text:
Cartoons Buzz
Episodes
All »
You are up to date!
-
25 episodes25 episodes
-
March 16, 2010Tha am blàr air tòiseachadh 's am Morair 's na h-Àrd-Gheàird a' dèanamh ionnsaigh air a' bhaile. An tig aig na Seòid air stad a chur orra 's faighinn gu ruige An Innleachd airson iad fhèin agus an còrr den t-saoghal a shàbhaladh? The war has begun and Magneto and his Sentinels are attacking the city. Can the X-Men reach Master Mould and destroy her once and for all?Season Finale
March 16, 2010Season FinaleTha am blàr air tòiseachadh 's am Morair 's na h-Àrd-Gheàird a' dèanamh ionnsaigh air a' bhaile. An tig aig na Seòid air stad a chur orra 's faighinn gu ruige An Innleachd airson iad fhèin agus an còrr den t-saoghal a shàbhaladh? The war has begun and Magneto and his Sentinels are attacking the city. Can the X-Men reach Master Mould and destroy her once and for all?No links available
-
March 9, 2010Ged a tha an Sionnach a dèanamh a chùis air Teàrlach a shaoradh dhan eil cuisean cho soirbh dha na Seòid eile 's iad a' feuchainn ri stad a chur air sgrios nan Àrd-Gheàrd ann an Genosha. Tha Sine a' strì an aghaidh amasan an Òrdugh. Wolverine finally manages to help Charles escape. Back in the present day, the rest of the X-Men struggle against the Sentinels destroying Genosha, while Sìne struggles against the will of the Inner Circle.
March 9, 2010Ged a tha an Sionnach a dèanamh a chùis air Teàrlach a shaoradh dhan eil cuisean cho soirbh dha na Seòid eile 's iad a' feuchainn ri stad a chur air sgrios nan Àrd-Gheàrd ann an Genosha. Tha Sine a' strì an aghaidh amasan an Òrdugh. Wolverine finally manages to help Charles escape. Back in the present day, the rest of the X-Men struggle against the Sentinels destroying Genosha, while Sìne struggles against the will of the Inner Circle.No links available
-
March 2, 2010Tha cuisean air fàs doirbh dha na Seòid. San àm ri teachd tha Teàrlach air a thoirt an greim agus san latha an-diugh tha na h-Àrd-Gheàird a dèanamh air Genosha fo òrduighean meallta. Cuideachd tha Sìne ann an làmhan Màiri 's Òrdugh an Eun. Things intensify for Wolverine and his team. In the future Charles has been taken hostage, while the present day sees the Sentinels attack Genosha under false orders. Sìne finds herself trapped by the Inner Circle.
March 2, 2010Tha cuisean air fàs doirbh dha na Seòid. San àm ri teachd tha Teàrlach air a thoirt an greim agus san latha an-diugh tha na h-Àrd-Gheàird a dèanamh air Genosha fo òrduighean meallta. Cuideachd tha Sìne ann an làmhan Màiri 's Òrdugh an Eun. Things intensify for Wolverine and his team. In the future Charles has been taken hostage, while the present day sees the Sentinels attack Genosha under false orders. Sìne finds herself trapped by the Inner Circle.No links available
-
February 23, 2010A' lorg Sìne san ospadal, tha Màiri 's Iain a' feuchainn ri toirt dhachaigh. Ge-tà, tha an t-Àrd-Aingeal a' dèanamh a dhìcheall stad a chur orra. Ged a gheibh iad air falbh tha ionnsaigh eile ri thighinn, nach eil duine deiseil air a shon. Màiri and Iain locate Sìne in a nearby hospital and rush to take her back to the X-Mansion. However, Archangel has other plans for them.
February 23, 2010A' lorg Sìne san ospadal, tha Màiri 's Iain a' feuchainn ri toirt dhachaigh. Ge-tà, tha an t-Àrd-Aingeal a' dèanamh a dhìcheall stad a chur orra. Ged a gheibh iad air falbh tha ionnsaigh eile ri thighinn, nach eil duine deiseil air a shon. Màiri and Iain locate Sìne in a nearby hospital and rush to take her back to the X-Mansion. However, Archangel has other plans for them.No links available
-
February 16, 2010Tha Cealgan a' dèanamh air Genosha airson chlogaid a' Mhorair a ghoid. Tha Eilidh ga chuideachadh gun for mu bhuaidh na h-iomairt. Tha am Morair a' sealltainn fhearg le bhith toirt ionnsaigh air Kelly 's feumaidh an Sionnach stad a chur air an t-sabaid aca. Gambit makes his way to Genosha to steal Magneto's helmet. He enlists the help of Eilidh who is unaware of what she is doing. Magneto takes his rage out on Kelly and it's up to Wolverine to stop the pair from going to war.
February 16, 2010Tha Cealgan a' dèanamh air Genosha airson chlogaid a' Mhorair a ghoid. Tha Eilidh ga chuideachadh gun for mu bhuaidh na h-iomairt. Tha am Morair a' sealltainn fhearg le bhith toirt ionnsaigh air Kelly 's feumaidh an Sionnach stad a chur air an t-sabaid aca. Gambit makes his way to Genosha to steal Magneto's helmet. He enlists the help of Eilidh who is unaware of what she is doing. Magneto takes his rage out on Kelly and it's up to Wolverine to stop the pair from going to war.No links available
-
February 9, 2010A' cleachdadh Rover mar dhìonachd, tha Na Seòid a' lorg An Innleachd. Ge-tà, thèid cur às do rover san iomairt, tachartas a chuireas a leithid de fhearg air Mairead 's gu bheil i ag innse dhan An Innleachd far a bheil Teàrlach. Using Rover as protection the X-Men make their way to Master Mould's facility. A tragic event affects Mairead badly and in her anger she betrays Charles.
February 9, 2010A' cleachdadh Rover mar dhìonachd, tha Na Seòid a' lorg An Innleachd. Ge-tà, thèid cur às do rover san iomairt, tachartas a chuireas a leithid de fhearg air Mairead 's gu bheil i ag innse dhan An Innleachd far a bheil Teàrlach. Using Rover as protection the X-Men make their way to Master Mould's facility. A tragic event affects Mairead badly and in her anger she betrays Charles.No links available
-
February 2, 2010A' dol tron eanchainn aig Iain, tha Màiri Bhàn a' toirt air cuimhneachadh mu rudan sònraichte na bheatha mar Sheòd. Am measg nan cuimhneachain seo tha iad ag ionnsachadh fiosrachadh ùr cudromach mu Sìne agus an spreidheadh mòr. In order to help him, Màiri offers to go through Iain's memories and look at his life and work as an X-Man. Among the scenes replayed, they both notice new and significant information concerning the explosion - information that will link Sìne to the case.
February 2, 2010A' dol tron eanchainn aig Iain, tha Màiri Bhàn a' toirt air cuimhneachadh mu rudan sònraichte na bheatha mar Sheòd. Am measg nan cuimhneachain seo tha iad ag ionnsachadh fiosrachadh ùr cudromach mu Sìne agus an spreidheadh mòr. In order to help him, Màiri offers to go through Iain's memories and look at his life and work as an X-Man. Among the scenes replayed, they both notice new and significant information concerning the explosion - information that will link Sìne to the case.No links available
-
January 26, 2010Searbh le dol-a-mach a Mhac, tha Uilleam Mòr a leigeil leis an MRD Aingeal a ghlacadh 's ionnsaigh a thoirt air. Mar thoradh tha an t-Aingeal a call a sgiathan. Troimhe chèile, tha e dol chun an Truailleadair airson cuideachadh ach tha pris ri phàigheadh. Increasingly annoyed at the fact his son is a mutant, Uilleam orders the MRD to capture Angel. After a brutal attack, Angel loses his wings, a loss that traumatises him so much that he turns to the wicked Sinister for help.
January 26, 2010Searbh le dol-a-mach a Mhac, tha Uilleam Mòr a leigeil leis an MRD Aingeal a ghlacadh 's ionnsaigh a thoirt air. Mar thoradh tha an t-Aingeal a call a sgiathan. Troimhe chèile, tha e dol chun an Truailleadair airson cuideachadh ach tha pris ri phàigheadh. Increasingly annoyed at the fact his son is a mutant, Uilleam orders the MRD to capture Angel. After a brutal attack, Angel loses his wings, a loss that traumatises him so much that he turns to the wicked Sinister for help.No links available
-
January 19, 2010An dèidh a bhith air am mealladh leis An Innleachd, tha Na Seòid ann am fìor chunnart. Tha iad a' faighinn cuideachadh on Bhràithreachas ge-tà 's Luaidhe-Luath airson sealltainn dha athair dìreach dè cho searbh 's a tha e. Having been tricked by Master Mould, the X-Men are in grave danger. However, the Brotherhood come to help them as Quicksilver attempts to further upset his father.
January 19, 2010An dèidh a bhith air am mealladh leis An Innleachd, tha Na Seòid ann am fìor chunnart. Tha iad a' faighinn cuideachadh on Bhràithreachas ge-tà 's Luaidhe-Luath airson sealltainn dha athair dìreach dè cho searbh 's a tha e. Having been tricked by Master Mould, the X-Men are in grave danger. However, the Brotherhood come to help them as Quicksilver attempts to further upset his father.No links available
-
January 12, 2010San àm ri teachd tha Teàrlach 's Na Seòid fo ionnsaigh aig creutairean borb iarainn aig a bheil na h-aon chomasan ris an t-Sionnach Sgianach. Tha iad glacte san Droch Fhàsach aig Polaris, nighean a' Mhorair. Am faigh iad às beò? In the future, Charles and his team are attacked by vicious sentinels who seem to have the same powers as Wolverine. They find themselves trapped in the Badlands by Polaris, Magneto's daughter. Will they escape?
January 12, 2010San àm ri teachd tha Teàrlach 's Na Seòid fo ionnsaigh aig creutairean borb iarainn aig a bheil na h-aon chomasan ris an t-Sionnach Sgianach. Tha iad glacte san Droch Fhàsach aig Polaris, nighean a' Mhorair. Am faigh iad às beò? In the future, Charles and his team are attacked by vicious sentinels who seem to have the same powers as Wolverine. They find themselves trapped in the Badlands by Polaris, Magneto's daughter. Will they escape?No links available
-
January 5, 2010Glacte ann an capsal bhon uisge, feumaidh am Fear-Oidhche 's Wilma iad fhèin a dhìon bho na dùbhlain aig an Fhear-Fhiaclach airson iad fhèin 's an Sionnach, a tha fo bhuaidh atharrachadh-inntinn, fhaighinn às gu sàbhailte. Wilma and Night-Crawler are held captive in an underwater capsule as part of one of Mojo's games. They must face the challenges he throws at them in order to escape with Wolverine, who has been brainwashed.
January 5, 2010Glacte ann an capsal bhon uisge, feumaidh am Fear-Oidhche 's Wilma iad fhèin a dhìon bho na dùbhlain aig an Fhear-Fhiaclach airson iad fhèin 's an Sionnach, a tha fo bhuaidh atharrachadh-inntinn, fhaighinn às gu sàbhailte. Wilma and Night-Crawler are held captive in an underwater capsule as part of one of Mojo's games. They must face the challenges he throws at them in order to escape with Wolverine, who has been brainwashed.No links available
-
December 22, 2009Nuair a dh'fhalbhas Sgioba X le Cairistìona feumaidh an Sionnach nas urrainn dha a dhèanamh airson a' sàbhaladh. A' gabhail ri cuideachadh bho Mystique, tha e airson dèanamh cinnteach nach faigh an Sgioba beatha eile a chur an greim. Wolverine must do all he can to save Cairistìona after she is abducted by Weapon X. Help comes in the unlikely form of Mystique and together they fight the Weapon, ensuring that they will never take another life.
December 22, 2009Nuair a dh'fhalbhas Sgioba X le Cairistìona feumaidh an Sionnach nas urrainn dha a dhèanamh airson a' sàbhaladh. A' gabhail ri cuideachadh bho Mystique, tha e airson dèanamh cinnteach nach faigh an Sgioba beatha eile a chur an greim. Wolverine must do all he can to save Cairistìona after she is abducted by Weapon X. Help comes in the unlikely form of Mystique and together they fight the Weapon, ensuring that they will never take another life.No links available
-
December 15, 2009Bidh Am Bràithreachas agus na Seòid a' deisealachadh airson blàr, fhad 'sa tha cùisean a' fàs nas miosa eadar an riaghaltas agus na fir-mùthaidh. The Brotherhood and the X-Men continue to battle while tensions heighten between the government and the mutants.
December 15, 2009Bidh Am Bràithreachas agus na Seòid a' deisealachadh airson blàr, fhad 'sa tha cùisean a' fàs nas miosa eadar an riaghaltas agus na fir-mùthaidh. The Brotherhood and the X-Men continue to battle while tensions heighten between the government and the mutants.No links available
-
December 8, 2009Tha Iain fhathast gu math brònach mu Shìne agus nuair a tha e a' dol air a tòir, tha e a' dol an aghaidh An Truailleadair. Still grieving over Jean's disappearance, Cyclops leads the team into battle with the mutant scientist Sinister.
December 8, 2009Tha Iain fhathast gu math brònach mu Shìne agus nuair a tha e a' dol air a tòir, tha e a' dol an aghaidh An Truailleadair. Still grieving over Jean's disappearance, Cyclops leads the team into battle with the mutant scientist Sinister.No links available
-
December 1, 2009Tha Seòras a' faighinn boillsgeadh a-steach air na cuimhneachain ghlaiste aige - am faigh e an sìth a tha e a' lorg? With some of his memories returning, Wolverine has to try and resolve his past.
December 1, 2009Tha Seòras a' faighinn boillsgeadh a-steach air na cuimhneachain ghlaiste aige - am faigh e an sìth a tha e a' lorg? With some of his memories returning, Wolverine has to try and resolve his past.No links available
-
November 24, 2009Tha Coinneach a' faicinn an fhìor Ghenosha - an e dha-rìribh Pàrras a th'ann? With Kurt in Genosha the truth about the so-called 'mutant paradise' comes out.
November 24, 2009Tha Coinneach a' faicinn an fhìor Ghenosha - an e dha-rìribh Pàrras a th'ann? With Kurt in Genosha the truth about the so-called 'mutant paradise' comes out.No links available
-
November 17, 2009Tha sinn a' faicinn na Seòid san t-àm ri teachd tro shùilean Teàrlach - agus an smachd a th'aig An Innleachd air an t-saoghal. A glimpse of Charles's future world and Master Mold's control over it.
November 17, 2009Tha sinn a' faicinn na Seòid san t-àm ri teachd tro shùilean Teàrlach - agus an smachd a th'aig An Innleachd air an t-saoghal. A glimpse of Charles's future world and Master Mold's control over it.No links available
-
November 10, 2009Nuair a tha Am Bràithreachas a' goid air falbh Spreadh, feumaidh na Seòid fhaighinn air ais mus tèid an saoghal a sgrios. The Brotherhood capture a mutant time-bomb and it is up to the X- Men to save the day again.
November 10, 2009Nuair a tha Am Bràithreachas a' goid air falbh Spreadh, feumaidh na Seòid fhaighinn air ais mus tèid an saoghal a sgrios. The Brotherhood capture a mutant time-bomb and it is up to the X- Men to save the day again.No links available
-
November 3, 2009Tha aig an Sionnach Sgianach a dhol an aghaidh seann nàmhaid - Am Fuamhaire. Wolverine comes face to face with his old foe, The Hulk.
November 3, 2009Tha aig an Sionnach Sgianach a dhol an aghaidh seann nàmhaid - Am Fuamhaire. Wolverine comes face to face with his old foe, The Hulk.No links available
-
October 27, 2009Tha fir-mùthaidh a' sireadh sàbhailteachd ann an Genosha, ach tha spùinneadair-mùthaidh 'son bacadh a chur orra. The mutant pirate Mojo attempts to kidnap the mutants fleeing to Genosha.
October 27, 2009Tha fir-mùthaidh a' sireadh sàbhailteachd ann an Genosha, ach tha spùinneadair-mùthaidh 'son bacadh a chur orra. The mutant pirate Mojo attempts to kidnap the mutants fleeing to Genosha.No links available
-
October 20, 2009Tha am mèirleach Gambit a' goid coilear airson smachd a chumail air na fir-mùthaidh - ach chan eil An Sionnach Sgianach toilichte! The mutant thief Gambit steals the X-Men's special collar for controlling mutant powers - but Wolverine is on his trail!
October 20, 2009Tha am mèirleach Gambit a' goid coilear airson smachd a chumail air na fir-mùthaidh - ach chan eil An Sionnach Sgianach toilichte! The mutant thief Gambit steals the X-Men's special collar for controlling mutant powers - but Wolverine is on his trail!No links available
-
October 13, 2009Bhon àm ri teachd, tha Teàrlach a' toirt rabhadh dha na Seòid mu chumhachdan Orobho - ach am faigh iad an saoghal a shàbhaladh ann an tìde? Future Xavier warns the X-Men to save the world from Storm's powers.
October 13, 2009Bhon àm ri teachd, tha Teàrlach a' toirt rabhadh dha na Seòid mu chumhachdan Orobho - ach am faigh iad an saoghal a shàbhaladh ann an tìde? Future Xavier warns the X-Men to save the world from Storm's powers.No links available
-
October 6, 2009Tha an Sionnach Sgianach agus Am Beathach a' toirt na Seòid air ais còmhla agus an uairsin a' lorg Theàrlaich. With Wolverine and the X-Men back together they try to locate Charles Xavier. Emma Frost shows up to help the X-Men find Professor X. Wolverine does not trust her but, desperate to find Xavier, agrees that she can use her telepathic powers to locate him. Emma places him on the Island of Genosha, home of the evil Magneto. The team heads out to Genosha immediately to bring Professor X back home.
October 6, 2009Tha an Sionnach Sgianach agus Am Beathach a' toirt na Seòid air ais còmhla agus an uairsin a' lorg Theàrlaich. With Wolverine and the X-Men back together they try to locate Charles Xavier. Emma Frost shows up to help the X-Men find Professor X. Wolverine does not trust her but, desperate to find Xavier, agrees that she can use her telepathic powers to locate him. Emma places him on the Island of Genosha, home of the evil Magneto. The team heads out to Genosha immediately to bring Professor X back home.No links available
-
September 29, 2009Le achd oifigeil air ainmeachadh airson na fir-mùthaidh a chlàradh - tha seo a' bagairt beatha nam fir-mùthaidh. With Senator Kelly announcing the Mutant Registration Act, the life of every mutant is under threat.
September 29, 2009Le achd oifigeil air ainmeachadh airson na fir-mùthaidh a chlàradh - tha seo a' bagairt beatha nam fir-mùthaidh. With Senator Kelly announcing the Mutant Registration Act, the life of every mutant is under threat.No links available
-
September 22, 2009Tha spreadhadh air a bhith san Aitreabh agus tha aig an Sionnach Sgianach ris a' chùis a rèiteachadh. With an explosion at the Xavier Institute, Wolverine has to deal with the aftermath.Series Premiere
September 22, 2009Series PremiereTha spreadhadh air a bhith san Aitreabh agus tha aig an Sionnach Sgianach ris a' chùis a rèiteachadh. With an explosion at the Xavier Institute, Wolverine has to deal with the aftermath.No links available
-
With SideReel you can...
Track your favorite shows
Choose from 21,000 shows
Earn badges for watching


