text:
LEARNGAELIC WITH AN LÀ LEARNGAELIC LEIS AN LÀ
- Gaelic text Teacsa Gàidhlig
- English text Teacsa Beurla
- Gaelic & English text Teacsa Gàidhlig & Beurla
- Vocabulary Briathrachas
Stèisean rèile a' Phluic (24/09/2012)
[Iain MacIlleathain – Preseantair] Nise, chuala sinn rud beag nas tràithe… mu shuidheachadh aig stèisean rèile a’ Phluic. Gheibh sinn a-mach barrachd an-dràsta oir bha cuid às a’ bhaile ag iarraidh clann-sgoile a’ bhaile a chasg buileach glan bhon stèisean-rèile agus dragh ann gun robh iad a’ fàgail sgudal ann, ach tha na sgoilearan air fuasgladh àraid a lorg dhan chùis agus iad fhèin a-nis air an uallach a ghabhail airson na làraich a chumail ann an òrdugh. Tha Eilidh NicLeòid ag aithris.
[Eilidh NicLeòid – Neach-aithris] Tha bòidhchead a’ Phluic a’ tàladh tòrr luchd-turais. Ach, bha e a’ dèanamh dragh do chuid às a’ choimhearsnachd a tha seo gun robh na seallaidhean a bha iad a’ faighinn, nuair a bha iad a’ tighinn far na trèana… nach robh iad buileach cho àlainn ‘s a bhitear an dùil.
[Sgoilear] Bha aon no dhà a’ tighinn sìos aig àm a’ bhreak agus a’ smocadh, agus rud mar sin so cha robh e cho math airson na sgoile agus airson an stèisein.
[Eilidh NicLeòid – Neach-aithris] Seach casg a chur air a’ chloinn, airson dol a-mach beagan dhiubh, tha na sgoilearan a-nis an urra ris an làraich, le taic bhon dà chuid First Scotrail agus Poileas Chòmhdhail Bhreatainn.
[Sgoilear] Thàinig fear à Inbhir Nis agus thuirt e gun robh e airson comataidh a chur air dòigh agus chaidh buidheann sgoilearan ri chèile agus thòisich iad air planaichean a dhèanamh airson dèanamh cinnteach gu bheil an stèisean a’ coimhead snog agus cuideachd gus ceangal teann a dhèanamh eadar an sgoil agus muinntir na coimhearsnachd.
[Eilidh NicLeòid – Neach-aithris] Gheibh a’ chlann airgead bhon chompanaidh rèile airson planntraisean ùra. Tha e mar phàirt de sgeama bhom faigh coimhearsnachdan taic stèiseanan falamh a chur gu feum. Anns a’ Phloc, tha an togalach mar-thà air a dhol na thaigh-aoigheachd, agus bhiodh a’ chlann a’ coimhead as dèidh an àrd-chabhsair a-mhàin. Tha còrr is fichead dhiubh an-sàs ann.
[Sgoilear] Basically it’s run by the pupils, so I have to organise all the pupils to know what they are doing. We’ve split it up into a committee. Obviously, it’s got all the jobs, secretary, deputy chair, all those jobs. We’ve made various different jobs for other pupils, such as picking up litter and organising sub-teams to do that and making sure the maintenance of the train station is always kept to a high standard.
[Eilidh NicLeòid – Neach-aithris] ‘S e toradh an cuid-saothrach nach eil but sgudail ri fhaicinn. Dearbhadh dhan t-sluagh nach eil iad uile mì-chùramach.
[Sgoilear ] Bidh cuid de dhaoine ann nach eil cinnteach ach tha mi an dòchas gum bi sin ag atharrachadh nuair a chì iad an obair a tha sinn a’ dèanamh.
[Eilidh NicLeòid – Neach-aithris] ‘S e fear de na bailtean as bòidhche air a’ chost an iar a tha anns a’ Phloc. ‘S e miann a h-uile duine a th’ anns a’ choimhearsnachd gum bi a’ chiad shealladh aig an fheadhainn a thig air trèana a cheart cho brèagha ‘s a tha am fear mu dheireadh aca. Eilidh NicLeoid. BBC An Là, Am Ploc.
Plockton railway station
[Iain MacLean – Presenter] Now, we heard a wee bit earlier about the situation at Plockton Railway station. We will find out more now because many in the town wanted the schoolchildren completely banned from the train station and there were concerns that they were leaving rubbish there, but the pupils have found an peculiar solution to the problem and they are themselves taking responsibility to keep the place in order. Eilidh MacLeod reports.
[Eilidh MacLeod – Reporter] The beauty of Plockton attracts many tourists. However, it is a worry to many in the area that the views they get, when they step off the train, are not as beautiful as they were expecting.
[Pupil] One or two were coming down at breaktime and smoking and things like that, so it was not so good for the school or for the station.
[Eilidh MacLeod – Reporter] Instead of banning the children, for the actions of a few of them, the pupils are now taking responsibility for the are, with help from First Scotrail and the British Transport Police.
[Pupil] A man came from Inverness and said that he wanted to set a committee up and a group of pupils came together and started to make plans to make sure that the station looks good and to create a tight link between the school and community.
[Eilidh MacLeod – Reporter] The children will get money from the rail company for new plants. It is part of a new scheme where communities will get money for putting abandoned stations to use. In Plockton, the building is used already as a guest house, and the children will be looking after the platform. More than twenty of them are involved.
[Pupil] Basically it’s run by the pupils, so I have to organise all the pupils to know what they are doing. We’ve split it up into a committee. Obviously, it’s got all the jobs, secretary, deputy chair, all those jobs. We’ve made various different jobs for other pupils, such as picking up litter and organising sub-teams to do that and making sure the maintenance of the train station is always kept to a high standard.
[Eilidh MacLeod – Reporter] As a consequence of their work there is not a bit of rubbish to be seen. Proof to the masses that they are not all irresponsible
[Pupil ] There will be lots of people who are not sure but I hope that this will change when they see the work that we are doing.
[Eilidh MacLeod – Reporter] Plockton is one of the most beautiful towns on the west coast. It is the aim of everyone in the community that the first view they see on the train is just as pretty as the one they leave with. Eilidh MacLeod, BBC An Là, Plockton.
Stèisean rèile a' Phluic
(Plockton railway station)
CuideachadhHow to use this site
Tha Learn Gaelic le An Là ag amas air luchd-ionnsachaidh na Gàidhlig a tha, le beagan misneachd, deiseil airson ceum air adhart a ghabhail. Tha an t-susbaint freagarrach dhan h-uile neach-ionnsachaidh, ach bidh e nas cuideachaile do dhaoine a tha seachad air an ìre Tòiseachaidh.Learn Gaelic with An Là is aimed at learners who have already gained some confidence in Gaelic and want to take their learning to the next level. The material is suitable for all learners, but those who have progressed beyond the Beginner level will find this section particularly useful.
Bidh sinn a’ cur sgeulachdan bhon phrògram BBC An Là beò gach seachdain, le tar-sgrìobhadh Gàidhlig is eadar-theangachadh Beurla. Bidh dath an teacsa ag atharrachadh nuair a thèid facal a chluich. ‘S urrainnear cliogadh air facal sònraichte agus cluichidh am bhidio bhon sin a-mach. Dh’fhaodadh gum biodh seo cuideachail dha luchd-ionnsachaidh airson fuaimneachadh a dhearbhadh. Stories from the BBC ALBA Gaelic news programme "An Là" are uploaded on a weekly basis, with a Gaelic transcript and an English translation. As each Gaelic word is spoken, the accompanying text changes colour. Individual words can be selected with a simple click and the video will play from that point onwards. Learners may find this useful for checking pronunciation.
Bidh gach paragraf Gàidhlig a’ gluasad ri linn na h-aithris, ach faodar cuideachd na bàraichean-sgrolaidh a ghluasad gu earrann shònraichte den aithris.Each Gaelic paragraph automatically scrolls in conjunction with the news report, but the manual scrolling bars can also be used to move the text to a particular section of the report.
Chithear an tar-sgrìobhadh Gàidhlig anns a’ chiad dol a-mach. Ach, gheibhear eadar-theangachadh Beurla den tar-sgrìobhadh le bhith a’ taghadh Beurla no Gàidhlig agus Beurla.The Gaelic transcript is shown by default. However, you can see a translation of the transcript by selecting the English or Gaelic and English tabs.
Tha briathrachas cuideachd ri fhaotainn, le faidhlichean fuaim Gàidhlig na chois. Tha a’ bhriathrachas air a thaghadh bhon aithris fhèin, le measgachadh leithid ainmean-àite, briathrachas naidheachd, gnathasan-cainnt is abairtean. Key vocabulary is also provided, with accompanying Gaelic audio. This is a selected from the vocabulary contained in the news report and may include a selection of place names, news terminology, useful colloquialisms and phrases.
Tha luchd-leasachaidh an làraich a’ moladh gun tèid am brabhsair-lìn as ùire a chleachdadh airson an t-susbaint seo fhaicinn. Am measg nam brabhsairean ùra (saor an-asgaidh) as urrainnear a chleachdadh, tha Google Chrome, Mozilla Firefox, Internet Explorer agus Safari.The developers of the site recommend that an up-to-date web browser is used to ensure the content displays to its optimum. Suitable browsers (which are free to use) include the latest versions of Google Chrome, Mozilla Firefox, Internet Explorer and Safari.
Gheibhear an làraich seo air tablaidean is fònaichean-làimhe ach, a chionn ‘s gur e bhidiothan làn-sgrion a-mhàin a sheallas iPhone, bithear a’ cluich faidhle-fuaim seach bhidio.The site should work on mobile devices, but since iPhones will only show video full-screen and hide the transcript, we play an audio file instead of the video.
Credits
This site uses technology from jPlayer and Mozilla Popcorn, and builds on an idea and code developed by Mark Boas and associates at Happyworm.
All videos used are courtesy of BBC An Là and the British Broadcasting Corporation, who retain all rights to them.
Site design and coding by Sealgar Ltd.
Video, audio and transcripts provided by bbc.co.uk/alba.


c: text/html

text:
- TIOTAL
- An t-Alltan Dubh, Gairbh, faisg air Srath Pheofhair
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_0584
- ÀITE
- An t-Alltan Dubh
- SGÌRE
- Am Blàr Dubh
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Cunndainn
- LINN
- 1930an; 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 32506
- KEYWORDS
- cairtean-puist
easan
Gairbh
Cill Fhinn
Fionn
Bhathach
Glascarnach
Conan
Rasay
Chithear an t-Alltan Dubh, Gairbh, faisg air Srath Pheofair, sa chairt-phuist seo.
Tha bun aibhne an Alltain Dhuibh anns na beanntan aig ceann Shrath Bhathaich. Chaidh dam a thogail air an abhainn anns na 1950an gus Loch Bhathaich a thogail. Tha an loch na phàirt de sgeama dealan-uisge Shrath Chonain. 'S ann às an loch seo a tha Abhainn Shrath a' Bhàthaich a' sruthadh. Às dèidh comar Abhainn Ghairbh is Abhainn Ghlascarach, is e an t-Alltan Dubh a chanar ris.
Tha an t-Alltan Dubh, a tha cliùiteach airson iasgach a' bhradain is a' bhric, a' sruthadh do Loch Maol-Fhinn agus an uair sin don Abhainn Chonain. Is e an 'River Rasay' an t-ainm a th' aig an Old Statistical Account (1791-99) oirre

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Mbewuleni
‘S e baile beag dùthchasail faisg air Mthatha, ann an ceann a deas Afraga a Deas a th’ ann am Mbewuleni. Tha e suidhichte ann an cridhe na roinne Rubha an Ear (Xhosa: EMpuma Koloni), anns an sgìre Chris Hani, eadar Cala agus Ngcobo, ri taobh na h-aibhe Mbewuleni. Tha e 21km air falbh bho Qunu.[1] Tha dìreach 233 duine a’ fuireach anns a’ bhaile[2] agus 's e Xhosa a’ chiad chànain aig a’ mhòr-chuid dhe na daoine ann am Mbewuleni.
Daoine Ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
- Thabo Mbeki (1942) Neach-poileataigs agus Stàitire


text:
Iomairt chroitearan son neo-eisimeileachd
Tha buidheann de chroitrearan a tha a' cur taic ri neo-eisimeileachd na h-Alba ga cur air bhonn Diardaoin.
Bidh a' bhuidheann, aithnichte mar "Crofters for Yes", ga cur air dòigh gu h-oifigeil aig Fèill Àiteachais an Eilein Duibh.
Tha iad ag ràdh gum biodh croitearachd mòran na b'fheàrr dheth le neo-eisimeileachd.
Cuideachadh
Thuirt tè den ochdnar chroitearan a tha air a' bhuidhinn-stiùiridh, Anne Blackford às an Eilean Sgitheanach, gu bheil a bhith a' faighinn smachd air Alba agus ath-leasachadh croitearachd a' dol an cois a chèile.
"'S ann tro neo-eisimeileachd a-mhàin as urrainn do chroitearachd a bhith air a neartachadh, nuair a tha na feumalachdan againne gan riochdachadh gu h-iomlan ann an Dùn Eideann, agus gu sònraichte sa Bhruiseil, far a bheil uidhir de na co-dhùnaidhean cudromach mu sheasmhachd chroitearachd gan dèanamh," thuirt i.
A' bruidhinn air Aithris na Maidne, thuirt fear de stiùirichean eile na buidhne, Alasdair Hunter, cuideachd às an Eilean Sgitheanach, gu bheil rìoghachdan beaga na Roinn Eòrpa a' faighinn cuideachaidh nas fheàrr na tha Alba an-dràsta.
"Tha mi a' smaoineachadh ma tha an guth agad fhèin, gum faigh thu air daoine a chuir a-null dhan Bhruiseil a bhruidhinn ris na daoine a tha sin, a bharganachadh ghnothaichean, gur dòcha gum bi teansa nas fheàrr againn air cuideachadh a bharrachd fhaighinn," thuirt Mgr Hunter.
Eas-aonta
Ach chan eil a h-uile croitear ag aontachadh.
Chan eil Niall MacLeòid, à Leòdhas, a' cur taic ris a' bhuidhinn idir.
"Chan eil mi air a shon.
"Mur a h-eil e briste dè a tha iad a' dol a dh'fheuchainn ri chàradh?
"Chanainn-sa gu bheil cùisean ag obair mar a tha iad.
"'S e an eagal a bu mhotha a bhiodh orm-sa, ma thachras e, cò a tha gu bhith a' riaghladh? An e na seirbhisich chatharra, mar a tha a' tachairt an-dràsta?
"Mar a tha mise a' coimhead nam bliadhnaichean a chaidh seachad, agus tha iomadach bliadhna bho thòisich mi ann an croitearachd, tha a h-uile càil a' dol sìos taobh Dhùn Eideann.
"Nise, tha e a' dèanamh na h-uiread do chroitearachd, ach chan eil e a' dèanamh an leth uiread 's a tha e a' dèanamh dha na tuathannaich mhòra.
Ao-colach ris a' bhuidhinn Crofters for Yes, tha Mgr MacLeòid den bheachd gum biodh guth nas làidire aig croitearan mar phàirt den Rìoghachd Aonaichte seach Alba.


