text:
A MOUNTAINEER known as the ‘father of Scottish mountain rescue’ was honoured by the University of the Highlands and Islands at a ceremony in Perth yesterday (Thursday 6 October).
Dr Hamish MacInnes OBE was presented with a medal by university chancellor, HRH The Princess Royal, at the Perth College UHI Graduation and University of the Highlands and Islands Foundation Day.
The event, which took place at Perth Concert Hall, was attended by over 1,300 graduates and guests.
Dr MacInnes was awarded the University of the Highlands and Islands Chancellor’s Medal in recognition of his services to the development of mountaineering and mountain rescue.
With a career spanning more than six decades, he achieved several first assents and is credited with pioneering modern mountain rescue. He founded the Glencoe Mountain Rescue Team in 1961, the Search and Rescue Dog Association in 1965 and co-founded the Scottish Avalanche Information Service in 1988.
Dr MacInnes also designed the first all-metal ice axe in the 1940s, invented the MacInnes folding stretcher in the 1960s and has authored numerous mountaineering books and contributed to documentaries and films (including Rob Roy and Highlander) as a climber, stunt double, advisor, narrator and producer.
Dr MacInnes was nominated for the Chancellor’s Medal by West Highland College UHI which delivers the university’s adventure tourism management and adventure performance and coaching BA (Hons) degrees.
He travelled from his home in Glencoe to attend the ceremony.
Speaking about his award, Dr MacInnes said: “It is indeed an honour to be here today to receive this award and I find it quite humbling. To be in the presence of HRH The Princess Royal, a true friend of Scotland, makes it a very special occasion.
“Behind me have been the mountain rescue teams and scientists who have also devoted their lives in making the mountains a safer place and ensuring the injured are evacuated as speedily as possible.
“At the forefront on a global scale, is Richard Glanville of Inverness, a composite expert who, with my help, has designed the new MacInnes mark 8 stretcher which will be the lightest and strongest on the planet and will be manufactured in the Scottish Highlands.”
Lewis Vernal, vice-principal (operations and finance) and company secretary at Highland Theological College UHI, was also honoured at the event.
Mr Vernal, who lives in Avoch, was presented with a Vice-Chancellor’s Medal in recognition of his 20 years of service to the Dingwall-based college and his contribution to the wider university.
Mr Vernal said: “It is a wonderful, unsought honour to receive this award. I have not only my colleagues at Highland Theological College UHI to thank for their kind nomination, but also the vice-chancellor in making his choice.
“I owe an immense tribute to my talented co-workers throughout the university and its Foundation. We have striven together over the years to play our part in creating and prospering our unique university, even as we continue to strive today for excellence in the education, support and nurture of our students.
“It is a special reward for us to look beyond all that we are focussed on doing for our students, to see increasingly and inspiringly what our alumni are going on to achieve, not only across the Highlands and Islands but also far beyond.”
University of the Highlands and Islands principal and vice-vhancellor, Professor Clive Mulholland said: “Our Foundation Day event is an opportunity to celebrate the contributions and successes of our students, staff and supporters. We are delighted to be hosting this year’s event in partnership with Perth College UHI, as part of the college’s graduation ceremony.
“Perth College UHI is one of the largest partners in the University of the Highlands and Islands network and it is also home to the Centre for Mountain Studies. It is fitting then, that Dr Hamish MacInnes could join us today to be presented with his Chancellor’s Medal in recognition of his contribution to the development of mountaineering and mountain rescue.
“I would like to congratulate Hamish and Lewis on their awards, as well as all of today’s prize winners and graduates.”
ENDS
Urram air a thoirt do dhuine a bha na thùsaire a thaobh teasairginn nam beann mar a tha i an-diugh ann an cuirm ann am Peairt
CHAIDH urram a thoirt do bheanntair ris an abrar ‘athair bhuidheann theasairginn nam beann an Albainn’ le Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean ann an cuirm ann am Peairt an-diugh (Diardaoin 6 Dàmhair).
Chaidh bonn a bhuileachadh air an Oll Seumas MacAonghais OBE le seansalair an oilthigh, a h-Àirdeachd Rìoghail a’ Bhana-phrionnsa Rìoghail, aig cuirm-cheumnachaidh Cholaiste Pheairt UHI agus Latha Stèidheachaidh Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean. Bha barrachd is 1300 de cheumnaichean is aoighean an làthair san tachartas, a ghabh àite an Talla Chuirmean-ciùil Pheairt.
Chaidh Bonn Sheansalair Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean a bhuileachadh air an Oll MacAonghais mar aithneachadh air na seirbheisean a thug e ann a bhith a’ toirt fàs air streapadaireachd agus teasairginn nam beann. Ann an rèis-obrach a mhair còrr is trì fichead bliadhna, bha e air a’ chiad neach a streap àireamh de bheanntan agus tha e air a chliùthachadh mar thùsaire teasairginn nam beann mar a tha i an-diugh. Stèidhich e Sgioba Teasairginn Bheann Ghlinn Chomhainn ann an 1961, Comann nan Con Lorg is Teasairginn ann an 1965 agus, còmhla ri càch, stèidhich e an t-Seirbheis airson Fiosrachadh mu Mhaoimean-sneachda an Albainn ann an 1988.
B’ e an t-Oll MacAonghais cuideachd a dhealbh a’ chiad tuagh-eighe a bha air a dèanamh air meatailt air fad sna bliadhnachan 1940 agus a dh’innlich sìneadair paisgeach MhicAonghais sna bliadhnachan 1960. Is iomadh leabhar mu streapadaireachd a sgrìobh e agus ghabh e pàirt ann am prògraman aithriseach is filmichean (Rob Roy agus Highlander nam measg) mar streapadair, leth-aon euchdan, comhairliche, aithrisear agus riochdaire.
Chaidh an t-Oll MacAonghais a chur air aghaidh airson Bonn an t-Seansalair le Colaiste na Gàidhealtachd an Iar UHI a bhios a’ liubhairt cheuman BA (le urram) an oilthigh ann an stiùireadh dàn-thurasachd agus coilionadh is trèanadh dàn-thurasachd. Thàinig e o a dhachaigh ann an Gleann Chomhainn a bhith an làthair aig a’ chuirm. An àm dha bhith a’ bruidhinn air an duais aige, thuirt an t-Oll MacAonghais: “Is e urram a th’ ann gu dearbh a bhith an seo an-diugh a dh’fhaotainn na duaise seo agus tha e a’ drùidheadh orm gu mòr. Is e latha air leth a th’ ann agus sinne an làthair a h-Àirdeachd Rìoghail a’ Bhana-phrionnsa Rìoghail, fìor charaid do dh’Albainn.
“Aig mo chùl bha sgioban teasairginn nam beann is an luchd-saidheans a chuir seachad am beatha cuideachd a’ feuchainn gum biodh na beanntan na bu shàbhailte agus gum biodh daoine a bha air an gortachadh air an togail às cho luath ’s a ghabhadh.
“An tùs catha aig an ìre dhomhanta tha Richard Glanville à Inbhir Nis, sàr-eòlaiche ann an caochladh raointean le chèile, a dhealbh, le cuideachadh bhuam fhèin, an sìneadair ùr, am MacAonghais àireamh 8 a bhios air an fhear as aotroime agus as làidire san t-saoghal agus a thèid a dhèanamh air a’ Ghàidhealtachd.”
Chaidh Lewis Vernal, iar-phrionnsapal (gnìomhachdan is ionmhas) agus rùnaire na companaidh aig Colaiste Dhiadhachd na Gàidhealtachd UHI, urramachadh aig a’ chuirm cuideachd. Chaidh Bonn an Iar-Sheansalair a bhuileachadh air Mgr Vernal, a tha na chòmhnaidh an Abhach, mar aithneachadh air an 20 bliadhna de sheirbheis a thug e don cholaiste a tha air a suidheachadh ann an Inbhir Pheofharain agus na rinn e airson an oilthigh san fharsaingeachd.
Thuirt Mgr Vernal fhèin: “Is e urram ciatach air fad a th’ ann, nach robh mi idir a’ sireadh, an duais seo a bhith air a toirt dhomh. Tha agam ri buidheachas a thoirt chan ann a-mhàin do na co-oibrichean agam an Colaiste Dhiadhachd na Gàidhealtachd UHI gu robh iad cho coibhneil ’s gun do chuir iad m’ ainm air aghaidh, ach cuideachd don iar-sheansalair airson an roghainn a rinn e.
“Is dùth dhomh àrd-mholadh a dhèanamh air na co-oibrichean tàlantach agam air feadh an oilthigh agus a Stèidheachd. Bha sinn a’ strì còmhla thar nam bliadhnachan a bhith a’ cluich ar pàirt ann a bhith a’ cruthachadh agus a’ cur piseach air ar n-oilthigh gun choimeas, eadhon mar a nì sinn strì an-diugh fhathast airson sàr-mhathas ann a bhith a’ toirt foghlam, taic is altram do na h-oileanaich againn.
“Tha e na dhuais shònraichte dhuinn a bhith ag amharc taobh thall de na tha air ar n-aire a thaobh na tha sinn a’ dèanamh airson nan oileanach againn, gus am faic sinn barrachd is barrachd, le togail-inntinn, na tha na h-alumni againn a’ dol air aghaidh a choilionadh, chan ann air feadh na Gàidhealtachd is nan Eilean a-mhàin ach fada nas fhaide às cuideachd.”
Thuirt Prionnsapal is Iar-Sheansalair Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean, an t-Àrd-ollamh Clive Mulholland: “Is e cothrom a tha sa chuirm Latha Stèidheachaidh againn a bhith a’ dèanamh gàirdeachas mu shoirbheachadh ar n-oileanaich, ar luchd-obrach is ar luchd-taice agus na tha iad a’ toirt do chàch. Tha sinn anabarrach toilichte a bhith a’ cumail na cuirme am-bliadhna an com-pàirteachas le Colaiste Pheairt UHI, mar phàirt de chuirm-cheumnachaidh na colaiste.
“Tha Colaiste Pheairt UHI air fear de na com-pàirtichean as motha an lìonra Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean agus is ann innte cuideachd a tha an t-Ionad Eòlas Bheanntan air a shuidheachadh.
“Tha e iomchaidh, mar sin, an t-Oll Seumas MacAonghais a bhith còmhla rinn an-diugh gus am faigheadh e Bonn an t-Seansalair mar aithneachadh air na chuir e ri fàs streapadaireachd is teasairginn nam beann. Bu toil leam meal-an-naidheachd a chur air Seumas agus Lewis airson nan duaisean a fhuair iad, cho math ris a h-uile duine a choisinn duais no a cheumnaich an-diugh.”
CRÌOCH
MEDIA RELEASE issued by UHI. You too can share your stories (aka press or media releases), on allmediascotland.com. Email here for more information.
Check out twitter.com/newsdipper for your very own media releases feed…
Check out too twitter.com/allEducationPR, twitter.com/allPerthPR, twitter.com/allSportsPR and twitter.com/allOutdoorsPR.
Stay connected with our various twitter feeds: Charities, Drink, Education, Energy, Fashion, Film, Food, Gardens, Legal, Motors, Music, Outdoors, Property, Science and Sports. And not forgetting Finance, Theatre, Travel, Festivals, Visual Arts, Aberdeen, Dundee, Edinburgh, Glasgow, Inverness, Perth and Stirling.
To catch up on all the media releases recently posted on to allmediascotland.com, you need only click the link icon that you see towards the bottom right of our two media release ‘gateway boxes’.
Contact: Susan Szymborski
Phone: 01463279222
Email: susan.szymborski@uhi.ac.uk
Website: http://www.uhi.ac.uk


c: text/html

text:
LOREKSTA, UABMas-fhìor air cairt gnothachais
LOREKSTA, UAB
Armaichte dorsan, Canastairean uinneige, Clach bathair, Clach products, Cùirtearan +23
Imprint
I-V 9:00-18:00
- LOREKSTA, UAB
Mapa
Gnìomh roinn-seòrsa
Armaichte dorsan, Canastairean uinneige, Clach bathair, Clach products, Cùirtearan, Cumhachd agus stòrasan nàdarra, Door, Door stàladh, Dorsan a-muigh, For-uinneag glainne, Garaids doors, Gate, Goods malairt, Plastic dorsan, Plastic uinneag sòil, Plastic uinneagan, Pvc uinneag sòil, Stàladh uinneag sòil, Taobh a-staigh uinneag sòil, Togail, fìor oighreachd, Uinneag dùnadh, Uinneag sòil, Uinneag stàladh, Uinneag stèidhichte, Veneered dorsan, Windows, Windshield càireadh, Wooden uinneag sòil

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
- TIOTAL
- Taisbeanadh Dealan-uisge ann an Sìldeag
- EXTERNAL ID
- GB232_RAMSAY_D893_1_12_024
- ÀITE
- Sìldeag
- SGÌRE
- Loch Carrann
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: A' Chomraich
- LINN
- 1950an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 9057
- KEYWORDS
- dealan-uisge
bhan
cucair
Doire Aonar
Sìldeag
taisbeanaidhean
Ro mheadhan nan 1950an bha dealan a' ruighinn nan ceàrnaidhean bu lugha agus fiù 's taighean iomallach anns a' Ghàidhealtachd, le mìltean de chàbaill agus de phòlaichean a' sìneadh a-mach do na sgìrean a b' iomallaiche. A dh'aindeoin cuid de bheachdan o thùs gun robh na Gàidheil toilichte leis na lampaichean-ola aca, bha a' chuid bu mhotha de theaghlaichean ag iarraidh an dealain cho luath 's a ghabhadh, agus bha Bòrd Dealan-uisge Ceann a Tuath Alba a' faighinn duilgheadas sgeamaichean Dealan-uisge a thogail gus an riarachadh.
A bharrachd air na bùthan ann an Caol Loch Aillse agus Port Rìgh, bha toil aig Bòrd an Dealain Uisge gum faiceadh gach neach na cucairan ùr agus na goireasan a ghabhadh fhaighinn, agus chaidh iad a-mach gu coimhearsnachdan le taisbeanaidhean, a bha brosnachadh dhaoine gus dealan a chleachdadh nam beatha làitheil. Bhiodh na taisbeanaidhean seo , anns am bite a' sealltainn còcaireachd mar bu trice, glè thrice mar phàirt de dh'fhosgladh oifigeil agus chord iad gu mòr ris an t-sluagh. Fhuair Sìldeag ceangal ris an dealan ann an 1955. Anns an dealbh seo, a dh'aindeoin na h-aimsir, tha mòran dhaoine air tighinn gu bhan an Dealan-uisge . Sheall Bòrd an Dealan-uisge cuideachd mar a bhiodh an dealan gu feum do chroitearan cuideachd, le taisbeanaidhean air innealan agus goireasan gus caoraich a rùsgadh, tàthadh, agus gràn a phronnadh. Cha b' fhada gus an robh bùth le Bòrd an Dealan-uisge àbhaisteach anns gach baile anns a' Ghàidhealtachd, a' reic mòran de dh'uidheaman agus ghoireasan.
Chaidh Bòrd Dealan-uisge Ceann a Tuath na h-Alba a stèidheachadh fo Achd Leasachaidh Dealan-uisge (Alba) 1943. Chaidh am bile a chur air adhart le Tòmas Johnston an Taigh nan Cumantan, a chur an cèill gum biodh e na fhuasgladh do chuid de na duilgheadasan a bha aig a' Ghàidhealtachd aig an àm tro bhith a' cleachdadh 'comas mòr fhalaichte na sgìre' ('the great latent power of the region'). Dh'inns e do na Cumantan 'gum bitheadh agus gum bu chòir gum bitheadh gnìomhachasan, an dà chuid prìobhaideach is poblach, air an tàladh don Ghàidhealtachd mar thoradh air an leasachadh seo'.
Bhiodh prìomhachas aig luchd-caitheimh àbhaisteach an toiseach agus an uair sin aig gnìomhachasan a bhathar an dùil a bhiodh a' cleachdadh mòran cumhachd. Bhiodh cumhachd sam bith nach deach a chleachdadh leis an luchd-cleachdaidh seo air a reic ris a' ghriod nàiseanta. Bhiodh prothaidean bho bhith a' reic an dealain air a chleachdadh gus cosgaisean an dealan a chur gu àiteachan iomallach a chumail sìos, agus gus cuideachadh le leasachaidhean sòisealta is eaconamach air a' Ghàidhealtachd. Bha an clàs sòisealta ainmeil seo ag aithneachadh gun robhar a' faicinn a' Bhùird mar dhòigh gus a' Ghàidhealtachd ath-bheothachadh, agus chan ann a-mhàin mar bhuidheann a bhiodh a' cruthachadh dealan.
Bhathar an dùil gum biodh toradh an stèisein cumhachd ann an Loch Slòigh a' frithealadh iarrtas ann am meadhan agus taobh an iar na h-Alba. Bhiodh cumhachd sam bith a chòrr an seo air a chleachdadh gus taic a thoirt do na sgeamaichean dealain ann am Mòrar agus Loch Aillse far nach robh e coltach gum b' urrainn dhaibh prothaid a dhèanamh. B' e £4,600,000 prìs mheasraichte nan trì pròiseactan seo
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
- TIOTAL
- HR 80 'Stafford' air an drochaid sa Mhanachainn, 1909
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_TRAINS_003_610
- ÀITE
- A' Mhanachainn
- SGÌRE
- An Àird
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Cill Mhòraig
- DEIT
- 23 Am Màrt 1905
- LINN
- 1900an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 28585
- KEYWORDS
- locomotaibhean
Comann Rèile na Gàidhealtachd
HRS
trèanaichean
HR 80 'Stafford' air an drochaid sa Mhanachainn. Thathas ag ath-thogail an drochaid.
B' e ball den chlas einnsean frithealaidh 4-4-0 aig Rèile na Gàdhealtachd a chaidh a thogail le Companaidh Locomotaibhean Chluaidh ann an Glaschu ann an 1886 a bh' ann an HR 80. B' e na 'Clyde Bogies' a bh' orra. B' i an dàrna locomotaibh aig Rèile na Gàdhealtachd air an robh an t-ainm 'Stafford'. Chaidh a h-ath-àireamhachadh 80A sa Mhàrt 1917 agus lean i ann an seirbheis gus an deach a toirt a-mach à seirbheis agus a reic ann an 1923.


