text:
Sgrùdadh ga iarraidh mu charbadan-eiridinn an Òbain
Chaidh sgrùdadh iarraidh air seirbheis charbad-eiridinn an Òbain, 's e air tighinn am follais gum b' fheudar dhan phoileas agus luchd-smàlaidh a dhol a dh'ionnsaigh neach a bh' ann an èiginn.
Thàinig brath èiginn an dèidh do bhoireannach, aois 46, fàs bochd ann an taigh air Rathad MhicCuaig.
Ach, cha robh fear seach fear de charabadan-eiridinn a' bhaile ri fhaotainn airson a dhol a dh'ionnsaigh a' bhoireannaich.
Bha aon charbad air an t-slighe air ais à Glaschu agus an dàrna fear a' freagairt gairm èiginn eile sa bhaile.
Thuirt Seirbheis Charbad-Eiridinn na h-Alba gu bheil iad a' cumail sùil fad an h-ùine air an iarratas airson na seirbheis aca, agus gu bheil e gu math neo-àbhaisteach nach robh gin de na carbadan-eiridinn rim faotainn.


c: text/html

text:
Boireannach fo chasaid mhuirt
Chaidh casaid mhuirt a chur gu foirmeil air boireannach, aois 59, an dèidh bàs fireannaich ann am Breacais san Eilean Sgitheanach.
Nochd Sandra Elizabeth Bruce (a tha cuideachd air a h-aithneachadh mar NicAnndrais) ann an Cùirt an t-Siorraidh an Inbhir Nis Diardaoin.
Cha do rinn i tagradh sam bith, 's chaidh a cumail an grèim.
Chaidh corp an duine, a bha 64, agus a chaidh ainmeachadh gu h-ionadail mar Tormod Bruce, fhaighinn ann an taigh ann am Breacais feasgar na Sàbaid, nuair a chaidh Poilis a ghairm chun an taighe.
Chan eil fhios fhathast cuin a nochdas i sa chùirt a-rithist.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Airgead on taobh a-muigh a dhìth
Feuchaidh Comhairle na Gàidhealtachd ri maoineachadh bhon taobh a-muigh a' lorg ann an oidhirp fuasgladh maireannach fhaighinn do thrioblaidean air seach-rathad an t-Sròim.
Tha an rathad air a bhith dùinte tric - ri linn mhaoimteam-slèibhe anns na bliadhnaichean a dh'fhalbh.
Dh'aontaich buill de chomataidh na Comhairle Diciadain tagraidhean a dhèanamh a dh'iarraidh taic-airgid airson a' phròiseict bho leithid bhuidhnean Iomairt, Riaghaltas na h-Alba agus buidhnean Eòrpach.
Tha trì roghainnean mun coinneimh, ach cha tòisich obair sam bith gus an tèid gealltanasan-iomhais fhaighinn.
Nuair a chaidh an rathad a dhùnadh fad ceithir mìosan bhon 22na den Dùbhlachd 2011 gu 23mh an Giblean 2012, chosg e £2.8m do Chomhairle na Gàidhealtachd dèiligeadh ri buaidh na maoime-slèibhe.


text:
Ionad an Eastgate ri reic a-rithist
Tha an t-ionad bhùithdean as motha air Ghàidhealtachd, an Eastgate ann an Inbhir Nis, ri reic air prìs £120m.
Chaidh an t-ionad a cheannach bho chionn dìreach dà bhliadhna leis a' mhanaidsear stòras seilbh F&C REIT, bho bhuidhinn Grosvenor, a tha le Diùc Westminster.
Dh'aontaich Comhairle na Gàidhealtachd an-uiridh ri planaichean luach nam milleanan notaichean gus an t-ionad a leudachadh gus taigh-dhealbh le ochd sgrìonaichean a chur ris, a thuilleadh air còig taighean-bìdhe ùra.
Thuirt F&C REIT gun robh iad fhathast ag amas air planaichean gus an t-ionad a leasachadh, agus gu bheil iad an-dràsta a' coimhead ri diofar roghainnean, an dèidh do na h-uimhir de chompanaidhean ùidh a nochdadh ann a bhith a' ceannach an ionaid.


text:
Bho shianar gu 56
Nuair a sgaoil a' Phàrlamaid ron taghadh, dh'fhalbh sianar bhall SNP dhachaigh à Westminster.
Nan robh iad ag iarraidh, b' urrainn dhaibh dràibheadh dhachaigh còmhla anns an aon char mhòr.
An-dè thill lethcheud is a sia.
A' bruidhinn ri cuid dhiubh anns na Cumantan an-diugh, bu shoilleir gu bheil iad fhathast a' faighinn seachad air na thachair oidhche Ardaoin - mar a tha sinn uile.
Ach cha sheas cùisean far a bheil iad agus feumaidh iad an obair aca a thòiseachadh.
Rinn iad sin an-diugh.
Inbhe
Aig ciad choinneamh na buidhne - b'fheudar dhaibh Talla Westminster a chleachdadh gus an toileadh iad uile a-steach - chaidh Aonghas Robasdan a dhearbhadh mar cheannard na buidhne.
Cumaidh e an dreuchd a bha aige ron taghadh a dh'aindeoin is gu bheil Ailig Salmond ri fhaicinn aig Westminster a-rithist, mar nach do theich e as a-riamh.
'S e dreuchd mhòr a bhios aig Mgr Robasdan.
Mar thoradh air an àireimh mhòir shuidheachan a fhuair iad ag t-seachdain a chaidh, gheibh an SNP inbhe mar threas pàrtaidh na Pàrlamaid.
Fàgaidh sin gum faigh iad airgead airson ghoireasan agus luchd-obrach.
Agus nas cudromaiche na sin, bidh dà cheist aca a h-uile seachdain agus ceistean a' phrìomh mhinistear.
Aonaranach
Gu dearbh, bidh cothrom aig an SNP bruidhinn às dèidh gach òraid a bheir ministear seachad agus pàirt mhòr a ghabhail anns gach deasbad.
Bidh dreach ùr air Ceistean Albannach.
B'àbhaist do phàrtaidhean an aonaidh tighinn còmhla gus slaic a thoirt air a' bhuidhinn bhig nàiseantach.
Ach a-nis, 's e Rùnaire na h-Alba, Dàibhidh Mundell, a bhios a' coimhead aonaranach agus 56 buill bhon SNP nan suidhe còmhla air na beingean dùbhlanach.
Còmhla riutha, bidh an Làbarach, Ian Moireach agus an Lib Deamach, Alistair MacIlleMhìcheil, an dithis bhall eile a ghlèidh na suidheachain aca.
Ach dè as urrainn don SNP dèanamh bho na beingean sin?
Dòchasach
Chan eil pàrtaidh eile seach na Libearalaich (Dheamocrataich) air an inbhe sin fhaighinn fad còrr is ceud bliadhna.
Roimhe sin, b' e an treas buidheann a bu mhotha Pàrtaidh Pàrlamaideach na h-Èirinn fo stiùir Charles Stewart Parnell.
Cha deach leotha fèin-riaghladh a thoirt gu Èirinn às dèidh bhlianaichean de dheasbad ann an Taigh nan Cumantan.
Tha buill ùra an SNP dòchasach gur e rud eile a thachras an turas seo.
Ach tha sin gu mòr an crochadh air na nì prìomhaire an là an-diugh.
Tha sabaid mhòr air fàire gun fhios aig duine dè an seòrsa crìch a bhios oirre.


text:
Dùil ri co-dhùnadh air buidsead Earra-Ghàidheal
Feumaidh Comhairle Earra-Ghàidheal is Bhòid gearraidhean luach £9m a dhèanamh san ath-bhliadhna-ionmhais aig coinneimh na Làn-Chomhairle Diardaoin.
Feumaidh a' Chomhairle cuideachd an aon shuim air a' bhliadhna às dèidh sin.
Am measg na dh'fhaodadh tachairt, dh'fhaodadh còrr is 40 taigh-beag poblach dùnadh, gun sguir seirbheis bhana an leabharlainn, 's nach fhaicear solais Nollaige san àm ri teachd.
Anns na sgoiltean, tha dùil gun tèid na tha de luchd-taic seòmrair-chlas a lùghdachadh, am measg rudan eile.
Chuir buidheann de thriùir chomhairlichean buidsead eile air adhart ge-tà, agus mì-thoileachas mòr san sgìre mu na gearraidhean seo.
Tha a' bhuidheann airson gun deadh tuilleadh chumhachdan a thoirt dha na ceithir comataidhean sgìreil, nas lugha àrd-dhreuchdan a bhith sa Chomhairle.
Chan eil coltas ann gun tèid gabhail ris a' bhuidsead sin.


text:
Naidheachdan 11:00m
21 Am Màrt 2016 Ùraichte aig Ùraichte aig
Bàthadh
Chaidh dithis inbheach agus triùir chloinne a bhàthadh nuair a chaidh an càr aca far chidhe ann am Poblachd na h-Èireann. Thachair an tubaist ann am Bun Cranncha ann an Contae Dhún na nGall feasgar an-dè. Tha e air a thuigsinn gum buineadh iad uile do Dhoire ann an Èirinn a Tuath, agus gun robh cuid dhuibh càirdeach. Chaidh aig fireannach a' bh' air a' chidhe aig an àm air nighean bheag fhaighinn a-mach as a' charbad mas deach e fodha. Tha cobhair ga dhèanamh oirre ann an ospadal Leitir Cheanainn far a bheil i ann a staid chothromach.
Dàibhidh Camshron
Nì Dàibhidh Camshron òraid ann an Taigh nan Cumantan feasgar, a' togail air mar a dh'fhàg Rùnaire na h-Obrach 's nam Peinseanan a dhreachd air an t-seachdain a chaidh. Thuirt Iain Donnchadh Mac a' Ghobhainn nach b' urrainn dha cul-taic a chur ri poileasaidhean an riaghaltais air sochairean sòisealta, 's e ag ràdh gun robh iad a' sgaradh sluagh na dùthcha bho chèile an àite a bhith gan toirt còmhla.
Stad is Sgrùd
Thòisich Riaghaltas na h-Alba a' sireadh bheachdan air còd giùlain ùr do dh'oifigearan poileas nuair a tha iad a' cleachdadh chumhachdan 'stad is sgrùd'. Tha seo a' leantainn air an trod mun àireamh de dhaoine a bha gan stad gun adhbhar laghail. Tha ministearan cuideachd a' beachdachadh air cumhachdan ùra a leigeadh le oifigearan sgrùdadh a dhèanamh air cloinn fo aois 18 ma tha iad an amharas gu bheil deoch-làidir aca.
A' Ghrèig
Thuirt Riaghaltas na Grèige gu bheil còrr is 50,000 in-imreach agus fògarrach anns an dùthaich - agus gu bheil timcheall air a' cheathramh chuid dhiubh a' fuireach ann an càmpa air a' chrìch le Macedonia. Tha còmhraidhean a' leantainn eadar oifigich Grèigeach agus Tuirceach mu a bhith a' cur aonta an sàs airson in-imrichean a thilleadh air ais dhan Tuirc.
Murt
Chaidh fear aois 57 a chur an grèim co-cheangailte ri murt ann an Siorrachd Lannraig a Tuath bho chionn 17 bliadhna. Bhàsaich Eòghann Brannigan, a bha 45, ann an ionnsaigh sgithinn ann an taigh ann a Coatbridge ann an 1999. Tha dùil gun nochd an duine ann an Cùirt an t-Siorraidh ann an Àird Rìgh an-diugh fhathast.


text:
Naidheachdan 11:00mm
15 An Dùbhlachd 2017 Ùraichte aig Ùraichte aig
Soitheach Bathair
Chaidh soitheach bathair a th' air a bhith gun chumhachd an iar air na Hearadh o an-dè, a cheangal ri bàta-slaodaidh nam Maor-Cladaich. Chaill am Fame, a tha a' giùlain biadh èisg, cumhachd an einnsein mu 5:30f an iar air Tarasaigh. Tha Teàrlach Quinnell ag aithris...
"Chuir am Fame, air a bheil còignear chriutha, brath èiginn a-mach mu leth-uair an dèidh còig feasgar an-dè, ag innse gun robh iad air cumhachd an einnsein a chall an iar air Tarasaigh, far chosta an iar na Hearadh. A dh'aindeoin gaoith mhòir, chaidh aig a' chriutha air dà acair a chur an sàs, feuch an soitheach a chumail ann an uisge domhain fhad 's a bha iad a' feitheamh air na maoir-chladaich. Chaidh bàtaichean-teasairginn an t-Òib agus Steòrnabhaigh, agus heileacoptair nam Maor-Cladaich a-mach a chumail faire oirre fad na h-oidhche. Tha bàta-slaodaidh nam Maor-Cladaich, a tha stèidhichte ann an Arcaibh, a-niste air an làrach a ruighinn, 's chaidh loidhne a cheangal ris an t-soitheach gus a toirt air falbh airson obair-càraidh. Thill bàta-teasairginn an t-Òib gu port, ach tha bàta-teasairginn Steòrnabhaigh fhathast an làthair."
Cùis Èigneachaidh
Tha Scotland Yard a' dèanamh sgrùdaidh air cùis èigneachaidh a thuit às a chèile o chionn 's gun do dh'fhailich air na Poilis innse mu phìos fhianais gu math cudromach. Chaidh a' chùis-lagha an aghaidh Liam Allan, a tha 22, a stad aig Cùirt a' Chrùin ann an Croydon an-dè, nuair a nochd e gun robh an neach a bha a' fàgail chasaidean na aghaidh air teachdaireachdan a chur thuige anns an robh i ag ràdh gun robh i ag iarraidh feise ris.
Brexit
Tha dùil gun aontaich ceannardan an Aonaidh Eòrpaich gu foirmeil an-diugh gum faodar gluasad air adhart chun na h-ath-ìre de chòmhraidhean Bhrexit aig a' choinneimh aca anns a' Bhruiseil. Bhiodh sin a' ciallachadh gun gluaiseadh còmhraidhean gu bhith a' coimhead air a' chàirdeas anns an ùine fhada a bhios eadar an Rìoghachd Aonaichte agus an EU. Thuirt Prìomhaire na h-Èireann, Leo Varadkar, gum faodadh an ath-ìre a bhith nas duilghe na a' chiad phàirt de na còmhraidhean.
Bus Sgoile
Thathar a' rannsachadh mar a chaidh balach beag, aois ceithir bliadhna, fhàgail air bus na sgoile ann an Inbhir Nis. Chaidh balach a lorg leis fhèin air rathad trang anns a' bhaile an dèidh dha a bhith air fhàgail air bòrd a' bhus aig ionad nam busaichean. Thuirt a' chompanaidh D&E Coaches, aig a bheil an cùmhnant gus sgoilearan a ghiùlain eadar Bun-Sgoil Pholl Lòchaidh agus Ceasaig a Tuath, gun deach an dràibhear a chur às a dhreuchd ri linn fìor-mhì-ghiùlain.
Ryanair
Tha Ryanair air aontachadh inbhe a thoirt do dh'aonaidhean nam pìleatan airson a' chiad uair nan eachdraidh. Seo ann an oidhirp stailc a sheachnadh ro àm na Nollaige. Ann an aithris sgrìobhte thuirt a' chompanaidh gun robh iad air cuireadh a thoirt do dh'aonaidhean o ghrunn dhùthchannan Eòrpach tighinn gu còmhraidhean an ath-sheachdain. Dh'iarr iad air luchd-obrach stailc a tha san amharc airson Diciadain a chur dheth.
Tubaist
Thuirt Poileas Alba gun deach grunn dhaoine, clann nam measg, a ghoirteachadh ann an tubaist anns an robh bus-sgoile, làraidh agus càr an sàs. Thachair an tubaist air iomall bhaile Obar Dheathain goirid ro 08:00m an-diugh.