c: text/html

text:
850 K. iiii. Loch Laoigh i crich Umhaill do elodh.
851 K. u. Rioghdhál f-fear n-Eireann i Árd Macha edir Maoil Seachlainn & Madadan, rí Uladh, & Diarmaid & Fethghna go samhadh Padraicc, & Suairleach Indeidhnén go c-cléirchibh Midhe.
854 K. ii. Indreachtach ua Finnachta, comarba Coluim Cille, (& Diarmada sapientissimi) do marbhadh do shladaighibh Saxanacha og dol do Roimh, & mairidh a fhuil eannag sain béos isin ionadh in ro marbadh, i g-comhurtha a dhioghalta do Dhia for an lucht ros marbh.
Isin bliadain si ra tocuireadh righ Lochlann dochum Maoil Seachlainn d'ól, & ro bhoí fleadh lánmhór ara chionn. Agas gach ní ra gheall rí Lochlann do comhall cona luighe. Acht cheana ni ra chomhail a bheag ar n-dul a tigh Maoil Seachlainn amach, acht ra ghabh a g-cédóir ag ionradh fearainn Maoil Seachlainn. Acht ceana ní feachtnach rainig leis an cogadh sin.
852 K. ui. Isin bliadain si dno ro treigsiot sochaide a m-baitis Críostaidhacht
sa & tangattar malle risna Lochlannachaib, gur airgsiot Ard Macha, & go rugsat a maithius as. Sed quidam ex ipsis poenitentiam egere, et uenerunt ad satisfactionem.
852 K. ui. Da abb Ard Macha, Forannan, epscop & sgriba & anchoire, & Diarmaid, sapientissimus Scotorum, quieuerunt.
854 K. ii. Cearbhall mc. Dunlaing, rí Osraighe (cliamhuin Maoil Seachlainn, .i. dearbhshiur Chearbhaill og Maoil Seachloinn, .i. Land, ingean Dunlaing; & dna ingean Maoil Seachlainn og Cearbhall), do chur do Maoil Seachlainn i Mumhain do cuinnghidh giall ar n-ég a rígh, .i. Ailgeanan.
856 K. iiii. Cath do thabhairt d'Aodh, do rígh Ailigh, .i. don righ as fearr
p.98eangnamh 'na aimsir, do loingius na n-Gall n-Gaoidheal, .i. Scuit íad, & daltai do Normainnoibh íad, & tan ann ad-bearar cidh {MS page 37} Normainnigh fríu. Maidhidh forra ré nd-Aodh, & cuirthear a n-deargár na n-Gallghaoidheal, & cinn imdha do bhreith do Aodh5 leis; & ra dhlighsiot na h-Eireannaigh an marbhadh soin, uair amhail do nidis na Lochlannaig, do nidis-siomh.
855 K. iii. Sloigheadh la h-Aodh mc. Neill do innradh Uladh, acht cheana ní réidh rainig dó, uair tugsat Ulaidh maidhm for Cinél n-Eogain, & ro marbhadh Flaithbeartach mc. Néill & Conacan mhac Colmain ann cum multis aliis.
Isin aimsir si acht bheag tainig Rodolbh cona shlogaibh d'innradh Osraighe. Ra thionoil dno Cearbhall mc. Dunlaing slogh 'na n-aghaidh, & tug cath dhóibh, & ro mhaidh forsna Lochlannachaib. Ra chuadar imorro buidhean mhór do lucht na madhma fora n-eachoibh i t-tiolaigh n-áird, & ra bhattar ag feghadh an mharbhtha immpu, & ad-chonncuttar a muinntear féin 'ga marbhadh amhail na marbhdais cáoirigh. Ra ghabh airéd mór iad, & as eadh do ronsat, a c-claidhibh do nochtadh, & a n-airm do ghabhail, & tuidheacht chum na n-Ossraigheach gur ro marbhsat dream dhíobh; gidh eadh ar aba ra cuireadh iad-saidhe ar c-cúla 'na maidhm; .i. ag Ath Muiceadha tugadh an maidhm si. Do rala imorro glifit sonn do Chearball fén, .i. a n-úair tabhartha an madhma, & sgaoilidh da mhuinntir úadh, dream dona Lochlannachaib do thoidheacht chuige & a erghabhail doibh. Acht tré fhurtacht an Coimdheadh fúair a fhoirithin: ra bhris fén a edach, & na ceangail ra bhattar fair, & ra chuaidh slán úaidhibh. As mór trá an t-ar tugadh ann so forsna Lochlannachaib.
?851" K. u. Cath do bhrisedh do Saxanoibh forsna Normainnibh.
Isin aimsir si tanagattar Danair, .i. Horm cona muinntir, d'ionnsoighidh Cearbaill mc. Dunlaing, go ro congnaidh Cearbhall leo i c-cean na Lochlannach, uair bá h-eagail leo a f-foruaisliughadh tre chealgoibh na Lochlannach. Ra ghabh dono Cearbhall go h-onorach chuige iad, & ro bhattar maille ris go minic og breith chosgair do Ghallaibh & do Ghaoidealaibh.
?852 K. ui. Ar mór lá Ciarraighibh og Bealach Conglais for Lochlannachaib, ubi plurimi trucidati sunt permissione Dei.
?852 K. ui. Ár dno la h-Aradha Cliach forsna gentibh cedna.
p.100
Isin bliadain cédna ra chuirsiot fir Mumhan teachta d'ionnsoighidh Cearbhaill mc. Dunlaing go t-tiosadh na Danair leis, & tionol Osraighe da f-furtacht & do f-foirithin a n-aighidh na Normainneach ra badar 'ga n-ionnradh, {MS page 38} & 'ga n-argain an tan soin. Ra fhreagair dno Cearbhall sin, & ra fhuagair dona Danaraibh & d'Osraighibh toidheacht go léir d'furtacht fear Mumhan, & as eadh on do ronadh fair. Tainig iaramh Cearbhall reimhe d'ionnsoighidh na Lochlannach go slógh mór Danar & Gaoidheal.
O d' choncuttar na Lochlannaig Cearbhall cona shlúagh nó muinntir, ro ghabh adhuath & uamhan mór íad. Ra chúaidh Cearbhall i n-ionad árd, ra bhaoí ag agalladh a mhuinntire féin ar tús. As eadh ro ráidh, & se og feghadh na f-fearann f-fasaigthe imme: Nach f-faicthi libh, ar sé, mar ra fasaighsiot na Lochlannaig na fearann sa ar m-breith a chruidh, & ar marbadh a dhaoine? Madh treisi dhaibh iniu iná dhuinne, do ghenad na cédna 'nar t-tír-ne. Uair imorro ataim-ne socraidhe mór aniu, cathigheam go crúaidh 'na n-aighidh. Fáth oile ar nod cóir dhúin cathughad crúaidh do dhénomh: nar fhionnat na Danair failet maille frinn meatacht no miodhlaechus foirn. Uair ra téig
hemhadh, gídh maille sinn atád aniu, go m-bedís 'nar n-aghaidh doridhisi. Fath oile, gur ro tugad fir Mumhan i t-tangamar foirithin ar cruas forainn, uair is minic as namáidh íad.
Ra agaill iar t-tain na Danair, & as eadh ra ráidh riu-saidhe: Denidh-si calma aniu, uair as namhuid bhunaidh dhuibh na Lochlannaig, & ra chuirsit catha eatturibh & áir móra anallana. As maith dhuibh sinne maille ribh aniu 'na n-agaidh; & dna ní eile ann, ní fíu dhuibh treithe no laige do thuigsin dhuinne fhoraibh.
Ra freagrattar uile edir Dhanaru & Ghaoidhealu na fionnfaithe treithe nó meatacht forra. Ro eirgeadur iar t-tain eirghe n-áoinfhir isin uair sin d'ionnsoigidh na Lochlannach. Na Lochlannaig imorro o do chonncuttar sin, ní cath ra iomruidhsiod do thabhairt, acht as teitheadh fona cailltibh, ar f-fagbail a maithiusa do ronsat. Ra gabhaid na caillte da gach leith forra, & ra marbadh a n-deargár na Lochlannach. Acht cheana conigi so ní ra fhuilngiottar na Lochlannaig don coimhlion so a n-Eirinn uile. A c-Cruachán i n-Eoganacht tugadh an maidhm si. Tainig Cearbhall go m-búaidh & cosgur amlaidh sin da thigh.
Ro h-iodhnaiceadh Horm iar t-tain cona mhuinntir o Chearbhall go rí Teamhrach. Rá fhear rí Teamhrach fáilte ris, & tug onóir mhór dhó. Ra chuaidh as sin dochum mara. Ra marbadh iar t-tain an t-Horm la Rodri, rí Breatan.
860 K. ii. Hoc anno quieuit Mac Giallain ar mbeith .XXX. bliadain i n-aíne.
p.102
{MS page 39} 853 K. i. Áindli sapiens Tíre da Glas .m.
853 K. i. Carthach ab Tíre da Glas quieuit.
853 K. i. Ailgeanan mc. Donngaile rí Caisil .m.
853 K. i. Amlaibh mc. rígh Lochlann do toidheacht i n-Eirinn, & rá giallsat Gaill Eireann dó.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
- TIOTAL
- Priomh litrichean ainmean, Lobht a Tuath, Eaglais an ear Chromba
- EXTERNAL ID
- PC_DONALD_CROMARTY09
- ÀITE
- Cromba
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Crombaidh
- DEIT
- 2002
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Janine Donald
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Janine Donald
- AITHNEACHADH MAOINE
- 22350
- KEYWORDS
- eaglaisean
'S ann às an 18mh linn a tha a' mhòr-chuid den Eaglais an Ear no Eaglais na Parraist, ann an Cromba ged a tha pàirt de thogalach bho na meadhan linntean na phàirt dhith le aumbry innte a tha na phreasa air a thogail anns a' bhalla far am biodh an cupa agus an truinnsear airson aifreann air an cumail, aig ceann an ear a' bhalla a tuath. Cuideachd tha leac-uaighe às a' 14mh linn sa phoirdse an iar.
B' e eaglais ceithir-cheàrnach a bh' anns an eaglais an toiseach ach chaidh trannsa-eaglais a chur ris an taobh tuath ann an 1739 air sgàth àireamh a' choithionail èirigh. Chaidh ballachan na h-eaglaise àrdachadh ann an 1756 agus chaidh uinneagan ùra a chur innte. Tha trì gaileiridhean innte no 'lobhtan'; Lobht nan Sgoilear; Lobht nam Bochd agus Lobht an Uachdarain. Tha eisimpleir suidheachan sgeadaichte ri fhaicinn anns an lobht gu tuath a chaidh a thoirt air mhàl le teaghlach MhicChoinnich. Tha prìomh litrichean ainmean dhaoine eile aig an robh suidheachain air mhàl rim faicinn aig aghaidh an aon ghailearaidh.
'S ann le Urras nan Seann Eaglaisean Albannach a tha an eaglais agus bha I air a' phrògram telebhisean BBC 'Restoration Village' ann an 2006. Thathar air taic airgid à Ionmhas Dualchais a' Chrannchuir fhaighinn bho chionn ghoirid airson obair ath-leasachaidh a dhèanamh air an eaglais


text:
- TIOTAL
- Àm-seachad Acasan, Àm ri-tighinn Agadsa 2009: Their Past, Your Future 2009: Pàirt 4 - Gàidheil Shìophoirt: Prìosanaich cogaidh
- EXTERNAL ID
- TPYF_2009_PART04
- DEIT
- 2009
- LINN
- 2000an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comhairle na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 152
- KEYWORDS
- Dàrna Cogadh
an dàrna cogadh
World War II
agallamhan
saighdearan
foghlam
campaichean phrìosain
prìosanach cogaidh
Chaidh na h-agallamhan seo a dhèanamh le clann-sgoile mar phàirt den phròiseact 'Àm-seachad Acasan, Àm ri-tighinn Agadsa'' a rinn iad.
Tha Dòmhnall Mac a' Ghobhainn, Donnchadh MacCoinnich agus Niall Wilson a' bruidhinn air an àm aca sna campaichean phrìosain cogaidh an dèidh dhaibh a dhol an grèim aig St Valery. Tha iad a' bruidhinn air an staid sna campaichean, air parsailean aig a' Chrois Dheirg a fhuair iad, air na mialan a ruagadh (agus rèisean nam mialan), air smuaintean air tàrradh-às, agus air obair sna mèinnean no air na tuathanasan. Mar a bha deireadh a' chogaidh a' tighinn, chaidh na campaichean fhàgail falamh agus chaidh na prìosanaich a mhearrsadh air falbh bho na Feachdan Càirdeil aca. Tha na fir a' bruidhinn air na mearrsan sin, air an leigeil ma sgoil mu dheireadh agus air an ruighinn air ais dhachaigh.


