text:
- TIOTAL
- Reic bheathaichean aig Margadh Inbhir Pheofharain (2 de 2))
- EXTERNAL ID
- AB_DINGWALL_MART_02
- ÀITE
- Inbhir Pheofharain
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Inbhir Pheofharain
- DEIT
- 2009
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Kenneth Mackenzie
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Am Baile
- AITHNEACHADH MAOINE
- 1170
- KEYWORDS
- rupan
margaidean
Luchd-rup
'S e rup de sprèidh aig Margadh Inbhir Pheofharain is na Gàidhealtachd Earranta, Rathad Bhaile Chàl, Inbhir Pheofharain, a tha san earrann claistinneachd seo. Chaidh a chlàradh san Dùbhlachd 2009.
Chaidh ciad Fhèill-reic na Nollaig ann an Inbhir Pheofharain a chumail an 10mh Dùbhlachd, 1884, ceithir mìosan an dèidh fosgladh an ionaid-rup ri taobh Oibrichean-gas Inbhir Pheofharain, a chaidh a thogail an toiseach le Mgr D. Mac an Tòisich. Thachair an gluasad don cho-àite rup ùr aig Tuathanas Humberston taobh a deas Inbhir Pheofharain, barrachd air ceud bliadhna an dèidh siud san Iuchar 2003. Ghluais Rumannan Rup Fhriseil gu Humberston san Fhaoilleach 2007. San Iuchar 2008, chaidh an taisbeanadh maireann 'Taisbeanadh nan Dròbhair' aig Comann Dualchas Sprèidh na Gàidhealtachd fhosgladh le HRH a' Bhana-phrionnsa Rìoghail.


c: text/html

text:
UCAS code 93Q7
UHI information line 0845 272 3600
Tha an cùrsa ùr-ghnàthaichte seo, le cliù fad is farsaing, a’ toirt dhut cothrom sònraichte mion-eòlas a chur air dualchas nan Gàidheal – uile-gu-lèir tron Ghàidhlig.
Air an MSc ann an Cultar Dùthchasach agus Eachdraidh na Gàidhealtachd, cuiridh tu eòlas farsaing agus domhainn air na h-atharrachaidhean iongantach ann an saoghal nan Gàidheal thar nan linn suas chon an latha an-diugh, a’ tarraing air beairteas cultar dùthchasach, litreachas, beul-aithris, agus cànan nan daoine.
Ionnsaichidh tu còmhla ri sgoilearan barraichte tro VLE air-loidhne agus tro cho-labhairtean fòn, agus lìomhaidh tu do chuid sgilean-rannsachaidh anns na tasglannan agus ‘anns an raon’.
Modalan riatanach:
Gus MSc a chosnadh feumaidh tu tràchdas rannsachaidh a chrìochnachadh gu soirbheachail.
Modalan riatanach:
Modalan roghainneil:
An t-Sultain
Tha na cìsean a leanas a’ buntainn ris a’ chùrsa fhor-cheum seo:
Bu chòir cìsean a phàigheadh ro thoiseach a’ chùrsa gach bliadhna acadaimigeach mur tèid aontachadh air modh eile.
Cuirear fàilte air iarrtasan bho fhastaichean a tha airson buidheann de dh’oileanaich a chlàrachadh agus faodaidh gum bi e comasach ullachaidhean sònraichte a thaobh chìsean a chur air dòigh.
Faodaidh sgoilearachais agus taic ionmhasail bhon thaobh a-muigh a bhith ri fhaotainn. Cuir fios a dh’ionnsaigh Sabhal Mòr Ostaig UHI airson barrachd fiosrachaidh.
Dh'fhaodar sgoilearachais agus taic maoineachaidh a bhith rim faotainn. Cuir fios chun na colaiste com-pàirteach iomchaidh airson tuilleadh fiosrachaidh.
Bu chòir do thagraichean eadar-nàiseanta cuir a-steach a' cleachdadh an fhoirm tagraidh eadar-nàiseanta. Luchdaich a-nuas agus clò-bhuail am foirm, lion agus till e chun an t-seòlaidh a tha sgrìobhte air, mas e do thoil e. Tha barrachd fiosrachaidh ri fhaotainn do thagraichean eadar-nàiseanta aig ar duilleig do dh'oileanaich eadar-nàiseanta
Tha sinn air leth toilichte gu bheil thu a' beachdachadh air ionnsachadh aig Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean (UHI). Tha siostam inntrigidh UHI cothromach is fosgailte agus sinn dealasach a bhith a' tairgsinn co-ionannachd cothruim is a' seachnadh leth-bhreith. Bidh gach tagradh air a mheas a rèir airidheachd agus comas coileanaidh, gun leth-bhreith a thaobh gnè, aois, ciorraim, cinnidh no suidheachaidh shòiseo-eaconamaich. Bidh sinn a' cur fàilte air iarrtasan bho gach uile duine a tha ag iarraidh bhith na oileanach leinn agus tha e na amas againn seirbheisean iomchaidh is èifeachdach a thabhann do oileanaich le ciorraman.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Cooish
She feailley eddyr-Ghaelgagh bleinoil ee Cooish, ny Yn Chooish, ta kelloorey dagh red bentyn rish y Ghaelg as cultoor Vannin. T'ee goll er stiurey as reaghey ec y Çheshaght Ghailckagh as t'ee geddyn cooney veih veih Undinys Eiraght Vannin as veih Coonseil Ellynyn Ellan Vannin myrane lesh thieyn dellal ynnydagh. T'ee cur greinneyderyn çhengey, kiaulleyderyn, ard-scoillaryn, as y theay ry cheilley son dy chur yn eiraght Ghaelgagh er oaie. T'ee goll er kelloorey feie shiaghtin as t'ee goaill stiagh cuirraghyn kiaull, keirdlannyn scoill, leaghtyn, as seshoonyn kiaull. Va'n feailley currit er bun ec Phil Gawne fo'n ennym Feailley Ghaelgagh ayns ny 1990yn leah.


text:
's-Hertogenbosch
‘S e baile meadhanach agus sgìreachd (Duitsis: gemeente) faisg air Tilburg, ann an ceann a deas Na Tìrean Ìsle a th' ann an 's-Hertogenbosch (IPA: sɛrtoːɣə(m)ˈbɔs, ainm goirid: Den Bosch, Laideann: Silva Ducis, Fraingis: Bois-le-Duc, Frysk: De Bosk, Spàinntis: Bolduque). Tha e suidhichte ri taobh na h-Aibhne Aa, 7m os cionn ìre na mara,[2] anns an roinn Brabant an Tuath (Duitsis: Noord Brabant), 81km air falbh bho Amsterdam (prìomh-bhaile na dùthcha), 31km bho Eindhoven, 63km bho Rotterdam, 81km bho Den Haag agus 46km bho Utrecht.[3] Chaidh s-Hertogenbosch a chlàradh airson a' chiad turas ann an 1196 agus tha an t-ainm a' ciallachadh Coille an Dùic, bho bosch (coille) agus de hertog (an diùc) (ginideach: (de)s hertogen) . Tha 141,893 duine a' fuireach ann.[4] 'S e prìomh-bhaile na roinne a th'ann 's-Hertogenbosch.
Daoine Ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
- Hieronymus Bosch (mu 1450 - 1516). Dealbhadair.
Bailtean Co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
- Focşani[5]
- Leuven
- Trier


