text:
Kannaval la towblip atè Wanakera
Tout sosiete, nèyè menm tout matjoukannri (mès walayach), trape an tan otila moun ka desann an lari fè djendjen, voye-monte, fè sik, dawne, kalindaye, woule lawda, fè mizik, epi, epi. Tout sosiete trape an kannaval, an tan (de, twa jou nan an lanne) otila tout larèl èk patès sosiete a ka ladje priz yo anlè moun, ba yo chenn, woule kò yo, brè dlo yo ; se pa pou sa pou ale foute an moun an kout pa koutla-bonda-mate, an mitan kabèch. Pou fè djendjen ansanm, fòk ka sanm matjoukannanm pis fòk siktire, djoubake, pran pawòl, vire li fap-fap tout patès èk larèl sosiete a. Se epi konpè yo moun ka desann an lari fè djendjen, voye-monte, banbile, banboche. Kontèl nan kannaval 18/19e sièk la, anchay lakouwonn afritjen te ka vire doubout, delè te ka pran so, fè de tjòk nan mitan kannaval la. Kannaval la se pa an matjoukann tankou moun Matnik, videyò, banbochè, nouvelis, badjozè, bolozè televizion, delè menm langayelè èk plodarè peyi a ka di «kannaval la se matjoukann nou ». Kannaval se an lèlèm ka simèwje nan tout lakouwonn asou latè, nan an tan fann, eti ka chaye pou panpannen anchay kalinda, anchay mès, anchay jès, anchay tjouns branbrannan, anchay potjèl lavi tontènmitonn, sosiete a. Se pa an matjoukann, piès toubannman ; menm nan peyi anba-jouk, an matjoukann pi blayi pase an kannaval. Se nan tan tala, mès, jès, potjèl lavi tontènmitonn, tjouns branbrannan ki pa anchouke nan peyi a ka pe simèwje. Kannaval la se an lantiray/tan otila moun ka panpannen, mès, potjèl lavi tontènmitonn, jès, kalida, kalinda, mizik, epi dòt eti ki pe rive anchouke nan sosiete a, pi douvan.
Twazekant, kannaval la se an tan otila mayèt moun pou defwaze/mofwaze/vire-fwaze, lerize, dekalkomanie, kabèchte, wonntonnen, ka wakle jou ki jou jik pou fetaye. Pou anba-jouk peyi nou anba-jouk, depi nanninannan, an tan ladjablès te ka kouri vide epi an panti twa patat nan lawda, an ponm-dlo an mitan madafa, koukoun santi lolo ka kouri ; kannaval la toulong te fè chimen ba tout kalinda, langann, mès, mòltonn, potjèl, tjouns, tontènmitonn, wanniwannan nèg-ginen eti ki te anba-tè nan tout lanne a. Konsa kannaval te bout, tout kalida, kalinda, langann, mès, mizik, mòltonn, potjèl, tjouns, tontènmitonn tala te ka vire anba tè. Kifè, se nan dekou tala, twa jou sèlman, moun peyi a te ka sanble tout tjouns natifnatal yo. Nou te’e menm matje, se nan twa jou tala yo te moun peyi poutoulbon, larèstan an yo te plis wawa pase moun doubout, moun lòtbòtsay pase moun kòtòf, moun desèvle nan mitan kòkòwòs pase moun koklè natifnatalann. Nou pa’ay bay nan gran plodari sikanalis, nou pa sikanalis èk nou pa djè nan lèspri sikannaliz la pou flòkò matjoukann natifnatal la flòkò adan plodari tala, pou potomitan tontènmitonn èk lanbiskòy two potomitan nan plodari tala ; nèk nou pe wè kannaval tankou an tan otila moun peyi anba jouk, peyi swelele, peyi tjou-pou-tèt, te ka dezoute latifay desèvlay la pou vire mete latifay natifnatal èk se nèyè pousa nan kannaval jenerasion-douvan yo te ka degare rad kabann èk wodo pou te ale kouri kannaval. Moun ka dezoute kò yo pou ale dòmi oben leve tjèk yannay lanbiskòy, menm si an moun pe dòmi oben leve lanbiskòy tou doubout, nan tjèk kòkòlò kon moun ka di atè Gwadloup, nèk kannaval la se tankou an kouri-lawonn nan kabèch ; se tankou lè an moun ka dawne nan kabesi tou-touni. Panmpanm, kannaval se an lantiray/tan otila anchay bagay ki anba tè ka vire bay anlè èk simèwje nan twa jou. Se nan lèspri tala eti ni an wach, lavi toulejou epi ni an kabesi otila vide a te ke chaye moun, dawlakataw ; an pijama leve, an pijama, de makoumè.
Poutji kannaval Matnik la bat-dèyè pa fouti leve se se an bwabwa ka sanm moun èk tjak peyi a ? Kisa ki mare moun Foyal pou y opa fouti fè an bwabwa betje klòwdekòn la oben ti nèg mayonmbo sousèkè ka plante-bannann douvan tout ti ourakàn oben zenglèt-latè, klòtòw-klòtòw ? Poutji kannaval lajounen jòdi ka sanm sa ki ladje mayèt sosial li pou ba’y adan an blakboulad san bout otila tout nonm zoute nan tjèk vòlpòn ewopeyen an ? Es tout mas kannaval degaye pou brannzè sosial tala ki degaye nan sosiete a ? Poutji kannaval Matnik la ladje nan chimen tout lèlèm vire-leve, lerize, vire fè simèwje ba’ay jenerasion-douvan ? Poutji lavi politik franse a pran lanmen anlè ba’ay sik bò-kay, se pa bwabwa nou mantje atè peyi nou, anni lonyen dòkò yogann Foyal la ?
Nou teste isisya la, pou dezodè nou dezodè, pou chakalè nou chakalè, nèk nou toulong dèyè sa nou ka di, se mizik zouk la eti ka fè kannaval toulejou, toulong, ki fè si kannaval Matnik la ladje tout mès toya sosial li, chakalay politik li, pou vini an bidim blakboulad otila menm lang moun Matnik pa fouti toumbelele se se an kouri vide, ba’n lè pou’ n pase, otila medja katafal franse (Frans zero, prèmie douvan) ka defòlmante tout ti kanmo bò-kay. Ek pis zouk la limenm pa ni p’an kanmo adan, p’a konprinèt natifnatal, p’an lantiray pou kore se pawòl la, sa eti ki fondas tout mizik karibeyen (se mizik ki wouvè chimen divini nou tankou an pèp), ayen pa simèwje, se «ti mè mank, ou ka mantje mwen», sa fè kannaval Matnik la pa fouti tjoke an pawòl natifnatal ki fè nou wè jenerasion-douvan se leve an kanniday jik jenerasion-dèyè se tjenbe tjèk tan bimbo peyi a, nan de lanmen’y.
1 – Vide a, kote eti moun ka blakboule san-manman. Lajounen jòdi, vide a ladje tout patès natifnatal pou bay nan an kous debielad otila menm si rete tjèk siktiray an Vaval se leve lè’y ba moun karetèl ale, menm si an mawyàn-lapo-fig, an karolin-zie-loli oben an moko-zonbi woule pianmpianm nan kannaval la, pa ni kabesi toulong tala eti te ka fè lèlèm la simèwje. Se lide tala eti kannaval te trape mayèt pou leve tjèk mas, tjèk simidòy, pòz, kanman oben riz nan menm balan kannaval la te ka woule. Pou anba-jouk peyi nou anba jouk franse a, kannaval la se yonn adan se lantiray la otila matjoukann nou te ka kouri-lawonn menm si se pou kat jou. Se nan kouri-lawonn tala, an matjoukann ka lerize, vire pran larèl, leve dòt pawòl, dòt krèyèt, dòt tjouns, dòt patès, epi, epi…epi. Sa pa ka fèt nan kannaval tou-yonn, sa ka fèt nan anchay lantiray natifnatal kontèl, koudmen, kout-senn, lawonn-bèlè-kalinda-lalin-klè, lawonn-yòl, lèskap oben lasotè, kisasaye. Pa ni mayèt langayele tala, tjèk « isiya la lamenm » eti te ka fè moun tann djòktòch matjoukann Wanakera pou siktire/desiktire/vire-siktire nan an bat-zie èk leve an wach, la, jou ki jou. Se djòktòch tala pou lerize, vire-siktire an wach fap-fap, ka sinase an matjoukann menm anba-jouk pe’e janmen dekati. Lèlèm voye-monte nan vide a nèyè ke la toulong, jenerasion dèyè jenerasion. Nèk se pa lèlèm voye-monte a tou-yonn ka siktire vide a èk se pa vide a tou-yonn ka fè kannaval la. Se fondalnatalanm kabesi natifnatal la ka ba vide a an kanmanwonn, an karetèl ale nan kannaval la. Kifè vide kannaval Wanakera sete, jik nan mitan lanne 80, an kote eti moun te ka blakboule, voye-monte nèk an menm balan an te ka leve an kabesi eti te ka ba vide a an potjèl, an bidjoulnès, an kanmanwonn natifnatal eti chak videyò èk chak esklanmè (tengendengò) natifnatal te ka pe pòte kranntann. Se kanmanwonn tala te ka ba brannzè kannaval la an lonpanm, an doukoun èk te ka fè, jenerasion dèyè jenerasion, konsa an brannzè kannaval dekati, anlòt krache-dife oben lerize te ka pran lanmen. Pa di yo di’w, an kanmanwonn toulong nan brannzeng èk ka mofwaze, pianmpianm oben dawlakataw, nan an lantiray/tan lalimannen, mabialann. Konsa zouk la bay nan lavi toulejou moun peyi nou epi mès kannaval toulejou eti’y chaye, ni de bagay ki degaye èk se pa an pantann ba moun ki lonyen pàs tala. Dabò-pou-yonn, ni anchay brannzè kannaval la ki degaye nèk pa ni p’an brannzè krache-dife ki leve pou kore degayad tala. Mawyàn-lapo-fig, atipilon-djabloten, moko-zonbi, karolin-zie-loli, mas-lanmò, ladjablès la limenm, anchay mas eti nou pa’a djè wè jòdijou. Lè man di degaye, man pa di disparèt pran yo nèt, delè yo la adan vide a nèk pa ni p’an lèspri ki pòte yo. Yo pèd adan an soloda san-manman otila an plodari flòkò ti nègrès debiele television katafal, vini tjoke yo djabsoudoum pou tere yo pi flouz. Sa eti ki bat-dèyè isiya la se walwari mas èk brannzè kannaval la èk pi nòlfòk, an tèknik, an sa-fè/sa-ye, an se-le, an kabès tèknik epi anchay krèyèt, pawòl, ti pawòl èk tousa vèvèle an kabesi tjou-pou-tèt. Lajounen jòdi, nan kannaval Foyal la, Sarkho èk Sego oben Karla oben Sesilia pi brannzè kannaval la pase mawyàn-lapo-fig , sennse nan kannaval Waytoukoubouli (Domnik) eti ki mas poul frize nan matjoukann ashanti a, kote mas tala leve. Lè walwari brannzè kannaval la ka fennen jou ki jou, se tjouns lang èk matjoukann la ka degraba jik pou, rive an lè, lang la èk matjoukann la tankou an prin sise anlè pie a menm, zanndoli ja lòtbòtsay ka ale. Dezienm bagay la se zouk la fè kannaval la ladje mès toya sosial èk chakalay politik li, èk vire-do anlè mès zige chouboulad sosial la. Nou pò’ò ke leve gran plodari anlè chouboulad sosial eti ki fondal nan tout sosiete, jik pou fondas tout sosiete, nèk nou pe panpannen isiya la twa lide vlope-peze yas asou toya sosial èk chakalay politik la. Pou an peyi (an sosiete) vanse fòk ni an toya sosial èk an chakalay politik ka bay toulong, èk fòk toya sosial èk chakalay politik tala trape brannzè’y ki ta’y. Li an moun ka li sa la, se pou’y mete nan kabèch li toya sosial èk chakalay politik yannen djòk. Awa, si yo yannen nan èkspewyans lavi toulejou, fòk dekole yo lè nou ka kabèche yo. Tout sosiete trape krèy gangannis, bovit, lerizè, èkzadè, ranboulzè. Bovit la, lerizè a, èkzadè a èk ranboulzè a yo tout la leve an toya sosial. Se fondalnatalann, ranboulzè tou-yonn ki pòte an chakalay politik nèk an lerizè chaye epi’y lide chouboule larèl nan sosiete a menm si yo nan tjè-koko epi se patès la. Toya sosial la ka leve toupatou, nan tout lantiray otila makrèy la ka leve an pòte-kole oben an tèt-kole si se pa an kole-zepòl, an mayourad. Chakalay politik la mande anchay konprinèt, an matjoukann èk an mayèt politik tèktèg. Brannzè kannaval Wanakera a pa ni matjoukann èk mayèt politik tala èk lè zouk la rive èk mès voye-monte toulong li a, se tout an lantiray kannaval la ki towblip nan banbann. Zouk la leve nan lakouwonn Gwadloup/Matnik eti ka trimen nan ti-bouk bòdaj yogann Paris. Nan lakouwonn tala otila moun desèvle an mitan kabèch pou pa sa wè lang yo, matjoukann yo an zie, menm lapo djèl yo, pou opoze sa ka opoze yo, dapre yo, vini franse tèkdèg, pa ni ayen ki tenngfas, yenki ba’ay lòlòy, moun pe jik tjire lapo yo (nan wach la oben vèvèlann) pou plata tout kanmanwonn, tousa ki mare yo èk lantiray/tan karibeyen an otila yo (oben landeng yo) leve. Tout bwarnad potjèlri oben matjoukann se pou zakate eropeyen an. Kifè nan zouk la, fòk pa te ni twòp pawòl, se simidòy la pa te ka ale pi nòlfòk ki nan kout-zie ewopeyen an anlè se ti franse lòtbòtsay tala. Mizik la pa te ka di ayen pis se pou zoukè a te pran anlè tout moun, toupatou asou latè. Lang la nan zouk la se de krèyèt, twa kat pawòl, ka sose adan an lanvi pale franse san wenwenw. Nan de peyi tala, Gwadloup/Matnik, otila sweleley ewopeyen an ankò pi djòk, pi malfentan pase nan lantiray franse a menm, moun anni wouvè bra yo, katje yo tou, ba mizik tala eti ki pa te ni p’an peyi dèyè’y, p’an matjoukann, p’an lang nèk, pis se moun ka sanm yo ki te ka fè’y. Se konsa mizik tala ba’y nan kannaval la pou fondas li, gwo son mende a èk ti-bwa bèlè a, bàs ròk oben fennki afritjen-ameritjen an, sa vègle tout moun. Pou leve mizik tala leve nan lakouwonn swelele tèkdèk, epi toulong èche fè zie-dou ba ewopeyen an, tout lèspri’y fondase anlè an blakboulad toulong. Zouk la se sèl medikaman nou ni, an simidòy ograba, mizik la dèyè’y ja ladje ograba ka ale, pa ni p’an konprinèt adan, se jiskont sa ewopeyen an mande yo, pèksèswa, popolo, moun san-kay-rete oben sangwen.
1 – Vide a, kote eti moun ka blakboule san-manman.
Lajounen jòdi, vide a ladje tout patès natifnatal pou bay nan an kous debielad otila menm si rete tjèk siktiray an Vaval se leve lè’y ba moun karetèl ale, menm si an mawyàn-lapo-fig, an karolin-zie-loli oben an moko-zonbi woule pianmpianm nan kannaval la, pa ni kabesi toulong tala eti te ka fè lèlèm la simèwje. Se lide tala eti kannaval te trape mayèt pou leve tjèk mas, tjèk simidòy, pòz, kanman oben riz nan menm balan kannaval la te ka woule. Pou anba-jouk peyi nou anba jouk franse a, kannaval la se yonn adan se lantiray la otila matjoukann nou te ka kouri-lawonn menm si se pou kat jou. Se nan kouri-lawonn tala, an matjoukann ka lerize, vire pran larèl, leve dòt pawòl, dòt krèyèt, dòt tjouns, dòt patès, epi, epi…epi. Sa pa ka fèt nan kannaval tou-yonn, sa ka fèt nan anchay lantiray natifnatal kontèl, koudmen, kout-senn, lawonn-bèlè-kalinda-lalin-klè, lawonn-yòl, lèskap oben lasotè, kisasaye. Pa ni mayèt langayele tala, tjèk « isiya la lamenm » eti te ka fè moun tann djòktòch matjoukann Wanakera pou siktire/desiktire/vire-siktire nan an bat-zie èk leve an wach, la, jou ki jou. Se djòktòch tala pou lerize, vire-siktire an wach fap-fap, ka sinase an matjoukann menm anba-jouk pe’e janmen dekati. Lèlèm voye-monte nan vide a nèyè ke la toulong, jenerasion dèyè jenerasion. Nèk se pa lèlèm voye-monte a tou-yonn ka siktire vide a èk se pa vide a tou-yonn ka fè kannaval la. Se fondalnatalanm kabesi natifnatal la ka ba vide a an kanmanwonn, an karetèl ale nan kannaval la. Kifè vide kannaval Wanakera sete, jik nan mitan lanne 80, an kote eti moun te ka blakboule, voye-monte nèk an menm balan an te ka leve an kabesi eti te ka ba vide a an potjèl, an bidjoulnès, an kanmanwonn natifnatal eti chak videyò èk chak esklanmè (tengendengò) natifnatal te ka pe pòte kranntann. Se kanmanwonn tala te ka ba brannzè kannaval la an lonpanm, an doukoun èk te ka fè, jenerasion dèyè jenerasion, konsa an brannzè kannaval dekati, anlòt krache-dife oben lerize te ka pran lanmen. Pa di yo di’w, an kanmanwonn toulong nan brannzeng èk ka mofwaze, pianmpianm oben dawlakataw, nan an lantiray/tan lalimannen, mabialann.
