text:
Ak Michel-Ange Hyppolite
Émile-Célestin Mégie (Togiram) fèt nan youn vil ki rele Marigo. Vil sa a se nan Sidès peyi a, tou pre Jakmèl, li chita. Poudayè, non vanyan misye Togiram, te kreye apatide mo Marigot a li te vire lanvè. Togiram fèt 16 oktòb 1922.
Depi Émile Célestin Mégie te gen douz an lespri li te panche sou literati. Premye travay Togiram nan domèn pwezi te pran lari nan jounal apatide laj sèz an.
Premye travay pwezi Togiram te pran lari nan youn piblikasyon ebdomadè ki te rele " Le Petit Marigotien". Jounal sa a te kreye nan kolaborasyon Togiram, youn frè li , Rossini Mégie epi youn zanmi li, Faust Claude Volel.
Lòt jounal ki te pibliye pwezi Togiram yo se La Nouvelle Abeille nan vil Jakmèl. Jounal sa a te parèt youn fwa chak semenn sou direksyon Pascal Arthur Brun nan ane 1939.
Nan Pòtoprens, Togiram te pibliye travay literè li ansanm ak divès kalite atik jounal nan La République, Le Soir, Le Nouvelliste ansanm ak nan Le Petit Samedi Soir, kote li te travay soti 1971 rive 1985.
Kòm Togiram kwè nan youn prensip ki di : "Konesans tankou manje fèt pou separe younn ak lòt.", pandan li ta pe viv Pòtoprens nan Site Jan XXIII, li te konn ransanble youn ekip jèn lakay li pou li te pataje konesans li ak yo.
Pi devan soti nan ane 1988 pou rive 30 out 2004, Togiram pibliye atik ak pwezi nan " Ti gout pa ti gout ", seksyon kreyòl Haiti En Marche. Piske Togiram te toujou nan lesefrape ak otorite peyi a, li te konn pibliye tèks li yo sou non Elimèd Togiram. Lè nou vire mo sa a lanvè li te ban nou Émile de Marigot .
Premye metye Émile-Célestin Mégie se chapant, men li te konn travay kòm ajan ki ta pe mezire dlo lapli nan Mòndèkomisè. Pi devan nan lavi-l, li te vin responsab pwodiksyon materyèl nan pwogram alfabetizasyon ONEC ki vin tounen ONAAC pita.
Nan kòmansman ane 1980 yo, Togiram te vin direktè adjwen jounal Le Petit Samedi Soir. Gen youn epòk li te pibliye pwòp jounal literè pa li, ki te rele Espiral ( 1960 - 1966) epi Gindòl ( 1971 - 1985). Togiram te genyen konesans nan domèn lalwa, sa te pèmèt li travay kòm notè piblik nan peyi li Marigo.
Togiram di nou lavi pa janm fasil pou li, menm lè li ranmase kèk flè, toujou gen gwo pikan ki ap tann li pi devan. Rèv Togiram gwo anpil, sepandan pi bèl rèv li se pou li ta wè peyi li tounen youn modèl nan domèn lengwistik pou tout lòt peyi ki pale kreyòl yo.
Togiram pase tout lavi li ap goumen pou vansman lanng kreyòl la. Se papa li ki te inisye li nan konba sila a. Konsa, nou kab konprann se youn batay li va lage senpman lè li kouche ap gade de tèt zòtèy li, paske bon kòk pa janm bay gany. Se sa tou Julio Jean-Pierre konnen, ki fè nan liv pwezi li a ("Tras, 2003") li ekri youn pwezi ki pote non Émile-Célestin Mégie, kote nou kapab li pawòl sa yo:
"Lè Mégie ap monte lakay li
Li vire Marigo lanvè
Pou ba tèt li apostwòf
Chak galèt li pile
Voye monte yon kont chante
Yon silab yon mizik
Epi se bal epi se fèt
Konsè konsòn epi dizuime."
(Tras 2003 )
Pwezi se nanm Togiram. Pou Togiram pwezi se lavi. Si ou mande li pouki, li va reponn ou:
"se tout eksperyans pèsonèl nou ki ap pase nan youn pwezi. Poudayè, youn mounn pa bezwen ni konn li ni konn ekri pou li powèt, paske nou fèt ak don powèt nou." Pou li apiye lide sa a, Togiram bay ekzanp sanmba kou Anakawona ki pa te konnen ni li ni ekri epi ki te youn sipèb powèt fanm. Li bay tou ekzanp konpozè nou yo ki toupatou nan bouk anndan peyi a, kote yo ap voye chante nan bann rara, nan seremoni vodoun ak nan anpil lòt aktivite. Yo pa konnen ni li ni ekri. Poutan, yo sèvi ak pawòl yo voye nan chante yo pou yo chanje lavi.
Konsa, daprè Togiram, pwezi, kèlkeswa pwezi a, se youn zouti ki gen pouvwa transfòme youn sosyete, paske li konekte ak vibrasyon ki reponn nou jouk nan fon nannan nou.
Aktyèlman, Togiram se younn nan twa pilye ki kore Biwo Santral Sosyete Koukouy ki nan Miyami. Togiram te manm ILA ( Institut de linguistique Appliqué) ak Dr. Ernst Mirville. Togiram se younn nan manm fondatè Sosyete Koukouy, ki soti anndan Mouvman Kreyòl Ayisyen.
Émile-Célestin Mégie (Togiram) te manm GREKA (Groupe de Recherche pour Étudier le Créole Haïtien) , kote nou te jwenn: pè Georges Mathelier, Dr. Pradel Pompilus, Dr. Ernst Mirville, pè Roger Désir, pastè Pauris Jean-Baptiste, elatriye.
Émile-Célestin Mégie te fè patide ekip ki te prepare òtograf kreyòl leta Ayisyen te ratifye pou lanng kreyòl la nan ane 1979 la.
Togiram ekri ni an franse ni an kreyòl. Li ekri pwezi, woman, teyat ak esè. Lanmou Pa Gen Baryè, younn nan premye vrè woman kreyòl ki te pibliye Ayiti yo te soti anba plim Togiram. Woman sa a te soti an twa tòm.Men youn pati nan liv Togiram deja pibliye yo:
M' Pa Ka Ge Nèt
Aswè-a mwen santi muz mwen ap karese-m
E nati-a k' si bèl rann bo li yo pi dous,
Pi sikre pou nanm mwen, pi agreyab pou kè-m
Ki sanble l' gen vyolon k'ape vibre ladan-l
Lalin lan k'ap desann, lalin nan k' pral kouche
Pase oun mawogani(1) sou sifas lanmè-a
Ki, petèt, ta parèt pou mwen kou youn miwa
Si pa t' gen youn ti van k'ape fè-l ondile
Men, malgre sa, m' santi genyen youn ruiso(2) fyèl
K'ap koule tou dousman nan forè lespri mwen
Paske m' wè sou totwa -a kèk mounn k'ape jemi
E, mwen sèl pa sifi pou ba yo soulajman.
Gade youn malere yo kraze ak makak,
Yo mate-l toutouni pou youn fitilite
Gade youn gran atis, ak gita-l kote li
Li bwè Jouk li twò sou, paske li nan chagren
Muz mwen ap karese-m sa fè-m plezi anpil,
M'al pwonmennen sou kè-a(3) pou m' livre-m nan bra-l nèt…
Ayayay! Se betiz, malgre sa, m'ap soufri
Paske gen twòp mizè k'estannbay yo douvan-m
(1) Mawogani: Penti koulè kajou poli
(2) Ruiso: Ti larivyè
(3) Kè: Bòdi, senti beton arebò lanmè
Mwen kouche pou m' dòmi, mwen pa kapab dòmi,
Genyen youn lanmè fyèl k'ap sakaje plaj kè-m …
Lespri-m anboulatcha, sèvèl mwen plen fwoumi,
Mwen wè mil arenyen ap trese twèl malè-m.
Mwen pou kò-m san soutyen sou chemen lavi a.
Jodi solèy boule-m, denmen lapli mouye-m.
Lè nuit yo san zetwal tankou waya-waya,
Mwen tonbe nan pikan e mwen blese tout pye-m
Si jodi m' jwenn youn woz, fòk li gen tan chèch nèt
Fòk li tounen pousyè anvan mwen jwenn youn lòt.
Wout mwen plen pwagrate, li blennde ak bayonnèt
Genyen youn bann zonbi k'ape fout mwen kalòt.
Lè mwen jwenn youn twou dlo mwen ranpli kalbas mwen,
Mwen bwè li gou-pa-gout, mwen fè mil kilomèt
Men, fòk mwen fè dis mil ak gòj mwen sèk kou fwen
Anvan m' jwenn youn lòt twou … Mwen pi mal pase bèt!
Sou chemen lavi a, pou mwen, nan pwen okenn fèt,
Pou mwen, nanpwen plezi, men , fòk m' mache kanmenm! …
Te mèt genyen sechrès, te mèt genyen tanpèt,
Fòk youn jou mwen rive anba oun syèl yo renmen-m
Zafè si kounyeya, solèy ape boule-m.
Zafè si twòp lapli tanzantan ap mouye-m.
Mwen konnen fò m' rive, li te mèt san soulye
Nan jaden ki genyen tout kalite lorye.
Zafè! Si toutotou-m, mwen wè dimil ènmi.
Zafè! Si kounye a , mwen nan youn nich-fwoumi.
Pou pwoteje lavi-m, mwen genyen youn gwo lwa
Lwa li yo ban mwen dwa pou m' gen espwa ak fwa.
Vrèman, kè mwen sere, se kòmsi m' te nan sèp
Lanm youn lanmè anmè ap boulvèse plaj li,
Men, mwen pa pe sou sa! … mwen te mèt san bisèp
Youn jou, dèyè lènmi-m, mwen va bat chalbari.
Ecoute-moi, poétesse, écoute-moi! C'est pour toi ce matin que frémit mon violon, ma mandoline aussi.
Je t'ai vue dans un songe imbibé de mystère Tu m'as parlé Tu m'as souri le simoun de ton verbe a soulevé le sable de mon désert et j'ai, revu tout le passé qui me rive à tes flancs.
De ton premier regard à mon premier regard, De ton premier billet à mon premier billet, De tes poèmes à mes poèmes, De tes .épanchements à mes épanchements le trajet était court.
Pourtant s'y sont creusés des précipices de malchance de malentendus d'incertitude et la houle du temps nous a mis en lambeaux.
L'ouragan des désirs nous a fait dériver le glauque des mers polaires s'est vite gabé de nous et des montagnes de glace ont chaviré l'esquif qui transportait nos tonnes d'amour et de tendresse
Mes mains fiévreuses n'ont pas palpé ton corps De ta salive à ma salive il n'y a jamais eu de mixture malgré l'en trecroisement des ondes de nos coeurs.
Je me souviens encore de cet après-midi où sur le pont d'un·motor-boat accosté comme tant d'autres au warf de cabotage ta volx riche de printemps rossignolait des vers, nos doigts timidement se sont entrelacés ...
Je respirais ton air, Tu respirais mon air ... La lentille bi-convexerde ton regard me brûlait m'aveuglait mais pourtant que de milles séparaient nos deux bouches! Mille milles, des millions de milles. Fort l'Islet était beaucoup plus proche de "La Pointe" que mes lèvres de tes lèvres .
Je m'en souviens encore et ça griffouille mon âme. se sont évanouis dans la cascade des temps Mais un beau jour, de Jérémie, tu m'as parlé de fatigue d'attente et d'éternelle union. Aux Cayes-Jacmel j'ai reçu ton message et le sol mou de l'enbarras a failli m'enliser.
Je me suis débattu durant de longues heures je me suis débattu et le ciment de la franchise m'a brusquement sauvé. Mais saurais-je jamais la tête que tu as faite en lisant ma réponse? ...
Youn istwa ki bel, epi malouk anmenmtan. Youn istwa lajwa, youn istwa latristès. Youn istwa ki blayi devan nou tout kwèkwètmakwèt, tout bouyivide, tout viretounen, tout kontradiksyon ki toujou ap fè tolalito nan konpàtman youn pèp k'ap bouske wout sivilizasyon.
Youn makònay fòmasyon natifnatal ak fòmasyon oksidantal. Youn makònay kwayans zansèt nèg ak kwayans zansèt blan. Youn makònay kategori mounn divès koulè, divès edikasyon, divès degre konesans, divès konsepsyon. Youn makònay kilti depaman nan folman youn nanchon k'ap bouske chimen pwogrè.
Youn chirepit ant mistè Lafrik-Ginen ak mistè Legliz Kretyen. Youn chirepit ki tounen pongongon nan tout sobagi lafwa.
Youn chirepit ki vegle je, bouche zorey e menm kokobe lespri tout gwoup mounn k'ap bouske favè youn sèl Granmèt ...
Istwa sila-a nou pral suiv la se istwa youn bèl- bèl grimèl yo te rele Agasya, youn istwa ki sanble kou de gout dlo ak istwa anpil mounn nan peyi Ayiti, mounn ki pran nesans nan fanmi kretyen kote yo konsidere Vodoun kòm youn sosyete nèg sot, sovaj, san ledikasyon, sans lenstriksyon, san okenn fòmasyon, youn sosyete malfektè ki angonse nan tout kalte sipètisyon, nan tout salte makanda ....
Kanta pou bèl, Agasya te bèl toutbon. Li te byennelve, li te enstwi, li te alèz kay fanmi li yo.
Apre Ii te fin resevwa youn bon dòz konesans, dabò Jakmèl, nan lekòl mè "St. Jo- seph de Cluny", ansuit Pòtoprens, nan lekòl "Elie Dubois" , li te retounen Marigo kay paran li yo. Tout mounn te renmen li, tout mounn te admire konpòtman-l nan fanmi li e nan lasosyete ....
Nan koral Legliz Sen-Dominik Marigo-a, li te younn pami pi bon chantèz yo. Bèlte natirèlli, dousè vwa li, konduit li, kadans li te fè yo konsidere-l kòm oun vedèt. Ak kèk lòt demwazèl, kire pawas la te konn prezante-l kòm modèl tout lòt fidèl katolik dwe suiv ...
Pèsonn pa te genyen okenn dout sou valè entèlektyèl ak valè moral Ii. Men, kanmenm, se youn nègès ki te gen lespri laj. Disiplin paran Ii yo ki t'ap viv prèske an devo, ki t'oblijel mete ajenou chak maten, chak swa devan youn ogatwa pou pase chaple epi fè litani tout sen legliz katolik, disiplin sila-a pa te anpanche-l viv lavi-a selon dezi li ...
Nan ti bibliyotèk li, te gen tout kalite liv : istwa, jewografi, sosyoloji, sikoloji, etnoloji, woman, syans natirèl, syans fiksyon, fòlklò, mitoloji, relijyon, èts... Li te renmen li liv ak atik jounal oubyen revi ki konsènen sitou Vodoun ayisyen-an. Konsa, kiryozite entèlektyèl li te pouse-l plizyè fwa al asiste oubyen patisipe nan kèk kandjanhoun, kèk seremoni pou Ogoun, pou Legba, pou Ezili, pou Bawon-Sanmdi oubyen pou Sîbi. ..
Sa te lakòz Agasya pèdi lafwa katolik li, pase mil peripesi joustan li te vini youn sèvitèz mistè Lafrik-Ginen. De tandans kontrè ki t'ap rale-mennen-kase nan krikrit nanm li te pwovoke lakay li youn tandans-anbalan ki te trennen li nan tchouboum dezespwa.