text:
- TIOTAL
- Fosgladh liosan teanas, Rathad an Easbaig, Inbhir Nis, 1892
- EXTERNAL ID
- GB1796_1999_116_219
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 1892
- LINN
- 1890an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11291
- KEYWORDS
- lios teanas
Inbhir Nis
Fosgladh liosan teanas, Rathad an Easbaig, Inbhir Nis, 1892, leis a' Bhall Pàrlamaid ionadail, Raibeart Finlay. Bha e air aithris ann an Courier Inbhir Nis, 'Tha na liosan, a tha am measg an fheadhainn as fheàrr san tuath, air an dealbh ann an deagh stoidhle. Tha an Cluba Teanas, a tha air àrdachadh mòr fhaighinn ann an àireamhan bhall, airidh air moladh airson an t-soirbheachais a tha air tighinn an cois an cuid oidhirpean gus liosan cho uidheamaichte a sholarachadh.'
Chaidh teanas lios a thoirt a Bhreatainn tràth sna 1870an agus ro dheireadh na linne, bha liosan teanas agus clubaichean teanas air tighinn gu bith air feadh na dùthcha, agus cuideachd an Gàidhealtachd na h-Alba. Bha am meudachadh seo mar sgàthan air cho mòr 's a bha spòrs agus clubaichean a' fàs gu nàiseanta aig an àm seo - cha robh daoine ag obair uairean cho fada agus bha barrachd ùine aca dhaibh fhèin. Thòisich boireannaich cuideachd air compàirt a ghabhail anns na spòrsan as calma 's tha seo fhèin na theisteanas air na h-atharrachaidhean a bha a' tighinn air an inbhe agus air an dùil
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- Gleann Shligeachan, an t-Eilean Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_2568
- ÀITE
- Sligeachan
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Port Rìgh
- LINN
- 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 34471
- KEYWORDS
- beanntan
Marsco
Gleann Shilgeachain
mòine
An Cuiltheann Dearg
Anns an t-sealladh mhìorbhaileach seo, chithear beanntan a' Chuilthinn Dheirg. Tha beanntan a' Chuilthinn Dheirg nas 'mìne' is nas cruinne na beanntan eagach a' Chuilthinn Dhuibh. Is e Abhainn Shligheachan a' chrìoch eadar an Cuiltheann Dearg is an Cuiltheann Dubh. Tha am frith-rathad tron ghleann bho Shligeachan gu Loch Coire Uisge, a tha ochd mìle a dh'fhaid, air a chleachdadh le tòrr dhaoine. Tha am frith-rathad seo fo sgàil nam beanntan, a' toirt an neach-coiseachd air falbh bho rathaidean tro bhoglaichean mòine, badan fraoiche agus tro chlachan a chaidh fhàgail nuair a leagh eigh-shruth. Air taobh chlì Mharsco, tha e furasta mullach Garbh-bheinn (2644 troighean/806m) fhaicinn, agus air a cùlaibh, tha mullach eagach Blà Bheinn (3044ft troighean/928m) dìreach ri fhaicinn


text:
- TIOTAL
- HR 103 a' paidhleatadh 0-6-0 ann an Caisteal Tarrais
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_TRAINS_001_287
- ÀITE
- Caisteal Tarrais
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 28306
- KEYWORDS
- locomotaibhean
Comann Rèile na Gàidhealtachd
HRS
trèanaichean
HR 3 a' paidhleatadh 0-6-0 ann an Caisteal Tarrais.
B' e a' chiad bhall de locomotaibhean 4-6-0 clas 'Big Goods' aig Rèile na Gàidhealtachd a bh' ann an 103. Chaidh a togail ann an 1894. An dèidh dhith a bhith air a' toirt a-mach à seirbheis ann an 1934 (an dèidh dhith a bhith air a h-ath-àireamhachadh 17916 an dèidh a' bhuidhneachaidh) chaidh a dèanamh suas às ùr gu a coltas agus a staid tùsail leis an LMS. Ann an 1950 thill Rèile Bhreatainn air ais gu òrdugh làn obrachaidh i agus chur i seachad ùine a' tarraing turais do dhaoine le ùidh anns an rèile. 'S i an aon locomotaibh aig HR a mhair agus faodar a faicinn ann an Taigh-tasgaidh a' Chòmhdhail ann an Glaschu


text:
- TIOTAL
- Litir gu Alasdair Grannd bho Scott Skinner, 3 Giblean 1924, duilleag 3
- EXTERNAL ID
- Z_GB1796_GRANT_979_65_SKINNER_048_003
- DEIT
- 1924
- LINN
- 1920an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh is Gaileiridh Ealan Inbhir Nis (stuth làmh-sgrìobhte)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 7234
- KEYWORDS
- fìdhlearan
fìdhlean
slatan-iasgaich
luchd-ciùil
sgrìobhaichean
srathan-spè
Bhuineadh Alasdair Grannd (1856 - 1942) do Bhattangorm, Drochaid Chàrr, agus b' ann bho ainm a' bhaile a thàinig am far-ainm aige - "Battan". Na bhalach bha e an lùib an dà rud bu mhotha anns am biodh ùidh aige fad a bheatha - fìdhlearachd agus iasgach. Dh'fhàs e air leth math air an dà chuid; na iasgair-slait dh'innlich e a shlat shònraichte fhèin air an robh 'Grant Vibration Rod', agus na fhìdhlear bha e os cionn Comann Srath-spè agus Ruidhle na Gàidhealtachd cha mhòr fad fichead bliadhna agus bha e na eòlaiche air mar a dhèanar fidheall. Dh'innlich e cuideachd fidheall shònraichte air cruth clàir air an robh "Rondello". Tha eisimpleir de shlat-iasgaich, fidheall agus Rondello a' Ghranndaich ri fhaicinn ann an Taigh-tasgaidh is Gailearaidh Inbhir Nis (IMAG).
Bha an Granndach na dheagh charaid aig Seumas Scott Skinner (1843-1927) a bha cuideachd na fhear-ciùil 's na sgrìobhaiche. Bha àite mòr aig Skinner ann an leasachadh ceòl traidiseanta na h-Alba agus chanadh ris gu tric 'Rìgh an Sratha-spè'. Chaidh an litir seo leis an deit 3 Giblean 1924 a chur chun a' Ghranndaich le Skinner bho 25 Sràid Bhictòria, Obar Dheathain. Tha Skinner ag iarraidh air a' Ghranndach leth-bhreac de 'Scott Skinner's Welcome to Inverness' (leis a' Ghranndach) a chur thuige. Tha e an dùil a chur còmhla ri 'Johnny Walker' agus 'The Auld Wife's Cutty Pipe' san ath dhuilleig a dh'fhoillsicheas e. Tha Skinner a' toirt iomradh air a shuidheachadh ionmhais agus a' crìochnachadh leis an naidheachd gu bheil Seòras Gòrdan Ingram a' dol a sgrìobhadh leabhar mu bheatha. ( Bhuineadh Ingram do Hunndaidh; bha e na fhear-naidheachd 's na dheagh charaid aig Skinner, agus sgrìobh e faclan airson iomadh fonn a rinn Skinner. Rinn e eilthireachd do Naomh Pòl, Minnesota, sa Mhàrt 1889)


text:
- TIOTAL
- Seallaidhean de Ghleann Seile
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_0985
- ÀITE
- Gleann Seile
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- LINN
- 1950an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 32906
- KEYWORDS
- cairtean-puist
Blàr Ghleann Seile
Seumasaich
glinn
Rathad nan Eilean
Na Còig Peathraichean
Creag nan Damh
Sgùrr an Lochain
Sgùrr na Sgine
An Dìollaid
beanntan
aibhnichean
caistealan
Clann MhicCoinnich Chinn Tàile
Lt. Còirneal MacRath-Gil
Tha a' chairt-phuist seo a' toirt dhuinn grunn sheallaidhean de Ghleann Seile ann an sgìre Shiorrachd Rois. Tha Gleann Seile a' còmhdach astar deich mhìle bho Loch Dubhthaich gu Gleann Chluainidh. Tha an Gleann mar phàirt de sheann Rathad nan Eilean agus tha grunn stùcan àrda ann. Ann an ceann a tuath Ghleann Seile, tha na stùcan a tha aithnichte mar Na Còig Peathraichean (air an sealltainn clì don mheadhan) agus gu deas tha beanntan a tha ag èirigh gu thairis air 3000 troigh, a' gabhail a-steach Creag nan Damh, Sgùrr an Lochain, Sgùrr na Sgine agus An Dìollaid.
Air an 10mh Ògmhios 1719, chaidh Batal Ghleann Seile a chur sa ghleann seo le caidreachas de Sheumasaich Ghàidhealach agus Spàinntich an aghaidh saighdearan an Riaghaltais Bhreatannaich. Thug an t-arm Breatannach buaidh sa bhatal.
Tha saidhbhreas ann an Gleann Seile a thaobh turasachd a' gabhail a-steach Caisteal Eilean Donnain, a chithear an seo san dealbh air an làimh dheis sa mheadhan agus aig a' bhonn. Air a thogail san 13mh linn, bha e glèidhte aig Clann Mhic Coinnich Chinn Tàile airson 400 bliadhna ach chaidh a sgrios le cabhlach an Riaghaltais ann an 1719 nuair a bha sealbh aig saighdearan Spàinnteach agus Seumasach air. Chaidh an caisteal a th' ann an-diugh ath-thogail bhon tobhta a bh' ann le Leifteanant Còirneal MacRath-Gilstrap agus chuireadh crìoch air ann an 1932, agus thàinig e gu bhith na aon de na caistealan as ainmeile ann an Alba do luchd-togail dheilbh