text:
- TIOTAL
- Toirt Seachad Copan ann am Baile nan Granndach
- EXTERNAL ID
- PC_GM2_PHOTOGRAPHS_002
- ÀITE
- Baile nan Granndach
- SIORRACHD/PARRAIST
- MOIREIBH: Crombail, Inbhir Ailein 's Àbhaidh
- LINN
- 1940s; 1950s
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Bhaile nan Granndach
- AITHNEACHADH MAOINE
- 22770
- KEYWORDS
- duaisean
coin
coin-chaorach
croitearachd
tuathanachas
farpaisean chon-chaorach
Chithear anns an dealbh seo bho thasglann Taigh-tasgaidh Bhaile nan Granndach, fear a' faighinn copan mar dhuais, mu choinneamh farpais chon-chaorach, 's dòcha. Tha cù-chaorach na laighe ri aghaidh an deilbh agus bata an làimh an fhir a tha a' faighinn a' chopain.
Tha tè Nina Caroline Ogilvie-Grant, 12mh Bana-iarla Seafield, na suidhe ann am meadhan an deilbh. Tha an duine aice, Derek Herbert Ogilvie-Grant-Studley-Herbert na shuidhe air an làimh chlì, le fèileadh air.
'S dòcha gur e am balach beag a tha a' toirt seachad a' chopain, mac na 12mh Ban-Iarla Seafield, Iain Derek Francis Studley, a rugadh an 1939. 'S math dh'fhaodte gur i a phiuthar, Pauline Anne Oglivie-Grant, a tha na suidhe air taobh deas an deilbh.
Bhàsaich Nina Caroline Ogilvie-Grant, agus 12ra Ban-Iarla an 1969. B' e a mac, Iain Derek Francis Studley, an uair sin a fhuair an tiotal 13mh Iarla Seafield
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Taigh-tasgaidh Baile nan Granndach


text:
Chuir mi romham bho chionn beagan bhliadhnaichean gun rachainn air a h-uile rathad-iarainn ann an Alba – Network Rail, rathaidean-iarainn prìobhaideach agus fiù’s meanbh rathaidean-iarainn – agus ged nach eil mi deiseil fhathast, tha mi air a’ mhòr-chuid a dhèanamh a-nis agus tha mi cinnteach gun dèan mi a’ chùis air a’ chòrr de na loidhnichean taobh a-staigh bliadhna no dhà.
Air an adhbhar seo, tha feum agam air targaid ùr oir cha bhiodh e ro ghlic nam biodh an “liosta-bhucaid “agam deiseil is mi gun ach 37 bliadhna a dh’aois. Mar sin, tha mi air na h-amasan seo a chur ris an liosta agam:
- A’ dol air gach siostam tramaichean san RA – an dà chuid siostaman ùra (Croydon, Manchester, Nottingham, Midlands Metro,S heffield) agus siostaman heritage (m.e Seaton tramway, Birkenheadtramway, C rich).
- A’ dol air gach siostam bus-tràilidh san RA (Taigh-tasgaidh Bus-tràilidh Sandtoft, Taigh-tasgaidh Còmhdhail East Anglia, Taigh-tasgaidh Beò a’ Bhlack Country)
- A’ dol air gach rathad-iarainn ann an Eilean Mhanainn,
- A’ dol air gach loidhne rèile ann an Èirinn a Tuath.
Cumaidh sin trang mi fad 5 no 10 bliadhna eile co-dhiù!
Chan eil na targaidean sin uile furasta, ge-tà. Gu h-annasach, is e Èirinn a Tuath as dorra.
Tha mi a’ feuchainn ri turas a chur air dòigh gu Beál Feirste le m’ obair airson a dhol gu Seanadh Èireann a Tuath agus gu co-labhairt mun Ghaeilge. Iontach maith ar fad… ach chan eil e air a bhith furasta an turas agam ann a cho-ordanachadh.
A rèir coltais, chan eil dòigh sam bith ann tiocaidean trèana a chur air dòigh ma tha thu ag iarraidh a dhol gu Èireann a Tuath taobh Latharna (far a bheil 2/3 den na h-aiseagan à Alba a’ tighinn a-steach..) Ma tha thu ag iarraidh tiocaid a cheannach airson a dhol bho Alba gu Beál Feirste agus air adhart gu Latharna, nae bother, ach ma tha thu ag iarraidh a dhol bho Alba gu Latharna agus an uair sin gu Beál Feirste, cha gabh a dhèanamh a rèir coltais. Dè cho gòrach sa tha sin?
Agus tha e fìor dhoirbh faighinn a-steach do dh’Èireann a Tuath ro mheadhan latha ma tha thu a’ dol ann à Glaschu air an trèana. Mar sin, tha e coltach gum bi agam ri dhol ann air a’ plèana ma tha mi gu bhith ann tràth gu leòr gus cothrom a bhith agam a dhol air beagan trèanaichean.
Tha mi a’ smaoineachadh gun gabh lìonra-rèile Èireann a Tuath a dhèanamh ann an latha ma thèid a phlanadh ceart ach chan eil fhios agam am bi tìde gu leòr agam sin a dhèanamh.
Cumaidh mi fios ruibh air an turas agam gu Ulaidh ann an Trèanaichean, tramaichean is tràilidhean.
Alasdair


text:
- TIOTAL
- Srath Pheofhair a' coimhead gu Cnoc Fearralaidh
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_1270
- ÀITE
- Srath Pheofhair
- SGÌRE
- Inbhir Pheofharain
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Fothraitidh
- LINN
- 1910an
- CRUTHADAIR
- J Valentine & Co.
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 33196
- KEYWORDS
- cairtean-puist
Siorrachd-Rois
Ros is Cromba
bùrn-iarainn
bùrn-èirigh
spà
àite-tadhail spàtha
cungaidh neo-àbhaisteach
cungaidh choiliontach
turasachd
bailtean
cnuic, dùin
Sa chairt-phuist seo chithear Srath Pheofhair coimhead suas gu cnoc ris an canar Cnoc Farralaidh. Tha Srath Pheofhair 4 mìle (cil.) an iar air Inbhir Pheofharain ann an srath Abhainn Pheofharain. Tha an gleann air a dhìon gu tuath le Beinn Uais (3431 troigh, 1046 meatair) agus dhan iar le beanntan Siorrachd Rois. Tha druim cumhang leis an ainm Druim Chat na chrìoch aige dhan taobh a deas. Tha Abhainn Pheofhair na ruith dhan ear a-steach do Linne Chrombaidh. 'S ann mar thoradh air na fuarain de phronnasg a chaidh an lorg ann sna 1770an a dh'fhàs e ann am meud is cho mòr aig daoine. Le taic làidir o Bhan-iarla Chrombaidh an uair sin, leasaich am baile beag na àite Bhioctorianach airson tadhal nan uisgeachan.
'S e cnoc beag bideanach a th' ann an Cnoc Fearralaidh anns a bheil 579 troigh (190m) a dh' àirde. Tha a' chreag cha mhòr dìreach air an taobh a deas agus an taobh a tuath. Tha i aig ceann droma ris an canar Druim a' Chait agus agus tha làrach dùin ghlainnichte o Linn an Iarrainn air a mullach. Tha àite fada, còmhnard, cruinn le togalaichean aig gach ceann air a chuartachadh le torran mòra de chloich ghlainnichte a bha uair nan gàrradh. An taobh a-staigh dhen sin tha coltas tuilleadh de thogail glainnichte, agus na tha air fhàgail de sheann tobar. Tha beachd ann gum faodadh e bhith gur e Cnoc Fearralaidh fear dhe na prìomh àiteachan-fuirich aig Fionn, a rèir na dh'innis Oisean.
Tha grunn bheachdan ann mu ghlainneachadh. Dh'fhaodadh e tachairt nuair a rachadh togalaichean a chur nan teine, 's ma dh'fhaoidte le cinneadh faisg air làimh. Tha beachd eile gun robh an dùn air a thogail o thùs mar dhìon, le clachan gun cheangal, agus gun robh an suidheachadh àrd aige ga dhèanamh iomchaidh mar àite rabhaidh. Dh'fhaodadh gun robh buaidh aig teinntean rabhaidh uaireigin air a' mheasgachadh de chlachan is sprùilleach eile a ghabhadh leaghadh, ag adhbharachadh glainneachadh.
Tha Cnoc Fearralaidh glè choltach ri cnuic eile air am faighear dùin ghlainnichte, oir tha e nochdte agus tha sealladh farsaing bhuaithe. Gheibhear eisimpleirean eile aig Cnoc an Ùird, Ceasag a Tuath, agus an Creag Phàdraig faisg air Inbhir Nis. O mhullach
Cnoc Fearralaidh chithear, chun an ear, Caolas Chrombaidh agus na Sùdraichean; gu deas chithear Loch Ùsaidh, anns a bheil a' chlach a chleachd Fiosaiche Bhrathainn airson fàisneachadh; chun an iar chithear beanntan Taobh Siar Siorrachd Rois, agus gu tuath tha Beinn Uais, le gleann Srath Pheofhair ris an aghaidh


text:
Kl.
Cathal mac Concupair ri Connacht do ég a n-ailitre.
Marcan mac Cinnetigh cenn Muman i lleith o clercibh quieuit.
Conaing mac Aodacain episcopus Cluana M Nois, do Mugdornaibh Maigen, quieuit.
Sluaighedh la Brían go Claonloch Slébhe Fúaid go rug aidire Cineoil Eogain et Uladh.
Derbail ingen Taidg meic Catail moritur.
Crunnmaol episcopus quieuit.
Kl.
Flaithbertach h. Cetnen comarba Tigernaigh et episcopus do guin d'feroib Brephne & a ég iar ttain.
Sluaighedh la Brían go Mag Corainn go rug les righ Cineoil Conaill .i. Maolruanaidh h. Maoldoraidh fria rér go Cenn Coradh.
Flann h. Donnchadha comorba Oena quieuit.
Kl.
Tedm mor .i. cnoc & treagait a n-Ard Macha o Samhuin go Bealtaine gur marp sruithe et meic leighinn imda & a epscop .i. Cend Faoladh an tsabaill.
Kl.
Derbail ingen Congalaigh meic Maoilmithidh ingen righ Erenn d'éc.
Crech mor la h-Ualarg h. Ciardha la righ Coirbre et la mac Neill h. Ruairc et la feruibh Teabtha hi n-Gailengaibh co tarraidh lucht tighe Maoilecláinn iar n-ol issin uair sin go ttardsat cath doib tre diumus {MS folio 205va(312a)} go ttorcair ann Donnchadh mac Maoileclainn et Dub Taichligh h. Maoilcalláinn taoisioch Delbna Bice et Donnchadh mac Donnchadha Finn righdamna Temrach et Cernach mac Flainn rí Luigne & Senan h. Leochain rí Gaileng et alii. Maolseclainn do torrachtain go fargta acca na gabála et go ttorcair les Ualarg h. Ciarda.
p.216
Cogadh mór eidir Gallaibh et Gaoidealaibh.
Crech mor la Murchadh mac Briain ri Laignibh gur airg an tir go Glénn da Locha & go Cill Maignenn gur loisg an tír et gur crech.
Longus mor do tect ona Gallaibh isin Mumhain gur loisgsit Corcach sed Deus uindicauit statim ar ro marbadh Amlaibh mac Sitriucca .i. mac rig Gall et Mathgamain mac Dupgaill meic Amlaibh o Cathal mac Donmaill meic Duib da Bairenn dolose.
Crech mor la Maolseclainn a ccrich Gall gur loiscc an tir go Etar go tarraidh Sitricc et Maolmordha crech da crechaibh gur marbsat da ced di im Flann mac Maoileclainn et Lorcan mac Echtigern ri Cineóil Mechair & ceteros.
Domnall mac Cathail rigdamna C{MS folio 205vb(312b)}onnacht do marbadh la h. Maoldoraidh et Magh nAe uile do losccadh et d'argain.
Kl.
Fel Grigoir ria nInid isin bliadainsi et Mincaiscc a samradh quod non auditum est.
Sluaighedh la Brían mac Cinnedigh meic Lorcain Cath Cluana Tarbla righ Erenn et la Maoilseclainn la righ Temrach go hAth Cliath. Gaill an domain do neoch baoi diobh o Lochláinn siar ro tionoilsit a n-aigidh Bríain & Maoileclainn; .x. ced luirech leó. Cuirter cath crodha amnus eturra dona frith séd na samail isna haimsioraibh seo go ttorchair and Brían mac Cinnedigh airdri Erenn et Gall et Bretan .lxxx.uiii. anno aetatis suae & Murchadh mac Bríain rigdamna hErenn lx.iii. anno aetatis suae et Toirrdhelbach mac Murchadha meic Bríain et Conaing mac Duinncuan mac bratur Bríain ogus Mothla mac Domnaill meic Faeláin ri na n-Deisi Muman & Eochu mac Dúnadhaigh et Niall h. Cuinn et Cu Duiligh mac Cinnedigh tri caoimthi Bríain et Tadg h. Ceallaigh rí H. Maine et Maolruanaidh h. {Edhin ri} Aidhne et Gebennach mac Dub{MS folio 206ra(313a)}ucan rí Fer Muighe et Mac Betadh mac Muiredhaigh Cláoin rí Ciarraighe Luacra & Domnall mac Diarmada rí Corca Baiscinn & Scanlan mac Cathail rí Eoganachda Lochu Lén et Domnall mac Emíni meic Cainnigh et alli nobiles .i. o Tulcaind go Ath Cliath gur raoinedh for Gallaibh & for Laignibh tria nert cathaighte et
p.218imbualta et crodachta go ttorchair ann Máolmórda mac Murchadha meic Finn rí Laighen et Tuathal h. Ugaire righdamna Laigen et mac Brogurbáin meic Concupuir rigdamna h. fFailge & multi ogus go ttorcair ann Dupgall mac Amlaibh et Gilla Cíaráin mac Glúin Iarainn dha righdamna Gall & Sichfrit mac Lodair iarla Innsi Orc et Bruadur taoisioch na n-Danur & asé ro marb Brian & lucht na ndech ced luirec yle 'n-as lugade. Do rocrattor trica ced do Gallaibh ann.
Cath eidir Uib Ecach 'ma sech eidir Cian mac Maoilmuaidh et Domnall mac Duibh dha Bairenn go ttorchair ann Cian et Cathal {MS folio 206rb(313b)} & Rogallach et {tri) meic Máoilmhúaidh & ár impu.
Sluaicchedh la Donnchadh mac Briain a ndesgert n-Erenn gur marp Cathal mac Domnaill et go ttug gíall o Domnall.
Imaireg eidir da mac Bríain .i. Donnchadh et Tadg: maoidhedh for Donnchadh. Do tuit ann Ruaidri h. Donnagain rí Arad et alli.
Dunlang mac Tuathail ri Laigen moritur.
Sluaighedh la h. Maoldoraidh et la h. Ruaircc a Magh nAoi gur marpsat Domnall mac Cathad & ruccsat gialla Connacht.
Flaithbertach mac Domnaill {A.} di Cláinn Colmáin dó, comarba Ciaráin & Finniáin, quieuit in Christo.
Conn h. Diugraidh comurba Caoimgin quieuit.
Domnall h. Airt rí Teabtha moritur.


text:
A' chosgais an lùib aonadh-airgid a dhiùltadh
Tha Ailig Salmond air bruidhinn a-mach gu làidir an aghaidh an t-Seansalair, Seòras Osborne, a thuirt nach bi cead aig Alba neo-eisimeileach an Not a ghleidheadh.
A' bruidhinn ri luchd-gnothachais ann an Obar Dheathain, thuirt am Prìomh Mhinistear gun robh Mgr Osborne a' cur sìos air Alba a dh'aona-ghnothaich.
Thuirt e cuideachd gu bheil na prìomh phàrtaidhean aig ìre na Rìoghachd Aonaichte a' leantainn poileasaidh phoilitigich a dh'fhaodadh cron a dhèanamh air an iomairt airson an Aonadh a' chumail.
Ged is ann ris a' bhuidhinn Business for Scotland a bha Mgr Salmond a' bruidhinn, bha e follaiseach gur ann dhan t-Seansalair a bha an teachdaireachd aige.
Cosgais
Thuirt Mgr Salmond gun cosgadh e "na ceudan de mhilleanan notaichean" dhan chòrr den Rìoghachd Aonaichte mura biodh cead air Alba neo-eisimeileach an Not a chleachdadh.
Thuirt an Seansalair an t-seachdain seo chaidh gum bi sluagh na h-Alba a' cur cùl ris an Not ma bhòtas iad airson neo-eisimileachd.
Chuir na Làbaraich agus na Lib-Deamaich taic ri beachdan an t-Seansalair, ag ràdh gun diùltadh iadsan cuideachd a dhol an sàs ann an aonadh-airgid le Alba neo-eisimeileach.
An dèidh na thuirt Mgr Osborne, sgrìobh Mgr Salmond chun na Prìomhaire, Daibhidh Camshron, a' cur às leth Riaghaltas na Rìoghachd Aonaichte gu bheil iad air a bhith ri nàdar de "bhurraidheachd".
Thuirt Mgr Salmond cuideachd gum faodadh briathran Mhgr Osborne dìoladh air luchd-taic an Aonaidh, leis cho "dubhach" 's a tha an iomairt aca, agus gu bheil na chanas iad an-diugh eadar-dhealaichte bhon t-seasamh a bhiodh aca ma bhòtas muinntir na h-Alba airson neo-eisimileachd.
Mion-sgrùdadh
Sheall mion-sgrùdadh a chaidh a dhèanamh le Riaghaltas na h-Alba gum faodadh airgead fa-leth Albannach suas ri £500m de chosgaisean adhbharachadh dhan chòrr den Rìoghachd Aonaichte.
Bhiodh na cosgaisean ri linn gnìomhachais agus bathar a-mach 's a-steach à Alba neo-eisimeileach.
Thuirt am Prìomh Mhinistear nach tug Mgr Osborne iomradh air na h-ana-chothroman a bhiodh an lùib sgaradh-airgid.
"Thuirt e nach leigear a leas a bhith ann an aonadh-airgid airson a bhith ri malairt ri dùthchannan eile. Cha leig. Ach dh'fhaodadh e cosgaisean adhbhrachadh - cosgaisean mòra," thuirt Mgr Salmond
"Tha mise an-diugh a' foillseachadh tuairmse de na cosgaisean a dh'fhaodadh a bhith mu choinneimh ghnìomhachasan anns a' chòrr den Rìoghachd Aonaichte.
"Tha iad a' ruighinn na ceudan de mhilleanan notaichean."
Aonadh Eòrpach
Chaidh Mgr Salmond cuideachd às àicheadh aithrisean gum biodh e doirbh do dh'Alba neo-eisimeileach ballrachd fhaighinn san Aonadh Eòrpach.
Bha seo an dèidh do Cheann-suidhe a' Choimisein Eòrpaich, Jose Manuel Barosso, a ràdh gur dòcha gum biodh e do-dhèante do dh'Alba faighinn dhan EU, 's gum feumadh i tagradh a dhèanamh mar stàit ùr.
Thuirt am Prìomh Mhinistear ge-tà, gun deach na h-uimhir de dhùthchannan a leigeil a-steach leis an Aonaidh Eòrpaich mar-thà, 's gum faighear air "dòigh pragmatach" a lorg do dh'Alba cuideachd.
Thuirt Mgr Salmond cuideachd nach robh gin de bhuill an AE air a ràdh gun robhas an dùil ballrachd a dhiùltadh do dh'Alba neo-eisimeileach.


text:
Sgoiltean fosgailte Di-màirt
Leis na gèiltean air socrachadh, tha h-uile coltas gum bi sgoiltean agus sgoiltean-àraich nan Eilean Siar uile a' fosgladh Di-màirt, ach a' mhàin Sgoil Phaibeil, a bhitheas dùinte air sàilleabh thrioblaidean le uidheamachd teasachaidh.
Cha bhi Bun-Sgoil Chaol Àcainn fosgailte a bharrachd, leis gun deach sgrios a dhèanamh air an togalach anns an stoirm.
Thèid na sgoilearan sin gu Bun-Sgoil a' Chaoil.
Thathas an dùil gum bi na seirbheisean eile anns na h-eileanan, a bha troimhe-chèile ri linn na sìde, air ais dhan àbhaist Dimàirt cuideachd.
Bidh oifisean Chomhairle nan Eilean Siar anns na Hearradh dùinte ge-tà, 's iad a' feitheamh obair-càraidh air mullach an togalaich, leis gun deach a mhilleadh san stoirm, ach tha dùil gun tèid sin a' chàradh tron t-seachdain.
Thèid luchd-obrach na Comhairle a dh'obair ann an Sgoil Sir E. Scott, no gu Taigh na Hearadh.


text:
MoD a' diùltadh gluasad air prìs a' Ghallain
Dhiùlt an MoD taic a thoirt do dh' iomairt choimhearsnachd air taobh siar Leòdhas 'son seann làrach an RAF a cheannach.
Tha Urras Gob a' Ghallainn ag amas air £110,000 a thogail 'son am fearann a cheannach, ach tha iad ag ràdh gur e briseadh-dùil a bh' ann am freagairt an MoD nuair a dh'iarr iad cuideachadh mu choinneimh na chosgas e an làrach a dhèanamh sàbhailte.
Tha asbestos anns na togalaichean, agus dh'innis eòlaiche don Urras gun cosgadh e suas ri £500,000 an t-àite a ghlanadh agus a thilleadh gus staid nàdarra.
Thòisich iad air pròiseas laghail feuch am faigh iad air a' phrìs a leagail - gluasad a bheir beagan a bharrachd ùine dhaibh, gu meadhan na Dùbhlachd, mus tèid an talamh air a' mhargaidh fhosgailte.
Luach an Airgid
Tha an t-Urras ag iarraidh sia obraichean a chruthachadh aig an ionad, agus trì teaghlaichean ùra a thàladh chun na sgìre.
Ach tha an MoD ag ràdh gum feum iad luach an airgid fhaighinn dhan sporan phoblach.
Tha iad ag ràdh gur e pròiseas coimearsalta a th' ann, agus nach urrainn dhaibh an talamh a thoirt seachad an asgaidh, no a' phrìs a thoirt a-nuas.
"'S e sealladh na coimhearsnachd, gun robh an t-àite seo leis an MoD bho thràth sna leth-cheudan," thuirt Màrtainn Hayes.
"Chan eil cothrom air a bhith aig an t-sluagh a dhol ann idir. Cheannaich iad e bhon oighreachd air glè bheag de dh'airgead, agus bha daoine an dùil gun glanadh iad suas e beagan, 's a ràdh ris a' choimhearsnachd "seo sinne deiseil leis a-niste, faodaidh sibh fhaighinn air ais.
"Gu mì-fhortannach cha do thachair sin.
"Chan eil fhios aig duine dè th' air a bhith a' dol air adhart an seo bho chionn deugachadh bhliadhnaichean.
"Tha an RAF air a bhith glè mhath don choimhearsnachd, ach tha am faireachdainn ann a-niste gu bheil sin uile air falbh, 's gu bheil am baile a' crìonadh - agus gur e an t-àite seo as coireach gu ìre mhòir.
"Tha e gar cumail air ais."


text:
Stephanie Inglis a' tilleadh a dh'Alba
Tha an neach-judo Stephanie Inglis, a bha gun mhothachadh às dèidh tubaist rathaid ann an Bhietnam, a' tilleadh dachaigh a dh'Alba.
Thuirt neach-labhairt airson a teaghlaich, à Deimhidh faisg air Inbhir Nis, gun robh iad a' dèanamh air Dùn Èideann.
Chan eil e soilleir fhathast dè an t-ospadal anns am faigh Stephanie, a tha a' fuireach an Dùn Phàrlain, cùraim.
Thuirt doctairean ann am Bhietnam an toiseach gur e cothrom 1% a bha aice fuireach beò às dèidh na tubaist ann an Ha Long.
Ann am brath air an duilleig Facebook Save Steph, chaidh a ràdh gu stad i ann an trì dùthchannan eadar-dhealaichte air an t-slighe dhachaigh.
Thuirt iad cuideachd gun rinn i gàire airson a' chiad turas bho fhuair i a mothachadh air ais is a' faighinn seisean fiosio.


text:
The Great Book of Skye, From the Island to the World, People and Place on a Scottish Island
Chaidh an leabhar seo a chur ri chèile le dithis eòlaichean às an Eilean Sgitheanach, an t-Ollamh Tormod Dòmhnallach agus an dealbhadair Cailean MacGillEathain. 'S e an rannsachadh as iomlan a chaidh a dhèanamh riamh air muinntir an Eilein Sgitheanaich 's e a toirt a-steach cunntasan air 563 neach às an eilean. Tha an leabhar a' coimhead gu h-àraid air an dà linn mu dheireadh agus a' tarring bho stòrasan ionadail agus nàiseanta, beul-aithris agus sgrìobhaidhean. Tha an leabhar seo tarraingeach dhan a h-uile duine aig a bheil ùidh san eilean, a dhaoine agus na h-oidhirpean anns an robh iad an sàs.
£35.00


text:
- TIOTAL
- Club ball-coise Chuil Lodair, 1955
- EXTERNAL ID
- PC_CCC_003
- ÀITE
- Mòinteach Chùil Lodair
- SGÌRE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 1955
- LINN
- 1950an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comhairle Coimhearsnachd Chrothaidh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 22111
- KEYWORDS
- ball-coise
spòrs
lùth-chleasan
clubaichean
sgioba, sgiobaidhean
Dealbh de Chlub ball-coise Chuil Lodair ann an 1955. Tha drochaid an rèile ris a' chùl.
'S e na daoine san dealbh (o chlì gu deas) sa chùl Seòras Webster, Iain Lytham, Seumas Dickson, Louie Rothach, Iain Sim agus Raibeart Carney agus san t-sreath aghaidh Calum Alexander, Ailig MacCoinnich, Gòrdan Mac a' Chlèirich, Donnchadh Godsman agus Iain Guinne.
Chaidh an dealbh seo a thairgse do Chomhairle Choimhearsnachd Chrothaidh le Mgr & A' Bh-ph MacCoinnich às Inbhir Nis


text:
Facal Oirbh 2
Speuradaireachd: Coinneach Iain MacAoidh agus Coinneach Iain Mac a’ Ghobhainn a' bruidhinn air oidhche bhrèagha, reòdhte, aig fìor dheireadh 1997.
‘S tric a bhiodh daoine le sùil air an adhar, a’ speuradaireachd, airson dèanamh a-mach dè seòrsa sìde a bha romhpa, no airson an slighe a dhèanamh aig muir agus air tìr.
Bidh iomadh duine le sùil ris a’ ghealaich agus ri na rionnagan, dìreach air sgàth cho tarraingeach ‘s a tha iad air oidhche reòdhte gheamhraidh. Cò againn nach do choimhead le iongantas air na Fir Chlis anns an àird a tuath ‘s iad a’ dannsa ‘s a’ deàlradh anns an adhar.
Cuideachd, cluinnear gnàthasan-cainnt is abairtean co-cheangailte ri nàdar an duine.


text:
'Ic Iain 'Ic Sheumais
1981
A Mhic Iain 'Ic Sheumais
Tha do sgeul air m' aire
Air fa ra ra lo, air fa ra ra lo
Latha Blàr a' Cheithe
Bha feum air mo leanamh
A hi eile fe o hiri si bho horo hu
Fal eile bho hiri si bho ho fal eile bho
Latha Blàr a' Cheithe
Bha feum air mo leanamh
Latha Blàr na Feitheadh
Bha do leine na ballan
Latha Blàr na Feitheadh
Bha do leine na ballan
Bha fuil do chuim chùbhraidh
A' drùdhadh ro'n anart
Bha fuil do chuim chùbhraidh
A' drùdhadh ro'n anart
Bha fuil do chuirp uasail
Air uachdair gach fearainn
Bha fuil do chuirp uasail
Air uachdair gach fearainn
Cuma nach ghabh thu am bristeadh
Latha ligheadh na fala
Bh'on latha thug thu an cuan ort
Bha gruaim air na beannaidh
Bha snigh air na speuran
'S bha na reultan galach
Nam biodh agam curaidh
Gun cuirinn air chuan i
Feuch a faighinn naidheachd
No brath an duin uasail
An deasachadh mu dheireadh: 2a dhen Mhàrt 2014 12:58:55


text:
Saor an-asgaidh PayPal cunntas le airgead chuingealaichte
PayPal ga chleachdadh gu bitheanta airson an tar-airgid. gu h-àraidh, ma tha thu a 'ceannach no a' reic thall thairis rudeigin agus air-loidhne; PayPal tha an cuibheas de ghnothach airson thu.
A-nis tha fios againn gu bhith a 'cruthachadh PayPal tha an cunntas-asgaidh, ach dè ma dh'fhaodadh tusa dìreach airgead ris a 'chunntais agaibh, a-nis gum biodh e sgoinneil, Nach biodh e! Le seo Hack, faodaidh sibh a bhith a 'cur chuingealaichte suim airgid a-steach do PayPal cunntas. Tha seo saor an-asgaidh Hack Faodar a chleachdadh gus ur aislingean tighinn fìor.
Chan fheum thu a luchdachadh a-nuas faidhlichean sam bith airson seo Hack, agus neo-chuingealaichte airgead a bhios ann an cunntas agaibh ann an ùine nach.
Leave a Reply
Feumaidh tu a bhith logaichte a-steach a phostadh beachd ann.


text:
Kal. Ian. i. f., l. xx. iiii., Anno Domini M.cc.x.ii.
Sitriuc h-Ua Laighenan, comarba Comgaill, do éc & Aengus Mac Cormaic do oirdnedh i n-a inadh.
Caistel Cluana Eois do denam do Ghallaibh (& don Gaillepscop) & crechsluaghadh do dhenum doibh i Tir n-Eogain. (Ocus tugsad Fir Mhanach ár mor orra ann.)
Aedh h-Ua Neill, rí Conaill & Eogain & Airghiall, do breith orra & maidm for Ghalluibh, dú in romarbadh ár diairmhidhe dibh.
Tomas mac Uchtraigh, co macaibh Raghnaill mic Somarligh, do thaidhecht do Dhaire Coluim Cille co sé longaibh sechtmogad & in baile do mílliudh doibh co mór & Inis Eogain co huilidhi do milliudh doib & do Cheniul Conaill.
p.254
(Sloigheadh le Connachtaibh tre thoghairm in Ghaillepscoib & Gillibert Mic Ghoisdealbh gu h-Eas Ruaidh, gu n-dearnad caislen Chailuisge leo.)
{MS folio/column 57rb}Kal. Ian. iii. f., l. u., Anno Domini M.cc.x.iii.
Donchadh Mac Cana, toisech Ceneoil Aenghusa, do éc.
Crech do denam do Ghilla Fhiaclach h-Ua Baighill & do dreim do Ceniul Conaill ar Ceniul n-Eogain & siat ar einech Ceneoil Conaill uile & h-Ui Tairceirt co sonradhach. Ruc imorro h-Ua Tairceirt forra & ferait debaid friu. Marbthar imorro in Gilla Riabhach h-Ua Tairceirt, idon, rightoisech Clainni Sneidhgile & Clainni Finghin, i cosnum a éinigh.
Druim Caín co n-a tempall do loscadh do Ceniul Eogain gan ceat do h-Ua Neill.
Ferghal h-Ua Cathan, ri Ciannacht & Fer na Craibhe, do marbadh do Ghallaibh.
Domnall h-Ua Daimín do marbadh do macaibh Meg Lachlainn i n-dorus reiclesa Daire Coluim Cille.
(Caislen Chluana Eois do losgudh.)
(Gillibert Mac Coisdealbh do marbadh i Caislen an Chail & in caislen do losgadh fos ann.)
(Donnchadh h-Ua h-Eidhin do dhalladh le h-Aedh mac Cathail Croibhderg.)
(Maidhm Chaille na Crann do thabhairt do Cormac mac Airt h-Ui Mhail Sheachlainn, ar Ghallaibh.)
Kal. Ian. iiii. f., l. x. ui., Anno Domini M.cc.x.iiii.
Donn h-Ua Breislen do marbhad d'a airiucht féin i
p.256mebhail.
Tomás mac Uchtraigh & Ruaidhri mac Raghnaill, do argain Dairi go huilidhi & do breith shet Muinntere Daire & Tuaisceirt Erenn archena do lár tempaill in reiclesa ímach.
h-Ua Cathain, & Fir na Craibhe do thiachtain co Daire do ghabail taighi 'mo macaibh Meg Lachlainn, co romarbsat celloir mor reiclesa Daire ettora. Dorona Dia & Coluim Cille tra mírbail moir annsein: idon, in fer tinoil & tochastail, idon, Mathgamain Mag Aithne, do marbadh i n-einech Coluim Cille fo cetoir i n-dorus in dubreiclesa Coluim Cille.
Ainmire h-Ua Cobhthaigh,ab reiclesa Daire, uasalcleirech togaidhe ar crabadh, ar duthchus, ar mine, ar mordhacht, ar midhcaire, ar mórdérch, ar ecnai, ar gach maithius archena, post optimam penitentiam ingressus est uiam uniuersae carnis i n-dubreicles Coluim Cille.
Castel Cula Rathain do dhenum le Tomas mac Uchtraigh & le Gallaibh Uladh. Ocus roscailedh reilce & clachana & cumdaichi in baile uile, cenmotha in tempall amain, cuicesein.
Ri Alban do éc, idon, Uilliam Garm.
Aedh h-Ua Neill do thabairt mhadhma {MS folio/column 57va}ar Ghallaibh & dergár Gall do chur ann & in Cairlongport do loscad isin loa cetna, eitir daine & inníle.
(Gilla na Naemh h-Ua Ruadhan, episcopus Luighne, in Christo quieuit.)
(Episcopus Cluana mac Nois, idon,
p.258h-Ua Muiricean, quieuit.)
(Muircheartach, Mac Briain, do marbadh do Ghallaibh.)
(Isin bliadhain si dobi in t-Aedh Breicci, fris a raitea An Cabharthach.)
(Iohannes,tunc Angliae rex, tuc se Saxana & Ere don Papa, idon, Innocentiustertius, & tuc an Papa do fein aris iad & mile marg dosan & posteris gacha bliadhain: idon, secht ced ex Anglia & tri ced ex Hibernia.)
Kal. Ian. u. f., l. xx. uii., Anno Domini M.cc.x.u.
Crech do dhenum d'Aedh mac Mail Sechlainn Meic Lochlainn, for comarba Coluim Cille & caun greigi do argain do & a marbadh fein do Ghallaibh isin bliadhain cetna, tria mirbail Coluim Cille.
Bean Mídhe, ingen h-Ui Eignigh, ben Aedha h-Ui Neill, righ Ailigh, in bona penitentia quieuit.
Sluaghadh la h-Aedh h-Ua Neill i n-Ulltaibh & tuc maidm mor for Gallaibh Uladh.
Uilliam, ri Alban, do éc & Alaxander, a mac, do oirdnedh i n-a inadh.
Generale Concilium sub Innocentio Papa.
p.260
(Cathal mac Diarmoda, in Christo quieuit.
Ordo Minorum confirmatur hoc anno.
Ardghar h-Ua Conchubhair, episcopus Shil Muirethaigh, in Christo quieuit.
Comdhail epscob na Crisdaidheachta co Roim i n-aimsir Innocentii Papae tercii. Is i nuimir na n-epscob bhadar ann: quadringenti quindecim, inter quos fuerunt septuaginta unus archiepiscopi et primates. Et octingenti abbates & priores. Ocus i Feil Martain do bi in comdail sin.)
Kal. Ian. ui. f., l. ix., Anno Domini M.cc.x.ui.
Mael Poil h-Ua Muiredhaigh, prioir Duine Geimhin, do éc.
Oengus h-Ua Cairellan, toisech Clainni Diarmata, do marbadh d'a braithribh fein.
Donnsleibhi h-Ua Mail Mena do mharbadh do Dhal Araide.
Trad h-Ua Mail Fhabhaill, toisech Ceneoil Ferghusa, co n-a braithribh & co n-ár mor, do marbadh do Muiredach mac Mórmair Lemhnach.
Donnchadh h-Ua Duibdirma, toisech na Bredcha, do éc i n-dubreicles Daire.
Murchadh Mac Cathmail, righthoisech Cheneoil Feradhaigh, do éc tria mírbail Coluim Cille.
Ruaidhri h-Ua Flainn, ri Dairlais, do éc.
Mag Cana, toisech Ceniuil Oengusa, do marbadh dia braithribh fein.
Dionisius h-Ua Longargan, ardespuc Caisil, mortuus est Romae.
Echdonn Mac Gille Uidir, comarba Patraic & primhaith Erenn, post Generale Concilium Lateranense Romae feliciter obdormiuit.
Concobur h-Ua h-Enne, epscop Cille da Lua, post idem Concilium reuertens in uia quieuit.
p.262
(Iohones, rex Anglie, mortuus est.)
(Annudh h-Ua Muirethaidh, episcopus Conmaicne, in Christo quieuit.)
(Obiit Innocentius Papa. Succedit Honorius.)
(Ordo Predicatorum confirmatur. A.D. 1216. Ag so an bliadhain a raibhe Comarlle Generalta 'sa Roim, idon, Laterann, ann a roibhe mile tri ced espoc.)
Kal. Ian. i. f., l. xx., Anno Domini M.cc.x.uii.
Mathgam{MS folio/column 57vb}ain h-Ua Fhlaithbertaigh, ri Clainni Domnaill, mortuus est.
(An t-airdepscob h-Ua Ruanadha do gabail do Mail Isu h-Ua Chonchubhair.)
(Gilla Arnain h-Ua Martain, ollum Erenn i m-breitheamhnacht, mortuus est.)
Kal. Ian. ii. f., l. i., Anno Domini M.cc.x.uiii.
Gilla Tighernaigh Mac Gilla Ronan, espuc Airghiall & cenn Canonach Erenn, in bona penitentia quieuit.
Ingantach Mac Congalaigh do éc.
p.264
(Diarmaid mac Conchubhair Mic Diarmada, righ Muige Luirg, mortuus est. Cormac do gabail righi d'a eis.)
(Domhnall h-Ua Gadhra mortuus est.)
(Mor, inghen h-Ui Briain, bean Chathail Croibhderg, mortua est.)
Kal. Ian. iii. f., l. x. ii., Anno Domini M.cc.x.ix.
Diarmait h-Ua Gilla Loinne do marbadh do Mac Gilla Ruaidh & d'a bhraithrib i mebail.
Muircertach h-Ua Flainn, ri h-Ua Tuirtri, do marbadh do Ghallaibh.
Congalach h-Ua Cainn, cainnel gaiscidh & eínig Tuaisceirt Erenn, rightoisech Muighi Lugad & Sil Cathusaigh uile, do marbadh do Gallaibh isin loó cetna.
Gilla na Naemh h-Ua Gormgaile, sacart Ratha Luraigh, in penitentia quieuit.
Mael Isu h-Ua Daighri, aircinnech Daire Coluim Cille dá fhichit bliadhain do i n-aircinnecht ar n-denum cacha maithusa eter cill & tuaith, i sext Id Decimber, i n-Domhnach, in bono fine quieuit in pace.
(Clemens, episcopus Luighne, in Christo quieuit.)
(Tempall Mainisdreach na Búille do coisecradh.)
(Hoc anno Sanctus Franciscus, a prima conuersione eiusdem anno decimo tertio, misit de uoluntate Domini sex fratres mirae sanctitatis ad regnum Marrochiorum, uidelicet, fratrem Uitalem, Beralldum, Ochtonem, Accuristium, Petrum et Adiutum. Quorum quinque ultimi anno sequenti fuerunt martirizati sub rege Marrochiorum, Miramolino nomine.)
p.266
Kal Ian. 4a f., l. xx. iii., Anno Domini M.cc.xx.
Fonachtan O Bronan, comarba Coluim Cille, in pace quieuit. Ocus dorala imresain eter Muinntir n-Daire & Cenel n-Eogain im togha i n-a inadh. Is edh dorighnedh annsein: dothoghadur Muinnter Daire Mac Cathmail isin comurbus & dothogh Aedh O Neill & Cenel n-Eogain Flann h-Ua Brolcan. Iar sin tra dorala imresain eter Muinntir Dhaire & O Brolcan & docuiredh O Brolchan as in comurbus. Iar sin tra rothoghadur Muinnter Daire & Cenel n-Eogain Muircertach h-Ua Millugan, idon, fer leighinn {MS folio/column 58ra}Daire, isin comurbus. Ocus dobai in firus leighinn & in comurbus ri bliadhain aigi, uel paulo plus. Ocus dorala imresain eter Goffraigh h-Ua n-Daighri, idon, aircinnech Daire & O Millugan, idon, in comarba, ím an firus leighinn, no co n-dechadur dochum breithi comarba Patraic, co n-derna sidh etarru & gur'toghadh Eoin, mac in fhir leighinn, isin firus leighin, do reir comarba Patraic & comarba Colum Cille & Muinntere Daire archena.
(Aedh h-Ua Mail Eoin, epscob Cluana mac Nois, do bhathudh.)
(Mail Seachnaill mac Concubair Mhaenmhuidhe, mortuus est.)
(Hoc anno quinque sanctissimi fratres Minores, scilicet, Beralldus, Octo, Acursius, Petrus et Adiutus, passi sunt sub Miramolino, rege Marrochiorum, Kalendis Februarii, alias decimo septimo Kalendarum Februarii, Domini Papae Honorii tercii
p.268anno quarto, fere septem annis ante mortem Sancti Franciscii.)
Kal. Ian. f. ui., l. iiii. Anno Domini M.cc.xx.i. 2
(Diarmuid mac Ruaidhri, do marbadh.)
(Iacobus, Penitentialis et Capellanus Domini Papae et Legatus totius Hiberniae, in Hiberniam uenit.)
(Mael Ruanaidh h-Ua Dubhda do bhathudh.)
(Sanctus Dominicus obiit hoc anno.)
(Primus Conuentus Predicatorum uenit in Angliam.)
p.270


text:
- TIOTAL
- Leanabh Uruisg
- EXTERNAL ID
- WHA_VG2_01FI_EN
- ÀITE
- Siorrachd Pheairt
- SIORRACHD/PARRAIST
- PEAIRT
- DEIT
- 1996
- CRUTHADAIR
- West Highland Animation bho sgeulachdan traidiseanta
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- West Highland Animation
- AITHNEACHADH MAOINE
- 3320
- KEYWORDS
- Cùltar
Beul Aithris
Dealbhan bheò
clann
Os-Nadurrach
ùruisg
eas
Loch Tatha
dòighean dhraoideil
bhideo
bhideothan
Leanabh Uruisg -Uruisg na h-Alba Sreath 1. 'S e creutairean sona, os-nàdarrach nach fhairich fuachd a tha anns na h-Uruisgean. Tha iad a' fuireach ann an easan air Gaidhealtachd na h-Alba. Bidh iad ag ithe iasg agus tha iad gu h-àraidh measail air bainne. Sin is coireach gu bheil daoine cho tarraingeach dhaibh.Tha mì-rian anns an dachaigh air sgàth 's gu bheil an Leanabh Uruisg air faighinn am broinn an taighe agus tha Peadragan, Padarlan agus Peallaidh, na trì Uruisgean mòra, fiadhaich, a' tighinn air a thòir.
Chaidh am fiolm gu math tùsail seo de làimh-chiùird, a tha còig mionaidean de dh'fhaid, a dhèanamh ann am modh 'gearradh-a-mach' agus chaidh am fiolmadh a dhèanamh air fiolm 16mm air sgàilean ioma-raon.
Chaidh Leanabh Uirisg a chraobh-sgaoileadh ann an Alba mar pàirt dhen t-Sreath Deilbh-Beò Uruisg air Grampian agus STV. Chaidh a shealltainn cuideachd anns an earrainn Dealbh-Beò aig an t-seachdamh Fèis deug de Fiolm is T.Bh. Ceilteach anns a' Chuimridh. Chaidh a thaghadh airson Fèis Dealbh-Beò Annecy ann an 1995. Agus chaidh e air adhart gu bhith air a chraobh-sgaoileadh ann an Ionad Pompidou ann am Paris; aig Fèis Dealbh-Beò Eadar-Nàiseanta Chardiff, aig Fèis Dealbh-Beò Teruel, aig Fèis Dealbh-Beò Clann Chicago, aig Fèis Fiolm a' Chuain Shiar (Alba Nuadh) agus aig Fèis Fiolm Dealbh-Beò na h-Òigridh (Bourg-en-Bresse).
Sreath le Niek Reus agus Leaslaidh NicCoinnich
Ceòl: Martyn Bennett
Obair-Ealain: Alasdair 'Feem' Phimister, Dave 'Deitch' Hutcheson
A' Cuideachadh: Màiri Mhoireasdan, Sorcha Mac a' Gobhainn, Raonaid Brennan, Aaron Forsyth, Andy McFetters, Leonie NicMhaolain, April Husband, Jenny House, Stephen McKee
Beò-Dealbhadair: Niek Reus
Guthan: Paderlan agus Leanamh Uruisg: Dòmhnall Ruadh, Peadragan: 'Rhyno' Moreasdan, Peallaidh: Derek 'Pluto' Moireach, Mathair: Alyxis Daly, Nighean: Sorcha Mac a'Gobhainn, Balach: Iain MacAsgaill, Athair: Sim MacCoinnich, Dotair: Cally Mo
Comhairliche Gàidhlig: Peigi Stiùbhart
Deasachadh: Hilary Wyatt
Taic-Airgid Bho: CTG - Comataidh Telebhisein Gàidhlig
Àrd-Riochdaire: Bob Kenyon
Stiùiriche agus Riochdaire: Leaslaidh NicCoinnich


text:
- TIOTAL
- Ceòl airson 'The Miller o' Dervil' & ruidhle le J.M. MacEanraig
- EXTERNAL ID
- Z_GB1796_GRANT_979_65_MUSIC_012_002
- DEIT
- 1934
- LINN
- 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh is Gaileiridh Ealan Inbhir Nis (stuth làmh-sgrìobhte)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 6834
- KEYWORDS
- fìdhlearan
fìdhlean
slatan iasgaich
luchd-ciùil
sgrìobhaichean ciùil
B' ann à Batan Gorm, Drochaid Chàrr a bha Alasdair Grannd (1856 - 1942) bho thùs, àite bhon tàinig am far-ainm aige 'Batan'. Mar bhalach òg bha e fosgailte dhan dà nì a thàinig gu bhith sàr dhìoghrasach na bheatha, fìdhlearachd agus iasgach. Chaidh e air adhart gu bhith sàr chomasach san dà raon sin; mar iasgair slaite a chruthaich slat-iasgaich shònraichte gun choimeas dha fhèin, a bha aithnichte mar 'Grant Vibration Rod', agus mar fhìdhlear a stiùir An Comann Srathspè & Ruidhle Gàidhealach airson faisg air dà fhichead bliadhna agus mar eòlaiche ann an dòighean dèanamh fhìdhlean. Dh'innlich e fidheall shònraichte air chumadh clàr leis an ainm 'Rondello'. Tha eisimpleir de shlat-iasgaich, fidheall agus Rondello a' Ghranndaich rim faicinn ann an Taigh-tasgaidh agus Gailearaidh Ealan Inbhir Nis.
Tha an làmh-sgrìobhainn seo mar phàirt de chruinneachadh a' Ghranndaich. Tha an ceòl ann airson 'Bob Steele 'The Miller o' Dervil'' (Seumas Barnett, Ciorcabhal) agus ruidhle gun ainm le Iain Murchadh MacEanraig, leis a' cheann-là 7mh Giblean 1934. (Fear de mhuinntir Achadh Rèite, Siorrachd Obar Dheathain, b' e neach-ciùil torrach (fidheall agus piàna), sgrìobhaiche ciùil agus neach-cruinneachaidh ciùil, a bh' ann an MacEanraig (1902 - 1972). dh'fhoillsich e a chruinneachadh ciùil ainmeil 'Flowers of Scottish Melody',ann an 1935)


text:
News Naidheachdan
27 April 2016
DOUBLE SUCCESS FOR GAELIC RADIO AT MEDIA AWARDS
BBC Radio nan Gàidheal has been celebrating a double success after winning two awards at the Celtic Media Festival 2016 which was held in Dungarvan near Waterford and which came to a close last weekend.
Spors na Seachdain, the weekly Sports programme won the Best Sports category for its programme from the 2015 Island Games in Jersey while Mire ri Mòir won the Best Radio Music category for its broadcast on the final day of the Royal National Mod 2015 held in Oban.
Marion Mackinnon, Managing Editor for BBC Radio nan Gàidheal said: “Winning these two awards is a real thrill, recognising as it does, the creativity and commitment of the presenters and the production teams as well as the very special connection they have with the audience.”
This year’s festival saw over 500 entries from throughout the different Celtic nations while the 2017 Celtic Media Festival will be staged for the first time ever in its history on the Isle of Man.
27 Giblean 2016
GÀIRDEACHAS RADIO NAN GÀIDHEAL AIR DUAISEAN FÈIS NAM MEADHANAN CEILTEACH
Tha BBC Radio nan Gàidheal air dà dhuais a bhuannachadh aig Fèis nam Meadhanan Ceilteach 2016, a thàinig gu crìoch ann an Dùngàrbhan air an deireadh sheachdain a chaidh.
Bhuannaich am prògram Spòrs na Seachdain, a tha ga chraoladh gach seachdain, an duais airson Prògram Spòrs as Fheàrr, le Mire ri Mòir a’ buannachadh an duais Prògram Ciùil Radio As Fheàrr airson a’ chèilidh a chaidh a chraoladh air an là mu dheireadh de Mhòd 2015 san Òbain.
Thuirt Marion NicFhionghain Stiùiriche Deasachaidh BBC Gàidhlig: “Tha sinn gu math toilichte an dà dhuais seo a bhuannachadh a bhios a’ toirt aithne do na preseantairean agus na sgiobaidhean agus cho cruthachail agus dìcheallach ’s a tha iad agus cuideachd cho làidir ’s a tha na ceanglaichean eadar iad agus na coimhearsnachdan.”
Chaidh barrachd air 500 iarrtas a chur a-steach airson fèis na bliadhna-sa, bho na diofair dhùthchannan Ceilteach agus thèid Fèis nam Meadhanan Ceilteach 2017 a chumail airson a’ chiad uair a-riamh air Eilean Mhanainn.
2016 News Archive Tasglann Naidheachdan 2016Mòd Vlog winnersBuannaichean Vlog a’ Mhòid
FilmG 2017FilmG 2017
Celtic Formats Pilot Scheme 2016/17Sgeama pìleat Fòrmatan Ceilteach 2016/17
Big Gaelic SurveySuirbhidh Mhòr na Gàidhlig
Gaelic writers' surveyBeachdan gan sireadh air leasachadh tàlant sgrìobhadh
Strategic team reinforcing commitment to Gaelic BroadcastingSgioba ro-innleachdail a' daingneachadh dealas go Chraoladh Gàidhlig
Vlog a’ Mhòid / Mòd VlogVlog a’ Mhòid
Bannan - international audiencesBannan - luchd-amhairc eadar-nàiseanta
Charter reference to Gaelic broadcasting welcomedFàilte air iomradh sa Chairt Rìoghail air craoladh Gàidhlig
BBC ALBA Head Of Content set for new role at TG4Ceannard Phrògraman BBC ALBA air ainmeachadh mar Cheannard ùr TG4
BBC ALBA - new schedule of programmes for Autumn 2016BBC ALBA - clàr ùr de phrògraman airson Foghar 2016
Political support for Gaelic broadcasting remains wide-ranging and strongTaic làidir ann bho air feadh na roinn phoilitigeach airson craoladh Gàidhlig
Demand for increased resources for BBC ALBAIarrtas airson BBC ALBA nas trease
Annual Report 2015-16Aithisg bhliadhnail 2015-16
BBC ALBA success at the RTS Scotland AwardsSoirbheachas aig Duaisean RTS Alba
BBC Charter ReviewCairt Rìoghail A’ BhBC
Ofcom appointed two new MG ALBA Board membersDà bhall ùr air an ainmeachadh air Bòrd MG ALBA
MG ALBA TV Writing Scholarship for Gaelic SpeakersCothroman Sgoilearachd MG ALBA ann an Sgrìobhadh Ficsean airson luchd-labhairt na Gàidhlig
Little by Little, has been redesigned as new on LearnGaelic.ScotTha làrach-lìn Beag air Bheag air a cur air bhog às ùr air LearnGaelic.Scot
MG ALBA supports Gaelic media apprenticeshipMG ALBA a’ gabhail pàirt ann an sgeama preantasachd ùr
BBC Radio nan Gàidheal celebrating double success at the Celtic Media Festival 2016BBC Radio nan Gàidheal air dà dhuais a bhuannachadh aig Fèis nam Meadhanan Ceilteach 2016
3 BBC ALBA programmes shortlisted in RTS Scotland awards3 prògraman BBC ALBA air geàrr-liosta duaisean RTS
BBC ALBA is set to move up the EPGBBC ALBA a' gluasad suas an EPG
The Best Place to Work in TV 2016Àite as fheàrr a bhith ag obair ann an telebhisein 2016
Celtic Media Festival ShortlistGeàrr-Liost Fèis nam Meadhanan Ceilteach
HAMISHHAMISH
Celtic Media Festival 2016Fèis nam Meadhanan Ceilteach 2016
FilmG online streamFilmG ga chraoladh beò
Live CurlingCroladh beò
2017 News ArchiveTasglann Naidheachdan 2017
2016 News ArchiveTasglann Naidheachdan 2016
2015 News ArchiveTasglann Naidheachdan 2015
2014 News ArchiveTasglann Naidheachdan 2014
2013 News ArchiveTasglann Naidheachdan 2013
2012 News ArchiveTasglann Naidheachdan 2012
Programme Press Releases Tasglann Naidheachd Phrògraman
Follow this link to the programme press release archive.
Lean an ceangal seo gu tasglann phrògraman


text:
500 bliadhna bho rugadh Iain Knox
8 An Giblean 2014 Ùraichte aig Ùraichte aig
Chumadh co-labhairt ann an Dùn Èideann air an deireadh-sheachdain, a' comharrachadh gu bheil 500 bliadhna ann bho rugadh Iain Knox.
Ged a bha Knox aithnichte aig aon àm mar 'An aon Albannach ris a bheil an saoghal gu lèir dlighe', tha ìomhaigh a' chlèirich air fulang thar nam bliadhnaichean, le mòran a' ceasnachadh luach a dhìleib.
Mar a tha Iain MacDiarmaid ag aithris, chaidh an co-labhairt a chuir air dòigh ann an oidhirp sin a' chur ceart.


text:
Rabhadh mu thuathan-gaoithe air tìr
Thug tè de na companaidhean cumhachd as motha an Alba rabhadh seachad nach fhada gus an tig maill mhòr air gnìomhachas nan tuathan-gaoithe air tìr.
Thuirt Scottish Power gum feum Riaghaltas Westminster taic a chumail ris a' ghnìomhachas agus iad air co-dhùnadh gun sguir taic-airgid do phròiseactan gaoithe air tìr as t-Earrach seo tighinn.
Tha mòran thuathan-gaoithe gan togail an-dràsta.
Tha cabhag air companaidhean an togail mus sguir an taic-airgid.
Thuirt Scottish Power gu bheil iad a' cumail cosnaidh ris na mìltean dhaoine.
Dh'iarr iad air Riaghaltas Westminster gun rachadh bun-phrìs a stèidheachadh airson cumhachd na gaoithe, mar a rinneadh le stèisean cumhachd niuclasaich Hinkley Point ann an Sasainn.
Thuirt Riaghaltas Westminster ge-tà, nach robh dùil gum biodh an taic-arigid ri fhaotainn gu sìorraidh, 's gur e an t-amas a bh' aca riamh taic a chumail ri teicneòlas ùr.


text:
Dà bhliadhna co-dhiù mus togar sgoil Ghàidhlig am Port Rìgh
Bidh dà bhliadhna ann aig a' char as tràithe mus bi bun-sgoil Ghàidhlig agus ostal ùr ann am Port Rìgh.
Thèid iarraidh air comairlichean na Gàidhealtachd Diciadain am phròiseact a chur an lùib prògram calpa na Comhairle airson na bliadhna-ionmhais 2015/16.
Ach chan eil fios le cinnt fhathast cò as an tig an t-airgead airson a leithid.
Cosgaidh am phròiseact airson sgoil ùr agus ostail a thogail eadar £11-12m.
Tha a' Chomhairle an dùil gun tig mu £4m bho Riaghaltas na h-Alba a' fàgail beàrn mhòir a dh'fheumas an t-ùghdarras ionadail a choileanadh.


text:
Freagairt "dhòchasach" bho EasyJet
Tha Ceannard Chomhairle na Gàidhealtachd, Drew Hendry, ag ràdh gun d'fhuair e "freagairt mhisneachail" bho EasyJet, 's e air sgrìobhadh thuca ag iarraidh nach tig lùghdachadh air an t-seirbheis adhair eadar Inbhir Nis agus Lunnainn.
Dhearbh a' chompanaidh Flybe, a tha a' ruith sheirbheisean eadar Inbhir Nis agus Lunnainn trì tursan san là, gun robh iad air na ceadan-laighe aca aig Gatwick a reic ri EasyJet air prìs £20m.
Thig seirbheisean Flybe eadar an dà bhaile gu ceann sa Mhàrt an ath-bhliadhna.
Nochd dragh mòr mu na dh'fhaodadh sin a bhith a' ciallachadh do sheirbheisean eadar Inbhir Nis agus am prìomh bhaile - ma roghnaicheas EasyJet na ceadan-laighe a chleachdadh airson seirbheisean nas prothaidiche.
Tha iomagain ann mun bhuaidh a bheireadh lùghdachadh san t-seirbheis air eaconamaidh na Gàidhealtachd.
"Misneachail"
Thuirt an Comh. Hendry gun robh e air a mhisneachadh leis an fhreagairt a fhuair e bho cheannard EasyJet ann an Alba, Uisdean Aitken.
Na litir, thuirt Mgr Aitken nach robh iad a' sùileachadh na seirbheisean a tha iad a' ruith an dràsta eadar Inbhir Nis agus Lunnainn, a th' air an cleachdadh le 200,000 duine gach bliadhna, a lùghdachadh idir.
Thuirt Drew Hendry gun robh e an dòchas coinneachadh ri Mgr Aitken taobh a-staigh beagan sheachdainnean, a bhruidhinn mu na tha an dàn do sheirbheisean adhair na sgìre.
Tha dùil gun tèid suidheachadh nan seirbheisean adhair eadar Inbhir Nis agus Lunnainn a thogail ann am Pàrlamaid na h-Alba Dimàirt, leis a' bhall Ghàidhealach Dàibhidh Stiùbhart.


text:
Kl. Ianair .iii. f. l. xui. Anno Domini m.lx.ii.
Ruaidri H. Flaitbertaigh ri Iarthair Connacht do marbadh la h-Aedh H. Conchobhair i cath.
Gilla Crist H. Mael Doraidh comarba Colaim Cille eter Erinn & Albain, Mael Ruanaidh H. Daigri prim-anmchara Tuaisceirt Erenn in Christo dormierunt.
Tadg m. Aedha H. Concobair do marbadh la Clainn Coscraidh {§H2}& la h-Iarthar Connacht per dolum.§
Crech la h-Ardghar m. Lochlainn i coicedh Conacht co tucsat .ui. mile do buaibh, mile imorro do dhainibh.
Donn Cuan H. Machainen do marbadh do Gilla Ciarain H. Machainen ri Mughdorn.
Eochaidh m. Neil m. Eochadha ridomna Coicidh Erenn & Eochaidh H. Laithein ri Sil Duibtire in penitencia mortui sunt.
Ruaidri m. Con Chairrgi ridomna Fernmhuigi do marbadh do mc. Neill H. Ruairc.
p.500


text:
Naidheachdan 11:00m
3 Am Màrt 2014 Ùraichte aig Ùraichte aig
An Ugràin
Thuirt Rùnaire nan Dùthchannan Cèine, Uilleam Hague, gur e an suidheachadh a th' anns an Ugràin an èiginn as motha a thàinig air an sgìre Eòrpaich air an linn seo. Tha Mgr Hague ann an Kiev airson chòmhraidhean le Riaghaltas eadar-amail na dùthcha an dèidh dhan Ruis smachd a ghabhail air sgìre a' Chrimea ann an ceann a deas na h-Ugràin. Thuirt Ministear Cèin na Ruis, Sergey Lavrov, gu bheil na feachdan Ruiseannach a' cur dìon air còirichean mhuinntir na Ruis anns an Ugràin. Bidh ministearan cèine an Aonaidh Eòrpaich a' coinneachadh anns a' Bhruiseil an-diugh fhathast a bheachdachadh air an t-suidheachadh.
Oscar Pistorius
Thòisich a' chùis-lagha ann an Afraga a Deas an aghaidh Oscar Pistorius an lùth-chleasaiche para-limpig, a tha fo chasaid gun do mhuirt e a leannan Reeva Steenkamp an-uiridh nuair a loisg e oirre le gunna. Chaidh Pistorius às àicheadh na casaid a chaidh a chur mu a choinneimh anns a' chùirt ann am Pretoria an-diugh. Tha esan a' cumail a-mach gun robh e den bheachd gun do loisg e air cuideigin a bh' air bristeadh a-steach dha a dhachaigh.
Neo-eisimeileachd
Canaidh Leas-Phrìomh Mhinistear na h-Alba, Nicola Sturgeon an-diugh nach dèan roghainnean eile seach neo-eisimeileachd dad mu na trioblaidean as motha a tha mu choinneimh Alba. Tha na pàrtaidhean a tha an aghaidh neo-eismieileachd ag ullachadh phlanaichean an-dràsta airson tuilleadh chumhachdan a thoirt do Phàrlamaid na h-Alba air taobh a-staigh an Aonaidh.
A' Chuimrigh
Tha an aithisg air tuilleadh fèin-riaghlaidh dhan Chuimrigh ag ràdh gum bu chòir dhan t-Seanadh nàiseanta ann an Cardiff smachd a ghabhail air obair nam Poileas agus siostam ceartais òigridh. Tha an coimisean, a chaidh a stèidheachadh le Riaghaltas na Rìoghachd Aonaichte ann an 2011, a' moladh cuideachd gum bu chòir smachd air pròiseactan cumhachd mòra a ghluasad à Westminster gu Cardiff.
Lìonra na Rèile
Tha buidhean iomairt ag iarraidh leasachaidh mhòir air siostam rèile na h-Alba. Tha a' bhuidheann Transform Scotland ag iarraidh seirbheisean nas luaithe a bhios nas fheàrr dhan àrainneachd às Inbhir Nis, Obar Dheathain agus Dùn Dè gu ruige meadhan na h-Alba le a bhith a' ruith thrèanaichean dealain, agus le dùblachadh na loidhne-rèile.
Corp
Chaidh corp a thoirt à docaichean Lìte ann an Dùn Èideann anns a' mhadainn an-diugh. Thuirt na Poilis gun deach an corp a thoirt a-mach à Doc Phrionnsa na Cuimrigh, agus gu bheil iad a' rannsachadh na cùise.
A' Chill Bheag
Tha a' chiad ìre den leasachadh air baile ùr anns a' Chille Bhig ann an Slèite san Eilean Sgitheanach a' tòiseachadh an-diugh. Tha an dà chuid Sabhal Mòr Ostaig agus Urras Chloinn Dòmhnaill an sàs anns a' phròiseact, anns a bheil plana airson ceud taigh ùr le seirbheisean agus goireasan eile.


text:
Uairean sgoile nas giorra "aocoltach"
Thuirt àrd-chomhairliche aig Comhairle na Gàidhealtachd gu bheil e "aocoltach" gun tèid na h-uairean a tha clann a' cur seachad ann am bun-sgoiltean a ghearradh air sgàth phlanaichean maoineachaidh ùra aig Riaghaltas na h-Alba.
Tha an Riaghaltas am beachd £51m a roinn eadar ùghdarrasan ionadail gus dreuchdan teagaisg a ghlèidheadh, ach dh'iarradh iad an t-airgead air ais nan tuiteadh àireamhan.
Tha Comhairle na Gàidhealtachd a' coimhead ri gearraidhean eile luach £14m a chur an sàs thairis air an ath thrì bliadhna.
Am measg eile, bha iad a' beachdachadh air uairean sgoile a ghearradh dhan chloinn as sine anns na bun-sgoiltean.
Ach, ri linn nam planaichean aig Riaghaltas na h-Alba airson £51m a thoirt do chomhairlean airson tidsearan a chumail, tha ceannard buidseit Chomhairle na Gàidhealtachd, Maxine Nic a' Ghobhainn, ag ràdh gu bheil e "aocoltach dha-rìribh" gun seall iad ris a' mholadh a-rithist.
Thuirt i gum feumadh iad gearraidhean eile a lorg.


text:
Fear-coiseachd Duitseach a dhìth
Tha na Poilis air Ghàidhealtachd a' sireadh fhir-turais Dhuitsich a th' air a bhith a dhìth còrr is seachdain an dèidh dha falbh a choiseachd.
Chunnacas cornlius Van Der Wetering, a tha 54 agus a bhuineas dhan Òlainnd, mu dheireadh ann an sgìre Thomaich ann an Srath Glais, Diciadain 28mh an Dùbhlachd.
Bha e air a bhith a' fuireach aig taigh leabaidh is breacaist an Inbhir nis.
Thathas a' tuigsinn gun robh e a' cur roimhe coiseachd còrr air 70 mìle gu Caol Loch Aillse, taobh Ghlinn Afraic.
Tha na Poilis ag iarraidh air luchd-coiseachd, luchd-ruith leabaidh is breacaist, agus air companaidhean bus no tacsaidh san sgìre bruidhinn riutha ma tha iad air Mgr Van Der Wetering fhaicinn.
Tha e àrd, caol, le falt goirid liath. Bha aodach air a bha iomchaidh dhan bhlàr a-muigh, agus màileid mhòr ri a dhruim nuair a chunnacas mu dheireadh e.
Faodar fios a chur air na Poilis air an àireamh fòn 101.