text:
Trì molaidhean do Bòrd na Gàidhlig.
Beachd a tha aig an amadan neach-ionnsachaidh a tha seo.
1) Bu chòir do geàrr-chunntasan a’ bhùird rim faicinn air loidhne
2) Bu chòir do coinneamhan a’ bhùird fosgailte don mhòr-shluaigh.
3) Bu chòir do tagadh a bhith ann gus ballrachd a’ bhùird a dh’fhastadh..
Tha fhios agam nach bhiodh an treas moladh furasta a chur air dòigh ach saoilidh mi gur e amas a tha airidh air rannsachadh ach saoilidh mi gun tèid a h-uile càil eile sa bhad.
A-nis mise air falbh do 'taigh-sabhailte'. :-)


text:
- TIOTAL
- 'Sandy the Carrier' agus a Theaghlach ann an Lewiston an Ear
- EXTERNAL ID
- PC_GLENURQUHART_DUNCANMACDONALD_015
- ÀITE
- Blàr na Maigh an Ear
- SGÌRE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Urchadan 's Gleann Moireasdan
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Glenurquhart Heritage Group
- AITHNEACHADH MAOINE
- 22665
- KEYWORDS
- Gleann Urchadain, Druim na Drochaid, Loch Nis, cartair, malairt
San dealbh-chamara seo chithear fear-cairte aig Taobh na Coilltidh, Lewiston (no Blàr na Maigh) an Ear, Gleann Urchadain. Chaidh an duine aithneachadh mar Alasdair MacDhòmhnaill. Tha a bhean agus tè de na h-igheanan aige nan seasamh ri taobh a shèathair.
Air aithneachadh mar 'Sandy the Carrier', rugadh Alasdair MacDhòmhnaill mu 1846 ann an Urchardan, agus b' e mac a' chroiteir Iain MacDhòmhnaill agus a bhean Anna Pheutain. Ann an 1876 phòs Sandaidh Mairead Sìne NicCoinnich. Dh'fhuirich iad ann an Taobh na Coilltidh fad am beatha, a' togail theaghlach de naoidhnear. Bhàsaich Mairead ann an 1928 agus bhàsaich e-fhèin ann an 1932.
B' e 'n dachaigh aig teaghlach MhicCoinnich a bh' ann an Taobh na Coilltidh bho 1800 nuair a ghluais an teaghlach ann o Chill' Chuimein. B' e nighean Uilleim MhicCoinnich, fear a bha na shaor agus na neach-togail fuinn, a bh' ann am Mairead Sìne NicCoinnich. B' e saor, clàrc an t-seisein agus fear de 'Fir Ghleann Urchadain' (fir de shàr-chreideamh) a bh' ann an Uilleam MacCoinnich (mu 1764-1837), athair Uilleim.
Bhon tha oirthìr ao-domhainn ann am baile Ghleann Urchadain agus an cidhe ceudan de shlatan a-mach às a' bhaile, b' e prìomh obair an neach-tarraing bathar a ghiùlan à soithichean aig a' chidhe. Mus do dh'fhàs motairean peatrail cumanta mar mhodh giùlain b' e an Loch a' phrìomh shlighe airson giùlan bathair.
Chaidh Blàr na Maigh a chruthachadh ann an 1767 fo stiùireadh aon den teaghlach Seafield leis an ainm Sir Seumas Grannd a stèidhich Baile nan Granndach agus Baile Mhuilinn cuideachd.
Tha e air a ràdh glè thric gun do shàbhail Sir Seumas an t-àite bho na duilgheadasan a bu mhiosa de na trioblaidean sòisealta ann an Gàidhealtachd na h-Alba, às dèidh Blàr Chùil Lodair. B' e a' phrìomh dhuilgheadas gun robh fasan a' fàs a bhith a' dèiligeadh ri àiteachas tro thuathanasan mòra le glè bheag de luchd-obrach. Bha seo a' ciallachadh nach robh an seann shiostam fiùdalach, far am biodh cinneadh a' gèilleadh dhan cheann-cinnidh, ach aig an robh sealbh air achaidhean beaga, a' dol a dh'obrachadh tuilleadh.
A chionn agus gun robh an siostam fearainn a bha stèidhte air lotaichean beaga ga sguabadh gu aon taobh, chuidich Seumas Grannd le bhith a' toirt taic dha luchd-ceàird ann an sgìre Ghleann Urchadain, agus dh'atharraich e a' chudromachd bho bhith na choimhearsnachd thuathanachasail gu coimhearsnachd le bunait mhòr saothrachaidh. Sin an t-adhbhar gun robh Baile Mhuilinn agus Blàr na Maigh gu math soirbheachail, agus cha deach Gleann Urchadain fhàsachadh gun aon ìre agus a chaidh na sgìrean mun cuairt aig àm nam fuadaichean


text:
- TIOTAL
- Litir o'n Bhph. E Chaimbeul gu Iseabal Bhàillidh, a' bruidhinn air geamhradh fuar, duilleag 2
- EXTERNAL ID
- Z_GB232_D456_A_33_5_2
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SGÌRE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- LINN
- 1810an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Lìonradh Thasglann na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 5024
- KEYWORDS
- Bàillidhean Dhùn Eathain
Tasglann na Gàidhealtachd
Iseabal Bhàillidh
còmhdhail
carbadan-eich
Fèill Reothaidh
sneachd
co-sgrìobhadh
litrichean
'S e teaghlach à Inbhir Nis a bha a' fuireach anns an sgìre o mheadhan an 15mh linn a bh' ann am Bàillidhean Dhùn Eathain. Ged a bha an t-oighreachd aca beag an taca ri mòran de phrìomh theaghlaichean na Gàidhealtachd, bha àite sònraichte aca am-measg uachdarain na Gàidhealtachd.
Tha cruinneachadh mòr de phàipearan an teaghlaich ann an Tasglann Comhairle na Gàidhealtachd.Tha iad a' dèiligeadh ris an àm mu 1760-1860.
Tha an litir seo, gun cheann-là ris, on Bhph. E Chaimbeul gu Iseabal Bhàillidh. San litir tha A' Bhph. Chaimbeul a' bruidhinn air an turas fhada a bh' aig a nighean gu Dùn Eideann. Chaidh bacadh a chur oirre air an t-slighe le sneachd, gu sònraichte aig An Aghaidh Mhòr. Gu fortanach, bha spaidean anns a' charbad agus nuair a chaidh an stad anns an t-sneachd fhuair an carbadair is an neach-coimhid air an carbad a chladhadh a-mach.
'S cinnteach gu robh e uamhasach fuar air feadh na dùthcha, oir tha A' Bhph. Chaimbeul ag ràdh gun robh an Abhainn Thames reòta fad ghreis. 'S dòcha, a rèisd, gur e geamhradh 1813/14 a bh' ann, nuair a bha an reothadh a bu mhiosa san 19mh linn ann an Lunnainn. Bha an Thames reòta o'n 31mh den Fhaoilleach gu'n 5mh den Ghearran. Chaidh 'Fèill Reothaidh' a chumail air an deigh eadar Drochaid Lunnainn is Drochaid Blackfriars


text:
Na h-Eileanan Mhaladaibh
'S e dùthaich ann an Àisia a tha anns na h-Eileanan Mhaladaibh[1] neo Maldives[2][3] 'S e buidheann de dh'eileanan a th' innte. Tha i a’ gabhail a-steach 1,192 eilean, ach tha dìreach 250 eilean ann far a bheil daoine a’ fuireach. Tha iad suidhichte deas air na h-Innseachan anns a’ Chuan Innseanach mu 700 cilemeatair san àird an iar-dheas Sri Lanka.
'S e an dùthaich as lugha ann an Àisia a th’ ann a-rèir àireamh-shluaigh.
Tha roinn na turasachd gu math làidir anns na h-eileanan, tha 20% den Làn-thoradh dùthchail a' thighinn às a' ghnìomhachas seo. Anns a' bhliadhna 1972 b' e Bandos island resort agus Kurumba Village a chiad “tourist resort” a chaidh a thogail an seo.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Am Faclair Beag
- ↑ Atlas Sgoile Oxford le Stòrlann Nàiseanta, Oxford University Press (2010)
- ↑ Map-balla an t-Saoghail, Stòrlann Nàiseanta (2003), ISBN 0007692714


text:
Na blogaichean as trainge ann an Tìr nam Blog
- An dèan seo an gnothach?
- An Gaidheal Alascanach
- An Saoghal Gaidhlig aig Caroline – An blog agam
- BBC – Blog Poileataigeach
- Blog a’ Bhàird air Mhuinntearas
- Bloigh Gràmair
- Brathan-bhloig gu lèir – AbairThusa
- Comunn na Gàidhlig – Leasachadh na Gàidhlig ¦ Gaelic Development Blog
- Gaelcast
- Gàidhlig – cha bhithinn às a h-aonais!
- Latha ann an L.A.
- Naidheachdan Pinc
- Seaboardgàidhlig
- Taigh na Croiche
- Thoir dhomh an t-slapag…
A bheil blog Gaidhlig agad-sa nach eil anns an liosta seo? Cuir fios air TnamB air an duilleag seo.


text:
Menorca
'S e eilean Spàinnteach agus aon de na h-Eileanan Balèarach a tha ann am Menorca (Catalanais is Spàinntis; Beurla: Minorca). Thàinig ainm an eilein bhon fhacal Laideann: Balearis Minor a dh'atharraich tro na linntean gu Minorica (eilean beag).
Tha Menorca suidhichte anns a’ Mhuir Mheadhanaich. Tha e cho farsaing ri 694,4 cilemeatair ceàrnagach. Anns a’ bhliadhna 2006 bha 88.434 de shluagh ann le dluths aig àireamh 127,4 duine gach km².
Tha Mahon na phrìomh-bhaile.
'S e El Toro, ainm eile Monte Toro, a’ bheinn as àirde ann am Menorca, tha i 358 meatair a dh’àrd.
Tha port-adhair eadar-nàiseanta san àird an iar an eilein, mu 3 cilemeatair air falbh bho Mhahon. Tha na h-aiseagan gu Barcelona, Palma de Mallorca agus Valencia suidhichte an seo cuideachd.
Sgìrean[deasaich | deasaich an tùs]
Tha ochd sgìrean ann am Menorca. Seo iad:
- Alaior (Spàinntis: Alayor)
- Es Castell (seann ainm: Villacarlos)
- Ciutadella de Menorca (Spàinntis: Ciudadela de Menorca)
- Ferreries (Spàinntis: Ferrerias)
- Maó (Spàinntis: Mahón)
- Es Mercadal
- Es Migjorn Gran (Spàinntis: San Cristóbal)
- Sant Lluís (Spàinntis: San Luis)


text:
Rudeigin ùr ‘s rudeigin mìorbhailteach air Yahoo
Thoisich buidhinn ùr san t-saoghal ‘mas-fhìor’ ‘s mar sin tha Gàidhlig a’ faighinn bhrosnachaidh eile air loidhne. Chuir tè ris an canar Ròs Rothach ‘help me learn Gàidhlig’ air dòigh ‘s tha fhathast barrachd air leth-cheud nam buill. Tha iad a’ lorg beagan taic, gu h-àraidh teachdaireachd dà chànanach ma bhios ùine agad. ‘S e seòrsa clas air loidhne na luib cuideachd. Cha chreid mi nach eil e dìreach sgoinneil a bhith faighinn blas den dhealas a tha ga shealltainn san làrach seo.
Gheibh thu ann an seo


text:
30 an t-Samhain
'S e 30 an t-Samhain an 334mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (335mh ann am bliadhna-leum). Tha 31 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.
Susbaint
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- 2006 - Chaidh a’ chuid a bu mhotha den fhearann Uibhist a Deas, Beinn na Faoghla agus Éirisgeigh a cheannachd le Stòras Uibhist.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 1751 - Smithson Tennant, ceimigear à Sasainn. Lorg e iridium agus osmium.
- 1817 - Theodor Mommsen, sgrìobhadair Gearmailteach.
- 1869 - Gustaf Dalén, ann an Falköping. Eòlaiche-fiosaig às an t-Suain.
- 1874 - Winston Churchill, Prìomh-mhinistear Bhreatainn (bàs. 1965).
- 1915 - Henry Taube, ann an Neudorf. Ceimigear às a' Ghearmailt.
- 1973 - Angélica Ksyvickis Huck, ann an Santo André. Actair à Braisil.
- 1982 - Elisha Cuthbert, ann an Calgary. Bana-chleasaiche Chanadianach.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1830 - Pàpa Pius VIII, ann an Cathair na Bhatacain. Pàp bho 1829 gu 1830.
- 1972 - Compton Mackenzie, ùghdar Whisky Galore.
- 1995 - Uilleam MacMhathain, sgoilear Albannach.
- 2016 - An t-Urramach Ailean Iain MacArtair, ministear agus comhairliche à Alba.
Fèillean[deasaich | deasaich an tùs]
- Aidmheint an iar
- Là Naomh Anndra
- Latha nàiseanta ann an Alba.