text:
Eaconomaidh
Is e a tha ann an eaconomaidh an iomlanas de cosnadh beòshlainte a tha muinntir ris, agus na daoine fa-leth a' dèanamh malairt le chèile. Chanar "eaconomaidh ionadail" ri leir-suim na gnìomhan a tha muinntir sgìreil a' gabhail fo làimhe, Chanar "eaconomaidh roinneil" ri leir-suim na gnìomhan ann an roinn dhùthaich. Chanar "eaconomaidh nàiseanta" ris an leir-suim de gnìomhan taobh a-steach ranntairean nàiseanta.
Bancaireachd[deasaich | deasaich an tùs]
Is e gnè gnìomhachais a tha a' buntainn ris an treas roinn gnìomhachais (roinn na seirbhis) a tha ann a bancaireachd. Dh'fhàs an bancaireachd a-mach as gnìomhachas de na luchd-iasaid, a leig airgid a mach air iasad, airson airgead-reidh, cho fada air ais ri linne a' Bhìobuill.


text:
Bha Roddy a-mach air na Rodaideandranan
Bha sinn a’ bruidhinn mu dheidhinn a’ Chaisteal ‘s na gàrraidhean ‘s gu h-àraidh an t-àite ris an canar ‘Auchandoune’. Chan eil e fada bhon a’ chaisteal, ‘s chì thu e mu trì mile gu taobh a tuath den chaisteal fhèin. Tha garadh eile aig Auchandoune ‘s mòran rodaideandranan sònraichte an luib; rodaideandranan a bhuineas bhon Tsampo Gorge ann an Bhutan. Uill leis an teas a bh’ againn aig toiseach as t-earrach seo chaidh iad gu làn bhlàth gu math luath ‘s chaidh na sìthein a milleadh leis an reothadh a thàinig gu fadalach orra ‘s mòran lusan eile.
Thuirt mise gum faca mi an aon rud nuair a bha mi ag obair san àite o chionn còig bliadhnaichean ‘s bha mi làidir den bheachd gur e blàthachadh cruinne às coireach.
‘S’ dòcha,’ thuirt Roddy. ‘Ach nuair a bha mi òg, aon bliadhna chaidh a h-uile càil a reothadh gu trom san Òg-mhios ‘s bha fiù ‘s na h-iubhairan gan dubhadh leis.’


text:
An Ùig
'S e baile beag anns an Eilean Sgitheanach a th' anns an Ùig (Beurla: Uig) Tha e suidhichte aig ceann geotha fasgach Bàgh Ùige air oirthir an iar den leth-eilean Tròndairnis. Tha eadar 200 is 300 duine a' fuireach an seo.
Susbaint
Ainm-àite[deasaich | deasaich an tùs]
Thathar dhen beachd gun tàinig an t-ainm bho sheann Lochlannais "vík" a tha a' ciallachadh bàgh no geodha. Nochd e ann 1654 air mapa Bhlaeu mar "Vÿg".[1] Ann an 1776 chuir Mackenzie an t-ainm "Uig" ris a' bhaile seo air a' mhapa aige[2], ainm a nochdas aig Dwelly cuideachd[3], ged nach eil esan ag ràdh cà bheil an “Uig” a tha seo. ’S e “An Ùig” a tha mar ainm oifigeil air a’ bhaile aig Ainmean-Àite na h-Alba[4]. Ach a-rèir Iain Mac an Tàilleir, ’s e "Ùige" ainm an àite seo.[5][6], “Ùig” a tha ann an Leòdhas agus ann an Colla, agus “An Ùig” ann an Siorrachd Rois. “Uig” a th’ orra gu léir sa Bheurla. ’S e “ann an Ùige” a chanas muinntir an àite fhéin, agus tha iad deimhnichte gu bheil “anns an Ùig” ceàrr[7][8], ged nach eil barail cho làidir sin aca a thaobh Ùig/Ùige.
Am Baile[deasaich | deasaich an tùs]
Ruigear an Ùig air an rathad A87 bho Phort Rìgh agus Caol Loch Aillse no air an A855 a bhios a' ruith gu tuath timcheall air ceann an leth-eilean Tròndainis. Tha busaichean ionadail ann agus tha busaichean Scottish Citylink ga cheangail leis na bailtean mòra, mar Glaschu agus an Gearasdan. Tha port mara ann far a bheil aiseagan Caledonian Mac a' Bhriuthainn a' dol gu Tairbeart anns na h-Hearadh agus Loch nam Madadh ann an Uibhist a Tuath. Tha taigh-seinnse is làrach campachaidh dlùth air a' phort-aiseig agus as t-samhradh tha na cafaidhean an seo fosgailte cuideachd. Tha taigh-òsta "Uig Hotel" suas air mullach cnuic, agus tha ostail-òigridh ann cuideachd. Tha an taigh-grùide "Isle of Skye Brewery" a’ dèanamh is a’ reic leann ionadail. Ann am meadhan a‘ bhaile tha bùthan beaga is oifis a’ phuist ann. Faisg air a' bhàgh tha Uig Pottery ann, bùth far am faighear obair criadhadaireachd às an àite fhèin.
Tha dà abhainn bheag ann: River Rha bhon taobh tuath agus River Conon bho Ghleann Ùige san ear.
Timcheall air a' bhaile[deasaich | deasaich an tùs]
Gleann nan Sìthichean[deasaich | deasaich an tùs]
Tha Gleann nan Sìthichean shuas an rathaid gu Baile a' Chnuic. Chithear cnocain fheurach, seann chraobhan agus uillt bheaga an seo. Thàinig ainm a' ghlinn bhon chnoc a tha coltach ri caisteal agus ris an canar Caisteal nan Sìthichean. Aig bonn na creige tha loch beag ann.
Uig Tower[deasaich | deasaich an tùs]
Mu dhà cileameatair deas air a' bhaile faisg air an A87 chithear an Uig Tower, àrd-chomharradh a tha ceangailte leis na Fuadaichean. Canar "Captain Fraser's Folly" ris cuideachd agus tha e air an liosta de na "Category B listed buildings"[9] Chaidh a thogail timcheall air 1850 le Captain Fraser gus beartas an teaghlaich a shealltainn. B' e sin an t-àite a chaidh a chleachdadh le Fraser gus màl a chruinneachadh bho na croitearan aig àm nam Fuadaichean, mar sin bha agus tha na shamhla airson an fheadhainn a bha a' fulaing aig an àm seo. An dèidh nan Fuadaichean chleachdadh an tùr mar àite-fuirich gus na 1950an. Tha e aig Uig Hotel a-nis. [10]
Dealbhan[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Mapa Bhlaeu: Blaeu Atlas of Scotland, 1654, a' tarraing 6 an Dùbhlachd 2013
- ↑ Coasts of Scotland on marine charts, 1580-1850 Leabharlann Nàiseanta na Alba, a' tarraing 6 an Dùbhlachd 2013
- ↑ Faclair Dwelly, a' tarraing 6 an Dùbhlachd 2013
- ↑ Ainmean-Àite na h-Alba - An Ùig, a' tarraing 6 an Dùbhlachd 2013
- ↑ Iain Mac an Tàilleir (2003) d. 116 a' tarraing 6 an Dùbhlachd 2013
- ↑ Place-Names of Scotland, le Iain Taylor, Birlinn, 2011, ISBN-10: 1780270054, ISBN-13: 978-1780270050
- ↑ Gilleasbuig Aotrom - air aithris leis an Sgiobair, a’ tarraing 13 an Dùbhlachd 2013
- ↑ Comhraidhean prìbheideacha, Caoimhín Ó Donnaíle le Aonghas Dubh MacNeacail à Ùige, agus le Iain Tormod MacLeòid à Stafainn, agus le Tormod MacGillÌosa à Tròndairnis
- ↑ “Uig Round Tower”. Alba aosmhor. Air a thogail 30 an t-Sultain 2013. .
- ↑ Trivago, review Captain Fraser's Folly.
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- An Ùig The Gazetteer for Scotland (Beurla)
- Wikivoyage Uig (Beurla)


