text:
- TIOTAL
- Sealladh de Chathair-eaglais an Naoimh Anndra, thairis air Abhainn Nis
- EXTERNAL ID
- GB1796_1999_116_579_IV
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11406
- KEYWORDS
- Cathair-eaglais an Naoimh Anndra
Alasdair Ros
cathair eaglaisean
eaglaisean
ath-leasachadh
Chaidh Cathair-eaglais an Naoimh Anndra, a bha air a togail eadar 1866 agus 1869, a dealbhachadh le Alasdair Ros. Coisrigte ann an 1874, b'I a' chiad chathair-eaglais a chaidh a togail ann am Breatann an dèidh an ath-leasachaidh.
Anns a' chiad phlanaichean dhen chathair-eaglais bha dà spìodall de 100 troigh, clobhsa, agus seansail fada na b' fhaide, ach cha deach an togail riamh. Thathar an dùil gun robh an dealbh stèidhichte air Cathair eaglais Ghothic Mhoireibh, ann an Eilginn.
Air a' bhogha timcheall air an uinneig san trainseapt tha each agus cuibhealh air an snaidheadh. Fhad 's a bhathar a' togail an togalaich, thathar a' creidsinn gun robhar a' togail nan clachan le pulaidh agus cuibheall a bha air a tionndadh le eich. Goirid mus deach crìoch a chur air an togalach, shleamhnaich tè de na clachan seo agus mharbhadh an t-each. Tha an snaidheadh seo mar chuimhhneachan air a' bheathach.
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


c: text/html

text:
- TIOTAL
- Eaglais Paraiste an Lagaidh, Caoldaraidh
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_5666
- ÀITE
- An Lagaidh an Ear
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Lagaidh
- LINN
- 1910an; 1920an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 37294
- KEYWORDS
- cairtean-puist
eaglaisean
paraistean
An Lagaidh an Ear
Air a' chairt-phuist seo chithear Eaglais Paraiste an Lagaidh.
Bha an eaglais, a th' air a leagail a-nis, air a togail air Cnoc a' Chaibeil ann an 1818-19 le Seumas Gilleasbaig Greumach. Ghabh i àite eaglais na bu thràithe a bha na seasamh ann an lagan ann am Bruach Màiri a bha faisg air làimh. 'S ann bho lagan a tha an t-ainm Lagaidh a' tighinn.
Tha Caoldaraidh na bhaile beag ann an Ros an Ear air Abhainn Bhaile nan Gobhann, mu 5 mìle ear-thuath air Inbhir Ghòrdain

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Tha an t-iarrtas airson sgrìobadh air-loidhne a 'meudachadh latha às dèidh latha seach gu bheil mòran chompanaidhean a' cleachdadh mòran de dhàta airson diofar adhbharan. Tha diofar feuman eadar-lìon aig diofar bhuidhnean agus daoine fa leth. Gu dearbh, an-dràsta, tha diofar sheòrsachan de dh 'fheumalachdan togail dàta ann. Gus cuideam a thoirt air cho cudromach 'sa tha cruinneachadh fiosrachaidh, tha na h-iarrtasan togail as cumanta a tha air an cleachdadh as cumanta air am mìneachadh gu h-ìosal.
Tha an iarrtas sgrìobadh seo airson cruinneachadh dàta àraidh bho fhaidhlichean PDF agus ga thionndadh gu faidhlichean sàr-mhath. Tha mu 15 gu 20 puing dàta aig gach aon de na faidhlichean dàta targaid ann an timcheall air 5 gu 15 duilleagan.
Tha seo na fheum cumanta dàta. Feumaidh e cruinneachadh dàta bho einnseanan luirg agus seòlaidhean air-loidhne agus a 'dol a-steach do stòr-dàta sònraichte.
Feumaidh an t-iarrtas tarraing-dàta seo a bhith ag iarraidh seòladh puist-d, ainm a 'chompanaidh, àireamh fòn, stàite, agus am baile far a bheil an companaidh no an companaidh sin suidhichte. Mar as trice feumar an seòrsa fiosrachaidh seo airson adhbharan margaideachd. Feumaidh am fiosrachadh a dhearbhadh agus a chur air dòigh airson a bhith furasta a chleachdadh. Faodar liosta iomlan de chompanaidhean a sgrìobadh gu furasta bho eòlairean, ach faodar barrachd fiosrachaidh fhaighinn bho làrach-lìn oifigeil gach companaidh.
4. Co-chruinneachadh liosta puist-d
Is e seo an obair airson seòlaidhean puist-d a chruinneachadh de dhaoine aig a bheil seanalan YouTube. Faodar a chleachdadh airson com-pàirteachas leotha no margaidheachd bathar / seirbheisean sònraichte dhaibh. Faodar a chleachdadh cuideachd gus sgrùdadh cudromach a dhèanamh.
5. Liosta de mhàl thogalaichean uile ann an àite sònraichte
Thathar a 'cleachdadh an iarrtas seo eadar-lìn gus an liosta de mhàl thogalaichean fhaighinn air làrach-lìn sònraichte. Ged a tha liostaichean de mhàl thaighean aig làrach-lìn an targaid ann an grunn àiteachan, chan eil feum ach air feadhainn ann an àite sònraichte airson an iarrtas seo. Bho gu bheil mu 1400 gu 1650 air màl air an liostadh air an làrach-lìn, feumaidh an fheadhainn riatanach a bhith air an criathradh agus air an sgrìobadh a-mach. Airson gach companaidh màil, tha am fiosrachadh a dh 'fheumar a' toirt seachad fiosrachadh ID, ainm, agus fiosrachadh luchd-màil. Bu chòir a h-uile dàta a chaidh a thoirt a-mach a-mach a-steach gu duilleag-lìn àrd-ìre mar a tha air a shònrachadh leis an neach-iarrtais.
6. Cuir fios gu luchd-dreuchd ionmhais anns na Stàitean Aonaichte
Is e an t-iarrtas togail seo airson rannsachadh tro na làraich-lìn aig na h-oilthighean air fad anns na Stàitean Aonaichte gus na seòlaidhean puist-d agus àireamhan fòn luchd-dreuchd ionmhais fhaighinn.
7. Stòr-dàta de luchd-reic motair na RA
Tha an obair sgrìobidh lìn seo airson luchd-reic motair na Rìoghachd Aonaichte a bhios a 'speisealachadh ann am brathan Audi agus Nissan. Airson gach fear den luchd-reic, is e am fiosrachadh riatanach àireamh fòn, seòladh puist-d, seòladh puist, ainm gnìomhachais agus ainm manaidsear.
Ann an co-dhùnadh, tha ceudan de dh'iarrtasan sgrìobadh lìn. Cha deach an fheadhainn a chaidh a mhìneachadh gu h-àrd a thaghadh ach air thuaiream airson adhbhar dealbh.


text:
A Portrait of Eighteenth-Century Gaelic Scotland Dealbh air Alba Ghàidhealach san Ochdamh Linn Deug
A Portrait of Eighteenth-Century Gaelic Scotland Dealbh air Alba Ghàidhealach san Ochdamh Linn Deug
Issued: Wed, 21 Sep 2016 14:50:00 BST
Two University of Glasgow lecturers have brought to light a little-known portrait of the Rev James McLagan (1728-1805), chaplain to the Black Watch, who is the focus of a research project focused on his significant and early collection of Gaelic manuscripts, held by the University of Glasgow.
Credit: Black Watch Museum
The painted probable likeness of the Church of Scotland minister, poet and scholar is found on an oval gold mount preserved in the collections of The Black Watch Museum, Perth. It serves as a reminder of the significance of the University’s McLagan Collection to scholars of Gaelic language and literature and also to those interested in Scotland’s military history and eighteenth-century Enlightenment Scotland.
Dr Sìm Innes and Dr Geraldine Parsons, lecturers in Celtic and Gaelic at the University of Glasgow, are delighted to be able to put a face to the name of the focus of their research project. They have organised the first ever conference on McLagan and his collections, taking place on September 9 at the University of Glasgow in order to stimulate new research into McLagan and his international networks, and early interest in folklore and Gaelic literature. McLagan, a native of Ballechin, Perthsire, was ordained by the presbytery of Dunkeld in 1760 after studying at the University of St Andrews. He was appointed chaplain to the 42nd regiment (the Black Watch) and served in America, Ireland and the Isle of Man. In that role, McLagan had contact with military personnel from all over Gaelic Scotland. A poet himself, he seized the opportunity to collect songs and poems from the Highland soldiers under his care. He also developed links with other gentlemen scholars in a number of countries.
The McLagan Collection (University of Glasgow, Special Collections, MS Gen 1042) comprises contains 630 items found on 1650 manuscript pages, produced in 47 hands. The material is primarily in Gaelic, but English- and Latin-language works also appear. The collection is a key resource for many of the most well-known 17th- and 18th-century Gaelic poets such as Iain Lom MacDonald, Màiri nighean Alasdair Ruaidh and Alasdair mac Mhaighstir Alasdair. Indeed it is a diverse collection including but not limited to satire, battle-poetry and Ossianic ballads from many areas of Highland Scotland and also from Ireland and the Isle of Man.
Dr Innes said:"It has long been known that James McLagan had an extraordinary career and that the collection of mainly Gaelic materials amassed by him are a remarkable asset for understanding eighteenth-century Scotland. James MacPherson’s Ossian publications and ensuing scandal are often seen as having given rise to the birth of Gaelic folklore collecting in Scotland. Yet McLagan collected before the 1750s and indeed supplied MacPherson with material. Indeed consideration of the Gaelic song and poetry collected by McLagan gives us further insight into Scotland’s Gaelic literary canon as we have it today.
Dr Parsons added that consideration of the Black Watch Museum’s holdings had brought into focus the extent to which the McLagan Collection serves as an alternative, predominantly Gaelic-language, archive for the Black Watch. A good deal of the regiment’s early records were lost by the end of the eighteenth century, but here in the University of Glasgow we have an important snapshot of the preoccupations and culture of many of its personnel during the period of McLagan’s chaplaincy.
The archivist for the Black Watch Museum, Richard Mackenzie, added:
I welcome the interest of researchers from Celtic and Gaelic at the University of Glasgow in our holdings, and look forward to the conference and further collaboration that will undoubtedly enhance our understanding of both the history of the Black Watch and the contents of the University's McLagan Collection.
Friday’s conference has been externally funded by the Modern Humanities Research Association and by the Scottish Gaelic Texts Society. Among the topics to be explored at the conference are the links between the University of Glasgow’s holdings relating to McLagan and those at other institutions, among them the National Library of Scotland and Dundee City Archives.
Dr Innes and Dr Parsons see this conference as the first step in a largescale research project on McLagan and his manuscripts.
The conference ‘An t-Urr. Seumas MacLathagain (1728-1805) agus a làmh-sgrìobhainnean | The Rev. James McLagan (1728-1805)’ takes place at the University of Glasgow on Friday 9th September 2016. Further information, including a full programme
Dh’amais dithis òraidiche bho Oilthigh Ghlaschu air portraid bheag-aithnichte den Urramach Seumas MacLathagain (1728-1805) a bha na sheaplain anns an Fhreiceadan Dubh. Tha na làmh-sgrìobhainnean Gàidhlig aig MacLathagain air an cumail aig Oilthigh Ghlaschu agus tha pròiseact ùr gan rannsachadh. Gheibhear a’ photraid air cùl ugh-chruthach òrdha bho Thaigh-Tasgaidh an Fhreiceadain Duibh agus thathar a’ meas gu bheil i a’ riochdachadh a’ mhinisteir. Tha i na samhla air cho cudromach ’s a tha Cruinneachadh MhicLathagain an dà chuid do sgoilearan na Gàidhlig fhèin agus dhaibhsan aig a bheil ùidh ann an eachdraidh armailteach na h-Alba agus Alba an t-Soillearachaidh anns an ochdamh linn deug.
Tha an Dr Sìm Innes agus an Dr Geraldine Parsons, òraidichean ann an Ceiltis is Gàidhlig aig Oilthigh Ghlaschu, air an dòigh glan coltas an duine fhaicinn a tha aig cridhe am pròiseact-rannsachaidh. Tha iad air a’ chiad cho-labhairt a bh’ ann a-riamh a stèidheachadh air MacLathagain agus a làmh-sgrìobhainnean air 9 Sultain aig Oilthigh Ghlaschu gus obair sgoileireil ùr a bhrosnachadh air MacLathagain, a lìonraidhean eadar-nàiseanta agus an ùidh thràth a bh’ aige ann am beul-aithris agus litreachas na Gàidhlig. Dh’òrdaicheadh MacLathagain, a bhuineadh do Bhaile Eachainn ann an Siorrachd Pheairt, na mhinistear le clèir Dhùn Chailleann ann an 1760 an dèidh dha a bhith na oileanach ann an Cill Rìmhinn. Chuireadh ann an dreuchd e mar sheaplain don 42na Rèisimeid (Am Freiceadan Dubh) agus bha e còmhla riutha ann an Aimeireagaidh, Èirinn, agus Eilean Mhanainn. Anns an obair sin bha co-luadar aig MacLathagain le muinntir an airm bho air feadh na h-Alba. Ghabh an duine, a bha na bhàrd e fhèin, an cothrom òrain agus bàrdachd a chruinneachadh bho na saighdearan Gàidhealach a bha fo chùram. Bha e cuideachd ann an conaltradh le àireamh mhòr de daoine foghlamaichte a bha ri cruinneachadh ann an iomadh dùthaich.
Tha luach nach beag anns a’ chruinneachadh de làmh-sgrìobhainnean aige anns a bheil 630 nì air 1650 duilleagan, agus beachd ann gu bheil an làmh-sgrìobhaidh aig suas ri 47 neach ann. ’S e stuthan Gàidhlig as motha a th’ anns na làmh-sgrìobhainnean ged a tha beagan ann am Beurla agus ann an Laideinn a’ nochdadh cuideachd. Tha e na ghoireas iongantach airson saothar nam bàrd Gàidhealach bhon 17mh agus 18mh linn mar Iain Lom, Màiri nighean Alasdair Ruaidh, Alasdair mac Mhaighstir Alasdair. Gu dearbh, tha bàrdachd de gach seòrsa sa chruinneachadh bho aoir gu dàin-cogaidh agus laoidhean na Fèinne agus iad a’ buntainn do dh’iomadh sgìre den Ghàidhealtachd agus do dh’Èirinn agus do dh’Eilean Mhanainn.
Thuirt an Dr Innes:
Tha fhios aig an t-saoghal gun robh beatha fìor inninnteach aig Seumas MacLathagain is gu bheil a chruinneachadh na mhaoin bheairteach airson cur ri ar tuigse air Alba san ochdamh linn deug. Sa bhitheantas thathar den bheachd gun do thòisich cruinneachadh beul-aithris is litreachas na Gàidhlig an dèidh do Seumas Bàn MacMhuirich a chuid eadar-theangachaidhean Oiseanach a chur ann an clò. Ach bha MacLathagain a’ cruinneachadh ro na 1750an agus gu dearbh thug e stuthan do MhacMhuirich. Le bhith a’ toirt sùil gheur air na chruinnich MacLathagain gheibh sinn tuigse nas fheàrr air mar a tha sinn an-diugh a’ dèanamh breithneachadh air litreachas na Gàidhlig.
Chuir an Dr Parsons ri seo le bhith ag ràdh gun robh obair ann an Taigh-Tasgaidh an Fhreiceadain Duibh a’ cur fon phrosbaig
mar a dh’fhaodamaid Cruinneachadh MhicLathagain a chleachdadh mar thasglann eile airson na rèisimeid. Chaidh a’ chuid as motha den tasglann tràth aig an Fhreiceadan Dubh a chall aig deireadh an ochdamh linn deug. Ach an seo aig Oilthigh Ghlaschu gheibhear sealladh cudromach air dualchas agus beachdan muinntir an airm ri linn seiplineachd MhicLathagain.
Thuirt tasglannaiche bho Thaigh-Tasgaidh an Fhreiceadain Duibh, Ridseard MacCoinnich:
Tha mi a’ cur fàilte mhòr ron luchd-rannsachaidh bho Cheiltis is Gàidhlig aig Oilthigh Ghlaschu agus an ùidh a th’ aca sna clàraidhean againn. Tha mi a’ dèanamh fiughair ris a’ cho-labhairt agus ri co-obrachadh a bharrachd. Chan eil teagamh agam ach gun cuir seo uile ri eachdraidh na rèiseamaid agus ris an dealbh a th’ againn air Cruinneachadh MhicLathagain an Oilthigh.
Fhuaireadh maoineachadh on taobh a-muigh airson na co-labhairt Dihaoine bhon Modern Humanities Research Association agus bho Chomann Litreachas Gàidhlig na h-Alba.
Am measg nan cuspairean aig a’ cho-labhairt Dihaoine bidh sùil air ceanglaichean eadar na th’ aig Oilthigh Ghlaschu a bhuineas do MhacLathagain agus na tha aig ionadan eile mar a tha Leabharlann Nàiseanta na h-Alba agus Tasglann Baile Dhùn Dè.
Ann an sùilean an Dr Innes agus an Dr Parsons ’s e ciad cheum a tha sa cho-labhairt air slighe gu pròiseact-rannsachaidh nas motha air MacLathagain agus a làmh-sgrìobhainnean.
Thèid a’ cho-labhairt ‘An t-Urr. Seumas MacLathagain (1728-1805) agus a làmh-sgrìobhainnean | The Rev. James McLagan (1728-1805)’ a chumail aig Oilthigh Ghlaschu Dihaoine 9 Sultain. Gheibhear fiosrachadh a bharrachd agus clàr slàn aig:
https://gaelicenlightenment.wordpress.com/2016/04/07/co-labhairt-mhiclathagainmclagan-conference/
<< Latest News


