text:
Aois Criost, ocht c-céd a sé décc.
An cethramhadh bliadhain fichet d'Aodh.
Airbhertach Cille Dara.
& Dioma, mac Fianghusa, abb Rossa Cré, d'écc.
Mac Lachtna, tigerna Ciarraighe Luachra, d'ég.
Iomairecc Ratha Fearadh ria
p.428t-toiseachaibh Ua m-Briúin, Diarmuid, mac Tomaltaigh, & Maol Cothaigh, mac Fogartaich, for tigherna Ua Maine, Cathal, mac Murchadha, occ Dealbhna Nuadhat, eitir Suca & Sionainn, airm a t-torchair Cathal, & araile saerchlanna imaille fris.
Iomaireacc eitir Ultaibh féisin, in ro marbhadh Caireall, mac Fiachna, ri Uladh, la Muireadhach mac Eachdhach.
Diarmaid, abb Iae Coluim Cille, do dhul i n-Albain.
Aois Criost, ocht c-céd a seacht décc.
Reachtabhra ua Muichtighern, eagnaidh & abb Imleacha Iubhair.
Muireadhach, mac Crunnmhaoil, abb Dísirt T' Ernócc.
Crunnmhael, mac Ailella, comharba Cianáin Doimh Liacc.
Laisrén Chille Dara.
Crundmael Tighe Munda.
& Condmhach ua Cathail, egnaidh Cluana Ferta Brénainn, d'ég.
Fásucchadh criche Cualann & Laighin go Glend Dá Locha, lasin righ, la h-Aodh Oirdnidhe.
Iomaireacc etir Cenel Conaill & Cenel n-Eoghain, in ro marbadh Maol Bresail, mac Murchadha, tighearna Ceneoil c-Conaill, la Murchadh mac Mael Dúin.
Cathal, mac Dunlaing, tigherna Ua c-Ceinnsealaigh, d'écc.
Conghalach, mac Ferghaile, tigherna Fer c-Cúl, d'ég.
Iar m-beith cúig bliadhna fichet i n-airdrighe na h-Ereann d'Aodh Oirdnidhe, mac Néill Frasaigh, at-bath ag Ath Dá Fearta, i Muigh Conaille, iar m-buaidh n-aithrighe.
Airtri, mac Conchobhair, co scrín Patraicc do dhol h-i c-Connachtaibh.
Indreadh Laighen la h-Aedh n-Oirdnidhe .i. Tír Chualand go Glend Dá Lacha.
Aois Criost, ocht c-céd a h-ocht décc.
An chéd-bhliadain do Chonchobhar, mac Donnchadha, mic Domhnaill, ós Erinn h-i righe.
Mael Tuile, abb Bendchair.
p.430
Crundmhael, mac Odhrain, abb Cluana h-Ioraird.
& Dálach, mac Congusa, comharba Cianáin Doimh Liacc, d'écc.
Sloighedh la Murchadh, mac Maoile Dúin, do Druim Indech go n-Uibh Néill an Tuaisceirt immaille fris. Táinic Conchobhar, righ Ereann, co n-Uibh Néill an Deisceirt andes, & co Laighnibh don leith oile, & iar rochtain co h-aon-mhaighin dóibh táinic, do mhiorbhailibh Dé, go ro sgarsat fri aroile an tan-sin gan fhuiliucchadh gan foirdheargadh ó neach díbh for aroile.
Aois Criost, ocht c-céd a naoi décc.
An dara bliadhain do Chonchobhar.
Cenn Faoladh, mac Ruamain, scribhneóir, epscop, angcoire, & abb Atha Truim
& Flann Dairinsi d'écc.
Orgain Edair la Gallaibh, & broid mhór do mhnáibh do bhreith leo.
Orgain Becc-Ereann, & Dairinsi Caomháin leo doridhisi
Slóigheadh la Conchubhar, mac Donnchadha, co h-Ardachaidh Sleibhe Fuait, go ro fásaighedh na h-Airthera uile lais go riacht Eamhain Macha.
Aois Criost, ocht c-céd a fiche.
An treas bhliadhain do Chonchobhar.
Mac Riaghail ua Maglena, scribhneóir, epscop, & abb Biorair.
Laithbheartach, mac Aenghasa, epscop, Cluana Ferta Brenainn.
Eocha ua Tuathail, angcoire, epscop, & abb Lughmhaidh.
Olcobhar, mac Cummusccaigh, abb Cluana Fearta Brénoinn.
Forbhasach, abb Achaidh Bó Cainnigh.
& Aildeabhair Cille Manach, d'écc.
Slóighedh la Murchadh, mac Maoile Dúin, co b-Fhearaibh ind Fochla imme, co ráinic Ard m-Breacáin. Ro elaidhseat iaramh Fir Bregh & Síol Aodha Sláine cuige, co ro ghiallsat dó acc Druim Ferghasa.
Cumasccach, mac
p.432Tuathail, tighearna Airde Ciannachta, do mharbhadh la Murchadh.
Raoinedh for Fhiora Airde Ciannachta, h-i cath Cairn Conáin, ria c-Comasccach, mac Conghalaigh, in ro marbhadh Eodhos, mac Tighearnaigh, & sochaidhe oile araon ris.
Raoinedh ria n-Aoibh Garbhan & Cuircne for Delbhnae.
Orgain Insi Doimhle, & Corcaighe la Gallaibh.
Aois Criost, ocht c-céd fiche a h-aon.
An cethramhadh bliadhain do Chonchobhar.
Diarmait, mac Donnchadha, abb Roiss Each.
Dubh Dá Chrioch, mac Maoile Tuile, abb Chille Achaidh.
Muiredhach, mac Ceallaigh, abb Chille Dara.
Seachnusach Locha Cendin, epscop & ancoiri.
Cu Caech, abb Cluana h-Uamha.
Forbhasach, comharba Bairre Corcaighe.
Sealbhach Inis Pích.
& Conghal, mac lorghalaigh, prioir Cluana Mic Nois d'ég.
Fineachta, mac Badhbhchadha, tighearna na n-Déisi, d'ég.
Fearghal, mac Catharnaicc, tigherna Loca Riach, d'écc.
Conaing, mac Congail, tighearna, Teathbha, d'ég.
Aithrigheadh Murchadha, mic Maoile Dúin, la Niall Caille, mac Aedha Oirdnidhe, la Cenel n-Eoghain.
p.434
Aois Criost, ocht c-céd fiche a dó.
An cúicceadh bliadhain do Chonchubhar 'san righe.
Muireadhach, mac Ceallaigh, comharba Conlaedh d'écc.
Orgain Beannchair la Gallaibh, & cosccradh a derthaighe, & relcci Comhghaill do chrothadh as an sgrín ina rabhsat, amhail ro thairngir Comghall féisin, dia n-ebairt:
- Bidh fír, fír,
do dheoin áirdrigh na rígh,
Berthor mo cnámha gan crón,
ó Bheandchuir bagha do Eantrobh.
Niall, mac Feargusa, tighearna Ua Forannáin, d'écc.
Iomaireacc Fionnabhrach eitir Fhiora Tethbha féisin, in ro marbhadh Aodh, mac Foghartaigh, & aroile sochaidhe.
Eochaidh, mac Bresail, tigherna Dail Araidhe an Tuaisceirt, do mharbhadh la a mhuintir féisin.
Spealán, mac Sloighedhaigh, tigherna Conailli Muirtheimhne, d'écc.
Tighearnach, mac Cathmogha, tigherna Aidhne
& Fionnaccán, mac Cosccraigh, tigherna Breaghmhaine, d'ég.
Lex Pátraicc for Mumhain la Felim, mac Criomhthainn, & la h-Airtri, mac Conchobhair, .i. epscop Arda Macha.
Aois Criost, ocht c-céd fiche a trí.
An seiseadh bliadhain do Chonchubhar.
Cuana Lughmhaidh, eagnaidh & epscop.
Diarmuid ua Aodha Róin, angcoire & dochtuir derscaighthe esidhe.
Cuimnech, abb Fionnghlaisi.
Aodhan, abb Tamhlachta Maele Ruain.
Suibhne, mac Fergasa, abb Dúin Lethglaisi, angcoiri, & epscop.
Flannabhra, abb Maighe Bile.
Colman mac Ailealla, abb Slaine & ecclas oile archéna isin f-Frainc & i n-Erinn.
Mael Rubha, angcoire, epscop &
p.436abb Aird Breacáin.
Flann, mac Foircheallaigh, abb Lis Móir, d'écc.
Fearghal, mac Cathrandaigh, tighearna Locha Riach d'ég.
Aengus mac Maoile Dúin, tigherna Locha Gabhar, d'écc.
Blathmac, mac Flainn, do ghabháil coróna mairtir, uair do marbhadh-somh la Galloibh i nh-I Coluim Cille.
Dún Da Lethghlais d'orgain la Galloibh..
Losccadh Maighe Bile cona dearthaigibh leo bheós.
& orgain Insi Doimhle.
Roinedh i Muighinis ria n-Ultoibh for Ghallaibh, du in ro marbhadh sochaidhe,
Raoineadh ria n-Gallaibh for Osraighibh.
Mael Bresail, mac Oilella Cobha, tighearna Dail Araidhe, d'écc.
Aois Criost, ocht c-céd fiche a cethair.
An seachtmhadh bliadhain do Chonchobhar.
Clemens epscop, abb Cluana h-Ioraird.
Ruthmael, epscop abb Cluana Ferta Brénainn, d'écc.
Condmhach, mac Saerghusa, abb Ruis Ailithir.
Baethlocha, abb Biorair, d'écc.
Maol Dúin, mac Gormghaili, tigherna Ua Méth, d'écc i c-cléircheacht.
Diarmuid, mac Neill, tigherna Deisceirt Bregh.
Niall, mac Diarmada, tigherna Midhe, d'écc.
Art, mac Diarmada, tigherna Teathbha do mharbhadh.
Losccadh Dealbhna Bethra la Feidhlimidh, mac Criomhthainn.
Léx Pattraicc for Teoraibh Connachtaibh la h-Airtri, mac Concobhair, .i. epscop Arda Macha.
Aois Criost, ocht c-céd fiche a cúig.
An t-ochtmhadh bliadhain do Chonchobhar.
Echtgus, comharba Maeile Ruain Tamhlachta, d'écc.
Abnier, abb Cille h-Achaidh, d'écc.
Maonach, mac Crunnmhaoil, prióir Fer Rois, d'écc.
Sárughadh Eoghain Mainistreach im phriomhaidecht Arda Macha, dia rochuir Cumusccach, mac Cathail, tigherna Airghiall este cco h-aimhdheonach é, & ro chuir Airtrí, mac Conchobhair (mac máthar esidhe do Cumusccach) ina ionadh.
Eoghan imorro, fer leighinn Mainistreach, do-righne an rann-so, dia ro chuir a psailm-chettlaigh d'accalaimh Néill Chaille, ar ba h-eisiumh rob anmchara do
p.438Niall, im chomharbus Pádraicc do chosnamh dhó, óir ro ba nertmhar-somh .i. Niall i nd-Ultoibh:
- Abair ré Niall ni madha,
guth Eoghain, mic Anmchadha,
Ni biodh 'san righe i rabha,
munab abb a anmchara.
Is é tra a chomair, tionóilidh Niall a shlógha .i. Conaill & Eoghain. Tionóilidh Cumusccach, tigherna Airghiall, & Muireadhach, mac Eathach, tigherna Ua Eathach Uladh, Airghialla & Ulaidh, & fearthair cath crodha etorra, .i. cath Leithe Caim, h-i Maigh Enir. As do thairngire in catha sin ro thiorchan Da Chiarócc .i. naomh a h-Airiccul:
- Lethi Cam,
do faethsat mór n-gerat ann,
Tarrustar occ Leith Luin
cidh cian, cidh cuin is cidh mall.
As do thairngire an chatha cédna ad-bert Becc mac Dé:
- Leithe Cam,
con-ricfad dias amhnus ann,
Bidh ri Eoghan ar Eoghan,
ard an gleóghal bhias and.
Ro comhailleadh samhlaidh, ar do mheabhaidh for bhuidhnibh Ailigh ria n-Airghiallaibh isin dá lá toisigh, an treas lá imorro, dia t-táinic Niall féisin isin cath oc Leithi Luin h-i c-comhfoccus Leithi Caim ro meabhaidh for Airgiallaibh, & ro díóthaighit, & ro lenta co Craibh Caille, ós Callainn, fri h-Ard Macha aniar, & ro mheabhaidh an cath for Ulltoibh & Airghiallaibh, & ro ladh a n-ár. Ro marbhadh ann Cumusccach & Conghalach, dá mac Cathail, & araile saorchlanna do Airghiallaibh.
Ro ghabh iaromh Eoghan Mainisttreach ardcomharbus Pádraicc fri ré naoi m-bliadhan iar sin tré neart Neill Chaille, & c.
Senoir do mhuintir Arda Macha at-bert iar n-ár Airghiall h-i c-cath Léithi Caim:
p.440
- Ní ma ruccsam ar m-báire,
ní má lodmar sech Léire,
ní mar ggabhsam Eoghan
sech cech n-deoraidh i nd-Ere.
Ríoghdhál occ Biorrae etir Conchubhar, mac Donnchadha, rí Ereann, & Fedhlimidh. .i mac Criomhthainn, rí Mumhan.
Flaithemh, mac Donnghalaigh, tigherna an Fhochla, do mharbhadh.
Corbmac, mac Domhnaill, tigherna na n-Déisi, d'écc.
Luscca do orgain la Gallaibh.
Flannghas, mac Loingsigh, abb Arda Macha, d'écc.
Coscradh aonaigh Taillten for Gailengaibh, la Conchobhar, mac Donnchadha, dia ro marbhadh sochaidhe.
Coscradh aonaigh Colmain la Muiredhach for Laighnibh Deasgabhair dú in ro marbhadh íle.
Coscradh Dunaidh Laighean i n-Druim la Geintibh, du in ro marbhadh Conaing, mac Con Congelt, tigherna na f-Forthuath co sochaidhibh ile.


c: text/html

text:
IS annsin ro gab treabhlaid & aimhnerte cuirp eisidhe, & ro airiltnigh tréna dhegháirilledh go f- faccaidh sé aingle nimhe ina fiadhnaisi & co f-facaidh fís ann; ocus as h- í-so físi ro forchanadh-somh gomadh gresadh h- é i m- breithir n- Dé d' foircetal, uair roba cinnte lais bás d' faghbhail & ní fidir cuin fogebadh, amal at-bert Crist:
Matt. 25:13Frithairidh, uair ní fedabair an lá no an uair i n- gebthar lamh foraibh. Ocus as triasan fis-sin do fuair-siumh cudhnodh & tinnisniuccudh a mhainistrech do chumhdach ocus a h- orduccudh o foircetlaibh riaghaltaibh. Ro baí immorro mainistir aoibhinn ann, & sí cumdaighthi i c- coicrích na cailledh ocus an mhara i n- araile longport ann, & rob é a ainm 'san m- bérla, Cnomberbrug .i. cathair dianid ainm Cnobere; & ro tuillestair
p.390dano ri na cennaithche-sin .i. Anna, ocus an lucht socenelach ele robhadar 'san chathraigh-sin iarttain.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
18 an t-Iuchar
'S e 18 an t-Iuchar an 199mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (200mh ann am bliadhna-leum). Tha 166 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.
Susbaint
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 1853 - Hendrik Lorentz ann an Arnhem. Fiosaigiche às na Tìrean Ìsle.
- 1883 - Julián Trujillo Largacha, ann am Bogotá. Neach-poileataigs à Coloimbia.
- 1883 - José María Rojas Garrido, ann an Bogotá. Neach-poileataigs à Coloimbia.
- 1918 - Nelson Mandela, Neach-poileataigs à Afraga a Deas.
- 1921 - John Glenn, ann an Cambridge, Ohio. Saighdear, paidhleat, speuradair agus neach-poileataigs às na Stàitean Aonaichte.
- 1937 - Roald Hoffmann, ann an Złoczów. Ceimigear às na Stàitean Aonaichte.
- 1937 - Hunter S. Thompson, ann an Lewisville (Kentucky). Sgrìobhadair agus fear-aithris às na Stàitean Aonaichte.
- 1938 - Paul Verhoeven, ann an Amsterdam. Stiùiriche nam fiolm às na Tìrean Ìsle.
- 1948 - Hartmut Michel, ann an Ludwigsburg. Ceimigear às a' Ghearmailt.
- 1981 - Michiel Huisman, ann an Amstelveen. Actair às na Tìrean Ìsle.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1817 - Jane Austen, sgrìobhadair Sasannach.
- 1921 - Emil Knoevenagel, ann am Berlin. Ceimigear às a' Ghearmailt.