text:
Slèite
'S e Slèite fear de na còig rubhan mòra a tha a' dèanamh còmhla an t-Eilean Sgitheanach.
Thàinig an t-ainm Sléite neo Sléibhte bhon fhacal Seann Lochlannais "sléttr", a tha a’ ciallachadh: "rèidh, sèimh". [1] An déidh 1981 dh' atharraich an t-ainm gu Slèite.
Seo cuid de na bailtean agus seann bhailtean ann an Sléite:
- Drum Fheàrna
- Ceann a’ Loch
- Dùisdeil Mhór
- Dùisdeil Bheag
- Eilean Iarmain
- Camas Cros
- An Cruard
- Bràigh an Ùird
- Torrabhaig
- An Cnoc
- An Teanga
- Sàsaig
- Fearann Dòmhnaill
- A’ Chill Mhór
- A’ Chill Bheag
- Ostaig
- Armadal
- Àird a’ Bhàsair
- A' Chaligaraidh
- An Tòrr Mór
- Capasdal
- An Àird
- Rubha Shléite
- Càradal
- Na Gilean
- Achadh na Cloiche
- Tarsgabhaig
- Tòcabhaig
- An Òrd.
Tha a’ cholaiste Ghàidhlig, Sabhal Mòr Ostaig ann an Slèite.
Cruth na tìre[deasaich | deasaich an tùs]
Tha mòran lochan ann an Slèite. 'S Loch nan Uamh am fear as motha a th' ann, tha e cho mòr ri 26.7 ha (66 acair). [2] Tha e suidhichte ann am meadhan Slèite, faisg air Loch Dhùghaill (20.8 ha (51.4 acair)), an treasamh loch as motha ann an rubha seo.[3] Deas air an dà loch tha Loch a' Ghlinne ann agus le fharsaingeachd de 26.6 ha (65.7 acair) tha e dìreach beagan nas lugha na Loch nan Uamh.[4]
- Faic cuideachd: Liosta nan lochan ann an Slèite
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Iain Mac an Tailleir "Ainmean-Àite", duilleag 105, Pàrlamaid na h-Alba
- ↑ Fiosrachadh aig British Lakes - Loch nan Uamh
- ↑ Fiosrachadh aig British Lakes - Loch Dhùghaill
- ↑ Fiosrachadh aig British Lakes - Loch a' Ghlinne
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Urras Choimhearsnachd Shlèite
- Comhairle Coimhearsnachd Shlèite
- Comunn Eachdraidh Shléite
- Ainmean-àite ann an Sléite
- Sabhal Mòr Ostaig
- Bun-sgoil Shléite
- Taigh-òsta Eilean Iarmain
- Ionad Chloinn Dòmhnaill
- Seirbheisean eaglaise ann an Sléite
- Seall
- Mìosachan Shléite
- Seanchas Shlèite - agallamhan ann an 2007 ri luchd-labhairt na Gàidhlig ann an Slèite
- BBC Naidheachdan 2015-11-19: Co-dhùnadh a dhìth air Aiseag Shlèite
Loch Àrd • Loch Aruisg • Loch Barabhaig • Loch nan Clach • Loch Dhùghaill • Lochan Doiragat • Loch na Doireanach • Lochan Dubh • Loch nan Dùbhrachan • Loch Fada • Locha Fada Ghasgain • Lochan Fada • Loch Ghabhsgabhaig • Loch a' Ghlinne • Loch Horabhaig • Loch an Iasgaich • Loch an Ime • Loch Ic Iain • Loch Lamascaig • Loch Meadal • Loch Mhic Charmhiceil • Loch Nighean Fhionnlaidh • Loch an t-Seilich • Loch Sgùrr na Caorach • Loch an Tuim • Loch nan Uamh


text:
- TIOTAL
- Litir o'n Urr Alasdair Mac a' Chlèirich, Inbhir Nis gu Mh. Bhàillidh, Dùn Eathain, duilleag 1
- EXTERNAL ID
- Z_GB232_D456_A_12_8_1
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SGÌRE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 1840
- LINN
- 1840an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Lìonradh Thasglann na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 4951
- KEYWORDS
- Bàillidhean Dhùn Eathain
Eaglais Inbhir Nis an Iar
suidheachain
co-sgrìobhadh
litrichean
'S e teaghlach à Inbhir Nis a bha a' fuireach anns an sgìre o mheadhan an 15mh linn a bh' ann am Bàillidhean Dhùn Eathain. Ged a bha an t-oighreachd aca beag an taca ri mòran de phrìomh theaghlaichean na Gàidhealtachd, bha àite sònraichte aca am-measg uachdarain na Gàidhealtachd.
Tha cruinneachadh mòr de phàipearan an teaghlaich ann an Tasglann Comhairle na Gàidhealtachd.Tha iad a' dèiligeadh ris an àm mu 1760-1860.
Tha an sgrìobhainn seo o'n 14mh den Ghiblean 1840. Tha e o'n Urramach Alasdair Mac a' Chlèirich gu Mh. Bhàillidh à Dùn Eathain agus tha e mu dheidhinn togail Eaglais an Iar ann an Inbhir Nis. Tha urrasairean Mhgr Dubh (Duff) air £20 a phàigheadh ri togail na h-eaglaise ùire agus tha iad air suidheachan a ghlèidheadh dhaibh fhèin anns an lobhta. Tha iomadach iarrtas eile air tighinn cuideachd bho theaghlaichean eile ag iarraidh suidheachain 'san eaglais ùir. Tha an t-Urramach Mac a' Chlèirich ag iarraidh air Mh. Bhàillidh beachdachadh air a' chùis a thaobh suidheachain do theaghlach Bhàillidh


text:
- TIOTAL
- Fearchar Seathanach den Fhreiceadan Dubh
- EXTERNAL ID
- QZP40_159_330
- DEIT
- 1875
- LINN
- 1870an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 30943
- KEYWORDS
- feachdan
Am Freiceadan Dubh
ceannairc
luchd teiche
èideadh
Saighdear Fearchar Seathanach
Ann an 1743 fhuair Am Freiceadan Dubh òrdugh caismeachd a Shasainn. Bha seo neo-àbhaisteach oir sa chumantas bha iad ag obair taobh a-staigh crìochan na h-Alba. Chuala iad air an t-slighe gun robh iad a' dol a-null thairis ach an uair a ràinig iad Lunnainn chuala iad gur ann a dh'Ameireagaidh gu na planntachaidhean a bha dùil riutha. Am beachd a' Phàrlamaid, 's e peanasachadh nas miosa na 'm bàs a bh'ann Gàidheil a chur thall-thairis 's mar sin thòisich an rèisimeid a' smaoineachadh air tilleadh dhachaigh.
Gun fhios do na h-oifigearan rinn pàirt den rèisimeid deiseil airson caismeachd gu tuath air feasgar 17mh-18mh Chèitein 1743. Chaidh na Gàidheil an lorg air 19mh Cèitein agus ghabh iad ris a' chomhairle gèilleadh agus tilleadh a Lunainn. Chaidh na dh'fhuirich den rèisimeid ann an Lunnainn a chur air soithichean gu Flanders.
Chaidh na saighdearan a theich a thoirt gu cùirt agus ged a fhuair iad binn bàis, cha deach ach triùir a mharbhadh. B' iad seo na Coirpileirean Calum agus Solamh Mac a' Phearsain agus an saighdear Fearchar Seathanach.
Chaidh an dealbh seo de Shaighdear Sheathanach a thoirt à 'A History of the Scottish Highlands, Highland Clans and Highland Regiments vol. 2', deasaichte le Iain S. Keltie


