text:
T. P. O'Connor
B'e Tómas de Paor Ó Conchobhair (Beurla: Thomas Power "T. P. " O'Connor, Baile Átha Luain,[1] 5 an Dùbhlachd 1848 - Lunnainn, 18 an t-Samhain 1929), fear-naidheachd,[2] agus fear-iomairt Pàrtaidh nàiseantach na h-Èireann, a bharrachd air a bhith na bhall phàrlamaid airson Liverpool Scotland[3] (an sgìre mu thimcheall Sràid na h-Alba, ann am Poll a' Ghruthain, Sasainn), fo bhraiste Partaidh Nàiseantachd na h-Èireann eadar 1885 agus 1929. Bha Ó Conchobhair an sàs ann an iomairt airson neo-eisimeileachd na dùthcha aige fad a bheatha, an dà chuid taobh a-staigh na h-Èireann agus thall thairis ann an Sasainn cuideachd. A thuilleadh air sin, bha e uamhasach ainmeil mar fhear-aithis cuideachd is e na eòlaiche na Prùise. Thug e ceum ann an Eachdraidh agus Cànain ann an oilthigh na Gaillimhe[4] agus bha e fileanta san Fhraingis is sa Ghearmailtis.


c: text/html

text:
Comhairle Earra-Ghàidheal is Bhòid
'S e aon de na 32 comhairlean na h-Alba a tha ann an Earra-Ghaidheal agus Bòd (Beurla: Argyll and Bute).
Suidheachadh[deasaich | deasaich an tùs]
Tha Comhairle na Gàidhealtachd, Comhairle Pheairt is Cheann Rois, Comhairle Shruighlea agus Comhairle Dhùn Bhreatainn an Iar timcheall oirre. Tha Loch Laomainn air àird an ear dhith.
'S e Lochgilphead prìomh-bhaile ionadail na chomhairle.
Bha a’ chuid as motha de dh’ Earra-Ghaidheal agus Bòd a’ buntainn don t-siorrachd traidiseanta Earra-Ghàidheal seach leth-eilean A' Mhorbhairn a tha aig Comhairle nan Eilean an-diugh. Tha e a’ gabail a-steach an Eilean Bhòid cuideachd a bha aig Siorrachd Bhòid agus am pàirt iarrach den t-Siorrachd Dhùn Bhreatainn.
Bailtean[deasaich | deasaich an tùs]
Eileanan[deasaich | deasaich an tùs]
Àitichean eile[deasaich | deasaich an tùs]
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
Comhairle Cathair Obar Dheathain | Comhairle Shiorrachd Obar Dheathain | Aonghais | Earra-Ghaidheal agus Bòd | Comhairle Chlach Mhanainn | Comhairle Dhùn Phris is Gall-Ghaidhealaibh | Comhairle Cathair Dùn Dè | Comhairle Shiorrachd Àir an Ear | Comhairle Dhùn Bhreatainn an Ear | Comhairle Lodainn an Ear | Comhairle Shiorrachd Rinn Friù an Ear | Comhairle Dhùn Èideann | Comhairle na Eaglaise Brice | Comhairle Fhìobha | Comhairle Ghlaschu | Comhairle na Gàidhealtachd | Comhairle Inbhir Chluaidh | Comhairle Mheadhan Lodainn | Comhairle Mhoireibh | Comhairle nan Eilean | Comhairle Shiorrachd Àir a Tuath | Comhairle Shiorrachd Lannraig a Tuath | Àrcaibh | Comhairle Pheairt is Cheann Rois | Comhairle Shiorrachd Rinn Friù | Comhairle nan Crìochan | Sealtainn | Comhairle Shiorrachd Àir a Deas | Comhairle Shiorrachd Lannraig a Deas | Comhairle Shruighlea | Comhairle Dhùn Bhreatainn an Iar | Comhairle Lodainn an Iar