c: text/html

text:
Repons Bib la bay
Ki sa k pouse anpil moun admèt gen yon Kreyatè ki egziste?
Men sa yon powèt te ekri sa gen anviwon 3 000 an: “Mwen fèt [...] yon fason ki estrawòdinè.” (Sòm 139:14, NW). Lè n egzamine fason yon tibebe devlope apati yon sèl selil, èske sa pa ranpli nou ak respè ak admirasyon? Gen anpil moun ki admèt tout bagay ki gen lavi nan yo se yon Kreyatè ki fè yo. — Li Sòm 139:13-17; Ebre 3:4.
Moun ki kreye linivè a e ki fè tè a yon fason pou moun ka abite sou li a se li ki kreye lavi a tou (Sòm 36:9). Li kominike ak lèzòm e li fè nou konnen l. — Li Izayi 45:18.
Èske se nan bèt nou soti?
Nan anpil detay, kò nou sanble ak kò bèt yo. Men rezon ki fè sa se paske Kreyatè a te fè ni moun ni bèt pou yo viv sou tè a. Se ak pousyè tè Bondye te fè premye moun nan, se pa nan yon bèt li te soti. — Li Jenèz 1:24; 2:7.
Gen de fason enpòtan lèzòm diferan ak bèt yo. Premyèman, lèzòm gen kapasite pou yo konnen Kreyatè a, pou yo renmen l e pou yo respekte l. Dezyèmman, Kreyatè a te fè lèzòm pou yo viv pou toutan, tandiske li pa t fè bèt yo pou yo viv pou toutan. Men kounye a, tout moun eritye lanmò paske premye gason an te rejte direksyon Kreyatè a ba li. — Li Jenèz 1:27; 2:15-17.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Èske sa Bib la di sou lavi Jezi yo egzak?
Repons Bib la bay
Men sa Lik, yon ekriven ki ekri nan Bib la di sou pati istwa li rakonte sou lavi Jezi a: “
Mwen te chèche konnen tout bagay avèk presizyon depi nan kòmansman.” — Lik 1:3.
Gen kèk moun ki di istwa lavi Jezi yo rakonte nan Evanjil yo, sa kèk moun ki t ap viv nan menm epòk avè l te ekri yo, sa vle di Matye, Mak, Lik ak Jan, se istwa yo te chanje ozanviwon 4yèm syèk la.
Sepandan, yo te jwenn yon pati enpòtan anpil nan Evanjil Jan an nan Ejip nan okòmansman 20yèm syèk la. Se li yo rele kounye a Papyrus Rylands 457 (P52) yo konsève l nan yon bibliyotèk, ki nan vil Mannchestè nan peyi Angletè. E se ladan l li genyen pati yo mete pou Jan 18:31-33, 37, 38 nan kèk tradiksyon Bib ki gen jodi a.
Se maniskri sa a ki la pi lontan nan tout maniskri ki gen Liv ki te ekri an grèk yo ki egziste jodi a. Anpil espesyalis kwè yo te ekri l ozanviwon ane 125 epòk nou an, sa vle di sèlman 25 an konsa apre yo te fin ekri Evanjil orijinal la. Pawòl ki nan maniskri sa a prèske egzakteman menm bagay ak pawòl ki nan lòt maniskri yo vin jwenn annapre yo.


text:
Plent kont ansyen prezidan Aristide
lendi 7 novanm 2005
[05/11/05] Gouvènman ayisyen an depoze yon plent douvan tribinal federal Miami (Etazini) kont ansyen prezidan Jean Bertrand Aristide ak plizyè ansyen gwo chabrak rejim lavalas la.
Dapre sa ki di nan dosye plent sa a, sòti peryòd 2001 pou rive 2004, Aristide ak konplis li yo fè chimen krochi ak plizyè dizèn milyon dola ki te nan kès Leta ayisyen.
Dapre dokiman an, ansyen prezidan an ak divès fonksyonè rejim lavalas la ta transfere Ozetazini yon pati nan lajan yo vòlè nan kès peyi Dayiti. Pami antrepriz Leta rejim la dechèpiye, dosye plent la site konpayi nasyonal telefòn Teleko.
Pou te kapab rive kraze kès antrepriz sa a, Jean Bertrand Aristide ak konplis li yo te foure anndan Teleko yon latriye patizan l. Pami gwo chabrak lavalas plent la lonje dwèt sou li, ou jwenn ansyen minis Faubert Gustave, ansyen reponsab Bank popilè ayisyen (BPH) ak Lesly Lavelanet, yon bòfrè Mildred Trouillot, madan Jean Bertrand Aristide.
Anplis piye kès Leta, dokiman an akize ansyen prezidan an tou kòm moun ki te ankouraje komès dwòg an Ayiti pandan dezyèm manda l la.
Dapre chif otorite meriken yo mete deyò, apeprè yon senkyèm nan kantite dwòg ki antre Ozetazini, apre yo fin sòt Kolonbi, pase an Ayiti.
Gen plizyè ansyen gwo fonksyonè rejim lavalas ak ansyen gwo otorite nan Lapolis nasyonal Ayiti ki nan prizon nan peyi meriken poutèt yo tranpe nan komès poud. [05/11/05]


text:
A Florid kowalisyon kont vyolans domestik se sipò ou. Kontribisyon an ou ka ede nou founi fon pou sèvis pou sivivan vyolans domestik nan kominote précédemment mal ak non. Sèvis sa yo genyen ladan yo chape ebèjman pou sivivan yo ak pitit pitit yo, sèvis 24 trè sou liy telefòn dirèk opotinite, sipòte gwoup yo pou granmoun ak timoun, pwogram sèvis, plan sekirite ak anpil bagay, nou pa bezwen plis. Nan 42 sètifye vyolans domestik sant Florid la, FCADV fon sèvis sa yo ki fè yon diferans pou yon lane divès.
benefis
Kòm yon manb nan kowalisyon an, n' a:
- nan forefront ki bay bezwen sèvis pou sivivan vyolans familyal,
- yon aktivis pou piblik politik ak sosyal chanje,
- ka rezo ak lòt mounn ak òganizasyon yo ki sèvi viktim vyolans familyal, ak
- gen dwa pou yo patisipe nan FCADV an Caucuses
Ou pral resevwa tou:
- Anplwayè tande vwa Florid D'
- Aksè pou FCADV a resous bibliyotèk
- Les FCADV konferans, seminè, ak antrènman evènman
- Vni vyolans domestik yo ak piblikasyon lòt
Pou devni yon manm souple konplete a Manb fòm (109 ko) ak pa lapòs ansanm ak chèk ou a pou:
Florid kowalisyon kont vyolans domestik
Biwo 425 Plaza doktè
Tallahassee, 32301 nan
Telefòn: 850-425-2749
Faks: (850) 425-3091
Kontakte Depatman fiskal FCADV nan 850-425-2749 ak kesyon ki gen rapo manm FCADV.


text:
Kit solè san tèt fè mal!
Lanp ki dire anpil tan!
Lan ki fè plizyè travay!
Kit solè san tèt fè mal!
Lanp ki dire anpil tan!
Lan ki fè plizyè travay!
Espesifikasyon pou Kit Lanp Solè T-Lite 3 ak jan pou Chaje li
Plis Kouran ak Dirabilite san tèt chaje!
- Toutavantaj ki genyen nanT-2 a, menou kapab konektetwaaparèydiferan nanpano solè rechajab la
- Chak kit lanp solè gen 3 lanp ladan’l, yon pano solè, yon batri rechajab ak
- yon adaptè pou chaje telefòn selilè
- Kitlanp solè a vini avèk yongarantide lane kisipòte pa ekip sèvis kliyanSogeXpress la anAyiti ak founisèAwangoTotal la
- Sa vle di kesi gen yonpwoblèm aknenpòt ki pati nankit lanpsolèa, sa mèt kay la gen pou li fè sepotekitlanp solè la,resi aak katgaranti anan nenpòtki sikisalSogeXpresspou reparasyon, sa ap evite mèt kay la gentèt chaje
- Batri adwe dire5 laneepi limyè LED yodire plis tan ankò
- Batri a ak Limyè LED yo gen yon pwoteksyon sou yo pou anpeche yo ni chofe ni chaje twòp
Toujou Toupiti ak Fasil pou Transpòte!
- Kit la mezire sèlman 108cm (3.9 x8.9pous)epi li peze sèlman7.5kilos(7.7 liv)
- Ou pa bezwen okenn lòtzouti/aparèy- tout bagay ou bezwennan ti bwat la
Yon Lanp Ki kapab fè Plizyè Travay!
- Depi yo finn chaje, ou kapab itilize lanp yo nan plizyè pyès nan kay la oswa ou ka menm soti ak yo
- Chaklanpvini ak yon kab ki mezire 5mèt(16pye)
- Kwokechaklanp nanpyès ki separe nan kay la pou kapab klerekay la
- Detachechaklanpnankab li pou kapab itilize yo tankou flach
- Depozechaklanp souyon tabpou itilize yo tankou lanp tab
- Chaklanpgen twapozisyon pou reglaj limyè ladan’l ke ou kapab ajiste tou avèk yon sèl bouton ki genyen sou chak lanp
Kantite tan ou bezwen pou Chaje epi pou fè lanp la Klere
Chaje Telefòn Selilè ou!
- 2 zèdtan sifi pouchaje yon telefòn selilè lè ou sèvi avèkyon adaptèkivini nankit la
Gade videyo sa a pou wè plizyè fason ke Ayisyen ka sèvi avèk kit lanp solè sa yo!


text:
Nate, an gren-vante
San José, Costa Rica : Comisión Nacional de Emergencias (CNE) an kawbe-gouvelman ka jere dekou dezas ja konte 9 moun ki alelouya ek 25 djigilòp apre Nate, an gren-vante pase anlè l’Amerik-mitan (Kostarika, Nikaragwa ek Honduras) otila yo ja konte 21 moun alelouya-zakasia anba lavalas, lawviè ki debòde ek tè ki koupe. Dapre nouvel-pòte Instituto Meteorológico Nacional, Nate kouri lawonn Amerik-mitan an epi an boulin 33 tjilomèt nan 1 hè tan.
Nate te ka vante a 50 tjm/hè ek te ka rete nan rel gren-vante toujou ek te nan karetel Nòwleyan.
Wè nan NHC


text:
Kay
Nan pifò biznis, lè l sèvi avèk yon kliyan imel olye ke repoze sou ki baze sou wèb lapòs se estanda. Malgre ke gen anpil imel kliyan yo deyò pou manyen kont imel ou, estanda nan endistri ki domine mache a se pwodwi ki fèt pa lapòs Microsoft. Youn nan versatile ki pi imel kliyan ak pa lwen popilè ki pi se Microsoft Outlook, yon solisyon ranpli pou manyen tout kont imel ou, ki gen ladan ki baze sou wèb kont. Microsoft Outlook ka itilize pou travay anpil nan adisyon a Hamelin. Li ka magazen dè milye de kontak, ede-w òganize yon travay oubyen chak jou ak kenbe an kontak ak zanmi oswa kliyan fasil ak fiable.
Genyen tou yon pwoblèm pi gwo lè li rive Microsoft Outlook, sepandan. Ki enkli nan Windows XP ak pi gran an se pi pwisan mwens Pespektiv Express, toujou itilize pa dè dizèn de milyon de moun ki toupatou sou latè. Pwoblèm lan se ke tou de Pespektiv Express ak nan byen lwen pi plis sofistike Microsoft Outlook tou de fòma diferan sèvi ak, fè konpatibl ak adaptabilite yon pwoblèm nan anpil sitiyasyon. Pou egzanp, si ou ajou nan Windows 7, w ap jwenn ke ou fin vye granmoun Pespektiv Express kontak ak sove Imèl nan la Anl fòma va alorijin dwe inutilizabl lè ou kòmanse lè l sèvi avèk Microsoft Outlook oswa Windows Live Mail. Anplis de sa, si ou chanje sou soti nan Pespektiv Express pespektiv, ou pa pral gen mesaj ou otomatikman transfere.
Remèd pwoblèm sa a souvan rankontre, divinò ap bezwen yon Anl pst konvètisè. Sa a pral fè tout done yo sove aksesib nan Microsoft Outlook konsa ekonomize ou yon tòn pwoblèm. Gen plizyè Pespektiv Express pespektiv convertisseurs ki disponib jodi a epi yo ka ede ou ak kèk nan pwoblèm sa yo konpatibl. Sepandan, anpil nan pwogram sa yo vini ak kèk limit pi gwo. Pou egzanp, yon lot nan aplikasyon sa yo konvèsyon pa prezève estrikti nan anyè lè ou ekspòtasyon done yo. Anplis de sa, dokiman ki tache ak Imèl pa pouvwa dwe transfere pandan pwosesis la. Genyen tou anpil lòt limit posib ki gen ladan sipòte fòma, ranpli gwosè limit ak pwoblèm kodaj.
Erezman, gen yon sèl solisyon ki ka soulaje sitiyasyon sa a, epi fè li posib fiable emigre Imèl soti nan Anl pst fasil e avèk tout karakteristik ak done entak. Yo te rele nan justesse Pespektiv Express pespektiv konnvètè fè egzakteman sa, fè li zouti ideyal la yo konvèti dosye ki te kreye pa yon gran varyete imèl aplikasyon pou, fè yo konpatib ak Microsoft Outlook. Lojisyèl an se patikilyèman versatile osi byen ke vit epi fleksib. Li fè sa solisyon yon gwo tan-save depi li pèmèt ou tou senpleman bliye sou pwoblèm sa yo migrasyon gwo-echèl ki anpil biznis eksperyans avèk sa a sòt de bagay. Olye de sa, ou ka kite pwogram sa a fè travay la difisil pou ou.
Pespektiv Express pespektiv konnvètè tou bay yon kantite opsyon konvèsyon avanse. Anl dosye kapab konvèti an nan MSG fòma ak vis vèrsa. Tou de Anl ak MSG dosye ka konvèti nan yon gran varyete lòt imèl fòma fè yo apwopriye pou travay ak jis sou nenpòt ki lòt kliyan imel kounye a sou mache a.


text:
Ak devlòpman sou literati, gen aktivman devlope ak literati pou jèn timoun. Kèk istwa yo te kreye pa moun, se sa ki te pase sou de pitit an pitit, oralman. An menm tan an, te kreye istwa yo ki gen kèk patènite espesifik. Youn nan otè yo vandu nan fe kont pou timoun yo te Alman Frè m 'Grimm, ki moun ki te ekri anpil istwa bèl bagay. Sa yo kont yo se: Snow Blan, mizisyen yo Town Bremen, Hansel ak Gretel, Wolf an ak sèt Kids yo Little, ak anpil lòt. Yon sèl prèske chak nan istwa sa yo ekri pa otè yo, te gen yon vèsyon ekran, pa t 'pase sa a atansyon ak popilè istwa Fairy sou yon Princess Rapunzel, an reyalite sou ki ap diskite. Anvan yo adaptasyon nan fim nan istwa a, li pa t 'kòm popilè, yo te li ak timoun, men li te difisil yo imajine karaktè prensipal la. Apre yo te fin Walt Disney desen ki pi ba te kreye ki baze sou istwa a, li te yon lavi ki nouvo, te vin gwo popilarite. Timoun yo ka wè imaj la nan pèsonaj prensipal ki nan ti fi yo bèl jenn ki gen long cheve. Konplo a nan travay sa a nan menm tan an enteresan, men tou trè trajik, men li gen yon fini kontan nan fen a, tankou tout istwa Fairy pou timoun. Yon fanm ki soti nan yon fanmi jenn vle mete an danje fèy plant Rapunzel nan salad nan sòsyè nan jaden sa ki mal, men li te kenbe nan sa a vòl peti. Sòsyè te di ke li te kapab padonnen yo sa yo si yo bay timoun nan yo ke yo ta dwe sou yo dwe fèt. Koup la jèn pa te gen okenn chwa kòm bay ti fi ti bebe li a, ki fèmen sòsyè a nan yon gwo fò won segondè. Ti fi a te tounen deyò an surprenante bèl anpil, ak cheve long, ki toujou gen pouvwa a majik. Yon jou li moute sou gwo kay won an yon gwonèg jenn moun ki te vle pran yon ti fi ki gen yon. Men, yo kenbe Witch a, mwen koupe Rapunzel cheve, ak chèf la te fè avèg, men yo toujou yo te kapab fè pou yonn jwenn lòt nan forè a fè nwa. Pou te eksplikasyon sou sa a istwa envante jwèt videyo anpil, ki gen ladan jwèt sou entènèt. Gen kèk bagay ou ap bezwen yo kreye yon Rapunzel aparans travyè anvan ou rankontre Prince, jwèt yo lòt ap bezwen ede timoun yo chape soti nan majisyèn a sa ki mal. Gen se yon jwèt kote w ap gen ede chèf nan monte gwo kay won ki pi wo a nan ti fi a, lè l sèvi avèk cheve long li. Tout jwèt yo ki te kreye nan yon fason yo mete tèt yo nan istwa a nan istwa a fe. Te gen menm te kreye sou entènèt koloran ak sa yo karaktè bèl bagay. Li se yon istwa bèl bagay, ki yon lòt fwa ankò pwouve siperyorite sa ki byen sou sa ki mal, pwouve ke sa a renmen vre ap toujou kapab simonte nenpòt defi ki yo mete devan pèp la renmen anpil. Si ou vle yon gade pi prè nan karaktè prensipal yo, nan sa a genre, ou pral jwenn ase jwèt enteresan ki pral kontribye nan sa a zanmi
Design Disney Jwèt kont Enteryè Kat Jwèt Cafe Bato Makiyaj Manukur Fashion Pwodwi pou Telefòn Tach diferans la Sèvis Abiye pou ti fi Rad Jwèt kastèt Abiye Search pou atik Princess Kwafur Rapunzel Maryaj Netwaye