text:
- TIOTAL
- Tobar nan Seachd Ceann, deas air Inbhir Garadh
- EXTERNAL ID
- GB1796_1999_116_714
- ÀITE
- Inbhir Garadh
- SGÌRE
- Loch Abar
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Cill Mo Naomhaig
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11442
- KEYWORDS
- Tobar nan Seachd Ceann
Tobar nan Ceann
Inbhir Garadh
Còirneal Mac Dhòmhnaill Mhic Alasdair Ghlinne Garadh
carraighean-cuimhne
liagain
fuarain
tobraichean
Lorgar Tobar nan Seachd Ceann 1.8 cilemeatair a deas air Inbhir Garadh, ri cladach an iar Loch Omhaich. Air a thogail le Còirneal MacDhòmhnaill Mhic Alasdair Ghlinne Garadh ann an 1812, tha an liagan a chithear san dealbh os cionn an tobair, agus tha e na chuimhneachan air eachdraidh oillteil.
Ann an 1663, chaidh dithis mhac le Ceann-cinnidh Chloinn Dòmhaill Mhic Alasdair am murt ann an connspaid eadar bràthair athar no màthar agus a shianar mhac. Chaidh bàs nam murtairean òrdanachadh mar dhìoghaltas airson na h-eucoir, agus thàinig trì fichead duine gu taigh nan seachdnar, gus an cur gu bàs. Chaidh na cinn a thoirt far na cuirp, agus chaidh an nighe anns an fhuaran seo mus deach an toirt chun a' Cheann-cinnidh ann an Inbhir Garadh. Riamh bhon a thachair seo, thathar a' gabhail 'Tobar nan Ceann' air an fhuaran seo.
Tha an sgrìobhadh Gàidhlig a chithear air beulaibh an liagain, ag innse sgeulachd an tobair, agus air mullach a' charraigh-cuimhne tha ìomhaigh de sheachd cinn nam murtairean
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- Cairt-phuist de bhradain a' leum aig easan Sìn
- EXTERNAL ID
- PC_WMORRISON_075
- ÀITE
- Easan Sìn
- SGÌRE
- Dòrnach agus Craoich
- SIORRACHD/PARRAIST
- CATAIBH: Craoich
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Willie Morrison
- AITHNEACHADH MAOINE
- 30559
- KEYWORDS
- easan
aibhnichean
bradain
iasg
cairtean-puist
Tha an Abhainn Sìn a' ruith à Loch Sìn, Gleann Achany agus a-mach dhan A' Chaol Chatach tuath air Drochaid a' Bhanna. 'S e àite gintinn air leth a th' anns an abhainn airson Bradan A' Chuain Shiar. Tha easan Sìn ri lorg mu dhà mhìle tuath air beul na h-aibhne agus gach bliadhna bidh àireamh mòr de bhradain a' leum suas na h-easan air an t-slighe aca a ghintinn nas fhaide shuas an abhainn


text:
Tha seachd oileanaich bho Inbhir Nis air crìoch a chur air Ùlpan. Gheibh na h-oileanaich teisteanas an t-seachdain seo aig tachartas sònraichte air a chur air doigh le Comhairle na Gàidhealtachd.
Tha an seachdnar am measg grunn oileanach a tha a' ceumnachadh bho Ùlpan. Airson crìoch a chur air an cùrsa, rinn na h-oileanaich 144 aonadan agus tha iad a-nis aig ìre cleachdaidh a tha feumail sa chànan. Thug an cùrsa tri bliadhna le clas gach seachdain a bha air a theagasg le Dawn Morgan.
Thuirt Dawn, oide Ùlpan: "Tha e uabhasach math a bhith a' faicinn clas a' tighinn gu deireadh a' chùrsa agus a' faicinn an adhartas a tha iad air a dhèanamh. Tha mi an dòchas gum bi cothroman gu leòr aca a' Ghàidhlig aca a chleachdadh gus barrachd fileantais fhaighinn."
Thuirt an Comhairliche Hamish Friseal, Cathraiche a' Chomataidh Gàidhlig aig Comhairle na Gàidhealtachd: " Tha e math a bhith a' faicinn ar luchd-ionnsachaidh Gàidhlig a' cur crìoch air Ùlpan ann an Inbhir Nis agus anns an Eilean Sgitheanach. Tha sinn an dòchas gun toir seo air daoine eile Gàidhlig ionnsachadh."
Thuirt Dàibhidh Grannd, Stiùiriche Ùlpan: "Tha sinn toilichte gu bheil barrachd oileanaich air crìoch a chur air an cùrsa Ùlpan air fad. 'Se ceum air adhart a th'ann dhuinne gus aireamh de luchd-labhairt na Gàidhlig àrdachadh agus na targaidean a tha againn fon phlana Nàiseanta
na Gàidhlig aig Bòrd na Gàidhlig a' ruigsinn.
Mu tha uidh agaibh Gàidhlig ionnsachadh neo airson Gàidhlig a theagasg, bheir sùil air an làrach-lìn againn www.ulpan.co.uk neo cur fios chun an sgioba air 0845 557 6322 neo air post-d fios@deiseal.co.uk
Notaichean
Airson tuilleadh fhiosrachaidh air an fhios-naidheachd seo, cuiribh fios gu Shona Sloan air 0131 541 2127 no gu shona@ulpan.co.uk
Deiseal
Chaidh Deiseal a stèidheachadh ann an 2005 gus Ùlpan a chruthachadh, sin e pròiseact a sholaraicheadh trèanadh-oide, teisteanasan agus frèam-obrach nàiseanta leis an gabhadh Gàidhlig mar chainnt labhairteach ionnsachadh aig inbhich. Tha an companaidh a' faighinn taic-airgead bho Bòrd na Gàidhlig, Iomairt na Gàidhealtachd agus na h-Eileanan agus Leasachadh Sgilean na h-Alba.
Ùlpan
'S e dòigh luath agus èifeachdach airson cànan ionnsachadh a th' ann an Ùlpan. Tha e air a bhith ga chleachdadh gu soirbheachail fad còrr is 50 bliadhna ann an Iosrael, far an deach an siostam a chruthachadh an toiseach, agus anns a' Chuimrigh, far a bheil Wlpan air mìlltean de luchd-ionnsachaidh a thoirt gu fileantas ann an Cuimris. A-rèir de cho luath agus a tha an clas, 's urrainn do oileanaich Gàidhlig ionnsachadh aig ceann 9 seachdainean mu thèid na 144 aonadan a dhèanamh còmhla. Bu choir an ìre de ionnsachaidh a bhith co-dhiu, da 1.5 uairean a thide gach seachdain air diofar làithean.
Tha an tachartas aig Comhairle Na Gàidhealtachd a' tachairt air an 23mh den t-Òg Mhìos aig Bun-sgoil Ghàidhlig Inbhir Nis.


