text:
- TIOTAL
- "Over the Sea to Skye", Gleann Eilg
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_5590
- ÀITE
- Gleann Eilg
- SGÌRE
- Loch Abar
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Gleann Eilg
- LINN
- 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 37215
- KEYWORDS
- cairtean-puist
bàtaichean-aiseig
Caol Reithe
Gleann Eilg
turntable
Tòmas Telford
Chaidh a' chairt-phuist seo air a bheil an tiotal 'Over the Sea to Skye, Glenelg' a foillseachadh ann an 1939.
Tha dealbh oirre den bhàta-aiseag 'Kylerhea'. Tha an aiseag eadar Caol Reithe san Eilean Sgitheanach agus Gleann Eilg air tìr mòr a' dol tarsainn air Caolas Reithe far a bheil an dà chladach mu 500 meatair bho chèile. Tha sruth uabhasach làidir ann a chionn 's gu bheil an caolas cho cumhang, ach aig aon àm bha ceudan bheathaichean mairt às an Eilean Sgitheanach agus às na h-Eileanan Siar air an cur gu snàmh tarsainn air an t-sruth nuair a bha marbhshruth ann. Bha iad air slighe na dròibh a' dol gu deas gu àiteachean mar Chraoibh.
Thog Tòmas Telford na cidheachan agus bhathar a' cleachdadh na h-aiseig gu tric gus an deach an rathad-iarainn dhan Chaol a thogail ann an 1897. Chaidh an trafaig gu Caol Reithe sìos gu mòr an uairsin agus nuair a chaidh an aiseag a bhriseadh air na creagan ann an 1914, cha deach tè eile na h-àite airson ùine. Thòisich aiseag chàraichean ann an 1930 agus tha aiseag bheag ann fhathast as t-samhradh a bheir leatha sia càraichean


c: text/html

text:
8 an t-Samhain
'S e 8 an t-Samhain an 312mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (313mh ann am bliadhna-leum). Tha 53 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.
Susbaint
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1602 - Chaidh leabharlann Bhodley fhosgladh aig Oilthigh Oxford.
- 1870 - Chaidh Modesto (Calafòrnia) a stèidheachadh.
- 1889 - Inbhe stàite do Mhontana.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1674 - John Milton, bàrd Sasannach.
- 1953 - Ivan Bunin, ann am Paris. Sgrìobhadair às an Ruis.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
- TIOTAL
- Drochaid thulgach Clach na h-Aire thar a' Chanal Chailleannaich
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_STATIONS_001_306
- ÀITE
- Clach na h-Aire
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- CRUTHADAIR
- D L G Hunter
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 27024
- KEYWORDS
- Loidhne a' chinn a tuath
Rathad-iarainn na Gàidhealtachd
Chithear drochaid thulgach Chlach na h-Aire Anns an dealbh seo agus i ga fosgladh. Tha an dealbhadair, a tha na sheasamh ri taobh a' bhogsa chomharran, a' coimhead gu Inbhir Nis.
Dh'fhosgail an loidhne tro Chlach na h-Aire fhosgladh air 11 Ògmhios 1892 agus tha i fosgailte fhathast


text:
- TIOTAL
- Caithness, 1925 - Dol fodha na grèine bho Dhrochaid Ùige
- EXTERNAL ID
- QZP40_CAITHNESS 1925-26_56001_024a
- ÀITE
- Inbhir Ùige
- SIORRACHD/PARRAIST
- GALLAIBH: Inbhir Ùige
- DEIT
- 1920an
- LINN
- 1920an
- CRUTHADAIR
- Herbert Sinclair
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 31859
- KEYWORDS
- dealbhan-camara
dol fodha na grèine
drochaidean
aibhnichean
Seo duilleag bho leabhar dhealbhan de Ghallaibh bho 1925. Chithear dealbh de dhol fodha na grèine bho Dhrochaid Inbhir Ùige. Chuireadh crìoch air an drochaid seo, a chuireadh an àite Drochaid Telford, ann an 1877 le Murchadh Peadarsan. 'S e drochaid leathann le trì boghannan a th' innte thar uisge bho thrì thaobhan.
Tha an neach-camara a' toirt iomradh air iongantas dol fodha na grèine a' chiad Dihaoine san Lùnastal. Faodaidh dol fodha na grèine a bhith air leth sònraichte as t-fhoghar ann an Gallaibh, nuair a bhios barrachd dust san èadhar, a' cur ris an dath dhearg, no an rubhadh, sna speuran.
Ged a tha Inbhir Ùige air a bhith na Bhorgh Rìoghail bho 1589, tha Inbhir Ùige nas sine na sin mar a chithear san ainm aige a thàinig on Lochlannais 'Vic', a tha a' ciallachadh bàgh. Tha e air taobh an ear-thuath na h-Alba 19 mìle deas air Taigh Iain Ghròt


text:
An Teachdaire Gaelach
B' e iris miosail a bha anns An Teachdaire Gaelach a chaidh air foillseachadh bho 1829 gu 1831 (1834?). Deasaichte leis an Urramach Tormod MacLeoid "Caraid nan Gaidheal", agus cloḋh-bhualta le Uilleam MacPhuin an Glaschu, is An Teachdaire Gaelach an iris raitheil a bu sine air an deach foillseachadh 's a' Ghàidhlig air a tha leth-bhreacan maireannach chun latha an diugh.
B' e iris coitcheann a bha ann, a fhoillsich altan air cuspairibh bho bheul-aithris gu teicneolasaibh úr an latha. Tha na h-altan air teicneolas torr nas laige na altaibh an irisean Albannach comh-aimsireil air an deach foillseachadh 's a' Bheurla agus tha blas de soisgeuladh air iomadh de na h-altaibh seo, a sgrìobh MacLeoid a fhèin. Is dòcha nach eil seo ach a' comharraich an cuideam trom a thug MacLeoid air fhèin a fhritheil a chomh-ghaidheal le iris-raitheil, mu choinneamh nam ficheadan a bha fhoillsichte aig an àm anns a' Bheurla.
Tha Rol I, Aireamh 1-12 (a' Chèitean 1829 - Giblean 1830), ri leughadh air an eadar-lin aig www.archive.org.
Faic cuideachd[deasaich | deasaich an tùs]
- An Teachdaire Gaidhealach, iris ann an Astràilia a chaidh ainmeachadh an dèidh an Teachdaire Gaelach.


text:
16 an Dùbhlachd
'S e 16 an Dùbhlachd an 350mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (351mh ann am bliadhna-leum). Tha 15 làithean air fhàgail gus deireadh na bliadhna.
Susbaint
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1497 - Chuairtich Vasco da Gama Ceap nan Stoirm a' chiad turas a-riamh.
- 1991 - Neo-eisimeileachd Casachstàin bhon Aonadh Sobhiat.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 1775 - Jane Austen, sgrìobhadair Sasannach.
- 1826 - José Eusebio Otálora, ann am Fómeque. Fear-poileataigs à Coloimbia.
- 1863 - Seòras Santayana, ann am Madrid. Sgrìobhadair.
- 1946 - Benny Andersson, ann an Stockholm. Ceòladair às an t-Suain.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 882 - Pàpa Iain VIII, Pàpa Eadailteach.
- 1965 - Somerset Maugham, ann an Nice. Sgrìobhadair à Sasainn.


text:
- TIOTAL
- HR 123 'Loch an Dorb' a' paidhleatadh loco claa 'Castle' air trèana luath ann an Druim Uachdair
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_TRAINS_003_522
- ÀITE
- Druim Uachdair
- SGÌRE
- A' Ghàidhealtachd / Siorrachd Pheairt
- SIORRACHD/PARRAIST
- PEAIRT: Blàr Athall
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 28515
- KEYWORDS
- locomotaibhean
Comann Rèile na Gàidhealtachd
HRS
trèanaichean
HR 123 'Loch an Dorb' a' paidhleatadh loco clas 'Castle air trèana luath aig Druim Uachdair.
B' e ball de locomotaibhean 4-4-0 clas 'Loch' aig Rèile na Gàdhealtachd a bh' ann an HR 123. Chaidh a togail le Dübs & Co ann an Glaschu ann an 1896. An dèidh a' bhuidhneachaidh b' e LMS 14383 a bh' oirre agus lean i ann an seirbheis gus an deach a thoirt a-mach à seirbheis san Dùbhlachd 1934.


text:
Gini Nuadh Phaputhach
'S e dùthaich ann an Roinn a' Chuain Sèimh a tha ann am Gini Nuadh Phaputhach neo Papua Guinea Nuaidh[1] (Tok Pisin: Papua Niugini; Beurla: Papua New Guinea, IPA: ˈpæpjuə njuː ˈgɪni), ainm oifigeil: Independent State of Papua New Guinea. Tha i na laighe anns an ear-dheas a' Chuan Shèimh air an dàrna taobh den Eilean Gini-Nuadh. 'S e aon de na dùthchannan as iol-ghneitheach air feadh an t-saoghail a th’ innte, le còrr as 850 cànanan agus coimhearsnachdan traidiseanta eadar-dhealaichte. Tha dìreach 18 % de na daoine a’ fuireach anns na bailtean. 'S e Port Moresby am prìomh-bhaile aice.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Atlas Sgoile Oxford le Stòrlann Nàiseanta, Oxford University Press (2010)


text:
- TIOTAL
- Seann Oifis a' Phuist, Inbhir Nis
- EXTERNAL ID
- QZP40_941_21
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 1885
- LINN
- 1820an
- CRUTHADAIR
- J H Gall
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 31370
- KEYWORDS
- Oifis a' Phuist
Post Rìoghail
post
litrichean
togalaichean
Tha Oifis a' Phuist ann an Inbhir Nis air gluasad iomadach uair. Eadar 1820 is 1840 bha i air Sràid na h-Eaglaise, aig oisean Caolshràid a' Bhanca. Bha an togalach beag, is cha robh bogsa nan litrichean fhèin ach 4 òirlich a leud is ¼ òirleach a dh'àirde, ach seach nach robh ach aon dhuilleag ann an litrichean aig an àm, bha e mòr gu leòr.
Bha e cosgail a bhith a' postadh rud an uairsin. Bha e a' cosg 3½ sgillinn airson litir a chur a Lunnainn, bonn-a-sia ( ½ sg) gu Dùn Eideann is 10½ sgillinn gu Obar Dheathain. Ann an 1840 thàinig am 'Post Sgillinn' ('Penny Post') is bha a h-uile litir a' cosg sgillinn.
Chaidh an dealbh seo a thoirt o 'Post Office Recollections: Address by A Penrose Hay, Foremaster of Inverness, to the staff in his department', air fhoillseachadh ann an 1885


text:
- TIOTAL
- Club Ball-coise Chluaran Ghoillspidh 1908-09
- EXTERNAL ID
- PC_WGORDON3_009_069
- ÀITE
- Goillspidh
- SGÌRE
- Goillspidh, Raoghard agus an Luirg
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 1909
- LINN
- 1900an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- W Gordon
- AITHNEACHADH MAOINE
- 30352
- KEYWORDS
- saighdearan
A' Chiad Chogadh
an Ciad Cogadh
San dealbh-chamara seo chithear Club Ball-coise Chluaran Ghoillspidh. 'S e an dàrna fear on chlì san t-sreath sa chùl, Àdhamh MacAnndrais Gòrdan, fear a bha na leifteanant ann an Gàidheil Shìophoirt agus a rinn sabaid sa Chiad Chogadh. Ged b' ann à Goillspidh a bha e, chaidh e a-rithist a dh'fhuireach aig Taigh an Ord sa Bhlàr Dhubh.


text:
- TIOTAL
- Eas Chaisg faisg air Loch Afraig.
- EXTERNAL ID
- PC_JMSTRACHAN_183
- ÀITE
- Gleann Afraig
- SGÌRE
- An Àird
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Cill Mhòraig
- CRUTHADAIR
- JM Strachan
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- J I R Martin
- AITHNEACHADH MAOINE
- 29024
- KEYWORDS
- easan
Eas Chaisg faisg air Loch Afraig. Tha Gleann Afraig a' ruith bhon ear-thuath gun iar-dheas agus a' laighe gun iar air Loch Nis agus gun iar-dheas air Canaich. Tha e an-diugh na Raon Glèidhteachais Nàiseanta, is cuideachd na phàirt den choille as fhaide an Alba de chraobhan giuthais Albannach


text:
- TIOTAL
- 'A Description of the Western Islands of Scotland, circa 1695' (2)
- EXTERNAL ID
- AB_LL_MARTIN_MARTIN_02
- ÀITE
- Leòdhas
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS
- DEIT
- 2008
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Martin Martin
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Am Baile
- AITHNEACHADH MAOINE
- 1404
- KEYWORDS
- claistinneach
cruthan-tìre litreachais
'There was an ancient custom in the island of Lewis to make a fiery circle about the houses, corn, cattle, etc, belonging to each particular family: a man carried fire in his right hand, and went round, and it was called 'dessil', from the right hand, which in the ancient language is called 'dess'. An instance of this round was performed in the village Shader, in Lewis, about sixteen years ago (as I was told), but it proved fatal to the practiser, called MacCallum; for after he had carefully performed this round, that very night following he and his family were sadly surprised, and all his houses, corn, cattle, etc., were consumed with fire. This superstitious custom is quite abolished now, for there has not been above this one instance of it in forty years past.'
Tha a h-uile coltas gur ann ann am Bealach, faisg air Caisteal Dhùin Tuilm san Eilean Sgitheanach a rugadh Màrtainn Màrtainn, do theaghlach a bha beagan uasal, le buntanas do Chlann 'IcDhòmhnaill Shlèite. An dèidh dha ceumnachadh o Oilthigh Dhùin Eidinn ann an 1681 rinn e oideachadh oighrean MhicDhòmhnaill Shlèite agus MhicLeòid na Hearadh mus do theich e a Lunnainn ann an 1695.
Air a bhrosnachadh le càirdean Easbaigeach agus luchd-aosmhorachd, ghabh e obair clàradh-muinntir 's na h-Eileanan Siar d' am buineadh e. Thog e air air turas a Leòdhas ann an 1696, air a leantainn le turas gu Hiort an ath bhliadhna. Chaidh 'The Late Voyage to St. Kilda' fhoillseachadh ann an 1698, agus an uair sin an obair a b' ainmeile aige, 'A Description of the Western Islands of Scotland' ann an 1703.
Ged a chaidh airgead a ghealltainn dha airson a chuid obrach, cha deach a phàigheadh a-riamh agus thill Màrtainn dhan Eilean Sgitheanach na thaoitear a-rithist. Aig aois 41 chuir e ainm sìos mar fhear-treanaidh de dhotaireachd aig Oilthigh Leiden san Òlaind agus, air dha tilleadh a Shasainn, chùm e air a' dèanamh dotaireachd, a' ceumnachadh o Reims mu dheireadh ann an 1716. Bhàsaich e an 9mh Dàmhair 1718.
Tha na cunntasan aig Màrtainn Màrtainn air beatha ann an Innse Ghall, ro là an Aonaidh, Chùil Lodair, nam Fògraichean agus Romansachd Bhictorianaich, am measg nan ciad sgrìobhaidhean clò-bhuailte a tha a' dèanamh tuairisgeul air eachdraidh, cultar agus dualchasan de sgìre far an robh seann structuran sòisealta fhathast am bàrr.