text: 17 Apre Jezi fin di bagay sa yo, li leve je l gade syèl la, li di: “Papa, lè a rive. Fè pitit ou a jwenn glwa, pou pitit ou a ka ba w glwa,2 konsa, piske w ba l pouvwa sou tout moun, l ap ka bay tout moun ou ba li yo lavi ki pap janm fini an.3 Pou yo ka gen lavi ki pap janm fini an, se pou yo aprann konnen w, ou menm, sèl vrè Dye a, ak sila a ou te voye a: Jezi Kris.4 Mwen te ba w glwa sou tè a, mwen fini travay ou te ban m fè a.5 Kounye a, ou menm Papa, fè m jwenn glwa, fè m vin bò kote w pou m ka gen glwa mwen te genyen lè m te bò kote w anvan monn nan te egziste a.6 “Moun ou te retire nan mitan monn nan pou w ban mwen yo, mwen fè yo konnen non w. Yo te pou ou, ou ban mwen yo, e yo obeyi pawòl ou.7 Kounye a, yo vin konnen tout sa w ban mwen yo se nan men w yo soti.8 Paske, se pawòl ou te di m yo mwen te di yo, e yo resevwa yo, e yo vin konnen toutbon mwen vini kòm reprezantan w, e yo kwè se ou ki voye m.9 M ap fè yon demann an favè yo. Se pa an favè monn nan m ap fè yon demann, men se an favè moun ou ban mwen yo, paske se pou ou yo ye.10 Tout sa m genyen se pou ou, tout sa w genyen se pou mwen, e mwen te jwenn glwa nan mitan yo.11 “Epitou, m ap kite monn nan, m ap vin jwenn ou, men yo menm, yo nan monn nan. Papa, ou menm ki sen, voye je sou yo poutèt non w ou ban mwen an, dekwa pou yo ka vin youn menm jan mwen menm avè w nou ye a.12 Lè m te avèk yo, mwen te konn voye je sou yo poutèt non w ou ban mwen an, e mwen te pwoteje yo. Pa gen youn nan yo ki detwi, eksepte pitit destriksyon an, yon fason pou pasaj ki nan Ekriti a ka akonpli.13 Men kounye a, m ap vin jwenn ou, e m ap di bagay sa yo nan monn nan, yon fason pou yo ka gen jwa mwen genyen an konplètman.14 Mwen ba yo pawòl ou, men monn nan rayi yo, paske yo pa fè pati monn nan, menm jan mwen menm mwen pa fè pati monn nan.15 “Mwen pa mande w pou w retire yo nan monn nan, men mwen mande w pou w voye je sou yo akoz Mechan an.16 Yo pa fè pati monn nan, menm jan mwen menm mwen pa fè pati monn nan.17 Fè yo vin sen* grasa laverite. Pawòl ou se laverite.18 Menm jan w te voye m nan monn nan, mwen menm tou mwen voye yo nan monn nan.19 E mwen rete sen* pou yo, pou yo menm tou yo ka vin sen grasa laverite.20 “Mwen pa fè demann an favè moun sa yo sèlman, men mwen fè demann tou an favè moun k ap mete lafwa nan mwen grasa pawòl yo,21 pou yo tout ka vin youn, menm jan ou menm, Papa, ou ann inyon avè m e mwen ann inyon avèk ou, pou yo menm tou ka vin ann inyon avèk nou, dekwa pou monn nan ka kwè se ou ki te voye m.22 Anplis, mwen ba yo glwa ou te ban mwen an, dekwa pou yo ka vin youn menm jan mwen menm avè w nou youn.23 Mwen ann inyon avèk yo e ou ann inyon avèk mwen, yon fason pou yo ka vin youn toutbon, pou monn nan ka konnen se ou ki te voye m, e pou l ka konnen ou renmen yo menm jan ou renmen m nan.24 Papa, mwen ta renmen pou kote mwen ye se la moun ou ban mwen yo ye avè m tou, yon fason pou yo wè glwa ou ban mwen an, paske w te renmen m depi anvan monn nan te fonde*.25 Papa, ou menm ki jis, monn nan pa rive konnen w vre. Men mwen menm, mwen rive konnen w, e moun sa yo rive konnen se ou ki te voye m.26 Mwen fè yo konnen non w e m ap fè konnen l, dekwa pou lanmou w gen pou mwen an ka nan yo e mwen menm pou m ann inyon avèk yo.”


text: 8 Apre sa, Bildad+, desandan Chouwa a+, reponn:2 “Pandan konbyen tan w ap kontinye pale konsa+?Pawòl nan bouch ou se yon gwo van k ap soufle!3 Èske Bondye ap detounen sa ki jis,Oubyen èske Toupisan an ap tòde sa ki dwat?4 Si pitit ou yo te peche kont li,Li kite yo peye pou rebelyon yo te fè a*,5 Men, si w ta annik chèche Bondye+,Si w ta mande Toupisan an pou l fè w favè,6 Si w te vrèman pwòp e w te vrèman dwat+,Li ta veye sou ou*E li ta fè w retounen nan plas kote w dwe ye a.7 Epi, menmsi w pa t gen anpil bagay okòmansman,Ou t ap vin gen anpil bagay pi devan+.8 Ou mèt mande moun nan jenerasyon lontan yo,Epi, byen gade bagay zansèt yo te jwenn yo+.9 Paske, se avanyè la a nou fèt, nou pa konn anyen,E jou nou yo sou tè a tankou yon lonbray.10 Èske yo pap reponn ouPou yo di w sa yo konnen*?11 Èske yon pye papiris ap byen grandi kote ki pa gen marekaj?Èske yon pye wozo ap grandi kote ki pa gen dlo?12 Pandan y ap fè boujon, san yo poko rache yo,Y ap seche anvan lòt plant yo.13 Se sa k ap rive* tout moun ki bliye Bondye,Paske moun ki kite Bondye yo* ap pèdi espwa,14 Konfyans yo genyen an pa chita sou anyen,Yo kwè nan yon seri bagay ki tankou fil* arenyen yon moun ka retire byen fasil.15 Y ap apiye sou kay yo, men kay yo pap ret kanpe,Y ap eseye kenbe yo, men y ap tonbe.16 Yo se plant byen fre ki nan solèy,E ti branch yo gaye toupatou nan jaden kote yo ye a+.17 Rasin yo vin makònen ak yon pil wòch,Y ap chèche yon kote pou yo rete pami wòch yo*.18 Men, lè yo derasinen* yo kote yo te ye a,Kote sa a pap aksepte yo ankò, l ap di yo: ‘Mwen pa konnen nou+.’19 Wi, se konsa y ap disparèt*+,Epi, lòt plant ap leve nan tè a.20 Vrèmanvre, Bondye pap voye moun ki ret fidèl yo* jete,Ni li pap ede* moun ki mechan yo,21 Paske l ap fè w kontan anpilE w ap tèlman kontan, w ap rele.22 Lawont ap kouvri moun ki rayi w yo,E tant moun ki mechan yo pap la ankò.”


text:
CHAPIT 21
Èske li bon pou nou vante tèt nou?
SA SA vle di lè yon moun ap vante tèt li? Èske w konnen? — Men yon egzanp. Imajine w ap eseye fè yon bagay ou pa twò fò ladan l. Petèt w ap eseye choute boul oswa sote kòd. Ann sipoze yon moun ap pase w nan jwèt epi li di w: “Ra a! Mwen pi fò pase w!” Ebyen, nou ka di moun sa a ap vante tèt li.
Ki jan w santi w lè lòt moun aji konsa? Èske w renmen sa? — Ebyen, ki jan w panse lòt moun ap santi yo si w ap vante tèt ou? — Èske se byen pou w di yon moun: “Mwen pi fò pase w”? — Èske Jewova renmen moun ki aji konsa? —
Gran Anseyan an te konn kèk moun ki te panse yo pi bon pase lòt moun. Yo te konn vante tèt yo e yo te konn meprize tout lòt moun. Se sa k fè, yon jou, Jezi rakonte yo yon istwa pou l montre yo jan sa pa bon pou yon moun vante tèt li. Koute sa l di.
Istwa a konsène yon Farizyen ak yon pèseptè. Farizyen yo, se te anseyan relijye ki te konn aji tankou se yo ki pi jis, oswa se yo ki pi sen pase tout moun. Nan istwa Jezi a, Farizyen an monte nan tanp Bondye a ki twouve l Jerizalèm pou l priye.
Jezi di gen yon pèseptè ki monte nan tanp lan tou pou l priye. Pifò moun pa renmen pèseptè yo. Yo panse pèseptè yo se dechèpiyè yo ye. E se vre, anpil ladan yo pa toujou montre yo onèt.
Nan tanp lan, Farizyen an kòmanse priye Bondye konsa: ‘O Bondye, mwen di w mèsi dèske mwen pa yon pechè menm jan ak lòt moun yo. Mwen pa dechèpiye moun ni mwen pa fè lòt bagay ki mal. Mwen pa menm jan ak pèseptè sa a ki lòt bò a. Mwen se yon moun ki jis. Mwen rete san manje de fwa pa semèn, pou m ka gen plis tan pou m panse avè w. Epi mwen bay tanp lan yon dizyèm nan tout sa m genyen.’ Farizyen an te vrèman panse li pi bon pase lòt moun, pa vre? — Sa k pi rèd la, li te fè Bondye konn sa.
Men, se pa t konsa pèseptè a te ye. Li pa t menm leve je l nan syèl la pandan l t ap priye. Li te ret kanpe a distans, tèt bese. Pèseptè a te vrèman regrèt peche li yo, e li t ap frape pwatrin li, tèlman l te tris. Li pa t eseye fè Bondye konnen ki jan li bon. Okontrè, men sa l te di nan priyè li: ‘O Bondye, montre w bon anvè mwen, mwen se yon pechè.’
Kiyès nan de mesye sa yo ou panse ki te fè Bondye plezi? Èske se Farizyen an, li menm ki te panse li te tèlman bon? Oswa èske se pèseptè a, ki te regrèt peche li yo? —
Jezi di se pèseptè a ki te fè Bondye plezi. Poukisa? Men esplikasyon Jezi bay: ‘Paske yon moun ki eseye fè konprann li pi bon pase yon lòt, y ap rabese l. Men moun ki imilye tèt li, y ap leve l.’ — Lik 18:9-14.
Ki leson Jezi t ap anseye nan istwa sa a? — Li te fè konnen se pa byen pou yon moun panse li pi bon pase yon lòt. Petèt nou ka pa di nou panse nou pi bon, men, fason nou aji ka montre se sa nou panse. Èske w pa janm vante tèt ou? — Koute sa k te rive apot Pyè.
Lè Jezi te fè apot li yo konnen yo tout yo t apral kite l lè yo ta vin arete l, Pyè te vante tèt li konsa: ‘Menmsi tout lòt moun kite w, mwen menm, mwen pap janm kite w!’ Men, Pyè te twonpe l. Li te twò kwè nan tèt li. An reyalite, li te kite Jezi. Sepandan, li te retounen, tankou nou pral aprann sa nan chapit 30 nan liv sa a. — Matye 26:31-33.
Annou pran yon sitiyasyon ki konn rive jounen jodi a. Ann sipoze nan lekòl ou yo poze ou menm ak yon kamarad ou kèk kesyon, epi ou konn repons lan tousuit, men, kamarad ou a pa ka reponn. Se nòmal pou w santi w kontan dèske w konn repons lan, men, èske se t ap byen pou w konpare tèt ou ak lòt elèv ki pa t ka reponn rapid la? — Èske se byen pou w eseye monte tèt ou pandan w ap rabese lòt moun nan? —
Se konsa Farizyen an te aji. Li te vante tèt li pou l fè konnen li pi bon pase pèseptè a. Men, gran Anseyan an te di Farizyen an pa t byen aji. Se vre, yon moun gendwa kapab fè yon bagay pi byen pase yon lòt. Men, an reyalite, sa pa vle di li pi bon moun pou sa.
Donk, si nou konn plis bagay pase yon lòt moun, èske se yon rezon pou nou vante tèt nou? — Fè yon ti reflechi: Èske se nou ki te fè sèvo nou? — Non. Se Bondye ki te ban nou yon sèvo. E pifò bagay nou konnen, se yon lòt moun ki te aprann nou l. Petèt nou te li sa nan yon liv, oswa yon moun te fè nou konnen l. Menmsi se poukont nou nou te rive konprann yon bagay, ki jan sa fè fèt? — Se grasa sèvo Bondye ban nou an.
Lè yon moun fè anpil efò, li ta bon pou w ankouraje l. Di l ou renmen sa l te fè a. Petèt ou ka menm ede l amelyore l. Se sa w ta renmen lòt moun fè pou ou, pa vre? —
Gen moun ki gen plis fòs pase lòt. Ann sipoze ou gen plis fòs pase yon frè w oswa yon sè w, èske se yon rezon pou w vante tèt ou? — Non. Se manje nou manje ki ede nou gen plis fòs. E se Bondye ki bay solèy, lapli ak tout lòt bagay ki nesesè pou plant yo grandi, pa vre? — Donk, nan ka sa a, se Bondye nou dwe di mèsi si nou gen fòs. — Travay 14:16, 17.
Nanpwen nou youn ki renmen tande moun k ap vante tèt li, pa vre? — Ann sonje pawòl Jezi yo: ‘Jan w vle moun fè pou ou, fè menm jan an pou yo tou.’ Si nou aji konsa, nou pap janm vin tankou Farizyen an ki t ap vante tèt li nan istwa gran Anseyan an te rakonte a. — Lik 6:31.
Te gen yon lè, yon moun te di Jezi: ‘Ou bon.’ Èske gran Anseyan an te di: ‘Wi, mwen bon’? — Non, li pa t di sa. Olye de sa, li te di: “Okenn moun pa bon, eksepte yon sèl: Bondye.” (Mak 10:18). Menmsi gran Anseyan an te san defo, li pa t vante tèt li. Okontrè, li te prefere louwe Papa l Jewova.
Donk, èske gen yon moun ki merite pou nou fè lwanj pou li? — Wi. Se Kreyatè nou an, Jewova Dye. Lè nou wè yon bèl kouche solèy oswa kèk lòt bèl mèvèy nan kreyasyon an, nou ka di yon moun: ‘Se Jewova gran Dye nou an ki fè l!’ Annou montre nou toujou dispoze pale konsènan bagay estrawòdinè Jewova deja fè e konsènan sa l pral fè alavni.
Li sa vèsè sa yo di konsènan moun k ap vante tèt li, e n ap aprann pou ki rezon nou dwe evite vante tèt nou: Pwovèb 16:5, 18; Jeremi 9:23, 24; 1 Korentyen 4:7; ak 1 Korentyen 13:4.