text:
- TIOTAL
- Modail de sheann bhaile Chille Chuimein
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_0025
- ÀITE
- Cille Chuimein
- SGÌRE
- An Àird
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Both Fhleisginn 's Obar Thairbh
- LINN
- 1920an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 31908
- KEYWORDS
- cairtean
Seumasaich
dùin
manachainn, abaidean
Tha a' chairt seo o na 1950an a' sealltainn modail de dh' eaglais Abaid Chille Chuimein.
Chaidh an gearastan an Cille Chuimein a thogail leis an riaghaltas Hanòbharach, an dèidh ar-a-mach nan Seumasach an 1715. Chaidh taigh-feachd a thogail ann an 1716 am baile Chille Chuimein aig ceann Loch Nis, agus ann an 1729 thòisich an Seanalair Wade air an gearastan a thogail air rubha, an taobh a-muigh dhen bhaile, air an tug e ainm Uilleim Augustus, Diùc Chumberland, am mac a b' òige aig an Rìgh Deòrsa ll. Nuair a bha e deiseil, ghabhadh e 300 saighdear.
Rinn Diùc Chumberland a' chùis air na Seumasaich an Cùl Lodair an 1746, agus chaidh Sìm, Morair MacShimidh, leis an robh an oighreachd mun ghearastan, agus a thug taic dha na Stiùbhartaich, a chur ann am prìosan an Cille Chuimein, mus deach a chur gu bàs ann an Lunnainn.
Thugadh na saighdearan air falbh aig toiseach Cogadh a' Chrimea, agus air a' cheann thall, reiceadh an daingneachd an 1867 ri Tòmas Alasdair, an 14mh Morair MacShimidh. Leig a mhac, an 15mh Morair MacShimidh, na togalaichean air mhàl do na Benedictinich, a dh'atharraich iad gus manachainn, abaid, agus sgoil a dhèanamh.


text:
- TIOTAL
- Litir gu Caiptean MacCardaidh mu Fhreiceadan na Dùthcha
- EXTERNAL ID
- Z_GB1741_D592_6_01
- ÀITE
- Inbhir Theòrsa
- SGÌRE
- Inbhir Theòrsa
- SIORRACHD/PARRAIST
- GALLAIBH: Inbhir Theòrsa
- DEIT
- 27th An t-Ògmhios 1940
- LINN
- 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn Ghallaibh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 6087
- KEYWORDS
- freiceadan na dùthcha
cè moireach
caiptean maccardaidh
caiptean mchardy
inbhir theòrsa
drile
marsail
dara cogadh
an cogadh ann am Breatainn
an cogadh aig baile
A' chiad duilleag de litir bho Chè Moireach ann an Inbhir Theòrsa gu Caiptean MacCardaidh (McHardy), Freiceadan na Dùthcha.
Tha Mgr Moireach a' sgrìobhadh gus fios a chur gu Caiptean MacCardaidh mu cho soirbheachail agus a bha e nuair a rinn e màrsail le a bhuidheann don raon losgaidh. Leig e a' bhuidheann aige ma sgaoil nuair a bha iad deiseil air na gunnaichean aca a losgadh ach bha iad airson a mèarrsadh air ais. Bha ceithir fichead duine sa naoi air ceithir cuairtean (rounds) a losgadh an urra.
Tha an litir a' leantainn air t.d. 2


text:
Rèile na h-Alba
'S e Companaidh Obrachaidh Trèanaichean a tha ann am Rèile na h-Alba. Tha iad ag obrachadh seirbheis rèile ann an Alba agus seirbheis bho Alba gu Sasainn a Tuath. B' e ScotRail an t-ainm air an t-seirbheis rèile ann an Alba eadar 1997 is 2004 ach a' chòir bha air dìoladh gu am First Group. A-nis tha ìomhaigh dhà-chànanach aig ScotRail agus 's e "Rèile na h-Alba" an t-ainm Ghàidhlig a th' air.
Bhuannaich a' chompanaidh Duitseach Abellio an ceadachas seo ann an 2014.[1]
Loidhnichean[deasaich | deasaich an tùs]
Tha loidhnichean astar fada, spàladair agus dùthchail aig Rèile na h-Alba.
Prìomh Loidhnichean[deasaich | deasaich an tùs]
Tha trèanaichean-luath a' ruith eadar Dùn Èideann, Glaschu, Obar Dheathain, Inbhir Nis agus Dùn Dèagh. Tha Prìomh Loidhne na Gàidhealtachd a' ceangal Inbhir Nis leis a' Dheas.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ BBC: ScotRail franchise: How will Abellio del change Scotland's railways? (Beurla). Air a tharraing 23 an Gearran 2016.


text:
- TIOTAL
- Niall MacIllEathain BP, Fo-thaghadh 1954
- EXTERNAL ID
- PAN_20_26
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- An Dùbhlachd 1954
- LINN
- 1950an
- CRUTHADAIR
- J Nairn
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 20599
- KEYWORDS
- taghaidhean
Buill Pàrlamaid
Ball Pàrlamaid
sgìrean pàrlamaideach
Luchd an Aonaidh
am Pàrtaidh Libearalach
San delbh seo,chithear Niall MacIllEathain (1918-1986) aig fo-thaghadh Inbhir Nis. Chaidh an taghadh seo adhbharachadh nuair a leig am Ball Pàrlamaid a bh' ann, Am Morair Calum Dùghlas-Hamalton dheth a dhreuchd as t-Foghair, 1954. Bha fios aig Pàrtaidh an Aonaidh gun robh am Morair Dùghlas-Hamalton a' beachdachadh air a dhreuchd a leigeil dheth agus mar sin, bha iad air MacIllEathainn a thaghadh mar tagraiche 18 mìos na bu thràithe gus am biodh cothrom aige fàs eòlach air an sgìre agus cothrom aig muinntir na sgìre fàs eòlach air. Nuair a chaidh am fo-thaghadh a chumail air 21 Dùbhlachd 1954 bhuannaich MacIllEathain le 1,331 bhòt a bharrachd air an tagraiche Libearalach. Chùm e an suidheachan gu 1964 nuair a chaidh a bhuannachadh air ais leis na Libearalaich le Russell Johnstone.
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
Brus
'S e ainm Gàidhlig a th' ann am Brus[1]. 'S e ainm baistidh fireann a th' ann. Mar as trice nochdaidh e ann am Beurla mar Bruce.[1]
Susbaint
Bunachas[deasaich | deasaich an tùs]
B' e ainm sloinnidh a bh' ann am Brus a thàinig bho theaghlach uaisle Nòrmannach gu Alba is Sasainn aig toiseach na Meadhan-aoisean. B' e Raibeart Brus am fear a b' ainmeile dhen teaghlach seo. An uair sin dh'fhàs e cumanta mar chiad ainm.[2]
Daoine air a bheil an t-ainm Brus[deasaich | deasaich an tùs]
mar Bruce[deasaich | deasaich an tùs]
Faic cuideachd[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ 1.0 1.1 Mac an Tàilleir, Iain: “Ainmean Pearsanta”. Sabhal Mòr Ostaig (faidhle docx). d.13
- ↑ Hanks, Patrick; Hodges, Flavia (2003), Oxford Dictionary of First Names (2na deas.). Oxford: Oxford University Press. d.49; ISBN 0-19-860764-4


text:
Hiort
Tha na h-eileanan ris an canar Hiort, a’ chuid as iomallaiche a dh'Alba, 41 mìle (68 cilemeatair) an iar air Beinn na Faoghla ann an Innse Gall na h-Alba. Tha na h-eileanan seo, len cuid bhearraidhean is stacan, air àite sìolachaidh cho cudromach ’s a tha air ceann an iar thuath na Roinn Eòrpa airson eòin-mhara. Nuair a dh’fhàg na daoine ann an 1930, thàinig eachdraidh iongantach air tighinn beò gu crìch.
Dh'fhàg an còigeamh Iarla Bhòid Hiort aig Urras Nàiseanta na h-Alba mar dhìleab ann an 1957. Chaidh a chomharrachadh san aon bhliadhna mar Thèarmann Nàdair Nàiseanta le Glèidhteachas Nàdair (Dualchas Nàdair na h-Alba a-nis). Dìreach mus do chaochail e, dh’aontaich Iarla Bhòid pìos beag fearainn a thoirt air mhàl do Mhinistreachd an Dìon mar stèisean-lorgaidh ràdair airson raon nan urchraichean ann am Beinn na Faoghla ann an Innse Gall.(Chaidh an aonta màil ùrachadh ann an 1976 airson 25 bliadhna eile.)
An-diugh, tha na trì buidhnean seo, Urras Nàiseanta na h-Alba, Dualchas Nàdair na h-Alba agus Ministreachd an Dìon, ag obair ann an co-bhanntachd gus prògram glèidhteachais agus rannsachaidh a leudachadh air na h-eileanan airson a bhith cinnteach gun tèid Làrach Dhualchas na Cruinne a chumail gu math agus a dhìon.
Chaidh Hiort a chomharrachadh iomadh uair aig ìre eadar-nàiseanta airson dualchas agus nàdar air leth.
An dèidh don RAF an t-eilean a' gabhail os làimh ann an 1957, bha Seumas A. MacAoidh na oifigeach-fhoghluim airson a rèiseamaid. Bha e thall air Hiort agus chunnaic e cia mar a bha beatha nam balach a bha an urra ris nan rocaidean an sin. Sgrìobh e alt toil-inntinneach leis an tiotal Hiort an Diugh a chaidh fhoillseachadh ann an GAIRM Leabhar VIII, 1959-60. Rinn e luaidh air alt eile le Tim Weir mu Hiort, a thàinig a-mach ann an Gairm an Earraich,1958.
Ionad fiosrachaidh[deasaich | deasaich an tùs]
Tha planaichean ann ionad fiosrachaidh mu dheidhinn Hiort a thogail ann am Mangurstadh ann an Ùig Leòdhais.[1]
Sgrìobhaidhean mu Hiort[deasaich | deasaich an tùs]
Sgrìobh Màrtainn MacGilleMhàrtainn mun chuairt a rinn e do Hiort ann an 1697 anns an leabhar A Late Voyage to St Kilda. Chaidh an leabhar fhoillseachadh ann an 1698.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Hiort - Urras Nàiseanta na h-Alba Làrach Dhualchas na Cruinne
- Eachdraidh Hiort bho GRD Stòr-dàta
- BBC Naidheachdan 2013-11-20: Adhartas do dh’Ionad Hiort
- BBC Naidheachdan 2014-07-01: Ialtag air fhaicinn ann an Hiort
- BBC Naidheachdan 2015-01-16: Leabhar-là Hiort a’ dol air-loidhne
- BBC Naidheachdan 2015-02-26: Planaichean ionad Hiort gam foillseachadh
- BBC Naidheachdan 2015-08-17: Sgioba snàmh Hiort air na Hearadh a ruighinn
- BBC Naidheachdan 2016-04-07: Dh’eug an Hiortach mu dheireadh
- BBC Naidheachdan 2016-10-28: Leasachadh ann an Hiort
- BBC Naidheachdan 2016-12-29: Cunntas as sine air sluagh Hiort ga lorg
Boraraigh * Dùn * Hiort * Soaigh * Stac an Àrmainn * Stac Biorach * Stac Lì * Stac Leibhinis


text:
- TIOTAL
- Am broinn "Seilearan Chaisteal an Rathaid"
- EXTERNAL ID
- PAWA70B
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- CRUTHADAIR
- David Whyte Studio
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 21535
- KEYWORDS
- Caisteal an Rathaid
uisge-beatha
William Grigor & Son
fìon
malairtichean
albannach
Cafaidh a' Charlton
malairt
'S e seo pàirt de shreath dhealbhan a chaidh a thogail am broinn seilearan Caisteal an Rathaid a bha le William Grigor & Son . Bha na seilearan air an cleachdadh mar stòr far an robhas a' cumail uisge-beatha agus fìon. Bha seo agus a' bhùth air Sràid Inglis, Inbhir Nis. Stèidhich William Grigor & Son Cafaidh a' Charlton cuideachd ann an 1927. Bha Caisteal an Rathaid an toiseach air Rathad a' Chaisteil agus an uair sin air Sràid Hamaltan. Tha pàirt dhen uisge bheatha anns an dealbh seo a' tighinn gu ìre ann am baraillean sam b' àbhaist fìon à Portugal a bhith.
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
Dreuchd chudromach an oilthigh do phrionnsapal Cholaiste Mhoireibh UHI
Chuir Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean Mike Devenney an dreuchd mar leas-phrionnsapal (foghlam adhartach), a tha na dreuchd ùr. Tòisichidh Mike, a tha an-dràsta na Phrionnsapal air Colaiste Mhoireibh UHI san dreuchd san Iuchar.
Chaidh an dreuchd leas-phrionnsapal (foghlam adhartach) a chruthachadh mar thoradh air molaidhean anns a’ Bhile Fhoghlaim an dèidh 16 aig Riaghaltas na h-Alba. Tha am bile a’ faicinn gum bi Cùirt an Oilthigh, tro Bhòrd Sgìreil Foghlaim Adhartaich, cunntachail airson foghlam an dèidh 16 uile air a’ Ghàidhealtachd agus anns na h-Eileanan. Tha seo a’ ciallachadh gum bi uallach air an oilthigh airson foghlam adhartach cho math ri solarachadh àrd-fhoghlaim.
Bidh an dreuchd ùr seo deatamach a thaobh a bhith a’ dèanamh cinnteach gum bi na colaistean foghlam adhartach uile san sgìre ag obair còmhla a choinneachadh ri feumalachdan nan coimhearsnachdan aca cho math ri feumalachdan na sgìre nas fharsainge.
Bidh Mgr Devenney, a th’ air a bhith na phrionnsapal air Colaiste Mhoireibh UHI fad ochd bliadhna, fhathast air a shuidheachadh aig a’ cholaiste ann an Eilginn.
Agus e a’ cur fàilte air cur an dreuchd Mgr Devenney, thuirt am prionnsapal agus iar-sheansalair, Seumas Friseal: “Tha Mike na fìor dheagh thagh airson na dreuchd seo. Tha Colaiste Mhoireibh UHI freumhaichte anns a’ choimhearsnachd ionadail aig a h-uile ìre agus bidh i a’ freagairt air a feumalachdan. Tha seo mar thoradh air ceannardas Mike. Tha e na bhall den chom-pàirteachas air a bheil meas mòr agus an t-eòlas aige a dhèanamh cinnteach gun tèid guth foghlam adhartach a chluinntinn gu làidir agus gu soilleir rè nan amannan brosnachail agus dùbhlanach a th’ ann an seo airson foghlam air a’ Ghàidhealtachd agus anns na h-Eileanan.
Thuirt an t-Oll Mìcheal Foxley, cathraiche a’ Bhuird Sgìreil airson Foghlaim Adhartaich: “Is e deagh naidheachd a th’ ann an cur an dreuchd Mike airson foghlam adhartach air a’ Ghàidhealtachd agus anns na h-Eileanan agus e na phàirt de dh’atharrachaidhean a tha gan cur an gnìomh ri dleastanasan agus riaghladh an oilthigh. Obraichidh Mike gu dlùth ri prionnsapalan nan colaistean anns an sgìre a leudachadh solarachadh agus ris an oilthigh a lìbhrigeadh solarachadh a tha dha-rìribh aig an treas ìre. Faodaidh sinn a-nis mapadh a’ churraicealaim a choilionadh, seirbheisean a roinn agus planadh ro-innleachdail a thòiseachadh airson feumalachdan an ama ri teachd.”
Thuirt Mike Devenney: “Tha mi air leth toilichte gun deach mo chuir an dreuchd anns an dreuchd ùr, brosnachail seo agus tha mi a’ dèanamh fiughar ri bhith ag obair gu dlùth ris agus ann an dòigh cuideachail leis na colaistean uile ann an sgìre na Gàidhealtachd agus nan Eilean. Tha mi duilich a bhith a’ fàgail na dreuchd a th’ agam an-dràsta aig Colaiste Mhoireibh UHI agus ’s e urram sònraichte a bh’ ann dhomh a bhith nam phrionnsapal air buidheann cho math. Ach tha mi toilichte gun leig an dreuchd ùr leam a bhith ag obair gu dlùth ris a’ cholaiste fhathast.
Thuirt an t-Oll Jana Hutt, cathraiche a’ Bhuird Stiùiridh aig Colaiste Mhoireibh UHI: “Bidh sinn gu math duilich Mike a chall, a th’ air a bhith na phrionnsapal air leth. Fo a stiùireadh, dh’fhàs Cholaiste Mhoireibh UHI a bhith na phàirt deatamach den choimhearsnachd ionadail agus na bhall riatanach de chom-pàirteachas Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean. Tha sinn a’ guidhe gach soirbheas dha na dhreuchd ùr.
Neach-conaltraidh nam meadhanan
Susan Szymborski
Oifigear conaltraidh
Fòn: 01463 279222
Post-d: susan.szymborski@uhi.ac.uk