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Salvador Allende
B’ e Salvador Allende Gossens (Valparaiso, 26mh An t-Ògmhios 1908 - Santiago de Chile, 11mh An t-Sultain 1973), lighiche agus fear-poileataigs às An t-Sile.[1] Chaidh e a thaghadh ceann-suidhe ann an 1970, an dèidh na taghaidhean nàiseanta is e os cionn co-bhann leis an canadh Aonachd Phoibleach (Spàinntis: Unidad Popular).[2]
B’ fheudar dha a bhith an dùthaich a stiùireadh gu ruige deireadh 1976 ach thug An t-Arm, daoine an làimh dheis agus Na Stàitean Aonaichte ionnsaigh airsan air an 11mh An t-Sultain 1973, is chuir sinn crìoch gu h-obann dha na h-atharrachaidhean sòisealta a bhathar a’ cur air dòigh aig an àm. Chaochail e is An t-Arm a’ leigeil bomaichean air Lùchairt a’ Chinn-suidhe. [3] Chuir e làmh na bheatha fhèin nuair a bha e air a chuairteachadh leis na Feachdan Armachd, is e a’ dìon an Riaghaltais gus a bhàsaich e. Rinn an saoghal air fad bròn leis cho gaisgeach is cho truagh ‘s a bha sin.[4]
Fhuair e am Duais Christa Leem ann an 2007[5] agus an Duais Lenin ann an 1972. Tha nighean a’ bhràthar, Isabel Allende, uabhasach ainmeil gus an latha an-diugh mar ùghdair.[6]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Memoria Chilena
- ↑ Salvador Allende
- ↑ Salvador Allende
- ↑ Stòras Salvador Allende
- ↑ Un dels nostres
- ↑ Club Cultura


text:
Stendhal
B’e Marie-Henri Beyle neo Stendhal ùghdair Fraingeach a bha an sàs ann an litreachas fad a’ chiad leth na 19mh linne. Rugadh e ann an Grenoble air an 23mh latha dhen Fhaoilleach 1783 agus chaochail e ann am Paris air an 23mh latha dhen Mhàrt 1842. Chleachdadh e tòrr ainmean pinn, mar eisimpleir Louis Alexandre, Anastase de Serpière agus Bombet[1], a bharrachd air Stendhal agus Stendalis[2]
Chaidh e dhan Arm ann an 1800, is bha e gu math trang ag obair mar fhear-riaghlaidh an Airm ri linne Iomairt an Ruis ann an 1812. Bha e uabhasach dèidheil air an ealain agus air An Eadailt is rinn e tòrr tursan an siud. Thòisich e a’ sgrìobhadh abaltanan mothachail mar L'Histoire de la peinture, (Gàidhlig: Eachdraidh a’ Pheantaidh), a thòisich e ann an 1817. Ach chleachd e an t-ainm “Mgr. Stendhal, oifigear eachraidh” (Fraingis: ”M. de Stendhal, officier de cavalerie”) airson na chuir e sa chlò san Roimh, ann an Napoli agus ann am Firenze anns an Sultain 1817[3]. Fhuair e an t-ainm pinn sin bhon Bhaile Stendal anns a’ Ghearmailt, far an do rugadh Johann Joachim Winckelmann, tràchdair ealaine agus àrceolaiche ainmeil aig an àm ud sin is a bharrachd air sin bha Stendhal a’ fuireach faisg air a‘ bhaile sin eadar 1807 agus 1808 nuair a bha e a’ sùgradh Wilhelmine de Grisheim. Chuir e an litir H anns an ainm airson gum biodh coltas na bu Ghearmailtiche air, leis gu robh e ag iarraidh gum bìte ga fhuaimneachadh mar «Standhal »[4].