text:
Ann fouye nan Bib la
Fason pou nou reziste devan tantasyon
Aprann nan sa ki te rive Jozèf ak madanm Potifa. Telechaje fich aktivite a. Li istwa a nan Bib la, epi fè l vin vivan.
Lòt sijè nan menm ribrik sa a
Yo te bay Moyiz fè yon travay espesyal
Èske sa konn rive w ou manke konfyans nan tèt ou? Aprann ki jan nou ka itil Jewova malgre nou gen limit.
Pran prekosyon ak espri mechan yo!
Aprann ki jan espri mechan yo ap eseye twonpe moun sou tè a epi ki jan ou ka reziste kont yo.
Evite fè move zanmi
Èske w wè nesesite pou w byen chwazi moun w ap fè zanmi?
ANN FOUYE NAN BIB LA


text:
Youn nan fason panse nan kilti nou ki fè sosyete a an jeneral, men jèn fanm an patikilye plis mal se fè yo kwè bouboun yo se youn nan meyè zouti ki ka ede yo soti nan lamizè. Chaje pwoblèm ak yon matalite konsa. Pou kòmanse, li se youn nan pi gwo manti nou bay tèt nou kòm sosyete paske bouboun yon fanm ka ede l manje jodi a, men li p ap janm ka fè l gen stabilite lajan alalong ki ta ka ede l soti nan lamizè. Men se pa sa sèlman, se yon mantalite ki chaje kontradiksyon paske fanm ki pran nan pyèj ki deside kwè sa, nou rele yo bouzen. E sa ki deside pa kwè nan sa yo, nou rele yo ti sina. Kidonk, nenpòt jan nou vire mantalite sa a, li fè fanm mal jouk nan zo pi rèd sou chak jenerasyon.
Nan chèche mwayen pou soti nan lamizè, anpil tifi ak jèn fanm leve san okenn lòt referans pou amelyore lavi yo, si se pa pou yo konte sou bouboun yo ak kò yo. Mòd panse sa yo danjere paske yo limite atant nou gen de fanm e atant fanm gen de tèt yo. Youn nan pi gwo enpak pratik sa a bay, se fè manman ak papa pitit pi souvan leve tifi ak entansyon pou jwenn yon nèg ki pou mèt bouboun yo, paske se ap yon chay an mwens pou fanmi an. Poutan, bouboun yon fi pa ka leve l atè a. Bouboun yon fanm poukont li pa ka defini l e valè l pa chita nan bouboun li sèlman. Yon fanm plis pase bouboun li.
Nou leve tifi ak mantalite ke lamizè se mèt bouboun yo olye nou montre yo se yo ki mèt tèt yo e yo gen kapasite pou okipe yo de tèt yo pita. Rezilta fason panse sa a nan sosyete a se youn nan pi gwo faktè ki patisipe nan vòlè pouvwa fanm gen sou lavi yo.
Men sa ki pi rèd la, nou kreye anpil fason pou nou bere mantalite sa a nan di se paske n ap viv nan yon peyi pòv ki fè sa konsa. Nou leve tifi ki pral tounen fanm pita nan fè yo kwè bouboun yo ap ka leve yo atè a. Se paske nou se yon pèp ki souvan nan mawonaj ak pwòp tèt li ki fè nou ka kwè yon bagay konsa. Paske se pa fòt lamizè poukont li, se pito yon pratik nou ankouraje sou chak jenerasyon pou nou ka toujou kontwole ekzistans fanm. Piske nou pa janm kesyone l, li vin parèt tankou yon konpòtman nòmal pou tifi ak jèn fanm kite lamizè kontwole sa yo deside fè ak bouboun yo e pe enpòt rezilta a, nou krisifye yo pou sa. Konsa, ekzistans ak avni jèn fanm nan sosyete a kontinye ap tonbe nan yon twou san fon paske se yon manti nou kontinye fè yo vale, menm lè nou konnen bouboun yon fanm p ap janm sifi pou kraze sèk lamizè.
Mete sou sa, nan sosyete n ap viv la nou renmen kouri rele fanm bouzen. Dayè nou repete pawòl tout fanm se bouzen an tèlman, li vin tounen yon verite nan tèt anpil nan nou. Nou kwè se nati tifi ak jèn fanm menm ki pa bon. Li fasil pou nou imilye ak denigre jèn fanm ki kwè nan manti sa a sosyete a fè yo kwè a. Nou twouve li nòmal pou n lonje dwèt sou manman ak papa pitit pou nou di se fòt yo, men nou derefize aksepte ni fanm, ni fanmi ki leve tifi viktim de mantalite ki fè yo kwè pitit fi se envestisman pou soti nan lamizè.
Menm si nou denigre ak trete tankou fatra fanm ki deside vann kò yo kòm metye, nou plis gen tandans atake jèn fanm ki deside fè menm bagay la nan kache, men ki toujou lakay paran yo osnon ki pa gen kouraj al kanpe anba yon poto limyè. Pa ekzanp, youn nan stil mizik ki plis popilè nan jenerasyon sa a montre gason kòman pou yo bay jèn fanm gwo pinisyon vyolan lè yo itilize bouboun yo pou kontrekare lamizè. Mete sou sa, jèn fanm itilize pawòl ki nan mizik sa yo pou sal repitasyon lòt tifi ak jèn fanm parèy yo nan fè konpetisyon pou gason okipe yo. Animatè menm ki nan radyo ak televizyon popilarize pawòl sa yo tankou pawòl ki almòd pou ogmante popilarite yo. Lòt moun menm ki nan jenerasyon ki pase avan yo ap obsève nan ekri gwo editoryal nan jounal, pou kritike jan paran lakay nou demisyone ki fè yo ka aksepte yon reyalite konsa. Tout aksyon sa yo ka parèt san sans nan je w, men nan yon yon fason ou byen yon lòt, yo tout patisipe nan ranfòse mantalite sa a nan kilti nou san yo pa janm mande pouki jèn fanm kwè bouboun yo se yon zouti otomatik yo dwe itilize pou yo rive. Sa nou pa janm remake nan sosyete nou an, se ke jouman pa sifi pou kontrekare mantalite sa a. Rele yon fanm bouzen pa ka dekouraje l ni pa fè l kwè li ka rive san bouboun li.
Nou gen twòp prèv devan nou ke mantalite sa a fè plis dega ke l pote vrè solisyon. E se akoz de fason panse konsa ak anpil lòt faktè ankò ki fè anpil jèn fanm pa janm ka jwenn kote pou yo kreye pwòp wout pa yo pou yo pase. Sa vin kenbe yo nan yon sistèm ret tann gason okipe yo ki antere yo pi fon nan lamizè. Li lè pou nou kòmanse leve tifi nan yon lòt mantalite ki ka ede yo konprann yo plis pase bouboun yo. Pou efase mantalite sa a ki kontinye mare ekzistans tifi ak jèn fanm, ni fanm ni gason dwe poze aksyon ki pi dirab nan lavi yo toulèjou nan rapò y ap gen ak tifi ak jèn fanm nan ede kwè lamizè pa mèt bouboun yo.
Atik: Krissy
Foto: Saddi Khali


text:
Bon se pa fot yo se yon ban moun fou ki haiti yo pa indike yo...
bon se pa fot yo se yon ban moun fou ki haiti yo pa indike yo pa kon wer kote moun ap viv epi tou se sa yo wer senater yo ap fer ak depite yo yo oblije ap fer sa tou Prezidan pap mete yon loi pou sa pa boule kaouchou nan lari a silv pler fe lekol pou moun fou sa yo pou vres moun ka vini nan peyi amerci
Related Article:
Haiti, A Student Killed, A Suspect In Jail, Why is there a Protest?
In Haiti there is no such thing as a peaceful protest. tout bagay se voye wosh, gaz lakrimojen, epi Haiti bloke... I am trying to understand the...


text:
Lékonomi
Gerniome-katryèm morso
/ 21 avril 2015
A-In nouvèl l’aktyalité pou komansé :
In sosyété bann shinoi, Camenae, promyé sosyété bann shinoi pou bann produi d’boté i ansèrv lo zuil ésansyèl, la fé in sézour La Rényon pou vni pass komann l’ésans gèrniome Bourbon. L’avé tout in délégasyon bann médya zot péi avèk zot avèk zot Nout gèrniome i sa ansèrv de baz pou fabrik tout in game produi. Anplis ké sa banna i sava tourn in fime dsi La Rényon. Lo sosyété i sava ashté l’ésans la CAHEB é konmsa va donn in l’élan lo komèrs bann produi d’liks. Zot i trouv pa sa drol ? Pars, zot i koné La Chine sé lo péi ki produi lo plis l’ésans gèrniome. Lé pa étonan si ni koné ké l’ésans gèrniome La rényon sé lo promyé prodiktèr la kalilté. (in lartik i sort dann Zinfo 974 moin la mète an lang kréol)
B) Kèl sèrvis l’ésans gèrniome bourbon i pé rann anou.
In dosyé dsi internet : Stéphanie Monnatte Lassus, aromatologue
Révision : Joëlle Le Guehennec, présidente de l’école française d’aromathérapie (EFAI)
Fiche mise en ligne : octobre 2014. Moin la mète sa dan la lang kréol La Rényon.
Gérniome bourbon :
Li apèl : Géranium bourbon, Géranium bon l’odèr
Li apèl dann lo lang latin : Pelargonium asperum cv Bourbon, Pelargonium graveolens cv Bourbon
Son famiy dann bann plant : Géraniacées
Lo bann ransègnman i trouv dann dosyé-la lé bazé dsi la manyèr demoun i ansèrv de sa, ; sa lé rokonip par bann éspésyalis « l’aromathérapie ». é moin la parti rode sa dann plizyèr dosyé dsi internet.
Astèr mi rapèl lo konpozisyon l’ésans gèrniome bourbon.
Sé in n’afèr moin la fine indiké, éan mèm tan moin la ékrir tout bann luil gèrniome na poin lo mèm konpozisyon é sé sa k’i fé désèrtin na pli bon kalité.. L’uil de gérniome Bourbon, fé La rényon lé lo pli bien aprésyé. Sé èl k’i ansèrv pou ziz lé z’ot, sé èl k’i ansèrv pou ziz la kalité l’ésans. Dabor na poin in bonpé cétone anndan é d’apré sak i di sé sa k’i fé lo kalité nout l’ésans. Arzout èk sa bann l’alkol nana anndan konm lo citronéll, lo géraniol té i di sa lo rodinol, é lo linalol.
Koman luil gèrniome i ansèrv médikaman.
Solon bann aromatolog bien répité l’esans gérnium i pé, ède songn in bonpé kayité maladi :
L’ infeksyon par bann viris épi par bann baktéri. Li pé z’ète in bon trètman pou l’akné, bann brilir, la kouproz, bann dermatoz. Li lé bon osi pou bann mykoz la po, bann po lé fine afayir, bann boubou, lo koupir konm sègnman lo né, bann rid, vèrjétir, zémoroïd, bann krévas dis tété bann madam, bann maladi la linf, bann vène, lo doulèr d’ règ, doulèr lo misk, doulèr artikilèr, épi rématis.
Armète la dsi, li donn la min pou kalm l’azitasyon d’moun, pou demoun angoisé, pou sak i gingn pa bien konsantr z’ot léspri, sak la poin konfyans dan zot, bann moun déprimé, sak lé émosyoné pou arien, sak i dor pa bien, sansa avèk difikilté, sak lé an kolèr pou in oui pou in non, domoun nèrvé, éstrésé, mové z’imèr pli souvan ké zot tour.
L’uil gèrniome lé an kapasité pou :
– arète l’émorazi (propriété Hémostatique)
– sikatriz bann boubou (propriété Cicatrisante)
– arète bann doulèr i sava épi i rovien (antispasmodique : médicaman pou arète bann spasm) : kontraksyon, la kranp , konvilsyon.
– kont l’inflamasyon (sa i diminyé doulèr z’artikilasyon.
– kont l’inféksyon
– donn l’énèrzi bann z’organis (par lo sistèm linfatik)
– stimilasyon lo foi, épi lo pankréa. Stimulante hépatique et pancréatique
– i kalm, i rolaks.
Koman i ansèrv médikaman – la.
Les indications ci-dessous sont listées par ordre alphabétique :
Bienfaits immunitaires :
I pé fé z’inalasyon, i pé difizé, i fé masaz lo do, kolonn lo dosou d’pyé. I pé songn osi par anndan solman i fo domann konsèy in profésyonèl. vèrtébral
In bon l’éfé pou la po :
– Pou l’Akné, lo Brilir , lo Couperose, lo Dermatose. Fisir. Mykoz pou la po, lo zong : i fo délèy dann luil vézétal konm luil z’amann épi pass sa dsi lo bout i fé mal. diluer. La po abimé, sèk : konm an o la.. Boubou, koupir avèk singnman konm l’ilsèr bann varis : mélanz dann l’uil épi pass dsi bann l’androi lé ataké. Pou bann ride, délèy dann in l’uil vézétal sansa in krèm, épi pass dsi lo morso ataké. Singnman d’né : fons in koton tranpé dann gér dann lo trou d’né. Pou bann vergetur, i fo délèy dann luil vézétal, sansa in krème épi pass dsi lo bout l ataké.
Bienfé pou la dizéstion :
– Mykoz : alé rann in vizit in profésyonèl (in thérapeuthe)
– Troub la dizésyon, la nozé : parèy ké an l’èr-la.
Bienfé pou lo kardio-vaskilèr :
– z’émoroïd : pass inn-dé gout l’ésans dsi lo bout ataké.
– Pou la linf é pou lo vène : délèy dann luil épi friksyone la zanm.
Bienfé pou lo sistèm iro-zénital.
– Mykoz vazinal : rann vizit in profésyonèl.
– Lo sin bann madam i donn de lé zanfan : dilèy dann luil vézétal konm luil zamann épi aplik dsi bann morso i fé mal.
– Troub lé règ : mass lo ba d’vant.
Bienfé pou bann misk épi bann z’artikilasyon
Dsi lo plan psycho-émotionnel
L’ésans gèrniome i kalm é i trankiliz lo moun.
I donn la fors lo moral.
Pou pran prékosyon
Lo myé sé oir in thérapeute pou pran l’ésans gèrniome dann lo méyèr kondisyon.
Prékosyon pou pran l’uil gèrniom
Compte tenu de ses propriétés curatives l’essence de géranium n’est pas anodine et le patient peut être utilement conseillé par le thérapeute.


text:
Oté
Okip pa la politik, mé la politik va okip aou… é konm i fo siouplé !
/ 8 avril 2010
Matante Zélida la ékrir Justin :
Mon shèr nové, mon spès salté,
Vou la romark in n’afèr vou ? Vou la romark sindika la pa mayé dann zéléksyon ? Zot la konpri k’la politik sé la politik, é lo sindika sé lo sindika. Donkalor, la pa vouli assosyé avèk l’Alyans, é la lèss bann rouj-de-fon tousèl a débrouy zot kari... Dayèr, lo kari la brilé, é zot k’i pansé gingn lo zéléksyon doi dann né, la koup la manké, é zot la gingn in sak lo kou. Byin fé sa pou zot !
Justin la fé pou répons :
Mon vyé matante k’i koz aryink la boush rouvèr,
Ala éstèr ké z’afèr sindika i intérès aou ! Ou i ansouvyin ankor lo tan kan défin papa avèk défin tonton lété dann sindika bann aralèr d’piosh ? Sa té l’bon tan sa matante ! Mé kozé lé bon, fèrm sa boush lé pa si mové ! La prèv a konviksyon ? Zéléksyon lé fini, mé in bann sindika batiman i komans kriyé pars si i fé pa tram-train, si i fé pa la MCUR, épi d’ote shantyé ankor, sé sète mil travayèr an plis ké sar o shomaj, é in sindika i pé pa fé konmsi de riyin n’été. Astèr zot i souvyin la pa fé la rokade Tampon, lo Zénith, lo Pole Oséan, é sa la mète bon pé dmoun dann somaj. Donk ou i oi matante : okip pa la politik, mé èl va okip aou, é konm i fo !
Justin


