỌHỤRỤ NKE AKWỤKWỌ NSỌ
Ị̀ ga-achọ ịgụ isiokwu a n’asụsụ %%?
Luk 14:1-35
14 N’otu oge, mgbe ọ banyere n’ụlọ otu n’ime ndị na-achị achị bụ́ onye Farisii n’ụbọchị izu ike ịga rie nri,+ ha nọ na-ele ya anya.+2 Ma, lee! otu nwoke nke na-arịa ọrịa ahụ́ mmiri nọ n’ihu ya.3 Ya mere, Jizọs jụrụ ndị ahụ maara Iwu na ndị Farisii, sị: “Iwu ọ̀ kwadoro ịgwọ ọrịa n’ụbọchị izu ike ka ọ̀ bụ na ọ kwadoghị?”+4 Ma ha gbachiri nkịtị. N’ihi ya, o seere nwoke ahụ n’aka, gwọọ ya ma sị ya lawa.5 O wee sị ha: “Ònye n’ime unu ga-ahapụ ịdọpụta nwa ya nwoke ma ọ bụ ehi ya ozugbo ma ọ bụrụ na ọ daba n’olulu mmiri+ n’ụbọchị izu ike?”+6 Ha enweghịkwa ike ịsa ya okwu n’ihe ndị a.+7 Mgbe ọ hụrụ otú ndị a kpọrọ òkù si na-ahọrọ ebe kasị elu, ọ gara n’ihu inye ha otu ihe atụ, sị:+8 “Mgbe mmadụ kpọrọ gị òkù ịbịa oriri alụmdi na nwunye, anọdụla n’ebe kasị elu.+ Ma eleghị anya, ọ kpọrọ onye a na-akwanyere ùgwù karịa gị òkù n’oge ahụ,9 onye ahụ nke kpọrọ gị na ya òkù ga-abịa sị gị, ‘Ka onye a nọrọ n’ebe ahụ.’ Mgbe ahụ, ị ga-eji ihere bilie gaa nọrọ n’ebe kasị ala.+10 Kama mgbe a kpọrọ gị òkù, gaa nọdụ n’ebe kasị ala,+ ka ọ ga-abụ na mgbe onye ahụ kpọrọ gị òkù bịara, ọ ga-asị gị, ‘Enyi m, gbagoo n’ebe ka elu.’ Mgbe ahụ, ị ga-enwe nsọpụrụ n’anya ndị ọbịa ibe gị niile.+11 N’ihi na onye na-ebuli onwe ya elu, a ga-eweda ya ala, onye na-eweda onwe ya ala, a ga-ebuli ya elu.”+12 O wee gwa nwoke ahụ nke kpọrọ ya òkù, sị: “Mgbe ị na-akpọ ndị mmadụ ka ha bịa rie nri ehihie ma ọ bụ nri anyasị, akpọla ndị enyi gị ma ọ bụ ụmụnne gị ma ọ bụ ndị ikwu gị ma ọ bụ ndị agbata obi gị bara ọgaranya. Ma eleghị anya, ha nwekwara ike ịkpọ gị òkù n’oge ọzọ, ọ ga-abụkwa ịkwụ gị ụgwọ.13 Kama mgbe ị na-akpọ oriri, kpọọ ndị ogbenye, ndị nwere nkwarụ, ndị ngwọrọ, ndị ìsì;+14 ị ga-enwekwa obi ụtọ, n’ihi na ha enweghị ihe ọ bụla ha ga-eji kwụọ gị ụgwọ. N’ihi na a ga-akwụ gị ụgwọ ná mbilite n’ọnwụ+ nke ndị ezi omume.”15 Mgbe otu n’ime ndị ọbịa ibe ya nụrụ ihe ndị a, ọ sịrị ya: “Obi ụtọ na-adịrị onye ga-eri ihe n’alaeze Chineke.”+16 Jizọs sịrị ya: “Otu nwoke nọ na-akpọ ndị mmadụ ka ha bịa maka nnukwu nri anyasị, ọ kpọkwara ọtụtụ ndị òkù.+17 O wee zipụ ohu ya n’oge awa a ga-eri nri anyasị ahụ ka ọ gaa gwa ndị ahụ a kpọrọ òkù, sị, ‘Bịanụ,+ n’ihi na a kwadowo ihe niile.’18 Ma ha niile malitere ịrịọ ka a hapụ ha.