text:
26 an Dàmhair
'S e 26 an Dàmhair an 299mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (300mh ann am bliadhna-leum). Tha 66 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.
Susbaint
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1826 - Cur às do thràilleachd ann am Boilibhia.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 1862 - Hilma af Klint, ann an Solna. Neach-ealain às an t-Suain.
- 1874 - Martin Lowry, ceimigear Sasannach.
- 1911 - Somhairle MacGill-Eain, ann an Ratharsair. Bàrd Gàidhealach à Alba.
- 1950 - Seumas Grannd, ann am Baile nan Granndach. Cànanaiche na Gàidhlig à Alba.
- 1959 - Evo Morales, ceann-suidhe Bhoilibhia.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1989 - Charles J. Pedersen, ann an Salem. Ceimigear às na Stàitean Aonaichte.


text:
1836
'S e bliadhna-leum a bha ann an 1836 (MDCCCXXXVI).
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- 21 an Giblean - Thachair Blàr San Jacinto ann an Texas.
- 15 an t-Ògmhios, inbhe stàite do dh'Arkansas.
- 30 an Lùnasdal – Chaidh Houston, Texas a stèidheachadh.
- Sgrìobh Honoré de Balzac an leabhar Le Lys dans la Vallée.
- Chaidh Tulsa, Oklahoma (Oklahoma) a stèidheachadh.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 17 an Cèitean - Norman Lockyer, neach-saidheans, reuladair agus deasaiche à Sasainn.
- 18 an t-Samhain - Jarosław Dąbrowski, ann an Żytomierz. Saighdear, oifigear agus rèabhlaideach às a' Phòlainn.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 28 an t-Ògmhios - James Madison, ceann-suidhe na Stàitean Aonaichte bho 1809 gu 1817


text:
Uill air adhart an ceann-latha a chur orra le Google Translate API stad a chur air a bhith ag obair, bha sinn mu dheireadh thall b 'urrainn a chur ri chèile ùr seo release. Tha am fear seo an dèidh ùine mhòr de na duilgheadasan a chaidh a thoirt seachad le bhith a 'tionndadh nas sine, sa mhòr-chuid air sgàth gu bheil Google co-dhùnadh nan seasamh cuingeachaidhean a leanas air a cleachdadh fa chomhair an ceann-latha a dh'adhbhraich na tionndaidhean roimhe a 'cur taic ri iarrtasan ùr bòcaidh, gu àirdean. Tha Google atharrachadh cuideachd bhrosnaich an API crìoch ann an API Bing eadar-theangachadh, bho luchd-cleachdaidh a chaidh atharrachadh einnseanan, a bheil cus cuideim air an Transposh cruaidh chòdadh iuchair API Bing airson.
Ge-tà, tha sinn a mhair ùine seo a thoirt dhuibh le ar as ùire agus as motha dreach. Tha an dreach seo fuasgladh air na duilgheadasan sin a 'tabhann àite-seachnaidh (Proxy airson Google agus Temp iuchraichean airson MSN) agus tha e cuideachd a 'leigeil leat agad fhèin a chleachdadh gu dìreach key (taing do Randy bho spyware cuideachadh ionad airson a 'toirt dhuinn le prìomh aige airson deuchainnean) a bheir air thoiseach air an fheadhainn dòighean eile. Ged a bhith a 'dèanamh seo bha e comasach dhuinn gu mòr piseach a thoirt air bun-structair na plugan, ag atharrachadh an dòigh Ajax gairmean a dhèanamh gus dòigh a tha dùthchasach do WordPress (e.g. ma agad admin duilleag Innleadaireachd, bu chòir 's dòcha ag obair cho math). Ged a tha a 'dèanamh sin bha e comasach dhuinn a lùghdachadh JavaScript còd a dhìth airson a' backend a 'toirt cothrom a' nochdadh a h-uile eadar-theangachadh a bhith ag obair nas luaithe (agus a 'toirt taic Apertium ro!).
Aig an àm seo tha sinn a 'bha cruaidh dreach, a rèir coltais mar rud math a leigeil mu sgaoil, ach chan eil, b 'fheudar dhuinn gu bheil cuid de na feartan eile, mar sin tha sinn air co-dhùnadh mu dheireadh a 'dèiligeadh ri na cùis ioma widgets taic (agus cuideachd tiotal taghadh, yippee!). Coltas gu math dìreach air adhart? ach chan eil, Dh'adhbharaich seo mòr rewrite de ar bun-structair cho math widget. Dha-rìribh a 'leasachadh tha e gu math mòr ri bhith ag atharrachadh an t-slighe css a chur ris, agus an t-slighe a 'widgets fios na frithealaichean atharrachadh ann an cànan (tha sinn a-nis gun fheum a sheachnadh DÈIDH gairm airson an fhrithealaiche). Ged a sgrìobhadh gun robh sinn fortanach gu leòr Stumble air PHP5.3 gu PHP5.2 incompatibility chùis le seata de duilgheadasan eile a tha againn a chumail air ais release seachdain eile. Tha sinn ag iarraidh taing a thoirt don luchd-cleachdaidh gu bheil mòran air an cur suas le ar beta naidheachd agus chuidich dhuinn lorg duilgheadasan a bha falaichte fon fillidhean de chòd agus iom-fhillteachd.
Tha sinn cuideachd a ghabh an cothrom seo atharrachadh againn beagan thaobh, ma tha thu a 'taisbeanadh sanasan bho Google Adsense air ur duilleagan eadar-theangachadh, bheir sinn 1/1000 sin àite airson an cleachdadh le againn fhìn Adsense còd, agus mar sin ma Transposh a 'cuideachadh thu ghineadh teachd a-steach de $ 10K a bhios tu a' ceannach cofaidh dhuinn! Mar sin taing! Gus soilleireachadh rudan beagan, chan eil sinn a bharrachd a chruthachadh ad àite air ur duilleag, agus cha bhi sinn a-steach sanasan sam bith agad atharrachadh no cruth, ma tha gun sanasachd, sinn a 'dèanamh dad. Ma tha thu a 'smaoineachadh gu bheil seo ag iarraidh cus, faodaidh tu dìreach a sguabadh às ar plugan, feadaireachd port bog, agus a bhith air ur slighe. Ma tha thu ag iarraidh cead malairteach, chan eil sinn gan reic fhathast, ach 's dòcha gun dèan iad a' cosg barrachd.
Ri atharrachaidhean eile ris an tionndadh seo gabhail a-steach:
- Air a chur ris Catalan agus Hindi taic airson Bing – a 'bruidhinn airson fhèin.
- Chlàr-taice widget leasachadh css – i dha-rìribh a 'coimhead fada nas fheàrr a-nis.
- Taic airson Memcached – ma APC agus eile opcode caches bha cus airson thu, -nis faodaidh tu a 'cleachdadh memcached agus tha tòrr spòrs.
- Better 404 duilleag làimhseachadh (Chan eil ùra a chruthachadh ceanglaichean gu duilleagan a th 'ann neo-) – ciallachadh google iomrallaiche Bidh fhasa na làraich agad nas lugha.
- Fix Tasgadh air rackspace cloudsites – bha iad air x-tasgadan a stàladh airson opcode tasgadan, ach le eil cleachdaiche memory, a tha ag adhbharachadh àrdachadh ann an logfiles – a-nis stèidhichte.
- Tha mòran tuilleadh minor ceartachaidhean – Tha sinn a 'cunntadh an fheadhainn a dh'fhaodadh, ach chan eil gu leòr corragan.
- Eadar-theangachadh le Turkish Semih Yeşilyurt.
Tha sinn an dòchas chòrdas riut an tionndadh seo, agus mar an còmhnaidh, a 'feitheamh airson ur beachdan, beachdan, molaidhean agus lasraichean.
P.S – Deuchainn a dhèanamh air WordPress 3.3 beta4, ag obair mhòr.


text:
Dùthchannan an t-Saoghail
A[deasaich | deasaich an tùs]
Afganastan - An Aetiòp - Afraga a Deas - Aimeireaga (faic Na Stàitean Aonaichte) - Airmìnia - Alba (faic An Rìoghachd Aonaichte) - Albàinia - Aildiria - Andorra - Angòla - Antigua agus Barbuda - An Argantain - Asarbaidean - Astràilia
B[deasaich | deasaich an tùs]
Bachrain - Bangladais - Barbados - Na Bahàmas - Beilise - Beinin - Bermuda - Bhanuatu - A' Bhealaruis - A' Bheilg - - A' Bheiniseala - Bhiet-Nam - A' Bhulgaire - Boilibhia - Bosna agus Heartsagobhana - Botsuana - Braisil - Brùnaidh - Buircina Fhaso - Burma (a-nis Mianma) - Burundaidh - Butàn
C[deasaich | deasaich an tùs]
Cambuidea - Camarun - Canada - Casachstan - Catar - Cathair na Bhatacain (An Sealladh Naomh) - Cape Verde - a' Cheinia - Na h-Eileanan Chomoro - Cìopras - Cirgiostàn - Ciriobataidh - Coirea - Coirea a Deas - Coirea a Tuath - Coloimbia - Costa Ìbhri - - Costa Rica - Croàisia - Cùba - Cubhait
D[deasaich | deasaich an tùs]
An Danmhairg - Diobutaidh - Doiminicia - Dùthaich nan Suasaidh
E[deasaich | deasaich an tùs]
Eacuador - An Eadailt - An Eaman - An Eastòinia - An Eilbheis - An Èipheit - Èirinn - El Salbhador - Ertra
F[deasaich | deasaich an tùs]
an Fhraing - Fìdi - Na h-Eileanan Filipineach - Fionnlainn (faic Suòmaidh)
G[deasaich | deasaich an tùs]
Gabon - Gàna - A' Ghaimbia - A' Ghearmailt - A' Ghrèig - Gini - Gini-Bissau - Gini Mheadhan-Chriosach - Greanada - Guatamala - Guidheana
H[deasaich | deasaich an tùs]
I[deasaich | deasaich an tùs]
Iaimeuca - Iapan - An Innd-Innse - Innis Tìle - Na h-Innseachan - Na h-Iomaratan Arabach Aonaichte - Ioràc - Ioràn - Iòrdan - Iosrael
L[deasaich | deasaich an tùs]
An Laitbhe - Làthos - Leabanon - Leasoto - Libèiria - Libia - Liechtenstein - Liotuàinia - Lucsamburg
M[deasaich | deasaich an tùs]
Madagascar - - Màili - Malabhaidh - Malta - Na h-Eileanan Mhaladaibh - Malaidhsia - - Maroco - Masadoinia - Meagsago - Na Meanbh Eileanan - Eilean Mhanainn - Na h-Eileanan Mharshall - Na h-Eileanan Mhoiriseas - A' Mholdobha - Mianma - Monaco - Am Monadh Neagrach - Mongoilia - Moratainia - Mòsaimbic
N[deasaich | deasaich an tùs]
Naimibia - Naomh Bhionsant agus Eileanan Greanadach - Naomh Crìstean agus Nibheis - Naomh Lùisia - Nauru - Neapàl - Nìgeir - Nìgeiria - Niocaragua - Nirribhidh - Niue -
O[deasaich | deasaich an tùs]
P[deasaich | deasaich an tùs]
Pagastàn - Palastain (Faic "Stàit Phalastain") - Palau - Panama - Papua Gini-Nuadh - Paraguaidh - Pearu - A' Phòlainn - A' Phortagail - Poblachd Dheamocrach na Congo (roimhe Zaire) - Poblachd Dhoiminicia - Poblachd Meadhan Afraga - Poblachd na Congo - - Poblachd na Sìne (Tai-Bhàn) - Puerto Rico
R[deasaich | deasaich an tùs]
An Rìoghachd Aonaichte - An Romàinia - Ruanda - An Ruis
S[deasaich | deasaich an tùs]
Saimbia - Samoa - San Marino - São Tomé agus Príncipe - Sasainn (faic An Rìoghachd Aonaichte) - Sathara an Iar - Saud-Aràibia - An Sealladh Naomh (faic Cathair na Bhatacain) - Sealainn Nuadh - Seanagal - An t-Sèarb - an t-Seic - Seòirsia - Na h-Eileanan Sheiseall - An t-Siad - Siarra Leòmhann - An t-Sile - an t-Sìn - Siombabue - Siongapòr - An t-Siria - An t-Slòbhac - An t-Slòbhain - Na h-Eileanan Sholaimh - Sluagh-Phoblachd na Sìne - Somàilia - An Spàinn - Sri Lanca - Na Stàitean Aonaichte - An t-Suain - Sudàn - Suòmaidh - Sùranam
T[deasaich | deasaich an tùs]
Tai-Bhàn (faic Poblachd na Sìne) - Taidigeastàn - Tài-lann - Tansainìa - Tiomor an Ear - Na Tìrean Ìsle - Tògo - Tonga - Trianaid agus Tobago - Tuinisia - An Tuirc - Turcmanastàn - Tubhalu
U[deasaich | deasaich an tùs]
An Ùcrain - Uganda - An Ungair - Uruguaidh - Usbagastàn
Z[deasaich | deasaich an tùs]
Zaire (Poblachd Dheamocrach na Congo a-nis)


text:
- TIOTAL
- A' tighinn gu Baile nan Granndach
- EXTERNAL ID
- PC_GM_POSTCARDS_121
- ÀITE
- Baile nan Granndach
- SIORRACHD/PARRAIST
- MOIREIBH: Crombail, Inbhir Ailein 's Àbhaidh
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Bhaile nan Granndach
- AITHNEACHADH MAOINE
- 23371
- KEYWORDS
- woods
planned villages
'S e tiotal na Cairt-phuist seo "The Approach to Grantown on Spey". Na laighe mu 32km an ear-dheas air Inbhir Nis, 's e Baile nan Granndach baile a chaidh a dheilbh, air a chur air bhonn ann an 1765 leis an uachdaran sgìreil, Sir Seumas Grannd
'S e Baile nan Granndach fear de mu 150 baile air an deilbh a chaidh a chur air bhonn ann an Alba eadar 1750 is 1850. Mar thoradh air leasachaidhean ann an dòighean àiteachais san 18mh linn, gu h-àraid na gearraidhean de thalamh àiteachais, cha robh feum air uiread de luchd-obrach air an fhearann. Dh'adhbhraich seo tòrr ghluasadan am measg na tuath, agus chuir grunn uachdarain air bhonn bailtean air am planadh. Bheireadh seo obair do na daoine a dh'fheumadh am fearann fhàgail agus tharraingeadh e malairt is gnìomhachas don sgìre.
Chaidh Baile nan Granndach a dheilbh le Sir Seumas Grannd timcheall air ceàrnag mhòr mheadhanach air ionad far an do choinnich dà rathad mòr armailteach. Chaidh ionadan togail air mhàl an cur a-mach airson reic ann an 1765 agus chuir Sir Seumas sanas san 'Aberdeen Journal' ag ràdh gun toireadh e seachad "Feus or long leases, and all proper encouragement to Manufacturers, Tradesmen, or others, sufficiently recommended and attested, as to Character and Ability, who incline to settle there."
Chuir Sir Seumas an sàs tòrr airgid feuch an tàlaidheadh e diofar luchd-gnìomhachais gu Baile nan Granndach, ach anmoch sna 1700an bha e follaiseach nach robh na gnìomhachasan sin a' dèanamh gu math. Thàinig piseach air a' bhaile, ge-tà, mar mheadhan do sheirbheisean san sgìre mu thimcheall agus o na 1860an air adhart thàinig leasachadh tro àireamh na bu mhotha de luchd-turais a bha a' tadhal air an sgìre.
Ann am pàirt, 's e teachd an rèile ann an 1863 do Bhaile nan Granndach a thug a-steach an àireamh na bu mhotha de luchd-turais. San t-Sultainn 1860 thadhail a' Bhanrigh Bhioctoria agus am Prionnsa Albert air a' bhaile cuideachd, an dèidh dhaibh Baile Mhoireil a cheannach sna 1840an, rud a bha air tàladh mòran a bharrachd de Bhreatannaich don Ghàidhealtachd.
Thuirt an neachd-eachdraidh RN Mac a' Mhaoilein gu bheil Baile nan Granndach "among the best-preserved and most interesting of all Scottish planned villages". An-diugh tha e fhathast na bhaile-turasachd agus sluagh beagan a bharrachd air 2,000 a' fuireach ann
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Taigh-tasgaidh Baile nan Granndach