Sgrìobh e Le Rouge et le Noir (1830), La Chartreuse de Parme (1839) agus Lucien Leuwen (nach do chrìonaich e). Thathar dhen bheachd gu bheil a chuid bildungsroman (nobhailean ionnsachaidh) cho cudromach mar na sgrìobh Honoré de Balzac, Victor Hugo, Gustave Flaubert agus Émile Zola, seach gur e fear dhe na sgrìobhadairean Fraingeach na bu chliùitiche na 19mh linne a bh’ann. Lorgaidh Stendhal “am fìoras, am fìoras searbh” anns na nobhailean aige, a sgrìobh e ann an nòs caomhnach dùinte, làn sgrùdaidhean eòlais-inntinn. ‘S e sgeulachdan mu dheidhinn òganaich romansach beothail, làn faireachdainnean is leis a’ ghlòir na inntinn, a th’ann a’ mhòr-chuid dhe na leabhraichean a sgrìobh Stendhal.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]


text:
Coinneamh Eastern Airways
Thuirt a' chompanaidh Eastern Airways gu bheil iad deònach a dhol an sàs ann an còmhraidhean mun t-seirbheis aca eadar Steòrnabhagh agus Obar Dheathain.
Thòisich luchd-obrach na h-ola anns na h-Eileanan an Iar a' gearan bho chionn fhada nach eil an t-seirbheis freagarrach dhaibh.
Tha iad ag ràdh gu bheil am pleana a' siubhal aig àm ann am meadhan an là a tha a' ciallachadh gu bheil iad a' call là aig ceann gach turas dhan Chuan a Tuath.
Tha fear de chomhairlichean Loch a Tuath an Leòdhas, Dòmhnall Crichton, am measg na th' air a bhith a' feuchainn ri fuasgladh a lorg, is tha e ag ràdh gur e adhartas a th' ann gu bheil a' chompanaidh airson bruidhinn mun t-suidheachadh.
"Cha creid mi nach eil a h-uile duine a' smaoineachadh gu bheil an t-seirbheis a tha iad a' faighinn bho Eastern Airways math, ach 's e nach eil an clàr-ama ceart aca agus chan eil e comasach dha na balaich a tha ag obair anns an roinn sin (roinn na h-ola) faighinn dhachaidh agus faighinn dhan obair ann an aon là.
"Tha aca ri dhol gu Inbhir Nis is an uairsin bho Inbhir Nis gu Steòrnabhagh is tha sin a' toirt a-mach dà là às na làithean a th' aca dheth", thuirt e.
Thuirt an Comhairliche Crichton cuideachd gum biodh buannachdan ann do dh'Eastern Airways fhèin nach rachadh an clàr-ama atharrachadh.
"Tha mi a' smaoineachadh gu bheil na h-àireamhan (air an t-seirbheis) a' dol sìos air sgàth 's nach eil an clàr-ama freagarrach dha daoine a tha a' siubhail air ais is air adhart gu Obar Dheathain.
"Nam biodh iad ag atharrachadh a' chlàir-ama, tha mi a' smaoineachadh gum biodh na h-àireamhan a' dol suas is gur e rud gu math prothaideal a bhiodh ann dhan chompanaidh", thuirt e.


text:
‘Cha bhi trod ach an cuid aodaich’
Nach iomchaidh an seanfhacal sin? A-rèir cuid bidh na bùithtean-aodaich falamh ann an ùine nach bi fada. Tha ‘Cogadh nan drathairs’ a’ dol eadar an Roinn Eòrpa ‘s Sìna: tha na h-ùghdarrasan a’ gearain gu mòr gu bheil cus aodaich a’ tighinn a-steach bho Shìna ‘s tha iad air an cuid cuotathan air briseadh. Mar sin tha bogsaichean-stòraidh air an glacte aig a h-uile baile-puirt san Roinn Eòrpa, a h-uile fear aca làn le aodaich airson cruinnichean an fhoghair ‘s a’ gheamhradh. Tha feadhainn den na bùithtean-mòra a’ sealltainn air cuisean gu h-iomagaineach ach cha b’ fheàrr leotha rudeigin a ràdh air sgàth ‘s gu bheil eagal orra gun dèan sin cron mòr air an ìomhaigh aca. Nas miosa buileach chaidh an gnìomhachas-aodaich san Roinn Eòrpa a thilgeil dhan t-sitig, chan eil mòran àiteachean air fhàgail san dùthaich seo mar eisimpleir far an dèan aodaich nas saoire iad na na Sìonich. Dè thachair dhan luchd-obrach a bha an sàs an gnìomhachas-aodaich san Roinn Eòrpa? Chaidh iad dhan t-sitig cuideachd ach cha do chuala sinn mòran mu a dheidhinn.