text: BH BH (Boltenhagenlied) BH (Broken Home) BH - Fairytales About Love BH - Værdi BH 60 / Smoke gets in your eyes BH 60 / When a man loves a woman BH Azilanti feat Mayer BH Goes to a Freak BH Größe 75 C Bh im Container BH Kvartettinn - Selja litla BH kvartettinn - Vertu hjá mér herra BH Kvartettinn / Selja litla BH Polka BH Project_ Smoke and talk BH Rock BH ROCKABILLIE BLUES: Me Marcho Pa Oviedo BH Surfers / Pepper [Edit] BH-drug BH-Lied Bh. Claire Lascombes / Prabhupada's song BH12 / Upper Crust BH2: Fearful Is No Word For It BH2: Peace Of Mind BH2: Secure Place BH2: Special End Title BH2: The Beginning Of The Story BH2: The Ultimate Bio-Weapon Medley BH3: Land Of Confusion BH3: Save Room - Reprice BH3: The 1st Stage BH3: The Opening Bh3e ki anasane BHA / Vi knäcker dig Bha Bhuachaillean an Dùthaich Shear (There were Shepherds in ... Bha Caileag As T-Errach Bha Dathan a' Danns the Red Tin Roof Bha Mi Latha Samhraidh An Steornabhagh - Ishbel MacASKILL Bha mi latha Samraidh an Steòrnabhagh/The Conundrum Bha mo Leannan Ann Bha Ravi Bha-Shey Bha-shey Kel-sang la Bhaaarta / Halasik Rain Bhaag Bihag Bhaag D.K Bose, Aandhi Aayi Bhaag D.K. Bose, Aandhi Aayi Bhaag Milkha Bhaag Bhaag Milkha Bhaag (Arif Lohar) Bhaag Milkha Bhaag (Rock Version) Bhaag Milkha Bhaag (Rock Version) (Siddharth Mahadevan) Bhaag Rahee Bhaaga Sa Bhaage Re Bhaage Re Mann Bhaage Re Mann / Sunidhi Chauhan Bhaagyada Lakshmi Baaramma bhaalii cha.ndra ase dharilaa (Kri. Pra. Khadilkar, Manapaman) Bhaalo Laage Bhaarat (India) Bhaarat Maa Ki Aankh Ke Taaron Bhaaratha Bhooshira Mandhira Sundari (Upasane) Bhaarave Bhaarati Ramana by Sri Vijaya Daasaru bhaase janaat raayaa (, Rajasanyas) Bhaashaasu Mukhyaa Bhaatiganger Maajhi Aami Bhaav Bhala Bhajakancha bhaav bhalaa bhajakaa.nchaa (Vasudev Shastri Khare, Ugramangal) Bhaav dharine bolo Bhaav Tethe Dev (Bhaav Tethe Dev 1961 Kavi Anand, Jitendra ... Bhaava Bhakti Anubhavam bhaavadalobba (Allama) Bhaavamulona Bhaavanaa Din Raat Bhaavavemba Hoovu araLi (Upasane) Bhaavayaani Raghu Raaman BHAAVAYAMI GOPALA bhaavitaaH bhuutasthaH / Rückkopplung Bhaba Parey Jabi Kerey Bhabak Ma Baaref Bhabani dayani Bhabche She Bhabchi BOshe Bhabe Manush Guru - Laloo Fakir Bhabhi Da Sina Sarhange Bhabhi Deeva Jaga Bhabhi Dil Ki Bholi Bhabhi Gal Sun Meri Bhabhi Ki Chhodiyan - Jyoti Kalash Chhalke Bhabhi Ki Chudiyan - Jyoti Kalash Chhalke Bhabhi Ki Chudiyan- Kahan Ud Chale Hain - Mukesh V1C1 Bhabhi Munda Lambarda bhabhi nach le Bhabhi Ni Bhabi Bhabhi Tay Ranjhay De Sawal Jawab Bhabhi Tum Ho Bhabi Maiya Bhabhiye Bhabi Bhabi Diva


text:
Thèid Coinneachadh Uicipeid na Gàidhlig a ghabhail àite Dihaoine, 31 an Dàmhair 2014 ann an Dùn Èideann.
A rèir an làrach-lìn:
“Tha fàilte mhòr air duine sam bith aig a bheil ùidh ann an Uicipeid na Gàidhlig. Is coma an e duine ùr no cleachdaiche cunbhalach a th’ annad. Tha an coinneachadh fosgailte cuideachd do neach sam bith a bhios ag iarraidh barrachd fhaighinn a-mach mu Uicipeid na Gàidhlig. Leig fios do dhaoine eile aig a bheil ùidh ann Uicipeid no anns a’ Ghàidhlig.”
“This is mainly a casual social event open for everyone with an interest in the Scottish Gaelic Wikipedia. Just drop in to find out more.”
Barrachd fiosrachadh an seo.


text:
Coinneamh mu bhuaidh Brexit
Thèid coinneimh a chumail an ath-mhìos ann an oidhirp dèanamh cinnteach nach caill a' Ghàidhealtachd 's na h-Eileanan a-mach air taic-airgid nuair a dh'fhàgas Breatainn an t-Àonadh Eòrpach.
Dh' aontaich Rùnaire na h-Alba, Dàibhidh Mundell, coinneachadh ri riochdairean comhairle airson buaidh Brexit a dheasbad.
Chaidh na milleanan de notaichean bhon Roinn Eòrpa a chur a sàs ann am pròiseactan air feadh na Gàidhealtachd 's nan Eilean thar nam bliadhnaichean.
Gheall Riaghaltas na Rìoghachd Àonaichte nach atharraich an ìre de thaic-airgid às deidh do Bhreatainn an AE fhàgail.
Tha ceistean fhathast air comhairlean na sgìre ge-tà mu dè dìreach a bhios Brexit a ciallachadh dhan sgìre.
Airgead Eòrpach
Thuirt Ceannard Comhairle nan Eilean Siar, Aonghas Caimbeul, gu bheil e follaiseach nach deach fiùs togail air a chuspair a tha seo aig ìre àrd sam bith ann an Dun Èideann no ann an Lunainn chun a-dràsda.
Thuirt Mgr Caimbeul cuideachd ged a tha e taingeal airson a choinneamh le Mgr Mundell, dh' aidich e nach robh e misneachail 's e ag radh gum bi na h-uidhear de dh'fharpais am measg roinnean eile às deidh Brexit.
Tha dùil gum bi riochdairean na sgìre a sireadh ghealltanasan bho Riaghaltasan Westminster agus Holyrood gun tèid prògramman roinneal a chur a sàs coltach ris an fheadhainn a bh' air a phaigheadh le airgead Eòrpach.


text:
Thug Fearghas MacFhionnlaigh alt inntinneach dham aire, Science Fiction and Fantasy in the Irish Language le Philip O’Leary aig Colaiste Boston anns na Stàitean. Tha an t-alt beagan sean a-nis, ach a’ sgrìobhadh ann an 2005, mheas O’Leary nach robh mòran ficsean-saidheans ann an Gàidhlig na h-Èireann a b’ fhiach leughadh, agus bheachdaich e air adhbhar na h-easbhaidh sin. Chuir e dà adhbhar air adhart: nach robh mòran suim aig na h-Èireannaich ann an saidheans tràth anns an fhicheadamh linn; agus nach robh mòran ùidh aig ùghdaran Gàidhlig anns a’ genre co-dhiù agus air sàilleabh ’s nach do mheas iad gun robh ficsean-saidheans ‘cudromach’ gu leòr:
And if the traditionally devout may once have found science fiction potentially sinful, more recent Gaelic authors, eager to produce Literature with a capital L, seem to have found it silly. At any rate few literatures in the world today could be so top-heavy in their concentration on…
Amharc ar an alt bunaidh 315 d’fhocla eile


text:
Ceumnaiche Gàidhlig sònraichte a’ buannachadh tiotal Oileanach na Bliadhna
10/2017
Tha ceumnaiche a chuir crìoch air ceum le urram a dh’aindeoin a bhith a’ fulang le droch shuidheachadh meidigeach, air a h-ainmeachadh mar Oileanach na Bliadhna 2017 aig Oilthigh na Gàidhealtachd ’s nan Eilean. Choisinn Hannah NicDhiarmaid (22) ceum BA (le Urram) ann an cànan is cultar na Gàidhlig agus i a’ dèiligeadh le cystic fibrosis, tinneas buan cuibhreachail a tha a’ toirt buaidh air na sgamhanan agus air an t-siostam cnàmhaidh. Clàraichte mar oileanach ag ionnsachadh air astar aig Sabhal Mòr Ostaig UHI, chrìochnaich i a ceum bho a dachaigh ann an Torbhaig, Port Rìgh, san Eilean Sgìtheanach.
Chaidh Hannah ainmeachadh airson na duais seo le stiùiriche a’ phrògraim aice, Mark Wringe. Mhìnich esan: “Mar stiùiriche a’ phrògraim agus òraidiche cuid de na modalan aig Hannah, chan fhaca mise ach oileanach comasach a bha gu cunbhalach a’ cur a-steach a h-obair ann an àm, a bha an-còmhnaidh ullaichte airson clasaichean agus a choilean deagh thoraidhean. Bha i a’ com-pàirteachadh ann an deasbadan sa chlas agus a’ freagairt cheistean le susbaint, gun a bhith a’ tarraing aire thuice fhèin. Bha i dìreach a’ dèanamh a dìchill.
“Nuair a nochd i an toiseach air ceangal bhidio bho a leabaidh san ospadal, chùm i a’ dol ann an dòigh cho gnothaicheil agus cho nàdarra, agus gun do ghuidh mi soirbheachadh dhi gun cheist sam bith a chur oirre. Lean mi i ann a bhith a’ cumail air adhart ann an dòigh àbhaisteach, gun a bhith a’ faireachdainn gun robh còir aice fiosrachadh a thoirt dhomh. ’S ann dìreach o chionn ghoirid a tha mi air beachd fhaotainn air an oidhirp a dh’fheumadh Hannah a dhèanamh airson turas oileanaich àbhaisteach a bhith aice gun stad sam bith. Tha làn spèis agam do a miann air a ceann-uidhe a choileanadh air an aon bhunait ris gach neach eile. Tha e iorònach gun robh a gnìomhadh earbsach cunbhalach mar nì sam bith eile ach àbhaisteach.”
Is i Lesley Blaikie, banaltram a tha speisealaichte ann an cystic fibrosis le NHS na Gàidhealtachd, aon den sgioba mheidigeach a bhios a’ toirt cùram do Hannah. Thuirt i: “Mar bhanaltram aig a bheil làn eòlais, cha tàinig mi a-riamh tarsainn air boireannach òg a tha cho brosnachail rithe. A dh’aindeoin a bhith a’ strì gun stad ri sgìths gun lasachadh agus droch shlàinte, chuir Hannah a cuid ionnsachaidh an-còmhnaidh air thoiseach. Cha do chuir fiù ùine san ospadal bacadh oirre. Chuireadh i a-mach a leabhraichean air an leabaidh agus bhiodh a laptop aice ri làimh airson seiseanan air astar. Cha robh an seòrsa diongmhaltas seo air a chall air an sgioba-obrach mheidigich. Tha e air a bhith na adhbhar irioslachaidh dhuinn uile a bhith a’ faicinn nach eil am boireannach òg seo air leigeil le droch shlàinte sònrachadh cò i.”
A’ bruidhinn mun duais aice, thuirt Hanna: “Roghnaich mi Gàidhlig a sgrùdadh oir tha ùidh agam ann an cànanan, agus an dèidh beagan ionnsachadh san sgoil bha mi airson cumail air adhart agus tuilleadh ionnsachadh mun chultar cuideachd. ’S e urram a th’ ann an duais seo fhaighinn, gu h-àraid agus gun mi air mo thogail le Gàidhlig, agus bidh mi gu bràth taingeil do gach neach aig Sabhal Mòr Ostaig UHI, aig an taigh agus sgioba an cystic fibrosis, airson an taic choibhneil agus am misneachadh, a bha cho prìseil dhomh.”
Thuirt an t-Àrd-Ollamh Clive Mulholland, prionnsapal agus iar-sheansalair Oilthigh na Gàidhealtachd ’s nan Eilean: “Chaidh Hannah a thaghadh gu h-aon-ghuthach mar oileanach na bliadhna leis na riochdairean uile air a’ phannal breithneachaidh againn. Tha a diongmhaltas agus a dìcheall a dh’aindeoin suidheachadh pearsanta dùbhlanach air a bhith gun choimeas, a’ taisbeanadh na ghabhas a choileanadh nuair a chuireas tu romhad e. Tha mi air leth toilichte gu bheil Hannah air ceum le urram a chosnadh ann an cuspair mu bheil i a’ faireachdainn cho làidir agus tha mi a’ guidhe dhi gach soirbheachadh san àm ri teachd.”
Fhuair Hannah teisteanas agus seic airson £200 nota aig seirbheis ceumnachaidh Sabhal Mòr Ostaig UHI air Dihaoine 6 Dàmhair. A-nis, on tha i air crìoch a chur air a ceum acadaimigeach, tha i an dòchas leantainn air adhart ag ionnsachadh mun Ghàidhlig agus ga cleachdadh cho tric ’s as urrainn dhi.