text:
- TIOTAL
- Caiptean Ted Fresson, Raibeart Dòmhnallach à MacRae & Dick agus G-ACEW
- EXTERNAL ID
- GB1796_986_P12_1A
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- An Giblean 1933
- LINN
- 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11018
- KEYWORDS
- aircraft
aeroplanes
Tha an dealbh seo a' sealltainn a' chiad phlèana aig Highland Airways. 'S e General Aircraft Company ST4 Monospar G-ACEW a th' ann aig raon-laighe Longman anns a' Ghiblean 1933.
Tha am fear a stèidhich a' chompanaidh agus a bha na cheannard, Caiptean Ernest Edmund "Ted" Fresson (air an làimh chlì) na sheasamh ri taobh Raibeart Dòmhnallach a bha na cheannard aig MacRae & Dick (an companaidh motair a bu mhotha ann an Inbhir Nis) a bha cuideachd na cheannard air Highland Airways.
Bha na Monospars air an dealbhadh leis an General Aircraft Ltd ann an Croydon ann an 1932 agus 's e plèanaichean-mono dà einnsean le sgiath-ìosal a bh' annta anns an robh 8 meatair a dh'fhaid agus anns an robh 12.2 meatair leud nan sgiathan
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
2016
'S e bliadhna leum anns a' Mhìosachan Griogarach a tha ann an 2016.
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- 5 an Cèitean - Taghadh Albannach
- 13 an t-Iuchar - Chaidh Theresa May na Prìomhaire Breatannach.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 14 am Màrt - Peter Maxwell Davies, sgrìobhaiche ciùil.
- 19 an Giblean - Walter Kohn, ceimigear às an Ostair.
- 30 an Giblean - Harold Kroto, ceimigear à Sasainn.
- 3 an t-Ògmhios - Muhammed Ali, ann am Phoenix, Arizona. Dòrnaire às na Stàitean Aonaichte.
- 19 an t-Iuchar - Garry Marshall, cleasaiche às na Stàitean Aonaichte.
- 26 an t-Iuchar - Magaidh Dhòmhnallach, seinneadair à Alba.
- 3 an Lùnastal - Ahmed H. Zewail, ceimigear às an Èipheit.
- 24 an Lùnastal - Roger Y. Tsien, ceimigear às na Stàitean Aonaichte.
- 25 an Lùnastal - James Watson Cronin, eòlaiche-fiosaig às na Stàitean Aonaichte.
- 13 an Dàmhair - Dario Fo, dràmaire às an Eadailt
- 7 an t-Samhain - Leonard Cohen, ceòladair à Canada.
- 25 an t-Samhain - Fidel Alejandro Castro Ruz, ann an La Habana. Neach-poileataigs à Cùba.
- 30 an t-Samhain - An t-Urramach Ailean Iain MacArtair, ministear agus comhairliche à Alba.
- 7 an Dùbhlachd - Alex Johnstone, neach-poileataigs à Alba.
- 8 an Dùbhlachd - John Glenn, ann an Columbus. Saighdear, paidhleat, speuradair agus neach-poileataigs às na Stàitean Aonaichte.
- 26 an Dùbhlachd - Vera Rubin, reuladair às na Stàitean Aonaichte


text:
- TIOTAL
- A' teagasg ann an 'Side-School' ann an Cataibh (1)
- EXTERNAL ID
- QZP40_CAITHNESS_CROFTING_59
- ÀITE
- Loch Sìn
- SIORRACHD/PARRAIST
- CATAIBH: Craoich
- LINN
- 1980an
- CRUTHADAIR
- Isa Sutherland
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 41352
- KEYWORDS
- claistinneach
iarann preasach
Sa phìos chlaistinneachd seo tha Isa Shutharlanach ag innse mu a beatha mar thidsear sa sgoil-thaobh san dùthaich iomallach fhalamh mun cuairt air Loch Sin, Cataibh.
(tras-sgrìobhadh shlàn ri leantainn a dh'aithghearr)
Lorgadh sgoiltean-taobh sna sgìrean a b' iomallaich a-muigh air an dùthaich air a' Ghàidhealtachd, far an robh grunn teaghlaichean, mar a b' àbhaist aig na cìobairean 's na geamairean, a' fuireach fad air falbh o bhaile ann an làithean nuair a bha còmhdhail gu math truagh. Dh'fheumadh tidsearan nan sgoiltean-taobh a bhith a' fuireach a-staigh aig na teaghlaichean ach an toireadh iad foghlam foirmeil don chlainn.
Chaidh sgoiltean-taobh an cur air bhonn an toiseach sna 1880an. Bha seachd dhiubh ann an sgìre an Luirg. Bha dà sgoil-thaobh ann ann an Ros is Cromba ann an 1955 - aig Àird an Draoin agus sa Bhad Ràilleach ann am paraiste Loch Bhraoin - ach bha còig a bharrachd air a bhith ann. Mar a thàinig piseach air còmhdhail às dèidh an Dàrna Cogaidh 's ann a ghabhadh clann ann an cuid de sgìrean an toirt astar mhòr ann an carbad gu ruig an sgoil. Bha cuideachd sgoiltean-taobh ann aig a' Choire Mhòr, paraiste Gleann Sheile agus ann an Sgiogarstaidh, Barabhas, Eilean Leòdhais.


text:
- TIOTAL
- 'Dunrobin' le coidse ri taobh locomotaibh RH&D
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_TRAINS_001_141
- ÀITE
- New Romney, Kent
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 28182
- KEYWORDS
- locomotaibhean
Comann Rèile na Gàidhealtachd
HRS
trèanaichean
'Dunrobin' le coidse ri taobh locomotaibh Rèile Romney Hythe & Dymchurch ann an New Romney.
B' e einnsean tanaca 0-4-4 a chaidh a thogail dhan 4mh Diùc Chataibh le Sharp Stewart & Co ann an 1895 a bh' ann an 'Dunrobin'. Bha i air a' cleachdadh airson trèana an Diùc a tharraing eadar Caisteal Dhùn Robain agus Inbhir Nis. Bha dà choidse aig an Diùc cuideachd, sailiùn le ceithir chuibhlichean agus sailiùn bògaidh. A dh'aindeoin 's ged nach robh i a-riamh ann an seilbh Rèile na Gàdhealtachd tha an locomotaibh co-cheangailte ris an loidhne.
Thug Rèile Bhreatainn còir an Diùc a thrèana a ruith air falbh ann an 1949 agus mar sin chaidh an locomotaibh agus an dà choidse a reic. Chaidh an loco agus an coidse le ceithir chuibhlichean a reic ri Caiptean Howey agus chaidh an taisbeanadh mar thaisbeanaidh neo-ghluasadach ann an New Romney air Rèile Romney, Hythe agus Dymchurch ann an Kent. Thug an ath neach leis an robh iad a Chanada iad far an do dh'fhuirich iad gu 2011 nuair a chaidh an ceannach le Taigh-tasgaidh Beamish, ann an Siorrachd Durham. Nuair a chaidh seo a sgrìobhadh (An t-Ògmhios 2011) tha an taigh-tasgaidh an dùil 'Dunrobin' a dhèanamh suas às ùr gus am bi i ann an òrdugh obrachaidh.


text:
Far-skeealaght whaagh
She fo-ghenre dy 'ar-skeealaght heiltynagh ee far-skeealaght whaagh. Son y chooid smoo, t'eh çheet er skeealyn screeut anmagh 'sy 19oo eash as leah 'sy 20oo eash. T'ad geddyr-scarrey far-skeealaght whaagh veih far-skeealaght scoaghagh as fansee er y fa nagh row genreyn far-skeealaght sheiltynagh er nyn rang-oardraghey ec y traa shen. Myr shen, ren skeealyn quaagh covestey troyn neughooghyssagh, feayn-skealleydagh as oaylleeagh. Ta screeudeyryn far-skeealaght whaagh mie er enney goaill stiagh H. P. Lovecraft, y Çhiarn Dunsany, Arthur Machen as M. R. James.[1]
Imraaghyn[reagh | edit source]
- ↑ (1990) The Weird Tale (Baarle). University of Texas Press. ISBN 0292790503.