text:
- TIOTAL
- Cladh nam Manach Liath, Inbhir Nis
- EXTERNAL ID
- QZP40_273369_044
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- CRUTHADAIR
- Pierre Delavault
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 31781
- KEYWORDS
- dealbhan
ealain lèirsinneach
cladhan
àiteachan adhlacaidh
gàrraidhean eaglais
Tha an dealbh seo de Chladh nam Manach Liath ann an Inbhir Nis air a thoirt bho 'Old Inverness' le Pierre Delavault (foillsichte ann an 1903).
Tha an tuairisgeul a tha an cois na h-ìomhaigh seo a’ toirt an aire gur dòcha gur e Cladh nam Manach Liath an t-àite adhlacaidh as aosta ann an Inbhir Nis, le ceanglaichean air a bhith aige ri manachainn a chaidh a thogail tràth anns an 13mh linn. Ged a tha e aithnichte mar ‘Greyfriars’, tha an còir-sgrìobhte a thug Rìgh Alasdair II a’ sealltainn gur ann le na Doiminigeanaich, no na Manaich Dhubh, a bha e dha-rìribh. ’S fhada o chaidh togalaichean na manachainn à sealladh, ged a tha chuid a’ cumail a-mach gur e colbh a tha na sheasamh anns a’ chladh na tha air fhàgail den t-seann mhanachainn. Am measg nan carraighean-cuimhne sa chladh, tha ìomhaigh de churaidh le deise màille, a dh’fhaodadh a bhith air a bhith na shìneadh os cionn uaigh Iarla Mhàr, a bha na Justiciar air Inbhir Nis ann an1437, a’ bhlaidhna a bhàsaich e.
Ged is e no nach e, mì-ainmeachadh a th’ anns an ainm ‘Greyfriars’, thathas air a mholadh gu bheil e coisrigte le cleachdadh agus gnàths fad còrr is 300 bliadhna. A rèir coltais bha e air a chleachdadh ann an Achd le Comhairle a’ Bhaile ann an 1653, nuair a chaidh na clachan bho thobhta 'Greyfriars Kirk' gan reic airson Daingneach Chrmbail. Bha an t-ainm cuideachd air a chleachdadh air seann mhapaichean.
Tha an teasa cuideachd a’ toirt iomradh air trì cladhan eile ann an Inbhir Nis: cladh an Àrd Eaglais, cladh a’ Chaibeil agus Tom na h-Iùbhraich. Bha Tom na h-Iùbhraich, an cnoc aig an inntrigeadh dhan a’ bhaile bhon iar-dheas, air a chleachdadh mar chladh an toiseach ann an 1860. A-rèir an ùghdair seo, ‘s e 'Hill of the Fairies' an eadar-theangachadh as trice a th’ air a thoirt airson an t-ainm Gàidhlig ach tha 'boat-shaped' agus 'yew-covered' air an toirt cuideachd.


text:
- TIOTAL
- Ìomhaigh, dh'fhaoidte de dh' Alasdair Stiùbhart no de dh' Iain Stiùbhart, , Inbhirn Nis
- EXTERNAL ID
- GB1796_1999_116_004
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- LINN
- 1910an; 1920an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11046
- KEYWORDS
- Inbhir Nis
Cladh nam Manach Liath
Stiùbhart
Mac Gill Eathain
Mac an Tòisich
Alasdair II, cladhan
Ìomhaigh ann an Cladh nam Manach Liath, Inbhir Nis, ag ràdh gur e an dàrna cuid Iain Stiùbhart, Aba Choldingham agus bràthair Iarla Mhoireibh, no Alasdair Stiùbhart, Iarla Mhàr a stiùir arm Shasainn aig blàr Arla ann an 1411. Tha Cladh nam Manach Liath cuideachd a' gleidheadh duslach aosmhor cuid de phrìomh theaghlaichean na sgìre - Cinn-feadhna Mhic an Tòisich ro 1606, Bàillidhean Dhùn Eain, Clann Ghill Eathain Dhabhaich Ghairbhich agus Clann Mhic an Tòisich Bhòrluim. Cuideachd, taobh a-staigh a' chlaidh tha colbh a thathar ag ràdh a bha na phàirt thùsail de chòisir na manachainn a stèidhicheadh le Alasdair II ann an 1233.
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
Wrocław
S' e baile mòr air an àirde an iar-dheas na Pòlainn a tha ann an Wrocław (IPA: vrɔt͡swaf , Gearmailtis: Breslau, Liotuànais: Vroclavas, Latbhais: Vroclava, Seacais: Vratislav, Laideann: Vratislavia). Tha e suidhichte aig 118m os cionn ìre na mara,[1] ri taobh na h-aibhne Odra,[2] anns an roinn Dolnośląskie (Ìosail Silesia). Ann an 2010 bha 632,996 dhe daoine a' fuireach ann. Tha Wrocław 386km air falbh bho Lublin, 233km bho Kraków, 302km bho Gdańsk agus 450km bho Warsaw, prìomh-bhaile na dùthcha.[3] ‘S e an 4mh baile as motha na dùthcha a th’ann.[4] A bharrachd air sin, fhuair am baile a chuid chòirichean ann an 1242[5] agus chaidh oilthigh a stèidheachadh ann an 1945.[6]
Susbaint
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Chaidh am baile a stèidheachadh anns an 10mh Linn fon t-seann ainm Pòlais Wrocisław, a tha a’ ciallachadh thill làn Glòr, bhon ghnìomhair wrócić (thill) agus bhon ainmear sława (Glòr).[7] Bhathar ga sgrìobhadh Vratislavia ann an Laideann. Bha am baile fo bhuaidh nam Piast, ach cha robh e idir cho cudromach dhuibh, aig ìre eaconamach, na Liegnitz (Legnica) neo Brieg (Brzeg) a bha nan ionadan riaghladh ron 15mh Linn mar-thà.[8] Mar an roinn air fad, chuireadh am baile bho Rìoghachd na Pòlainn gu Crùn na Bohemia (a bha am broinn Iompaireachd Chràbhach Ròmanach nan Gearmailteach) leis an ainm Breslau, ann an 1335.[9] An uair sin chaidh e a chur ris An Ostair, ann an 1526. Cheannsaich A’ Phrùis e ri linn Cogadh Còir-sheibh na h-Ostair, is chaidh sin a dhearbhadh tron Chòrdadh Breslau (1742) agus tron Chòrdadh Aix-la-Chapelle (1748).[10] Thachair pàirt mhòr Cogadh na Seachd Bliadhna anns an Silesia, is chum A’ Phrùis e, tron Chòrdadh Hubertsburg (1763).[11] Chaidh iad an aghaidh le iomairt geamailteachadh na roinne na bu truime is na bu truime air an dùthaich,[12] oir bha na bailtean air an gearmailteachadh on mheadhan aoisean. Mar A’ Phrùis air fad, chaidh am baile a chur ri Iompaireachd na Gearmailte, air a stèidheachadh ann an 1871.[13] Dh’fhàs eaconomaidh a’ bhaile gu mòr air sàilleabh a shuidheachadh air blàr torach, a bharrachd air leasachadh gnìomhachas air feadh Shilesia.[14] Eadar an dà chogadh bha muilnean-sàbhaidh agus taighean-gnìomhachas an òla ann is ‘s e àite cudromach taobh innealan, stuthan do rathaidean-iarainn, piàna, tombaca, òr, ribeanan is adan, malairt meatailt amh is air obrachadh, gual, fiodha, a’ chlò (margaidh na h-olainn), anart, gràn, beathaichean a bh’ann cuideachd. Dh’ fhulaing Breslau duilgheadasan doirbh cruaidh taobh an eaconamaidh an dèidh Cogadh a’ Cheusair oir chaill A’ Ghearmailt an roinn Phosen is a’ mhòr-chuid Àrd-Shilesia, tobar nàdarra stuthan is prìomh mhargaidh na dheànadh ann am Breslau.[15] Chuireadh caochlach bhaile beag mu thimcheall Breslau ris fhèin, a thug piseach air meud a’ bhaile, bho 4,962ha gu 17,509ha. Shoirbhich polasaidhean urranta a’ chomhairle taobh leasachadh cathaireil a’ bhaile is dh’fhàs e a bhith co-ionnan ri mòran bhaile eile dhen aon mheud air feadh na dùthcha.[16] Thogadh sgìrean ùra air iomall a’ bhaile le toglaichean a bha na b’ fhreagarraiche do fheumalachdan ùra, chruthachadh pàircean is liosan gus adhar a thoirt chun a’ bhaile is suidheachadh is goireasan muinntir a’ bhaile a leasachadh, is an àireamh-sluaigh a’ sìor èirigh. Bha còrr is 620,000 a’ fuireach ann am Breslau aig deireadh na 1920an, is fiù’s 630,000 ann an 1939.[17] Ann an 1945 chuireadh an roinn air fad ris a’ Phòlainn tron Chòrdadh Potsdam, (eadar na Stàitean Aonaichte, An Aonadh Sobhiat agus An Rìoghachd Aonaichte),[18] is chaidh na daoine Gearmailteach a thilgeil a-mach. Chaidh Pòlaich a chur nan àite, is mòran dhuibh a’ teiche bho na roinnean a chaill A’ Phòlainn air an àirde an ear na Loidhne Curzon, sgìrean a ghoid an Aonadh Sobhiat bhuapa.[19] Bho 25mh gu ruige 28mh An Lùnasdal 1948, ghabh àite Co-chruinneachadh Eadar-nàiseanta Luchd-innleachdail na Sìthe ann an Wrocław. ‘S e toiseach tòiseachaidh Comhairle Sìth na Cruinne a bh’ann, air a chumail ann am baile a bha na shamhla a’ bhuadhachais air a’ Ghearmailt Nàsach.[20]
Daoine Ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
- Alois Alzheimer: (1864 – 1915) Dotair.
- Mannfred von Richthofen: (1892 – 1918) pìolait chogaidh.
- Fritz Haber: (1868 – 1934) Ceimigear.
- Friedrich Bergius: (1884 – 1949) Ceimigear.
- Reinhard Selten: (1930) Eaconamaiche.
Bailtean Co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Mongabay
- ↑ Odra - Wrocław
- ↑ Global Feed Distance Calculator
- ↑ World Gazetteer
- ↑ Republika Silesia
- ↑ Uniwersytet Wrocławski
- ↑ Dict
- ↑ Brzeg
- ↑ Tacitus
- ↑ Mémo
- ↑ History of War
- ↑ Kolonisierung und Germanisierung Schlesiens im Mittelalter, Kazimierz Tyminiecki, 1937
- ↑ Tatsachen über Deutschland
- ↑ Central European Review
- ↑ Yale Law School
- ↑ WCA
- ↑ Wrocław Life
- ↑ Dolnyslask
- ↑ The World at War
- ↑ British Pathé
- ↑ Breda
- ↑ Stadt Dresden
- ↑ SisterCities
- ↑ Гopaд ГpoдHa
- ↑ Ciudad de Guadalajara
- ↑ Město Hradec Králové
- ↑ Kauno Miesto Savivaldybė
- ↑ ЛbBiB
- ↑ רמת גן
- ↑ Stadt Wiesbaden


text:
- TIOTAL
- Loch Coir' Uisg' agus An Cuiltheann, An t-Eilean Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_2298
- ÀITE
- Loch Coir' Uisge
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: An Srath
- LINN
- 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 34198
- KEYWORDS
- loch
beanntan
dealbh-tìre
Tha Abhainn Sgabhaig a' fàgail Loch Coir' Uisg' aig a' cheann a deas, gus tuiteam ann an Loch Sgabhaig. Tha Coir' Uisg', fear de na coireachan as ainmeile ann am Breatainn agus na shealladh fìor annasach anns An Cuiltheann, anns an Eilean Sgitheanach. Tha coltas gun deach na binneanan biorach aig An Cuiltheann a dhèanamh na bu rèidhe air a' chairt seo. Ach tha an aon dealbh anns an aon shreath aig J. B. White (QZP40_CARD_2292) a' sealltainn nam beanntan fo cheò, agus tha coltas gun robh neach ealain ro dhìcheallach ag atharrachadh coltas a' Chuilthinn


text:
- TIOTAL
- Eaglais Chille Mhoire an Ear, agus Carragh-cuimhne Cogaidh
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_5676
- ÀITE
- Cille Mhoire an Ear
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Sgìre Mhoire Shìos
- LINN
- 1920an; 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 37304
- KEYWORDS
- cairtean-puist
eaglaisean
tùir
Iarlan Chrombaidh
Seòras Rothach
Mairead Dunbar
Air a' chairt-phuist seo chithear Eaglais Chille Mhoire an Ear agus Carragh-cuimhne Cogaidh.
Tha an eaglais air cladach a tuath Chaolas Chrombaigh, ceithir mìle ear-thuath air Inbhir Ghòrdain. Thogadh i ann an 1798 ach aig a' cheann shear tha togalach gu math nas sine agus tùr cruinn.
'S dòcha gu bheil an earrann as sine na pàirt de dh'eaglais nas tràithe, Eaglais Naoimh Mhoire, bhon d' fhuair a' pharaiste a h-ainm (Cille a' ciallachadh caibeal). 'S i tuam tiodhlacaidh Iarlan Chrombaigh.
Tha an sgrìobhadh 'Beigit 1616' air an tùr agus ciad-litrichean agus suaicheantas Sheòrais Rothaich Bhaile Mhuilinn agus a dhàrna mnaoi, Mairead Dunbar. Ann an 1838 bha e ga chleachdadh mar thùr-cluig


