text:
Powèm pa Gary Daniel
Dappiyanp
Ak youn gwo tètgridap
nan men mwen
oun ti godèt kafe
bò tichèz ba mwen
mchita ap souse kòzman
moun nan lakou lakay lage
nan monn lan pou zòt tankou m
kab jwi
Mwen souse tout klate limyè
ki ta soti awoze lespwa kblayi nan nanm mwen
demen Ayiti gen pou l miyò
kanmenm, kanmenm
Anpil kesyon poze sou zak
kap fèt nan peyi a:
zak politik, dappiyanp ekonomik,
zak byennèt sosyal.
Pa janmen gen repons ki pi klè pase
repons reyalite lavi a bannou.
Depi mte ti katkat se goumen map aprann
nou, Ayisyen konn goumen. Depi mte ti katkat
se trayizon nap aprann kòman
pou nou pote labanyè ladann.
Jodi a nan lekòl lavi peyi nou an
youn degre dòktora
fè renk tanmen resevwa moun ki vle
aprann pou demen piske
ka bouki pa ka malis
ni li pa ka sòyèt.
Bacha chita ak bacha men
pitit sòyèt detui pitit sòyèt.
Pitit sòyèt aprann byen kouman
tab se kay bacha sa rete.
Pitit sòyèt se lan men
lkenbe kwiy li pou li manje.
Moriso te di: blan pa pran pòtre m
mdi blan kite m mouri grangou
Wa Kreyon wè malè
Tirezyas ret bèbè
lajan gen koulè blan.
Ti difevole anba linèt nwè
makout,
janklodis
tren chouchou
kòk savann
bò tab twa pye
lavalas debò
teknokrat malpwòp
poli tichien zòt mete
eskize m!
politisyen mil po
mil koulè.
Jodi a nan lekòl lavi peyi nou an
youn degre dòktora inivèsite leta
fè renk tanmen resevwa moun ki vle
aprann kouman pou yo di:
blan kite m mouri grangou
kwiy la koule
savon lave pa pwazon
se vant mennen sa bay
Jodi a nan lekòl lavi peyi nou an
youn degre dòktora inivèsite leta
fè renk tanmen resevwa mounn ki vle
aprann jodi pou moutre timounn repete demen
blan kite m mouri grangou
konsa ma aprann separe
si se Ayisyen mwen ye
si se moun mwen ye
ma separe sa mgen
pa sa mpa genyen
Jodi a nan lekòl lavi peyi nou an
youn degre dòktora inivèsite leta
fè renk tanmen resevwa mounn ki vle
aprann konnen di
blan pa di ou vin ride m
pou lè w pran
pou sa pa deranje m
ma konnen se sòt mwen sòt
demen npap ekri ni rele bondye
bondye katolik
bondye pwotestan
bondye mizilman
bondye bouda bèltèt
bondye vodouyizan
ki chita ap gade masak sitesolèy
siteboston
sitekaton
sitetach
sitelento
lafòsèt
sitelesko
raboto
kasolèy
lòtbò kanal
kaytikam
nanbwochèt
solino
lakoufoumi
koridòbastya
siteletènèl
Men Pèletènèl Bondyemalere!
Blan kite m mouri grangou!
Ayè m te gen lendepandans
Ayè mte pran lendepandans nan lans
Ayè ankò anba boulèt san lèt
Tipè a te kraze ze san jòn lan
Dekilakyèl! San labsolisyon
Henben! Blan kite m mouri grangou!
Jezikri pye poudre se pou w sèlman l
te mache!
Blan kite m mouri grangou
Desalin roule nan sèkèy li
Se Tousen kap touse ak chagren
Mwen di blan kite m mouri grangou
Drapo n ble ak rouj
Ak osnon san bone frijyen
Vanyan palmis titèt nen pwenti
Mèt fèy fin tete pòsyon
Anrikristòf papa!
Rim sèvo koupe souf Ayisyen.
Grangou mouri kite m
Blan di mwen
Ma pibon pase drapo flote.
Ma pi ganm san pye
San tèt,
Ma vejetab,
Ala youn bon manje!
Dappiyanp lan va fèt pi byen
Poulepeyi, Poulèsantèt.
Vwal
Zye lespri fèmen
bandwòl lanwasè mare
lakontantman san ne dri
rip! rip! dechire limyè
flap!flap! trennen sèvèl
nan boulva kanaval mil koulè
zobop sèvo pichon
kat mi san fenèt san pye wo
pran l jan w vle
grenpe monte glise desann
vlap! vlap! kale l
lanbe l, klere l, sire l
miwa kat je kontre
pèse tiyoup! tiyoup!
vwal po zye lespri fimen
pouf! pouf! lafimen kite tras
prent lanjelis nan fant ayè
ak jodi.
Nou younn pa wè.
Gary S. Daniel / Nèg Gonbolyen
Powèm pa Johnny Bélizaire
Lavironn dede
Èske m gen chans
flote drapo m
yon dènye fwa
èske ble e rouj
la pa detènn
di m kilè
bikolò m ap rejwenn valè l
Drapo m vle pale
e kisa l di:
“Pa pran m pou dekore lari
Pa pran m pou dekore riyèl
Piga w mete m nan tèt jenn fanm
Pa fè m sèvi riban timoun jadendanfan
E pa menm mete m bare blad tete w
Nan fon kè w
Ou konnen byen ou pa renmen w
Se chak jou ou ap gade m
Sire kon peiny ti dan
Chifonnen kou soupyè ki sou bourik
Epi jodi diswi me
Ou te gentan pi bon zanmi m
Ou se sèl patriyòt
Vouzan pou ou mouche
Lavoum pou ou madanm
Bisantnè lendepandans
Drapo blan etranje
Flote sou zile a
Jouk jounen jodi
Dirijan m son w bak kennedi
Lame m se yon pwazon pèpè
Sekirite m son “tout par et pour la métropole”
Tipinèz kote w
Sikonstans lavi ki rann ou 'hors la loi'
Mwen menm se dilè politik
Ki rann mwen restavèk
Se yo ki lakòz
Jodi diswi me
Drapo m neye
Ak rèv mwen
Nan lanmè san bout
Ble e rouj mwen
Fè nofraj
Nan oseyan lavironn dede
Johnny Bélizaire (Amiens, jou ki te 16 me 2005; Non à la guerre! Bas les armes!)
Powèm pa André Fouad
Se zetwal Ayiti mwen ye
Ti gout pa ti gout chagren
chagren ti gout pa ti gout
peyi ti gout pa ti gout
ti gout pa ti gout peyi
zile ti gout pa ti gout
ti gout pa ti gout zile
ou ta di ti gout lenk
ki tonbe sou fle
vwa lonbray
kou vwa zandolit
vlope rèv yon peyi
yon peyi potre danfans mwen
potre ralemennenvini m
potre limyè m potre demen m
potre kilti m potre potomitan libete m
Zetwal li briye
mwen damoul
lan nwit li senyen tanzantan
mwen damoul tanzantan
rèv li rete nan wout
lespwa li kangoule
mwen damoul tanzantan
lan nwit li ka bèl
mwen vle ba li tout koulè kè m genyen
AYITI, AYITI CHERI se yon djakout zetwal
andann kè m ki plen ti flè lanmou.
André Fouad (powèm sa a te pran dezyèm pri nan konkou powèm Haiti Tribune te òganize pou Jounen Mondyal Kreyòl 28 oktòb 2005)
Powèm pa Denizé Lauture
(sans tit)
Dyòl mwen krache san
Ak chak son li pouse.
Mwen sòti nan zantray yon nasyon
Ki genyen nanm li kloure
Tèt anba
Sou yon kwa malediksyon
(tire de «The Black Warrior And Other Poems», Subpress, New York, 2006)
Pye plan lanmou an
Pou kapab gen lapè nan makòn simityè
Nou fouye depi janvye dizwisan kat lo
Pou kap gen yon bon kabann
Pou granmoun nou kouche fèmen
Vye popyè je lou yo
Annou chache flè pye plan lanmou
Pou nou simen nan demanbre nou an.
Pou granmoun cheve blanch nou
Kap fè dènye somèy yo
San kout kanno nan tèt yo
Pou nou kab jwenn men san rankin
Pou okipe nou lè nou tonbe malad
Annou bouske branch pye plan lanmou
Pou nou pare solèy nan demanbre nou an.
Pou nou kapab jwenn yon moun kènanmen
Pou panse maleng nou
Pou nou kapab jwenn yon moun bonkè
Pou mare fèy kafe sou tètfèmal nou
Annou penpennen grennbwa pye plan lanmou
Pou nou plante nan demanbre nou an.
Pou nou kapab genyen yon sous dlo pwòp
Pou pase swaf anpil nou
Pou nou kapab genyen yon jaden donnen
Pou pase grangou anpil nou
Annou chache yon rasin pye plan lanmou
Pou nou plante nan demanbre nou an.
Pou tijenndyan nou ak ti jennfi nou
Kap chante sèlman chante lanmou
Pou kapab genyen limyè nan tèt pitit nou
Tankou boul lò nannan
Annou bouske yon tiboujon plan lanmou
Pou nou plante nan demanbre nou an
Denizé Lauture (tire de Madichon sanba dlo sensè a, Edisyon Tanbou liberasyon, 2003)
Powèm pa Doumafis Lafontan
Lavi a gen oun vize komen
Pwokonsil Repiblik etwale e kannay òganizasyon sanrapò envite politisyen
malad pouvwa nan komiz yo:
Machann peyi;
Plannè resous;
Sipèvizè mendèv bon mache;
Sousou pedan;
Enfòmatè tankou Conze; e
Tout reskiyèz
Pou vini prezidan fòk Foley monte w. Tankou oun bèt mal-Foley lanse w dwat
nan fènwa. Nan moman sa a w vini oun popetwèl kap defann enterè Repiblik
etwale. Vokabilè w se pa lwa Konstitisyon 1987, entitisyon konstitisyon bay
devwa pou estabilize sosyete Ayisyen. W mete ak repibliken pou reprime dwa
sivil, w lese yo mennen w nan goumen pou plas. Devwa e responsablite w se
goumen kont teworis:
Kidnapeng e depòtasyon;
Arestasyon san manda e ilegal;
Detansyon pwolonje san chaj;
Rakle;
Tòti;
Masak; e
Ekzekisyon somè.
W konn pale francais, w konnen Montesquieu, men w pa okipe espri e w meprize
lèt lwa yo.
Oligach w pran tè peyizan;
Komèsan w se koutye ekplwatasyon travayè; e
Elit w enpoze mas pòv yo oun kilti etranje.
W ap depale sou demokrasi ki kapab parèt tankou patisipasyon nan vyolans ki
vini mondyalizasyon.
Pou oun moman, mas pòv yo ki viv kòt a kòt avèk vyolan yo kontinye vi yo nan
lapè. Mas la te eseye pwoteje tèt li, li òganize brigad vijilans, komite
katye, elatriye. Li mande eleksyon popilè, dirèk patisipasyon li, e kontwòl
tè li. Men depale lelit la vini popilè. Depale vini mele avèk reklamasyon
sosyal. Kididonk demokrasi vini pawòl mas pòv la. Depale vini jeneralize.
Sa map di la a?
Depale preside zafè leta-nasyon an prezidan popetwèl, premye minis sousou
pedan. Demokrasi monopolize tout bagay e li vini debouche nan oun kous
mal-Foley eleksyon.
Tout moun nan eleksyon!
Mèd.
Demokrasi, sèl solisyon Ayisyen, depreferans mond lan, an reyalite:
Eta-nasyon echwe;
Gouvènman pwoteje;
Enstitisyon leta kontwole;
Sosyete sivil siveye, otowout bloke, fouye chofè; e
Avilisman moun.
Tout moun kap mande jistis yo reponn tann eleksyon;
Tout moun ki vle jwenn ekite yo reponn tann eleksyon; e
Tout moun ki ta renmen genyen lapè yo reponn tann eleksyon.
W di pa gen altènatif. Enben, di nou ki ès kap asire pwosesis eleksyon yo
enpasyèl lè Nasyon Zini konplis nan masakre Ayisyen? Nou wè tip ki rele Kofi
Annan ki te denonse ilegalite lagè Iraq sèvi kouvèti pou sipòte asasina ann
Ayiti. Oun vi se oun vi kèlkilanswa Ayisyen, Arab osnon Ewopeyen.
Dènye kri!
Yo vle dyaloge.
Se tap oun pale ant lou ak mouton.
Mas pòv Ayisyen yo aprann byen leson rezon moun ki pi fò toujou pi bon; yo
pap pran nan menm pyèj la de fwa tankou apre eleksyon lane 2000.
Kanmèm yo komik move moun konsèy transnasyonal yo.
Konsa koken eleksyon yo sòti anwo paske mal-Foley e kannay entènasyonal yo
konnen politisyen malad eleksyon ap fonse toudwat nan azil kominal piske yo
pa kapab plen oun makyèt. Yo kroupi nan liy pi mal pase mandyan. Se si Swat
Team lan la pou pa kite okenn moun transfòme Repiblik kraze zo.
W sonje ansyen prezidan Dayiti ki tap fè plis si entènasyonal la te dekese
fon.
Fon.
W ta di oun twou sanfon kote chèf Lavalas la lese lale jouk li tonbe deyò
peyi a, men kap tann toujou pou li retounen fwa sa a de Lafrik Disid.
Fon.
Oun sòm won plis pase oun milya ansispan. Represyon an poko acheve bit li
swa pasifye majorite opozisyon avèk kout zam; oun bann moun mouri. Msye
Kaskèt Ble yo pi lèd, pi lèd anpil, pase tonton makout Divalye yo.
W se apot, w pote libète, byen. Ale, prese prese leve twòkèt mizè sou tèt
majorite mas pòv yo.
Tande rezonman yo: «Yo rayi nou paske nou rich.» O! W pè pèdi richès w. W pè
menm moun kap viv kòt a kòt avèk w. Piske w pè w deplwaye gwo zam fann fwa
youn pi lou pase lòt pou w kapab fè tout moun pè menm jan avèk w.
Pwoblèm w se laperèz konprann sa. E fason w ap aji esplike konsepsyon w de
lavi.
Eske gen oun sèl jis pami konbatan lib echanj sa yo?
Se oun wont kanmèm.
Sosyalis Entènasyonal la ap kondui vyolans kapitalis la. Nan premye ranje,
sak rele Lula ki te mennen lit ouvriye Brezilyen.
A! Reyèlman se rabachè Marxism konpè solèy, Jacques Stephen Alexis, te
denonse.
E Depestre.
Pa oun mo.
Nenpòt ki ès ki fè silans ap kache.
Gade!
Tankou yo tap gade chèf ki te bay peyi a endepandans zye mond lan fikse sou
Ayisyen, jodiya mòd pwodiksyon an bay fòs travay yo oun pri; tankou chèf ki
te bay peyi a endepandans, jodiya istwa mete oun tach sou chimen Ayisyen; e
tankou chèf ki te bay peyi a endepandans, jodiya pami moun yo mwen soupsone
lavi ap fè konnen li. Inifye nou. Lavi a gen oun vize komen.
Gade!
Emmanuel Wilme, Dread Wilme, prezans li nan Site Solèy li pa pè anyen. Oun
lòt fwa, Dread Wilme, vizaj briyan li avan lale nan lodela, oun vrè zanj ak
kreyatè.