+ Onye mbụ sịrị ya, ‘Azụrụ m ubi, m ga-agarịrị hụ ya; ana m arịọ gị, Ka a gụpụ m.’+19 Onye ọzọ sịkwara, ‘Azụrụ m ehi iri e jikọrọ abụọ abụọ, ana m agakwa ileru ha anya; ana m arịọ gị, Ka a gụpụ m.’+20 Onye ọzọ sịkwara, ‘M ka lụrụ nwaanyị,+ n’ihi ya, apụghị m ịbịa.’21 Ya mere, ohu ahụ bịara kọọrọ nna ya ukwu ihe ndị a. Mgbe ahụ, onyeisi ezinụlọ ahụ were iwe wee sị ohu ya, ‘Gaa ọsọ ọsọ n’okporo ámá na n’ụzọ ámá obodo, kpọbata ndị ogbenye na ndị nwere nkwarụ na ndị ìsì na ndị ngwọrọ n’ebe a.’+22 Mgbe oge gatụrụ, ohu ahụ sịrị, ‘Nna anyị ukwu, e mewo ihe i nyere n’iwu, ma a ka nwere ohere.’23 Nna ya ukwu wee gwa ohu ahụ, sị, ‘Gaa n’okporo ụzọ+ na n’ebe ndị a gbara ogige, rụgide ha ka ha bata, ka ụlọ m wee ju eju.+24 N’ihi na ana m asị unu, Ọ dịghị onye ọ bụla n’ime ndị ahụ a kpọrọ òkù nke ga-edetụ nri anyasị m ire.’”+25 Ma oké ìgwè mmadụ so ya na-eme njem, o wee tụgharịa sị ha:26 “Ọ bụrụ na onye ọ bụla abịakwute m ma ọ kpọghị nna ya na nne ya na nwunye ya na ụmụ ya na ụmụnne ya ndị ikom na ụmụnne ya ndị inyom asị, ee, kpọọkwa ọbụna mkpụrụ obi ya asị,+ ọ pụghị ịbụ onye na-eso ụzọ m.+27 Onye ọ bụla nke na-adịghị eburu osisi ịta ahụhụ ya ma na-eso m apụghị ịbụ onye na-eso ụzọ m.+28 Dị ka ihe atụ, ọ̀ dị onye n’ime unu nke chọrọ iwu ụlọ elu, nke na-agaghị ebu ụzọ nọdụ ala gbakọọ ihe ọ ga-efu,+ ka o wee hụ ma ò nwere ihe ga-ezu iji wuchaa ya?29 Ma ọ́ bụghị ya, o nwere ike ịtọ ntọala ya ma ọ gaghị enwe ike iwucha ya, ndị niile na-ahụ ya pụrụ ịmalite ịkwa ya emo,30 na-asị, ‘Onye a malitere iwu ụlọ ma o nweghị ike iwucha ya.’31 Ma ọ bụ, olee eze nke na-aga ibuso eze ọzọ agha, nke na-agaghị ebu ụzọ nọdụ ala gbaa izu ma ò nwere ike iji puku ndị agha iri lụso onye ji puku ndị agha iri abụọ na-abịa imegide ya ọgụ?+32 N’ezie, ọ bụrụ na ọ pụghị ime otú ahụ, mgbe onye ahụ ka nọ n’ebe dị anya, ọ na-ezipụ ìgwè ndị nnọchiteanya wee rịọ ya ka ya na ya mee udo.+33 N’ụzọ dị otú ahụ, n’ezie, ọ dịghị onye ọ bụla n’ime unu nke na-ahapụghị ihe niile o nwere+ nke pụrụ ịbụ onye na-eso ụzọ m.34 “N’ezie, nnu dị mma. Ma ọ bụrụ na nnu adịkwaghị atọ ụtọ, gịnị ka a ga-eji mee ka ọ dị ụtọ?+35 Ọ dịghị mma ka e tinye ya n’ala ma ọ bụkwanụ ka e were ya mere nri ala. Ndị mmadụ na-awụfu ya n’èzí. Onye nwere ntị ige ntị, ya gee ntị.”+