text:
- TIOTAL
- Loch Coir' Uisge, An t-Eilean Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- HCD_CARD_034
- ÀITE
- Loch Coir' Uisge
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: An Srath
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 12857
- KEYWORDS
- creagan
lochan
beanntan
Dealbh camara de Loch Coir' Uisge, loch a tha suidhichte aig bonn a' Chuilthinn Duibh san Eilean Sgitheanach.
Tha Loch Coir' Uisge air iomadh neach-ealain agus sgrìobhadair ainmeil a bhrosnachadh. Ann an 1814 shiubhail Sir Bhaltair Scott chun an loch agus thug e iomradh air na leabhar-latha mar "a wonderful sheet of water. It is as exquisite as a savage scene as Loch Katrine is a scene of stern beauty." Bliadhna an dèidh seo nochd Loch Coir' Uisge na bhàrdachd aithriseach, 'The Lords of the Isl;es', far an do sgrìobh e: "No marvel thus the Monarch spake/For rarely human eye has known/A scene so stern as that dread lake/With its dark ledge of barren stone."
Thug obair Scott an loch gu aire an luchd-ealain JMW Turner agu Horatio MacCulloch agus thadhail an dithis agus pheant iad an sin an dèidh sin.
'S e sreath de bheanntan anns an Eilean Sgitheanach a th' anns a' Chuiltheann, air a dhèanamh an àirde de dhruim creagach, eagach a' Chuilthinn Dhuibh agus na Cnuic Dhearga as ìsle (ris an canar an Cuiltheann Dearg uaireannan). Tha 12 Munro (beinn còrr is 910 meatair a dh'àirde ann an Alba) sa Chuiltheann Dhubh, agus tha an t-sreath a' tabhann cuid den t-sreap as fheàrr, agus as dùbhlanaiche, san RA.
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
- TIOTAL
- Eideard, Prionnsa na Cuimrigh, a' sgrùdadh Gàidheil Chamshroin
- EXTERNAL ID
- GB232_D375_P014
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 26 An t-Ògmhios 1931
- LINN
- 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Lìonradh Thasglann na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 8103
- KEYWORDS
- turasan rìoghail
Eideard VII
Thadhail Eideard, Prionnsa na Cuimrigh air Inbhir Nis air 26 Ògmhios 1931. Dh'iarr am Probhaist Alasdair MacEòghainn air òraid a dhèanamh aig coinneamh bhliadhnail Legion Bhreatainn (Alba) agus Saorsa Inbhir Nis a ghabhail. Chaidh e gu bùth-obrach far an robh seann shaighdearan ciorramach ag obair agus gu fosgladh oifigeil dà roinn ùr san Ospadal Rìoghail a Tuath.
Tha am Prionnsa aig bonn Sràid a' Chaisteil an seo, a' sgrùdadh Geàrd Urramach on 4mh Buidheann-cath de na Camshronaich, fo stiùir Màidsear J A Symon, ro dhìnnear oifigeil aig Taigh a' Bhaile


text:
- TIOTAL
- Buidheann SWRI Arcaibh aig an Taisbeanadh Ghàidhealach, 1932
- EXTERNAL ID
- PAW0006332
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 25 An t-Ògmhios 1932
- LINN
- 1930an
- CRUTHADAIR
- David Whyte Studio
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 20941
- KEYWORDS
- SWRI
Institiùd Dhùthchail Mhnathan na h-Alba
comataidh
Arcaibh
Taisbeanadh Gàidhealach
taisbeanaidhean
obair-chiùird
Comann Àiteachais na Gàidhealtachd
tachartasan
Comataidh an SWRI bho roinn Arcaibh air beulaibh an stàile aca aig Taisbeanadh Mòr Comann Àiteachais na Gàidhealtachd aig Pàirc nam Bochd, Inbhir Nis air 25 An t-Òg-Mhìos 1932. 'S e an Taisbeanadh Gàidhealach an t-ainm eile a bh' air an taisbean adh agus thuirt Courier Inbhir Nis (28 An t-Òg-Mhìos 1932) gun robh e "soirbheachail gun teagamh." 'S e sèathar traidiseanta à Arcaibh agus obair fighe a tha air an taisbeanadh aig an stàile
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
Ioràc
'S e dùthaich ann an Àisia a tha ann an Ioràc [1] neo Iarac[2] neo Iraq[3][4], ainm oifigeil: Poblachd Ioràic (Arabais: جمهورية العراق (Jumhūrīyatu l-‘Irāq).
Tha i suidhichte aig ceann an earra-thuath na ruith-bheanntan Zagros agus a’ gabhail a-steach pàirt den Fhasach Sirianach agus den Fhasach Araibianach.
Tha crìochan aice san iar-thuath le Siria, san iar le Iòrdan, sa tuath leis an Tuirc, san ear le Ioràn agus sa deas le Cuibhèit is Aràibia na Sabhd. Tha dà abhainn mhòr ann, an Hidecel agus an Euphràtes.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ An Faclair Beag
- ↑ Dùthchannan ag SMO
- ↑ Atlas Sgoile Oxford le Stòrlann Nàiseanta, Oxford University Press (2010)
- ↑ Map-balla an t-Saoghail, Stòrlann Nàiseanta (2003), ISBN 0007692714
Ceangal a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- CIA World Factbook - Ioràc (Beurla)


text:
- TIOTAL
- A' comharrachadh cur suas a' phòla aig Caol Loch Aillse
- EXTERNAL ID
- GB232_RAMSAY_D893_1_16_019
- ÀITE
- Caol Loch Aillse
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- DEIT
- 22 An Cèitean 1946
- LINN
- 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 9252
- KEYWORDS
- hydro-electric
Kyle of Lochalsh
Stirling of Fairburn
Tha clann-sgoile agus muinntir an àite timcheall air àite air a dhùnadh dheth gus sùil fhaighinn air fàilteachas togail pòla a bhiodh a' comharrachadh toiseach an obair togail ann an sgìre Loch Aillse. Bha am fàilteachas anns a' Chèitean 1946 agus thòisich na damaichean, lochan agus stèiseanan cumhachd gan togail às dèidh sin agus chaidh an dealan a chur air anns an Dùbhlachd 1948. Chaidh iarraidh air a' Bh-Uas Stirling Farabraon, bean an Ridire Iain Stirling, gnothaichean a ghabhail thairis aig an àm shònraichte seo le taic bho Thòmas MacIain.
Chaidh Bòrd Dealain Ceann a Tuath na h-Alba a stèidheachadh fon Achd Leasachadh Dealan uisge (Alba) 1943. Chuir Tòmas MacIain an Achd air beulaibh Taigh nan Cumantan a' dèanamh soilleir gun toireadh e taic a' fuasgladh bochdainn na Gàidhealtachd le bhith a' dèanamh feum den 'the great latent power of the region'. Dh'inns MacIain do na Cumantan, 'industries, whether owned nationally or privately, will be and ought to be, attracted to locations in the Highlands, as a result of this measure'.
Bhiodh prìomhachas aig luchd-cleachdaidh cumanta an toiseach leis an luchd-cleachdaidh na bu mhotha ris an robhar an dùil as an dèidh agus bhiodh cumhachd a bha air fhàgail air a reic ris a' Ghriod Nàiseanta. Chuidicheadh prothaidean bho na dheaghadh a reic ann a bhith a' lùghdachadh nan cosgaisean airson dealan a thoirt gu àitichean iomallach agus chuidicheadh iad leasachadh eaconamach agus suidheachadh nan daoine anns a' Ghàidhealtachd. Bha an t-amas ainmeil sòisealta seo a' sònrachadh Bòrd an Dealain mar innleachd airson leasachadh Ceann a Tuath na h-Alba a bharrachd air companaidh airson dealan a thoirt seachad.
Bhathar den bheachd gum biodh gu leòr cumhachd às an stèisean cumhachd air Loch Sloy, taobh an iar Loch Laomainn airson na bha a dhìth ann am meadhan agus taobh an iar na h-Alba. Bhiodh a' chumhachd a bharrachd air a chleachdadh gus taic a thoirt do na pròiseactan aig Mòrar agus Loch Aillse air sgàth 's nach biodh e buailteach gum biodh e comasach do na sgeamachan seo a bhith prothaideach. Bha cosgaisean togail nan trì phròiseactan seo air a thomhas aig £4,600,000
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
Naitridean
'S e eileamaid cheimigeach a tha ann an naitridean. 'S e an comhharra ceimigeachd aige N, àireamh atamach 7. 'S e gas dà-atamach agus neo-mheatailt a tha ann.
Taisgealadh[deasaich | deasaich an tùs]
Chaidh naitridean a lorgadh le ceimigear is lusaiche Albannach Daniel Rutherford ann an 1772. Bha Rutherford ga ghairm noxious air no fixed air. Fuair an eileamaid an t-ainm nitrogène bhon cheimigear Frangach Jean-Antoine Chaptal ann an 1790.
Cleachdadh[deasaich | deasaich an tùs]
Cleachdar gas naitridein mar àile tàmhach, mar eisimpleir biadh a thasgadh.