text:
- TIOTAL
- Sgitheadh Uisge ann an Caol Loch Aillse
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_0715
- ÀITE
- Caol Loch Aillse
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- DEIT
- 1978
- LINN
- 1970an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 32636
- KEYWORDS
- cairtean-puist
Tha an dealbh camara seo a chaidh a thogail aig deireadh na 1970an, a' sealltainn cuideigin a' dèanamh sgitheadh uisge faisg air a' chidhe an iasgaich ann an Caol Loch Aillse. Tha na h-Eileanan Dubha dìreach rim faicinn air taobh dheis an ìomhaigh.
Chaidh an duine a tha a' dràibheadh an eathar aithneachadh o chionn ghoirid mar Dhùghlas Sutharlanach. ’S e Iain MacMhathain an neach-sgithidh.


text:
Nowy Dwór Królewski
S' e Nowy Dwór Królewski (IPA: ˈnɔvɨ ˈdvur kruˈlɛfski, Latbhais: Novi Dvura Krulevska, Gearmailtis: Königlich Neudorf, neo bho 1942 gu 1945 Königsneudorf) clachan anns a' Phòlainn an ear-dheas, eadar Chełmno is Toruń. Tha e na phrìomh-bhaile den gmina ann an voivodship Toruń, agus bha 170 daoine a' fuireach an seo ann an 1996, 190 an latha an-diugh. Tha Nowy Dwór Królewski 49km air falbh bho Lublin, 269km bho Kraków, 407km bho Gdańsk agus 140km bho Warsaw, prìomh-bhaile na dùthcha.[1]


text:
- TIOTAL
- Drochaid Alexandra, Baile Dhubhthaich
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_1157
- ÀITE
- Baile Dhubhthaich
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Baile Dhubhthaich
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 33080
- KEYWORDS
- cairtean-puist
Siorrachd Rois
Sgìre Rois is Chrombaidh
Taobh Sear Rois
drochaidean
caolais
naoimh
bailtean
bailtean-saor
còirichean-sgrìobhte rìoghail
bailtean-margaidh
Tha an dealbh seo, a tha coimhead gu Baile Dhubhaich, a' sealltainn Drochaid Chrochte Alexandra. Thogadh an drochaid ann an 1902, le fùirneis Sràid an Ròis ann an Inbhir Nis, agus tha i faisg air beul Abhainn Dhubhthaich. Faodaidh daoine coiseachd gu tràigh Baile Dhubhthaich on mhachair, far a bheil tìr airson cur-seachadan eadar an rèile agus an cladach.
'S ann air cladach a deas Caolas Dhòrnach a tha Baile Dhubhthaich agus their cuid gur h-e am baile-saor rìoghail as sine ann an Alba. Chan eil cinnt cò às a thàinig an t-ainm Beurla 'Tain' o thùs, ach tha an t-ainm Gàidhlig 'Baile Dhubhaich' na chomharra air ceangal a' bhaile ri naomh on mheadhan linn dham b' ainm Dubhthach, a rugadh ann.
A-rèir beul-aithris, fhuair Baile Dhubhthaich còirichean a thaobh malairt an toiseach ann an 1066, ri linn Calum a' Chinn Mhòir. Chaidh na còirichean seo a dhaingneachadh leis an Rìgh Seumas VI ann an 1587, agus chaidh an leudachadh le Rìgh Teàrlach II ann an 1675. Bha an inbhe aig Baile Dhubhthaich mar bhaile-saor a' ciallachadh gun robh na marsantan ann saor o bhith pàigheadh chìsean sònraichte, agus mar sin shoirbhich leis a' bhaile mar bhaile-margaidh don sgìre mu chuairt. An-diugh, tha Baile Dhubhthaich na bhaile soirbheachail anns a bheil mu 4000 neach


text:
Muncaidh
'S e mamal a tha ann am muncaidh[1][2][3] (iolra: muncaidhean) is buinidh e dha na prìomhaidean. Tha muncaidhean eadar-dhealaichte bho apaichean. 'S e beathaichean glic is sòisealta a th' annta a tha cliùiteach airson nan sgilean sreap chraobhan aca. Tha earball aig cha mhòr a h-uile muncaidh ged a tha fear glè ghoirid aig fheadhainn dhiubh.
Tha iomadach seòrsa de mhuncaidhean ann. Bidh cuid dhiubh a' fuireach air craobhan is cuid eile air an talamh. A rèir an t-seòrsa a th' annta, ithidh iad measan, duilleagan, biastagan, flùraichean, mamalan beaga, snàigich, muir-thìrich, crùbagan no fiù 's muncaidhean eile. Faodaidh muncaidhean a' fuireach ann an coilltean, savannahs, fàsaidhean is fiù 's air monadh sneachda, ach tachraidh tu riutha mar as trice ann an coilltean-uisge ach ann an Astràilia is Gini Nuadh.
Tha cuid de na muncaidhean glè bheag, mu 15 cm a dh'fhaid is 120g a chuideam, ach faodaidh muncaidhean eile a bhith glè mhòr, mu 1 m a dh'fhaid is 35 kg a chuideam.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ An Seotal: Briathrachas Gàidhlig air-loidhne airson teagasg tro mheadhan na Gàidhlig anns an àrd-sgoil. Leughte 10 Faoi. 2015
- ↑ Faclair LearnGaelic.net Leughte 10 Faoi. 2015
- ↑ Am Faclair Beag Leughte 10 Faoi. 2015


text:
Có aca am b' fheàrr leatsa?
'S e (1) a gheibh thu bho MS-Word mur an dèan thu dad airson a chur ceart. 'S e (3) a b' fheàrr leamsa ach tha seo beagan doirbh. Seallaidh mi dhut an toiseach ciamar a ghleusas tu Word gus am faigh thu (2) an àite (1).
An "I" mhór mhallachdach ud an toiseach. Chì thu air feadh an àite i ann an aithisgean spaideil sa Ghàidhlig. Nochdaidh i gun iarraidh nuair a sgrìobhas tu "i" bheag. Ach tha e furasta stad a chur air a' mhì-mhodh seo. Ann am Word, rach gu "Tools" > "Autocorrect" mar seo:
agus gheibh thu rudeigin mar seo:
Rach dhan loidhne neo-shoirbheachail a tha a' tionndadh gach i 'na I agus dèan "Delete" air.
Air neo, nas fheàrr buileach, cuir bacadh air "Replace text as you type" uile gu léir, no gu deimhinne air a h-uile gin de na h-Autocorrects oir 's e innleachdan gun fheum a th' annta 'nam bheachd-sa.
A-nis an t-asgair (apostrophe) a bhith a' dol an rathad ceàrr. 'S e a tha a' dèanadh seo, innleachd ann am Word ris an canar "smart quotes". Tha an innleachd seo feumail ma tha thu ag iarraidh chomharraidhean labhairt (singilte no dùbailte) a tha spaideil. Nuair a sgrìobhas tu:
tha seo a' tionndadh leis fhéin 'na:
Ged a tha seo caran snog, 's e crois dhà-rìribh a th' ann ma tha thu a' sgrìobhadh sa Ghàidhlig far a bheil na h-asgairean cho cumanta aig toiseach facail. Bidh iad a' tionndadh leotha fhéin gun iarraidh bun-os-cionn, an rathad ceàrr. Mar sin tha e nas fheàrr an innleachd "smart quotes" a chur dheth. Nì thu seo mar a leanas. Rach gu "Tools" > "Autocorrect", tagh "Autoformat as you type", agus chì thu rudeigin mar:
Cuir an "Straight quotes by smart quotes" dheth. 'Nam bheachd-sa, tha e a cheart cho math a h-uile gin de na bogsaichean a chur dheth agus bidh beatha nas sìmplidh agad.
Ma tha thu a' sgrìobhadh rudeigin uabhasach spaideil sa Ghàidhlig, 's dòcha gum bi thu ag iarraidh na smart quotes a bhith air agus a h-uile asgair a bhith ceart mar a chì thu ann an (3) gu h-àrd. Ma tha, feumaidh tu rud beag de obair a bharrachd a dhèanamh. Ma tha thu ag iarraidh ascair ceart aig toiseach facail, cum sìos am putan "Control", put dà thuras air a' phutan ascair, agus gheibh thu aon ascair ceart. Air neo, mura bheil cuimhne agad air sin, sgrìobh dà ascair agus nochdaidh iad mar seo:
Feumaidh tu an uair sin a dhol air ais agus a chur às don chiad fhear - am fear bun-os-cionn. Fuirichidh an dàrna fear - am fear ceart - agus faodaidh tu cumail ort às a dhéidh a' sgrìobhadh a' chuid eile den fhacal.
Ma tha thu a' faicinn loidhnichean dearga fo na faclan Gàidhlig mar seo:
's e is coireach gu bheil an spell-check (Beurla) air. Dh'fhaodadh tu a chur dheth, ach bhiodh e na b' fheàrr a leasachadh gus am bi e a' dèanamh dearbhadh litreachaidh sa Ghàidhlig.
Seo agad na nithean gu léir a tha cudthromach. Ach ma tha thu ag iarraidh aithisg gu math spaideil a sgrìobhadh sa Ghàidhlig, 's dòcha gum bi ùidh agad sna h-innleachdan adhartach.


text:
Fàs
Tha an togalach ùr Fàs, a chaidh fhosgladh gu h-oifigeil sa Ghiblean 2008 leis a' Phrìomh Mhinistear Ailig Salmond BPA, na ionad beothail ùr a bhrosnaicheas mòr-thoradh anns na h-ealain Ghàidhlig, cultar, craoladh, nuadh-mheadhanan agus dualchas. Bidh Fàs ag obair mar ghineadair do ghnìomhachasan ùra a bhios a' cuimseachadh air an iarrtas a tha ann airson rudan is seirbheisean ùra anns a bheil brìgh chultarach a choilionadh.
Tha caochladh phròiseactan cultarach is cruthachail stèidhichte san togalach, Sealladh, Tobar an Dualchais, Faclair na Gàidhlig agus Lèirsinn nam measg. Tha stiùidio ùr-ghnathach ann, Skye Space, a tha a' toirt seachad cothroman trèanaidh do luchd-trèanaidh is luchd-proifeiseanta tha an sàs anns na meadhanan.
Tha cuideachd Fàs Mòr ann, ionad cùram-chloinne Gàidhlig air leth beothail le àite airson còrr is dà fhichead pàiste suas gu aois 12.
Tha àite ann airson bùithtean obrach is taisbeanadh ealain lèirsinneachd agus 's ann an seo a tha Luchd-Ealain na Colaiste uile stèidhichte.