Dread Wilme, ale nan lodela se pa anyen. Se pa kòmsi apre pa gen anyen. Se
pa sa ditou. Gen zak yo, fè yo, Dread Wilme, oun aksyon nan lit kont povrete
ki kreye nan oun nouvo pèsepsyon de oun nouvo siyifikasyon.
Pa fè mastibasyon entelektyèl.
Tande!
Nasyon Ayisyen ap dekouvri grandè li pa pitit gason, fiy li ki angaje nan
lit jis; pa pitit gason, fiy li kap dekouvri sa ki rele ewoyis; e pa sètitid
yap pote laviktwa.
Oun lòt fwa; Nasyon Ayisyen, plase ann avan lit liberasyon, va kouvri avèk
glwa.
Doumafis 2005
Powèm pa Jean André Constant
Bri Sapat
Mwen tande on bri
kap fè zi kap zi kap sou memwa m
se tankou yon move zangi
kap chipote jamèdodo anbal lavil
ganlè se twa degout la mizè
ki pa vle m sonje
jan farinay lespwa
te konn chavire lannwit
sou lestomak madan bwa dòm
Lè m mete zorèy mwen pi pre
M tande yon tanbou tout longè
Kap kwape laperèz mwen
Se ou cheri ?
Vin non, vin non cheri
Vin fè de pa nan pelerinay mwen
Jean André Constant 6 oktòb 2005
Powèm pa Fred Edson Lafortune
Pwenvigil
Chante ki pote koulè lanmou n
soutni chak batman kè
k'ap mouye anba lapli
pawòl ki pote plezi lang nou
trenen twa pwen sispansyon
nan kaye memwa n
men dèyè do lanmè
yon kannòt chavire
lè tout lanp etenn
lè tout limyè tenyen
fè nwa taye banda
nan nannan enspirasyon m
dousè w satiyèt rèv mwen
cheve w antòtche nan lonbrit mwen
lè tout lanp etenn
lè tout limyè tenyen
souf ou melanje ak souf mwen
tete w danse sou lang mwen
lè tout lanp etenn
lè tout limyè tenyen
ason lanmou an sonnen
lwa alsiyis danse nan tèt mwen
mwen tire lobe
nan sous plezi w
se nan blakawout la mwen santi m avè w
tanpri cheri
pa limen limyè
Fred Edson Lafortune ekstrè rekèy aparèt sou menm non an Pwenvigil
Powèm pa Jean-Dany Joachim
Lamitye
Tankou pye choublak,
ak pye lorye, osnon
tankou flè solèy
ki grandi, ki fè flè
enpi ki fennen,
lamitye tou kèk fwa
suiv menm wout la
Tankou limyè zetwal
ak lalin osnon
tankou limyè solèy
lamitye klere lavi pou lavi
De Tak Lank Pou Gonayiv
(pou Gonayiv)
Tak tak tak
Gout lank degoute
Kou dlo je
Sou fèy papye
Lapli tonbe
Van tanpèt vante
Lanati ofiske
Kretyenvivan ozabwa
Siklòn ján pase
Gonayiv pèdi pye
Lavalas debòde
Pòtoprens sezi
Pòdepè latranblad
Jeremi sispèk
Okap met men nan tèt
Savann dezole
Rasin dechouke
Jansiv gaye
Savann dezole
Lafanmi kòd nan ren
Lavi sige nan labou
Lespwa monte bwa
Pyebwa pèdi fèy
Tout fèy pèd lapawòl
Lapli tonbe
Fèy tòl chante
Kabann sèvi kannòt
Simityè pisin granrivyè
Malèpandye de gidon
Lavi fè laplanch sou kadav
Tak tak tak
Lank tounen lapawòl
Make listwa lavi
Pou malè pa bay degi
Kouvrefe
Gagòt la kòmanse
Jou a potko leve,
Vil mwen an endispoze.
Machin malè an chalkali,
Fè dappiyanp sou wout yo,
Wòch yo pran houke,
Enpitou
Tout kay,
Kabann,
Fenèt
Tab
Pran lafyèv frison.
Yo fennen-fennen.
Lannwit tounen ankò.
Respirasyon vil la koupe.
Testaman
Poukisa moun ap pase mizè?
Poukisa tout moun pa egalego?
M pap janm sispann poze kesyon.
Jean-Dany Joachim
Powèm pa Tontongi
Requiem Koudeta
(pou batay demokrasi)
Koudeta kout baton
Lamizè dlo nan je
Se menm kwelekwekwe
Lè yon pèp gen patron
Sil desann nan lari
Rele pou boule kay
Kouwè tonè lakay
Lap vin reprann lavi
Koudeta kout baton
Lekzil nan kè mare
Toupizi makakre masakre
Bay yon pèp repondonng
Si vin gen jou bèl solèy
Tanbou rara andyable
Timoun kontan ap jwe
Se gras nwit san somèy
Yon pèp ki viv 1804
Imilyasyon yanki je vèt
Menm lè yo di l analfabèt
Pap janm vin bliye Peralt
Ni zenglendo ak militè
Malgre konplisite laboujwazi
Pap ka bloke demokrasi
Yon si bèl ti rèv san fontyè
(Vermont, oktòb 1991)
Pèp mirak
Menm senk san zan apre
Lè sole fin kouche, releve, rekouche;
Apre zwazo chante, rechante, trepase
E apre yo te fè lavi depafini
Nou kenbe nap lite,
Nou kenbe nap reve.
Se mirak yon pèp lib
Ki pa vle bay legen
Lanmò sou Koudjak
Kout baton ou lanmò
Vin yon selebrasyon
Yon flè ki vle fleri
Yon limyè lavi nan tinèl.
San fizi Uzi pèp la voye wòch
San wòch pou l voye li rele anmwe
Lè l pa rele anmwe li pran bato l ale
Pou l desan Washington pou l di Alelouya!
Se yon pèp je klere ki gen yon fason
Pou l mande libète tout kote l meprize;
Libète! Libète!
Se yon pèp mirak.
Sa m ye
Mwen se lavi ak pousyè
e matyè ki solid
mwen se dlo kap koule
frechè van kap vante
nan fèy pye kokoye.
Mwen se zonbi ki vle goute sèl
travayè ki vle pou yo peye l sa l vo
kokobe ki mande pou sove diyite l.
Vi m se yon reyon ki gen tout dimansyon
yon dyalektik ant nesesite ak malchans,
ak ògèy temerè ki mande lòt Osmos
yon chwa pou m libere.
Mwen se kòk kalite ki chante anvan solèy leve
e anvan lannwit vini rive
yon mato yon plim ou yon fizi ou ta vle
anvan maldyòk ta fin dechalbore w.
Mwen se solèy anvan lalin
lanmò ki je klere e ki pa finalite
lavi ki kontinye
konba ki vin gaye
bèlte ki vin tabli
menm nan lanfè malapri.
Tontongi
Powèm pa Jamie Moon
levanjil lari
(pou Tontongi)
Timoun bondye malefase
(ri san non kay kraze de pil fatra)
leche maleng dlo sal dèyè paj listwa!
Jamie Moon
Powèm pa Pierre-Roland Bain
Aba tout jeton
Deplimen
Toufounen
Krabinen
Kankannen
Pyetinen tout jeton
Ki lage m nan won
Libète voye nouvèl
Ki sòti nan sitadèl
Jeton ak kreyasyon
Se lèt ak sitwon
Libète voye nouvèl
Li mande tout rebèl
Defalke
Detripe
Dekonstonbre
Dechouke
Dechalbore
Demanbre
Demachwele
Ekstèmine tout jeton
Libète poze kesyon
Ki bay frison
Poukisa pitit dyòl alèlè
Twouve l bèbè
Devan yon ti po silabè
Libète voye nouvèl
Li mande tout azizwèl
Fann fwa
Depatya
Retyatya tout jeton
Jeton kay frè
Jeton kay pè
Jeton kay mè
Jeton kay mèt Pyè
Jeton nan tout lekòl
K ap mete baboukèt panyòl
Kole ak lakòl
Nan bouch ti Anatòl
Nan lekòl riral
Nan lekòl nasyonal
Nan lekòl anba tonèl
Kay madan Masèl
Aba tout jeton
Jeton mèt madichon
Jeton pwofesè defas
Jeton pwofesè move ras
Jeton pwofesè mètdàm
Ki pran pòz jandàm
Jeton pwofesè lespri kolonize
Ki merite remize nan mize
Pwofesè kalèd kòk pou po
Ki pèdi dwa kriye ayibobo
Pwofesè vòlò dwa moun
Diplome nan bat timoun
Libète voye nouvèl
Pou tout pwofesè poupetwèl
M se timoun lekòl
M pa esklav lametwopòl
M pa moun Daviyon
M pa konn danse anwon
M fèt nan lakou plètil
M pa zanmi ensiswatil
M pa kouto debò
Ou mèt pran wout lòtbò
M pa tyoul
Menmsi m konn choute boul
M pa restavèk
Se flè zetwal mwen ki poko rèk
M pa espyon
M se zanmi linyon
Pa ban m misyon
M pa sèvis sekrè
Ou fè yon gwo erè
Pa vide pwazon zenglen
Nan nannan sèvo mwen
Kite m fout trankil mwen
Ak lang mwen
Kite m pale lang mwen
Ak vwazen mwen
Ak zanmi mwen
Ak ti kamarad mwen
Nan klas mwen
Nan lakou lekòl mwen
Nan legliz mwen
Nan biwo leta mwen
Ou mèt disparèt
Tankou mayi pèpèt
Ou mèt kraze rak
Menmsi ou se yon nèg ki tyak
Libète voye nouvèl
Ki sòti nan sitadèl
Jeton ak kreyasyon
Se lèt ak sitwon
Pierre-Roland Bain jou ki 26 janvye 2002
Powèm pa Patrick Sylvain
Pou Lanmou ak Lavi
(pou Edwige ak Fedo)
Nan defilman lane,
Kwak langaj ak peyi
Simante n,
Zanmitay nou vin deboutonnen
E nou parade nan vi pèsonèl lòt
Ak kè kontan, kriye, rèv e konfyans.
Mo mouvmante m,
Pote m ale nan solèy kouche
Souri ou kote yon vwa hap ki tap dòmi
Pandan lontan fè tande l lè Fedo trankilman
Tonbe sou nòt ekzat lan.
Haiti holds surprises.
Although hate is rampant,
Love quietly shelters in the boondocks.
Anpil kle, anpil akò.
Hap lan, menmjan ak yon akolit,
Se yon enstriman difisil pou metrize.
Fil redi, son apezan.
Fòm elegan epi senp tounen konpleksite l.
Enstrimantalis sa a dwe pasyan
Avèk dwèt li byen donte.
At the crossroads center, love opens like a petal.
One arrives from Miami, the other from New York.
Entertwined roots, a melody ascends.
Angels, spirits, ancestors, all gather
To stitch this love that started
With a simple smile and then a burst of laughter.
Haiti holds surprises,
Even after your departure,
It has your gift reserved.
Avèk tan, Fedo metrize hap lan
Epi kòmanse tradui sekans kè l
Sou chak kle. Egu, pla, dou.
Minè ak majè.
Chak son ondile rapwoche
Hap la ak hapis lan.
On the emotional terrain,
Love is a collision of souls
That drifts one like waves
And where tears and laughter mesh.
You are no longer at a juncture,
Loves melody is at your hearts crevices.
I hope each hour will be an hour of enjoyment
Even when teeth may grind,
Or the conjugal bond feels tectonic,
Reminisce about your simple pleasantries,
And recall us who fêted your loves coronation.
Maryaj se pa zèl klanpse,
Ni yon toutrèl ki pandye fas-anba.
Maryaj se yon akonpayman:
Dwèt ak kòd gita,
Bwòs ak twal penti.
Immerse in each others terrain
As to become each ones spring
So the glutton of bachelorhood
Will not dip in your marital well.
Lanmou se metafò yon mond
Kote emosyon blèz ak bèl rèv chita.
Konsatou, lanmou se yon lokatè
Pou fristrasyon ak movesan.
Kòm achitèk mo, youn se tradiktè
Lòt la ekriven, sonje pou n chwazi
Mo inofansif, mo envitan
Pou navige langaj nou.
Flowers must be planted with care
And in your affectives garden,
Include your soul so that each flower blossomed
Will be one of hope.
Sere moman sa a nan malèt devosyon n,
Epi kite dousè nou te resanti
Lè nou te fèk touche fondasyon lòt.
Sonje premye anbrasad, timid men dyanm.
M swete beyatitid zanj nan zile n
Pral kloche kontantman pa n
Epi vag son hap la kreye an, pral bèse n
Nan yon oseyan plezi misikal.
(Tr. 12 Novanm 2004)
Ozabwa
Gen yon sèkèy nan pòmdadan m,
Èv mouri nan rèv mwen
Kounyen an, m bezwen yon zetwal dezirab
Pou m kriye doulè sou zorye tete l.
Pa gen lèt, pa gen Èv, pa gen rèv.
Tout rèn ozabwa,
Freda anba dra,
Fanm lafrechè anba-zaj fè mikalaw
Nan yon lawonn pou grinbak,
Choublak sou pwatrin
Kache sant latrin lavi.
Zye m dekòlte pou m gade
Yon pwosesyon foumi
Nan lari pokann abiye,
Pyeton zonbifye trebiche,
Memwa mò tache sou miray Sakrekè.
M anvi kriye men swafte lavi
Petri blad dlo m. Yon fiyèt kilbite
Anba yon bokit dlo pandan
De tigason pran pise sou yon lame-foumi.
Mwen ta ri, men kann rasi mazora m.
(Dec. 13, 2005)
Pòtoprens
Vil san prens, ni pò
Pou akoste yon milyon abitan
Kap kannale nan Atlantik
Pou bouske lavi nan Atlantis.
Vil Agwe, vil nofraje, vil mistik.
Pòtoprens, vil san prens,
Vil pousyè ki akouche bidonvil,
Vil mitrayèt touse katouch
Nan kòtòf lespwa.
Pòtoprens, vil site vale solèy
Vil san prensip, vil kidnaping,
Lanmò oubyen greenback,
Vil boulsuif kifè zanmitay
Monte masuife.
Vil politik tik-tak-to,
Bòdwo wo, pa gen dlo,
Lawouze kriye pou fiyèt
Ki foule anba bokit,
Lamas pran zèl nan janbe limon
Moustik tounen lopital malarya.
Kat-kat klimatize gonfle ego,
Pousyè fè replik ak nen,
Menm pyebwa touse koklich.
Peyi m bato,
Pa gen ni van, ni dlo.
Tout zye brake sou Atlantik.
Pòtoprens, vil san prens
Ni pò pou akoste lespwa.
Yon Moman Refleksyon
Limyè lalin mwa dawout nan Cape Cod
Akonpaye m nan pwomnad solitè m
Ki mande poze yon kè chevalye ki fatige.
Vag lanmè yo dewoule youn aprè lòt
Nan yon resital ki chichote laperèz.
Pye mouye, san poze mwen deboukle
Sandal an kui mawonnat mwen yo,
Sab dous e tanpere satiyèt pla pye m.
Mwen frennen mach mwen pou m admire
Zetwal yo kap briyonnen.
Ki limyè mwen diminye nan kè m?
Mwen santi m lou nan yon sakit koupab.
Mwen konnen lajenès pa pèmanan,
Menm goyelan ki akwobatik e san perèz
Sipoze bat zèl yo epi tonbe mouri arebò lanmè.
Nan nwasite lanmè, kèk limyè vasiye
Pandan kim blanch vag yo vin mouri bò pye m.
M pwomennen ak zye m fikse sou fimaman an,
Mwen pile zèb-lanmè ak kokiyaj fele.
Zetwal yo doleyanse angwas mwen an silans.
(Tr. Septanm 2004)