text:
Tarbolton
'S e baile ann an Comhairle Shiorrachd Àir a Deas a tha ann an Tarbolton. Tha e suidhichte mu 7 mìltean air àird an ear-thuath Inbhir Àir agus mu 4 mìltean iar air Machlainn. 'S e seo na co-chomharran aige: 55° 30′ 46.13″ Tuath agus 4° 29′ 12.47″ Iar.
Anns a' bhliadhna 2001 bha 1,713 duine a' fuireach an seo. [1]
Tha am baile ainmeil airson am Bachelors Club, far an robh Raibeart Burns gu math tric.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Iomraidhean nam mapaichean airson comharradh-clèithe: NS4299127149


text:
14 an Dùbhlachd
'S e 14 an Dùbhlachd an 348mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (349mh ann am bliadhna-leum). Tha 17 làithean air fhàgail gus deireadh na bliadhna.
Susbaint
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- 872 - Chaidh Pàpa Iain VIII a thaghadh mar phàpa.
- 1819 - Inbhe stàite do dh'Alabama.
- 1911 - Ràinig Roald Amundsen am Mùl Deas a' chiad turas a-riamh.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 1787 - Joaquín Mosquera, ann am Popayán. Neach-poileataigs à Coloimbia.
- 1825 - Ezequiel Hurtado, ann an Silvia. Neach-poileataigs à Coloimbia.
- 1895 - Seòras VI, rìgh anns an Rìoghachd Aonaichte.
- 1938 - Leonardo Boff, ann an Concórdia (Santa Catarina). Sagart, feallsanaiche agus diadhair à Braisil.
- 1956 - Linda Fabiani, neach-poileataigs Albannach.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1542 - Rìgh Seumas V Alba (rugadh 1512).
- 1799 - George Washington, ciad cheann-suidhe nan Stàitean Aonaichte.
- 1860 - George Hamilton-Gordon, Prìomh-mhinistear na Rìoghachd Aonaichte.
- 1947 - Stanley Baldwin, Prìomh-mhinistear Bhreatainn.
- 2013 - Peadar Ó Tuathail, ann an Lunnainn. Actair à Èirinn.


text:
Na Goill
Is docha tha thu lorg gall
Tha diofar ciallan aig am facal no an t-ainm Gall aig ìre atharraichte de dh'eachdraidh. Tha e an còmhnaidh air a chleachdadh ri neach, air a no le sluagh 'Goill', nach eil Gàidhealach. Aig aon àm 'se gall an t-ainm a bh' aig na Gàidheil ri na Lochlannaich agus mar sin 'se Innse Gall a th' againn fhathast air na h-Eileanan an Iar oir b' àbhaist gun robh iad uile fo smachd an t-sluagh ud fiù 's ged a bhitheadh Innse Gaidheal nas fìor mar ainm san latha an diugh. Anns na linntean an dèidh do na Gàidheil cumhachd fhaighinn air na Lochlannaich an Alba thoisich Gall bhith air a chleachdadh airson na h-Albannaich a bhitheadh a bruidhinn an t-seòrsa Beurla ris an canar A' Bheurla Ghallda agus 'se a Ghalldachd a bha againn air am pàirt de dh'Alba far an lorgadh tu iad.


text:
Arauca (baile)
'S e baile ann an Coloimbia[1] agus prìomh-bhaile na roinn Arauca[2] a th' ann Arauca, neo La Villa de Santa Barbara de Arauca (Baile Naoimh Bharbail dhe Arauca). Tha e suidhichte 746km air falbh bho Bhogotá.[3] dìreach air na crìochan leis A' Bheiniseala. Bha àireamh-sluaigh dhe 75,557 aig a' bhaile fhèin ann an 2005, a-rèir a’ chunntas-sluaigh mu dheireadh[4] gan sgaoileadh air 23,818km.[5] 'S e Arauca an 64mh baile as motha na dùthcha.[6] Chaidh am baile a steidheachadh ann an 1780.
Susbaint
Freumhan an Ainm[deasaich | deasaich an tùs]
Mar a b'àbhaist ann an Aimearaga, chruthachadh na Spàinntich ainmean-àite le freumhan anns na creideamhan aca neo mar chuimhne air àiteachan agus daoine ainmeil thall anns an Spàinn: m.e. Sante Fe de Bogotá, San Bonifacio de Ibagué agus Santiago de Cali. Mar sin, fhuair am baile an t-ainm aige oir chaidh e a steidheachadh air an latha Naomh Barbail.[7] 'S ann às na Arauca, tuath Tùsanach a bha nan tàmh anns an sgìre seo o shin,a thàinig ainm a' bhaile agus na roinne.[8] 'S e Arawak a bh'ann na Arauca.
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Ann an 1816 chleachd Simón Bolívar an t-àite far a bheil am baile an latha an-diugh airson saighdearan a fhàstadh is an dùthaich a riaghladh, leis gu robh e air an s-slighe eadar A' Bheiniseala agus Colombia.' S e clachan beag dhe Tùsanaich Arawak a bh'ann Arauca fhathast ann an 1870 nuair a ràinig an sagart Caitligeach Juan Isidro Daboín, a bha na bhall a' Chomainn Iosaid. Steidhich esan eaglais bheag.
Ann an 1899, aig àm Cogadh na Mìle Làithean chaill am baile dha feachdan A' Bheiniseala.le taic bho na Libearalaich a bha a' sabaid an aghaidh na Tòraidhean. Ghairm Humberto Gómez agus Arévalo Cedeño poblachd neo-eisimeileachd ann an Arauca ann an 1916. Cha do mhair an ar-a-mach sin mòran ùine, ach sheall e dìreach cho dona 's a bha an droch làimhseachadh a fhuaireadh Arauca is an roinn aige bhon Riaghaltas ann am Bogotá.
Fad na 1050an fhuaireadh na reubaltaich Libearalach làn taic ann an Arauca is iad a' sabaid ann an cogadh fhuilteach neo-fhoirmeil an aghaidh a' Phàirtidh Tòraidh ris an canar an t-ainneart. Nochd na Reublataich ELN ann an 1968 agus FARC ann an 1969 is am baile fhathast fo bhuaidh iomadh bhuidhne armachd, gu seachd àraidh na làimh dheis. Thoisich gnìomhachas a' Pheatroil ann an 1983.
Sluagh a' bhaile[deasaich | deasaich an tùs]
Ged a tha 75,557 nan tàmh anns a' bhaile, chan eil ach 12,923 dhuibh a' fuireach anns na sgìrean dùthchasail am broinn crìochan a' bhaile.. Tha fearrann na dùthcha sin ga roinn eadar na bailtean (Spàinntis: municipios) agus le sin tha gach clachan agus croit fo stiùireadh baile air choireigin.[9] Air adhbharan trioblaidean poiliteagach air an dùthaich, tha a' mhòr-chuid dhe na daoine anns gach uile baile a-nis a' fuireach anns na bailtean fhèin, is na daoine a' fàgail na sgìrean dùthchasail.
Taobh chinnidh, ' s e daoine geala a th'ann a' mhòr-chuid dhe na daoine ann an Arauca (is mòran dhuibh mestizos), le 1% dhe Tùsanaich agus 3,2% dhe daoine le freumhan ann an Afraga. ' S urrainn dhan 87.9% dhe na daoine ann an Arauca leughadh agus sgrìobhadh. A tuilleadh air sin, chan eil fòn aig an taigh ach ann an 38,2% dhe na dachannan.[10]
Fèisean[deasaich | deasaich an tùs]
Thathar a’ cumail am iomadach seòrsa dhe fhèis ann an Arauca. Chithear fèilltean caitligeach, leis gur e dùthaich le mòr-chuid chaitligeach a th’ann fhathast,[11] fèisean na stàite agus tachartasan ionadail a sheallas cho làidir ‘s tha beairteas cultarail na dùthcha.
- Fèis an Neo-eisimeileachd: 20mh An t-Iuchar.
Oilthighean[deasaich | deasaich an tùs]
Daoine Ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
Manuel María Ramírez Fortoul: Ceann-suidhe na dùthcha ann an 1877.
Ceanglaichean A-mach[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Dùthchannan aig SMO
- ↑ Encyclopedia Britannica
- ↑ Invias
- ↑ Figearan Oifis a' Chunntas-sluaigh
- ↑ Encyclopédie Larousse
- ↑ Bailtean as motha na dùthcha
- ↑ Saint Barbara
- ↑ Fiosrachadh a'Chomhairle
- ↑ Cololmbia Virtual
- ↑ Bileag fhiosrachaidh DANE
- ↑ Country Studies: Colombia
Arauca • Armenia • Barranquilla • Bogotá • Bucaramanga • Cartagena • Cali • Cúcuta • Florencia • Ibagué • Inírida • Leticia • Manizales • Medellín • Mocoa • Montería • Mitú • Neiva • Pasto • Pereira • Popayán • Puerto Carreño • Quibdó • Riohacha • San Andrés • San José del Guaviare • Santa Marta • Sincelejo • Tunja • Valledupar • Villavicencio • Yopal


text:
Hello a h-uile duine,
Dìreach ag iarraidh a dhèanamh luath writeup mu dè na feartan a tha air a phlanadh airson na bliadhna a tha romhainn:
- Backend sreang neach-deasachaidh – 'S e am feart seo mu dheidhinn 80% deiseil a-nis, leigeil leat fhaicinn strings chur a-steach gus an stòr-dàta agus a 'seinn cuid de na gnìomhan air an fheadhainn. Rudan a tha a-nis gu math cruaidh leithid 'toirt air falbh a h-uile eadar-theangachaidhean bho aon eadar-theangair bi Snap. Am feart seo thathar a 'sùileachadh airson release ann am beagan sheachdainean.
- Taic airson widgets ann luchdadh suas eòlaire – custom widget sgrìobhadairean air a bhith a 'gearan (agus ceart mar sin) mu dheidhinn gu bheil na feachdan a leasachadh reinstall na widgets. Tha an làrach bhunaiteach a 'bheachd a bhith a' leigeil le cuid de na faidhlichean a 'fuireach an sin agus a' seachnadh gu bheil fhasa. Dh'fhaodadh seo cuideachd Fosgail suas an roghainn a luchdachadh a-nuas widget eòlaire a bheir cothrom dhuinn a thoirt seachad barrachd roghainn widgets gun inflating an plugan meud an fhaidhle.
- Phobaill sreang neach-deasachaidh – bidh seo a chruthachadh cuid de goireasan eadar-aghaidh gus na teudan air an duilleag, ged nach robh “WYSIWYG” Leigidh cuid na b 'fheàrr sruth-obrach, mhòr-chuid a thaobh deasachadh meta agus strings eile falaichte strings, le cuid fhortan, Ajax eadar-theangachaidhean Cuideachd, bidh editable dèidh seo ùrachadh. Tha am fear seo a 'gabhail beagan mhìosan ri teachd.
- Àireamh an t-siostam taic – am feart seo a thèid eadar-theangachadh àireamhan bho na h-Eòrpa àireamh an t-siostam gus Arabais agus Hindi siostaman (agus 's dòcha a chaochladh). Chan eil e deatamach feart ach laghach feart 'tighinn a dh'aithghearr gu parser faisg ort.
- WP Menu amalachadh – nach eil i uabhasach dèidheil air an da-rìribh a 'dèanamh seo, dh'fhaodadh tachairt, Is dòcha nach bi.
Beachdan sam bith agus beachdan Thèid fàilte gu h-ìosal, ma tha iad a 'dèanamh ciall sinn ris gu ar workplan. Ma tha thu dha-rìribh ag iarraidh a bhith ag adhartachadh feart dh'fhaodadh tu sponsaireachd a 'còdadh, fios a chur thugainn tro fhoirm.
Bliadhna mhath ùr!


text:
Cothrom airson fhaidhleachan fuaim air Tìr nam Blòg?
Bha mi a’ leughadh blog gaelige agus èist mi ri seòrsa podcast. Lean mi ceangal gu an làrach seo agus sa bhad rinn mi seòrsa clàradh cuideachd. Chan eil mi cinnteach ciamar a tha a h-uile càil ag obrachadh gu ceart ach saoilidh mi gum bi e feumail dhuinn air Tìr nam Blòg ma bhios sibh airson faidhleachan fuaim a dhèanamh bho àm gu àm. Dè ur beachdan? Seo e:
Fàilte chridheil ort
Tha mi 47 bliadhna a dh'aois, tha mi pòsta 's tha mi a' fuireach ann an Inbhir Narann.
Tha e a' còrdadh rium a bhith sgrìobhadh beagan Gàidhlig. Tha mi fhathast ag ionnsachadh 's mar sin dheth, cha bhi a h-uile càil buileach ceart: nì mi mearachdan!
Co-dhiù ma tha greiseag agad - thig a-steach! Tuilleadh mu dheidhinn Gràisg


text:
Michuá
'S e an Rìgh (neo Zaque) mu dheireadh ach dithis air Hunza (Tunja, Coloimbia an latha an-diugh) a bh' ann Michuá.[1]
'S e nàmhaid Saguamanchica, Righ an Tuath (neo Zipa) a bh' ann, air sàilleabh ionnsaigh tìrean a' chinn-feadhna (Taino:cacique) dhe Ubaté. Chaill e agus chuir iad gu bàs e, an dèidh cogadh a mhair sia bliadhna deug. Lean mac a' bhràthar Quemuenchatocha e. Canaidh tobraichean eachdraidheil eile gun do dhìon e an ceann-feadhna dhe Guatavita an aghaidh an Zipa. Rinn e iomairtean armachd an aghaidh an Zipa fad 16 bliadhna. Chaochail Michuá agus Saguamanchica ann an cath an aghaidh an Zipa ann an 1490 ann an Chocontá.[2]


text:
'S e dùthaich ann an Àisia an Iar a tha ann an Ioràn[1] neo Iaran[2], Ìran[3] neo Iran.[4]
B' e "Peirse" an seann ainm a bha oirre. Tha crìochan aice san ear le Afganastan is Pagastàn, sa tuath le Airmeinia, Asarbaideàn is Turcmanastàn agus san iar leis an Tuirc is Ioràc. Tha am Muir Caspach san àird a tuath dhith.
'S e Tehran am prìomh-bhaile.
- ↑ Am Faclair Beag
- ↑ Feuch Facal, Gairm (1995), ISBN 1-871901-39-1
- ↑ Map-balla an t-Saoghail, Stòrlann Nàiseanta (2003), ISBN 0007692714
- ↑ Atlas Sgoile Oxford le Stòrlann Nàiseanta, Oxford University Press (2010)
Tha dealbhan ann an Wikimedia Commons
cuideachd a tha ceangailte ris an aiste seo:


text:
Cíar mac Ferghusa .i. Mog Taeth. Corc Ruádh mac Ferghusa .i. Fer Déodha. Cú mac Ferghusa .i. Conmac a ainm & Lugaid Conmac ainm aile dó. Mogh Ruith mac Ferghusa, Tigernach a ainm artús. Cíar .i. cíar odar a ghnuîs sech na macaibh ailibh. Mogh Táeth ainm aile do Chíar .i. mog Teth .i. Teth mac Degath maic t-Sin de Mhumain ro áil é, & is úad dogarar Mog Táeth de, día n-débhairt in fili isin fursunnuth:
- 1] Teth mac Degath, fer gu n-gus,
2] dó bá mogh mac úr d' Ferghus,
3] úadh Áes Teth fri foss fuighli
4] i Tír Tri Ros Rodhuibni.