text:
An t-Oll Iain Moireasdan
Deadhan nan Oileanach
BCom (le Urram) PGC MSC MA EdD
Thòisich an t-Oll Moireasdan aig an oilthigh ann an 2003. Bidh e a’ stiùireadh leasachaidhean ro-innleachdail a bhios a’ brosnachadh soirbheas agus deagh chor nan oileanach. Tha seo a’ gabhail a-steach conaltradh ri oileanaich agus fios air ais, beatha nan oileanach, math oileanaich, taic oileanaich lìonraichte, gearanan agus ath-thagraidhean, smachd oileanaich, dreuchdan agus freagarrachd airson cosnaidh, leudachadh chothroman agus com-pàirt agus Comann Oileanaich an oilthigh.
Dh’obraich an t-Oll Moireasdan ann an roinn an fhoghlaim àrd-ìre bhon a fhuair e Caidreachas Teagasg Ceannardais an ESRC aig Oilthigh Prìomh-Bhailteach Leeds ann an 1992. An dèidh sin theagaisg e ceannardas agus stiùireadh aig àireamh de dh’oilthighean anns an Roinn-Eòrpa agus Ameireaga a Tuath fhad ’s a bha e a’ fuireach anns a’ Ghrèig, far an do chruthaich e am prògram MBA as motha anns an dùthaich, agus mu dheireadh aig Oilthigh Solent Southampton far an robh e na Phrìomh Òraidiche agus Ceannard na Roinn.
Tha e na chathraiche air ‘sparqs’, Buidheann Chomhairleachaidh nan Oilthighean air Com-pàirteachadh Oileanaich ann an Càileachd Alba agus na bhall den chomataidh stiùiridh nàiseanta, tha e na stiùiriche air Comann Mhanaidsearan Sheirbheisean nan Oileanach ann am Foghlam Àrd-ìre agus bha e air farsaingeachd mhòr de bhuidhnean nàiseanta agus buidhnean roinneil a’ gabhail a-steach a bhith na chathraiche air North Forum airson Leudachadh Com-pàirteachadh. Agus e na cheumnaiche ann an gnothachas bho Oilthigh Dhùn Èideann, tha dà cheum mhaighstir aige, teisteanas for-cheum ann an ionnsachadh agus teagasg agus dotaireachd air seasmhachd ionnsachach dùthchail air a’ Ghàidhealtachd agus anns na h-Eileanan.
Fios conaltraidh:
Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean
Oifis Stiùiridh
Slighe Nis
Inbhir Nis
IV3 5SQ
Fòn: +44 (0)1463 279000
Post-d: iain.morrison@uhi.ac.uk


text:
Pòsadh
Tha Pòsadh 'na aonadh chomannach no laghail eadar daoine air chantainn ri cèilean gun cruthnaich cinneadh. Atharraichidh an sònrachadh a' phòsaidh a-rèir ri dualchasan eugsamhala, ach tha mar as trice is 'na òrdachadh anns a bheil càirdeasan, mar as trice dlùth is feòlmhor, air aithneachadh eadar daoine. Tha aonadh mar seo gu tric air dhèanamh tron riaghailt deas-ghnàtha na bainnse. Bacaidh mòran dhualchasan pòsadh ri dithis daoine an caochladh gnè, ach leigidh roinn de dualchasan seòrsaichean ioma-phòsaidh, agus leigidh roinn pòsadh co-sheòrsach. Ann an roinn dualchasan, tha pòsadh air mholadh no èigneachail mus an tòir na feise.


text:
Sgùrr nan Gillean
'S e beinn anns a' Chuiltheann anns an Eilean Sgitheanach a tha ann an Sgùrr nan Gillean. Le 964m a dh'àirde 's e Beinn Rothaich a th' ann, agus 's e aon de na beanntan aig ceann a tuath a' Chuilthinn a th' ann. Gu tric 's i a' bheinn mu dheireadh a dhìricheas daoine a nì an cuairt fada air druim a' Chuilthinn.
Tha tourist route a ruigsinn a' mhullaich air druim an ear-dheas, agus sin an t-slighe as cumanta suas agus sìos. Ach chan eil e freagarrach don a h-uile neach-turais agus bidh mòran dhiubh a' tilleadh dìreach beagan meataran fon mhullach air sgàth 's gum fàs an druim cas agus caol. Ruigear am mullach cuideachd bhon àird an iar le bhith a' streap suas Nicholson's Chimney. B' àbhaist binnean a bhith faisg air sin ris an cainnte Gendarme, ach bhris e às agus thuit e ann an 1987.
Chan eilear buileach cinnteach mu mhìneachadh an ainm Sgùrr nan Gillean. Tha e a’ coimhead soilleir air a’ chiad sealladh, ach an àite gillean a tha a’ ciallachadh “balaich”, tha Drummond [1] a’ cur an aire gillean mar ainm Lochlannach a tha a’ tighinn bho gil, a tha a’ ciallachadh ”sgoltadh”. Dh'fhaodadh an dà mhìneachadh a bhith ceart. Tha beàrnan mòra eadar na còig binnein aig Sgùrr nan Gillean agus tha iad glè fhollaiseach gu h-àraidh bhon ear-thuath, ach chan fhaicear sin bhon mhuir. Mas e balaich a th’ anns na gillean, ’s e a’ cheist cò na gillean. Mas e fir a bh’ ann a bha a’ sreap còmhla ri Alexander Nicolson, bhiodh e neònach nach eil ainmean coltach ri Sgùrr Alasdair agus Sgùrr Thormoid air Sgùrr nan Gillean. Tha Alexander Nicolson a’ bruidhinn mu dheidhinn Sgùrr nan Gillean ann an artaigeal anns an Scottish Mountaineering Club Journal. [2] Tha sin a’ ciallachadh gun d’ fhuair a’ bheinn a h-ainm na bu thràithe na 1865.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Drummond, Peter 1992. Scottish Hill and Mountain Names. Glasgow: Scottish Mountaineering Trust
- ↑ Nicolson, Alexander 1892. “Skye and Sgur-Nan-Gillean in 1865” Scottish Mountaineering Club Journal Vol. 2 No. 3
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Iomraidhean nam mapaichean airson comharradh-clèithe: NG 470 252
- Sgùrr nan Gillean air Munromagic
Am Baisteir • Belig • Blà Bheinn • Bruach na Frìthe • Garsbheinn • Sgùrr Alasdair • Sgùrr na Banachdaich • Sgùrr Dubh Mòr • Sgùrr Dearg • Sgùrr nan Eag • Sgùrr an Fheadain • Sgùrr nan Gillean • Sgùrr a' Ghreadaidh • Sgùrr a' Mhadaidh • Sgùrr MhicCoinnich • Sgùrr Sgumain • Sgùrr Thuilm • Sgùrr Thearlaich • Sgùrr Thormaid


text:
John Nash
B' e eaconamaiche às na Stàitean Aonaichte a bh' ann an John Forbes Nash, Jr. (13 an t-Ògmhios 1928 – 23 an Cèitean 2015). Rugadh e ann am Bluefield, West Virginia. Dh'eug e còmhla ris a mhnaoi ann an tubaiste rathaid ann am Monroe, New Jersey.
Còmhla ri Reinhard Selten agus John Harsanyi bhuannaich e an Duais Nobel ann an 1994.
Rinneadh film ann an Holywood mu bheatha Nash. Tha am film a' sealltainn na trioblaide aig Nash eadar a dheagh inntinn matamataigeach agus an tinneas schizophrenia a bha aige. Bhuannaich am film ceithir Oscars.
Faic cuideachd[deasaich | deasaich an tùs]
Ceangal a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Fèin-eachdraidh ghoirid (Beurla)


text:
- TIOTAL
- Cairt-phuist gun Ghranndach bho Skinner, 8 Gearran 1913, taobh 1
- EXTERNAL ID
- Z_GB1796_GRANT_979_65_SKINNER_006_001
- DEIT
- 1913
- LINN
- 1910an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh is Gaileiridh Ealan Inbhir Nis (stuth làmh-sgrìobhte)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 7043
- KEYWORDS
- fìdhlearan
fìdhlean
slatan iasgaich
cairtean puist
luchd-ciùil
luchd-sgrìobhaidh ciùil
srathan spè
B' ann à Batan Gorm, Drochaid Chàrr a bha Alasdair Grannd (1856 - 1942) bho thùs, àite bhon tàinig am far-ainm aige 'Batan'. Mar bhalach òg bha e fosgailte dhan dà nì a thàinig gu bhith sàr dhìoghrasach na bheatha, fìdhlearachd agus iasgach. Chaidh e air adhart gu bhith sàr chomasach san dà raon sin; mar iasgair slaite a chruthaich slat iasgaich shònraichte gun choimeas dha fhèin, a bha aithnichte mar 'Grant Vibration Rod', agus mar fhìdhlear a stiùir An Comann Srathspè & Ruidhle Gàidhealach airson faisg air dà fhichead bliadhna agus mar eòlaiche ann an dòighean dèanamh fhìdhlean. Dh'innlich e fidheall sònraichte air chumadh clàr leis an ainm 'Rondello'. Tha eisimpleir de shlat iasgaich, fidheall agus Rondello a' Ghranndaich rim faicinn ann an Taigh-tasgaidh agus Gailearaidh Ealan Inbhir Nis.
Bha an Granndach na charaid mòr dhan neach-ciùil eile, Seumas Scott Skinner (1843-1927), a bha na phrìomh mheadhan air leasachadh ciùil Albannach traidiseanta agus bhathar gu tric ga ainmeachadh mar 'Rìgh an t-Srathspè'. Chuir Skinner a' chairt-phuist seo bho Thaigh-òsta Waverley (àite Cranston) air Sràid Sauchiehall ann an Glaschu, gun Ghranndach air 8 Gearran 1913. Tha Skinner a' toirt iomradh air srathspè ùr a sgrìobh e - 'Am Fear Iarainn'. Tha e cuideachd a' toirt seachad cinn-là nan cuirmean ciùil aige


text:
1962
MCMLXII
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- 5 an t-Iuchar - Fhuair Aildiria a chuid neo-eisimeileachd bhon An Fhraing.
- 9 an Dàmhair: Neo-eisimeileachd Uganda bhon Rìoghadh Aonaichte
- Bhuannaich John Steinbeck an Duais Nobel ann an Litreachas.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 15 am Faoilleach - Coinneach Mac an Tòisich, neach-poileataigs Albannach.
- 10 am Màrt - Scott Barrie, neach-poileataigs Albannach.
- 13 an Cèitean - Kathleen Jamie, bàrd Albannach.
- 23 an Dùbhlachd - Stefan Hell, fiosaigiche à Romàinia.
- 29 an Dùbhlachd – Carles Puigdemont i Casamajó, Prìomh-mhinistear na Catalòinia.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 6 an t-Iuchar - William Faulkner, ann am Byhalia. Sgrìobhadair às na Stàitean Aonaichte.
- 9 an Lùnasdal - Hermann Hesse, ann am Montagnola. Sgrìobhadair.
- 18 an t-Samhain - Niels Bohr, fiosagaiche às an Danmhairg


text:
Catrìona air chuairt
Catrìona a’ tadhal a-rithist...
Tha ceithir leabhraichean ùra againn bhon t-sreath seo airson nan tràth-ìrean agus na sgoil-àraich. Tha Ist agus Faigh Iasg Dhòmhsa stèidhte timcheall air na cuspairean biadh agus bùithtean. An uair sin tha Spòrs le Sgudal agus Gluasad Gleusta stèidhte air togail mar ghnìomhachas. Tha pacaichean de stuthan-taic air gach cuspair a’ dol còmhla ris na leabhraichean agus bidh cd-rom a’ tighinn a-mach a dh’aithghearr air am bi audio de na sgeulachdan am measg rudan eile.
Tha notaichean do thidsearan rim faighinn gu h-ìosal.
Notaichean
Faigh Iasg dhòmhsa
Ist!
Spòrs le Sgudal
Gluasad Gleusta
Catrìona air chuairt
Tha iomadach seòrsa stuth is cur-seachad ann am baga Catrìona a chuidicheas tidsearan agus inbhich eile Curraicealam nan Tràth Ìrean a lìbhrigeadh an Alba. Seo na nithean bunaiteach sa bhaga:
- Aon leabhar dhealbhan Catriona air chuairt
- Aon sheata de dheich thaighean Sràid a’ Chnuic
- Ceithir leabhraichean beaga: Am Bèicear, An Dotair, Am Fear-smàlaidh, An t-iasgair
- Aon phupaid Catrìona
- Aon dèideag Catrìona
- Dà shamhail de dh’aghaidhean-coimheach airson gabhail-riochd: Catrìona an cat; Calum an cù
- Ceithir samhailean de phupaidean maide: am bèicear, an dotair, am fear-smàlaidh, an t-iasgair (feumaidh tu maidean loili, no rudeigin coltach ris, airson pupaidean a dhèanamh)
- Aon gheama chumaidhean Catriona (ceithir cairtean-bùird; ceithir cairtean ‘cumadh’ airson an gearradh a-mach; aon dìsinn ‘cumadh’
- Aon sheata de cheathrad ’s a h-ochd cairtean-dhealbh beaga
- Aon gheama lotto Catrìona (ceithir cairtean lotto, sia-deug cunntairean, sia-deug cairtean-dhealbh air an toirt bho sheata ’s a bheil ceathrad ’s a h-ochd)
- Aon shnìomhadair airson geama fhaireachdainnean: ‘Ciamar a tha thu a Chatrìona?’
- Dà dhuilleag de steigearan duaise Catrìona
Feallsanachd
Tha a h-uile càil an cois Catrìona stèidhichte air caractar cat òg ceasnachail agus an toileachas a tha e a’ toirt dhi a bhith a’ cèilidh air a caraidean ’s a nàbaidhean. Gu fortanach tha iad uile a’ fuireach ann an aon bharraid fhada, Sràid a’ Chnuic, ann an taighean a tha eadar-dhealaichte ann an àirde, leud, dath agus cumadh; tha àireamh nan uinneagan eadar-dhealaichte, dìreach mar a tha an dreach agus coltas nan dorsan. Thathas an dòchas le bhith a’ toirt sheallaidhean bho thaobh muigh agus staigh gum brosnaich seo iomadach còmhraidh agus coimeis oir tha na daoine nam broinn cuideachd ao-coltach ann an aois, gnè, cinneadh agus am bith-beò. Tha an leabhar dhealbhan ann am meud freagarrach airson a leughadh a-mach, agus airson a chleachdadh ann am buidhinn bhig.
Tha pàtrain cànain glè chudromach ann an Catrìona air Chuairt. Tha pàtran àireamh nan taighean, dòigh aoigheachd, tairgse bracaist is freagairt Catriona: Cha ghabh, tapadh leat (no thank you) an aon rud gach turas gun tig i chun an taigh mu dheireadh, far nach eil tìde aice freagairt leis a’ chabhaig a th’ oirre faighinn air falbh bho Chlaum, cù mòr dealasach an lighiche-sprèidh! Tha dòigh cunntaidh air adhart, stèidhichte aig taigh àireamh a h-aon, a’ dol calg-dhìreach an aghaidh sin nuair a tha Catrìona a’ dèanamh a slighe dhachaigh.