c: text/html

text: 1Seyè a di ankò: -Koulye a, nonm o! Men mesaj pou ou bay mòn Izrayèl yo, koute sa Seyè a voye di nou. 2Wi, men mesaj mwen menm, Seyè sèl Mèt la, voye ban nou: Lènmi moun Izrayèl yo ap pase nou nan betiz, y’ap di: Tout ansyen mòn sa yo pou nou koulye a! 3Se poutèt sa, bay mesaj sa a. Fè yo konnen sa mwen menm, Seyè sèl Mèt la, voye di yo: Lè nasyon ki sou fwontyè nou yo te anvayi peyi Izrayèl la pou yo te piye l’, pou yo pran l’ pou yo, tout moun t’ap pale sou nou, yo t’ap pase nou nan betiz. 4Enben, koulye a, mòn peyi Izrayèl yo, koute sa Seyè sèl Mèt la voye di nou. Men mesaj Seyè a bay pou tout mòn ak tout ti mòn, pou tout ravin ak tout fon nan peyi a, pou tout kay kraze moun yo kouri kite ak pou tout lavil yo ki tounen mazi. Moun lòt nasyon ki sou fwontyè nou yo te piye nou, yo te pase nou nan betiz. 5Men sa mwen menm, Seyè sèl Mèt la, di ankò: M’ap move anpil, m’ap denonse lòt nasyon ki sou fwontyè nou yo. M’ap denonse tout moun nan peyi Edon an tou. Lè yo t’ap pran peyi mwen an pou yo te piye l’ nèt ale a, yo pa t’ manke kontan, yo pa t’ manke pase nou nan rizib. 6Se poutèt sa, men mesaj pou ou bay peyi Izrayèl la. Pale ak tout mòn yo, tout ti mòn yo, tout ravin yo ak tout fon yo. Di yo: Men sa Seyè a voye di: Koulye a mwen move, mwen fache, m’ap pale! Wi, nou te soufri lè lòt nasyon yo t’ap joure nou. 7enben wi, men sa mwen menm, Seyè sèl Mèt la, di: Mwen leve men m’ pou m’ fè sèman lòt nasyon ki sou fwontyè nou yo pral peye pou jan yo te pase nou nan betiz la. 8Men, sou tout mòn peyi Izrayèl yo, pyebwa yo pral fè fèy ankò, y’ap donnen pou nou menm, pèp mwen an, pèp Izrayèl la. Paske nou pa lwen tounen nan peyi nou. 9Paske mwen kanpe la avèk nou. Mwen pral swen nou. Tè jaden nou yo pral raboure, yo pral plante. 10Mwen pral fè tout moun fanmi pèp Izrayèl yo peple, yo pral vin anpil. Tout lavil yo pral plen moun. Yo pral rebati tout kay ki te kraze yo. 11Mwen pral fè ni moun ni bèt peple nan peyi a. Yo pral vin anpil, y’ap fè anpil pitit, m’ap fè nou rete kote nou te konn rete anvan an. M’ap fè nou viv pi byen pase jan nou te konn viv la. Lè sa a, n’a konnen se mwen menm ki Seyè a. 12M’ap mennen nou tounen, nou menm moun pèp Izrayèl yo, pou nou ka viv nan peyi nou an. Nou pral pran peyi a pou nou. Peyi a pral rele nou pa nou. Li p’ap janm kite pitit li yo mouri ankò. 13Men sa Seyè sèl Mèt la di ankò: -Yo te mache di: Peyi a ap manje moun li yo. L’ap touye tout pitit moun ki rete ladan l’ yo. Se te vre. 14Men, depi jòdi a, peyi a p’ap manje moun li yo ankò, li p’ap touye pitit moun ki rete ladan l’ yo. Se mwen menm, Seyè sèl Mèt la, ki di sa. 15M’ap fè lòt nasyon yo sispann pase nou nan betiz. Nou p’ap tande jouman yo nan zòrèy nou ankò. Yo p’ap lonje dwèt sou nou ankò pou fè nou wont. Peyi a p’ap touye pitit li yo ankò. Se mwen menm, Seyè sèl Mèt la, ki di sa. 16Seyè a pale avè m’ ankò, li di m’ konsa: 17-Nonm o! Lè moun pèp Izrayèl yo te rete nan peyi yo a, yo mennen bak yo yon jan ki mete peyi a nan kondisyon li pa ka fè sèvis Bondye ankò. Lavi yo t’ap mennen an te mete yo nan kondisyon yo pa t’ ka fè sèvis pou mwen. Nan je mwen yo pa t’ pi bon pase yon fi ki gen lalin li. 18Se poutèt sa mwen fè yo santi jan mwen ka move sou yo, paske yo te fè anpil san koule nan peyi a, yo te mete zidòl toupatou. Konsa yo te mete peyi a nan kondisyon pou l’ pa t’ ka fè sèvis pou mwen ankò. 19Mwen gaye yo nan mitan lòt nasyon yo. Mwen simaye yo nan tout peyi etranje yo. Mwen pini yo pou jan yo te mennen bak yo mal ak pou tou sa yo te fè. 20Nan tout peyi kote yo rive, yo lakòz moun derespekte non mwen ki yon non apa. Yo fè moun ap di sou yo: Men pèp Seyè a wi! Yo blije soti kite peyi li te ba yo a! 21Sa te ban m’ tèt chaje pou m’ te wè jan moun pèp Izrayèl yo te lakòz moun t’ap derespekte non m’ nan tout peyi kote yo pase. 22Se poutèt sa, w’a di moun pèp Izrayèl yo: Men mesaj Seyè sèl Mèt la voye ba yo: Sa m’ pral fè a, se pa pou tèt nou m’ap fè l’, tande. Se poutèt non mwen ki yon non apa, non nou te trennen nan labou nan tout peyi kote nou pase yo. 23Menm jan nou te trennen non m’ nan labou nan mitan lòt nasyon yo, konsa m’ pral sèvi ak nou pou fè lòt nasyon yo wè jan m’ gen pouvwa, jan m’ se yon Bondye ki apa. Lè sa a, nasyon yo va konnen se mwen menm ki Seyè a. 24M’ap wete nou nan mitan nasyon yo, m’ap sanble nou soti nan tout peyi yo, m’ap mennen nou tounen nan peyi pa nou an. 25M’ap benyen nou nan bon dlo klè pou nou ka vin nan kondisyon pou fè sèvis pou mwen. M’ap mete nou nan kondisyon pou sèvi m’, m’ap wete tout vye bagay derespektan nou t’ap fè yo ak tout zidòl nou yo. 26M’ap mete lòt santiman nan kè nou. M’ap mete lòt lide nan tèt nou. M’ap wete tèt di nou an, m’ap fè nou tande lè m’ pale nou. 27M’ap mete Lespri m’ nan nou, konsa m’ap fè nou mache dwat dapre lòd mwen ban nou, pou nou fè tou sa mwen mande nou fè. N’a kenbe prensip mwen yo. 28Lè sa a, n’a rete nan peyi mwen te bay zansèt nou yo. Se nou menm ki pral pèp ki rele m’ pa mwen. Mwen menm se Bondye nou m’ap ye. 29M’ap delivre nou anba tout vye bagay mal nou t’ap fè yo. M’ap bay ble yo lòd pou yo donnen anpil. Konsa mwen p’ap janm voye grangou sou nou ankò. 30M’ap fè pye fwi nou yo ak jaden nou yo donnen an kantite. Konsa, nou p’ap nan grangou, nou p’ap wont ankò devan lòt nasyon yo. 31Lè sa a, n’a chonje jan nou te mennen bak nou mal, jan nou te fè sa ki pa t’ bon menm. Nou pral gen degoutans pou tèt nou paske nou te fè mechanste ak anpil bagay lèd devan Bondye. 32Nou menm, moun Izrayèl yo, men sa Seyè sèl Mèt la di nou: Mwen vle fè nou konnen se pa poutèt nou m’ap fè sa m’ap fè a. Non! Okontrè, se wont pou nou ta wont, se bese pou nou ta bese je nou pou sa nou te fè. 33Men sa Seyè sèl Mèt la di: Jou m’a mete nou nan kondisyon pou sèvi m’ lan, lè m’a wete nou anba tout peche nou yo, m’a kite nou al rete nan lavil nou yo, m’a kite nou rebati kay kraze nou yo. 34Tout moun k’ap pase bò jaden nou yo te wè jan yo te ravaje, jan yo te tounen dezè. Men, mwen pral fè nou travay jaden nou yo ankò. 35Konsa tout moun va di: Gade peyi ki te ravaje a non! Koulye a, li tounen yon bèl jaden tankou jaden Edenn lan. Gade jan lavil ki te fin kraze, piye, demoli yo tounen bèl lavil ak gwo ranpa plen moun non! 36Lè sa a, rès moun lòt nasyon sou fwontyè nou yo ki chape anba lanmò va konnen se mwen menm, Seyè a, ki rebati tout lavil ki te kraze yo, se mwen menm ki replante jaden ki te ravaje yo. Se mwen menm, Seyè a, ki pale. Sa mwen di m’ap fè a, m’ap fè l’! 37Seyè sèl Mèt la pale, li di: M’ap kite moun pèp Izrayèl yo vin mande m’ sekou. M’ap kite yo peple tankou yon bann mouton. 38Lavil ki te fin kraze yo pral plen moun tankou lavil Jerizalèm plen mouton yo mennen pou touye pou Bondye lè jou fèt yo. Lè sa a, tout moun va konnen se mwen menm ki Seyè a.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Se yon sòm Asaf. Bondye, moun lòt nasyon yo anvayi peyi pèp ou a! Yo antre nan kay ki apa pou ou a, yo derespekte li. Yo fè lavil Jerizalèm tounen yon pil wòch. 2Yo kite kadav moun k’ap sèvi ou yo pou zwezo nan syèl vin manje. Yo kite kadav moun k’ap viv pou ou yo pou bèt bwa vin manje. 3Yo fè san pèp ou a koule tankou dlo larivyè. San an koule tankou dlo nan tout lavil Jerizalèm. pa t’ gen pesonn pou antere kadav yo! 4Ou fè nasyon ki bò kote nou yo ap pase nou nan betiz. Wi, yo tout ap lonje dwèt sou nou, y’ap pase nou nan rizib. 5Seyè! jouk kilè w’ap rete fache ak nou? Gen lè se pou tout tan? Eske w’ap kite kòlè ou boule nou tankou dife? 6Mete ou ankòlè sou nasyon ki pa konnen ou yo, sou pèp ki p’ap sèvi ou yo. 7Paske, se yo menm ki fin touye pitit Jakòb yo, yo fin ravaje peyi kote yo rete a. 8Tanpri, pa pini nou pou peche zansèt nou yo te fè. Gen pitye pou nou! Prese vin ede nou, paske nou fin dekouraje nèt. 9O Bondye, ou menm ki delivrans nou, fè konnen se ou ki gen pouvwa! vin pote nou sekou. Delivre nou, padonnen peche nou yo pou moun ka fè lwanj ou. 10Poukisa moun lòt nasyon yo ap mande nou: -Kote Bondye nou an! Fè yo wè, devan je nou, jan w’ap pini moun ki te fè san sèvitè ou yo koule! 11Koute jan prizonye yo ap plenn non! Avèk fòs ponyèt ou, delivre moun yo kondannen amò yo non. 12Seyè, rann moun lòt nasyon yo sèt fwa laparèy pou tout joure yo joure ou yo. 13Lè sa a nou menm, pèp ou a, mouton ki nan savann ou yo, nou p’ap janm sispann di ou mèsi. Pitit an pitit, n’a fè lwanj ou.


text: 1Apre bagay sa yo, Abram fè yon vizyon. Li wè Seyè a ki t’ap pale avè l’. Seyè a di l’ konsa. Abram, ou pa bezwen pè anyen. Se mwen menm k’ap pwoteje ou. M’ sere yon gwo gwo rekonpans pou ou. 2Abram di. Seyè, Bondye, kisa ou vle ban mwen? Mwen tout fin mouri, mwen pa gen pitit. Sèl moun lakay mwen ki pral eritye m’, se Elyezè, moun peyi Damas la. 3Abram di ankò. Gade! Ou pa ban m’ pitit. Se yonn nan domestik mwen yo ki pral eritye m’. 4Lè sa a, li tande Seyè a ki di l’ konsa. Non, se pa li menm ki pral eritye ou. Se pwòp pitit zantray ou ki pral eritye ou. 5Seyè a fè Abram soti deyò, li di l’ konsa Leve je ou, gade syèl la byen. Konte zetwal yo si ou kapab. Apre sa, li di. Pitit pitit ou yo va anpil tankou zetwal nan syèl la. 6Abram mete konfyans li nan Seyè a, se konsa Seyè a fè l’ gras. 7Seyè a di. Se mwen menm, Seyè a, ki te fè ou soti lavil Our nan peyi Kalde a, pou m’ te ka ba ou peyi sa a pou ou. 8Abram di. Seyè, Bondye, kijan pou m’ fè konnen peyi sa a pou mwen vre? 9Seyè a di l’. Pran yon ti gazèl bèf twazan, yon fenmèl kabrit twazan, yon belye twazan, yon toutrèl ak yon jenn pijon. 10Abram al pran tout bèt sa yo, li koupe yo mitan pou mitan, li mete moso yo yonn anfas lòt. Men, li pa koupe zwazo yo an de. 11Chak fwa malfini karanklou vin pou desann sou vyann bèt yo, Abram pouse yo ale. 12Solèy tapral kouche lè dòmi vòlè Abram. Li dòmi nèt ale. Epi yon sèl lapèz pran l’ nan dòmi an. Kote l’ te ye a vin fè tout nwa. 13Seyè a di l’. Konnen sa byen: Pitit pitit ou yo pral viv tankou etranje nan yon peyi ki pa pou yo. Y’ap fè yo tounen esklav, y’ap peze yo pandan katsanzan (400 an). 14Men, apre sa, m’ap pini nasyon ki va pran yo fè esklav la. Konsa, lè lè a va rive pou yo kite peyi sa a, y’a soti avèk anpil anpil richès. 15Kanta ou menm, ou pral mouri ak kè poze, ou pral jwenn zansèt ou yo ki mouri deja. Wi, anvan ou antre anba tè, wa viv lontan san ankenn pwoblèm. 16Apre kat jenerasyon, pitit pitit ou yo va tounen isit la, paske se pou nou tann moun Amori yo rive nan dènye bout mechanste yo. 17Apre solèy fin kouche, te fè nwa anpil. Epi men li, yon recho ki t’ap fè lafimen ansanm ak yon gwo bwa dife tout limen parèt. Yo pase nan mitan moso vyann bèt yo. 18Se jou sa a Seyè a te pase kontra avèk Abram. Li di l’ konsa M’ap bay pitit pitit ou yo tout peyi sa a, depi larivyè Lejip, rive jouk larivyè Lefrat la. 19Sa vle di tout peyi kote moun Keni yo, moun Kenizi yo, moun Kadmon yo, 20moun Et yo, moun Ferezi yo, moun refayim yo, 21moun Amori yo, moun Kanaran yo, moun Gigach yo ak moun Jebis yo rete.


text:
Yon plan pou fè lapolis vin pi "pwofesyonèl"
sanmdi 12 out 2006
[12/08/06] Gouvènman ayisyen ak Misyon Nasyonzini pou estabilize Ayiti (MINISTA) mete kanpe yon plan pou fè divès refòm nan Lapolis peyi Dayiti, yon fason pou enstitisyon sa a fè travay li pi byen ki se mete lòd epi pwoteje moun ak byen yo, kidonk bagay ki rele yo chèmèt chèmètrès.
Dapre responsab enfòmasyon nan MINUSTA ki bay nouvèl la pandan yon chita pale ak laprès jedi 10 out, plan sila prevwa pou Misyon Nasyonzini an Ayiti kontwole fason yap angaje nouvo ofisye nan Lapolis la.
David Wimhurst fè konnen plan sa a fè pati yon latriye dispozisyon pou fè polis nasyonal Ayiti a vin pi pwofesyonèl.
Pandan yon vizit nan Pòtoprens nan koumansman mwa out la, sekretè jeneral Nasyonzini an te mande pou gen yon bon jan refòm ki fèt andedan lapolis la, yon fason pou pèmèt enstitisyon sila fè fas kare pi byen ak klima vyolans ki blayi sou peyi a.
Dapre Kofi Annan, li enpòtan pou Ayiti gen yon fòs sekirite ki ka garanti sekirite tout moun. Li pa nòmal pou yon ti ponyen polisye kòwonpi oubyen ki tranpe nan zak vyolasyon dwamoun ap sal figi tout enstitisyon an, dapre alatèt Nasyonzini an.
Sou bò pal, prezidan René Préval, nan konferans pou laprès tèt ansanm li te bay ak Kofi Annan, te mande Nayonzini voye an Ayiti kèk twoup espesyal ak polisye pou kapab vin kore batay lapolis Ayiti ap mennen kont gwoup ak zam yo ak pwoblèm kidnapping lan. [12/08/06]


text:
Konpa
Konpa se mizik Ayiti, An 1986, apre tras nan pionniers pou Caribbean Sextet ak frè m 'yo Widmaier (pou Zéklè a), maestro gwoup Top-Vice antre yon nouvo konsèp ki tounen yon fenomèn yo: konpa digital alyas a gen pitye pou nouvèl jenerasyon.
Paske, se an 1986 ke gwoup Top-Vice fè l 'premye parèt ak album Men nou. Nan moman kote gwo non nan kè yo kòmanse konstate style se ap s'essouffler, gwoup Top-Vice parèt sou sèn konpa Miami, nan kominote ayisyen. Avèk pou lidè a maestro Robert-Charlot, Top-Vice te fè lè sa a, nan tan efè yon OVNI mizik. Top-Vice, orijinal la, mennen yon revolisyon nan fòma menm gwoup nan nivo viv. Men, fòk sitou rekonèt, nan gwoup sa a, prezans yon poto nan konpa ayisyen, Robert Martino (difisil pou Petyonvil, Gypsies pou Petyonvil, Scorpio an Ayiti, yo Eske yo Petyonvil, Mini All Stars, Top-Vice) ki pral antre nan yon nouvo style ritm, baze sou yon consonance repete ak rythmée la gita ak efè (delay, Super-chorus) yon vre "groove" ke Ayisyen yo vit batize "a kité- a maché "(" sispann vire "). Se sa ki pral révolutionner a gen pitye pou digital nan tout egzistans li ak rezon menm ka. Nouvo style pral ba l 'yon jan fòs pou yo nan bliye menm absans vre percussionnistes (batri, konje, campana). Tout gwoup konpa digital (Carimi, Ti-Kabzy, T-Vice, etc.) Yo te konn jwi sa a trouvaille ke Robert Martino avoué gen vèneman tante mete nan pwen depi nan tan nan Scorpio Ayiti (1976).
Pou konprann sa, nou dwe dabò fè yon tounen nan nivo konpa Old lekòl la, gen pitye pou di ansyen jenerasyon.
Gwoup sa yo Old lekòl yo sa yo rele nan "full band". Gwoup ki konplè epi ki konpoze yon seksyon kwiv, pou percussions, yon pianiste, yon bassiste, yon Lead gita ak yon gita segondè.
Pou sa fòma ki te antre nan levasyon yo depi ane 1960, Top-Vice fè yon léjèr vyolans paske va fè ekonomi yon bon pati nan fòma full pou antre sa yo rele fòma digital ak entwodiksyon nan bwat ritm nan konpa ak itilize prédominant nan synthétiseur.
Avèk bwat ritm ak synthétiseur, plis bezwen liy van yo, kwiv yo, ni menm yon gita rythmique oswa nan percussions.
Top-Vice se yon gwoup fondamantalman modèn, ki wè ak tan li yo ak itilize, pafwa nan outrance, nouvo teknoloji ak se sa ki fè kè nouvèl jenerasyon yon kalite mizik techno nan ayisyen!
1986 louvri konsa, avèk Top-Vice, epòk gwoup dits "digital» avèk yo ankò, style la, gen pitye pou nouvèl jenerasyon.
Se va pòt la ouvri pou tout yon jenerasyon jèn mizisyen ki pral jwi sa a opòtinite pou rafraichir a gen kè sansib ak louvri nan enfliyans mizik lide modèn tankou rap la, hip hop-a, r'n'b a, reggae ak Ragga.
Anpil moun ki te mal konprann ak asepte sa revolisyon nan nan kè. Fè viv san yon gwoup konplè ak ale wè yon Bal anime nan sèlman kat mizisyen, ki aberration pou kèk! Men style te konn pran yon bon pati nan renmen konpa epi sitou te gen merite renouvle baz fanatik konpa ak atire yo, bals, yon jenn ti piblik ki enterese plis nan tout konpa.
Se konpa di nouvèl jenerasyon yo te enfliyanse e li te lajman enspire gwoup sé francophones tankou Aiglons, yo Vikings, Grammacks ak Kassav. Lè sa a, tan nan nivo nan fòma gwoup ke sonorités.
Anfèt, li dwe rekonèt ke, depi kèk ane, menm pwosesis souf wo, k'a konnen ki gen kè sansib ansyen jenerasyon, te touche pou nouvèl jenerasyon 'fè gwoup eleman sa a nan dènye eseye renouer yo ak enstriman mizik lage nan pase jan yo kwiv, ak percussions. Se ka T-Vice ak lòt jèn yo gwoup nouvèl jenerasyon. Yo notera divès incursions Wyclef Jean nan kè yo, an patikilye ak gwoup tankou Sweet Micky. Sa ki fè ke yo ka tou Triye tout gwoup sa yo nan sa yo rele "nouvo vag nan mizik ayisyen». Sa a ansanm mete nan limyè yon savan melanj ant eksperyans nan chèf fanmi yo ak goud jenn. Yon limyè ki capte pi plis atansyon fanatik konpa nan nan Karayib la an jeneral, ak nan ti Zantiy yo an patikilye. Siksè grandi yon gwoup tankou Carimi nan se pafè egzanp. Men, tou, moun lòt jenn gwoup tankou Dega (Ayiti-USA), orijinal H ak Feeling Star (Etazini), se yo tou souliye.
Kèk Album incontournables nan kè: konpa ane 2000 (Top-Vice), Iya Iya Oh Oh, let a make love tonight "(Robert-Charlot), Kite'm viv (T-Vice), In the House (T-Vice ), mwen Name is (Ti Kabzy), Live in Miami (Djakout Mizik), 5 Etwal (Zenglen), Live yo the Road (T-Vice), 1999 milyon (