text:
Chapit 2
Preparasyon Pou Vini Redanmtè A
Sentete ak Lamou Bondye Pote Aksyon
Sentete ak lamou souvan mansyone kòm atribi Bondye. (Atribi siyifi sa ki pou Bondye, sa ki fè pati Bondye menm). Bondye genyen lòt atribi ankò tankou, fidelite, padon, bonte, jistis, mizèrikòd, ladwati, verite. Nou kapab sèlman konnen kouman tèm sa a montre e esplike nati Bondye lè nou etidye Bib la. Revelasyon sa a montre pèsonalite Li avèk pawòl ke lòm itilize popilèman. Nou kapab sèlman konprann you pati siyifikasyon tèm sa yo. Nou dwe pran prekosyon lè n’ap itilize yo pou nou pa twò senplifye nati Bondye.
Sentete Bondye nan sant mesay Bib la. Bondye te di, “Se mwen menm Senyè a ki Bondye nou. Se pou nou kenbe kò nou yon jan pou nou viv apa pou mwen, paske mwen menm se yon Bondye apa mwen ye” (Levitik 11:44; konpare 19:2). Bib la deklare, “Senyè a san patipri nan tou sa l’ap fè. Li gen kè sansib nan tou sa l’ap fè” (Sòm 145:17). “Lwanj pou Senyè a, Bondye nou an! Adore l sou mòn ki apa pou li a! Paske, Senyè a, Bondye nou an, se Bondye tout bon li ye” (Sòm 99:9). “Okontrè, nan tou sa n’ap fè, se pou nou bon nèt, tankou Bondye ki rele nou an bon nèt tou. Paske men sa ki ekri nan Liv la: Se pou nou bon nèt, paske mwen menm, mwen bon nèt” ( 1Pyè 1:15, 16). Jezikri pale avèk Bondye kòm “Papa ki apa a” (Jan 17:11) e li te anseye disip li yo pou yo gen respè pou Bondye (Matye 6:9). Se poutèt sentete Bondye ki fè Li separe e rayi peche (Sòm 5:5; 11:5; 45:5; Pwovèb 15:9; Ezayi 59:1,2; Abakouk 1:12, 13).
You konpreyansyon kòrèk sou sentete e lamou Bondye nesesè pou byen apresye plan delivrans lan. Premyèman, si se pat poutèt sentete Li Bondye pa ta separe ak peche. You plan delivrans pa ta nesesè. Lamou Li ta neglije fèblès ak dezobeyisans lòm. Poutan, depi Bondye sen, jistis Li pa va pèmèt lamou Li neglije peche lòm san ke demann karaktè Li a pa satisfè.
Dezyèmman, Bondye aji avèk lòm selon lamou Li. Lamou Bondye se enterè Li kòm Papa pou lòm, e pawòl la esplike bon atitid Li ak bonte Li annegad lòm. Lè Bondye te bay Moyiz lalwa, Li te revele tèt li kòm “SENYÈ a, SENYÈ a se yon Bondye ki gen pitye pou moun, yon Bondye ki gen bon kè. Li pa fè kòlè fasil, li p’ap janm sispann renmen, l’ap toujou kenbe pawòl li. L’ap kenbe pwomès li pou tout tan jouk sou mil jenerasyon, de pitit an pitit. L’ap toujou padonnen sa nou fè ki mal, sa nou te dwe fè sa nou pa fè, ak peche nou yo” (Egzòd 34:6,7; konpare. Nonb 14:18; Neyemi 9:17; Sòm 103:8; Jeremi 32:18; Jonas 4:2). Moyiz te di Izrayelit yo ke Bondye “a renmen nou, l’a beni nou, l’a fè nou peple” (Detewonòm 7:13; konpare 23:5; 33:3; 1 Wa 10:9; 2 Kwonik 2:11; 9:8; Sòm 97:10; 147:8; Ezayi 48:14).
Nan Nouvo Testaman an apòt Jan te ekri “Bondye se renmen menm” (1 Jan 4:8; konpare 4:16). Lamou Bondye pouse li kòmanse plan delivrans la. “Men ki jan Bondye fè nou wè jan li renmen nou. Li te voye sèl pitit li a sou latè pou l te ka ban nou lavi” ( 1 Jan 4:9). “ Paske, Bondye sitèlman renmen lèzòm li bay sèl Pitit li a pou yo. Tout moun ki va mete konfyans yo nan li p’ap pèdi lavi yo. Okontrè y’a gen lavi ki p’ap janm fini an” (Jan 3:16). “Men, Bondye sitèlman gen kè sansib, li sitèlman renmen nou, li ban nou lavi ankò ansanm ak Kris la, nou menm ki te mouri akòz peche nou yo” (Efèz 2:4,5; gade nan Wòmen 5:6-8; 8:32). Bondye te vle sove lòm anba peche paske li renmen li.
Sentete Bondye ak lamou travay ansanm pou pote redanmsyon pou lòm. Paske Bondye sen, peche separe lòm ak Bondye. Paske Bondye se lamou, (se renmen ), Li pwomèt pou voye you Rachtè (Redanmtè) pou delivre lòm anba peche.
Bondye Prepare Pou Beni Lòm Pamwayen Abraram.
Anvan fondasyon lemonn, Bondye te fè plan delivrans lòm. Sakrifis Kris la, “Bondye te chwazi l pou sa depi anvan li te kreye tout bagay. Men, se nan dènye tan sa yo li vin parèt pou byen nou” (1 Pyè 1:20). “Bondye pa janm manti, li te pwomèt lavi sa a depi lontan anvan li te kreye tout bagay” (Tit 1:2). “Se Bondye ki delivre nou, se li menm ki rele nou pou n ka viv pou li. Li pat fè sa pou nou poutèt byen nou te fè. Non, sa soti nan plan travay li menm. Se yon favè li fè nou nan Jezikri, depi lontan anvan li te kreye tout bagay” (2 Timote 1:9). Kòm konsekans, lè lòm te peche kont Bondye nan jaden Edenn lan, Bondye te pare pou kòmanse revele plan Redanmsyon Li.
Nan menm moman Bondye te di lòm konsekans peche li. Li te di sèpan an ke “Ou menm avèk fanm lan, m’ap fè nou lènmi yonn ak lòt. Pitit pitit pa l ak pitit pitit pa ou ap lènmi tou. Pitit pitit li ap kraze tèt ou, epi ou menm w’ap mòde l nan talon pye l” (Jenèz 3:15). Mansyon “pitit pitit” fanm lan se premye pwofesi ki genyen rapò avèk Kris. Mistè konplèt dèyè Jezikri “te kache pandan lontan lontan. Men, kounyeya, li parèt aklè nan liv pwofèt yo te ekri yo. Konsa, dapre lòd ki sòti nan Bondye ki la pou tout tan, plan travay la rive an konesans moun tout lòt nasyon yo pou yo kapab mete konfyans yo nan Bondye, pou yo kapab fè volonte Bondye” (Women 16:25, 26). Mistè sa a ki te deplwaye piti piti nan Ansyen Testaman an te revele konplètman e li te vin reyalite nan Nouvo Testaman an.
Premye etap nan prepare lòm pou delivrans e nan pote li ba li se te apèl Bondye te fè Abram. Bondye te pale nan you fason dirèk: “Pati, kite peyi ou la. Kite tout fanmi ou. Kite lakay ou, ale nan peyi m’a moutre ou la. M’ap ba ou anpil pitit pitit. Y’a tounen yon gwo nasyon. M’a beni ou. Y’a nonmen non ou toupatou. W’a sèvi yon benediksyon pou tout moun. M’ap voye benediksyon mwen sou tout moun ki va mande benediksyon pou ou. Men, m’ap madichonnen tout moun ki ba ou madichon. Gremesi ou, tout nasyon sou latè va jwenn benediksyon” (Jenèz 12:1-3). Apèl Bondye pou Abram te genyen you kòmandman pou ale ak you pwomès benediksyon.
Abram te kwè e “pati jan Senyè a te di l la” (Jenèz 12:4). Bondye te mennen li nan “Kanaran... Lè sa a moun Kanaran yo te rete nan peyi a. Abram fè you vizyon li wè Senyè a ki di l: Men peyi m’ap bay pitit pitit ou yo a” (vv.5-8). Bondye te fè ankò you pwomès bay Abram ki te kwè e bati “ yon lotèl pou Senyè la tou, epi li fè sèvis pou li” (v.8).
Pwomès Bondye a te genyen twa bagay ladan. Li te genyen you semans (pitit), you tè, ak you benediksyon. Abram te vin papa you pèp chwazi. Yo ta resevwa you tè kote yo ta viv separe ak lòt pèp e Bondye ta ilize yo pou yo vin you benediksyon pou lòt pèp. Bondye te repete pwomès sa yo plizyè fwa bay Abraram (Jenèz 13:16; 15:5, 7, 18). Chak fwa Abram te mete konfyans li nan Senyè a, se konsa Senyè a fè l gras” (15:6).
Lè Abram rive sou katrevendiznevan laj, li te toujou pat gen pitit, Bondye te
“parèt devan l, li di l konsa: Mwen se Bondye ki gen tout pouvwa a. Se pou ou toujou fè sa m di ou fè. Se pou ou mennen you lavi san repwòch. (2) M’ap pase you kontra avè ou, m’ap ba ou anpil anpil pitit pitit. (3) Lè sa a, Abram mete ajenou, li bese tèt li jouk atè. Bondye pale avèk l ankò, li di l: (4) Men kontra m’ap pase avè ou la. W’ap zansèt moun anpil nasyon. (5) Yo p’ap rele ou Abram ankò. Men y’a rele ou Abraram, paske m’ap fè ou tounen zansèt moun anpil nasyon. (6) M’ap ba ou anpil anpil pitit pitit. Y’a tounen kantite nasyon. Anpil wa ap sòti nan ras ou. (7) M’ap kenbe kontra m lan avè ou, avèk tout ras ou. De pitit an pitit, se va yon kontra k’ap la pou tout tan. Se mwen k’ap Bondye ou, se mwen k’ap Bondye pitit pitit ou yo tou. (8) Ou wè tè kote ou rete tankou moun vini kounyeya? Mwen gen pou m ba ou l ansanm ak tout pitit pitit ou yo. Tout peyi Kanaran an ap rele ou pa ou pou tout tan. Wi, se mwen k’ap Bondye yo tout. (9) Bondye di Abraram: Men ou menm ansanm ak tout ras ou, de pitit an pitit, se pou nou dakò pou nou kenbe kontra a avèk mwen. (10) Men sa pou ou menm ansanm ak tout pitit pitit ou yo pou nou dakò fè: se pou tout gason nan mitan nou sikonsi. (11) Depi kounyeya, se pou nou sikonsi tout gason. Se pou sa sèvi yon siy pou moutre gen yon kontra ki pase ant nou menm avè m” (Jenèz 17:1-11).
Sikonsizyon se te you siy pou fè desandan Abraram yo sonje relasyon espesyal yo avèk Bondye.
Nan Tan sa a Bondye te di Abraram,
(15) Sarayi, madanm ou, p’ap rele Sarayi ankò. Men depi jòdi a y’a rele l Sara. (16) M’ap beni madanm ou, m’a fè l ba ou yon pitit gason. M’ap beni l, m’ap fè l tounen manman anpil nasyon. Anpil nan pitit pitit li yo va wa. (17) Abraram mete ajenou, li bese tèt li jouk atè. Men, li tonbe ri lè l chonj jan l fin granmoun. Li t’ap di nan kè l: Eske yon nonm ki gen santan ka fè pitit ankò? Eske Sara, yon fanm ki gen katrevendizan, ka vin ansent? Jenèz 17:15-17.
Malgre se te difisil pou Abraram konprann kouman pwomès Bondye kapab akonpli, li te kwè Bondye e li te fidèl.
(1) Senyè a fè Sara favè, jan l te di l la. Li fè sa l te pwomèt li a rive vre. (2) Sara vin ansent. Atout li te fin vye granmoun lan, li fè yon pitit gason pou Abraram, nan dat Bondye te di l la. (3) Abraram rele pitit gason Sara te fè pou li a Izarak. (4) Ti gason an te gen wit jou lè Abraram sikonsi l, jan Bondye te ba li lòd la. (5) Abraram te gen santan sou tèt li lè Izarak, pitit li a te fèt. (6) Sara di konsa: Bondye fè m bagay ki fè m ri. Tout moun ki tande sa pral ri avè m tou. (7) Apre sa, li di ankò: Ki moun ki ta di Abraram yon jou Sara gen pou bay timoun tete? Men, atout li fin vye a, mwen fè yon pitit gason pou li” Detewonòm 21:1-7.
Pitit gason sa a se kòmansman akonplisman pwomès Bondye pou Abraram. Lafwa li pat dekouraje; Bondye te fidèl.
Lafwa Abraram te sibi eprèv plis pase esperyans li te fè nan tan pase. Li te mete konfyans nan Bondye e li te obeyi lè li te resevwa apèl pandan ke li te nan Our. Li te mete konfyans nan Senyè a ke desandan li va anpil tankou zetwal. Lè sa a Bondye te di li: “Pran Izarak, pitit ou a, sèl pitit gason ou genyen a, pitit ou renmen anpil la. Ale nan peyi Morija, w’a moute sou tèt mòn mwen pral moutre ou la. Lè w’a rive la, w’a touye l. Apre sa, w’a boule l nèt pou mwen” Jenèz 22:2. Pitit sa a ke Bondye t’ap itilize pou akonpli pwomès li a, ta dwe ofri. Abraram pat genyen lòt pitit ke Bondye pwomèt, e nan laj li li pat genyen anpil espwa pou genyen lòt. Abraram te mete konfyans nan Bondye e li t’ale nan mòn nan pou ofri Izarak. Abraram te mare e mete li sou lotèl la. Ezkakteman, nan moman li te pran kouto pou touye pitit gason li a, zanj Senyè a parèt e li te di li: “ Pa leve men ou sou ti gason an. Pa fè l anyen. Kounyeya mwen konnen ou gen krentif pou Bondye vre, paske ou pat derefize touye sèl pitit gason ou lan pou mwen” (v.12).
Lè sa a Bondye te bay you belye mouton ki te genyen kòn li makònnen nan you lyann e Abraram te “pran mouton an, li touye l, li boule li nèt sou lotèl la pou Bondye nan plas pitit li a” (Jenèz 22:13). Apre Abraram te fin montre lafwa li nan dezi pou swiv lòd Bondye san kondisyon, Bondye te rekonfime pwomès ke li te fè li anvan sa: Gremesi tout pitit pitit ou yo, tou nasyon sou latè pral jwenn benediksyon. Wi, tout, paske ou te fè sa m te mande ou fè a” (v.18).
Bondye te repete bay Izarak pwomès ke li te fè bay Abraram lan (Jenèz 26:3, 4), Izarak te vin papa marasa yo, Ezaou ak Jakòb. Avan yo te fèt Bondye te fi Rebeka manman yo, “ou gen de nasyon nan vant ou. W’ap fè de pèp: chak ap pran bò pa yo. Yonn p’ap vle wè lòt. Yonn ap pi gran pase lòt. Pi gran an pral sou zòd pi piti a” (v.23).
Bondye te chwazi Jakòb pou resevwa pwomès li te fè Abraram lan. Ezaou, pi gran nan marasa yo, ta dwe eritye pwomès la. Se te dwa “kòm premye pitit”. Men Jakòb te genyen espirityalite e kalite kòm lidè nesesè pou akonpli pwomès la. Jakòb te vin achete dwa “premye pitit la” nan men Ezaou pou you plat bouyon pwa (Jenèz 25:29-34).
Malgre li te pran dwa “kom premye pitit la” nan men frè li, Jakòb te toujou bezwen benediksyon papa li, Izarak. Selon koutim epòk sa a, Izarak te vle bay pi gran pitit gason li a , Ezaou, benediksyon li. Li te mande Ezaou pou pote nouriti ki sòti nan bwa a, nan jaden ba li, “Ale chase jibye pote pou mwen, kwit li, m’a manje. Apre sa, m’a beni ou devan Senyè a anvan m mouri” (Jenèz 27:7). Lè Jakòb te aprann sa, li te pran benediksyon an avèk konkou manman li, pamwayen mansonj.
Paske Jakòb te pran dwa kòm premye pitit la ak benediksyon an, Ezaou t’ap chache touye li. Jakòb te pè Ezaou. Sou konsèy Izarak, Jakòb t’al lakay tonton li Laban (Jenèz 27:30-45). Anvan li te pati li te resevwa benediksyon Abraram lan (Jenèz 28:4). Laban te resevwa li e ofri li travay. La Jakòb te marye avèk pitit fi Laban yo, Leya ak Rachèl.