Konsa zouk la bay nan lavi toulejou moun peyi nou epi mès kannaval toulejou eti’y chaye, ni de bagay ki degaye èk se pa an pantann ba moun ki lonyen pàs tala. Dabò-pou-yonn, ni anchay brannzè kannaval la ki degaye nèk pa ni p’an brannzè krache-dife ki leve pou kore degayad tala. Mawyàn-lapo-fig, atipilon-djabloten, moko-zonbi, karolin-zie-loli, mas-lanmò, ladjablès la limenm, anchay mas eti nou pa’a djè wè jòdijou. Lè man di degaye, man pa di disparèt pran yo nèt, delè yo la adan vide a nèk pa ni p’an lèspri ki pòte yo. Yo pèd adan an soloda san-manman otila an plodari flòkò ti nègrès debiele television katafal, vini tjoke yo djabsoudoum pou tere yo pi flouz. Sa eti ki bat-dèyè isiya la se walwari mas èk brannzè kannaval la èk pi nòlfòk, an tèknik, an sa-fè/sa-ye, an se-le, an kabès tèknik epi anchay krèyèt, pawòl, ti pawòl èk tousa vèvèle an kabesi tjou-pou-tèt. Lajounen jòdi, nan kannaval Foyal la, Sarkho èk Sego oben Karla oben Sesilia pi brannzè kannaval la pase mawyàn-lapo-fig , sennse nan kannaval Waytoukoubouli (Domnik) eti ki mas poul frize nan matjoukann ashanti a, kote mas tala leve. Lè walwari brannzè kannaval la ka fennen jou ki jou, se tjouns lang èk matjoukann la ka degraba jik pou, rive an lè, lang la èk matjoukann la tankou an prin sise anlè pie a menm, zanndoli ja lòtbòtsay ka ale.
Dezienm bagay la se zouk la fè kannaval la ladje mès toya sosial èk chakalay politik li, èk vire-do anlè mès zige chouboulad sosial la. Nou pò’ò ke leve gran plodari anlè chouboulad sosial eti ki fondal nan tout sosiete, jik pou fondas tout sosiete, nèk nou pe panpannen isiya la twa lide vlope-peze yas asou toya sosial èk chakalay politik la. Pou an peyi (an sosiete) vanse fòk ni an toya sosial èk an chakalay politik ka bay toulong, èk fòk toya sosial èk chakalay politik tala trape brannzè’y ki ta’y. Li an moun ka li sa la, se pou’y mete nan kabèch li toya sosial èk chakalay politik yannen djòk. Awa, si yo yannen nan èkspewyans lavi toulejou, fòk dekole yo lè nou ka kabèche yo. Tout sosiete trape krèy gangannis, bovit, lerizè, èkzadè, ranboulzè. Bovit la, lerizè a, èkzadè a èk ranboulzè a yo tout la leve an toya sosial. Se fondalnatalann, ranboulzè tou-yonn ki pòte an chakalay politik nèk an lerizè chaye epi’y lide chouboule larèl nan sosiete a menm si yo nan tjè-koko epi se patès la. Toya sosial la ka leve toupatou, nan tout lantiray otila makrèy la ka leve an pòte-kole oben an tèt-kole si se pa an kole-zepòl, an mayourad. Chakalay politik la mande anchay konprinèt, an matjoukann èk an mayèt politik tèktèg. Brannzè kannaval Wanakera a pa ni matjoukann èk mayèt politik tala èk lè zouk la rive èk mès voye-monte toulong li a, se tout an lantiray kannaval la ki towblip nan banbann.
Zouk la leve nan lakouwonn Gwadloup/Matnik eti ka trimen nan ti-bouk bòdaj yogann Paris. Nan lakouwonn tala otila moun desèvle an mitan kabèch pou pa sa wè lang yo, matjoukann yo an zie, menm lapo djèl yo, pou opoze sa ka opoze yo, dapre yo, vini franse tèkdèg, pa ni ayen ki tenngfas, yenki ba’ay lòlòy, moun pe jik tjire lapo yo (nan wach la oben vèvèlann) pou plata tout kanmanwonn, tousa ki mare yo èk lantiray/tan karibeyen an otila yo (oben landeng yo) leve. Tout bwarnad potjèlri oben matjoukann se pou zakate eropeyen an. Kifè nan zouk la, fòk pa te ni twòp pawòl, se simidòy la pa te ka ale pi nòlfòk ki nan kout-zie ewopeyen an anlè se ti franse lòtbòtsay tala. Mizik la pa te ka di ayen pis se pou zoukè a te pran anlè tout moun, toupatou asou latè. Lang la nan zouk la se de krèyèt, twa kat pawòl, ka sose adan an lanvi pale franse san wenwenw. Nan de peyi tala, Gwadloup/Matnik, otila sweleley ewopeyen an ankò pi djòk, pi malfentan pase nan lantiray franse a menm, moun anni wouvè bra yo, katje yo tou, ba mizik tala eti ki pa te ni p’an peyi dèyè’y, p’an matjoukann, p’an lang nèk, pis se moun ka sanm yo ki te ka fè’y. Se konsa mizik tala ba’y nan kannaval la pou fondas li, gwo son mende a èk ti-bwa bèlè a, bàs ròk oben fennki afritjen-ameritjen an, sa vègle tout moun. Pou leve mizik tala leve nan lakouwonn swelele tèkdèk, epi toulong èche fè zie-dou ba ewopeyen an, tout lèspri’y fondase anlè an blakboulad toulong. Zouk la se sèl medikaman nou ni, an simidòy ograba, mizik la dèyè’y ja ladje ograba ka ale, pa ni p’an konprinèt adan, se jiskont sa ewopeyen an mande yo, pèksèswa, popolo, moun san-kay-rete oben sangwen.
2 – Lang la bat-dèyè tou nan kannaval la.
Se lang la (lang natifnatal Wanakera) ki trape mayèt pou fè vide a pri, leve an lèlèm ki chaye moun, fè an mizik sonnen. Tanbou, toumba, trompèt, ti-bwa, chacha la pou palantje an lavwa, yo sèvi lavwa a zobray. Kannaval la se an lantiray/tan otila pawòl ka simèwje, se pa an lantiray/tan pou mizik fè moun tann yo, se pa an panpanntwa. Tout moun ni an mayèt nan pawòl, tout moun pa ni an mayèt nan mizik èk nan kannaval la anchay moun kwenyen tanbou oben kalbose tjèk vie bari san yo se bolit nan mizik. Pawòl tala eti ka simèwje nan kannaval la, se nan simidòy jenerasion-douvan yo leve èk delè jenerasion-lajounen-jòdi ka vire-djoubake yo, lerize yo oben pran yo kon yo vini. Se pou nou konprann, nan lantiray/tan tala, gangan nou ka kannidaye flouz epi nou èk nan lantiray/tan tala pa ni p’an semeda, p’an bizangann, p’an vie jès. Lè kanniday la pa ka pase jenerasion-douvan jik jenerasion-dèyè, pou lang la ki flòkò oben ki vini masogan tèktègèdèk, lantiray/tan tala ka tounen nan tjèk lakou semeda. Se pa lang la tou-yonn, mès kannaval la tou, lè twòp bagay masogan oben menm krache-dife ba’y adan, lè brannzè bovital kannaval la ka degaye, semeda, bidjonnèl, bizangann ka kouri vini ovantatè.
Lajounen jòdi, ni anchay langann ka woule adan kannaval la, se pa sa ka tjwe’y, se boul lang la ka vini fè djendjen epi kannaval Wanakera a. Pi nou ale, pi lang franse a ba’y nan kannaval la èk se pa brannzè masogan ki debatje – Breitz, engann- se moun peyi nou menm ki kouri kannaval nan franse djòl-pwenti lantiray yogann Paris. Se pa jiskont moun ka kalindaye tjèk son montuno oben son bata eti yo kriye salsa pis ewopeyen di se salsa ki la, en el carnaval se baila la rumba compadre, se pa moun ki kalindaye o samba de saudades do carnaval brasileiro, nou te’e di an ti pawòl moun Brezil ka di, « na terra dos cegos quem tem um olho é rei » se pa tjèk « dance soca dance, are you feel it hot hot », moun Trinidad, tousa se bagay kontinan nou. Se mizik kòkòdò, mizik degraba tala eti ki pa chaye piès son, piès toumbele èk ki rale moun ki pa anchouke p’an kote, moun debiele an mitan kabèch. Kifè an lang kreyòl tjòlòlò èk an lang franse bò-kay bay nan kannaval la ka sise tout kabesi moun kannaval èk ki kore brannzè kannaval la, mawyàn-lapo-fig, djab la, ladjablès, nèg-gwo-siwo, nèg-labou, epi, epi anlè bòdaj an kannaval ki mofwaze nan an blakboulad, an zouk san manman anba sièl ble a.
Anchay simidòy degaye epi mas la. «Abi abi abi kayiman mi djab la dewò», « mas koulou pete koukou », « bo fè a yo pete bonda vaval », « mi biswi a, wose », « papiyon vole se vole nou ka vole », «ay pa leve lanmen sou krapo », «djab la ka manje an ti manmay», kisasayesa, pa ni simidòy krache-dife ki vini kore lavanniz tala, èk anchay kouyonnad franse bay adan. Se lè zouk pran tankou mizik gran makrèy nan kannaval la, tout moun pran’y nan zouk èk lè sa pase lanmòd pou bwabwa mizik tala te bwabwa, take it easy brada, sa fè an gran plas ba tout kakatri franse a. Mizik kannaval la se pa an mizik zouk menm si fondas zouk la se gwo son mende a. Mizik kannaval la Matnik la se an bouyon san katjil fann eti fondas la ka vire li tout tjouns mizikal karibeyen. Nou pa’ay vire di, isiya la, ki manniè zouk la tjwe lèspri walwari a ki ni adan tout mizik karibeyen.
Lang la vini flòkò toubannman adan kannaval la kifè nan jout simidòy kreyòl pa ni pèsonn ankò èk pawòl simidòy la pa ka sanm ayen si se pa an lavwa-dèyè ki pa ni bout. Nan jenerasion-douvan, lang la te ka pe ladje mayèt lerize’y vire-leve delè menm leve krèyèt, pawòl, ti pawòl krache-dife, nan twa jou kannaval tala. Nan tan tala zouk la èk medja katafal pa te ka koubare’y, topèkte’y. Lajounen jòdi, zouk la eti ki pa fouti paladjole, ki ka solodaye moun èk medja katafal ki ka boule moun epi pawòl san ledjans natifnatal, laliwonn lan pa ni p’an fondalte isiya la, ka vini topèkte djòkteri pale tala tèkdèg. Sa ki fè an jenerasion pou anlòt, ayen pa ka sòti èk sa fè gangan nou pa fouti kannidaye. Kondi Tobi Nathan te ka di, lè gangan pa ka kannidaye se tout sosiete a ki kalbòy. Se la simidòy asou lanbiskòy èk semeda ka wakle jou ki jou.
3 – Kannaval la ka leve an bout-djòl epi chouboulad sosial la.
Kannaval la, menm tala eti ki te ke flòkò a se an kote otila moun ka degrennen lantiray/tan, gade wè vire-fòlmante yo. Kifè kannaval la se an djendjen nèk se pa an djendjen tankon tout djendjen. Isiya la, moun ka blakboule se van, nèk se pa blakboule ki tout. Man pe’e plere asou ba’ay nobleri eti kannaval sipoze chaye adan, ni kòn bèf ki te ke vèvèle tjèk amòtchay nan tjèk matjoukann majoral afritjen te ke leve. Awa, zòt se ri mwen, kannaval ka sanble moun, anchay moun èk owala moun sanble ni an pòte-kole, an kole-zepòl, an mayourad, patès èk larèl ka leve, ni an lèspri sosial, si se pa peyi (kifè politik) ki ka siktire pianmpianm, pa di yo di’w. Se pousa man pran kannaval pou an penteng sosial. An djendjen se toulong nan lèspri siktire an lantiray sosial. Pa ale di, mwen, Simao moun Wanakera, vire-lang pou di kannaval se an matjoukann. Fè djendjen an lari se an bagay siktire eti ka kouri adan lèspri an matjoukann, kannaval adan djendjen an èk djendjen an adan matjoukann an. Djendjen an se lide tala eti moun ka ladje, pou an tan, bagay toulejou. Pou ladje bagay toulejou fòk, la tou, ni an angrèdalad èk se angrèdalad tala ka wouvè chimen an matjoukann. Nan kannaval nanninannan, atè Wanakera, wawa a te ka leve sa yo te ka kriye an « konvwa » eti te ka sanble wawa silon makrèy afritjen yo, kontèl tout yorouba ansanm, tout Ibo ansanm, tout ashanti ansanm, man pe’e ba tout san-yonn (101) natifnatalite afritjen an isiya la. Nan chak konvwa tala te ja ni an angrèdalad. Nan wawaynès franse a eti ki fonn tout afritjen adan an sèl « makrèy nwè » jik lajounen jòdi sa ka woule, sa bat tout rayi-ras asou latè, se konvwa tala sete tankou an vire-doubout, an vire-moun èk angrèdalad tala te ka fè moun tann èk wè an toya sosial pou yonn èk an lonyen-divini pli nòlfòk, sa eti nou pe kriye chakalay politik.
Ladje kannaval lajounen-jòdi ladje mès toya sosial li eti’y te anchouke adan depi nanninannan, se pa chakalay politik eti ki te ja flòkò menm, tou djèkèbi, ki te ke tjenbe. Si kannaval la ladje an bagay politik lajounen jòdi se pou’y gloriye tjèk politisen franse, Ti Koka eti ki pran tout kannaval la pou kò’y depi de lanne. Lanne pase sete asou gwo koko misie te sipoze trape lè’y wè lawda Sego, lanne tala se Kawla, tjèk vòlpòn misie sipoze fè panpanlanm toulejou ; an mitan tousa, Sesilia ka bay kalinda dri (tjèk kwanita-kwanitaya) nan kabèch sisi-mèl se kòkòdò Matnik la, se fanm yo a ka tounen madivin. Adan tousa, se yich nou a pa fouti gade mas pase epi an falfrèt, djab lajounen jòdi pa sa menm fè yo sote. Kannaval la ladje natifnatalite’y, Vaval pa ka panpannen ayen bò kay oben ka mennen an brannzè peyi andewò, an brannzè franse eti pèsonn pa ka mètsèvle.
Ni an jete-zie asou, an wèy asou sosiete a èk se la moun ka leve an bout-djèl epi chouboulad sosial la jik chakalay politik la. Pou nou se konprann flouzoulou, lè moun Wanakera ka leve kannaval yo, yo ka vire jete-zie asou sosiete eti yo ka woule toulejou adan, yo ka leve an sonje asou kannaval jenerasion-douvan èk pi nòlfòk asou gangan yo. Pou nou ba tout ba’ay la, lè moun Wanakera leve kannaval yo, yo vire jete-zie asou sosiete a nèk yo tjoke an kalanmplan pou ladje tjouns èk mès kannaval la, kòtòk, nan lanmen jenerasion-dèyè. Se nan ladje-ba jenerasion-dèyè tala, brannzè kannaval la ka leve an ti bout-djòl epi chouboulad sosial la. Kantapou chakalay politik la, se toulong penten politik tou cho ka debòde, tankon lawviè, nan kannaval la. Tousa ki debòde ka fredi oben ka vire nan laliman’y, se se pianmpianm.
Nan wabap ti katjile-matje tala se pou nou tann flouz kannaval se pa an matjoukann li tou-yonn nèk kannaval ka koukouwouye anchay tjouns matjoukannan èk se nan koukouwouy tala an mayèt pou andjoubakate chouboulad sosial la ka leve. Kannaval la se an penteng matjokannan, se pa matjoukann limenm, piès toubannman. An penteng matjoukannan se pou di kannaval moun Wanakera a trape jenerasion’w, mas li, bovitay li ki ta’y èk pa ni an patat pou fè èk tjèk kannaval ewopeyen. Si’y sanm kannaval ewopeyen, se pou’y degaye anfwa nan tjèk zouk pou moun debiele an mitan kabèch, moun san divini ni menm gangan.
Simao moun Wanakera
1 - foto ta : Ryann 972 http://carnavalmartinique.free.fr
1 - foto ta : Ryann 972
http://carnavalmartinique.free.fr