text:
- TIOTAL
- A' cur suas bratach a' phost-adhair, 1934
- EXTERNAL ID
- GB1796_981_P_19_35
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 29 An Cèitean 1934
- LINN
- 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11005
- KEYWORDS
- airfields
Royal Mail
communications
Tha an dealbh seo a' sealltainn Caiptean Edmund Ernest "Ted" Fresson a' cur suas aon de na brataichean beaga sònraichte aig Post-adhair Oifis a' Phuist eadar seadaichean nam plèanaichean aig Raon-laighe Longman ann an Inbhir Nis. Tha e a' comharrachadh a' chiad turas post-adhair ann am Breatainn mar phàirt de sheirbheis chunbhalach aig prìsean coitcheann. Bha an t-seirbheis a' ruith eadar Inbhir Nis agus Baile na h-Eaglais agus thòisich e air an 29mh den Chèitean 1934.
B' e Fresson a stèidhich Highland Airways agus a bha na cheannard aca agus 's chaidh e leis a' chiad phost (timcheall air 2000 litir) na b' fhaide air adhart san latha
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- Dealbh mionaideach de mhullach taigh-còmhnaidh, Srath Èireann
- EXTERNAL ID
- QZP99_94130_06_05
- ÀITE
- Srath Èireann
- SGÌRE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: A' Mhòigh 's Dail Fhearghais
- CRUTHADAIR
- I F Grant
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlann na h-Alba, Leabharlann Mheadhan Dhùn Èideann
- AITHNEACHADH MAOINE
- 38702
- KEYWORDS
- taighean croite
taighean dubha
tughadh
taigheadas
'S ann on chruinneachadh aig an neach-eachdraidh is an neach-dualchais, Iseabail F. Ghrannd, a thàinig an dealbh mionaideach seo de mhullach taighe ann an Srath Èireann an Siorrachd Inbhir Nis. Chaidh dèileannan tana fiodha an cleachdadh mar stuth mullaich air an taigh. Tha e coltach gun deach na dèileannan an càradh air fream fiodha le sgrathan nan laighe fodha
Faodar an dealbh seo a cheannach. Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Edinburgh Central Library


text:
Co-obrachadh eadar Alba is Èirinn airson
'Mar a chuala mise e' fhoillseachadh
08 An Damhair 2011
Tha Stòrlann Nàiseanta na Gàidhlig agus a’ Chomhairle airson Curraicealam, Deuchainnean & Measadh (CCEA), air a bheil uallach airson goireasan foghlam Gaeilge ann an Èirinn a Tuath, air co-obrachadh gus goireas foghlaim tlachdmhor fhoillseachadh air a bheil ‘Mar a chuala mise e’ – cruinneachadh de sgeulachdan traidiseanta air an ath-innse.
Chaidh coimisean a thoirt do aon sgrìobhadair à gach dùthaich aig an robh eòlas air sgeulachdan agus foghlam.
Chaidh gach leabhar fhoillseachadh anns an aon chruth, leis na h-aon dealbhan agus sgeulachdan, ach ann an cànan gach dùthcha, Gàidhlig agus Gaeilge.
Leis na dlùth-cheangalan follaiseach anns na leabhraichean, togaidh Mar a chuala mise e gu aire clann-sgoile cho coltach ’s a tha dualchas an dà dhùthaich.
Anns a’ chruinneachadh, tha a’ mhòr-chuid dhe na sgeulachdan à Alba agus Èirinn. Cuideachd, chaidh sgeulachdan eadar-nàiseanta a thaghadh airson sealltainn gum bi sgeulachdan a’ siubhal air feadh an t-saoghail.
Bithear a’ foillseachadh notaichean tidseir a thèid an cois an leabhair ann an ùine nach bi fada; bidh iad air an làraich airson luchdachadh a-nuas.


text:
Robert Aumann
S' e eaconamaiche a tha ann an Robert John Aumann, (ainm Eabhra: Yisrael Aumann ישראל אומן). Rugadh e ann am Frankfurt, a' Ghearmailt, 8 an t-Ògmhios 1930. Anns a' bhliadhna 1938 theich an teaghlach aige chun nan Stàitean Aonaichte dìreach cola-deug ron Kristallnacht pogrom. Mar sin chaidh a thogail ann an Eabhraig Nuadh.
An dràsda tha e na ollamh ann an Hebrew University ann an Ierusalem, Iosrael.
Còmhla ri Thomas Schelling bhuannaich e an Duais Nobel ann an 2005.
Faic cuideachd[deasaich | deasaich an tùs]
Ceangal a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Fèin-eachdraidh ghoirid (Beurla)


text:
- TIOTAL
- Eaglais Naoimh Chliamain, Na Hearadh
- EXTERNAL ID
- QZP99_94130_10_02
- ÀITE
- Roghadal
- SGÌRE
- Na Hearadh
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Na Hearadh
- CRUTHADAIR
- Archibald Cameron
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlann na h-Alba, Leabharlann Mheadhan Dhùn Èideann
- AITHNEACHADH MAOINE
- 38722
- KEYWORDS
- eaglaisean
cladhan
àiteachan tiodhlacaidh
cinn cinnidh
Alasdair
Tha eaglais Naoimh Chliamain ann an Roghadal, Na Hearadh, agus is i an t-eisimpleir ailtearachd as fheàrr anns na h-Eileanan an Iar a bhuineas dha na meadhan linntean. Chaidh a togail anns na 1520an airson Clann 'ic Leòid na Hearadh is bha na ceannardan aca air an tiodhlacadh an seo fad iomadh bliadhna.
Bha na Leòdaich seo a' fuireach ann an Dùn Bheagan anns an Eilean Sgitheanach agus chaidh an eaglais a thogail aig an àite anns na Hearadh a b' fhaisge air Dùn Bheagan. Anns a' bhalla a deas tha uaigh sgeadaichte Alasdair Chroitich, an t-8mh ceannard, bho 1528. Tha dealbhan de Chaisteal Dhùn Bheagan, ìomhaighean de dhaoine agus de sgeulachdan às a' Bhìoball agus ìomhaigh den cheannard fhèin snaidhte air an uaigh.
Ged a bhathar a' cleachdadh a' chlaidh an dèidh an Ath-leasachaidh, cha robh an eaglais air a cleachdadh agus bha i na bàthaich do chrodh. Chaidh an togalach ath-thogail dà uair anns na 1780an leis a' Chaiptean Alasdair MacLeòid à Beàrnaraigh (an dara uair air sgàth teine) ach chaidh sgur ga cleachdadh gus an deach a h-ath-togail le Ban-iarla an Dùin Mhòir ann an 1873. Tha Alba Eachdraidheil an urra ris an eaglais san latha an-diugh
Faodar an dealbh seo a cheannach. Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Edinburgh Central Library


text:
- TIOTAL
- A' coimhead taobh an earthuath gu Muile o Eilean Ì
- EXTERNAL ID
- GB1796_859_20_0011
- ÀITE
- Ì
- SGÌRE
- Muile
- SIORRACHD/PARRAIST
- ARGYLL: Kilfinchen and Kilvickeon
- LINN
- 20l
- CRUTHADAIR
- M E M Donaldson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 9346
- KEYWORDS
- Colm Cille
manaich
manachainnean
Crìosdaidheachd
Chaidh an dealbh seo, a' coimhead a-null gu Muile, de bhàgh gainmhche air costa an ear Eilean Idhe a thogail sa chiad leth den 20mh linn le M.E.M. Donaldson. Thatar den bheachd gur ann an Eilean Ì a tha seo, far an do stèidhich Colm Cille manachainn Chrìosdaidh ann an 563 AD.
Rugadh Mary Ethel Muir Donaldson ann an 1876 agus thàinig i don Ghàidhealtachd mu 1908. Shiubhail i fad is farsaing air a' Ghàidhealtachd an iar agus a tuath, a' sgrìobhadh is a' togail dhealbhan. Eadar 1912 is 1949 sgrìobh i iomadh leabhar air dualchasan agus eachdraidh shòisealta na sgìre. Chaochail i ann an taigh-eiridinn ann an Dùn Èideann ann an 1958 agus chaidh a tìodhlacadh anns an Òban
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- Tobhtaichean Thaighean, An Rif (faisg air Aichillidh Bhuidhe)
- EXTERNAL ID
- QZP99_97107_19_11
- ÀITE
- An Rif
- SGÌRE
- Loch Bhraoin
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Bhraoin
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlann na h-Alba, Leabharlann Mheadhan Dhùn Èideann
- AITHNEACHADH MAOINE
- 38887
- KEYWORDS
- taighean
croitean
togalaichean
cinn-tìre
oirthirean
Dealbh de thobhtaichean thaighean anns An Rif on chruinneachadh aig I.F. Ghrannd a' sealltainn beatha air an tuath sa Ghaidhealtachd is na h-Eileanan tràth san fhicheadamh linn. Thog an Dotair Ghrannd mòran de na dealbhan i fhèin, is chruinnich i dealbhan dhaoine eile cuideachd.
Tha baile croitearachd An Rif aig ceann a tuath ceann-tìre Chòigich ann an Taobh Siar Rois. Tha e a' coimhead thar Bàgh an Rif, deas gu Na h-Eileanan Samhraidh is siar gu Na h-eileanan Siar. Tha creagan ann an Rif a tha ainmeil am measg sreapadairean eòlach is leth-eòlach. 'S e ceann-tìre mòr a th'ann an Còigeach, tuath air Loch Bhraoin, is a' crìochnachadh air Rubha Chòigich. 'S e Aichillidh Bhuidhe a' phrìomh bhaile ann
Faodar an dealbh seo a cheannach. Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Edinburgh Central Library


text:
1899
MDCCCXCIX
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- 17 an Dàmhair - Thoisich Cogadh na Mìle Làithean.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 23 an Giblean - Bertil Ohlin, ann an Klippan. Eaconamaiche às an t-Suain.
- 8 an Cèitean - Friedrich A. von Hayek , eaconamaiche agus feallsanaiche poileataigeach Ostaireach.
- 17 an t-Iuchar - James Cagney, ann an Standfordville. Actair às na Stàitean Aonaichte.
- 21 an t-Iuchar - Ernest Hemingway, ann an Oak Park. Sgrìobhadair às na Stàitean Aonaichte.
- 13 an t-Samhain - Huang Sianfan, ann am Fusiu. Seannaiche à Sìona.
- 19 an Dàmhair - Miguel Ángel Asturias, sgrìobhadair à Guatamala, ann am Baile Guatemala.
- 25 an Dùbhlachd - Humphrey Bogart, ann an Eabhraig Nuadh. Actair às na Stàitean Aonaichte.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 16 an Lùnastal - Robert Wilhelm Bunsen, ceimigear Gearmailteach a lorg caesium agus ruibidium.


text:
- TIOTAL
- Plana de Chala Inbhir Nis, 1729
- EXTERNAL ID
- PC_IHT_001
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 1729
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Inverness Harbour Trust
- AITHNEACHADH MAOINE
- 28794
- KEYWORDS
- Cala Inbhir Nis
calaidhean
daingneachd
Oilibhear Crombail
Seann Chidhe
Cidhe an Daingneachd
Cidhe Thornbush
Urras Cala Inbhir Nis
Tha plana de Chala Inhbir Nis a' dol air ais gu 1729 air a shealltainn an seo. Tha Abhainn Nis air a sealltainn anns a' mheadhan agus chithear diagram den t-seann dhaingneach aig a' mhullach gu clì. Chaidh an daingneach, a thog Oilibhear Crombail ann an 1652-58, a leagail gu talamh ann an 1660.
Chaidh a' chiad cidhe a thogail ann an Inbhir Nis c. 1650 aig cosgais £300. Tha seo air a shealltainn air a' phlana mar 'The Old Harbour' (meadhan gu deas). Suidhichte eadar Drochaid Waterloo agus Drochaid an Rèile dh'fhaodadh soithichean suas gu 80 tunnaichean docaigeadh. Chaidh tòiseachadh air Cidhe an Daingnich, air a shealltainn air a' phlana mar 'The New Harbour' (gu deas air an Daingneach), ann an 1725 aig Sràid a' Chladaich, ach cha deach crìoch a chur air gu na 1790an air sgàth dìth maoin. Chaidh leasachaidhean a dhèanamh air an dà chidhe tràth anns an 19mh linn agus chaidh Cidhe Thornbuash a chur ris ann an 1817.
Tha taighean còmhnaidh agus taighean a-muigh air an sealltainn air a' phlana agus cuideachd na ceàrnaidhean air a bheil buaidh aig reòthart. Tha am plana cuideachd a' sealltainn cuid de na ceàrnaidhean mun cuairt a bha air an cleachdadh mar 'corn ground' agus 'garden ground'.
Chaidh Urras Cala Inbhir Nis a' stèidheachadh le Achd Cala Inbhir Nis (1847). Shoirbhich an cala ann am meadhan na 19mh linn gus an tug fosgladh loidhnichean rèile gu tuath an trafaig air falbh. Ach, chaidh leasachaidhean a dhèanamh air a' chala a-rithist aig deireadh na 19mh linn agus chunnaic an t-àm seo meudachadh ann am bàtaichean-smùide agus soithichean a bha a' giùlan gual a' tadhal air a' phort. Am measg leasachaidhean na 20mh linn bha meudachadh mòr ann an cargùthan saimeant airson Bòrd Dealan-Uisge Ceann a Tuath na h-Alba agus leudachadh air goireasan stòraidh ola agus peatroil.


text:
- TIOTAL
- An t-Eilean Sgitheanach, Loch Scàbhaig agus An Cuiltheann bhon mhuir.
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_2425
- ÀITE
- Loch Sgàbhaig
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: An Srath
- LINN
- 1920an; 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 34331
- KEYWORDS
- beanntan
Loch Scàbhaig
Loch a' Choir' Uisge
Sir Bhaltair Scott
Iain MacLulaich
Leis a' bhuaidh a th' aig na beanntan ag èirigh suas os cionn na mara, bidh stoirmean borb obann a' tighinn air Loch Scàbhaig. Tha an turas air bàta à Ealaghol tarsainn Loch Scàbhaig gu Loch a' Choir' Uisge air a mheas gu mòr le luchd-turais, luchd-coiseachd agus sreapadairean, agus tha e air a bhith na thuras 'deatamach' do luchd-tadhail Bhioctòrianach an dèidh dha Sir Bhaltair Scott agus Iain MacLulaich tadhal ann tràth sna 1800an. Tha còn biorach Sgùrr nan Gillean a' seasamh a-mach air fàire san dealbh seo, le na sgòthan dorcha a' suathadh air gob a' mhullaich, agus gealltanas air uisge gun a bhith fada às


text:
- TIOTAL
- Mathan a' dannsa do dhaoine air Sràid a' Chaisteil, Inbhir Nis
- EXTERNAL ID
- GB1796_1999_116_086
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- LINN
- 1890an; 1900an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11116
- KEYWORDS
- Inbhir Nis
daoine a dheànadh cleasan
mathan
fèill
Mathan a' dannsa do dhaoine air Sràid a' Chaisteil, Inbhir Nis. Bha luchd siubhail agus daoine a dheànadh cleasan a' leantainn slighe tron Ghàidhealteachd a bheireadh iad do dh'àitichean an uair a bha fèill sa bhaile. Bhathas a' toirt air mathan mar seo a bhith a' cleasachd do dhaoine a chruinnicheadh air an t-sràid.
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- Ri taobh na drochaide, Inbhir Nis
- EXTERNAL ID
- PC_MACLEAN_INVERNESS08_16
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 2008
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Clare Maclean
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Clare Maclean
- AITHNEACHADH MAOINE
- 29258
- KEYWORDS
- drochaidean
eaglaisean
àitreabh
aros
eaglaisean
Chaidh sgìre Sràid na Drochaid ann an Inbhir Nis ath-thogail aig deireadh nan1950an agus toiseach nan 1960an. Am measg nan leasachaidhean chaidh seann Drochaid-chrochte Nis a leagail agus chaidh structair concrait a thogail na h-àite. Chaidh na togalaichean air taobh chlì na sràide a leagail cuideachd agus chaidh an rathad a leudachadh mus deach togalaichean ùra concrait a thogail. Chaidh mòran de na togalaichean air taobh dheis na sràide a leagail nas fhaide air adhart anns na 1960an airson àite a dhèanamh do phrìomh-oifis Bòrd Leasachaidh na Gàidhealtachd 's nan Eilean (HIDB).
Chaidh seo ath-sgeadachadh anns na 2000an agus tha ionad ùr 'By the Bridge' ann anns a' bheil flataichean spaideil aig a bheil seallaidhean brèagha de Chaisteil Inbhir Nis agus den Nis. Nas fhaide air adhart air Sràid na Bruaich, air taobh chlì na deilbhe, tha stìoballan Àrd-eaglais Chaluim Chille, na h-Eaglaise Saoire a Tuath agus na seann àrd-eaglais.