text:
Kalkile sitiyasyon yon klas lekòl ann Ayiti kote yo defann elèv pale lang manman yo. Sa vle di yo defann yo pale kreyòl. Nanpi fò sa elèv yo ap etidye, esplikasyon fèt nan yon lang yo pa konprann. Lang sa a se franse. Pwofesè ap pede pini elèv k ap pale kreyòl. Men, pwofesè ki pwofesè, se goumen y ap goumen ak franse. Pi fò egzamen pwogram leta se nan gwo franse elèv dwe ekri yo. Depi yon 200 ane, abitid sa a la kwak lengwis modèn pote prèv kòmkwa kreyòl, tankou nenpòt ki lòt lang ki lang tout bon, ka sèvi byen pwòp pou li pale nenpòt ki pawòl konplike. Ki fè se yon zouti ki anfòm pou enstwi moun.
Pi fò elèv ak pwofesè pale kreyòl sèlman ak papa, manman, frè ak sè yo, lakay yo, ak peyizan yo, ak moun katye yo, nan mache, elatriye. Chante yo chante tout lajounen, se an kreyòl yo chante yo. Istwa ak kont yo tire lè lannuit rive, se an kreyòl yo tire yo. Pawòl ki nan tèt yo ak rèv yo fè, se an kreyòl yo ye … jistan lekòl konmanse landemen.
Sèvi ak franse kòm lang prensipal nan lekòl, sa lakòz kè kontan ak ladrès elèv yo kaba nèt. Tank pwofesè yo pa koute pawòl Michel DeGraff, vye mès sa a pral kontinye bloke devlopman peyi a.
Kwak kreyòl se pa yon lang yo pale nan anpil lòt peyi sou latè, li se lang peyi pa nou. Ki fè li gen valè nan nannan li, menm jan ak tout lòt lang. Istwa ak kilti nou genyen kòm Ayisyen, se pa ti rich sa rich. Kreyòl se yon pati enpòtan nan istwa ak kilti nou. Epi kwak yo poko sèvi ak kreyòl jan yo ta dwe a, lang sa a se yon mwayen esansyèl pou edikasyon reyisi pou tout moun ann Ayiti. Atik nimewo 5 nan konstitisyon ayisyen 1987 la prezante kreyòl la kòm “sèl lang ki simante tout Ayisyen ansanm …” Men yon lòt jan nou ka di pawòl sa a: kreyòl se sèl lang ki kenbe pèp ayisyen ansanm kòm yon “siman” ki kenbe blòk yon miray ansanm. Pawòl nou-menm Ayisyen pale, sa mare nou ansanm, tout bon.
Pwofesè k ap montre moun yon dezyèm lang, yo byen konnen ki kondisyon ki kle pou elèv reyisi vrèman vre: fòk yo konn ni li lang manman yo fen, ni ekri l fen. Ann pran ka yon elèv ann Islann ki gen kenz an, ki li islandè fen fen fen e ki ekri islandè fen fen fen. Kwak lang li pa menm gen 400 mil moun ki pale l sou latè a, poutèt li konn ni li l fen ni ekri l fen, l ap pi fasil aprann yon lòt lang pase yon moun ki pa konn ni li lang manman l fen, ni ekri l fen. Klas kote elèv aprann lòt lang, se ladan n pou yo montre elèv yon lang etranje. Lòt klas pi bon si yo fèt nan lang manman elèv ki ladan yo. Sa se yon verite UNESCO deja rekonèt depi an 1950 kon sa.
Akò ki fèt sou dwa timoun nan Nasyon Zini rekonèt se dwa yon timoun pou li sèvi ak lang manman li. Se yon manman dwa timoun genyen. Men, se tout tan yo derespekte dwa sa a ann Ayiti, espesyalman nan lekòl, nan egzamen leta, nan administrasyon epi nan tribinal. Nan sèvi ak franse epi ak lòt zouti ki fèmen pòt nan figi anpil Ayisyen, sa fè 200 ane depi òganizasyon ann Ayiti ap kore manman distans ki separe konbyen mil moun ki gen mwayen nan men yo ak konbyen milyon moun ki pa gen mwayen nan men yo.
Pwofesè Michel DeGraff nan inivèsite MIT vle bay konkou nan fè teren jwèt la vin egal-ego pou tout timoun ann Ayiti, nan bay lang tout Ayisyen natif-natal premye plas nan tout branch ak tout nivo edikasyon. Michel di nou kreyòl Ayiti a se yon lang total ak pwòp gramè konplike li—menm jan ak angle, franse, amarik, japonè, yowouba, elatriye.
Renmen Michel renmen kreyòl la, se travay li pou lavi l. Gen yon lide ki se poto mitan travay li. Lide sa a, se konbyen kantite ane rechèch ak bon metòd ni nan lengwistik ni nan edikasyon ki apiye li. Lide sa a, men li: se pou lekòl ann Ayiti sèvi ak lang manman elèv yo pou devlope konn li, konn konte ak lòt manman teknik edikasyon. An menm tan, se pou nou bay pwofesè bon antrènman nan sèvi ak kreyòl. Se sa ki pral fè bon jan edikasyon vin a dispozisyon mas pèp la fasil. Bon jan edikasyon sa a va rive fè elèv yo aprann pi byen. Epi y ap rive aprann franse, angle, panyòl pi byen tou. Lang sa yo, nou mèt di se lang etranje pou prèske tout moun ann Ayiti.
Men sa Michel di: “Sa plis pase 200 ane depi n ap tande menm koze a. Se koze sèvi ak franse kòm lang prensipal nan fè lekòl ann Ayiti. Sa pa bay anyen. An tou ka, se te yon mwayen pou kenbe mas pèp la san konesans lekòl ta dwe bay. Sa fè peyi a pa devlope. Epi tou, sa se youn nan rezon ki fè resous ak avantaj Ayiti genyen yo, prèske tout ale nan men moun ki deja fè pati gwoup sosyal ki anwo a e ki deja gen lajan.”
Kit nou dakò ak pozisyon Michel DeGraff la, kit nou pa dakò avèk li, nou rekonèt pawòl pwofesè a pale a se kichòy ki esansyèl nan koze rebati Ayiti a.
Men sa Michel esplike:
Pwoblèm lang lan, se youn nan gwo baryè ki bare wout Ayiti. Toutotan nou pa regle pwoblèm sa a, Ayiti pa kapab avanse pi devan, Ayiti pa kapab antre nan chemen devlopman ki dwe pare pou li a. Kraze baryè lang sa a se yon gwo tèt chaje poutèt prejije ki la lontan nan tèt anpil lidè, anpil pwofesè, anpil paran depi Ayiti konmanse kòm nasyon. Fòk gen chanjman. Nanpwen mwayen fè pwogrè san edikasyon mas pèp la. Epi nou pa kapab bay mas pèp la edikasyon toutotan lekòl pa sèvi serye ak sèl grenn lang tout Ayisyen pale ann Ayiti. Dapre pwogram ofisyèl leta a, se kreyòl ki dwe sèvi kòm prensipal lang nan lekòl primè, ki se sis premye ane nan lekòl fondamantal. Franse ta gen pou yo vin avèk li kòm yon dezyèm lang. Nou konnen se pa sa ki fèt.
Mwen wè kichòy ann Ayiti ki parèt mwen tris depase mezi. Lè mwen te nan peyi a nan mwa jen 2011, mwen te pale ak timoun ki te fèk sot pase egzamen sètifika—egzamen jeneral leta timoun lekòl dwe pran nan finisman klas 6èm ane pou yo kapab antre lekòl segondè. Tout egzamen an te an franse anwetan egzamen sou kreyòl la. Te gen yon gwo diferans ant sa timoun yo konnen vre, sa yo konprann, ak repons yo te ka bay an franse. Poutèt sa, yo pa te ka bay bon repons pou egzamen an jan sa ta dwe fèt.
Lè mwen mande Ministè Edikasyon Nasyonal de ki prevyen egzamen kreyòl la, yo di m Ministè a te ekri egzamen yo nan tou lè 2 lang yo—franse ak kreyòl—pou bay tout kandida menm chans. Malerezman, kandida yo pa te rive gen menm chans tout bon vre: tout kandida mwen te palè avè yo kit se Lagonav, ki se Pòtoprens, yo tout te di m yo pa te jwenn egzamen an kreyòl anwetan egzamen sou kreyòl la. Lè mwen di Ministè a sa, yo di m yo te remèt direktè chak depatman ni vèsyon franse ni vèsyon kreyòl; men, yo pa te verifye si vèsyon kreyòl la te rive nan chak sant egzamen nan tout kwen peyi a.
Kreyòl se sèl grenn lang pi fò timoun ann Ayiti tande lakay yo, nan kominote yo, nan legliz, tout kote yo ye chak jou. Se pa timoun k ap viv alèz epi ki pale ni kreyòl ni franse nan ti gwoup tou piti klas mwayèn nan ak nan klas gran nèg yo. Majorite timoun ann Ayiti se pitit mas pèp la. Pi fò timoun sa yo, tankou pi fò Ayisyen ki abite ann Ayiti, yo pa pale franse. E selon kondisyon y ap viv al ak selon lekòl y ale yo, yo pa ta fouti aprann gwo franse apre sis grenn lane nan lekòl primè. Kouman pou nou sipoze elèv sa yo ta ka montre pwogrè yo fè lekòl lè egzamen fèt an franse ki se yon lang yo pa pale? Sa ki pi tris nan mòd pase timoun nan tenten sa a, se lè nou wè pwogram ofisyèl la declare se ak kreyòl pou yo sèvi kòm prensipal lang nan lekòl primè etan y ap montre yo franse kòm yon lang etranje. Malgre sa, elèv yo oblije pase egzamen ofisyèl la nan lang etranje a kwak pi fò elèv poko konn pale l vre. An verite, sèvi ak franse kon sa, sa antre nan yon bèl pyèj byen prepare pou anpeche pi fò elèv rive nan lekòl segondè ak nan inivèsite. Sa se revè “edikasyon pou tout moun” ajans entènasyonal yo ap soutni ak yon volim lajan. Nou pa kapab sezi wè sa pa bay okenn rezilta. E poutan, malgre pi fò Ayisyen se malere, Ayiti se youn nan peyi ki gen pi gwo pousantaj lekòl prive: plis pase 80% lekòl nan peyi a se lekòl prive. Ki donk, tout lajan sa a, se lave men siye atè.
Katia D. Ulysse: Ki repons ou bay moun ki di lekòl an kreyòl bay mas yo reta angiz li ede yo? Ayiti se youn nan kèk grenn peyi sou latè kote yo pale kreyòl. Ki jan lekòl an kreyòl ta kapab ankouraje moun avanse pi devan?
Michel DeGraff: Bon, mwen-menm mwen pa leve nan mas pèp la. Mwen leve nan yon fanmi klas mwayèn. Epi mwen te an pami pi bon elèv nan youn nan pi bon lekòl peyi a. Malgre sa, gen de lè lekòl an franse te yon baryè, ni pou santiman nou, ni lòt jan, kwak te gen moun ki te pale franse ni lakay mwen ni nan lekòl mwen.
Kite m ba w yon egzanp ki an rapò ak ki jan lang ka fè abi sou santiman moun ata nan klas mwayèn nan. Lè mwen te timoun, mwen te kwè m te konn pale “yon lang edmi”. Kreyòl te vo mwatye franse! Tankou anpil ti konpayèl mwen, paran m ak pwofesè m te konn fòse m pale franse ni lakay ni lekòl. Lè nou te lekòl, egjizans sa a te vle di anpil nan nou te pito pa pale menm pou yo pa fè “fot”. Se sa nou te fè pou kreyòl ki te chita nan fon tèt nou pa aji sou ti franse wòwòt nou an. Vreman vre, kreyòl te sèl lang nou tout nou te pi pale fen. Ak sa mwen vin konnen kounyea kòm lengwis, mwen vin konprann sa nòmal nèt lè kreyòl ki nan tèt tout Ayisyen natif-natal ap aji sou yon lòt lang pi fò nan nou mwatye konnen si yo konnen l vre. Men, kalkile krentif ki nan kè yon timoun piti pou yo pa pase l nan rizib poutèt yon erè li ta ka fè an franse akoz de kreyòl li pi konn pale pase franse.
Jan zanmi m, Yves Dejean, gran lengwis ayisyen, konn di m, men solisyon timoun sa yo jwenn: “Annou pe bouch nou … an franse!” Men tou, depi pwofesè ak granmoun nou pa la pou yo tande nou, se an kreyòl nou pran chenn. Kote nou ta janm fè lide grennen franse lè n ap bay blag, lè nou sou tren foutbòl, pandan kanaval, oubyen nan nenpòt ki sikonstans kote nanpwen kache lonbrit oubyen lè nou pa bezwen fè enteresan pou okenn moun oubyen lè nou pa dèyè 10 sou 10 nan men pwofesè?
Mwen kwè sa mwen fèk esplike la a, se kichòy pi fò Aiysyen abitye wè ann Ayiti. Blag sou “franse mawon” ak sou “bouch si” pa manke. Pawòl sa yo la pou pase moun nan betiz epi pou mete anpil Ayisyen nan wòl yo lè kreyòl fè yo pale “franse mawon”, “derespekte gramè franse”, pwononse mo franse ak “bouch si”, elatriye. Malgre krentif ki pran anpil moun poutèt franse epi ki fè yo santi yo enferyè, se tout tan nou tande moun ap pede repete menm pawòl la: Ayisyen dwe pale franse paske franse se yon lang entènasyonal epi kreyòl pa lang entènasyonal. Mwen bay pawòl sa yon non: “Franse se yon fenèt pou nou wè sa k ap pase sou latè a.” Pawòl sa a pete moun mal anpil. Menm lè yo mete franse devan kòm “yon fenèt pou nou wè sa k ap pase sou latè a”, se ak franse menm yo sèvi tankou yon baryè ki bare wout pi fò Ayisyen, ki bloke moun ki pale kreyòl sèlman epi ki kenbe yo andeyò gwoup ki gen avantaj ak lajan nan pwòp peyi pa yo.
Pi mal toujou, pawòl “franse kòm fenèt sou latè” sa a, pawòl sa a bliye yon manman kondisyon: fòk konesans chita sou fondasyon konprann ak entelijans ki dwe deja la nan tèt elèv yo pou yo reyisi aprann. Ann sipoze ou fè lide monte yon gwo kay blòk ann Ayiti pa egzanp—espesyalman apre tranblemann tè a. Premye bagay pou w okipe, se ki kalite tè ki genyen sou teren an epi ou fouye fondasyon yo selon teren an. Ou pa ta vle bilding ou an degrengole. Tou sa ki pi enpòtan nan chapant lan dwe kadre ak kalite teren ou genyen a epi fòk li konfòme l ak bon jan prensip konstriksyon anvan ou konmanse kalkile ki kalite fenèt ou pral monte.
Se menm bagay edikasyon mande tou. Se pou ou reflechi byen reflechi sou sa yon timoun genyen, sou sa yon timoun pote ki sot lakay li epi nan vwazinaj li—kit se tèl lang, kit se lòt bagay. Elèv ann Ayiti, tankou elèv nenpòt ki lòt kote, yo bezwen yon bon fondasyon nan afè lekòl. Fòk ou sèvi ak sa yon timoun genyen ki rele l “chè mèt, chè metrès” kòm yon avantaj angiz ou wè l kòm yon traka. Ou gen pou w al jwenn timoun yo jan yo deja prepare. Annou pran egzanp peyi Japon. Èske papa ak manman, pwofesè ak otorite leta o Japon fòse sitwayen peyi sa a sèvi ak angle ni lekòl, ni pou egzamen, ni pou tribinal, elatriye, poutèt nanpwen lòt peyi kote se lang japonè ki konmande? Pa gen sa pyès o Japon.
Se sèten nou gen pou nou bay timoun yo yon fenèt pou yo wè sa k ap pase sou latè a. Men tou, nou vle ba yo yon fenèt pou yo wè bèlte peyi d Ayiti yon jan pou yo pa rete apa pou kont yo, pou yo pa gen baryè lang anndan pwòp peyi yo, menm si timoun sa yo fèt nan plenn oubyen nan mòn peyi d Ayiti, menm si yo rele yo “moun an deyò” ki sèlman vle di “moun ki rete an deyò lavil”. Nou pa dwe mete “moun an deyò” sa yo an deyò kote pou yo ta jwenn bon jan edikasyon. An tou ka, kote an deyò sa yo chaje ak bèl mèvèy peyi a: bèl sous dlo, bèl so, bèl lanmè, bèl pyebwa, bèl pwovèb, bèl pawòl an daki, bèl kont “timtim bwa chèch”, bèl istwa konpè chat konpè chen, bèl chante, bèl kout tanbou, bèl dans… Nou merite gade bèl bagay sa yo tou. Nou dwe rekonèt valè yo, renmen yo, epi ekri bèl koze an kreyòl sou yo.
Se sèten nou vle tout sitwayen peyi nou kapab rive rekonèt mezi sa yo vle konnen sou lòt peyi, sa k pre, sa k lwen Ayiti. Men, lè y ap voye je sou tout bagay—ni anndan peyi nou, ni lòt bò dlo—fòk yo gen tèt yo konfyans poutèt yo fyè lè y ap pale kreyòl ki se pwòp lang pa yo, epi lè yo rekonèt tou sa ki gen valè andan zòn kote yo rete yo.
An tou ka, apre nou bay timoun nou yo baz fondasyon solid, nou ka montre yo franse kòm yon dezyèm lang pou yo gen aksè ni sou yon pati nan kilti peyi a, ni sou sa k ap pase nan kèk lòt peyi sou latè a. Men, fòk nou pa bay tèt nou manti: majorite elèv sa yo pa p ka rive pale franse menm jan yo pale kreyòl. Epi tou, elèv ki ka apwofondi etid yo oswa ki ka gen opòtinite pou kolabore ak etranje ta dwe aprann lòt lang tou. Nou dwe sonje nan pwòp zòn pa nou an nan karayib la, fenèt pou gade deyò sou latè a pi fèt ak lang tankou panyòl, angle … epi ak kreyòl tou—lè nou sonje divès lòt mòd pale ki sanble ak kreyòl pa nou an. Nou jwen mòd pale sa yo ann Amerik, lan nò epi nan sid. Nou jwen mòd pale sa yo pi lwen toujou, jis nan Oseyan Endyen nan peyi tankou Sechèl, Moris, Reyinyon.
Teknoloji enfòmasyon ak kominikasyon se yon kokennchenn zouti pou fè elèv ayisyen kale je yo sou lòt peyi sou latè. Pami ti gwoup elèv ki gen chans sa a ann Ayiti gen kèk timoun nan Lekòl Kominotè Matènwa (LKM) ki nan zilè Lagonav. Yo deja konn sèvi ak divès zouti entènèt pou yo kominike ak kèk lòt peyi sou latè. Yo sèvi ak sa moun ki pale angle rele “e-mail”, “FaceBook”, “Twitter”, “Google Translate”, “Skype” epi ak lòt zouti sou entènèt. “Google Translate” se yon kokennchenn zouti ki pèmèt elèv yo tradui dokiman soti nan plizyè lang rive nan kreyòl. Zouti sa a, ansanm ak lòt zouti sou entènèt, bay elèv yo kokennchenn fenèt sou sa k ap fèt nan lòt peyi sou latè menm si se kreyòl sèlman yo pale.
Kèk ti elèv LKM ki pi je klere, ki pi fò, gen tan montre fanmi yo ak pwofesè yo ki jan pou yo sèvi ak zouti entènèt sa yo. Lide m di m youn nan bagay ki fè timoun sa yo gen tan vin gen ladrès sa yo se paske yo te gen chans gen tèt yo konfyans lè y ap aprann. E sa ki fè yo gen tèt yo konfyans lè y ap aprann, se paske yo sèvi lib ak lang manman yo lè y ap etidye.
Ane sa a, m ap travay ak elèv katryèm ane lekòl primè nan LKM epi ak pwofesè yo a nan yon pwogram k ap sèvi kòm model nan manyen jwèt sou òdinatè pou devlope ladrès matematik. Se Fondasyon Nasyonal Lasyans (“National Science Foundation”) o Zetazini ki finanse pwojè a. Sa timoun nan pwojè sa a reyisi bay kòm rannman nan sèvi ak jwèt sa yo, se kichòy ki ta enposib nèt si se an franse yo t ap travay: pou pi fò elèv ak pwofesè ni Lagonav ni lòt kote ann Ayiti, franse se yon lang etranje nan prèske dènye degre. Reyisi nan matematik mande pou elèv yo kapab devlope koze y ap pale a lib epi pou yo kapab detaye rezon ki fè yo jwenn tèl rezilta. Sa vle di lè y ap fè matematik yo dwe pale lang yo pale toulèjou a lib. Pou prèske tout timoun ann Ayiti, lang pa yo se kreyòl. Nan branch matematik (ak nan lòt branch tou), sèvi ak franse bare wout fè pwogrè ak reyisi pou preskè tout timoun ann Ayiti. Se sèten se yon gwo avantaj si lekòl gen mwayen sèvi ak òdinatè ak panno solè ak koneksyon entènèt. Tout bagay sa yo nou mal pou jwenn yo ann Ayiti.
Wi, mwen dakò: Fenèt ki louvri sou tout tè a lè moun konn pale lang entènasyonal epi lè yo sèvi ak entènèt, an prensip sa bay bon konkou. Men, fenèt sa yo ki louvri sou tout tè a konn tounen bann twal yo mare kouvri je. Fenèt sa yo bay timoun kè sote lè moun voye lang manman timoun yo jete epi lè moun vle fòse timoun yo pale yon lang yo pa konnen. Sa se kichòy ki derespektan pou timoun yo. Se kichòy ki fè yo pa genyen tèt yo konfyans. An menm tan tou, gen prejije ki vle fè yo kwè lang entranje a pi siperyè pase lang manman yo.
Èske ou ta renmen rete sou tèt yon gratsyèl ak pi bèl fenèt estwòdinè pandan ou konnen fondasyon yo fèb nèt epi nanpwen anyen anndan an ki pou wou? Ki mele w ak bèl fènèt ki louvri sou bèl bagay ou wè lwen etan ou sou tèt yon gratsyèl ki san lè pou li kraze? Pa pito ou konnen ou sou bon fondasyon solid, youn. Apre sa atò, apre sa sèlman, ou ta mèt jwi bèl fenèt ki louvri sou lòt bèl bagay nan peyi w ak nan peyi etranje. Se lè ou gen bon fondasyon solid sa yo, w ap rive pwofite de lòt bèl bagay sa yo.
Se menm afè nan koze edikasyon lekòl pou pitit mas pèp la ann Ayiti. Si se pa sa, nou gen yon pwoblèm “yon lekòl tèt anba nan yon peyi tèt anba”. Sa se pwoblèm Pwofesè Yves Dejean prezante nan liv li a ak menm non sa: “Yon lekòl tèt anba nan yon peyi tèt anba”. Se yon liv sou foli sèvi ak franse kòm lang lekòl ann Ayiti. Montre moun li an kreyòl, fè lekòl nan tout klas an kreyòl, sèvi ak kreyòl pou tou sa ki enpòtan timoun dwe etidye, depi nan jaden d anfan rive nan klas pou gran jenn fi ak gran jenn jan ki nan inivèsite. Sa nesesè pou peyi a devlope. Sèvi ak lang manman tout moun nan lekòl nou yo, se sa k ap ban nou fondasyon solid ak bon baz konesans pou etid lekòl ki va pèmèt nou rive nan pi gwo degre konesans.
Tan sa a n ap viv apre tranbleman tè a, se yon okazyon pou nou repare fason yo fè lekòl ak fason yo aprann ann Ayiti. Fòk nou gade tou sa nou fè jis kounyea epi se pou nou rekonèt sa pa bay bon rezilta. Nou kapab fè peyi a avanse pi lwen lontan si nou derape ak yon baz edikasyon solid, yon edikasyon ki sèvi ak lang nasyonal nou an, lang tout Ayisyen pale—lang ki “simante” nou tout ansanm. Sa se yon avantaj bab e moustach.
Pou plis enfòmasyon sou kòz pwofesè DeGraff, ale lan sit sa yo:
http://web.mit.edu/
http://www.lenouvelliste.com/
http://web.mit.edu/newsoffice/
http://www.matenwa.org