text:
- TIOTAL
- Staran a' chladaich eadar An Caol is Baile Mac Ara
- EXTERNAL ID
- HCD00602
- ÀITE
- Caol Loch Aillse
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- LINN
- 1930an
- CRUTHADAIR
- Duncan Macpherson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 12305
- KEYWORDS
- lochan
starain
cladaichean
B' e tabhartair fialaidh a bh'ann an Sir Daniel Hamilton, aig an robh oighreachd Bhaile Mac Ara is A' Phluic o na 1920an gu na 1940an. A bharrachd air fearann a thoirt seachad airson an raon-goilf is airgead airson goireasan mar an Talla Phoblach, dh'fhosgail e an tuath le bhith a' toirt leasachadh air seann rathaidean-cnuic is a' togail iomadh mìle de fhrith-rathaidean is starain, mar am fear seo. Bha na slighean seo a' dol gu àiteachan àlainn is àiteachan-seallaidh àrda far an robh e comasach do dhaoine tlachd a ghabhail anns an t-sealladh, is dh'fhaodadh duine sam bith an cleachdadh. 'S ann air an staran air cladach Loch Aillse eadar Caol Loch Aillse is Baile Mac Ara a tha an rathad dhan Chaol an-diugh stèidhichte. An dèidh do Shir Daniel caochladh, chaidh an oighreachd gu a bhean is, nuair a chaochail ise ann an 1946, chaidh taigh is oighreachd Bhaile Mac Ara fhàgail mar dhìleab aig Urras Nàiseanta na h-Alba
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
San Luis (Antioquia)
'S e baile beag ann an Antioquia,[1] Coloimbia,[2] a th’ ann San Luis. Tha e suidhichte ann am meadhan na dùthcha faisg air El Santuario aig 1,050m os cionn ìre na mara agus 116km air falbh bho Mhedellín, prìomh-bhaile na roinne. 'S e baile le gnàth-shìde theth a th' ann agus tha teodhachd mheadhanach dhe 24˚ aige, rè na bliadhna. Chaidh am baile a stèidheachadh ann an 1875.
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Ri linn fàs Antioquia, san dàrna leth dhen 19mh Linn, thàinig aig an t-Sagart Clemente Giraldo air slighe gu deas chun na talmhainn bhàn a shealltainn do fheadhainn a bha airson croitean a stèidheachadh dhaibh fhèin. Chaidh am baile seo a chur ait dòigh ann an 1875 agus fhuair e a chuid chòirichean ann an 1882. 'S e Samuel Gómez, José María Gómez, Silverio Hernández, Serafín Yepes, Nepomuceno Castaño, Cayetano Rivas, José María Suárez, Emigdio Suárez, Ramón Giraldo, Antinógenes García, Sergio Marín agus Antonio González na ràinig còmhla ris an t-sagart.
Sluagh a' bhaile[deasaich | deasaich an tùs]
Tha 10,987 nan tàmh anns a' bhaile fa leth, ach tha a’ mhòr-chuid dhuibh, 6,105 dhuibh a’ fuireach thall anns na sgìrean dùthchasail am broinn crìochan a' bhaile.[3] Tha fearann na dùthcha sin ga roinn eadar na bailtean (Spàinntis: municipios) agus le sin tha gach clachan agus croit fo stiùireadh baile air choireigin.[4] Air adhbharan trioblaidean poiliteagach air an dùthaich, tha a' mhòr-chuid dhe na daoine anns gach uile baile a-nis a' fuireach anns na bailtean fhèin, is na daoine a' fàgail na sgìrean dùthchasail. Le sin, ‘s e pàtran àireimh-shluaigh gu math traidiseanta a th’ ann an San Luis fhathast.
A thaobh chinnidh, 's e daoine geala/mestizos a th' anns a' mhòr-chuid dhe na daoine ann an San Luis, agus 0.4% dhe daoine le freumhan ann an Afraga. ' S urrainn dhan 85.4% dhe na daoine ann an San Luis leughadh agus sgrìobhadh. A tuilleadh air sin, chan eil fòn aig an taigh aig ach 14.3% dhe na dachannan.[5]
Fèisean[deasaich | deasaich an tùs]
Thathar a’ cumail am iomadach seòrsa dhe fhèis ann an San Luis. Chithear fèilltean caitligeach, leis gur e dùthaich le mòr-chuid chaitligeach a th’ann fhathast,[6] fèisean na stàite agus tachartasan ionadail a sheallas cho làidir ‘s a tha beairteas cultarail na dùthcha.
- Fèis an Neo-eisimeileachd: 20mh An t-Iuchar.
- Fèis Neo-eisimeileachd na roinne: 11mh an Lùnasdal.
- Fèill an Naoimh Luis Góngora: 21 an t-Ògmhios.
- Fèis na Ponair (Spàinntis: Fiesta del Fríjol): an t-Samhain.
- A' Chàisg: am Màrt neo an Cèitean.


text:
- TIOTAL
- an Caisteal Maol agus an t-Seann Chidhe, Caol Àcain, An t-Eilean Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- HCD_CARD_042
- ÀITE
- Caol Àcain
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: An Srath
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 12866
- KEYWORDS
- caistealan
tobhtaichean
eileanan
Cairt-phuist de thobhta a' Chaisteil Mhaoil, a tha a' coimhead thar a' chala ann am baile Chaol Àcain san Eilean Sgitheanach. B' e aitreabh trì-ùrlarach air a bhith aig Clann MhicFhionghain bhon 15mh linn, a' coimhead a-mach air a' chala. A rèir an t-seanchais bha caisteal gu math nas tràithe air an làrach seo, a' buntainn ris a' cheathramh ceannard aig Clann MacFhionghuin, Findanus, agus a bhean, bana-phrionnsa Nirribheach, air an robh am far-ainm 'Saucy Mary'. Tha e air a ràdh gun robh sèine aig an dithis thar a' chaolais agus gum biodh iad a' cur cìs air soithichean a bhiodh a' dol seachad.
Tha pàirt den drochaid air an Eilean Bhàn, eilean beag suidhichte eadar Caol Àcain san Eilean Sgitheanach agus Caol Loch Aillse air tìr-mòr. Chaidh taigh-solais an Eilein Bhàin, a chithear ri aghaidh na h-ìomhaigh seo, a dhealbhachadh le Tòmas agus Daibhidh Stevenson agus chaidh a chrìochnachadh ann an 1857. Nuair a chaidh an taigh-solais a dhèanamh fèin-obrachail, chaidh bothain luchd-faire an taigh-sholais a reic agus cheannaich Gavin Maxwell iad. Bha an t-eòlaiche nàdair agus ùghdar 'Ring of Bright Water', a' fuireach làn-ùine air an Eilean Bhàn bho 1968 gus an do bhàsaich e ann an 1969. Chaidh an taigh-solais a dhì-choimiseanadh ann an 1993.
Thathar an dùil gun do chruinnich Rìgh Haakon IV na Nirribhidh cabhlach mòr shoithichean ann an Caol Àcain ro Bhlàr na Leargaidh Ghallta ann an 1263. Gu dearbh tha an t-ainm Gàidhlig Caol Àcain a' tighinn bho 'Chaol Haakoin'. Chaidh Alasdair III na h-Alba an sàs le Haakon san Leargaidh Ghallta ann an 1263 gus smachd fhaighinn air ais air Innse Gall A-muigh agus A-staigh agus Cinn Tìre, a bha fo uachdaranas Nirribheach bho mu 1100. Bha buaidh a' bhlàir neo-chinnteach, ged a fhuair Alba smachd a-rithist air na fearainn sin ann an 1266.
Ann an 1811, bha planaichean aig a' Mhorair Dhòmhnallach baile is cala trang a chruthachadh ann an Caol Àcain. Bharantaich e James Gillespie Graham gus dealbhannan den bhaile ùr a dhèanamh, agus bha an Dòmhnallach gan stoidhleadh mar 'Liverpool Ùr.' Tha na planaichean a' sealltainn Chaol Àcain air a lìonadh le sreathan is corrain de thaighean barraideach agus eaglais le stìoball àrd, fìnealta. Cha deach ach beagan thaighean a thogail mus do theirig airgead a' phròiseict. Ann an 1845, thug 'The New Statistical Account of Scotland' tuairisgeul air a' bhaile, "about a dozen of good slated houses...including some shops, and a very comfortable well-kept inn."
Bha seirbheis aiseig a' dol thar a' chaolais eadar Caol Loch Aillse air tìr-mòr, agus Caol Àcain gu 1995, nuair a ghabh Drochaid an Eilein Sgitheanaich a h-àite
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
- TIOTAL
- 'Account of Improvements' le Sir Iain Mac na Ceàrdaich, Fear Ulbastair, map de Ghallaibh
- EXTERNAL ID
- QZP40_ULBSTER_036b_Illus
- ÀITE
- Gallaibh
- DEIT
- 1810an
- LINN
- 1810an
- CRUTHADAIR
- Sir John Sinclair
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 38287
- KEYWORDS
- Luchd-leasachaidh
tuathanaich
uachdarain
tighearnan
crò
Caoraich Mhòra
Fuadaichean
eilthireachd
Cunntasan Àireamhail
zoomable
Ann an 1812, chlò-bhuail Bòrd an Àiteachais (Lunnainn) 'General view of the agriculture of the county of Caithness' le mapaichean agus eàrr-ràdh mu Shir Iain Mac na Ceàrdaich, Fear Ulbastair fon ainm 'An Account of The Improvements carried on by Sir John Sinclair, Bart., on his Estates in Scotland'. Bha na h-oighreachdan sin ann an sgìre Inbhir Theòrsa, Hacraig, Meaghrath, Inbhir Ùige agus Ladhran. Tha am map seo a' sealltainn plana de bhaile ùr Inbhir Theòrsa.
B' e uachdaran, fear-poilitigs, leasaichear tràth, tuathanach, àireamhair agus tosgaire dha dhùthaich a bh' ann an Sir Iain Mac na Ceàrdaich, Fear Ulbastair, (1754-1835). Rugadh e ann an Caisteal Inbhir Theòrsa do mheur de dh' Iarlan Mac na Ceàrdaich Ghallaibh, agus chaidh e air adhart gu oilthighean Dhùn Èideann agus Àth na Damh, mus do leigeadh a-steach e gu Dàimh an Luchd-tagraidh. Chaidh a thaghadh mar Bhall-Pàrlamaid Ghallaibh ann an 1780, agus bha e ann an Taigh nan Cumantan cha mhòr gun bhriseadh gu 1811. B' e Sir Iain a' chiad cheann-suidhe air Bòrd an Àiteachais, agus stèidhich e comann gus clòimh Bhreatannach a leasachadh. Ann an 1805, shuidhicheadh e na choimiseanair air drochaidean agus rathaidean a thogail ann an ceann a tuath Alba. Stiùir e cuideachd co-chruinneachadh a' chiad Chunntas Àireamhail an Alba (1791-1799).
Air an oighreachd aige ann an Gallaibh, thòisich Sir Iain air leasachaidhean ann an dòighean àiteachais, mar eisimpleir drèanadh, cuartachadh achaidhean, agus cur bliadhna ma seach. Leigeadh a-mach air mhàl gu tuathanaich air leth caoban mòra de dh' fhearann, agus thugadh a-steach seòrsachan ùra de chaoraich, caoraich Cheviot nam measg. Fhuair tuath a chaill am fearann, pìosan na bu lugha de dh' fhearann ri obrachadh. Mar phàirt dhe na leasachaidhean aige, thog Sir Iain cuideachd baile ùr Inbhir Theòrsa agus port Sgrabastair. B' e an t-amas aige na daoine a chumail air an fhearann, ann an tuathanasan leasaichte na bu mhotha, no ag obair ann an gnìomhachasan ionadail mar ghrùdaireachd, cairteadh agus obair na clòimh. Ach, chuir suidheachadh aonranach na sgìre agus àirde cosgaisean còmhdhail bacadh air. Aig a' cheann thall, b' fheudar do chuid dhen tuath aige falbh mar eilthirich, mar eisimpleir teaghlaichean a b' fheudar gluasad on fhearann thorrach ann an Langail gu Bad-Beithe air a' chosta


text:
- TIOTAL
- Amar-baistidh, Ceapall bhon 13 linn, Innis Fhadhail
- EXTERNAL ID
- GB1796_859_20_0670
- ÀITE
- Innis Fhadhail
- SGÌRE
- Ceann a Deas Latharna
- SIORRACHD/PARRAIST
- EARRA-GHÀIDHEAL: Gleann Urchaidh 's Innis
- LINN
- 20l
- CRUTHADAIR
- M E M Donaldson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 10582
- KEYWORDS
- eileanan
eaglaisean
ceabaill
làraich tiodhlacaidh: Crìosdail
togail dhealbh
Amar-baistidh ann an tobhta ceabail air Innis Fhadhail. 'S e eilean beag aig ceann a tuath Loch Odha, mu choinneamh baile Àrd an Aiseig, a th' ann an Innis Fhadhail. Chaidh tuineachadh Crìosdail a stèidheachadh air an eilean anns an 10mh linn. Bha paraiste Innis Fhadhail stèidhichte air an eilean gus an deach a' pharaiste a ghluasad chun a' Chladaich anns an 18mh linn. Tha làrach tiodhlacaidh air an eilean anns a bheil uaighean mòran de Chlann Mhic Artair. Chaidh an 12mh Diùc Earraghàidheal a thiodhlacadh an sin an dèidh a bhàs anns a' Ghiblean 2001.
Rugadh, Màiri Ethel Muir Donaldson, ann an 1876 agus thàinig i chun na Gàidhealtachd mu 1908. Shiubhail i mun cuairt ceann a tuath agus taobh an iar na Gàidhealtachd, a' sgrìobhadh agus a' togail dhealbhan. B' e Àird nam Murchan fear dhe na h-àiteachan a b' fheàrr leatha agus b' ann an sin a rinn i a dachaigh, ann an Sanna, ann an 1927.
Eadar 1912 agus 1949 rinn i iomadach leabhar air eachdraidh sòisealta agus cleachdaidhean an t-sluaigh ann an ceann a tuath agus taobh an iar na Gàidhealtachd. 'S iad 'Wanderings in the Western Highlands and Islands' agus 'Further Wanderings - Mainly in Argyll' an dà leabhar as ainmeile a rinn i agus tha a dealbhan fhèin anns na leabhraichean sin. Dh'eug i ann an dachaigh-cùraim ann an Dùn Èideann ann an 1958 agus chaidh a tiodhlacadh anns an Òban.
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- Litir gu Caiptean MacCardaidh mu Fhreiceadan na Dùthcha
- EXTERNAL ID
- Z_GB1741_D592_6_02
- ÀITE
- Inbhir Theòrsa
- SGÌRE
- Inbhir Theòrsa
- SIORRACHD/PARRAIST
- GALLAIBH: Inbhir Theòrsa
- DEIT
- 27th An t-Ògmhios 1940
- LINN
- 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn Ghallaibh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 6089
- KEYWORDS
- freiceadan na dùthcha
cè moireach
caiptean maccardaidh
caiptean mchardy
inbhir theòrsa
drile
marsail
dara cogadh
an cogadh ann am Breatainn
an cogadh aig baile
An dara duilleag de litir bho Chè Moireach ann an Inbhir Theòrsa gu Caiptean MacCardaidh (McHardy), Freiceadan na Dùthcha.
Tha Mgr Moireach a' sgrìobhadh gus fios a chur gu Caiptean MacCardaidh mu cho soirbheachail agus a bha e nuair a rinn e màrsail le a bhuidheann don raon losgaidh.
Air an duilleig seo, tha Mgr Moireach ag iarraidh fios mun obair a bhios aca agus mu dè na dreachdan a thèid a thoirt dhaibh. Tha e cuideachd ag iarraidh air a' Chaiptean MacCardaidh a thighinn a chèilidh air ma bhios e anns an sgìre.
Tha a ainm sgrìobhte aig deireadh na litreach