text:
- TIOTAL
- Leac-chroise Chruithneach a chaidh a lorg aig Eaglais Ros Maircnidh
- EXTERNAL ID
- QZP40_458_P051
- ÀITE
- Ros Mhaircnidh
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Ros Mhaircnidh
- DEIT
- 1885
- LINN
- 8l; 9l
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 31232
- KEYWORDS
- leacan Cruithneach
Cruithnich
Piocaich
Tha an dealbh seo a' sealltainn dà thaobh leac-chroise Chruithneach le ìomhaighean oirre a chaidh a lorg fo làr na sean eaglaise aig Ros Mhaircnidh. Chaidh an leac a snaidheadh anns an 8mh no an 9mh linn. Am measg nan ìomhaighean tha corrain (air cumadh caol-ghealaich) is slatan-v, cearcall dùbailte is slat-z, agus dà sgàthan is cìr. Bha an leac ri fhaicinn taobh a-muigh na h-eaglaise fad iomadh bliadhna, ach chaidh a chur a-steach ann an 1978 gus a dhìon on aimsir. Chithear an-diugh e ann an Taigh-tasgaidh Ghroam ann an Ros Mhaircnidh.
Chaidh an dealbh seo a thoirt o 'Illustrated Guide to Fortrose and Vicinity, with an appendix on the Antiquities of the Black Isle', le Aonghas J Peutan, air fhoillseachadh ann an Inbhir Nis ann an 1885


text:
Caledonian Mac a' Bhriuthainn
'S e Companaidh aiseig a tha ann an Caledonian Mac a' Bhriuthainn. Tha i a' ruith nan aiseagan air an Linne Chluaidh agus eadar na h-Eileanan Siar. Tha a' chompanaidh fo smachd Riaghaltas na h-Alba agus a' dol gu 22 eileanan ann an Alba.
Susbaint
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
B' e David Hutcheson & Co. an t-ainm a bha oirre, nuair a thòisich a' chompanaidh anns a' bhliadhna 1851. "Sin an duine, Daibhidh Mac Ùisdein, d'an robh carragh-chuimhne air a chur suas air ceann Chearara, far am fai thu i cho soilleir ri Dun-olla fhèin, a' dol a steach do'n Oban no 'ga fhàgail."[1] Bha an companaidh ag obair ann an Linne Chluaidh. Nuair a chuir an luchd-stèidheachaidh an dreuchd dhiubh ann an 1871, bha David MacBrayne na neach-seilbhe a-mhàin gu 1921.
Bhon bhliadhna 1990 tha a' chompanaidh fo smachd Riaghaltas na h-Alba agus Rùnaire Stàit na h-Alba. Bha Banca Rìoghail na h-Alba agus CalMac air dìoladh le chèile còmhla ri seirbheisean aiseag nan Eileanan Tuathach, Northlink Orkney and Shetland Ferries.
Cabhlach[deasaich | deasaich an tùs]
Tha ochd bàtaichean air fhichead anns a' chabhlach.
- MV Earra-Ghàidheal (MV Argyll)
- MV Loch Siora (MV Loch Shira)
- MV Eilean Bhòid (MV Bute)
- MV Coir' Uisg (MV Coruisk)
- MV Lochportain (MV Loch Portain)
- MV Muirneag
- MV Innse Gall (MV Hebrides)
- MV Loch Nibheis (MV Lochnevis)
- MV Fear-cinnidh (MV Clansman)
- MV Loch Àlainn
- MV Loch Bhrusta
- MV Eilean Leòdhais (MV Isle of Lewis)
- MV Eileanan Chaledonia (MV Caledonian Isles)
- MV Loch an Tairbeirt (MV Loch Tarbert)
- MV Loch Buidhe (MV Loch Buie)
- MV Loch Fìne (MV Loch Fyne)
- MV Loch Dunbheagan (MV Loch Dunvegan)
- MV Rìgh nan Eilean (MV Lord of the Isles)
- MV An t-Eilean Muileach (MV Isle of Mull)
- MV Loch Raonasa (MV Loch Ranza)
- MV Loch Raodain (MV Loch Riddon)
- MV An Linne Dhubh (MV Loch Linnhe)
- MV Loch Sroigheann (MV loch Striven)
- MV Eileanan Innse Gall (MV Hebridean Isles)
- MV Eilean Arainn (MV Isle of Arran)
- MV Satharn (MV Saturn)
- MV Eilean Chumraigh (MV Isle of Cumbrae)
- MV Eilean Ratharsair (MV Raasay)
- MV Eilean Eige (MV Eigg)
- MV Iùno (MV Juno)
- MV Iùpatair (MV Jupiter)
Chaidh bàta ùr, Catrìona, a chur air bog air 2015-12-11.
Rathaidean[deasaich | deasaich an tùs]
Linne Chluaidh[deasaich | deasaich an tùs]
- Guireag, Inbhir Chluaidh - Dùn Omhain air Comhal (23 mionaidean)
- Wemyss Bay, Inbhir Chluaidh - Baile Bhòid air Bòid, (35 mionaidean)
- An Tairbeart, Cinn Tìre - Portavadie air Comhal, tarsainn an Loch Fìne (25 mionaidean)
- Caol an t-Snàimh air Comhal - Rhubodach air Bòid, tarsainn na Caoil Bhòdach (5 mionaidean)
- Aird Rosain air Siorrachd Inbhir Àir - Breadhaig air Arainn, tarsainn an Linne Cluaidh (55 mionaidean)
- Claonaig, Cinn Tìre - Loch Raonasa air Arainn, tarsainn an Sound of Bute (30 mionaidean)
- An Leargaidh Ghallda, Siorrachd Inbhir Àir - Cumaradh Mòr (10 mionaidean)
Na h-Eileanan a-staigh[deasaich | deasaich an tùs]
- Taigh an Lòin, Cinn Tìre - Aird Mheanais , Giogha (20 mionaidean)
- Ceann na Creige, Cinn Tìre - Port Ìlein air Ìle, tarsainn an Loch A Siar (2 uairean 20 mionaidean)
- Ceann na Creige, Cinn Tìre - Port Asgaig air Ìle, tarsainn an Sound of Islay (2 uairean 5 mionaidean)
- Port Asgaig air Ìle - Sgalasaig air Colbhasa. (1 uair 10 mionaidean)
- An t-Òban - Sgalasaig (2 uairean 20 mionaidean)
- Malaig - Armadail, An t-Eilean Sgitheanach (25 mionaidean)
- Malaig - Na h-Eileanan Beaga (Eige, Eilean nam Muc, Rùm agus Canaigh)
Muile[deasaich | deasaich an tùs]
- An t-Òban - Creag an Iùbhar, Muile (40 mionaidean)
- Loch Àlainn - Fishnish, Muile (15 mionaidean)
- Cille Chòmhain, Àird nam Murchan - Tobar Mhoire, Muile (35 mionaidean)
- Fionnphort, Muile - Ì Chaluim Chille (5 mionaidean)
- An t-Òban - Achadh na Croise, Lios Mòr (50 mionaidean)
- An t-Òban - Àirigh nan Gobhar, Colla (2 uairean 55 mionaidean)
- An t-Òban - Sgairinis, Tiriodh (3 uairean 20 mionaidean)
Na h-Eileanan Siar[deasaich | deasaich an tùs]
- An t-Òban - Bàgh a' Chaisteil, Barraigh (5 uairean)
- An t-Òban - Loch Baghasdail, Uibhist a Deas (5 uairean 20 mionaidean)
- Sgonnsar, An t-Eilean Sgitheanach - Ratharsair (15 mionaidean)
- An Àird Mhór, Barraigh - Èirisgeigh (40 mionaidean)
- Ùig, An t-Eilean Sgitheanach - Loch nam Madadh, Uibhist a Tuath (1 uair 45 mionaidean)
- Ùig - Tairbeart, Na Hearadh (1 uair 45 mionaidean)
- An t-Òb, Na Hearadh - Beàrnaraigh (1 uair)
- Ullapul - Steòrnabhagh, Leòdhas (2 uairean 45 mionaidean)
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Murchison, Thomas M., The Prose Writings of Donald Lamond, 1874-1958, Edinburgh: The Scottish Gaelic Texts Society, 1988, p.59
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Caledonian Mac a' Bhriuthainn (Gàidhlig)
- Cabhlach ChalMac
- BBC Naidheachdan 2016-05-19: Cùmhnant nan aiseagan dha Cal Mac
- Beachd à Uibhist (aithris-bhideo 1:59)
- Beachd à Tiriodh (aithris-bhideo 1:47)
- Beachd Sgitheanach (aithris-bhideo 2:03)
- Beachd à Leòdhas (aithris-bhideo 3:06)
- Beachd bho Alasdair Allan, BPA (aithris-fuaime 2:35)
- Beachd bho Ruairidh Moireach, Fòram Còmhdhail Shlèite (aithris-fuaime 2:28)
- BBC Naidheachdan 2016-11-11: Luchd-siubhail is teachd a-steach Chalmac an àirde


text:
Honda (Baile)
' S e baile beag faisg air Mariquita ann an Tolima, Coloimbia,[1] a th' ann Honda neo San Bartolomé de Honda. Tha e suidhichte ann an meadhan na dùthcha ri taobh na h-aibhne Mhagdalena, 142km air falbh bho Bhogotá agus 240km bho Mhedellín. Tha àirde meadhanach dhe 225m os cionn ìre na mara aige. 'S e baile le gnàth-shìde theth a th' ann le teodhachd meadhanach dhe 27˚, rè na bliadhna. Chaidh am baile a stèidheachadh ann an 1560.
Sluagh a' bhaile[deasaich | deasaich an tùs]
Ged a tha 27,310 nan tàmh anns a' bhaile, chan eil ach 893 dhuibh a' fuireach anns na sgìrean dùthchasail am broinn crìochan a' bhaile.[2] Tha fearann na dùthcha sin ga roinn eadar na bailtean (Spàinntis: municipios) agus le sin tha gach clachan agus croit fo stiùireadh baile air choireigin.[3] Air adhbharan trioblaidean poiliteagach air an dùthaich, tha a' mhòr-chuid dhe na daoine anns gach uile baile a-nis a' fuireach anns na bailtean fhèin, is na daoine a' fàgail na sgìrean dùthchasail.
Taobh chinnidh, ' s e Daoine geala agus mestizos a th' ann a' mhòr-chuid dhe na daoine ann an Honda. 'S e Tùsanaich a th' ann an 1.1%, daoine geala agus mestizos a th' ann an 33.9% agus tha 1.7% dhe daoine le freumhan ann an Afraga. ' S urrainn dhan 89.8% dhe na daoine ann an Honda leughadh agus sgrìobhadh. A tuilleadh air sin, tha fòn aig an taigh aig 46.1% dhe na dachannan.[4]
Fèisean[deasaich | deasaich an tùs]
Thathar a’ cumail am iomadach seòrsa dhe fhèis ann an Honda. Chithear fèilltean caitligeach, leis gur e dùthaich le mòr-chuid Chaitligeach a th' ann fhathast,[5] fèisean na stàite agus tachartasan ionadail a sheallas cho làidir ‘s a tha beairteas cultarail na dùthcha.
- Fèis an Neo-eisimeileachd: 20mh An t-Iuchar.
Daoine Ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
Alfonso López Pumarejo (1886 – 1959): Ceann-suidhe na dùthcha anns na 1930an agus na 1940an.


text:
- TIOTAL
- Cluidheadairean bho riochdachadh Ard-sgoil Inbhir Nis de "Rats" c1991
- EXTERNAL ID
- JTHOMSON_BOX1_0167
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- c.1991
- LINN
- 1990an
- CRUTHADAIR
- Jimmy Thomson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Highland Photographic Archive (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 18288
- KEYWORDS
- dealbhan-cluiche
dràma neo-dhreuchdail
Chaidh an ìomhaigh seo a shealltainn bho chionn ghoirid ann am 'Maor-sgrùdaidh Dhealbhannan' a' Bhaile, a chaidh a ruith ann an co-bhuinn ris an Inverness Courier.Tha e a' sealltainn cuid de na cluiceadairean ann an riochdachadh Àrd-sgoil Inbhir Nis de "Rats" dealbh-cluiche stèidhichte air "The Pied Piper".
San dealbh bho chlì gu deas, tha Diane NicBheathain (na crùban) a bh a' cluich a' phrìomh phàirt, Rut NicIllFhinnein, Donna Nic Labhrainn, Seònaid Forbes, Pamela Burnside, Sharon NicIllFhinnein agus Sìm Friseal.
(Taing do Pamela Burnside airson an fhiosrachaidh seo.)
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
Aran-coirce
Tha aran-coirce no bonnach air a dhèanamh air min-choirce garbh, sòda arain, salann, geir leaghte, agus uisge teth. Thathar ga fhuine ann an àmhainn, no ga bhruich air greideal.
Alba[deasaich | deasaich an tùs]
Tha aran-coirce no bonnach na bhiadh cumanta ann an Alba. 'S iomadh chomas a th' aca. Mar eisimpleir, bidh daoine ga ghabhail le brot an àite aran, no aig biadh na maidne le silidh. Is tric a bhios daoine gan gabhail le càise, agus tha iad rim faicinn air clàran taighean-bidhe cuideachd mar cho-phàirt diathaid.


text:
- TIOTAL
- Cuimhneachan de Bhaile nan Granndach - Ìomhaigh 9, Gleann Dhulaig
- EXTERNAL ID
- PC_GM2_POSTCARDS_009A
- ÀITE
- Baile nan Granndach
- SIORRACHD/PARRAIST
- MOIREIBH: Crombail, Inbhir Ailein 's Àbhaidh
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Bhaile nan Granndach
- AITHNEACHADH MAOINE
- 22857
- KEYWORDS
- rèile
rathaidean iarainn
'S e seo an naoidheamh fear de dheich ìomhaighean bho sheata chairtean-puist 'Souvenir of Grantown on Spey' agus tha e a' sealltainn Gleann Dhulaig faisg air Baile nan Granndach.
Suidhichte mun cuairt air 32 km an ear-dheas air Inbhir Nis, 's e baile dealbhaichte a chaidh a stèidheachadh ann an 1765 leis an uachdaran ionadail, Sir Seumas Grannd a th' ann am Baile nan Granndach.
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Taigh-tasgaidh Baile nan Granndach


text:
- TIOTAL
- Cuirm-fosglaidh Cuimhneachain-chogaidh, Inbhir Theòrsa
- EXTERNAL ID
- CAITHHORZ_THUFM_PH326
- ÀITE
- Inbhir Theòrsa
- SIORRACHD/PARRAIST
- GALLAIBH: Inbhir Theòrsa
- DEIT
- 1 An t-Sultain 1922
- LINN
- 1920an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Caithness Horizons
- AITHNEACHADH MAOINE
- 4600
- KEYWORDS
- A' Chiad Chogadh
An Dàrna Cogadh
An Cogadh Mòr, cuimhneachan cogaidh
ìomhaighean
cùirn-chuimhne
Thogadh Cuimhneachan Cogaidh Inbhir Theòrsa an 1922 mar chomharrachadh air an fheadhainn a chailleadh sa Chogadh Mhòr. Chaidh ainmean a bharrachd a chur ris às dèidh an Dàrna Cogaidh.
Na laighe air cost' a' Chaoil Arcaich ann am fasgadh Bàgh Theòrsa, is e Inbhir Theòrsa am baile as fhaide tuath air tìr-mòr na h-Alba. Stèidhicheadh baile Inbhir Theòrsa rè linn nan Lochlannach agus e na shlighe chudromach dhaibh a thìr-mòr na h-Alba
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach. Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Caithness Horizons


text:
- TIOTAL
- Anna agus Bella Chaimbeul nan suidhe ann an achadh stùcain
- EXTERNAL ID
- ULMPH_2000_0261
- ÀITE
- Aichillidh Bhuidhe
- SGÌRE
- Loch Bhraoin
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Bhraoin
- LINN
- 1950an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Ulapuil
- AITHNEACHADH MAOINE
- 40155
- KEYWORDS
- Anna Chaimbeul
Bella Chaimbeul
Dòrnaidh
Aichillidh Bhuidhe
Tha Anna agus Bella Chaimbeul nan suidhe ann an achadh stùcain.
B' ann dhe na Caimbeulaich aig an robh Bùth Dhòrnaidh ann an Aichillidh Bhuidhe a bha Anna agus Bella Chaimbeul. Dhùin a' bhùth anmoch anns na 1960an. Dh'fhuirich Bella aig an taigh agus bha Anna ag obair fad a beatha ann an Glaschu
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Ullapool Museum


text:
Sasainn
'S e dùthaich san Roinn Eòrpa a tha ann an Sasainn (Beurla: England).
Bha i na rìoghachd neo-eisimeileach chun na 18mh linn. Tha i suidhichte ann am Breatainn a Deas agus 's e an dùthaich as motha anns na h-eileanan Breatannach. Air 26 am Màrt 1707, chaidh Rìoghachd Sasainn aonachadh le Rìoghachd na h-Alba, agus chaidh An Rìoghachd Aonaichte a chruthachadh. 'S e an aon dùthaich a th' ann aig a bheil crìoch-tìre air Alba.
Tha mu 50 millean duine nan comhnaidh ann an Sasainn. Is e Lunnainn am prìomh-bhaile agus le sluagh de 5 millean am baile as motha 's an tìr.
Is ann bho Sasainn agus na Sasannaich a thànaig a' Bheurla.