text: 1Men ki jan yo rebati miray ranpa a. Elyachib, granprèt la, ansanm ak prèt parèy li yo rebati Pòtay Mouton yo. Yo fè sèvis pou mete l’ apa pou Bondye, yo moute batan yo. Apre sa, yo rebati miray la jouk Fò Meya ak Fò Ananeyèl. 2Moun lavil Jeriko yo rebati ti pòsyon ki vin apre pa Elyachib, granprèt la. Zakòv, pitit gason Imri a, rebati pòsyon ki vin apre pa moun Jeriko yo. 3Moun branch fanmi Sena yo rebati Pòtay Pwason yo. Yo plante gwo poto pòtay yo nan tè, yo moute batan yo, yo mete kwòk ak gwo ba pou fèmen pòtay yo. 4Meremòt, pitit Ouri, pitit pitit Akòk la, repare pòsyon ki vin apre a. Mechoulam, pitit gason Berekya a, pitit pitit Mechezabeyèl la, rebati pòsyon ki vin apre a. Zadòk, pitit gason Bana a, rebati pòsyon ki vin apre a. 5Moun lavil Tekoa yo rebati pòsyon ki vin apre a. Men, grannèg lavil Tekoa yo te refize fè travay chèf la te ba yo fè a. 6Jojada, pitit gason Paseyak, ak Mechoulam, pitit gason Besodya a, travay ansanm pou rebati Pòtay Ansyen an. Yo plante gwo poto pòtay yo nan tè, yo moute batan yo, yo mete kwòk ak gwo ba pou fèmen pòtay la. 7Melatya, moun lavil Gabawon, Jadon, moun lavil Mewonòt, avèk moun lavil Gabawon yo ansanm ak moun lavil Mispa yo rebati pòtay miray ki vin apre a, rive jouk bò kay gouvènè Pwovens lòt bò larivyè Lefrat la. 8Ouzyèl, pitit gason Araja, yon òfèv, te rebati pòsyon ki vin apre a. Ananya, yon nonm ki konn fè odè, te repare pòsyon ki vin apre a. Se konsa yo te ranfòse ranpa lavil Jerizalèm lan jouk gwo miray laj la. 9Refaja, pitit gason Our la, chèf mwatye lavil Jerizalèm, te repare pòsyon ki vin apre a. 10Jedaya, pitit gason Awoumaf, te rebati pòsyon miray ki devan lakay li a. Atouch, pitit gason Achabneja a, rebati pòsyon ki vin apre a. 11Malkija, pitit gason Arim lan, ak Achoub, pitit gason Pakat Moab la, te repare tou pòsyon ki vin apre a, jouk Fò Founacho a. 12Chaloum, pitit gason Aloèch la, chèf lòt mwatye lavil Jerizalèm la, te rebati pòsyon ki vin apre a. Pitit fi li yo te ede l’ nan travay la. 13Anoun avèk moun ki rete lavil Zanoak yo rebati Pòtay Ti-Fon an. Yo plante gwo poto pòtay yo nan tè, yo moute batan yo, epi yo mete kwòk ak gwo ba pou fèmen pòtay la. Epi yo repare yon bout nan miray la ki te mezire milsenksan (1.500) pye longè rive jouk bò Pòtay Depotwa a. 14Se Malkija, pitit gason Rekab la, chèf lavil Bèt akerèm lan, ki te rebati Pòtay Depotwa a, li menm ansanm ak pitit gason l’ yo. Yo plante gwo poto pòtay yo nan tè, yo moute batan yo, epi yo mete kwòk ak gwo ba pou fèmen pòtay la. 15Se Chaloum, pitit gason Koloze a, gouvènè lavil Mispa a, ki te rebati Pòtay Fontenn lan. Li mete yon twati sou li, yo moute batan yo, epi yo mete kwòk ak gwo ba pou fèmen pòtay la. Li refè miray ki soti bò letan Chela a tou, toupre jaden wa a, rive jouk bò macheskalye ki desann soti nan lavil David la. 16Neemi, pitit Azbouk, chèf mwatye lavil Bèt-Sou a, te rebati pòsyon ki vin apre a, rive bò tonm David la, bò sitèn dlo a, ak bò kazèn Vanyan gason yo. 17Men moun Levi ki te ede rebati miray ranpa yo: Reyoum, pitit gason Bani a, te rebati pòsyon ki vin apre pa Neemi an. Achabya, chèf mwatye lavil Keyla a, rebati pòsyon ki vin apre a pou tout moun ki sou bò pa l’ nan lavil la. 18Bavayi, pitit gason Enadad, ki te chèf lòt mwatye lavil Keyla a, te rebati pòsyon ki vin apre a. 19Ezè, pitit gason Jechwa a, chèf lavil Mispa, repare yon dezyèm lòt pòsyon ankò, pòsyon ki vin apre a, anfas kote pou moute lasnal la, nan direksyon kwen miray ranpa a. 20Bawouk, pitit gason Zabayi a, te repare pòsyon ki vin apre a, depi kwen an rive devan pòt kay Elyachib, granprèt la. 21Meremòt, pitit gason Ouri a, pitit pitit gason Akòz, te rebati pòsyon ki vin apre a, pran depi devan papòt kay Elyachib la rive jouk nan dènye bout kay la. 22Men non prèt ki te ede nan rebati miray ranpa lavil Jerizalèm lan tou. Prèt ki rete nan tout zòn bò lavil la rebati pòsyon miray ki vin apre kay Elyachib la. 23Benjamen ak Achoub te repare pòsyon miray ki devan lakay yo a, pòsyon ki vin apre a. Azarya, pitit gason Maseya a, pitit pitit gason Ananya a, te rebati pòsyon miray ki vin apre a, devan lakay li a. 24Bennwi, pitit gason Enadad la, te repare yon lòt pòsyon ankò, pòsyon ki vin apre a, depi bò kay Azarya a rive jouk nan kwen an. 25Palal, pitit gason Ouzayi a, te repare pòsyon ki vin apre a. Li konmanse nan kwen an, li pran miray Fò Palè Wa ki anwo nan lakou prizon an. Pedaja, pitit gason Pareòch la, repare pòsyon ki vin apre a, 26moute sou bò solèy leve, rive anfas Pòtay Dlo yo, bò fò ki pwoteje Tanp lan. (Tout moun k’ap travay nan tanp lan te rete nan zòn Ofèl la.) 27Moun lavil Tekoa yo te repare yon lòt pòsyon ankò nan miray la, pòsyon ki vin apre a, anfas gwo fò ki pwoteje tanp lan, rive toupre miray Ofèl la. 28Yon gwoup prèt te rebati pòsyon ki vin apre a, nan direksyon nò. Chak moun te rebati pòsyon ki devan kay yo a. 29Zadòk, pitit Imè a, te repare pòsyon ki vin apre a, anfas lakay li a. Chemaya, pitit Chekanya a, nonm ki te wachmann Pòtay Solèy leve a, te rebati pòsyon ki vin apre a. 30Ananya, pitit Chelemaya a, ak Anoun, sizyèm gason Zalaf la, rebati pòsyon ki vin apre a. Se te dezyèm pòsyon yo te repare. Mechoulam, pitit gason Berekya a, rebati pòsyon ki te vin apre a, anfas lakay li a. 31Malchiya, yon òfèv, te repare pòsyon ki vin apre a, jouk kote travayè tanp yo ak kòmèsan yo rete, anfas Pòtay Mifkad la ki bay sou tanp lan, toupre pyès chanm ki anwo kwen sou bò miray la. 32Efèv yo ak kòmèsan yo te rebati pòsyon miray ki soti bò pyès chanm anwo kwen nò a rive Pòtay Mouton yo.