text:
Naidheachdan 11:00m
10 Am Màrt 2014 Ùraichte aig Ùraichte aig
Mailèisia
Thuirt poilis ann am Mailèisia gu bheil iad den bheachd gu bheil dearbhadh aca air cò fear den dithis dhaoine a chleachd ceadan-siubhail a chaidh an goid airson àite fhaighinn air a' phlèan a chaidh às an t-sealladh Dihaoine, air slighe à Kuala Lumpur gu Beijing. Thuirt iad nach buineadh e do Mhailèisia. Cha deach sprùilleach sam bith fhaighinn bhon itealan, air an robh 239 duine, ged a tha aithrisean ann air stuth anns a' mhuir far cladach Bhietnam.
Neo-eisimeileachd
Nì seann cheannard nan Lib-Deamach, Sir Menzies Caimbeul, òraid ann an Dùn Èideann an-diugh an aghaidh neo-eisimeileachd do dh'Alba. Canaidh esan gum bi roghainn chiallach aige, seach na beachdan cumhang airson neo-eisimeileachd. Bidh an t-seann Phrìomh Mhinistear agus Seansalair Làbarach, Gòrdan Brown, ag innse cuideachd mu na molaidhean a th' aige-san airson tuilleadh chumhachdan do Phàrlamaid Holyrood, mar dhòigh air àite na h-Alba a neartachadh anns an Rìoghachd Aonaichte.
Am Pàrtaidh Làbarach
Tha na Làbaraich ag ràdh, ma ghleidheas iad san Taghadh Choitcheann an ath-bhliadhna, gun stèidhich iad sgeama a bheir gealltanas air cosnadh do dh'òigridh a tha gun obair. Bhiodh iad a' pàigheadh airson na sgeama sin le bhith a' cur stad air faochadh chìsean air peinnsean dhaoine beartach, agus le cìs ùr air bònus nam bancairean. Ach tha na Tòraidhean ag ràdh gu bheil na Làbaraich air an t-airgead sin a ghealltainn cuideachd do shreath de sgeamaichean eile.
Eaconamaidh
Tha Seòmraichean Malairt Bhreatainn den bheachd gun till eaconamaidh Bhreatainn air an t-Samhradh seo gun mheud aig an robh i ron chrìonadh. Tha a' bhuidheann sin cuideachd a' suileachadh fàs de 2.8% am-bliadhna, beagan nas motha na bha dùil. Aig an aon àm, thuirt aithisg mhìosail bho Bhanca na h-Alba gun deach an àireamh dhaoine a tha a' cosnadh aig companaidhean prìobhaideach ann an Alba suas aig an ìre as motha ann an 16 bliadhna.
Dùnrath
Bheir Ministear na h-Àrainneachd, Richard Lochead, fiosrachadh do Phàrlamaid na h-Alba an-diugh mu thachartas aig ionad niuclasach Dhùnrath bho chionn dà bhliadhna, nuair a sgaoil rèididheachd bho deuchainn dhan Chablachd Rìoghail. Tha aimhreit ann leis gun deach sin a chleith air Riaghaltas na h-Alba. Tha e air tighinn am follais cuideachd gun do dh'iarr Ministrealachd an Dìon air Buidheann Dìon Àrainneachd na h-Alba, SEPA, gun guth a ràdh mun chùis, air adhbharan tèarainteachd.
CalMac
Tha comhairliche Leòdhasach ag iarraidh àrd-oifisean ChalMac a ghluasad à Guireag dha na h-Eileanan an Iar, agus riochdairean às na h-Eileanan air bòrd-stiùiridh na companaidh. Tha Alasdair MacLeòid, a tha na chathraiche air Comataidh Leasachaidh Maireannach Chomhairle nan Eilean Siar, air gearain gu làidir ris a' chompanaidh mun t-seirbheis eadar Steòrnabhagh agus Ulapul air a' gheamhradh, agus mun bhàt'-aiseig, an Isle of Arran, a bh' air an t-seirbheis fhad 's a bha iad a' càradh an Isle of Lewis.


text:
FAI ann an Inbhir Ùige
Tòisichidh Rannsachadh Thubaist Bhàsmhor ann an Inbhir Ùige Diluain air mar a chaill boireannach à Sasainn a beatha air a' Ghàidhealtachd bho chionn trì bliadhna.
Chaochail Elaine Dunne, 30, nuair a chaidh a leagal le càr air rathad an A99 air an 21mh den t-Sultain 2011.
Bha i fhèin agus an duine aice, Christopher Dunne, à Glenfield faisg air Leicester, air cuairt bhaidhsagalachd air a' Ghàidhealtachd nuair a thachair an tubaist.
Bha iad air stad ri taobh an rathaid, deas air Taigh Iain Ghròt, gus aodach ùr a chur orra nuair a bhuail càr annta.
Dràibheadh
B' i Alice Ross, a tha 95, a bha a' dràibheadh.
Chaidh Elaine Dunne a mharbhadh is chaidh Christopher Dunne a dhroch ghoirteachadh.
Bha còir aig cùis-lagha an aghaidh Alice Ross a bhith ann an-uiridh, ach chaidh a' chùis a leigeil às nuair nach do dh'iarr an Crùn measaidhean meidigeach mar a bu chòir.
Tha dùil gum mair an Rannsachadh Thubaist Bhàsmhor cola-deug.


text:
Corp ga lorg ann an Rùm
Chaidh corp fireannaich a lorg ann an Eilean Rùm Didòmhnaich.
Bha na seirbheisean-èiginn air iomairt a chur air dòigh san eilean madainn Disathairne is fear-coiseachd a bha suas ann am bliadhnaichean air a dhol a dhìth.
Bha Maoir-chladaich Steòrnabhaigh, Bàta-Teasairginn Mhalaig agus Sgioba Teasairginn Bheanntan Loch Abair agus na poilis an lùib na h-iomairt.
Dhearbh na poilis oidhche Dhòmhnaich gun deach corp fireannaich a lorg air cliathach beinne is coltas ann gun robh an duine air tuiteam.
Chaidh fios a leigeil gu a theaghlach.


text:
Loch Seaforth air an t-slighe
Tha am bàt-aiseig ùr a bhios a' seòladh eadar Ulapul is Steòrnabhagh - an MV Loch Seaforth - mu dheireadh thall air a slighe a dh'Alba às a' Ghearmailt.
Dh'fhàg an t-soitheach, a chosg £41.8m, gàradh Flensburg sa Ghearmailt madainn Dimàirt.
Bha dùil an toiseach gum biodh i air an t-slighe eadar Leòdhas is Tìr Mòr anns an t-Samhradh, is an uair sin san t-Sultain.
A bharrachd air an dàil sin, nochd an uair sin ceist mhòr mu dheidhinn na bha an dàn dhi aig toiseach an Damhair is gàradh Flensburg ann an staing ionmhais.
Riochdairean
Chaidh riochdairean bhon bhuidhinn CMAL, leis a bheil bàtaichean Chaledonian Mhic a' Bhriuthainn, dhan Ghearmailt is chaidh am bàta a chur nan làmhan gu h-oifigeil.
Tha dùil gun ruig an Loch Seaforth Grianag Dihaoine.
Chan urrainn dhi tòiseachadh air an t-slighe eadar Leòdhas is Tìr Mòr fhathast leis nach eil Caladh Steòrnabhaigh deiseil air a son aig an ìre seo.
Tha àite air a' bhàta 'son 700 luchd-siubhail, 143 càr no 20 carbad coimearsalta.
Farpais
Chaidh an t-ainm MV Loch Seaforth a thaghadh às dèidh farpais a rinn CMAL air an làraich-lìn aca.
Bha roimhe bàta puist aig Mac a' Bruthainn fad iomadh bliadhna air an robh an t-ainm MV Loch Seaforth.
Bha i a' seòladh eadar Steòrnabhagh, Caol Loch Aillse is Malaig eadar 1947 agus 1972.
Chaidh i air na creagan mu dheireadh thall ann an 1973 nuair a bha i a' frithealadh air na h-Eileanan Beaga.


text:
Ceist mu dhuilleig Ghàidhlig an Albannaich
Dh'iarr am pàipear-naidheachd An t-Albannach beachdan dhaoine air dè bu chòir tachairt dhan duilleig Ghàidhlig aca, is fathannan air nochdadh gum faodadh i a dhol à bith.
Thuirt An t-Albannach gum b' fheàrr leotha an duilleag a chumail, ach gum feum iad dòighean-obrach ùra a lorg gus sin a dhèanamh.
Nochd fathannan anns na meadhanan sòisealta anns na làithean mu dheireadh gun robh An t-Albannach an dùil cur às do dhuilleig na Gàidhlig, ged nach dearbhadh am pàipear fhèin sin.
Oidhche Luain, chuir iad brath air an làraich-lìn aca is iad ag ràdh gu bheil iad 'son an duilleag a chumail, ach gum bi aca ri dòighean-obrach ùra a lorg ma tha sin gus tachairt.
Tha iad ag ràdh gur i an duilleag as cosgaile dhaibh a tha sa phàipear, is nach gabh sàbhalaidhean a dhèanamh leatha san aon dòigh 's a ghabhas ri duilleagan eile.
Thuirt iad gu bheil iad ag aithneachadh na taic a th' ann 'son na Gàidhlig, is gu bheil cothrom aca àrd-ùrlar nàiseanta a thoirt dhan chànan.
Thuirt am pàipear gu bheil iad an dòchas gum faic daoine gu bheil iad air taic a chumail ris a' Ghàidhlig fad iomadh bliadhna, is dh'iarr iad beachdan air mar as urrainn dhaibh an taic a tha sin a chumail a' dol.


text:
Iomairt ùr a dhìth mu aiseagan Steòrnabhaigh
Dh'iarr Cathraiche Chomataidh an Leasachaidh Mhaireannaich aig Comhairle nan Eilean Siar gun tòisich a' Chomhairle iomairt às ùr airson an dàrna aiseag fhaighinn air an t-slighe eadar Ulapul agus Steòrnabhagh.
Leis an Isle of Lewis ga gluasad gu slighe ùr, cha bhi air fhàgail air slighe Steòrnabhaigh ach an MV Loch Seaforth.
Tha Alasdair MacLeòid ag ràdh ge-tà, leis na tha de dhaoine a' cleachdadh na slighe agus leis gum feumar an dà chuid luchd-siubhail agus bathar a ghiùlain gu bheil an dàrna bàta a dhìth.
Dàrna bàta
"Tha sinn a' faicinn barrachd 's barrachd luchd-turais a' tighinn dhan na h-Eileanan agus chan e sin a-mhàin ach tha daoine a tha a' fuireach anns na h-Eileanan ag iarraidh gum faigh iad gu tìr-mòr nuair a dh'fheumas iad faighinn ann - chan e a bhi a' fuireach làithean".
"Tha sinn air dearbhadh a-nis gu bheil feum air dà bhàta a bhith a' siubhail eadar Steòrnabhagh agus Ulapul fad na bliadhna".
Tha Caledonian Mac a' Bhriuthainn air a ràdh roimhe gu bheil an MV Loch Seaforth mòr gu leòr airson an t-slighe a fhrithealadh.
Thuirt Alasdar MacLeòid ged 's e bàta math a th' innte nach eil sin a' ciallachadh nach fhaodadh rudan a dhol ceàrr oirre.
"'S bàta math dha-rìribh a th' anns an Loch Seaforth ach bidh fiu 's bàtaichean ùr a' briseadh sìos agus an uair sin chan eil Plan B ann mar a chanas iad - cha bhi an Isle of Lewis ann - cò às a tha am bàta dol a thighinn airson ruith nan seirbheisean nuair a tha am bàta briste neo meadhan an t-samhraidh nuair a tha feum againn air dà bhàt'-aiseig?".


text:
Nuair a bha sinn ag is saor
ThTisich sinn a seinn 'sa Ghaidhlig
SnMomh ceTl is a sgriobhadh Train
'S a' cluaich 'nar cTmhlan 'son ar bheTshlaint
T cho meallt 's a tha an saoghal
Dh'fhag sinn eileanan an iar
'S thTisich sinn a cluich tro Alba
Is bha gnothaichean mar bu chTir
Gun do nochd an duine mTr a Lunnain
T cho meallt 's a tha an saoghal
"Abair ceol a th'agaibh an seo
T nach tig sibh cTmhla riumsa
Is nM sinn adhartas tron an t-saoghal
DMreach cuir t-ainm aig bonn a' phaipear"
T cho meallt 's a tha an saoghal
"Chan atharraich mi an ceTl agaibh ann
Chan atharraich mi na h-Train Ghaidhlig"
Ach chuala sinn mu dheireadh thall
Na briagan 's na faclan falamh
T cho meallt 's a tha an saoghal
Sibhse a tha Tg agus saor
Stad mas cuir sibh ainm ri paipear
Is cщm a mach sщil 'son nan daoine mTra
An saoghal fuar tha ag adhradh airgead
T cho meallt 's a tha an saoghal
translated from English to English
Runrig – Ò Cho Meallt Lyrics
Translation in progress. Please wait...