Jakòb te genyen 12 pitit gason, chak te vin tounen papa you tribi. Douz sa yo te vin fòme nasyon Izrayèl. Bondye te vin bay Jakòb non Izrayèl (Jènèz 32:28). Pwomès Bondye te fè Abraram ak Izarak la, li te repete li bay Jakòb (35:10-12). Bondye te kenbe pwomès li e li te devlope fanmi sa pou vin tounen nasyon Izarayèl.
Fanmi An Vin Tounen You Nasyon
Nan tout pitit gason li yo, Jakòb te pi renmen Jozèf. Frè Jozèf yo te rayi li paske rèv li yo te anonse ke li va gouvène yo. Lè okazyon an te vini, frè Jozèf yo te deside touye li, men nan dènye moman yo te vann li kòm esklav bay machann ki t’aprale nan peyi Lejip (Jenèz 37).
Nan peyi Lejip, Jozèf te soti nan pozisyon esklav pou rive nan pozisyon gouvènè gras a Bondye. Poutèt abilite Bondye te ba li pou entèprete rèv (Jenèz 41:16), yo te mete Jozèf anchaj depo manje peyi Lejip yo, se li ki te plen yo avèk manje nan preparasyon ke li te fè pou gwo grangou ki t’ap vini an.
Laba nan peyi Kanaran, Jakòb avèk onz pitit gason li yo t’ap fè fas avèk gwo grangou. Istwa sou abondans ki genyen nan peyi Lejip te mennen frè Jozèf li yo la pou manje. Malgre sikonstans sa yo, Jakòb avèk fanmi li te sove anba gwo grangou nan peyi Kanaran. Pandan ke yo t’aprale nan peyi Lejip, Jakòb te resevwa asirans nan men Bondye ke desandan li yo va retounen ankò nan Peyi Pwomès la, Kanaran (Jenèz 46:3,4).
Lejip te vin tounen kay Izrayèl diran katsantrantan, e la fanmi Jakòb te pwospere. Ejipsyen yo te bay Izrayelit yo gran onè poutèt Jozèf te patisipe nan sove Lejip anba gwo grangou a. Izrayelit yo “te fè anpil pitit, yo te peple. Yo te vin anpil. Yo te vin fò, yo te toupatou nan peyi a” (Egzòd 1:7).
Apre sa yo te vire kont Izrayelit yo.
(8) Te vin gen yon lòt wa nan peyi Lejip la. Wa sa a pat konn anyen sou Jozèf. (9) Li di pèp la konsa: Gade. Pèp Izrayèl la vin pi plis pase nou. Yo pi fò pase nou. (10) Tande non! Fòk nou jwenn yon jan wi, pou n bat ak moun sa yo, pou yo pa vin plis toujou. Paske, si yon lagè pete la a, yo ka mete tèt ansanm ak lènmi nou yo pou yo bat nou. Apre sa, y’a pati kite peyi a. (11) Se konsa yo mete kèk chèf sou pèp Izrayèl la pou kraze kouray yo, pou fè yo fè kòve travo fòse san pran souf. Moun pèp Izrayèl yo bati lavil Piton ak Ramsès pou farawon an. Se nan lavil sa yo yo te fè depo manje. (12) Men, tank moun Lejip yo t’ap peze moun pèp Izrayèl yo, se tank yo t’ap fè plis pitit, se plis yo t’ap peple. Moun Lejip yo vin rayi moun pèp Izrayèl yo. (13) Se konsa, yo fè pèp Izrayèl la tounen esklav. (14) Yo rann yo lavi minab, yo fè yo travay rèd ap bat mòtye, ap fè brik, ap fè tout kalite kòve nan jaden. Yo bat yo, yo fòse yo fè tout kalite travay sa yo (Egzòd 1:8-14)
Kòm sa pat ase, wa peyi Lejip la vin pi mechan. Li te bay fanmchay yo lòd pou touye tout ti gason fanm Ebre yo akouche, men fanmchay yo pat swiv lòd wa a (Egzòd 1:15-22).
Senyè a te konnen mizè Ebre yo t’apral pase, e li te prepare you liberatè, Moyiz. Bondye te itilize lòd yo te bay fanmchay yo pou mennen Moyiz nan palè farawon an pou dirije pèp la nan Peyi Pwomès la. Konsa lamou Bondye ak mizèrikòd li te manifeste pou pèp Li a.
Lontan apre sa, wa Lejip la mouri. Pèp la Izrayèl la t’ap plenn pi rèd anba esklavaj. Yo t’ap rele gras mizèrikòd. Bondye te tande jan yo t’ap rele, jan yo t’ap plenn anba esklavaj la. Bondye tande rèl yo, li vin chonje kontra li te pase ak Abraram ak Izarak epi ak Jakòb (Egzòd 2:23, 24).
Nan bon moman an, Bondye te rele Moyiz pou ale kote pèp Li a e pou delivre yo anba esklavaj nan peyi Lejip. Li te mande Moyiz rasanble ansyen yo, ale kote wa Lejip la, e mande l pou kite ebre yo ale fè you vwayaj twa jou pou fè you sakrifis bay Bondye. Moyiz te konnen ke farawon pa t’ap kite yo ale pou li pa pat pèdi otorite sou pèp la. Bondye te frape ejipsyen yo avèk dis fleo anvan farawon te kite ebre yo ale (Egzòd 3-12). Fleo yo te vini youn apre lòt, poutan farawon pat kite yo ale. Se te sèlman apre dizyèm fleo a, ki te genyen lanmò premye pitit ejipsyen yo, ke finalman farawon te chanje lespri li.
Bondye te tabli fèt Pak la pou senbolize Redanmsyon yo nan peyi Lejip. Chak fanmi Izrayelit ta dwe touye you ti mouton e mete san an you lento ak chanbrann pòt kay yo. San an te dwe distenge Izrayelit yo avèk ejipsyen yo.
San nou pase sou pòt yo va make kay kote nou ye a. lè n’a wè san , m’a sote kay nou. Konsa, lè m’ap frape peyi Lejip la, chatiman an p’ap tonbe sou nou tou. Jou sa a, se yon jou pou nou pa janm bliye. Se pou nou fete l tankou yon fèt pou Senyè a, chak lè lè a va rive. Se pou nou pase yon lwa pou nou toujou fete fèt sa a, nou menm ak tout pitit pitit nou yo “ (Egzòd 12:13,14).
Moyiz ak Izrayelit yo te fè jan Bondye te mande yo fè. Premye pitit nan fanmi farawon rive nan premye pitit sèvitè ki pi enb nan pèp Lejip la te mouri. Kalamite sa a te chanje kè farawon. Li te di Izrayelit yo, “Nou mèt pran mouton nou ak bèf nou yo, jan nou te di l la. Epi mande Bondye pou l beni mwen” (Egzòd 12:32).
“Te gen sisanmil (600000) moun konsa, san konte fanm ak timoun” ki te kite peyi Lejip (Egzòd 12:37). Tan pitit Izrayèl yo te pase nan peyi Lejip se te “katsantrantan” (v.40). Diran lane sa yo Bondye te miltipliye swasanndis Izrayelit pou yo rive sisanmil, san konte fanm avèk timoun.
Lè Bondye Te Bay Lalwa yo Sou Mòn Sinayi
“Moun Izrayèl yo te gen de mwa depi yo te sòti kite peyi Lejip la. Premye jou twazyèm mwa a, yo rive nan dezè Sinayi a” (Egzòd 19:1). Yo te kanpe nan pye mòn Sinayi a diran onz mwa. Nou jwenn rapò evènman pitit Izrayèl yo nan Egzòd 19 rive nan Nonb 9.
Nan Sinayi Bondye te rele Moyiz ankò epi Li te revele volonte Li pou Izrayèl, e yo te antre nan you alyans ki te mande you fidelite konplèt e total nan lavi yo. An retou Bondye ta genyen you relasyon sere avèk pèp Li a. Diran tan sa a, Moyiz te rankontre ak Bondye nan sèt okazyon. Nan premye rankont la Bondye te di Moyiz:
Men sa pou ou di moun fanmi Jakòb yo, men sa pou ou fè pèp Izaryèl la konnen: Senyè a pale, li voye di nou konsa: Nou wè sa mwen te fè moun peyi Lejip yo. Nou wè ki jan mwen te pote nou tankou malfini pote pitit li yo sou do li, mwen fè nou vin jwenn mwen. Kounyeya menm, si nou fè sa mwen di nou, si nou kenbe kontra mwen an, se nou menm m’ap chwazi pou moun pa m nan mitan tout pèp sou latè. Tout latè se pou mwen, se vre. Men nou menm, n’ap vini yon nasyon moun k’ap sèvi m tankou prèt, yon pèp k’ap viv apa pou mwen. Wi, se sa pou ou di moun Izrayèl yo. Egzòd 19:3-6.
Premyèman Moyiz te di lidè yo pawòl sa yo, apre li te di pèp la yo tou, e yo tout te reponn, “N’a fè tou sa Senyè a di nou fè” (Egzòd 19:8). Paske pèp la te asepte pawòl Bondye a, sa te konfime kontra ant yo menm ak Bondye. Bagay yo va diferan koulye a. Izrayelit yo se te pèp chwazi Bondye, yo te dwe obeyi Li tout tan, yo ta dwe ekzanp pou lòt moun yo, konsa yo menm tou ta konnen Bondye. Lè pèp asepte pawòl Bondye sa te enpòtan pou fè li vin you gran nasyon kote Bondye ta beni tout moun ki sou latè.
Sou Mòn Sinayi Bondye te revele volonte Li, ki genyen dis kòmandman yo. Dis kòmandman sa yo, ke nou jwenn nan Egzòd 20:3-17, se te sant lalwa Bondye. Kat premye yo pale sou relasyon lòm avèk Bondye, e sis lòt yo pale sou relasyon lòm avèk lòm:
- 1. Piga ou genyen lòt bondye pase mwen menm sèlman.
- 2. Piga nou janm fè okenn estati ni okenn pòtre...Piga nou adore yo, ni piga nou sèvi yo.
- 3. Piga nou sèvi mal ak non Senyè Bondye nou an.
- 4. Toujou sonje jou repo a pou nou mete l apa pou mwen.
- 5. Respekte manman nou ak papa nou pou nou ka viv lontan nan peyi Senyè a, Bondye nou an, ban nou an.
- 6. Piga nou touye moun.
- 7. Piga nou fè adiltè.
- 8. Piga nou pran sa ki pa pou nou.
- 9. Piga nou bay manti sou frè parèy nou.
- 10. Piga nou pote lanvi sou sa ki pa pou nou.
Diran onz mwa nan Sinayi a, Bondye te revele lòt lòd ki te fòme baz lwa sivil nan Izrayèl (Egzòd 21-23).
Moyiz te di pèp la “tou sa Senyè a te di l yo ansanm ak tout lòd li te bay yo. Tout pèp la reponn ansanm: N’a fè tou sa Senyè a di nou fè” (Egzòd 24:3). Moyiz te ekri pawòl yo nan liv kontra a. Apre li te fin reli yo bay pèp la, yo te reponn ankò, “N’a fè tou sa Senyè a mande nou fè, n’a obeyi l” (v.7). Li te pran san bèf sakrifye a li te voye sou pèp la e li te di, “San sa a sèvi pou siyen kontra Senyè a pase ak nou, dapre pawòl li di yo” (v.8). Nan kontra sa a Senyè a te etabli règ li pou Izrayèl.
Nan moman sa a Senyè a te bay Izarayèl enstriksyon pou tabènak la. Tant sa a te dwe sèvi kòm you sanktyè e you plas adorasyon epi ofri sakrifis. Sanktyè a ta dwe plas kote Bondye rete nan mitan pèp Li a e plas kote yo ta kenbe ti tab lalwa yo.
Bondye te revele chak ti detay tabènak la; lòm pat deside okenn pati (Egzòd 25-27). Tabènak la te sitye nan you lakou ke yo kapab antre pamwayen you sèl pòt sou bò lès. You moun premye antre pre lotèl lofrann boule yo, kote yo te ofri sakrifis. Pi lwen te genyen lavwa a, you gwo bòl won ke prèt yo te itilize seremoni lavaj ak netwayaj anvan yo antre nan tabènak la.
Tabènak la, limenm, se te konparativman you ti kay sou fòm retang, ki te genyen 45 pye longè sou 15 pye lajè, li te kanpe nan bout lwès lakou a. Li te divize nan de chanm. Premye chanm nan oubyen chanm devan an te genyen you chandelye an lò, tab pou espoze pen yo, lotèl lansan an. Dezyèm chanm lan oubyen chanm ki te nan fon an, Kote Ki PI Sen an, te separe avèk Plas Sen an pamwayen you rido lou oubyen vwal. Pwen santral tabènak la, bwat kontra a, ki te plas nan Kote Pi Ki Sen an. Sou kouvèti bwat la, ke yo te rele tou chèz mizèrikòd, te genyen de zanj cheriben an lò. Zèl yo te louvri nan direksyon lòt e zye yo te fikse sou chèz mizèrikòd la.
Bondye rete kòm Wa nan mitan pèp Li a nan Kote Ki Pi Sen an. Gran Prèt la te kapab antre nan prezans li sèlman you fwa chak lane, Jou Reparasyon an. Jou sa a gran prèt la antoure avèk you nyaj lansan, te antre avèk san sakrifis la pou fè reparasyon pou peche li ak pou peche pèp la (Levitik 16:11-17; Ebre 9:7).
Arawon te premye gran prèt la. Kat pitit gason li yo te vin prèt tou. De nan pitit gason sa yo t’al boule lansan nan fason ke lalwa pa rekòmande e yo te mouri poutèt peche yo (Levitik 10:1-5). Travay prèt la te kontinye avèk de lòt pitit gason yo. Yo te dwe “moutre pèp Izrayèl la tout regleman mwen menm Senyè a, mwen te bay Moyiz pou nou” (Levitik 10:11; konpare 10:6-20). Travay prèt la te esplike nan Egzòd 28 e 29.
Pita yo te bay tribi Levi a travay kòm prèt paske yo te rete fidèl lè Izrayèl te fè rebèl e fè you ti bèf an lò (Egzòd 32:25-29). Tribi Levi a te resevwa apèl pou sèvi nan tabènak la.
Se lè sa a Senyè a te mete moun branch fanmi Levi yo apa pou yo responsab pote Bwat Kontra Senyè a, pou yo ka kanpe devan l fè sèvis pou li, pou yo ka beni pèp la nan non l, jan y’ap fè l jouk kounyeya. Se poutèt sa, moun branch fanmi Levi yo pat resevwa okenn pòsyon tè pou rele yo pa yo menm jan ak moun lòt branch fanmi yo paske se Senyè a ki tout byen yo, jan Senyè a, Bondye nou an, te di l la. (Detewonòm 10:8,9).
Yo te konsakre pou sèvis sa a nan you seremoni espesyal (Egzòd 29; Levitik 8).
Prèt yo te prezante twa kalite ofrann nan tabènak la: you ofrann bwason, you ofrann repa, se you ofrann animal oubyen sakrifis. Ofrann animal la te nan sant. Sa depann sou resous moun nan, you towo, you kabrit, oubyen pijon – san okenn defo – te sakrifye. San an ki te fè reparasyon an pou peche yo (Levitik 1:4; 17:11), te voye sou lotèl la. Dife lotèl la te boule rès animal la.
Izrayèl pat kapab wè bi lalwa a, tabènak la, e ofrann sakrifis yo. Nasyon Izrayèl la se te akonplisman pwomès Bondye te fè Abraram ke desandan li yo ta you gran nasyon e you benediksyon pou tout nasyon. Enstitisyon relijye yo nan Izrayèl te sèvi you bi pou pèp jwif la nan tan an e yo te lonbray evènman ki ta gen pou vini (Kolòs 2:16, 17; Ebre 8:5; 10:1).
Lalwa, tabènak la, e ofrann yo oubyen sakrifis yo te genyen you fonksyon edikatif. Pamwayen yomenm pèp jwif la – e pita tout limanite – ta dwe aprann volonte Bondye e konsa vin gen konesans peche ak nesesite pou you redanmsyon (delivrans anba lesklavaj avèk konsekans peche). Pòl you apòt Jezikri, te di ke jwif yo te konnen volonte Bondye “ Ou mete tou sa nan tèt ou paske ou sèten ou jwenn tout konesans ak tout verite nan lalwa a” (Women 2:20) e “ paske lalwa annik fè nou konnen ke sa nou fè a pa bon” (Women 3:20). Bondye te mande you obeyisans ki bon nèt pou lalwa. “Se pou nou swiv lòd mwen ban nou. Se pou nou fè sa mwen di nou fè. Se pou nou mache dapre prensip mwen ban nou. Se mwen ki Senyè a Bondye nou. Se pou nou swiv regeleman ak lòd mwen ban nou yo. Gremesi sa m di nou fè a, tout moun ki koute m va jwenn lavi. Se mwen menm ki Senyè a!” (Levitik 18:4,5). Apèl pou obeyisans sa a kapab pote you “Benediksyon ak madichon devan nou; Se nou ki pou chwazi. Se va benediksyon pou nou si nou swiv tout kòmandman Senyè a, Bondye nou an, kòmandman mwen ban nou jòdi a. Men, se va madichon pou nou si nou pa vle mache dapre kòmandman Senyè a” (Detewonòm 11:26-28). Madichon peche pote lanmò: “moun ki fè peche a se li menm k’ap mouri”(Ezekyèl 18:4,20).