text:
- TIOTAL
- Am Boillsgeadh Mu Dheireadh, Inbhir Narann
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_5774
- ÀITE
- Inbhir Narann
- SIORRACHD/PARRAIST
- SIORRACHD NARANN: Inbhir Narann
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 37404
- KEYWORDS
- Siorrachd Mhoireibh
Inbhir Narann
Linn Bhictòria
tràigh
baile turasachd
boillsgeadh
Tha a' chairt-puist seo leis an tiotal 'The Last Gleam' a' sealltainn dà neach, clann a rèir coltais, a' dùr-amharc a-mach air Caolas Mhoireibh bho Thràigh Inbhir Narann.
B' e baile turasachd a bha a' còrdadh ri mòran ann an Linn Bhictòria a bhan an Inbhir Narann, agus chaidh iomradh a thoirt air aig aon àm mar 'Brighton of Scotland'. Tha aimsir an ìre mhath grianach còmhla ri stad goireasach air Rèile Inbhir Nis agus Inbhir Narann, a' ciallachadh gun do thàlaidh am baile luchd-turais bho air feadh na dùthcha. Bha am baile aig an ìre bu bheairtiche aig deireadh an ochdamh linn deug agus toiseach an naoidheamh linn deug


text:
- TIOTAL
- Seirbheis eaglaise a-muigh, Ailiginn 1982
- EXTERNAL ID
- GAIRLOCHM_340
- ÀITE
- Àiliginn
- SGÌRE
- Loch Carrann
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: A' Chomraich
- DEIT
- 1982
- LINN
- 1980an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Dualchas Gheàrrloch
- AITHNEACHADH MAOINE
- 5483
- KEYWORDS
- eaglaisean
seirbheisean eaglaise
coithionailean
coitheanalan
an Eaglais Shaor
Eaglais Shaor na h-Alba
Dealbh-camara de sheirbheis eaglaise air a cumail a-muigh ann an Ailiginn ann an 1982. Tha baile Ailiginn na laighe faisg air Ach na Sìne ann an Siorrachd Rois, air bruaich a tuath Loch Thoirbheartan Uarach. Tha a' bheinn ainmeil, Beinn Ailiginn, le àirde Rothaich, beagan gu tuath air a' bhaile.
Air cost an iar na h-Alba, bhiodh an Eaglais Shaor a' dèanamh nan seirbheisean comanachaidh sa Ghàidhlig, ged nach eil sin cho àbhaisteach an-diugh.
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Gairloch Heritage Museum


text:
Biloxi, Mississippi
'S e baile ann am Mississippi a th' ann am Biloxi (IPA: [bəˈlʌksi]). Tha e na laighe eadar an Camas Mheagsago. Anns a’ bhliadhna 2010 bha 45,670 duine a’ fuireach an seo. Tha e suidhichte aig 6m os cionn ìre na mara.
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Chaidh am baile a stèidheachadh ann an 1699. Chaidh ainmeachadh airson na tùsanaich Biloxi a dh'fhuirich san sgìre.[1]
Louisiana Frangach[deasaich | deasaich an tùs]
Fhuair Pierre d'Iberville, Canadianach bho theaghlach Lemoyne à Normandy, cead bho Louis XIV airson colonaidh stèidheachadh ann an Louisiana. Dh'fhàg e an Fhraing as t-foghar 1698 an ceann còig bàtaichean. Nuair a lorg Iberville an Abhainn Mississippithog e dùn air a' chladaich faisg air baile tùsanach, na Biloxi.
B' e an dùn seo toiseach tòiseachaidh airson a' chiad phrìomh-bhaile ann an Louisiana Frangach a chaidh ainnmeachadh Biloxi. Thog Iberville an uair sin dùn ceàrnach anns a' Mhississippi gus smachd a chumail air an abhainn.
Ann an 1720, chaidh Biloxi aithneachadh mar phrìomh-bhaile Louisiana Frangach an àite Mobile, Alabama (a bha na phrìomh-àite bho 1711). Bha e na phrìomh-bhaile fad trì bliadhnaichean gus an deach New Orleans a thaghadh mar phrìomh-bhaile.[2]
Daoine Ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
- Fred Haise, speuradair Aimeireaganach, (1933)
- Jimmy Buffett, seinneadair Aimeireaganach, (1946)
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ La Louisiane française 1682-1803, Site Internet du Ministère français de la culture, Leughte 2 Ògmhios 2015
- ↑ La Louisiane française 1682-1803, Site Internet du Ministère français de la culture, Leughte 2 Ògmhios 2015


text:
Tunna
Tunna (metreachd)[deasaich | deasaich an tùs]
Is e aonad cuideam co-ionnan ri mile cilogram (1,000 Kg) a tha anns an Tunna. Toimheasar bathair tomadach coltach ri gual neo coirce (air an reic le tuathanaich) mar eisimplirean, leis an tunna.
Tunna Fàda[deasaich | deasaich an tùs]
An Eorpa anns an latha an diugh, is e an luach metreachd de 1000 Kg a tha "tunna" a' ciallachadh. Tha an cuideam seo glè dluth (ged nach eil e co-ionnan) ris an Tunna Fada, de 2,240 lb. a bha Breatuinn agus na duthchanan ceangailte dhi a' cleachdadh a roimhe na 1970'n. Geds a chaidh Gniomhacasan Naiseanta (na Breatuinn) gu tomhaisean metreachd gu luath as deidh 1968 bha an roinn priobhaideach torr nas fadalach agus bha cuid dhaibh ag obair anns an seann tomhais sios ri na 1990'n. Nuair a bhitheas tomhais eagnaidh cudthromach (aig inbhe tunnaichean) tha e riatanach a dhearbh de seorsa tunna a tha agad. Anns a' Bheurla cleachdar da litreachadh: "Ton" airson an tunna fada agus "Tonne" airson an tunna metreachd.
Tunna Goirid[deasaich | deasaich an tùs]
Cleachdar an tunna goirid de 2,000 lb anns na Staitean Aonaichte.
Tunna Lionaidh[deasaich | deasaich an tùs]
Measaichear meud luinge leis an tunna-lionaidh, a tha co-ionnan ri 100 troigh ^3.
Measaichear cuideam de cuid bathar le tomhais-lionaidh, mar eisimplir fiodha "cruinne". Chan eil e soirbh a chuir crann air Biorsamaid, ach tha e nas fhasa a thomhais meud de cnap fiodh. Measar tunna fiodh a bhi co-ionnan ri 40 troighe^3 .


text:
- TIOTAL
- Beinn na Caillich agus Abhainn, An t-Àth Leathann, an t-Eilean Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_2366
- ÀITE
- An t-Àth Leathann
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: An Srath
- LINN
- 1930an; 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 34271
- KEYWORDS
- beinn
abhainn
An Cuilthionn
Tha abhainn an Àth Leathainn a' sruthadh tro Srath Shuardail bho Loch Cill Chrìosd gu ruige na mara aig Bàgh an Àth Leathainn. Tha na leathadan loma aig Beinn na Caillich aig 732m ag èirigh air a' chùlaibh, beinn le càrn mòr a chithear bho iomadh mìle mun cuairt. A-rèir aithris, tha bana-phrionnsa Nirribheach na laighe fon chàrn. Chaidh a dìreadh airson a' chiad turais ann an 1772 a-rèir chlàraidhean, le Tòmas Pennant. Cho-dhùin Boswell agus MacIain gun a sreap a dh'aindeoin a bhith a' fuireach cho faisg oirre aig Coire Chatachain anns an t-Sultain 1773


text:
Uachdar Àrdair
'S e baile-beag ann an Siorrachd Pheairt is Cheann Rois a tha ann an Uachdar Àrdair neo Uachdar Ardobhair[1] (Beurla: Auchterarder). 'S e seo na co-chomharran aige: 56° 17′ 35.4″ Tuath agus 3° 42′ 22.11″ Iar.
Ann an 2001 bha 3,945 duine a' fuireach an seo. [2]
Faisg air a' bhaile tha an Gleneagles Hotel, far an robh 31ad coinneamh de G8 anns an Iuchar 2005. Aig an àm sin bha aimhreitean anns a' bhaile.[3]
Daoine ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
- Tha Stephen Hendry, cluicheadair shnùcair a bha 7 uairean na ghaisgeach an t-saoghail, a' fuireach ann an Uachdar Àrdair.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Alba le Roy Pedersen
- ↑ Scotland's Census Result OnLine
- ↑ Naidheachdan BhBC (sa Bheurla), 6/7/05
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Iomraidhean nam mapaichean airson comharradh-clèithe: NN 944 125


text:
- TIOTAL
- Dachaigh anns a' Phloc aig a bheil dealan
- EXTERNAL ID
- GB232_RAMSAY_D893_1_1_049
- ÀITE
- Am Ploc
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- LINN
- 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 8453
- KEYWORDS
- dealan-uisge
Loch Aillse
Drochaid Nosdaidh
Am Ploc
fuaigheal
Às dèidh fosgladh stèisean dealan-uisge Dhrochaid Nòsdaidh san Dùbhlachd 1948, bha dealan ri fhaighinn air feadh sgìre Loch Aillse airson duine sam bith a bha ga iarraidh. Bha 85% de dhachaighean na sgìre air soidhnigeadh airson dealan. Roimhe seo, bha sgeamaichean dealain prìobhaideach ann an cuid de sgìrean, a bhiodh a' cleachdadh gindeadairean dìosail. Tha e coltach gu bheil e a' còrdadh ris an dithis san dealbh dealan a bhith aca airson leughadh is fuaigheal agus airson a' choire dhealain aca a tha ri an taobh. A dh'aindeoin seo, ge-tà, tha an seann choire fhathast aig a' chagailt.
Chaidh am boireannach aithneachadh mar Chathaidh NicRath. Aig àm sgrìobhaidh (2011) tha i 90 bliadhna a dh'aois agus fhathast a' fuireach ann an Àird Eilbh.
Bha pròiseact Dealan-uisge Cheann a Tuath na h-Alba airson sgìre Loch Aillse stèidhichte ann an Drochaid Nòsdaidh, sia mìle bho Chaol Loch Aillse. Thòisich an obair ann an 1946 às dèidh tachartas sònraichte gus a' chiad pòla dealain a chur suas sa Chèitean, agus thòisich an stèisean air dealan a chruthachadh ann an 1948. Bha dà dham anns na planaichean tùsail ach fhuaireadh a-mach nach robh an talamh freagarrach airson seo agus chaidh aon dam a thogail air Allt Gleann Udalain. Chaidh an loch-tasgaidh, dam agus stèisean cumhachd a thogail aig an aon àm ris an lìonra sgaoilidh dealain. Chaidh càballan fo-uisge thairis air Loch Dubhthaich, Loch Long, Loch Carrann agus Loch Aillse a thogail aig an aon àm cuideachd.
Chaidh Bòrd Dealan-uisge Cheann a Tuath na h-Alba a stèidheachadh fo Achd Leasachaidh Dealan-uisge (Alba) 1943. Chaidh am Bile a chur air adhart le Tòmas Johnston ann an Taigh nan Cumantan. Chuir e an cèill gum biodh e na fhuasgladh do chuid de na duilgheadasan a bha aig a' Ghàidhealtachd aig an àm tro bhith a' cleachdadh 'comas mòr falaichte na sgìre' ('the great latent power of the region'). Dh'inns e do na Cumantan 'gum biodh agus gum bu chòir gum biodh gnìomhachasan, an dà chuid prìobhaideach is poblach, a bhith air an tàladh don Ghàidhealtachd mar thoradh air an leasachadh seo' ('industries, whether owned nationally or privately, will be and ought to be, attracted to locations in the Highlands, as a result of this measure'.)
Bhiodh prìomhachas aig luchd-caitheimh àbhaisteach an toiseach agus an uair sin aig gnìomhachasan a bhathar an dùil a bhiodh a' cleachdadh tòrr mòr cumhachd. Bhiodh cumhachd sam bith nach deach a chleachdadh leis an luchd-cleachdaidh seo air a reic ris a' Ghriod Nàiseanta. Bhiodh prothaidean bho bhith a' reic an dealain air a chleachdadh gus na cosgaisean gus an dealan a chur gu àiteachan iomallach a chumail sìos agus gus cuideachadh le leasachaidhean sòisealta is eaconamach air a' Ghàidhealtachd. Bha an clàs sòisealta ainmeil seo ag aithneachadh gun robhar a' faicinn a' Bhùird mar dhòigh gus a' Ghàidhealtachd ath-bheothachadh, agus chan ann a-mhàin mar bhuidheann a bhiodh a' cruthachadh dealan
Bhathar an dùil gum biodh toradh an stèisein cumhachd ann an Loch Slòigh a' frithealadh iarrtas ann an meadhan na h-Alba agus taobh an iar na h-Alba. Bhiodh a' phrothaid bho dhealan sam bith a bharrachd air seo a rachadh a reic air a chleachdadh mar shubsadaidh do na sgeamaichean dealain ann am Mòrar agus Loch Aillse far nach robh e coltach gun dèanadh iad prothaid. B' e £4,600,000 prìs mheasraichte nan trì pròiseactan seo
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
TELEKOMUNIKACINIAI PROJEKTAI, UABMas-fhìor air cairt gnothachais
TELEKOMUNIKACINIAI PROJEKTAI, UAB
-lannan, Càbaill, Ceangal, eadar-lìon, Ceàrdach a ghabhas a coimpiutairean, Coimpiutairean, it +41
Imprint
I-V 8:30-17:30
- TELEKOMUNIKACINIAI PROJEKTAI, UAB
Teisteanasan
Mapa
Gnìomh roinn-seòrsa
-lannan, Càbaill, Ceangal, eadar-lìon, Ceàrdach a ghabhas a coimpiutairean, Coimpiutairean, it, Computer càireadh, Computer cumail suas, Computers, Conaltradh uidheam, Cumhachd agus stòrasan nàdarra, Dachaigh uèirichean dealain, Dealan lìonraidhean, Dealan pròiseactan, Dealanairean, Dealbhadh obair, Design, Eileagtronaigeach bathair, Eileagtronaigeach pàirtean, Electrical deilbhidhean, Electrical obair, Electrical siostaman, Electrical stàladh obair, Electronics càradh, Energetics, Faireil camera, Gnìomhachas, riochdachaidh, Goods malairt, Iadhaire, Innealan, uidheam, It seirbheisean, Leigheas, pharmaceuticals, Lightning slatan, Pàirtean coimpiutair, Phàirtean eileagtronaigeach, Products, Radio agus eleactronaig pàirtean, phàirtean, Resistance tomhas, Sàbhailteachd siostaman, Sàbhailteachd teine, Seirbheisean conaltraidh, Seirbheisean lìn, Siostaman sgrùdaidh, Tablet, Tèarainteachd siostaman, Togail, fìor oighreachd, Uidheam eileagtronaigeach
Qr code
vCard
Làrach-lìn
Làrach ainm: Telekomunikaciniai projektai | VoIP PBX telefono sistemos ir aptarnavimas | IT Paslaugos | Siemens Aastra Platan Plantronics 2N