text:
Denaid comairle crodha.
IS annsin ro chuirset fir Mhuman a ceann sheda & aisdir & imthechta gu cumthach crodha ciallmer & ro creacsat gach crich & ro loicset gach lis & gach lan-baili tharla
p.54doibh a seimh-dhirech gacha sliged o Dun Dealgan cu h-Ath Cliath Ocus do riacht fis rompa don righ-bhaili & do h-indisedh do mnaibh na Lochlannach a bh-fir do mharbad & Ceallachan do breith ar eicin uatha.
IS ann sin adubhairt bean Tora meic Thuirgheis .i. Mor ingen Donnchada. Do fhedar-sa ar si in comairli. dha ticfad bas Ceallachain. & maidm ar Mhuimhnechaib .i. dul duin isin grianan a bh-fuil Mor ingen Aedha meic Echach in ben do-rad gradh do Ceallachan & a innisi dhi Ceallachan do mhilled & Muimnig do mharbad & do-ghebha sisi bas do chumhaid Cheallachain & do-ghebha-sum bas da cumaid-si & budh maidhm ar Muimnechaib da bh-faga-som bas. Dentar amlaid ar na mna & do innisedar don ingin {folio L 157a1} na scela-sin. Ni fir dhaibh idir a mhna ar Mor & do budh ferr libh-si cumad fhir an scel-sin & as deimin gu bh-fuiged Ceallachan bas da bh-faguinn-si mh' oighed. Ocus do gheibhim-si a scela gach n-oighthi a m' imdhaid & nidam ben-sa fós do ar an ingen.
IS annsin do riacht tosach sluaig Muman cusin m-baili & ro tinoiledh bai & bo-thainti in baili leo & a ór & a aircet & a il-mhaine & tucad mna & maccaeimh in baili da n-innsaigid. & tucadh Mor ingen Aedha meic Echach & Be Binn ingen Tuirgeis gu Ceallachan. & adubairt re Donn Cuan mac Ceinneidig Be Binn do beith aigi do bhain-cele. & do-ronad amlaid acu. & do bhi a rogha mna ag gach fhir dibh o sin amach. Ocus do bhatar gu cenn sectmaine ar an seolad-sin. Ocus oc imtheacht doibh ro loiscset in baili.
Tancatar rompa iarsin gu cenn oirrtherach mhuighi na h-Almhaine Ocus mar do bhadar annsin co bh-facadar na .V. catha coraighthi ar lar an muighi fo glere sciath & lann & luirech fo ghlere shleagh & chotun & cathbarr Ocus as e do bhi annsin. Murchad mac Finn ri Laigen & a tri derbraithre .i. Donnchad & Find & Aedh & Conghal mac Laigsigh ri Laidhisi Laigen Ocus Donnchad mac Aedha ri Fotharta Laigen Ocus Muirchertach mac Tuathail ri O Mail Ocus Concubar mac Donnchada ri O bh-Failghe Ocus Bran Bherba mac Amhalghaidh ri O m-Buide & O Mairgi.
Mar at-connuic ri Laigen slogh Muman cuigi adubairt re sagart da mhuinntir. Eirigh ol se cu feruibh Muman &
p.55cuinnig braighdi dhamh-sa orra & gumba h-iat na braighdi-sin Ceallachan & Donn Cuan & innis doibh nach geb-sa braighdi ele acht in dias-sin no cath do chuir ar an sleibh. Teit in sacart roime cu h-airm a m-batar fir Muman. & adubairt in ni-sin friu.
Ro eirghetar ferga & fuasnada a miledaib Muman ona moir-briathraibh-sin. Do raid Donnchad mac Caeim {folio L 157a2}[gap: MS damage/extent: 8 characters]na ar sibhail-ne & ni budh soanach [gap: MS damage/extent: 7 characters]& ar dithaigid d' uaislibh & d' orrigaib [gap: MS damage/extent: 6 characters]ag cosnum na deisi-sin da tucmais doibh-sium iat & abair-si frius umh an gilla is mesa ar an sluagh-sa nach tibrimis doib-sium h-e ar aba catha.
IS annsin adubairt Donnchad as ail damh athchuingid uaibh. a fhira Muman .i. tosach in chatha-so do leiced damh fein & da bh-fuil do Clainn Eogain annso & gan Ceallachan do theacht isin cath. Tucad do-sum sin Ocus adubairt Ceallachan. O nach leacar mhisi isin cath diglaid gu maith Cormac mac Cuillennain ar Laighnibh or ata dá bliagain cu leith & da fhiceat gan dighailt & nir thaircset ar son cinn gacha cleirigh dar marbad ann acht enbo & at-bert in laid.
- 1] Cuiridh re Laighnibh na leacht
& rl.
IS annsin do éirgeadar Clanna oiregda admara Eoghuin & ro coraighedh acu fraecda fosaid feramail feinedh[gap: MS ends imperfect]
{page 87}Cíodh tra acht iar m-báthadh na m-borb-Lochlonnach uile & ar t-tuitim na
n-uasal-ttriath Muimhneach, tainic
Ceallachan a t-tir, agus ró fhailtigh edar
meanmanna & aigionnta na
n-árd-taoisioc roimhe. Cuirios Ceallachan
dá losgadh an médh don loingios nár
báthadh san sal-mhuir & as i cómhairle ar chinnsiad na
curadha, ionnsuighe go righ Chinéil c-Conuill,
óir as é do chuir feasa (amhuil adubhramar reomainn) go
h-Árd Macha a c-ceann Lochlonnach, dá
rádh riu Ceallachán do breith go
Dún Dealgain. Níor thóg
Muirchertach a aghaidh dhóibh, gidhedh do-ronnsad airgne & éadála na criche uile, &
tángadar as
p.56sin go Teamair, & cuirid uata d' fógrad catha ar Donnchadh mac Floinn Sionna .i. righ Eirean, óir do cheadaicc sé Ceailachán roime-sin do gabháil a n-Áth Cliath. ró diúltaicc Donnchad cathughadh ríu, & ód díultaidh, ro chreacsad tuatha Teamrach. Rangadar as-sin go Caisiol Mumhan, & do roinnedh na criócha go cubhaidh le Ceallachán ider ua h-uaislibh, & ro chaithsiad in aimsir go suaimhneach siothchanta ó sin anonn, go bh-fuair Cheallachán Caisil mac Buadhacháin bas ionmholta a c-Caisiol Anno Domini 952.


text:
GnŔithean fo dhýon - Lusan agus fungasan / Protected species - Plants and fungi
DŔ th'annta?
Tha mu 2,000 gnŔ de lusan le dýthean, 12,000 diofar fungas, 1,500 crotal agus 1,000 gnŔ de ch˛inneach is lusan nan Óirneag ann an Alba - tha t˛rr dhiofar ghnŔithean an sin, agus chan eil sin a' toirt a-steach buidhnean leithid algaich!
Ciamar a thathas gan dýon?
Tha gach gnŔ de lusan fiadhaich a' faighinn ýre de dhýon fo Achd Fiadh-bheatha agus na D¨thcha 1981 (leasaichte). Tha cuid a tha nas teirc agus nas fhosgailte gu ionnsaigh a' faighinn dýon a bharrachd fon Achd sin le bhith air an liostadh air ClÓr 8 . Tha Óireamh bheag se˛rsaichte mar ghnŔithean E˛rpach le dýon fo Riaghailtean GlŔidhteachaisá(└rainnean NÓdarra, &c) 1994 (leasaichte).
Airson lÓn fhiosrachadh fhaighinn mu ghnŔithean lusan is fungas air a bheil dýon agus air an dýon a tha iad a' faighinn seall ris an lÓn liosta againn de gnŔithean le dýon ann an Alba.
Eucoirean
Tha Achd Fiadh-bheatha is na D¨thcha 1981 (leasaichte) ga dhŔanamh na eucoir lus fiadhaich sam bith a spýonadh on fhreumh a dh'aona ghnothaich no gu neo-ch¨ramach gun chead bhon neach-seilbhe no bhon neach a th' air an talamh air a bheil e.
Tha e na eucoir lus fiadhaich (no a shýl no sp˛r) a tha liostaichte air ClÓr 8 áden Achd a spýonadh Ós an talamh no a sgrios a dh'aona ghnothaich no gu neo-ch¨ramach. Tha e cuideachd na eucoir lusan be˛ no marbh a th' air ClÓr-ama 8 den Achd a reic, a thabhainn, a shanasachadh no a shealbhachadh airson a reic.
Tha cuid de ghnŔithean leithid br˛g na cuthaige air an liostadh air ClÓr-ama 8 ach chan eil iad a' faighinn ach dýon cuibhrichte fon chlÓr-ama seo. 'S e eucoir a th' ann an reic, an sanasachasdh airson reic etc.
Tha raineach Chill Airne, cor-chopag, agus lus nan laogh uile air an liostadh mar gnŔithean E˛rpach le dýon. Mar sin tha e na eucoir na leanas a dhŔanamh:
- lus den t-se˛rsa seo no stuth a thig bhuaithe a chruinneachadh, a ghearradh, a spýonadh no a sgrios a dh'aona ghnothaich no gu neo-ch¨ramach;
- seilbh a ghabhail air sampaill no fo-stuthan de na lusan sin;
- na lusan sin no am fo-stuthan a reic, iomlaideachadh no an tabhann airson an reic no iomlaideachadh.
Ceadachd is lusan
Tha ceadan ri fhaighinn gus cothrom a thoirt dha daoine comharraichte gnýomhan a ghabhail os lÓimh a bhiodh air mhodh eile nan eucoir. Mar a tha fýor co-cheangailte ri gnŔithean sam bith air a bheil dýon, 's ann airson adhbharan comharraichte a-mhÓin a tha san reachdas a thŔid ceadan a thoirt seachad. Ma tha thu an d¨il cÓil sam bith a dhŔanamh a dh'fhaodadh buaidh a thoirt air gnŔithean le dýon no air na h-Óiteachan a tha iad a' cleachdadh, dŔan cinnteach gu fuirich thu taobh a-staigh an lagha.
Ma tha d¨il agad cÓil sam bith a dhŔanamh a bhiodh, air mhodh eile, na eucoir, 's d˛cha gum feum thu cead agus bu ch˛ir dhut s¨il a thoirt air na duilleagan againn air ceadachd agus lusan is fungas.
á
á
*Thoir aire* Chan eil geÓrr-chunntas an reachdais agus liosta nan eucoirean air an duilleig seo idir cunbhalach; 's ann a-mhÓin airson sti¨ireadh a tha iad. Feumar an reachdas iomlan a sgr¨dadh airson liosta iomlan de dh'eucoirean fhaicinn. Tha e cuideachd cudromach gum bithear mothachail gur e an lagh ann an Alba a tha seo; dh'fhaodadh gum biodh c¨isean eadar-dhealaichte ann an Óiteachan eile san RA.
á
á


text:
Anns na bileagan seo, tha fiosrachadh mu na BPA a chaidh a thaghadh airson gach roinn Phàrlamaideach a riochdachadh, a' gabhail a-steach na dealbhan agus am fios conaltraidh aca. Tha iad cuideachd a' mìneachadh dè as urrainn do na BPA agad a dhèanamh dhut agus mar as urrainn dhut barrachd fhaighinn a-mach mun obair aca.
Anns an leabhar airson gach roinn, tha fios ann mu na BPA a tha a' riochdachadh na roinne sin. Mur eil thu cinnteach dè an roinn anns a bheil thu a' fuireach, cuir an seòladh puist-d a-steach dhan ghoireas Faigh a-mach cò na BPA agad air an duilleag dachaigh againn.
Fios mu na BPA airson roinn na Gàidhealtachd is nan Eileanan agus na sgìrean taobh a-staigh na roinne sin.
Fios mu na BPA airson roinn Alba a Deas agus na sgìrean taobh a-staigh na roinne sin.
Fios mu na BPA airson roinn Alba an Iar agus na sgìrean taobh a-staigh na roinne sin.
Fios mu na BPA airson Alba Mheadhanach agus Fìobh
Fios mu na BPA airson roinn Ear-thuath na h-Alba agus na sgìrean taobh a-staigh na roinne sin.
Fios mu na BPA airson roinn Ghlaschu agus na sgìrean taobh a-staigh na roinne sin.
Fios mu na BPA airson roinn Lodainn agus na sgìrean taobh a-staigh na roinne sin.
Fios mu na BPA airson roinn Meadhan na h-Alba agus na sgìrean taobh a-staigh na roinne sin.


text:
Fàrmasaidh ga dhiùltadh an Gallaibh
Chaidh plana airson fàrmasaidh fhosgladh ann an Gallaibh a dhiùltadh.
Bha a' chompanaidh Apple Pharmacy Group, a tha stèidhichte an Glaschu, airson bùth ùr fhosgladh ann am Baile a' Chaisteil, ach dhiùlt Comataidh Farmasaidhean NHS na Gàidhealtachd an t-iarrtas aca.
Bha dragh ann gun cuireadh fàrmasaidh seirbheisean dotaireachd na sgìre ann an cunnart, leis gum bi dotairean an dà chuid a' ro-sgìobhadh agus a' toirt seachad chungaidhean-lèighis do dh'euslaintich san sgìre, agus gu bheil am bith-beò a' crochadh air an dà sheirbheis.
Thuirt am fear a bha os cionn an iarrtais, Sanjay Mahju, nach robh a' bhùth air a bhith na chunnart sam bith do na dotairean-teaghlaich.
Bha e ag iarraidh a' bhùth fhosgaladh ann an seann bhùth èisg is tiops air Sràid MhicAoidh sa bhaile.
Bha mòran sa choimhearsnachd a' cur an aghaidh a' phlana ge-tà.
Thuirt NHS na Gàidhealtachd gun robh aig Comataidh nam Fàrmasidhean co-dhùnadh co-dhiù bha a' bhùth a dhìth, no air iarraidh, san sgìre.
Thuirt labhraiche gun robh co-chomhairleachaidhean poblach a rinn an tagraiche agus Bòrd na Slàinte air nochdadh nach robh taic ann idir do dh'fhàrmasaidh san sgìre.
"Fhad 's a thathas ag aithneachadh nach eil seirbheisean fàrmasaidh idir anns an sgìre, chaidh aontachadh, seach gun gabh na seirbheisean sin fhaighinn gu furasta ann an Inbhir Theòrsa, nach robh an tagraiche air a bhith soirbheachail ann a bhith a' dearbhadh nach robh seirbheisean fàrmasaidh na sgìre math gu leòr."
Bhòt a' chomataidh gu h-aon-ghuthach an aghaidh an iarrtais.