text:
Priobhaideachd is Criomagan
Poileasaidh air Prìobhaideachd
Tha Sabhal Mòr Ostaig OGE a’ meas prìobhaideachd phearsanta na chùis chudromach agus tha e ag obair a rèir laghan na Rìoghachd Aonaichte airson prìobhaideachd a luchd-cleachdaidh a ghleidheadh.
Tha’ Cholaiste a’ cumail fiosrachadh pearsanta a rèir Achd Dìon Dàta 1998. Tha am poileasaidh seo a’ cur an cèill nan dòighean a chleachdas is a dhìonas sinn fiosrachadh sam bith a bheir thu seachad ‘s tu a’ cleachdadh na làraich-lìn seo. Tha thu ag aontachadh gu bheil thu a’ gabhail ri cruinneachadh is cleachdadh an fhiosrachaidh agad a rèir a’ phoileasaidh sa.
Neach-stiùiridh-dàta
Ma tha thu airson fiosrachadh a tha a’ Cholaiste a’ cumail atharrachadh no a dhubhadh às, cuir fios gu sm02mm@smo.uhi.ac.uk
Na tha sinn a’ cruinneachadh
- ‘S ma dh’fhaoidte gum bithear ag iarraidh ort fiosrachadh pearsanta a thoirt seachad airson litrichean-naidheachd, a’ bhùth air-loidhne no cùrsaichean air-loidhne a chleachdadh. ‘S ma dh’fhaoidte gum biodh an t-ainm, an tiotal, an seòladh is an àireamh-fòn agad am measg an fhiosrachaidh seo, a dheigheadh a chumail air pàipear no air coimpiutair.
- ‘S ma dh’fhaoidte gun iarr foirmichean-lìn ort fiosrachadh cairt-chreideis agus/no banca a chur thugainn gus an tèid againn air bathar no seirbheisean a thoirt seachad. Tha na foirmichean seo ag obair air ceangal dìonach gus an tèid fiosrachadh a chumail sàbhailte.
Na nì sinn leis an fhiosrachadh
- Tha e air a chleachdadh airson am bathar, na seirbheisean no am fiosrachadh a bha thu ag iarraidh a sholarachadh
- Tha sinn cuideachd ga chleachdadh airson fiosrachadh a tha sinn a’ meas inntinneach dhut a chur thugad, ach ma tha thu a’ canail rinn nach eil thu ga iarraidh
- Tha sinn a’ sgrùdadh an fhiosrachaidh airson an làrach-lìn againn a leasachadh
- Bidh sinn a’ sgaoileadh fios air atharrachaidhean do na seirbheisean againn
Cha tèid fiosrachadh pearsanta a chleachdadh ach a rèir nan adhbharan a chaidh a chur an cèill is cha tèid a reic, a cheadachadh no a mhalairteachadh do dhaoine eile ach ma dh’fheumas a rèir an lagha.
Brath
Tha am fiosrachadh an lùib na làraich-lìn seo mar fhiosrachadh coitcheann a-mhàin. Tha am fiosrachadh ga thoirt seachad le Sabhal Mòr Ostaig agus ged a tha sinn a’ feuchainn ri fiosrachadh a chumail ceart is freagarrach, bidh cuid a rudan ag atharrachadh an-dràsta ‘s a rithist. Cha bhi coire air a’ Cholaiste airson fiosrachadh a thèid atharrachadh is tha i a’ gleidheadh na còrach airson am fiosrachadh atharrachadh nuair a thogras i. Mar sin, ‘s ann an urra riut fhèin dè an earbsa a tha thu a’ cur air an fhiosrachadh.
Tha ceanglaichean do làraichean-lìn le buidhnean is goireasan eile taobh a-muigh Sabhal Mòr Ostaig air an làraich-lìn sa. Chan eil smachd againn air dè an t-susbaint a nochdas air na làraichean sin. Chan eil foillseachadh nan ceanglaichean sin a’ ciallachadh gu bheil sinn a’ moladh no a’ dol le beachdan nan làraichean sin.
Thathar a’ dèanamh a h-uile oidhirp airson an làrach sa a liubhairt gu h-èifeachdach. Ach cha bhi coire air Sabhal Mòr Ostaig ma bhios gnothaichean teicnigeach ag adhbharachadh nach bi an làraich ri fhaighinn air chor sam bith.
Faodaidh Sabhal Mòr Ostaig am poileasaidh seo atharrachadh bho àm gu àm le bhith ag ùrachadh na duilleig seo. Bu chòir dhut sùil a chumail air an duilleig bho àm gu àm feuch a bheil thu a’ cumail ris a h-uile atharrachadh.
Poileasaidh Coimpiutaireachd air Criomagan (Cookies)
Dè th’ ann an criomagan?
‘S faidhle beag a th’ ann an criomag a bhios a’ sireadh cead a bhith suidhichte air draibh cruaidh a’ choimpiutair agad. Bidh a’ chriomag a’ cuideachadh le sgrùdadh trafaic lìn no ag innse dhut gu bheil thu air tadhal air làrach shònraichte. Tha i a’ leigeil le prògraman lìn freagairt a thoirt dhut mar neach-cleachdaidh fa leth. Chan eil criomag, air chor sam bith, a’ leigeil leinn an coimpiutar agad no fios mu do dheidhinn a chleachdadh, ach na tha thu fhèin airson a thoirt dhuinn.
Ciamar tha sinn gan cur an sàs?
Tha sinn a’ cleachdadh trì prìomh sheòrsachan chriomagan.
• Criomagan a tha am bathar-bog-lìn a’ cleachdadh (airson na mòr-chuid, ainmean a’ tòiseachadh le exp) – can gu bheil sinn a’ cumail nam beagan duilleagan mu dheireadh air an robh thu gus an toir sinn thu air ais far an robh thu mus do lìon thu foirm, no ‘s ma dh’fhaoidte gun steidhich sinn criomag airson innse dhuinn dè cho fad ‘s a dh’fheumas sinn fiosrachadh a thasgadh dhut. Tha a’ bhùth-lìn a’ cur chriomagan an sàs airson a’ bhasgaid agad a chuimneachadh is an t-òrdugh a chur air dòigh. Tha liosta ann de na criomagan exp as cumanta againn. Faodaidh tu gabhail ris na criomagan seo no an diùltadh, ach mura h-eil an làrach ag obair mar bu chòir, ‘s dòcha gum feum thu gabhail riutha.
• Criomagan a sgrùdas trafaic (tòiseachadh le __utm) – tha sinn a’ cleachdadh Google Analytics airson faighinn a-mach ciamar a tha daoine a’ cleachdadh na làraich againn, agus airson seirbheis nas fheàrr a chur an gnìomh is sinn a’ sgrùdadh nan duilleagan a thathar a’ meas feumail is nach eil feumail. Tha sinn a’ cleachdadh an fhiosrachaidh air adhbharan sgrùdaidh a-mhàin.
• Criomagan ioma-mheadhan is sòisealta – ‘s ma dh’fhaoidte gum bi cuid de na meadhanan fillte air na duilleagan againn, a leithid bhideothan YouTube no goireasan Facebook, a’ cleachdadh chriomagan airson an t-seirbheis a dhèanamh nas fheàrr, is iad ga dèanamh nas pearsanta. Tha na criomagan seo riatanach, mar as àbhaist, airson am fiosrachadh ioma-mheadhan is sòisealta againn a chleachdadh, agus le bhith gan cleachdadh, tha thu ag aontachadh gun tèid an stèidheachadh.
Agus thèid criomag a tha fìor riatanach a stèidheachadh airson cuimhne a chumail gun do dhùin thu am fios mu dheidhinn nan criomagan.
Dè a nì mi mur a bheil mi airson gabhail ri criomagan?
Tha suidheachaidhean anns a’ bhrobhsair-lìn agad a leigeas leat smachd a chumail air mar a bhios tu a’ brobhsadh làraichean-lìn. Tha seo a’ gabhail a-steach suidheachaidhean gus rian a chumail air na criomagan agad. Thoir sùil air fiosrachadh cuideachaidh do bhrobhsair no tadhail air na ceanglaichean gu h-ìosal airson barrachd fiosrachaidh:


text:
Ricardo Rendón
B' e dealbhadair agus Peantair à Coloimbia a bha ann an Ricardo Rendón Bravo. Rugadh ann an Rionegro faisg air Medellín san 11 an t-Iuchar 1894 agus chaochail e ann am Bogotá san 28 an Dàmhair 1931.[1]
Beatha[deasaich | deasaich an tùs]
B' ann gu Antioquia a bhuineadh Ricardo Rendón Bravo, agus bha e na eòlaiche ealain ainmeil a ghabhadh pàirt ann an caochlach bhuidhnean a bha an aghaidh suidheachadh poilitigeach agus sòisealta ann an Coloimbia aig an àm. Bha e an sàs anns na Panidas, ann an 1915. Bhuineadh e do theaghlach beairteach foghlaimte agus bha dàimh dlùth aige dha na h-Uachdarain na dùthcha. Dh'obaireadh anns a' phàipear-naidheachd La República bho 1921 gu ruige 1925. A dh' aindeoin cho ainmeil 's a bha e, chuir e làmh na bheatha fhèin ann an 1931, nuair a bha e dìreach 37 bliadhna a dh' aois.
Samhlaidhean[deasaich | deasaich an tùs]
Mar a b' àbhaist dhèanadh Rendón Bravo dealbhan nan daoine is e a' tarraing dìreach sgrìobag neo dhà, gan cur anns an dealbh, gu tric gun chùl, airson a thoirt na bha a' thachairt gu bàrr. Chleachdadh e loidhnichean gus sgread a leigeil, agus cha sgrìobhadh e ach dìreach facal neo dhà airson gum biodh a h-uile càil na b' fhaicsinniche. [2] Tha e follaiseach gu robh e ag iarraidh coltas grànda a thoirt dhan fheadhainn a bha e a' càineadh. Chleachdadh e rudan nàdarra mar choslachdan, beathaichean, craoibh, rudan – samhlaidhean mar chlaidheamhan, adan, brataichean, nèapraigearan, gluasadan na bodhaige agus làmhan, is aghaidhean anabarrach, gus na smuaintean aca a shealltainn. 'S e na cumaidhean sìmplidh a bha na bu chumanta sa chuid obrach, air sgàth gum biodh a chuid shàr Ealain a bhith na b’ fhasa ri thuigsinn. [3]


text:
- TIOTAL
- Niall, Tearlag, Seonag Loveday agus Mairead Mac a' Phearsain
- EXTERNAL ID
- HCD00908
- ÀITE
- Am Muileann Ùr
- SGÌRE
- Baile Cheith
- SIORRACHD/PARRAIST
- MOIREIBH
- LINN
- 1910an
- CRUTHADAIR
- Duncan Macpherson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 12572
- KEYWORDS
- Niall Mac a' Phearsain
Tearlag Nic a' Phearsain
Seonag Loveday Nic a' Phearsain
Mairead Nic a' Phearsain
mansa
San dealbh seo, chithear an ceathrar cloinne aig an Urr. Eòsaph Mac a' Phearsain agus a bhean Loveday (Mhoireach) Nic a' Phearsain, air staidhre a' mhansa ann an Newmill, Baile Cheith. Chaidh an dealbh a thogail le bràthair an athar, Donnchadh Mac a' Phearsain. Chaidh an dealbh thùsail a thogail air pleit glainne a bha furasta a mhilleadh mar a chithear bhon dealbh seo
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
- TIOTAL
- Agallamh le Alasdair Mac an Tòisich mu bhomaichean a' tuiteam air Foithears
- EXTERNAL ID
- WD_HF06_TRACK01_MACKINTOSH
- ÀITE
- Foithir
- SGÌRE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Both Fhleisginn 's Obar Thairbh
- DEIT
- 2005
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Alistair Mackintosh
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Am Baile agus Luchd-rannsachaidh a' Chogaidh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 3226
- KEYWORDS
- An Dara Cogadh
An Dàrna Cogadh
ionnsaighean adhair
ionnsaigh adhair
claistinneach
Tha cuimhn' aig Alasdair Mac an Tòisich nuair a bha bomaichean a' tuiteam air Foithears san Dàrna Cogadh.
Agus an-toiseach, bha a h-uile rud sàmhach. Bha e dìreach mar a tha e an-dràsta, ma bhios cogadh ann, chan eil iad idir a' tighinn faisg oirnne. Ach thàinig am fear seo dha-rìribh, agus nuair a chuala iad mu bhomadh Foithears, chunnaic m' athair am plèana - 's e Dornier a bh' ann agus bha iad a' cur am 'Flying Pencil' air. 'S e plèana fada, fada a bh' ann. Thàinig e a-null, leig e ma sgaoil na bomaichean air Foithears agus rinn e dochann air an loidhne-pìoba agus tha e a' sealltainn mar a thèid - agus tha mi a' mothachadh cho glan 's a tha sibhse, a chlainn, a' bruidhinn (rud math a tha sin) - mar a chaidh mearachd a dhèanamh. Thuirt cuideigin an Inbhir Nis, 'Tha iad a' leigeil bhomaichean tuiteam air Fo--ers.' Cha do dh'fhuaimnich iad Foyers ceart - Agus fhuair an nàmhaid air falbh bhon bha daoine eile den bheachd gur e Forrais a bh'ann an àite Foithears. Mar sin, tha e glè chudromach gum bi duine a' bruidhinn glan. Ach mar a thachair, ghlac iad am plèana agus chaidh na Gearmailtich an glacadh a-muigh san Linne Mhoireach. Ach 's e droch mhearachd a bh' ann, Foithears no Forrais. Ach co-dhiù chaidh sin seachad.
Chaidh an t-agallamh seo a chlàradh mar phàirt de phròiseact 'Maoir rannsachaidh a' Chogaidh' ann an 2005 ann am Bun-sgoil Allt Dobhraig.


text:
Paramadair
Is e luach cunbhalach a tha ann am paramadair. Tha e stèidhichte airson feart de siostam fa-leth. Mar sin tha paramadair mar crìoch do shiostam.
Cleachdar paramadairean gu mòr ann an deuchainnean fiosag agus ann an innleadaireachd.
Tha gèidse de shiostam rathad-iarainn na h-eisimpleir simplidh ann an innleadaireachd. Is e a tha ann an gèidse an astar eadar na iarainnean. Feumaidh don gèidse a bhi cunbhalach air feadh siostam rathad iarrainn. Is paramadair shiostaim a tha ann. Gu dearbh, Tha an gèidse na phrìomh pharamadair do siostam rathaidean-iarainn sam bith.
Tha gèidse de na prìomh rathaidean-iarainn ann an Èirinn 1600mm. Tha rathaidean-iarainn aig Bòrd na Mona, ach chan eil an gèidse aca ach 915mm. Mar sin chan urrainn do thrèanaichean aig Iarnród Éireann a ruith air rathaidean-iarainn Bòrd na Mona, ach is urrainn dhaibh a ruith air Northern Ireland Railways.