text:
Llandudno
'S e baile ann am Bwrdeistref Sirol Conwy, a' Chuimrigh a tha ann an Llandudno (Cille Tudno). Tha an cille fhèin, a chaidh air togail, neo ath-thogail 's na meadhan aoisean, suidhichte air slèibh tuathail a' Ghogairth. Is prìomh-bhaile Glan Conwy a tha anns a' bhaile a tha suidhichte air machair eadar tìr-mhòr na Cuimrigh agus an leth-eilean Y Gogarth. Ann an 2001 bha 15,000 duine a' fuireach an seo.
Tha Slighe Costa na Cuimrigh a' dol tron bhaile.
Eachdraidh a' bhaile[deasaich | deasaich an tùs]
Ged a bha tuineachaidhean anns an àite seo bho Linn an Uamha bha a' chiad tùs sgrìobhte a' nochdadh ann an 1284. Bha mainear ann aig an àm ud a bha a' gabhail a-steach trì bailtean: Y Gogarth anns an iar-dheas, Y Cyngreawdr anns an tuath agus Yn Wyddfid san àirde an ear-dheas. Ann an 1840 chaidh eaglais ùr a thogail agus an uair sin dh'fhàs Llandudno nas motha. Bha muinntir a' baile ag obair ann am mèinnearachd no ann an àiteachas no bhathar ag iasgach.
Aig àm Bhioctoria chaidh am baile a chleachdadh airson saor-làithean a chur seachad. Dh'fhosgail rathad-iarainn an seo ann an 1858. An-diugh tha Llandudno na àite làithean-saora as motha anns a' Chuimrigh a tha suidhichte ri taobh na mara. Tha mòran togalaichean brèagha ann,m.e.: an taigh-cluiche Venue Cymru no cidhe Llandudno.


text:
- TITLE
- Taigh Chearsabhagh Museum and Art Centre Documentary (Gaelic 15 of 20)
- EXTERNAL ID
- SMO_ISLANDVOICES_15_GD
- PLACENAME
- Lochmaddy
- DISTRICT
- North Uist
- OLD COUNTY/PARISH
- INVERNESS: North Uist
- DATE OF RECORDING
- 2007
- PERIOD
- 2000s
- CREATOR
- Sabhal Mòr Ostaig and Cothrom Ltd
- SOURCE
- Gordon Wells Sabhal Mor Ostaig
- ASSET ID
- 2895
- KEYWORDS
- museums
tourism
Taigh Chearsabhagh is a key attraction for both visitors and local people in North Uist. It has an important development and educational role in the visual arts, as well as in conserving and displaying aspects of local culture and history.
This video is taken from the DVD 'Guthan nan Eilean' which was created by Sabhal Mòr Ostaig and Cothrom Ltd as part of the European Leonardo POOLS project. The DVD comprises 40 short videos, aimed at learners of both English and Gaelic, which show daily life in Uist and Benbecula.
The project coordinator for 'Island Voices' was Gordon Wells. Link to the project blog here
'S ann ann an Loch nam Madadh, air taobh an ear Uibhist a Tuath, a bhios na fèillean gan cumail gach bliadhna. Bidh croitearan a' tighinn bho air feadh an eilein airson an cuid uan a reic. Tha e a' cur nar cuimhne gu bheil obair air an fhearann fhathast gu math cudromach ann an dòigh-beatha an eilein seo.
Airson coimhearsnachd a tha a' fuireach air eilean, tha a' mhuir a cheart cho cudromach. Tha am bàta-aiseig à Tir-mòr na h-Alba a' tighinn a-steach gu Loch nam Madadh, agus tha sin a' sealltain a-rithist cho cudromach agus a tha am baile ann an Uibhist a Tuath.
Ach, fhad 's a tha am bàta a' tighinn a-steach dhan phort 's dòcha gum faic an luchd-siubhail rudan eile a bharrachd air na fèillean. Tha pìosan obrach air a' chladach agus faisg air Taigh Chearsabhagh a' sealltainn gu bheil ùidh aig a' choimhearsnachd anns na h-ealain cuideachd.
Tha Taigh Chearsabhagh air a ruith le Comann nan Ealan ann an Uibhist agus Comann Eachdraidh Uibhist a Tuath, agus tha e a' toirt còmhla san aon togalach dualchas agus eachdraidh an eilein cuide ris na h-ealain.
Aig meadhan an togalaich tha an cafaidh, ainmeil airson a bhiadh agus fosgailte fad na bliadhna. Ri taobh a' chafaidh tha a' bhùth, far am faighear leabhraichean is dèideagan is gibhtean is eile.
Ri taobh na bùtha tha an taigh-tasgaidh, air a ruith leis a' chomann eachdraidh. Bidh na taisbeanaidhean ag atharrachadh gu cunbhalach. An-dràsta 's e snìomh agus breabadaireachd a tha air an taisbeanadh. Cuideachd leis a' chomann eachdraidh tha cruinneachadh mìorbhailleach de dhealbhan, air an toirt a-steach leis a' choimhearsnachd.
Bidh an luchd-obrach ann an Taigh Chearsabhagh gan cumail trang anns an oifis. 'S ann ann a sheo a thèid taisbeanaidhean, agus planaichean airson tadhal air sgoiltean a chur air dòigh, agus cùrsaichean trèanaidh a leasachadh.
Tha dà ghailearaidh ann airson taisbeanaidhean. Ann an Gailearaidh a Dhà tha oileanaich air a' chiad bhliadhna dhen chùrsa cheum a' cur an taisbeanaidh bhliadhnail ri chèile. Tha na dealbhan air an cur suas mu dheireadh gun mòran ùine air a fàgail mus tig an luchd-tadhail.
'S e oidhche mhòr a th' ann cuideachd airson nan oileanach a tha a' dèanamh an dioploma. Tha taisbeanadh acasan anns an stiùidio.
Tha mòran dhaoine air tighinn airson na taisbeanaidhean fhaicinn. Gheibh iad fàilte chrìdheil bho Valgerdur Hauksdottir à Innis Tìle. Tha taisbeanadh aice fhèin ann an Gailearaidh a h-Aon.
Eadar a bhith a' taisbeanadh obair le luchd-ealain eadar-nàiseanta, a' leasachadh tàlantan de dhaoine de gach aois anns a' choimhearsnachd, agus a' clàradh agus a' gleidheadh rudan sònraichte mu dhòigh-beatha an eilein, tha Taigh Chearsabhagh an sàs anns an uabhas de dh'obair chultarach. Leis mar a tha e ga dhèanamh cho math, tha e a' sealltainn cho èasgaidh 's a tha na daoine a tha a' dèanamh na h-obrach, agus cho fallain 's a tha a' choimhearsnachd anns a bheil iad a' fuireach.


text:
28 an Giblean
'S e 28 an Giblean an 118mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (119mh ann am bliadhna-leum). Tha 247 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.
Susbaint
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 1922 - Alistair MacLean, ann an Glaschu. Sgrìobhadair Albannach.
- 1941 - K. Barry Sharpless, ann am Philadelphia. Ceimigear às na Stàitean Aonaichte.
- 1958 - Coinneach MacAsgail, ministear Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1918 - Gavrilo Princip, ann an Terezín. Fear-iomairt às an t-Sèirb.
- 1945 - Benito Mussolini, ann an Giulino. Deachdaire às an Eadailt.
- 2012 - Matilde Camus, bhàrd às an Spàinn.


text:
Coinneach MacIomhair
Tha Coinneach MacIomhair na chraoladair sa Ghàidhlig.
Susbaint
Uairean[deasaich | deasaich an tùs]
Tha Prògram Choinnich ri chluinntinn air BBC Radio nan Gaidheal bho Dhiluain gu Dihaoine, eadar 9m agus 10m. Tha ath-chraoladh den phrògram a' dol a-mach aig 9f den aon là.
Cuspair a' Phrògraim[deasaich | deasaich an tùs]
Tha am prògram ann an cruth "iris" mar as trice, le Coinneach a' togail cuspair (gu math tric, cuspair a th' anns na naidheachdan) agus aoidhean/eòlaichean aige airson deasbad a thogail co-cheangailte ris.
Aig amannan ge-tà tha Coinneach 's an sgioba a' falbh a-mach às an stiùidio airson prògram sònraichte a chlàradh air an dùthaich am badeigin.
An Sgioba[deasaich | deasaich an tùs]
Coinneach MacIomhair[deasaich | deasaich an tùs]
Làrach-lìn a' phrògraim[deasaich | deasaich an tùs]
Tha làrach-lìn aig Prògram Choinnich far a bheil cothrom dealbhan de thachartasan sònraichte fhaicinn, beagan fiosrachaidh mun phrògram a leughadh, agus goireas "Èist a-rithist" a chleachdadh.


text:
Sèimheachadh
'S e atharrachadh chonnragan a tha ann an sèimheachadh. Tha a' bhuaidh seo cumanta ann an iomadh cànain, gu h-àraid mar bhuaidh eachraidheil.
Ma thèid connrag a shèimheachadh, thèid a lagachadh gu tionndadh nas laige na connraige agus aig a' cheann thall, faodaidh gun dèid an fhuaim a chur gu neoini. Ann an cànanachas, thathar a' coimhead air mar neartachadh sònorachd cuideachd.
Susbaint
Atharrachaidhean[deasaich | deasaich an tùs]
Tha iomadh dòigh ann air a dh'obraicheas sèimheachadh. 'S e am "fosgladh" aonan dhiubh 's an fhuaim a' fàs nas fhosgailte ceum air cheum:
Air neo "sònorachadh" 's an fhuaim 'ga ghuthachadh cuideachd:
Cha bhi slighean an t-sèimheachadh co-ionnann an-còmhnaidh, bidh barrachd cheumannan ann uaireannan no bi diofar toradh ann aig a' cheann thall.
Sèimheachadh eachdraidheil[deasaich | deasaich an tùs]
Gheibhear sèimheachadh eachdraidheil 's cànan ag atharrachadh mean air mhean o ghlùin gu glùin, mar eisimpleir mar a thachair eadar an Laideann agus an Spàinntis. Bha stadan gun ghuth [p t k] aig an Laideann agus sa chiad àite, chaidh an guthachadh gu [b d g]. Anns a' cheum mu dheireadh, dh'atharraich iad gu [B̞ ð̞ ɰ]. Thachair seo, mar eisimpleir, ann am faclan mar vita → vida, caput → cabo, caelum → cielo.
Thachair rud gu math coltach ri seo sna cànain Cheilteach cuideachd. Mar eisimpleir, chaidh an -t- san Innd-Eòrpais a shèimheachadh nan robh e eadar dà fhuaimreag, mar a thachair eadar *teu̯teh2 "muinntir" gu *tou̯tā ann am Proto-Cheiltis, *tōθā ann an Gaeilge Thràth, túath /tʰuaθ/ ann an Seann-Ghaeilge agus gus neoini sa Ghàidhlig: tuath /t̪ʰuə/.[1]
Sèimheachadh co-aimsireil[deasaich | deasaich an tùs]
Sandhi[deasaich | deasaich an tùs]
'S e Sàrdais aon dhe na cànain Ròmansach anns am faighear sèimheachadh dhen t-seòrsa sandhi. 'S ciall dha sin gum faighear sèimheachadh eadar faclan fa leth ma bhios connrag eadar dà fhuaimreag. A chionn 's gur e riaghailt fuaime chunbhalach a tha seo, seach riaghailt gràmair, chan eilear 'ga sgrìobhadh.[2]
Sèimheachadh gràmarach[deasaich | deasaich an tùs]
Gheibhear sèimheachadh eadar faclan fa leth sna cànain Cheilteach cuideachd. 'S e sèimheachadh sandhi a b' àbhaist a bhith ann, le riaghailt shimplidh a chuir sèimheachadh air gach connrag eadar dà fhuaimreag ach mar a chaidh cuid dhe na fuaimreagan air chall thairis air na linntean, dh'fhan an sèimheachadh ach bha e an uairsin 'na riaghailt gràmar aig an robh buaidh air fuaimean. Mar eisimpleir, tha diofar ann a thaobh sèimheachaidh sa Ghàidhlig eadar am fear /əm fɛr/ agus a’ bhean /ə vɛn/. Chithear gu h-ìosal mar a bha buaidh aig leasachan an uilt -os (le ainmearan firinn) agus aig -a (le ainmearan boireann):
- Proto-Cheiltis *(s)indos wiros → Seann-Ghaeilge ind fer → in fer → an fear → Gàidhlig am fear
- Proto-Cheiltis *(s)inda bena → Seann-Ghaeilge ind ḃen → in ḃen → an bhean → Gàidhlig a' bhean
Tha gach connrag fo bhuaidh an t-sèimheachaidh sa Ghàidhlig (ach /l̪ˠ/ aig nach eil cèile shèimichte tuilleadh).[3] Tha luchd-cànanachais a' roinneadh nam buaidhean ann an co-roinntean eadar-dhealaichte mar eisimpleir:
- call an dàrna fhuaimneachaidh m.e. /n̪ˠ/ gu /n/
- lagachadh fuaim chritheanach gu fuaim tapaichte, m.e. /rˠ/ → /ɾ/
- spìorantachadh, m.e. /m/ gu /v/ (le srònachadh 'na chois [4].)
Tha sèimheachadh ag adhbharrachadh call an t-sònrachais cuideachadh. Tha a' Ghàidhlig a' coimhead air /l n ɾ/ mar chèilean laga de /ʎ ɲ rˠ/.
Tha /l̪ˠ/ a' dol gu /lˠ/ ann an Gàidhlig na Hearadh.
Litreachadh[deasaich | deasaich an tùs]
Thathar a' nochdadh sèimheachadh le h ann an Gàidhlig is sa Ghaeilge an-diugh ach bhathar a' cleachdadh na puinge sèimheachaidh roimhe san dà chànan. Mar eisimpleir, 's e a ṁáṫair an dòigh air an robhar a' sgrìobhadh a mhàthair roimhe. Chan eil sin cho cumanta sa Mhanannais far am bi litreachadh ma connraige gu lèir ag atharrachadh, m.e. ny çhengaghyn → dy hengaghyn "na teangannan" → "de theangannan".
Faic cuideachd[deasaich | deasaich an tùs]
Tùsan[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Stifter, D. Sengoídelc Syracuse University: 2006 ISBN 0-8156-3072-7
- ↑ Mensching, G. (1992) Einführung in die Sardische Sprache Romanistischer Verlag, Bonn
- ↑ Oftedal, M. (1956) The Gaelic of Leurbost Norsk Tidskrift for Sporgvidenskap, Oslo
- ↑ Ternes, E. (1989) The Phonemic Analysis of Scottish Gaelic Helmut Buske Verkag, Hamburg