Fason tabènak la te fèt la te revele lòm reyalite peche, efè li sou relasyon lòm ak Bondye, e fason pou lòm vini nan prezans Bondye. Tabènak la, kote Bondye rete a, moun te kapab antre ladan pamwayen you sèl pòt nan mi ki te antoure lakou a e sèlman lè ou pase kote lotèl la ak lavwa a. Bagay sa yo endike lòm etap ki dwe fèt anvan ke li kapab antre nan prezans Bondye.
Atravè tabènak la Izrayèl te aprann peche anpeche yo antre nan prezans Bondye e sentete Bondye, ladwati, lajistis te mande pou pechè a mouri. Tabènak la te aprann ke lamò you ranplasan ki pwòp nèt ta kapab satisfè jistis Bondye. Lotèl la te pale sou lamò ranplasan an. San sakrifis la, ki te reprezante lavi, te sèvi bi sa a. “Nanm tout bèt vivan se nan san an li ye. Se poutèt mwen menm Senyè a, Mwen mande pou yo vide tout san an sou lotèl la pou li ka wete peche pèp la. Nou bay san an pou nanm nou” (Levitik 17:11). Ekriven liv Ebre a te rezime sa a: “Dapre lalwa, san an mete preske tout bagay nan kondisyon pou fè sèvis Bondye. Si san pa koule, nanpwen padon pou peche yo” (Ebre 9:22). Tout siyifikasyon sakrifis ak san an te revele piti piti bay Jwif yo.
Lavwa a oubyen basen pou lave te plase mwatye chemen ant lotèl ak tabènak la. Se sèl prèt yo ki te kapab antre nan tabènak la e sèlman apre yo te fin fè seremoni netwayaj la nan basen an. Seremon lave sa a te anseye ke genyen plis bagay ki bezwen fèt pase sakrifis nan lotèl la anvan lòm kapab antre nan prezans Bondye. Te genyen “lavaj rejenerasyon an” ki netwaye moun nan e fè li vin you “moun nouvo” (Jan 3:3-7; Tit 3:5; 2 Korent 5:17).
Apre sakrifis nan lotèl la e lavaj nan basen an, prèt la te kapab antre nan premye chanm tabènak la. Sou bò dwat la te kanpe tab la avèk douz pen ki espoze, “Pen prezans” oubyen “pen kontinyèl”. Pen sa a te la devan Senyè a kontinyèlman (Levitik 24:8), sa te siyifi kominyon an pèmanans Bondye avèk pèp Li a. Sou bò goch chandèlye an lò a te kanpe, sa te bay limyè nan prezans Sen an. Avèk limyè sa a prèt yo te kapab sèvi Bondye. Lotèl lansan an te kanpe devan vwal la ki separe Kote ki apa ak Kote ki apa nèt la. La yo te boule lansan pou siyifi lapriyè ak adorasyon.
Bwat kontra ak chèz mizèrikòd la (kouvèti bwat kontra a) te kanpe nan Kote ki apa nèt la, ke prèt la te antre you sèl chak lane nan jou . Jou sa a yo te pote de kabrit devan Bondye, e yo te fè tiraj osò pou konnen ki kabrit ke yo va sakrifye e ki kapab ke yo va lage. San kabrit ke yo te sakrifye a te simen devan ak sou chèz mizèrikòd la. Yo te fè you reparasyon kote ki apa a, pou bagay ki te mete Izrayèl nan kondisyon ki fè pa ka sèvi Bondye e poutèt tout peche yo (v.16). Arawon te dwe mete men li sou tèt kabrit vivan an, konfese sou li tout peche pèp Izrayèl yo, e voye li nan dezè a (v.21). Premye kabrit la te senbolize peche a ki te kouvri nan chèz mizèrikòd la, e dezyèm nan te senbolize ke peche a wete gras a sakrifis Kris ki t’ap vini an.
Tè Pwomès ak Leson Li yo
Pèp jwif la te pase anviwon ennan kanpe nan Mòn Sinayi. Apre yo te resevwa lalwa epi bati tabènak la, Bondye te parèt devan yo nan you poto nyaj e gide yo; 33:9, 10; 40:34-47) pou ale nan tè Pwomès la. Lè Izrayelit yo te preske rive bò tè pwomès la, yo te voye douz moun pou espyonnen peyi Kanaran. Moun sa yo te pote rapò ke tè sa a “Se yon peyi ki rich anpil, kote lèt ak siwo myèl ap koule tankou dlo..... Men moun ki rete nan peyi a grannèg anpil. Lavil yo gran e byen pwoteje. Sa ki pi rèd la nou wè you kalite ras moun bèl wotè”. Se sèl de (2) moun ki te di, “Ann moute kounyeya. Ann al pran peyi a pou nou. Pa gen anyen la a nou pa ka fè!” (Nonb 13:27-30). Pèp la te doute e bougonnen kont Moyiz ak Arawon. “Yo vin di yo konsa: Pito nou te mouri nan peyi Lejip osinon nan dezè a! Poukisa Senyè a mennen nou nan peyi sa a? Kounyeya, yo pral touye nou nan lagè..... pa pito nou tounen nan peyi Lejip?” (14:3,4). Poutèt rebelyon e mank konfyans sa a, moun sa yo “soti laj ventan e plis” ki te bougonnen kont Bondye te mouri nan dezè a.
Diran karant lane Izrayelit yo te flannen nan dezè a paske yo te refize antre nan peyi Kanaran. Nan finisman peryòd la, lè pèp la te rive Kadès, te genyen you mankman dlo; e pèp la te bougonnen kont Moyiz ak Arawon. Senyè a te parèt devan Moyiz e mande yo rasanble pèp la “Epi devan yo tout, w’a pale ak wòch ki bò laba a, wòch la va bay dlo” (Nonb 20:8). Moyiz olye pale ak wòch la, te frape li avèk baton li a. Poutèt dezobeyisans sa a, Moyiz pat kapab mennen pèp Izrayèl antre nan Tè Pwomès la.
Nan karantyèm lane flannen nan dezè a, Moyiz te pale ak pèp la pou prepare yo pou yo antre nan Tè Pwomès la. Li te di ke Bondye yo a jalou e poutan Li fè gras. Yo ta dwe swiv plan Li pou pran Tè Pwomès la e detwi konpètman abitan yo (Detewonòm 2:34; 7:2). Yo te resevwa avètisman ke si yo te fè imaj taye, yo ta mouri nan tè sa a, e se sèlman kèk moun ki ta rete gaye nan mitan nasyon yo (chapit 4). Izrayelit yo ta dwe kenbe lalwa ak kòmandman Bondye. Yo ta dwe sonje ke se Bondye “ki te fè nou sòti kite peyi Lejip kote nou te esklav” e “Se pou Senyè a, Bondye nou ase pou nou gen krentif. Se limenm ase pou nou sèvi” (6:12, 13). Apre sa Moyiz te di pèp la “Se pou nou konnen se pa paske nou merite anyen kifè Senyè a, Bondye nou an, ap ban nou bon peyi sa a pou rele nou pa nou” (9:6). Yo te chase mete deyò pèp Kanaran ki te genyen peyi sa a poutèt gwo mechanste yo. Yo te bay Izrayelit yo peyi sa a pou akonpli pwomès Bondye te fè bay Abraram, Izarak ak Jakòb (chapit 9).
Sou lòd Senyè a Moyiz te nome Jozye pou ranplase li (Nonb 27:18-27). Apre lanmò Moyiz, Jozye te pran kòmandman an. Senyè te di li “janbe lòt bò larivyè Jouden an pou nou ka antre nan peyi m’ap ban nou an”. Li te pwomèt ke “pèsonn p’ap ka kenbe tèt ak (yo)” (Jozye 1:2,5).
Jozye te frape Jeriko you gwo lavil fòtifye avèk gwo miray e ki te sitye nan mitan Kanaran. Se te sèlman avèk lòd dirèk Bondye ke Izrayelit yo te kapab pran lavil sa a. Senyè a te parèt devan Jozye e ba li asirans prezans Li ak laviktwa, apre sa li bay Jozye enstriksyon ekzakt sou fason pou pran lavil la. Jozye te dwe fè lame li a mache an silans otou lavil la chak jou diran sis jou, sèt prèt k’ap sonnen sèt twonpèt, bwat kontra a, avèk you kòm lame ki mache dèyè. Sou setyèm jou a pèp la ta dwe mache otou lavil la sèt fwa avèk prèt yo ap sonnen twonpèt. Apre setyèm vwayaj la, prèt yo ta dwe sonnen you son twonpèt ki fò e long, e pèp la ta pouse you gwo rèl. Bondye ta fè you mirak pou miray lavil la tonbe plat. Pèp la te swiv enstriksyon sa yo, e miray yo te tonbe, e pèp la te pran lavil la (Jozye 6).
Apre Jeriko te tonbe, pwochen etap la te rankontre dezas. Defèt sa a ki te rive paske yo te dezobeyi kòmandman Bondye, te aprann yo you leson ke Bondye mande you obeyisans total (Jozye 7,8). Pwochen batay Izrayelit yo se siksè, paske Bondye te avèk yo. Lè Izrayèl te fè fas avèk senk wa Kanaran nan batay, Bondye te fè solèy la rete kanpe pou pèmèt Jozye jwenn tan pou laviktwa konplèt (chapit 9,10). Apre batay sa a Jozye te venk you linyon wa nan nò, sa te ba li kontwòl tout tè a nèt (chapit 11, 12). Tè Kanaran an te divize nan onz tribi Izrayèl. Tribi Levi pat resevwa tè apa (14:4; konpare chapit 13-20). Paske yo te rete fidèl lè pèp la te fè ti towo bèf an lò a nan Mòn Orèb, yo te sèvi nan tabènak la (Egzòd 32).
Lè Jozye te vin vye granmoun, li te rele lidè Izrayèl yo, jij yo e pale avèk yo. Li te mande yo pou yo obèseve tou sa ki ekri nan lalwa Moyiz, pou mennen you lavi separe nan mitan tout nasyon ki antoure yo, e pou renmen Senyè a Bondye yo. Jozye te avèti lidè yo ke Senyè a pa va kontinye chase rès nasyon yo nan peyi a si Izrayelit yo retounen e fè linyon avèk rès nasyon ki antoure yo. Izrayelit yo ta peri nan bon tè ke Senyè a ba yo a (Jozye 23, 24).
Apre Jozye te mouri, pèp la te antre nan peryòd fè sa ki byen e fè sa ki mal: “Moun pèp Izrayèl yo lage kò yo nan fè sa ki mal nan je Senyè a. Y’al sèvi Baal. Yo vire do bay Senyè a, Bondye zansèt yo a, ..Yo tonbe mache dèyè lòt bondye” (Jij 2:11,12). Nenpòt lè kolè Senyè a te limen kont pèp Li a poutèt peche yo e ke yo te tonbe anba pisans nasyon ki antoure yo, Izrayelit yo ta kriye devan Senyè a e Li ta voye you jij pou delivre yo. E apre you kout tan pèp la te repete peryòd sa a. Liv Jij rakonte nou plizyè peryòd. Se difisil pou Izrayelit yo te aprann ke Bondye te sen e jis e ke Li te vle pou yo obeyi Li.
Jij E Wa
Liv Jij fini avèk you obsèvasyon ki genyen siyifikasyon: “Nan tan sa a pat gen wa nan peyi Izayèl la. Chak moun te fè sa yo pito” (21:25). Izrayèl te san you wa, li te diferan avèk nasyon ki te antoure li yo. Gouvènman Izrayèl la te sipoze you teokrasi: Bondye se te chèf sou yo pamwayen Pawòl Li ak Jij Li yo. Poutan Izrayèl te refize koute yo ni obeyi yo, men yo te fè sa ke yo te pito.
Lè Samyèl, dènye jij la, te vin granmoun, li te mete pitit gason li yo kòm jij. Men “ yo pat swiv ekzanp papa yo. Yon sèl bagay ki te enterese yo se te fè lajan. Yo te konn pran lajan nan men moun pou regle zafè pou yo. Yo t’ap fè patipri” (1 Samyèl 8:1-3).
Lidè Izrayèl twouble, poutèt kondwi konwonpi pitit gason Samyèl yo, te mande li pou li ba yo you “wa pou gouvènen nou, jan sa fèt nan tout lòt peyi yo” ( 1Samyèl 8:5). Sa pat fè Samyèl kontan. Senyè a te di li ke moun yo te mande you wa paske yo rejte Li. Samyèl te avèti pèp la sou danje ki genyen lè yo genyen you wa, men yo te refize koute li. Yo te kontinye ensiste pou genyen you wa, e finalman Bondye te pèmèt yo genyen you wa. Poutan olye pou wa yo te pote jistis ak ladwati nan nasyon an, souvan yo te lakoz pèp la rejte Bondye e tonbe nan peche.
Premye wa Izrayèl se te Sayil (1 Samyèl 9:16, 17). Samyèl te pale pèp la sou dezi yo pou genyen you wa. Li te fè yo sonje ke “lè nou wè Nakach, wa moun peyi Amon yo, te pare pou l atake nou atout nou te konnen se Senyè a, Bondye nou an, ki wa nou, nou di m: Non! Nou pa vle sa ankò. Se you wa nou vle pou gouvènen nou. Kounyeya, men wa nou te chwazi a. Nou te mande you wa, Senyè a ban nou li” (1 Samyèl 12:12-13). Apre sa li te di yo, “Tansèlman Senyè a Bondye nou an va kanpe avèk nou si nou gen krentif pou li, si nou sèvi l, si nou koute sa li di nou, si nou fè tou sa li mande nou fè, si nou menm ansanm ak wa k’ap gouvènen nou an nou fè volonte li nan tou sa n’ap fè. Men, si nou pa fè tou sa li mande nou fè, l’ap leve dèyè nou ansanm ak tout wa nou an” (1 Samyèl 12:14-15).
Kisa wa yo te fè? Malgre se Bondye ki te chwazi Sayil, li te genyen feblès. Feblès sa yo te parèt byen klè lè li te chwazi twa mil gason pou al goumen kont Filisten yo e li te rankontre avèk you pi gran fòs e li te kouri. Li pat tann Samyèl e li te ofri you ofrann bèt boule nèt pou kont li. Samyèl te di Sayil, “Se bagay moun fou ou fè la a! Ou pa swiv lòd Senyè a, Bondye ou la, te ba ou.” (1 Samyèl 13:13). Paske Sayil te aprann ke “reny ou pa la pou lontan” (v.14). Sa pat anpeche Sayil kontinye aji tankou moun fou. Li te fè you dezyèm fot. Li te eseye touye pwòp pitit li Jonatan paske li te manje san konnen ke papa li te kòmande pou moun pa manje pandan ke yo nan batay (12:24, 27, 39). Sayil pat obeyi Senyè a konplètman lè li pat detwi tout moun Amalèk yo. Poutèt rebelyon sa a, tètdi li, e paske li te rejte pawòl Senyè a, “Senyè a wete ou nan plas wa a, li voye ou jete tou. Li pa gen anyen pou lè wè avè ou ankò!" (15:23). Esperyans sa yo montre ke genyen you wa pat bay solisyon tout pwoblèm Izrayèl.
Dezyèm wa Izrayèl, David, te devwe pou Bondye e li te swiv ansèyman Li yo, malgre li pat san peche. Bondye te itilize David pou ini douz tribi yo nan you wayòm solid. Li te vin figi santral nan istwa Ansyen Testaman an. Bondye te rekonpanse sèvis David avèk you pwomès ke Li ta etabli kay David pou tout tan (2 Samyèl 7). Kòm Bondye te itilize Abraram pou fonde you nasyon Mesyanik, Li te itilize David pou beni lemonn lè li fè tèt you fanmi Mesyanik. Plan pou YOU GRAN WA vini soti nan fanmi David pou rachte lòm te kòmanse devlope piti piti.
Laj lò Izrayèl (pi bèl epòk Izrayèl) te rive diran reny Salomon, Dezyèm pitit gason David e wa ki te ranplase li. Laj lò sa a pat dire lontan. San ven lane apre kòmansman li, wayòm lan te divize an de pati. Divizyon an te rive poutèt apostazi Salomon ki te fè kay zidòl payen pou anpil nan madanm etranje li yo. Wayòm Nò a te fòme avèk dis tribi, e li te rele wayòm Izrayèl; wayòm sid la te fòme avèk de tribi e li te rele Jida.