text:
- TIOTAL
- Ceann Loch Toirbheartan Shuas
- EXTERNAL ID
- PC_JMSTRACHAN_210
- ÀITE
- Toirbheartain
- SGÌRE
- Loch Carrann
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: A' Chomraich
- CRUTHADAIR
- JM Strachan
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- J I R Martin
- AITHNEACHADH MAOINE
- 29052
- KEYWORDS
- Toirbheartan
Tha Loch Toirbheartan na dhà loch mara,, Loch Toirbheartan Shuasagus Loch Sìldeag.
Is e baile beag ann an iar thuath Gàidhealtachd na h-Alba a th' ann an Toirbheartan. Ach, tha an t-ainm air a chur ris an sgìre mun cuairt a' bhaile, gu h-àraid Cnocan Thoirbheartan, beanntan a tha tuath air Gleann Thoirbheartan.
Tha Toirbheartan air oirthìr an iar Alba, 100+ mìle tuath air a' Ghearasdan agus 80 mìle an iar air Inbhir Nis. Suidhichte ann an sgìre a tha glè aithnichte le sreapadairean, luchd-togail dheilbh, luchd-leantainn fiadh-bheatha, luchd-coiseachd agus iomadh neach-tadhail eile bho air feadh an t-saoghail, tha na beanntan mun cuairt ag èirigh gu dìreach, cas gu 3500 troigh bho na lochan mara domhainn.
Is e loch mara eigh-shruthail a th' anns anloch timcheall air 15 mìle de dh'fhaid. Gu tuath tha bailtean An Rubha Dhearg, Creag Ruigh Mhorghain, Dìobaig (far an deach am fiolm Loch Nis a dhèanamh), Ailiginn an Iar agus Ailiginn Shuas. Gu deas tha Sìldeag, Loch Thoirbheartan far a bheil ionad iasgaireachd mhuasgain caola agus mhaoraich agus tha an Loch fhèin na dachaigh dha grunn thuathan bradain agus do ghnìomhachas an fheusgain


text:
UHI information line 0845 272 3600
Chaidh an duais Leasachadh Dreuchdail Leantainneach (LDL) ann an Leasachadh Cànain a dhealbh gus coinneachadh ris na feumalachdan leasachaidh agus trèanaidh sònraichte aig buidhnean Gàidhlig agus ùghdarrasan ionadail.
Ionnsachaidh tu mu phoileasaidh agus planadh cànain aig a h-uile ìre bhon teaghlach don choimhearsnachd, gu sgoiltean, gnothachasan, buidhnean neo-phrothaideach, buidhean riaghaltais nàiseanta agus ionadail agus buidhnean eadar-nàiseanta.
Bheir an cùrsa seo cothrom dhut buannachd fhaighinn bhon teagasg, ionnsachadh agus rannsachadh den ìre as àirde ann an leasachadh cànain agus coimhearsnachd, le sùil gheur air Gàidhlig na h-Alba; a leigeas leat sgilean dreuchdail agus proifeiseanta a leasachadh.
Teisteanasan aig ìrean SCQF 7-8 no nas àirde. Eòlas obrach iomchaidh.
Leanaidh tu cùrsa de fhèin-oide le taic bho chlasaichean fòn agus goireasan ionnsachaidh air-loidhne.
Gu h-àbhaisteach, thèid aon modail a dhèanamh thairis air aon semeastar agus bidh dà chlas fòn ann gach seachdain.
For information on costs of this course please contact the college at which you wish to study.
External scholarships and financial support may be available. Contact the relevant UHI partner college for more information.
Cuiridh an duais LDL seo ris na cothroman dreuchdail a bhios agad ann an caochladh roinnean leithid bhuidhnean leasachaidh agus buidhnean poblach.
Faodaidh gum bi e comasach dhut adhartas a dhèanamh ri duaisean no ceumannan a bharrachd taobh a-staigh Sgeama na Gàidhlig agus cuspairean co-cheangailte no duaisean eile aig an oilthigh.
Bu chòir do thagraichean eadar-nàiseanta cuir a-steach a' cleachdadh an fhoirm tagraidh eadar-nàiseanta. Luchdaich a-nuas agus clò-bhuail am foirm, lion agus till e chun an t-seòlaidh a tha sgrìobhte air, mas e do thoil e. Tha barrachd fiosrachaidh ri fhaotainn do thagraichean eadar-nàiseanta aig ar duilleig do dh'oileanaich eadar-nàiseanta
Tha sinn air leth toilichte gu bheil thu a' beachdachadh air ionnsachadh aig Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean (UHI). Tha siostam inntrigidh UHI cothromach is fosgailte agus sinn dealasach a bhith a' tairgsinn co-ionannachd cothruim is a' seachnadh leth-bhreith. Bidh gach tagradh air a mheas a rèir airidheachd agus comas coileanaidh, gun leth-bhreith a thaobh gnè, aois, ciorraim, cinnidh no suidheachaidh shòiseo-eaconamaich. Bidh sinn a' cur fàilte air iarrtasan bho gach uile duine a tha ag iarraidh bhith na oileanach leinn agus tha e na amas againn seirbheisean iomchaidh is èifeachdach a thabhann do oileanaich le ciorraman.


text:
Eilean Mhanainn
Tha Eilean Mhanainn[1][2][3] (Gàidhlig Mhanainn: Ellan Vannin) na eilean beag ann am Muir Mheann (ann an Cuan na h-Èireann) faisg air Sruth na Maoile a tha eadar Alba, a' Chuimrigh, Sasainn agus Èirinn.
'S ann aig Eilean Mhanainn a tha am pàrlamaid as aosta anns an t-saoghal, an Tinbheal.
Gàidhlig an àite[deasaich | deasaich an tùs]
B' àbhaist gum b' i Gàidhlig an cànan a bh' aig sluagh an eilein, ach chaochail am fear mu dheireadh aig an robh Gàidhlig Eilean Mhanainn mar chainnt màthaireil, Ned Maddrell, anns a' bhliadhna 1973. Dh'ionnsaich buidhnean beaga de dhaoine an cànan aige fhèin agus aig casan Gàidheil eile ron sin. A bharrachd air sin, agus mus do chaochail Ned Madrell, thàinig ceannard na h-Èireann, Éamonn De Valera, chun eilein agus rinn na h-Èireannaich mu cheithir uairean de chlàraidhean na Gàidhlig Mhanainneach. Mar sin dheth, cha do bhàsaich a' Ghaelg riamh, agus tha feadhainn a dèanamh oidhirp an cànan ath-bheòthachadh gu ruige seo.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Am Faclair Beag
- ↑ Feuch Facal, Gairm (1995), ISBN 1-871901-39-1
- ↑ Am Faclair Gàidhlig-Beurla, Colin Mark, foillsichte aig Routledge, Lunnainn (2004), ISBN 0-415-29761-3


text:
- TIOTAL
- John Worth agus nigheanan na loidhne dannsaidh
- EXTERNAL ID
- PAN_10_29
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- LINN
- 1950an
- CRUTHADAIR
- J Nairn
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 20333
- KEYWORDS
- trèanaichean
luchd-cluiche
Bha John Worth na stiùiriche ciùil aig Taigh-cluiche na h-Iompaireachd an Inbhir Nis anns na 1950an agus 60an. Seo e aig an stèisean a' fàgail soraidh le buidheann de nigheanan na loidhne dannsaidh air trèana a Ghlaschu
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- Aiseag Cheiseig 'An t-Eilean Dubh'
- EXTERNAL ID
- PAW18784I
- ÀITE
- Ceiseag a Tuath
- SGÌRE
- Abhach
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: An Cnoc Bàn
- LINN
- 1950an
- CRUTHADAIR
- David Whyte Studio
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 21031
- KEYWORDS
- Aiseag Cheiseig
an t-Eilean Dubh
aiseagan
bàtaichean
luingeas
crann ola
Baile Dhonnchaidh
Caolas Chrombaidh
Aiseag Cheiseig 'An t-Eilean Dubh'
'S fhada bho bha aiseag air an t-slighe seo eadar Inbhir Nis agus an t-Eilean Dubh. Bha na tuathanaich tric a' cleachdadh na h-aiseig 's iad a' dol a reic an cuid bathair ann an Inbhir Nis.
B'e 'An t-Eilean Dubh' a' chiad aiseag chàraichean a chaidh a thogail a dh'aon gnothaich airson na slighe seo. Bheireadh an aiseag leatha ochd chàraichean. Bha àite airson fasgadh do luchd-siubhail oirre. Ann an 1967 thàinig an 'Rosehaugh' an àite 'An t-Eilean Dubh' agus bhathas ga cleachdadh nam biodh càil ceàrr air an aiseag eile. An dèidh do dh'Aiseag Cheiseig stad ann an 1982 chaidh 'An t-Eilean Dubh' a dh'obair airson na clàran-òla a bha ann an Caolas Chrombaidh airson an càireadh
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
Clò-bhualadh
'S e clò-bhualadh dòigh airson chopaidhean den theacsan agus ìomhaighean a dhèanamh air pàipear no stuth eile le dubh (no inc) a' chleachdach chlò-bheairt.
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Tha na chiad eisimpleirean de chlò-bhualadh air fhàgail bho Shìona, bhon 3mh linn RC. Bha na Sìonaich a' clò-bhualadh air aodach agus nas fhaide air pàipear. Anns an Èipheit, bhathar ga chleachdadh bhon 4mh linn AC. Mus deireadh an 6mh linn bha a' chiad clò-bheart air a dèanamh ann an Sìona. Bhon 9mh no 10mh linn bhathar ùrnaighean gan clò-bhualadh ann an dùthchannan Arabach, agus bhon siud thàinig an teicneòlas dhan Roinn-Eòrpa, far an robh e cumanta anns an 13mh linn airson aodach, agus anns an 14mh linn airson pàipear cuideachd.
Mu mheadhan an 11mh linn dh'innlich na Sìonaich dòigh clò-bhualaidh ùr. Bha iad a' cleachdadh ceapan na chuir iad còmhla gus an teacsa a chruithneachadh. An dèidh a' chlò-bhualaidh, roinneadh na ceapan, agus dh'fhaodadh iad a bhith air an cleachdadh airson teacsa eile. Mu mheadhan na 15mh linn, b' e Johannes Gutenberg a' chiad duine a chleachd an dòigh seo ann an Roinn-Eòrpa. Thug Walter Chapman agus Andrew Myller an dòigh gu Alba, far an do stèidhich iad a' chiad clòlann ann an 1507 (aig àm Sheumais IV).
Ann an 1796, dh'innlich Aloys Senefelder leac-sgrìobhadh (lithography sa Bheurla), an dòigh a thathar ga cleachdadh as trice an- diugh. Ann an 1847 dh'innlich Richard March Hoe clò-bheart rothach - mar sin, dh'fhàs an luas de chlò-bhualadh gu mòr. 'S e an gnè a thathar ga leasachadh nas motha an-diugh clò-bhualadh didseatach.
Dathannan[deasaich | deasaich an tùs]
Tha dà dhòigh airson datha àraidh a chlò-bhualadh. Faodaidh an dath a bhith air a mheasgachadh anns an fhiamh rùnaichte agus an dèidh sin gu simplidh air a chur air a' phàipear. Tha an t-anacothrom air an dòigh seo gum feumar a bhith ann cho mòran clàran clò-bhualaidh ris na dathan.
Chan eil an dàrna dòigh a' cleachdadh ach ceithir dathan bunaiteach: gorm, dearg, buidhe agus dubh. (Mar sin, thathar a' canar rithe "CMYK" bho na faclan Bheurla Cyan, Magenta, Yellow is Key). Nuair a thathar gan cur còmhla air a' phàipear (gach dhiubh ann an puingan glè mheanbh), chan fhaic sùil dhaonna mòran puingan anns na ceithir dathan, ach chì i grunnan dathan diofar. Nochd an dòigh seo an toiseach anns an 19mh linn.
Dòigh sam bith a thathar a' cleachdadh, 's e an rud as riatanaiche gum bith an t-inc a' tiormachadh gu fìor sgiobalta. Mura biodh, gheibheadh e air cùl an ath dhuilleige. Uaireannan, thathar solas os-bhiolait ga chleachdadh gus seo a choisinn.
Seòrsaichean[deasaich | deasaich an tùs]
- Clò-bhualadh bho h-àirde: Tha na pàirtean dhen chlàr chlò-bhualaidh a tha a' clò-bhualadh, m.e.: na litrichean, nas tighe na pàirtean eile (mar a tha iad air seula). Gheibh an t-inc air fad a' chlàr-inc, ach bho siud gheibh e dìreach air na pàirtean tiugha seo dhen chlàr chlò-bhualaidh, agus an uair sin air a' phàipear. Faodaidh na clàran a bhith rèidh (mar a bha iad bho thùs) no air an cur air rolairean (mar a tha iad mar as trice an-diugh). Thathar an dòigh seo a chleachdadh as trice an-diugh airson pasgaidh, bhileagan agus msaa.
- Clò-bhualadh bho dhoimhneachd no gràbhalachd: Chaidh na pàirtean a tha a' clò-bhualadh an gràbhaladh ann an rolair chlò-bhualaidh. Tha an rolair a' tionndadh ann am mias anns a tha an t-inc. An dèidh sin, tha bile a' sgrìobhadh an t-inc bhon uachdar an rolair, agus an uair sin thathar an t-inc a tha air fhàgail anns na h-eagan ga bhuaileadh air a' phàipear.
- Clò-bhualadh bho h-uachdar chòmhnard no leac-sgrìobhadh: Tha an dòigh seo a' cleachdadh ceimigeachd. Thathar aon stuth a' cur air na pàirtean dhen uachdar clàr clò-bhualaidh a tha a' clò-bhualadh, agus stuth eile air càch a' chlàir. Tha a' chiad stuth a' ceangal inc agus a' cur air falbh uisge, agus an dàrna stuth a' ceangal uisge agus a' cur air falbh inc. An uair sin, thathar an dà chuid inc is uisge a chur air a' chlàr, ach tha an t-inc a' fuireach dìreach air na pàirtean a tha a' clò-bhualadh, agus a' faghinn bhuapa air a' phàipear. 'S e seo an dòigh as àbhaistiche an-diugh airson leabhraichean, pàipearan-naidheachd agus msaa.
- Clò-bhualadh tro lìon: Thathar an t-inc ga sgaoileadh air lìon. An uair sin, thathar an lìon ga chur air a' phàipear no stuth eile agus thathar bile a' gluasad thairis-san, a' putadh pàirt dhen inc tro tollan an lìon agus càch dheth air falbh bhon lìon. Mar as àbhaist thathar an dòigh seo a' cleachdadh airson stuthan eile seach pàipear, m.e.: aodach no plastaig.
- Clò-bhualadh didseatach: chan eil an dòigh seo a' cleachdadh clàr no rolair idir - tha i a' clò-bhualadh dìreach às coimpiutair. Mar sin, thathar a' cleachdadh i nuair a dh'fheumar meud beag a chlò-bhualadh agus nuair a tha e riatanach gum biodh e air a dhènamh gu luath. Mar as àbhaist, tha e a' cleachdadh teicneòlas leusair.
An-diugh[deasaich | deasaich an tùs]
'S e leac-sgrìobhadh an dòigh a thathar ga cleachdadh as motha an-diugh. Ge-tà, tha cleachdadh de flexography, dòigh clò bhualach bho h-àirde an ìre mhath ùr, a' dol am meud gu luath, gu sònraichte airson pasgaidh, far a bheil uimhir nas cudromaiche na càileachd; agus thathar gràbhalachd, clò-bhualadh tro lìon agus clò-bhualadh didseatach gan cleachdadh nuair a tha iad a' freagairt nas fheàrr air cor àraidh.
Ann an Alba[deasaich | deasaich an tùs]
Ann an 1508 chaidh a' chiad ghnìomhachas clò-bhualaidh, an Chepman and Myllar Press a chur air bhonn ann an Alba.[1] Chaidh a’ chiad mhuileann-pàipeir a stèidheachadh ann an Dùn Èideann anns a’ bhliadhna 1695. Bho na 1740an bha na bràithrean Raibeart agus Anndra Foulis ag obair ann an Glaschu, a’ clò-bhualadh leabhraichean le ùghdaran clasaigeach agus co-aimsireil. Dh’fhàs iad clùiteach mar sàr-chlò-bhualadairean air feadh na Breatainne Mòire agus na Roinn-Eòrpa. Aig an toiseach, bha iad a’ reic leabhraichean, agus às dèidh sin rinn iad leabhraichean iad fhèin. Bha Raibeart Foulis na chlò-bhualadair oifigeil do dh’Oilthigh Ghlaschu bho 1743.[2]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Norman Macdougall, The Stewart Dynasty in Scotland, James IV (Tuckwell press, 1997), td. 218.
- ↑ “Robert & Andrew Foulis, the Foulis Press, and Their Legacy”.