c: text/html

text:
-
Lagwadloup manb a laCANOCPar SHAKA (Gwakafwika) dans Èspò le 16 Novembre 2010 à 13:59
Sa ofisyèl! Huityèm sanblé jénéral a laCANOC ki bay an péyi Zil Kayiman 12 é 13 novanm pasé fè rantré Lagwadloup adan òganizasyon-la. Aprézan, Lagwadloup vini on komité olenpik kon tout dòt nasyon a Karayib-la. Kifè péyi an-nou ké pé ay fasadé èvè dòt péyi adan Jé Panamériken pa èkzanp! Ankò on fwa, woulo ba misyé Alain Sorèze prézidan a CROS Gwadloup!
Péyi ki manb a laCANOC : Angiy, Antig é Bawbouda, Antiy Olandèz, Awouba, Ayiti, Bahamas, Bawbad, Béliz, Bèmid, Kiba, Domnik, Grènad, Giyana, Gwadloup, Jamayik, Monséra, Pòtoriko, Sendomeng, Senkis é Névis, Sentlisi, Senvensan é Grènadin, Sirinam, Tik é Kayikòs, Trinidad é Tobago, Zil Vyèj Anglé, Zil Vyèj Mériken.
Tags : peyi, lacanoc, zil, lagwadloup, antiy
-
Commentaires1L'lkpis ArYblakJeudi 18 Novembre 2010 à 23:00
On gwo WOULO BRAVO pou Alain Sorèze
Ajouter un commentaire

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
SAPIT 104
Eski bann Zwif pou ekout e demontre lafwa dan Bondye?
EN KANTITE DIMOUN I TANN LAVWA BONDYE
LO KI BAZ ZIZMAN POU GANNY FER?
I Lendi le 10 Nizan e Zezi i kot tanp pe koz lo son lanmor ki pe aprose. Zezi i enkyet ki Bondye pou ganny en move repitasyon alor i dir: “Papa glorifye ou non.” En lavwa for sorti dan lesyel i dir: “Mon’n glorifye li e mon pou glorifye li ankor.”—Zan 12:27, 28.
Bann dimoun ki la pa konpran ki pe arive. Serten i krwar ki zot in tann loraz. Lezot i dir: “En lanz in koz avek li.” (Zan 12:29) Par kont, se lavwa Zeova ki zot fek tande! Sa i pa premye fwa ki bann dimoun i tann lavwa Bondye depi ki Zezi in konmans son minister lo later.
Trwa-z-an edmi pase, ler Zezi ti batize, Zan ki batize ti tann Bondye dir sa parol lo Zezi: “Sa i mon Garson ki mon kontan ki mon’n aprouve.” Pli tar, apre Lapak lannen 32, laparans Zezi ti sanze devan Zak, Zan ek Pyer. Sa trwa zonm ti tann Bondye dir: “Sa i mon garson ki mon kontan, sa enn ki mon’n aprouve. Ekout li.” (Matye 3:17; 17:5) Me la sa trwazyenm fwa, Zeova pe koz dan en fason kot bokou dimoun i kapab tande!
Zezi i dir: “Sa lavwa in koze pa pour mwan, me pour zot.” (Zan 12:30) Sa i laprev ki i vreman Garson Bondye, sa Mesi ki’n ganny predir.
Deplis, lavi fidel Zezi i en legzanp pou nou swiv. I osi montre ki Satan, sef sa lemonn i devret ganny detrir. Zezi i dir: “La lemonn pe ganny zize, sef sa lemonn pou ganny zet deor.” Lanmor Zezi ki pe aprose pa pou en defet, me en laviktwar. Dan ki sans? Zezi i eksplike: “Pourtan mwan, ler mon ganny met anpandan lo poto, tou sort kalite dimoun pou swiv mwan.” (Zan 12:31, 32) Ler Zezi i mor lo en poto, i pou atir lezot ver li e fer li posib pour zot ganny lavi eternel.
Ler Zezi i dir ki i pou “ganny met anpandan,” lafoul i dir: “Nou’n tande dapre Lalwa ki Kris pou viv pour touzour. Ki mannyer ou kapab dir ki Garson zonm i devret ganny met anpandan lo poto? Lekel li sa Garson zonm?” (Zan 12:34) Malgre tou levidans, enkli tann lavwa Bondye li menm, laplipar zot pa aksepte Zezi konman sa vre Garson zonm, sa Mesi ki’n ganny promet.
Parey i’n deza fer, Zezi i koz lo son lekor konman en “lalimyer.” (Zan 8:12; 9:5) I donn lafoul sa lankourazman: “Lalimyer pou parmi zot pour ankor en pti pe letan. Marse tan ki i ankor annan lalimyer pour ki fernwanr pa domin zot, . . . Tan ki zot annan lalimyer, demontre lafwa dan sa lalimyer pour ki zot a kapab vin bann zanfan lalimyer.” (Zan 12:35, 36) Apre Zezi i ale akoz le 10 Nizan pa sa zour ki i merit mor. I sipoze “ganny met anpandan,” setadir kloute lo poto, le 14 Nizan, zour Lapak.—Galat 3:13.
Ler nou egzamin minister Zezi e nou vwar ki bann Zwif pa ti annan lafwa dan li, i evidan ki bann profesi ti pe ganny akonplir. Izai ti predir ki bann dimoun ti pou aveg e zot leker ti pou dir. Zot pa ti pou repantir e ganny geri. (Izai 6:10; Zan 12:40) Parey nou’n vwar, laplipar bann Zwif i antete e zot rezet levidans ki Zezi i sa Enn ki’n ganny promet pour delivre zot e donn zot lavi.
Nikodenm, Zozef sorti Arimate ek plizyer lezot sef i “konmans annan lafwa” dan Zezi. Me eski zot pou demontre zot lafwa oubyen kasyet zot lafwa, swa akoz zot per ki zot pou ganny pouse dan sinagog oubyen akoz zot “kontan laglwar zonm”?—Zan 12:42, 43.
Zezi li menm i eksplike ki savedir met lafwa dan li, i dir: “Sa ki annan lafwa dan mwan, i annan lafwa pa zis dan mwan, me osi dan sa enn ki’n anvoy mwan. Sa ki vwar mwan, i osi vwar sa Enn ki’n anvoy mwan.” Sa laverite ki Bondye in demann Zezi pour ansennyen e ki Zezi i ankor pe anonse, i sitan enportan ki Zezi i kapab dir: “Sa ki rezet mwan e ki pa aksepte mon parol, i annan enn ki pou ziz li. Se mon parol ki pou ziz li dernyen zour.”—Zan 12:44, 45, 48.
Zezi i fini par dir: “Mon pa’n koz lo mwan menm, me mon Papa ki’n anvoy mwan ki’n donn mwan lord lo ki pour dir e koz lo la. Mon konnen ki son lord i donn lavi eternel.” (Zan 12:49, 50) Zezi i konnen ki byento i pou vers son prop disan konman en sakrifis pour bann imen ki demontre lafwa dan li.—Romen 5:8, 9.


text:
Zibo Gold-Star Spring faktori, te etabli sou 1ye me, 1984, se espesyalize nan fabrikasyon divès kalite elastik eleman, tankou valv sezon prentan pou motè, sispansyon sezon prentan pou machin ak tout kalite sezon prentan machin osi byen ke espesyal sezon prentan seri.
Sa a se te fè pa multi CNC epi nou ka pwodwi konplèks sezon prentan ki gen fòm, ak materyèl la itilize yo se Kabòn fil asye, fil asye alyaj ak pur asye fil, elatriye
Sa a se aplike nan Auto chòk absòbe, nou gen plis pase 300 OEM nimewo kounye a epi yo tout yo te fè pa CNC garanti bon jan kalite ak sèvis lavi a.


text:
Kote Ki Pa Gen Dantis
Angle |Kreyòl
Can you help with this translation? Email jrigdon@ngohaiti.com us to request a Log-in Password.
Èske ou ka ede ak sa a tradiksyon? Imel jrigdon@ngohaiti.com nou pou mande pou yon Log-an Modpas.
Front Matter:
Kouvri
Mèsi
Tablo (Tab de Contenu)
Entwodiksyon
Pati En: Aprann ak Asaye a Dan ak Jansiv
Chapit 1: Dan ak Jansiv Ou
Chapit 2: Anseye fanmi ak Zanmi nan kominote (kominate?) ou
Chapit 3: Anseye Petit a lekòl
Chapit 4: Aktivite Lekòl Pou Aprann Konsènan Dan Ak Jansiv yo
Pati Dè: Ou Trete Dantal Pwoblèm yo
Chapit 5: Pran Swanye a Dan ak Jansiv
Chapit 6: Egzamen ak Dyagnostik
Chapit 7: Ou Trete Dantal Pwoblèm Komen Yo
Chapit 8: Refle Dan
Chapit 9: Pike Andann (Andedann) Bouch la
Chapit 10: Ki jan yo ranpli yon kavite
Chapit 11: Ou Pran Nan Dan (Pran yon Dan)
Chapit 12: VIH / SIDA Epi Swen Dan Ak Jansiv Yo
Konplete
Dokiman Siplemantè
Resous
Ti Diksyonè
Lis Mo


text:
Monday, February 15, 2016
Pòv Ayiti: Domaje Pa Pwòp Sistèm Biwokratik Li ak Enpeyalis Brital
(Tradiksyon an Kreyòl Ayisyen an fèt pa Luders Allen.)
Luders Allen
15 Fevriye 2016
© Dwa 2016
Aprè 212 zan endepandans, jodia, nan peyi Ayiti, tout enfrastikti li fonksyone primitivman, ak an plis de sa, menm on senp rezilta eleksyon prezidansyèl pa menm kapab fèt nan yon jan pasifikman ak kredibilite. Èske sa se pa on wont absoli li ye?
Nan tout bagay sa yo, gen twa kesyon ki trè enpòtan ki sipoze poze ak an menm tan tou kesyon sa yo merite repons ki trè pwofon ou byen byen panse:
Kòman pou siksè ta fè pote viktwa nan devlopman ak jan enfrastikti ap fonksyone an Ayiti, pandan se tan peyi ki domini-l la, enpeyalis brital Etazini, neglije de li, pa menm ba-l enpotans ak li pa gen okenn vrè enterè enpòtan nan li?
Kòman demokrasi ta fè fonksyone byen ou byen avèk siksè an Ayiti ki domine pa enpeyalis peyi Etazini, ki sèlman pratike demokrasi lakay li, sepandan an deyò lakay li li toujou ap demontre l-ap defan demokrasi, men an reyalite, li kont demokrasi a?
Ak anplis de sa, kòman pou demokrasi ak devlopman enfrastikti ta fonksyone byen ak ta pote viktwa an Ayiti ki yon peyi ki te pran nesans li ansanm avèk koripsyon lou nan sistèm biwokratik li?
Koripsyon lou vin on doktrin an dedan sistèm biwokratik peyi Ayiti a. Ak se an dedan domèn koripsyon lou sa tout enstabilite gouvènmantal, enstabilite politik, kalamite, chay ak lamizè peyi Ayiti chita, depi nan moman li te pran nesans li ak nan moman jodia la.
Se sak fè pi fò nan tan yon seri de Ayisyen ap kritike koripsyon lou ki ekziste nan yon gouvènman aktyèl an Ayiti, se paske yo pa jwenn enterè pèsonèl yo (pozisyon nan gouvènman) ak yo pa jwenn opòtinite pou yo fè magouy ou byen rakèt pou yo kapab fè fòtin yo.
Pou pati ki pi enpòtan, jan de kritik sa yo vrèman pa jan-m baze sou domèn patriyotik ak ou byen nasyonalis ki sòti nan fon kè. Pa ekzanp, se kòm si tankou jan de Ayisyen sa yo k-ap kritike a y-ap kriye pou pozisyon yo pa jwenn nan gouvènman ak yo pa jwen mwayen pou yo fè magouy ou byen rakèt pou yo kapab fè fòtin yo sou gouvènman…
Nan yon jan, jan de Ayisyen sa yo k-ap kritike a y-ap kriye pou pozisyon yo pa jwenn nan gouvènman ak yo pa jwen mwayen pou yo fè fòtin yo sou gouvènman sou yon èkskiz se bon patriyòt ak ou byen nasyonalis Ayisyen de fon kè yo ye… Sepandan, nan fon kè yo, se nan betiz y-ap pase peyi Ayiti ak Ayisyen sa yo k-ap viv nan lamizè an Ayiti a.
An reyalite, si demen lavi a pote bon chans nan vi majorite Ayisyen sa yo k-ap kritike a, yo vin prezidan ou byen ofisyèl sou yon gouvènman an Ayiti, y-ap fè kont konplo yo nan biwokrasi Ayiti a, menm jan tankou tout ansyen ak prezan prezidan ak ofisyèl koronpi yo te konn ap fè ou byen ap fè a.
An plis de sa ak anfazman, peyi Ayiti sou dominasyon peyi brital enpeyalis Etazini depi an 1915. Sa vle di, depi aprè peryòd envazyon an ou byen okipasyon an, an 1934, dominans peyi enpeyalis Etazini sou peyi Ayiti vin pi ranfòse de jou an jou…
Se peyi enpeyalis Etazini ki vin ap kontrole sistèm bank, politik ak gouvènman an dedan peyi Ayiti (sistèm enstitisyon yo). Etazini konplètman okouran de koripsyon lou sa yo ki ekziste nan sistèm biwokrasi Ayisyen an.
Sepandan, li pa genyen okenn bezwen ak enterè pou-l ta jwe on ròl poto-mitan pou ta kapab vin genyen on fen nan koripsyon lou sila yo. Nan on lòt jan pou mete-l: li endirèkteman ankouraje ak bay koripsyonis yo pouvwa an dedan sistèm biwokrasi Ayisyen an.
Tolerans peyi Etazini sou koripsyon lou an dedan sistèm biwokrasi Ayisyen an vin sanse sèvi kankou on prokirasyon (on poto mitan) pou enpeyalis Etazini ansanm avèk lòt alye peyi enpeyalis parèy li yo, son fason pou li menm ansanm avèk alye li yo kapab kontrole, manipile ak sabotaj sistèm enstitisyon peyi Ayiti a, nenpòt lè yo vle.
Sou nenpòt okazyon peyi enpeyalis Etazini vle pote sòti yon manipilasyon ou byen sabotaj an dedan sistèm enstitisyon peyi Ayiti pou defann enterè relasyon diplomatik li genyen avèk peyi Ayiti, li toujou pase pa an dedan koripsyon lou sa ki ekziste nan sistèm biwokratik Ayisyen an pou-l reyalize objektif ki nan enterè li yo.
Ti gwoup Ayisyen patriyotik an dedan pòv peyi Ayiti (ak eksteryè peyi Ayiti) genyen 2 chwa pou yo ta kapab delibere pòv peyi Ayiti nan penitans ak lanfè sa l-ap viv chak jou a peyi Etazini ak biwokrasi Ayisyen an kreye ladann nan depi plis ke 2 syèk la:
Se swa gwoup sektè sa yo ki kontrole sistèm edikasyon an, sistèm ekonomik lan ak sistèm politik la ta kapap pran konsyans patriyotik ou byen nayonalis an favè peyi Ayiti ou byen nesans on revolisyon kiltirèl de yon lidè nasyonalis ou byen patriyotik ansanm avèk moun k-ap swiv lidè sa. Men, 2 chwa sa yo pa enposib pou yo ta vin on reyalite nan sosyete Ayisyen an.
Si sektè sa yo ki kontrole sistèm edikasyon an, ekonomik lan ak politik la pran 2 lidè Kiben sa yo, Fidel ak Raroul Castro, kòm ekzanp lidè santiman patriyotik yo an favè Kiba toujou ap pouse yo pou yo konbat ak reziste enfliyans ak konspirasi enpeyalis kont gouvènman Kiben an, kidonk jan de Ayisyen sa yo ta kapab eksprime santiman patriyotik yo tou an favè peyi Ayiti pou yo ta kapab konbat ak reziste enfliyans ak konspirasi enpeyalis kont nenpòt gouvènman Ayisyen ki nan enterè peyi Ayiti…
Pou ale pi lwen, si sektè sa yo ki monopolize domèn edikasyon an, ekonomi an ak politik la an Ayiti ta pran vwazen yo, Repiblik Dominikèn, kòm on ekzanp nan domèn nan jan sitwayen ak politisyen Dominiken trè patriyotik an favè peyi yo, koripsyon lou an dedan sistèm biwokratik Ayiti a t-ap amelyore ou byen on jou li pa t-ap ekziste ankò.
Kalamite, chay ak lamizè peyi Ayiti sòti an dedan sektè sa yo ki monopolize edikasyon an, ekonomi an ak politik la. Majorite Ayisyen ki fè pati nan sektè sa yo yo ekstrèmman koronpi ak mechan.
Konsa, kòm se jan de Ayisyen sa yo ki kreyatè lapèn ak destriksyon chak jou a nan peyi Ayiti, pa konsekans se menm yo menm nan si yo vin pran konsyans k-ap kapab geri, konvèti ak konstwi peyi Ayiti nan on domèn de pwogrè…
Labels: Article
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Oswè-a ni an zétwel nef ki pati-monté nan siel-la, jik pa koté Galilé. Zétwel-tala ké kléré sitelman fò ki i ké klèsi nwèsè lannuit-la ek lè douvan-jou ké fè tan paret, i ké la toujou, dwet-pitjet. Zétwel-tala sé ta an pwofésè mapipi (extraordinaire), an nonm ki fè bidim wouchach (recherches) asou lang é kilti kréyol la. Nonm-tala, tit-li (nom) sé té Jean BERNABE. Pwofésè Jean Bernabé ki woulé pasé 30 lanné andidan Linivèsité-nou an ek ki fòmé tibwen étidian. Ki goumen pou mété an Lisans ek an Mastè doubout, an plis di an CAPES kréyol, tiraj-la (concours) ki ka pèmet rikrité pwofésè kréyol pou lékol sigondè.
Jean BERNABE pati kay Man Moun kon sé kontè-a ka di adan sé lavéyé-a, mé la éti i yé a atjelman, asiré-pa-pétet, i ka jété an zié anlè nou ek i ka mété nou anba poteksion'y. Lantèman'y woulé atè légliz Belvi, Fodfwans, mardi 18 avril, a 11è di maten. Fanmi'y li, madanm-li, yich-li té sanblé pou sa gloriyé'y (rendre hommage) an dènié fwa. Kouzen'y, kontè Joby BERNABE, li an bel poem ta Jan yo ka kriyé "MATINOIA" ; Daniel BARDURY, ki fè an tez doktora asou kréyol épi'y, di dé-mo-kat-pawol ki té fò toubannman tou (aussi).
Adan sé moun-la ki té vini a, té ni vié frè Jean BERNABE kontel Raphaël CONFIANT, Gabriel LUCE, Jean-Louis FONSAT, Daniel DOBAT (Mandibèlè), Roland DAVIDAS, Georges-Henri LEOTIN, Marijosé SAINT-LOUIS, Judes DURANTY, Adams KWATEH, Anique SYLVESTRE kisasayésa (etc)... Té ni anlo pwofésè sètifié kréyol, té ni nonm ek fanm politik kontel Alfred MARIE-JEANNE, Francis CAROLE ek Marie-Hélène LEOTIN. Té ni koleg ek personnel administratif Jean BERNABE lafak dé Let, lafak Dwa ek Lafak Sians.
Lè lè-a rivé pou té mété sertjez-la (cercueil) nan kavo-a, adan senmitiè Trabo, an ti fifin-lapli koumansé tonbé pou sa dousi titak lapenn tout sé moun-la ki té la a. An ti fifinn lapli ki migannen (se mêler) épi dlo-pléré sé moun-lan ki té vini di Jean BERNABE ovwè a...