Wayòm Nò a te vire do bay Bondye e li te tonbe nan lidolatri. Okenn nan wa li yo pat mennen pèp la tounen vin jwenn Bondye. Bondye te voye pwofèt pou avèti pèp la pou tounen vin jwenn li, pou abandone move chemen yo e pou kenbe kòmandman li yo. “Men, yo pa koute l, yo fè tèt di” (2 Wa 17:14). Konsa desan lane apre divizyon an, Bondye te pèmèt wa Asiri a bat Wayòm Nò a. Dis tribi sa yo te ale nan ekzil, e yo pa janm retounen kòm you nasyon.
Wayòm Sid la, Jida, te sove anba destriksyon wa Asiri a paske li te koute mesay pwofèt Ezayi a (2 Wa 19). Bondye te defann Jerizalèm poutèt Pwomès li te fè David. Poutan nan tan sa a Ezayi te pwofetize ke “Yon lè gen pou rive. Lè sa a, y’ap pran dènye bagay ki nan palè ou la, tou sa zansèt ou yo te anpile depi nan tan lontan jouk jòdi a, y’ap pote yo ale nan peyi Babilòn” (2 Wa 20:17). Wayòm Sid la te antre nan you peryòd adorasyon zidòl e refòm. Finalman pèp la te depase pwen ke li pa retounen. Jeremi te pote mesay ke Jida te vin menm pi mechan pase Izrayèl. Pèp Jida a pat reyalize siyifikasyon ekzanp Izrayèl pou yo e yo te ale nan ekzil nan peyi Babilòn jan Ezayi te pwofetize a.
Apre swasann dis lane nan ekzil nan peyi Babilòn, moun Pès yo te ranvèse Wayòm Babilòn e Jwif yo te retounen nan Palestin. Ekzil la te geri maladi idolatri a pou yo. Apre retou a, Esdras te li lalwa pou pèp la e avèk èd levit yo, “pèp la leve kanpe epi kèk moun Levi pran esplike lalwa” (Neyemi 8:7). Sa te pote you gran revèy nan rès kwayan yo. “Tout moun Izrayèl yo mete tèt yo ansanm. Yo pa kite okenn moun lòt nasyon mele ak yo. Epi se konsa yo kanpe, yo konmanse di tou sa menm yo fè ki mal ansanm ak tout pechè zansèt yo te fè” (9:2; gade Chapit 8, 9).
Atravè listwa Izrayèl Pwofèt yo leve avèk esplikasyon Bondye sou sa ki t’ap pase e avèk asirans ke echèk pèp la pat fini plan redanmsyon Bondye. Echèk la kapab parèt ralanti Plan Bondye, men lè tan an konplèt li va toujou akonpli.
Bondye pat abandone pèp Li a. Li te voye sèz pwofèt ki te bay ta bay disèt liv Ansyen Testaman soti nan Ezayi rive nan Malachi. Peryòd pwofetik sa a kòmanse te kòmanse nan reny wa Salomon, lè apostazi dis tribi yo te rive. Pi gran peryòd aktivite a te rive jis anvan ranvèsman Jida, lè Nebikadneza, wa Babilòn nan te pran Jerizalèm. Trèz pwofèt te asosye avèk tan desriksyon (606-586 B.C) and twa avèk tan restorasyon an (536-444 B.C).
Anplis anons jijman sou Izrayèl, pwofèt yo te gen anpil pou di konsènan idolatri Izrayèl, koripsyon politik, imoralite. Pwofèt yo te dwe mesay konsènan Semans ki te pwomèt nan Jenèz 3:15, malgre yo pat konprann tout detay plan redanmsyon Bondye a. “Pwofèt te chache anpil, yo te fouye pou yo te ka konnen ki jan Bondye t’ap delivre yo. Yo te di davans ki kalite favè Bondye t’apral fè nou. Lespri Kris la ki te nan yo te fè yo konnen davans tou sa Kris la t’apral soufri, ansanm ak lwanj ki t’ap tann li apre sa. Men, yo t’ap chache konnen tou kilè ak nan ki sikonstans sa ta pral rive” (1 Pyè 1:10, 11).
Ezayi ki te pwofetize nan tan Asiryen yo te detwi Wayòm Nò a, te ekri premye e pi gran liv pwofesi. Pwofesi li yo genyen kèk nan pasaj Mesyanik ki pi klè nan Ansyen Testaman an. “Ezayi te di sa paske li te wè pouvwa Jezi, epi li pale sou li” (Jan 12:41). Kèk nan pwofesi Ezayi yo te konsènan Kris:
Enben! Se Senyè a menm ki pral ban nou yon siy. Men li: Jenn tifi ki ansent lan pral fè yon pitit gason, la rele l Emannwèl (Ezayi 7:14) ki vle di: Bondye avèk nou. Matye 1:23.
Va rive yon lè tout rejyon an, pran depi lanmè Mediterane rive bò larivyè Jouden, moute peyi Galile kote moun lòt nasyon yo rete a, tou rejyon an va kanpe ankò. Pèp ki t’ap mache nan fènwa a wè yon gwo limyè. Yo te rete nan yon peyi kouvri ak fènwa (Ezayi 9:1,2), sa pale tou nan Matye 4:15, 16 – sa a se you pwofesi tou konsènan Ministè Jezi pou moun lòt nasyon yo.
Nou gen yon pitit ki fenk fèt. Bondye ban nou yon gason. Se limenm ki pral chèf nou. Y’a rele l: Bon konseye k’ap fè bèl bagay la, Bondye ki genyen tout pouvwa, Papa ki la pou tout tan an, w’a k’ap bagay kè poze a! (Ezayi 9:2).
Tande vwa yon moun k’ap rele byen fò: Pare chemen Senyè a nan dezè a. Louvri wout nan savann lan pou Bondye nou an!Ezayi 40:3 – sa te montre you moun ki te dwe vini anvan; gade Matye 3:3.
(3) Nou pat gade l menm, tout moun te vire do ba li. Li te soufri anpil, li te tout tan nan gwo lapenn. Tout moun te vire tèt yo pou yo pa wè l. Nou pat okipe l, nou pat pran ka l menm. (4) Men se soufrans nou ta gen pou nou soufri a li t’ap soufri pou nou. Se doulè nou ta gen pou santi nan kò pa nou li te pran sou do l. Nou menm menm, nou te konprann se pini Bondye t’ap pini l. Nou te konprann se frape Bondye t’ap frape l, se kraze Bondye t’ap kraze l anba men l. (5) Men, se pou peche nou kifè yo te mete san l deyò konsa. Se akòz mechanste nou kifè yo te kraze l anba kou konsa. Chatiman ki te pou nou an se sou li li te tonbe. Se konsa li ban nou kè poze. Avèk tout kou li te resevwa yo, li ban nou gerizon. (6) Nou te tankou mouton ki te pèdi bann, chak moun bò pa yo. Men, chatiman ki pou te tonbe sou nou an, Senyè a fè l tonbe sou li. (7)Yo maltrete l, men li menm se bese li bese tèt li ase. Tankou yon ti mouton y’ap mennen labatwa, li pat janm louvri bouch li di krik. Wi, tankou yon manman mouton ki pa ki krik pandan y’ap taye lenn sou do l, li pat janm louvri bouch li di anyen. (8) Yo pran l, yo mete l nan prizon, yo trennen l tribinal. Pat gen pèsonn pou te pran ka l, lè yo wete l nan mitan moun k’ap viv sou tè a. Se pou peche pèp mwen an yo te touye l. (9)Atout li pat janm fè okenn krim, yo antere l menm kote ak mechan yo. Atout li pat janm kite manti sòti nan bouch li, yo mete l nan yon kavo nan mitan tonm moun rich yo. (10) Men se te volonte Bondye pou yo te kraze l anba soufrans konsa pou l te bay lavi li pou Bondye te kapadonnen peche nou yo. L’a wè pitit pitit li yo. L’a viv pi lontan toujou. Se konsa travay Senyè a va mache byen nan men l. (11) Apre tout soufrans sa yo, l’a jwenn kè kontan ankò. L’a konnen li pat soufri pou gremesi. Li sèvi Bondye yo jan ki kòrèk nèt. Li te pran chatiman anpil moun sou do l. L’a fè Bondye fè yo gras. (12) Se poutèt sa, m’ap pran l mete l chèf. M’ap ba li plas li nan mitan grannèg yo. L’ap gen menm pouvwa ak gwo chèf yo. Paske se li menm menm ki te bay tèt li pou l mouri konsa. Li kite yo mete l ansanm ak kriminèl yo. Li pran plas anpil moun ki t’ap fè sa ki mal. Li mande padon pou moun ki te fè mal.
Tout wa yo pral wè pouvwa ou. Y’a ba ou yon lòt non, non Senyè a menm va chwazi pou ou a (Ezayi 62:2).
Se pou Senyè a touye ou tankou l touye moun sa yo! Men, m’a bay sèvitè m yo yon bon repitasyon (Ezayi 65:15).
Jeremi santan pita apre Ezayi e li te pwofetize pou Jida anvan nasyon an t’ale Babilòn. Apre chit la, li te pote espwa you nouvo alyans ki ta mete lalwa Bondye nan kè yo:
(31) Senyè a di ankò: Lè a pral rive, mwen pral pase yon lòt kontra avèk moun peyi Izrayèl ansanm ak moun peyi Jida yo. (32) Se p’ap tankou kontra mwen te pase avèk zansèt yo a lè m te pran men yo pou m te fè yo sòti kite peyi Lejip. Atout se mwen ki te mèt yo, yo pat kenbe kontra mwen an. Se mwen menm Senyè a ki di sa! (33) Men kontra mwen pral pase ak pèp Izrayèl la. Se Senyè a menm ki di sa. Lè sa a, m’ap mete prensip yo andedan kè yo, m’ap make lòd mwen yo nan lespri yo. M’a tounen Bondye pou yo, y’a tounen yon pèp pou mwen. (34) Pèsonn p’ap bezwen moutre lòt moun nan peyi a kouman pou yo chache konnen Senyè a, paske yo tout ap konnen m, depi sa ki piti a jouk sa ki gran an. Se mwen menm Senyè a ki di sa. M’a padonnen sa yo fè ki mal, mwen p’ap chonje peche yo ankò. Se mwen men Senyè a ki di sa. Jeremi 31:31-34. gade tou Ebre 8:8-12
Men lòt pwofesi Mesyanik:
Apre sa , m’a vide lespri mwen sou tout moun (Jowèl 2:28) – vide lespri sa a te fèt jou Lapannkòt la; gade Travay Apòt 2.
Men ou menm, lavil Betleyèm, Efrata, ou se yonn nan pi piti nan tout lavil peyi Jida yo, se vre! Men se nan mitan ou m’ap fè sòti pou mwen yon chèf pou pèp Izrayèl la, yon chèf k’ap sòti nan yon fanmi ki la depi lontan lontan. Miche 5:2 – Sa pale sou kote Mesi t’ap fèt la; Matye 2.
M’ap fè sèvitè m lan, sa yo rele BOUJON AN, vini... M’ap pran yon sèl jou pou m wete tout peche ki nan peyi a. (Zakari 3:8,9).
Gade! Men wa nou an ap vin jwenn nou! Li rann jistis san patipri. Li genyen batay la. Li san lògèy. Li moute yon bourik, yon ti bourik dèyè manman (Zakari 9:9; gade Jan 12:15).
Pwofesi sa yo ansanm avèk lòt (trant pyès lajan, Zakari 11:12 – gade Matye 27:3; men pèse Li yo, Zakari 12:10; 13:6; konpare Jan 19:37; Bèje Frape a, Zakari 13:7; konpare Matye 26:31; Mak 14:27), bay detay lavi Kris ki te literalman akonpli nan premye Vini Li.
Malachi, dènye liv Ansyen Testaman an, esplike preparasyon final pou Mesi a. “Men m’a voye mesaje mwen devan pou l prepare yon chemen pou mwen” (Malachi 3:1). “Jou m lan pral yon gwo jou, yon jou ki pral fè moun tranble. Men, anvan li rive, mwen gen pou m voye pwofèt Eli. Li gen pou l fè papa byen ankò ak pitit, pitit vin byen ankò ak papa. Si se pa sa, m’ap vini, m’ap detwi peyi nou an nèt ale” (Malachi 4:5,6). Pwofesi Eli te akonpli nan ministè Janbatis (gade Matye 3; 17:11-13).
Apre yo fin bay pwomès e plan pou vini Kris la, moun pat tande okenn vwa pwofesi diran kat san lane. Se te you peryòd pou etidye detay Pawòl ekri Bondye a konsènan plan sa a. Gran respè pou Ekriti te ekziste nan mitan jwif yo. Sinagòg la, ki te vin okipe gran pozisyon diran lekzil nan Babilòn nan, te vin enpòtan tankou you sant adorasyon Saba e you kote pou reyinyon. Levanjil la te montre ke anpil sinagòg te ekziste atravè Palestin, e Liv Travay Apot montre ke anpil te ekziste nan anpil pati nan monn Women yo. La yo te li Ekriti yo (Bib la) e yo te diskite. Lidè ak ansyen yo te ekzèse disiplin e sipèvize moral pèp la.
Diran peryòd katsan lane sa a, Jwif yo te gaye nan lemonn ki te koni nan tan sa a. Sa te preare yo pou akonplisman misyon yo pou fè konnen Espwa Izrayèl.
Finalman, “Lè lè a rive, Bondye te voye pwòp pitit li. Li sòti nan vant yon fanm, li viv anba lalwa jwif yo, pou l te ka delivre tout moun ki te anba lalwa pou n te kapab vin pitit Bondye” (Galat 4:4,5). Plan redanmsyon an te akonpli lè tout kondisyon yo te bon – lè bon jan kondisyon politik, ekonomik, moral e relijye te reyini. Tan sa a te bon pou gaye rapidman Bon Nouvèl pwovizyon Bondye a pou rachte lòm pèdi anba kondisyon peche. Kèk nan kondisyon ki te reyini pou “Lè a rive” se te:
1. Politikman, lemonn te ini anba gouvènman women an. Se te you tan lapè, lè fwontyè nasyon yo te louvri pou pèmèt Bon Nouvèl la vwayaj byen lib. Pèp la pat enkyete avèk lapèrèz lagè e yo te genyen tan pou koute nouvèl redanmsyon Bondye. Wayòm women an te genyen bon wout, ki te fè li posib pou misyonè vwayaje alèz. Baryè lang te kraze. Nan tout wayòm women an pi fò pèp yo te pale de lang, avèk lang grèk la ki te lang komèsyal komen. Sa te fè li posib pou yo li liv Nouvo Testaman yo nan tou Wayòm women yo. Misyonè yo te kapab rakonte istwa toupatou e konnen ke yo kapab konprann.
2. Ekonimikman, lemonn pat pwospè, pat rich. Povrete te toupatou. De sou chak twa moun te esklav. Tout bagay sa yo te travay ansanm pou rann lavi a dekourajan. Kontrè avèk sa, bon nouvèl la parèt kòm you limyè briyan, e anpil moun te pare pou koute li. Se toujou pi fasil pou lòm vire nan direksyon relijyon nan tan depresyon ekonomik e nan tan povrete pase nan tan pwosperite, pase nan tan abondans.
3. Moralman, pèp la te fè fayit. Premye chapit liv Women esplike kondisyaon tan sa a. Depravasyon moral te lakoz lòm ki te nan move kondisyon chache you bagay ki pi bon.
4. Relijyezman, dye ak zidòl ke lòm te fè pat satisfè bezwen kè lòm pou yo kòrèk avèk Kreyatè a. Yo te rejte relijyon tan sa a. Adorasyon Seza te fòse sou anpil moun, men dye lòm te fè pat satisfè. Espirityèlman e moralman te genyen you gwo vid ke lòm te anvi plen.
Nan rezime, sityasyon politik, ekonomik, moral e klima relijye te mele ansanm pou fè bagay yo dwat pou revelasyon pwogram redanmsyon Bondye. Bon Nouvèl sou vini Pitit Gason Bondye a pou rachte lòm anba kondisyon peche, te gaye rapidman.
Chapit 2 REDANMSYON REYALIZE NAN KRIS
YOU ETID BIBLIK SOU REDANMSYON
Leland M. Haines
Life Ministries
Copyright © 2002
Leland M. Haines
Goshen, Indiana USA
All rights reserved.
Avèk pèmisyon
Tradiktè
Josué Michel
Pou
International Faith Missions
Emprimè avèk
Life Ministries
250 Meadow Lane
Conestoga Pennsylvania17516US