text:
- TIOTAL
- A' feitheamh ri baragain aig 'Seòmar nam Fasan' ann an Inbhir Nis, 1950
- EXTERNAL ID
- PAN_14_96
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- LINN
- 1950an
- CRUTHADAIR
- J Nairn
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 20426
- KEYWORDS
- Bùithtean aodaich
Inbhir Nis
Sràid an Aonaidh
A' feitheamh ri baragain aig 'Ionad nam Fasan' ann an Inbhir Nis, 1950. Bùth-aodaich bhoireannach a bha a' reic chleòcaichean is ghùintean aig 9-10 Sràid an Aonaidh, Inbhir Nis
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- 'My Schools and Schoolmasters' (4)
- EXTERNAL ID
- AB_LL_HUGH_MILLER_04
- ÀITE
- Cromba
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Crombaidh
- DEIT
- 2008
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Hugh Miller
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Am Baile
- AITHNEACHADH MAOINE
- 1340
- KEYWORDS
- claistinneach
cruthan-tìre litreachais
Tha a' chuibhreann chlaistinneach seo on leabhar fèin-eachdraidheil aig Ùisdean Mac a' Mhuilleir (Hugh Miller) 'My Schools and Schoolmasters', foillsichte an toiseach an 1854. Tha e air a leughadh an seo le Tormod Newton.
'It was a delightful evening - still, breathless, clear - as we swept slowly across the broad breast of Loch Maree; and the red light of the sinking sun fell on many a sweet wild recess, amid the labyrinth of islands purple with heath, and overhung by the birch and mountain-ash; or slanted along the broken glades of the ancient forest; or lighted up into a blush the pale stony faces of the tall pyramidal hills.'
Rugadh is thogadh Ùisdean Mac a' Mhuilleir (Hugh Miller) ann an Cromba. Aig aois 16 chaidh e na phreantas aig clachair, dreuchd a lean e fad 17 bliadhna às dèidh sin. Dh'fhàs an ùidh aige ann am fosailean agus bhiodh e a' rannsachadh chumaidhean-tìre an Eilein Duibh, a' leughadh gu farsainn, gus am b' e fear de na h-eòlaichean a b' ainmeile air saidheansan ùra eòlas-sheann-chnàimhean agus eòlas-chreagan. Sgrìobh e cuideachd artaigil an siud 's an seo don 'Inverness Courier'.
Thàinig Ùisdean a bhith gu dubh an sàs ann am poilitigs na h-eaglaise agus 's e am prìomh neach-naidheachd air Briseadh na h-Eaglaise, na fhear-deasachaidh air 'The Witness' o 1835 gu àm a bhàis. Mharbh e e fhèin le gunna na dhachaigh ann am Portobello ann an 1859 ann an suidheachadh neo-chinnteach, le cuid ag ràdh gu robh rudan ag obair air, coltach ri tinneas eanchainne, fìor sgìths, lionn-dubh agus 's dòcha neo-chomas a bhith a' freagairt a shaidheans ri a chreideamhan cràbhach.
Tha an taigh-còmhnaidh beag ann an Cromba far an d' rugadh e (Hugh Miller's Cottage), an-diugh fo chùram Urras Nàiseanta na h-Alba agus tha taigh-tasgaidh ann de a bheatha agus de obair.


text:
Rolling Stone
Is e Rolling Stone iris Aimeirigeanach mu dheidhinn ciùil agus cultair poblaich.
Nochdaidh iris ùr gach cola-deug. An-diugh, foillsichear e ann an ochd dùthchannan deug, Sìona, na h-Innseachan agus An Ruis nam measg.
Chaidh a stèidheachadh ann an San Francisco ann an 1967 le Jann Wenner (a tha fhathast na dheasaiche) agus sgrùdaire-ciùil Ralph J. Gleason. An toiseach bha e a' dol còmhla ris agus ag iomradh air a' chultar hippie a bha cumanta den àm. An toiseach bha iad cuideachd a' cur astair eadar iad fhèin agus na beachdan bunasach aig pàipearan eile coltach riutha ach tro na seachdadan bhiodh susbaint aig feadhainn dhe na pìosan aca a' beantainn barrachd ri saoghal poileataigs gu h-àraid tro Hunter Thompson nuair a thòisich e air sgrìobhadh dhaibh. Chuidich an iris tòiseachadh dreuchdan daoine mar Cameron Crowe is Greil Marcus am measg feadhainn eile.
Anns na h-ochdadan bha an iris a' fàs na bu corporra agus bha feadhainn de na sgrìobhadairean aosta a' fàgail agus feadhainn ùra a' gabhal nan àitean aca. Tric a-nis bhiodh e cumanta luchd-cleasaiche fiolm a bhith air a chòmhdach an àite rudan neo daoine co-cheangailte ri ceòl.
Ann an 2004, airson cumail dè bha iad a' faicinn mar an '50mh cò-là-breith aig roc', chuir iad ri chèile sreath de chlàran mar 'The 500 Greatest Albums of All Time' a' moladh agus ag aithneachadh euchdan eachdraidheil anns an seòrsa ciùil seo.


text:
Cath Raon Ruairidh
B' e Cath Raon Ruairidh a' chiad bhlàr dhen a' chiad ar-a-mach a rinneadh le na Seumasaich air tìr-mòr Bhreatainn, ri linn mar a chaidh crùn Shasainn, Alba is Èirinn a thoirt air falbh bho Na Stiùbhartaich agus a bhuileachadh air Uilleam III is II. Chaidh am blàr a chur air 27 an t-Iuchair, 1689, faisg air Coille Chneagaidh ann an Siorrachd Pheairt. Bha Iain Greumach Claverhouse, Biocant Dhùn Dè, ris an canadh na Gàidheil "Claibhears", na cheannard air na Seumasaich, agus Seanailear Uisdean MacAoidh à Sgobharaidh os cionn feachd Rìgh Uilleim.
Am Blàr[deasaich | deasaich an tùs]
Nuair a chuala Claibhears gun robh MacAoidh a' dèanamh air Caisteal Blàr Athaill a bha Pàdraig Stiùbhart à Baile Eachainn a' ghlèidheadh airson nan Seumasach, chaidh e ri a shabaid le mu 2,400 saighdear. Am measg rèiseamaidean nam fineachan Gàidhlig air taobh nan Seumasach bha Clann MhicGillethain, Dòmhnallaich Chlann Raghnaill, Dòmhnallaich Ghleann Gharadh, Camshronaich Loch Iall, Dòmhnallaich Shlèite, agus Rob Ruadh MacGriogair (is e fhathast glè òg).
Bha aig MacAoidh leis an 3,500 saighdear aige ri dhol troimhe cadha Choille Chneagaidh, far a bheil Gleann Gar glè chumhang. Bha feachd Chlaibheirs ann roimhe is ga fheitheamh air an suidheachadh gu math suas leathad Raoin Ruairidh, beagan tuath air a' chadha. Chaidh feachd MhicAoidh a chur an òrdugh dìreach far a bheil rathad mòr an A9 an-diugh, is iad a' coimhead an ear-thuath suas leathad. Nuair a ràinig iad arm Claibheirs, thòisich iad ri losgadh orra, ach cha b' urrainn dhaibh ionnsaigh a chur orra suas am bruthach. An àite sin, aig seachd uairean feasgar thug na Gàidheil ionnsaigh orrasan a bha cho luath nach b' urrainn don fheachd MhicAoidh na beigneidean aca a chur air na gunnachan.
Chaidh an latha le na Seumasaich, ach chaidh Claibhears a mharbhadh le peilear, agus thugadh bàrr air na Seumasaich le feachdan an riaghaltais aig Blàr Dhùn Chailleann mìos às dèidh a' bhlàir seo.


text:
GED a bha i air aon de na raointean iasgaich a bu thorraiche san Roinn Eòrpa bho chionn lethcheud bliadhna, tha an àireamh de dh’iasg an Linne Chluaidh air tuiteam gu mòr. An-diugh cha mhòr gu bheil sgeul air saoidhean mòr fo sgàil creige, no air trosg a’ sealg san doimhneachd mar a bhà, agus tha fiù crìonadh air cliathan mòra nan rionnach a bhiodh a’ tionndadh na mara dubh rè mìosan an t-samhraidh.
Tha dàibhearan, iasgairean slaite agus luchd glèidhteachais am beachd gur e bliadhnaichean de thràladh trom, ’s gu h-àraidh sgrìobadh a’ chreachainn, as coireach. Ach le Riaghaltas na h-Alba fo dhleastanas Eòrpach 16 roinnean dìonta mara (RDM) a stèidheachadh ro 2016, is dòcha gu bheil atharrachadh air fàire.
Ann an 1995, stèidhich dithis Arainneach UMCA (Ùghdarras Mara Coimhearsnachd Arainn). ’S iad a’ cleachdadh rannsachaidhean bho Oilthigh Eabhraic agus roinnean dìonta mara thall thairis, thog iad fianais a nochd buannachdan nan sgìrean sònraichte seo do shlàinte na mara. Ann an 2008 chaidh mìle cheàrnagach eadar Eilean Mo-Laise agus Arainn ainmeachadh mar roinn ghlèidhteachais mara – a’ chiad roinn dhìonta san dùthaich – ás nach fhaodar beathach mara sam bith a thoirt. A rèir Anndra Binnie, an t-Oifigear Pròiseact Mara, thàinig piseach mar-thà. “Thathar a’ faicinn meudachadh air an dà chuid àireamh agus meud nan creachannan am broinn na roinne, agus tha coltas ann cuideachd gu bheil bith-iomadachd nas àirde ’na broinn na air an taobh a-muigh.”
Tha an fhianais bho roinnean dìonta mara eile làidir gu dearbh, a’ sealltainn nach eil iad a’ dìon agus ag ùrachadh beathaichean mara am broinn na roinne dìonta fhèin, ach a’ cur am meud bith-iomadachd agus bith-thomad na mara timcheall orra.
Ann an 1994, dhùineadh trì roinnean 17,000 cm2 ann am meud air Bruach Sheòrais far oirthir Rubha nan Trosg sna Stàitean Aonaichte, an dèidh crìonadh mòr an àireamhan an èisg. Thòisich luchd-saidheans bho Ionad Saidheans Iasgach an Ear-Thuath a’ clàradh gnè agus meud an èisg, beathaichean a bh’ air an glacadh gu tubaisteach, agus acainn nan tràlairean. Le roinnean iasgaich gu minig air an dùnadh chan ann a rèir crìoch-ghlacaidh na gnè-amais ach a rèir crìoch-ghlacaidh gnè dhàrnach air am faod an t-iasgach bualadh, tha bith-iomadachd na mara dìonta air fad. Tha bith-thomad a’ chreachainn, agus roinnean a bh’ air an dùnadh nuair a ghlacte meud sònraichte de lèabagan earbaill-bhuidhe, air fàs deich uiread bhon ìre as ìsle ann an 1993, cha mhòr aig an ìre aig an robh i ron chrìonadh mhòr.
Ann an Canada tha bàtaichean-sgrìobaidh a’ chreachainn a-nis a’ glacadh trì uiread ann an 25,000 uairean a thìde na ghlac iad ann an 125,000 uair mus tàinig atharrachaidhean a-steach ann an 1986, ’s ann an Tìr na Bànrigh, Astràilia, tha an ìre ghlacaidh a-nis air tilleadh chun na h-ìre aig an robh i sna 60an an dèidh còig ás a’ cheud de na roinnean iasgaich a bhith air an dùnadh ann an 2002. Tha an Fhraing, Eilean Mhanainn agus Seallainn Nuadh uile air buannachdan fhaighinn, an dà chuid ionmhasail agus air an àrainneachd, as dèidh dhaibh roinnean dìonta mara a stèidheachadh.
Follaiseach agus gu bheil na buannachdan do riaghaltasan ’s do dh’iasgairean cèine, tha e coltach nach eil Riaghaltas na h-Alba gan aithneachadh, ’s iad a’ diùltadh an tagraidh aig UMCA air son RDM a chuartaicheadh Arainn air fad. “Cha do leig Richard Lochhead còir le Comann Iasgairean Cluaidh roinn dìonta mara a chur air dòigh a dh’obraicheadh ’na roinn ‘bufair’ don roinn ghlèidhteachais. Ged a bha an sluagh den bheachd gum bu chòir dhi bhith ann, ’s gun robh fianais shaidheansail ga moladh, chuir an Comann Iasgairean ’na h-aghaidh ’s cha tàinig i gu bith.”
Le roinnean dìonta mara dùinte do bhàtaichean-sgrìobaidh ’s tràlairean ach fosgailte do bhàtaichean chliabh ghiomach, do dh’iasgairean slaite agus do dhàibhearan, tha iad a’ brosnachadh iasgach aig ìre sheasmhach, agus aig an aon àm a’ toirt cothrom don mhuir tilleadh gu slàinte. Tha Dàibhidh Hodge,, a tha ’na sgiobair air bàta chliabh ghiomach ann an Àird Rosain agus ’na chathraiche air Comann Acainn Shuidhichte Shiorrachd Àir agus Cluaidh, a’ cur fàilte air roinnean dìonta mara. “Se rud math a bhiodh annta. Chan eil mi air son tràlairean a stad, oir feumaidh sinn uile cosnadh a dhèanamh, ach feumar smachd a chur air acainn; tha lìonadh-dùbailte a’ dèanamh dà uiread sgrios air grunnd na mara. Tha rudan cho dona ’s nach eil tràlairean an tòir air glas-iasg tuilleadh, oir chan eil iad ann. Tha sgrìobadh a’ chreachainn borb – tha iad a’ creachadh na h-uile.”
B’e fosgladh na crìche trì mìle, roinn dìonta a chuairtich oirthir na dùthcha air fad gu ruige 1984, a mharbh Linne Chluaidh uile gu lèir, ach on bha a’ chreach fo luasgadh nan tonn, tha a’ mhòrchuid aineolach. Deich bliadhna as a dhèidh, thàinig crìoch air an Each Gheal, an fharpais iasgach-mara as motha ann an Alba, nuair a dh’fhàillig 1,180 iasgair trosg a ghlacadh eatarra air oirthir Shiorrachd Àir. Chuireadh ás cuideachd, còmhla ri iomadh farpais eile, do dh’Fhèis Loch an Eilein aig an aon àm, agus cuideam-glacaidh air tuiteam bho cha mhòr ochd tunna èisg ann 1967 gu neoni. Chan eil ach aon bàta charter air fhàgail an coimeas ri 51 ann an 1981.
Cha tig buain bho achadh seasgach, ge brith dè cho tric ’s a threabhar e. Ma tha iasgach gu bhith ann an Cluaidh idir, agus ann an Alba gu lèir, feumaidh an Riaghaltas an fhìrinn innse do ghnìomhachas an iasgaich mu na tha riatanach gus stocan èisg ùrachadh. Feumaidh e buannachdan roinnean dìonta mara a dhèanamh shoilleir.
Le aon de na roinnean dìonta air a bheil an Riaghaltas a-nis a’ beachdachadh gu bhith a’ dol timcheall ceann a-deas Arainn, is dòcha gum faigh Mgr Binnie ’s na mìltean de dhaoine eile a fhuair tlachd agus cosnadh bhon stòras nàdarra iongantach seo cothrom Cluaidh fhaicinn mar a bhà. Dh’fhaodadh dìleab roinn ghlèidhteachais Eilean Mo-Laise a bhith a-cheart cho cudromach ri iomadh duine iomraiteach a dh’fhag ainm air Arainn agus Cluaidh.


text:
2015
2015
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- 29 an Lùnastal - Chaidh RISE a stèidheachadh ann an Glaschu.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 11 am Faoilleach - Anita Ekberg, ann an Rocca di Papa. Actair às an t-Suain.
- 28 am Faoilleach - Yves Chauvin, ann an Tours. Ceimigear às an Fhraing.
- 5 an Gearran - Val Logsdon Fitch, ann am Princeton. Fiosagaiche às na Stàitean Aonaichte.
- 15 an Cèitean - Flòraidh NicNèill, seinneadair Gàidhlig à Eilean Bharraigh.
- 13 an Giblean - Günter Grass, sgrìobhadair Gearmailteach.
- 23 an Cèitean - John Nash, eaconamaiche às na Stàitean Aonaichte.
- 1 an t-Ògmhios - Teàrlach Ceanadach, neach-poileataigs.
- 2 an t-Ògmhios - Irwin Rose, bith-eòlaiche às na Stàitean Aonaichte.
- 5 an Dàmhair - Henning Mankell, ann an Göteborg. Sgrìobhadair às an t-Suain.
- 10 an Dàmhair - Richard Fred Heck, ceimigear às na Stàitean Aonaichte.
- 23 an t-Samhain - Douglass North, eaconamaiche às na Stàitean Aonaichte.