text:
Oté
Konm in lasanblé inik pétèt !
/ 29 zanvié 2015
Dann in pé mwin dé mwa ni sar voté, néna i prévwa klo péizaz politik la rényon i sar sanzé èk sa. O bout nou nora in nouvo lasamblé départmantal pou ranplass lo konsèy zénéral an plass. Konm i lé i konvyin pi i prétan. Zéléksyon lé prévi pou lo 22 èk lo 29 mars. Ni koné pa kosa va sorti boudikont é ni koné pa touzour zordi poukoué ni sar voté vik zordi ankor ni gnor kèl konpétans nora lo nouvo lasanblé. La fé in léspèss réform, pou fé antrot in pé lékonomi larzan. Vèy pa koman i nyabou ? I ranplass 49 canton déza la par 25 nouvo, rod pa koman la rodékoupé, in bout isi in bout la ba.
O liék an awar 25 éli so kou si ni rotrouv a nou èk 50, dé zéli par kanton, in bononm èk in fanm pou réspèk la parité. In bononm èk in fanm an titilèr, in bononm èk in fanm an sipléan, boudikont i fo kat po trouv lo kont. Ala koman ni sar fé lékonomi larzan pou vréman ! Sak lé la i réponn pi, konm lo systèm li dwa èt a bou d’souf pétèt. Défwa mi domand a mwin si ni marsh pa si la tèt èk tout so konplikasyon la. Koman ni pé artrouv a nou dan so lanboutéyaz ? Ant la kominn, lo lasanblé déparmantal, lo konsèy rézyonal, la kominoté d’kominn, lo létat li minm.
Ni sar voté san konèt la konpétans lo nouvo lasanblé. Di kou nou minm ni koné pi èk ki ni kass lanbordir pou règ nout problinm, kisa na konpétans pou rèy nout shomaz, kisa na konpétans pou fé la kaz, kisa na konpétans pou lagrikiltir, kisa na konpétans pou kann, kisa na konpétans pou nout kiltir… Pétèt, in lidé ki vyin a mwin konm sa toudinkou, pétèt in léstati èk tout konpétans konm mwin la di la bon o, pétèt in nafèr ki rogroupré tout konpétans, konm in lasanblé inik pétèt !


text:
Laten nou pran an tan, pou gadé nou yonn a lot, an mitan zyé, ek nou di nou, sispann fè kouyonnad ! Laten lanné tala, annou éséyé anmen kô nou !
Laten lanné tala, annou sispann fè péyi nou méchansté !
Laten lanné tala nou di kô nou , tout jès nou fè,
sé pou respé nou, sé pou lonnè propr ish nou, ék ta lézot tou.
Simyè nou ri kô nou, pasé nou rayi nou.
Annou pa vréyé rosh anlè sa ki pa malen
Annou ba lémoun ki ka éséyé an chans rivé
Annou fini ek vyé mess lanmizè ansèt nou trapé labitasyon
Annou ba jènès nou an pal !
Pa kité lézot bloublou yo, adan piès vyé kannaval
Annou ba jénès nou lafos pou yo pé vansé adan respé ek lonné
Pa kité vyé lajan lézot, vèglé chimen yo
Si jôdi nou la, nou pou sav, sé volonté ek travay lé zansien kité ba nou


text:
Apre bann dega kinn koze dan nou lagon par fason lapes-Lakor L’Union européenne, ki apel « trolling » akot ena plis dilapidasion ki ot soz finn arive dan nou lagon (pa zis kot nou, me ousi dan lezot pei kot zot finn al dilapide, mem lor zot prop teritwar). Linion eropeenn finn retourne sa lane la pou vinn donn nou pei ankor enn ti koudme kado, senn kou la direkteman dan bann reform sosio-ekonomik. 27,5 milion ero pou soutenir sa bann reform/devlopman la. Kestion mo pe poz mwa se : an retour, ki zot pou pran ek nou?
Kontra disik, lot kote, ape ariv a term dan pa lontan parski apre ki zot finn fer nou bann faver ek bann kontra exportasion disik, depi kot nou, zordi zour zot finn trouve ki zot finn ase indepandan pou deroul par zot. Zot bann disik betrav ek sirman disik OGM ousi pou bien sap zot.
Nou bizin pa bliye linpak ki reform lindistri sikriyer finn ena lor bann travayer sekter kann ek bann ti planter finn bien ramas beze, malgre kado anpwazone Voluntary Retirement Scheme (VRS) ek, aster la, zekler ki Moris pou trouve ek klotir kontra disik. Dimounn ki finn benefisier kas VRS ek ERS (Early Retirement Scheme), konpansasion swa terin ki finn donn zot zame finn ase pou ed zot vreman rekonstrir zot kotidien. Okontrer, zot finn bloke dan al trouv lezot travay, parski zot tinn train pou travay zis dan disik.
Dan Moris, lefet ki nou ousi nek fie bann marse exterier napli pe vreman ede. Nou pe bien trouve ki tou kontra ariv a enn term ek sa fer ki nou bez dan dilo, sap depi nou zoli ti rev ki tou pou korek ek enn sistem ki reflesi zis anterm kas ek bliye lezot fakter esansiel dan legzistans dimoun ek tou lezot kiksoz vivan ki otour li. Mem lozik ki finn apliker pou bann sant dapel, ki ti paret bien interesan, ape kre lanplwa pou dimoun, me dan tigit letan, konpani deklar fayit ek lerla ferm laport, ale (prinsipalman sekter BPO).
Kapav finn ler pou ki dimoun reflesi plis ek met zot lenerzi dan se ki zot vreman krwar, pou enn sosiete meyer ek pou enn kotidien pli healthy.
Sertennman, lobzektif Linion eropeen ki, odepar, se te ed bann pei (bann ti pei) devlope, grandi ek epanwir, finn fel a lon term di moman ki li finn pik drwat dan zis laspe fer profi.
Si nou pa konstrir konstriktivman, nou, ansam ek tou bann zanfan fitir zenerasion, pou pey lepo kase.
Finn ariv ler pou ki nou dibout nou tou ansam, tou se ki krwar dan enn meyer lil Moris ek amenn nou kontribision konstriktif, ki chek tou laspe ki esansiel pou fer enn pei, enn sosiete, enn popilasion, ek mem enn lemond, epanwir. Mo persiade ki nou kapav. Nou pou reysi. Si nou tou amenn nou kontribision dan fason ki nou kapav, mem andeor enn kolektivite.
Kontribision kle, se reget nou fason panser ek trouv enn fason fonksioner andehor sa alienasion ki sa sistem ki trouv tou zafer ek kiksoz vivan la kouma nek enn marsandiz lor enn letazer la, finn fer nou sibir.


text:
New
Jwèt Konpetans
Se pou ou entelijan, pi fò, vit, entelijan - sa vle di li yo dwe pi bon an!Ak yo devlope bon jan kalite a nan tout moun sa yo, nou dwe toujou ap antrene ak fè efò yo aprann.Men, gen se yon lòt fason ou kapab ede ou jwenn itil ak anpil bezwen ladrès - jwèt konpetans yo jwe.Ki sa ki pwen yo?Tout sa ou dwe fè l ', yo pral mande pou konpetans, rezistans, kapasite yo abilman ak byen vit fè travay nan yon oryantasyon ki diferan.Sa kapab tire nan ranje a ak yon. Ki byen vize frape sib la, sote atravè nivo yo, trape an k ap deplase sijè tracks ras difisil, simonte obstak nan mouvman an, ak sou saYon anpil nan jwèt ak yo genyen ladan yo yon senaryo a sèten.Pandan parkour w santi w tankou yon ekstrèm reyèl.Fè so enkwayab ak kouri, yo pral rete kole sou projections yo miray pi piti simonte wotè.Filozofi parkour deklare ke pa gen okenn obstak enfranchisabl, ak kò ou a se kapab pouse anvlòp la.Yon ti pratik epi w ap vin youn nan moun ki chofè ensousyan ki te chwazi yon fòm san limit.Pami espò yo ou pral jwenn sijè pou arson poto, archery, bato kous, drift, ak lòt moun.Parachutism kòm yon espò ak pandan lagè a, tou, apatni a jwèt yo konpetans.Nan peyi nan egzakteman ki kote gen entansyon ta dwe kapab kontwole yon parachit ak goumen kont kouran ki fò ki nan syèl ke ou pran desann bò la.Kondwi sou pant yo gen glas a gwo vitès mande pou dèksterite ak konpetans, otreman gen yon risk nan oubyen chavire.Acrobat, jongleur, majisyen, Makakri ak pèfòmè sirk lòt yo dwe gen nivo ki pi wo a dèksterite fè ke trik nouvèl konplèks ak ba ou plezi.Menm monte bisiklèt ka vin pa sèlman artistik, men sijè a pou amelyore konpetans nan lè li rive monte bisiklèt bmo oswa mòn.Lè sa a, ou menm ak ranp, balistrad, mach eskalye yo ak obstak yo nan fòm lan nan espas mirak vèt, ti mòn, ravin, tonbe pye bwa, marekaj ak Sandy zòn nan.Pou tout sa a avèk onè simonte, nou pa dwe sèlman ki gen lespri, men modi entelijan!Machin ki estasyone nan lavil konjesyone se pa fasil.Youn nan vid kote se anpil jan senk machin yo, epi ki pral gen plis ajil, yo ap vin pwopriyetè a fyè de kote.Tout moun nan direksyon yo - jwèt konpetans pou gratis.Eseye trape voye boul yo vole oswa tire yo ki sòti nan yon kanon.Tou de pral montre w kouman ajil ak etikèt.Pafwa li menm ki pral gen kouri lwen monstr yo, lapolis, paran, pwofesè, ak doktè.Ak fè operasyon an kòm yon chirijyen reyèl kapab?Non, non, pa menm nan lavi - nan yon jwèt sou òdinatè!Santi tankou yon doktè reyèl ak wete apendis la, vpravte deplase anch, koud blesi a oswa aplike yon kouvrir.Pou fè sa nan nivo ki pi wo a, Konesans pou kont li se pa ase, ou gen yo dwe plis ajil epi yo pa lakòz doulè a pasyan ak retade rekiperasyon li.Jwèt Flash konpetans envite w ale lapèch ak lachas.Menm ekipman an pi chè pa pral bay vòlè.Pou jwenn li, ou gen yo dwe ajil mèt nan navèt l 'yo.Ou ka jwe jwèt konpetans ak c ki lojik jeu chwa.Pou egzanp, nan varyasyon nan Tetris pral pote ou yon anpil plezi epi yo pral ede ranfòse ki lojik panse ak dèksterite.Trape yon ze lou nan yon panyen nan vèsyon an nan jwèt la sou aparèy elektwonik yo, tou yon jwèt konpetans gwo.Se konsa, tout jwèt konpetans sou entènèt gratis yo prezante sou sit wèb nou an, epi ou pa bezwen gade pou opsyon sou entènèt la.