text:
- TIOTAL
- Olieanaich iomlaid LINGUA ann an Inbhir Nis
- EXTERNAL ID
- JTHOMSON_BOX1_0195
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- An Giblean 1993
- LINN
- 1990an
- CRUTHADAIR
- Jimmy Thomson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Highland Photographic Archive (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 18299
- KEYWORDS
- sgoiltean
foghlam
Chaidh an ìomhaigh seo a shealltainn bho chionn ghoirid ann am 'Maor-sgrùdaidh Dhealbhannan' a' Bhaile, a chaidh a ruith ann an co-bhuinn ris an Inverness Courier.
Oileanaich à sgoil san Ròimh air prògram iomlaid le oileanaich à Colaiste Inbhir Nis tràth anns na 1990an. Tha a dealbh seo a' sealtainn sgiathan cuimhneachaidh gan toirt do na h-oileanaich Eadailteach aig seirbheis ann an Taigh Baile Inbhir Nis. 'S e Teresa Zappia, ceannard a' phròiseict san Ròimh, a' bhan-uasal a tha na suidhe. Air cùlaibh a gualainn chlì, a caitheamhn sèine a dhreuchd, tha am Pròbhaist Uilleam Friseal.
Mas urrainn dhuibh ar cuideachadh ag aithneachadh duine sam bith eile san dealbh seo, leigibh fios thugainn, mas e ur toil e.
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
STV
'S e craoladair malairteach na h-Alba a tha ann an STV (Bheurla:STV no Scottish Television).
Susbaint
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Grampian[deasaich | deasaich an tùs]
Bha Grampian Television stèidheichte ann an 1961. Tha a' phrìomh-oifis ann an Obar Dheathain le stiùideo ann an Inbhir Nis agus Dùn Dèagh.
Ann an 1997, cheannaich SMG , neach-seilbhe de Scottish Television, Grampian Television agus bha na seirbheisean a' gluasad gu Glaschu. Bha a' chompanaidh a' gluasad gu stiùideo ùr ann an Obar Dheathain ann an 2003. Ann an 2006 chuir SMG Grampian Television agus Scottish Television ri chèile fon ainm ùr STV. Tha Grampian Televison laghail thoir iomradh cho STV North ri.
Scottish[deasaich | deasaich an tùs]
Bha Scottish Television stèidheichte ann an 1957. Tha a' phrìomh-oifis ann an Glaschu le stiùidio ann an Dùn Èideann. Ann an 2006 chuir SMG Scottish Television agus Grampian Television ri chèile fon ainm ùr STV. Tha Scottish Televison laghail thoir iomradh cho STV Central ri.
STV[deasaich | deasaich an tùs]
Ann an 2006, bha a ' chompanaidh a' gluasad gu stiùideo ùr ann an Glaschu, Pacific Quay air an Abhainn Chluaidh, an ath BhBC. An t-ainm ùr a thòisich ann an 2006.
Prògraman[deasaich | deasaich an tùs]
Naidheachdan agus cùisean an latha[deasaich | deasaich an tùs]
- North Tonight (STV North)
- Politics Now
- Scotland Today (STV Central)


text:
BSGI a-nise gun cheannard
- 21 An t-Samhain 2012
Tha am buaireadh mu cheannas Bun-sgoil Ghàidhlig Inbhir Nis a' leantainn agus an sgoil a-nise air an ceannard eadar-amail aice a chall.
Dh'innis Comhairle na Gàidhealtachd do phàrantan gun robh Annika Jansson a' fàgail às dèidh mar nach deach a cur san dreuchd air cùmhnant maireannach.
'S i an aon thagraiche a bh' ann.
Ged a bha i na ceanard eadar-amail airson còrr is dà bhliadhna, bha cuid de phàrantan agus Comann nam Pàrant Inbhir Nis gu làidir an aghaidh ceannard gun Ghàidhlig a chur san obair làn-ùine.
Dhearbh a' Chomhairle Dimàirt gun robh a Bh.Ph. Jansson a' fàgail na sgoile agus gun tèid i gu sgoil air choireigin eile ann an sgìre Inbhir Nis.
Thuirt iad gun tèid an obair a shanasachd a-rithist agus gu bheil còmhraidhean a' leantainn mun dòigh as fheàrr an sgoil a stiùireadh san eadar-ama.
Tàmailteach
Tha an suidheachadh air cuid de phàrantan fhàgail tàmailteach.
"Bu chòir dhaibh an obair a thoirt air ais dhi," thuirt tè de na pàrantan, Sarah NicIain.
"Nach eil e nas fheàrr ceannard a bhith ann aig a bheil eòlas air an sgoil agus a' chlann aice fhèin san sgoil?
"Nach eil e nas fheàrr cuideigin a bhith ann seach an obair a bhith bàn?
"Tha mi a' smaoineachadh gun tig pàrantan eile air adhart oir tha coltas ann nach eil ann ach aona bhuidhinn bheag a tha a' creidsinn gun robh seo a' toirt buaidh air an sgoil.
"Chanainn-sa gu bheil a' mhòr-chuid de phàrantan ag aontachadh gun robh còir aig a' Chomhairle a bhith air an obair a thoirt do dh'Annika Jansson, 'son faicinn ciamar a gheibheadh i air adhart," thuirt i.


text:
Lüneburger Heide
Eadar Hamburg, Bremen agus Hànobhar tha an Lüneburger Heide (Beurla: Lüneburg Heath) ann. Is e sin an dreach-tìre fhraoich as motha ann an Èorpa Meadhanach. Tha e ainmichte a-rèir am baile Lüneburg, a tha suidhichte taobh a tuath dheth. An-diugh 's e pàirc nàiseanta a th' ann, air sgàth' s gu bheil mòran lusan agus beathaichean ainneamh ann. Tha nas motha na 4 millean luchd-turais gach bliadhna a' tadhail dhan Lüneburger Heide, mar sin 's e àite cudromach do dh'eaconomaidh Niedersachsen.
Susbaint
Eachdraidh an àite[deasaich | deasaich an tùs]
Aig àm Neolithic bha mòran chraobhan a' fàs ann an Lüneburger Heide. Ach cha eil an talamh an seo torach idir, tha an cuid as motha gu math gainmheil. Aig an àm ud bha tuathanaich a' gluasad bho àite gu àite eile, gus a bhith beò às an talamh neo-thorach. Mar sin bha a' fhàgail àitichean fosgailte am measg nan coilltean. far an do thòisich fraoch a' fhas, gu-h-àraidh Common Heather (Calluna vulgaris).
Ach bho 1000 a-mach thòisich tuathanaich a' fuireach ann an aon àite a-mhàin. Dh'atharraich iad an dòigh obrach aca. Thug iad ceann an talamh air falbh agus chuir iad e dhan stabail-chaoraich airson greiseig agus an uair sin air ais anns na pàircean mar stuth-mathachaidh. O chionn gun robh an ceann an talamh air falbh, thàinig fraoch geal an àite. Le sin dh'fhàs an talamh geur agus cha eil dad eile a fhàs an seo.
Tro na linntean bha caoirich sònraichte air a thoirt gu bhith ris an canar "Heidschnucken". 'S e caoraich beaga a tha' annta a tha glè gheiteanach. Tha an fheòil aca glè bhlasda, ach chan eil a’ chlòimh aca math gu leòr airson fhighe, cleachdar i dìreach airson brat-ùrlair.
Cruth na tìre[deasaich | deasaich an tùs]
'S e am Wilseder Berg (Beinn Wilsede) a' bheinn as àrda, tha i 169,2 m a dh'àrd. Tha beanntan beaga eile ann, m.e. Falkenberg (150 m), Ahrberg (145 m), Hakenberg (143 m), Hoher Mechtin (142 m), is am Pampower Berg (140 m). Tha an abhainn Wümme a' toiseachadh air am Wilseder Berg, agus tha an Lachte a' struthadh tron deas dhen Lüneburger Heide.
Àitichean inntinneach[deasaich | deasaich an tùs]
Is e baile beag a tha ann an Hösseringen. Bha e air a chruthachadh mar baile-tasgaidh a tha a' toirt seachad mòran fiosrachdaich mun doigh-beatha ann an Lüneburger Heide.
Chithear cromleacan ann an earra-dheas Fallingbostel, baile beag, ris an canar "Oldendorfer Totenstatt" agus "Sieben Steinhäuser" (Seachd Taighean-chloiche). Chaidh an togail ann an 2500 RC. Timcheall an Lüneburger Heide tha eaglaisean agus manachainn samhlachail ann, cuid dhiubh le taisbeanadh far am faicear seann rudan ealanta eachdraidheil, m.e. dealbhan brat-urlàr agus grèiseadaireachd às an àìte fhèin.
Ann am Walsrode chaidh Hermann Löns, bàrd ainmeil a sgrìobh mòran bardachd mun Lüneburger Heide, air a thiodhlaicadh.
Dealbhan[deasaich | deasaich an tùs]
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Pàirc nàiseanta Lüneburger Heide (Gearmailtis)
- Ionad Naturschutzpark Lüneburger Heide (Gearmailtis)
- Dealbhan (Beurla)


text:
- TIOTAL
- An rathad gu Sgobharaidh bho Chaol Shròim
- EXTERNAL ID
- PC_PWG_POSTCARDS_012
- ÀITE
- Sgobhairidh
- SGÌRE
- Eadar Dhà Chaolas agus Diùranais
- SIORRACHD/PARRAIST
- CATAIBH: Eadar Dhà Chaolas
- LINN
- 1930an; 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- PFW Grant
- AITHNEACHADH MAOINE
- 29671
- KEYWORDS
- cairtean-puist
bailtean beaga
turasachd
faireadh nan eun
eun-eòlas
croitearan
bailtean
Tha a' chairt-phuist seo a' sealltainn na slighe gu baile beag Sgobharaidh, bhon taobh a deas, air an rathad a tha an-diugh mar an A894. 'S e baile beag a th' ann an Sgobharaidh air an rathad bho Chaol Shròim gu Diùirnis, beagan mhìltean an iar air Drochaid Lusaird. 'S e baile beag croitearachd a bh' ann bho thùs agus an-dràsta tha e a' tarraing luchd-coiseachd, luchd-iasgaich is luchd-faireadh nan eun. Tha Sgobharaidh ainmeil airson pailmean ann an gàrraidhean Taigh Sgobharaidh. Bidh iad seo a' fàs mar thoradh air blàthachadh bho Shruth a' Chamais. Tha tèarmann-nàdair Eilean Shannda faisg air làimh agus tha mòran eòin-mhara, buthaidean agus eòin dubha an sgadain nam measg, a' tuineachadh an sin


text:
[Top]
Dan Do Shean Ford
Chorus
Tha buaidh air an uisge bheatha,
Tha buaidh air 's cha ghabh e cleith;
Tha buaidh air an uisge bheatha,
Dh'òlainn tè is fuar i.
An cuala sibh 's an àite so,
Mu'n Ford a fhuair an Lamanach;
Gu fan i far am fàgar i,
Mur tàirnear i cha ghluais i.
'S e sud an car tha cunnartach,
Ma thàras i air buill' thoirt dhuit;
An làrach far an cuir i thu,
Gu fuirich thu 'nad shuain ann.
Ma ghluaiseas e do do'n bhaile rith,
A steach Black Brook gu'n caillir i,
Cha dèan i cnoc Iain Shalaich dheth
'S cha toir a h-anail suas i.
'S gu'n d'thuirt Dòmhnall Angus ris
An déidh dha chuis a rannsachadh,
Tha 'n uidheam stiùiridh cam oirre,
Mu'n dèan i call, cuir uait i.
Nis crìochnaichidh mi'n dan so dhuibh
An dùil gu'n dèan sibh fabhar leam:
Na inssibh e do'n Lamanach,
Mur fàs e ann an gruaim rium.
To the Gaelic homepage


text:
- TIOTAL
- BR 46512 a' tighinn a-steach do stèisean Coit a' Ghartain, Ògmhios 2003
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_STATIONS_001_232
- ÀITE
- Coit a' Ghartain
- SGÌRE
- Bàideanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Daothal 's Ràta Mhurchais
- DEIT
- An t-Ògmhios 2003
- LINN
- 2000an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 26950
- KEYWORDS
- stèiseanan rèile
Comann Rathad-iarainn na Gàidhealtachd
HRS
trèanaichean
locothan
einnseanan
San deilbh seo, chithear BR 46512 a' tighinn a-steach do stèisean Choit a' Ghartain san Ògmhios 2003.
Bha an stèisean uair na cheann-rèile eadar prìomh-loidhne Rathaidean-iarainn na Gàidhealtachd eadar Peairt is Farrais agus meur-loidhne Rathad-iarainn Mòr Cheann a Tuath na h-Alba (Great North of Scotland) gu Creag Eileachaidh. Dh'fhosgail e ann an 1863 agus dhùin e ann an 1965. Chaidh pàirt den loidhne eadar an Aghaidh Mhòr agus Coit a' Ghartain ath-fhosgladh leis an rathad-iarainn glèidhte Rathad-iarainn Shrath Spè, a thoisich air trèanaichean a ruith ann an 1978. Tha dà àrd-ùrlar ann do luchd-siubhail agus tha a' mhòr-chuid de na carbadan-rèile aig Rathad-iarainn Srath Spè anns a' ghàrradh-rèile.