text:
£6m a bharrachd dhan A83
Thèid £6.6m a bharrachd a chosg air an A83 aig an Rest and Be Thankful.
Chaidh an t-airgead fhoillseachadh le Ministear na Còmhdail, Derek MacAoidh, san Àrchar Diluain.
Bha e ann agus coinneamh sa bhaile den bhuidhinn-gnìomha a tha a' coimhead ris na trioblaidean air an A83.
Dhùin maoimean-slèibhe an Gleann a' Chrò an rathad tric is minig thar nam bliadhnaichean.
Bha e dùinte bho cho chionn cola-deug.
Buaidh
Thèid £4m a chosg air buaidh nan maoimean-slèibhe a lùghdachadh.
Chaidh sreath de lìontan a stèidheachadh air cliathaich na beinne mar thà gus sprùilleach a ghlacadh.
Chaidh cuideachd saibhearan a thogail.
A bharrachd air an obair sin, thèid cuideachd air Seann Rathad an Airm tro Ghleann a' Chrò leudachadh.
Tha an seann rathad ga chur gu feum mar shlighe-èiginn nuair a tha an A83 dùinte.


text:
Cùrsa luchd-teagaisg an Steòrnabhagh
Tha cùrsa ùr a' tòiseachadh ann an Steòrnabhagh a tha ag amas air tuilleadh dhaoine ullachadh airson diofar chuspairean a theagasg tro mheadhan na Gàidhlig.
'S ann do dhaoine aig a bheil Gàidhlig, 's aig a bheil ceum ann an raon farsaing de chuspairean, a tha an cùrsa.
Thathas gu h-àraid ag iarraidh feadahinn aig a bheil eòlas air an t-saoghal obrach.
'S iad Sgoil MhicNeacail, ann an co-bhann ri Colaiste a' Chaisteil aig UHI, a tha a' ruith a' chùrsa.
Piseach luath
"Tha sinn ag amas air daoine aig a bheil ceum, le urram, ann an cuspair sam bith cha-mhòr," thuirt Leas-Cheannard Sgoil MhicNeacail, Aonghas MacIllinnein.
"Gu h-àraid 's dòcha daoine aig a bheil eòlas anns an t-saoghal obrach.
"Tha mi a' smaoineachadh gu bheil e gu math deatamach gun tòisich sinn a' lorg barrachd dhaoine aig a bheil eòlas ann an saoghal na h-obrach airson tighinn a-steach dha na sgoiltean, 's dòcha a theagasg, o chionn tha sin a' cur ris na th' aca ri thoirt seachad dhan chloinn, saoilidh sinne gu mòr.
"Tha feadhainn ann an seo aig a bheil teaghlaichean sna h-Eileanan, 's nach eil e comasach dhaibh 's dòcha falbh a dh'Obar Dheathain no Glaschu a dh'ionnsachadh, agus bhiodh e gu math inntinneach nam faicte feadhainn aca sin aig a bheil ceum mar thà a' tighinn air adhart airson a' chùrsa.
"Ach tha beàrn mòr ann, agus bha sinne a' lorg dòigh chruthachail air an deadh againn air na h-iarrtasan a bhios ann sna bliadhnaichean a tha ri tighinn airson luchd-teagaisg Gàidhlig ann an sgaoilteachd de chuspairean a chur fa chomhair na cloinne.
"Feumaidh iad a bhith fileanta 's feumaidh iad a bhith an ìre mhath air sgrìobhadh aig toiseach-tòiseachaidh, ach thig piseach gu math math luath le taic bho an dà chuid an sgoil agus an oilthigh, agus le a bhith ga cleachdadh.
"Tha cuideigin againn a th' air ùidh a nochdadh, a tha na h-àrd-ollamh ann am physics.
"Tha cuideigin eile air a bhith ag obair ann an grunn sheòrsa suidheachaidhean a th' airson bith-eòlas a dhèanamh.
"Tha feadhainn a tha ag obair anns na meadhanan an-dràsta. Tha ceathrar no còignear air ùidh a nochdadh anns a' chùrsa mar thà," thuirt e.


text:
Dragh mu aiseagan an Uibhist
Chaidh dragh a thogail ann an Uibhist mun chlàr-ama a tha Caledonian Mac a' Bhriuthainn a' moladh airson Samhradh na h-ath-bhliadhna.
Dh'fhoillsich Cal Mac na planaichean san t-Sultuin is co-chomhairle ga dèanamh orra an-dràsta.
Ged a rinn daoine toileachas mòr ris a' mholadh gus seirbheis gach là a stèidheachadh eadar Loch Baghasdail is Malaig, tha iomagain air nochdadh a-nise gun sguireadh an t-seirbheis eadar Loch Baghasdail 's an t-Òban.
Is coltach gu bheil croitearan is luchd-gnothachais gu h-àraidh an-fhoiseil.
"Chuir sinn ùidh mhòr anns an naidheachd nuair a chuala sinn e, is gu math toilichte gu bheil sinn a' faighinn aiseagan a bharrachd", thuirt Tormod MacAsgaill, a tha na thuathanach is a bhios a' reic biadh stuic.
"Ach nuair a chuala sinn bho chionn seachdain no dhà gun robh sinn a' call ceangail ris an Òban, bha sinn gu math duilich is tha e a' dol a thoirt buaidh mhòir mhòir air croitearan feadh nan eileanan seo air fad, chan aithne dhomh duine nach bi e a' bualadh air.
"Tha dà chompanaidh margaidh stuic san Òban is tha goireasan aca airson beathaichean a chumail, co-dhiù ma tha iad a' falbh às a seo no tighinn bho mheadhan na h-Alba is air an rathad an seo, is tha daoine san Òban a choimheadas às an dèidh agus a chuireas air aiseag iad, is gheibh na croitearan air an togail an Loch Baghasdail.
"Muladach"
"Ma tha sinn a' dol a chall a' cheangail a tha sin, tha e dìreach muladach uile gu lèir", thuirt e.
Thuirt Mgr MacAsgaill gu bheil e air fios a chur air an Riaghaltas.
Thog a' chompanaidh togail MacInnes Brothers dragh cuideachd.
Mar a tha cùisean an-dràsta, tha ceangal eadar Loch Baghasdail is Bàgh a' Chaisteil cuid de làithean mar phàirt den t-seirbheis eadar an dà àite is an t-Òban.
Tha MacInnes Brothers am measg na tha a' cur na seirbheis sin gu feum gus luchd-obrach is gnothaichean-togail a ghluasad is cùmhnantan aca am Barraigh.
Tha iad ag ràdh nach dèan an aiseag bheag a tha a' seòladh eadar Èirisgeidh is Barraigh a' chùis, is gur ann a dh'fheumadh iad a dhol eadar Loch nam Madadh is Ùige, sìos dhan Òban is aiseag fhaighinn às a sin gu Barraigh.
"Eugach mòr"
"Nì e eugach mòr oirrn", thuirt Neil MacAonghais bhon chompanaidh.
"Bha e ag obair glè mhath dhuinne ach a-nise feumaidh sinn smaoineachadh ciamar a dheargas sinn jobaichean a phrìseadh ann am Barraigh", thuirt e.
Dh'innis a' chompanaidh dha Cal Mac mar thà gum faodadh an gnothach buaidh mhòr a thoirt orra.
Thuirt Còmhdail Alba gu bheil a' cho-chomhairle mu chlar-àma an t-Samhraidh a' leantainn, is gu bheil na planaichean a th' ann a' dol a leudachadh seirbheisean aiseig dha na h-Eileanan an Iar air fad.
Thuirt Cal Mac fhèin nach deach dad aontachadh fhathast, is gu bheil iad airson seirbheis cho math 's a ghabhas a thoirt seachad leis na goireasan a th' aca.
Dh'innis iad cuideachd gun èist iad ri gach beachd a gheibh iad.


text:
CnES a' sireadh coinneimh
Tha Comhairle nan Eilean Siar air coinneamh iarraidh le Rùnaire ùr a' Chumhachd Greg Clark airson bruidhinn air cumhachd ath-nuadhachail anns na h-Eileanan agus mun fheum a th' ann airson càball mara airson cumhachd às na h-Eileanan a thoirt gu Tìr-Mòr.
Thàinig Mgr Clark a-steach an àite Amber Rudd ann an crathadh an Riaghaltais an t-seachdain seo chaidh.
Thuirt Ceannard na Comhairle, Aonghas Caimbeul, gu bheil iad a' faicinn chothroman mòra ann an cumhachd ath-nuadhachail taobh a-staigh beagan bhliadhnaichean ma thèid an griod dealain a leasachadh.
Càball mara
Am measg nan ceistean a tha iad airson a chur air Mgr Clark tha cuin a bu chòir dùil a bhith aca ris a' chàball dealain fon Chuan Sgìth.
Tha mar a tha dreuchdan mhinistearan ag atharrachadh a' dèanamh chùisean nas mì-chinntiche, ann am beachd Fhir-Ghairm na Comhairle, Tormod Dòmhnallach.
"'S e an trioblaid a th' againn an turas seo 's e gum feum co-dhùnadh a bhith againn ro dheireadh na bliadhna a tha seo mu dheidhinn a' chàbaill airson 's gum bi an fheadhainn a tha airson na leasachaidhean seo a thoirt air adhart - gum bi co-fhurtachd aca gu bheil an càball gu bhith na àite taobh a-staigh eadar trì 's ceithir bhliadhnaichean," thuirt e.
Tha roinn a' chumhachd fhèin cuideachd a-nis air atharrachadh 's i air a cur còmhla ri gnìomhachas.
Thuirt Tormod Dòmhnallach gu bheil na nochd ann am manifesto a' Phàrtaidh Thòraidhich - gu bheil iad airson tarraing air falbh bho chumhachd ath-nuadhachail air tìr - a' togail cheistean a dh'iarradh iad a chur air Greg Clark.


text:
Naidheachdan 11:00m
8 Am Faoilleach 2018 Ùraichte aig Ùraichte aig
An Caibineat
Tha dùil gun toir Theresa May na h-uimhir de dh'atharrachadh air a' Chaibineat an-diugh, leis na gluasadan as motha bho ghabh i dreuchd a' Phrìomhaire bho chionn 18 mìosan. Tha dùil gum fuirich an Seansalair Philip Hammond, Rùnaire nan Dùthchannan Cèine Boris Johnson, Rùnaire na Dùthcha Amber Rudd, agus Rùnaire Brexit Dàibhidh Davis anns na dreuchdan sin, ach tha e coltach gum bi am Prìomhaire ag ainmeachadh cuideigin an àite Damian Green a chaill a dhreuchd mar Chiad Rùnaire na Stàite. Tha aithrisean ann cuideachd gun tèid ministear a stèidheachadh mu choinneimh ma 's e 's gum fàg Breatainn an t-Aonadh Eòrpach gun aonta.
Nicola Sturgeon
Thuirt Prìomh Mhinistear na h-Alba nach e poileasaidh an SNP a bhith ag iarraidh an dàrna referendum air an EU, ach thuirt Nicola Sturgeon, agus i a' bruidhinn ris a' BhBC an-diugh, gur dòcha gum feumar cothrom a thoirt dhan t-sluagh bhòtadh air ge b' e dè an co-dhùnadh a bhios ann. Dh'iarr Ms Sturgeon cuideachd a leisgeul a ghabhail ma bha euslaintich a' feitheamh ùine ri sealltainn riutha, no nach d' fhuair iad an cùram ris am biodh dùil bhon NHS air a' Gheamhradh seo. Thuirt i gu bheil an NHS a' dèiligeadh ris a' chuideam a th' air seirbheis na slàinte, ged a tha maill air obair-lannsa airson ùine.
Nigel Farage
Tha seann cheannard UKIP, Nigel Farage, a' coinneachadh ri àrd-bharganaiche a' Chomisein Eòrpaich airson Brexit, Michel Barnier, an-diugh. Tha Mgr Farage ag ràdh gun do dh'iarr e a' choinneamh, oir nach eil, na bheachd-san, duine a' toirt feairt air faisg air 17.5m de shluagh Bhreatainn a bhòt airson falbh às an Aonadh Eòrpach.
Aontaidhean Baile
Tha comataidh ann am Pàrlamaid na h-Alba ag ràdh gum feumar dèiligeadh ri laigsean ann an aontaidhean baile agus roinne na h-Alba. Tha Comataidh nan Ùghdarrasan Ionadail aig Holyrood ag ràdh gum feumar barrachd èisteachd a thoirt do choimhearsnachdan san dòigh anns an tèid airgead a chosg, agus nach bu chòir nas motha dìochuimhneachadh mu sgìrean iomallach.
An Lanntair
Bidh ionad ealain An Lanntair ann an Steòrnabhagh a' fosgladh aon shàbaid gach mìos airson trì mìosan a thomhas a bheil iarrtas ann. Thuirt an t-Urr. Seumas MacÌomhair, bhon Eaglais Shaoir, gu bheil esan tàmailteach nach do bhruidhinn An Lanntair ris na h-eaglaisean ron cho-dhùnadh.
Microlite
Tha rannsachadh a' dol air adhart faisg air Sruighlea an dèidh aithrisean gun deach itealan microlite sìos ann an coille an sin an-dè. Thuirt dithis gum faca iadsan an t-itealan a' teàrnadh faisg air rathad an M80 aig Camas a' Bharain feasgar an-dè.


text:
- TIOTAL
- Loch Asainte, faisg air Loch an Inbhir
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_3741
- ÀITE
- Loch an Inbhir
- SGÌRE
- Asaint
- SIORRACHD/PARRAIST
- CATAIBH: Asaint
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Highland Libraries
- AITHNEACHADH MAOINE
- 35577
- KEYWORDS
- beanntan
lochan
Tha Loch Asainte air a chuartachadh le beanntan a tha air an dèanamh suas sa mhòr-chuid de chlach-ghainmhich ruadh-dhonn a bhuineas do Bhuidheann Thoirbheartan, a chaidh a chur sìos mu 100 millean bliadhna air ais. Chaidh an cur sìos le siostam aibhnichean fìor mhòr a' sruthadh a-mach à beanntan a bha uair chun an iar-thuath agus tiodhlaic iad sealladh-tìre de chnuic agus glinn a bha air an gearradh ann an Gneiss Leòdhasach.