text:
Kontakte koulye a LJB2000 Alfat Mélange PlantItemsUnitParametersOutput Capacityt/h120-160Mixerkg/batch2000Dryermmф2200/lane 2004 × 8000Vibrating ekran 5 × 5Accumulated total mezire jistès ±0.5%Powder Measur Plis Kontakte koulye a Stabilisation WBS800E du mélange pwodwi plantNameUnitParameterNameUnitParameterThroughputt/h800Finished binm312PowerkW208.5Measurement metòd konsidere elektwonik ak Online FeedbackHopperm34 × 15Discharge hei Plis Kontakte koulye a MODU120 konkrèt Mélange PlantItemsUnitParametersItemsUnitParametersProductivitym3/h90 ou dèyè 109Water mezire jistès ±1% Panneau Capacitym32Additive mezire jistès ±1% pouvwa nan pwensipal elektrik MotorKW37 Plis Kontakte koulye a Konstriksyon machin CDM312 aparans: l' sèn nan IIIA Kubota EngineHigh pèfòmans idwolik yo opere SystemLow efò bouton ControlsComfortable operatè StationMore travay ToolsMachine ModelUnitCDM312Engine Plis Kontakte koulye a Lojistik ekipman LG35B aparans: batri ForkliftEquipped Counter-Balanced ak motè CA, pwisan ak economicalHigher ki tap vwayaje vitès, stab ak efficientModelLG35BPower typeBatteryRated capacit Plis Kontakte koulye a Lojistik ekipman LG13BE aparans: twa-rou batri Counter-Balanced ForkliftAdvanced Ergonomical DesignEquipped ak motè CA, pwisan ak economicalWide wè mastModelLG13BEPower typeBatteryRated & nb Plis Kontakte koulye a Aparans LG420FC5 ekipman lojistik: A pafè konbinezon de avanse enpòte motè ak avanse idwolik yo opere System.Technological zouti ke! Reyalize a pi bon asòti ant sot motè e a Plis Kontakte koulye a Konstriksyon machin CDM5033DD aparans: tout bagay an DE DROUM COMPACTOR PAR
Stepless varyasyon vitès
3Level pran tranble byen fò Absòbsyon fotèy mennen nan machine
Alèz
En glas sou kouvèti
Bon jan moun parèt
Tout-stee Plis Kontakte koulye a Konstriksyon machin CDM6065 aparans: CDM6065 ap ekipe ak yon ti bri, emisyon ba, ti tay, ak gwo pouvwa Yanmar motè. Li tou ekipe ak yon nouvo modèl inondasyon endepandan distribu Plis Kontakte koulye a Konstriksyon machin CDM6085 aparans: CDM6085 ekipe ak yon lownoise, emisyon ba, ti tay, ak gwo pouvwa motè YANMAR. Li tou ekipe ak yon ponp chajman inondasyon endepandan distributio Plis Kontakte koulye a Konstriksyon machin CDM6150 aparans: CDM6150with fòs, pwisan ak anwo nan syèl la bon kalite motè ak avanse inondasyon negatif kontwòl sistèm idwolik yo opere pou yo rive a pi bon kalite pouvwa correspondant ak minimòm Et Plis Kontakte koulye a Konstriksyon machin CDM6225 aparans: CDM6225 ak fò, pwisan ak anwo nan syèl la bon kalite motè ak avanse negatif pèdi kontwòl mach yon sistèm idwolik pou yo rive a pi bon kalite pouvwa correspondant ak minimòm Et Plis
Kay Paj ki vini anvan 1 2 3 4 5 6 7 Paj kap vini Dènye paj
1/12
AKW GROUP se youn nan nivo manifakti Lachin manifakti machin yo ak founisè, ak faktif pwodiktif nou yo toujou kapab ofri ou pi bon mache bon mache ak pri pwodwi konstriksyon machin.


text:
-
Ki tan on chèk maké an gwadloupéyen?Par SHAKA (Gwakafwika) dans Sosyété le 7 Janvier 2011 à 19:56
Jòd-la an ka apwann aka sé fwè-la Bondamanjak, "Pôle Emploi" té ké rèfizé on chèk maké an brèton! "Pôle Emploi" té ké mandé man Ana Sohier maké-y an fwansé. Poutan sè é fwè Gwadloup, chèk-la té préyenprimé an brèton menm. Zafè-lasa komansé fè onlo wélélé an Fwans é adan lèmond (padavwa ni entèwnèt), "Pôle Emploi" té oblijé mandé man Ana Sohier padon!
Gadé sa sè é fwè Gwadloup, Labrètagn an plen Fwans é poutan brèton ka mèt tout lidantité a-yo déwò! Drapo a-yo, chanté nasyonal a-yo é lang a-yo yo ka voyé monté! Pa kont an péyi Gwadloup, nou poko rivé an menm nivo ki sé brèton-la. Péyi Gwadloup ka touvé-y a 8 000 kilomèt dè Lafwans, nou lòt koté-la é poutan ou ka touvé déotwa gwadloupéyen ki pli fwansé ki fwansé-la limenm! Zò vlé rété fwansé mé chonjé zò gwadloupéyen dabò pou yonn èvè on kilti, èvè mès é labitid ki ta zòt fwansé kolonyalis bizwen fè nou pèd!
Lang Gwadloup maké toupatou an péyi-la sé on rèvandikasyon a Lyannaj Kont Pwofitasyon! Alò pouki biten nou pé pa imajiné on chèk Gwadloup maké an kréyòl é kè nou ké pé maké adan lang a manman-nou osi lè nou ka péyé zafè an-nou?
Mi foto a-y sè é fwè Gwadloup!
Tags : nou, fwans, gwadloup, make, peyi
-
Commentaires1Kanmarad ArySamedi 8 Janvier 2011 à 15:52
Malérèzman nou pôkô paré pousa
Fè nou pasyan é pétèt menm nou pé vwè sa rivé mé kôm tout biten kay tèlman vit nou pa jan sav
Mé fo générasyon apré kontinyé konba-la an menm sans pou konsyétizé sa ki pôkô konpwann
A pa anfwa nou kay pasé lanmen...
Kanmarad, nou ké vwè aprémidi-la padavwa on vyé zozyo kay débaké an péyi an-nou adan on nèt'tan (prézidan a fwansé)! Nou ké vwè si gwadloupéyen ké soukwé drapo blé,blan,wouj owa chimen!
Kanmarad adan sondaj-la, on moun réponn fò pa nou voyé lang a péyi an-nou monté, an té byen vlé sav ki moun é sa? Kévin-blan-la? Gadèdzafè rasi-la? Manglous tif-la? Awa? Oben on dòt? Yo ni dwa réponn "AWA" mé an té byen voudré sav ki moun?4Kanmarad AryDimanche 9 Janvier 2011 à 00:42
Mwen osi mé nou pé jan rivé sav
Ou ka di sé mésyé ka vin voté ? lol si yo ka vin si blog-aw sé plito pou yo fè mako ayo !
Ajouter un commentaire


text:
-
On léta fachisPar SHAKA (Gwakafwika) dans Sosyété le 19 Avril 2011 à 14:04
Bomaten-la adan jounal a Janklòd asi RTB, nou ka apwann manblo varé asi grévis a EDF Jarry. Yonn adan sé grévis-la jous touvé-y blésé adan sa, yo té oblijé chayé-y lopital. Mi travay a patron a EDF an péyi Gwadloup! Travayè té sizé douvan pikèt-grèv a-yo san vyolans é manblo ka vin ba yo kou matrak. Mé nou ja sav èvè ki léta nou ni afè! On léta fachis ki pa ka rèspèté ayen! E sé pou sa an ka mandé mwen : " Ka fwansé ka fè isidan toujou?". Zò vlé pa rèspèté ayen, alò foutémwalkan an péyi-la!
Tags : adan, nou, leta, grevis, edf
-
Commentaires1NègARYMardi 19 Avril 2011 à 23:14
Ka kolonyalis fwansé ka atann pou dékewpisé an péyi a moun-la ?...sa yo vlé sé Gwadloup san Gwadloupéyen...Mimi'y !
Ajouter un commentaire


text:
Non; òganizasyon k ap voye pwopozisyon yo kapab voye yon sèl pou chak peryòd finansman.
Anjeneral, IAF pa finanse pwopozisyon ki bezwen plis pase 50 pousan nan depans fonksyonnman. Nòmalman, mwens gen depans fonksyonnman, se plis chans pwopozisyon an genyen pou l asepte.
Salè yo se yon depans nòmal.
Finansman kontrepati yo dwe antre nan bidjè pou pwojè yo pwopoze a, men pa gen minimòm ki obligatwa. Plis finansman kontrepati a wo, se plis yon pwopozisyon gen chans pou li apwouve. Kontrepati a kapab an lajan likid, oswa an nati, oswa tè, founiti, enfrastrikti, travay, lokal biwo, estokaj, lokal pou reyinyon, elatriye.
Nan pami depans administratif ki aseptab yo, genyen fonksyonnman, lwaye, dlo ak elektrisite, asirans, salè, ekipman ak founiti biwo, ak lòt depans ki ekri nan fòmilè pou pwopoze bidjè nan seksyon sou bidjè nan direktiv sa yo.
Òganizasyon w lan pral resevwa konfimasyon ki di yo resevwa pwopozisyon an. Anvan 4 oubyen 6 mwa pase, n ap fè w konnen kouman sa ap mache pou pwopozisyon an.
Estrikti direksyon an se fòm lidèship òganizasyon an, ki kapab, pa egzanp, yon konsèy direktè, yon asanble jeneral, yon konsèy fiskal ak/oubyen yon direktè. Estrikti operasyon an se jan yo distribye travay la. Pa egzanp, estrikti operasyon an kapab genyen yon ekip pou edikasyon, yon ekip pou kominikasyon, ak yon depatman administratif.
Isit la, mo "konpozisyon" a vle di moun ki nan òganizasyon an. Yon asosyasyon, pa egzanp, gen manm li yo epi li ka gen volontè ak lòt moun ki enterese.


text:
Twavay 10
Pita Vizité Kòniliyòs
1La té ni an nonm yo té ka kwiyé Kòniliyòs an vil Sizariya. I sété an chèf sòlda an militè Ronm-lan ki té ka konmandé yon san (100) sòlda an gany Italyen-an. 2Kòniliyòs sé pa té an Jwif mé i sété an bon nonm, épi li épi tout fanmiʼy té ka swiv wilizyon sé Jwif-la. I té ka fè an chay pou édé sé Jwif-la ki té pòv-la, épi i té ka toujou pwédyé bay Bondyé. 3On jou bò twazè apwémidi i wè an vizyon. I wè an nanj Bondyé aklè douvanʼy épi nanj-lan di, “Kòniliyòs!”
4Kòniliyòs fiksé zyéʼy anlè nanj-lan an lapè épi i di, “Ki sa ou vlé, misyé?”
Nanj-lan wéponn épi i diʼy, “Bondyé ja tann lapwiyèʼw épi i ka chonjé sé chawité-a ou ja fè-a. 5Kon sa voyé tibwen nonm alé an vil Jopa apwézan épi yo kay mandé pou an nonm nonʼy sé Simon Pita. 6I ka wèsté lakay Simon, an nonm ki ka twavay tjwi ki ka wèsté bò lanmè-a.”
7Lè i fin di sa, nanj-lan dispawèt, épi Kòniliyòs kwiyé dé sèvant li épi on gad li ki té ka swiv wilizyon sé Jwif-la. 8I di yo sa ki fèt-la épi i voyé yo alé Jopa.
9An li denmen, lè yo té ka alé, épi lè i té bò midi yo té ja wivé tou pwé Jopa. A menm lè-a, Pita mouté asou tèt kay-la ay pwédyé. 10I té fen épi i té vlé manjé. Paditan i té ka èspéyé pou manjé-a yo té ka pwépawé-a, i wè an vizyon. 11I wè syèl-la ouvè épi i wè on bagay ki sanm on dwa ki mawé an kat bout li èk ki ka filé désann asou latè-a, 12épi andidanʼy té ni tout sòt kalité zannimo kat pat, bèt ki ka twennen atè, épi tout sòt kalité jibyé. 13Épi on vwa di Pita, “Lévé, tjwé épi manjé.”
14Mé Pita di, “Non, Senyè, mwen pa kay fè sa pyès! Kon yon Jwif mwen pa janmen manjé pyès manjé Bondyé pa ban nou pèwmisyon pou manjé.”
15Vwa-a palé ba li ankò, i di, “Sé pa pouʼw di ou pa ka manjé kalité manjé sala, paski atjwèlman mwen Bondyé ka baʼw pèwmisyon pou manjéʼy.”
16Sa fèt pou twa fwa, épi dwa-a viwé mouté an syèl.
17Paditan Pita té ka katjilé sa vizyon-an vlé di, sé moun-an Kòniliyòs té voyé-a té ja jwenn kay Simon épi yo té doubout dèwò bayè-a. 18Yo andjélé épi yo mandé, “Ès la ni an nonm ka wèsté isi-a yo ka kwiyé Simon Pita?”
19Pita té ka katjilé toujou ki sa vizyon sala vlé di lè Lèspwi Bondyé palé ba li épi i diʼy, “Kouté, twa nonm la ka gadé pou ou. 20Lévé épi désann épi pa fè dé lidé pou alé épi yo paski sé mwen menm ki voyé yo.”
21Kon sa Pita désann épi i di sé nonm-lan, “Sé mwen zòt ka gadé pou. Ki sa zòt vlé?”
22Sé nonm-lan wéponn, “Sé Chèf Kòniliyòs ki voyé nou. I sé an bon nonm épi i ka swiv wilizyon sé Jwif-la, épi tout sé Jwif-la ka wèspèktéʼy an chay. On nanj Bondyé di Kòniliyòs pou envitéʼw lakay li pouʼy tann sa ou ni pou di.” 23Kon sa Pita fè yo antwé andidan kay-la épi i fè yo pasé swè-a épiʼy.
An li denmen i pati épi yo, épi déotwa fwè ki sòti an vil Jopa alé épiʼy. 24Yo wivé an vil Sizariya yon jou apwé. Kòniliyòs té la ka èspéyé yo épi lafanmiʼy épi bon janʼy i té envité. 25Kon Pita té ka antwé an kay-la, Kòniliyòs vin jwenn li épi i ajounou an dé pyéʼy pouʼy té adowéʼy. 26Mé Pita fèʼy lévé épi i diʼy, “Doubout! Mwen sé on nonm menm kon ou!”
27Pita kontiné ka palé bay Kòniliyòs kon yo té ka antwé andidan-an épi i jwenn an chay moun asanblé la. 28Pita di sé moun-an, “Ou konnèt byen wilizyon Jwif-la di nou pa sipozé mélé épi an moun ki pa Jwif ében ni mété pyé lakay li. Mé Bondyé ja moutwé mwen atjwèlman i ka ban nou pèwmisyon pou mélé ansanm èk tout kalité moun, ki i sé on Jwif, ki i sé pa on Jwif. 29Kon sa lè ou voyé chaché mwen, mwen vini san mwen mandé pyès kwèsyon. Kon sa mwen vlé sav pouki ou voyé gadé pou mwen.”
30Kòniliyòs wéponn, i di, “Sété apipwé menm lè sala twa jou ki pasé bò twazè apwémidi, mwen té andidan kay mwen ka pwédyé. Menm lè-a, an nonm annèk pawèt douvan mwen épi had li té ka kléwé an chay. 31I di mwen, ‘Kòniliyòs, Bondyé ja tann lapwiyèʼw épi i ka chonjé sé chawité-a ou ja fè-a.’ 32Épi nanj-lan di mwen pou voyé déotwa nonm Jopa pou mandé pou Simon Pita. I ka wèsté lakay an nonm yo ka kwiyé Simon ki ka twavay tjwi épi i ka wèsté bò lanmè-a. 33Kon sa menm lè-a mwen voyé chachéʼw, épi ou té bon asé pou vini. Kon sa mi nou tout la an pwézans Bondyé ka èspéyé pou tann tout sa Bondyé ja konmandéʼw pou di nou.”
Pita Palé Bay Kòniliyòs
34Pita koumansé palé, i di, “Mwen wè pou vwé ki Bondyé pa ni pwéféwans pou pyèsonn. 35I ka aksèpté népòt moun ki ka adowéʼy épi ka fè sa ki dwèt. I pa mélé ki nasyon i sòti. 36Ou konnèt Bondyé voyé an konmisyon bay sé jan Izwayèl-la. I voyé Bon Nouvèl-la ki di sé Jézi Kwi ki mèt tout moun épi sé li ki ka ban nou lapé an tjè nou. 37Mi sa ki té fèt toupatou an Joudiya, koumansé an Galili apwé Jan Batis té ka pwéché pou moun vin jwenn Bondyé épi pou yo wisivwè batenm. 38Ou chonjé ki mannyè Bondyé té chwazi Jézi nonm Nazawèt-la, épi i fè Lèspwi Bondyé désann asouʼy épi i té ba li pouvwa. Jézi té ka pasé toupatou, i té ka fè bonté épi i té ka djéwi tout moun ki té anba kondwit Denmou, paski Bondyé té épiʼy.
39“Nou sé témwen tout sé bagay-la Jézi fè an vil Jérouzalèm épi an lèstan péyi sé Jwif-la. Yo tjwéʼy lè yo té klouwéʼy asou kwa-a. 40Mé asou twazyenm jou-a Bondyé fèʼy wésisité épi i fè moun wè i vivan. 41Mé sé pa té tout moun ki wèʼy, sé témwen-an Bondyé té chwazi-a yonn ki wèʼy. Sé nou menm ki té manjé épi bwè épiʼy apwé i té wésisité. 42Épi i konmandé nou pou pwéché Bon Nouvèl-la bay sé moun-an épi pou di sé Jézi menm Bondyé ja chwazi pou jijé tout moun ki vivan épi tout moun ki mò. 43Tout sé pwòfèt-la palé konsèné Jézi. Yo di népòt moun ki kwè an Jézi, Bondyé kay pawdonnen péchéʼy pa pouvwa-a ki an non Jézi-a.”
Sé Moun-an Ki Pa Jwif-la Wisivwè Lèspwi Bondyé
44Paditan Pita té ka palé toujou, Lèspwi Bondyé désann anlè sé moun-an ki té ka kouté konmisyon-an. 45Épi sé Jwif-la ki kwè an Jézi-a ki té sòti Jopa épi Pita-a té sipwi an chay. Yo té sipwi lè yo wè Bondyé bay sé moun-an ki pa Jwif-la kadoʼy, Lèspwi Bondyé, tou. 46Sé Jwif-la ki kwè an Jézi-a tann yo ka palé adan langaj ki étwanj épi yo ka glowifyé Bondyé. Lè sala Pita di, 47“Mi, sé nonm sala ja wisivwè Lèspwi Bondyé menm kon nou menm. Ès pyèsonn sa anpéché nou batizé yo épi dlo?” 48Kon sa i konmandé pou batizé yo an non Jézi Kwi, épi Kòniliyòs épi sé janʼy-lan mandé Pita pou wèsté épi yo pou déotwa jou.