text:
Air an turas agam gu Blackpool, às dèidh cuairt air a’ phromanaid is beagan tiops, bha an t-àm ann a dhol air an trama – an t-adhbhar a thàinig mi.
Tha slighe-trama ainmeil a’ bhaile 11 mìle a dh’fhaid is i a’ dol bho Starr Gate ann an ceann a deas Blackpool gu baile Fleetwood.
Chaidh an siostam ùrachadh thairis air na beagan bliadhnaichean a dh’fhalbh agus dh’fhosgail an siostam as ùr na bu thràithe am-bliadhna le tramaichean ùra agus bunstructair ath-nuadhaichte.
Gus an-uiridh, bha an siostam a’ ruith le seann tramaichean, a’ mhòr chuid dhiubh air an togail anns na 1930an agus ged a bha iad àlainn agus a’ còrdadh gu mòr ri luchd-turais, bha e doirbh an cumail a’ dol agus bha an trac is an t-os-cionn (overhead) ann am fìor dhroch staide.
Cuideachd, ged a bha na tramaichean a’ còrdadh gu mòr ri luchd-turais a bha airson a dhol suas is sìos a’ phromanaid, cha bhiodh muinntir an àite gan cleachdadh a chionn ’s gun robh iad cho slaodach.
Air an dà adhbhar seo, bha ùrachadh a dhìth no bhiodh aig Corparaid Blackpool ris an t-siostam a dhùnadh.
Bha ùrachadh nan tramaichean caran connspaideach ach a rèir coltais, tha an siostam ùr air a bhith air leth soirbheachail. Tha na tramaichean ùra, a tha coltach ris na tramaichean ùra ann am Manchester, Nottingham no Dùn Èideann (!), a’ còrdadh ri muinntir an àite agus figearan an luchd-cleachdaidh air a dhol am meud gu mòr.
Chaidh beagan de na seann tramaichean a chumail is a sgeadachadh cuideachd airson seirbheisean do luchd-turais agus airson tursan de na h-illuminations is mar sin, tha an luchd-turais agus na tramoraks toilichte gu leòr cuideachd.
A’ tòiseachadh aig North Pier, chaidh mi suas an loidhne gu Fleetwood. Bha na tramaichean ùra luath agus comhfhurtail agus bha na stiùirichean trama (conductors) dìreach mar a bha iad air na seann tramaichean – cuideachail is gu math èibhinn.
Tha a’ mhòr-chuid den loidhne air a sgaradh bhon trafaig agus na tramaichean a’ ruith air slighe fa leth ach ann am Fleetwood fhèin, tha na tramaichean a’ ruith to na sràidean leis na càraichean is na busaichean mar a bhiodh na seann tramaichean ann an Glaschu is Dùn Èideann bho chionn fhada.
‘S e baile snog Bhictorianach a th’ ann am Fleetwood agus ’s ann às a sin a gheibh thu am bàta-aiseag gu Knott’s End. B’ àbhaist bàta-aiseag gu Latharna ann an Èirinn a bhith a’ falbh às a seo cuideachd ach gu mì-fhortanach, thàinig na seirbheisean gu crìch an-uiridh.
Tha tràigh mhath ann agus deagh shealladh de bhàgh Morcombe gu tuath. Tha tòrr obraichean-ealain ann cuideachd mu eachdraidh a’ bhaile agus gu h-àraid mun iasgach. Tha carragh-chuimhne ann airson bàtaichean-iasgaich à Fleetwood a chaidh fodha san 20mh linn. Chuir e iongnadh orm gun deach tòrr mòr aca sìos air a’ Ghàidhealtachd – faisg air Muile, Ìle, Barraigh, Hiort is eile.
Chaidh mi an uair sin sìos an loidhne gu Starr Gate airson sùil a thoirt air depot ùr nan tramaichean mus deach mi dhachaidh.
Deagh latha agus latha gu math saor cuideachd – cha do chosg e ach £13 a dhol gu Blackpool agus £14 airson a dhol dhachaigh.
Tha am baile gu math tacky ceart gu leòr ach còrdaidh e gu mòr ri duine sam bith aig a bheil ùidh ann an rathaidean-iarainn is tramaichean.
Alasdair


text:
Neo-dhruim-altachain air týr / Land based invertebrates
Tha neo-dhruim-altachain (gu h-Óraidh meanbh-fhrýdean) pailt sa h-uile h-Óite. Tha iad riatanach airson stuth marbh ath-chuartachadh agus airson lusan le dýthean a phoileanachadh. 'S iad fear dhen a ciad cheumannan san t-sreath-býdh, agus tha m˛ran dhen a mamailean agus dhe na h-e˛in an urra riutha airson am býdh gu ýre air choireigin.
Tha fallainneachd na h-Órainneachd agus mairsinneachd dhaoine an urra ri neo-dhruim-altachain. 'S ann air sgÓth sin a thuirt am bith-e˛laiche, Edward O. Wilson gur e "na nithean beaga a tha a' riaghladh an t-saoghail".
Tha co-dhi¨ 14,000 gnŔ mheanbh-fhrýdean ann an Alba, agus chan eil sin a' gabhail a-steach nam buidhnean neo-dhruim-altachain eile mar damhain-allaidh, cnuimhean, seilcheagan, cr¨bagan agus giomaich. Tha cuid dhe na gnŔithean againn nach eil ann an Óite sam bith eile air an t-saoghal. Canar gnŔithean eandamaig riutha sin.
Tha Alba s˛nraichte ann am Breatainn seach gu bheil m˛ran ghnŔithean tuathach no Lochlannach againn de ghnŔithean mheanbh-fhrýdean a tha co-cheangailte ri beanntan, m˛inteach agus coilltean d¨thchasach de ghiuthas, critheann agus beithe. Ann an iomadh d˛igh, tha meanbh-fhrýdean na GÓidhealtachd a' nochdadh barrachd dl¨iths ri feadhainn ann an Nirribhidh agus san t-Suain seach ri feadhainn ann an sgýrean eile de Bhreatainn.
Tha cuid de ghnŔithean tearc gu nÓdarra, ach tha m˛ran air fÓs tearc air sgÓth call no briseadh Órainn. Thug d˛ighean-obrach Óiteachais ¨ra droch bhuaidh air eugsamhlachd neo-dhruim-altachain air talamh Óiteachais.
Seilleanan, speachan agus seangain
Seangain, seilleanan, beachan agus sÓbh-chuileagan. Tha iomadh gnŔ gu math soisealta, mar seilleanan-meala agus seangain.
Daolagan
Dhe mu 900,000 de ghnŔithean aithnichte de neo-dhruim-altachain, tha mu 29,000 nan daolagan - seachd uiread Óireamh nan gnŔithean neo-dhruim-altachain c˛mhla.
Dealain-dŔ agus le˛mainn
Buidheann cho Ólainn 's a th' ann dhe na neo-dhruim-altachain, agus furasta an aithneachadh.
Cuileagan
Tha sinn uile e˛lach air cuileagan (leithid corra-mhialan, meanbh-chuileagan agus mosgýotaothan). Tha m˛ran a bharrachd ge-tÓ le pÓirt chudromach ann a bhith a' cumail suas an eag-shiostam againn.
Seilcheagan
Tha beatha inntinneach aca uile, agus tha iad a' nochdadh dh˛ighean inntinneach gus tighinn be˛ ann an Órainnean gu math eadar-dhealaichte.
Boiteagan
Tha cuid de bhoiteagan a' cumail na h-¨ire fallain, tha cuid eile a' toirt ionnsaigh air lusan sa ghÓrradh, agus faodar aon dhiubh a chleachdadh air b˛rd an lannsair...
Damhain-allaidh, mion-chnuimhean agus cartain
'S e neo-dhruim-altachain le ochd casan a th' annta seo. Tha damhain-allaidh ainmeil mar chreachadairean, ach 's e dýosganaich a th' ann am mialan.
Neo-dhruim-altachain eile air týr
Tha gnŔithean eile ann agus 's d˛cha nach fhaca agus nach cuala tu guth riamh orra, ach tha na mýltean de she˛rsachan neo-dhruim-altachain eile ann an Alba.


text:
A-rèir na buidhne Gàidhlig TV (a tha ag iarraidh air BBC Alba barrachd Gàidhlig a chraoladh) ’s ma dh’fhaoidhte gun tèid aig luchd-amhairc air fo-thiotalan an t-sianail a chur am falach ma dh’iarras iad.
BBC: Dh’fhaodar gum falaichear fo-thiotalan
Nise, tha mi fhìn toilichte gu bheil na fo-thiotalan ann – às an aonais, cha thuiginn mòran. Agus tha e coltach gu bheil barrachd luchd-ionnsachaidh (is daoine gun Ghàidhlig) na fileantaich a’ coimhead air an telebhisean, agus MG Alba ag ràdh gu bheil fo-thiotalan a’ cur dragh air cairteal nan luchd-amhairc ach nach eil air an dàrna leth dhiubh. Ach a dh’aindeoin sin, bhithinn toilichte air sgàth nam fileantaich leis an atharrachadh seo. Feumaidh gu bheil e glè neònach ma tha agaibh ri prògraman sa chiad chànan agaibh a choimhead le fo-thiotalan san dàrna fhear . . .


text:
Gaisgeach
- Tha 'n t-aiste seo timcheall an seòrsa de caractar. Air brìghean eile, seallaibh Gaisgeach (soilleireachadh).
Ann an ur-sgeulan, 's e gaisgeach a th'ann fear no bean (an tè mu dheireadh air chantainn ri ban-ghaisgeach gu tric), gu dualchasach an laoch de sgeul, seann-sgeul no sàga, a bheil comasan no càileachd nas motha na neach cumanta aig, a nì e/i comasach a ghnìomhadh euchdeigin fìor-iongantach, luachmhor ("euchd gaisgeil") a fàsaidh e/i iomraiteach air. Chan eil na comasan seo air uairibh a' chuirp a-mhàin ach cuideachd na h-inntinn. Tha gaisgich air chur an aghaidh gu coltach le slaoightearan.
Susbaint
Ro-shealladh[deasaich | deasaich an tùs]
Fàsaidh neach gaisgeach gu gnàthach le gnìomhadh euchd fìor-iongantach agus ionmholta. Tha euchdan dualchasach marbhadh uile-bhèistean is sàbhail luchd à bàs cinnteach. Crìochnaichidh gaisgeach mar as trice na sònrachaidhean de mar a th' air smaoineachadh math 'gus miadhail 'san dualchas àrsaideach. Ge-tà, 'san litreachas, gu h-àraidh 'san bròn-sgeul, faodainn gaoidean gàbhaidhe aig a' ghaisgeach a bhith a leanaidh do a mh(h)illeadh, mar Hamlet.
Air uairibh b'fhaodainn neach fìor inbhe gu leòr bhuinig a fhàs gaisgeach anns na h-inntinnean nan daoine. Tha seo mar as trice air mholadh le cinneas luath de ur-sgeulachdan timcheall an duin' ainmichte, a' cur às leth gu tric dha/dhi comasan thall na comasan de daoine bàsmhora gnàthach.
Cuiridh roinn nan luchd-aithris chomannach a-mach an dìth air gaisgich ann an àmannan de mì-thoileachas comannach no fèin-mì-chinnt nàiseanta, faicinn dìth air samhailean-dreuchd beusach, gu h-àraidh air na h-òganaich. B'fhaodainn dèanamh ur-sgeulachd den t-seòrsa nas fheàrr 'san àm a dh'aom: faodainn gluasadan làithreach gaisgich agus an adhradh-ghaisgich bhreisleachadh leis an dualchas na h-iomraiteachd a-mhàin.
Daoine 's caractaran aidichte gu dualchasach ri gaisgich[deasaich | deasaich an tùs]
- Achilles, A' Ghrèig sean
- Aeneas, Ancient Rome
- Aragorn, prìomh-charactar anns An Tighearna nam Fàinnean le J. R. R. Tolkien
- Rìgh Arthair, Sasann sean
- Attila
- Daoin'-ialtaig
- Beowulf, Lochlann na Linn an Iarainn
- Brer Coinean, gille-nan-car dealbh na h-Afraga Iar
- Dàibhead Broadfoot, oifigear-rèidio air a' Bhan-Phrionnsa Victoria
- Dàibhidh Crockett, neach-sluagh-iùlach às an Tennessee a shabaid agus bhàsaich airson saorsa na Texas aig an Alamo
- Don Quixote, ridire a' mhic-meanmna agus neach-tòire a' mhathais, buaidh, urraim, agus fìrinne
- El Cid, ridire Spàinneach
- Na Einherjar, gaisgich gun robh roghnaichte a shabaid na Jotunan aig an Ragnarok
- Terry Fox, neach-dèanadais na h-aillse
- Frodo Baggins, neach-giùlain na Aon Fàinne anns An Tighearna nam Fàinnean le J. R. R. Tolkien.
- Mohandas Gandhi, an neach-dèanadais is neach-bun-os-ceann neo-ainneartach.
- Gilgamesh, An Dàn Mòr Ghilgamesh
- Giordano Bruno, draoidh na Linn an Ath-bheòthachaidh air losgadh mar eiriceach
- Ceann-feachd Harlock, spùinneadair sgeulach an fhàlais cruthaichte le Leiji Matsumoto
- Heracles (Hercules), eòlas-ur-sgeulachd na Grèige 's Ròimhe
- Hua Mulan, Sìneis beul-gaisgeach
- Iain Eanraig, neach-stiùiridh Amereiganach na stàilinne
- Ilya Muromets, East Slavic folk hero
- Iain Susanin, tuathanach Ruiseach a shàbhail an sàr-rìgh
- Kintaro, gaisgeach à Eòlas-ur-sgeulachd na t-Seapain
- Laura Secord, Canada
- Ceangail, gaisgeach anns an lìn An Seann-sgeul Zelda
- Morair Guan, ceann-airm na t-Sìne agus flath-threun
- Lùc Coisichespeura, an gaisgeach na Cogadh nan Reulan le Seòrsa Lucas.
- Nelson Mandela, fad an sgaradh, bha e air chumail ann am prìosan na h-Afraga-a-deas ri trì bliadhn' air fhichead. Stiùir e 'n blàr a chrìochnachadh 'n sgaradh.
- Momotaro, gaisgeach à Eòlas-ur-sgeulachd na t-Seapain
- Muad'Dib, (aka Paul Atreides) gaisgeach às an lìon "Dune".
- Iar-ceann-airm Horatio Nelson, gaisgeach a' Bhlàir na Trafalgar.
- Na dà ridirean aig Charlemagne
- Pòl Bunyan, fiodhair ur-sgeulach Ameireaganach de meud mòr
- Sigurd, Eòlas-ur-sgeulachd na Lochlainn
- Stanislav Petrov, oifigear armalteach Sòibhiadach a stad cogadh fad is farsaing niuclasach ann an 1983
- Piet Hein, long-spùinneadair Olaindeach na linn 16mh
- Harry Potter, caractar ur-sgeulach le J. K. Rowling
- Robin Hood, neach-cothromachd meadhan aoiseach Breatannach (leth-ur-sgeulachd)
- Raib Ruadh, gaisgeach na h-Alba 'san linn 17mh.
- Roland, ridire Crìosdail Frangach knight air mharbhadh leis na Basgaich sa' Bhlàir a' Bhealaich na Roncevaux.
- Samglic Gaimdsidh, companach Fhrodo Baggins anns An Tighearna nam Fàinnean le J. R. R. Tolkien.
- Seònag na h-Arc, A' Fhraing
- Seumas Bond, neach-ionaid rùnach na Bhreatainn Mhòir
- Seumas T. Kirk, mith-gaisgeach Star Trek
- Son Goku gaisgeach sgeulach de Turas dhan dh'Iar (agus an prìomh-charactar de lìn-telebhisean agus manga ainmichte BallNathairSgiathach Z)
- Spartacus, ceann-feadhna de ar-a-mach de tràillean 'san Rìoghachd-mhòr na Ròimhe
- Stenka Razin, mith-gaisgeach na Rùiseach
- Superman, tùs-samhail a' phàipeir-cloinne laoch-mòr
- Tòmas Andrews, an dealbhaiche na Titanic; chaith e na h-uairean deireannach a bheatha 'cuideachadh daoine dhan bàtaichean-teasairginn agus chaidh fodha le a long.
- Vasil Levski, an gaisgeach nàiseanta na Bulgàiria, stèidheadair de lìon nan luchd-bun-os-ceann
- Uilliam Tell, an gaisgeach nàiseanta na h-Eilbheise
- Uilleam Wallace
- Wong Fei Hong, gaisgeach na t-Sìne gun robh 'na mhaighstir nan ealainean-gaisgeanta cho math ri dòtair midhail.
Seallaibh cuideachd[deasaich | deasaich an tùs]
- Gaisgeach-mòr
- Gaisgeach dualchais
- ana-gaisgeach
- Baile nam Gaisgeach
- Dùn nam Gaisgeach
- Xia (feallsanachd)
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
Leughadh nas Fhaide[deasaich | deasaich an tùs]
- Caimbeul, Eosaph, An Gaisgeach le Mìle Aghaidh
Gaisgich Ghrèigeach[deasaich | deasaich an tùs]
- Kerenyi, Karl, Na gaisgich na Grèige 1959.
- Burkert, Walter, Creideamh na Grèige, 1985: IV. Na luchd marbha 's gaisgich


text:
Poznań
‘S e baile mòr cudromach air an àirde an iar na Pòlainn a th’ ann Poznań (IPA: 'pɔznaɲ, Gearmailtis: Pozen, Ruiseis ПoзHaHb, Iùdais: פּױזן neo Poyzn, Laideann: Posnania). ‘S ann às a’ ghnìomhair poznać (aithneachadh) ann am Pòlais a tha an t-ainm. Chaidh am baile a chlàradh airson a’ chiad turas ann an 1253. Tha e suidhichte ri taobh na h-Aibhne Warta, a shìos bho dheas gu tuath, tron srath Warta, aig 50m os cionn ìre na mara.[1] Tha 551,627 dhe dhaoine a’ fuireach anns a’ bhaile.[2] Tha Poznań 51km air falbh bho Lublin, 245km bho Kraków, 394km bho Gdańsk agus 110km bho Warsaw, prìomh-bhaile na dùthcha.[3] A bharrachd air sin, ‘s e an 6mh baile as motha na dùthcha a th’ann.[4]
Susbaint
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
‘S e fear dhe na bailtean as shine na dùthcha agus prìomh-bhaile roinn na Pòlainn Mhòir (Pòlais: Województwo wielkopolskie) a th’ann Poznań. A bharrachd air sin, ‘s e àite uabhasach cudromach taobh eachdraidh. Tha seanachaidh neo dithis a’ cumail a’ dol gur e prìomh-bhaile na dùthcha fhèin anns an 10mh Linn a bh’ann, agus ri linn riaghaltas an treubh Knyaz agus na h-uachdaran Piast.[5] Thathar a’ cleachdadh an t-ainm Poznania ann an Pòlais airson na sgìre a tha fo bhuaidh Phoznań, air an àirde an iar-mheadhan Wielkopolska. Tha e coltach gun do thachairt baisteadh samhlach nam Pòlach uile gu lèir an seo, nuair a thionndaich am prionnsa Mieszko I gu bhith na Chrìosdaidh. Thathar dhen gun robh a’ chiad Easbaig na Pòlainn, Jordan, na tàmh ann am Poznań ann an 968,[6] air an Eilean far a bheil a’ chiad chathair-eaglais an latha an-diugh.
Chaidh am baile a chlàradh anns an asgair a sgrìobh Thietmar à Merseburg eadar 1012 agus 1018.[7] Nochd episcopus Posnaniensis ann an sgrìobhainn eile ann an 970 agus ab urbe Posnani ann an 1005. Nochd ainm a’ bhaile anns an tuiseal ainmeach mar Posnania ann an 1236 agus Poznania ann an 1247. Nochd am foirm Poznan mu dheireadh thall ann an 1146 agus 1244.[8]
‘S e prìomh-bhaile Wielkopolska a bh’ann Poznań gu ruige 1793 nuair a ghabh A’ Phrùis thairis am baile aig àm Darna Roinneadh na Pòlainn, is chaidh ainm na sgìre atharrachadh gu Deas na Prùise (Gearmailtis: Süd Preussen).[9] Ann an 1797 chaidh crìochan a’ bhaile a leudachadh gus na bailtean beagan taobh a-muigh mùran a’ bhaile fhèin a ghabhail a-staigh, agus ann an 1800 chaidh an t-eilean Ostrów Tumski a thoirt na bhroinn (còmhla ri Chwaliszewo air an taobh thall) a bharrachd air àiteachan eile air bruaich dheas na h-aibhne Warta, Śródka agus bailtean beaga eile mar Ostrówek agus Łacina).[10]
Ri linn Ar-a-mach na Pòlainn Mhòir ann an 1806 chuidich saighdearan agus sìobhaltaich saor-thoileach Pòlach na feachdan aig Napoléon gus ruaig a chur air saighdearan na Prùise. Chaidh am baile a thoirt a-staigh na Diùcachd Warsaw ann an 1807 mar phrìomh-bhaile na Sgìreachd Phoznań.[11] A dh’aindeoin sin, an dèidh Co-labhairt Vienna, chaidh Wielkopolska a thoirt air ais gus A’ Phrùise agus le sin bha Poznań na phrìomh-bhaile Àrd-Dhiucachd Gran Phosen (Gearmailtis: Großherzogtum Posen).[12] Bha e na phrìomh-bhaile na Roinne Prùisianach Phosen an dèidh Ar-a-mach 1848 is baile gearmailteach an dèidh Aonadh na Gearmailte ann an 1871.
Shaoraich Ar-a-mach na Wielkopolska, an aghaidh na Gearmailte, am baile is an roinn ann an 1918 – 1919 is na Gearmailtich dìreach air a’ Chogadh Mhòr a chall.[13] ‘S e phrìomh-bhaile na Roinne Phoznań a bh’ann. Chaidh Oilthigh Phoznań a stèidheachadh ann an 1919, neo Oilthigh Adam Mickiewicz mar a chanar an latha an-diugh.[14] Bha muinntir na Pòlainn fo bhuaidh chruaidh dhoirbh nan Nàsach fad an Dàrna Cogadh is fhuair iad droch làimhseachadh bhuapa. Ann an 1945, ghairm Adolf Hitler gur e daingneach (Gearmailtis: Festung) a bh’ann Poznań far am biodh na Gearmailtich a dheànamh sabaid deireannach an aghaidh nan Ruisianach.[15] Chuairtich An t-Arm Dearg am baile is an uair sin thug iad ionnsaigh air gàrraidhean-bacaidh nan Gearmailteach anns a’ Chath Phoznań, air sàilleabh gu robh e dìreach air an t-slighe eadar Warsaw agus Berlin, is chrìochnaich an gnothach le ionnsaighean air an daingneach, is chaidh droch sgrios is mhilleadh a dheànamh air a’ bhaile. Bho dheireadh an Dàrna Cogaidh, tha Poznań air a bhith na phrìomh-bhaile na sgìre mu thimcheall, a dh’aindeoin atharrachaidhean crìochan na comhairle ann an 1957, 1975 agus 1999. Le sin, ‘s e prìomh-bhaile na Roinne Wielkopolska, tè dhe 16 anns A’ Phòlann, a th’ann Poznań an latha an-diugh.
Thog na luchd-obrach fianais anns a’ bhaile le sabaidean an aghaidh na feachd armachd bho 28mh gu 29mh An t-Ògmhios 1956, ri linn Ar-a-mach Phoznán 1956 (Pòlais: Poznanski Czerwiec), fear dhe na tachartasan na bu chudromaiche ann an eachdraidh na dùthcha anns an dàrna leth na 20mh Linne.[16]
Cruinn-Eòlaos[deasaich | deasaich an tùs]
‘S e Loch Kiekrz (Pòlais: Jezioro Kierskie), air an àirde an iar-thuath a’ bhaile, a th’ann an loch as motha san sgìre.[17] Tha lochan mòra eile ann, mar eisimpleir Loch Malta, seòrsa dhe dàm chruthachadh air an abhainn Cybina ann an 1952, Loch Strzeszyn air an abhainn Bogdanka, agus Loch Rusałka, dàm eile air an abhainn Bogdanka cuideachd, a chaidh a thogail ann an 1943.[18] Thathar gan cleachdadh an dà loch seo airson snàmh agus Loch Kiekrz airson luingearachd is ràmhach.
Eòlas-sluaigh[deasaich | deasaich an tùs]
Tha àireamh-sluaigh a' bhaile air a bhith a' fàs suas beag air bheag bho thoiseach an 20mh linn, ged an do thuit e aig deireadh an Darna Cogaidh air sgàth gun do chuir na Ruiseanaich ruaig air Arm na Gearmailte, theich na daoine is chaidh am baile a thoirt dhan a' Phòlain.[19] Tha am baile air a bhith a' fàs nas motha agus 's e an 5mh baile na dùthcha a th'ann an latha an-diugh. A bharrachd air sin, ‘s e prìomh-bhaile na roinne Wielkopolska a th’ann cuideachd.
Daoine Ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
- Isidor Ascheim: (1891 – 1968) Dealbhadair.
- Herbert Baum: (1912 – 1942) a shabaid an aghaidh nan Nàsach.
- Heinrich Caro: (1834 – 1910) Ceimigear.
- Ludwig Dessoir: (1810 – 1874) Actair.
- Akiva Eger: (1761 – 1837) Rabbi.
- Friedrich Wilhelm Eduard Gerhard: (1795 – 1867) Arc-eòlaiche.
- Paul von Hindenburg: (1847 – 1934) Stàitire.
- Leon Wegner: (1824 – 1873) Eaconamaiche.
- Henryk Zygalski: (1908 – 1978) Matamataigear.
- Lothar von Arnauld de la Perière: (1886 – 1941) Sgiopair Bhàta-tumaidh.
Bailtean Co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
Gallery[deasaich | deasaich an tùs]
Ceanglaichean A-mach[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Mongabay
- ↑ Riaghaltas na Pòlainn
- ↑ Global Feed Distance Calculator
- ↑ Bailtean na cruinne
- ↑ Histmag Polska
- ↑ Polskie Dzieje
- ↑ Chronicon Thietmari Merseburgensis
- ↑ Dziedzictwo Polska
- ↑ Don Howard
- ↑ Centrum Historii Ostrowa Tumskiego
- ↑ Study in Poland
- ↑ Polen Didaktik
- ↑ Antoni Czubiński, Rola Powstania Wielkopolskiego w walce narodu polskiego o powstrzymanie niemieckiego >parcia na wschód<, Przegląd Zachodni 1968, nr 5-6
- ↑ Uniwersytet Adam Mickiewicz
- ↑ Festung Posen: "Bastion an der Wache": Journals from a Fortress, Fredrik Nilsson, Leandoer and Ekholm, 2011, ISBN 9185657964
- ↑ Poznan Life
- ↑ Wedkuje
- ↑ Wedkuje
- ↑ Zentrale für Unterrechtsmedien
- ↑ Gemeente Assen
- ↑ Brno
- ↑ Chàrcobh
- ↑ Győr Város
- ↑ Stadt Hannover
- ↑ Jyväskylä
- ↑ Fiosrachadh aig a’ Chomhairle Phosnan
- ↑ Medina Nablus
- ↑ Ayuntamiento de Pozuelo de Alarcón
- ↑ Ra’anana
- ↑ Ville de rennes
- ↑ Nottinghamshire County Council
- ↑ Shenzhen
- ↑ City of Todedo


text:
- TIOTAL
- Taigh-tuathanais Shannda, An t-Iuchar 1938
- EXTERNAL ID
- GAIRLOCHM_1341
- ÀITE
- Sannda
- SGÌRE
- Geàrrloch
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Geàrrloch
- DEIT
- An t-Iuchar 1938
- LINN
- 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Gairloch Heritage Museum
- AITHNEACHADH MAOINE
- 6696
- KEYWORDS
- taighean
Dealbh camara a chaidh a thogail san Iuchar 1938 de Thaigh-tuathanais Shannda, suidhichte faisg air tràighean Shannda Mhòr agus Shannda Bheag, faisg air coimmhearsnachd croitearach Gheàrrloch.
B' e coimhearsnachd de chlachain bheaga sgapte a bh' ann an Geàrrloch uaireigin. Mus deach an rathad a chur air dòigh ann an 1843 (an A832 an-diugh), cha mhòr gum faighist ann ach air taobh na mara dheth. Nuair a chaidh 'fhosgladh a-mach', dh'fhàs an sgìre gu math tarraingeach do luchd-turais linn Bhioctòria is iad a' lorg blas milis dhen a' Ghàidhealtachd. Fhuair am baile soirbheas mòr an dèidh do Bhanrigh Bhiocòria tadhal air an àite an 1877. Dh'fhuirich i ann an Taigh-òsta Loch Ma-Ruibhe is i a' gabhail cuairt tron sgìre..
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Gairloch Heritage Museum


text:
Cead do dhannsa-uchd an Inbhir Nis
Chaidh cead a thoirt do chlub-oidhche ann an Inbhir Nis dannsa-uchd a chur air adhart.
Thàinig an tagradh bhon chlub Hush air Sràid na h-Acadamaidh sa bhaile.
Bha naoi àiteachan eile air cead fhaighinn roimhe bhon chomhairle 'son an leithid.
Bha a' bhuidheann 'Highland Violence Against Women Strategy Group' am measg na bha a' cur an aghaidh a' phlana.
Thog iad draghan gum faodadh cunnart a bhith gun rachadh brath a ghabhail air boireannaich, is gum biodh eucoir a bharrachd ann.
Thug Comhairle na Gàidhealtachd cead seachad ge-tà, 's aithisg a' togail nach robh trioblaid sam bith air èirigh bhon chlub-oidhche roimhe.
Thuirt an Eaglais Shaor gun robh an co-dhùnadh na "bhristeadh-dùil" dhaibhsan.
"Cha bu chòir do Chomhairle na Gàidhealtachd cead a thoirt do rud sam bith a tha a' gabhail brath air boireannaich, is gan cur ann an suidheachadh far an gabh an ceannach le fireannaich.
"S e bristeadh-dùil a th' ann cuideachd nach eil comhairlichean a' gabhail cùraim son an fheadhainn a tha iad mas fhìor a' riochdachadh", thuirt an Eaglais.


text:
Taigh na Gàidhlig a' trusadh oileanaich
Tha oileanaich ùra gan sireadh airson Taigh na Gàidhlig aig Oilthigh Ghlaschu.
Chaidh Sgeama Còmhnaidh nan Oileanach a stèidheachadh ann an 2009 gus cothrom a thoirt do dh'oileanaich a tha fileanta sa Ghàidhlig fuireach còmhla airson na bliadhna acadaimigich.
Tha an sgeama a' toirt cothrom do dh'oileanaich àrainneachd Ghàidhlig a chruthachadh dhaibh fhèin còmhla ri oileanaich eile, far an urrainn don Ghàidhlig a bhith na pàirt nàdarra ann am beatha làitheil nan oileanach.
Tha an sgeama fosgailte do dh'oileanaich sam bith aig Oilthigh Ghlaschu a tha fileanta sa chànain, a dh'aindeoin dè an cuspair a bhios iad ag ionnsachadh san Oilthigh.
Sùbailte
Thuirt Oifigear Gàidhlig Oilthigh Ghlaschu, Fiona Dunn: "Bithear am measg dhaoine òga eile aig a bheil a' chànain ... 's urrainn dhaibh a bhith a' cleachdadh na Gàidhlig mar phrìomh-chànain an taighe."
A rèir àireamh nan iarrtasan, bidh Taigh na Gàidhlig a' gluasad gach bliadhna gu diofar thaighean timcheall a' bhaile.
"Tha e gu math sùbailte. Bidh sinn ag obair ann an co-bhann le residential services," thuirt Fiona.
"Bha aon bhliadhna far an robh dà flat Gàidhlig anns an aon togalach, leis gun robh mòran air cur a-staigh air a shon," thuirt i.
Buannachd
Tha Fiona den bheachd gu bheil an sgeama a' dèanamh feum a thaobh na Gàidhlig, 's thuirt i gu bheil uallach air na h-oileanaich a bhios a' gabhail pàirt anns an sgeama.
"Tha iad a' dol an sàs ann an cùmhnant còmhla rinne 's tha uallach orra a bhith a' dol an sàs ann an gnothaichean na Gàidhlig.
"Feumaidh iad a dhol an sàs ann an tachartasan; feumaidh iad na beachdan aca fhèin a chur air adhart air mar a tha iadsan am beachd ìomhaigh na Gàidhlig àrdachadh am measg oileanaich aig Oilthigh Ghlaschu.
Tha Taigh na Gàidhlig fosgailte do dh'oileanach sam bith a th' aig Oilthigh Ghlaschu mar-thà, no a tha a' tighinn a-staigh airson na ciad bhliadhna.
Fileanta
Thuirt Fiona: "Feumar a bhith fileanta sa chànan oir chan e cothrom ionnsachaidh a tha seo, 's e cothrom cleachdaidh a th' ann.
"Tha sinne a' faireachdainn, thar nam bliadhnaichean, le òigridh a' tighinn dhan bhaile mhòr, fiù 's ma tha Gàidhlig aca, uaireannan tha iad buailteach a bhith a' cleachdadh na Beurla, leis na caraidean aca gu sònraichte."
Do dhuine sam bith aig a bheil ùidh san sgeama, gheibhear foirm-iarrtais air làrach-lìn na buidhne.
Feumaidh iarrtasan nan daoine a tha mar-thà san Oilithigh a bhith a-staigh ron 22mh là den Ghiblean; do sgoilearan, no do dhaoine a tha a' tighinn a-staigh dhan Oilthigh airson a' chiad turais, feumaidh iarrtasan a bhith a-staigh ron 16mh là den Chèitean.