text:
- TIOTAL
- Litir bho Chlub Goilf Inbhir Nis
- EXTERNAL ID
- Z_PC_WGORDON3_008_024
- DEIT
- 1960
- LINN
- 1960an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- W Gordon
- AITHNEACHADH MAOINE
- 8653
- KEYWORDS
- litrichean
Club Goilf Inbhir Nis
goilf
Tha an ìomhaigh seo a' sealltainn litir bho Chlub Goilf Inbhir Nis gu Iain Gòrdain a' fuireach air Rathad Allt na Muilne ann an Inbhir Nis. Tha an litir a' cur an cuimhne an neach-faighinn gur e £7.10 sìnteas airson na bliadhna 1961, ri phàigheadh air 1d Faoilleach.
Air 13 Samhain 1883, chaidh Club Goilf Inbhir Nis a stèidheachadh, a' taghadh MacShimidh mar a' chiad cheann-suidhe. Thairis air na bliadhnaichean a lean, bhiodh buill a' chlub a' cluich sa Bhlàr Dhubh gus an deach cùrsaichean a chruthachadh aig An Raon Rèidh agus aig Cùil na Càbaig


text:
- TIOTAL
- Caisteal Inbhir Nis sna 1790an
- EXTERNAL ID
- QZP40_273369_082a
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 1823
- LINN
- 1790s
- CRUTHADAIR
- Colonel Grahame
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Highland Libraries
- AITHNEACHADH MAOINE
- 31796
- KEYWORDS
- caistealan
tobhtaichean
'S e copaidh a tha seo, leis an ailtire ainmeil, Alasdair Ros, de dhealbh air a tharraing ann an 1823 leis a' Chòirneal Greumach agus air a ghràbhaladh le W Penny. Anns an dealbh chithear an droch chàradh a bh' air Caisteal Inbhir Nis sna 1790an. Bha an caisteal air a sgrios ann an 1746 leis na Seumasaich gus nach deigheadh e slàn a-steach do làmhan feachdan an riaghaltais


text:
Ned Maddrell
Va Edward "Ned" Maddrell (r. m.1877 - 27 Nollick, 1974) ny Ghaelgeyr, as hooar eh baase 'sy vlein 1974. V'eh ny Ghaelgeyr s'jerree ec y traa shen. Ren ad recortys jeh e choraa, t'ayns shoh. V'eh er ve abyl dy chummal e ghaelg er-yn-oyr dy row eh loayrt rish sleih va loayrt y Ghaelg Albinagh as yn Yernish traa v'eh gobbraghey myr marrinagh. Roish e vaase v'eh jannoo ymmyd jeh ram Baarle ayns e Ghaelg. Nish ansherbee, cha nel y Ghaelg marroo as ta ram sleih (1,700) loayrt ee ayns Mannin.
Kianglaghyn mooie[reagh | edit source]
- Sambylyn eishtagh jeh ny Çhengaghyn Celtiagh, goaill recortyssyn jeh Madrell stiagh, as eh loayrt ayns Gaelg


text:
Punnd Sasannach
Bho thùs, ann an linn nan Sagsonaich (A thug ainm do Ear-Dheas na Breatuinn), cha b' ann an punnd Shasannach ach cumhachd cheannaich Punnd Troigh de miotail airgead. Gu ìre mhòr, chleachd dùthaich Tuatha na h-Eòrpa airgiod mar meadhan-mhalairt agus tìrean deasach na h-Eòrpa òr. Ann an Sasunn agus Alba, bha an 1/240mh phairt den phunnd aithnichte a bhi na chuideam-pheighinn, agus b' e sin an cuideam airgid a bha anns a' pheighinn Sasunnach roimhe linn nan Tormodaich. As deidh 1066, mean air mhean mheasgaich rìghrean na Sasuinn bun-mheatailtean le airgiod nam buinn agus chaidh luach an "airgid" seo sìos. Chaidh rìghrean na h-Albainn torr nas fhada na rìghrean na Sasuinn air taobh milleadh an cuid airgid, agus aig am Achd an Aonaidh de 1707 cha robh luach a' Phunnd Albannaich ach 1/12 mh de Punnd Shasannach. As deidh 1707 chleachd an da dhùthaich am Punnd Shasannach, a dh'aindeoin sin bha cuid Albannach a' measadh 1 s. 8 d. Shasunnach ( 1 Sgillinn agus 8 peighinn) a bhi na "punnd Albannach" iomadh bliadhna as deidh sin. Is e sin a bha Raibeart Burns a' ciallachadh nuair a sgrìobh e an sreath "Twa pund Scots twas a' her riches" anns a' bhàrdachd Tam o' Shanter.
Ged a dh'fhalbh am punnd Albannach os cionn 300 bliadhna, bha feum aig na Gaidheal a dh'aithneach an difir eadar am Punnd Sasannach agus am Punnt Éireannach sìos ri 2002, nuair a chuir Èireann a punnd seachad, a ghabhail pàirt an ruith-airgid ùr na h-Eòrpa: An Euro.
Roinneadh de Punnd[deasaich | deasaich an tùs]
B'e roinneadh nan Punnd an Sgillinn agus am Peighinn.
12 Peighinn = 1 Sgillinn
20 Sgillinn = 1 Punnd
Is ann bho nach robh 1 Sgillinn Albannach ach an uimhir ri 1 Peighinn Sasunnach, a tha na Gaidheal Albannach a' cleachdadh am facal "sgillinn" an aite "peighinn" ( a bha na h-Èireannaich a' cleachdadh mun deach iad ris an Euro an 2002). Cha cleachdar am facal "peighinn" an Alba an diugh ach far a bheil e na phàirt de ainm aite: Mar eisimpleir "Peighinn a' Chorrain" an Bràighe Throndarnais, far a bheil "peighinn" a' comharraich pìos fearann air a bhiodh (is docha anns na meadhan-aoisean) màl bhliadhnail de Peighinn Albannach.
Roimhe meadhan an 19mh cheud, bha gluasad air ainmean cumanta 's a' Ghàidhlig
1 Punnd (Sasannach) = 20 tasdan
1 Tasdan = 12 Sgillinn
Nuair a chaidh Breatainn 'o cleachdadh ruith-airgid stèidhichte air bonnaibh oir aig toiseach a' chogadh mhòr, chuireadh muilnean de notaichean banca luach 1 punnd a mach an àite an oir a bha air cumail mar caile nàiseanta. Ré ùine, chaidh cleachdadh air an ainm Nota an aite punnd.
Deicheamhachd[deasaich | deasaich an tùs]
Chuireadh as an roinneadh den phunnd le sgillinnean is peighinnibh as anns a' bhliadhna 1971, nuair a chaidh ath-roinneadh den phunnd ri siostam deicheamhachd, le cheud sgillinn ris an nota.
A Sealladh Air Adhart[deasaich | deasaich an tùs]
Anns an latha an diugh (2008) cha mhòr nach eil notaichean singilte air dol a mach a bhith, agus is "Tughadaran", bonn umha le luach de punnd a chuir an Riaghaltas aig Maighread Nic an Tughadair an gnìomh anns na 1980'n a tha air gabhail an aite.
Tha cuid an dòchas gun tèid Alba a-steach ri roinn an Euro ré na beagan bliadhnaichean a tha romhainn.


text:
- TIOTAL
- Saighdearan Faire MhicShimidh a' cur acfhainn air each ann an Inbhir Bhraoin
- EXTERNAL ID
- ULMPH_2000_0339
- ÀITE
- Inbhir Bhraoin
- SGÌRE
- Loch Bhraoin
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Bhraoin
- LINN
- 1900an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Ulapuil
- AITHNEACHADH MAOINE
- 40220
- KEYWORDS
- Saighdearan Faire MhcShimidh
An t-Arm Dùthchail
Inbhir Bhraoin
Each
Chaidh Saighdearan Faire MhicShimidh a thogail bho thùs leis a' Mhorair MacShimidh agus ghabh iad pàirt ann an Cogadh nam Boer. B' e stalcirean, gillean-taice agus ciobairean à ceann a tuath na h-Alba a bh' anns a' chuid mhòr de na saighdearan ùra a chaidh a thogail. Air an ath-leasachadh ann an 1903 agus nam pàirt de dh'Fheachd na Dùthcha ann an 1908 bha iad air am meas mar shaighdearan-coise air eich. Tha uirsgeul ag ràdh gum feumadh tu d' each fhèin a bhith agad airson a bhith nad bhall. Bha cliù aca a bhith a' faighinn dlùth don nàmhaid nuair a bha iad a' cruinneachadh fiosrachadh agus airson an sgilean losgaidh. 'S dòcha gu bheil Saighdearan Faire MhicShimidh an seo a' faighinn deiseil airson am campa trèanaidh bliadhnail. Tha Inbhir Bhraoin suidhicte mu mhìle an ear air Ceann Loch Bhraoin air taobh a deas Abhainn Bhraoin.
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Ullapool Museum


text:
Malta
Is e dùthaich bheag eileanach gu deas san Roinn-Eòrpa a tha ann am Malta.[1][2][3] Tha i suidhichte anns a’ Mhuir Meadhanach deas air an Eadailt. Air an taobh eile den Mhuir Meadhanach tha Tuinisia agus Libia.
Tha seachd eileanan beaga ann, ach tha dìreach trì ann far a bheil daoine a’ fuireach:
- Malta (mu 246 km²)
- Gozo (mu 67 km²)
- Comino (mu 3 km²)
Is e Malta a tha anns an Aonadh Eòrpach.
Tha Valletta na prìomh-bhaile.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Am Faclair Beag
- ↑ Atlas Sgoile Oxford le Stòrlann Nàiseanta, Oxford University Press (2010)
- ↑ Map-balla an t-Saoghail, Stòrlann Nàiseanta (2003), ISBN 0007692714
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Gov.mt – Duilleag oifigeil riaghaltas Mhalta
- Duilleag oifigeil Ionad Fiosrachadh Luchd-turais


text:
- TIOTAL
- Dealbh de Chluanaidh Mac a' Phearsain
- EXTERNAL ID
- HCD00902
- ÀITE
- Caol Loch Aillse
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- LINN
- 1910an
- CRUTHADAIR
- Duncan Macpherson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 12570
- KEYWORDS
- Clann Mhic a' Phearsain
Cluanaidh Mac a' Phearsain
dealbh
IS e Cluanaidh Mac a' Phearsain an t-ainm a tha air gach ceannard air Clann Mhic a' Phearsain. B' e Caisteal Chluanaidh, ann an Lagan ann an Siorrachd Inbhir Nis, dachaigh ceannardan Mhic a' Phearsain. Rugadh an duine uasal anns an deilbh seo air 24 Giblean 1804 agus chaochail e air 11 Faoilleach 1885. B'e Eòghann Mac a' Phearsain, a bha beò anns a' chiad leth den 18 linn fear de na ceannardan as ainmeil aig an robh an tiotal Cluanaidh Mac a' Phearsain. Shabaid e air taobh a' Phrionnsa Òg Stiùbhart às dèidh blàr Phrestonpans. Ged nach robh e fhèin an sàs ann am blàr Chùl Lodair, chaidh a chur fon choill is bha e air fhasgadh le a luchd-dàimh fad iomadh bliadhna. Thog Donnchadh Mac a' Phearsain, am fear camara, bothan dha fhèin air àrd-thalamh rèidh os cionn an taigh-teaghlaich aige an Caol Loch Aillse. Chuir e an t-ainm 'An Cèidse' air a ' chuilidh seo, ainm eachdraidheil bho 'Cluny's Cage' air slèibhtean Bheinn Eallair, far an tug Cluainidh Mac a' Phearsain fasgadh dhan Phrionnsa Teàrlach 's e na fhear-fuadain. Bha an teaghlach glè dhèidheil air an taigh-samhraidh a bha seo far am biodh an teaghlach a' cruinneachadh airson teatha an fheasgair, air neo far an cuireadh iad seachad greiseag bheag nan aonar a' coimhead air na seallaidhean àghmhor. Is math a dh'fhaoidte gu robh an dealbh seo crochte air a' bhalla ann an 'Gleann Cuitheil', taigh Mhic a' Phearsain
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
An Spàinn
'S e stait anns an Eorpa an Iar a tha anns an Spàinn[1][2][3][4][5][6] neo an Spàinnt.[7] Tha crìochan aice sa tuath leis an Fhraing agus le Andorra, san iar leis a’ Phortugal, san ear is sa deas leis a' Mhuir Mheadhanaich agus le Giobraltair. 'S e Rìoghachd ann a th' ann an Spàinn an latha an-diugh, ach tha i air a bhith fo iomadh Cheannardan agus siostaman riaghlaidh eadar-dhealaichte, poblachdan agus deachdairean na measg.
Tha roinnean aig an Spàinn:
- Na h-Eileanan Balearach anns a’ Mhuir Mheadhanaich
- Na h-Eileanan Canàrach anns a’ Chuan Siar
- Ceuta agus Melilla ann an Afraga a Tuath
'S i rìoghachd ioma-nàiseantach a th' innte. Bruidhnear mòran cànain agus dual-chainntean eadar-dealaichte anns an Spàinn. Ged a tha Spàinntis na chànan oifigeil, tha Catalanais, Basgais is Gallego co-oifigeil anns na Coimhearsnachdan fèin-riaghlaidh. Ann an Val d'Aran tha an dual chainnt Aranais ann, cànan co-oifigeil a tha ceangailte le Ogsatanais.
Susbaint
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Bha an dùthaich gu mòr an sàs gnothach Tràilleachd thar a' Chuain Shiar eadar an 16mh Linn agus an 19mh Linn.
Bailtean mòra[deasaich | deasaich an tùs]
Seo liosta nam bailtean as motha anns an Spàinn:[8]
- Madrid
- Barcelona
- València
- Sevilla
- Zaragoza
- Málaga
- Murcia
- Las Palmas de Gran Canaria
- Bilbao
- Palma de Mallorca
Cruth na tìre[deasaich | deasaich an tùs]
Tha dà fhàsach anns an Spàinn: Bardenas Reales faisg air Nafarroa agus Fàsach Thabernas anns an sgìre Almería.
Ceàrnaidhean poilitigeach[deasaich | deasaich an tùs]
A bharrachd air sin, tha 60 Roinnean anns an dùthaich.
Daoine ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
- B' e bàrd barraichte Spàinnteach a bha ann an Antonio Machado.
- Rugadh Seòras Santayana a tha aithnichte an diugh mar fheallsanach, bhàrd agus sgrìobhadair ann am Madrid.
- Buannaich José Echegaray y Eizaguirre an Duais Nobel ann an Litreachas anns a’ bhliadhna 1904.
- Valentín González
- Francisco Franco
Faic cuideachd[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Am Faclair Beag
- ↑ Am Faclair Gàidhlig-Beurla, Colin Mark, foillsichte aig Routledge, Lunnainn (2004), ISBN 0-415-29761-3
- ↑ Brìgh nam Facal, Faclair Ùr don Bhun-sgoil (deas. Cox, Richard A.V.) - ISBN 0903204215
- ↑ Feuch Facal, Gairm (1995), ISBN 1871901391
- ↑ Map-balla an t-Saoghail, Stòrlann Nàiseanta (2003), ISBN 0007692714
- ↑ Atlas Sgoile Oxford le Stòrlann Nàiseanta, Oxford University Press (2010)
- ↑ Edward Dwelly, Illustrated Gaelic-English Dictionary, Birlinn Limited, Dùn Èideann, 2001, ISBN 1841581097
- ↑ Mongabay