text:
- TIOTAL
- An "White Sea": aiseag Ullapul gu Steòrnabhagh
- EXTERNAL ID
- ULMPH_2000_1178
- ÀITE
- Ulapul
- SGÌRE
- Loch Bhraoin
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Bhraoin
- DEIT
- 2001
- LINN
- 2000an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Ulapuil
- AITHNEACHADH MAOINE
- 40723
- KEYWORDS
- aiseagan
bàtaichean-aiseig
B' e an "White Sea" a' chiad aiseag bathair gu Steòrnabhagh nach robh le no air a ruith le Caledonian Mac a' Bhruthain. Chaidh a thogail ann an 1965 agus chaidh a chlàradh ann am Bergen, Nirribhidh. Thòisich i air seirbheisean bathair air an t-slighe eadar Steòrnabhagh is Ullapul air 8 Màrt 2001 agus i air a ruith le Taygran Shipping
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Ullapool Museum


text:
- TIOTAL
- Caisteal Inbhir Nis on drochaid ùir
- EXTERNAL ID
- QZP40_INV_MISC_PHOTO_011
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- LINN
- 1950an; 1960an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 37862
- KEYWORDS
- Caisteal Inbhir Nis
drochaidean
taighean-cùirte
Drochaid Nis
prìosain
San dealbh seo chithear Caisteal Inbhir Nis fhad 's a bha drochaid ùr ga togail thairis air Abhainn Nis. Tha caisteal air a bhith air an làraich seo on 12ra linn. Fad 500 bliadhna às dèidh sin chaidh a sgrios agus ath-thogail iomadh uair.
'S ann o 1833-36 a tha ceann a deas a' chaisteil a th' ann an-diugh, 's e sin taigh na cùirte, agus chaidh ceann a tuath a' chaisteil air a chur ris mar phrìosan ann an 1848. Ann an 1901, an dèidh prìosan ùr a thogail ann am Porterfield an Inbhir Nis, thàinig an ceann sin den chaisteal g bhith na àrd-oifis Poileas Siorrachd Inbhir Nis agus taigh na cùirte gu bhith na Sheòmar Comhairle Siorrachd Inbhir Nis. Às dèidh ath-eagrachadh an riaghaltais ionadail anns na 1970an thàinig e gu bhith na Rùm-cùirte na Sgìre.
'S e àitean-fuirich an luchd-obrach a bha an-sàs ann an togail na drochaid ùir a tha sna togalaichean fiodha fo Chaisteal Inbhir Nis. Bha an structair ùr a' gabhail àite seann drochaid chrochte a bha an seo o 1855. Chaidh a leagail ann an 1959 bho nach robh i comasach tuilleadh air an trafaig ann am meadhan a' bhaile a ghabhail. Chaidh an drochaid ùr fhosgladh gu h-oifigeil ann an 1961 agus tha i fhathast ann an-diugh


text:
- TIOTAL
- Dithis bhoireannaich air baidhsagalan, Cinntìre
- EXTERNAL ID
- QZP27_950
- ÀITE
- neo-aithnichte
- SGÌRE
- Cinn Tìre
- LINN
- 1890an; 1900an; 1910an
- CRUTHADAIR
- Charles & Dennis MacGrory
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlann Earra-ghàidheil is Bhòid agus Seirbheis Fiosrachaidh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 30704
- KEYWORDS
- rothaireachd
baidhsagalan
còmhdhail
Dithis bhoireannaich air baidhsagalan ann an sgìre Chinntìre. Bha na baidhsagalan glè tharraingeach do dhaoine aig deireadh an naoidheamh linn deug agus toiseach an fhicheadamh linn. nBha uachdar nan rathaidean na b'fheàrr agus mar sin b'urrainn do dhaoine a dhol na b'fhaide air na baidhsagalan agus dh'fhàs na baidhsagalan fhèin na b'aotroime an uairsin. Thàinig baidhsagalan do chlainn air a' mhargaid aig an àm seo cuideachd
Faodar an dealbh seo a cheannach. Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Argyll and Bute Library & Information Service


text:
- TIOTAL
- Dithis bhoireannach aig cidhe Ullapuil
- EXTERNAL ID
- ULMPH_2000_0270
- ÀITE
- Ulapul
- SGÌRE
- Loch Bhraoin
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Bhraoin
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Ulapuil
- AITHNEACHADH MAOINE
- 40161
- KEYWORDS
- Netta Brus
Ulapul
cidhe
Thathar a' smaoineachadh gur e màthair agus a nighean a tha nan suidhe air an t-seann chidhe aig bonn Sràid a' Mhuilinn Ullapul leis a' chladh air Sràid a' Mhuilinn air an cùl. Bha 'Mother Bruc' (sic) sgrìobhte air cùl an deilbh. Thathar a' smaoineachadh gu bheil seo ceangailte ri Netta Bruce ach chan eil fiosrachadh eile ann mun dealbh
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Ullapool Museum