text:
Cùrsaichean trèanaidh croitearachd
Tha Caidreachas Croitearachd na h-Alba a' dèanamh deiseil airson sreath ùr de chùrsaichean trèanaidh a thòiseachadh.
Tha iad ag ràdh gum bi na cùrsaichean nan cuideachadh do dhaoine a tha a' tighinn às ùr do chroitearachd, agus croitearan a th' ann mar thà.
"'S fhada on là sin a thàinig na beachdan seo, agus an t-iarrtas cuideachd," thuirt Calina NicDhòmhnaill, a tha na ball den Chaidreachas.
"Tha a h-uile duine againn a' fàs nas sine, chan eil duine a' fàs nas òige, agus chan eil gu leòr dhaoine òga a' tighinn a-steach dhan ghnìomhachas.
Trì Bliadhna
"Chan eil gu leòr dhaoine òga a' fuireach anns an àite.
"Na sgilean a b' àbhaist a bhith againn fhìn, 's a dh'ionnsaich sinne bho ar seanairean 's ar sinn-seanairean, chan eil ach glè bheag de na sgilean a tha sin a th' air fhàgail.
"Agus glè bheag dhiubh a tha sinn a' toirt thairis dha na daoine òga.
"An fheadhainn a tha a' tighinn a-steach an-diugh gu croitearachd, tha iad a' faighinn a-mach nach eil na sgilean a tha a dhìth orra aca.
"Agus chan eil dòigh aca an ionnsachadh. Chan eil cùrsaichean freagarrach an àite sam bith, mur a h-eil 's dòcha shìos an ceann a deas Shasainn no àiteigineach mar sin, fada fada ro fhada air falbh.
"Mar sin, smaoinich sinn, prògram sònraichte a chur ri chèile airson sgilean ionnsachadh dha daoine a tha a' tighinn a-steach as ùr gu croitearachd, agus 's dòcha cuideachd feadhainn a th' air a bhith ri croitearachd beagan nas fhaide na sin, ach chan eil duine a' gabhail mòran suim anns na obair agus na sgilean a th' aca.
"Bidh am prògram a' ruith airson trì bliadhna an turas seo.
"A' chiad bhliadhna, bidh sin gan toirt a-steach dhan ghnothach, ag innse dhaibh mu dheidhinn croitearachd 's eachdraidh croitearachd is rudan mar sin.
"Bidh sin stèidhichte ann an Ulapul, Inbhir Nis, Cille Chòmhghainn agus Asainnte.
"Agus air cùlaibh sin, bidh cùrsaichean airson sgilean practaigeach. Bidh iad sin stèidhichte san Eilean Sgitheanach.
Teisteanasan
"An dàrna bliadhna, tha dòchas gum bi cùrsa meadhan-ìre ann. Bidh iad sin 's dòcha a' mairsinn leth là, agus 's e sgilean practaigeach as motha a bhios ann.
"Thathas an dòchas gum bi sin a' gabhail àite air croitean, agus 's dòcha gur e croitearan fhèin a bhios gan toirt seachad.
"Agus an treas bliadhna, tha sinn an dùil aon uair 's gum bi daoine a' faighinn teisteanas airson uidheaman leithid sàbhaichean-sèine a chleachdadh a dh'fheumas iad teisteanasan air an son, agus 's dòcha obair geamaireachd cuideachd.
"Bidh iad ag obair còmhla ris na colaistean ionadail agus Oilthigh na Gàidhealtachd airson sin a chur air chois," thuirt i.


text:
Ro-innleachd ùr Bhòrd na Gàidhlig
12 Am Màrt 2015 Ùraichte aig Ùraichte aig
Dh'fhoillsich Bòrd na Gàidhlig ro-innleachd ùr Diciadain airson a' Ghaidhlig a chumail beò.
Cuiridh iad barrachd fòcas air a' choimhearsnachd, 's gu sònraichte dèanamh cinnteach gum bi daoine òga ga bruidhinn anns na sgìrean far a bheil i fhathast na cànan làitheil.
Dh'fhoillsich iad cuideachd gu bheil sgeama ùr airson Gàidhlig ionnsachadh do dh'inbhich ga deasachadh.
Tha Dòmhnall Moireasdan ag aithris.
Chìthear agallamh shlàn le Mgr Caimbeul an cois artaigil sgrìobhte a tha ceangailte ris an sgeulachd seo.


text:
Clàr-ama ga chur gu Cal Mac
Tha buidheann an Uibhist a Deas air clàr-ama ùr a chur a dh'ionnsaigh Chaledonian Mhic a' Bhriuthainn airson seirbheis-aiseig às Loch Baghasdail gu Malaig as t-Samhradh.
Dh'fhàgadh sin gè-tà, gun cailleadh Eilean Bharraigh seirbheis tron t-seachdain.
Thuirt fear de chomhairlichean Eilein Bharraigh, Dòmhnall Manford, gu bheil e deònach coinneachadh ri Cal Mac agus muinntir Uibhist mun chlàr-ama ùr a chaidh a dhealbh.
'S ann an uiridh a thòisich an t-seirbehis aiseig eadar Malaig agus Loch Baghasdail, ach mar sgeama pìleat a-mhàin thar mìosan a' Gheamhraidh.
Tha a' bhuidheann ann an Uibhist a Deas ag ràdh, nan tigeadh an aiseag a-steach gu Loch Baghasdail tràth feagsar Dihaoine gun gabhadh an uair sin dà sheirbheis a chur air dòigh gu Malaig Disathairne ma tha iarrtas ann airson a leithid. Dhèanadh i an uair sin air an Òban.
Thuirt fear de chomhairlichean Uibhist a' Deas Raghnall MacFhionnghain gum biodh seo gu buannachd nan eileanan a deas air fad.
Dh'fhàgadh sin ge-tà, gun cailleadh muinntir Bharraigh an t-seirbheis a th' aca dhan Òban Diciadain.


text:
Naidheachdan 11:00m
29 An t-Sultain 2016 Ùraichte aig Ùraichte aig
Matteo Renzi
Thuirt Prìomhaire na h-Eadailte gum bi e do-dhèante do chòmhraidhean Brexit barrachd chòirichean a thoirt do Bhreatannaich na th' aig daoine ann an dùthchannan eile taobh a-muigh an Aonaidh Eòrpaich. Dh'innis Matteo Renzi dhan BhBC gu bheil esan den bheachd gur e droch rud a bhios ann am Brexit, ach thuirt e gun robh e deònach air obair còmhla ri Theresa May airson deagh chàirdeas a ghlèidheadh eadar Breatainn agus an EU.
Coimisean na Croitearachd
Thuirt Riaghaltas na h-Alba gu bheil iad a' cumail sùil gheur air Coimisean na Croitearachd, agus cuideam às ùr air cathraiche a' Choimisein a dhreuchd fhàgail. Ghabh na coimiseanairean eile ri moladh ag iarraidh air Cailean Ceannadach falbh an dèidh dhasan coiseachd a-mach à coinneimh a' bhùird ann am Brùra an-dè. Dh'iarr iad cuideachd an leisgeul a ghabhail airson mar a làimhsich an Coimisean buaireadh mu obair nan comataidhean ionaltraidh. Thuirt Coinneach Dòmhnallach, clarc na comataidh ùire ann an Col Uarach ann an Leòdhas, nach e Cailean Ceannadach a-mhàin ach na coimiseanairean gu lèir a dh'fheumas falbh.
Cùram Cloinne An-asgaidh
Tha Righaltas na h-Alba ag ràdh gum feum na h-ùghdarrasan ionadail innse càite a bheil £140m a fhuair iad airson cùram cloinne an-asgaidh a thoirt seachad. Tha sgrùdadh air poileasaidh Riaghaltas na h-Alba ag ràdh nach deach an t-airgead a chosg mar a bu chòir. Thuirt Caidreachas nan Ùghdarrasan Ionadail, a tha a' cur teagamh anns na figearan sin nach robh ann ach tomhas gu math suarach.
Prìs na h-Ola
Dh'aontaich feadhainn de na dùthchannan as motha a tha a' reic ola gearradh air ais airson a' chiad uair ann an ochd bliadhna air na tha iad a' giollachd. Tha OPEC, a' bhuidheann a tha a' riochdachadh nan dùthchannan sin, ag amas air luach na h-ola dhaibhsan a chur suas. Chuir an naidheachd còrr is 5% ri prìs na h-ola air na margaidean anns a' mhadainn an-diugh.
LEADER
Tha dragh air Comhairle nan Eilean Siar gum fulaing na h-eileanan le mì-chinnt mun sgeama leasachaidh LEADER an dèidh na bhòta airson falbh às an Aonadh Eòrpach bho a bheil an stòras airgid a' tighinn. Ged a tha Riaghaltas na Rìoghachd Aonaichte a' gealltainn gun lean feadhainn de na subsadaidhean Eòrpach an dèidh Brexit suas gu 2020, chan eil LEADER nam measg. Tha Ball nan Eilean Siar ann am Pàrlamaid na h-Alba, Alasdair Allan, ag iarraidh dearbhadh bho Riaghaltas Westminster mun sgeama.
Sir Bernard Hogan-Howe
Tha an t-oifigear poilis as àirde dreuchd ann am Breatainn, Sir Bernard Hogan-Howe, a' cur bhuaithe a chuid obrach an dèidh còig bliadhna os cionn Poilis a' Mhetropolitan. Bha dùil gum fuiricheadh Sir Bernard anns an dreuchd dhan t-Sultain an ath-bhliadhna, an dèidh do Rùnaire na Dùthcha aig an àm, Theresa May, innse san Fhaoilleach am-bliadhna gun robh i a' tabhainn blidhna eile air anns an obair.


text:
- TIOTAL
- Mullach eireachdail, Cathair-eaglais na Cananaich
- EXTERNAL ID
- PC_DONALD_FORTROSE02
- ÀITE
- A' Chananaich
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Ros Mhaircnidh
- DEIT
- 2002
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Janine Donald
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Janine Donald
- AITHNEACHADH MAOINE
- 22371
- KEYWORDS
- cathair-eaglaisean
mullaich
cuimhneachain
Chaidh Cathair-eaglais na Cananaich a stèidheachadh leis an Easbaig Raibeart anns an 13mh linn an dèidh Easbaigean Rois a ghluasad an seo à Ros Maircnidh. Stad an togail tro na Cogaidhean Saorsa agus thòisich e a-rithist anmoch anns a' 14mh linn. Bha e air dhol air ais gu mòr an dèidh an Ath-Leasachaidh agus dh'fhalbh arm Oliver Cromwell le tòrr den chlach-ghainmhich a dh'Inbhir Nis gus an dùn aige a thogail. Dh'fhalbh muinntir a' bhaile leis a' chòrr gus na taighean aca a thogail.
Chan eil air fhàgail ach taobh a deas na h-eaglais agus an naomh-chiste a tha faisg air làimh den taigh-chaibideil. Tha trì uaighean le airdse anns na trannsaichean: Euphemia, Ban-Iarla Rois a b' fheudar Alexander Stiùbhart à Bàideanach a phòsadh; Easbaig Raibeart Cairncross a chaochail ann an 1545; agus an t-Easbaig Iain Friseal a chaochail ann an 1507. Tha mòran leacan marmoir anns a' Chathair-eaglais a bhios a' comharrachadh buill teaghlach MhicChoinnich agus cuimhneachain a chaidh a thogail timcheall air 1800 do Mhorair Alexander MacCoinnich A' Chùil


text:
Tha mi a’ faicinn moran duine aig Oilthigh Ghlaschu le stais orra! Lorg mi gur e Mo-vember a th’ ann an am mios seo. ‘S e iomairt a th’ ann airson carthannas air feadh an RA.
Tha da dhuine aig ‘Roinn’ na Gaidhlig is Ceiltis a’ gabhail pairt comhla ri oileanaich is luchd-obrach eile. Seo Michel Byrne is Nicola Carty (Soillse) san dealbh seo.
Tha Nicola aig ceann an liosta airson compairtaiche an iomairt. Carson nach eil gabh taic oirre a leantainn a bhi sna priomh aite! Seo ceangal: uk.movember.com/mospace/2158370/
An uiridh rinn Seumas MacPharlan an aon rud agus rinn e torr airgead airson an catharnnas seo cuideachd.