text:
Ansyen prezidan ameriken Jimmy Carter ak madanm ni, Rosalynn, pote kole ak plizyè santèn volontè pou yo lanse konstriksyon 100 kay nan rejyon lwès Ayiti. Se 29e pwojè anyèl òganizasyon charitab Abita pou Limanite kap dewoule nan Leyogàn ki te sant gwo tranblemanntè ki te frape Ayiti nan lane 2010 la; sekous la te touye plizyè milye moun epi koze anpil dega materyèl.
Preske 3 zan apre trajedi sa a, Mesye Cater lanse apèl pou l di kominote entènasyonal la bay dirijan ayisyen yo plis espas pou yo travay nan moman yap chache rebati peyi a. Ansyen prezidan ameriken an, ki di Ayiti bezwen plis atansyon, deklare --e nap site :
« Nou te wè divès gouvènman pase ann Ayiti. Yo te fas ak anpil difikilte. Kidonk, nou ta dwe bay gouvènman ayisyen an espas ki nesesè pou l respire ak tout asistans nou kapab. Malgre se posib pou lajan gaspiye, mwen panse se pi bon kote pou nou evesti kòb, paske mwatye ladan n ap byen depanse. »
Entitisyon entènasyonal yo ak bayè de fon yo te ofri Ayiti plizyè dizèn milyon dola asistans imedyatman apre tranblemanntè 2010 la. Apre sa, peyi a ta pral sibi move konsekans siklòn ak maladi tankou kolera. Prezidan Jimmy Carter gen 88 lane e se 2e fwa li vizite Ayiti nan 2 zan.


text: 1Vwala, te gen yon grangou ki te tonbe sou peyi Izrayèl la. Lè sa a, se chèf ki t’ap gouvènen peyi a. Se konsa yon nonm lavil Betleyèm, nan pòsyon tè ki pou branch fanmi Jida a, leve, li pran madanm li ak de pitit gason l’ yo, li al pase kèk tan nan peyi Moab. 2Nonm lan te rele Elimelèk, madanm li te rele Naomi. De pitit gason l’ yo te rele Maklon ak Kiljon. Se moun branch fanmi Efrat la yo te ye, moun lavil Betleyèm nan peyi Jida. Antan yo t’ap viv nan peyi Moab la, 3Elimelèk mouri, li kite Naomi pou kò l’ ak de pitit gason li yo. 4De ti mesye yo te marye ak de fi moun peyi Moab: yonn te rele Opa, lòt la te rele Rit. Yo t’ap mache sou dizan depi yo t’ap viv nan peyi a, 5lè Maklon ak Kiljon tonbe, yo mouri tou. Se konsa Naomi twouve vin pou kont li: li te pèdi ni mari l’ ni pitit gason l’ yo. 6Antan Naomi te peyi Moab toujou, li vin pran nouvèl jan Seyè a te voye benediksyon sou pèp li a, jan li te fè yo fè bon rekòt. Menm lè a, li pare zafè l’ pou l’ kite peyi Moab ansanm ak de bèlfi li yo. 7Se konsa yo leve, yo kite kote yo te ye a, yo pati ansanm pou y’ al nan peyi Jida. 8Men, antan yo sou wout, Naomi di bèlfi li yo konsa: -Pito nou tounen lakay nou al jwenn manman nou. Mwen mande Seyè a pou l’ aji byen ak nou menm jan nou te aji byen avè m’ ansanm ak defen yo. 9Mwen mande l’ pou l’ fè nou chak jwenn yon moun remarye ak nou pou nou ka viv ak kè poze lakay nou. Lè li fin di yo sa, li bo yo, li di yo li ale. Men, de medam yo pete rele. 10Yo di l’ konsa: -Non! Nou prale avè ou nan peyi ou. 11Men, Naomi reponn yo: -Pitit mwen, pito nou tounen! Poukisa nou vle ale avè m’? Nou kwè mwen ka fè pitit gason ankò pou marye ak nou? 12Tounen lakay nou! Mwen twò granmoun pou m’ marye ankò. Epitou, menm si mwen ta mete nan tèt mwen mwen gen espwa marye ankò, menm si mwen ta rive marye aswè a epi m’ ta fè pitit gason ankò, 13èske n’ap rete tann yo fin gran? Eske se sa k’ap anpeche nou marye ak yon lòt moun? Non, pitit fi m’ yo. Nou konnen sa pa ka fèt. Sa fè m’ mal anpil pou nou. Men Seyè a fè m’ twòp lapenn deja. 14Medam yo pran rele pi rèd. Apre sa, Opa bo bèlmè li a, li di l’ orevwa, epi li al jwenn fanmi li. Men, Rit menm te refize kite l’. 15Naomi di l’ konsa: -Rit machè! Gade bèlsè ou la! Li tounen li al jwenn moun li yo ansanm ak bondye l’ap sèvi yo. Fè menm jan an tou. Tounen ansanm avè l’ non! 16Men, Rit reponn: -Pa fòse m’ kite ou! Tanpri, kite m’ ale avè ou. Kote ou prale, mwen prale avè ou. Kote ou rete, m’a rete avè ou. Se moun pa ou yo ki va moun pa m’. Bondye w’ap sèvi a, se li m’a sèvi tou. 17Kote w’a mouri a, se la m’a mouri tou. Epi se la y’a antere m’ tou. Mwen mande Seyè a pou l’ ban mwen pi gwo madichon ki ka genyen, si se pa lanmò ki pou separe nou. 18Lè Naomi wè Rit te soti vre pou ale avè l’, li pa di l’ anyen ankò. 19Yo pati, yo vwayaje ansanm jouk yo rive lavil Betleyèm. Lè yo rive, wè moun wè yo, lavil la te tèt anba. Medam yo menm t’ap di: -Ou kwè se Naomi sa? 20reponn yo: -Tanpri, pa rele m’ Naomi. Pito nou rele m’ Mara, paske Bondye ki gen tout pouvwa a fè m’ soufri anpil. 21Lè m’ te pati isit la, mwen te gen tou sa m’ te bezwen. Men jòdi a, Seyè a mennen m’ tounen de men m’ de pye m’. Poukisa pou n’ap rele m’ Naomi toujou lè Seyè a fin vire do ban mwen, lè se malè ase Bondye ki gen tout pouvwa a voye sou mwen? 22Se konsa Naomi tounen soti nan peyi Moab ansanm ak bèlfi li, Rit, moun peyi Moab. Lè yo rive lavil Betleyèm, rekòt grenn lòj te fèk konmanse.


text: 1Se mwen menm Pòl, yon moun Bondye te deside chwazi pou sèvi apòt Jezikri, ansanm ak Timote, frè nou, k’ap ekri lèt sa a 2voye bay tout pèp Bondye ki lavil Kolòs la, k’ap kenbe fèm nan lavi n’ap mennen ansanm tankou frè nan Kris la. Nou mande Bondye, Papa nou, pou li ban nou benediksyon ak kè poze. 3Mwen pa janm sispann di Bondye, Papa Jezikri, Seyè nou an, mèsi lè m’ap lapriyè pou nou. 4Mwen pran nouvel jan nou gen konfyans nan Jezikri, jan nou renmen tout moun ki fè pati pèp Bondye a. 5Depi premye jou yo te fè nou konnen bon nouvèl la ki yon mesaj ki vre, nou te gen espwa jwenn sa Bondye sere pou nou nan syèl la. Se espwa sa a ki fè nou gen tout konfyans sa a ak tout renmen sa a nan kè nou. 6Bon nouvel la gaye nan mitan nou depi premye jou nou te tande pale favè Bondye a, depi lè yo te fè nou konnen sa li ye tout bon an. Bon nouvèl sa a lakòz nou resevwa anpil benediksyon, menm jan li fè l’ toupatou sou latè. 7Se Epafras, yon bon zanmi k’ap travay ansanm avè m’, ki te moutre nou tou sa. L’ap ede m’ nan travay la tankou yon bon sèvitè Kris la. 8Se li menm ki fè m’ konnen renmen Lespri Bondye a ban nou. 9Se poutèt sa, mwen pa janm sispann lapriyè Bondye pou nou depi jou mwen te rive konn sa. Mwen mande Bondye pou l’ fè nou rive fin konnen volonte l’ nèt ale, pou l’ ban nou anpil lespri ak anpil konprann ki soti nan Sentespri. 10Konsa, n’a viv jan Bondye vle l’ la, n’a toujou fè sa ki fè l’ plezi. N’a fè tout kalite bon bagay, n’a grandi nan konesans Bondye. 11Mwen mande Bondye pou l’ fòtifye nou tout jan ak bèl pouvwa li pou nou ka sipòte tout bagay avèk pasyans. 12Ak kè kontan, se pou nou di Papa a mèsi, li menm ki ban nou privilèj resevwa pòsyon pa nou nan eritaj Bondye sere pou tout moun pa l’ yo nan peyi limyè a. 13Li rache nou anba pouvwa fènwa a, li fè nou antre nan peyi kote Pitit li renmen anpil la wa. 14Se gremesi Pitit sa a nou delivre, nou resevwa padon pou peche nou yo. 15Kris se pòtre Bondye, Bondye nou pa ka wè a. Se li menm ki premye pitit li. Li te la anvan tou sa Bondye te kreye. 16Se ak li Bondye te kreye tou sa ki nan syèl la ak sou latè, sa nou wè ak sa nou pa wè. Se ak li li kreye tout lespri yo ki chita ap donminen, ki gen otorite, ki chèf epi ki gen pouvwa. Se ak Kris la Bondye te kreye yo tout, epi se pou li li te kreye yo. 17Kris la te la anvan tout bagay. Se nan li yo tout jwenn plas yo. 18Se li ki tèt legliz la, legliz la se kò li. Se li menm ki bay kò a lavi. Se li menm an premye ki te leve soti vivan nan lanmò pou l’ te ka gen premye plas nan tout bagay. 19Se Bondye menm ki te vle pou tou sa l’ ye a, se sa pou Kris la ye tou. 20Se li menm tou ki te vle fè tout bagay byen avè li ankò, gremesi Kris la, tou sa ki sou latè ak tou sa ki nan syèl la. Li mete lapè toupatou, gremesi san Kris la ki koule sou kwa a. 21Nou menm tou, moun Kolòs, nan tan lontan, nou t’ap viv lwen Bondye. Nou te lènmi avè l’ akòz tout bagay mal nou t’ap fè yo, ak tout move lide nou te gen nan tèt nou. 22Men koulye a, gremesi Kris la ki mouri nan kò l’ tankou yon moun, Bondye fè nou byen avè l’ ankò pou nou ka parèt devan l’ tankou moun k’ap viv apa pou li, san okenn tach, san okenn repwòch. 23Men, gen yon kondisyon pou sa: se pou nou rete fèm, byen anrasinen nan konfyans nou, san nou pa pèdi espwa nou genyen depi lè nou te tande bon nouvèl la. Se bon nouvèl sa a yo te anonse bay tout moun sou latè epi se li menm, mwen menm Pòl, m’ap sèvi. 24Koulye a, mwen kontan anpil dèske m’ap soufri pou nou. Paske, lè m’ap soufri nan kò pa m’ konsa, m’ap bay pòsyon pa m’ pou konplete tou sa ki manke nan soufrans Kris la pou legliz la ki kò li. 25Wi, m’ap sèvi legliz la koulye a dapre travay Bondye ban m’ fè pou nou an: travay sa a se pou m’ anonse tout bagay ki nan mesaj li a, 26pou m’ fè tout moun konnen sekrè li te kenbe kache depi tout tan kifè pesonn pa t’ konnen l’. Men koulye a, li devwale l’ bay tout moun ki pou li. 27Paske, Bondye vle fè moun pa l’ yo konnen tout richès ak tout bèl pouvwa ki nan sekrè li te sere pou moun ki pa jwif yo. Men sekrè a: nou menm moun ki pa jwif yo, Kris la ap viv nan kè nou tou, li ban nou espwa nou gen pou n’ patisipe nan bèl pouvwa Bondye a. 28Konsa, m’ap fè tout moun konnen Kris la. M’ap bay tout moun konsèy, m’ap moutre yo tout bagay avè bon konprann, jan m’ kapab pou yo tout ka parèt devan Bondye tankou granmoun ki byen grandi nan lavi y’ap mennen ansanm ak Kris la. 29Se pou sa m’ap travay, se pou sa m’ap goumen ak tout pouvwa Kris la k’ap travay ak fòs nan mwen.


text: 1Apre sa, Pòl ale lavil Dèb epi l’ rive lavil List. Nan List te gen yon disip yo rele Timote. Manman l’ te yon jwif ki te kwè nan Jezi tou, men papa l’ te yon moun peyi Lagrès. 2Frè ki t’ap viv nan List ak Ikoniòm yo te bay bon rapò pou Timote. 3Pòl te vle mennen l’ avèk li. Li pran l’, li sikonsi l’ paske tout jwif ki te nan peyi a te konnen papa Timote te grèk. 4Nan tout lavil kote yo pase yo te mete disip yo an konesans desizyon apòt yo ak ansyen yo te pran lavil Jerizalèm, yo t’ap mande yo pou yo te soumèt devan desizyon an. 5Tout legliz yo t’ap vin pi fèm nan lafwa, chak jou yo t’ap gen plis moun toujou. 6Sentespri pa t’ kite Pòl ak Timote al anonse pawòl Bondye a nan pwovens Lazi a. Se sak fè yo te pase nan zòn Friji ak zòn Galasi san rete. 7Lè yo rive toupre lavil Mizi, yo te vle ale Bitini, men Lespri Jezi a pa t’ pèmèt yo fè sa. 8Yo pase nan Mizi san rete, yo desann lavil Twoas. 9Nan mitan lannwit, Pòl fè yon vizyon: li wè yon nonm ki te soti peyi Masedwan kanpe devan l’ ki t’ap di li: Tanpri, vin nan peyi Masedwan, vin pote nou sekou. 10Apre Pòl te fè vizyon sa a, lamenm nou chache pou n’ ale peyi Masedwan. Nou te sèten se Bondye menm ki te rele nou pou n’ te al pote bon nouvèl la bay moun ki nan peyi sa a. 11Nou pran batiman lavil Twoas, nou fè vwal tou dwat pou lil Samotras. Apre yon jou, nou rive lavil Neapolis. 12Antan nou la, n’ al lavil Filip, premye lavil nan distrik Masedwan lan: Se te yonn nan koloni sou zòd lavil Wòm yo. Nou pase plizyè jou nan lavil sa a. 13Jou repo a, nou soti, n’ al lòt bò pòtay lavil la bò larivyè a. Nou t’ap chache kote jwif yo te konn lapriyè a. Nou chita, nou t’ap pale ak fanm ki te sanble la yo. 14Yonn ladan yo te rele Lidi. Se te moun lavil Tiyati, yon machann bèl twal koulè wouj yo vann byen chè a. Li te konvèti nan relijyon jwif yo. Li t’ap koute nou. Seyè a louvri lespri l’ pou l’ te swiv tou sa Pòl t’ap di. 15Li resevwa batèm, li menm ansanm ak tout fanmi li. Apre sa, li envite nou vin lakay li. Li di nou: Se pou n’ vini, se pou n’ fè ladesant lakay mwen, si nou kwè mwen mete konfyans mwen tout bon nan Seyè a. Se konsa li fòse nou rete lakay li. 16Yon jou nou tapral kote yo konn lapriyè a, nou kontre ak yon tifi. Se te yon sèvant, li te gen yon move lespri sou li ki te fè l’ konn pase kat pou moun. Lè konsa tifi a te fè mèt li yo fè anpil lajan. 17Li tanmen swiv Pòl ak nou, li t’ap rele byen fò: Mesye sa yo se sèvitè Bondye ki anwo nan syèl la. Y’ap fè nou konnen chemen pou n’ pran pou n’ ka jwenn delivrans. 18Li t’ap fè sa pandan plizyè jou. Pòl menm te bouke ak fi a. Li vire, li di lespri a: Nan non Jezikri, mwen ba ou lòd, soti sou fi a. Menm lè a, lespri a soti sou li. 19Lè mèt sèvant lan wè yo te pèdi tout espwa fè lajan ak tifi a, yo mete men sou Pòl ak Silas, yo trennen yo sou plas piblik la devan otorite yo. 20Yo mennen yo devan chèf lavil Wòm yo, epi yo di: Mesye sa yo ap fè dezòd nan lavil nou an. Se jwif yo ye. 21Y’ap plede moutre moun yo yon bann bagay lalwa nou an pa pèmèt. Nou menm, se moun lavil Wòm nou ye, nou pa ka asepte fè bagay sa yo. 22Foul moun yo te moute kont yo tou. Chèf women yo fè rache rad ki te sou Pòl ak Silas, epi yo bay lòd pou bat yo ak fwèt. 23Apre yo fin bat yo byen bat, yo mete yo nan prizon. Yo bay chèf prizon an lòd pou veye mesye yo byen. 24Lè l’ resevwa lòd sa a, chèf prizon an mete yo nan kacho ki jouk nan fon prizon an. Epi l’ mete pye yo nan sèp. 25Vè menwi konsa, Pòl ak Silas t’ap lapriyè, yo t’ap chante fè lwanj pou Bondye. Lòt prizonye yo menm t’ap koute. 26Epi, yo rete konsa, tè a pran tranble byen fò, li souke prizon an jouk nan fondasyon li. Menm lè a, tout pòt prizon yo louvri, chenn tout prizonye yo kase. 27Chèf prizon an leve. Lè l’ wè tout pòt prizon yo louvri, li rale nepe l’, li tapral touye tèt li paske li te kwè prizonye yo te sove. 28Men, Pòl kriye byen fò: Pa fè tèt ou mal. Nou tout la. 29Lè chèf prizon tande sa, li mande yon chandèl, li kouri nan kacho a. Li lage kò l’ atè nan pye Pòl ak Silas. Li t’ap tranble kou yon fèy bwa tèlman li te pè. 30Apre sa, li fè yo soti, li mande yo: Mesye, kisa m’ dwe fè pou m’ delivre? 31Yo reponn li: Mete konfyans ou nan Seyè Jezi, epi wava delivre, ou menm ansanm ak tout fanmi ou. 32Epi yo fè l’ konnen pawòl Seyè a, limenm ansanm ak tout moun ki te lakay li. 33Menm lè a, nan mitan lannwit lan, li pran yo, li mete renmèd sou tout kote yo te blese. Lèfini, Pòl ak Silas batize l’ ansanm ak tout fanmi li. 34Chèf prizon an fè yo moute lakay li, li ba yo manje. Nonm lan te kontan anpil ansanm ak tout fanmi l’ paske koulye a yo te kwè nan Bondye. 35Lè solèy fin leve, chèf moun lavil Wòm yo voye gad di chèf prizon an: Lage mesye yo. 36Chèf prizon an ale di Pòl: Chèf yo voye di pou yo lage nou. Nou mèt soti koulye a. Ale ak kè poze. 37Men, Pòl di gad yo konsa: Gade non! Se sitwayen lavil Wòm nou ye wi. Yo bat nou devan tout moun san yo pa jije nou jan yo te dwe fè l’ la. Apre sa, yo mete nou nan prizon. Koulye a yo vle lage nou an kachèt. Non, nou pa nan sa. Se chèf moun lavil Wòm yo menm ki pou vin mete nou deyò. 38Gad yo al rapòte pawòl sa yo bay chèf yo. Lè chèf yo tande se sitwayen lavil Wòm mesye yo te ye, yo soti pè. 39Yo vin eskize yo bò kote apòt yo, yo lage yo. Lèfini yo mande yo pou kite lavil la. 40Lè apòt yo soti nan prizon an, yo antre lakay Lidi. Yo wè frè yo, yo ba yo kèk pawòl ankourajman, epi yo pati, y’ ale.


text: 1Tè ki te vin pou moun fanmi Jozèf yo te konmanse bò larivyè Jouden, anfas lavil Jeriko, sou bò solèy leve. Li soti la, li moute nan mòn yo jouk li rive Betèl. 2Li soti Betèl, li moute Louz, li pase Atawòt, kote moun Aki yo te rete. 3Baliz fwontyè a desann apre sa bò solèy kouche, nan direksyon peyi moun Jaflèt yo jouk sou limit Bètowon, li pase rive Gezè, l’ al bout nan lanmè. 4Men pòsyon tè ki te vin pou fanmi de pitit Jozèf yo: Manase ak Efrayim. 5Men tè yo te bay branch moun Efrayim yo pou yo separe bay chak fanmi yon pòsyon. Sou bò solèy leve, Atawòt, Adak te sèvi yo fwontyè jouk Bètowon. 6Baliz fwontyè a soti la, l’ al bout nan lanmè Mediterane a. Li kite lavil Mikmetat sou bò nò li. Sou bò solèy leve, fwontyè a vire desann bò Taanat-Silo, li pase bò kote l’, sou bò lès lavil Janoa. 7Li desann soti Janoa, li pase lavil Atawòt ak Nara, li rive lavil Jeriko, l’ al bout sou larivyè Jouden. 8Li soti Tapwa, li pran direksyon lwès jouk li rive nan dlo Kana, l’ al bout sou lanmè a. Men tout pòsyon tè ki te vin pou branch fanmi Efrayim yo. Yo separe l’, yo bay chak fanmi yon pòsyon, 9ansanm ak lavil yo te pran nan mitan ti mòn moun Manase yo pou bay moun Efrayim yo. 10Men yo pa t’ rive mete moun Kanaran ki te rete lavil Gezè yo deyò. Se konsa, jouk jòdi a moun Kanaran yo ap viv nan mitan moun Efrayim yo. Men, yo te fòse moun Kanaran yo fè kòve pou yo.


text: 1Si yon nonm marye ak yon fanm epi rive yon lè fanm lan pa fè l’ plezi ankò, paske li dekouvri nan fanm lan yon bagay ki pa byen, l’a ekri yon papye divòs bay fanm lan, epi l’a voye l’ tounen lakay papa l’. 2Apre sa, si fanm lan kite kay papa l’, l’ al marye ak yon lòt gason, 3sipoze dezyèm mari a tou ta rive pa vle wè l’, epi li ekri yon lèt divòs ba li, epi li voye l’ tounen lakay papa l’ ankò, osinon sipoze dezyèm mari a ta rive mouri, 4lè sa a, premye mari a p’ap ka marye avè l’ ankò. Se pou li konsidere fanm lan tankou yon moun ki pa nan kondisyon pou sèvi Bondye. Paske si li marye avè l’ apre sa, l’ap fè yon bagay Seyè a pa vle wè. Piga nou rale madichon sou peyi Seyè a, Bondye nou an, ap ban nou pou rele nou pa nou an. 5Si yon nonm fèk marye, li pa fèt pou l’ al nan lagè, ni yo pa bezwen mande l’ fè ankenn travay nan sèvis piblik pandan ennan. Konsa, pandan tan sa a, l’a lib pou l’ rete lakay li pou l’ fè kè madanm li kontan. 6Lè n’ap prete yon moun lajan, nou pa gen dwa pran de wòl moulen li yo, pa menm yon sèl ladan yo, pou garanti. Si nou fè sa, se tankou si se te lavi moun lan menm nou te pran pou garanti. 7Si yo bare yon moun pèp Izrayèl ap kenbe yon moun pèp Izrayèl parèy li pou fè l’ tounen esklav li osinon pou l’ vann li, se pou yo touye l’. Se konsa n’a wete bagay mal k’ap fèt nan mitan nou. 8Lè gen yon ka move maladi po, se pou nou sèten yo fè tou sa moun Levi yo mande fè. Se pou nou swiv tout regleman mwen te ba yo sou sa. 9Pa janm bliye sa Seyè a, Bondye nou an, te fè Miryam, lè nou t’ap soti kite peyi Lejip la. 10Lè n’ap prete yon moun yon lajan sou garanti, nou pa gen dwa antre lakay li pou n’ al pran sa l’ap ban nou pou garanti a. 11N’a rete deyò, n’a tann li pote garanti a ban nou deyò a. 12Si se yon nonm ki pòv, pa kite rad li ban nou pou garanti a pase nwit lakay nou. 13Se pou nou tounen l’ ba li lè solèy kouche, pou l’ ka mete l’ sou li lè l’ap dòmi. L’a genyen nou rekonesans, epi nou menm nou va fè yon bon zèv devan Seyè a, Bondye nou an. 14Piga nou peze yon pòv malere k’ap travay pou lajan l’, li te mèt yon moun pèp Izrayèl parèy nou, li te mèt yon moun lòt nasyon k’ap viv nan peyi a nan yonn nan lavil nou yo. 15Peye l’ lajan l’ chak jou, anvan solèy kouche, paske li pòv, li bezwen lajan an pou l’ viv. Konsa, li p’ap bezwen rele Seyè a pou nou. Men, si sa rive, se nou menm k’ap antò. 16Nou pa gen dwa touye yon papa pou krim pitit li fè. Ni nou pa gen dwa touye yon pitit pou krim papa l’ te fè. Y’a touye yon moun pou krim li menm li fè. 17Pa fè ankenn moun lòt nasyon k’ap viv nan mitan nou lenjistis. Respekte dwa timoun ki san papa. Pa pran rad yon vèv an garanti pou lajan nou prete l’. 18Chonje nou menm tou nou te esklav nan peyi Lejip. Se Seyè a menm, Bondye nou an, ki te delivre nou. Se poutèt sa mwen mande nou pou nou swiv regleman sa a. 19Lè n’ap ranmase rekòt ble nan jaden nou epi nou bliye ranmase kèk grap ki tonbe atè, pa tounen al pran yo. N’a kite yo pou moun lòt nasyon k’ap viv nan mitan nou, pou timoun san papa ak fanm ki pèdi mari yo. N’a fè sa pou Seyè a, Bondye nou an, ka beni nou nan tou sa n’ap fè. 20Lè n’ap keyi grenn oliv, nou pa bezwen pase yon dezyèm fwa pou keyi sa ki te rete yo. N’a kite yo pou moun lòt nasyon k’ap viv nan mitan nou yo, pou timoun san papa ak pou fanm ki pèdi mari yo. 21Lè nou fin koupe grap rezen nan jaden nou yo, pa tounen yon dezyèm fwa anba chak pye rezen pou repase branch yo. Sa ki va rete a, n’a kite yo pou moun lòt nasyon k’ap viv nan mitan nou yo, pou timoun ki san papa ak pou fanm ki pèdi mari yo. 22Se pou nou toujou chonje yon lè nou te esklav nan peyi Lejip. Se poutèt sa mwen mande non pou nou swiv lòd mwen ban nou la a.


text: 1Benjamen te gen senk pitit gason. Pi gran an te rele Bela, dezyèm lan Achbèl, twazyèm lan Akra, 2katriyèm lan Nora, senkyèm lan Rafa. 3Men non pitit Bela yo: Ada, Gera, Abiyoud, 4Abichwa, Naaman, Akora, 5Gera, Chefoufan ak Ouram. 6Men non pitit Eyoud yo: Naaman, Ajija ak Gera. Yo te chèf branch fanmi ki t’ap viv nan zòn Geba a. Apre sa, yo mete yo deyò, y’ al rete Manarat. Se Gera, papa Ouza ak Akiyoud, ki te mennen yo al rete Manarat la. 8Charayim divòse ak de madanm li yo: Ouchim ak Bara. Apre sa, li al rete nan peyi Moab, li marye ak Odèch ki ba li sèt pitit gason: Jobab, Zibya, Mecha, Malkam, 10Jeou, Sakya, Mima. Tout pitit gason l’ yo te chèf fanmi. 11Li te gen de lòt pitit gason Ouchim te fè pou li: Abitoub ak Elpal. 12Elpal te gen twa pitit gason: Ebè, Micham ak Chèmèd. Se Chèmèd sa a ki te bati lavil Ono ak lavil Lòd ansanm ak tout ti bouk ki te sou kont li yo. 13Berya ak Chema te chèf fanmi moun ki te rete lavil Ajalon. Se yo ki te mete ansyen moun ki te rete lavil Gat yo deyò. 14Men pitit Berya yo: Akio, Chachak, Jeremòt, 15Zebadya, Arad, Edè, 16Michayèl, Ichpa ak Joa. 17Men non pitit Elpal yo: Zebadya, Mechoulam, Izki, Ebè, 18Ichmerayi, Izlija ak Jobab. 19Men pitit Chimèyi yo: Jakim, Zikri, Zabdi, 20Elyenayi, Ziltayi, Eliyèl, 21Adaja, Beraja ak Chimrat. 22Men pitit Chachak yo: Ichpan, Ebè, Eliyèl, 23Abdon, Zikri, Anan, 24Ananya, Elam, Antotija, 25Ifdeja ak Penwèl. 26Men pitit Jeworam yo: Chamcherayi, Chearya, Atalya, 27Jarechya, Elija ak Zikri. 28Chak mesye sa yo te chèf fanmi yo. Yo te rete lavil Jerizalèm. 29Jeyèl te bati lavil Gabawon kote li te rete. Madanm li te rele Maaka. 30Premye pitit gason l’ lan te rele Abdon. Lòt pitit li yo te rele Zou, Kich, Nè, Nadab, 31Gedò, Akio, Zekè 32ak Miklòt ki te papa Chimea. Pitit moun sa yo te rete lavil Jerizalèm bò kote moun ki te menm branch fanmi ak yo. 33Nè te papa Kich ki te papa Sayil. Sayil te gen kat pitit gason: Jonatan, Malchichwa, Abinadab ak Echbaal. 34Jonatan te papa Meribaal ki te papa Mika. 35Mika te gen kat pitit gason: Piton, Melèk, Tarea ak Akaz. 36Akaz te papa Jeojada ki te gen twa pitit gason: Alemèt, Azmavèt ak Zimri. Zimri te papa Moza. 37Moza te papa Binea ki te papa Rafad. Rafad te papa Eleaza ki te papa Azèl. 38Azèl te gen sis pitit gason. Se te Azrikam, Bokwou, Ichmayèl, Chearya, Obadya ak Anan. 39Echèk, frè Azèl la, te gen twa pitit gason: Oulam, Jeouch ak Elifelèt. 40Pitit gason Oulam yo te vanyan sòlda ki te gen anpil ladrès nan sèvi ak banza. Yo te gen sansenkant (150) pitit ak pitit pitit antou. Tout moun sa yo te fè pati branch fanmi Benjamen an.


text:
Kore di Sid prezante bay laprès yon nouvo misil ki, daprè sa otorite peyi a fè konnen, kapab frape nenpòt ki kote nan Kore di Nò. Gouvènman an fè anons sa a nan Seoul jedi 14 fevriye 2013 la, swa 2 jou aprè Kore di Nò te reyalize yon 3èm tès nikleyè.
Ozetazini, nouvo sekretè deta John Kerry kondane Kore di Nò, yon fwa ankò, poutèt aktivite sa yo ki, daprè chèf diplomasi amerikèn nan, reprezante yon vyolasyon sanksyon Nasyon Zini yo. Li ensiste pou l di aksyon konsa merite yon reyaksyon dyanm bò kote kominote entènasyonal la.
Misye Kerry deklare :
"Li enpòtan pou kominote mondyal la genyen kredibilite pa rapò ak efò nap fè pou n konbat pwoliferasyon nikleyè. Menm jan nou pa dwe pèmèt Kore di Nò rapouswiv pwogram nikleyè l la, se menm jan tou nou pa dwe pèmèt Iran fè menm bagay la. E fason nou koresponn ak 2 sitiyasyon sa yo, pral genyen konsekans sou tout lòt efò nap fè kont pwoliferasyon nikleyè. Se sa ki fè repons nou enpòtan."
Misye Kerry ajoute Konsèy Sekirite Oganizasyon Nasyon Zinian gen pou l pran kèk aksyon dyanm kont Kore di Nò. Tout manm konsèy la, san wete youn, deja kondane tès nikleyè Nò-Koreyen yo.