text:
- TIOTAL
- Luchd-obrach aig an West Highland Free Press, 1997
- EXTERNAL ID
- NRM_NBNW_KL_DS080592
- ÀITE
- An t-Àth Leathann
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: An Srath
- DEIT
- 1 An Lùnastal 1997
- LINN
- 1990an
- CRUTHADAIR
- Chris Hogg
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Nàiseanta an Rèile, Iorc
- AITHNEACHADH MAOINE
- 20077
- KEYWORDS
- rèile
rathaidean-iarainn
pàipearan-naidheachd
naidheachdas
Dealbh-camara a chaidh a thogail san Lùnastal 1997 den neach-deasachaidh, Iain MacCarmaig agus luchd-obrach an West Highland Free Press ann an seòmar nan naidheachdan san Àth Leathann, An t-Eilean Sgitheanach.
Chaidh am West Highland Free Press a stèidheachadh ann an 1972 mar phàipear seachdaineach. Tha geàrr-chunntas air prìomhachasan a' phàipeir san t-sluagh-ghairm Gàidhlig fo ainm a' phàipeir: 'An Tìr, an Cànan 's na Daoine'. Tha an sluagh-ghairm air a thoirt air iasad bho Lìg Fearainn na Gàidhealtachd a bha a' strì gu cudromach airson tèarainteachd gabhaltais fhaighinn dha na croitearan san naoidheamh linn deug. Tha cùis an fhearainn fhathaast aig cridhe poilitigs am Free Press. Far a bheil uachdranachas prìobhaideach ann fhathast, tha a' chonnspaid bhunaiteach de dh'ùidhean fhathast ann agus tha seo ri fhaicinn ann am mòran de na sgeulachdan air a bheil am pàiiear air aithris a dhèanamh thar nam bliadhnachan. Tha am pàipear gu gnìomhach an aghaidh mì-roinn uachdranas fearainn a tha air a mheas mar chùis san roinn, agus tha e aire taobh còirichean coimhearsnachan ionadail agus daoine fa leth. Tha am pàipear cuideachd air taobh na Gàidhlig, an dà chuid le bhith a' toirt taic phoilitigeach dhi agus le bhith a' foillseachadh barrachd Gàidhlig sgrìobhte na pàipear-naidheachd sam bith eile. Thar a' chiad 25 bliadhna, thathas air adhartas a dhèanamh ann a bhith a' leasachadh inbhe a' chànain, agus gu h-àraidh ann an solar foghlaim. Tràth anns na 1970an bha am beachd aon fhacal Gàidhlig a' nochdadh air soidhnichean na mhallachadh dha ùghdarrasan ionadail a bha aig an àm sin fo smachd nan uachdarain. An-diugh thathas a' gabhail ri soidhnichean dà-chànanach no fiù 's soidhnichean sa Ghàidhlig a-mhàin.
Fiosrachadh
O chionn còrr is ceud bliadhna, chaidh a dhà de na rathaidean-iarainn as àillidh air an t-saoghal, Loidhne Rèile a' Chaoil agus Loidhne Rèile a Tuath, a thogail. Tha prìomh loidhne na Gàidhealtachd gan ceangal ris a' chòrr de lìonra rèile na RA. Bho 1997 gu 2003, thog Taigh-tasgaidh Nàiseanta na Rèile deilbh nan trì loidhnichean sin, agus bho na h-ìomhaighean chaidh trì taisbeanaidhean a chruthachadh - 'Connections to the Kyle' ('Ceanglaichean dhan Chaol'), 'By Firth and Flow' ('Ri Caolas agus Sruth) agus 'The Highland Link' ('An Ceangail Gàidhealach'). Nochd na taisbeanaidhean air Lìonra Tasglann na h-Alba (SCAN) san taisbeanadh dhidseatach 'North by Northwest' a chur air bhog gu h-oifigeil làrach Thasglann Nàiseanta na h-Alba air 5 an t-Ògmhios 2001 ann an Inbhir Nis. Sheas an co-obrachadh le SCAN gu 2009 nuair a chaidh 'North by Northwest' a ghluasad chun na làraich-lìn, Am Baile.
Tha 'North by Northwest' a' clàradh eachdraidh bheò agus tha e a' clàradh boillsgeadh ann an tìm ann am beatha dhaoine agus an loidhne anns na bliadhnachan mu dheireadh den fhicheadamh linn agus toiseach a 'chiad linn thar fhichead. Bha na taisbeanaidhean a' comharrachadh buaidh rèile na Gàidhealtachd air daoine, sealladh-tìre agus eaconamaidh Gàidhealtachd na h-Alba.
Tha sinn a' toirt taing airson taic don Luchd-urrais a leanas a mhaoinich an t-suirbhidh dhealbh camara de phrìomh loidhne na Gàidhealtachd, Loidhne a' Chaoil agus an Loidhne a Tuath le luchd-togail-dheilbh bho Thaigh-tasgaidh Nàiseanta an Rèile eadar 1997 agus 2003:
Railtrack, Railtrack-Alba, Scotrail, EWS, Porterbrook, First Engineering, Com-pàirtichean Lìora Rèile na Gàidhealtachd, Comhairle na Gàidhealtachd, Iomairt Rois & Chrombaigh, Iomairt Ghallaibh agus Chataibh, Safeways, Caraidean Taigh-tasgaidh Nàiseanta an Rèile, Comhairle Pheairt & Chinn Rois agus Comann Rèile na Gàidhealtachd


text:
- TIOTAL
- Clachan samhla Cruithneach clas 1
- EXTERNAL ID
- HC_ARCH2_1981-82_82032018
- ÀITE
- Dùn Robain
- SGÌRE
- Goillspidh, Raoghard agus An Luirg
- SIORRACHD/PARRAIST
- CATAIBH: Goillspidh
- DEIT
- 1982
- LINN
- 1980an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Aonad Airc-eòlas Chomhairle na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 13231
- KEYWORDS
- Cruithneach
clach samhla
Cataibh
seann
tursa
Caisteal Dhùn Robain
taigh-tasgaidh
Ceilteach
ealain
Clach shamhla Chruithneach, le inbhe clas 1, air a taisbeanadh aig Taigh-tasgaidh Caisteal Dhùn Robain. 'S e dachaigh shinnsireil cinneadh nan Sutharlanach a th' ann an Caisteal Dhùn Robain, suidhichte ann an Goillspidh. Tha e fosgailte dhan phoball.
'S e na Cruithnich an t-ainm a th' air a thoirt do cho-chaidreachas de threubhan a bha ann an ceann a tuath agus an ear na h-Alba a bha ann mus tug na Ròmanaich ionnsaigh air Breatainn, suas chun an deicheamh linn. Thathas den bheachd gun tàinig an t-ainm bhon Laideann 'picti', bho thùs, a' ciallachadh 'daoine air am peantadh'. Tha am beagan air a bheil fios againn mun cultar agus an eachdraidh air a ghleidheadh ann an clachan samhla , leithid na tè a tha air a taisbeanadh an seo. Tha pàtranan toinnte air a' chloich a tha co-cheangailte ri ealain Cheilteach


text:
- TIOTAL
- 14684 'Duncraig Castle' agus Clas 5 a' fàgail Inbhir Nis
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_STATIONS_001_759
- ÀITE
- Inbhir Nis
- LINN
- 1920an; 1930an
- CRUTHADAIR
- R K Blencowe 34125
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 27468
- KEYWORDS
- Rèile na Gàidhealtachd
HR
einnsean smùide
HRS
14684 'Duncraig Castle' agus Clas 5 gun aithne a' fàgail Inbhir Nis air trèana a' dol gu deas.
'S e aon de na Clas 'Castle de na 4-6-0 einnseanan luath luchd-siubhail a th' anns an locomotive. Chaidh a togail san Iuchar 1902 mar HR Àir. 149 agus bha Àir. 14684 aig LMS oirre mus deach a toirt a-mach à seirbheis san Fhaoilleach 1940.
Dh'fhosgail Rèile Inbhir Nis & Inbhir Narainn stèisean ann an Inbhir Nis an toiseach air 7 An t-Samhain 1855 agus dh'fhàs e gu bhith na ionad rèile na Gàidhealtachd le slighean a' dol gu deas gu Peairt agus nas fhaide; an ear gu Obar Dheathain, an iar gu Caol Loch Aillse agus gu tuath gu Inbhir Ùige. Tha e fhathast fosgailte.


text:
1859
MDCCCLIX
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- Ràinig David Livingstone air Malabhaidh
- 14 an Gearran, inbhe stàite do dh'Oregon.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 27 am Faoilleach - Ceusair Uilleam II, ann am Berlin.
- 19 an Gearran - Svante Arrhenius, ann an Uppsala. Sgrìobhadair às an t-Suain.
- 15 an Cèitean - Pierre Curie, fiosagaiche às an Fhraing.
- 22 an Cèitean - Arthur Conan Doyle, fear-leighis agus sgrìobhadair Albannach.
- 6 an t-Iuchar - Carl Gustaf Verner von Heidenstam, ann an Olshammar. Sgrìobhadair às an t-Suain.
- 4 an Lùnasdal - Knut Hamsun, ann an Vågå. Sgrìobhadair.
- 18 an Dàmhair - Henri Bergson, ann am Paris.
- 25 an Dàmhair - Maighstir Ailean, bàrd is fear-cruinneachaidh beul-aithris.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 28 am Faoilleach - Frederick John Robinson, 1d Biocas Goderich, Prìomh-mhinistear am Breatainn.
- 15 an t-Sultain - Isambard Kingdom Brunel ann an Lunnainn. Innleadair à Portsmouth.


text:
Ny h-Ellanyn Heear
Ta ny h-Ellanyn Heear (Gaelg Albinagh: Na h-Eileanan Siar, Baarle: Western Isles ny Outer Hebrides) ellanragh t'ayns y Keayn Sheear er y sheear twoaie jeh Nalbin. Ta ny h-ellanyn scarrit rish y çheer vooar lesh y cheayn veg, an Cuan Sgìth. V'eh Suðreyjar yn ennym va currit orroo tra dy vel ad fo stiurey Norlynn. Ayns 1266 rere Conaant Perth va'n ellanragh astreeaghit fo stiurey Nalbin.
Cummal
Ellanyn[reagh | edit source]
Ta ny h-ard-ellanyn n'ellanragh. Lesh ny h-ellanyn beggey ta mygeayrt currit yn ennym yn Ellan Foddey ny an t-Eilean Fada orroo. T'ad Ellan Lioas as ny Harrey, Ooisht Hwoaie, Beinn na Faoghla, Ooisht Yiass as Barraie ard-ellanyn yn ellanragh.
Ellanyn cummaltit[reagh | edit source]
Ellanyn neuchummaltit[reagh | edit source]
T'ad ny h-ellanyn neuchummaltit na:
- Barraie, Bearnaraigh Beag, Bhacsaidh, Bhàlaigh, Bhuia, Boraraigh
- Calbhaigh, Campay, Ceileagraigh, Circeboist
- Easiagh, Eilean Chaluim Chille, Eilean Chearstaidh, Eileanan Iasgaich, Eilean Iubhard, Eilean Mhealasta, Na h-Eileanan Mòra
- Fiaraidh, Flodaigh, Flodaigh, Flodaigh Beag, Flodaigh Mòr, Fuaigh Beag, Fuaigh Mòr, Fùideigh, Fùidheigh
- Gilsay, Gioghaigh, Groay
- Lingay
- Miùghlaigh
- Opsay, Orasaigh, Orosay
- Pabaigh, Pabaigh Mòr
- Rònaigh
- Sgarabhaigh, An Sgarp, Sgeotasaigh, Siolaigh, Sìphiort, Sòdhaigh Beag, Sòdhaigh Mòr, Stocainis, Stromay, Stuley, Sursay
- Taghaigh, Tarasaigh, Thearnatraigh, Theiliseigh
Ta ellanyn beggey as possanyn ellan ayns y Keayn Sheear mygeayrt yn ard-ellanragh. Sheear ta Eilean Heisgeir, na h-Eileanan Flannach, Heertçh, as Rockall. Twoaie ta Rònaidh as Sula Sgeir.
Craueeaght[reagh | edit source]
Baataghyn assaig[reagh | edit source]
Jeeagh neesht er[reagh | edit source]
Kianglaghyn çheumooie[reagh | edit source]
- hebrides.com fotografyn veih Sam Maynard
- Visit Hebrides Boayrd Turrysagh ny h-Ellanyn Sheear
- Stiurey Steornavaie
Imraaghyn[reagh | edit source]
- ↑ Comunn na Gàidhlig. Census 2001 Scotland: Gaelic speakers by council area.


text:
Felix Mendelssohn Bartholdy
B' e neach ciùil Gearmailteach a bha ann an Jakob Ludwig Felix Mendelssohn Bartholdy. 'S e aon de na luchd ciùil as ainmeile den àm Romansach. Rugadh e san 3 an Gearran 1809 ann an Hamburg agus chaochail e san 4 an t-Samhain 1847 ann an Leipzig. 'Sa bhliadhna 1829 chaidh e do Lunnainn far an do ghabh e cuirm-ciùil. An uair sin rinn e turas tro Alba, bha e a’ siubhail na h-Eileanan a-staigh cuideachd. Sgrìobh e dà phìos ainmeil an seo:
- Symphony No. 3, ann an A Minor, ris an canar the "Scottish" Symphony cuideachd
- Hebrides Overture, ainm eile: Fingal's Cave


text:
- TIOTAL
- Tubaist ann an Coille Chneagaidh, 1893
- EXTERNAL ID
- GB1796_RAILWAYSLIDES_02_449
- ÀITE
- Coille Chneagaidh
- SGÌRE
- A' Ghàidhealtachd / Siorrachd Pheairt
- SIORRACHD/PARRAIST
- PEAIRT: Blàr Athall
- DEIT
- 1893
- LINN
- 1890an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh is Gaileiridh Ealan Inbhir Nis
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11633
- KEYWORDS
- rathaidean-iarainn
treanaichean
comhdhail
seann steiseanan
steiseanan duinte
rathad-iarainn na Gaidhealtachd
locothan
einnseinnean
smuid
tubaistean reile
Chaidh HR 71 'Clachnacuddin' agus loco nach aithnichear far na loidhne ann an Coille Chneagaidh san t-Samhain 1893.
Tha an dealbh camara seo a' sealltainn HR 71 'Clachnacuddin'. Bha e air aon den chlas 'Duke' de locothan airson seirbheisean luath do luchd-siubhail. Chaidh a thogail ann an Ionad-obrach Loch Gorm aig Rathad-iarainn na Gàidhealtachd. Chaidh a chrìochnachadh san Dùbhlachd 1883 agus b' e seo an dàrna loco aig HR air an robh an t-ainm sin. Chaidh ath-àireamhachadh mar 71A san Iuchar 1912 mus a deach a thoirt à seirbheis agus a reic ann an 1915
Bha stèisean Choille Chneagaidh ann an Garbh-chrìochan Pheairt air a' phrìomh-loidhne eadar Peairt is Inbhir Nis air a' phrìomh-loidhne bho Pheairt gu Inbhir Nis. Dh'fhosgail an stèisean anns an Iuchar 1865 agus dhùin e ri seirbheisean bathair san Dàmhair 1963 agus ri seirbheisean luchd-siubhail sa Chèitean 1965. Chaidh an stèisean a leigeil bhon uair sin.
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Highland Photographic Archive