text:
LEARNGAELIC WITH AN LÀ LEARNGAELIC LEIS AN LÀ
- Gaelic text Teacsa Gàidhlig
- English text Teacsa Beurla
- Gaelic & English text Teacsa Gàidhlig & Beurla
- Vocabulary Briathrachas
Plana baile ùr a thogail ann am Pàirce Nàiseanta a’ Mhonaidh Ruaidh (13/03/2013)
Angela NicIlleathain - Preseantair] Chaidh plana connspaideach baile ùr a thogail ann am Pàirce Nàiseanta a’ Mhonaidh Ruaidh air beulaibh Cuairt an t-Seisein. Tha buidhnean glèidhteachais feargach gu bheilear airson mìle gu leth taigh a thogail ann an Camus Mòr, faisg air an Aghaidh Mhòr. Tha dragh orra mun bhuaidh a bhios aig an àit’ ùr air fiadh-bheatha na sgìre. Mhìnich Dòmhnall MacLaomainn barrachd mun a' phlana.
[Dòmhnall MacLaomainn – Neach-aithris] Uill, tha luchd-planaidh agus comhairlean-coimhearsnachd air a bhith bruidhinn mu dheidhinn leasachadh an àite seo – An Camas Mòr, faisg air An Aghaidh Mhòr son còrr air fichead bliadhna. Nise, bha sgrùdadh planaidh ionadail ann ann an naoi-deug ceud naochad ‘s a ceithir agus a-rithist ann an naoi-deug ceud naochad ‘s a seachd, ach bhon uair sin, ‘s e Comhairle na Gàidhealtachd, còmhla ri Iain Grannd, Oighreachd Rothiemuchas a th’ air a bhith strì airson an leasachaidh a tha seo.
[Dòmhnall MacLaomainn – Neach-aithris] Nise, ann an Dà mhìle ‘s a deich, as dèidh mòran obrach airson sàsachadh nam buidhnean glèidhteachais, fhuair iad cead dealbhaidh agus ann an dà mhìle ‘s a h-aon-deug ghabh companaidh Springfield, thairis a’ phròiseact agus tha iadsan airson leantainn orra mìle gu leth dachaigh a thogail anns an àite seo.
[Angela NicIlleathain - Preseantair] Dè tha buidhnean glèidhteachais nam biastagan beaga, no Buglife ag ràdh mun chùis?
[Dòmhnall MacLaomainn – Neach-aithris] Uill, tha buidhnean glèidhteachais, leithid Wilderness Scotland agus a’ Phàirc Nàiseanta fhèin gu math taiceil dha na planaichean seo. Ach, tha grunn bhuidhnean glèidhteachais nan aghaidh.
[Dòmhnall MacLaomainn – Neach-aithris] An-uiridh anns an t-Sultain, thàinig trì dhe na buidhnean sin còmhla airson tagradh laghail a thoirt an aghaidh nam planaichean. Nis, cha deach leotha agus bha dùil againne an uair sin gur e sin deireadh na cùise. Ach, tha buidhnean glèidhteachais as ùr a’ nochdadh, buidhnean glèidhteachais airson nam biastagan beaga, no Buglife, agus tha iadsan air spionnadh as ùr a thoirt dhan iomairt seo.
[Dòmhnall MacLaomainn – Neach-aithris] Nise, tha iadsan ag ràdh gu bheil na planaichean seo a’ dol a dhèanamh cron air biastagan beaga a th’ ann an cunnart a dhol a-mach à bith co-dhiù, leithid seilleanan blueberry agus seangan le ceann-cumhainge. Cuideachd, beathaichean fiadhaich eile mar a’ Chait fhaidhaich agus feòragan ruadh.
[Dòmhnall MacLaomainn – Neach-aithris] Tha iad ag ràdh gu bheil na planaichean a’ dol an aghaidh riaghailtean Eòrpach a thaobh àrainneachd glèidhteachais agus nach deach rannsachadh gu leòr a dhèanamh air a’ chron a dh’ fhaodadh na planaichean a dhèanamh air an àrainneachd fhèin. Tha iad a’ toirt a’ chùis a tha seo gu cùirt an t-Seisein ann an Dùn Èideann an-diugh còmhla ri na buidhnean glèidhteachais eile a dh’ainmich mi na bu thràithe. Mairidh a’ chùis-lagh seo dà là agus bidh na buidhnean glèidhteachais an dòchas gun urrainn dhaibh stad a chur air na planaichean a tha seo. Nise, bidh na daoine a tha airson nam planaichean an dòchas gun urrainn dhaibh tòiseachadh ceart a chur air pròiseact a thàinig gu bàrr an tòiseach ann an naoi ceud deug ceithir fichead ‘s a naoi.
Plan to build a new town in the Cairngorms National Park
[Angela MacLean - Presenter] A controversial plan for a new town to be built in the Cairngorms National Park was brought before the Court of Session. An environmental group are furious that 1,500 houses are to be built in Camas Mòr, near Aviemore. They are concerned about the effect that the new place will have on the wildlife of the area. Dòmhnall Lamont will explain more.
[Donald Lamont – Reporter] Well, planners and community councils have been discussing the development of this area, Camas Mòr, near Aviemore for more than twenty years. Now, there was local planning research done in 1997, but since then Highland Council with John Grand have been fighting for this development.
[Donald Lamont – Reporter] Now, in 2010 after lots of work to satisfy the environmental groups, they got planning permission and in 2011, the company, Springfield, came on to the project and they want to press on building 1,500 houses here.
[Angela MacLean - Presenter] What are the insect environmentalist group, or Buglife, saying about the matter?
[Donald Lamont – Reporter] Well, the environmentalist group, such as Wilderness Scotland and the National Park themselves are very supportive of these plans. But, many environmentalist groups are against them.
[Donald Lamont – Reporter] Last September, three of those groups came together to lodge a legal appeal against the plans. Now, they didn’t continue and we expected that was the end of the matter. But, a new environmentalist group has arisen, an environmental group for insects, or Buglife, and they want to invigorate this campaign.
[Donald Lamont – Reporter] Now, they say that these plans are going to harm insects that are in danger of extinction anyway like the blaeberry bee and the narrow-headed ant. Also, there are other wildlife like the wild cats and red squirrels.
[Donald Lamont – Reporter] They say that the plans are going against the European laws on environmental conservation and there has not been enough research on the harm that the plans could do on the environment itself. They are raking the matter to Court of session in Edinburgh today with the conservation groups hoping that they can stop these plans. Now, the people who are for the plans hope that they can make a proper start on the project that started in 1989.
Plana baile ùr a thogail ann am Pàirce Nàiseanta a’ Mhonaidh Ruaidh
(Plan to build a new town in the Cairngorms National Park)
CuideachadhHow to use this site
Tha Learn Gaelic le An Là ag amas air luchd-ionnsachaidh na Gàidhlig a tha, le beagan misneachd, deiseil airson ceum air adhart a ghabhail. Tha an t-susbaint freagarrach dhan h-uile neach-ionnsachaidh, ach bidh e nas cuideachaile do dhaoine a tha seachad air an ìre Tòiseachaidh.Learn Gaelic with An Là is aimed at learners who have already gained some confidence in Gaelic and want to take their learning to the next level. The material is suitable for all learners, but those who have progressed beyond the Beginner level will find this section particularly useful.
Bidh sinn a’ cur sgeulachdan bhon phrògram BBC An Là beò gach seachdain, le tar-sgrìobhadh Gàidhlig is eadar-theangachadh Beurla. Bidh dath an teacsa ag atharrachadh nuair a thèid facal a chluich. ‘S urrainnear cliogadh air facal sònraichte agus cluichidh am bhidio bhon sin a-mach. Dh’fhaodadh gum biodh seo cuideachail dha luchd-ionnsachaidh airson fuaimneachadh a dhearbhadh. Stories from the BBC ALBA Gaelic news programme "An Là" are uploaded on a weekly basis, with a Gaelic transcript and an English translation. As each Gaelic word is spoken, the accompanying text changes colour. Individual words can be selected with a simple click and the video will play from that point onwards. Learners may find this useful for checking pronunciation.
Bidh gach paragraf Gàidhlig a’ gluasad ri linn na h-aithris, ach faodar cuideachd na bàraichean-sgrolaidh a ghluasad gu earrann shònraichte den aithris.Each Gaelic paragraph automatically scrolls in conjunction with the news report, but the manual scrolling bars can also be used to move the text to a particular section of the report.
Chithear an tar-sgrìobhadh Gàidhlig anns a’ chiad dol a-mach. Ach, gheibhear eadar-theangachadh Beurla den tar-sgrìobhadh le bhith a’ taghadh Beurla no Gàidhlig agus Beurla.The Gaelic transcript is shown by default. However, you can see a translation of the transcript by selecting the English or Gaelic and English tabs.
Tha briathrachas cuideachd ri fhaotainn, le faidhlichean fuaim Gàidhlig na chois. Tha a’ bhriathrachas air a thaghadh bhon aithris fhèin, le measgachadh leithid ainmean-àite, briathrachas naidheachd, gnathasan-cainnt is abairtean. Key vocabulary is also provided, with accompanying Gaelic audio. This is a selected from the vocabulary contained in the news report and may include a selection of place names, news terminology, useful colloquialisms and phrases.
Tha luchd-leasachaidh an làraich a’ moladh gun tèid am brabhsair-lìn as ùire a chleachdadh airson an t-susbaint seo fhaicinn. Am measg nam brabhsairean ùra (saor an-asgaidh) as urrainnear a chleachdadh, tha Google Chrome, Mozilla Firefox, Internet Explorer agus Safari.The developers of the site recommend that an up-to-date web browser is used to ensure the content displays to its optimum. Suitable browsers (which are free to use) include the latest versions of Google Chrome, Mozilla Firefox, Internet Explorer and Safari.
Gheibhear an làraich seo air tablaidean is fònaichean-làimhe ach, a chionn ‘s gur e bhidiothan làn-sgrion a-mhàin a sheallas iPhone, bithear a’ cluich faidhle-fuaim seach bhidio.The site should work on mobile devices, but since iPhones will only show video full-screen and hide the transcript, we play an audio file instead of the video.
Credits
This site uses technology from jPlayer and Mozilla Popcorn, and builds on an idea and code developed by Mark Boas and associates at Happyworm.
All videos used are courtesy of BBC An Là and the British Broadcasting Corporation, who retain all rights to them.
Site design and coding by Sealgar Ltd.
Video, audio and transcripts provided by bbc.co.uk/alba.


text:
Liùrabhaig
'S e prìomh-bhaile agus am baile as motha ann an Shealtainn a tha ann an Liùrabhaig no Lèiruig,[1] Learbhaig neo Learaig (Beurla: Lerwick; Lochlannais Leirvik).
Tha Lerwick anns a' mhòr-thìr an aghaidh Bressay. Tha Caolas Bressay fasgach agus freagarrach do chalachan.
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Bha duine a' fuireach sam borg ann an Clickimin faisg air Lerwick ro Chrìosda ach steidhicheadh Lerwick fhèin sa 17mh linn. Chaidh Fort Charlotte a thogail ann an 1665, Caolas Bressay a dhìon ri na Duitsich. Ann an 1671 loisg na Duitsich Fort Charlotte ach chaidh e ath-thogail ann an 1781.[2] Ro 1708 bha Scalloway na phrìomh-bhaile ann an Sealtainn.
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Comhairle Coimhearsnachd Lerwick (Beurla)
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Stòr-dàta Briathrachais. Air a tharraing 21 an Gearran 2016
- ↑ Alba Aosmhor: Fort Charlotte (Beurla). Air a tharraing 21 an Gearran 2016.


text:
Tha an trèana nas saoire air a’ Ghàidhealtachd! #gaidhlig #gaelic
Chaidh mi gu Inbhir Theòrsa air an trèana aig deireadh na seachdain seachdain le tiocaid a fhuair mi ann an Sainsburys airson a dhol gu àite san bith an Alba agus air ais air dìreach £19. Sin mu 700 mìle uile gu lèir – mu 3sg airson gach mìle. Abair saor! Nan rachainn ann sa chàr, chosga...
Air fhoillseachadh le: Trèanaichean, tramaichean is tràilidhean - DiarDaoin, 29 dhen Mhàrt, 2012
- Chan eil artagailean co-cheangailte ann an-dràsta


text:
This song is by Runrig and appears on the album The Highland Connection (1979).
Dathan air am fuadach far nam beann
Tha faileas a'tuiteam bhon an Stor
Mar t-fhalt dorch a suabadh do cheann
Horo Mhairi o
Horo Mhairi o
Horo Mhairi o
'S mi 'gad ionndrain ho ro
De math an tobar gun an t-uisge
De math an corp gun cridh'
Nam biodh neart an Stoir 'nam lamhan
Bhiodh sinn le'r cheile's an Eilean a rithis
Horo Mhairi o
Horo Mhairi o
Horo Mhairi o
'S mi 'gad ionndrain ho ro.
'S doch nach fhaigh sinn neamh no beatha eile
Nuair a dhuineas suilean aig deireadh lath
Ach fhuair mi mo neamh an seo's an aite
Far an d'thug thu dhimh do lamh's do cridhe slan
Horo Mhairi o
Horo Mhairi o
Horo Mhairi o
'S mi 'gad ionndrain ho ro.


text:
- TIOTAL
- Beatha ann an clas an luchd-obrach, Inbhir Ùige (8 of 8)
- EXTERNAL ID
- QZP40_CAITHNESS_CROFTING_188
- ÀITE
- Inbhir Ùige
- SGÌRE
- Gallaibh an Ear
- SIORRACHD/PARRAIST
- GALLAIBH: Inbhir Ùige
- LINN
- 1980an
- CRUTHADAIR
- Nellie Mackenzie
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 41463
- KEYWORDS
- claistinneach
beatha làitheil
seann rèidio
Sa phìos chlaistinneach seo tha A' Bh-ph Nellie NicCoinnich ag innse mar a bha beatha do bhoireannach o chlas an luchd-obrach a' fàs suas ann an Inbhir Ùige sna 1920an is 1930an. Tha i a' bruidhinn air cidsinean brot no 'soup kitchens', mu Inbhir Ùige a bhith tioram, stuama (gun alcol), air aodach a cheannach air 'tick', agus air a' chiad rèidio is telebhisean a fhuair an teaghlach.
(tras-sgrìobhadh shlàn ri leantainn a dh'aithghearr)


text:
New Haven, Connecticut
'S e baile ann an Connecticut, sna Stàitean Aonaichte, a th' ann an New Haven. Ann an 2012, bha 130,741 daoine a' fuireach ann. Tha Oilthigh Yale anns a' bhaile.
Eachdraidh eile[deasaich | deasaich an tùs]
Chaidh am baile a stèidheachadh ann an 1821.
Daoine Ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
- George W. Bush, luchd-poileataigs, (1946-)
Bailtean Co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
- Caguas, An Eadailt
- Freetown, Siarra Leòmhann
- Afula-Gilboa, Iosrael
- Avignon, An Fhraing
- Hue, Bhiet-Nam
- León, Niocaragua


text:
- TITLE
- Taigh Chearsabhagh Museum and Art Centre Documentary (Gaelic 15 of 20)
- EXTERNAL ID
- SMO_ISLANDVOICES_15_GD
- PLACENAME
- Lochmaddy
- DISTRICT
- North Uist
- OLD COUNTY/PARISH
- INVERNESS: North Uist
- DATE OF RECORDING
- 2007
- PERIOD
- 2000s
- CREATOR
- Sabhal Mòr Ostaig and Cothrom Ltd
- SOURCE
- Gordon Wells Sabhal Mor Ostaig
- ASSET ID
- 2895
- KEYWORDS
- museums
tourism
Taigh Chearsabhagh is a key attraction for both visitors and local people in North Uist. It has an important development and educational role in the visual arts, as well as in conserving and displaying aspects of local culture and history.
This video is taken from the DVD 'Guthan nan Eilean' which was created by Sabhal Mòr Ostaig and Cothrom Ltd as part of the European Leonardo POOLS project. The DVD comprises 40 short videos, aimed at learners of both English and Gaelic, which show daily life in Uist and Benbecula.
The project coordinator for 'Island Voices' was Gordon Wells. Link to the project blog here
'S ann ann an Loch nam Madadh, air taobh an ear Uibhist a Tuath, a bhios na fèillean gan cumail gach bliadhna. Bidh croitearan a' tighinn bho air feadh an eilein airson an cuid uan a reic. Tha e a' cur nar cuimhne gu bheil obair air an fhearann fhathast gu math cudromach ann an dòigh-beatha an eilein seo.
Airson coimhearsnachd a tha a' fuireach air eilean, tha a' mhuir a cheart cho cudromach. Tha am bàta-aiseig à Tir-mòr na h-Alba a' tighinn a-steach gu Loch nam Madadh, agus tha sin a' sealltain a-rithist cho cudromach agus a tha am baile ann an Uibhist a Tuath.
Ach, fhad 's a tha am bàta a' tighinn a-steach dhan phort 's dòcha gum faic an luchd-siubhail rudan eile a bharrachd air na fèillean. Tha pìosan obrach air a' chladach agus faisg air Taigh Chearsabhagh a' sealltainn gu bheil ùidh aig a' choimhearsnachd anns na h-ealain cuideachd.
Tha Taigh Chearsabhagh air a ruith le Comann nan Ealan ann an Uibhist agus Comann Eachdraidh Uibhist a Tuath, agus tha e a' toirt còmhla san aon togalach dualchas agus eachdraidh an eilein cuide ris na h-ealain.
Aig meadhan an togalaich tha an cafaidh, ainmeil airson a bhiadh agus fosgailte fad na bliadhna. Ri taobh a' chafaidh tha a' bhùth, far am faighear leabhraichean is dèideagan is gibhtean is eile.
Ri taobh na bùtha tha an taigh-tasgaidh, air a ruith leis a' chomann eachdraidh. Bidh na taisbeanaidhean ag atharrachadh gu cunbhalach. An-dràsta 's e snìomh agus breabadaireachd a tha air an taisbeanadh. Cuideachd leis a' chomann eachdraidh tha cruinneachadh mìorbhailleach de dhealbhan, air an toirt a-steach leis a' choimhearsnachd.
Bidh an luchd-obrach ann an Taigh Chearsabhagh gan cumail trang anns an oifis. 'S ann ann a sheo a thèid taisbeanaidhean, agus planaichean airson tadhal air sgoiltean a chur air dòigh, agus cùrsaichean trèanaidh a leasachadh.
Tha dà ghailearaidh ann airson taisbeanaidhean. Ann an Gailearaidh a Dhà tha oileanaich air a' chiad bhliadhna dhen chùrsa cheum a' cur an taisbeanaidh bhliadhnail ri chèile. Tha na dealbhan air an cur suas mu dheireadh gun mòran ùine air a fàgail mus tig an luchd-tadhail.
'S e oidhche mhòr a th' ann cuideachd airson nan oileanach a tha a' dèanamh an dioploma. Tha taisbeanadh acasan anns an stiùidio.
Tha mòran dhaoine air tighinn airson na taisbeanaidhean fhaicinn. Gheibh iad fàilte chrìdheil bho Valgerdur Hauksdottir à Innis Tìle. Tha taisbeanadh aice fhèin ann an Gailearaidh a h-Aon.
Eadar a bhith a' taisbeanadh obair le luchd-ealain eadar-nàiseanta, a' leasachadh tàlantan de dhaoine de gach aois anns a' choimhearsnachd, agus a' clàradh agus a' gleidheadh rudan sònraichte mu dhòigh-beatha an eilein, tha Taigh Chearsabhagh an sàs anns an uabhas de dh'obair chultarach. Leis mar a tha e ga dhèanamh cho math, tha e a' sealltainn cho èasgaidh 's a tha na daoine a tha a' dèanamh na h-obrach, agus cho fallain 's a tha a' choimhearsnachd anns a bheil iad a' fuireach.