Tha mòran stuth eile a tighinn bho Sina cuideachd, bhathar gu leòr a tha lìonadh na sgeilpean againn sna sràidean mòra. Tha rudeigin a’ cur dragh orm ge-tà, chan eil sinn a’ dèanamh mòran bhathar san dùthaich fhèin a-nis ach ciamar a tha an t-eaconamaidh a’ cumail a’ dol? Tha mi amharasach gur e chan eil ach aon adhbhar airson sin; tha a h-uile duine a’ ruith mu cuairt na bùithtean le làmh loma-làn de chairtean-creideas. Chan eil mi a’ tuigsinn eaconamas idir ach ‘s e sin mo bheachd-sa, ged ‘s a tha e mi-shaidheansail, agus dè thachras nuair a bhios an creideas sin seachad?
Co-dhiù, chuir an cuspair sin nam chuimhne dàn a chaidh a sgrìobhadh le Anne Frater, thog mi am pìos mu dheireadh às.
‘Ach, an dèidh ùine
thàinig an geamradh
agus tha chumhadh an t-aodach lom
le na snàithean brèagha
agus na dathan soilleir
a-mach am fuachd,
agus cha robh feum
anns na beairtean ùra
Lorg iad am bodach
agus chunnaic iad a’ bheairt,
agus chunnaic iad an clò
ach cha b’ urrainn dhaibh’
a’ bheairt obrachadh,
oir bha i air fàs meirgeach
agus bha am bodach marbh.'


text:
Alex van Halen
'S e cluicheadair nan drommaichean ainmeil às na Tìrean Ìsle a th' ann an Alex van Halen[1] (Ainm slàn: Alexander Arthur van Halen, Amsterdam, 8 an Cèitean 1953).[2] Tha van Halen a' buinntinn do theaghlach làn sàr cheòladairean: b' e athair, Jan van Halen, cluicheadair saxofòn agus clarinette. 'S ann às an Innd-Innse a bha a mhàthair, Eugenie van Beers. Dh'fhàg na van Halen an dùthaich aca ann an 1962 is chaidh iad gu Pasadena, ann an Calafòrnia, far a stèidhich e an còmhlan ciùil Van Halen, ann an 1972, leis a bhràthair beag Eddie.[3]


text:
Na deugairean as sona a th’ann an Alba
Sonas na h-Alba ceangailte ri càirdeas math agus beathan
sòisealta làidir
Tha deugairean na h-Alba am measg an fheadhainn as toilichte a
tha san Roinn Eòrpa agus ann an Ameireaga a-Tuath, a-rèir
sgrùdadh.
Thuirt òganaich na h-Alba ann an trì roinnean aois
eadar-dhealaichte gun robh iad riaraichte "gu mòr" lem beatha.
Bha an fheadhainn a chaidh a cheisneachadh aig aois 11, 13 agus
15. B'e an fheadhainn aig aois 11-bliadhna a bha na bu thoilichte,
agus 91% dhiubh ag ràdh gun robh iad glè thoilichte, ann an coimeas
ri 87% aig aois 13-bliadhna agus 84.5% aig aois 15-bliadhna.
Tha luchd-sgrùdaidh ag ràdh gu bheil an ìre riarachais seo a'
tighinn bho chàirdean agus beathan sòisealta math a bhith aca.
"Mar as trice tha òganaich na h-Alba gu math sòisealta agus chan
eil iad idir fad às," arsa an t-Ollamh Jo Inchley, aon den
luchd-sgrùdaidh.
Bha triùir no barrachd charaidean aig cha mhòr a h-uile deugaire
Albannach a bha 13-bliadhna. Tha sin gan cur aig mullach a' chlàr
co-dhùnaidh eadar-nàiseanta.