text:
Episodes
All »
You are up to date!
-
8 episodes8 episodes
-
December 9, 2010Anns a' phrògram mu dheireadh san t-sreath tha Calum Iain a' faighinn blasad den Big Apple...ann an Inbhir Uraidh! An sin, coinnichidh e ris am Moray Muscle Group, buidheann de dhaoine a th' air am beò-ghlacadh le 'muscle cars' Aimeireaganach. Gheibh e eadhon cothrom fhèithean fhèin a chur a dh'obair 's e a' stiùireadh Capri bho na 1950an. Tha Fiona a' coinneachadh ri feadhainn dhe na dràibhearan Go-Kart as luaithe san Rìoghachd Aonaichte aig an Grampian Kart Club. Chan fheumar iarraidh oirre an dàrna turas leum dhan chart agus rèiseadh air an raon aca faisg air Banbh. Tha Fiona a' cur sùil gheur air cumadh eireachdail an RCZ, an càr ùr aig Peugeot. An toir an càr seo cliù air ais dhan chompanaidh an dèidh iomadh bliadhna de chàraichean ùra nach robh cho soirbheachail? Agus an rèis mu dheireadh dhen t-sreath - cò bhuannaicheas duais phrìseil Cuach nan Rèisean Craicte? Feumaidh tu coimhead gus faighinn a-mach! In the last of the series, Calum Iain has a taste of the Big Apple...in Inverurie! There he meets up with the Moray Muscle Group, a bunch of people who are obsessed with classic American 'muscle cars'. He even gets the chance to flex his biceps behind the wheel of the original 1950's Capri. Fiona meets some of the fastest Go-Kart drivers in the UK at the Grampian Kart Club. She doesn't take much persuading to strap in and burn some rubber on the clubs super fast circuit near Banff. Fiona also takes a close look at the sensuous curves of Peugeot's RCZ. Will it mark a return to form for the French company, after several years of lack-lustre models? And it's the final race of the series - who will win the coveted Wacky Races Cup? You'll have to watch to find out!Season Finale
December 9, 2010Season FinaleAnns a' phrògram mu dheireadh san t-sreath tha Calum Iain a' faighinn blasad den Big Apple...ann an Inbhir Uraidh! An sin, coinnichidh e ris am Moray Muscle Group, buidheann de dhaoine a th' air am beò-ghlacadh le 'muscle cars' Aimeireaganach. Gheibh e eadhon cothrom fhèithean fhèin a chur a dh'obair 's e a' stiùireadh Capri bho na 1950an. Tha Fiona a' coinneachadh ri feadhainn dhe na dràibhearan Go-Kart as luaithe san Rìoghachd Aonaichte aig an Grampian Kart Club. Chan fheumar iarraidh oirre an dàrna turas leum dhan chart agus rèiseadh air an raon aca faisg air Banbh. Tha Fiona a' cur sùil gheur air cumadh eireachdail an RCZ, an càr ùr aig Peugeot. An toir an càr seo cliù air ais dhan chompanaidh an dèidh iomadh bliadhna de chàraichean ùra nach robh cho soirbheachail? Agus an rèis mu dheireadh dhen t-sreath - cò bhuannaicheas duais phrìseil Cuach nan Rèisean Craicte? Feumaidh tu coimhead gus faighinn a-mach! In the last of the series, Calum Iain has a taste of the Big Apple...in Inverurie! There he meets up with the Moray Muscle Group, a bunch of people who are obsessed with classic American 'muscle cars'. He even gets the chance to flex his biceps behind the wheel of the original 1950's Capri. Fiona meets some of the fastest Go-Kart drivers in the UK at the Grampian Kart Club. She doesn't take much persuading to strap in and burn some rubber on the clubs super fast circuit near Banff. Fiona also takes a close look at the sensuous curves of Peugeot's RCZ. Will it mark a return to form for the French company, after several years of lack-lustre models? And it's the final race of the series - who will win the coveted Wacky Races Cup? You'll have to watch to find out!No links available
-
December 2, 2010Tha am preasaintear ralaidh aig Air an Rathad, Calum Iain, air a' chiad rèis aige a' bhuannachadh air an t-seusan seo. An lean e air anns an aon dòigh ann an coilltean Earra Ghàidheil? Tha sileadh tron oidhche air an cùrsa fhàgail fliuch. Chan iarradh Calum Iain suidheachadh na b' fheàrr. Agus gus sealladh eile de chàraichean fhaicinn, dè shaoileas e dhen chàr shàmhach aig Toyota, am Prius? Tha Calum Iain a' dearbhadh a' chàr seo a tha faighinn cumhachd an dà chuid bhon dealan agus bho pheatroil. An dèidh Model T Ford agus Mini, am b' urrainn dhut ainm a chur ris an an ath chàr aig a bheil an dealbhadh as fheàrr? Tha Louise a' faighinn freagairt na ceist 's i a' toirt fear de na càraichean as ealanta air cuairt ri taobh Abhainn Dè. Tha gnothaichean a' fàs caran fliuch ann an Rèisean Craicte na seachdain seo, 's na preasaintearan a' farpais air an raon. Air an Rathad's very own rally driving presenter Calum Iain, has just won his first race of the season. Will his impressive form continue on the tough forest tracks of Argyll? Overnight rain has soaked the course. Calum Iain couldn't have asked for more favourable conditions. And by way of a contrast, what will he make of the latest version of Toyota's silent running, petrol hating, Prius? Calum Iain puts this part electric, part petrol, hybrid through its paces After the Model T Ford and the Mini, could you name the next best designed car of all time? Louise discovers the answer when she takes one of the most innovative cars ever, for a spin along Royal Deeside. It all gets a bit wet in this week's Wacky Races, as our presenters battle it out on the track.
December 2, 2010Tha am preasaintear ralaidh aig Air an Rathad, Calum Iain, air a' chiad rèis aige a' bhuannachadh air an t-seusan seo. An lean e air anns an aon dòigh ann an coilltean Earra Ghàidheil? Tha sileadh tron oidhche air an cùrsa fhàgail fliuch. Chan iarradh Calum Iain suidheachadh na b' fheàrr. Agus gus sealladh eile de chàraichean fhaicinn, dè shaoileas e dhen chàr shàmhach aig Toyota, am Prius? Tha Calum Iain a' dearbhadh a' chàr seo a tha faighinn cumhachd an dà chuid bhon dealan agus bho pheatroil. An dèidh Model T Ford agus Mini, am b' urrainn dhut ainm a chur ris an an ath chàr aig a bheil an dealbhadh as fheàrr? Tha Louise a' faighinn freagairt na ceist 's i a' toirt fear de na càraichean as ealanta air cuairt ri taobh Abhainn Dè. Tha gnothaichean a' fàs caran fliuch ann an Rèisean Craicte na seachdain seo, 's na preasaintearan a' farpais air an raon. Air an Rathad's very own rally driving presenter Calum Iain, has just won his first race of the season. Will his impressive form continue on the tough forest tracks of Argyll? Overnight rain has soaked the course. Calum Iain couldn't have asked for more favourable conditions. And by way of a contrast, what will he make of the latest version of Toyota's silent running, petrol hating, Prius? Calum Iain puts this part electric, part petrol, hybrid through its paces After the Model T Ford and the Mini, could you name the next best designed car of all time? Louise discovers the answer when she takes one of the most innovative cars ever, for a spin along Royal Deeside. It all gets a bit wet in this week's Wacky Races, as our presenters battle it out on the track.No links available
-
November 25, 2010An t-seachdain seo, tha sinn a' dol còmhla ri sgioba sàr-dhràibhearan Poilis a' Mheadhan. Tha Louise a' faighinn leasan air modhan dràibhidh nam poilis agus an uairsin tha i a' cur air an t-solais ghuirm 's i air fear de na mòr-rathaidean as trainge anns an dùthaich. Tha Fiona anns na Hearadh far a bheil i a' dràibheadh VW Beetle, a dh'fhalbhas nas luaithe na Porche 911. Nuair a choinnicheas iris an fhear a thog einnsean cumhachdach a' chàir, chì i fear ris nach robh dùil aice. Cò th' ann ach fear a b' àbhaist a bhith a' cluich nan drumaichean anns a' chòmhlan punc as fheàrr leatha, na Buzzcocks. Agus air dhòigh air choireigin, tha ùine aig Fiona gus am Ferrari F430 F1 Spyder breàgha fheuchainn dhi fhèin...cha robh i a' gearain idir! Tha aig na preasaintearan againn ri beagan obrach a dhèanamh an t-seachdain seo ann an Rèisean Craicte, ach an tèid aca air? The team joins forces with Central Scotland's police advanced driver training team. Louise is given a one to one lesson on police driving techniques and gets the chance to switch on the blue light for a high speed chase along one of Scotland's busiest motorways. Fiona is on Harris where she drives a VW Beetle which can outrun a Porche 911. When she meets the man who built the car's super charged engine, she's in for a big surprise. He turns out to be the ex drummer of one of her favourite punk rock bands, the Buzzcocks. And somehow, Fiona also finds the time to put the stunningly good-looking Ferrari F430 F1 Spyder to the test...nice work if you can get it! Our presenters get a taste of real work in this week's Wacky Races, but are they up to the job in hand?
November 25, 2010An t-seachdain seo, tha sinn a' dol còmhla ri sgioba sàr-dhràibhearan Poilis a' Mheadhan. Tha Louise a' faighinn leasan air modhan dràibhidh nam poilis agus an uairsin tha i a' cur air an t-solais ghuirm 's i air fear de na mòr-rathaidean as trainge anns an dùthaich. Tha Fiona anns na Hearadh far a bheil i a' dràibheadh VW Beetle, a dh'fhalbhas nas luaithe na Porche 911. Nuair a choinnicheas iris an fhear a thog einnsean cumhachdach a' chàir, chì i fear ris nach robh dùil aice. Cò th' ann ach fear a b' àbhaist a bhith a' cluich nan drumaichean anns a' chòmhlan punc as fheàrr leatha, na Buzzcocks. Agus air dhòigh air choireigin, tha ùine aig Fiona gus am Ferrari F430 F1 Spyder breàgha fheuchainn dhi fhèin...cha robh i a' gearain idir! Tha aig na preasaintearan againn ri beagan obrach a dhèanamh an t-seachdain seo ann an Rèisean Craicte, ach an tèid aca air? The team joins forces with Central Scotland's police advanced driver training team. Louise is given a one to one lesson on police driving techniques and gets the chance to switch on the blue light for a high speed chase along one of Scotland's busiest motorways. Fiona is on Harris where she drives a VW Beetle which can outrun a Porche 911. When she meets the man who built the car's super charged engine, she's in for a big surprise. He turns out to be the ex drummer of one of her favourite punk rock bands, the Buzzcocks. And somehow, Fiona also finds the time to put the stunningly good-looking Ferrari F430 F1 Spyder to the test...nice work if you can get it! Our presenters get a taste of real work in this week's Wacky Races, but are they up to the job in hand?No links available
-
November 18, 2010Tha coltas nas sine air Air an Rathad an t-seachdain seo le buidheann Càraichean Clasaigeach nan Eilean Siar. Tha eas-aonta a' tighinn am bàrr nuair a thèid Fiona agus Murray air chall ann an Leòdhas, 's iad air Treasure Hunt gus an 10mh ceann bliadhna aig a' bhuidhinn a chomharrachadh. Chì iad nach fheum thu an càr as luaithe gus an rèis àraid seo a bhuannachadh. Aig tachartas charbadan a-mach às an àbhaist, tha Louise a' coinneachadh ri feadhainn a tha nas dèigheile air na stereos a tha nan càraichean na tha iad air na càraichean fhèin Tha Murray a' fosgladh a' mhullaich dhen Fiat 500 Pop. Air a' chiad shealladh tha e dhen bheachd gun deach a dhealbh dha na boireannaich. Tha e an uairsin ga dhràibheadh gus faighinn a-mach a bheil e freagarrach do dh'fhir cuideachd. Tha gnothaichean a' dol bun os cionn ann an Rèisean Craicte na seachdain seo, 's na preasaintearan a' tighinn nas fhaisge air deireadh an rèis! There's a retro feel to this episode when we meet up with the Western Isles Classic Car Club. Tensions are frayed when Fiona and Murray get lost on Lewis on the club's 10th anniversary Treasure Hunt. They discover that you don't have to be driving the fastest car to win this 'tortoise and the hare' style race. At a motor event with a difference, Louise meets the audiophiles who spend much more on their car stereos than they do on their cars. Murray lowers the roof on the new convertible Fiat 500 Pop. At first he's convinced it's been designed with the female driver in mind, so he decides to find out if it's just as much fun to drive for blokes like him. Also, there's more chaos in this programme's Wacky Races as our presenters race towards the chequered flag.
November 18, 2010Tha coltas nas sine air Air an Rathad an t-seachdain seo le buidheann Càraichean Clasaigeach nan Eilean Siar. Tha eas-aonta a' tighinn am bàrr nuair a thèid Fiona agus Murray air chall ann an Leòdhas, 's iad air Treasure Hunt gus an 10mh ceann bliadhna aig a' bhuidhinn a chomharrachadh. Chì iad nach fheum thu an càr as luaithe gus an rèis àraid seo a bhuannachadh. Aig tachartas charbadan a-mach às an àbhaist, tha Louise a' coinneachadh ri feadhainn a tha nas dèigheile air na stereos a tha nan càraichean na tha iad air na càraichean fhèin Tha Murray a' fosgladh a' mhullaich dhen Fiat 500 Pop. Air a' chiad shealladh tha e dhen bheachd gun deach a dhealbh dha na boireannaich. Tha e an uairsin ga dhràibheadh gus faighinn a-mach a bheil e freagarrach do dh'fhir cuideachd. Tha gnothaichean a' dol bun os cionn ann an Rèisean Craicte na seachdain seo, 's na preasaintearan a' tighinn nas fhaisge air deireadh an rèis! There's a retro feel to this episode when we meet up with the Western Isles Classic Car Club. Tensions are frayed when Fiona and Murray get lost on Lewis on the club's 10th anniversary Treasure Hunt. They discover that you don't have to be driving the fastest car to win this 'tortoise and the hare' style race. At a motor event with a difference, Louise meets the audiophiles who spend much more on their car stereos than they do on their cars. Murray lowers the roof on the new convertible Fiat 500 Pop. At first he's convinced it's been designed with the female driver in mind, so he decides to find out if it's just as much fun to drive for blokes like him. Also, there's more chaos in this programme's Wacky Races as our presenters race towards the chequered flag.No links available
-
November 11, 2010An t-seachdain seo tha Air an Rathad a' sealltainn mar a lùghdaicheas tu cosgaisean, 's sinn a-nis ann an staing an ionmhais. Tha Murray a' sgrùdadh roghainnean nas saoire na diesel agus tha Fiona a' coinneachadh ri eileanach a tha air a bhith a' cur connadh, a rinn e fhèin air 20 sg gach liotair, anns a' bhan aige fhèin bho chionn còig bliadhna! Anns na deich bliadhna mu dheireadh, tha an Rìoghachd Aonaichte air a dhol bho thè dhe na dùthchannan as daoire anns an Roinn Eòrpa airson càr ùr a cheannach gu tè dhen fheadhainn as saoire. Tha Murray a' sireadh nam bargan agus a' tighinn an àirde leis an dà chàr as saoire ann an Alba. Tha Louise ga chuideachadh gus faicinn cò ris a tha iad coltach. Tha sinn cuideachd a' faighinn cuideachadh bho theaghlach Gàidhealach gus dearbhadh a dhèanamh air fear dhe na càraichean teaghlaich as saoire a tha ri fhaighinn. Tha an sgioba a' rèiseadh ann an Cuach nan Rèisean Craicte - cò gheibh a' chiad àite an t-seachdain seo? This week the Air an Rathad team reveal how to cut the cost of motoring in this new age of austerity. Murray investigates a cheaper alternative to the regular diesel you buy at the pumps, while Fiona meets an island man who, for the past five years, has been running his van on fuel which he makes himself for just 20p a litre! Over the past decade, the UK has gone from being one of the most expensive places in Europe to buy a new car to one of the cheapest. Murray searches out the best deals and comes up with the two cheapest new cars available in Scotland. He calls in Louise's help to put them through their paces. And we also enlist the help of a Highland family to test drive one of the most affordable family cars on the market.
November 11, 2010An t-seachdain seo tha Air an Rathad a' sealltainn mar a lùghdaicheas tu cosgaisean, 's sinn a-nis ann an staing an ionmhais. Tha Murray a' sgrùdadh roghainnean nas saoire na diesel agus tha Fiona a' coinneachadh ri eileanach a tha air a bhith a' cur connadh, a rinn e fhèin air 20 sg gach liotair, anns a' bhan aige fhèin bho chionn còig bliadhna! Anns na deich bliadhna mu dheireadh, tha an Rìoghachd Aonaichte air a dhol bho thè dhe na dùthchannan as daoire anns an Roinn Eòrpa airson càr ùr a cheannach gu tè dhen fheadhainn as saoire. Tha Murray a' sireadh nam bargan agus a' tighinn an àirde leis an dà chàr as saoire ann an Alba. Tha Louise ga chuideachadh gus faicinn cò ris a tha iad coltach. Tha sinn cuideachd a' faighinn cuideachadh bho theaghlach Gàidhealach gus dearbhadh a dhèanamh air fear dhe na càraichean teaghlaich as saoire a tha ri fhaighinn. Tha an sgioba a' rèiseadh ann an Cuach nan Rèisean Craicte - cò gheibh a' chiad àite an t-seachdain seo? This week the Air an Rathad team reveal how to cut the cost of motoring in this new age of austerity. Murray investigates a cheaper alternative to the regular diesel you buy at the pumps, while Fiona meets an island man who, for the past five years, has been running his van on fuel which he makes himself for just 20p a litre! Over the past decade, the UK has gone from being one of the most expensive places in Europe to buy a new car to one of the cheapest. Murray searches out the best deals and comes up with the two cheapest new cars available in Scotland. He calls in Louise's help to put them through their paces. And we also enlist the help of a Highland family to test drive one of the most affordable family cars on the market.No links available
-
November 4, 2010Tha Fiona aig port-adhair Steòrnabhaigh agus I a' dol air turas a mhaireas' dusan gu leth diog. Tha Calum Iain a' gabhail pàirt anns an Catterline Cartie Challenge, agus tha Murray a' cur eòlas air na tha de theicneolas air culaibh am Mercedes E-class Estate ùr. Fiona checks in at Stornoway airport where her estimated flying time is just 12.5 seconds. Calum Iain takes on the Catterline Cartie Challenge and Murray discovers the innovative technology of the new Mercedes E-Class Estate.
November 4, 2010Tha Fiona aig port-adhair Steòrnabhaigh agus I a' dol air turas a mhaireas' dusan gu leth diog. Tha Calum Iain a' gabhail pàirt anns an Catterline Cartie Challenge, agus tha Murray a' cur eòlas air na tha de theicneolas air culaibh am Mercedes E-class Estate ùr. Fiona checks in at Stornoway airport where her estimated flying time is just 12.5 seconds. Calum Iain takes on the Catterline Cartie Challenge and Murray discovers the innovative technology of the new Mercedes E-Class Estate.No links available
-
October 28, 2010Tha Calum Iain a' dol dha na Crìochan gus a charaid, Robin Parkinson fhaicinn a' rèiseadh ann an ralaidh caran eadar-dhealaichte. Tha na càraichean luath 4x4 seo air an dealbhadh airson rèiseadh far an rathaid. Tha an cùrsa tro Choille Ghall-Ghàidhealaibh cho doirbh ri gin a tha Calum air fhaicinn. Bidh duilgheadasan aig mòran dhe na càraichean agus dràibhearan leis na dùbhlain a bhios romhpa anns an ralaidh. Bidh duine a chuireas crìoch air an rèis gu math fortanach. Aig a' cheart àm, tha Louise a' dol a chuideachd buidheann a tha dìleas do bhanaichean campachaidh VW. Gheibh i a-mach mun eachdraidh annasach aig na bhanaichean seo 's mar a bha iad cho cudromach ann an cultar nan 1960an. Tha Fiona a' dràibheadh an Gran Turismo aig BMW agus a' faicinnn an urrainn dha a bhith freagarrach dhan h-uile duine. Agus anns na Rèisean Craicte tha na preasaintearan air bhioran. Saoil dè bhios iad a' rèiseadh an t-seachdain seo? Calum Iain heads to the borders to see his rally driving buddy Robin Parkinson in a rally with a difference. These superfast 4x4 cars are designed for off-road racing and the course through the Galloway Forest is one of the toughest Calum Iain has ever come across. Many of the cars and drivers struggle to cope with the tough race conditions. The lucky ones are those who manage to complete the race . Meanwhile, Louise joins a band of VW campervan enthusiasts on a more leisurely tour and discovers the amazing history of this iconic symbol of the 1960's counter culture movement. BMW enthusiast Fiona test drives a 5 series with a difference and asks if the new Gran Turismo saloon, can be all things to all people. And on the Wacky Race Track our presenters are ready for their next challenge. What will they be racing this week?
October 28, 2010Tha Calum Iain a' dol dha na Crìochan gus a charaid, Robin Parkinson fhaicinn a' rèiseadh ann an ralaidh caran eadar-dhealaichte. Tha na càraichean luath 4x4 seo air an dealbhadh airson rèiseadh far an rathaid. Tha an cùrsa tro Choille Ghall-Ghàidhealaibh cho doirbh ri gin a tha Calum air fhaicinn. Bidh duilgheadasan aig mòran dhe na càraichean agus dràibhearan leis na dùbhlain a bhios romhpa anns an ralaidh. Bidh duine a chuireas crìoch air an rèis gu math fortanach. Aig a' cheart àm, tha Louise a' dol a chuideachd buidheann a tha dìleas do bhanaichean campachaidh VW. Gheibh i a-mach mun eachdraidh annasach aig na bhanaichean seo 's mar a bha iad cho cudromach ann an cultar nan 1960an. Tha Fiona a' dràibheadh an Gran Turismo aig BMW agus a' faicinnn an urrainn dha a bhith freagarrach dhan h-uile duine. Agus anns na Rèisean Craicte tha na preasaintearan air bhioran. Saoil dè bhios iad a' rèiseadh an t-seachdain seo? Calum Iain heads to the borders to see his rally driving buddy Robin Parkinson in a rally with a difference. These superfast 4x4 cars are designed for off-road racing and the course through the Galloway Forest is one of the toughest Calum Iain has ever come across. Many of the cars and drivers struggle to cope with the tough race conditions. The lucky ones are those who manage to complete the race . Meanwhile, Louise joins a band of VW campervan enthusiasts on a more leisurely tour and discovers the amazing history of this iconic symbol of the 1960's counter culture movement. BMW enthusiast Fiona test drives a 5 series with a difference and asks if the new Gran Turismo saloon, can be all things to all people. And on the Wacky Race Track our presenters are ready for their next challenge. What will they be racing this week?No links available
-
October 21, 2010Tha Fiona air chall 's tha Murray a' dol gu muir agus an dithis aca a' strì an aghaidh a chèile. Tha Murray air tighinn an àirde le dùbhlan a dh'fhaicinn an e na seann dòighean siubhail, seach càr ùr luath, as fheàrr airson a bhith faighinn timcheall na h-Eileanan. Tha Louise a' gleusadh na sgilean rèis aice còmhla ri fear dhe na stiùirichean as fheàrr aig Knockhill agus I faighinn cothrom a bhith beò ann an aisling air cùl cuibhle càr Formula One. Ciamar a thèid dhi anns an t-uisge? 'S math a ghàire a th'air Calum Iain agus e a' feuchainn a-mach an Jaguar XJ Supercharged V8 Supersport. Tha e cur eòlas air cofhurtachd nach robh riamh aige anns an Mark 2 Escort. Agus tha sinn a' cur fàilte air na Rèisean Craicte - rud gu tur ùr far a bheil na preseantairean a' dol an aghaidh a chèile ann an dùbhlain draibheadh. Tha càr inntinneach anns a h-uile rèis - ach dè th'ann? Fiona gets lost on Harris and Murray is all at sea when the presenters two go head-to-head in an intriguing challenge. Murray has come up with a test to find out if a more ancient form of transport could be a faster way to get around the Western Isles than a super-fast boy racer's car. Louise tops up her racing skills with one of Knockhill's top instructors and gets the chance to live her dream behind the wheel of a Formula One car. How does she perform in the wet? Calum Iain has never been happier as he puts the brand new top-of-the-range Jaguar XJ Supercharged V8 Supersport through its paces. He also discovers levels of comfort previously unknown to him in a Mark 2 Escort. And we welcome Wacky Races - a brand-new feature in which our presenters battle it out on the race track, competing against each other in a driving challenge with a twist.Season Premiere
October 21, 2010Season PremiereTha Fiona air chall 's tha Murray a' dol gu muir agus an dithis aca a' strì an aghaidh a chèile. Tha Murray air tighinn an àirde le dùbhlan a dh'fhaicinn an e na seann dòighean siubhail, seach càr ùr luath, as fheàrr airson a bhith faighinn timcheall na h-Eileanan. Tha Louise a' gleusadh na sgilean rèis aice còmhla ri fear dhe na stiùirichean as fheàrr aig Knockhill agus I faighinn cothrom a bhith beò ann an aisling air cùl cuibhle càr Formula One. Ciamar a thèid dhi anns an t-uisge? 'S math a ghàire a th'air Calum Iain agus e a' feuchainn a-mach an Jaguar XJ Supercharged V8 Supersport. Tha e cur eòlas air cofhurtachd nach robh riamh aige anns an Mark 2 Escort. Agus tha sinn a' cur fàilte air na Rèisean Craicte - rud gu tur ùr far a bheil na preseantairean a' dol an aghaidh a chèile ann an dùbhlain draibheadh. Tha càr inntinneach anns a h-uile rèis - ach dè th'ann? Fiona gets lost on Harris and Murray is all at sea when the presenters two go head-to-head in an intriguing challenge. Murray has come up with a test to find out if a more ancient form of transport could be a faster way to get around the Western Isles than a super-fast boy racer's car. Louise tops up her racing skills with one of Knockhill's top instructors and gets the chance to live her dream behind the wheel of a Formula One car. How does she perform in the wet? Calum Iain has never been happier as he puts the brand new top-of-the-range Jaguar XJ Supercharged V8 Supersport through its paces. He also discovers levels of comfort previously unknown to him in a Mark 2 Escort. And we welcome Wacky Races - a brand-new feature in which our presenters battle it out on the race track, competing against each other in a driving challenge with a twist.No links available
-
With SideReel you can...
Track your favorite shows
Choose from 21,000 shows
Earn badges for watching