text:
- TIOTAL
- Leth-bhreac Cuairtlitir - Buairidhean an Eilein Sgitheanaich d1
- EXTERNAL ID
- Z_GB232_R13_J4_11
- ÀITE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS
- DEIT
- 1882
- LINN
- 1880an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn Ghallaibh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 5924
- KEYWORDS
- Ceannard Mhic an Tòisich
Clàrc Comataidhe
MacDhàibhidh
Cantray
lagh
an siostam laghail
na fuadaichean
Fuadaichean na Gàidhealtachd
Leth-bhreac Cuairtlitir - Buairidhean an Eilein Sgitheanaich d1
Chithear air an duilleig seo cuairtlitir, no sgrìobhainn laghail, a rinneadh airson grunn dhaoine. Bha seo air sgàth buaireadh a bha a' gabhail àite san Eilean Sgitheanach. Tha Siorrachd Lannraig air a' Ghalltachd agus Inbhir Nis air Taobh Sear na Gàidhealtachd, ach b' iad na h-uachdarain a bu mhotha a bha air cùl laghan na Gàidhealtachd.
Rè nan 1880an, bha pailteas de bhuaireadh a' tachairt san Eilean Sgitheanach. Chuir na h-uachdarain Dòmhnallach na tuathanaich aca fo smachd laghan cruaidhe. Ri linn laigse uachdarain nan Dòmhnallach, 's ann a chaidh an rioghachd an sàs sna buairidhean seo.
Chaidh Caisteal Inbhir Nis, mar a tha e an-diugh, a thogail mar chùirt


text:
AIR Di-Sathairne 25mh bidh cuirm Ceòl Beò, le Mischa Nic a’ Phearsain, Alasdair MacIlleBhàin, Kathleen NicAonghais agus Rab Noakes, bho 19:30 anns an CCA air Sràid Sauchiehall, Glaschu.
• Chaidh fear-ealain Iapànach, Takeshi Shikama, fhastadh air son sgoilearachd ùr Jon Schueler aig Sabhal Mór Ostaig. Bha Jon Schueler ’na ealainiche cliùiteach a bha ag obair bho stiuidio an cois cladach na Linne Sléitich.
• Leig Alex Fearghasdan seachad a dhreuchd mar mhanaidsear Manchester United as déidh 26 bliadhna san obair.
• Chaidh BPA ùr air mhionnan an Taigh an Ròid sa Bheurla agus san Fhraingis. Bidh Christian Allard, a rugadh san Fhraing, a’ riochdachadh an ear-thuath don Phàrtaidh Nàiseanta.
• Bhòt 115 Tòraidhean an aghaidh atharrachadh air bile Òraid na Banrigh aig riaghaltas Westminster leis nach robh reachdas ann son reifreann mun Aonadh Eòrpach a thoirt gu buil.
• Dh’fhoillsich oilthigh ann an KwaZulu-Natal gum bi cànan a’ mhòirshluaigh san sgìre, Zulu, do-sheachainte bhon athbhliadhna do dh’oileanaich ùra. ’S i Zulu as motha a tha ga bruidhinn ann an Afraga a-Deas.
• Chuir am Pàpa an Càirdineal O’Brien air fhògradh manachail gus “ath-nuadhachadh spioradail, ùrnaigh agus peanas a dhèanamh”. Thàinig O’Brien am follais a-rithist sna meadhanan mun tugadh air Alba fhàgail.
• Tha an ceann-suidhe Obama ag ràdh gum facas fianais gun do chleachd Riaghaltas Siria airm cheimigeach an aghaidh an t-sluaigh. Se cogadh sìobhalta Siria a’ chòmhstri as miosa air an t-saoghal an-dràsta a thaobh na tha de dhaoine a’ fulang.
• Bidh Banca Rìoghail na h-Alba a’ gearradh 1400 dreuchd. Thig a’ bhuaidh as motha air luchd-obrach sna h-oifisean aige air iomall Dhùn Éideann.
• THA Iain MacLeòid air athchuinge a chur a-steach gu Comataidh Athchuingean Pàrlamaid na h-Alba ag iarraidh ceist dhà-chànanach ann an Reifreann 2014. Tha e fosgailte do luchd-taic an ainmean a chur rithe le beachdan (www.scottish.parliament.uk/gettinginvolved/petitions/bilingualreferendumquestion). Faodar beachdan a chur cuideachd gu Comataidh Bile an Reifrinn (referendum.committee@scottish.parliament.uk). Se 6 Ògmhios an ceann-là air son na dhà.


text:
Tha làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba ga rianachd le Buidheann Chorporra Pàrlamaid na h-Alba (SPCB). Tha an duilleag seo a' cur an cèill dhuibh mu na cumhaichean air am faod sibh làrach-lìn. Leughaibh na cumhaichean-cleachdaidh seo mas e ur toil e mus tòisich sibh a’ cleachdadh làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba. Le bhith a' cleachdadh làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba, tha sibh a' leigeil fios gu bheil sibh a' gabhail ris na cumhaichean-cleachdaidh seo agus gu bheil sibh ag aontachadh cumail riutha.
Cothrom
Faodaidh sibh cothrom fhaighinn air làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba agus a cleachdadh air adhbhar laghail sam bith. Tha sibh ag aontachadh gun an làrach-lìn a chleachdadh air a leithid de dhòigh a bhriseas a-steach air, a bhuineas ri no a chumas srian ri cleachdadh na làraich-lìn le luchd-cleachdaidh eile. Tha cleachdadh na làraich-lìn fo smachd Poileasaidh SPCB mu Chleachdadh Ris an Gabhar.
Còraichean air Seilbh Inntleachdail
Faodaidh sibh copaidh a chlò-bhualadh, no stuth a luchdachadh a-nuas bho làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba fhad is a nithear seo a rèir Poileasaidh SPCB mu Chòraichean.
Fiosrachadh mur deidhinn agus mu dheidhinn a bhith a' tadhal air an làraich
Faodaidh SPCB fiosrachadh mur deidhinn ullachadh ach thèid seo a dhèanamh a rèir Cothrom na Fèinne agus gu laghail a rèir Poileasaidh SPCB mu Phrìobhaideachd.
Rabhadh
Nì SPCB oidhirpean reusanta a rèir nan inbhean is nam modhan teicnigeach na broinn gus nach bi ach an ìre as lugha de mhearachdan is de ghàbhadh do luchd-cleachdaidh làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba. Faodaidh ge-tà gum bi mearachdan ann an cuid de dh’fhaidhlichean a dh'fhaodar luchdachadh a-nuas agus gum bi cuid de raointean air an làraich air nach eil cothrom, ri linn duilgheadasan teicnigeach no eile. Cha bhi an SPCB buailteach mas e air adhbhar sam bith nach eil cothrom air làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba aig àm sam bith fad ùine sam bith.
Chan eilear an rùn gun gabhar ri stuth a chuirear air làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba mar chomhairle sam faodar earbsa a chur agus cha bhi an SPCB buailteach airson earbsa sam bith a chuirear na leithid de stuth le neach sam bith a chleachdas an làrach-lìn, no le neach sam bith dhan tèid stuth sam bith oirre a chur an cèill.
Chun na h-ìre a cheadaichear leis an lagh, tha an SPCB gu follaiseach a’ dùnadh a-mach choingeall, bharrantasan agus chumhaichean eile a dh’fhaodadh a bhith air an seaghachadh air mhodh eile le reachd no leis an lagh chumanta agus tha an SPCB a’ dùnadh a-mach buailteachd sam bith do chall no do dhochair gu dìreach, neo-dhìreach, no an dèidh làimhe le cleachdaiche sam bith ceangailte ri làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba no ceangailte ri cleachdadh, gun chothrom air cleachdadh, no toraidhean a bhith a’ cleachdadh làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba, làraichean-lìn sam bith ceangailte rithe agus stuth sam bith a chuirear oirre. Chan seo a’ bualadh air buailteachd SPCB do bhàs no do leòn pearsanta ag èirigh à dearmadachd, mì-riochdachadh eadarnach no buailteachd sam bith eile nach gabh a dhùnadh a-mach no crìoch a chur rithe fon lagh iomchaidh.
A’ ceangal ri làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba
Tha an SPCB a’ fàilteachadh is a’ brosnachadh làraichean-lìn eile gus ceangal ri gin sam bith de na duilleagan air làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba, fhad is a nì thu e ann an dòigh nach mill a’ chliù a tha oirnn no nach gabh brath oirre, agus chan fhaodar làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba a chumadh air làrach-lìn sam bith eile.
Ceanglaichean bho làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba
Nuair a bhios ceanglaichean air làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba ri làraichean-lìn is goireasan a bhios treas pàrtaidhean a’ toirt seachad, thathar a’ toirt nan ceanglaichean seo dìreach mar fhiosrachadh dhuibh. Chan eil smachd air SPCB air susbaint nan làraichean-lìn no nan goireasan sin, agus chan eil i gabhail buailteachd sam bith dhaibh.
Mùthaidhean
Faodaidh gun atharraich an SPCB na cumhaichean-cleachdaidh seo aig àm sam bith le bhith ag atharrachadh na duilleig seo agus bu chòir dhuibh sùil a thoirt air an duilleig seo bho àm gu àm gus aire a thoirt do dh’atharrachaidhean sam bith a chaidh a dhèanamh. Faodaidh gum bi feadhainn de na h-ullachaidhean sna cumhaichean-cleachdaidh seo air an cur à àite cuideachd le ullachaidhean no fios air fhoillseachadh ann an àiteachan eile air làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba.
Tapadh leibh airson làrach-lìn Pàrlamaid na h-Alba a chleachdadh.


text:
“‘S e bùth cofaidh snog a th’ ann an Cofaidh is Craic a chaidh a mhaoineachadh tro crowdfunding (maoineachadh-sluaigh?) mar iomairt shòisealta.”
Trèanaichean, tramaichean is tràilidhean
Mar as trice, bidh mi a’ coimhead air tursan rèile gu math fada air a’ bhloga seo ach chaidh mi air turas goirid ach fìor mhath Disathairne.
Ionad Taisbeanaidh (EXG)
Ghabh mi an trèana bho Ghlaschu Mheadhain gu Ionad Taisbeanaidh (far a bheil soidhne Gàidhlig ùr air a dhol suas bho chionn goirid) agus choisich mi gu Sràid Elderslie faisg air làimh airson a dhol gu Coffee and Craic, a’ bhùth cofaidh ùr airson coimhearsnachd Ghàidhlig Ghlaschu.
Air an t-slighe, chaidh mi gu Glaschu Mheadhain (ìre ìosal – GCL) agus bha e gu math gu math trang. Dh’fhaighnich mi do chuideigin “càite a bheil a h-uile duine a’ dol?”
“Dhan Hydro a dh’fhaicinn Nicola”.
“Cò Nicola?” Dh’fhaighnich mi agus mi a’ smaoineachadh gun robh e a’ bruidhinn air rionnag pop air choireigin a bha gu bhith a’ dèanamh consairt.
“Prìomh Mhinistear Nicola” arsa e. Nach mi a bha a’ faireachdainn…
View original post 232 more words


text:
A' riaghladh fiadh-bheatha / Managing wildlife
Tha fiadh-bheatha na h-Alba, leithid fŔidh, ge˛idh, cearcan-fraoich is bradain a' tabhann st˛ras bheairteach. Thathas a' riaghladh fiadh-bheatha ann an Alba airson iomadach adhbhar. Nuair a thŔid a chuairteachadh gu math faodaidh riaghladh fiadh-bheatha sochairean a thoirt dha daoine, dhan eaconamaidh is dhan Órainneachd.
A' riaghladh fŔidh
Rannsaich mar a tha riaghladh seasmhach fŔidh buannachdail dhut fhŔin agus dhan Órainneachd.
Pr˛iseact Mionc nan Eilean Siar
Lorg tuilleadh fiosrachaidh mu phr˛iseact mionc nan Eilean Siar.
A' riaghladh ge˛idh
A' cothromachadh ¨idhean Óiteachais is glŔidhteachais.
A' rannsachadh e˛in grunnachaidh Uibhist
Faigh tuilleadh a-mach mun phr˛iseact agus mar a tha sinn a' cuideachadh e˛in grunnachaidh Uibhist.


text:
- TIOTAL
- Litir chun an Dotair MacIlleDhuibh airson Oighrig NicAoidh
- EXTERNAL ID
- Z_GB1741_R31_1_28
- ÀITE
- Bràigh Thunga
- SGÌRE
- Tunga is Fàrr
- SIORRACHD/PARRAIST
- CATAIBH: Cinn t-Sàile MhicAoidh
- DEIT
- 20 An Cèitean 1847
- LINN
- 1840an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn Ghallaibh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 6155
- KEYWORDS
- faothachadh nam bochd
airgead
taigh nam bochd
Tunga is Fàrr
tinneas
Litir a' leigeil fios chun an Dotair MacIlleDhuibh, Fear-sgrùdaidh nam Bochd, gu bheil Oighrig (Effemy) NicAoidh ann an staid bhochd. Chan urrainn dhi sìon a dhèanamh airson coimhead às a dèidh fhèin air neo airson taic a chumail rithe fhèin. Tha i a' faighinn dà thasdan sa mhìos mar-thà ach chan eil sin ga cumail fiù 's "an treas pàirt den ùine."
Chan urrainn dhi fiù 's aodach latha no aodach oidhche a cheannach 's mar sin tha feum aice air na rudan sin


text:
Gearainnean mu aiseag Shàbaid
Tha feadhainn a' gearain nach deach ùine gu leòr a thoirt dhaibh na beachdan aca a chur air adhart ann an co-chomhairleachadh Chaledonian Mhic a' Bhriuthainn air aiseag Sàbaid eadar Tairbeart na Hearadh agus Ùige anns an Eilean Sgitheanach.
Tha mòran a tha an sàs ann an obair turasachd ag ràdh gu bheil barrachd sheirbheisean aiseig a dhìth eadar Loch nam Madadh, an Tairbeart agus Ùige.
Tha CalMac an-dràsta ag iarraidh bheachdan dhaoine air seirbheisean ùra airson oidhche Haoine agus feasgar na Sàbaid.
Crìochnaichidh an co-comhairleachadh seachdain bho Dhihaoine.
Seòlaidhean a bharrachd
"Cha dh'fhuair a' Chomhairle Coimhearsnachd cothrom coimhead air seo fhathast, 's cha chuala mise guth air seo gu an-dè," thuirt Cathraiche Comhairle Coimhearsnachd Cheann a Deas na Hearadh, Hamish Mac an Tàilleir.
"Ach gu pearsanta, chan eil e a' cur iongnadh sam bith ormsa gu bheil seo a' tachairt, dh'fhaodadh làn-dùil a bhith againn ris.
"Chan eil mi a' smaoineachadh gu bheil e leth fada gu leòr. Tha mi a' faicinn gu bheil iad airson seo a thòiseachadh aig deireadh na mìos seo.
"Tha sin tuigsinneach gu leòr, o chionn 's ann an uair sin a tha a' chùis a' sìor fhàs trang.
"Ach chan urrainn gur ann a-nise a tha iad air sin a thuigsinn agus sin fhaicinn.
"Agus ged a tha iad ag ràdh gu bheil iad a' cur an comhairle ris an t-sluagh chan eil iad a' toirt ùine don t-sluagh an inntinnean a chur ri chèile.
"Agus chan eil iad a' toirt ùine dhaibh fhèin nuair a gheibh iad fios bhon t-sluagh beachdachadh air na freagairtean a bheir an sluagh dhaibh.
"Tha sin a' fàgail ceist na m'inntinnse, gu dè am feart a tha dùil aca a thoirt air baraill an t-sluaigh co-dhiù?
"Tha feum air barrachd sheòlaidhean, tha sin fìor. Tha fhios agam gu bheil sinne air a bhith ag iarraidh barrachd de chothroman siubhail as t-Samhradh agus anns a' Gheamhradh.
"Agus tha mi làn-chreidsinn gum biodh duilgheadas aca bàta a lorg a cheadaicheadh bàta a bhith a' frithealadh an Tairbeirt, agus tè eile a bhiodh a' frithealadh Loch nam Madadh air leth.
"Ach tha mi a' faicinn an-dràsta gu bheil e furasta gu leòr leotha seirbheis anmoch a ruith eadar Loch nam Madadh agus Ùige oidhche Dihaoine.
"Ach chan eil guth an sin air sin a dhèanamh eadar an Tairbeart agus Ùige air oidhche Dimàirt no air oidhche Diardaoin, no air oidhche Disathairne," thuirt e.
Chan eil Mgr Mac an Tàilleir den bheachd gum faigh a' Chomhairle Coimhearsnachd cothrom coinneachaidh ann an àm airson freagairt a chur chun a' cho-chomhairleachaidh.


text:
Mo Chutta mac Finaill do Ciarraigibh Luachra a ceiniul .i. do Uibh Ferbu an t-sainriudh. Tainicc sein i n-oílithre andes go Leith Cuinn, go ros-gaibhi r-Raithin. Bui maincine mor ime occ lubuir & acc ernaighte; deichneabar ar secht cedaibh do isin mancine, & no aiccilledh aingli gach tres fer dibh.
Ro ba cobair mor don mainchine, an t-oilithrech naomh don-anaicc tar muir .i. Cusantin mac Ferccusa ri Alban. Ro ren-side maitius an talman ar oilithre do asccnamh nimhe, co na tarat a mod manchine amhail cech manach fognamha do Dia. Conid h-e ro claidh & ro thorainn an cill, .i. Rathen, & ro lesaigh cepaid Consantin fri Rathen andes, & Magh Constantin for bru Brosnaighe Atha Maighne.
Ba mor immorro a proinn & a saith .i. proinn ced nos-ferud, co tabartai fuigell Mo Cuda do. Ro sen Mo Cuda a beol & ni caithedh acht coibeis fri gach manach iaram, & ni tesda dia nert, cia ro thesda dia saith. Ba mor torbu a umhaloitti dona mancaibh; nert cét ann. Ro guidh-sium dano Mo Cuda dia leccad dia tir fodeissin i n-Albain, d' fios sccel a cloinne & a cineoil. Ro chedaigh do techt. Tainicc-siumh doridisi. Ro taisccedh do-somh a cuid proinne airett ro baoi thair, & do-radadh for seithe ina fiadnaisi ina cumasccadh, iter brothcan, & ass, & arbhar, & do-rell for cruimhe cidh araill de. Ro gabh iaram a fuathroic, & ro timaircc cona dib lamhaibh cuicce, go ro gle dó a caithim uile. Tuccadh do dano fuigell an chleirigh, & do-romailt uile co fosadh & co h-alainn. Baoi an fertigis occa forcoimétt na facbadh ni dia proinn cen tomhailt.
Fon daire duit fodesta, ar Mo Cuda arabarach, & imir do bharainn fair. Cid dia tucais form tocht do laim amail do-cuad h-i
p.301tosach arráir? Nim-tainic-sea riam d' ecomnart, a Mo Cuda, ni no samhlaind (fris); cech eccomnart riam rom-farraid, for se, ro laas dim fom cumhang. Gach maith rom-baoi rom-buanadus. Luidh-siumh fon daire iar sin, & nos-reidhigind.
Fecht ele do-somh isin cludh, ag denamh a oibre. {folio 266b} Ro proinnsiott na clerigh, & ro dermaittedh eisium. Ro lonnaigedh-siumh di-suidhi, co n-do-cuirestair lan na sluaiste uada as in cladh don úir dar forles an proinntige, co n-da-rainic a cuid a mias-cuadh cech manaigh bói istigh. Teid Mo Cuda dia shaigid-siumh iar sin. Is ann ro battar na srotha allais tairis la dichracht an t-saothair. Do-bert Mo Cuda abhois fo a edan, & do-bert fo a edán feissin. Maith, a chleirigh, for Cusantin, allus a maoile fein ícus cach. Uch, ro loitis, ar Mo Cuda, uair no icfudh cidh drucht do lighi, min epertea sin.
Ro tionoilsett cleirigh Úa Neill fecht ann i m-Magh Lenai, & ro troisccsiot ann co f-foillsighthi doib dunorgain do-rónad is tir. Ros-foillsigedh doib-sium tre n-aroile oig .i. tria Cainnli ingen Diarmata. Rucc Mo Cuda leis na clerciu iar sín co Rathen, & ros-biath co h-iomlan andsin iatt .i. samadh Finden cona n-abaidh .i.Colmán mac h-ui Telluibh, & samadh Coluim Cille, & samadh Ciarain cona n-abbaid .i. Cronan Dercc mac h-ui Laicti. Ro gab tra tnuth & formatt na clerciu annsin fri Mo Cuda ar iomat na manach, & ar fephus na cathrach & ar shaidbriosa m-bid & a n-edaigh, & ar feabhus an clerigh fein, uair ba fer go rath n-De h-e.
Ro benadh clocc proinne oc Mo Cuda iar sin, & do-choidh ina proinntech. Batar na h-abbaidh aga radh ettarra fein: Cidh dia t-ta an clocc proinne-si ittrasta for siatt, ar ro caithsim-ne 'na r-raibhe do biudh isin m-baile; ar maidhmighi, ar siat, do-gni-sem so, no is ar ro-imat bidh occa. Cuirither iaram techtaire uaidibh dia fios an m-boi biad occa. Luidh iaramh an techtaire .i. Manchin e, fos-aircindech Cluana Mic Nois. Luidh iaramh Manchin isin proinntech, & at-chí an fuirecc m-bidh bae occa. Cidh so, a Mhancin?, for Mo Cuda. Mo sccian do-radadh uaim forsin meis, or se. Fir, for Mo Chuda. Cid fil ann tra? ar se, ar is do thaisceladh foirne do-deachad. Gurab gorta not-béra fein, & fer th' ionaidh do (gres).
Ro soi an fos-aircindech gusna cleircibh iar sin, & ro innis {folio 267a} gach ni at-connairc & at-chuala, & ros-gabh tnuth & formatt na cleirchi frissintí
p.302Mo Chuda iar sin, & as-bertsattar fris: Faccaibh an mendat at-taoi, ar iett, & leicc Leth Cuinn d' Finnen & do Colaim Cille, & do Ciaran mac an t-Saoir. Ni ragh-sa adiu, for Mo Cuda, go ro gaba ri no espoc mo laim as; ar ni maith do cleiriuch utmoille, acht muna dichuirther ar eiccin.
Lotar na h-abbaidh iar sin cusin righ .i. co Blathmac mhac Aedha Slaine, & do-ronsat casaoitt Mo Chuda fris. Tainicc sein leo co Cluain Iraird, & as i comairle ro cinnsiot ann .i. Mo Chuda d' ionnarbadh. Conid sí sin in tres saobh-sanus Lethe Cuinn, & is h-i Cluain Eraird do-ronta a t-triur iad, dia n-ebhradh:
Conidh diommbuaidh comairle ro fagbadh for Cluain Eraird iaramh.
- 1] Teora saobha sanasa
2] Clainni Cuind imraga-sa
3] Cur Colum Cille tar sal,
4] Timdibhi sáogail Ciarain,
- 5] Mo Chutta cona chlamhraidh
6] D' innarbadh a Rathain ro-glain;
7] Forbais doibh ar clannaib Cuinn
8] Tarraid do siol Muoluim.
Lottar na cleirigh iaramh cusna riograidh léo .i. Blathmac & Diarmait, da mac Aedha Slaine, da righ Erenn, co m-battar ri dorus na cille. Giollae aouc ann Diarmait. Eircc dun, a Cusatin, ar Mo Cuda, do guide na rig im dail m-bliadna do thabairt duinn, cen ar n-gluasacht adiu. Tet iaramh Cusatin dia saichin-siumh, & a lorcc slaidhe ina laimh, & a culchi imme. Coich seo? for in oig. Cusantin in t-oilitir-sin, ar iatt. Maith a ocu, for se, do guidhe h-itchi cuccaibh-si do-dheochadhus on cleriuch, co tarttai dail m-bliadna do cen fogluasacht, & damh-sa dano ar m' oilithre & ar mo geilsine don Coimde. Is ferr a thabairt, ol Diarmait. Do-berthar, ol Blathmac.
Tiagait as iaram. Do-berad na cleirigh cetna iatt iar cinn bliadna, co m-batar ar dorus na cille. Eircc dun, a Cusatin, ar Mo Cutta, do ghuidhe bliadna oile cen ar f-fogluasacht. Teitt-siumh dano fon iondus cetna. Is e an bachlach cetna, for cach, nis-bia failte don chur-sa. Is droch-impide, {folio 267b} a occa, for Cusantin, ar ro bamair-ne riam isin maitis attataoi-si, co ros-renam e ar in Coimde. Ro battar secht n-duine form comus-sa, & rig cech duine, & or &
p.303arccat, graighi & alma bo cech duine, for mo cubus-sa sin uile, co n-dam fil i moghsaine sund ar serc n-De .i. an Coimde. Cia do-berta iaramh form-sa & foranti rom-faid, bes ro piadh focraicc. Fochen duit, or da mac Aedha, rod-fia failti & cairde m-bliadhna. Beridh-si bennachtain dono, for eisium.
Teccait dia bliadhna doridhisi iter laoch & clerech, co m-battar a n-dorus na cille. Eircc, a Cusantin, for Mo Cuda, cusna riogaibh, gur cuince cairde m-bliadhna duinn forra. At-agur min tucait, for Cusantin. Luidh iaramh dia saichin. In bachlach cedna diabhar saighid, for siatt. Nocon acaille iter, robar bia ferc leis. Fecaitt na gille for daescaire fris, occa caopadh. Ni tucc-somh dia oidh inní-sin co toirsed na righu. An tibrid-si cairde na bliadna do Mo Chuda? or se. Eircc uaind, a bhachlaigh for siatt, nit-fia failte. Lasin sreidh in gabail uadh, & geibidh bragaitt cechtar nae na da righ ina dib n-glacaibh. An tibridh, for se, in itchi connaighim? & min tardadh, bid liath cechtar fathar do inchinn a cheile uaibh. Do-beram co deimhin, ol siatt. Tugadh do-somh in cairde, & ni la bennachtain fuair.
Uch, marbh Cusantin íartain, & isin t-sechtmain ria n-eccaibh do, oc ceilebrad doiph ina n-ecclais, co n-acca Mo Cuda in Satan for cind Cusantin. Cidh dot-fuc annsin? for Mo Cuda. Manach dam-so, for se, ar ata an doman fora cubus. Is doigh, as becc-sidhe, for Mo Cuda. Is cuitechad ann, gid becc, for eisiumh. Maith a cleirigh, for Mo Cuda, tabair do coibhsiona. Do-ber-sa immorro, a ticcerna, for Cusantin, nach fil don domun for mo cubus, acht imraidim nama comadh maith lem, in lec forsan geibh-si do pater, comadh-si no beth dar m' aghaid. Bidh-si immorro, for Mo Cuda, {folio 268a} eircc-si, a Shathain, isin coirthi cloichi fri cill andes, & ni derna ercoid ann, acht donti ticfa frisin ecclais.
Tangattar meic Aodha Slaine iar sin co m-borrfadh & barainn, uaille & diumuis, & na cleirigh; & ba h-iarna n-deg-gresacht do ladrannaibh h-Ua Neill. Deithbir on dano, ar ni faigebhdais scor a n-ech la feraibh Midhe, min dicuirte Mo Cuda. Uch, ba h-ainimh mor
p.304Consatin an tan-sin. Eircc anunn a Diarmait, or Blathmac, ar is at rí. Ragat, for Diarmait, cenip fo lith lem. Neach uaibh leis, a chleirchiu, for Blathmac. Do-gentar, ol iatt.
Ro ladh crandchar eter samad Finnein & Ciarain, & Coluim Cille, d' fis cia h-epscop uadaibh no raghad la Diarmaid. Do-rala do muinntir Clnana Meic Nois, & ro lasat-sein for a fairchi, & do-rala do muinntir Cille Achid Drumfhata. Ro lasatt-sein iter a c-ceallaibh, & do-rala do muinntir Cluana Congusa h-i Cinel Ardgair. Ragat-sa, for a h-aircinnech-side, do ghabhail a lamha.
Tiagaitt tra anunn Diarmait & an cleirech, & socchaidhe mor archena maraon friu. Teid Diarmaid, co taratt a uillinn frisind ursainn na h-ecclaisi i m-boi Mo Chuda. Tarr istech isin ecclais, a Diarmait, for in cleirech. As lor do-dechad, or Diarmait. In do gabail mo lamha-so do-deachad? for Mo Cuda. Is fris rom-cuired cetus, ol Diarmait. Madh dian deni-siu forru, ol Mo Chuda, am erlum-sa dano, for se, let-su. Ro fheimghios, ol Diarmait, nis-gebh do laim co brath, ar med do nóimhe & t' ordain, & is am aithrech cidh ar techt iter. Co n-dot raib-siu ordan & oirechus dono, for Mo Cuda, for nimh & talmain, & cumhachta & righi & flaithemhnus for Eirinn go brath, cein co tis frim comarba-sa. Nir soiter do gnuis frit naimdiu, ar (ro) soisiu remam-sa. Do-beratt tra ind oicc aithis fort iar n-dol amach .i. Diarmait Roanaidh do radh riut, & gurab i n-ordan doicc duit-siu sin, & dod shiol, & gurab uait an righe do gres.
Ro soi Diarmait amach iar sin, & do-ratt Blathmac aithis fair: As ruanaidh tice on cleiriuch, ol se {folio 268b} .i. as rioghda. Ro be dono radh caich iaram fris .i. Diarmait Ruanaidh. Eirgid fein, for Blathmac frisna cleircibh, & geibidh laim Mo Cuda, ar is fribh cosnus feronn. Ni ragam gan tusa linn, for siat. Ragat-sa libh, for an righ. At-ragat a n-aoin-fecht uile, laochaibh cleircibh, co h-airm a m-boi Mo Cuda.
Do-choidh dano airchinnech Cluana Congusa dia saighidh, do gabhail a lamha, ar is dó rainic an cranncar. An geba-sa mo laim-siu? or Mo Cuda. Gebat, ar ni bhia isin suidhe abádh fris, or in cleirech. Nit raib-siu dono nemh no talamh, for Mo Cuda, & corap fo ssop & cuitbiudh i n-dalaibh (&) i nd-oirechtaibh do gres t' airchinnech. Uch, maircc nod-geibh, & lasa n-gabur, for secnap Cille Achid. Bennacht fort, or Mo Cuda, bidh let ordan do cille.
p.305
Berid as e, ar fos-aircindech Cluana Meic Nois, na fuirghidh an bachlach crand-briathrach isin c-cill. Nit raib-si nemh no talamh, for Mo Cuda & fuacht & gorta dot breith fein, & do breith fhir th' ionaidh do gres. Mor liach a n-do-gnid, for secnap Durmaigi. Bid tusa bus secnap & bus aircindech it chill do gres, for Mo Cuda. Tairrngidh anuas é, for aircinneach Durmaighi. Digradh do samhta fort tria bite, & for fhior t' ionaidh do gres, & gurab eiccin meur fair tria bhite inn aireacht dia munadh. Ro saoi co muinntir Cluana h-Iraird, & ro esccaoin drem dibh, & ro bennach drem ele.
Luidh Blathmac feisin anunn iar sin, & Cronan Dercc comarba Ciarain. Cidh dia t-tuidcidh?, for Mo Chuda. Do gabhail do lamha-sa, or Blathmac. Ni gebha, for Mo Cuda. Ni bia isin t-suidhe abbadh fris, for se. Gebatt-sa dono do lamha-sa asin suidhi righ i t-taoi, & getat nemh & talam fort, co na bia ri no ridhamhna uait, & is iatt bas daire don giolla do-choidh amach do chlann & do chiniul go brath.
Ro soi go Cronan iar sin, & adubairt fris: Ni daonda ataoi frim-sa, or se, ar inisle do gnim-si sin, & do aontadh fri samu(dh) Ciarain; ut sit in prouerbium apud eos: Mumnensis manum Mumnensis accepit .i. co ro moti raibh ap a Mumain occa.
{folio 269a} Ni raib immorro (somaoin) 'na h-abdaine-sin tre bithi sír for Muimnech, acht aon nama do Mumha gebus í do innechadh for Leith Cuinn mo diocur-si. Connachta fo Araib, & h-Úi Neill gan righe rurech, acht a m-beith fo fhan echtrand fri re. Cluain dano cen lubair, cen riaghail, iar n-dith a sruithi, i m-bia comhcedludh discir nach druine trepait a h-iatha a bith cen rimad comgnimha fri forcetal, cen toi fri ortt, acht sruithi cen commaidh cresine, acht comhcetlud in espaic fria linn, cein co ti an daol bán firfes dia eis, & bidh maith ind ecclas fria re, bid olc í i n-aimsir in lucair deoda don Mumha firfes a comrama cen espa; co ra bai-siu fein fo aithis. Statim oculus sinister Cronani excecatus vel extinctus est.
Dian-bas dot breith dono, & do ciníudha dot eis, & an lamh ro sinedh cuccam-sa, or se, gurap follus do chach a mí-aradha. Quod postea completum est. Cech ab dano gebhus itt ionadh gibe ernail
p.306treblaitte gebhus e iar n-gabhail abdhaine, nir sccara fris co a bhas. Fer ghai deirc itt ionad-sa dano, for Cronan, & dian-bas do breith dreime dibh. Ro fhaccaibh dano briathra aile beos do. Bidh lim-sa an cathair-siu dono, ar Cronan. Ac, for Mo Chuda, acht bidh Rathen Mo Chuda, & Mo Chuda Rathain at-bertar ann.
Gabaitt iaramh a laimh, & lottar timcell martra & relecc. Uch, a tigerna, ar manach dia mancaibh fri Mo Chuda, ata galar im chois; ní fedaim techt lat. An dino, ar Mo Cuda. Nato, for Colman mac h-úa Telduib, ap Cluana Iraird, ni bia ind aoibhell-sin uait-siu accain-ne i m-medhon. Eircc, for Mo Chuda, & tabair do cois forsin cloich ucatt. Ocus o do-ratt an manach a cois fuirre, ba slan fo cedoir; & as i sin Lec Mo Chuda i r-Rathen. Do-choidh dano an galar i c-cois Colmain la breithir Mo Chuda; & as-pert co m-beith go h-artraigtech do gres i c-Cluain Iraird an galar.
At-rachtattar na mairb asin talmain do neoch at-bath fria aimsir-sium {folio 269b} do techt lais. Amin, for Colman god manach, la gabail coisi Mo Cuda, ro gellais-si duin-ne, for se, comadh ettrain no beith h' eserge; & apair dino in let ragmat, no an sunn anfamat. Anaid sunn, ar Mo Cuda, ar ni filit in da eiseirge isin t-soiscel, & ticub-sa dia laithe bratha cóm manchaibh uile co crois Cusantin i n-dorus na cille, curap immalle digsem do fuigell bratha.
Luidh iaramh Mo Cuda ass, cusin mor-imirci-sin lais .i. xl ar ocht cedaibh a l-lion. Mor do fhertaibh & do miorbhuilibh do-roini co r-rainicc na Deisi; & do-ratt ri na n-Deísi .i. Maol Ochtraig mac Dinertaigh, a chorp & a anmain do, & do-ratt do gach aon no togfadh dona Deisibh do leccadh leis. Ro gab-somh iaramh i n-Dun Seinm for Nim. Bith-biad-sa sunn, for eisiumh, co n-dechus do Nimh for nemh. Cid do-forni sin, a chleirigh? or caillech ro bai ann fris, Caimell a h-ainm. Nach lis-sin indso do-gniatt na manaigh, for eisiumh. Is les mor cetus, ol in chaillech. Bidh é a ainm dono, for eissiumh .i. Les Mor. Conidh de sin ata Lioss Mor Mo Chutta.
Marb dóno Mo Cuda dia bliadhna iar sin. Do-choid dono Cronan i Mumain for a fairci .i. comarbha Ciarain; do-coidh assin go Les
p.307Mor, d' iarraidh loghtha dia cinel a los na m-briathar ro fagaibh Mo Cuda forra. Mo Lua Lobar, as e ro bai ar a cind ann. Bui-siumh arnabharach oc cuingidh logta for Mo Lúa. Dia t-ti Mo Chuda doridhisi h-i c-curp, for se, cuindigh logadh fair. Cein co t-ti, ni thibrem-ni logad dia eissi.
Tainic Cronan andes reme iar sin do saigidh Cluana Meic Nois. Tainicc i l-luing for Sinuind. At-connairc an t-aen-ethar, & ethair iomdha aga tograim. Ro baiditt immorro, & ro marbaitt na roibhe isind ethar. Tainic aon do lucht an ethair for snamh cusin luing i r-raibhe Cronan, & ro gabh Cronan ar cend é. Do-ratt immorro aon do lucht na tograma beim do, co ro ben a cend de, & a laimh do Chronan araon. Luidh Cronan {folio 270a} iar sin co port, & do-coidh for tir, & at-bert fria muinntir: Anaidh sunn, ar se, co ro codlar. Battar fri re iar sin occa idnaighe dus in érsed. Marb tra Cronan annsin tre breithir Mo Cuda, amail do-rairngert do, & ro thairrngir aon dia chinel do ghabhail abdhaine a Cluain, & meth for an tuaith & for an ecclais fria reimes. Et hec omnia completa sunt, et complentur, et complebuntur.
Mo Chutta cona coimhtionol .i. moirsheiser & secht fichit & secht c-cétt, & imaccallaimh re h-ainglibh cech tres fer dibh. Lá n-ann luidh
p.308Mo Chuda gusin coimhtionol-sin ime ina prosesiam mor-timcel reilge na n-aingel i r-Rathain occ denamh an ernaighthe, et reliqua. 2122 {folio 270b}Mo Chutta cecinit
p.309
Et reliqua.
p.310{folio 271a}
Mo Chudae Rathain cona coimhtionol .i. as e-so a lin .i. oirseiser & secht fichit, & secht ced; & imaccallaimh re h-ainglibh gacha treas fer dibh. Ina coroin doib a timcell reilcce Rathain ag denamh an ernaighti. Amhail bai Mo Chutta ann, co n-faca an deman ina medhon ettorra. Fiarfaighis Mo Cuda de: Ca conair fuarais, a truaigh, co n-uicce-so? Freccrais an diabal é, & isedh adubairt: Formail an Connachtaigh, ol se .i. mac leigind do cinel Aodha na h-Echtghe. Maith a chlerigh, ol Mo Cutta, ca h-ait i raibi do menma an tan tainic an diabal tort, go fil inar medon ettrainn? Luidhigh an mac eccailsi ic prostrait i fiadnaisi Mo Cuda, & ro indis an t-adhar do .i. Ag tabairt catha ro battar mo braithre collaidhe, & ro foillsighedh damh-sa inní-sin, & as ettorra ro búi mo dutracht gen gur muig rempu, & ni h-annso, & do-gellaim-si duit-si & don Coimde cona faigbe diabal slige amach toram-sa, ge fuair amuigh; & ba fir ón.
Maith, a cleirigh, ol in diabal fri Mo Cudae, cedaigh damh imtecht, uair ni lamhaim dul ind aér suas la h-analaibh na naemh & na h-irnaighthe, uair ni dom fuarus i n-ifrionn pian as truma & as diochra oldas anala na naemh, & na h-irnaighthe. Ro chettaigh dano Mo Cuda don diabal imthecht la truaighe na n-aitesc rochan i f-fiadhnaisi na naemh. Ro imtigh immorro an diabhal iar sin ina fiadhnaisi, & nis fainic cuca doridhisi. Et reliqua.
Mo Chuttae Rathain immorro do-rinne roind da coimhtionol & da aidhedhaibh adhaigh n-aen ann. Gach biadh immorro frisa m-benadh a lamha, no cuimledh {folio 271b} dona broccaibh no bittis uime gach lai. Adhaigh n-ann dono as-bert Mo Cuda: As mór an righe-si i fuilim, ol se, .i. moirseiser & secht fichit & secht cet isin (coim)tionol-so i fuilim, & imaccallaim fri h-ainglib gach tres fer dibh, & abdhaine & cennus accam-sa forro-san, & conidh mesa misi oldas gach fer dibh-sin. Ocus ni slige nimhe dam-sa sin, & ni biu amlaidh ni bús sia, acht rachatt gusan luing ata ag imtecht a h-Eirinn, cu na rabhar da adhaigh i n-aen-ionad, acht acc aitricche ar fud an domain moir.
Rucc as an adhaigh-sin amhlaidh sin, & ro élo arnamarach go h-airm a m-boi Com(gh)oll, ag Tigh Teille. Amhail at-connairc cach dibh a chele .i. Mo Chuda & Com(gh)oll, bennachais cach dibh diaroile. Suidh, ol Com(gh)oll fris. Ni h-ail lem, ol Mo Cuda, uair ata tinnenus form, uair ata an long oc imtecht, ol se, & as eigen damh rochtain innte. No to, ol Com(gh)oll, uair do-bhera Dia don luing
p.311anadh anocht. Suidis immorro Mo Cuda, & ros-benadh a brocca de, & amhail ro benad, as-bert Com(gh)oll: Tair amach, a dhiabail, ol se, asin broig, & ni bherair lat in ettail fuarais ni as sia. Lingid immorro an diabal as in m-broicc amach, amhail at-cuala sin, & asedh adubairt oc imtecht: Ni sechbaidh deit do thégmail dia Com(g)oll no o, a Mo Cuda, uair ni leiccfind-si di adhaigh i n-aen-ionadh tú, ar in lethcumaigh do-ronais ar do bhrogaibh fein sech broccaibh an choimtionoil, uair no chumailtea do lamha doibh an tan no bithea ag roind na proinne no bidh occaibh, & ni fuarusa slighe ele cuccat acht an conair-sin namá. Imthigis an diabal iartain, & as-bert Com(g)oll frisan naemh inntodh dia tigh, & tathaighe a trath do dhenamh. Ocus as-bert:
Anais Mo Cuda abhus gan imtecht do cumachtaibh De & Com(gh)oill. Finis. 23
- 1] Maith do chleireach beith abus no i f-foss
2] Ocus tathaighe na trath;
3] Do-berat demhna cuidmide
4] Spirut utmaille for cach.
p.312


text:
Fiaclan cloinne nan Eilean Siar as fheàrr
Chan eil trioblaidean fiaclaireachd sam bith aig 82.8% de chloinn P7 sna h-Eileanan Siar - an dàrna figear as fheàrr an Alba.
Tha sin an coimeas ri dìreach 54.5% de chloinn P7 san sgìre ann an 2007.
Thèid coimhead ri fiaclan cloinne anns a h-uile sgìre shlàinte an Alba gach bliadhna. Gach dàrnacha bliadhna thèid coimhead ri fiaclan cloinne ann am P1.
B' e figear meadhanach na bliadhna seo airson Alba air fad 75.3% de chloinn gun lobhadh sam bith nam fiaclan.
'S e na Crìochan a b' fheàrr, le 83.6% de chloinn gun trioblaidean fiaclaireachd sam bith.


text:
Rannsachadh air sealbh coimhearsnachd am Barraigh is Bhatarsaigh
Chaidh aontachadh aig coinneamhan ann am Bàgh a' Chaisteil agus ann am Bhatarsaigh oidhche Luain a dhol air adhart le rannsachadh air sealbh a ghabhail air an fhearann.
Bha 60 duine aig coinneamh Bhàgh a' Chaisteil, agus bhòt 28 airson a dhol air adhart le sgrùdadh, le ceathrar na aghaidh.
Sheachainn 28 duine eile a bha an làthair bhòtadh.
Aig coinneimh Bhatarsaigh bhòt a h-uile duine den 15 duine a bha an làthair airson gluasad air adhart leis a' phròiseas.
Thug an seann uachdaran, MacNèill Bharraigh, an oighreachd seachad do Riaghaltas na h-Alba, air ghealltannas gun toireadh iad do na daoine i an-asgaidh nan robh iarrtas ann.
Tha an oighreachd an-dràsta air a ruith le Roinn an Àiteachais.
Bidh coinneamh eile ann an Talla a' Bhàgh a Tuath oidhche Mhàirt aig 7:00f.


text:
Tron bhliadhna a chaidh seachad, tha mi air a bhith a 'ruith rannsachadh pragtaigeach le luchd-cleachdaidh gus am faicear e mu dheireadh. B 'e a' cheist - a bheil e reusanta gu leòr airson toraidhean èifeachdais a bhith a 'clàradh optimization air Amazon dìreach le bhith a' cleachdadh inneal prìomh fhaclan an-asgaidh, ann am faclan eile, ri fhaotainn ann an ruigsinneachd fosgailte air an eadar-lìon. Agus is e am freagairt ghoirid tha, tha e. Gu dearbh, faodaidh tu leasachadh mòr a dhèanamh air coileanadh a 'ghnìomhachais agad air Amazon dìreach le bhith a' cleachdadh inneal prìomh-fhaclan ann an ruigsinneachd saor an-asgaidh, no co-dhiù le dreach bunaiteach gun ghearradh ri fhaighinn às aonais na pàighidhean mìosail sin duilich, no gu cinnteach gu bheil pàigheadh singilte S an Iar- Seo na tha mi airson do aire, agus leig dhomh a ràdh a-rithist - tha mi a 'clàradh inneal prìomh fhaclan Amazon le cleachdadh an-asgaidh ach a tha fhathast a' coileanadh thoraidhean a-mhàin. Mar sin, leig dhuinn sùil a thoirt air gach fear dhiubh mu dheireadh.
- SEO Stack - na àrd-ùrlar feumail air-loidhne a tha fhathast ga leasachadh. A dh'aindeoin seo, faodaidh e mar-thà a bhith a 'tabhann sheirbheisean fìor mhath dhut ann a bhith a' cruthachadh faclan-luirg, a 'sgrùdadh farpais prìomh-fhacail air Amazon, agus a' faighinn mholaidhean practaigeach air na prìomh fhaclan as fheàrr a tha gealltanach agus abairtean fad-earbaill gus an liosta as fheàrr agad a dhèanamh nas fheàrr mar pro.
- AMZ Sistrix - is e an taobh as làidire den àrd-ùrlar air-loidhne seo a chleachdadh luath agus èideadh. Tha mi a 'ciallachadh gun urrainn dhut AMZ Sistrix a chleachdadh gus anailis bunaiteach bunaiteach a thoirt dhut chan ann a-mhàin air Amazon ach Google agus eBay cuideachd. Chan eil a h-uile rud a dh 'fheumas tu airson prìomh-fhacal a lìonadh - agus thèid an còrr a dhèanamh dhut, gu luath, gu furasta, agus gu cùramach an-asgaidh.
- Luchd-reic Saidheansail - tha an àrd-ùrlar air-loidhne seo na antipode iomlan den fhear a chaidh ainmeachadh roimhe. Tha mi a 'ciallachadh gu bheil sin diofraichte ris a' chòrr de innealan luath is sìmplidh, tha an Neach-reic Saidheansail gu math slaodach gus am faod eadhon aon obair rannsachaidh a ghabhail fad na h-ùine. A dh'aindeoin sin, tha an t-àrd-ùrlar seo a 'dèanamh na h-obrach agus a' làimhseachadh a 'phròiseas gu math gu sgiobalta gun chosgais airgid sam bith.
- Sonar - inneal claisneachd Amazon eile le cleachdadh an-asgaidh. Gu dearbh, tha e mar thoradh air leudachadh Google a bhith nas mionaidiche. Co-dhiù, tha Sonar an urra ri rannsachadh iom-fhillte agus algorithm clàr-amais gus na prìomh fhaclan a chleachdadh gu farsaing leis na companaidhean beò air a 'mhargaidh chruaidh sin. Air adhbhar air choreigin, tha mi a 'cluinntinn nach eil feum ann airson feartan fìor adhartach, tha e air a ràdh gu tric bho àm gu àm gu sònraichte bho thaobh luchd-reic eacarsaich nas eòlaiche. Ach cha bhiodh mi ag aontachadh gu tur, dìreach air sgàth 's gu robh Sonar a' toirt seirbheis mhath dhomh, co-dhiù airson a h-uile seòrsa de dhàta a fhuair e.
- Neach-dealbhaidh Google Keyword - gu mòr, chan eil dragh an seo, oir is dòcha gur e seo an fhuasgladh as fheàrr a tha ri fhaotainn do shealbhadairean gnìomhachais agus do mhaighstirean lìn seann-sgoile an-asgaidh mar a bha e an-còmhnaidh. Dìreach mar a bha e airson bliadhnachan, ghlèidh Google AdWords a chumhachd mòr gus do chuideachadh le bhith a 'comharrachadh nam prìomh fhaclan iomchaidh a fhuair taic le molaidhean feumail a bha coltach ris (ge b' e dè an adhbhar - an dà chuid ri toraidhean air an liostadh air Amazon, no làrach lìn traidiseanta sam bith neo-eisimeileach agus làn- gu leòr).


text:
Buidseat na bliadhna a tha romhainn
Iarraidh Rùnaire an Ionmhais, Iain Swinney, air Pàrlamaid na h-Alba taic a chur ri a phlanaichean gus cùram cloinne a leudachadh agus biadh an asgaidh a thoirt do barrachd chloinne aig ìrean tràth sa bhun-sgoil.
Bidh a' Phàrlamaid a' deasbad nam planaichean airson buidseat na bliadhna a tha romhainn.
Tha an Riaghaltas ag ràdh gur e buidseat de chothroman a bhios aca, a' tabhann taic airson obraichean a chruthachadh, taic do sheirbheisean na roinne poblaich agus do theaghlaichean a tha a' strì ri cosgaisean bith-beò.
Poileasaidhean
Am measg nam poileasaidhean a tha gu bhith anns a' bhuidseat, tha cùram cloinne leasaichte do chloinn fo aois sgoile, taic a thaobh reataichean do ghnìomhachasan beaga, biadh sgoile an asgaidh anns a' chiad trì bliadhna den bhun-sgoil dhan h-uile sgoilear, agus £20m ga thabhann gus dèanamh cinnteach nach bi uimhir de dhroch bhuaidh aig cìs nan seòmraichean cadail air Albannaich sa bhliadhna a tha romhainn.
Tha Mgr Swinney ag ràdh gu bheilear a' tabhann nas urrainn dhaibh de thaic às aonais làn-chumhachdan neo-eisimeileachd a bhith aca, agus gus coinneachadh ri na gearraidhean ri sochairean sòisealta a tha Riaghaltas Westminster a' sparradh air Albannaich.
Ged a bu mhiann leotha taic nam pàrtaidhean eile fhaighinn airson a' bhuidseat seo, chan eil an aon strì ga dhèanamh air a' bhliadhna seo.
Leis gu bheil mòr-chuid aig an SNP sa Phàrlamaid, is urrainn dhaibh a' bhuidseat aca fhaighinn troimhe às aonais taic nam pàrtaidhean eile.
Pàrtaidhean eile
Tha dùil gu bheil na Lib-Deamaich a' beachdachadh air taic a chur ri planaichean an Riaghaltais, ach tha am Pàrtaidh Tòraidheach ag ràdh nach eil gu leòr de thaic ga thabhann annta.
Tha na Làbaraich ag ràdh gu bheil tuilleadh a dhìth a thaobh cosnaidhean a chruthachadh agus daoine a chuideachadh le gearraidhean nan sochairean.
Aig a' cheart àm, tha rannsachadh ùr a' nochdadh gur dòcha gum bi beachdan dhaoine air buaidh eaconamach neo-eisimeileachd air leth cudromach a thaobh mar a bhòtas iad san referendum.
Tha an sgrùdadh bliadhnail air beachdan sòisealta ann an Alba a' nochdadh gur dòcha gun atharraich beachd a' mhòr-shluaigh gu mòr ma bhios iad an dùil gum bi iad mòran nas fheàrr no nas miosa dheth ann an Alba neo-eisimeileach.
Bha 29% de na bha an sàs san rannsachadh taiceil do neo-eisimealachd, àireamh a tha suas an taca ri 2012, ach sìos air 2011.
Thuirt 16% gun cuireadh iad taic ri neo-eisimeileachd nam biodh iad £500 nas miosa dheth sa bhliadhna, le 70% ag ràdh gun cuireadh iadsan an aghaidh neo-eisimeileachd nam biodh iad £500 nas miosa dheth.


text:
Insight ® Soilleir pacaidh System
'S e an sealladh a choisinn duais follaiseach pacaidh siostam a' measgachadh soilleir plastaig muilichinnean stealladh agus a 'cumadh plastaig deireadh ceapan a thoirt gu buil sònraichte soilleir pasgan. Tha peutant air an 'sabaid len, far am bàs-ghearradh tabaichean air soilleir plastaig muilichinnean an sàs undercuts cumadh a-steach deireadh an cuibhreachadh a dhol air an phàirtean tèarainte a dhèanamh còmhla. End bonaidean urrainn a dhealbh a ghlasadh buan gu plastaig muinchill no a 'snìomh dheth gu furasta.
Tha cruth a 'cheann ceapan' dearbhadh an pasgan tar-roinneil ìomhaigh; uime sin, sealladh soilleir pacaidh faodar a dhealbhadh ann an cha mhòr gun chrìoch caochladh pròifil, nam measg "cat shùil", ugh-chruinn, ceart-cheàrnach, ceàrnagach, agus trapezoid.
US Patent Àireamhan: 7.000.775; 7.644.823; 7.374.048


text:
Aberteifi
'S e baile ann an taobh Siar Ceredigion, a' Chuimrigh, an Rìoghachd Aonaichte a tha ann an Aberteifi (Beurla:Cardigan). Ann an 2001 bha 4.203 duine a' fuireach an seo.
Ann an Aberteifi tha an cuid as motha de na daoine a' bruidhinn Cuimris. A-rèir staitistearachd ann an 2001, b' urrainn do 70% an cànan a bhruidhinn is a thuigsinn, agus tha 48% comasach Cuimris a sgrìobhadh. [1]
Tha Slighe Costa na Cuimrigh a' dol tron bhaile.
Mu 17 km air falbh bho Aberteifi tha Pentre Ifan ann, a' chrom-leac as motha bho Linn Ùr na Cloiche anns a' Chuimrigh agus a' chiad tè a chaidh a chlàradh mar Scheduled Ancient Monument an seo.
Bailtean Co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ 2001 Census. Neighbourhood Statistics: Cardigan


text:
- TIOTAL
- Dealbh de dhrioftairean sgadain a chaidh a thogail ann an Sràid a' Chladaich, Ullapul
- EXTERNAL ID
- ULMPH_2000_0736
- ÀITE
- Ulapul
- SGÌRE
- Loch Bhraoin
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Bhraoin
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Ulapuil
- AITHNEACHADH MAOINE
- 40470
- KEYWORDS
- gnìomhachas an iasgaich
iasgach
bàtaichean-iasgaich
San dealbh seo, chithear tòrr dhrioftairean sgadain ann an Ullapul.
Chaidh Ullapul a dhealbhadh mar stèisean iasgach ann an 1788 le Comann Iasgach Bhreatainn. Gach sèasan bhiodh bàtaichean agus cutairean sgadain a' tighinn à air feadh na h-Alba. Thàinig crìonadh air gnìomhachas an sgadain anns na 1930s agus rinneadh a' mhòr-chuid den ghiullachd èisg air a' chosta an ear, ged a bha bàtaichean fhathast ri iasgach air a' chosta an iar
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Ullapool Museum


text:
Bha bliadhna gu math trang agam ann an 2013 le tòrr thursan mòra fada. Nas cudromaiche, tha mi a-nis air a h-uile rathad-iarainn san lìonra-nàiseanta ann an Alba a dhèanamh.
Dè a-nis ma-thà? Deagh cheist. Cha bhi cothrom agam cus a dhèanamh oir tha bèibhidh beag againn a-nis – Eubha Ròs – a tha gar cumail trang agus tha mi gu bhith gu math trang san oifis cuideachd.
A dh’aindeoin seo, tha fios gum bidh cothrom no dhà agam siubhail air loidhnichean is trèanaichean ùra. Agus tha Ciorstaidh, mo nighean eile daonnan deònach a bhith a’ tighinn air safari rèile còmhla rium- cho fad’s a bhios chips rim faighinn!
Ged a rinn mi a h-uile rathad-iarainn aig Network Rail ann an Alba (uill, a h-uile rathad-iarainn aig a bheil seirbheis do luchd-siubhail) tha dà loidhne ghlèidhte nach d’rinn mi fhathast: Dufftown & Keith sa cheann an ear thuath agus Caledonian Railway Breichin agus nì mi cinnteach gun tèid mi a chèilidh air tè de na loidhnichean sin am-bliadhna.
Tha meanbh-rèile no dhà nach do dh’fheuch mi fhathast agus tha mi an dòchas gum bi cothrom agam a dhol gu Wester Pickston aig Scottish Model Engineering Trust ann an Siorrachd Pheairt.
Nas fhaide a tuath, tha mi an dùil a dhol gu Steòrnabhagh/Àrd Ruigh sur Mer airson coinneimh sa Ghearran agus air thèid mi air trèana, bus is bàta sa Ghearran an àite a bhith a’ dol air a’ phleana.
Bidh mi a’ dol dhan Chuimrigh airson turas-rannsachaidh gu Seanadh na Cuimrigh agus fhad’s a bhios mi ann, bidh mi cuideachadh a’ rannsachadh is ag aithris rud beag air rathaidean-iarainn timcheall air Caerdydd/Cardiff agus Casnewydd/Newport.
‘S e bliadhna mhòr a bhios ann ann 2014 dhomh oir tha mi gu bhith 40 bliadhna a dh’aois aig deireadh a’ Ghearrain agus bidh an teaghlach a’ dol gu Taigh-tasgaidh Fosgailte Shasainn a Tuath ann am Beamish airson latha no dhà mar prèasant co-latha-breith. Metro a’ Chaisteil Nuadh, tramaichean, trèanaichean agus ’s dòcha bus-tràilidh cuideachd! ‘S mi a bhios air mo dhòigh!
Dh’fhaodte gun tèid mi dhan Aln Valley Railway, rathad-iarainn glèidhte ùr ann an Northumberland ma bhios cothrom agam.
Alasdair