text:
Naidheachdan 11:00m
3 An t-Ogmhìos 2014 Ùraichte aig Ùraichte aig
Siria
Tha taghadh a' chinn-suidhe a' dol air adhart ann an Siria, ann am meadhon chogadh shìobhalta. Cha bhi bhòt ach anns na sgìrean a tha fo smachd an riaghaltais, a' ciallachadh nach eil mòran coltas ann ach gun tèid an Ceann-suidhe Assad a thilleadh. Tha na pàrtaidhean dùbhlanach uile a' seachnadh na bhòt.
Taigheadas
Thuirt Nationwide, aon de na buidhnean as motha a tha a' toirt seachad mhorgaidsean ann am Breatainn, gun tàinig àrdachadh còrr is 11% air prìs thaighean air a' bhliadhna mu dheireadh. Sin an t-àrdachadh as motha ann an seachd bliadhna. Tha Comisean na h-Eòrpa ag iarraidh air Riaghaltas na Rìoghachd Aonaichte smachd a chur air an àrdachadh le bhith, mar eisimpleir, a' cur cìs comhairle nas àirde air na taighean as daoire.
Sir Iain Wood
Tha aithisg ùr ag ràdh gu bheil atharrachadh mòr a dhìth airson òigridh a chur ann an cosnadh ann an Alba. Tha am fear-gnothaich, Sir Iain Wood, na cheannard air coimisean a tha ag iarraidh àite nas motha do luchd-fastaidh ann an sgoiltean agus colaistean.
Geòidh
Thèid sgeama spadaidh nan gèadh a leudachadh gu ruige Leòdhas agus na Hearadh as t-Earrach an ath-bhliadhna. Tha sgeama spadaidh mar-thà ann an Uibhist 's an Arcaibh, agus croitearan is tuathanaich air a bhith a' gearan mun mhilleadh a tha iad a' dèanamh air bàrr agus air ionaltradh.
Crimewatch
Thuirt Poileas na h-Alba gun d' fhuair iad fiosrachadh às ùr air ais bhon mhòr-shluagh an dèidh tagradh air a' phrògram telebhisean Crimewatch mu mhurt a bhoireannaich à Dùn Èideann, Suzanne Pilley. Chaidh Daibhidh Gilroy a dhìteadh airson a murt ann an 2012, ach cha deach a corp fhaighinn a-riamh. Thuirt na poilis gun d' fhuair iad fiosrachadh bho dhaoine nach ris nach robh iad air bruidhinn ron a seo.
Spàinn
Chaidh mòran mhìltean dhaoine an sàs ann an togail fianais air feadh na Spàinn 's iad ag iarraidh referendum air àite an teaghlaich rìoghail aca, an dèidh dearbhadh gu bheil an Rìgh Juan Carlos a' fàgail a' chrùin dha mhac a dh'aithghearr. Bidh Riaghaltas na Spàinn a' coinneachadh an-diugh a dhèanamh lagh ùr a bheir cead dhan Rìgh an dreuchd fhàgail.
Bann-leathann
Tha dragh ann an sgìrean anns an Eilean Sgitheanach gu bheil bann-leathann slaodach a' toirt droch bhuaidh air gnìomhachas, gu h-àraidh air turasachd. Ged a chuala coinneamh ann am Port Rìgh bho Iomairt na Gàidhealtachd 's nan Eilean mu phròiseict mòr an riaghaltais airson bann-leathann luath a sgaoileadh air feadh na dùthcha ro 2020, tha dragh air cuid nach fhaigh mòran buannachd às.


text:
Naidheachdan 11:00m
16 An t-Sultain 2014 Ùraichte aig Ùraichte aig
An Referendum
Tha gach taobh anns an deasbad air neo-eisimeileachd air greimeachadh air gealladh a chaidh a thoirt seachad le pàrtaidhean mòra an Aonaidh tuilleadh chumhachdan a thoirt do dh'Alba ma dh'fhanas i anns an Rìoghachd Aonaichte. Chuir Daibhidh Camshron, Ed Miliband agus Nick Clegg an ainmean ri cùmhnant a tha cuideachd a' gealltainn gun tèid beartas na Rìoghachd a roinn a-mach gu cothromach, agus gun tèid Foirmle Bharnett a ghlèidheadh. Thuirt an iomairt Bu Chòir nach e cumhachdan ach uallaichean a bha Westminster a' tabhainn, agus gun robh tàire ga dhèanamh air an luchd-bhòtaidh. Thuirt Nas Fheàrr Còmhla gu bheil na geallaidhean a' toirt cothrom do dh'Albannaich tighinn còmhla.
NHS na h-Alba
Tha beàrn ionmhais de chòrr is £400m fa chomhair an NHS ann an Alba a rèir fhiosrachaidh a chaidh fhaicinn leis a' BhBC. Tha na pàipearan, a chaidh a dheasbad aig coinneimh de cheannardan bhòrd slàinte agus seirbheisich chatharra anns an Lùnastal, ag ràdh gu bheil atharrachaidhean radaigeach a dhìth airson buidseat an NHS a chothromachadh. Thuirt ceannard Nas Fheàrr Còmhla, Alasdair Darling, gu bheil an iomairt airson neo-eisimeileachd air am poball a mhealladh. Ach thuirt Ailig Salmond gu bheil na sàbhalaidhean nam pàirt àbhaisteach de a bhith a' stiùireadh na seirbheis slàinte.
Coimiseanair Phoileas
Às dèidh seachdainnean de chàineadh, tha Coimiseanair Phoileas Yorkshire a Deas, Shaun Wright, air a dhreuchd fhàgail. Tha e air a bhith a' diùltadh a dhreuchd a leigeil dheth, às dèidh dha tighinn am bàrr gun robh na ceudan chlann-nighean air ionnsaighean drabasta fhulang ann an Rotherham thairis air na bliadhnaichean. 'S e Mgr Wright an comhairliche a bha os cionn seirbheisean cloinne ann an Rotherham eadar 2005 agus 2010.
Ìre na h-Atmhorachd
Sheall àireamhan ùra gun do thuit ìre na h-atmhorachd gu 1.5% anns an Lùnastal - sìos bho 1.6% air a' mhìos ron a sin. Thuirt Oifis na Staitistig Nàiseanta gur e ìsleachadh ann am prìsean bìdhe agus deoch as motha a dh'adhbharaich an lùghdachadh anns an CPI.
Thailand
Tha poilis a tha a' rannsachadh murt dithis Bhreatannach ann an Thailand ag ràdh gu bheil an sgrùdadh aca a-niste air tionndadh gu luchd-obrach à Burma. Chaidh Hannah Witheridge is Daibhidh Miller fhaighinn marbh air eilean Koh Tao madainn an-dè.
Lidl
Tha a' chompanaidh bhùithdean Lidl an dòchas stòr ùr fhosgladh ann an Inbhir Narann. Tha a' chompanaidh airson a' bhùth, a chosgadh £10m, a thogail air taobh sear a' bhaile, faisg air bùth Sainsbury's. Tha iad ag ràdh gun cruthaicheadh an leasachadh suas ri 80 obraichean ùra.


text:
Naidheachdan 11:00m
18 An t-Sultain 2014 Ùraichte aig Ùraichte aig
An Referendum
Tha daoine air feadh Alba a' bhòtadh anns an referendum. Chan eil ach aon cheist air a' phàipear-baileat: "Am bu chòir do dh'Alba a bhith na dùthaich neo-eisimeilich?" Dùinidh na stèiseanan bhòtaidh aig 10:00f, agus tha dùil gun tòisich toradh na bhòta a' tighinn a-steach ann an uairean beaga na maidne.
Alice Gross
Thuirt Poilis a tha a' sireadh an deugaire Alice Gross, gu bheil iad an amharas gun robh gnothach aig fear à Latbhia, Arnis Zalkalns, ri mar a chaidh i a dhìth. Chaidh Mgr Zalkalns, a tha 41 bhliadhna de dh'aois, agus ag obair mar fhear-togail, fhaicinn agus e a' coiseachd ri taobh canàil ann an Lunnainn far an deach Alice fhaicinn mu dheireadh air an 28mh là den Lùnastal. Thuirt oifigearan gu bheil Zalkalns, a chaidh a dhiteadh airson muirt ann an Latbhia, a-niste air a dhol a-mach à sealladh.
Astràilia
Thuirt Prìomhaire Astràilia, gun robh radaigich le ceanglan ris an Stàit Ioslamaich, a' cuilbheart gus an ceann a thoirt far ball den phoball. Bha Tony Abbot a' bruidhinn às dèidh dha na ceudan oifigearan poilis rèadan a dhèanamh air seòlaidhean air fadh Sidnidh. Chaidh 15 duine a chur an grèim anns an iomairt as motha riamh a chaidh a dhèanamh an aghaidh ceannairc ann an Astràilia.
Swansea
Chaochaill boireannach ann an cùl charbad-eiridinn a bha a' feitheamh ann an sreath de mu 15 carbadan èiginn taobh a-muigh ospadail ann an Swansea. Thuirt Seirbheis Charbadan-èiridinn na Cuimrigh gun robh an t-ionad A&E air a bhith air leth trang aig an àm, ach gun deach measadh meidigeach a dhèanamh air a' bhoireannach, agus gun robh i fo chùram dhotair nuair a chaochaill i.
Taigh Dhùn Eun
Chaidh togalach eachdraidheil air iomall Inbhir Nis a sgrios ann an teine an-raoir. Bha 50 luchd-smàlaidh an sàs ann a bhith a' feuchainn ri Taigh Dhùn Eun, ri taobh an A82, a shàbhaladh. Chaidh an togalach, a th' air a bhith falamh fad bhliadhnaichean, na theine mu 10:30f.
George Hamilton IV
Chaochaill an seinneadair country ainmeil George Hamilton IV. Bha e 77, agus bha e air a bhith anns an ospadal anns na Stàitean Aonaichte bho dh'fhulaing e grèim-cridhe Disathairne.
Royal and Ancient
Agus foillsichidh an Cluba Goilf Royal and Ancient a-nochd, a bheil buill a' chluba air bhòtadh airson ballrachd a thabhainn do bhoireannaich. Chaidh faisg air 2,500 baileat puist a thilleadh chun a' chluba ann an Cille Rìmhinn, a th' air a bhith a' diùltadh boireannaich a ghabhail o chaidh a stèidheachadh ann an 1754.


text:
Airgead dha amar-snàimh Mhalaig
Dh'aontaich Comhairle na Gàidhealtachd £275,000 a thoirt dhan bhuidhinn chathrannais a tha an urra ri amar-snàimh Mhalaig.
Thèid an t-suim airgid a dh'ionnsaigh uidheim theasachaidh ùir agus uinneagan a chur dhan togalach.
Tha oidhirp a' leantainn airgead fhaighinn à stòrasan eile, is dùil gum bi taic na Comhairle na cuideachadh maoineachadh a bharrachd fhaighinn.
Cosgaidh an obair £1.1m uile gu leìr.
Thuirt fear de chomhairlichean Loch Abair, Ailean MacEanraig, gur e fior-dheagh naidheachd a tha san taic ùr seo dhan choimhearsnachd.
"Tha mi air mo dhòigh buileach glan is feumaidh mi Comhairle na Gàidhealtachd a mholadh", thuirt an Comh. MacEanraig.
Diofar
"Nì seo diofar mòr oir tha an siostam teasachaidh a th' ann 25 bliadhna de dh'aois.
"Thèid siostam ùr a chur ann a bhios fìor-mhath air cumhachd a chùmhnadh.
"Leis na h-uinneagan ùra a bhios ann, bidh an amar-snàimh coltach ri uinneig air an t-saoghal", thuirt e.
Bha dragh ann bho chionn dà bhliadhna gum faodadh an amar-snàimh a dhùnadh.
Thuirt luchd-iomairt gum biodh an goireas ann an cunnart às aonais taic-airgid a bha Comhairle na Gàidhealtachd a gearradh mar phàirt de na sàbhalaidhean aca.
Air a' cheann thall, thuirt a' Chomhairle gun robh argamaid làidir aig an luchd-iomairt, is gun leanadh taic.


text:
Breith na Cùirte
Tha còmhradh fiù 's nas duilghe na bha dùil air fàire do Theresa May a-nis le Ceann-suidhe a' Choimisein Eòrpaich, Jean Claude Juncker.
Bruidhnidh an dithis air a' fòn a-màireach mu dheidhinn Brexit, proiseas a bhiodh fada agus toinnte gu leòr nan leanadh e clàr-ama a' phrìomhaire.
Ach ma sheasas breith an latha an-diugh bhon Àrd-Chuairt, dh'fhaodadh e bhith nas fhaide agus nas toinnte buileach.
A-nis chan urrainn don riaghaltas Artagail 50 do Chunnradh Lisbon a chur an gnìomh gun bhòt anns a' phàrlamaid aig Westminster.
Thuige seo, b' e am plana gun cuireadh Artagail 50 an gnìomh ro dheireadh a' Mhàirt an ath-bhliadhna, a dh'fhàgadh gun tigeadh ballrachd Bhreatainn gu crìch dà mhile às dèidh sin, ann an 2019.
Ma dh'fhaodte gun bhòt na Cumantan air a shon, ach tha mise teagmhach gum bitheadh iad deiseil cho sgiopalta.
Eagal
An àite sin, dh'fhaodadh buill-phàrlamaid mìosan a chur seachad a' deasbad Brexit, rud a bhios doirbh gu leòr gun fhios air an aonta a ruigear aig a' cheann-thall.
Tha na 27 airson 's gun gluais an Rìoghachd Aonaichte gun dàil - ach cha chum iad còmhradh ceart leatha ro Artagail 50 fhèin.
Don phrìomhaire, tha dàil sam bith a' putadh Brexit nas fhaisge air an ath thaghadh choitcheann ann an 2020.
Dh'iarr Jeremy Corbyn air an riaghaltas na beachdan aca a thoirt air adhart gun dàil airson còmhraidh, ag ràdh gu feumadh an riaghaltas a bhith a' freagairt don phàrlamaid air Brexit.
Air taobh eile an deasbaid, thuirt Nigel Farage gun robh an t-eagal airsan gun deigheadh an luchd-bhòtaidh a bhrathadh.
Is air Mrs May a tha a chuimse.
Ath-thagradh
Ged nach cualas bhuaithpe gu tric ron a' bhòt, bha Theresa May airson 's gum fuiricheadh Breatainn anns an Aonadh Eòrpach.
Chan eil i ag iarraidh mì-chinnt sam bith mu dheidhinn sin a-nis.
Ach is e breith na Cùirte nach eil an cumhachd aig an riaghaltas an dùthaich a thoirt a-mach às an Aonadh Eòrpach le Ùghdaras a' Chrùin a-mhàin.
Dhearbh an riaghaltas gun dèanadh iad ath-thagradh an aghaidh na breithe - ged a dh'iarr Nicola Sturgeon agus prìomh mhinistear na Cuimrigh, Carwyn Jones orra gabhail rithe.
Tha dùil gun cluinnear sin anns an Dùbhlachd.
Ach gu ruige sin tha an aod rud a bha soilleir mu phlana an riaghaltais - an clàr-ama - gun soilleireachd sam bith.
Gun chiall
Tha breith an latha an-diugh a' toirt cothrom eile do phrìomh mhinistear na h-Alba.
Aig àm nan ceist thuirt Nicola Sturgeon gun do dhearbh na thachair gun robh an riaghaltas Tòraidheach gun eòlas, gun fheum agus gun chiall air Brexit.
Nas inntinniche, thuirt i gum breithnich riaghaltas na h-Alba air am bu chòir dhaibhsan a dhol an sàs anns a' chùis-lagha.
Mura robh e follaiseach mar-thà, is lèir an-diugh nach bi e furasta do Theresa May smachd a chumail air a' phroiseas seo.
Agus gun ach mor-chuid beag aice, dh'fhaodadh i smachd a chall uile gu lèir ma dh'fheumas e a dhol tro na Cumantan.
Leis an riaghaltas, a' phàrlamaid agus na cùirtean a-nis an sàs, cò aig tha fios ciamar a ghabhas fuasgladh a lorg.