text:
1894
MDCCCXCIV
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- Chaidh Cresskill (Jersey Nuadh) a stèidheachadh.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 17 an Gearran - Nikita Hruŝëv, ceannard an t-Aonadh Sobhiat.
- 11 an t-Iuchar - Ricardo Rendón, ann an Rionegro (Coloimbia). Dealbhadair.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 5 an Cèitean - Leonardo Canal González, ann am Bogotá. Neach-poileataigs à Coloimbia.
- 18 an t-Sultain - Rafael Núñez Moledo, ann an Cartagena de Indias. Saighdear agus Neach-poileataigs à Coloimbia.
- 19 an Dàmhair - Carlos Holguín Mallarino, ann am Bogotá. Saighdear agus Neach-poileataigs à Coloimbia.
- 3 an Dùbhlachd - Robert Louis Stevenson, sgrìobhadair Albannach.


text:
- TIOTAL
- Sgoilearan is Luchd-obrach Sgoil Shanda, 1899
- EXTERNAL ID
- GAIRLOCHM_162
- ÀITE
- Sannda
- SGÌRE
- Geàrrloch
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Geàrrloch
- DEIT
- 1899
- LINN
- 1890an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Dualchas Gheàrrloch
- AITHNEACHADH MAOINE
- 5270
- KEYWORDS
- sgoiltean
sgoilearan
tidsearan
buidhnean sgoile
Dealbh-camara de bhuidheann na sgoile aig 'Sand School', Geàrrloch, ann an 1899.
'S e coimhearsnachd iasgaich is croitearachd air cost an iar-thuath na Gàidhealtachd a th' ann an Geàrrloch, an loch goirid, a thug ainm don bhaile cuideachd. Tha am baile ri oir Bàgh 'Flowerdale', Bàgh a' Bhaile Mhòir, mar a chanas iad sa Ghàidhlig, a tha agus a bha na shàilean fasgach sa bheil acarsaid shàbhailte do bhàtaichean.
Bha uaireigin grunn bhailtean beaga sgapte ann an Geàrrloch, oir mus do thogadh an rathad, an A832, ann an 1843, 's ann bhon mhuir a bu luaithe a gheibheadh tu ann. Aon uair 's gun deach 'fosgladh suas' a dhèanamh air, thàinig mòran luchd-turais Bhictòrianach ann a' lorg an 'Highland sublime'. Thàinig mòran dhiubh dhan sgìre air sgàth na Banrigh Bhictòria a rinn turas rìoghail dhan bhaile ann an 1877 fhad 's a bha i a' fuireach ann an Taigh-òsta Loch Ma-Ruibhe.
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Gairloch Heritage Museum


text:
- TIOTAL
- Niall Mac a' Phearsain is Loch Aillse
- EXTERNAL ID
- HCD00387
- ÀITE
- Caol Loch Aillse
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- LINN
- 1930an
- CRUTHADAIR
- Duncan Macpherson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 12102
- KEYWORDS
- Niall Mac a' Phearsain
Loch Aillse
Chithear Niall Mac a' Phearsain, mac an dealbhadair Donnchadh Mac a' Phearsain, an seo a' togail nan dealbhan aige fhèin air cladach Loch Aillse, a' coimhead dhan Eilean Sgitheanach, air an taobh dheas, is A' Ghlas Bheinn aig astar san ear-dheas. Tha Niall a' nochdadh ann an dealbhan athar gu math tric, uaireannan ann am fèileadh. Bha e còmhla ri athair an còmhnaidh nuair a bha e a' coiseachd is a' falbh air baidhsagal san sgìre mu Chaol Loch Aillse. Rugadh is thogadh Niall anns A' Chaol. Bhàsaich e air a' 21mh dhen Chèitean 1944, aig 24 bliadhna a dh'aois, mar thoradh air leòntan a fhuair e aig 16mh Armlann Gunnachan an Airm ann an Kent
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
- TIOTAL
- Eilean Ratharsair, a' cur air an Dealan-uisge
- EXTERNAL ID
- GB232_RAMSAY_D893_1_11_022
- ÀITE
- Am Bràighe
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Port Rìgh
- DEIT
- 14 Am Màrt 1956
- LINN
- 1950an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 8992
- KEYWORDS
- dealan-uisge
Lochan an Stòirr
Ratharsair
Am Bràighe
dealan
stèisean cumhachd
bàt'-iasgaich
Air 14 Am Màrt 1956, chruinnich buidheann de mhuinntir an àite, daoin'-uasal agus oifigich aoighean aig Baile Meadhanach sa Bhràighe san Eilean Sgitheanach gus cuir air an dealan a' comharrachadh an dealan a' tighinn a dh'Eilean Ratharsair. Bha an dealan, le cumhachd a' tighinn bho stèisean cumhachd Lochan an Stòir, a' dol a Ratharsair tro chàball fad 1 1/4 mìle fon uisge, às an Àird sa Bhràighe gu Suidhisnis ann an Ratharsair. Chaidh rocaidean a losgadh à Ratharsair diogan an dèidh dhan dealan a bhith air a chuir air sa Bhràighe, a' leigeol fhaicinn gun robh an dealan air ruighinn. An dèidh òraidean iomchaidh sa Bhràighe, chaidh am pàrtaidh anull a Ratharsair far an do chuir Bòord an Dealain-uisge air dòigh taisbeanadh de dh'innealan deanain agus taisbeanadh còcaireachd.
Tha an dealbh seo a' sealltainn cuid de na daoine a rinn an turas am feasgar sin. Ri aghaidh an deilbh tha Iseabail NicNeacail, bean Manaidsear Sgìre Bòrd an Dealain-uisge airson an Eilein Sgitheanaich agus Loch Aillse, Torcaill MacNeacail. B' e Eilean a' Cheò, bàt'-iasgaich a bha clàraichte san Àth Leathann le Murchadh MacNeacail agus Aonghas Dòmhnallach às A' Bhràighe, am bàta air an do rinn iad an turas. Thill am buidheann air ais dhan Bhràighe aig 5 uairean feasgar.
Rinn Niall MacIllEathain, BP Siorrachd Inbhir Nis, tagradh ris a' Bhòrd gus na cosgaisean barantaichte as ìsle a lùghdachadh dha luhd-còmhnaidh Ratharsair. Bha Bòrd an Dealain-uisge air suim £3 gach rùm a shuidheachadh le £9 air a' char as ìsle gach bliadhna airson ga teaghlach. Choinnich buidheann den luchd-còmhnaidh ri Mgr MacIllEathain agus rinn iad soilleir dha o nach robh ach dà rùm anns a' mhòr-chuid de thaighean gun robh an t-suim seo ro àrd. An dèidh barganachadh, dh' aontaich am Bòrd gun robh Ratharsair sònraichte, agus chuingealaich iad an t-suim bharantaichte gach bliadhna gu £6.
Chaidh cead a thoirt do Bhòrd Dealan-uisge Cheann a Tuath na h-Alba dam agus stèisean cumhachd a thogail aig Lochan an Stòir san Eilean Sgitheanach ann an 1949. Anns a' phròiseact seo, chaidh uisge à Loch Fada agus Loch Leathann a chur còmhla an loch-tasgaidh ùr Lochan an Stòir le stèisean dealain gu h-ìosal orra ann am Bàgh Bheararaig. Thòisich obair togail tràth sa bhliadhna 1950 agus thòisich e ag obrachadh sa Chèitean 1952. Roimhe seo, dheigheadh dealan a chumail ri corra thaigh ann an sgìre an Ath Leathann le càball fon mhuir à Caol Loch Aillse, le dealan à stèisean cumhachd Drochaid Nòsdaidh. Bha gineadair beag aig an Taigh-òsta Rìoghail ann am Port Rìgh a chumadh dealan ri solas sràide agus ri beagan thaighean. Bha gineadairean aig cuid bu mhotha dhe na taighean-òsta agus aig cuid de na taighean mòra.
Chaidh Bòrd Dealan-uisge Cheann a Tuath na h-Alba a stèidheachadh fo chumhachd Achd Leasachaidh Dealan-uisge (Alba) 1943. Chaidh am Bile a chur air adhart le fear Tòmas MacIain aig Taigh nan Cumantan. Chuir e an cèill gum biodh e na fhuasgladh do chuid bho dhuilgheadasan a bha aig a' Ghàidhealtachd aig an àm le bhith a' cleachdadh 'comas mòr falaichte na sgìre' ('the great latent power of the region'). Dh'inns e do na Cumantan 'gum biodh agus gum bu chòir gum biodh gnìomhachasan, an dà chuid prìobhaideach is poblach, a bhith air an tàladh don Ghàidhealtachd mar thoradh air an leasachadh seo' ('industries, whether owned nationally or privately, will be and ought to be, attracted to locations in the Highlands, as a result of this measure'.)
Bhiodh prìomhachas aig luchd-caitheimh àbhaisteach an toiseach agus an uair sin aig an fheadhainn a bhathas an dùil a chleachdadh tòrr mòr cumhachd. Dheigheadh cumhachd sam bith a bha air fhàgail a reic ris a' Ghriod Nàiseanta. Bhathas airson gun deigheadh prothaidean bho bhith a' reic an dealain seo a chleachdadh gus cosgaisean an lùib a bhith a' cumail dealan ri àiteachan iomallach a lùghdachadh agus gus cuideachadh a thoirt do leasachaidhean sòisealta is eaconamach air a' Ghàidhealtachd. Bha an clàs sòisealta ainmeil seo ag aithneachadh gun robhar a' coimhead air a' Bhòrd mar inneal ann a bhith a' toirt ath-bheothachadh air ceann a tuath na h-Alba, agus chan ann a-mhàin mar bhuidheann cruthachadh dealain.
Bhathar den bheachd gum biodh gu leòr cumhachd às an stèisean cumhachd air Loch Sloy, taobh an iar Loch Laomainn airson na bha a dhìth ann am meadhan agus taobh an iar na h-Alba. Bhiodh a' chumhachd a bharrachd air a chleachdadh gus taic a thoirt do na pròiseactan aig Mòrar agus Loch Aillse air sgàth 's nach biodh e buailteach gum biodh e comasach do na sgeamachan seo a bhith prothaideach. Bha cosgaisean togail nan trì phròiseactan seo air a thomhas aig £4,600,000
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
Metro de Medellín
'S e siostam treànaichan cathaireil a th' ann am Metro de Medellín. 'S e an dàrna bhaile as motha ann an Coloimbia a th' ann Medellín. Chan e idir treànaichean fo thalamh a th' ann am metro de Medellín, ach loighne àrd air colbhan dhe crudhtan a th' ann. A bharrachd air sin, tha dà loighne chàball ann. Tha na càbaill, ris an canar metrocable a' frithealadh iomadh sgìrean bochda air iomall a' bhaile.
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Làrach-lìn oifigeil (Spàinntis)
- Fiosrachadh aig urbanrail.net (Beurla)


text:
Inntrigeadh do chùrsaichean
Tha siostam inntrigidh Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean cothromach is fosgailte agus sinn dealasach a bhith a' tairgsinn co-ionannachd cothruim is a' seachnadh leth-bhreith. Bidh gach tagradh air a mheas a rèir airidheachd agus comas coileanaidh, gun leth-bhreith a thaobh aois, ciorram, dearbh-aithne gnè, leatrom agus inbhe màthaireil, cinneadh, creideamh, gnè, aomadh gnèitheasach no suidheachaidh shòiseo-eaconamaich. Bidh an t-oilthigh a' cur fàilte air iarrtasan bho gach uile duine a tha ag iarraidh bhith na oileanach leinn agus tha e na amas againn seirbheisean iomchaidh is èifeachdach a thabhann do oileanaich le feumalachdan taic ionnsachaidh no ciorraman. Poileasaidh inntrigidh iomlan.
Tha fiosrachadh mu thomhaisean inntrigidh ri fhaotainn air gach duilleag cùrsa. Thoir sùil air a’ chùrsa a thagh thu airson fiosrachadh mu na h-ìrean a bhios a dhìth agus barrachd fiosrachaidh. Cha leig thu leas na teisteanasan uile seo fhaighinn aig an aon àm. Bidh sinn cuideachd a’ gabhail ri farsaingeachd mhòr de theisteanasan co-ionann agus sinn ag aithneachadh gum bi daoine a’ faighinn teisteanasan tro chaochladh shlighean agus gum faod iad freagarrachd airson ionnsachadh ann am foghlam àrd-ìre a shealltainn ann an diofar dhòighean. Ma bhios teagamh sam bith agad mu na tomhaisean inntrigidh agad, no ma tha thu ag iarraidh stiùireadh a thaobh nan cùrsaichean a bhios a dhìth ort airson roinn ionnsachaidh sònraichte, cuir fios gu comhairleach inntrigidh. Airson thomhaisean inntrigidh airson HNC no HND, no fiosrachadh mu dheidhinn chùrsaichean inntrigidh no aithneachadh air ionnsachadh nach d’fhuair thu teisteanas air a shon, faic gu h-ìosal.
Tha an t-oilthigh a’ cur fàilte air a’ Churraicealam airson Sàr-mhathas ann an Alba agus Teisteanasan Nàiseanta ùra ann an àrd-sgoiltean na h-Alba. Bidh e comasach do na h-oileanaich seo iarrtas a dhèanamh airson àite aig an oilthigh ann an 2015; faic an aithris inntrigidh againn a thaobh Curraicealam airson Sàr-mhathas.


text:
16 an Cèitean
'S e 16 an Cèitean an 136mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (137mh ann am bliadhna-leum). Tha 229 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.
Susbaint
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1605 - Taghadh Pàpa Pòl V, ann an Cathair na Bhatacain.
- 1943 - Chuir na Nazi às an t-ar-a-mach anns a' ghetto Warszawa.
- 1970 - Chaidh Slighe Costa Sir Benfro fhosgladh.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 1611 - Benedetto Odescalchi (Pàpa Innocentius XI)
- 1923 - Merton Miller, eaconamaiche às na Stàitean Aonaichte.
- 1886 - Alfonso XIII, rìgh na Spàinne.
- 1961 - Sarah Boyack, BPA.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1696 - Mariana na h-Ostaire, reina consorte na Spàinne.


text:
- TIOTAL
- Seann taighean, Dalabrog, Uibhist a Deas
- EXTERNAL ID
- QZP99_93134_03_03
- ÀITE
- Dalabrog
- SGÌRE
- Uibhist a Deas
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Uibhist a Deas
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlann na h-Alba, Leabharlann Mheadhan Dhùn Èideann
- AITHNEACHADH MAOINE
- 38430
- KEYWORDS
- taighean
togalaichean
fàrdaichean
eileanan
Tha Dalabrog mu 3 mìle o Loch Baghasdail ann an eilean Uibhist a Deas. 'S e a-nis an dàrna baile as motha air an eilean. Tha na taighean tughaidh a chithear an seo dhen t-seòrsa a lorgadh fad is farsaing sna h-Eileanan agus air Gàidhealtachd an Iar na h-Alba san 19mh linn
Faodar an dealbh seo a cheannach. Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Edinburgh Central Library