Agus tha Albannaich a tha 13 is 15-bliadhna am measg an
fheadhainn as dualtaich a bhith a' caitheamh ceithir no barrachd
feasgairean gach seachdain còmhla ri caraidean.
Ach chan eil an sgeulachd gu lèir cinnteach. Ann an coimeas ris
na h-aon bhuidhnean aoise ann an Sasainn, bidh òganaich ar dùthcha
a' toiseachadh a' smocadh nas tràithe, a' dèanamh nas lugha de
dh'eacarsaich agus ag ithe nas lugha de mheasan.
Tha Albannaich a tha 15-bliadhna cuideachd anns an deichnear as
àirde airson a bhith ag òl cus deoch làidir.
Chaidh faisg air 7,000 leanabh Albannach aig aois sgoile a
thaghadh air thuaiream airson pàirt a ghabhail anns a'
cheisneachadh, a chaidh eagrachadh le luchd-sgrùdaidh aig Oilthigh
Chill Rìmhinn. Chaidh 200,000 ceisteachan gu h-iomlan a
lìonadh a-steach le daoine òga ann an 43 dùthaich
eadar-dhealaichte.
Na deugairean as sona a th’ann an Alba
Is e dìreach an dreachd goirid den sgeulachd seo a tha ri
fhaighinn anns a' Ghàidhlig. Cliog air a' phutan What? gu h-àrd gus
an dreachd seo a leughadh.


text:
Devanāgarī
S' e Aibidil abugida[1] a chleachdar gus iomadh cànan a sgrìobhadh, mar samscruta, an hindi, an neapali, am marathi, an caismiri, an sindhi, am bihari, am bhili, an konkani air neo am bhojpuri. S' e fear dhe na abaidilean nas cumanta anns Na h-Innseachan agus Neapal a th'ann an devanagari (ann an samscruta: देवनागरी, IPA: d̪eːʋˈnaːɡri).
Samhlaidhean Devanāgarī[deasaich | deasaich an tùs]
Ann an devanagari sgrìobhar gach uile fuaimreag fo na connragan neo os an cionn: a thuilleadh air sin thathar a’ sgrìobhadh feadhainn air an t-soidhne guthach AA air an taobh dheas, ach thathar a’ sgrìobhadh an soidhne guthach I air an taobh chlì. Mìneachaidh an clàr gach uile fuaimreag a leanas: seallaidh an colbh "Litir" an litir fhèin gun fhuaimreag, "Soidhne còmhla ri [p]" a’ chonnrag air a cleadhadh còmhla ri fuaimreag, an turas seo leis an litir "p"; "Ainm Unicode" an t-ainm aig gach fuaimreag ann an Unicode; tha an colbh IPA a’ sealltainn na litrichean ann an aibidil fuaim-eòlasach eadar-nàiseanta co-fhreagrach leis an fhuaimneachadh hindi dhen litir devanagari.
Feumar an litir a fhuaimneachadh mura sgrìobhar fuaimreag sam bith. Feumar viraama/halant a chleachdadh gus dì-fhuaimreag a sheallltain.
Dhen fheadhainn seo, cha chleachdar ळ ann an hindi. Cleachdar a h-uile càil ann am marathi.
Sgrìobhar na h-Àireamhan ann an Devanāgarī mar a leanas:
Fir eile[deasaich | deasaich an tùs]
Ceanglaichean A-mach[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]


text:
Domhnall II na h-Alba
Domhnall II na h-Alba (Domnall mac Causantín ) Rìgh Alba 889-900 . Mac Rìgh Còiseam I agus co-ogha ri Eochaid agus Còiseam II a lean e mar Rìgh.
Ghabh Domhnall grèim air cathair-rìgh na h-Alba bho Giric, a bha a riaghladh le Eochaid, a bha air brathair athair Domhnall a mharbhadh. Le bàs Giric chaidh Eochaid fhuadachadh bhon dùthaich agus mar sin fhuair Domhnall grèim air an rìoghachd.
'Sann fo Domhnall II a chaidh Rìoghachd Srath-Chluaidh a chuir fo cheannsail le nan Gaidheil agus mar seo gu ìre a stèidheachadh Rìoghachd Alba; leis fhein air ainmeachadh ann an eachdraidh bhliadhnail Ullaidh mar Rì Alban seach direach Rex Pictorum mar a chaidh na rìghrean roimhe ainmeachadh. Bha an t-àm riaghladh aige ann nuair a thoisich na Lochlannaich a ceannsachadh an Alba a' Deas eadar Alba agus na dùthchan Sassanach le greim a ghabhal air an talamh an aite direach goid bho na daoine airson a chiad turas. Bha na Lochlannaich mur tha air Alba a' Tuath a fhaighean fo smachd.
'Se Rìgh Domhnall II a chiad duine a chaidh ainmeachadh mar Rìgh na h-Alba ( no Rì Alban san Sean Gàidhlig ) leis a bhàs anns a bhliadhna 900. Roimhe, 'se Rìgh nan Cruithnich no Rìgh na Fhortreann. Gu tric tha daoine a coimhead ris an atharrachadh seo mar aoibhle airson breith Rìoghachd Alba ach chan eil moran a thachair ann an àm Domhnall a toirt cuideam don bheachd is. Bha far-ainm aige, dásachtach , le ciall ruidigein coltach ri 'Gloic' anns an sean chànan. Tha feadhainn dem beachd gu bheil seo is coireach ri cho mì-stòlda 'sa bha an rìoghachadh aige le ùine air a chuir seachad a cogadh an aghaidh na Lochlannaich. Tha beachd eile ann gun d'fhuair e an t-ainm seo trobh cuir sìos air an t-eaglais no trobh cìsean robh àrd. Chan eil cinnte ann ach tha am fan-ainm seo dha dheanamh le mì-choltach mar stèidheadair Alba.
Aistidhean co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
Teisteanas[deasaich | deasaich an tùs]
Air a tharraing, agus eadar-theangachadh, bho :


text:
Ailig Salmond
'S e neach poileataigs a tha ann an Ailig Salmond (rugadh 31 an Dùbhlachd, 1954, Gleann Iucha).
- Na cheannard de Phàrtaidh Nàiseanta na h-Alba
- Mar BhPA tha e a' riochdachadh: Gordon, air a' cheann an ear-thuath
- Na Phrìomh-Mhinistear ann an Riaghaltas na h-Alba, bhon Chèitein 2007 air adhart
- Às déidh dhan bhòt san Reifreann air Neo-eisimealachd na h-Alba 2014 a dhol ’na aghaidh, thuirt e gum biodh e aʼ leigeil dheth a dhreuchd mar cheannard aʼ Phàrtaidh Nàiseanta san t-Samhain, agus às déidh sin a dhreuchd mar Phrìomh-Mhinistear na h-Alba.
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- BBC Naidheachdan: Sùil air: Ailig Salmond
- BBC Naidheachdan: Salmond a’ falbh an dèidh bhòt an aghaidh neo-eisimeileachd, 2014-09-22
- BBC Naidheachdan: Mar a chaidh gabhail ri brath Mhgr Salmond, 2014-09-22
Dòmhnall Mac an Deòir • Eanraig MacGillÌosa • Seac MacConaill • Ailig Salmond


text:
Ceithir-cheàrnach
'S e ceithir-cheàrnach an t-ainm a th' air poileagan aig a bheil ceithir ceàrnan, goban, no taobhan. Faodaidh e bhith sìmplidh no fèin-thrasnaidh, dronnach no cuasach. Tha dà thrastan aig ceithir-cheàrnach, agus ma tha e sìmplidh 's e suim nan ceàrnan a-staigh 360°.
Susbaint
Ceithir-cheàrnaich dhronnach[deasaich | deasaich an tùs]
'S e na ceithir-cheàrnaich dhronnach a dh' aithnichte nas fheàrr, agus tha ainmean sònraichte aig cuid dhiubh.
Trapesium[deasaich | deasaich an tùs]
'S e trapesium (facal Laideann leis an iolra: trapesia) a th' ann ma tha paidhir thaobhan co-shìnte aig a' cheithir-cheàrnach. Tha na ceàrnan ∠BAD agus ∠ADC co-leasachail, mar a tha na ceàrnan ∠ABC agus ∠BCD.
Parailealogram[deasaich | deasaich an tùs]
Ma tha an dà phaidhir thaobhan co-shìnte, 's e ceithir-cheàrnach co-shìnte no parailealogram mar ainm air. Tha trastain a' pharailealograim a' dèanamh dà leth air a chèile. Tha na taobhan mu choinneamh den aon fhaid agus tha na ceàrnan aig goban mu choinneamh co-ionnan.
Rombas[deasaich | deasaich an tùs]
Ma tha parailealogram ionnan-thaobhach, canar sinn rombas ris. Tha trastain an rombais a' trasnadh aig ceàrn ceart. 'S e parailealogram agus trapesium a th' ann an rombas agus tha e a' sealbhachadh feartan nan cumaidhean ud.
Ceart-cheàrnach[deasaich | deasaich an tùs]
Ma tha parailealogram ionnan-cheàrnach, canar sinn ceart-cheàrnach ris. Tha faid nan trastan co-ionnan agus 's e ceàrn ceart a th' anns gach gob. 'S e parailealogram agus trapesium a th' ann an ceart-cheàrnach agus tha e a' sealbhachadh feartan nan cumaidhean ud.
Ceàrnag[deasaich | deasaich an tùs]
Ma tha rombas ionnan-cheàrnach, no ceart-cheàrnach ionnan-thaobhach, canar sinn ceàrnag ris. 'S e ceart-cheàrnach, rombas, parailealogram agus trapesium a th' ann an ceàrnaig agus tha i a' sealbhachadh feartan nan cumaidhean seo uile. A bharrachd air sin 's e ceithir-cheàrnach riaghailteach a th' innte.
Ceithir-cheàrnaich chearclach agus bheantainneach[deasaich | deasaich an tùs]
Ma ghabhas gach gob a' cheithir-cheàrnaich a' lorg air cearcall, 's ann cearclach a tha an ceithir-cheàrnach agus tha feartan eile aige.
Ceàrnan aig goban mu choinneamh[deasaich | deasaich an tùs]
'S ann co-leasachail a tha na ceàrnan aig goban mu choinneamh ceithir-cheàrnaich cearclaich sam bith.
Trapesium co-chasach[deasaich | deasaich an tùs]
Ma tha trapesium cearclach tha e co-chasach. Tha loidhne cothromachaidh aige. Tha an aon fhaid aig na taobhan claon agus 's ann co-ionnan a tha na ceàrnan aig gach ceann nan loidhnichean co-shìnte.
'S e cuisean sònraichte de thrapesium cearclach a th' ann an ceart-cheàrnach agus ceàrnag.
Ceart-cheàrnaich bheantainneach[deasaich | deasaich an tùs]
Tha ceithir-cheàrnach beantainneach ma tha gach taobh dheth na bheantan ris an aon chearcall shnaighte. Ma tha e co-chasach, 's e itealag a th' ann. Tha a dhà de na taobhan a tha dlùth ri chèile co-ionnan agus tha an dà eile den aon fhaid cuideachd. 'S e an loidhne chothromachaidh an trastan as mò. Tha an trastan seo a' dèanamh dà leth air an trastan eile agus tha iad a' trasnadh aig ceàrn ceart.
'S e cuis sònraichte de dh' itealaig a th' ann an rombas agus ceàrnag.
Ceart-cheàrnaich dhà-mheadhanach[deasaich | deasaich an tùs]
Ma tha ceithir-cheàrnach beantainneach agus cearclach tha cuairtchearcall agus cearcall snaighte aige. San fharsaingeachd, chan eil an dà chearcall co-mheadhanach. Nam biodh, b' e ceàrnag a bhiodh ann.