text:
This post is also available in: English
This post is also available in: English
Lè ou tande yo anonse ke Ayiti “open for business” konprann ke se pa pawòl dirijan konsekan, se pawòl moun ki posede.
Genyen ann Ayiti, yon zonbi ki ap pèsekite pèp la sa gen 100 lane. Pèsekisyon sa a non sèlman nan kò moun yo, men tou nan politik ak tout egkzistans yo. Se yon zonbi ki patikilye, paske se pa zonbi yon sèl moun, men plizyè lòt. Li se zonbi lòt tip de bagay tou, de lide, de kote,de bagay ki di e de sa ki swete.
Se an 1915, yon lane menasan, ke nou koumanse jwenn rasin istorik zonbi sa ki ap pèsekite Ayiti a. Ane sa a, pèp Ayisyen an te aprann ke yo te pral sibi yon lokipasyon Meriken e se t’ ap nan enterè yo. Admiral Caperton, yon blan, t’ap vin gouvène yo. Yo pat fin dijere nouvèl sa twò byen paske yo te yon nasyon nèg nwa, ki te koupe tèt ak boule kay monblan ak tout lesklavaj li a sa gen plis ke 100 lane anvan sa. Men, Admiral sila pat menm jan ak tout lot monblan yo te konn tande pale de yo: misye te mete sou kote koutim segregasyon ke li te abitye avèk li nan peyi li. Li te kontan fè zanmitay ak nèg nwa nan Ayiti.
Daprè lèzondi, Caperton te genyen yon moustach byen pwès. Li te poli, e li te konn danse. Lè li te gen okazyon pou li ale lakay yo pou soupe, li pa te janm rate opòtinite pou danse avèk madanm yo, men nwa pa yo te sere byen di andedan men blanch pa li, kò nwa pa yo te kole sou inifòm li. Atravè fèt sa yo, li chame yo ak asirans ke Etazini te ann Ayiti pou yon bagay pozitif, pou gide peyi a ann avan. Anpil te kwè misye, epi yo te gen lespwa wè yon Ayiti an pè e prospè. Admiral pat bliye malere yo. Li te voye youn nan sibaltèn li yo, Arthur Miller, avèk yon entèprèt Ayisyen, pou kominike ak peyizan yo. Li te pwomèt yo anpil bagay: ke Etazini te la pou elimine mizè, e pwoteje kont gouvènman gwo ponyèt yo. Nan mitan tout sa a, te gen rezistans san mank, paske te genyen sa ki pa te fè pawòl sa yo konfyans. Men, pou sa ki te reziste yo, swa yo te arete yo, oubyen yo maspinen yo jiskaske yo mouri. Yo te fè fas a kolè Smedley Butler ki te kwè ke Ayiti gen pou li rive depi se blan ki an chaj.
Disi fen mwa Dawout, Admiral Caperton te sèl wa ann Ayiti. Misye te sezi Bank Nasyonal Ayiti a, e li te pran kontwòl tout gwo tonton mezon ladwàn sou zile a. Li te chwazi yon prezidan, Surdre Dartiguenave, ki t’a pral vwa ak vizaj Okipasyon an. Dartiguenave fè ti jako repèt Caperton e ede pwopaje pwopagann ke Etazini te la pou li soulaje mizè pèp sa ki te gen lontan l’ap soufri.
Men, Admiral William B. Caperton, ak moustach pwès li a, ak tout cham li, ak konn danse li a, te jis yon bouwo fidèl a yon pwosesis. Li te ap travay sou lòd Robert Lansing ak State Department, ki li menm te ap resevwa lòd nan men biznismann tankou Roger Farnham ak Paul Allen, ki te fè pati yon gwo kolektif nan Wall street. Mesye wall street sa yo, dapre istoryen Georges Eddy Lucien, te posede preske 600 bilyon dola ki te chita bra kwaze nan bank nan peyi Etazini, LaFrans, Angletè ak Almay. Li te nesesè pou yo te fè lajan sa a ogmante kidonk yo te bezwen lòt teritwa, yo te bezwen lokipasyon.
Pwofesè Laurent DuBois di nou ke se menm mesye wall street sa yo ke State deparment te voye lè yo te deside dechouke amandman konstitisyon an ki te anpeche moun nan lòt peyi posede tè nan peyi a. Dechoukay amandman konstitisyon sa a vin louvri Ayiti pou biznis e biznis yo te vini kou gèp sou myèl. Yo te ap chante menm chanson ak Admiral, pwomèt milyon dola nan envestisman, kreye travay ak fè ekonimi an vanse. Kèk nan konpayi nou ka nonmen: La HASCO,La Citibank national de New York, La compagnie de la figue banane, Dyewood de Boston. Yon pil ak yon pakèt peyizan pèdi tè yo, tè ke yo te eritye depi plizyè jenerasyon; Kounye a yo te dwe travay pou gwo konpayi etranje pou yon salè mizerab.
Distans pou 1922 rive, Ayiti te yon peyi diferan. Yo elimine ansyen lame li a nèt epi ranplase li pa Gendarmerie, yon fòs ki te kreye pa sanginè Smedley Butler ki te genyen yon meday an Ayiti pou jan li te sanginè. Jandamri te la pou mete lapè ak sekirite nan peyi a. Li te rive fè sa nan travay fòse (pou konstwi nouvo enfrakstrikti pou tout pwomès nouvo sosyete ki te pral vini yo.), nan mete nan prizon ak maspinen ak anpil anpil tiye moun. Lè yo mete kòm gwo komisè dAyiti, John H. Russell ki se yon moun ki t’ap fè segregasyon, li t’ap sipèvize yon pwojè anbisye pou nasyon an: li te prale kreye yon klas mwayèn, li te fatige ak Ayisyen ak jan yo te edike nan pwezi ak literati, nan medsin ak dwa. Lokipasyon an te pral aprann Ayisyen kijan pou yo travay latè, kijan pou yo konstwi mèb. Sa a te pral fè peyi a vanse.
Okipasyon an kanpe an 1934. Plizyè nan moun ki te mete li sou pye yo, Caperton, Butler, ak ti maryonèt yo a, Dartiguenave, te gen tout bagay men yo mouri. Sosyete ke yo te bay tè yo pèdi mal, sèl eksepsyon se la HASCO: li fèmen pòt li an 1989. Moun yo rete de bra balan san tè, san travay. Sa vin fè ke imigrasyon vin yon nesesite. Men, lanmò mesye sa yo, ak sosyete sa yo ki pa la ankò, ap viv tankou yon sèl kò nan zonbi sa a ki kontinye ap eskilte politik an Ayiti.
Lè ou tande Prezidan Michel Martelly ak minis li yo anonse ke Ayiti “open for business” konprann ke se pa pawòl dirijan konsekan, se pawòl moun ki posede. Lè ou tande ni moun ki pasyone de Ayiti ak menm moun ki pa twò konsène ensiste sou menm bagay la : ke Ayiti bezwen envestisman nan men etranje pou li ka vanse, konprann ke santiman sa yo pa gen rasin nan okenn konviksyon men se pito pawòl yon pakèt nèg visye ki mouri depi lontan men pwopagann yo te konn simaye yo refize rete nan kavo yo ansanm ak vye konpayi echwe yo.
Lè ou li sou plizyè milye ONG ki ap vante tèt yo pou bon travay yo ap fè nan peyi a, pou jan yo ap ede malere, pa bliye ke tout gran panpan sa yo se eko John H. Russell elatriye. Menm Stephanie Villedrouin, jèn minis tourism Ayiti a pa te gen chans chape a efè zonbi sa. Manmzèl ensiste fè kado Ile-A-Vach bay moun ak sosyete nou pa konnen. Men pwomès yo ak taktik yo, nou abitye avèk yo deja. Se menm pwomès pou kreye travay, amelyore ekonomi a ak kreye yon klas mwayèn e pou rann pwomès sa yo posib sa vle di sitwayen ap oblije kite tè yo posede menm jan zansèt yo te oblije fè pou Konpayi chemen de fè (la compagnie des chemins de fer), ou byen La Hasco elatriye sa gen 100 lane.
Kounye a sèl sa nou ka fè se swete ke yon jou Ayiti ap jwenn yon klas politisyen ki antrene nan zafè maji pou yo ka finalman debarase nou de zonbi sa ki ap anpeche Ayiti vanse a depi 100 lane.
Ou ka sipòte dokimantè Alain Martin ap kreye sou lokpasyon ameriken ki te fèt ann Ayiti a ki rele “The Forgotten Occupation” sou Kickstarter.


text:
Lagrip H1N1 inn fer enn witiem viktim. Se enn pasian ki ti seropozitif ek ti admet dan swin intansif dan lopital Dr A. G. Jeetoo depi le 12 Juin. Kouma zot trouve, tou dimoun ki vulnerab ou ena enn konplikasyon lasante pe desede. Pran bann prekosyon neseser.
Malgre tou bann tretman ki li finn gengne, li finn desede dan lazourne Mardi le 20 Juin. Dapre bann dernie sif minister lasante, 229 ka virus H3N2 finn detekte ek 162 ka H1N1 depi moua Zanvie ziska le 21 Juin 2017.
Bann ka pe ress ogmante ek bann dese osi. Nou konsey la populasyon pran tou prekosyon neseser paski sa pe vinn alarman ek nou minsiter pa pou dir. Zot pe evit lapanik parmi publik.
Pe fer pikur dan bann lopital ek si zot lasante frazil, nou konsey zot al fer pikur la pli vit posib. Ek si zot santi zot malad, al konsulte enn dokter. Pass sa mesaz la lepep.


text:
Je Zolenpik
Komite Olenpik entènasyonal la anonse ansyen meday dò Maroken Nawal El Moutawakel ap nan tèt komite ki pral evalye enstalasyon 4 vil kandida pou akeyi je zolenpik yo an 2016. Vil sa yo se Chikago, Illinois, Tokyo, Madrid ak Rio de Janeiro. Komite Olenpik Entènasyonal la ap anonse vil kap akeyi konpetisyon an 2 Oktòb 2009.
El Moutawakel se premye fanm ki soti nan peyi a majorite muzulman ki ranpòte meday dò olenpik. Manmzèl te ranpòte meday dò nan je zolenpik Los Anjeles yo an 1984.
Tennis / Koup Davis
Numewo 1 tenis mondyal maskulen an Espayòl Rafael Nadal bay Espay yon viktwa 1 a 0 devan Etazuni nan kad semi final koup Davis la. Lòt semi final la ap mete bab pou bab la Rusi fas ak Arjantin. Venkè yo ap rankontre an final an Novanm.
Tennis / Tokyo
Tenis o feminen : Nan tounwa Pan Pacific-la kapn dewoule nan Tokyo, rus Svetlana Kuznetsova elimine tèt de seri numewo 1-an Jelena Jankovitch 2 sèt a 1 ...sa ki retire espwa Jankovitch pou-l te repran numewo 1-an nan men Serena Williams ki pa patisipe nan nan tounwa-a . Si Jankovitch te genyen tounwa-a li tap renounen numewo 1 nan klasman ki gen pou publiye semèn kap vini la-a . Kuznetsova ap rankontre ak Katarina Srebonik demen samdi pou premye semi -final-la. Lòt semi final-la ap mete fas-pou-fas a Nadia Petrova ak Dinara Safina.
Foutbòl / Eròp/ Ronaldo
Nap kòmanse ak yon rumè ki fè konprann Ronaldo--brezilyen-an-- apral jwe an Frans nan Pari Sen Jermen. Entènasyonal brezilyen-an, 32 zan, ki lib depi Juin paske li pat vle renouvle ak Milan Ac di li ka ale nan Manchester City ki fè-l yon òf .... Gen posibilite pou li ale tou nan PSG paske doktè ki te opere-l-la ap travay pou klub fransè-a. nap suiv.
Milan AC byen debute koup Unyon Football Eropeyen an gras ak yon viktwa 3 a 1 li ranpòte devan FC Zurik . Te gen vyolans nan viktwa 3 a 2 Napl ranpòte evan Benfica de Lisbòn. Udinese ranpòte yon viktwa an deplasman lakay Dortmund 2 a 0. Sampdoria de Jèn wouze FBK de Lituani 5 a 0. Manchester City kale Omonia Nicosia 2 a 1. Aston Villa ranpòte yon viktwa an deplasman 3 a 1 fas a Litex Lovech. Standard de Lyèj fè match nul 2 a 2 ak Everton.
Foubòl / Etazini
Kèk rankont demen Samdi a nan lig football balonwon ameriken an Toronto Football Klub pral lakay Kansas City. Houton Dinamo ki te dwe akeyi San Jose ranvwaye. New England Revolution pral lakay Kolorado Rapids. DC United ap lakay Los Anjeles Galaksi. Real Salt Lake ap akeyi Chivas USA.
Foutbòl / Lig Chanpyon KONKAKAF
Atlante ranpòte yon viktwa tou mens 1 a 0 devan Olenpia nan lig chanpyon KONKAKAF la.


text:
Limo mennen nan machine (Limo Drive)
Jwe: 350 Fwa
Pataje ansanm ak zanmi ou
Limo mennen nan machine: Lecteur ou limo nan vil la san pitit mwen riske pèdi machin.Èske ou tcheke ou mèt domaj te sou bò dwat.Kouvèti a distans san Sur lòt machin sou wout la.Kolekte batri a pi vit. Tout pi bon bagay
Kontwòl yo:
Kontwòl yo:
Nouvo jwèt
Limo mennen nan machine se yon jwèt flash sa ou kapab jwi jwe en gratis. Malgre sa Lecteur ou limo nan vil la san pitit mwen riske pèdi machin, ou ka jwenn nouvo jwèt jouer chak jou. Si ou renmen game, sa a, ou ka jwe jwèt menm jan an pou Limo mennen nan machine nan Gamelola.com. Houke jwèt Favoris ou:, Ajoute ou pi renmen jwèt Blog ou Facebook nan paj ou ak peut jwe sou sit entènèt kont ou!
Plis jwèt


text:
Cosmo gravite 2 se yon lòt trè bon platfòm chita nan plas jwèt la. Nan jwèt sa a, ou gen pou jwe tankou ti aswonòt ak rive òti pòt la pou konplete nivo a ak pou kalifye a nivo kap vini an. Sèvi ak flèch kle pou deplase nan menm kote a yon lòt, pran san li epi yo pa rive in contact with malfezan atik ki gen valè ak lasers pou evite kiyè ki dire. Eseye pou ranmase tout cristaux nan chak nivo pou fè pwen ou nan yon gwo. Sèvi ak ou puzzle rezoud aptitid ak itilize bouton ak lòt atik ki gen valè adrese nòmalman daprè lalwa pou konplete nivo a ak lèz. Genyen kat nivo nan jwèt lan, se konsa eseye posib ou ak konprann tout nivo yo pou genyen jwèt la.
Bucketball se yon jwèt Fantastik puzzle kote objektif nou se pou mete fraktiye debitan boul couleur lan nan menm pot couleur. Jwèt la se de 20 nivo ak nan nivo chak ou ont lieu balles yo nan yo mwèl nan kèk comme tente ke nou kapab pou pi gwo pwen pwen. Si yon boul va antre nan yon diferan pot couleur li va être voye de pot sa. Sèvi ak sourit ou pou vize jeter ou, lè sa a, Sur epi ki kenbe bouton sourit gòch pou mete pouvwa jeter ou, e finalman, version bouton pou voye boul la.
Flappy Copter is another very challenging flying game. In this game, you have to control and balance your flappy copter and fly as far as you can to make your score huge. You have to use your mouse to balance and control your flappy copter, click left button to make it fly. But controlling your flappy copter in midst on obstacles is much more challenging and tough than you think, so use your skills and make sure you make your flappy copter cover as much distance and possible in single attempt. Avoid getting touched to pipe or monster hands and skillfully reach as far as you can.
Sur sou objets pou ajoute yo ansanm ak rezoud scénario chak. Kèk plus pase lòt sitiyasyon.