text: 1Lè sa a, Elifaz, moun lavil Teman an, pran lapawòl. Li di konsa: 2-Eske yon moun ka itil Bondye? Non! Ata moun ki gen bon konprann yo, se tèt yo ase yo itil. 3Lè ou fè sa ki byen, ki enterè Bondye ki gen tout pouvwa a jwenn nan sa? Sa sa rapòte l’ lè ou mennen bak ou dwat? 4Eske se paske ou gen krentif pou Bondye kifè l’ap rale zòrèy ou konsa, kifè l’ap trennen ou nan tribinal li? 5Non. Se paske ou fè anpil peche. Se paske ou te san limit nan fè mechanste. 6Ou fè frè ou ba ou garanti pou lajan li pa t’ dwe ou. Ou pran ata rad ki sou li, ou kite l’ toutouni. 7Ou refize bay moun ki te swaf yo ti gout dlo. Ou refize bay moun ki te grangou yo moso pen. 8Ou pwofite fòs ou ak pozisyon ou pou pran tout peyi a pou ou. 9Ou refize lonje men ou bay vèv yo. Ou maltrete timoun ki san papa yo. 10Se poutèt sa, kote ou rive se pèlen yo pare pou ou. Ou rete konsa, kè ou kase. 11Sitèlman fè nwa, ou pa ka wè. Ou nan dlo jouk nan kou! 12Eske se pa anwo nèt nan syèl la Bondye rete? Se anba pou li voye je l’ pou l’ ka wè zetwal yo. 13Ou konn sa, epi w’ap di: Sa Bondye ka konnen? Li kache dèyè nwaj yo, ki jan pou l’ jije sa k’ap pase sou latè? 14Nwaj yo twò pwès, li pa ka wè. Se sou fetay syèl la l’ap mache. 15Ou vle mache pye pou pye dèyè mechan yo, nan move chemen yo te toujou pran depi lontan an! 16Yo mouri anvan lè yo tou. Yo tankou lavalas: anvan ou bat je ou, yo pase. 17Yo menm tou yo t’ap di Bondye: Wete kò ou sou nou! Kisa Bondye ki gen tout pouvwa a ka fè nou? 18Atò, se Bondye menm ki te plen kay yo ak richès. Mwen pa janm konprann ki jan mechan yo ka fè di sa. 19Men, lè y’ap pini mechan yo, moun ki mache dwat yo va kontan, inonsan yo va pase yo nan rizib. 20Gade jan grannèg yo fini non! Dife boule tou sa yo te genyen. 21Jòb monchè, byen ak Bondye ankò, tande! Sispann chache l’ kont! 22Koute pawòl li t’ap di ou yo. Kenbe yo nan kè ou. 23Wi, tounen vin jwenn li, san lògèy nan kè ou. Sispann fè sa ki mal lakay ou. 24Voye tout lò ou jete nan fatra. Pi bon pyès lò ou yo, jete yo nan galèt larivyè. 25Se Bondye ki gen tout pouvwa a ki va tout lò ou. Se li menm ki va gwo pil lajan byen wo pou ou. 26Paske, lè sa a, se nan Bondye ki gen tout pouvwa a w’a jwenn tout plezi ou. Se sou Bondye w’a toujou gade. 27Lè w’a lapriyè nan pye l’, l’a reponn ou. W’a kenbe tout pwomès ou fè l’ yo. 28Tout zafè ou va mache byen. Limyè va klere byen bèl sou tout wout ou. 29Bondye kraze lògèy moun awogan. Men, li sove moun ki bese tèt devan li. 30L’ap delivre ou si ou inonsan. L’a sove ou, si ou pa janm sal men ou nan anyen.


text: 1Men revelasyon Bondye te bay Jezikri pou l’ te fè sèvitè l’ yo konnen sa ki gen pou rive anvan lontan. Se Kris la menm ki voye zanj li bò kot Jan, sèvitè l’ la, pou fè l’ konnen tout bagay sa yo. 2Se menm Jan sa a k’ap rakonte tou sa li te wè. Li rapòte mesaj ki soti nan Bondye a ansanm ak verite Jezikri te fè l’ konnen an. 3Benediksyon pou moun k’ap li liv sa a. Benediksyon pou tout moun k’ap koute pawòl mesaj sa a ki soti nan Bondye, pou tout moun k’ap obeyi tou sa ki ekri nan Liv sa a, paske pa rete lontan ankò pou bagay sa yo rive. 4Se mwen menm Jan, k’ap ekri sèt legliz ki nan pwovens Lazi yo. M’ap lapriyè pou nou ka resevwa benediksyon ak kè poze ki soti nan Bondye, li menm ki la, ki te toujou la epi ki gen pou vini an, benediksyon ak kè poze ki soti nan sèt lespri yo ki kanpe devan fotèy li a, 5benediksyon ak kè poze ki soti nan Jezikri tou, li menm ki te bay verite a jan l’ ye a, li menm premie pitit ki leve soti vivan nan lanmò a, li menm ki chèf tout wa ki sou latè. Kris la renmen nou, li bay san li lè li mouri pou l’ te ka delivre nou anba peche nou yo. 6Li fè nou tounen wa ak prèt pou n’ sèvi Bondye Papa li. Se pou li tout lwanj ak tout otorite pou tout tan. Amèn. 7Gade. Men Kris la ap vini sou tèt nwaj yo! Tout moun pral wè l’, menm moun ki te pèse l’ yo. Tout pèp sou latè pral kriye lè y’a wè li. Wi, se konsa sa pral pase. Amèn. 8Mwen se konmansman, mwen se finisman tankou A ak Z. Se Bondye, Mèt ki gen tout pouvwa a, ki di sa, li menm ki la, ki te toujou la epi ki gen pou vini an. 9Mwen menm, Jan, mwen se frè nou. M’ap pataje tout bagay ak nou, kit se soufrans nou, kit se gouvènman Bondye ki wa a, kit se pasians Jezi ban nou an. Yo te ban mwen yon lil yo rele Patmòs pou prizon paske mwen t’ap fè konnen pawòl Bondye a ansanm ak verite Jezi te moutre a. 10Yon jou dimanch, jou Mèt la menm, Lespri Bondye a pran m’, mwen tande yon gwo vwa dèyè do m’ ki sonnen tankou yon klewon. 11Li di m’ konsa: Tou sa ou wè, ekri yo nan yon liv. Voye liv la bay sèt legliz ki nan sèt lavil sa yo: Efèz, Esmen, Pègam, Tiyati, Sad, Filadèlfi ak Lawodise. 12M’ vire pou m’ wè ki moun ki t’ap pale avè m’ lan. Lè sa a, mwen wè sèt gwo lanp sèt branch an lò kanpe, 13ak nan mitan yo yon moun ki te sanble ak yon gason. Li te gen yon gwo rad sou li byen long ki te bat jouk sou pie l’, ak yon sentiwon an lò mare sou lestonmak li. 14Cheve nan tèt li te tankou lenn mouton, blan kou koton. Je l’ yo menm te tankou de flanm dife. 15Pie l’ yo te klere tankou kwiv yo poli apre yo fin chofe l’ nan fòj. Lè l’ pale menm, vwa l’ te tankou bri gwo dlo k’ap sot tonbe nan yon falèz. 16Li te gen sèt zetwal nan men dwat li ak yon nepe file de bò k’ap soti nan bouch li. Figi l’ menm te klere tankou gwo solèy midi. 17Lè mwen wè l’, mwen tonbe nan pie l’ tankou yon moun ki mouri. Li mete men dwat li sou mwen, li di m’ konsa: Ou pa bezwen pè! Se mwen ki premie, se mwen ki dènye. 18Mwen se moun ki vivan an. Mwen te mouri, men koulye a, mwen vivan pou tout tan. Mwen gen pouvwa sou lanmò ak sou peyi kote mò yo ye a. 19Ekri tou sa ou wè a: ni sa k’ap pase koulye a, ni sa ki gen pou rive apre. 20Men sans kache sèt zetwal ou wè nan men dwat mwen an, ansanm ak sans sèt gwo lanp sèt branch lò yo. Sèt zetwal yo se zanj sèt legliz yo. Sèt gwo lanp sèt branch yo, se sèt legliz yo.


text:
Nan peyi Lejip, moun ki pa dakò ak gouvènman Prezidan Mohammed Morsi a pran daso yon biwo pati li a -Pati Fratènite Mizilman an- genyen nan nò peyi a. Mouvman sa a pwovoke yon lese-frape ki koze lanmò yon moun tandiske 40 lòt pou pi piti blese.
Lidè pati a di viktim nan se yon jèn gason 15 zan; sepandan moun pa konnen egzatteman kijan li fè pèdi lavi li nan konfwontasyon sa a ki dewoule dimanch 25 novanm 2102 la nan vil Damanhour, ki sitiye olon Flèv Delta a.
Jèn nonm an se premye moun ki mouri depi militan refòmis ak liberal te kòmanse pran lari pou yo pwoteste epi denonse Prezidan Morsi poutèt li bay tèt li kèk pouvwa eksepsyonèl nan yon dekrè li te fè pibliye jedi pase a.
Lidè Pati Fratènite Mizilman an pa dakò ak desizyon sa a. Midhat al-Hadad, dirèkte jeneral biwo administratif pati a, deklare:
"Nou pa sèvi ak vyolans, ni non plus tou nou pa mande moun sèvi ak vyolans. Nou byen konnen kisa nou peze, menm jan nou konnen pwa opozan n yo. Men, map deklare pèsonèlman nou pap janm sèvi ak vyolans; se ak lalwa sèlman nap sèvi pou nou koresponn ak zòt."
Nan dekrè Misye Morsi fè parèt la, li entèdi lajistis defye okenn nan desizyon li ta pran; daprè li, se yon mwayen pou akselere tranzisyon demokratik la nan peyi Lejip.
Kèk obsèvatè pa pèdi tan pou lanse kritik e di prezidan an vle enstale yon diktati nan peyi a, menm jan ak lidè ki te la anvan n nan, Prezidan Hosni Moubarak. Militan Hafez Ismaiel pale pou l di :
"Anvan tout dyalòg, Prezidan Morsi fèt pou l rantre dekrè li fè pibliye a; paske li pèdi konfyans nou e nou pa kwè nan pwomès li ankò."
Machedlabous peyi Ejip la anrejistre yon bès preske 10 pou san dimanch, nan moman envestisè yo bay premye reyaksyon yo aprè desizyon Prezidan Morsi pran an ; se yon reyaksyon tou pou mouvman pwotestasyon sitiyasyon sa a pwovoke.
Gwo bè sa a se youn nan pi gwo pèt mache a konnen depi mouvman leve-kanpe popilè ki te dire plizyè semèn e ki te ranvèse rejim Prezidan Mubarak la ane pase a.


text: 1M’a di yo: Koute byen, nou menm ki alatèt pitit Jakòb yo, nou tout k’ap dirije pèp Izrayèl la! Se pa devwa nou pou nou rann tout moun jistis? 2Men, se nou menm ankò ki rayi moun k’ap fè sa ki byen. Nou renmen moun k’ap fè sa ki mal. N’ap kòche pèp mwen an tou vivan, n’ap filange l’ jouk nan zo. 3N’ap manje pèp mwen an. Nou kòche yo, nou kase tout zo nan kò yo. Nou dekoupe yo tankou vyann yo pral kwit, tankou vyann nou mete nan chodyè. 4Men, yon jou va rive, lè sa a n’a kriye nan pye Seyè a, men li p’ap reponn nou. Li p’ap tande sa n’ap di nan lapriyè nou yo, paske nou fè bagay ki mal. 5Men, gen yon bann pwofèt k’ap twonpe pèp mwen an. Depi yo gen yon zo y’ap souse, y’ap mache di jan gen lapè nan peyi a. Men, kite moun pa ba yo lajan, yo di pral gen lagè. Men sa Seyè a di sou pwofèt sa yo: 6Pwofèt! Jou nou yo prèt pou fini. Solèy la ap kouche sou nou. Nou p’ap fè vizyon lannwit ankò. Nan fènwa, nou p’ap wè anyen ankò. 7Moun k’ap fè prediksyon yo pral wont. Divinò yo p’ap konnen sa pou yo di. Yo pral rete men nan bouch, paske Bondye p’ap reponn yo. 8Men, pou mwen menm, Miche, Seyè a voye lespri l’ sou mwen, li ban mwen fòs, li ban mwen pouvwa pou m’ konnen sa ki dwat. Li ban mwen kouraj pou m’ kanpe denonse fòfè pitit Jakòb yo, pou m’ di pèp Izrayèl la nan figi l’ sa l’ap fè ki mal la. 9Wi, koute m’ non, nou menm ki alatèt pitit Jakòb yo, nou menm chèf k’ap dirije peyi Izrayèl la. Nou pa renmen sa ki dwat. Nou vire lalwa a, nou fè l’ di sa nou vle. 10Se sou san moun n’ap bati lavil Siyon an. Se sou lenjistis n’ap bati lavil Jerizalèm. 11Moun ap achte chèf yo ak lajan. Prèt yo menm ap esplike lalwa a pou lajan. Ata pwofèt yo ap fè prediksyon pou lajan tou. Yo tout yo pretann di Seyè a avèk yo. Y’ap di: O wi, anyen p’ap rive nou! Seyè a bò kote nou! 12Se konsa, n’ap lakòz peyi Siyon an pral tankou yon jaden y’ap raboure. Jerizalèm ap tounen mazi. Gwo pyebwa pral kouvri tout mòn kote tanp lan ye a.


text:
Aktivasyon Plan Operasyon pou Ijans te pèmèt lopital la ak kay retrèt yo rete louvri, trete pasyan yo pandan Ouragan Sandy
New York – Ajans Federal pou Jesyon Ijans te anonse yon sibvansyon nan Asistans Piblik pou $695,000 pou Episcopal Health Services pou ranbouse depans ki te fèt anvan, pandan ak apre Ouragan Sandy. Nan dat 27 oktòb 2012, anvan ouragan an te frape, Episcopal Health Services te aktive Plan Operasyon li yo pou Ijans. Preparasyon yo te gen ladan deplasman pasyan, preparasyon dèlko pou bay kouran sipò ak kreyasyon yon sant medikal pwovizwa ki kapab trete moun ki viktim nan Ouragan Sandy.
Malgre pa t gen kouran akòz ouragan an, sant medikal Episcopal Health Services yo te non sèlman kontinye fonksyone, men tou yo te aksepte pasyan anplis pandan ak apre ouragan an. St. John’s Episcopal Hospital te jwenn apeprè 40 pousan nan pasyan an ki t ap chèche tretman.
Ofisye kowòdinasyon federal FEMA, Michael F. Byrne, di konsa, “Episcopal Health Services te gen yon plan-dijans anplas anvan ouragan an. Lè nou egzekite plan sa a epi avèk devouman doktè yo, enfimyè yo ak anplwaye yo, Episcopal Health Services te sove lavi anpil moun, epi yo te bay abri pou sitwayen ki nan kominote Rockaways, Long Beach, Atlantic Beach ak Five Town.”
Jerome M. Hauer, Manm Komisyon Divizyon Sekirite Teritwa ak Sèvis pou Ijans Eta New York, di konsa, “Lajan sa a prale lwen nan ede yon òganizasyon enpòtan ki te kanpe lè kominote medikal la ak katye lokal yo te bezwen yo. Preparasyon St. John’s Episcopal te fèt davans, epi kantite pasyan yo te pran pandan ouragan an, montre kijan rejyon sa a devwe ak fason nou reponn pandan moman katastwòf la.”
Episcopal Health Services se yon òganizasyon non-komèsyal prive pou swen sante ki gen ladan kèk gwo òganizasyon: St. John’s Episcopal Hospital, Bishop MacLean Episcopal Nursing Home ak Bishop Hucles Episcopal Nursing Home. Sant medikal yo pa t gen kouran nan dat 20 oktòb 2012, men yo te kontinye bay swen medikal pou pasyan yo avèk dèlko jouk lè yo te vin gen kouran elektrik nan dat 9 novanm 2012.
Ajans non-komèsyal prive ki bay sa ki defini kòm sèvis enpòtan pou kominote a ka fè yon Demann pou resevwa Asistans Piblik nan FEMA pou ranbousman depans pou travay pou ijans ki te fèt akòz Ouragan Sandy.
Men kèk nan sant medikal ki bay sèvis enpòtan yo:
- Lopital yo ak lòt sant ki pa bay tretman medikal;
- Sèvis ponpye, lapolis ak lòt sèvis pou ijans;
- Kouran elektrik, dlo ak sèvis egou; epi
- Enstitisyon edikasyonèl.
Òganizasyon non-komèsyal prive ki bay sa ki defini kòm sèvis enpòtan pou kominote a ka kalifye tou pou PA pou repare domaj Ouragan Sandy te lakòz yo. Men, òganizasyon non-komèsyal prive sa yo dwe aplike anvan nan Administrasyon Ti Biznis Ameriken (SBA) pou yo jwenn lajan prete pou yon ti enterè.
Men kèk nan òganizasyon ki bay sèvis enpòtan yo:
- Bibliyotèk, mize ak jaden zowolojik;
- Sant kominotè yo;
- Òganizasyon k ap bay sipò pou moun ki andikape ak founisè sèvis;
- Abri pou moun ki pa gen kay ak sant medikal reyabilitasyon; epi
- Sant pou granmoun aje ak sant gadri.
FEMA ranbouse pa mwens pase 75 pousan depans kalifye yo pou mezi pwoteksyon pou ijans ak depans reparasyon pèmanan, tankou ranmasaj debri ak reparasyon oswa ranplasman enfrastrikti.
Men dat limit pou Demann pou Asistans Piblik:
- 17 janvye 2013 pou Konte Greene;
- 28 janvye 2013: pou konte Bronx, Kings, Nassau, New York, Richmond, Suffolk ak Queens;
- 1ye fevriye 2013: pou konte Rockland ak Westchester; epi
- 11 fevriye 2013: pou konte Orange, Putnam, Sullivan ak Ulster.
Pou jwenn plis enfòmasyon sou Ouragan Sandy New York ale sou Entènèt nan sitwèb ki nan lang Kreyòl Ayisyen nan www.fema.gov/sandy-kreyolayisyen.