text:
- TIOTAL
- Cunntas co-cheangailte ri tìodhlaigeadh Ghilleasbaig Bàillidh, 1817
- EXTERNAL ID
- Z_GB232_D456_A_77_15
- ÀITE
- Dùn Eathain
- SGÌRE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 1817
- LINN
- 1810an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Lìonradh Thasglann na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 5104
- KEYWORDS
- Bàillidhean Dhùn Eathain
Gilleasbaig Bàillidh
Dotair Iain Mac a' Ghobhainn
dotairean
ola chastor
fion-geur
Tasglann na Gàidhealtachd
tìodhlaigidhean
uachdarain-fearainn
co-sgrìobhadh
litrichean
'S e teaghlach à Inbhir Nis a bha a' fuireach anns an sgìre o mheadhan an 15mh linn a bh' ann am Bàillidhean Dhùn Eathain. Ged a bha an t-oighreachd aca beag an taca ri mòran de phrìomh theaghlaichean na Gàidhealtachd, bha àite sònraichte aca am-measg uachdarain na Gàidhealtachd.
Tha cruinneachadh mòr de phàipearan an teaghlaich ann an Tasglann Comhairle na Gàidhealtachd.Tha iad a' dèiligeadh ris an àm mu 1760-1860.
Tha an sgrìobhainn seo a-measg chruinneachadh de chunntasan is chuidhteasan (receipts) mu thìodhlaigeadh Ghilleasbaig (Archy) Bàillidh, a bhàsaich ann an 1817. 'S e seo cunntas o Dhotair Iain Mac a' Ghobhainn à Inbhir Nàrann airson cungaidh-leighis is cuideachadh proifeasanta a rinn e nuair a bhàsaich Gilleasbaig. A-measg na nithean a th' air ainmeachadh, tha fìon-geur, a bhiodh air a chleachdadh mar lionn glanaidh, is ola chastor


text:
THUG ministear na cumhachd, Fergus Ewing, cead 26 roth-uidheaman a chur suas trì mìle deas air Srath Abhainne ann an Siorramachd Lannraig. Cuiridh iad cumhachd an dealain gu 50,000 dachaigh.
Thuirt am ministear, “Cruthaichidh an làrach, dlùth do bhailtean mar Hamalton agus Tobar na Màthar, air talamh aig Kype Moss, 104 megawatts de chumhachd, agus thig ionmhas ás a nì mòr fheum dhan sgìr.
“Gheibh mu lethcheud neach obair an lùib an togail agus grunn eile fhad ’s a bhios e ag obair. Cuiridh e stad air na mìltean de thunnaichean de CO2 a bhith a’ dol dhan iarmailt.”
Thuige seo tha connspaid gu tric eadar diofar bhuidhnean mus tèid tuathanas gaoithe a thogail. Bidh feadhainn a’ cumail a-mach gun dean e cron air an àrainneachd, air eunlaith, air seallaidhean agus air bòidhchead na sgìre. An còmhnaidh se oifigearan bho SNH (Dualchas Nàdair na h-Alba) agus bho RSPB (Comann Rìoghail Dìon nan Eun) as àirde a thogas an guth. A-nis tha aithisg bho SNH a’ toirt comhairle air far an còir tuathanasan a stèidheachadh. An àite a bhith an ugannan a-chèile tha e coimhead coltach gu bheil iad a’ dol a cho-obrachadh. Is math sin.
Tha Brendan Turvey, a tha air fhastadh aig SNH, son comhairle a thoirt seachad ag ràdh, “Tha e cudromach gum bi tuathanas gaoithe ann an àite freagarrach ’s air a dhealbhadh ann an dòigh a tha cothromach agus nach dean ach cho beag dragh ’s a ghabhas.”
Aontaichidh gach neach agus na h-eòin fhèin ris a-sin.


text:
Is e sgrìobadh lìn an dòigh cumanta airson cruinneachadh dàta bhon lìon. Tha e ag ràdh gu bheil e dìreach cudromach gu math mòr. Tha e dìreach riatanach. Tha fiosrachadh cumhachd, agus tha eagrachadh sam bith nach eil air a dhearbhadh, mar sin a 'sgrìobadh lìn an fhuil air a bheil gach seòrsa de ghnìomhachasan air-loidhne a' ruith.
Co-dhiù an e NGO a th 'ann, buidheann buannachdail, tòiseachadh, iomairt meadhan-meadhanach, no eadhon companaidh Fortune 500, tha e gu cinnteach a' ruith air fiosrachadh cruinnichte. Mar sin, chan urrainnear cus cuideam a chur air cudromachd sgrìobadh lìn.
Cha robh a 'cho-fharpais ann an saoghal corporra a-riamh nas cruaidhe na tha e a-nis. Bidh cluicheadairean taobh a-staigh gnìomhachasan eadar-dhealaichte a-nis a 'cleachdadh gach inneal a tha falamh airson a bhith a' farpais. O chionn ghoirid, thòisich eagrachaidhean air a bhith a 'cleachdadh sgrìobadh lìn mar arm airson a bhith a' sabaid ri na farpaisich aca. Às deidh na h-uile, nuair a bhios fiosrachadh nas freagarraiche agad na an luchd-dùbhlain agad, bidh buannachd agad thairis orra. Tha eòlas, tha iad ag ràdh, a 'toirt cumhachd. Ged a tha gnìomhachas sgrìobadh lìn air a lìonadh le grunn fhuasglaidhean, chan urrainnear a bhith air an roinn ann an trì roinnean ach:
- Tog an aplacaid no am bathar-bog agad fhèin le bhith fhèin no le bhith a 'fastadh phrògraman
- A 'dol gu seirbheisean sgrìobadh lìn treas-phàrtaidh
- A' ceannach bathar-bog gluasaid dàta coitcheann
Tha na buannachdan agus na h-eas-bhuannachdan aig na trì fuasglaidhean uile. A thuilleadh air an sin, faodaidh an roinn fuasglaidh as freagarraiche airson companaidh sam bith a bhith an crochadh air feumalachdan gnìomhachais an lìn.
Mar a h-uile teicneòlas eile, cumaidh crìonadh lìn air adhart a 'leasachadh agus ag adhartachadh. Mar sin, tha an artaigil seo ag amas air àm ri teachd sgrìobadh lìn. Mus tèid a dhèanamh nas fhaide, tha e deatamach a dhèanamh soilleir gu bheil na beachdan a chaidh a thogail san artaigil seo mu àm ri teachd sgrìobadh lìn dìreach de chothroman meadhanach agus mac-meanmnach. Le bhith a 'toirt sin ann an cuimhne, an seo, tha an t-àm ri teachd tarraingeachadh lìn air fhaicinn bho dhiofar sheallaidhean.
Bho shealladh fiosrachaidh fuadain
Bho tha fiosrachadh fuadain ga cleachdadh anns gach raon de bheatha, thathas a 'creidsinn gum bi an teicneòlas air a chleachdadh gu mòr airson sgrìobadh lìn anns an àm ri teachd. Ann am faclan eile, thèid innealan-fuadain no innealan cruthachail a chruthachadh gus sùil a chumail air dàta agus dàta gu cunbhalach airson diofar chompanaidhean.
Gu dearbh, tha innealan-fuadain mu thràth air an cleachdadh airson sgrìobadh lìn, ach chan urrainn dha gin dhiubh mòran atharrachaidhean a làimhseachadh air làraichean-lìn cuimseach gun eadar-theangachadh daonna. Mar eisimpleir, ma dh'atharraicheas cruth làrach targaid, chan urrainn dha innealan sgrìobadh lìn a tha ann an làrach a sgioblachadh às aonais an neach-cleachdaidh a 'tweaking an inneal beagan. Cha bhi seo na dhuilgheadas airson innealan-fuadain ro-inntinneach a bhios a 'sgrìobadh lìn a-nis oir bidh iad comasach air an roghainn a chleachdadh gus atharrachadh sam bith a làimhseachadh air na làraich targaid aca nuair a sgrìobhas iad air an lìon le glè bheag de dh' ionnsaigh daonna. Bidh iad air an cruthachadh a dh'aithghearr mura h-eil iad air an cruthachadh mu thràth.
Bho cheàrn Ghoogle
Is e an sgrìobair lìn as motha Google a chionn 's gur e prìomh ghnìomhachas craolaidh agus sgrìobadh làraichean-lìn agus bidh e a' craoladh air gach làrach-lìn aoigheachd agus na ceanglaichean gu lèir. Tha e a 'leantainn gur dòcha gum bi Google a' toirt seachad seirbheisean sgrìobadh lìn. Agus ma nì e, is e an companaidh sgrìobidh lìn as motha agus as fheàrr bhon a tha e mu thràth a 'sgrìobadh an lìn. Cha leig cleachdaichean ach liostaichean URL de dhuilleagan-lìn cuimseach a liostadh, agus gheibh iad a h-uile susbaint a dh 'fheumas iad bho Google. Às deidh sin, tha susbaint nan làraich-lìn gu lèir ann an stòr-dàta a chlàr-amais.
Is e adhbhar eile airson Google tòiseachadh air seirbheisean sgrìobadh lìn a dhèanamh nach fheum e mòran oidhirpean a bharrachd gus marbhadh a dhèanamh leis. Tha a 'chompanaidh fhathast beò le làrach-lìn sgrìobadh . Le bhith a 'faighinn an dàta a tha a dhìth bidh a' mhòr-chuid de na h-ùine gum bi Google a 'tairgsinn ùine sùbailte lìn nach urrainn do sholaraichean seirbheis eile a bhith a' maidseadh.
Bho gum bi e comasach do Google an t-seirbheis a thairgsinn gun oidhirp a bharrachd, faodaidh e cuideachd prìsean farpaiseach a thoirt seachad nach urrainn do bhuidheann sam bith eile a mhaidseadh. Dìreach mar a tha a 'chompanaidh air a bhith a' toirt thairis air gnìomhachas nan innealan luirg, is dòcha gum bi Google air an roinn sgrìobadh lìn cuideachd. Tha na duilgheadasan gu math na thabhartas.
Bho shealladh anailis agus eagrachaidh
Ge bith dè cho dona 'sa tha iad, tha brògan gun fheum do dhuine gun casan. Mar sin, is dòcha nach bi dàta gu math feumach do bhuidheann le droch sgilean sgrùdaidh. Gu dearbh, chan eil an dàta fhèin cho riatanach, is ann mar as urrainn dhut a chleachdadh. Mar sin, mar a tha companaidhean a 'sìor fhàs nas dlùithe air na h-oidhirpean sgrìobadh lìn aca, tòisichidh iad cuideachd a' toirt seachad barrachd ghoireasan a thaobh a bhith a 'fastadh sgrùdaidhean dàta fìor eòlach no a' trèanadh an luchd-obrach aca air eagrachadh dàta, agus mion-sgrùdadh dàta.
Leis an aon dàta, bidh cuid de bhuidhnean a 'dèanamh feum nas fheàrr dheth na feadhainn eile. Tha seo dìreach seach gu bheil daoine aig a bheil sgilean nas fheàrr air mion-sgrùdadh dàta. Mar sin, bidh àm ri teachd sgrìobadh lìn a 'toirt buaidh gu cinnteach air iarrtas airson eagrachadh agus mion-sgrùdadh dàta.
Bho shealladh tèarainteachd
Dh'fhaodadh nach bi a 'chuid as motha de na h-innealan sgrìobadh lìn a-nis nas èifeachdaiche oir bidh barrachd bhuidhnean a' leantainn air adhart ag adhartachadh oidhirpean gus a bhith comasach air na làraichean-lìn aca a sgioblachadh. Ron àm sin, cha bhi ach na companaidhean a tha a 'dèanamh feum de sheirbheisean sgrìobadh lìn treas-phàrtaidh no an fheadhainn a tha air inneal air leth adhartach a chleachdadh fhathast a' briseadh dàta bho làraichean-lìn eile.
Ann an co-dhùnadh, tha e cudromach gun tòisich buidhnean air an suidheachadh fhèin airson àm ri teachd sgrìobadh lìn. Is e cuid de na ceumannan riatanach a dh 'fhaodadh tu smaoineachadh:
1. Bu chòir dhut tòiseachadh ag obair air a bhith a 'leasachadh innealan-fuadain a tha air an stiùireadh le inneal-gnìomhachais fhèin a làimhsicheas do sgrìobadh dàta gu h-èifeachdach ANNS.
2. Bu chòir dhut cuideachd oidhirpean a dhaingneachadh gus an làrach agad a dhèanamh glè dhoirbh a bhith a 'briseadh. Dè ma tha ruigsinneachd furasta aig cuid de na farpaisich agad air susbaint air an làrach-lìn agad fhad 's nach urrainn dhut iad fhèin a sgrìobadh? Cuimhnich, dè an tuilleadh fiosrachaidh a th 'agad mu na farpaisich agad, nas àirde na cothroman agad a bhith gan cur an aghaidh.
3. Bu chòir dhut cuideachd tòiseachadh gu mòr ag obair air leasachadh na buidhne dàta agad agus na sgilean mion-sgrùdaidh agad. Faodar seo a dhèanamh coltach ri suidheachaidhean cogaidh cuideachd. Uaireannan, faodaidh tu tuiteam air fiosrachadh còd de na farpaisich no na dùbhlain agad. Cha tèid am fiosrachadh a chleachdadh mura h-urrainn dhut a dhearbhadh cho luath 'sa ghabhas. Bidh sgrùdairean dàta fìor eòlach gu tric a 'sealltainn cuid de ghluasadan ann an dàta air an cruinneachadh gu furasta, agus mar sin is dòcha gum feum thu càraid dhiubh a dhreuchd.
Ann an ùine ghoirid, bidh e comasach do bhuidheann ullachadh airson a 'bhun-bheachd de dhàta mòr agus an àm ri teachd a bhith a' tarraing às an làrach gu follaiseach ann an soirbheachas fad-ùine do ghnìomhachas.


text:
1902
MCMII
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- 16 an Dàmhair - Chaidh Broken Arrow (Oklahoma) a stèidheachadh.
- 21 an t-Samhain - Chrìochnaich Cogadh na Mìle Làithean.
- 10 an Dùbhlachd - Bhuannaich Theodor Mommsen an Duais Nobel ann an Litreachas agus bhuannaich Svante Arrhenius an Duais Nobel ann an Ceimigeachd.
- 25 an Dùbhlachd - Chaidh Florencia (Coloimbia) a stèidheachadh.
- Rinn Friedrich Oskar Geisel actinium fìor-ghlan
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 31 am Faoilleach - Alva Myrdal, ann an Uppsala. Eòlaiche-comainn agus neach-poileataigs às an t-Suain.
- 27 an Gearran - John Steinbeck, ann an Salinas (California). Ùghdair às na Stàitean Aonaichte.
- 23 an Giblean - Halldór Laxness, ann an Reykjavík. Ùghdair à Innis Tìle.
- 30 an Giblean - Theodore W. Schultz, ann an Arlington. Eaconamaiche às na Stàitean Aonaichte.
- 1 an t-Iuchar - José Luis Sert, ann am Barcelona. Ailtire à Catalòinia.
- 10 an t-Iuchar - Kurt Alder, ann an Chorzów. Ceimigear às A' Ghearmailt.
- 8 an Lùnastal - Paul Dirac, ann am Bristol. Eòlaiche-fiosaig.
- 10 an Lùnastal - Arne Wilhelm Kaurin Tiselius, ann an Stockholm. Ceimigear às An t-Suain.
- 21 an t-Samhain - Isaac Bashevis Singer, ann an Leoncin. Ùghdar às na Stàitean Aonaichte.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 19 am Màrt - Manuel Antonio Sanclemente, ann am Villeta. Neach-poileataigs à Coloimbia.
- 29 an t-Sultain - Émile Zola, ann am Paris. Ùghdair às An Fhraing.
- 29 an t-Sultain - Uilleam Mac Congáil, breabadair, bàrd rannaghaill agus cleasaiche à Dùn Dè.


text:
Bliadhna thrang do phuirt-adhair ionadail na h-Alba
Cha robh an àireamh luchd-siubhail ann am puirt-adhair ionadail na h-Alba a-riamh cho àrd, a rèir na buidhne-stiùiridh Hial.
Thathas den bheachd gur e leudachadh air pròiseactan cumhachd as coireach gu ìre mhòr.
Chaidh 1,367,342 neach tro phuirt-adhair na Gàidhealatchd 's nan Eilean anns a' bhliadhna-ionmhais a dh'fhalbh; 70,000 a bharrachd air a' bhliadhna ron sin.
'S iad puirt-adhair Inbhir Ùige, Sumburgh agus Taigh Iain Ghròt a bu mhotha a chunnaic àrdachadh an-uiridh, le 32.2% a bharrachd luchd-siubhail a' tadhail air Sumburgh mar thoradh air gnìomhachas na h-ola agus a' ghas.
Bha àrdachadh de 1.3% aig Port-adhair Inbhir Nis cuideachd, le daoine a' gabhail brath air seirbheisean a tha gan ceangal ri àiteachan leithid Manchester, Gatwick agus Amsterdam.
Àrdachadh agus ìsleachadh
Le 619,000 luchd-siubhail, seo a' bhliadhna as trainge a bh' aca ann an còig bliadhna.
Chunnacas àrdachaidhean cuideachd ann an Kirkwall (suas 8.3%) agus ann an Ìle (suas 2%).
Thàinig ìsleachadh ann an àireamhan luchd-siubhail aig grunn phuirt-adhair nas lugha ge-tà, leithid Ceann Loch Chille Chiarain agus Tiriodh.
B' e lùghdachadh ann an seirbheisean a bu choireach ris an ìsleachadh ann am Barraigh, Beinn na Fadhla agus Steòrnabhagh.
Thuirt Hial, a dh'aindeoin 's gu bheil na h-àireamhan air crìonadh an seo, gu bheil na puirt-adhair deatamach do na coimhearsnachdan anns a bheil iad, agus gum bi iad a' sireadh dhòighean ùra air seirbheisean a cheangal ri na h-eileanan.


text:
Ceann-là son Loch Seaforth tòiseachadh
28 Am Faoilleach 2015 Ùraichte aig Ùraichte aig
Tha àrd-oifigear Chal Mac ag ràdh gun tòisich am bàt-aiseag ùr, an Loch Seaforth, air slighe Steòrnabhaigh an ceann cola-deug.
Thuirt Martin Dorchester aig a' cheart àm gun toireadh iad a h-uile cuideachadh do ghnìomhachas na turasachd gus nach bi call aca nuair a bhios obair a bharrachd ga dèanamh aig cidhe Ulapuil sa Ghiblean.
Agus thèid coimhead cuideachd ri bhith a' cleachdadh an Isle of Lewis as t-samhradh airson tuilleadh luchd-siubhail a thoirt do na h-eileanan.


text:
Iasgair air bàsachadh an Uisge Spè
Bhàsaich fireannach, 68 bliadhna de dh'aois, às dèidh do dhaoine fios a leigeil gun robh e a dhìth às dèidh dha a bhith ag iasgach air Uisge Spè ann am Moireibh.
Bha na Poilis agus maoir-chladaich an sàs ann an iomairt theasairginn a' lorg an fhir ann an sgìre Chnoc Cheannachd, an dèidh dhaibh fios fhaighinn feasgar Diardaoin.
Chaidh lorg fhaighinn air agus thug heileacoptair mhaor-cladaich Steòrnabhaigh e gu ospadal an Ràthaig Mhòir ann an Inbhir Nis, ach bhàsaich e an sin.
Cha deach an duine ainmeachadh fhathast.


text:
Naidheachdan 11:00m
9 An Cèitean 2012 Ùraichte aig Ùraichte aig
Òraid na Bànrighinn
Tha Buill-Phàrlamaid agus na Morairean a' cruinneachadh gu Òraid na Bànrighinn aig Westminster, far an tèid planaichean Riaghaltas na Co-bhanntachd fhoillseachadh. Tha dùil ri molaidhean airson brosnachadh a thoirt air an eaconamaidh, atharrachadh ann an siostam nam peinsean, agus na bancaichean. Agus a dh'aindeoin ghearainnean bho chùl-bheingearan Tòraidhean, tha dùil ri bile airson ath-leasachadh a thoirt air Taigh nam Morairean.
Bàs
Chaochaill duine anns an deach carbad a bhualadh a dh'aona-ghnothaich ann an Newmains ann an ceann a tuath Shiorrachd Lannraig. Chaidh na seirbheisean èiginn a ghairm dhan sgìre mu 11:00f an-raoir. Chaochaill aon duine a bha 23 bliadhna de dh'aois, san ospadal ann an Wishaw, agus tha duine eile fhathast san ospadal. Tha oifigearan poilis fhathast air an làraich ann an Cearcall Crindledyke, ann an Newmains.
Rangers
Tha trì buidhnean deiseil le tairgse airson Rangers a cheannach a rèir luchd-rianachd a' chluba, Duff agus Phelps, an dèidh dhan fhear-gnothaich Aimeireaganach Bill Miller a thairgse, ris an deach gabhail, a tharraing air ais. Thuirt Duff and Phelps gu bheil iad a-nis a' coimhead ri dà bhuidhinn air Tìr Mòr na h-Eòrpa, agus buidheann a tha stèidhichte ann an Sasainn.
UBC
Thuirt Riaghaltas na h-Alba gun toir iad a h-uile taic is urrainn dhaibh do dh'fhaisg air 300 de luchd-obrach a th' ann an cunnart an cosnadh a chall aig a' chompanaidh UBC, a th' ann an rianachd. Tha an luchd-rianachd Zolfo Cooper ag ràdh gum feuch iad ris a' chompanaidh, aig a bheil oifisean stèidhichte anns na h-Eileanan Siar, Inbhir Nis agus meadhan na h-Alba, a chumail a' dol. Thuirt Ball nan Eilean Siar ann am Pàrlamaid na h-Alba, Alasdair Allan, gum feum barrachd a dhèanamh airson obair a chumail ri companaidhean ionadail ann an sgìrean mar na h-Eileanan far a bheil an eaconamaidh cugallach.
Clinton Cards
Tha a h-uile coltas gu bheil a' chompanaidh Clinton Cards air slighe gu rianachd. Dh'iarr iad an-diugh stad a chur air reic earrainnean na buidhne air margaidhean ionmhais Lunnainn, ged a tha na bùthainnean aca fhathast fosgailte. Tha 50 bùth aig Clintons ann an Alba.
Thèid binn a chur an-diugh air an naoinear à Greater Manchester a bha an sàs ann am buidhinn a thug ionnsaighean drabasta air nigheannan òga. Ghabh na fireannaich, à Rochdale agus Oldham, brath air nigheannan - tè cho òg ri 13 bliadhna de dh'aois, le an ullachadh airson feise agus a' toirt ionnsaighean drabasta orra.


text:
Murt is gaol neo-cheadaichte
Shaoileadh tu gum biodh comhairliche a bh' air a dhreuchd a leigeil dheth na bu dheònaiche a chasan a chur suas cois an teine agus leabhar a leughadh, na bhiodh iad leabhar a sgrìobhadh.
Ach 's e sin a tha Roy Pedersen - a leig dheth a dhreuchd mar chomhairliche air Ghàidhealtachd aig an taghadh an t-seachdain seo chaidh - air a dhèanamh.
Ged nach e seo a' chiad leabhar a tha Roy air sgrìobhadh, 's e a' chiad turas a shìn e ri ficsean a sgrìobhadh. 'S e na thàinig às an oidhirp, leabhar air a bheil Dalmannoch, anns a bheil sgeulachd dhorcha mu mhurt agus gaol neo-cheadaichte eadar manach agus banaltraim.
'S ann sa Bheurla a tha an leabhar, ach tha a' Ghàidhlig a' nochdadh an siud 's an seo san sgeulachd.
Tha an leabhar air fhoillseachadh leis a' bhuidhinn charthannais "For the Right Reasons" a tha stèidhichte anns a' Mharc-innis ann an Inbhir Nis, agus gheibh a' bhuidheann sin cuibhreann de na prothaidean bhon leabhar.
Bidh a' bhuidheann a' cuideachadh dhaoine a tha a' cur bhuapa a bhith a' cleachdadh dhrogaichean agus deoch-làidir.
Tha an sgeulachd a' gluasad bho na Cotswolds ann an Sasainn, gu Gall-Ghàidhealaibh, agus e stèidhichte anns an là an-duigh.
"An leabhar mu dheireadh a sgrìobh mi, 's e Pentland Hero, mu dheidhinn bàt-aiseig gu Arcaibh, agus bha daoine ag ràdh gun robh e coltach ri "ripping yarn," thuirt Roy.
"Le sin bha am beachd agam, uell, carson nach sgrìobh mi "ripping yarn"?
"Sin mar a thòisich e," thuirt e.
Foillsichear an leabhar aig bùth Waterstones ann an ionad bhùithdean an Eastgate, Disathairne.


text:
Gealltanas mu thaic CAP
Gheall Rùnaire ùr na h-eaconomaidh dùthchail, Fearghas Ewing, gum faigh tuathanaich agus croitearan taic-airgid CAP ann an ùine nach bi fada.
Diciadain, sheachainn Riaghaltas na h-Alba càin de chòrr is millean not nuair a rinn an Coimisean Eòrpach leudachadh air an ùine a gheibh iad airson an taic-airgid a phàigheadh.
Thuirt na Tòraidhean gun robh an riaghaltas fortannach gun deach an ceann-ùine a leudachadh chun Dàmhair.
Tha Aonadh Nàiseanta nan Tuathanach ag ràdh nach fhaod an còrr dàil a bhith ann.
Bha Maighstir Ewing ag ràdh gu bheil a' mhòr chuid de dhaoine air a mhòr chuid dhen airgead air a bheil iad airidh fhaighinn, agus nach fhada gus bi na suimeannan slàn e aig a h-uile duine.


text:
- TIOTAL
- Litir Freiceadan na Dùthcha chun a' Cheannaird MacCardaidh
- EXTERNAL ID
- Z_GB232_D592_5_48
- ÀITE
- Ulbastair
- SGÌRE
- Gallaibh an Ear
- SIORRACHD/PARRAIST
- GALLAIBH: Inbhir Ùige
- DEIT
- 14 Am Faoilleach 1941
- LINN
- 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn Ghallaibh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 5474
- KEYWORDS
- freiceadan na dùthcha
oide drile
litir
an darna cogadh
an cogadh ann am Breatainn
an cogadh aig baile
A' chiad duilleag de litir, trì duilleagan a dh'fhaid, bho Mhgr D. Miller chun a' Cheannaird MacCardaidh. Tha e ag aithris air drile aig Roinn S de Fhreiceadan na Dùthcha, Ulbastair, air 13 Faoilleach 1941.
Tha Mgr Miller ag aithris air daoine nach do nochd airson drile no a bha fada gun tighinn.
Thàinig an t-oide drile (an Corpailear Britton) uair a thìde air dheireadh agus nochd a oifigear stiùiridh (2na Fo-cheannard MacBhàtair) cairteal na h-uaireach às dèidh sin.
Bhruidhinn 2na Fo-cheannard MacBhàtair ris na freiceadain fad greiseig bhig agus an uairsin dh'fhalbh e


text:
Corp an Loch a Tuath ga ainmeachadh
Tha teaghlach an t-seòladair a chaidh fhaighinn marbh far chosta an ear Leòdhais Diciadain air a ràdh gu bheil iad air "fear-pòsta, athair agus seanair gràdhach" a chall.
Cha do thill Thomas Tyrrell an dèidh dha cidhe Bhrèibhig fhàgail ann an geòla beag a thog e fhèin madainn Dimàirt.
Chaidh lorg fhaighinn air sprùilleach a' bhàta aige Diciadain, agus air a chorp nas fhaide den là, faisg air làimh.
Bha seacaid-sàbhalaidh air nuair a chaidh a chorp a lorg.
Chuir Maoir-Chladaich Steòrnabhaigh iomairt-teasairginn mhòr air dòigh an dèidh dhaibh fios fhaighinn bho chàirdean Mhgr Tyrrell mu 8:00f Dimàirt.
Thathas a' tuigsinn nach do dh'innis e càite an robh e a' dol, agus nach robh fòn-làimhe no rèidio leis sa bhàta.
Dh'fhoillsich na Poilis an teachdaireachd seo bhon teaghlach: "A-nis agus fios aig an teaghlach, tha sinn a' dearbhadh gun deach am fear-pòsta, athair agus seanair gràdhach againn a lorg marbh an dèidh iomairt air muir 's air tìr.
"Bu mhath leinn a dhèanamh soilleir gun robh seacaid-sàbhalaidh air Thomas nuair a chaidh a lorg.
"Tha sinn taingeil do na seirbheisean èiginn - na Maoir-Chladaich, an RNLI, Sgioba Teasairginn nan Eilean Siar, agus dha na Poilis airson na rinn iad gus Thomas a lorg."


text:
Dùil gum falbh an clàr-ola
Tha a h-uile coltas ann gum faodadh an clàr-ola Transocean Winner a bhith air bòrd an t-soithich a bheir i a-mach às a Loch a Tuath ann an Leòdhas anns na làithean a tha romhainn.
Chaidh obair a thòiseachadh Diardaoin gus na h-acraichean aice a shaoradh, agus tha an luchd-salbhaidh an dòchas gum bi i deiseil 'son a dhol air bòrd an OHT Hawk tron là Dihaoine.
Chaidh an clàr-ola air na creagan air taobh siar Leòdhais san Lùnastal, nuair a bhris càball a bha ga ceangal ri bàta-slaodaidh ann an stoirm.
Thuirt Riochdaire an Riaghaltais, Uisdean Seathach, gu bheil iad air a bhith a' feitheamh ùine a-nis 'son a' chothrom seo agus gu bheil an obair-deisealachaidh a-nis seachad.
Thèid an clàr a thoirt chun na Tuirce airson a bhriseadh às a chèile.


text:
LEARNGAELIC WITH AN LÀ LEARNGAELIC LEIS AN LÀ
- Gaelic text Teacsa Gàidhlig
- English text Teacsa Beurla
- Gaelic & English text Teacsa Gàidhlig & Beurla
- Vocabulary Briathrachas
Oileanaich SMO airson fàs fut (19/05/2015)
[Angela NicIlleathain – Preseantair] Tha oileanaich Sabhal Mòr Ostaig airson fàs fut. A dh'aindeoin an iomadh leasachaidh a chaidh a dhèanamh aig an t-Sabhal bho chaidh fhosgladh 40 bliadhna air ais, tha oileanaich den bheachd gu bheil iad gann de dh’ aon rud - goireasan spòrs.. Tha iad a-nis airson gym fhosgladh ann an Slèite, a bhiodh fosgailte dhan choimhearsnachd cuideachd. Tha an aithris sa aig Ailean MacLeòid.
[Hannah McKirdy] Am-bliadhna tha sinn air a bhith feuchainn gus gym fhaighinn aig a’ cholaiste. Chan eil goireasan spòrs againn an-dràsta aig Sabhal Mòr agus tha sinn a’ faireachdainn mar Chomann nan Oileanach gu bheil e air leth cudromach gu bheil rudeigin againn an seo. Thuirt aon den luchd-teagaisg agam rium am-bliadhna gu robh fealla-dhà a-riamh air a bhith ann aig Sabhal Mòr gum b’ urrainn dhut aithneachadh dè a’ bhliadhna anns a bheil oileanaich le dè cho tiugh ‘s a bha iad mun mheadhan agus tha sinn a’ feuchainn ris an sin atharrachadh.
[Ailean MacLeòid – Neach-aithris] Coltas ma-thà gu bheil rudeigin a dhìth aig an t-Sabhal. Tha còrr is 40 bliadhna bho chaidh a’ cholaiste a stèidheachadh an seo ann an Slèite ach, san ùine sin chan eil mòran air a bhith aig na h-oileanaich a thaobh goireasan spòrs. San togalach air mo chùlaibh tha talla far am faodar badminton agus iomain ‘s hockey ‘s a leithid a chluich a-staigh ach a bharrachd air sin chan eil sìon air a bhith aca.
[Hannah McKirdy] Uill tha gym a dhìth oirnne, chan eil gym againn ann an Slèite. Gym a b’ fhaisge oirnne ‘s anns a’ Chaol a tha e agus dhuinne sa Gheamhradh tha e car cunnartach dhuinne a bhith a’ dol a-mach a ruith no coiseachd. Nuair a tha clasaichean againn tron latha agus an uair sin aig ceithir uairean feasgair tha e dorcha muigh agus chan eil solais air na ròidean .
[Ailean MacLeòid – Neach-aithris] ‘S iad Comann nan Oileanach a bhios a’ ruith nan goireasan ‘s iad air aontachadh le ùghdarrasan an t-Sabhail fear de sheann sheòmraichean na colaiste fhaighinn air màl aig prìs ìosail.
[Dòmhnall Angaidh MacIllinnein] Ann an dòigh ‘s e cothrom ionnsachaidh, cothrom math a th’ann nuair a tha sinn a’ teagaisg gnothaichean mar gnìomhachas agus sgilean rianachd taobh a-staigh na colaiste agus dè as fheàrr na bhith ruith companaidh beag dhaibh fhèin ach bidh a h-uile taic ri fhaotainn cuideachd mar a shaoileadh tu eadar na riaghailtean slàinte is sàbhailteachd agus na rudan a dh’ fheumas a bhith air an cur nan àite. Ach cuideachd goireasan margaidheachd agus a h-uile càil a th’ann agus bidh sinn an dùil gum bi an t-ionaid fosgailte dhan choimhearsnachd cuideachd, tha sin cudromach.
[Ailean MacLeòid – Neach-aithris] Le bhith fosgailte dha muinntir na sgìre air fad tha an dùil gum bi an gym an ìre mhath trang. A rèir cuid ge-tà tha barrachd air dìth goireasan air cùlaibh na cùise
[Karen Elder] Chan eil mòran ri dhèanamh air an oidhche agus mas e is gu robh gym ann ‘s gu robh e fosgailte gu can naoi uairean, deich uairean air an oidhche bhiodh sin sgoinneil. Bhiodh rudeigin againn a b’ urrainn dhuinn a dhèanamh. Agus cuideachd leis a’ bhiadh a tha sinn a’ faighinn an seo ‘s e canteen food a th’ ann agus chan eil sin math dhut a bhith faighinn tuilleadh ‘s a’ chòrr bidhe cho tric. Bhiodh e math nam biodh dòigh air choreigin againn beagan eacarsaich a dhèanamh.
[Ailean MacLeòid – Neach-aithris] Coltas g’ eil iarrtas ann son a leithid mathà, ‘s iad dòchasach gum bidh e fosgailte son toiseach na bliadhna teagaisg ùr an ceann beagan mhìosan. Ailean MacLeòid, BBC An Là, Sabhal Mòr Ostaig.
SMO students want to get fit
[Angela MacLean – Presenter] Sabhal Mòr Ostaig students want to get fit. Despite the many developments that have been made at the college since it opened 40 years ago, students are of the opinion that there is one thing missing –sports facilities. They now want to open a gym in Sleat which would also be open to the community. Allan MacLeod has this report.
[Hannah McKirdy] This year we’ve been trying to get a gym at the college. Sabhal Mòr currently doesn’t have any sports facilities and we, as a Student Council, feel it’s very important we have something here. One of my tutors said to me this year that there’s always been a joke at Sabhal Mòr that you could tell which year a student was on by the size of their waist and we are trying to change this.
[Allan MacLeod – Reporter] It’s apparent then that something is missing at Sabhal Mòr Ostaig. There’s been almost 40 years since the college was set up here in Sleat but, in that time the students haven’t had much in the way of sport facilities. Badminton, shinty, hockey and such like can be played in the hall behind me but apart from that they haven’t got much else.
[Hannah McKirdy] Well we need a gym, we don’t have a gym at all in Sleat. The closest gym to us is Kyle and it’s a bit dangerous for us in winter to be going out running or walking. We have classes all day then at four o clock in the afternoon it’s dark outside and there are no streetlights.
[Allan MacLeod – Reporter] It’s the student council who will run the facility and they have come to an agreement with Sabhal Mòr authorities to rent one of the old rooms in the college at a low price.
[Donald Angaidh MacLennan] In a way it’s a good learning opportunity when have teaching topics such as business and administrative skills within the college and what better method than for them to be running a small company for themselves. But there will be plenty support on offer too as you would expect, such as healthy and safety regulations and what procedures need to be in place. But also with marketing facilities and all that entails. We hope the centre will be open to the community too, that’s important to us.
[Allan MacLeod – Reporter] As it will be open to people in the entire area it is hoped that the gym will be relatively busy. According to some though, the problem is more than just a lack of facilities.
[Karen Elder] There’s not much to do at night and if there was a gym and if it stayed open until say, nine o clock , ten o clock at night then that would be great. We’d have something to do. Also, we get canteen food here and it’s not all that good for you to be eating so much so often. It would be good if there was some way for us to do some exercise.
[Allan MacLeod – Reporter] It seems there’s demand for the like then and they hope it will be open for the new teaching year in a few months’ time. Allan MacLeod, BBC An Là, Sabhal Mòr Ostaig.
Oileanaich SMO airson fàs fut
(SMO students want to get fit)
CuideachadhHow to use this site
Tha Learn Gaelic le An Là ag amas air luchd-ionnsachaidh na Gàidhlig a tha, le beagan misneachd, deiseil airson ceum air adhart a ghabhail. Tha an t-susbaint freagarrach dhan h-uile neach-ionnsachaidh, ach bidh e nas cuideachaile do dhaoine a tha seachad air an ìre Tòiseachaidh.Learn Gaelic with An Là is aimed at learners who have already gained some confidence in Gaelic and want to take their learning to the next level. The material is suitable for all learners, but those who have progressed beyond the Beginner level will find this section particularly useful.
Bidh sinn a’ cur sgeulachdan bhon phrògram BBC An Là beò gach seachdain, le tar-sgrìobhadh Gàidhlig is eadar-theangachadh Beurla. Bidh dath an teacsa ag atharrachadh nuair a thèid facal a chluich. ‘S urrainnear cliogadh air facal sònraichte agus cluichidh am bhidio bhon sin a-mach. Dh’fhaodadh gum biodh seo cuideachail dha luchd-ionnsachaidh airson fuaimneachadh a dhearbhadh. Stories from the BBC ALBA Gaelic news programme "An Là" are uploaded on a weekly basis, with a Gaelic transcript and an English translation. As each Gaelic word is spoken, the accompanying text changes colour. Individual words can be selected with a simple click and the video will play from that point onwards. Learners may find this useful for checking pronunciation.
Bidh gach paragraf Gàidhlig a’ gluasad ri linn na h-aithris, ach faodar cuideachd na bàraichean-sgrolaidh a ghluasad gu earrann shònraichte den aithris.Each Gaelic paragraph automatically scrolls in conjunction with the news report, but the manual scrolling bars can also be used to move the text to a particular section of the report.
Chithear an tar-sgrìobhadh Gàidhlig anns a’ chiad dol a-mach. Ach, gheibhear eadar-theangachadh Beurla den tar-sgrìobhadh le bhith a’ taghadh Beurla no Gàidhlig agus Beurla.The Gaelic transcript is shown by default. However, you can see a translation of the transcript by selecting the English or Gaelic and English tabs.
Tha briathrachas cuideachd ri fhaotainn, le faidhlichean fuaim Gàidhlig na chois. Tha a’ bhriathrachas air a thaghadh bhon aithris fhèin, le measgachadh leithid ainmean-àite, briathrachas naidheachd, gnathasan-cainnt is abairtean. Key vocabulary is also provided, with accompanying Gaelic audio. This is a selected from the vocabulary contained in the news report and may include a selection of place names, news terminology, useful colloquialisms and phrases.
Tha luchd-leasachaidh an làraich a’ moladh gun tèid am brabhsair-lìn as ùire a chleachdadh airson an t-susbaint seo fhaicinn. Am measg nam brabhsairean ùra (saor an-asgaidh) as urrainnear a chleachdadh, tha Google Chrome, Mozilla Firefox, Internet Explorer agus Safari.The developers of the site recommend that an up-to-date web browser is used to ensure the content displays to its optimum. Suitable browsers (which are free to use) include the latest versions of Google Chrome, Mozilla Firefox, Internet Explorer and Safari.
Gheibhear an làraich seo air tablaidean is fònaichean-làimhe ach, a chionn ‘s gur e bhidiothan làn-sgrion a-mhàin a sheallas iPhone, bithear a’ cluich faidhle-fuaim seach bhidio.The site should work on mobile devices, but since iPhones will only show video full-screen and hide the transcript, we play an audio file instead of the video.
Credits
This site uses technology from jPlayer and Mozilla Popcorn, and builds on an idea and code developed by Mark Boas and associates at Happyworm.
All videos used are courtesy of BBC An Là and the British Broadcasting Corporation, who retain all rights to them.
Site design and coding by Sealgar Ltd.
Video, audio and transcripts provided by bbc.co.uk/alba.


text:
- Amasan DASG
- Mu Chorpas na Gàidhlig
- Mu Fhaclan bhon t-Sluagh
- Mar a bheirear iomradh
- Eachdraidh
- Faclair Eachdraidheil na Gàidhlig (FEG)
- Sgioba DASG
- Bòrd Comhairleachaidh
- Foillseachaidhean
- Taing
- Dòighean gus cuideachadh
- Dlighe-sgrìobhaidh
- Riaghailtean Cleachdaidh
- Cuir Fios Thugainn
- DASG Launch
- Gairm Index
Lusan a' Bhoglaich
Chunnacas an lus trì-bhileach, air neo mart trì foil. Bhathar a’ gabhail mar chungaidh-leighis. Bhathar ag ràdh mu dhroch bhlas sam bith eile: ‘tha e cho searbh ri sùgh trì-bhilich.’ Bha e na leighis airson an teannachadh-cuim. Nach rannsaich sibh ann am Facal bhon t-Sluagh airson cleachdaidhean rusg bhuidhe nan creag, agus cuach Phàraig?
Dh’fhaodadh sibh an roid a chur gu feum gus cuidhteas fhaotainn de na meanbh-chuileagan. Bha e cuideachd ga ùisneachadh an àite lus-an-leanna, nuair a bhithte a’ dèanamh leann. Tha rannan gan aithris ann an Aithris is Oideas: Traditional Gaelic Rhymes and Games, aig a bheil ceangal ris an roid:
Tha mise ga do bhuain, a roid ruadh rèidh,
An ainm Athair nam buadh, an ainm Mac mo luaidh,
An ainm Spiorad buan Dhè.
Air bhuadh deagh fhear, air bhuadh deagh rèis,
Air bhuadh deagh bhean, air bhuadh deagh bheatha,
Air bhuadh deagh cheum.
Air bhuadh deagh ghaol, air bhuadh deagh leum,
Air bhuadh deagh adhbhar, air bhuadh deagh shaoghal,
Gun bhaoghal gun bheum.
Thathar ag ràdh gu bheil cumhachdan sònraichte aig a’ mhòthan, neo braonan, mar a theirte ris ann am Muile. Spìonaibh le ur làmh chlì e, ann am muilcheann dheis a’ chòta agaibh; snìomhaibh na naoidh freumhaichean ri chèile ann an cumadh chaoich; cuiribh fon teanga e is pògaibh a’ chaileag neo an duine air a bheil spèis agaibh. Bhiodh iad an uair sin dìleas riubh gu bràth! Tha am mòthan math dha chrodh-laoigh cho math ri daoine, agus bha e daonnant’ na shamhla gaoil is maith. Bhon Carmina Gadelica, Vol 2:
Buainidh mis’ am mòthan, an luibh a bheannaich an Dòmhnach. Fhad ’s a ghleidheas mi am mòthan, chan eil beò air thalamh gin a bheir bainne mo bhò bhuam.
Cumaidh nur cuimhne, nuair a bhios sibh a-mach a’ dèanamh geasan, gu bheil lusan is stuthan eile air an cruinneachadh ann an dòigh sònraichte: naoi is trì. Lorg mi geas air leth a-measg òrain Dhonnchaidh Bhàin:
“… Faigh naoi gasan rainich air an gearradh le tuagh, Is trì chnamhan seann duine Air an tarraing a uaigh;”
Gheibh sibh an còrr dheth anns a’ Chorpas, a thuilleadh air fiosrachadh mun mhòthan beannaichte. Gur math a thèid leibh leis na geasan agaibh!
Èistibh ri Sgioba DASG agus mar a dh’aithris iad na rannan seo.
Brùthaibh air a’ cheangal airson tuilleadh fiosrachaidh mun chùrsa Àrainneachd Cànain is Dualchais ann an Stafainn. Cuimhnichibh fios a chur thugainn air Facebook, Twitter, neo gu h-ìseal, leis an eòlas a th’ agaibhse.
Chan eil beachdan rim faotainn airson a’ phuist seo
Na puist mu dheireadh
18 Am Faoilleach 2018
An t-seachdain seo ’s mi a’ cumail orm le faclan mu dheidhinn beathaichean agus a’ sgrìobhadh mu dheidhinn fèidh.
11mh am Faoilleach 2018
Gach madainn bidh mise a’ coiseachd air a’ phàirc a’ faicinn tuilleadh na seachdar pioghaidean air na raointean agus bràigheachan agus tha seo a’ cur nam cuimhne rann a dh’ionnsaich mi bho Àdhamh Ó Broin aig ceann-seachdaine Gàidhlig Earra-Ghàidheil ann an Achadh an Droighinn.
4 Faoilleach 2018
Sgrìobh mi sa bhrath-bhloga a bh’ agam air 9 Màrt an-uiridh mu phròiseact nam bileag an seo aig DASG.
Diardaoin 28mh den Dùbhlachd
’S e seachdain na Nollaig a th’ ann, Nollaig chridheil dhuibh uileadh!


text:
’S e buidheann ùr a chaidh stèidheachadh ann an 2012 a th’ anns anTraditional Arts and Culture Scotland (TRACS), a chaidh a chuir air dòigh gus na h-ealainean ann an Alba a’ riochdachadh. ’S e com-pàirteachas ùr eadar trì fòraman-riochdachaidh a th’ ann - Traditional Music Forum, Scottish Storytelling Forum agus fear ùr air a bheil Traditional Dance Forum of Scotland.
Tha a’ chiad amas aig TRACS CRUTHACHAIL: gus barrachd co-obrachas eadar-ealanach a’ bhrosnachadh thar nan ealain agus thar chànain. Tha na tradiseanan againn a’ riochdachadh fàilteachd agus iomlanachd. Mar sin, thèid ar brosnachadh le na luachan agus na prionnsabalan seo gus leasachadh farsaing a chuir air dòigh.
Tha an dàrna amas EAGRACHAIL: gus goireasan bunaiteach a roinn eadar roinnean a’ bhuidheann mar rianachas agus follaiseachd, gus conaltradh agus adhartachadh èifeachdach fhaighinn airson gnìomhan sna h-ealainean thradiseanta. Adhartaidh sinn ar luchd-ealain, ar fèisean agus ar tradiseanan ionadail airson leasachadh cultarail agus eaconomach.
Tha an treas amas BROSNACHAIL: gus sabaid airson barrachd taic dha na h-ealainean tradiseanta, gus com-pàirtichean a’ thogail le buidhnean eile, le foghlam agus le pàirtean beatha ann an Alba a gheibh leasachadh bho ghoireasan agus gnìomhan tradiseanta.
The TMF is a network of around 80 music organisations supporting Scotland’s vibrant traditional music community.
Chaidh an Fhòram stèidheachadh ann an 1992 gus sgeulachdas a bhrosnachadh agus a’ leasachadh, gu h-àraid an fheadhainn nach biodh comasach na h-ealainean fhaicinn san àbhaist, air sgàth ciorramachd neo bochdainn.
‘S e fòram ùr a th’ anns an FDTA (Traditional Dance Forum of Scotland) gus mothachadh agus inbhe dannsa tradiseanta àrdachadh agus gus an iomadachd a tha ann, cuide ri dannsaichean eile sòisealta ann an Alba, a mholadh.


text:
Roinn Eòrpa agus a ' Na Seulan Nuadh gu sònraichte. Anns na deich bliadhna a dh'fhalbh, a ' Na Seulan Nuadh'S air-loidhne Casino margaidh air spreadh a' stiùireadh na dùthcha gu bhith na chluicheadair as buadhaiche ann an latha an-diugh an t-saoghail, mar sin, bidh sibh a bhith cinnteach a lorg mìorbhaileach Casino làraich a tha a 'gabhail ris a' Bhreatainn airgead. Seo aig USA-Casino-loidhne.com tha sinn air stiùireadh a chur ri chèile liosta de Top 10 loidhne casinoan a tha air mullach a 'gheama aca. Tha iad sin Na Seulan Nuadh casinoan a tha air an deagh stèidheachadh gaming suaicheantasan agus a 'tabhann àrd-chàileachd geamannan, mòr agus àrdachaidhean dreuchd mòr jackpots nach eil ri fhaotainn aig ionadail agad land- stèidhichte air Casino. Agus nach caill a-mach agus sùil a thoirt tro 'as Fheàrr Na Seulan Nuadh Online casinoan'An-diugh!Ma tha thu dèidheil air an Fan of Casino geamannan, a tha a 'coimhead airson earbsach agus as cudromaiche prothaideach loidhne Casino a' cluich air, a 'coimhead nach eil nas fhaide na Siar
Liosta de Top 10 New Zealand Online Casino Sitesciamar a dh 'fheumas còd casino dùblachadh air ipad - luchdachadh a-nuas saor - casino taigh-òsta casino - casino rìoghachd - casino ann am beanntan rìghrean nc - cìs stàite oklahoma air casg a' faighinn casino
Top 10 as Fheàrr Roinn Eòrpa Online casinoan 2018:stèiseanan sgrìonaidh dhrogaichean ro-fhastaichte iomchaidh casino - pechanga casino - casino black jack air-loidhne - casino casino air-loidhne ann an usa - casino air-loidhne a 'cluich airson spòrs - dùbailte casgain shìmplidh casino-latha - casg air casino cìsean ann an oklahoma - taigh-òsta avi agus casino - casino pàirc pestana - seòmar-dannsa casino tràigh hampton - mgm casino air-loidhne - slot casino air-loidhne - mar a bhuannaicheas tu aig innealan slot casino indìona - saor-airgid casino gun ghàradh - gèam casino saor an-asgaidh - baraasan casino gun airgead a-mhàin - casgain casino air-loidhne - casino agus sgiobannan - a h-uile casino no bonus deposit - chumas casino - poker video gèam casino an-asgaidh - gearradh-criomagan casino - cluicheadair cluiche air-loidhne le cluicheadairean
LOIDHNE casinoan a ghabhas ri cluicheadairean bho New Zealand
Le iomairt air-loidhne a bhith gu tur laghail ann an Na Seulan Nuadh, Air-loidhne cluicheadairean a 'fuireach ann an dùthaich a' cur fàilte agus a 'gabhail ris aig cha mhòr a h-uile Na Seulan Nuadh Casino air an lìon. Ach, bha mòran b 'fheàrr a thaghadh casinoan stèidhichte taobh a-staigh Na Seulan Nuadh fhèin seach an fheadhainn a tha stèidhichte thall thairis mar thoradh air an socair bhith a 'cleachdadh airgead Bhreatainn. Mar sin, nuair a cluicheadairean roghnachadh a tharraing aca buannachd bho 'chasino làraich eil call air a dhèanamh air sgàth airgead iomlaid cìsean. Gu fortanach dhut, an eadar-lìon a tha gu litireil sgeadachadh le deagh-rèir coltais geallaichean a h-uile duine a 'tairgsinn an cuid geamannan air leth airson ur fearas-chuideachd. USA-Casino-loidhne.com suas gu ceann-latha a 'tairgsinn liosta as fheàrr loidhne casinoan Anns a’ Na Seulan Nuadh. Tha ar liosta iomlan a tha air a dheagh uidheamachadh le Casino lèirmheasan a chaidh a sgrìobhadh le cuid de ar mullach eòlaichean ann an igaming gnìomhachas an dèidh a bhith deuchainn mionaideach stèidhichte air caochladh gaming slatan-tomhais.
As fheàrr a lorg Sealan Nuadh-LOIDHNE casinoan
Tha an roghainn air-loidhne Na Seulan Nuadh casinoan tha a 'mhòr agus faodaidh ea bhith air leth mòr ann airson luchd-tòiseachaidh a thuilleadh eòlach Casino gheama cluicheadairean. 'S e seo far a bheil USA-Casino-loidhne.com a 'tighinn ann, Chaidh an làrach a dhealbh gus do chuideachadh luchd-ceannach a lorg dè tha iad a' sireadh. Mar sin, co-dhiù a tha sibh òg no sean, beartach no bochd thu cinnteach gum bi e comasach a lorg mòr Casino làrach a choileanas ur stoidhle agus a 'bhuidseit. A bharrachd air sin, chan ann a-mhàin a bhios sinn a bhith comasach air cuideachadh a thoirt dhut as fheàrr a lorg casinoan air-loidhne, ach bidh sinn cuideachd a 'sealltainn seirbheis as fheàrr a làithreach bònas a 'tabhann gach Casino a' tabhann. Air a shon sin, an roghainn a tha aon a thaghadh 'S e tur leatsa! USA-Casino-loidhne.com cha tèid a 'cur an co-dhiù beagan uairean a tha thu airson a thaghadh an làrach, ach a-mhàin ag amas air frithealadh mar treòir.
TOP TIPS airson Finding as fheàrr Sealan Nuadh-LOIDHNE Casino
Bùth timcheall mus bhith a 'dèanamh co-dhùnadh.
Thoir sùil air cuid de Casino làraich lèirmheasan agus measadh a dhèanamh air nithean matha is dona gus co-dhùnadh ma tha na làraichean a tha thu a browsing tha ceart dhut.
Thoir sùil aig le duais, sanasachd air an tairgse agus dìlseachd sgeamaichean air an làraich.
Dèan cinnteach gu bheil na làraich air an Sterling a 'gabhail ris a sheachnadh call ann prothaidean.
Leugh suas air na riaghailtean nan Geamannan ma tha thu ùr air-loidhne mar iomairt uaireannan riaghailtean eadar-dhealaichte air sgàth eadar-dhealachaidhean anns a 'gheama.
Cluich an làraich an-asgaidh geamannan mus logas tu a-suas ri fhaicinn ma thogras tu càileachd, cuspairean agus payouts.
New Zealand Casino Roghainnean pàighidh
A bharrachd air a 'toirt cothrom Na Seulan Nuadh cluicheadairean gus clàradh agus a 'tabhann gheamannan ann Bhreatainn notaichean, tha e cuideachd cudromach airson Casino làraich a' tabhann raon farsaing de Na Seulan Nuadh pàigheadh airson roghainnean ann an òrdugh iad a dh'iarraidh mullach air suidheachadh sam bith de ar liosta duilleagan. Cha bu chòir dìreach casinoan leig cluicheadairean tasgadh airgid agus buannachd, a tharraing air ais le mòr cairtean creideis mar Visa agus Mastercard, ach feumaidh iad cuideachd a 'tabhann grunn goireasach air-loidhne pàigheadh dhòighean leithid NETeller agus Moneybookers. Nithean casinoan fiù 's a' tabhann le duais do chluicheadairean a 'cleachdadh seo eileagtronaigeach wallets a mhaoineachadh cunntasan aca, mar sin tha an seo bàillidh gum bu chòir dhuibh teagamh thoiribh an aire nuair a tha a' co-dhùnadh an dòigh pàighidh a tha thu a 'dol a chleachdadh.
As Fheàrr New Zealand casinoan
Top Na Seulan Nuadh casinoan chan ann a mhàin a 'tabhann geamannan a tha playable le Bhreatainn notaichean ach gu tric cuideachd a' tabhann taic a bharrachd airson roghainnean Na Seulan Nuadh cluicheadairean ann an riochd beò air-loidhne cabadaich, post-d a thuilleadh air toll-àireamhan-fòn an-asgaidh. Uime sin, is urrainn dhut an-còmhnaidh a 'togail a' fòn agus a 'dèanamh an-asgaidh gairm, leig iad às goirid air teachdaireachd aca ann a chaidh a thogail cabadaich iarrtais no cuir iad fada post-dealain ma tha thu a' tachairt gu bheil ceist mu dheidhinn cuid de na cumhachan agus cùmhnantan air an làraich a tha, a ùr bònas tairgse, a 'brosnachadh no an t-slighe a phàigheadh.
Le Àrd-càileachd geamannan 'Flash a tha fiù' s ri fhaighinn air -làimhe, Sùbailte pàigheadh roghainnean, top-na-h-loidhne agus taic luchd-cleachdaidh le duais mhòr a bhith cudromach ann a bhith a 'chluicheadair iGambling eòlas; aon urrainn misneachail ag ràdh gu bheil an Na Seulan Nuadh'S tric ùrachadh làraich bheil e uile. Log a-steach suas a-nis aig aon de na prìomh Na Seulan Nuadh casinoan ann ar toplist agus a 'tòiseachadh a' gabhail tlachd mòr air cuid de na sochairean a tha iad a 'tabhann!
Clàr-innse
- 1 Top 10 as Fheàrr Roinn Eòrpa Online casinoan 2018:
- 2 Top 10 as Fheàrr Stàitean Aonaichte Online casinoan 2018:


text:
- TIOTAL
- A' coimhead taobh Rathad Allt a' Mhuilinn, Inbhir Nis, 1970an
- EXTERNAL ID
- HC_PLANNING_04_041_0289
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- LINN
- 1970an
- CRUTHADAIR
- T. Kenneth MacKenzie
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Roinn Dealbhaidh Chomhairle na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 14928
- KEYWORDS
- Eastgate
Eastgate Centre
shopping centres
shopping malls
malls
Tha an sealladh seo a' coimhead taobh Rathad Allt a' Mhuilinn, agus sgìre a' Chrùin air a' chnoc air a' chùlaibh. Chaidh an dealbh-camara a thogail mus deach Ionad Bhùithean Geata an Ear agus mòr-bhùth Safeway (an-diugh Morrisons) a thogail.
Aig aon àm, tha e coltach gur e Geata an Ear a bh' air an rathad gu lèir o mhullach Bhràighe Stìophain gu ruig mullach Sràid na Drochaid. Às dèidh sin, thàinig an ceann an iar gu bhith an t-Sràid Àrd agus an còrr Sràid Petty, ainm a sheas gu 'n dàrna leth den naoidheamh linn deug.
Chaidh taobh a tuath a' Gheata an Ear a leagail ann an 1971 agus chaidh rathad ùr a chàradh ann ochd bliadhna às dèidh siud. Bha làrach an t-seann rathaid air a bhith na phrìomh-shlighe a-steach don bhaile fad mu shia ceud bliadhna. Ach thionndaidh an rathad ùr gu teann don deas ach an coinnicheadh e rathad a' Chrùin agus mar sin bha slighe an t-seann rathaid air chall.


text:
- TIOTAL
- Factaraidh an Liomanaid, A' Chananaich
- EXTERNAL ID
- ROMGH_PA_94_225
- ÀITE
- A' Chananaich
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Ros Mhaircnidh
- LINN
- 1880an; 1890an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Taigh Ghroam
- AITHNEACHADH MAOINE
- 39270
- KEYWORDS
- deoch bhog
factaraidhean
liomanaid
lemonade
Dealbh-camara anns am faicear luchd-obrach o fhactaraidh an liomanaid, am 'Fortrose Aeriated Water Works', 's iad nan seasamh taobh a-staigh an fhactaraidh a bha le Seumas Reid & Co. Chithear Iain Grannd air an làimh chlì agus Seòras Knight an treas duine bhon deas.
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach. Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Groam House Museum


text:
Casg gu feum, a rèir nam poileas
Gheàrr casg-aoigheachd meadhan-oidhche do chlubaichean faisg air an dàrna cuid de dh'fhòirneart ann an aon bhaile air a' Ghàidhealtachd, a rèir nam poileas.
Chaidh an casg a chur an sàs ann an Inbhir Nis agus Inbhir Theòrsa ann an 2003 gus smachd na b' fheàrr a chumail air meadhan nam bailtean sin.
Tha Comhairle na Gàidhealtachd a' dèanamh ath-sgrùdaidh air a' phoileasaidh a-nis.
Canaidh cuid gur e cùis-mhagaidh a th' anns a' chasg, ach tha na poilis airson a chumail.
Fòirneart
Chuir Poilis a' Chinn a Tuath freagairt chun na Comhairle ag ràdh gun deach buaireadh agus mì-rian sìos còrr air 30% ann an Inbhir Nis agus faisg air 46% ann an Inbhir Theòrsa bho 2003.
Thuirt 36 freagairt a fhuair Comhairle na Gàidhealtachd gum bu chòir cur às dhan chasg no gum bu chòir atharrachadh. Bha 13 freagairt ag ràdh gum bu chòir a chumail.
Mhol oifigearan do Bhòrd Ceadachd na Gàidhealtachd gun beachdachadh air na freagairtean gus am bi coinneamh shònraichte aca air an 29mh dhen Damhair.