text:
Nan pwogram dyaloge ak Etazini mèkredi premye novanm 2017 la tèm ki te diskite a se te desisyon otorite lajistis ann Ayiti konn pran pou anpeche yon sitwayen ki fè objè yon ankèt kite peyi a.
Dapre plizyè obsèvatè, mesi sa a pa ekri okenn kote nan lwa peyi a; se yon desizyon politik pi souvan komisè yon gouvènman konn pran kont advèsè pouvwa an plas la. Pou sèten lòt moun se yon desizyon ki tout afè legal.
Kisa avoka ki konn lalwa ann Ayiti yo panse?
Mèt Osner Fevry ak Stanley Gaston ap pote plis presizyon sou dosye sa a nan Dyaloge ak Etazini, emisyon lib tribin Lavwadlamerik la.
Klike sou lyen odyo a ki anba tèks la pou w tande emisyon an nan tout entegralite l ak eksplikasyon 2 avoka yo te bay ka entèdiksyon depa a.


text:
Rankont ak Kowòdinasyon Depatmantal Fanmi Lavalas
Fondation Docteur Aristide pour la Démocratie
26 Septanm 2012
DEKLARASYON
Komite ekzekitif Fanmi Lavalas ansanm ak konseye espesyal komite ekzekitif la, ansanm ak kèk sitwayen sosyete sivil la ki kwè nan demokrasi ak pwogrè reyini nan Fondasyon Aristide pou Demokrasi ak reprezantan kowòdinasyon depatmantal yo ki sòti toupatou nan tout peyi a.
Rankont ki fèt jodia pèmèt nou fè yon brase lide ak kowòdinasyon depatmantal yo : sou kijan yap vanse ak kongrè depatmantal yo pou nou ka rive nan kongrè nasyonal la ak sou kisa ki dwe fèt pou n prepare 16 desanm 2012 la ki pral vini an.
Pi gwo moman rankont sa a se refleksyon ki fèt sou 30 septanm kap vini an. Nou tout konnen enpòtans 30 septanm pou Fanmi lavalas ak pèp ayisyen an : Fanmi Lavalas ak pèp Ayisyen an viktim 30 septanm. Si pa t genyen 30 septanm 91, eske nou kwè tap genyen tout grangou sa yo, mizè, chomaj, lavi chè ak tout kriz sa yo nan peyi a.
Jodia, preske 21 lane apre koudeta 30 septanm 91 lan, nou reyini pou n’ reflechi sou kijan pou nou pa tonbe nan yon lòt 30 septanm ankò, kijan pou n’ sòti anba konsekans 30 septanm lan.
Ansanm nou fè konsta kijan tren eksklizyon grangou, mizè, lavi chè, chomaj, ensekirite, revokasyon masiv, nominasyon jij nan fènwa, elatriye… Kriz sou kriz ap pran vitès pi plis chak jou nan peyi a. Divès manifestasyon ki fèt nan plizyè kote nan peyi a : nan Nò, nan Sid, nan Nip, nan Latibonit, nan Tigwav, popilasyon an ap rele : Aba grangou ! Aba lavi chè ! Aba ensekirite ! Tout sa montre a klè se yon sitiyasyon k’ap mangonmen pi plis chak jou.
Fanmi Lavalas tande kri pèp Ayisyen an ki di : Alòs ke se li ki viktim, li poko jwenn jistis, l’ap pase tout tray sa yo, l’ap sibi move kondisyon lavi, dirijan peyi a ap trete l’ : mèsenè ak ajitatè.
Fanmi Lavalas tande pèp Ayisyen an k’ap di : NON ak tout deriv antidemokratik k’ap fin anfale peyi a, ki sòti pou fè nou fè bak sou yon seri viktwa demokratik ke pèp la te bay san l pou l’ te jwenn e ki te konsakre nan Konstitisyon 29 mas 1987 la. Pami yo : dwa pou vodouyizan yo te mache tèt dwat tankou tout lòt relijyon nan peyi a, libète lapawòl, libète laprès, dwa pou patisipe nan mete enstitisyon ki pou fè eleksyon demokratik nan peyi a.
Men kèk rezolisyon ki sòti nan rankont sa (mèkredi 26 septanm 2012):
Fanmi Lavalas dwe kontinye akonpanye pèp la nan tout revandikasyon l’ yo, toupatou nan peyi a.
Fanmi Lavalas paka rete endiferan ak pèp la ki nan moman sa a ap soufri anpil, kidonk Fanmi Lavalas ap apiye òganizasyon de baz yo nan mouvman revandikasyon pasifik k’ap fèt 27 septanm 2012 la nan vil Okap Ayisyen ak 30 septanm lan nan Pòtoprens. Fanmi Lavalas ap apiye tout mouvman pasifik k’ap fèt nan peyi a pou chanje kondisyon lavi pèp la.
Fanmi Lavalas mande manb òganizasyon an, pèp Ayisyen an pou yo kontinye pran angajman pou ranfòse demokrasi nan peyi a, pou defann aki demokratik yo. Nou dwe konstwi demokrasi andedan òganizasyon an pou nou ka fè l’ boujonnen sou tout peyi a.
Pou n’ fini, jan Fanmi Lavalas toujou di l, solisyon an se enklizyon ki dwe fèt nan dyalog pou patisipasyon pèp la tout bon vre nan zafè peyi a.
Fanmi Lavalas ap kontinye dyalòg la ak tout fòs vreman pwogresis pou n’ konbat eksklizyon an.
Fanmi Lavalas ap envite tout sektè pwogresis yo bò tab dyalòg la pou n’ fè demokrasi a boujonnen.
Yon sèl nou fèb
Ansanm nou fò
Ansanm ansanm nou se Lavalas.
Pou Òganizasyon Politik Fanmi Lavalas
Dr Maryse Narcisse, Kowòdonatris Komite ekzekitif
Moun ki te prezan : Dr Myrto Julien, manm Komite ekzekitif, Ex-depute Lionel Etienne, manm Komite ekzekitif
Dr Renan Charlot, manm Komite ekzekitif, Dr Schiller Louidor, manm Komite ekzekitif, Dr Gabriel Nicolas, Konseye espesyal Komite ekzekitif, Agronome Jacques Edouard Alexis, Konseye espesyal Komite ekzekitif, Ambassadeur Anthony Dessources, Konseye espesyal Komite ekzekitif, Mr Pacha Vorbe, Konseye espesyal Komite ekzekitif, Mme Marjorie Michel, Mr Gerald Germain, Mr Julio Cadet, Ambassadeur Raymond Valcin,
Reprezantan Kowòdinasyon depatmantal Nò, Nòdès, Nòdwès, Latibonit, Sant, Sid, Sidès, Nip, Grandans ak Lwès.


text:
So leta lasante zize serye. Enn zom 57 an inn admet dan inite swin intansif lopital Dr A. G. Jeetoo depi yer, Lindi le 18 Desam, apre enn aksidan larout kinn arive ver 15hr dan Cassis.
Zom-la ti pe travers simin, oter kolez rwayal Port-Louis, kan enn motosiklet inn tap anplin avek li. Viktim-la inn transporte lopital Jeetoo ek motosiklist-la inn resevwar bann swin dan Wellkin Hospital. Sa zen zom 23 an-la inn fer enn lalkol test kinn revel negatif.
Lapolis Line Barracks inn ouver enn lanket pou determinn koz exak sa aksidan larout-la.


text:
Konpayi wofil
Zhejiang Yuanda Air separasyon Ekipman co, LTD. gen yon seri de PSA nitwojèn ak oksijèn dèlko, nitwojèn manbràn & dèlko oksijèn, sistèm pirifikasyon nitwojèn, frijidè lè seche rad, adsorption lè seche rad, lè filtre, separateur lè, lè fre pi fre, epi yo lajman ki itilize nan endistri nan petwòl, lwil oliv ak gaz , chimik, elektwonik, metallurgy, chabon, pharmaceutique, aerospace, otos, vè, plastik, manje, tretman medikal, grenn, elatriye. Avèk rechèch ane nan teknoloji......
Read More


text:
Rabu, 26 Februari 2014
manfaat mengkudu buat lele
manfaat mengkudu buat lele Ou te souvan konn tande pale sou itilite la nan sa a fwi yon sèl. Tit la se fwi a, men fwi a pa ka manje pou kont li. Dwe fwi a ap trete nan medikaman oswa remèd fèy anvan konsomasyon. Se fwi a ki soti nan Sidès Lazi te deklare ke yo gen benefis pou bese nivo kolestewòl , Lhoh .
Isit la se ehow.com gen yon lis sou kontni ak benefis sante nan noni nan kò nou an.
1. polisakarid
Plizyè kalite polisakarid prezan nan noni fwi tankou galaktoz , glike , ak asid glukuronik ki depi lontan te rekonèt kòm yon andirans gadyen nan mond lan medikal. Anplis de sa, twa kalite polisakarid tou te gen fonksyon anti-bakteri , e menm anti- kansè nan ak anti- timè.
2. Scopoletin
Sibstans ki sou sa yo ka pi ba san presyon se konsa ka ke konjesyon serebral pou anpeche yon moun nan pasyan ki gen tansyon wo . Sa a sibstans ki sou fitochimik ka fonksyone tou kòm yon anti-enflamatwa , e yo ka soulaje tèt fè mal. An reyalite, te klas la pwa nan maladi alzayme a kwè yo dwe kapab simonte ak fwi anmè kou fièl sa a. Si ou gen alèji , gen yon sibstans ki nan noni ka yon sèl sa a dwe itilize kòm yon antidot paske li gen fonksyon an nan anti-bakteri ak anti-chanpiyon kòm byen.
Kòm rapòte nan yon etid nan inivèsite University of Hawaii, noni satisfè 55% nan kò a bezwen fibre nan 100 gram prezantasyon, menm jan sijere pa Admisyon nan Alimantasyon Referans . Fwi a se tou ki ba nan grès ak 12% pwoteyin, ak gen vitamin C, B3 , potasyòm , fè, vitamin A, kalsyòm ak sodyòm.
Isit la se ehow.com gen yon lis sou kontni ak benefis sante nan noni nan kò nou an.
1. polisakarid
Plizyè kalite polisakarid prezan nan noni fwi tankou galaktoz , glike , ak asid glukuronik ki depi lontan te rekonèt kòm yon andirans gadyen nan mond lan medikal. Anplis de sa, twa kalite polisakarid tou te gen fonksyon anti-bakteri , e menm anti- kansè nan ak anti- timè.
2. Scopoletin
Sibstans ki sou sa yo ka pi ba san presyon se konsa ka ke konjesyon serebral pou anpeche yon moun nan pasyan ki gen tansyon wo . Sa a sibstans ki sou fitochimik ka fonksyone tou kòm yon anti-enflamatwa , e yo ka soulaje tèt fè mal. An reyalite, te klas la pwa nan maladi alzayme a kwè yo dwe kapab simonte ak fwi anmè kou fièl sa a. Si ou gen alèji , gen yon sibstans ki nan noni ka yon sèl sa a dwe itilize kòm yon antidot paske li gen fonksyon an nan anti-bakteri ak anti-chanpiyon kòm byen.
Kòm rapòte nan yon etid nan inivèsite University of Hawaii, noni satisfè 55% nan kò a bezwen fibre nan 100 gram prezantasyon, menm jan sijere pa Admisyon nan Alimantasyon Referans . Fwi a se tou ki ba nan grès ak 12% pwoteyin, ak gen vitamin C, B3 , potasyòm , fè, vitamin A, kalsyòm ak sodyòm.
Langganan: Posting Komentar (Atom)


text:
Li ena 24 an ek kouma boukou Morisyin, sa zen zom-la inn trouv lanplwa lo enn parmi bann bato Royal Caribbean. Sof ki nou konpatriot pa finn donn oken sign lavi depi Vandredi le 8 Desam. Konpagni maritim-la inn lans enn avi de-resers.
Dapre lapres deor, Morisyin-la, ki enn anplwaye lo bato Vision of the Seas kouma ‘pool attendant’, pa finn retourn dan so plas travay Vandredi. Se samem ki port-parol Royal Caribbean inn indike.
Dapre bann zimaz kamera surveyans, zen Morisyin-la inn trouve, pou dernie fwa, lo pon bato-la ver 18hr14, Zedi. Me li pann retourn dan so kartie par laswit, port-parol konpayi-la indike.
“Les garde-côtes américains ont été informés et une recherche générale a été effectuée sur le bateau,” li dir. Dapre bann indikasyon depi enn sours ofisyel, insidan-la inn prodwir 100 mil depi Cozumel, osi apel li kouma la terre des hirondelles, dan enn zonn ki pa trouv dan juridiksyon bann gardkot Amerikin. Akoz sa se marinn Mexicaine kinn pran rele.
Konpayi Royal Caribbean refiz pou kominik non morisyin-la pou linstan. Tandi bato-la inn prevwar fer enn vwayaz sink zour an mer apre kit Galveston dan leta Texas pou bann stop dan peninsul Yucatan dan sud-est Mexique ek Cozumel, ki situe dan l’est Yucatan.


text:
Yon konfwontasyon ant Palman ayisyen an ak Polis Nasyonal la pran yon
nouvo tounan Mèkredi, ak yon rezolisyon Chanm Bas la vote. Rotchild
François Jr. gen detay depi Pòtoprens.
Nan moman nouvèl yo fè konnen fenomèn ensekirite a bese nan kapital la,
sitiyasyon ki prezante a travè peyi a an jeneral fè kèk obsèvatè
kontinye mande kreyasyon yon lòt fòs akote lapolis pou bay
popilasyon an sekirite. Detay avèk korespondan nou nan vil Okay Jean
Hernst Eliscar.
Nan Plato Santral, yon moun mouri nan yon ensidan ki rive apre yon aksidan machin, dapre korespondan nou nan Mibalè, Jn-Christophe Collègue.
Fè klik sou ralonj anlè foto a pou w ka koute repòtaj sa yo.


text:
VIV KONMAN EN KRETYEN
Amelyor nou abilite pour prese—Servi byen kestyon
AKOZ I ENPORTAN: Si “panse dan leker en zonm i parey delo profon,” alor kestyon i parey en seo pour retir sa delo. (Pr 20:5, NWT) Bann kestyon i ed nou enplik bann ki pe ekout nou. Bann kestyon ki byen ganny prepare i fer ou konnen ki mannyer sa dimoun i vreman santi. Zezi ti servi byen kestyon. Ki mannyer nou kapab imit li?
KI MANNYER POUR FER LI:
Demann bann kestyon ki pou fer ou konn pwennvi en dimoun. Zezi ti demann kestyon pour konn pwennvi son bann disip. (Mt 16:13-16; be 238 ¶3-5) Ki kestyon ou kapab demande pour konn pwennvi bann dimoun?
Demann bann kestyon ki anmenn dimoun lo sa bon konklizyon. Pour koriz fason panse Pyer, Zezi ti demann kestyon e i ti donn li diferan swa. Sa ti fer Pyer tonm lo sa bon konklizyon. (Mt 17:24-26) Ki kestyon ou kapab demande pour fer sa dimoun tonm lo sa bon konklizyon?
Felisit bann ki pe ekout ou. Apre ki en profeser lalwa “ti’n byen reponn” Zezi ti felisit li. (Mr 12:34) Ki mannyer ou kapab felisit en dimoun ki’n reponn en kestyon?
GET PREMYE PARTI SA VIDEO DO THE WORK THAT JESUS DID—TEACH, APRE REPONN SA BANN KESTYON SWIVAN:
Akoz sa legzanp i pa en bon fason ansennyen menm si tou sa ki sa frer pe dir i vre?
Akoz nou pa devret zis eksplik sa lenformasyon?
GET DEZYENM PARTI SA VIDEO APRE REPONN SA BANN KESTYON SWIVAN:
Ki mannyer sa frer ti servi byen kestyon?
Ki lezot laspe dan son fason ansennyen nou kapab imite?