text:
- TITLE
- Craigard Day Centre Community Interview (Gaelic 3 of 20)
- EXTERNAL ID
- SMO_ISLANDVOICES_03_GD
- PLACENAME
- Lochmaddy
- DISTRICT
- North Uist
- OLD COUNTY/PARISH
- INVERNESS: North Uist
- DATE OF RECORDING
- 2007
- PERIOD
- 2000s
- CREATOR
- Sabhal Mòr Ostaig and Cothrom Ltd
- SOURCE
- Gordon Wells Sabhal Mor Ostaig
- ASSET ID
- 2846
- KEYWORDS
- social work
special needs
Flora Macdonald, a North Uist resident, talks first of all about the importance of Craigard in the community, and her own interactions with Donald MacKinnon. She goes on to describe her reasons for setting up the traditional skills exhibition in Tigh Chearsabhagh, and her own thoughts on their place in the community today.
This video is taken from the DVD 'Guthan nan Eilean' which was created by Sabhal Mòr Ostaig and Cothrom Ltd as part of the European Leonardo POOLS project. The DVD comprises 40 short videos, aimed at learners of both English and Gaelic, which show daily life in Uist and Benbecula.
The project coordinator for 'Island Voices' was Gordon Wells. Link to the project blog here
Well, tha Creag Àrd uabhasach cudromach sa choimhearsnachd airson… tha daoine a' faighinn a-mach às an dachaidh aca fhèin, agus tha iad a' cur seachad an latha còmhla ri daoine eile, agus cuideachd tha iad ag ionnsachadh sgilean, no tha iad an sàs ann an sgilean. Agus tha e a' toirt toileachadh dhaibh fhèin, agus eh, tha e cuideachd a' toirt faochadh dha na daoine a th' aig … aig an dachaidh aca. So, tha àite mar a tha Creag Àrd
uabhasach fhèin feumail.
Well, tha na daoine a th' ann an Creag Àrd… tha iadsan a' toirt gu leòr seachad. Tha iad air a bhith a' dèanamh uinneagan sa choimhearsnachd - agus chan e sin a h-uile h-uinneag - 's e uinneagan sònraichte a tha seo - stained glass - agus tha sin ag innse gu bheil sgilean sònraichte aig a' bhoireannach a tha a' ruith Creag Àrd, agus gu bheil i gan ionnsachadh dha na daoine a tha a' tighinn a-staigh.
Thachair mi air Dòmhnall, agus um, bha fhios 'am… thuig mi glè mhath gun robh ùidh aige as a' chuibhle agus as a' bheairt cuideachd. Bha e a' sealltainn air a' bheairt cho luath 's a thàinig e a-staigh. So mar sin sheall mi dha a' chuibhle-shnìomh an toiseach agus bha e a' tuigsinn glè mhath mar a bha i ag obair. Ach bha fhios 'am - bha mi a' smaointinn gun robh eòlas aige air a' bheairt mar-thà, agus, eh, rinn e rud air a' bheairt còmhla rium fhìn, agus tha fhios 'am gun dèan Dòmhnall obair beairt cuideachd, no breabadaireachd.
Well, chuir mise air dòigh an taisbeanadh a bha seo, airson tha mi air a bhith a' cruinneachadh stuth agus - eh, sin na h-innealan - tha mi air a bhith a' cruinneachadh nan innealan agus a h-uile sìon a bhuineas dha na sgilean a tha seo. Ach chuir mi air e airson gur ann anns a' cheann a tuath ann an Uibhist a Tuath a dh'ionnsaich mise snìomh an toiseach nuair a bha mi glè òg. Agus 's ann bho bhoireannach thall ann an Uibhist a Tuath - Mar, Mary Margaret an t-ainm a bh' oirre - agus fhuair mi a-mach an t-ainm aice ann an rannsachadh nuair a chuir mi air an taisbeanadh - agus, eh, mar sin bha mi airson na sgilean a tha… a dh'ionnsaich mi ann an Uibhist a Tuath a thoirt air ais dha na daoine an dèidh còig bliadhna fichead co-dhiù. Agus bhon a thàinig mi a dh'fhuireach an seo bha mi a' smaointinn gum biodh e gu math freagarach gun seallainn dhaibh na sgilean a thòisich mi air o chionn dh'fhaoidte còig bliadhna fichead.
Well, tha còmhlan air a bhith a' tighinn a-staigh, agus chuir boireannach eile a tha ag obair - Margaret Fenton - a tha ag obair air Prime Time ann an Taigh Chearsabhagh - tha ise - tha còmhlan aicese leis am bi i a' coinneachadh. So chuir ise air dòigh gun tigeadh iadsan a-staigh a shealltainn air an taisbeanadh, agus bha mi a' sealltainn nam beart.. well 's e real.. 's e a' chuibhle-shnìomh a bu mhotha a bha mi a' sealltainn dhaibh
agus chòrd sin rium uabhasach math airson thachair mi air boireannaich agus daoine an àite, agus bha ùidh aca uile anns an t-snìomh agus bha mi fhìn cuideachd ag ionnsachadh rudan bho na boireannaich anns a' choimhearsnachd airson bha fiosrachadh aca mu dheidhinn dè a bha mi a' dèanamh.
Agus cuideachd 's ann à Uibhist a Tuath a thàinig cuideachd m' athar, agus 's e tuairneir a bh' annta. Bhiodh iad a' dèanamh beairtean agus cuibhlichean-shnìomh agus aig an taisbeanadh a tha seo chì sinn mar a tha na sgilean tradaiseanta a bh' aig na fir ri obair a' chlò cuideachd. Agus tha mi a' smaointinn bu bheil sin gu math cudromach gum faic daoine mar a chaidh na h-innealan a thogail leis an làimh.
Bha còir, tha mi a' smaointinn, barrachd cothrom a bhith aig daoine òg na h-eileanan a tha seo barrachd, eh, a dhèanamh airson na sgilean ionnsachadh, airson mura h-ionnsaich mar a tha mo leithid fhìn - agus daoine nas sine na mi - aig a bheil na sgilean, bàsaichidh na sgilean a-mach… Tha mi a' cluintinn gu bheil an clò a' fàs gu math fasanta a-rithist,
agus gu bheil iad a' sealltainn airson barrachd dhaoine a nì obair a' chlò, agus gu bheil iad a' tairgsinn beairtean a thoirt do dhaoine òga ann an Leòdhas airson gun ionnsaich iad e. So, mar sin, cha deach an clò riamh a-mach à fasan, agus tha mi a' smaointinn gu bheil e a' sìor-fhàs fasanta.


text:
Cogadh Catharra Ameireaganach
Thachair an Cogadh Catharra Ameireaganach eadar 1861 agus 1865 eadar na stàitean a deas a bha a' strì dùthaich neo-eisimeileach stèidheachadh agus na stàitean a tuath a bha airson an dùthaich a chumail aonaichte. Thàinig an cogadh gu crìoch nuair a bhuanaich na Stàitean a Tuath. 'S e cogadh a b' fhuiltiche ann an eachdraidh na Stàitean Aonaichte. Chaidh tòrr is 600,000 saighdearan a mharbhadh ann.
Adhbharan[deasaich | deasaich an tùs]
Anns a' cheann a deas na Stàitean Aonaichte, bha mòran de dhaoine a bh' air an cumail ann an tràillealachd, daoine dhubha a bh' air an toirt thar a'Chuain Siar bhon Afraga. Ged a bha tràillealachd ceadaichte air feadh na Stàitean Aonaichte aig àm an Aramach, 's ann ann an ceann a deas gu h-àraidh a dh'fhàs i cudromach dhan eaconamaidh ionadail anns na bliadhnaichean a lean deireadh an Aramach. Aig an dearbh àm , chaidh tràillealachd à bith buileach anns a' cheann a tuath.
Aig àm a' chogaidh 1812 eadar na Stàitean Aonaichte agus a' Bhreatainn Mhòr, bha an aon uibhir de stàitean saora sa bha stàitean far an robh tràillealachd ceadaichte. Bha sin a' ciallachadh gu robh co-ionnanachd eadar an dà chuid de stàitean anns an t-Seanaid far an robh dhà sheanair aig gach stàite. Cha robh na stàitean tràillealachd deònach idir an cuid co-ionnanachd a chall. Mu dheireadh ann an 1820, cho-dhùin iad, bho sin a-mach stàitean ùra a leigeil a-steach nan càraidean, an dàrna tè saor agus an tè eile tràillealachd. Mar sin, cha chailleadh na stàitean tràillealachd an cuid co-ionnanachd de chumhachd.
Ach tro thìde, dh'fhàs tràillealachd na bu chonspaidiche anns na stàitean a tuath. Nochd iomairtean aig an robh amas cuir às dhan tràillealachd anns na stàitean a deas agus dh'fhàs na stàitean a tuath aindeònach stàitean tràillealach a bharrachd a leigeil a-steach do na Stàitean Aonaichte.
Thòisich cùisean a' fàs teann anns na bliadhnaichean a lean an cogadh an aghaidh Meagsago. Bhuanaich na Stàitean Aonaichte dhaibh fhèin cuid mhòr dhen dùthaich a bh' aig Meagsago ro làimh agus air sàilleabh sin, bho sin a-mach, bha deasbad mòr ann: am biodh na stàitean a rachadh a chruthachadh às tràillealachd neo saor?
Thàinig an deasbaid gu teann ann an 1854 nuair a chaidh roinn Kansas stèidheachadh. Chaidh co-dhùnadh gum b' e muinntir Kansas fhèin a cho-dhùnadh an tigeadh Kansas a-steach mar stàit thràillealachd neo shaor. Thàinig tòrr mòr de dhaoine a-steach dhan Kansas, cuid airson tràillealachd 's cuid an aghaidh 's an dàrna taobh a' feuchainn an taobh eile a phutadh a-mach às an Kansas. Bhris fòirneart a-mach 's mhair seòrsa de chogadh catharra ann an Kansas mu leth-dhusan bliadhna gu ruige thoiseach an cogadh catharra aig ìre nàiseanta.
Sgaradh[deasaich | deasaich an tùs]
Thàinig cùisean gu ceann aig ìre nàiseanta ann an 1860 aig àm iomairt an taghaidh. Gheall Abraham Lincoln nach leigeadh e tuilleadh stàitean ùra a thighinn a-steach ach mar stàit shaor. Dhiùlt cuid de na stàitean a deas ghabhail ri sin, oir bha fhios aca gun chailleadh iad an cuid de chumhachd anns an t-Seanaid. Nuair a chaidh Abraham Lincoln a thaghadh, dhealaich a' chiad shreath de stàitean bho na Stàitean Aonaichte mar a leanas:
- Carolina a Deas, 20 an Dùbhlachd, 1860
- Mississippi, 9 am Faoilleach, 1861
- Florida 10 am Faoilleach, 1861
- Alabama 11 am Faoilleach, 1861
- Georgia 19 am Faoilleach, 1861
- Louisiana 26 am Faoilleach, 1861
- Texas 1 an Gearran, 1861
Air an 4 an Gearran, 1861, chruinnich riochdairean às na stàitean Carolina a Deas, Georgia, Alabama, Mississippi agus Florida ann an coinneamh ann an Montgomery, Alabama. Roghnaich iad bun-reachd a chruthaich na Stàitean Co-fheadarail Ameireagaidh (SCA).
Aig an dearbh àm, chruinnich na Co-fheadarailich na mailisidhean a bh' ann mar tha ann an arm agus thòisich iad ri bheir air na dùin fheadarail air feadh na Co-fheadarailis gus mu dheireadh cha robh air fhàgail aig na Feadarailich eadar Texas agus Carolina a Deas ach trì Dùin, nam measg: Dùn Sumpter aig Charleston, Carolina a Deas.
'S ann air eilean ann am meadhan a' bhàigh aig Charleston a bha Dùn Sumpter agus bha am freiceadain feadarail air a chuairteachadh le feachdan a deas. Theann na saighdearan a deas losgadh air an dùn air an 12mh a' Ghiblean, 1861 ann an ionnsaigh a mhair fad latha agus rug iad air.
Mar fhreagairt, dh'iarr an Ceann-suidhe Lincoln air na stàitean eile mailisidhean a chruinneachadh dhan Riaghaltas Fheadarail na reubaltaich a chuir sìos. Dh'adhbharaich an gairme seo dàrna sreath de sgaraidhean mar a leanas:
- Virginia, 17 an Giblean
- Arkansas, 6 an Cèitean
- Tennessee, 7 an Cèitean
- Carolina a Tuath, 20 an Cèitean
Gu ruige seo, bha na stàitean seo deònach gu leòr fuireach leis na Stàitean Aonaichte ach cha robh iad deònach dhol gu cogadh an aghaidh nan stàitean a bha a' fàgail na Stàitean Aonaichte agus chruinnich iadsan dhan Co-fheadairaileas. Ach dhiùlt an ceann iar-dheas Virginia ghabhail pàirt dhen sgaradh sin agus dhealaich iadsan bhon Virginia agus bhon sgaradh-sa, chruthaich iad stàit ùr do na Stàitean Aonaichte: Virginia an Iar.
Bha a-nis 11 stàitean nam ball dhen Cho-fheadaraileas. Bha 4 stàitean tràillealachd a bha fhathast còmhla ris na Stàitean Aonaichte: Missouri, Kentucky, Maryland agus Delaware.
Coimeas eadar an Dà Thaobh[deasaich | deasaich an tùs]
Aig toiseach a' Chogaidh Catharra, bha 34 stàitean anns na Stàitean Aonaichte, 15 diubh tràillealachd 's 19 dhiubh saor. De na 15 stàitean tràillealachd, dhealaich 11 bho na Stàitean Aonaichte.
Seo a leanas beagan àireamhan-shluaigh:
Àireamh-shluaigh sna Stàitean Aonaichte air fad: 31,191,876 (1860)
Àireamh-shluaigh air am briseadh sìos a-rèir roinn:
Fìor Ceann a Deas a ghabh pàirt anns a' chiad sgaradh:
- Àireamh-shluaigh air fad 4,869,141
- Àireamh de thràillean 2,312,352
- % Tràilleil 47%
Dàrna Sreath Sgaraidh (Arkansas, Tennessee, Carolina a Tuath, Virgina:
- Àireamh-shluaigh air fad 4,134,231
- Àireamh de thràillean 1,208,798
- %Tràilleil 29%
Stàitean Tràilleil nan Crìochan (nach do dhealaich)
- Àireamh-shluaigh air fad 3,212,041
- Àireamh de thràillean 432,586
- %Tràilleil 13%
Stàitean a Tuath (seachd na Stàitean an fhìor chinn an iar nach do gabh pàirt sa cogadh) Àireamh-shluaigh air fad 18,048,790
Bha 9 millean neach a bha a' fuireach anns na Stàitean Co-fheadarail, 3.5 dhiubh nan tràillean an coimeas ri tòrr 's 21 millean anns a' cheann a tuath agus anns na crìochan le ach 2% dhiubh nan tràillean. Cha robh an Co-fheadaraileas deònach tràillean a chleachdadh mar shaighdearan. Tha sinn a' ciallachadh gun robh an Co-fheadaraileas a' tarraing nan saighdearan aca à àireamh-shluaigh de 5.5 milleanan neach aig an dearbh àm sa bha bha an riaghaltas Feadarail a' tarraing nan saighdearan acasan à 21 millean. Na bu mhiosa na sin dhan Cho-Feadaraileas, mar a lean an cogadh, theich cuid mhòr de na tràillean acasan dhan cheann a tuath far an deach iad dhan arm agus shabaid iad an aghaidh a' Cho-fheadarailis.
Toiseach a' Chogaidh[deasaich | deasaich an tùs]
As dèidh glacadh Dùin Sumpter, ghairm Ceann-suidhe Lincoln 75,000 saighdearan mailisidh a-steach dhan seirbhis an riaghaltais fheadarail airson 90 làithean gus ar-a-mach a chuir sìos. Sa cheann an ear, bha cùisean gu math cugallach an toiseach. Bha feachdan a deas gan cruinneachadh air taobh thall na h-aithne Patomac ann an Virginia mu coinneamh Washington D.C. Agus 's e glè bheag de shaighdearan bho thuath a bh' anns a' bhaile fhèin a bheireadh dìon air 's b' e gu math duilich do na feachdan bho thuath faighinn a-steach air air sàilleabh aimhreit a bh' air cùil a' bhaile ann an Maryland.


text:
- TIOTAL
- Balla-taic, Sgeama Dealan-uisge Lochan an Stòir
- EXTERNAL ID
- GB232_RAMSAY_D893_1_5_008
- ÀITE
- Lochan an Stòir
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Port Rìgh
- DEIT
- 4 An Dàmhair 1950
- LINN
- 1950an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 8660
- KEYWORDS
- Lochan an Stòir
dealan-uisge
dam
balla-taice
mòine
Is e poll-mònach a bh' anns an talamh air aon taobh den dam aig làrach dealan-uisge Lochan an Stòir. Gus an dam a dhèanamh nas seasmhaiche, chaidh balla-taic a thogail air an taobh seo. Chaidh leathad a chur ann an taobh a-staigh a' bhalla le clachan mìn a bha air an cur ri chèile le concrait. Na b' fhaide air ais, chaidh torran cloiche is sprùilleach a thogail ri taobh a' bhalla-taice, agus air cùl seo, tha blocaichean concrait ann a tha a' sìneadh astar mòr a-steach don pholl-mhònach. San dealbh seo, chithear cuid de na blocaichean a tha dèante agus cruthan fiodha airson barrachd bhlocaichean concrait a dhèanamh. Nas fhaide air adhart, chaidh pàirt den bhalla-taic a chòmhdachadh le ùir a chaidh a chur an aghaidh a' bhalla gus a dhèanamh nas tèarainte. Air an taobh chlì, air cùl an dama, chithear an taigh-fiodha a bha na thaigh-còmhnaidh airson cuid den luchd-obrach air an làraich.
Chaidh cead a thoirt do Bhòrd Dealan-uisge Cheann a Tuath na h-Alba dam agus stèisean cumhachd a thogail ann an Lochan an Stòir san Eilean Sgitheanach ann an 1949. Anns a' phròiseact seo, chaidh uisge à Loch Fada agus Loch Leathann a chur gu loch-tasgaidh ùr Lochan an Stòir le stèisean dealain gu h-ìosal air Bàgh Bheararaig. Thòisich obair togail tràth sa bhliadhna 1950 agus dh'fhosgail an stèisean cumhachd sa Chèitean 1952. Roimhe seo, bha dealan aig cuid de na taighean ann an sgìre an Ath Leathann tro chàbal fon mhuir à Caol Loch Aillse, le dealan à stèisean cumhachd Drochaid Nòsdaidh. Bha gineadair beag aig an Taigh-òsta Rìoghail ann am Port Rìgh a bhiodh a' toirt seachad dealan airson solas sràide agus airson beagan thaighean. Bha gineadairean aig a' mhòr-chuid de na taighean-òsta agus aig cuid de na taighean mòra.
Chaidh Bòrd Dealan-uisge Cheann a Tuath na h-Alba a stèidheachadh fo Achd Leasachaidh Dealan-uisge (Alba) 1943. Chaidh am Bile a chur air adhart le Tòmas Johnston ann an Taigh nan Cumantan. Chuir e an cèill gum biodh e na fhuasgladh do chuid de na duilgheadasan a bha aig a' Ghàidhealtachd aig an àm tro bhith a' cleachdadh 'comas mòr falaichte na sgìre' ('the great latent power of the region'). Dh'inns e do na Cumantan 'gum biodh agus gum bu chòir gum biodh gnìomhachasan, an dà chuid prìobhaideach is poblach, a bhith air an tàladh don Ghàidhealtachd mar thoradh air an leasachadh seo' ('industries, whether owned nationally or privately, will be and ought to be, attracted to locations in the Highlands, as a result of this measure'.)
Bhiodh prìomhachas aig luchd-caitheimh àbhaisteach an toiseach agus an uair sin aig gnìomhachasan a bhathar an dùil a bhiodh a' cleachdadh tòrr mòr cumhachd. Bhiodh cumhachd sam bith nach deach a chleachdadh leis an luchd-cleachdaidh seo air a reic ris a' Ghriod Nàiseanta. Bhiodh prothaidean bho bhith a' reic an dealain air a chleachdadh gus na cosgaisean gus an dealan a chur gu àiteachan iomallach a chumail sìos agus gus cuideachadh le leasachaidhean sòisealta is eaconamach air a' Ghàidhealtachd. Bha an clàs sòisealta ainmeil seo ag aithneachadh gun robhar a' faicinn a' Bhùird mar dhòigh gus a' Ghàidhealtachd ath-bheothachadh, agus chan ann a-mhàin mar bhuidheann a bhiodh a' cruthachadh dealan
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
KESVA IR KO, UABMas-fhìor air cairt gnothachais
KESVA IR KO, UAB
Ailtirean, Càraidh pròiseactan, Chompanaidhean togail, Clach bathair, Clach products +27
Imprint
I-V 8:00-17:00
- KESVA IR KO, UAB
Mapa
Gnìomh roinn-seòrsa
Ailtirean, Càraidh pròiseactan, Chompanaidhean togail, Clach bathair, Clach products, Cumail suas thogalaichean, Cumhachd agus stòrasan nàdarra, Dachaigh càraidh, Dealbhadh obair, Design, Electric teasachaidh, Eòlas, Gas teasachaidh, Goireasan, Heat solar, Innealan, uidheam, Innleadaireachd lìonra dealbhadh, Lìonraidhean innleadaireachd, Pròiseactan ath-chruthaichte, Rathad pròiseactan, Seirbheisean goireis, utility, Structarail dealbhadh, Taigh-goileadair, Taobh a-staigh pròiseactan, Teasachadh, Teasachadh goileadairean, Teasachadh uidheam, Teasachaidh duine fo-dhearg, Togail stiùiridh, Togail, fìor oighreachd, Uidheaman teas-talmhainn teasachadh, Uisge teasachaidh
Qr code
vCard
Làrach-lìn
Làrach ainm: UAB KESVA IR KO


text:
Guga
Buinidh an guga do dh'àl an t-sùlaire. Ann an Earra-Ghàidheal, bhathar a' toirt an fhacail "amhsan" air, agus ann an sgìrean eile, 's e "Caraid nan Gàidheal" a chanadh ris.
Bha an guga ag abachadh aig an aon àm ris an eòrna.
Tha e na chleachdadh aig muinntir Nis bho linn Oisein a bhith a' dol a dh'eilean Shùlaisgeir, le sgothan fosgailte, a dh'iarraidh ghugannan. Tha iad ris an cleachdadh seo fhathast.
Bhiodh na Nisich a' fuireach 7 latha no 8 air Eilean Shùlaisgeir bho chionn còrr is 400 bliadhna, agus a' toirt air ais leotha làn an eathair de dh'eòin 's de dh'itean.
Tha Sùla Sgeir no (Sùlaisgeir), suas ri 40 mìle tuath 's an ear-thuath air Rubha Robhanais, Leòdhas. Tha e leth-mhìle bho cheann gu ceann, agus 200 troigh os cionn na mara.
Chan eil bàgh ann anns an gabh eathar tìr, mar sin, 's ann suas aodann na creige aig ìochdar geodhaidh a tha na h-eathraichean air an tarraing.


text:
1844
'S e bliadhna-leum a bha ann an 1844 (MDCCCXLIV).
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- 25 an Giblean - Fhuair An t-Sile a chuid neo-eisimeileachd bhon An Spàinn.
- 6 an Dùbhlachd: Cur às do Thràilleachd ann am Poblachd Dhoiminicia.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 16 an Giblean - Anatole France, ann am Paris. Sgrìobhadair às An Fhraing.
- 27 an Dàmhair - Klas Pontus Arnoldson, ann an Göteborg. Neach-aithris agus neach-poileataigs às An t-Suain.
- 25 an t-Samhain - Carl Benz, ann an Karlsruhe às A' Ghearmailt.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 27 an t-Ògmhios - Joseph Smith Jr a steidhich an gluasad Eaglais Iosd Chriost de Naomhan an Latha an Diugh


text:
- TIOTAL
- A' plubartaich anns a' mhuir aig Dùn Abhartaich
- EXTERNAL ID
- QZP27_59_59_28
- ÀITE
- An Ceann a Deas
- SGÌRE
- Cinn Tìre
- SIORRACHD/PARRAIST
- EARRA-GHÀIDHEAL: An Ceann mu Dheas
- LINN
- 1890an; 1900an; 1910an
- CRUTHADAIR
- Charles & Dennis MacGrory
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlann Earra-ghàidheil is Bhòid agus Seirbheis Fiosrachaidh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 30624
- KEYWORDS
- cur-seachadan
spòrs
Cinntìre
Dùn Abhartaich
Tighearnas nan Eilean
Clann Dòmhnaill Chinntìre
Caisteal Dhùn Abhartaich
Creag Dhùn Abhartaich
Seanalair Leslaidh
caistealan
Boireannaich a' plubartaich anns a' mhuir aig Dùn Abhartaich faisg air baile Ceann a Deas ann an Cinntìre. A bharrachd air plubartaich, bhiodh mòran a' dol a Dhùn Abhartaich a bha dèidheil air a bhith a' seòladh curaich chaola Innseanach.
Tha eachdraidh inntinneach aig a' chreig sa chùl. Air a' bhinneig as àirde aig aon àm bha caisteal na sheasamh a bha ainmeil na dhaingnich aig Tighearnas nan Eilean, Clann Dòmhnaill Chinntìre. Tha e air aithris gun d'fhuair Raibeart am Brusach cobhair fasgaidh a-sin, mus do thàrr e às a dh'Eilean Rathlain, air cladach Eirinn. Bha iomadh blàr mun chaisteal, am blàr a b'ainmeile ann an 1647, nuair a chaidh 300 duine a chur gu bàs leis na Cùmhnantaich agus an Seanalair Leslaidh nan ceann. Chaidh an daingneach a leagail gu làr, agus a' chreag air fhàgail lom. Ri linn na h-eachdraidh bhorb thathas tric ag ainmeachadh an làraich mar 'Creag na Fala'
Faodar an dealbh seo a cheannach. Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Argyll and Bute Library & Information Service


text:
Balla Antonine
'S e Balla Antonine am balla àrsaidh Ròmanach a tha a’ sìneadh tarsainn na Albann. Tha e a' ruith eadar an Linne Chluaidh air a’ taobh an iar agus an Linne Foirthe air an taobh an ear, 63km (39 mìle) a dh' fhaide. 'S e an rud as motha a thog na Ròmanaich ann an Albainn.
Bha am balla dèanta le sgrathan agus clachan, le dùin air feadh a fhaide, eadar dhùin bheaga agus dhùin mhóra. Tha feadhainn dhiubh fo chùram Àrainneachd Eachdraidheil Alba. Mar as àbhaist tha dìg r’ a thaobh. Thòisich an t-Ìompaire Antoninus a thogail ann an 142 AD, agus fad fichead bliadhna b’ e sin crìoch a tuath na h-Ìompaireachd Ròmanaich. Tha e anns a’ chlàr de Làraichean Dualchas na Cruinne aig UNESCO.
Is iad na dùin agus na dùin bheaga bho thaobh an iar gu taobh an ear:
- Dùn Chill Phàdraig, Dùn Tòchair, Cleddans Fortlet, Castlehill Fort, Bearsden Fort, Balmuildy Fort, Cadder Fort, Cathair Cheann Tulaich, Auchendavy Fort, Bar Hill Fort, Cruaidh (Croy) Hill Fort, Westerwood Fort, Castlecary Fort, Suidhe Beag (Seabegs), Rough Castle, Dùn na h-Eaglaise Brice, Mumrills Fort, Kinneil Fortlet, Carriden Fort.
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Balla Antonine (pdf) - bileag aig Àrainneachd Eachdraidheil Alba


text:
- TIOTAL
- 'Ben Alder' air treana a' feitheamh gus falbh, Inbhir Theòrsa, Giblean 1951
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_STATIONS_001_1390
- ÀITE
- Inbhir Theòrsa
- SIORRACHD/PARRAIST
- GALLAIBH: Inbhir Theòrsa
- DEIT
- 25 An Giblean 1951
- LINN
- 1950an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 28004
- KEYWORDS
- stèiseanan rèile
rathaidean iarainn
Comann Rèile na Gàidhealtachd
HRS
treanaichean
trèanaichean
San dealbh-chamara seo chithear 'Ben Alder' air treana a' feitheamh gus am falbh e à Inbhir Theòrsa gu ruig Inbhir Nis sa Ghiblean 1951.
Chaidh 'Ben Alder', einnsean de chlas nam Beanntan Beaga, a thogail san Iuchar 1898. Fhuair e a-rithist an àireamh LMS 14398 air, agus chaidh sin atharrachadh gu 54398 le Rèile Bhreatainn. Air a tharraing à seirbheis sa Ghearran 1953, bha iad am beachd 'Ben Alder' a ghlèidheadh gu snasail, ach mu dheireadh chaidh a chur gu briseadh ann an 1966.
Chaidh stèisean Inbhir Theòrsa fhosgladh am 28mh Iuchar 1874, na cheann-loidhne aig Meur Inbhir Theòrsa de Rèile Chataibh is Ghallaibh. Chaidh an loidhne obrachadh le Rèile na Gàidhealtachd, a shluig an companaidh eile a-rithist. 'S e an stèisean as fhaide gu tuath ann am Breatainn agus tha seirbheisean cunbhalach fhathast a' dol thuige.


text:
Tha luchd-eòlaich ann an turasachd a’ gabhail pàirt ann an sreath de cho-labhairtean thairis air an eadar-lìon (webinars) airson companaidhean tarsaing an sgìre fhàs agus leudachadh.
‘Se seo an darna sreath de taisbeanaidhean beò aig Iomairt na Gàidhealtachd ‘s nan Eilean (HIE), a bheireas còmhla cuid den ghnìomhachasan as fhèarr ann an turasachd a tha dèonach an lèirsinn aca agus beachdan practaigeach air ciamar is urrainn dhuibh buannachd fhaighinn bho na margaidean a tha a’ sìor fhàs.
Tha a’ chiad taisbeanadh a’ gabhail àite air Diciadain 1mh den Chèitean agus bi e a’ coimhead air turasachd sinnsireil. Bi Cameron Taylor ga libhrigeadh, sgrìobhadair agus neach-comhairliche air turasachd sinnsireil agus Jacquie Aitken, Oifigear Dualchais bho Timespan ann am Bun Ilidh.
Air an 8mh den Chèitean, bi taisbeanadh air Cultar agus Dualchas: Gàidhlig, far an toirt Ruairidh MacIlleathain, sgrìobhadair, craoladair agus neach-trèanaidh na Gàidhlig seachad taisbeanadh air mar a tha Gàidhlig ga chleachdadh mu thràth anns an sgìre agus bheir e seachad beachdan air mar is urrainn gnìomhachasan a’ chànan a chleachdadh airson buannachd fhaighinn. Bi Katie Boal bho Ionad Luchd-turais Blàr Chùil Lodair a’ taisbeanadh cuideachd.
Thèid an treas co-labhairt a chumail air an 15mh den Chèitean air turasachd seasmhachd agus air Riaghailtean air Sgudal (Alba) a bhitheas air a’ libhrigeadh le Ryan James, Cathraiche aig Glasgow Restaurant Association agus Denise Connelly, a tha na Oifigear Turasachd agus Tachartasan aig Gun Ana-caitheamh Alba (Zero Waste Scotland).
Air an 22mh den Chèitean, bi an co-labhairt air a’ margaid airson turasachd dàn’-thuras (Adventure Tourism) air a’ libhrigeadh le Petter Thorsen bho Hotel Spruce, taigh-òsta air a’ bhlàr a-muigh a bhitheas a’ gluasad mun cuairt an Nirribhidh. Bi Christopher Doyle bhon Adventure Travel Association a’ bruidhinn mun t-eòlas aige air a’ leasachadh turasachd dàn’-thuras, a’ margaideachd sin agus a’ cruthachadh bathair.
Cluinnidh an fheadhainn a ghabhas pàirt anns a’ cho-labhairt air an 29mh den Chèitean, bho Ross Tuffee mu Teicneòlas agus gu h-àraidh an obair aig a’ chompanaidh DOGFI.SH MOBILE Ltd. Bheir esan seachad sealladh air na buannachdan a dh’ fhaodadh seirbheisean fòn-làimhe a thoirt seachad do gnìomhachasan. Bi Prof. Jon Oberlander bhon phrògram Tourism Smart, a’ bruidhinn mun t-eòlas a th’aige air na gluasadan a thaobh teicneòlas an latha an-diugh agus na cothroman a th’ann airson gnìomhachasan.
Bi an t-sreath de cho-labhairtean air fad beò air an eadar-lìon gach Diciadain bho 09:30m airson còig seachdainean. Bi cothrom aig an fheadhainn a chlàras airson na co-labhairtean ceistean a chur a-staigh ron àm, a thèid a fhreagairt an uairsin tron seisean beò.
Thuirt Àrd-mhanaidsear Turasachd aig HIE, Audrey Nic IllFhinnein:
“Ghabh còrr is 2000 neach pàirt ann an t-sreath mu dheireadh againn. Bha e cho soirbheachail, tha sinn air sreath eile de luchd-eòlaich a chur air dòigh airson an t-eòlas agus beachdan aca a’ sgaoileadh. Tha sinn airson gun gabh companaidhean na cothroman a tha seo agus pàirt a ghabhail anns na co-labhairtean thairis air an eadar-lìon airson buannachd fhaighinn agus a bhitheas làn beachdan feumail. ‘Se deagh chothrom a th’ann barrachd fhaighinn a-mach bho gnìomhachasan eile agus mar a tha iad air a bhith soirbheachail air barrachd luchd-cleachdaidh a thàladh thuca agus barrachd teachd-a-steach fhaighinn.
Tha HIE a’ maoineachadh an t-sreath seo de cho-labhairtean thairis air an eadar-lìon mar phàirt den t-seirbheis Tourism Intelligence Scotland – iomairt a tha eadar VisitScotland, Iomairt na h-Alba agus HIE.


text:
- TIOTAL
- Cidhe na Ath Leathainn, An t-Eilean Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- GB1796_1999_116_727_AT
- ÀITE
- An t-Àth Leathann
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: An Srath
- DEIT
- 2009
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Andrew Taylor
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Andrew Taylor
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11450
- KEYWORDS
- aiseagan
rathaidean
cidheachan
calachan
Tha an t-Ath Leathann aig cois Beinn na Caillich, a' chiad bheinn ann an sreath a' Chuiltheann. Thòisich daoine a' cruinneachadh an seo aig deireadh an 18m linn nuair a bhiodh fèill-chruidh ann. Ann am pàipear Inbhir Nis air an 20mh dhen t-Samhainn 1807 nochd fios gun robh Iarla MhicDhòmhnaill a' dol a thogail cidhe anns an Ath Leathainn. Chaidh am baile na bu mhotha an dèidh dhan rathad eadar Port Rìgh agus Caol Àcain, a chaidh a thogail le Tomas Telford, a chrìochnachadh ann an 1812. Bha na stiomairean a' stad le na litrichean air an t-slighe a Phort Rìgh.


text:
- TIOTAL
- Loco clas 'Big Goods' neo-aithnichte a bha le HR roimhe air trèana luchd ann am Peairt
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_TRAINS_001_411
- ÀITE
- Peairt
- SIORRACHD/PARRAIST
- PEAIRT
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 28413
- KEYWORDS
- locomotaibhean
Comann Rèile na Gàidhealtachd
HRS
trèanaichean
Loco 'Big Goods' neo-aithnichte a bha le Rèile na Gàidhealtachd roimhe air trèana luchd ann am Peairt. Tha grunnan chairtean chruidh air an loidhne nas fhaide air adhart.
Nuair a thug Rèile na Gàidhealtachd a-steach a' chiad einnsean den chlas 'Big Goods' deilbhte le Daibhidh Jones ann an 1894, b' iad a' chiad locomotaibhean ann am Breatainn aig an robh co-chur rothan 4-6-0 agus b' iad cuideachd na h-einnseanan prìomh-loidhne bu chumhachdaiche a bha ag obair san dùthaich. Chaidh 15 a thogail uile gu lèir le Sharp Stewart & Co ann an Glaschu (àireamhaichte 103 gu 117) agus ghluais iad uile gu sealbh LMS ann an 1923.


text:
Łódź
‘S e baile mòr ann am meadhan na Pòlainn a th’ann Łódź (IPA: wutɕ , Iùdais: לאדזש neo Lodzh, Laideann: Lodzia, Liotuànais: Lodzė, Gearmailtis: Lodsch agus Litzmannstadt bho 1940 gu 1945). Tha e suidhichte aig 198m os cionn ìre na mara,[1] anns a’ ghleann Ner, ri taobh na h-aibhne Ner, a shruthas chun na h-aibhne Warta.[2] Tha Łódź 221km air falbh bho Lublin, 188km bho Kraków, 294km bho Gdańsk agus 119km bho Warsaw, prìomh-bhaile na dùthcha.[3] ‘S e baile neo-eisimeileachd a th’ann. Chaidh e a chlàradh airson a’ chiad turas ann an 1332 ann an sgrìobhainn eaglaiseil, ri linn nam Piast, agus chaidh an t-oilthigh a stèidheachadh ann an 1945.[4] A bharrachd air sin, ‘s e an treas baile as motha na dùthcha a th’ann.[5] Tha an t-ainm a’ ciallachadh bàta.[6]
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
‘S e dìreach baile beag ri taobh allt air an robh Lodka a bh’ann Łódź o shean.[7] Tha an t-allt fo thalamh an latha an-diugh. chaidh e a chlàradh airson a’ chiad turas ann an sgrìobhainn ann an 1332.[8] Tha Łódź gu math òg an coimeas ri na bailtean mòra eile na Pòlainn agus, a dh’aindeoin àireamh-sluaigh a’ bhaile, cha robh e a-riamh cho cudromach ri Kraków, Gdańsk neo Wrocław. Fhuair am baile beag a chuid chòirichean ann an 1423 on Rìgh Jogaila, a bha os cionn dàrna Rìoghachd na Pòlainn. Fiù’s ann an 1790 cha robh ach 190 nan tàmh an seo. Dh’fhàs am baile na bu mhotha fad an 19mh Linn is e fo bhuaidh na Na Ruise tro mheadhan an gnìomhachais, is an dùthaich air a roinneadh eadar a nàbaidhean.[9]
‘S e teis-mheadhan gnìomhachas a’ chlò anns A’ Phòlainn a bh’ann Łódź, mar Mhanchester thall ann an Sasainn. Chaidh àireamh-sluaigh a’ bhaile suas ann an ùine ghoirid bho mhìltean dhe daoine gu na ceadan dhe mìltean. Chaidh a’ chiad taigh-ghnìomhachas a’ chlò a thogail le Christian Friedrich Wendisch ann an 1826 agus Comann nan Ceannaiche-aodaich ann an 1825.[10] Dh’fhàs lìonmhor àireamh-sluaigh a’ bhaile aig àm an Tionndadh Gnìomhachais is ràinig mòran Ghearmailtich agus Iùdhaich. Fhuair na h-Iùdhaich a’ chiad chead aca gus a bhith a’ fuireach anns a’ bhaile ùr gnìomhachas sin ann an 1848. ann an 1894 bha 168,513 nan tàmh an seo. ‘S e baile measgaichte a bh’ann:[11] fo bhuaidh nan Ruiseanach, ‘s e Iùdhaich a bh’ann na luchd-ghnìomhachais, Gearmailtich a bh’ann na luchd-tasgaigh airgid agus Pòlaich a bh’ann na luchd-obrach anns na taighean-ghnìomhachais.
Ann an 1918, an dèidh 123 bliadhna,[12] bha A’ Phòlainn neo-eisimeileach a-rithist, is bha Łódź an sàs ann an gnìomhachas a’ chlò, is e am baile na bu chudromach na Roinn Eòrpa a bh’ann co-dhiù. Bha am baile cliùiteach airson a chuid chotain a bhathar a’ fighe anns na taighean-ghnìomhachais. A bharrachd air sin, bha an àireamh sa cheud dhe Iùdhaich na b’ àirde eadar na bailtean le còrr is 100,000 luchd-àiteachaidh san Roinn Eòrpa air fad aig Łódź. Ri linn an Dàrna Cogaidh, chaidh am baile a mhilleadh ann am pàirt le feachdan na Gearmailte, mar phàirt Plana Coitcheann an Ear (Gearmailtis: Generalplan Ost) mar bailtean eile anns A’ Phòlainn. Bha am broinn na Reichsgau Wartherland.[13] Chaill Łódź 420,000 luchd-àiteachaidh, a chaidh a thoirt am brùid gu campaichean-bàis, 300,000 Iùdhaich nam measg.
Daoine Ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
- Daniel Amit: (1938 – 2001) Fear-saidheans Iùdhach.
- Jan Kowalewski: (1892 – 1965) Saighdear a bhrist còdaichean dìomhair nan Nàsach.
- Maksymilian Faktorowicz: (1872 – 1938) Fear-gnìomhachas a stèidhich an companaidh Max Factor.
- Aharon Kaztir: (1914 – 1972) Fear-saidheans a bhàsaich anns an ionnsaigh ceannairceach LOT.
- Julian Tuwim: (1894 – 1953) Bàrd.
- Mendel Grossmann: (1917 – 1945) Dealbhadair chàmara.
- Artur Rubenstein: (1887 – 1982) Cluicheadair a’ phiàna.
- Jan Karski: (1914 – 2000) Riochdaire dioplòmasach a shabaid an aghaidh nan Nàsach.
- Natan Spigel: (1886 – 1942) Dealbhadair Iùdhach a bhàsaich ann an Treblikna.
- Karl Dominik: (1980) Actair.
Bailtean Co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
Dealbhan[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Mongabay
- ↑ Retour dans notre passé
- ↑ Global Feed Distance Calculator
- ↑ Uniwersytet Łódźki
- ↑ World Gazetteer
- ↑ Faclair Pòlais
- ↑ Institute of Urban Geography
- ↑ Łódź Online
- ↑ Maps of the World
- ↑ God’s Playground: a History of Poland, Norman Davies, University Press, Oxford, ISBN 0-19-925340-4
- ↑ Deutsche und Polen
- ↑ Polish Culture
- ↑ General Ostplan
- ↑ Câmara Municipal de Barreiro
- ↑ Stadt Chemnitz
- ↑ Ivanovo
- ↑ Kalingrad
- ↑ Lviv
- ↑ Ville de Lyon
- ↑ Minsk
- ↑ Ayuntamiento de Murcia
- ↑ Mista Odesa
- ↑ Örebro Kommun
- ↑ Ciudad de Puebla
- ↑ Rustavi
- ↑ Stadt Stuttgart
- ↑ Szeged Város
- ↑ Tampereen Kaupunki
- ↑ Tel Aviv
- ↑ Tianjin
- ↑ Vinaius Miesto Savivaldybes


text:
1900
'S e bliadhna-leum a bha ann an 1900 (MCM).
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- Taisgealadh radoin
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 12 am Màrt - Gustavo Rojas Pinilla, ann an Tunja. Saighdear à Coloimbia.
- 13 am Màrt - Giorgos Seferis, ann an Urla. Ùghdair às A' Ghrèig.
- 19 am Màrt - Frédéric Joliot-Curie, ann am Paris. Ùghdair às An Fhraing.
- 27 an Giblean - Carme Ballester i Llasat, ann am Barcelona. Tè-iomairt à Catalòinia.
- 10 an Cèitean - Cecilia Payne-Gaposchkin, neach-saidheans agus reuladair (ch.1979)
- 29 an t-Iuchar - Eyvind Johnson, ann am Boden. Ùghdair às An t-Suain.
- 30 an Dàmhair - Ragnar Granit, ann an Riihimäki. Fear-saidheans à Suòmaidh.
- 3 an Dùbhlachd - Richard Kuhn, ann an Vienna. Ceimigear às A' Ghearmailt.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 5 an Lùnasdal - Santiago Pérez de Manosalbas, ann am Paris. Neach-poileataigs à Coloimbia.
- 30 an t-Sultain - Oscar Wilde, ann am Paris. Ùghdair à Èirinn.
- 4 an Dùbhlachd - Aquileo Parra Gómez, ann am Pacho. Neach-poileataigs à Coloimbia.


text:
LEUGH mi a’ chuid as motha den iomadh eachdraidh-beatha a sgrìobh Roger Hutchinson, Calum’s Road ’nam measg, agus ’na mo bheachd-sa, se The Silent Weaver: The Extraordinary Life and Work of Angus MacPhee (Birlinn, £8.99) as fheàrr air fad.
Saoilidh mi gu bheil dà adhbhar air a-seo. Bha bòidhchead neònach mu bheatha Aonghais, a ghabhas a chur an céill an ìomhaighean làidir: torann cruidhean nan each air machair Uibhist nuair dh’fhalbh e dhan chogadh còmhla ri chàirdean sna Lovat Scouts ann an 1939; na rudan iongantach a bhiodh e a’ fighe á feur, á flùraichean, á duilleagan agus á badan clòimhe anns na lethcheud bliadhna a thug e ’na euslainteach ann an Craig Dunain.
Se ’n t-adhbhar eile Hutchinson fhéin. Chaidh a thrèanadh mar naidheachdair, ach chan eil Gàidhlig aige, agus saoilidh mi gun robh Mac-a-Phì ’na chuspair coileanta dha, oir bhuineadh e do dhàrna leth an 20mh linn, ’s chan e rannsachadh eachdraidheil a bha dhìth air Hutchinson ach bruidhinn agus éisteachd ris na daoine a bha timcheall air ann an Inbhir Nis neo a bha eòlach air a chuid obrach.
Gabhaidh beatha Mhic-a-Phì innse ann am faclan sìmplidh. Rugadh e ann an 1915. Thogadh e san Ìochdar an Uibhist a-Deas. Bha e ’na dhuine àrd grinn, air leth math le eich (a bha pailt san eilean ri linn). Cha robh feum air saighdearan eich san dàrna cogadh ’s chuireadh na Lovat Scouts ’nam freiceadain dha na Faeroes. An ceann sia mìosan thàinig tinneas inntinn air Aonghas agus chuireadh dhachaigh e. Sguir e a bhruidhinn. Chaidh e a-staigh do Chraig Dunain ann an 1946. Se bh’ aige “simple schizophrenia”.
Bha tuathanas aig Craig Dunain far am b’ urra do dh’Aonghas obair le eich. Chaidh e an sàs ann an ciùird Uibhisteach air an robh e eòlach, a’ dèanamh shriantan agus chliabh á feur (an Uibhist, muran). Cha do sguir e dh’fhighe fad lethcheud bliadhna. Bha e toilichte. Ann an 1996, an uair a dhùin an t-ospadal, chaidh a thoirt gu Taigh Uibhist. Dh’eug e ann an 1997 agus thiodhlaiceadh e ann an Àird a’ Mhachair.
Tha Hutchinson a’ mìneachadh car son a bha obair Aonghais cudromach. Tha e furasta fhaicinn car son a tha co-fhaireachdainn aige, mar shoìsealach, ris a’ chuspair. Oir seo cruth ealain cho non-elitist ’s a th’ ann.
Tha schizophrìnich tric ’nan luchd ealain. Tha ainmean aig an genre: l’art des fous (ealain an luchd cuthaich), l’art brut (ealain amh), outsider art, art extraordinary. Ach tha, neo bhà, ealain Aonghais trì uairean cho inntinneach. B’esan am fear mu dheireadh a ghnàthaich ciùird Ghaidhealach a bha cho sean ris na cnuic: mar tha an seanfhacal ag ràdh, “Ith aran, snìomh muran, agus bi am-bliadhna mar a bha thu ’n-uiridh.” Thug e air adhart i: dhèanadh e h-uile seòrsa rud á feur, bonaidean, adan, còtaichean, brògan. ’S chailleadh e ùidh sna rudan a dheanadh e cho luath ’s a bha iad dèanta: chailleadh iad dath, rachadh iad ruadh, donn, odhar, marbh, ’s bhiodh iad air an losgadh no an sadail a-mach. Gu fortanach, chaidh beagan dhiubh a ghleidheil le daoin’ eile.
Abair meatafor. Abair leabhar.


text:
- TIOTAL
- Litir o Skinner gu Grannd (gun cheann-latha), duilleag 2
- EXTERNAL ID
- Z_GB1796_GRANT_979_65_SKINNER_032_006
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh is Gaileiridh Ealan Inbhir Nis (stuth làmh-sgrìobhte)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 7142
- KEYWORDS
- fìdhleirean
fìdhlean
slatan-iasgaich
litrichean
luchd-ciùil
sgrìobhadairean-ciùil
puirt Srath-Spè
Bhuineadh Alasdair Grannd (1856-1942) don Bhadan Ghorm ann an Dhrochaid Chàrr, agus 's ann às a sin a thàinig am far-ainm aige - 'Battan'. Na bhalach chuir e eòlas air dà rud anns am biodh sàr ùidh aige - fìdhlearachd agus iasgach. Ràinig e an ìre a b' àirde anns an dà raon; na iasgair a' cruthachadh slat-iasgaich dha fhèin dham b' ainm 'Grant Vibration Rod', agus na fhìdhlear a bha na cheannard a' chuid bu mhotha de dhà fhichead bliadhna air Comann Ruidhle agus Strath-Spè na Gàidhealtachd, agus na shàr-eòlaiche air dòighean fìdhlean a dhèanamh. Rinn e cuideachd fidheall annasach chruinn dham b' ainm an 'Rondello'. Tha eisimpleir dhen t-slat-iasgaich, fidheall agus 'Rondello' aig Grannd ri fhaicinn ann an Taigh-tasgaidh agus Gailearaidh Ealan Inbhir Nis.
Bha Grannd na dheagh charaid dhan neach-ciùil agus sgrìobhadair-ciùil Seumas Scott Skinner (1843-1927), am fear ris an cante gu tric 'Righ an t-Srath-Spè', agus a bha fìor chudromach ann a bhith a' leasachadh ceòl tradaiseanta na h-Alba. Chuir Skinner an litir seo (gun cheann-latha) gu Grannd. An seo, tha Skinner a' bruidhinn air pìos-ciùil a rinn Grannd 'Scott Skinner's Welcome to Inverness'. Tha e an dòchas a chur am measg an ath cruinneachaidh de phìosan-ciùil a bhios e a' clò-bhualadh, còmhla ris na puirt 'Johnny Walker' agus 'The Auld Wife's Cutty Pipe'. Tha Skinner cuideachd ag innse gu bheil e dol a chluich nan sia port as fheàrr aige air an rèidio


text:
Tobar loch na spioraid
O cionn greis tha mi air a bhith feuchainn ri faighinn a-mach cò a chuir ann soidhne san àite ud (sràid na muilne) faisg air na h-aibhne. Chan eil mi air a bhith soirbheachail idir, idir. . Dè an spioraid? An e droch no deagh spioraid a th’ ann, fiù ‘s an Tighearna e-fhèin no a bheil e a’ buntainn bho àm fada nas tràithe ‘s a bheil sinn a’ faicinn chan eil ach criomag den bheul-aithris den sgìre seo: criomag a tha coisrigte don àm a’ dh’ fhalbh ‘s don àm a thigeadh a dh’ aindeoin ar h-aineolas?
Math dh’ fhaoidte gheibh mi a-mach beagan a bharrachd mu a dheidhinn ach meall do naidheachd don duine a chuir an soidhne air bhog. B ‘ e sàr obair a rinn thu ‘s dh’ fhàg thu teachdaireachd shònraichte dhuinn.


text:
1910
MCMX
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- Bhuannaich Paul Johann Ludwig von Heyse an Duais Nobel ann an Litreachas.
- 31 an Cèitean - Fhuair Afraga-a-Deas a chuid neo-eisimeileachd.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 1 am Màrt - David Niven, ann an Lunnainn. Actair à Sasainn.
- 1 am Màrt - Archer John Porter Martin, ann an Lunnainn. Ceimigear à Sasainn.
- 8 am Màrt - Gabriel París ann an (Ibagué. Saighdear agus neach-poileataigs à Coloimbia.
- 12 an Cèitean - Dorothy Crowfoot Hodgkin, ann an Cairo. Ceimigear à Sasainn.
- 19 an t-Ògmhios - Paul J. Flory, ann an Sterling. Ceimigear às na Stàitean Aonaichte.
- 26 an t-Ògmhios - Roy J. Plunkett, ann an New Carlisle. Ceimigear às na Stàitean Aonaichte.
- 25 an Lùnastal - Uilleam MacMhathain, sgoilear Albannach.
- 29 an Dùbhlachd - Ronald Coase,ann an Willesden. Eaconomaiche à Sasainn.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 9 an Gearran - Jacques Monod, ann am Paris. Ceimigear às An Fhraing.
- 3 an Giblean - Richard Abegg, ann an Tessin. Ceimigear às A' Ghearmailt.
- 26 an Giblean - Bjørnstjerne Bjørnson, ann am Paris. Ùghdair à Nirribhidh.
- 6 an Cèitean - Eideard VII, ann an Lunnainn. Rìgh anns an Rìoghachd Aonaichte.
- 27 an Cèitean - Robert Koch, ann am Baden-Baden. Dotair às A' Ghearmailt.
- 28 an Lùnasdal - Tjalling Koopmans, ann an 's-Graveland. Eaconamaiche às Na Tìrean Ìsle.


text:
Pèist
'S e seòrsa beathach a tha ann an pèist[1] (cuideachd snàigean no snàigeach; Beurla: reptile).
Cluichidh pèistean pàirt cudromach ann an àrainneachd nan roinnean tropaigeach agus fo-thropaigeach; sna coilltean-uisge agus fàsaichean. Coltach ri beathaichean eile, 's e call nan dachaighean an cunnart as motha fa chomhair pèistean.
Gheibhear craiceann tiugh le lannan air pèist.[1]
Snàigean[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ 1.0 1.1 Stòrlann Nàiseanta na Gàidhlig. 2011. Faclair na Sgoile (Steòrnabhagh: Stòrlann Nàiseanta na Gàidhlig)


text:
- TIOTAL
- Bhalbhaichean dorsan-uisge gan togail aig an Dam, Ceann Loch Lìobhann
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_3468
- ÀITE
- Ceann Loch Lìobhann
- SGÌRE
- Ceann a Tuath Latharna
- SIORRACHD/PARRAIST
- EARRA-GHÀIDHEAL: Liosmòr 's An Apainn
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 35314
- KEYWORDS
- cairt-puist
dealbh-camara
Ceann Loch Lìobhann
Loch Lìobhann
Bheanntan a' Mhàim Mhòir
Loch Abar
alùmanum
sreap deighe
Tasgadh-uisge an Uisge Dubh
dam
Tha a' chairt-phuist seo a' sealltainn paidhir de bhalbhaichean dorsan-uisge gan togail aig an dam, Ceann Loch Lìobhann. Tha Ceann Loch Lìobhann suidhichte an ear-dheas air a' Ghearasdan.
Dh'fhàs Ceann Loch Lìobhann timcheall air an Fhactaraidh Giullachd Alùmanum aig toiseach an fhicheadamh linn. Ann an 1907, chaidh dam dealan-uisge a thogail le Companaidh Alùmanum Bhreatainn airson dealan a thoirt dhan fhactaraidh. Chaidh a thogail aig àirde còrr is 305m agus nuair a bha e deiseil chaidh Stòr-amar an Uisge Dhuibh a chruthachadh. 'S e seo an dam, aig faid 914 meatair, an dam as fhaide air Ghàidhealtachd.
Chan eil an fhactaraidh alùmanum ag obair an-diugh agus tha a' cheàrnaidh a' faighinn a' chuid mhòr de a teachd-a-steach bho thurasachd. Tha na seallaidhean drùidhteach a' tabhann pailteas chothroman do choisichean-cnuic agus tha an 'Ice Factor' faisg air làimh, a' tabhann sreap deighe a-staigh


text:
Butàn
'S e dùthaich ann an Àisia a tha anns an Rìoghachd Bhutàin, ainm goirid: Butàn[1][2][3] neo Butan.[4] Tha i suidhichte eadar na h-Innseachan agus an t-Sìn ann an Himalaya.
'S e aon de na dùthchannan as iomallaiche san t-saoghail. Ach canar cuideachd 's e aon de na dùthchannan far a bheil na daoine as toilichte.
Tha an roinn na turasachd fo smachd an riaghaltais, tha iad ag iarraidh dualchas na dùthcha agus an cultar traidiseanta dhìon.
'S e creideamh Buddha an creideamh as treasa a tha ann am Butàn.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Am Faclair Beag
- ↑ Map-balla an t-Saoghail, Stòrlann Nàiseanta (2003), ISBN 0007692714
- ↑ Atlas Sgoile Oxford le Stòrlann Nàiseanta, Oxford University Press (2010)
- ↑ Feuch Facal, Gairm (1995), ISBN 1-871901-39-1


text:
ABTopы Myзыkи: Rory MacDonald
ABTopы TekcTa: Morag Montgomery
ABTopы TekcTa: Morag Montgomery
Runrig - An Ros (The Rose) Capo on 6th fret. Intro: C, F, C, F C G C F Ged 's breagha an ròs le dhuilleagan sioda C G Am F G Faile cho cubhraidh, cubhraidh bho chridh C G C F Na buain e ri'd mhairean oir ni e do mhealladh C G Am Dm F C Tha dubhan geur puinnsein, geur puinnsein fo sgeith. C, F, C, F [Play same chords for the other verses] Chreid mi na briathran, a h-uile ni riamh dheth Gur breagha 's gur cubhraidh, cubhraidh am blàth Bhuain mi am flùran, mar Adhamh an ùbhlan 'S leonadh mo chridhe, mo chridhe gu bràth. C, F, C, F Bridge: [Played over the accordian] C, G, C, F, C, G, Am, F, G, C, G, C, F, C, G, Am, Dm F, G Tha mi nis a crionadh is m'inntinn air phianadh 'S mo shuilean a sior, sior shileadh dheur 'S ged 's tric rinn mi gaire, tha sin nis air an fhaire 'S mo chridhe briste bruite, briste bruite gu leur. Ged 's breagha an ròs le dhuilleagan sioda Faile cho cubhraidh, cubhraidh bho chridh Na buain e ri'd mhairean oir ni e do mhealladh Tha dubhan geur puinnsein, geur puinnsein fo sgeith. Enjoy! Translation Although the rose is beautiful with leaves like silk With an enticing aroma, enticing from its heart Don't ever pick it, or it will deceive you For there are bitter, poisonous barbs beneath the surface I believed every word, every single word So plausible and completely beguiling I plucked the flower as Adam plucked the apple And my heart has been wounded, wounded completely I am now withering, my mind tormented My eyes continuously shedding tears Although I have often laughed, we are now watchful And my heart has been completely broken


text:
- TIOTAL
- Meadhan baile Inbhir Nis ann an 1875
- EXTERNAL ID
- QZP40_3289_P003
- LINN
- 1870an
- CRUTHADAIR
- unknown
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 31745
- KEYWORDS
- sràidean
Tha an dealbh seo de Shràid an Aonaidh ann an Inbhir Nis o 'Invernessiana' le Teàrlach Friseal Mac an Tòisich (1875). Bha cruinneachadh mòr de leabhraichean àrsaireachd aig Friseal Mac an Tòisich is dh'fhàg e iad aig Leabharlann Inbhir Nis. Chithear cuid dhiubh air an làrach-lìn seo fhèin