text:
LAVRINOVIČ IR PARTNERIAI, advokatų profesinė bendrijaMas-fhìor air cairt gnothachais
LAVRINOVIČ IR PARTNERIAI, advokatų profesinė bendrija
Agartas, Briseadh-creideis rianachd, Briseadh-creideis stiùiridh, Catharra imeachdan, Cìs lagh +31
Imprint
I-V 8:00-17:00
- LAVRINOVIČ IR PARTNERIAI, advokatų profesinė bendrija
Mapa
Gnìomh roinn-seòrsa
Agartas, Briseadh-creideis rianachd, Briseadh-creideis stiùiridh, Catharra imeachdan, Cìs lagh, Comhairle laghail, Comhairle laghail, Companaidh clàradh, Companaidh clàradh, Corporra lagh, Cùmhnant lagh, Debt chruinneachadh, Fiachan, Gnothachas consulting, Gnothachas-comhairleachaidh, Imeachdan eucorach, Iomairt am briseadh-creideis, Iomairt ath-eagrachaidh, Ionmhas, àrachas, lagh, Lagh an aonaidh eòrpaich, Lagh an teaghlaich, Lagh firm, Lagh gnìomhachais, Mion-sgrùdadh air a 'chompanaidh, Physical bhriseadh pearsanta, Planaichean gnìomhachais, Rianachd fhiachan, Rianachd imeachdan, Saothair lagh, Seilbh, Seirbheisean laghail, Seirbheisean laghail, Stiùireadh cunnairt, Stiùireadh pròiseact, Taic laghail, Tìr lagh
Qr code
vCard
Làrach-lìn
Làrach ainm: SCITUS | Advokatai, Teisinės Paslaugos


text:
Uilleam Ros
'S e bàrd Gàidhlig ainmeil a bha ann an Uilleam Ros (1762-1790).
Susbaint
Sgeul-beatha[deasaich | deasaich an tùs]
Rugadh e anns an t-Sìthean anns an Eilean Sgitheanach ann an 1762. Bha athair Uilleim na Sgitheanach agus bha e ag obair mar ceannaiche-siubhail. Bha a màthair às an Sgìre Gheàrrloich. Chaidh Uilleam dhan sgoil ann am Farrais. Thòisich e air bàrdachd a sgrìobhadh nuair a bha e anns an sgoil fhathast. An-dèidh an sgoil fhàgail thill an teaghlach air ais gu Geàrrloch. An uair sin chaidh Uilleam còmhla ris an athair air cuairtean do na h-eileanan agus air feadh na dùthcha. Mar sin chuala e na blasan eadar-dhealaichte agus fhuair e deagh eòlas orra. Air ais ann an Geàrrloch thòisich e ag obair mar mhaighstir-sgoile gus an do fhàs an slàinte aige nas bu miosa. A-rèir beul-aithris bha gaol aige air Mòr Ros à Steòrnabhagh. Ach phòs i fear eile. Greiseag roimhe sin sgrìobh e dàn: 'Feasgair Luain', 's dòcha gur e sin am fear as ainmeile aige. Ann an 1790 chaochail e leis a' chaitheamh, bha e 28 bliadhna a dh'aois.
Uilleam Ros anns a' bhàrdachd[deasaich | deasaich an tùs]
Tha Uilleam Ros, còmhla ri William Butler Yeats neo Bertran de Born, a' nochdadh gu tric anns an Dàin do Eimhir agus Dàin Eile le Somhairle MacGill-Eain.
Anns an ciad leabhar aige, An Dealbh Briste (1951), dh'fhoillsich Ruaraidh MacThòmais dàn 'Uiagh Uilleim Rois'.
Dàin[deasaich | deasaich an tùs]
- An Suaithneas Bàn
- Bruthaichean Ghlinn Braoin
- Cuachag nan Craobh
- Feasgair Luain
- Mac na Bracha
- Marbhrann do Phrionnsa Teàrlach
- Moladh a' Bhàird air a thìr fèin
- Moladh Gheàrrloch: An Lasair, d.304-7.
- Moladh na h-òighe Gaelich
- Moladh an Uisge-bheatha
- Òran a' moladh a leannain
- Òran air gaol na h-òighe
- Òran an t-Samhraidh
- Òran Cumhaidh
- Òran eadar am bàrd agus a' chailleach
- Òran Gaoil
- An t-Òran Eile: An Lasair, d.316-7.
- 'S Truagh Nach D' Rugadh Dall Mi
- Tha Mise Fo Mhulad San Àm
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- Black, R. (deas.) 2001. An Lasair: An Anthology of Eighteenth-century Gaelic Verse (Edinburgh: Birlinn)
Tuilleadh leughaidh[deasaich | deasaich an tùs]
- Dòmhnallach, Tormod. 'Uilleam Ros: A Bheatha is a Bhàrdachd (1)' ann an Gairm Àir. 57, An Geamhradh 1966, d.19-26.
- Gaelic poetry in the eighteenth century; Derick S. Thomson, Obar Dheathain, Association for Scottish Literary Studies, 1993. ISBN 0948877197
- The Poetry of Scotland - Gaelic, Scots and English; Roderick Watson, Dùn Eideann, 1995. ISBN 0748606076


text:
- TIOTAL
- Slighe a-steach do Cheum nan Leadaidh, Baile nan Granndach
- EXTERNAL ID
- PC_GM_POSTCARDS_123A
- ÀITE
- Baile nan Granndach
- SIORRACHD/PARRAIST
- MOIREIBH: Crombail, Inbhir Ailein 's Àbhaidh
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Bhaile nan Granndach
- AITHNEACHADH MAOINE
- 23373
- KEYWORDS
- Abhainn Spè
Tha fireannach le baidhsagal na sheasamh airson a' chamara aig an t-slighe a-steach do Cheum nan Leadaidh, faisg air Baile nan Granndach.
Na laighe mu 32km an ear-dheas air Inbhir Nis, 's e Baile nan Granndach baile a chaidh a dheilbh, air a chur air bhonn ann an 1765 leis an uachdaran sgìreil, Sir Seumas Grannd
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Taigh-tasgaidh Baile nan Granndach


text:
Machlainn
'S e baile beag ann an Siorrachd Inbhir Àir an Ear, ann an àird an iar-dheas na h-Alba a tha ann am Machlainn[1] neo Maghlann[2] no Maghlinn [3] (Beurla: Mauchline). Ann an 2001 b' e 4,105 an àireamh-shluaigh a bha aige. Tha am baile ainmeil airson Raibeart Burns.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Stòr-dàta aig SMO
- ↑ Alba le Roy Pedersen
- ↑ Ainmean-Àite na h-Alba
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Iomraidhean nam mapaichean airson comharradh-clèithe: NS 498 272


text:
- TIOTAL
- Sluagh Cheann Loch Chille Chiarain a' toirt tiodhlaic de bhàta do Dhùbhghlas Muir ann an 1901.
- EXTERNAL ID
- QZP27_2283
- ÀITE
- Ceann Loch Chille Chiarain
- SIORRACHD/PARRAIST
- EARRA-GHÀIDHEAL: Ceann Loch Chille Chiarain
- DEIT
- 1901
- LINN
- 1890an; 1900an; 1910an
- CRUTHADAIR
- Charles & Dennis MacGrory
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlann Earra-ghàidheil is Bhòid agus Seirbheis Fiosrachaidh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 30709
- KEYWORDS
- bàtaichean
soithichean
teasairginn
Sluagh Cheann Loch Chille Chiarain a' toirt tìodhlac de bhàta do Dhùbhghlas Muir ann an 1901. B'e Muir iasgair às an àite a chàill a bhàta fhèin agus e a' sàbhaladh criutha 'An Ribbon' agus am bàta aca air a dhol air na creagan aig Smearbhaigh. Cheannaich muinntir an àite am bàta dha mar thaing agus thug iad e timcheall Ceann Loch Chille Chiarain anns a' bhàta
Faodar an dealbh seo a cheannach. Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Argyll and Bute Library & Information Service


text:
Tampa, Florida
‘S e baile mòr agus port eadar Brandon agus East Lake ann an ceann a deas Na Stàitean Aonaichte a th’ ann Tampa.[1] Tha e suidhichte aig ìre na mara ri taobh a’ Bhàigh Tampa. Tha e 1,316km air falbh bho Washington, prìomh-bhaile na dùthcha agus 386km bho Tallahassee, prìomh-bhaile na stàite.[2] Tha am baile ann an ceann a deas Florida. Tha 335,709 daoine a’ fuireach anns a’ bhaile. Rugadh 14.2% thall thairis agus ‘s e daoine geala a th’ ann 65.7%, daoine à Aimearaga-Laideannach a th’ann 22% agus daoine le freumhan ann an Afraga a th’ ann 26.3%.[3] Thug 31.2% dhe na daoine ceum aig an oilthigh. Chaidh Tampa a stèidheachadh ann an 1823 ach bha Cabeza de Vaca ann fada ro làimhe. Thathar dhen bheachd gu bheil an t-ainm a’ ciallachadh maide-theine ann an Calusa, cànan nan Tùsanach a bha a’ fuireach an seo o chionn.


text:
Òraid an t-Sabhail
Chaidh a' chiad Òraid an t-Sabhail a thoirt seachad leis an sgrìobhadair is eòlaiche eachdraidh chliùiteach, an Dr Seumas Mac an t-Sealgair ann an 1990, a' chiad shàr òraidiche san t-sreath ionmholta seo.
Tha na h-òraidichean air leth a thug òraid seachad air tighinn bho iomadh saoghal obrach eadar-dhealaichte ann an Alba is thall thairis, agus leig seo leis a' Cholaiste an fheallsanachd aig cuid dhe na h-eòlaichean as sgileil a th' againne ann am poileataics, foghlam, an eaconamaidh is na h-ealain a chur fa chomhair an t-sluaigh airson deasbaid.
1990
An Dr Seumas Mac an t-Sealgair, Sgrìobhadair, Eòlaiche Eachdraidh is Rannsachaidh
1991
Am Morair Gus MacDhòmhnaill, Ministear ann an Oifis na h-Alba agus Roinn na Malairt is Gnìomhachais
1992
John Goodlad, Rùnaire Chomainn Iasgairean Shealtainn
1993
An Dr Una NicGillEathain, Lighiche agus Neach-Rannsachaidh Slàinte sna Coimhearsnachdan
1994
An Dr Iain Mac an Sporain, Sgrìobhadair, Sgrìobhaiche-Ciùil agus Neach-rannsachaidh Ciùil
1995
Alastair Moffat, Sgrìobhadair agus Stiùiriche STV
1996
Donaidh Rothach, Neach-ciùil, Neach-ealain & Reachdadair ann an Oilthigh Dhùn Èideann is Institiùd OGE nam Mìle Bliadhna
1997
An Ceann-Suidhe Máire Mhic Róibín, Ceann-Suidhe Phoblachd na h-Èireann
1998
Calum MacDhòmhnaill BP, Ministear Oifis na h-Alba; Èamon Ó Cuív TD, Ministear na Gaeltachta an Èirinn
1999
Gordon Brown BP, An Seansalair
2000
Dòmhnall Mac an Deòir BPA, Prìomh Mhinistear na h-Alba
2002
An t-Àrd Oll. Mícheál Ó Súilleabháin, Neach-ciùil, Sgrìobhadair & Stiùiriche Ionad Ceòl an t-Saoghail ann an Èirinn, Ollscoil Luimnigh
2004
Jack MacConaill BPA, Prìomh Mhinistear na h-Alba
2005
An t-Àrd-Oll. C. Duncan Rice, Ceannard agus Iar-Seansalair Oilthigh Obar Dheathain
2007
Ailig Salmond BPA, Prìomh Mhinistear na h-Alba
2009
Mìcheal Ruiseal BPA, Rùnaire a’ Chaibineit airson Foghlaim agus Ionnsachadh Fad-bheatha
2010
Anndra Dixon, Àrd-Oifigear, Alba Chruthachail
2012
Coinneach MacGuaire, Stiùiriche, BBC Alba
2014
Rita Izsák, Rapporteur Sònraichte an UN air Cùisean Mhion-shlògh


text:
- TIOTAL
- A' toirt na h-Eaglais Iarainn gu Loch Suaineart
- EXTERNAL ID
- QZP40_21935_P656A
- ÀITE
- Sròn an t-Sìthein
- SGÌRE
- Àird nam Murchan
- SIORRACHD/PARRAIST
- EARRA-GHÀIDHEAL: Àird nam Murchan
- DEIT
- 1893
- LINN
- 1840an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 31768
- KEYWORDS
- eaglais-sheòlaidh
bàtaichean
eaglaisean
togalaichean
an Dealachadh
Eaglais Shaor
clèireachd
cùl-taic
ministearan
Bha Achd Chùl-taic 1712 a' feuchainn ri siostam cùl-taic a thoirt air ais gu Eaglais na h-Alba. Bha seo a' ciallachadh gur e an t-uachdaran-fearainn ionadail, no an Neach-taic, a thaghadh ministear airson na h-eaglais, is chan e na daoine. Cha robh seo idir a' còrdadh ri coithionalan, oir cha robh math na h-eaglaise aig an neach-taic san amharc uabhasach tric. Dh'adhbhraich a' chomhstrì seo sgaradh san eaglais ann an 1843. Choisich mu 500 ministear a-mach à Àrd-Sheanadh Eaglais na h-Alba a chum Eaglais na h-Alba Saor a stèidheachadh (chaidh an t-ainm atharrachadh gu Eaglais Shaor na h-Alba a-rithist).
Bha obair chruaidh air thoiseach air An Eaglais Shaoir, oir bha aca ri eaglaisean, mansaichean, sgoiltean is ministearan fhaighinn airson nan coithionalan uile. Bha na trioblaidean seo nas miosa le uachdarain-fearainn ionadail nach robh airson talamh a thoirt dhan eaglais ùr a chum togalaichean a dhèanamh. Chaidh iomadh seirbheis a chumail a-muigh. Cha robh talamh aig muinntir Shròn an t-Sithein airson eaglais a thogail. 's mar sin chruinnich iad £1,400 is thog iad eaglais a bha a' seòladh. Ghabhadh an eaglais suas ri 750 duine is bha i air acair ann an Loch Suaineart.
Chaidh an dealbh seo a thoirt o 'Annals of the Disruption; with extracts from the narratives of Ministers who left the Scottish Establishment in 1843', leis an Urr Tòmas MacGilleDhuinn (1893)


text:
Slòcan
'S e seòrsa feamainn dhearg a th' ann an slòcan (Laideann: Porphyra umbilicalis, ainmean Gàidhlig eile: slabhagan/slabhacan/slabhgan/slabhcan no lòcan, Cuimris: lawr/lawfr, Beurla: laver) a tha tana, mìn. Tha e a' fàs air creagan a tha car còmhnard.[1][2]
Thathas ga phunndadh 's ga bhruich le ìm no geir eile gus stuth slamanach a dhèanamh. Bhite ga ghabhail le uinneanan no leigisean. Bhiodh iasgairean Ghallaibh ga ghabhail le aran-coirce. [3]
Ann an Leòdhas, bhite ga thoirt a-steach an taigh, agus ga thaomadh mu spògan a' chlobha, no ni eile a b' urrainn dhaibh a chumail a-steach dhan teine, no ris an teine, airson nàdar bloigh bruich no slaopadh a dhèanamh air. Bhathas ga ithe mar sin.[4]
A bharrachd air mar bhiadh, bha na Gàidheil ga cleachdadh mar leigheas do theanntachd-cuim cruidh, agus mar fhuar-lite airson sgochadh.[2]
Thathas a' reic slòcan anns a chruth shlamanach seo anns a' Chuimrigh. Bidh daoine ga chòmhdachadh le mìn-choirce, 's ga fhrithigeadh, ach am faigh iad seòrsa bonnach còmhnard, aran-slòcan. Bithear gu tric ga ghabhail le hama. [5]
Tha slòcan càirdeach ri nori (Porphyra Tenera), seòrsa feamainn a thathas a' gabhail ann an Iapan, Coirea agus An t-Sìn.