text:
Labonte ekstraordiner i ganny demontre anver Pol (12-16)
Lerwa leternite (17)
“Konbat dan sa bon lager” (18-20)
1 Delapar Pol en zapot Kris Zezi, par lord Bondye nou Sover ek Kris Zezi ki nou lespwar,2 pour Timote,* mon vre garson dan lafwa:Ki Bondye nou Papa ek nou Senyer Zezi Kri i donn ou lape, konpasyon* ek labonte ekstraordiner.*3 Zis parey mon ti ankouraz ou pour reste Efez ler mon ti pros pour al Masedwann, aprezan osi, mon demann ou pour donn lord serten sa bann dimoun pour pa ansenny en lot krwayans,4 ni pour enteres zot avek bann fo zistwar ek resers lo bann zanset. Pour fini kont, sa bann keksoz i initil, i zis fer dimoun dir bann keksoz ki zot pa kapab prouve dan plas koz lo keksoz ki sorti kot Bondye ki batir lafwa.5 Vreman, rezon ki mon donn sa lenstriksyon* se pour ki nou annan en leker pir, en konsyans kler ek en lafwa senser ki pou motiv nou pour kontan lezot.6 Par rezet sa bann keksoz, serten in konmans pran par dan bann konversasyon ki pa fer sans.7 Zot anvi vin bann ansenyan lalwa, me zot pa konpran ni bann keksoz ki zot pe koz lo la, ni bann keksoz ki zot pe ensiste lo la.8 Nou konnen ki Lalwa i bon si en dimoun i konpran ki mannyer pour aplik li,9 akoz i konnen ki lalwa pa’n ganny fer pour dimoun drwat me pour sa bann ki pa swiv lalwa ek bann rebel, bann ki move e ki annan en move lavi, ki enfidel e ki mank respe pour sa ki sen, bann ki touy papa ek manman, bann mertriye,10 dimoun ki komet imoralite seksyel,* bann zonm ki omoseksyel,* bann kidnaper, bann manter, bann ki pa gard zot promes* e ki fer lezot keksoz ki kont sa bon lansennyman*11 ki an armoni avek sa bon nouvel glorye ki sa Bondye ere in konfye mwan.12 Mon rekonesan anver Kris Zezi nou Senyer ki’n donn mwan lafors pour akonpli son minister akoz i’n konsider mwan fidel,13 menm si avan mon ti koz an mal lo Bondye, persekit lezot e mon ti arogan. Pourtan Bondye ti pran pitye* pour mwan akoz mon pa ti konnen ki mon ti pe fer e mon ti napa lafwa.14 Me Senyer in demontre en kantite labonte ekstraordiner anver mwan e mon’n ganny lafwa ek lanmour gras a Kris Zezi.15 Sa parol i vre e i merit ganny aksepte: Kris Zezi ti vin dan lemonn pour sov bann ki annan en move lavi e parmi zot, mwan ki pli pir.16 Kantmenm sa, i ti pran pitye* pour mwan konman sa enn pli pir pour ki Kris Zezi i kapab demontre tou son pasyans e fer mwan vin en legzanp pour sa bann ki ti pou annan lafwa dan li pour ganny lavi eternel.17 Ki nou Lerwa leternite, ki imortel* e envizib, sa sel Bondye, i ganny loner ek laglwar pour touzour e touzour. Amenn.18 Timote mon garson, sa lenstriksyon* ki mon donn ou, i an armoni avek bann profesi lo ou, pour ki ou kapab kontinyen konbat dan sa bon lager19 e an menm tan kontinyen annan lafwa ek en konsyans kler. Serten pa’n ekout zot konsyans e zot lafwa in pran fon parey en bato ki’n fer nofraz.20 Imene ek Aleksann i form parti sa bann. Mon’n livre zot avek Satan pour ki zot kapab ganny disiplinen e aprann pour aret koz an mal lo Bondye.


text:
Cette déclaration a été lue publiquement par l’ancien Premier ministre Evans Paul à Bois-Caïman, plaine du Nord, en présence du Président Jovenel Moise, du Ministre de la Culture et de la Communication, Limond Toussaint, et des parlementaires.
DEKLARASYON BWAKAYIMAN
Jodi a, lendi 14 daou 2017, nan Lakou Boukman, MÒN WOUJ, LAPLENNDINÒ, nou menm Prezidan JOVENEL MOÏSE ak anpil lòt otorite: Minis, Senatè, Depite, Jij, Direktè, Konseye, Delege, Vis Delege, Polisye, Majistra, Kasek, Asek ak anpil lòt pèsonalite, anpil natif natal BWAKAYIMAN, anpil pitit AYITI ki soti toupatou nan peyi a.
Nou menm vodouyizan, fidèl katolik, fidèl pwotestan, fidèl mizilman ak tout lòt kwayans lafwa k'ap viv ansanm nan BWAKAYIMAN.
Nou menm manm KRI BWAKAYIMAN (Konbit Pou Revalorize Imaj BWAKAYIMAN), ki kontan resevwa premye fwa yon chèf Leta, Prezidan Jovenel Moïse nan selebrasyon BWAKAYIMAN.
Nou menm peyizan kiltivatè BWAKAYIMAN ak tout lòt sitwayen Ayisyen ki fòme kominote BWAKAYIMAN AN.
DEKLARE, BWAKAYIMAN se LAKOU LIBÈTE.
BWAKAYIMAN se eritaj diyite, zansèt nou yo mouri kite, pou lònè tout AYISYEN ak respè dwa TOUT MOUN sou latè beni.
Se Isit la nan BWAKAYIMAN, FRANCOIS DUTY BOUKMAN AK CECILE FATIMA te frape tanbou rasanbleman pou kase chenn esklavaj la.
Se isit la nan BWAKAYIMAN, tout gran-gran paran nou ki t'ap soufri tribilasyon sistèm imilyasyon esklavaj la, te leve kanpe, louvri je yo, pou di NON. "Kole fè cho sou moun, koupe zòrèy yo, antere yo vivan ak tèt yo deyò badijonnen siwo pou foumi manje, jouk yo mouri, nan soufrans atwòs flajelasyon sistèm esklavaj la KABA".
Se isit la nan BWAKAYIMAN, nou antere pratik politik esklavaj, kote yo te konsidere anpil moun kòm byen yon ti gwoup moun.
Se isit la nan BWAKAYIMAN, nou te sèmante pou di NON, nou pa vle moun rete ak moun, nou pa vle pèsonn moun esklav okenn ti gwoup kolon, ki te gen pouvwa achte moun, revann moun, maltrete moun, fòse moun travay, san repo, san peye, pi mal pase zannimo.
Se isit la nan BWAKAYIMAN, nou batize prensip sakre TOUT MOUN SE MOUN, TOUT MOUN GEN MENM DWA.
Se isit la nan BWAKAYIMAN, zansèt nou yo te ranmase enèji konviksyon ak kouraj, pou revòlte kont move lavi, desepsyon eksplwatasyon kolonizasyon.
Se isit la nan BWAKAYIMAN, premye kout kòn lanbi lagè lendepandans peyi AYITI te lanse.
Se isit la nan BWAKAYIMAN, nou derape pelerinaj batay pou AYITI te vin granmoun tèt li.
Soti 14 daou 1791 isit la nan BWAKAYIMAN, rive premye janvye 1804 nan Gonayiv. Nou fè 13 zan nan wout.
Nou tonbe leve nan ravin koulèv, jou 24 fevriye 1802. Nou reziste LAKRÈTAPYEWO soti 4 rive 24 mas 1802. Nou fè kongrè VIV ANSANM pou kreye drapo nou nan LAKAYÈ, jou 18 me 1803. Chwal nou tonbe charye, fòs kouraj nou triyonfe VÈTYÈ, jou 18 novanm 1803. Nou fonde AYITI, premye peyi nèg endepandan nan Gonayiv, jou dimanch premye janvye 1804.
Apre 226 lane woulman tanbou rasanbleman Istorik patriyotik 14 daou 1791 la, nou rasanble jodi lendi 14 daou 2017 la nan BWAKAYIMAN, pou nou fè yon devwa MEMWA.
Memwa latèrè lesklavaj.
Memwa sakrifis zansèt nou yo.
Memwa rèl LIBÈTE.
Memwa kouraj konviksyon ak responsablite.
Memwa lagè pou lapè.
Memwa revolisyon pou respekte diyite tout moun, tout ras moun, tout kote, tout jenerasyon.
Memwa Boukman, Fatima, Mackandal, Jean Francois, Biassou, Tousen, Kapwa, Kristòf, Petyon, Rigo, Janjak Desalin ak tout nèg mawon, tout konbatan lalibète, nou dwe toujou bay ochan RESPÈ.
Memwa pou ti AYISYEN k'ap grandi konnen, BWAKAYIMAN se premye chapit listwa nou kòm PÈP, ki bay limanite leson LIBÈTE EGALITE FRATÈNITE.
Memwa pou n fè devwa nou nan BWAKAYIMAN, ki dwe jwenn imaj li merite, pou sa li reprezante nan listwa AYITI peyi nou ak nan listwa limanite.
Memwa pou nou sonje, anplis BWAKAYIMAN, Boukman te bay lòd, pou jou 14 DAOU 1791 la, lanbi kongrè revolisyon kont lesklavaj kònen anpil kote nan peyi a. Konsa, tanbou te frape nan kanpèch-Lakil Dinò, nan lakou Dereyal Limonad, nan Soukri Danach-Gonayiv, nan Laplenn Okay Difon, elatriye.
Devwa memwa sa a dwe fèt chak ane, soti 14 rive 23 daou isit la nan BWAKAYIMAN.
Devwa memwa pou Leta, Pati Politik, Ministè Kilti, Ministè Touris, ISPAN, Istoryen, Inivèsite, Biwo Etnoloji, Akademi Kreyòl, Teyat Nasyonal, Lekòl, Elèv, Etidyan, Pwofesè, Intèlektyèl, Dyapora, Ekriven, Jounalis, Ougan, Manbo, Pè, Pastè, Imam, Atizan, Atis, Achitèk, Enjenyè, Ouvriye, Komèsan, Endistriyèl, Jesyonè, Sosyològ, Antwopològ... kreye kondisyon, ankourajman pelerinaj temwayaj RESPÈ, chak jou isit la nan BWAKAYIMAN.
Devwa memwa angajman pou nou reyalize PWOJÈ NASYONAL, MEMORYAL BWAKAYIMAN PATRIMWAN ISTORIK LIBÈTE.
Devwa memwa pou bay tèt nou plis ògèy, plis motivasyon, pou garanti LAVI MIYÒ, pou tout AYISYEN, toupatou, nan PEYI nou, AYITI.
DEKLARASYON BWAKAYIMAN 14 DAOU 2017 la, se yon sèman ANGAJMAN LETA ak tout sosyete PEYI A, pou bay ekzanp yon veritab LESPRI VIV ANSANM PATRIYOTIK NAN AYITI, makònen ak aksyon devlopman sosyal, ekonomik, kiltirèl, nou dwe mennen toutan, pou kenbe flanbo LIBÈTE ak PWOSPERITE INIVÈSÈL.
FÈT NAN BWAKAYIMAN, AYITI, JOU 14 DAOU 2017.


text:
Bazar i ede promot leritaz Sesel
30-April-2013
Sa bazar, ki ti fer Domaine de Val des Près Au Cap, ti parmi bann aktivite pour mark lazournen enternasyonal pour leritaz.
En varyete pla ek manzay kreol e labwason lokal tel ki kalou ti anvant pour sa lazournen.
Ti osi annan bann diferan group tel ki trwazyenm az ki ti pe egzibit e vann bann travay lakoutir tel ki kousen, sak ek tapi ki zot in fer zot menm.
Konsey nasyonal pour bann dimoun avek dezabilite ti osi la avek en varyete prodwi artizanal.
Bann lezot keksoz ki bann viziter kot sa bazar ti kapab vwar ti bann lobze ki ti ganny servi lontan sirtou bann lobze ki dimoun ti servi dan lakwizin.
Send your comment :


text:
Jwèt Imitation. Jwèt sou entènèt entimidasyon ka jwe li nan kategori sa a. Flash jwèt entimidasyon - se yon bon fason yo soulaje strès apre travay yon jou difisil a. Chak yonn nan nou renmen yo dwe nan wòl la nan direktè oswa chèf, ki souvan gen bagay sa yo tankou entimidasyon. Jwèt sou entènèt pou gratis sou sit sa a. Sit nou an tou se moun rich nan jwèt Imitation nan moun. Plis pase yon lòt moun kòm plezi nan tèt yo ???
Men chire advèsè a, oswa jis bat pristavuchie chèf, kidonk grav pini l 'pou yon jou fwistre. ## Jwèt Imitation ## flash jwèt entimidasyon ## jwèt sou entènèt entimidasyon


text:
ybell@fanmilavalas.net
samedi 31 janvier 2009
BAY PEYIA YON CHANS
Nan yon sosyete genyen tout sòt moun, e tout moun se moun nou pa gen dout sou sa. Yonn nan rezon prensipal ki fè nap batay nan politik, se pou envèsti nan moun , se pou amelyore kalite sitwayen yon sosyete bezwen chak jou pi plis. Pati politik yo empòtan anpil nan yon peyi , nou pap bliye enpòtans chak lòt enstitusyon ki konpoze èskèlèt leta-a. Chak enstitusyon gen ròl kapital yo ka jwe pou leta mache byen. Nap souliye tou andedan chak enstitusyon sa yo gen yon òganigram sa vle di tout bagay enpòtan e tout moun jwe yon patisyon pou fè sistèm nan vanse. Nap mete aksan sou yonn nan moun ki dwe jwe yon gran ròl , e nap presize si ou ta vle ròl ki pi enpòtan menm se antèt la, sa vle di moun kap dirije-a.Yon dirijan dwe gen tèt li anplas, san sa ou pa gen kalite rekòmande pou ta jwe ròl enpòtan sa –a. Nan menm chèn lide sa-a nou vle presize ke yonn pa fèt pou pran plas lòt, si sa fèt ap genyen kakofoni oubyen anpil dezòd. Yo pa jan fòse yon moun okipe yon pòs ke li pa kalifye pou li sof si pa genyen lòt moun menm ki ta kalifye pou menm pòs sa. Enterè pèsonèl dirijan fè yo avèg trè souvan. Lè yon kamyon genyen yon avèg kòm chofè lap chavire machinnan. Refleksyon sa-a valab pou tout lòt bagay tankou Leta ak enstitusyon. Souvan tou yon dirijan ap fonksyone, swivan jan lap aji ou wè se tankou yon chofè tèt mato lap aji . Nan ka sa yo se echèk sou echèk nap konte,
Yon moun ki fè pati de ekip sa-a ,si li pa denon sa epi bat pou redrese sitiyasyon sa-a li se yon konplis. Se pou sa jodi-a nap akize pou laverite e pou listwa moun yo ki nan lavalas ki pran pòz dirijan pou rezon ekonomik sèlman-an. Nap di yo atansyon paske yap fè tò non sèlman a tèt yo, anmèmtan yap kontri bye pou kraze òganizasyon politik la ke majorite moun kwè ladannan. Nap mande doktè Maryse Narcisse , doktè Roudy Herivaux, Doktè Charlot elatriye pou yo reflechi byen si yon dirijan ta chwazi yon kouturyè pou ki ta travay nan lopital nan plas yo, Eske yo tap panse ke se nòmal pwiske se koutiryè li ye, ka koud sa vle di li ka koud tout bagay, mèm pati nan kò moun li ka koud tou ? Epi tou pandan nap regle Zafè pèsonèl nou map mande nou bay Prezidan Aristide yon chans poul ka tounen nan peyil, epi bay Peyia yon chans tou. Alors :Chaque chose a sa place et il y a une place pour chaque chose, mèsi.
ybell@fanmilavalas.net
ybell@fanmilavalas.net
Publié par Fanmi Lavalas à 08:54
Aucun commentaire:
Inscription à : Publier les commentaires (Atom)