text:
Plùto
'S e Plùto an naoidheamh planaid sa chrios-ghrèine. 'S e am fear as iomallaiche air a tha fios againne, ged a tha argumaid ann, gu bheil e na phàirt den chrios Kuiper agus nach eil planaid a th' ann idir. Tha còig fadagan aig Plùto: Charon, Styx, Nix, Kerberos agus Hydra. Tha Charon glè mhòr is tha a thrast-thomhais nas fhaide na leth uiread is a tha aig Plùto.
O chionn 's gu bheil Plùto cho fuar, chan eil aile mòr aige - tha e reòite.
Chaidh an eileamaid cheimigeach plutonium ag ainmeachadh a rèir na planaide seo.


text:
Reachdair
Chaidh Anton Edwards a thaghadh mar an còigeamh reachdair againn sa Chèitean 2014.
Eu-coltach ris a’ mhòr-chuid de dh’oilthighean traidiseanta, is e an reachdair cathraiche an stèidheachd agus ball de chùirt an oilthigh.
Tha an reachdair air a thaghadh leis an stèidheachd à ainmeachaidhean air an cur a-steach le luchd-obrach com-pàirteachas an oilthigh, ar n-oileanaich, buill den stèidheachd, alumni agus riaghladairean com-pàirteachas an oilthigh. Faodar duine sam bith ainmeachadh airson dreuchd an Reachdair. Chan eil e mar riatanas gum bu chòir dhaibh a bhith às na buidhnean ainmichte gu h-àrd.
Bha Anton na eòlaiche-fiosaig mara fad a’ mhòr-chuid de a bheatha, a’ cur eòlas-mara ri cùisean a thaobh cuairteachadh mara, truailleadh mara, dìon, cultar-mara agus stiùireadh agus riaghladh mara. Bha obraichean aige mar òraidiche, neach-saidheans agus manaidsear aig Comann Saidheans Mara na h-Alba UHI agus Buidheann Dìon Àrainneachd na h-Alba, agus tha e a-nis ag obair mar cho-chomhairliche mara neo-eisimeileach. Tha e na chaidreamhach de dh’Institiud an Fhiosaigs, na bhall de Cholaiste Acadaimigeach Comhairle Rannsachaidh na h-Àrainneachd Nàdarra, rùnaire air a’ chomhairle coimhearsnachd aige, deasaiche air an iris aig an Scottish Rock Garden Club, comhairliche saidheansail do dh’Fhoram Rannsachaidh Cultar-mara na h-Alba, na bhall de dh’Fhoram Inbhir Tatha agus na àrd-ollamh urramach de dh’Oilthigh Chill Rìbhinn.


text:
- TIOTAL
- Loch Coir' Uisg' o Ghreadaidh, An t-Eilean Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_2314
- ÀITE
- Loch Coir' Uisge
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: An Srath
- LINN
- 1930an; 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 34214
- KEYWORDS
- loch
beanntan
dealbh-tìre
Chaidh an seallaidh fìor annasach seo a thogail o Sgùrr a' Ghreadaigh (973m), a' coimhead chun an ear-dheas sìos fad Loch Coir' Uisg' anns an Eilean Sgitheanach. Chaidh an coire anns an do chruthaicheadh an loch a chrìonadh le gluasad eigh-shruthan o chionn mhìltean bhliadhnaichean. Tha Sgùrr na Strì aig a' cheann as fhaide air falbh, le rubha Srath na h-Àirde aig a' chùl agus Loch Sgabhaig, loch mara, dìreach ri fhaicinn air an taobh dheas


text:
Alasdair Mòr
B' e Alasdair Mòr (Beurla: "Alexander the Great"; Greugais: MέYaς AλέEavδpoς, Megas Alexandros)), (356 RC - 323 RC) fear den comandairean as buadhaiche ann an eachdraidh an t-saoghal. Ann an Arda Wiraz Nāmag, leabhar Zoroastrianach, canar an Alasdair mallaichte ris, air sgath gun do bhuainnich e an aghaidh an Impire Pearsach, agus chuir e prìomh-bhaile Persepolis gu sgrios.
As deidh aonadh bailtean Sean-Ghreig, fo smachd athair, Phillip II na Macedon, bhuainnich Alasdair an aghaidh an Impire Pearsach, Anatolia, Siria, Phoenicia, Gaza, an Èiphit, Bactria agus Mesopotamia na measg, agus dh'fhàs e an impire aige cho fad' sa Punjab. Dh'inntrigeadh Alasdair coigrich san arm agus riaghladh aige.
As deidh, da bhliadhna deug de sabaid, chaochail Alasdair, bhon cuis neo-aithnichte, is docha malaria, typhoid neo encephalitis viral.


text:
Johan de Witt
B' e Johan de Witt neo Jan de Witt (Dordrecht, 24 an t-Sultain 1625 - Den Haag, 20 an Lùnasdal, 1672) Stàitire agus Matamataigear[1] às Na Tìrean Ìsle.[2] Bhuinneadh de Witt do theaghlach Uachdaranach ainmeil cumhachdail. Bha athair, Jacob de Witt, na phròbhaist Dordrecht còig turas agus fhuair de Witt fhèin a chuid fhoghlaim ann an Leiden, far an robh e gu math soirbheachail ann am Matamataig agus Lagh. Chaidh e gu Sasainn, An Eadailt, An Eilbheis agus An Fhraing ann an 1645[3] agus nuair a thill e dhachaigh thoisich e a bhith na fear-lagha ann an Den Haag.
Chaidh e ainmeachadh rianaire (Duitsis: pensionaris) Dordrecht ann an 1650, agus rianaire na h-Òlaind air fad ann an 1653. A bharrachd air sin, phòs de Witt ri Wendela Bicker à Amsterdam air 16 an Gearran 1655 agus fhuair iad ceithrear duine-chloinne còmhla: Agnes, Anna, Maria agus Johan òg. Chuidich am pòsadh seo e ann an saoghal a' phoileataigs leis gu robh teaghlach a' mhnà uabhasach neartmhor cumhachdail sa bhaile aca. le sin, 's e esan a bha os cionn na dùthcha gu ruige 1672, Rampjaar (Gàidhlig: Bliadhna na Dosgainne). Nuair a chaochail Wendela, phòs e ri Cornelia de Ruyter, nighean an àrd-mharaiche Michiel de Ruyter, ann an 1659.
S' e poblachdach a bh'ann de Witt, is e an aghaidh nan Rìoghairean. Cho-rèitich esan còrdaidhean fabharach còmhla ri Sasainn, A' Phortagail agus An Danmhairg agus leasaich e ìompaireachd nan Tìrean Ìsle thal san san Innd-Innse. Ach bha an dùthaich air a bhith ann an droch staing phoileataigeach fad mòran bhliadhna. Nuair an tug Sasainn, An Fhraing agus easbaigeachdan Münster agus Köln ionnsaigh air Poblachd nan Seachd Roinnean Aonaichte chaidh esan agus a bhràthair mòr Cornelius a chur gu bàs[4] le gràisg fheargach fhiadhaich dhe Orangaich ann an Den Haag air 20 an Lùnasdal 1672.
Dh'fhoillsich de Witt an leabhar Elementa curvarum linearum (Gàidhlig: Eileamaidan nan loighnichean lùbte) ann an 1658.[5]


text:
- TIOTAL
- Gloineadaireachd ann an Gallaibh, Inbhir Ùige, Alba
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_3787
- ÀITE
- Inbhir Ùige
- SIORRACHD/PARRAIST
- GALLAIBH: Inbhir Ùige
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 35618
- KEYWORDS
- glass blowing
glass manufacture
Chaidh an companaidh Caithness Glass a chruthachadh an 1961 an Inbhir Ùige ann am fìor cheann an ear-thuath na h-Alba, le fear Robin Mac na Ceàrdaich nach maireann. Thàinig a' bheachd thuige mun fhactaraidh nuair a chrìon na gnìomhachasan tuathanais agus iasgaich ann am meadhan an 20mh linn, a' fàgail mòran dhaoine san sgìre gun chosnadh.
Bha buntanas gu math làidir aig teaghlach Mhic na Ceàrdaich ri Gallaibh, agus nuair a thòisich an riaghaltas a' togail reactair Niùclasach taobh Inbhir Theòrsa aig deireadh nan 1950an, thòisich Robin Mac na Ceàrdaich a' lorg gnìomhachas a chumadh cosnadh ri muinntir Inbhir Ùige. Bha ealain ghlainne na rud a dheigheadh a reic ri luchd-turais a bha a' tadhal air an sgìre iomallach seo de dh'Alba, agus a bha furasta a reic ri margaidhean thall thairis, mar an ceudna. Bha an gnìomhachas seo a' cur bun-stuth a bha furasta ri fhaighinn gu cruth bathair cliùiteach, le ealantas agus sgil na lùib. Chuir Robin roimhe iarraidh air an Riaghaltas urrasachd a thoirt dha airson factaraidh glainne a thogail.
An ceann ùine, chaidh taic-airgid a chumail ri factaraidh ùr shonraichte le Buidheann nan Oighreachdan Gnìomhachasail Albannach, agus a thoirt air màl gu Caithness Glass an 1961. Bha an companaidh an toiseach a' dèanamh bhobhlaichean, bhàsaichean agus glainnichean-òil san stoidhle Lochlannaich a bha a' còrdadh ri daoine aig an àm. Dh'fhàs na nithean seo, gu luath, gu bhith ainmeil ri linn an dealbhaidh dhathaich a bh' air a' ghlainne, is e a' toirt samhla air dathan dealbh-tìre na h-Alba.
Chaidh an companaidh ann am fiachan an 2004 agus chaidh a cheannach le Edinburgh Crystal agus an uair sin le Darlington Glass. Dhùin an Ionad-tadhail agus factaraidh glainne ann am Peairt agus chaidh gnìomhachas na bu lugha a chur air dòigh aig Ionad-tadhail Chraoibh an 2008


text:
- TIOTAL
- Gleann Eilg, Cuimhneachan-cogaidh
- EXTERNAL ID
- HCD00500
- ÀITE
- Gleann Eilg
- SGÌRE
- Loch Abar
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Gleann Eilg
- LINN
- 1920an; 1930an
- CRUTHADAIR
- Duncan Macpherson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 12207
- KEYWORDS
- cuimhneachain-cogaidh
muir
beanntan
daoine
zoomable
deilbh leudachail
Chaidh an cuimhneachan seo, a tha deas air baile Ghleann Eilg, air cladach Bàgh Ghleann Eilg agus An t-Eilean Sgitheanach ris a' chùl, a chur air bhonn le Bean Uasal Scott, a b'àbhaist a bhith ann an Eilean Riabhach. Chaidh a choisrigeadh air an 23mh dhen Dàmhair 1920, is chaidh fhosgladh le Sir Harmood Banner, Ball-pàrlamaid na sgìre, is a' Bhean Uasal Banner.
Tha trì ìomhaighean air an snaigheadh ann an umha air a' charragh-cuimhne - aingeal a' riochdachadh Buaidh, saighdear a' riochdachadh Fois agus boireannach a' riochdachadh Daonnachd. Am measg chomharraidhean eile ann tha druma air tilgeil air falbh, crùn agus calman. Chaidh a' chlach a shnaigheadh le Louis Reid Deuchars (1870 - 1917) a bha ag obair aig an ailtire Sir Raibeart Stodart Lorimer (1864 - 1929). Am measg nam 20 ainmean air an liostadh air a' charragh tha an t-ainm den Mhàidsear Valentine Fleming, athair aig Ian Fleming, an t-ùghdar agus am fear a chruthaich James Bond.
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
Toirt air falbh
'S e toirt air falbh an t-obrachadh matamataigeach a bheir àireamh air falbh bho àireimh eile gus an diofar eatarra fhàgail. 'S e fear de na ceithir obrachaidhean bunaiteach àireamhachd a th' innte agus tha i na h-obrachadh mùiteach ri cur-ris.
Ma tha dà àireimh air an cur-ris airson an t-suim aca dhèanamh, dhealaicheadh toirt air falbh àireamh bhon t-suim gus an diofar a dh' fhàgail.
-
- 2 + 3 = 5
- 5 – 2 = 3
Ma chuirear na h-àireamhan nàdarra air loidhne (loidhne àireamh), 's e ceum gu deas a th' ann an cur-ris agus ceum gu clì a th' ann an toirt air falbh.
Chionn 's gun sìn an loidhne seo gu eicrioch air an làimh dheis, tha e freagarrach do chur-ris àireimh sam bith. Chan eil seo idir fìor do thoirt air falbh ach an sìn an loidhne gu eicrioch air an làimh chlì cuideachd. Airson sin a dhèanamh, tha feum air neoni agus na h-àireamhan àicheil.
'S e loidhne nan slàn-àireamhan a th' anns an loidhne, air a bheil na h-àireamhan nàdarra, neoni agus na h-àireamhan àicheil.
Mar a th' ann an cur-ris, 's e obrachadh càraideach air na slàn-àireamhan a th' ann an toirt air falbh ach thoir an aire nach eil toirt air falbh co-iomlaideach no co-thiomsach.
-
- a – b ≠ b – a
- (a – b) – c ≠ a – (b – c)
'S ann anti-cho-iomlaideach a tha toirt air falbh. 'S e sin ri ràdh nan iomlaideadh na h-àireamhan, bhiodh buil an obrachaidh àicheil:
-
- a – b = c
- b – a = –c
Chionn 's nach eil toirt air falbh co-iomlaideach no co-thiomsach, tha e cumanta ann am matamataig air toirt air falbh a bheachdachadh mar gum biodh e cur-ris le àireamhan àicheil:
-
- a + (–b) = –b + a
- (a + (–b)) + (–c) = a + ((–b) + (–c))
Faic cuideachd: Àireamhan àicheil is neo-àicheil.


text:
- TIOTAL
- Teatha san lios, Gleann Chuidheil
- EXTERNAL ID
- HCD00200
- ÀITE
- Caol Loch Aillse
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- LINN
- 1940an
- CRUTHADAIR
- Duncan Macpherson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11927
- KEYWORDS
- liosan
Gleann Chuidheil
Màiri Nic a' Phearsain
Donnchadh Mac a' Phearsain
Dalby Peters
Anns an leabhar 'Where I Belong', tha Donnchadh Mac a' Phearsain ag innse mun chuid seo dhen lios aig Gleann Chuidheil, an dachaigh aige ann an Caol Loch Aillse. "From my hill-top, as I sit on a grassy plateau beneath a sheltering pine-tree, I can feast my eyes on the Cuillins gleaming in the morning sunshine." An seo tha e fhèin agus Màiri, an nighean aige, a' cèilidh air caraidean. Chaidh an dealbh seo a thogail le Mac a' Phearsain ach tha dealbh eile ann Mac a' Phearsain fhèin innte. 'S e Dalby Peters a tha air cùl a' chamara an seo. Bhiodh Dalby Peters agus a bhean a' tadhal na sgìre gach bliadhna agus bha iad air fàs glè eòlach air teaghlach Mhic a' Phearsain
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives