text:
Bha mi a-riamh den bheachd gu bheil ceòl na Gàidhlig san là an-diugh fada ro fhad' air ais. Mar eisimpleir, chunnacas bho chionn ghoirid farpais ‘Nòs Ùr’ ga shanasachadh. Bhiodh seo math ach tha e coltach gur ann fon sgèith ‘trad’ a bhios e. Mar sin dheth, ‘s dòcha gum faigh sinn fonn ùr no dhà ach sann san aon cheòl sean-nòsach sa bhios e.
Taigh na Croiche
Beachdan bhon t-saoghal fodha.
25/03/2016
Ceòl ùr-nòsach Basgach an Alba
Bha mi a-riamh den bheachd gu bheil ceòl na Gàidhlig san là an-diugh fada ro fhad' air ais. Mar eisimpleir, chunnacas bho chionn ghoirid farpais ‘Nòs Ùr’ ga shanasachadh. Bhiodh seo math ach tha e coltach gur ann fon sgèith ‘trad’ a bhios e. Mar sin dheth, ‘s dòcha gum faigh sinn fonn ùr no dhà ach sann san aon cheòl sean-nòsach sa bhios e.
22/09/2015
Gàidhlig druim na muice. Mar gum biodh...
Nach sinn a rinn gàire. Agus carson nach dèanadh. Tha seo fada, fada nas fheàrr na Bannan agus nas salaiche na Outlander. Abair dibhearsain. Am faca tu Twitter?
Caitheamh ùine, tha fios'am.
Ach, mar a chanas an sean-fhacal, "S fheàrr tlachd bho rann air Twitter na bho cheann na muice"
S mathaid gun cuir cuspair mo dhàin oilbheum air cuid ach feumar cuimhneachadh gur e sinne an sliochd a thug 'Moladh air Deagh Bhod' dhan t-saoghail. Tha salachar a' ruith san daoine againn, ge b'oil leis an eaglais. Ach bha uair nuair as e na sagairtean a rinn na dàin as treasa. S fhada bhon uairsin ged-tà. Cha chuala mi a leithid de shalchar bhon a chunnaic mi Cathal Ó Searcaigh a' bruidhinn. Èibhinn dhà-riribh.
Ceart ma-tha. Tha mi falbh feuch de na faclan sughmhor a th'aig Mill a h-Uile Rud no Micheal Newton a chuidicheas mi tarsainn na lèig salaich seo.
28/06/2015
Là Samhraidh ann an Glaschu
29/04/2015
Torcuil: beul gun taobh?
- Chan e neach-naidheachd a th’ann tuilleadh. Se propagandist a th’ann. Cuiridh e cuid den t-seuntas aige fhèin air na press-releases (no sgeulachdan a' Daily Mail) a tha siud ach gu ìre-mhòir, tha a h-uile coltas ann gur e ‘copy n paster’ a th’ann an Torcuil.
- Mar sin dheth, carson a tha e na 'neach-naidheachd' air BBC Radio nan Gaidheal? Ma tha guth gu bhith againn aig a’ BhBC sa Ghàidhlig air cuisean poilitigeach, tha an dleastanas aige gun nochd iad gach taobh. Am faigh sinn sin bho Thorcuil, dhà-rìribh, beachd gun chlaonadh sam bith?
Saoilidh mi gum feum Radio nan Gaidheal neach-naidheachd ùr.
24/09/2014
Bannan no srannan?
Bha fadachd againn air. Mus do nochd e air ar sgàileanan, chaidh inns dhuinn gun robh e mar-tha air siubhail 'thall-thairis' is ùidh aig na Canadaich ann. Cuideachd, chaidh inns dhuinn gur ann mar The Killing a bhiodh e.
Obh.
Ma bha a' chiad phàirt san t-sreath mar shamhail air cuisean se na fo-thiotalan a aon choltas a th'aige ri The Killing. Nordic dubh? Chan eil na.
Leis an fhìrinn innse, chan eil - an ceartair co-dhiù - ann ach iarsmadh (seqeul) do Mhachair a dh'fhàg sinn 20 bliadhna air ais no rudeigin mar sin.
Tha e slaodach. Tha mi gabhail ris gu bheil e slaodach oir sin mar a tha beatha sna h-eileanan. A-rèir choltais. Chan eil mañana aca ann shuas an-siud. Chan eil ann ach daoine shocair a' gabhail tlachd san fhois aca. Chan eil mùrt no feis aca.
Cha do thachair càil ach nàdar de char-chase far an do ruith càr poileas rionnag an t-sreath air quad-bike. Am bi tuilleadh ann? Corp ga lorg ri taobh locha? Càirdeas toirmisgte eadar dithis bho eaglaisean eadar-dhealaichte? S mathaid gun tig e ach chan eil fiosam am bi mise air beulaidh an sgàilein gus fhaicinn.
Tha Kathleen NicAonghais sgriosail. An deach inns dhi gur e Ran-Dan a bh'ann? No an robh a h-aire air a' chomadaidh anns a bheil i an-sàs, Gaol@Gael? Tha blas a' chrogain air cus den chleaschd - fiodh mar a chanar sa chànain eile. Tha an sgriopt rudeigin lapach cuideachd. Dè fon ghrèin a bha an seanmhair a' dèanamh? Chunnaic mi tachartasan fada na bu chreideasaiche ann an Grange Hill ri a linn.
Bu toil leam a' bhith ga mholadh. Bu toil leam drama dubh dorcha sa chànan againn. Bu chòir a bhith againn.
Duilich ach tha Bannan lapach.


c: text/html

text:
- TIOTAL
- Cladach an ear, Ulapul, bhon chidhe
- EXTERNAL ID
- PC_TAYLOR_ULLAPOOL_043
- ÀITE
- Ulapul
- SGÌRE
- Loch Bhraoin
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Bhraoin
- DEIT
- 2009
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Andrew Taylor
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Andrew Taylor
- AITHNEACHADH MAOINE
- 30134
- KEYWORDS
- calaidhean
bailtean
Sealladh den chladach an ear ann an Ulapul, a chaidh a thogail ann an 2009 bhon chidhe.
Tha baile Ulapul suidhichte air cladach a tuath Loch Braoin. Thòisich e ann an 1788 mar bhaile air a phlanadh, a chaidh a dheilbh dha Comann Iasgach Bhreatainn le Tòmas Telford. Ged a shearg gnìomhachas iasgach an sgadain sa 19mh linn, tha Ulapul fhathast soirbheachail air sgàth a chala. An-diugh 's e ceann-uidhe an t-seirbheis aiseag-chàraichean à Steòrnabhagh a th' ann agus tha e na ionad turasachd a tha a' còrdadh ri mòran.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Am Ploc
'S e baile air a’ Ghàidhealtachd a tha ann am Ploc Loch Aillse no Am Ploc (Beurla: Plockton).[1] Tha am baile suidhichte faisg air Loch Carrann. 'S e seo na co-chomharran aige: 57° 20′ 16.84″ Tuath agus 5° 39′ 8.32″ Iar.
Tha timcheall air 378 duine a' fuireach an seo.
Chaidh a' mhòr-chuid de na taighean a thogail anns an 18mh is 19mh linn. B'e iasgach an gnìomhachas a bu chudromaiche aig an àm ud. An-diugh tha turasachd gu math làidir anns a' bhaile, gu h-àraidh air sgàth 's gun deach an sreath tbh Hamish Macbeth le Robert Carlyle a chlàradh an seo agus ghabh mòran dhaoine bhon sgire pàirt ann. Bha pàirt dhen fhilm The Wicker Man (an acarsaid aig toiseach an fhilm[2]) agus Inspector Alleyn Mysteries clàraichte an-seo cuideachd. Thig mòran luchd-turais dhan dannsa aig a' bhliadhna ùir airson a' charthannais Computers For Africa.
Tha dhà bhùth bheag, dhà no trì taighean-òsta agus taighean-bìdh ann.
Tha bun-sgoil agus àrd-sgoil ann, agus tha Sgoil Chiùil na Gàidhealtachd[3] mar phàirt den àrd-sgoil. 'S e ionad nàiseanta airson sàr-mhathas ciùil thraidiseanta a th' ann, agus bidh e a' tarraing sgoilearan òga tàlanta thuige bho air feadh na dùthcha.
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Bho 1956 gu 1972, nuair a leig e dheth a dhreuchd, bha Somhairle MacGill-Eain na Cheannard air Àrd-sgoil A' Phluic.[4] Chaidh sealladh neo dhà às an fhilm Wickerman fhilmeadh an seo ann an 1973.[5]
Na Gàidhlig[deasaich | deasaich an tùs]
Bho 1991 tha Foghlam tro Mheadhan na Gàidhlig ri fhaotainn aig Bun Sgoil a' Phluic far a bheil aonad. Tha Gàidhlig ri fhaighinn aig Àrd-sgoil A' Phluic cuidheachd.
A-rèir a' chunntas-sluaigh tha a' Ghàidhlig aig 24.4% san sgìre - an àireamh as airde air tìr mòr na h-Alba. [1]
Dealbhan[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Iain Mac an Tàilleir, "Ainmean-Àite", duilleag 96, Pàrlamaid na h-Alba
- ↑ Move-Locations.com,
- ↑ Sgoil Chiùil na Gàidhealtachd
- ↑ Somhairle MacGill-Eain air loidhne
- ↑ Movie Locations
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Iomraidhean nam mapaichean airson comharradh-clèithe: NG 802 334
- Làrach-lin Ploc Loch Aillse
- Sgoil Chiùil na Gàidhealtachd
- Fiosrachadh: Somhairle MacGill-Eain anns A' Phloc
- BBC Naidheachdan 2016-06-14: Cuimhneachan dha Somhairle MacIlleathain (aithris-bhideo 2:12)


text:
Fuirich agus ionnsaich ann an àrainneachd nàdarra neo-mhillte
Tha beatha oileanaich beothail agus iol-ghnèitheach a’ feitheamh riut mar oileanach eadar-nàiseanta. Ionnsaich ann am fear de bhailtean mòra na sgìre, leithid Peairt, Inbhir Nis no Eilginn, no ann am fear de na bailtean nas lugha no coimhearsnachdan eileanach, a’ gabhail a-steach na h-Eileanan Siar agus Tuath.
Is dòcha gun cuidich an àrainneachd bhòidheach againn, taic oileanaich air leth, agus measgachadh de chuspairean thu gus co-dhùnadh a dhèanamh!
Fiosrachadh mu bhìosaichean, cìsean oideachaidh agus sgoilearachais agus comhairle air na cosgaisean a tha an lùib a bhith a’ fuireach an seo.
Theirig air iomlaid ERASMUS no rach an sàs ann am Prògram Iomlaid Eadar-nàiseanta.
Dè na feumalachdan inntrigidh? Faigh a-mach mu na tha an lùib a bhith ag ionnsachadh aig an oilthigh agus mar a chuireas tu a-steach


text:
- TIOTAL
- Taobh a-steach agus taobh-loidhnichean, Caol Loch Aillse, an t-Iuchar 1962
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_STATIONS_001_975
- ÀITE
- Caol Loch Aillse
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- DEIT
- An t-Iuchar 1962
- LINN
- 1960an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 27669
- KEYWORDS
- stèisean-rèile
stèisesanan rathad-iarainn
Comann Rathad-iarainn na Gàidhealtachd
HRS
locothan
trèanaichean
Seo sealladh de stèisean Chaol Loch Aillse. Chithear an taobh den stèisean far a bheil trèanaichean a' tighinn a-steach agus de na taobh-loidhnichean.
Is e Caol Loch Aillse an ceann-loidhne aig an rathad-iarainn eadar Inbhir Nis agus an Caol. Chaidh an stèisean fhosgladh san t-Samhain 1897. Roimhe sin, b' e Port an t-Sròim ceann na loidhne. B' e an leudachadh de 10 mìle eadar Port an t-Sròim agus Caol Loch Aillse, a chosg £250,000 a thogail, an rathad-iarainn as cosgaile a chaidh a thogail riamh aig an àm sin.
Chaidh an stèisean, an gàrradh-bathair, na taobh-loidhnichean, na seadaichean-einnsein agus toglaichean co-cheangailte ri gnìomhachas an èisg uile a thogail air talamh far an robh creag cruaidh ann a dh'fheumadh iad spreadhadh air falbh. Sguir seirbheisean bathair sa Chaol san Lùnastal 1983.


text:
Seirbheisean
Chan e foghlam a-mhàin a thathas a' tabhann aig Sabhal Mòr Ostaig OGE. 'S e pàirt de amas na Colaiste "a bhith a' dol an sàs gu h-innleachdach còmhla ri daoine eile, luchd-gnìomhachais agus a' choimhearsnachd air fad gus leasachaidhean sòisealta, dualchasach agus eaconomach a chur air adhart". Mar sin, thathas a' tabhann sheirbheisean don mhòr-shluagh agus stèidhichte ann am Fàs (an t-Ionad airson Ghnìomhachasan Cultarail agus Cruthachail) tha pròiseactan a tha a' buntainn ri dualchas nàiseanta, agus gnìomhachasan ionadail a tha air cliù a chosnadh dhaibh fhèin.


text:
- TIOTAL
- Taighean nam Pleanaichean aig Port-adhair an Longman, Inbhir Nis
- EXTERNAL ID
- GB1796_981_P_19_32
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- LINN
- 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11004
- KEYWORDS
- dealbh-camara
Feachd an Adhair
tealain
raointean-adhair
pùirt-adhair
aerodromes
plèanaichean
RAF Longman
RAF Inverness
Tha taighean nam pleanaichean aig Port-adhair an Longman ann an Inbhir Nis ri fhaicinn san dealbh-camara seo. Aithichidh sinn bho na dathan falach air na pleanaichean aig Slighean-adhair na Gàidhealtachd gur ann aig àm an Dàrna Cogaidh a chaidh an dealbh a thogail. Bha Ministreachd an Adhair air an raon-adhair a thoirt thairis aig toiseach a' chogaidh.
San togalach as motha chithear an de Havilland DH.89 Dragon Rapide, G-ADAJ, aig a' chompanaidh. A bharrachd air peanta-falach chaidh cearcaill an RAF a chur orra. Chithear Dragon Rapide eile, G-AEWL, ri taobh a deas an deilbh
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- Caol Acain. An t-Eilean Sgitheanach agus Caol Loch Aillse
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_2261
- ÀITE
- Caol Loch Aillse
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- LINN
- 1910an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 34161
- KEYWORDS
- baile beag
cidhe
rèile
taigh-òsta
Is e a' chairt seo tè dhe na dealbhan bu tràithe a chaidh a chlò-bhualadh le Bùth nan Cungaidhean ann an Caol Loch Aillse. Tha Caol Loch Aillse fhathast a' faireachdainn mar bhaile beag iomallach a dh'aindeoin cidhe mòr agus deireadh loidhne nan trèanaichean. Tha am beagan thaighean a chithear, sgapte thall 's a bhos feadh na tìr chreagaich, ach 's e Taigh-òsta an Stèisean, leis an ainm Taigh-òsta Chaol Loch Aillse an dèidh seo, an togalach as motha agus as fhaide on chamara. Chaidh a cheannach le Companaidh Rèile na Gaidhealtachd ann an 1897, nuair a ràinig an rèile a Chaol Loch Aillse air a' cheann thall. Agus tha e ann an deagh àite faisg air a' chladach, a' sealltainn tarsainn gu Caol Acain anns an Eilean Sgitheanach. Ged a bha seirbheis aiseig on Chaol dhan Eilean Sgitheanach fad iomadh bliadhna, b' ann nuair a thogadh cidhe an rèile a thòisich am baile air fàs. Bhiodh bàtaichean-smùide a' tadhal gu cunbhalach air an cuairt do na h-Eileanan an Iar, a' tarraing luchd-turais a bharrachd air bathar agus litrichean, agus nuair a chaidh an àireamh de chàraichean am meud, dh' fhàs na h-aiseagan na bu mhotha agus mheudaich na goireasan anns a' Chaol


text:
Ourense
‘S e baile mòr air an àirde an iar-thuath na Spàinne a th’ ann Ourense (Gàilisis) neo Orense (Spàinntis). Tha Ourense suidhichte ann an Roinn Ourense, shuas air còmhnard àrd,[1] aig 327m os cionn ìre na mara,[2] ri taobh na h-aibhne Miño.[3] Tha Ourense 403km air falbh bho Mhadrid, prìomh-bhaile na Spàinne, agus 83km bho Santiago de Compostela, prìomh-bhaile na Gàilise.[4] Tha 107,057 daoine a’ fuireach ann an Ourense,[5] an 3mh baile as motha ann an Galicia agus an 61 baile na Spàinne.[6] A bharrachd air sin, 's e prìomh-bhaile na Roinne Ourense a th’ann Ourense cuideachd.
Susbaint
Freumhan an ainm[deasaich | deasaich an tùs]
Tha e coltach gur ann à Auriense ann an Laideann a tha an t-ainm - a tha a' ciallachadh Baile an Òir. Tha eachdraidh nam mèinean òir faisg air a' bhaile a' gabhail ri sin. A dh'aindeoin sin, tha cuid ag ràdh gur ann à aquae urente (Gàidhlig: uisgeachan teth) no fiù' s Gearmailtis warmsee (Gàidhlig: loch blàth) a tha e.[7]
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Chuireadh ainm a’ bhaile air an roinn nuair a chaidh a stèidheachadh ann an 1833.[8] Thuit am baile dha na reubaltaich Faisisteach beagan an dèidh an ar-a-maich an aghaidh an Riaghaltais aig toiseach toisichidh Cogadh Sìobhalta na Spàinne ann an 1936.[9]
Bailtean Co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
- Vila Real, A' Phortagail
- Tlalnapantla de Baz, Meagsago
- Quimper, An Fhraing
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Canal Social
- ↑ Mongabay
- ↑ Galeón
- ↑ Distance Calculator
- ↑ Cunntas-sluaigh na Spàinne
- ↑ Bailtean na Cruinne
- ↑ A Xunta
- ↑ Ethnoterritorial Concurrence and Imperfect Federalism in Spain
- ↑ Hurtado V., La Sublevación, 2010, Barcelona: DAU. ISBN 978-84-936625-6-1


text:
- TIOTAL
- Sealladh dhen Chuiltheann bho Chidhe Phort Rìgh, An t-Eilean Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_0081
- ÀITE
- Port Rìgh
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Port Rìgh
- LINN
- 1950an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 31970
- KEYWORDS
- cidheachan
cidhe
calachan
cala
port
puirt
bàtaichean
bàta
soitheach
soithichean
cairtean-puist
Chithear An Cuilthean bho Chidhe Phort Rìgh sa chairt-phuist seo. Tha beanntan A' Chuilthinn air beanntan cho cas 's a tha ann am Breatainn agus 's iad na beanntan as àirde ann an Ìnnse Gall. Tha 15 stùcan ann a tha còrr is 3000 troigh a dh' àirde. Tha dà phrìmh dhruim ann (An Cuiltheann Dubh agus An Cuilthean Dearg).
B' e Cill Targhlain (an teampall aig bonn a' ghlinne) an t-ainm a bha air a' bhaile bho thùs. An dèidh dhan Rìgh Seumas V tadhal ann an 1540, chaidh an t-ainm atharrachadh gu Port an Rìgh


text:
- TIOTAL
- Bratach Ghleann Bhuicheid (Glenbucket)
- EXTERNAL ID
- QZP40_569_P353
- DEIT
- 1895
- LINN
- 1740an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 31304
- KEYWORDS
- Seumasaich
Cùil Lodair
brataichean
baidealan
Teàrlach Eideard Stiùbhart
B' e seo bratach Iain Gòrdain, Gleann Buichead. Cheangail Gleann Bhuichead e fhèin ri arm Prionnsa Teàrlaich ann an Dùn Eideann anns an Ar-a-mach Seumasach ann an 1745. Anns an Armach Seumasach ann an 1715 b' e Màidsear-Seanalair a bh'ann ann an arm Mhàrr.
Bha rèisimeid Ghleann Bhuicheid anns an dara loidhne den arm Seumasach aig Blàr Chùil Lodair. An dèidh a' bhlàir, sheachainn e glacadh le bhith cur aodach duine truagh air is fhuair e às a Nirribhidh air soitheach Suaineach.
Chithear an dealbh seo anns a' chiad leabhar de 'Historical Papers Relating to the Jacobite Period 1699-1750', deasaichte le Còirneal Seumas Allardyce LL.D is air a chlò-bhualadh ann an Obar Dheathain dhan Chomann Spalding Ùr. 'S e comann seanachaidh eachdraidheil a bh'ann an Comann Spalding, air ainmeachadh air Iain Spalding, fear-lagha is Clàrc Comasdair Obar Dheathain nuair a bha Teàrlach I na rìgh


text:
Air La leth an t-samhraidh shìos gu deas agus cha robh a h-uile duine air am beò ghlacadh leis a’ bhall choise. Bha beagan uisge ann agus bha e caran fuar fad an h-oidhche. A rèir coltais bha 17,000 an làthair an turas seo agus bha iad h-uile ann an fior dheagh shunnd. Bha a’ ghrèin caran anmoch ach abair toileachas air an àite nuair a bhuail gathan na grèine air teas meadhan nan tursachan Stonehenge. Gun teagamh bha deoch air feadhainn dhaibh agus bha boladh milis na cainb crochadh san adhair ach bha rudeigin sònraichte a’ dol air adhart. Tha an t-àite seo fhathast tarraingeach mar a bha e o chionn fhada agus bidh e gu bràth siorraidh, tha mi cinnteach às. Chuir a h-uile duine fàilte air a’ ghrèin agus an uair sin thill iad dha na beathaichean àbhaisteach aca le spiorad làidir nan cridheachan.
Fàilte chridheil ort
Tha mi 47 bliadhna a dh'aois, tha mi pòsta 's tha mi a' fuireach ann an Inbhir Narann.
Tha e a' còrdadh rium a bhith sgrìobhadh beagan Gàidhlig. Tha mi fhathast ag ionnsachadh 's mar sin dheth, cha bhi a h-uile càil buileach ceart: nì mi mearachdan!
Co-dhiù ma tha greiseag agad - thig a-steach! Tuilleadh mu dheidhinn Gràisg


text:
- TIOTAL
- Einnsean clas 'Clan' aig HR, neo-aithnichte, air trèana ceann-dùbailte
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_LOCOMOTIVES_009_711
- ÀITE
- neo-aithnichte
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 26142
- KEYWORDS
- einnsean-smùid
treanaichean
trèanaichean
rathaidean-iarainn
Rèile na Gàidhealtachd
Comann Rèile na Gàidhealtachd
einnseanan-treana
'S e an clas mu dheireadh de dh'einnseanan-trèana a chaidh a thogail do Rèile na Gàidhealtachd an fheadhainn do luchd-siubhail, clas 4-6-0 'Clan', air an ainmeachadh air na fineachan. Air an deilbh le Crìsdean Cumming, chaidh a' chiad cheithir dhiubh (leis na h-àireamhan HR 49, 51, 52 & 53) a lìbhrigeadh ann an 1919 agus ceithir eile dhiubh (àireamhan 54 gu 57) ann an 1921. Air an togail le Hawthorn Leslie & Co. sa Chaisteal Nuadh, mhair a h-uile h-aon de na h-einnseanan sa chlas seo gus an deach an toirt a-steach gu seilbh an LMS, ach cha robh ach aon dhiubh fhathast ag obair an dèidh stèidheachadh Rèile Bhreatainn.
San dealbh-chamara seo chithear einnsean de chlas 'Clan', neo-aithnichte, air trèana le ceann dùbailte.


text:
- TIOTAL
- Sgioba treabhaidh air clach shnaidhte
- EXTERNAL ID
- QZP99_94032_09_07
- ÀITE
- Cinn Tìre
- SIORRACHD/PARRAIST
- EARRA-GHÀIDHEAL
- CRUTHADAIR
- I F Grant
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlann na h-Alba, Leabharlann Mheadhan Dhùn Èideann
- AITHNEACHADH MAOINE
- 38607
- KEYWORDS
- crann
sgiobaidhean
clachan
snaidheadh gràbhaladh
croitearachd
àiteachas
San dealbh seo tha clach shnaidhte on 18mh linn a chaidh a lorg ann an Cinn Tìre. Tha gràbhaladh a' sealltainn sgioba treabhaidh aig bonn na cloich. Tha duine aig an toiseach a' treòrachadh ceithir beathaichean a' slaodadh chrann, is tha duine eile aig a' chùlaibh a' stiùireadh an lann-gearraidh
Faodar an dealbh seo a cheannach. Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Edinburgh Central Library


text:
- TIOTAL
- Group of three unidentified soldiers, probably from the Black Isle
- EXTERNAL ID
- ROMGH_00_114_04
- ÀITE
- neo-aithnichte
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Taigh Ghroam
- AITHNEACHADH MAOINE
- 39041
- KEYWORDS
Tha tuairisgeul an fhir seo ga eadar-theangachadh. Ma tha thu airson a leughadh ann am Beurla, brùth air 'English' aig bàrr na duilleig
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach. Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Groam House Museum


text:
Columbia Bhreatannach
'S e aon de na mòr-roinnean Chanèidianach a tha ann an Columbia Bhreatannach.[1] Tha i suidhichte san àirde an iar na dùthcha. Tha Victoria na prìomh-bhaile ach 's e Vancouver am baile as motha a tha ann.
Iomradh[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Map-balla an t-Saoghail, Stòrlann Nàiseanta (2003), ISBN 0007692714
Alberta | Columbia Bhreatannach | Manitoba | Brunswick Nuadh | An Talamh Ùr is Labrador | Alba Nuadh | Roinnean an Iar Thuath | Nunavut | Ontario | Eilean Eòin | Quebec | Saskatchewan | Roinn an Iukon


text:
Co-bhualadair Mòr Hadron
Is e an Co-bhualadair Mór Hadron (no an LHC - mar as fheàrr a dh’aithnichear e) an greasadair-mhìrean as motha agus as cumhachdaiche air an t-saoghal.
Tha an LHC a’ cleachdadh nam mìltean de mhagnaitean os-giùlain ann an tunail de 27km a dh’fhaid, 100m fo chrìoch na Frainge ’s na h-Eilbheise, gus dà ghath de mhìrean meanbha a ghreasad ionnas a bhith aig astar an t-solais. An uairsin théid an dà ghath seo a bhualadh air a chéile gus an staid a bha ann dìreach aon trilleanamh de dhiog an déidh a’ Bhraig Mhóir ath-chruthachadh.
Anns a’ bhliadhna 2012 fhuair an LHC lorg air mìr ùr a tha a’ co-fhreagradh ris an Higgs Boson, a bhathar fada a’ sireadh.
Ceanglaichean a-muigh[deasaich | deasaich an tùs]
- Dè an ath-rud airson an LHC? (bileag PDF)


text:
Contra-danns Albannach
Is e a tha ann an contra-danns modh dannsaidh stèidhichte air "seata fada" 's a bhitheas sreath nam fir a' dannsadh an aghaidh (Laideann: contra) ri sreath na mnà. Taobh a-steach am pàtran seo, dannsaidh "cupalan" le chèile agus bithidh gach cupal (fear is boireann)a dannsadh ri na cupalaibh eile a tha a' gabhail pàirt 's an seata. Bithidh gach dannsa fa-leth dèanta a gluasadan sònraichte. Anns a' chuid bu mhòr de na dannsaichean, is e an cupal aig ceann na seata a dhannsas "turas" le na dannsairean eile mus a bith iad a' ruigsinn bun na seata agus tòiseachaidh an dannsa a-rithis le cupal ur gan treòrachadh. Thèid roinneadh eadar na dannsaichean a rèir an seòrsa ciùil as freagarrach dhaibh: Port Singilte (6/8), Ruidhil (4/4) agus Srath Spè (4/4).
Cruth seata[deasaich | deasaich an tùs]
Aig toiseach gach dannsa seasaidh na cupalan nan loidhneachan shìos an talla, Is e "ceann" an seata an ceann as fhaisg air a' chòmhlan-ciùil, agus a choimhead a nuas (bhon chòmhlan-chiùil) bithidh na fir nan loidhne air an taobh deas agus na caileagan nan loidhne air an taobh clì. Gach dannsair a chuir aghaidh ris a chèile/a cèile agus (ma bhitheas an talla mòr gu leòr ri uimhir nan dannsairean) astar mu deidhinn 2 metre eadar na boireann agus na daoine. Cleachdaidh an cuid bu mhòr de na dannsaichean "Albannach" 4 cupal ris an seata, ged nach bi ach triùir cupal nan dannsadh aig uair sam bith. Mar sin bithidh a' chiad cupal a' dannsadh turas leis an 2na agus an 3s cupal, a' crìochnachadh 's an 2na ionad. Dannsaidh iad turas eile ( dara thuras) mus am bithidh iad nan "sleimhinn" ri bun na seata. Mur eil daoine gu leòr ann a dhèanamh seataichean slàn, uaireannan bith seata ghoirid dèanta a trì cupal gach dannsair na dannsadh fad an t-siubhail. Anns an Dùn Deagh agus Machair Aonghais thèid cleachdadh air "seata nan seachd cupal" airson a h-aon adhbhar.
Gluasadan[deasaich | deasaich an tùs]
Bithidh gach dannsa fa-leth dèanta a "gluasadan" 8 ceum ri gach gluasad, ceum ri gach "slat" ciùil. Mar eisimpleir: Ruidhle(8 ceum ), cearcall (4ceum dhan deas, 4 ceuman air ais), Poussette (2 chupal a’ dannsadh seachad air a chèile an 8 cheum ri gabhail ionad a chèile). Reul (4 duine a’ dannsadh mun chuairt agus na làmhan deas an greim (4 ceuman) agus air ais, le na làmhan clì (4 ceuman)).
Spòrs nàiseanta[deasaich | deasaich an tùs]
Faodaidh gu bheil ball-coise spòrs nàiseanta na h-Albainn ach chan eil contra-danns' fada ga chùlaibh, agus air feadh Alba cha mhòr nach eil talla-bhaile as aonais "clas" a chruinnicheas oidhche 's a seachdain a dhèanamh (neo ionnsachadh) dannsaichean 's a mhodh. Bithidh gach clas ionadail a' cumail dannsa 2 neo 3 turus 's a bhliadhna. Mar is tric aig na tachartasan seo, bithidh 18 dannsaichean eadar dhealaichte air a' phrògram agus bithidh 2 bhreic- 1d airson strùpag 'us ceapairean agus 2na airson roiteag is sile. Is e prìomh riaghailt nach danns thu leis a h-aon partner ach triop neo dha air feadh an oidhche, dara riaghailt nach diùlt thu danns' mur eil cuideigin eil air iarraidh an danns 'ud leat nas tràithe agus an treas riaghailt - ma thuiteas tu nach laighe thu air an ùrlar ach feumaidh tu èirigh cum ort ri deireadh na danns.


text:
- TIOTAL
- Alasdair Murchadh Rothach agus Ailios NicIllFhinnein air taobh a-muigh Ifis Puist a' Bhràigh Mhòir
- EXTERNAL ID
- ULMPH_2000_0377
- ÀITE
- Am Bràigh Mòr
- SGÌRE
- Loch Bhraoin
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Bhraoin
- DEIT
- 1914
- LINN
- 1900an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Ulapuil
- AITHNEACHADH MAOINE
- 40253
- KEYWORDS
- Am Bràigh Mòr
Ulapul
Loch Bhraoin
Morse
Alasdair Murchadh Rothach agus Ailios NicIllFhinnein air taobh a-muigh Oifis a' Phuist sa Bhràigh Mhòir. Thoir an aire gur e Oifis Teileagraf a th' ann. A reir coltais tha robh seirbheis teilefòn ann ach dh'fhaodadh teileagraman a bhith air an cur air falbh agus air am faighinn aig an oifis seo. Cha robh an teileafòn ri faotainn ann an ceàrnaidhean iomallach de Ros an Iar gu deireadh nan 1920an agus mar sin b' e an teileagraf an dòigh àbhaisteach air conaltradh a dhèanamh. Tha am Bràigh Mòr mu 10 mìle à Ullapul air a rathad a Ghairbh
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Ullapool Museum


text:
- TIOTAL
- Carbad air a tharraing le eich aig Taigh Baile Dhonnchaidh, an t-Eilean Dubh
- EXTERNAL ID
- PAN_16_65
- ÀITE
- Baile Dhonnchaidh
- SGÌRE
- Abhach
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Abhach
- LINN
- 1950an
- CRUTHADAIR
- J Nairn
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 20480
- KEYWORDS
- Carbad air a tarraing le eich
Oighreachd Baile Dhonnchaidh
Taigh Baile Dhonnchaidh
Seumas Fletcher
oighreachdan
Alasdair Ros
Amhach
'S ann le Taigh Baile Dhonnchaidh, ann an sgìre Amhach san Eilean Dubh, a bha an carbad seo. B' e Taigh Baile Dhonnchaidh aon de na taighean bu mhotha air a' Ghàidhealtachd. Chaidh a thogail dhan Fhear Urramach Ruaraidh MacCoinnich Sgatail ann an 1798. Cheannaich Seumas Fletcher à Amhach e ann an 1864. Bha Fletcher na dhuine beartach agus bha gnìomhachas teatha soirbheachail aige ann an Ceylon. Fhuair e an t-ailtire Alasdair Ros gus pìos a chur ris an taigh. Chuir Seumas Dùbhghlas Fletcher, a mhac, pìos eile ris an taigh.
Chaidh an taigh a leagail ann an 1959. Na latha fhèin chitheadh an taigh bho mhìltean air falbh. Bha fiù 's stèisean rèile prìbheideach aige. Bha taighean gloinne, àite spòrs, raon cneutaig, agus raon crolaidh (curling) ann. Bha stàbaill agus rùm acfhainn ann, agus cuideachd àite-gleidhidh charbad mar am fear a chì sibh san dealbh seo.
Aig àirde làithean an taigh bha 14 geamairean ag obair ann. Bha an oighreachd a' ruith eadar Athaigh (Eathie) san ear gu Poll Lochaidh (Munlochy) san iar
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- an Caisteal Maol agus Aiseag an Eilein Sgitheanaich, Caol Àcain, An t-Eilean Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- HCD_CARD_046
- ÀITE
- Caol Àcain
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: An Srath
- LINN
- 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 12870
- KEYWORDS
- caistealan
tobhtaichean
aiseagan
còmhdhail
Cairt-puist de thobha a' Chaisteil Mhaoil, a tha a' coimhead thar a' chala ann am baile Chaol Àcain san Eilean Sgitheanach, agus aon de na h-aiseagan bu thràithe a bha a' dol dhan Eilean Sgitheanach.
B' e aitreabh trì-ùrlarach le Clann MhicFhionghain bhon 15mh linn, a' coimhead a-mach air a' chala a bh' anns a' Chaisteal Mhaoil. A rèir an t-seanchais bha caisteal gu math nas tràithe air an làrach seo, a' buntainn ris a' cheathramh ceannard aig Clann MacFhionghuin, Findanus, agus a bhean, bana-phrionnsa Nirribheach air an robh am far-ainm 'Saucy Mary'. Tha e air a ràdh gun robh sèine aig an dithis thar a' chaolais agus gum biodh iad a' cur cìs air soithichean a bhiodh a' dol seachad.
A rèir coltais 's e aiseag bheag le slige fhiodha agus clàr-tionndaidh a th' anns an aiseag ri aghaidh a' chairt-puist.. Ann an 1930, thòisich an 'Kyleakin', aiseag le slige fhiodha agus clàr-tionndaidh agus a bha comasach air aon chàr a ghiùlan, ag obair air an t-salighe eadar Caol Àcain agyus Caol Loch Aillse air tìr-mòr. Ann an 1936, thàinig am 'Moil', aiseag coltach ris an 'Kyleakin' ach a bha comasach air dà chàr a ghiùan. Bha na h-aiseagan sin le clàr-tionndaidh nam piseach air na bàtaichean bu lugha a bha a' dèanamh a' ghnothaich roimhe seo.
Ann an 1942 thòisich aiseag le slige stàilinn agus clàr-tionndaidh air an robh an t-ainm 'Cuillin', agus a bha comasach air dà chàr a ghiùlan, ag obair air an t-s;ighe eadar an Caol agus Caol Àcain, agus ann an 1951thòisich an 'Lochalsh' a bha an ìre mhath co-ionann air an t-seirbheis. Eadar 1952 agus 1959 bha aiseagan le clàr-tionndaidh a bha comasach air ceithir no sia càraichean a ghiùlan ag obair, ach leis an àireamh de dhaoine aig an robh càr prìobhaideach a' fàs anns na 1950an agus na 60an dh'fhaodadh luchd-cleachdaidh nan aiseag uaireannan feitheamh suas ri 12 uair a thìde mus fhaigheadh iad thairis ann am mìosan an t-samhraidh.
Mu dheireadh ann an 1970, thòisich an aiseag 'Kyleakin' a ghabhadh 28 càr air an t-seirbheis, agus bliadhna an dèidh sin thòisich an aiseag eile, 'Lochalsh', còmhla rithe. A dh'aindeoin beagan dhuilgheadasan an toiseach, bha muoinntir an àite agus luchd-tadhail air an dòigh leis an t-seirbheis leasaichte. Bha an dà aiseag ag obair air an t-slighe gu 1991 nuair a ghabh dà aiseag a ghabhadh 36 càr, an 'LochFyne' agus an 'Loch Dunvegan' an àite. Bha seirbheis na h-aiseig ag oabair eadar Caol Àcain agus Caol Loch Ailllse gu 1995 nuair a ghabh drochaid an Eilein Sgitheanaich an àite.
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
Na Tròiseachan
Tha Na Tròiseachan (no Na Tròisichean) na cheàrn am meadhan na h-Alba. Tha iad ainmichte airson bòidhchead nàdurrach nam beann is nan gleann is nan loch. Is e facal àrsaidh a th' anns na tròiseachan, a' ciallachadh nan àite-coise (a-rèir choltais eadar Loch Ath-chrathaigh agus Loch Ceiteirein). O chionn 's gu bheil Na Tròiseachan cho faisg air Glaschu is Sruighlea, tha iad nan ceann-uidhe coitcheanta. B' e a chiad phàirc nàiseanta Albannach Loch Laomainn is nan Tròisichean. Is e a' bheinn as motha anns na Tròiseachan Beinn Lidi (no Lididh). Is iad na lochannan Loch Ceiteirein, Drongaidh, Ath-Chrathaigh, Ard, Bheannchair. Ged a tha an ceàrn ainmeil airson a bhòidhchead nàdurrach, tha iomadh baile ann cuideachd, a' gabhail a-staigh Calasraid, Obar Phuill, Srath Eadhair, agus Both Chuidir. Tha uaigh an fhear-cùirn ainmeil, Raibeart Ruadh MacGriogair, ann am Both Chuidir.


text:
- TIOTAL
- Foillseachaidhean Taghaidh, 1874: "Gu Luchd-obrach Inbhir Nis", litir a' toirt taic do Theàrlach Friseal Mac an Tòisich, àireamh 1
- EXTERNAL ID
- Z_QZP40_2915_P025
- LINN
- 1870an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 8944
- KEYWORDS
- taghaidhean
poilitigs
luchd-poilitigs
pàrtaidhean poilitigeach
Tha an litir gun ainm seo, a chaidh fhoillseachadh re iomairt Taghaidh Coitcheann 1874 ann an sgìre-taghaidh Bailtean Inbhir Nis, ag iarraidh air luchd-bhòtaidh a' chlas-obrach taic a thoirt do Theàrlach Friseal Mac an Tòisich, fear de dhithis thagraichean Libearalach. Tha an t-ùghdar a' mìneachadh gur e seo a' chiad taghadh a tha a' cleachdadh baileat dìomhair agus mar sin, gum faod luchd-bhòtaidh na beachdan aca a chur an cèill gun eagal a bhith orra ro na dhèanadh an luchd-fastaidh. Thathar a' cur às leth Mhic an Tòisich an Ràthaig Mhòir gun do bhris e na geallaidhean aige gum feuchadh e ri àrdachadh fhaighinn ann an tuarastal luchd-obrach na rèile agus gum feuchadh e ri feabhas a chur air libhrigeadh a' phuist. Thathar ag ràdh gu bheil teist dearbhte aige a thaobh na rinn e gus beartas ath-riarachadh don luchd-obrach agus a thaobh na rinn e gus am baile a dhèanamh nas bòidhche agus nas beartaiche. Bha Friseal Mac an Tòisich airson còir-bhòtaidh a thoirt do luchd-saothrach àiteachail, poileasaidh ris nach robh Fear an Ràthaig Mhòr ag aontachadh.
B' e toradh an taghaidh airson Bailtean Inbhir Nis (a' gabhail a-steach Inbhir Nis, Inbhir Nàrann, Farrais is A' Chananaich):
Friseal Mac an Tòisich (Libearalach neo-eisimeileach) - 1,134
Mac an Tòisich an Ràthaig Mhòir (Libearalach) - 879
Mac an Tòisich an Tuilm (Tòraidh) - 16
Fhuair na Libearalaich aig Uilleam Gladstone a' mhòr-chuid de na bhòtaichean san taghadh, ach fhuair na Tòraidhean aig Benjamin Disraeli a' mhòr-chuid ann an Taigh nan Cumantan. 'S e pàirt mòr den adhbhar gun d' fhuair iad iomadh roinn-taghaidh gun fharpais


text:
Kl. Ianair
[...]
. Anno Domini .dcccc. lx.ix., alias 970.
Cenannus do arcain do Amlaim Cuaran.
Maidm for Ualgarc H. Ruairc {folio & column H51vb} ria Concobhar m. Taidhg coro marbad cum plurimis.
Sloghad la righ n-Ulath, .i. la h-Artgair m. Matudhan, co Gallaibh coro ort Conndere & co fargaibh ár cenn.
Bellum Cille Mona ria Domnall m. Congalaigh & ria n-Amhlaim for Domnall H. Neill dú i torchair Ardgar m. Matudain, ri Ulad, & Donnacan m. Mail Muire rí Airgiall, & Cinaedh m. Crongaille, ri Conaille, cum plurimis.
Orcain Lugmaidh & Droma Inasclainn la Murchad, la righ n-Ailigh.
Orcain Mainistrech & Lainne Leire la Domnall, la righ n-Erenn, ubi in una domu .cccl. accensi sunt.


text:
Friday, 21 January 2011
Cuin a tha da Ed nas fhearr na aon?
Mar as trice, nuair a thig e gu “adhbharan pearsanta”, bidh Westminster lan de fathannan fad laithean - ach thainig an naidheachd mu dheidhinn Johnson mar peilear tairneanaich aig coig uairean feasgar an-de.
Bha gearranan air a bhith ann mu dheidhin de direach cho eolach 's cho mionaideach 's a bha Johnson mar fear labhairt an ionmhais airson na Labaraich ach chan e sin an t-adhbhar a dh'fhag e ann an cabhaig.
Tha e follaiseach a-nis gu bheil e a' sabaid airson a phosaidh a sabhaladh. Tha oifigear polais, a bhiodh a' dion Mgr Johnson agus a bhean, air a chuir air beulaibh buidheann-faire a' Mhet agus gearan na aghaidh.
Le sin, tha an carabhan poileataigeach a' gluasad air adhart agus tha Ed Balls air an dreuchd mar Seansalair dubhlanach a gabhail air.
Seo cuideigin a tha fior-eolach air an economaidh agus poileataics 's e air a' mhor-chuid dha bheatha phroifeiseanta a chuir seachad am broinn Roinn an Ionmhais comhla ri Gordon Brown.
Agus sin an trioblaid - a h-uile cail a dh'ionnsaich e aig gluin a mhaighstir, Gordon Brown. Bi na Toraidhean ga chaineadh, cuir a' choire air airson a h-uile cail a chaidh cearr anns an economaidh, agus cumail a-mach gun e seo mac poileataigeach Ghordon Bhrown tha air tilleadh airson sgrios a dheanamh.
Ach tha Ed Balls nas fhearr na sin - tha e mion-eolach air economaics, tha e sgileil air poileataigs, tha e ionnsaidhte ’s laidir na bheachd. ’S e beatha Sheorais Osborne a bhitheas mi-chomhfhurtail a seo a mach. Cha bhith moran tide aig a Seansalair airson laithean saora a' sgitheadh ’s am balach seo air earbaill.
'S e an rud a bhitheas inntinneach fhaicinn ach ciamar a theid dhan an da Ed - Balls agus Miliband - a thaobh a bhith ag obair comhla.
Tha diofair mor eadar an dithis air ceist an economaidh agus direach de cho luath 's bu choir a riaghlteas fiachan na duthcha isleachadh le bhith gearradh air ais air cosgaisean.
'S e seann Keynesian a tha ann am Balls agus tha esan dhen bheachd gu bheil leasan mor anns an Depression - nuair a ghearr riaghlteasan air ais air cosgaisean agus cha do leudaich an economaidh priobhaideach airson aite an riaghaltais a gabhail. Sin direach a rud tha na Toraidhean ’s na Lib Dems a' feitheamh air a shon an drasta.
Tha seorsa do dh' eachdraidh eile ann an seo cuideachd. Dithis talantach aig ceann a' Phartaidh Labarach, ditheas le beachdan agus stoidhle eadar-dhealaichte a bhitheas cumhachdach comhla ach dh'fhaodadh am partaidh sgaradh agus iad a' sabaid a cheile airson ard-cheannas.
Uamhasach coltach ri sgeulachd Bhlair agus Bhrown, nach eil? Agus ma tha ceist sam bith ann mu dheidhinn Ed Miliband, bi na buill Labarach a' coimhead ri de ni an Ed eile. Co thubhairt gu robh da cheann nas fhearr na aon?
1 comment:


text:
19 an t-Ògmhios
'S e 19 an t-Ògmhios an 170mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (171mh ann am bliadhna-leum). Tha 195 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.
Susbaint
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 1566 - Seumas VI na h-Alba (Seumas I Shasainn) ann an Caisteal Dhùn Èideann.
- 1897 - Sir Cyril Norman Hinshelwood, ceimigear à Sasainn.
- 1910 - Paul J. Flory, ann an Sterling (IL). Ceimigear às na Stàitean Aonaichte.
- 1941 - Václav Klaus, neach-poileataigs Seiceach.
- 1942 - Muammar al-Gaddafi, ann an Sirte. Saighdear agus deachdaire à Libia.
- 1972 - Rodney MacDonald, ann am Mabou, Alba Nuadh. Neach-poileataigs agus ceòladair Canadach.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1937 - J. M. Barrie, sgrìobhaiche Albannach, ùghdar dhen phearsa Peter Pan.
- 1993 - William Golding, sgrìobhadair às a' Chòrn.
- 2013 - James Gandolfini, cleasaiche às na Stàitean Aonaichte.


text:
An t-Sèirb
Is e dùthaich anns an earra-dheas na h-Eòrpa a tha anns an t-Sèirb [1] neo Seirbia, neo Serbia [2] (ainm oifigeil: Republika Srbija). Tha crìochan aice ‘sa tuath leis an Ungair, san ear le Romàinia agus Bulgàiria, ‘sa deas le Albàinia agus Cosobho agus san iar leis a' Mhonadh Neagrach, Croàisia agus Bosna agus Hearsagobhana. An dèidh an Darna Cogadh bha an t-Sèirb na pàirt Iùgoslaibhia. Anns na 1990an bhris Yugoslavia às a chèile. An toiseach bha Aonadh ann eadar an t-Sèirb agus am Monadh Neagrach. Ach anns an 2006 chaidh an t-Sèirb a stèidheachadh mar stàit leatha fhèin. Tha Belgrade na phrìomh-baile. Tha am Fàsach Deliblatska Peščara suidhichte anns an sgìre Vojvodina.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Am Faclair Beag
- ↑ Atlas Sgoile Oxford le Stòrlann Nàiseanta, Oxford University Press (2010)


text:
- TIOTAL
- Teisteanas Saorsa Borgh Fharrais airson Uilleim Picton, 1764
- EXTERNAL ID
- Z_GB232_D928_B_I_03
- ÀITE
- Farrais
- SIORRACHD/PARRAIST
- MOIREIBH
- DEIT
- 1764
- LINN
- 1760an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Lìonradh Thasglann na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 5554
- KEYWORDS
- borghairean
saorsa a' bhuirgh
arm
airm
armailteach
saighdearan
Tha an teisteanas seo leis an deit 4 Ògmhios 1764 a' dèanamh Màidsear Uilleam Picton bhon 12na Rèisimeid Coise na Fhear-borgh 's na Shaoranach air Borgh Fharrais. Tha e air a shoidhnigeadh le Iain Peterkin, Clàrc. Dh'èirich Uilleam Picton gu inbhe Màidsear Seanalair san 12na Rèisimeid Coise agus bha e a' sabaid aig Sèist Gibraltar ann an 1782.
Tha an sgrìobhainn mar phàirt de Thasglann JLM Mitchell aig Comann Gàidhlig Inbhir Nis. Bhuineadh Siorraidh Seumas Lachlann Màrtainn Mitchell (r. 13 Ògmhios 1929) do dh'Inbhir Nis agus bu mhac e don dotair ainmeil Lachlann Mitchell. Rinneadh siorraidh làn-ùine dhe ann an Dùn Èideann ann an 1978 agus thug e seirbheis an sin gus an do leig e dheth a dhreuchd ann an 1995. Chaochail e air 26 Samhain 2001


text:
- TIOTAL
- An Coire Salach, faisg air Loch a' Bhraoin, a' sruthadh
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_1445
- ÀITE
- An Coire Salach
- SGÌRE
- Loch Bhraoin
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Bhraoin
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 33368
- KEYWORDS
- cairtean-puist
Siorrachd Rois
Sgìre Rois is Chrombaidh
Ros an Iar
sluganan
easan
aibhnichean
drochaidean
drochaid choiseachd
drochaidean coiseachd
craobhan
lusan
ròs-chraobhan
frìth-rathaidean
pàircean chàraichean
turasachd
Tha a' chairt-puist seo a' sealltainn a' Choire Shalaich faisg air a' Bhràigh Mhòr, mu dhusan mìle a deas air Ulapul. Chaidh a chruthachadh leis mar a chaidh a' chreag matamorfaig a bhleith agus tha e còrr air mìle (1½ cil) a dh'fhaid agus 200 troigh (61 meatair) a dhoimhneachd. Am broinn A' Choire Shalaich tha an Abhainn Droma a' tuiteam còrr air 150 troigh (46 meatair) seachad air Easan Mheasaich. Chithear na h-easan bhon drochaid chrochaidh a chaidh a dhealbhadh le Sir Iain Fowler (1817-98), einnseanair Drochaid Fhoirthe (Rèile), a cheannaich Oighreachd Bhràigh Mhòr ann an 1867.
Tha An Coire Salach air a stiùireadh le Urras Nàdarra na h-Alba agus 's e Làrach Glèidhteachais Nàdarra a tha ann. Anns na bliadhnaichean mu dheireadh, thathar air a bhith a' feuchainn air cur às dha na craobhan agus ròs-chraobhan nach eil nàdarra dhan sgìre agus craobhan agus lusan a tha nàdarra dhan sgìre a chur nan àite. Ann an 2006 chaidh a chreag a bha a' cumail taic ris an drochaid chrochaidh a neartachadh, chaidh làrach ùr a chur ann agus chaidh frìth-rathaidean nas fheàrr a dhèanamh. Chaidh pàirc-chàraichean ùr fhosgladh cuideachd air rathad A832 gu Achadh Dà Dhòmhnaill


text:
- TIOTAL
- HR 126 'Loch Tummel' aig seada Pheairt
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_LOCOMOTIVES_001_694
- ÀITE
- Peairt
- SIORRACHD/PARRAIST
- PEAIRT
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 25151
- KEYWORDS
- locomotaibhean rèile
locomotaibhean Rèile na Gàidheatachd
Comann Rèile na Gàidhealtachd
HRS
B' e an clas 'Loch' 4-4-0 an clas mu dheireadh de locomotaaibhean a dhealbhaich Daibhidh Jones do Rèile na Gàidhealtachd. Chaidh còig-deug dhiubh a thogail le Dübs & Co ann an Glaschu ann an 1896 agus chaidh trì eile, le atharrachaidhean beaga, a dhèanamh le Companaidh Locomotaibhean Bhreatainn a Tuath ann an 1917. Chaidh a' chiad fheadhainn àireamhachadh 119 gu 133 le na h-einnseanan an dèidh sin air an àireamhachadh 70 gu 72. Bha iad airson obrachadh air seirbheisean luath luchd-siubhail agus ghluais iad uile gu sealbh LMS ann an 1923.
Tha an dealbh seo a' sealltainn HR 126 'Loch Tummel' aig seada Pheairt. Chaidh a h-àireamhachadh 14386 leis an LMS agus lean i ann an seirbheis gus an deach a toirt a-mach à seirbheis san Lùnastal 1938


text:
- TIOTAL
- An Teaghlach King Taobh a-muigh Thaighean an Stèisein - Dealbh 1
- EXTERNAL ID
- PC_GM2_PHOTOGRAPHS_050
- ÀITE
- Baile nan Granndach
- SIORRACHD/PARRAIST
- MOIREIBH: Crombail, Inbhir Ailein 's Àbhaidh
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Bhaile nan Granndach
- AITHNEACHADH MAOINE
- 22800
- KEYWORDS
- daoine
Chithear anns an dealbh-chamara seo ann an tasglann Taigh-tasgaidh Bhaile nan Granndach a' Bh-Uas King is i na seasamh eadar an nighean-cèile aice agus caraid dhi, taobh a-muigh Taighean an Stèisein
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Taigh-tasgaidh Baile nan Granndach


text:
British Broadcasting CorporationDachaigh
Gàidhlig
Eisimpleirean de chòmhradh
Seo cuibhreann de labhairt aig Sàr-Ìre agus an Ìre-Mheadhanach a dh’fhaodadh a bhith ann eadar sgoilear agus tidsear. Chì thu gu bheil Màiri a’ mìneachadh chùisean gu math.
‘S e an cuspair a tha aig an sgoilear: Tha ceòl cudromach.
Airson an stuth seo fhaicinn, feumar an dà chuid Javascript agus Flash a chuir a dhol.
Tidsear: Madainn mhath, a Mhàiri. Tha thu a’ dol a thoirt do bheachdan air a’ chuspair, Tha ceòl cudromach. Siuthad ma-thà. Inns dhomh dè do bheachdan air a’ chuspair.
Màiri: Madainn mhath.
Tha mise a’ smaoineachadh gu bheil ceòl cudromach. Tha ceòl a’ dol agamsa bho mhoch gu dubh. Nuair a dh’èireas mi sa mhadainn bidh mi a’ cur air an cluicheachdair mp3 agam. Tha docking station ri taobh mo leapa agus tha ceòl a’ tighinn air aig a seachd a h-uile madainn airson mo dhùsgadh. Mar as trice ‘s e Runrig a bhios gam mo dhùsgadh leis an òran aca Skye. Is fìor thoigh leam e.
Nuair a bhios mi a’ gabhail mo bhracaist bidh ceòl a’ cluich air Radio 1. Chì sibh gu bheil ceòl den h-uile seòrsa a’ còrdadh rium, cho fad ’s a tha e ceòlmhor. Cha toigh leam ceòl a tha gleadhrach.
Air a’ bhus dhan sgoil sa mhadainn cha bhi mi fhìn ’s mo chàirdean a’ bruidhinn—tha e ro thràth. Bidh sinn ag èisteachd ris na cluicheachdairean mp3 againn. Is dòcha còmhlan Albannach no is dòcha còmhlan Èireannach…
Ceanglaichean
Làrach a tha a' toirt mìneachadh agus fiosrachadh seachad mu bheatha agus bàrdachd bàird Ghàidhlig an 18mh, 19mh agus 20mh linn.
Ceanglaichean
Gheibh thu sealladh air Sìona air an làraich seo. Thòir sùil air na h-atharrachaidhean mòra a tha a' gabhail àite ann an Sìona an-diugh. Chithear Dealbhan de Shìona; daoine, dualchas agus seallaidhean, bho ealan sràid gu biadh margaid inntinneach.
BBC © 2014 Chan eil uallach air a' BhBC airson na th' air làraich-lìn eile.
Gheibhear sealladh nas fheàrr den duilleig seo le sealladair lìn nas ùire agus na duilleagan stoidhle (CSS) air. Ged a chithear susbaint na làraich leis an t-sealladair lìn a th' agaibh, tha sinn a' moladh an dreach as ùire den bhathar-bhog ur sealladair a thoirt a-nuas, no ur duilleagan-stoidhle a chur air ma ghabhas sin dèanamh.


text:
Am Monadh Neagrach
Is e dùthaich ann an ear-dheas na h-Eòrpa a tha ann Am Monadh Neagrach[1] neo Montenegro[2] (Sèirbis: Crna Gora, IPA: /'t͡sr̩na: 'ɡɔra). Tha crìochan aige san iar-thuath le Bosna agus Hearsagobhana, san iar le Croàisia, sa deas le Albàinia, san ear le cosobho agus san ear-dheas leis An t-Sèirb. Tha am Monadh Neagrach suidhichte aig a' Mhuir Mheadhanach. Bha am Monadh Neagrach neo-eisimeileach gu 1918. An dèidh sin bha i na pàirt Iùgoslaibhia. Nuair a bhris an Iùgoslabh às a chèile anns na 1990an, bha aonadh ann eadar an t-Sèirb agus am Monadh Neagrach. Ach ann an 2006 chaidh am Monadh Neagrach a stèidheachadh mar stàit leatha fhèin. Tha Podgorica na phrìomh-bhaile na Poblachd.
Iomradh[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Am Faclair Beag
- ↑ Atlas Sgoile Oxford le Stòrlann Nàiseanta, Oxford University Press (2010)


text:
- TIOTAL
- Cille Chomhain agus Beinn Shiant
- EXTERNAL ID
- GB1796_859_20_0678
- ÀITE
- Cille Chomhain
- SGÌRE
- Àird nam Murchan
- SIORRACHD/PARRAIST
- EARRA-GHÀIDHEAL: Àird nam Murchan
- LINN
- 20l
- CRUTHADAIR
- M E M Donaldson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 10589
- KEYWORDS
- cnuic
beanntan
bailtean
tuinneachaidhean
talamh
togail dhealbh
Tha Àird nam Murchan an iar air Suaineart ann an Earra-Ghàidheal. Tha e air a sgaradh bhon Mhorbhairne le Loch Shuaineart agus bho Mhuile le Caolas Mhuile. Eadar Cille Chomhain agus Gleann Beag, tha Beinn Shiant. 'S e a' bheinn seo air an rubha aon dhe na còig air an rubha a tha nas àirde na 1000 troigh. Tha 1732 troigh a dh'àirde ann am Beinn Shiant. Tha Cille Chomhain costa deas Àird nam Murchan.
Rugadh, Màiri Ethel Muir Donaldson, ann an 1876 agus thàinig i chun na Gàidhealtachd mu 1908. Shiubhail i mun cuairt ceann a tuath agus taobh an iar na Gàidhealtachd, a' sgrìobhadh agus a' togail dhealbhan. B' e Àird nam Murchan fear dhe na h-àiteachan a b' fheàrr leatha agus b' ann an sin a rinn i a dachaigh, ann an Sanna, ann an 1927.
Eadar 1912 agus 1949 rinn i iomadach leabhar air eachdraidh sòisealta agus cleachdaidhean an t-sluaigh ann an ceann a tuath agus taobh an iar na Gàidhealtachd. 'S iad 'Wanderings in the Western Highlands and Islands' agus 'Further Wanderings - Mainly in Argyll' an dà leabhar as ainmeile a rinn i agus tha a dealbhan fhèin anns na leabhraichean sin. Dh'eug i ann an dachaigh-cùraim ann an Dùn Èideann ann an 1958 agus chaidh a tiodhlacadh anns an Òban.
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- Loch an Inbhir a' coimhead gu sgurran Canisp agus Suilbheinn
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_0076
- ÀITE
- Loch an Inbhir
- SGÌRE
- Asaint
- SIORRACHD/PARRAIST
- CATAIBH: Asaint
- LINN
- 1970an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 31964
- KEYWORDS
- cairtean-puist
beanntan
iasgach
sreap
creag-eòlas
Chithear sealladh air Loch an Inbhir a' coimhead gu mullaichean Chanisp agus Suilbheinn sa chairt-phuist seo o na 1970an.
'S e an togalach mòr air an làimh dheis Taigh-òsta Chulaig a thogadh mar loidse-seilg ann an 1873.
Tha Loch an Inbhir air cost an iar Chataibh mu 30 mìle gu tuath air Ulapul. 'S e port iasgaich trang a th' ann, ged a tha iasgach an sgadain air a dhol sìos. 'S e cho annasach 's a tha an dùthaich mun cuairt air a tha a' tarraing mòran dhaoine. Tha luchd-sreap dèidheil air beanntan eireachdail leithid Canisp agus Suilbheinn, ris an canar gu tric an "Sugar Loaf", agus tha cruthan iongantach sna creagan a' tàladh nan creag-eòlaichean.
'S e Suilbheinn beinn le dà sgurr mhullaich a tha mu 5 mìle an ear-dheas air Loch an Inbhir. 'S ann on Lochlannais airson 'Beinn nan Colbh' a tha ainm. Tha àirde de 239tr (731m) sa mhullach as àirde dhan iar, air a bheil an t-ainm eile Caisteal Liath. Tha am mullach nas ìsle agus nas bioraiche 237tr (723m) a dh'àirde.
'S e fear de na rudan neo-àbhaisteach mu Shuilbheinn mar a tha gàrradh cloiche air a thogail tarsainn loidhne na droma, agus chan eil fhios carson.
Tha Canisp ag èirigh gu àirde 2775tr (846m) ach the e beagan fo sgàil Shuilbheinn ri thaobh


text:
Francisco Franco
B' e Deachdaire[1] na Spàinne bho 1936 gu 1975 a bh' ann am Francisco Franco y Bahamonde (Ferrol, 4 an Dùbhlachd 1892 – Madrid, 20 an t-Samhain 1975).[2] Bha e os cionn na dùthcha bho 1939 gus a chaochail e ann an 1975. Dh’èirich e, còmhla ri oifigearan eile, an aghaidh riaghaltas laghail Dàrna Poblachd na Spàinne ann an 1936[3] agus fhuair e taic bhon Fhaisisteachas air feadh na Roinn Eòrpa: Chuir na Nàsaich anns a' Ghearmailt an reiseimeaid Chòndor agus stuth armachd ùr chun na Spàinne, a bharrachd air cuideachaidh a fhuaras bho na Faisitich thall san Eadailt, ri linn Cogadh Sìobhalta na Spàinne.
Òigridh[deasaich | deasaich an tùs]
Rugadh Franco ann am Ferrol (san Roinn Coruña) port uamhasach cudromach do Chabhlach na Spàinne, ged a bhuineadh na daoine aige do dh’ Andalusia, san cheann a deas bho thùs. 'S e oifigearan a’ Chabhlaich a bh’ ann am muinntir Fhranco agus bha Franco fhèin ag iarraidh a dhol dhan Acadamh a’ Chabhlaich,[4] ach bha e air a dhùineadh bho 1906 gu ruige 1913. Theab anarcach à Alba, air an robh Stuart Christie ga mharbhadh ann an 1964.
Aistidhean Co-Cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Enciclopedia de Catalunya
- ↑ Beevor, Anthony. The Spanish Civil War. London: Penguin, 1982. p 49
- ↑ Sabín, José Manuel; Hernández Sandoica, Elena. La dictadura franquista (1936-1975): textos y documentos. Ediciones AKAL, 1997, p.13. ISBN 84-460-0803-3
- ↑ University of Princeton


text:
British Broadcasting CorporationDachaigh
Ann an òraid a thug e do Chomann Gàidhlig Inbhir Nis air 26 Samhain, 1896, dh'innis am bàrd ainmeil Sgitheanach Niall MacLeòid gur e Iain Dòmhnallach a rinn Òran Ùige agus seo mar a thug e cunntas air cò e:
"Rugadh Iain Dòmhnallach, no mar is trice gheibheadh e, Iain mac Dhòmhnaill 'ic Alasdair, ann an Ùige. Bha e beagan bhliadhnaichean san Rèiseamaid Dhubh. Cha robh athair deònach e bhith san arm agus cheannaich e às e. An dèidh an t-arm fhàgail thàinig e air ais do Ghleann Ùige.
Thug e fichead samhradh sa h-ochd aig iasgach a' sgadain. Bu tric leis a bhith aig an taigh sa gheamhradh. 'S ann air falbh aig an iasgach a bha e nuair a rinn e Òran Ùige. Rinneadh iomadh òran agus duanag laghach le Iain. Ach tha eagal orm, thuirt Niall MacLeòid, gu bheil mòran dhiubh nach gabh faotainn a-nis. Rugadh e mun bhliadhna 1797 agus chaochail e sa bhliadhna 1875."
Copyright © 2015 BBC. Chan eil uallach air a' BhBC airson na th' air làraich-lìn eile.
Gheibhear sealladh nas fheàrr den duilleig seo le sealladair lìn nas ùire agus na duilleagan stoidhle (CSS) air. Ged a chithear susbaint na làraich leis an t-sealladair lìn a th' agaibh, tha sinn a' moladh an dreach as ùire den bhathar-bhog ur sealladair a thoirt a-nuas, no ur duilleagan-stoidhle a chur air ma ghabhas sin dèanamh.


text:
- TIOTAL
- Drochaid Chomhann, Baile Ghleann Comhann
- EXTERNAL ID
- GB1796_859_20_0916
- ÀITE
- Drochaid Chomhann
- SGÌRE
- Ceann a Tuath Latharna
- SIORRACHD/PARRAIST
- EARRA-GHÀIDHEAL: Liosmòr 's An Apainn
- LINN
- 20l
- CRUTHADAIR
- M E M Donaldson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 10810
- KEYWORDS
- Gàidhealtachd agus Eileanan
eachdraidh shòisealta
dealbh camara
bailtean
drochaidean
beinn
beannran
gleann
glinn
murt
caimbeulaich
Clan Domhnaill
cinnidhean
Tha baile Ghleann Comhann aig bonn Sgùrr na Cìche, ann an ceann a deas Ghleann Chomhann faisg air ceann Loch Lìobhann. Chaidh carragh-chuimhne a thogail anns a' bhaile ann an 1883 mar urram do na daoine a chaidh a mharbhadh ann am murt Ghleann Chomhann. Chaidh an dealbh seo den bhaile, le Drochaid Chomhann aig ceann an ear a' bhaile ri aghaidh na deilbhe agus Sgùrr na Cìche ri cùl na deilbhe, a thogail anns a' chiad leth den 20mh linn le M.E.M Donaldson.
Thachair murt Ghleann Comhann sa gheamhradh ann an 1692. Fon cheannard Caiptean Raibeart Caimbeul, Fear Ghleann Lìobhann, thòisich saighdearan Caimbeulach a' marbhadh nan Dòmhnallach, luchd nan taighean aoigheil, mar dhìoghaltas air cho fada 's a bha an ceann-feadhna, Alasdair MacIain, gun a bhith a' guidhe a dhìlseachd do Rìgh Uilleam III. Aig briseadh an latha air 13mh Gearran chaidh òrdugh a thoirt seachad do na fir Chaimbeulach - 'putt all to the sword under seventy'. Chaidh a h-ochd duine deug air fhichead a mharbhadh aig an àm agus bhàsaich feadhainn eile a-rithist le dìth fasgaidh. Tha daoine cho nimheil mun mhurt air sgàth gun do bhris e cleachdaidhean aoigheachd na Gàidhealtachd: bha muinntir Chlann Dòmhnaill air aoigheachd a thoirt do na Caimbeulaich fad làithean mus do rinn iad am murt
Rugadh Mary Ethel Muir Donaldson ann an 1876 agus thàinig i don Ghàidhealtachd mu 1908. Rinn i tòrr siubhail ann an ceann a tuath agus air taobh siar na Gàidhealtachd a' sgrìobhadh agus a' togail dhealbhan. Eadar 1912 agus 1949, sgrìobh Miss Donaldson iomadh leabhar mu eachdraidh shòisealta agus mu chleachdaidhean na Gàidhealtachd. 'S e 'Wanderings in the Western Highlands and Islands' agus 'Further Wanderings - Mainly in Argyll' as ainmeile agus tha dealbhan annta a thog i fhèin. Chaochail i ann an dachaidh-cùraim ann an Dùn Èideann ann an 1958 agus chaidh a tìodhlacadh anns an Òban
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
Kl.
Findachda mac Tomaltaicc {sanctus Luimnigh} ancorita post & rex Connacht prius quieuit.
Tuathcur mac Cobhtaigh rí Luighne moritur.
Cath ré Maol Sechlainn mac Maeil Ruanaidh i Foraig in quo ceciderunt .uii. ced.
Cath re n-Olcobhur rí Muman & re Lorcán mac Cathlaich co Laignibh for gentibh is Sciaigh Nechtain in quo cecidit Tomrair iarla tanaissi righ Lochlánn et da ced dec immi.
Raoinedh re Tigernach ri Locha Gabar for gentibh i n-Daire Disirt DaConna in quo ceciderunt da ficet dec.
Raoinedh re n-Eoganacht Caisil for gentibh ag Dun Maoile Tuile in quo ceciderunt cuig céd.
Dunadh la h-Olcobar do toghail duin Corcaighe for gentibh.
Kl.
Conaing mac Fláinn ri Bregh moritur.
Niall mac Cinaedha ri Umáill moritur.
Aongus mac Algaile princeps Dhomnaigh Padraic & Fínnachta mac Diarmada ab Daimliag et Maolfuadaigh ab Áird Breacain quieuerunt.{MS folio 188rb(280b)}
Inradh Duiblinne la Maol Sechlainn et la Tigernach rí Locha Gapur.
Flann mac Cuanach princeps Mainistreach.
Muirfecht seacht ffcit long do muintir righ Gáll do tiachdain do tabairt greama for na Gallaibh battur ar a ecinn commescsat hÉrinn uile iarum.
p.126
Maol Bresail mac Cernaigh rí Mughdhorn iugulatus est a gentilibus iar ttect co clerceth.
An cross a ffaichthe Sláine do chumgabáil isin aer et a combruccadh et a fodail co ttorracht ní dia barr Tailltin & Finnabair Abae.
Kl.
Cédadhach ab Cluana Muc Nois de Ib Cormaic Maenmaighe et Tuathal mac Feradhaigh ab Recrann et Dermaighe quieuerunt.
Cinaodh mac Conaing ri Ciannacda do fhritthaighect re Mael Sechlainn mac Mael Ruanaidh a nert Gáll gurro inder o Sionainn co muir eitir cella et túatha et gur ort innsi Locha Gabor & ra loisccedh les durtech Treoite cum cclx. hominibus et durtech Nuarrach cum .lx. hominibus.
Mors Cobthaigh meic Maoili Cobha rí Ciarraighe Luachra.{MS folio 189va(281a)}
Rechtaprach ab Cluana Ferta Brenainn quieuit.
Loch Laigh hi crich Umaill la Connacht d'elod.
Kl.
O{l}cobur mac Cinaodha rí Caisil moritur.
Cinaodh mac Conaing rí Ciannachda dermersus est in lacu {.i. in Angi} crudeli morte ó Maoil Seclainn et ó Tigernach di foesmaib daighdaoinedh n-Erenn et comarba Padraig specialiter.
Tect Duiphgente do Ath Cliath gur ralsat ár mór for Fionngallaibh et gur indirsiot an longport edir daoinibh et maoinibh. Slat ele do Duibhgentibh co n-ar mor for Finngentibh oc Linn Duachaill.
Rí{g}dhal a n-Ard Macha eidir Maol Sechlainn co maitibh Leithe Cuinn et Madudan co maitibh coiccidh Concubhair et Dermait & Fethgna i fecht co samud Patraic et Suairlech co clercibh Midhe.
Kl.
Duo heredes Padruic .i. Forandan scriba et episcopus & ancorita et Diarmaid sapientissimus omnium {doctorum} Europae quieuerunt.
p.128
Uastatio Áird Macha o Gallaibh Linne Duacaill die Samhchasg.{MS folio 189vb(281b)}
Luct oct .xx. lóng d'Finngentibh do rocttattur do cath fria Duibgentibh do Snam Aignech .iii. laithe et tri aidhche og cathuccadh doibh acht as re Duibhgentibh ro meabaidh go fargsat a cheli o a longaibh leo. Stain fugitiuus euasit et Iercne decollatus est.
Fogurtach mac Maoilbresail rí Airgiall moritur.
Colum mac Airechtaigh ab Corcaighe quieuit.
Fechtgna a ccomarbus Patruic.


text:
- TIOTAL
- Agallamh le Mairead Bochel mu mhasgaichean gas
- EXTERNAL ID
- WD_HF08_TRACK01_BOCHEL
- ÀITE
- Inbhir Narann
- SIORRACHD/PARRAIST
- SIORRACHD NARANN: Inbhir Narann
- DEIT
- 2005
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Margaret Bochel
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Am Baile agus Luchd-rannsachaidh a' Chogaidh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 3253
- KEYWORDS
- An Dara Cogadh
An Dàrna Cogadh
masgaichean gas
claistinneach
Tha cuimhn' aig Mairead Bochel nuair a chaidh masgaichean gas an toirt seachad an Inbhir Narainn san Dàrna Cogadh.
Masgaichean gas? Seadh, tha cuimhn' agam nuair a chaidh an toirt a-mach. Bha diofar dhaoine ann a bha a' gabhail sin os-làimh agus a' tighinn - sgìre shònraichte a bhiodh aca - àireamh de shràidean, a dh'fheumadh iad a dhol thuige. Bha mise a' fuireach shìos ann am Fishertown, Baile nan Iasgair, eil thu 'faicinn, 's mar sin dh'fheumamaid a dhol sìos gu Talla nan Iasgair; b' e sin am meadhan às an robh na masgaichean gas air an sgaoileadh. Mar sin chaidh sinn ann agus gu luath chaidh ar feuchainn leotha a thaobh meud, eil fhios agaibh, agus gu fìrinneach bha sin a' cur eagail oirnn cuideachd, a' smaoineachadh gur dòcha gum feumadh sinn an cleachdadh gu ceart uaireigin gus ar beathannan a shàbhaladh. Agus chaidh bèibidhean an cur a-steach gu feadhainn mhòra. Am faca sibh a-riamh iad?
Er, chunnaic.
Seadh, saoilidh mi gun deach am bèibidh gu lèir, no a' chuid as motha dheth co-dhiù, a-steach na bhroinn; 's e masg mòr a bh' ann co-dhiù. Ach gu fortanach, cha tàinig oirnn an cur gu feum an seo. Ach b' fheudar dhut do mhasg a ghiùlan mun cuairt leat. B' fheudar dhuinn an toirt dhan sgoil, mar eiseimpleir, eil fhios, thairis air - fhuair sinn uile cèisean beaga dhaibh caran coltach ri baga na sgoile, seadh.
Chaidh an t-agallamh seo a chlàradh mar phàirt de phròiseact 'Maoir rannsachaidh a' Chogaidh' ann an 2005 ann am Bun-sgoil Rosebank, Inbhir Narann.


text:
Hempstead, Eabhraig Nuadh
‘S e baile mòr air iomall Eabhraig Nuadh (baile), eadar Massapequa agus Elmont air oirthir an ear na Stàitean Aonaichte a th’ ann Hempstead.[1] Tha e suidhichte aig dìreach 3m os cionn ìre na mara,[2] ri taobh Bàgh South Oyster, 355km air falbh bho Washington, prìomh-bhaile na dùthcha agus 217km bho Albany, prìomh-bhaile na stàite.[3] Tha am baile air an àirde iar Eabhraig Nuadh (stàit). Tha 763,086 daoine a’ fuireach anns a’ bhaile. Rugadh 20.3% thall thairis, ‘s e daoine le freumhan ann an Aimearaga Laideannach a tha 14.9% agus daoine le freumhan ann an Afraga a th’ann 16.9% dhuibh.[4] Thug 16% dhe na daoine ceum aig an oilthigh.[5] Chaochail an sgrìobhadair Gabriela Mistral: (1889 – 1957) an seo.


text:
1905
MCMV
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- Thòisicheadh air Black Water Reservoir a thogail.
- Bhuannaich Henryk Sienkiewicz an Duais Nobel ann an Litreachas.
- Bhuannaich Johann Friedrich Wilhelm Adolf von Baeyer an Duais Nobel ann an Ceimigeachd.
- Chuireadh às do dh' Aonadh Nirribhidh agus An t-Suain.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 2 am Faoilleach - Michael Tippett, co-ghleusaiche Sasannach.
- 29 an t-Iuchar - Dag Hammarskjöld, ann an Jönköping. Riochdaire dioplòmasach às an t-Suain.
- 7 an Gearran - Ulf von Euler, ann an Stockholm. Fear-saidheans às An t-Suain.
- 24 an Cèitean - Mihail Šolohov, ann an Veshenskaya. Ùghdair às An Ruis.
- 21 an t-Ògmhios - Jean-Paul Sartre, Sgrìobhadair is feallsanaiche às An Fhraing.
- 25 an t-Iuchar - Elias Canetti, ann an Rousse. Ùghdair à Bulgàiria.
- 5 an Lùnasdal - Wassily Leontief, ann am München. Eaconamaiche às An Ruis.
- 5 an t-Sultain - Arthur Koestler, sgrìobhadair agus neach-naidheachd Ungaireach.
- 18 an t-Sultain - Greta Garbo, ann an Stockholm. Actair às An t-Suain.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 18 an t-Ògmhios - Per Teodor Cleve, ceimigear, mèinn-eòlaiche is bith-eòlaiche às an t-Suain.
- 8 an Dàmhair - Maighstir Ailean, bàrd is fear-cruinneachaidh beul-aithris


text:
Country
England Scotland Spain
Crag
A'Chailleach A'Mhaighdean Alan's Cliff An Socach An Stuc Aonach air Chrith Aonach Eagach - Sgor nam Fiannaidh Aonach Meadhoin Back Bowden Doors Back Tor (Edale) Bamford Edge Beinn a' Mhuinidh Beinn a'Bhuird - North Top Beinn a'Chleibh Beinn a'Chreachain Beinn a'Ghlo - Carn nan Gabhar Beinn Achaladair Beinn Alligin - Sgurr Mhor Beinn Alligin - Tom na Gruagaich Beinn an Dothaidh, North East Corrie Beinn Dearg Beinn Eighe - Ruadh-stac Mor Beinn Eighe - Spidean Coire nan Clach Beinn Ime Beinn Mheadhoin Beinn na Seilg, Ardnamurchan Beinn Narnain Beinn Tulaichean Ben Avon - Leabaidh an Daimh Bhuidhe Ben Chonzie Ben Lawers Ben Macdui Ben More Ben More Assynt Ben Nevis Ben Vane Ben Vorlich Ben Vorlich Benny Beg Bidean nam Bian Black Rock Gulch Bowden Doors Braigh Coire Chruinn-bhalgain Broad Cairn Bruin Cove Buachaille Etive Mor Buachaille Etive Mor - Sgor na Broige Buachaille Etive Mor - Stob Dearg Burbage North Cairn Bannoch Cairn Gorm Carn a'Chlamain Carn a'Mhaim Carn an t-Sagairt Mor Carn Etchachan Carn Liath Carn na Criche - Creag a' Mhadaidh Clach na Beinn Clashrodney Coire an Lochain (Cairngorm) Coire an t'Sneachda Conival Creag a'Mhaim Creag an Dubh Loch Creag nan Damh Creise Cruach Ardrain Deceptive Wall Derry Cairngorm Diabaig Dovehole Boulders Driesh Druim Shionnach Dunkeld, Cave Crag Dunkeld, Craig a Barns Escalera Arabe Froggatt Edge Frontalas Bajas Fulmar Wall Gardoms Edge Glen Clova - Red Craigs area Glen Lednock, Balnacoul Castle Graymare Slabs Hawkcraig Helvellyn - Red Tarn Cove Jack Rock Kyloe Crag (Kyloe Out) Ladhar Bheinn Liathach - Mullach an Rathain Liathach - Spidean a'Choire Leith Lochnagar Lochnagar - Cac Carn Beag Logie Head Maol Chinn-dearg Mayar Meall a'Bhuiridh Meall a'Choire Leith Meall An Fhir-Eoin Meall An Fhir-Eoin Beag Meall Corranaich Meall Dearg Meall Garbh Meall Greigh Meall nan Tarmachan Meikle Partans Mullach Coire Mhic Fhearchair Mullach na Dheiragain Newton Bridge Crag Pass of Ballater Portlethen (Craigmaroinn) Reiff - Roinn a'Mhill Rosyth Quarry Ruadh Stac Mor Saileag Schiehallion Sgùrr Alasdair Sgurr a'Bhealaich Dheirg Sgurr a'Chaorachain Sgurr an Doire Leathain Sgurr an lochain Sgurr Ban Sgurr na Banachdich Sgurr na Sgine Sgurr nan Ceathreamhnan Souter Head South Cove Sron na Ciche Sron na Creise Stanage North Stanage Popular Stob Binnein Stob Coire Sgreamhach Stuc a'Chroin Stuchd an Lochain The Cobbler The Graip The Long Slough The Saddle White Mounth - Carn a'Coire Boidheach
Discipline
Bouldering Scrambling Sport Trad Winter
Partner
alex alex moran Andy Andy Nisbet Andy Ruck andy, stevie, aileen anna wells Bree bruce Byam calum Cameron Dewar Christina Bell Christina Bell, Dave Clare Muir Emily Findlay Findlay Cranston and Tom Stork Glenalmond College Munro club Helena Helena Robinson Iain Munro malcolm h -s and clair muir malcolm h-s Malcolm H-S and Pete mathew Mike Coppock Mike Cross mike, calum and wee stevie olly gourd Raginhild rory sally Sam Sinclair steve Tom Stork t_stork wee stevie wee stevie and suzanna wee stevie, marcus, tom wee stevie, suzanna and aileen wee stevie. Aaran Zoe and Thom Zoe Thornton Zoe Thornton and Mike Cross Zoe Thornton, matthew hallewell, seb
Year
2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015


text:
Fachabair
'S e baile ann am Moireabh a tha ann am Fachabair no Fothabair (Beurla: Fochabers). [1][2] Tha am baile suidhichte faisg air Eilginn air bruach an ear Uisge Spè. Tha e air a' mhòr-rathaid A96, an rathaid eadar Obar Dheathain is Inbhir Nis. 'S e seo na co-chomharran aige: 57° 36′ 43.81″ Tuath agus 3° 5′ 49.59″ Iar.
Ann an 2001 bha 1,499 duine a' fuireach an seo. [3]
Tha Fiona NicCHoinnich, seinneadair Gàidhlig à Orton, Fachabair.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Stòr-dàta SMO
- ↑ Iain Mac an Tailleir, "Ainmean-Àite", duilleag 50, Pàrlamaid na h-Alba
- ↑ Scotland's Census Result OnLine
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Iomraidhean nam mapaichean airson comharradh-clèithe: NJ 345 585


text:
- TIOTAL
- George Taylor Bruce, Cheannard-sgoile 1888 gu 1894
- EXTERNAL ID
- PC_ROYALACADEMY_003
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- LINN
- 1890an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Acadamaidh Rìoghail Inbhir Nis
- AITHNEACHADH MAOINE
- 29924
- KEYWORDS
- sgoiltean
ceannardan-sgoile
luchd-teagaisg
obraichean
sluagh
B' e George Bruce an 13mh Ceannard-sgoile aig Acadamaidh Rìoghail Inbhir Nis. Stèidhicheadh an sgoil ann an 1792, a' gabhail àite sgoil-ghràmair anns a' bhaile. Bha an togalach ann an Sràid an Acadamaidh, air an robh An t-Sràid Ùr an toiseach.
Thàinig Bòrd Stiùiridh Ùr nan druchd ann an 1887, an dèidh do dh'iomairt ùr on Riaghaltas, an Inverness Education Endowments Scheme. A rèir sin, dh'fhaodadh an luchd-stiùiridh an leabhraichean a thoirt don luchd-obrach agus Ceannard ùr na sgoile a chur na dhreuchd. Bha am fear ro George Bruce, William Eadie, a' miannachadh a dhreuchd a leigeil dheth, agus chuireadh sin air dòigh le bhith a' toirt peinnsean dha.
Fhuair am post, aig an robh tuarastal £300 le tabhartas mu choinneamh gach sgoileir, 75 tagraichean. Thugadh am post do George Bruce. Rugadh e ann an Obar Dheathain an 1857 agus fhuair e foghlam aig an dà chuid an Nuadh agus an t-Seann Sgoil Ghràmair anns a' bhaile. Cheumnaich e le Master of Arts o Oilthigh Obar Dheathain anns a' Ghiblean 1880. Bhiodh e a' teagasg treis ann an corra àite, agus an uair sin bhiodh e a' teagasg nan cuspairean clasaigeach agus Beurla aig Robert Gordon's College ann an Obar Dheathain. A rèir a chùmhnant don Acadamaidh, dh'fhaodadh Bruce a thaghadh fhèin fhaighinn de luchd-obrach. B' e aon dhiubh Pierre Delavault, a tha fhathast ainmeil aig sgàth a dhealbhan dhen t-seann bhaile Inbhir Nis, a dh'fhoillsich an Inverness Courier an toiseach.
Nuair a bha an sgoil faisg air a bhith ann fad 100 bliadhna, b' e Bruce a bu mhotha a ghabh ùidh ann a bhith a' comharrachadh nan 100 bliadhna sin. Thòisich e iris nam maighistirean-sgoile The Academical, a lean oirre gus an tugadh air a dhreuchd fhàgail. Bhrosnaich e ùidh, cuideachd, ann an suaicheantas don sgoil, agus dh'iarr e air ailtire às Obar Dheathain sin a dhealbhachadh. Aig a' cheann thall dh'atharraicheadh e agus chaidh a thoirt an gnìomh gu h-oifigeil le Morair nan Suaicheantas, agus sin an dà chuid suaicheantas agus comharra na sgoile anns an latha an-diugh.
Fhuair na Stiùirichean iomraidhean air sgrùdaidhean an togalaich (ceangal ri dealbh, a tha air an làrach-lìn cheana, den togalach aig Sràid an Acadamaidh), agus thuig iad nach robh an togalach ann an Sràid an Acadamaidh freagarrach air an fhoghlam a bha riatanach aig an àm. Mar sin, thòisich iad air togalach ùr a dhealbhachadh, agus dh'fhosgladh e an 1895 ann an sgìre a' Chrùin anns a' bhaile. Tà, cha robh na Stiùirichean cinnteach gum b' e Bruce an neach a bhiodh iomchaidh gus an sgoil a threòrachadh anns an togalach ùr agus, a dh'aindeoin strì nan aghaidh bho chuid de na pàrantan, thugadh air Bruce a dhreuchd fhàgail, ged a tha coltas gun robh e an dà chuid dìleas agus dìcheallach. Tha a h-uile coltas gun do rinneadh a' chiad dealbh dhen sgoil goirid mus do dh'fhàg e i.
An dèidh do Bhruce an Acadamaidh fhàgail, chùm e sgoil dha fhèin aig taigh air Rathad Chùl Dubhuillt anns a' bhaile, air an robh New Glenmoriston School. Mhair e mu dheich bliadhna, agus an dèidh sin bha Bruce tha thuathanach ann an Canada. Chaochail e ann an 1947.
(Taing do Robert Preece airson an fhiosrachaidh seo)


text:
- TIOTAL
- Cluba Ball-coise Citadel - dealbh camara den sgioba bho mheadhan na 1920an
- EXTERNAL ID
- PC_DMACKINTOSH_004
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- LINN
- 1920an
- AITHNEACHADH MAOINE
- 22304
- KEYWORDS
- Citadel FC
Inbhir Nis
ball-coise
Sràid a' Chladaich
Lìg Ball-coise Chaledonia a Tuath
1975
Dealbh camara sgioba, a chaidh a thogail ann am meadhan na 1920an, de chluicheadairean agus luchd-stiùiridh Cluba Ball-coise Citadel. Stèidhichte aig Pàirce Sràid a' Chladaich ann an Inbhir Nis, chaidh Citadel FC a chur air bhonn ann am meadhan nan 1880an agus b' e ball stèidheachaidh de de Lìg na Gàidhealtachd a bh' ann ann an1894. Cha robh iad nam buadhaichean air Lìg na Gàidhealtachd ach aon uair, ann an 1909, ach bhuannaich iad Lìg Ball-coise Ceann a Tuath Chaledonia còig turais. Sguir iad a ghabhakil pàirt ann an Lìg na Gàidhealtachd ann an 1935, agus chaidh iad a-mach à bith dìreach ron Dàrna Cogadh.
Chun an seo chan eil sin ach air aon neach san dealbh camara aithneachadh. San dàrna àite bho dheas san t-sreath chùil tha Ailig Mac a' Ghobhainn, a bha a' cluich mar 'outside left'. An dèidh sin bha e sgairteil air comataidh Siorrachd Inbhir Nàrainn agus bho 1951 gu 1955 bha e na Cheannard air Comann Ball-coise Ceann a Tuath na h-Alba.
[Mòran taing do mhac Ailig, Alasdair, airson an fhiosrachaidh seo.]


text:
- TIOTAL
- Coinneach MacRath agus crodh ann an Leac Mailm
- EXTERNAL ID
- PC_HIGHLANDLIVESTOCK_079
- ÀITE
- Leac Mhailm
- SGÌRE
- Loch Bhraoin
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Bhraoin
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comann Dualchais Sprèidh na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 23532
- KEYWORDS
- sprèidh
crodh
dròbhairean
beathaichean
Coinneach MacRath, dròbhair agus neach-malairt a' chruidh, Ulapal, 1892-1959.
Na latha fhèin, b' e Coinneach MacRath an dròbhair a b' ainmeile a bh' ann ann an Alba a Tuath gu tuath air baile Pheairt. Fad chaogad bliadhna cheannaich e crodh air feadh na Gàidhealtachd 's nan Eilean an Iar agus bhiodh e gan iomain chun nam margaidhean air feadh Alba. 'S e prìomh neach-malairt a bh' ann agus urram mòr aig a h-uile duine air mas bith càit an deidheadh e. A bharrachd air tuathanas agus taigh-spadaidh a bh' aige ann an Ach an Droighinn agus bùth-feòla ann an Ulapal (an-diugh bùth nan leabhar), bha mìltean acraichean fearainn aige air mhàl air ceithir oighreachdan agus b' ann leis-san a bha Cùl Mòr agus Cùl Beag. B' e cuideachd luchd-malairt agus dròbhairean a' chruidh uile a bha na athair, Ruairidh MacRath, na sheanar, Dòmhnall MacRath, agus na shean sheanar, Eachann MacRath.
Dealbh-camara: Frangag Fogg (ban-ogha) Fiosrachadh: Coinneach Stiùbhart (mac peathar) agus Ceith NicLeòid (ban-ogha).


text:
Kal, Ian. uii. f., l., ii., Anno Domini M.c.lxx.ii.
Ri Saxan .i., Henricc, mac na Perisi do dhul a h-Erinn Dia Domnaigh Casc, iar ceilebradh Aiffrinn.
Tigernan h-Ua Ruairc, ri Breifne & Conmaicne, fer cumachta more fhri ré fhota, do marbadh do Shaxanaibh cetna & do Domnall, mac Annaidh, dia ceniul féin imaille friu. A dichennadh dono doibh & a cenn & a corp do breith co docraidh co h-Ath Cliath. In cenn{folio & column MS2 54a} do thogbail for dorus in Duine i n-a sgath derg truagh do Ghaidhelaibh. In corp dono do crochadh i n-inud aile & a cossa súas.
Tigernach h-Ua Mael Eoin, comarba Ciarain Cluana Mac Nois, quieuit in Christo.
Inis Eogain do fhasughudh la Cenel Conaill & ar do chor for a doenibh.
Maidm for Cenel n-Eoghain la Flaithbertach h-Ua Mael Doraidh & la Cenel Conaill & ár lan-mor do chor forru. Mirbuil tra do noemhaibh in Coimdedh in ní-sin, .i., do Patraic & do Colum Cille & do na naemaibh archena, isa cella ro millset.
Mael Muire Mac Murchadha, toisech Muinnteri Birn & toisech & ri h-Ua n-Echach, do marbadh la h-Aedh Mac Oenghusa & la Clainn Aedha h-Ua n-Echdach Uladh.
Lan-cuairt Coicidh Connacht in cethramadh fecht la Gilla Mac Liac, comarba Patraic, .i., la primaith Erenn, co h-Ard Macha.
Domnall h-Ua Ferghail, ard-toisech Conmaicne, do marbadh la muinnter righ Saxan.
Gilla Aedha, espuc Corcaighi, fer lan do rath Dé, in bona senectute quieuit.
p.174
{§LATE} Murchadh Mac Murchadha & Murchadh h-Ua Brian occisi sunt.
Gilla Crist, mac comarba Ciarain Cluana Mac Nois, quieuit.
Diarmoid h-Ua Caellaidhe occisus est. §


text:
Privacy Statement
This Privacy Statement sets out the data processing practices of the Scottish Qualifications Authority ('SQA') for the purposes of the Data Protection Act 1998 and related legislation, through the use of the internet and the World Wide Web. Please read and agree to these terms prior to sending us your details in any electronic communications or for any online transaction.
Who we are and what we do
The Scottish Qualifications Authority (SQA) was established under the Education (Scotland) Act 1996. SQA is registered with the Information Commissioner's Office – registered number - Z5781759.
SQA has three main functions.
- SQA accredits qualifications and the awarding bodies who intend to enter candidates for these qualifications.
- As an awarding body itself, SQA quality-assures education and training establishments which offer SQA qualifications. SQA also arranges for and carries out the assessment of people taking SQA qualifications and issues certificates to candidates.
- SQA advises Scottish Government on matters within its functions generally.
This statement explains how SQA collects and uses personal information in the course of these functions and its activities generally.
What information do we collect about you?
Candidates
If you are a candidate for a SQA qualification (or a qualification that we accredit), we will collect personal information about you that is relevant to your educational journey, the qualification you are studying for and the assessment of your performance in respect of that qualification. This would include, for example, the marking of examinations, post examination procedures (such as checking and appeals) and the final award of qualifications.
We may collect that personal information from you directly when you use any service that we offer (for example, our 'MySQA' service or the 'Post Results' service) or submit information to us via our website, www.sqa.org.uk. Personal information may also be shared with us by third parties who are involved with our qualifications (see Data Sharing).
Others
We also collect personal information about those involved in the delivery of SQA qualifications (or qualifications we accredit). These include examiners, markers, setters, verifiers and vetters ('appointees') but also individuals within awarding bodies and education and training establishments. The personal information we collect will be information relevant to your role and the performance of your responsibilities within that role.
In the course of performing our functions and activities, we may collect or receive personal information about individuals who are connected with candidates (such as parents or other relatives) as well as suppliers and members of the public.
In each case, that personal information may be collected or received directly or it may be shared with us by third parties who are involved with our qualifications (see Data Sharing).
How we use information
We use the personal information we collect:
- to deliver SQA qualifications and the qualifications we accredit
- to award certificates to candidates
- to deliver services that candidates request from time to time, including 'MySQA' and our 'Post Results' service
- to ensure the quality and integrity of the SQA qualifications
- to prevent fraud and to investigate alleged misconduct
- for appointee resource planning, verification and management
- for administration purposes
- for statistical and research purposes
- to otherwise carry out activities that are within our statutory functions and powers.
Data sharing
We may share your personal information with, and obtain information about you, from:
- Scottish Government, including government departments and non-departmental government bodies
- local authorities and UCAS
- schools, colleges and other relevant training establishments
- other public bodies with educational and vocational responsibilities
- law enforcement and HM Revenue and Customs
- organisations with whom we partner to deliver SQA accredited qualifications
- other service providers and third parties who we use to provide our services
We will share and obtain personal information:
- for the purposes described in How we will use your information
- to enable us to perform our functions and discharge our statutory responsibilities
- where we consider that there is a legitimate public interest to do so.
Marketing
We may also use personal information to provide you with information about our services and for sales and marketing purposes but if you tell us (see Contact Us) that you do not wish to have your personal information used in this way then we will respect your wishes. We will not permit third parties to use your personal information for marketing purposes.
International
Where services are being provided by SQA to individuals, organisations or establishments outside the European Economic Area then, in providing these services, we may transfer personal information relevant to these services outside the European Economic Area to the individuals, organisations or establishments concerned.
Access to your information
You have the right to request a copy of the information that we hold about you (for which we may charge a small fee). If you would like a copy of some or all of your personal information, please tell us (see Contact Us).
Changes to this privacy statement
We keep this privacy statement under regular review and may update it from time to time. Where we update our privacy statement we will place an updated privacy statement on our website and, where the changes are material, will take other reasonable steps to bring it to your attention.
This privacy statement was last updated on 22 June 2015.
Contact us
Please contact us if you have any questions about this privacy statement or the information we hold about you:
By e-mail – data.protection@sqa.org.uk
In writing – write to use at: Data Protection Team, Scottish Qualifications Authority, The Optima Building, 58 Robertson Street, Glasgow G2 8DQ, Scotland.
If you do not wish to be contacted for marketing purposes, please e-mail us on mycentre@sqa.org.uk, but remember that if you do so we will be unable to provide you with information about latest publications etc.
Aithris Phrìobhaideachd
Tha an t-Iomradh Dìomhaireachd seo a’ foillseachadh dhòighean-obrach dàta SQA a rèir Achd Dìon Dàta 1998 agus laghan co-cheangailte, tron eadar-lìon agus tron World Wide Web. Leugh agus aontaich ri na cùmhnantan seo mus cuir thu thugainn fiosrachadh pearsanta ann an dòigh eileagtronaigeach sam bith no airson cùis sam bith air-loidhne.
Cò sinn agus dè tha sinn a’ dèanamh?
Chaidh Ùghdarras Theisteanas na h-Alba (SQA) a stèidheachadh fo Achd an Fhoghlaim (Alba) 1996. Tha SQA clàraichte le Oifis a’ Choimiseanair Fiosrachaidh - àireamh chlàraichte - Z5781759.
Tha trì prìomh dhleastanasan aig SQA.
- Tha SQA a’ barantachadh theisteanas agus bhuidhnean buileachaidh a tha an dùil tagraichean a chur air adhart airson nan teisteanas sin.
- Mar bhuidheann buileachaidh iad fhèin, tha SQA a’ barantachadh càileachd aitreabhan foghlaim is trèanaidh a tha a’ tairgsinn teisteanasan SQA. Bidh SQA cuideachd a’ cur air dòigh agus a’ coileanadh measadh air daoine a tha a’ gabhail teisteanasan SQA agus a’ sgaoileadh theisteanas gu tagraichean.
- Bidh SQA a’ comhairleachadh Riaghaltas na h-Alba mu chùisean an taobh a-staigh a dhleastanasan san fharsaingeachd.
Tha an aithris seo a’ mìneachadh mar a bhios SQA a’ tional agus a’ cleachdadh fiosrachadh pearsanta ann an cùrsa nan dleastanas sin agus a ghnìomhachdan san fharsaingeachd.
Dè am fiosrachadh a bhios sinn a’ tional mur deidhinn?
Tagraichean
Ma tha sibh nur tagraiche airson teisteanas SQA (no teisteanas a tha sinn a’ barantachadh), bidh sinn a’ tional fiosrachadh pearsanta mur deidhinn a tha buntainneach do ur slighe oideachail, an teisteanas do bheil sibh ag ionnsachadh agus measadh air ur coileanadh a thaobh an teisteanais sin. Bhiodh seo a’ gabhail a-steach, mar eisimpleir, comharrachadh dheuchainnean, modhan-obrach an dèidh dheuchainnean (leithid sgrùdadh agus ath-thagraidhean) agus am buileachadh deireannach air teisteanasan.
Dh’fhaodadh gun tionail sinn am fiosrachadh sin dìreach bhuaibh fhèin nuair a chleachdas sibh seirbheis sam bith a tha sinn a’ tairgsinn (mar eisimpleir, ar seirbheis ‘Mo SQA' – MySQA’ no seirbheis ‘Toraidhean’ – ‘Post Results’) no fiosrachadh a chur a-steach air an làraich-lìn againn, www.sqa.org.uk. Faodaidh fiosrachadh pearsanta a bhith air a roinn cuideachd leinn le treas phàrtaidhean a tha an sàs anns na teisteanasan againn (faicibh Roinn Dàta).
Eile
Bidh sinn cuideachd a’ tional fiosrachadh pearsanta mu dheidhinn iadsan a tha an sàs ann an liubhairt theisteanasan SQA (no teisteanasan a tha sinn a’ barantachadh). Nam measg tha luchd-sgrùdaidh, luchd-comharrachaidh, luchd-seataidh, luchd-dearbhaidh agus luchd-breithneachaidh ('daoine a chaidh a chur an dreuchd') ach cuideachd daoine fa leth an taobh a-staigh bhuidhnean buileachaidh agus aitreabhan foghlaim is trèanaidh. Bidh am fiosrachadh a bhios sinn a’ tional buntainneach don t-suidheachadh agus mar a choileanas sibh na dleastanasan agaibh an taobh a-staigh an t-suidheachaidh sin.
Ann an cùrsa ar dleastanasan agus ar gnìomhachdan a choileanadh, dh’fhaodadh gun tionail sinn no gum faigh sinn fiosrachadh pearsanta mu dhaoine fa leth aig a bheil ceangal ri tagraichean (leithid pàrantan no càirdean eile) a thuilleadh air solaraichean agus buill den phoball.
Anns gach cùis, dh’fhaodadh gum bi am fiosrachadh pearsanta sin air a thional no air fhaighinn dìreach no dh’fhaodadh gum bi e air a roinn leinn le treas phàrtaidhean a tha an sàs anns na teisteanasan againn (faicibh Roinn Dàta).
Mar a tha sinn a’ cleachdadh an fhiosrachaidh
Bidh sinn a’ cleachdadh an fhiosrachaidh a tha sinn a’ tional, airson:
- teisteanasan SQA agus na teisteanasan a tha sinn a’ barantachadh a liubhairt
- teisteanasan a bhuileachadh air tagraichean
- seirbheisean a liubhairt a bhios tagraichean ag iarraidh bho àm gu àm, a’ gabhail a-steach ar seirbheis 'Mo SQA' agus ‘Toraidhean’
- càileachd agus iomlanachd theisteanas SQA a dhèanamh cinnteach
- bacadh a chur air foill agus mì-ghiùlain a dh’fhaodadh a bhith an làthair a sgrùdadh
- planadh, fìreanachadh agus stiùireadh air goireasan a thaobh daoine a chur an dreuchd
- adhbharan rianachd
- adhbharan staitistigeach agus rannsachaidh
- gnìomhachdan a choileanadh air mhodh eile a tha an taobh a-staigh ar dleastanasan agus ar cumhachdan reachdail.
Roinn dàta
Dh’fhaodadh gun roinn sinn am fiosrachadh pearsanta agaibh le, agus fiosrachadh fhaotainn mur deidhinn, bho:
- Riaghaltas na h-Alba, a’ gabhail a-steach roinnean an riaghaltais agus buidhnean riaghaltais neo-roinneil
- ùghdarrasan ionadail agus UCAS
- sgoiltean, colaistean agus aitreabhan trèanaidh iomchaidh eile
- buidhnean poblach eile le dleastanasan oideachail agus dreuchdail
- co-èigneachadh an lagha agus Oifis Chìsean is Chusbainn HM
- buidhnean a tha ann an com-pàirteachas leinn gus teisteanasan barantaichte SQA a liubhairt
- solaraichean sheirbheisean eile agus treas phàrtaidhean a bhios sinn a’ cleachdadh gus ar seirbheisean a sholarachadh.
Roinnidh sinn agus gheibh sinn fiosrachadh pearsanta
- airson nan adhbharan air an iomradh ann an Mar a chleachdas sinn am fiosrachadh agaibh
- gus a dhèanamh comasach dhuinn ar n-obair a dhèanamh agus ar dleastanasan reachdail a choileanadh
- far a bheil sinn den bheachd gu bheil ùidh phoblach dhligheach ann sin a dhèanamh.
Margaideachd
Dh’fhaodadh gun cleachd sinn fiosrachadh pearsanta airson fiosrachadh a thoirt dhuibh mu na seirbheisean againn agus airson adhbharan reic is margaideachd ach ma dh’innseas sibh dhuinn (faicibh Cuiribh Fios Thugainn) nach eil sibh airson ur fiosrachadh pearsanta a bhith air a chleachdadh san dòigh seo, bidh spèis againn do ur toil. Cha cheadaich sinn do threas phàrtaidhean am fiosrachadh pearsanta agaibh a chleachdadh airson adhbharan margaideachd.
Eadar-nàiseanta
Far a bheil seirbheisean gan solarachadh le SQA do dhaoine, buidhnean no aitreabhan fa leth taobh a-muigh na Roinne Eaconamach Eòrpach, ann an solarachadh nan seirbheisean sin, dh’fhaodadh gun gluais sinn fiosrachadh pearsanta buntainneach do na seirbheisean sin taobh a-muigh na Roinne Eaconamach Eòrpach gu na daoine, buidhnean no aitreabhan fa leth a tha an ceist.
Cothrom air an fhiosrachadh agaibh
Tha a’ chòir agaibh lethbhreac den fhiosrachadh a tha sinn a’ gleidheadh mur deidhinn iarraidh (dh’fhaodadh gun iarr sinn cìs bheag airson seo). Nam bu mhath leibh lethbhreac de chuid den fhiosrachadh phearsanta agaibh no e uile, feuch gun innis sibh dhuinn (faicibh Cuiribh Fios Thugainn).
Atharrachaidhean air an aithris phrìobhaideachd seo
Bidh sinn a’ dèanamh lèirmheas chunbhalach air an aithris seo agus dh’fhaodadh gun ùraich sinn e bho àm gu àm. Nuair a dh’ùraicheas sinn an aithris phrìobhaideachd againn, cuiridh sinn aithris phrìobhaideachd ùraichte air an làraich-lìn againn, far a bheil na h-atharrachaidhean stuthail, cleachdaidh sinn dòigh reusanta eile air a thoirt gu ur n-aire.
Chaidh an aithris phrìobhaideachd ùrachadh mu dheireadh air 22 Ògmhios 2015.
Cuiribh fios thugainn
Cuiribh fios thugainn ma bhios ceistean sam bith agaibh mun aithris phrìobhaideachd seo no mun fhiosrachadh a tha sinn a’ gleidheadh mur deidhinn:
Air post-d: data.protection@sqa.org.uk
Ann an sgrìobhadh thugainn aig Sgioba Dìon Dàta, Urras Theisteanas na h-Alba, Togalach Optima, 58 Sràid MhicRaibeirt, Glaschu, G2 8DQ, Alba.
Mur eil sibh airson nach bruidhinnear ribh airson adhbharan margachaidh, cuiribh post-d thugainn air mycentre@sqa.org.uk, Ach cuimhnichibh ma nì sibh sin nach bi e comasach dhuinn fiosrachadh a thoirt dhuibh mu fhoillsichidhean ùra ’s msaa.
Contact Information
- Candidate Enquiries
- General Enquiries
- 0345 279 1000
- Centre Enquiries
- 0303 333 0330


text:
Modesto, Calafòrnia
‘S e baile mòr air an àirde an iar Nan Stàitean Aonaichte a th’ ann am Modesto. Chaidh am baile a stèidheachadh am baile ann an 1870 mar stèisean an trèana[1] agus tha an t-ainm a' ciallachadh beusach san Spàinntis. Tha e suidhichte aig 29m os cionn ìre na mara,[2] sa Ghleann air a bheil Central Valley, eadar na h-aibhnichean Stanislaus agus Tuolumne, 3,803km air falbh bho Washington, D.C. (Prìomh-bhaile na dùthcha), 126km bho San Francisco, 2,871km bho Chicago agus 2,683km bho St. Louis.[3] Tha 201,165 duine a' fuireach anns a’ bhaile, an 18mh baile as motha na stàite agus an 95mh fear as motha na dùthcha.[4]
Daoine Ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
- Jeremy Renner (1971): Actair.
Bailtean Co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
- Aguascalientes[5]
- Khmelnitskiy
- Kurume
- Laval
- Mengzi
- Vermon
- Vijayawada


text:
£100,000 is tosgaire ùr dhan Ghàidhlig
- 11 An Dàmhair 2013
Chaidh £100,000 a ghealltainn son sgilean cànain luchd ionnsachaidh na Gàidhlig a neartachadh - còmhla ri tosgaire ùr dhan chànan.
Dh'fhoillsich Ministear na Gàidhlig, Alasdair Allan, an naidheachd is Mòd 2013 gus tòiseachadh ann am Pàislig.
Thèid an t-airgead a roinn eadar grunn phròiseactan.
Gheibh Bòrd na Gàidhlig £41,000.
Thèid £21,000 a chosg gus cuideachadh a thoirt do phàrantan le clann ann am foghlam tro mheadhan na Gàidhlig is £20,000 dhan sgeama a tha ag amas air barrachd dhaoine a thàladh gu teagaisg sa Ghàidhlig.
Tha £30,000 son trèanadh do thidsearan anns na bun-sgoiltean.
Gheibh Fèisean nan Gàidheal £20,000 a dh'ionnsaigh an cuid obrach ann an sgoiltean son leasanan Gàidhlig ann am bùithean-obrach dràma.
Thèid £10,000 dhan Chomunn Gàidhealach airson co-òrdanaiche-ciùil fhastadh a bhios ag obair còmhla ri Comann nan Còisirean Ciùil airson prògram Chòisirean Òga Gàidhlig a leasachadh.
Tosgaire
Dhearbh Alasdair Allan cuideachd gur e Iar-Phrionnsabal Shabhal Mòr Ostaig, Iain Tormod MacLeòid, Tosgaire Gàidhlig na Bliadhna.
Tha Mgr MacLeòid air obair mhòr a dhèanamh thar iomadh bliadhna aig Sabhal Mòr Ostaig.
Rinn Ceann-Suidhe a' Chomuinn Ghàidhealaich, Iain Macleòid, moladh air Iain Tormod.
"Ann am bliadhna a tha air leth sònraichte airson Sabhal Mòr Ostaig, tha An Comunn Gàidhealach fìor thoilichte Iain Tormod ainmeachadh mar Thosgaire na Bliadhna airson an obair a rinn e fad 30 bliadhna.
"Tha e feumail obair èifeachdach aithneachadh agus, gun teagamh sam bith, tha Iain Tormod airidh air a seo", thuirt e.


text:
Carn Tóchair
'S e iomairt a th' ann an Carn Tóchair gus Gàidhlig na h-Èireann ath-stèidheachadh mar chànan na coimhearsnachd mun chuairt air Machaire Rátha (Maghera) ann an Contae Dhoire ann an Èirinn-a-Tuath. Cha robh Machaire Rátha na Gaidhealtachd oifigeil a-riamh agus is coltach gun do bhàsaich na fileantaich mu dheireadh anns an sgìre mu mheadhan na ficheadamh linne. Chuir an luchd-iomairt air Comataidh-leasachaidh Charn Tóchair an t-amas romhpa gun toireadh iad Gàidhlig na h-Èireann air ais mar chànan na coimhearsnachd taobh a-staigh dà ghinealach.
Thòisich an iomairt le naíscoil (sgoil-àraich) ann an 1991, agus a-nis tha dà naíscoil aca agus aonad anns a' bhun-sgoil a tha a' sìor dhol am meud. Thog iad ionad coimhearsnachd, An Carn, agus cumaidh iad clasaichean Gàidhlig na h-Èireann ann. Tha bùth agus oifis a' phuist anns a' Charn agus ionadan gnìomhachais ri a thaobh. Thog iad taigheadas sòisealta faisg air a' Charn cuideachd.


text:
Loch Abar
Tha Loch Abar na sgìre anns an Iar-ghaidhealtachd, a' gabhail a-staigh Lathurna a Tuath, Gleann Comhann, Mòinteach Raineach, Bràigh Loch Abar, Loch Abar Iochdarach, Muideart, Àird nam Murchan, Suaineart, a' Mhorbhairne, Àird Ghobhar agus Na h-Eileanan Tarsainn (Rùm, Eige, Eilean nam Muc, agus Canaigh).
Is e An Gearasdan am prìomh-bhaile Abrach. A dh' aindeoin an ainm, chan eil loch ann ris an abrar Abar.
Tha am Black Water Reservoir anns na beanntan os cionn Ceann Loch Lìobhann.
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- BBC Naidheachdan 2016-11-15: “Call” air eaconamaidh Loch Abair - Ceit Fhoirbeis ag ràdh gu bheil barrachd airgid a’ dol a dh’ Inbhir Nis
- BBC Naidheachdan 2016-11-16: Dùil ri mu 750 duine aig Seachdainn Bheachdan Loch Abair (aithris-bhideo 2:09)


text:
Deachdaire
Tha deachdaire na àrd-uachdaran, neo riaghaladair rioghachd/stàit (mar a chì e fhèin iomchaidh), neo riaghladh aon neach ceannsalach, gun a bhidh an comhairle neach air bith.
Thòisich teirm an dictator (dictator rei gerendae causa) leis na Ròmanaich, far an robh iad ga chleachdadh mar tiotal air riaghladair sa chogadh. 'S e Iulius Ceusair a ghoid cumhachd bhon t-seanadh na Ròimhe, agus a dh'atharraich an ciall gus an ciall againne sa latha an diugh.
Deachdairean ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
- Fulgencio Batista Zaldívar
- Francisco Franco
- Muammar al-Gaddafi
- Adolf Hitler
- Mussolini
- Pol Pot
- Stalin
- Alfredo Stroessner
- Mao Tse-Tung


text:
- TIOTAL
- Sir Raibeart Urchadan a' fosgladh Taisbeanadh nan Cur-seachadan, 1956
- EXTERNAL ID
- PAN_32_005
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 1956
- LINN
- 1950an
- CRUTHADAIR
- J Nairn
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 20877
- KEYWORDS
- taisbeanaidhean
togail dhealbhan
luchd-togail dhealbhan
San deilbh seo, chithear Sir Raibert Urchadan aig fosgladh Taisbeanadh nan Cur-seachadan ann an Inbhir Nis ann an 1956. Tha e coltach gu bheil an triùr fhear san dealbh seo air am beò glacadh leis na h-innealan dachaigheil air a bheil iad a' coimhead.
Air an cùl, tha soidhne ann airson seirbheisean dealbhan-camara Nairn, Sràid Baron Taylor ann an Inbhir Nis. Thug Jimmy Nairn tòrr mòr dealbhan ann an, agus faisg air, Inbhir Nis anns na 1950an. Faodar na dealbhan aige fhaicinn ann an Tasglann Dealbhan-camara na Gàidhealtachd.
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
A National Review of Orthoptera
Hadley, M. Invertebrate Site Register Report 46. Published by NCC 1983. Subsequently updated by RDB Insects (1987).
The original list published in 1983
San liosta seo tha 14 seòrsa
Loading...
Fiosrachadh liosta-sgrùdaidh
- Àireamh ID:
- NBNSYS0000000078
- Ùghdarras:
- Joint Nature Conservation Committee
- Dreachd:
- 2
- Ùraichte mu dheireadh:
- 14 January 1999
Beag-fhaclair
- Co-fhacal:
- na diofar ainmean saidheansail a tha a' buntainn ris an aon tagson, me dà ainm airson an aon ghnè. Tha e na phrionnsapal bunaiteach ann am briathrachas ainmh-eòlais gu bheil prìomh àite aig an ainm as tràithe a chaidh fhoillseachadh agus a tha ceart (an co-fhacal as sine), agus gum feumar a chleachdadh airson an tagsoin, mura bheil bacadh sam bith eile ann.
- Ainm cumanta:
- 'S e ainm cumanta airson fàs-bheairt (ris an canar cuideachd ainm dualchainnt, ainm sgìreil, ainm sìmplidh, abairt shìmpidh, ainm dùthchail no ainm tuathanaich), ainm a th' air a chleachdadh ann an sgìre, glè thric an coimeas ri ainm saidheansail.
Ceangalan buntainneach
Cuideachadh
Ma tha trioblaid agad leis an liosta-sgrùdaidh seo, cuir fios thugainn air post-d
Cuir fios thugainn
Natural History Museum
Cromwell Road
London
SW7 5BD
UK
Fòn: +44 (0)20 7942 5000


text:
Mìcheal Rayner
Deadhan Rannsachaidh
BD, ThM
Chaidh Mìcheal a chur an dreuchd mar Deadhan Rannsachaidh anns an Lùnastal 2010. Anns an dreuchd aige bidh e a’ toirt taic agus stiùireadh farsaing airson leasachadh agus leudachadh sàr-mhathais agus cultar rannsachaidh. Tha e cunntachail airson a h-uile taobh de phlanadh agus lìbhrigeadh com-pàirteachadh an oilthigh ann am Frèama Sàr-mhathas an Rannsachaidh air feadh an RA. Cho math ri seo, tha Mìcheal cunntachail airson na Sgoil Cheumnachaidh agus am bun-structair co-cheangailte gus taic a thoirt ri oileanaich rannsachaidh an oilthigh agus na sgiobaidhean stiùiridh aca. Bidh e cuideachd a’ toirt taic do rannsaichean a th’ aig ìre thràth sna dreuchdan aca.
Tha àireamh de dhreuchdan air a bhith aige ann am foghlam àrd-ìre, o chionn ghoirid aig Oilthigh Srath Chluaidh far an robh e na Cheannard air oifis a’ Chomataidh Stiùiridh fad iomadh bliadhna. Bha ceannas aige air com-pairteachadh an oilthigh ann am Eacarsaichean Measaidh an Rannsachaidh (a bh’ ann ron REF) ann an 2001 agus 2008. Eadar 2008 agus 2009 bha e fo-fhastaichte mar Iar-Stiùiriche Poileasaidh agus Ro-innleachd Rannsachaidh aig Comhairle Mhaoineachaidh na h-Alba, le fòcas shònraichte air ‘rannsachadh co-obrachail’, iomairt shuaicheanta na comhairle. Dh’obraich e aig Oilthigh Dhùn Èideann cuideachd. Mus do thòisich e ann am foghlam àrd-ìre, bha Mìcheal na mhanaidsear margaideachd sa ghnìomhachas stàilinn, na sheirbheiseach catharra, agus na mhinistear eaglaise anns na Stàitean Aonaichte.
Tha Mìcheal na Chathraiche air buidheann luchd-stiùiridh an REF, a tha stèidhte an Alba, anns a bheil a h-uile oilthigh agus ionad foghlam àrd-ìre an Alba an sàs, as leth Oilthighean Alba, agus ron seo bha dreuchdan aige ann an leasachadh poileasaidh nàiseanta agus eadar-nàiseanta, a’ gabhail a-steach ùidhean Alba (agus an RA) a riochdachadh mar phàirt den Phròiseas Bologna de dh’ath-leasachadh foghlam àrd-ìre Eòrpach (Proiseact Phrògraman Ollamhach).
Tha ceumannan aige bho Oilthigh Chill Rìbhinn agus Seiminearaidh Dhiadhachd Princeton.
Fios conaltraidh:
Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean
Oifis Stiùiridh
Slighe Nis
Inbhir Nis
IV3 5SQ
Fòn: 01463 279244
Post-d: michael.rayner@uhi.ac.uk


text:
Amstelveen
‘S e baile agus sgìreachd (Duitsis: gemeente) air iomall Amsterdam ann an cridhe nan Tìrean Ìsle a th' ann an Amstelveen. Tha e suidhichte aig 0m os cionn ìre na mara,[2] eadar na h-Aibhne Amstel, anns an roinn Òlaind a Tuath (Duitsis: Noord-Holland), 25km air falbh bho Almere, 50km bho Rotterdam, 153km bho Ghroningen, 106km bho Eindhoven agus 30km bho Utrecht.[3] Tha 84,295 duine a' fuireach ann.[4] Tha prìomh-oifisean KLM agus KPMG an seo.
Daoine Ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
- Famke Janssen (1964): Actair.[5]
- Michiel Huisman (1981): Actair.
Bailtean Co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
- Óbuda-békásmegyer[6]
- Villa El Salvador
- Woking


text:
- TIOTAL
- Barantas Togail Shaighdearan, Cogadh Saorsa Ameireagaidh, 1778
- EXTERNAL ID
- Z_GB232_D928_A_I_16
- DEIT
- 1778
- LINN
- 1770an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Lìonradh Thasglann na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 5545
- KEYWORDS
- USA
eilthireachd
eilthirich
saighdearan
gabhail san Arm
barantasan
Tha am barantas togail seo leis an deit 11 Samhain 1778 air a shoidhnigeadh le Còirnealair Ceannard Cathcart, ceannard Legion Bhreatainn ann an New York a bha na fheachd armailteach Dhìlseach ann an Cogadh Saorsa Ameireagaidh. Tha e a' toirt cead do Lieftenant [Somhairle] MacDhòmhnaill to 'proceed to such Parts of the Continent of North America, as shall appear...most expedient' gus saighdearan ùra foghainteach a thogail airson cuairt trì bliadhna air neo gus an crìochnaich an cogadh.
Rinn Caiptean Somhairle Dòmhnallach eilthireachd a Charolina a Tuath bhon Eilean Sgitheanach agus thuinich e ann an Siorrachd Anson. Thug e seirbheis mar Dhìlseach ann an Cogadh Saorsa Ameireaga agus an dèidh sin thuinich e ann an Shelburne, Alba Nuadh. Thill e dhan Eilean Sgitheanach c1792 far an robh e a' còmhnaidh gus an robh e còrr is 90. Dh'fhàg e banntrach òg a bha fhathast a' còmhnaidh aig Feaul, Cille Mhoire ann an 1886, 's i air aois 100 bliadhna a ruigheachd.
Tha an sgrìobhainn mar phàirt de Thasglann JLM Mitchell aig Comann Gàidhlig Inbhir Nis. Bhuineadh Siorraidh Seumas Lachlann Màrtainn Mitchell (r. 13 Ògmhios 1929) do dh'Inbhir Nis agus bu mhac e don dotair ainmeil Lachlann Mitchell. Rinneadh siorraidh làn-ùine dhe ann an Dùn Èideann ann an 1978 agus thug e seirbheis an sin gus an do leig e dheth a dhreuchd ann an 1995. Chaochail e air 26 Samhain 2001