text:
Sgeama na Gàidhlig
'S e seo Sgeama de chùrsaichean tro mheadhan na Gàidhlig aig Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean, a' dol suas gu ìre ceum BA le urram, thairis air ceithir bliadhnaichean. Thòisich an Sgeuma sa bhliadhna 1998. Tha dà cholaiste pàirteach ann. Tha Sabhal Mòr Ostaig a' tabhainn nan ceithir bliadhnaichean gu léir, agus tha Colaiste a' Chaisteil a' tabhainn a' chiad trì bliadhna. Bha Colaiste Inbhir Nis an sàs anns an Sguma an toiseach, a' tabhainn na ciad bliadhna a-mhàin, agus sguir iad sa bhliadhna 2006. Bho thoiseach na Sgeuma gu ruige na bliadhna 2012-13, tha 958 de dh'oileanaich air cùrsa a dhèanamh tron Sgeuma.


text:
Geilleagar na h-Éireann
Nuair a dh'fhuair na 26 chontae de Saorstait na h-Eireann saorsa bho Sasunn ann an 1921, bha eaconomaidh na h-Eireann gu ire mhor steidhichte air tuathanas. Suidheachadh a bha air an leasachadh tro an dara leth den 19mh linn, agus gniomhacasan giollachaidh na h-Éireann a' fuilling an comh-fharpais le giollachadh Sasunnach.
Cho anamoch ri 1951, bha 73% de rath duthchail na h-Éireann a' crochadh air àiteachas neo giollachadh de bathar ceangailte ri aiteachas. Re na 1950'n thoisich Eireann iomairt a tharruinn in-bheisticheadh chun tire, iomairt a bhuann leasachadh de geilleagar giollachais eadar 1960 agus 2000.
Ro deireadh na 1990'n thoisich gniomhacasan seirbhis a dol an meud an Eireann, agus le sluagh na h-Eireann a' fas, bha gannad de taigheadas. As deidh 2003, bha atharrachadh bun-aiteach an geilleagar na h-Eireann, agus lean fiabhas togail leis a' mhargaid airson taigheadas agus ionadan malairt ag eirigh aig luathsnach do-sheasmhach. Ranaig prisean taigheadas sgurr ann an 2006. Roimhe 2008 bha bancaichean na h-Eireann a' sas an margaidean fiach-taigheadas nan Staitean Aonaichte, agus nuair a thuit margaid maoinichidh nan Staitean Aonaichte lean tuiteam gu h-obann san margaidh airson taighean, fearann agus buithtean ann an Eireann.
Dh'aobharaich seo crionadh an Eaconomaidh na h-Eireann, agus anns an t-Sultain de 2008, bha cunnart gun tuiteadh coras bancaireachd na duthcha a-mach as a cheile. Thug an Riaghaltais gealladh taic de luach Eu 400,000,000,000 do luchd-sabhalaidh le argaid aig na bancaicheanagus thoisichan riaghaltas agus ughdarrasan ionadail a ghearradh tuarasdailean de seirbhisich pobalachd, polasaidh a lean iomadh gniomhacasan priobhaideachd anns a' bhad.
Cha mhor nach deach Eire banc-bhriste an Sultain 2010, agus air 28 Samhuinn 2010, dh'aontaich Minisdeirean Maoinchidh nan Staitean 'san Aonadh Eorpach comhla le Lar-banca na h-Eorpa ri pasgan maoineachaidh do Riaghaltas na h-Eireann de Eu 85,000,000,000 aig riadh de 5.7%.


text:
Beachd connspaideach sa Chourier Inbhir Nis
‘Tha e coltach gu bheil an aon rud a’ tachairt a thaobh na Gàidhlig an dràsta ’s a thachair sna Meadhan Aoisean ri linn nan Lochlannach. ’S e sin gu bheil prìomh aros a’ chànain a’ gluasad a dh’ ionnsaidh na h-àirde an ear. Chan fhada a bhios daoine a’ coimhead air na h-Eileanan na Iar mar “epicentre” na Gàidhlig mura dèan na h-eileanach fhèin rudeigin mu dheidhinn.’
As dèidh sin mhìnich Ruairidh a argamaid. Feumaidh mise aideachadh gu bheil cor na Gàidhlig sna h-eileanan a’ crìonadh gu mòr agus gur e deagh phuing a tha e a' togail.
Saoilidh mi gum bi an aiste gu lèir aig Ruairidh a’ nochdadh air làraich a’ Chourier an ath sheachdain.


text:
- TIOTAL
- Tar-leac Chriosdail, Ob Chille Mhoire, Cnapadal
- EXTERNAL ID
- GB1796_859_20_0396
- ÀITE
- Cille Mhoire
- SGÌRE
- Meadhan Earra-Ghàidheil
- SIORRACHD/PARRAIST
- EARRA-GHÀIDHEAL: Cnapadal a Deas
- LINN
- 20l
- CRUTHADAIR
- M E M Donaldson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 10160
- KEYWORDS
- tar-leacan
croisean
Criosdaidheachd
Cille Mhoire
Chaidh an dealbh seo a thogail le M.E.M. Donaldson sa chiad leth dhen 20mh linn. Chithear tar-leac bho thràth san Linn Chriosdail aig an oir an iar aig tobar ann an tobhta an t-seann bhaile, Òb Chille Mhoire, ann an Cnapadal, Earra-ghàidheal. Chaidh am baile a thrèigsinn sna meadhan linntean.
Rugadh M.E.M. Donaldson ann an 1876 agus thàinig i dhan Ghàidhealtachd mu 1908. Rinn i tòrr siubhail ann an ceann a tuath agus air taobh siar na Gàidhealtachd a' sgrìobhadh agus a' togail dhealbhan. B' e Rubha Àird nam Murchan fear dhe na h-àitean a b' fheàrr leatha agus b' ann an sin a rinn i a dachaigh ann an Sanna ann an 1927.
Eadar 1912 agus 1949, sgrìobh Miss Donaldson iomadh leabhar mu eachdraidh shòisealta agus mu chleachdaidhean na Gàidhealtachd. 'S e 'Wanderings in the Western Highlands and Islands' agus 'Further Wanderings - Mainly in Argyll' as ainmeile agus tha dealbhan annta a rinn i fhèin. Chaochail i ann an taigh-eiridinn ann an Dùn Èideann ann an 1958 agus chaidh a tìodhlacadh anns an Òban
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- LMS 14757 a' shuntadh no ag ath-thrusadh trèana luchd-siubhail san Aghaidh Mhòr
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_LOCOMOTIVES_008_523
- ÀITE
- An Aghaidh Mhòr
- SGÌRE
- Bàideanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Daothal 's Ràta Mhurchais
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 25970
- KEYWORDS
- locomotaibhean rèile
locomotaibhean Rèile na Gàidheatachd
Comann Rèile na Gàidhealtachd
HRS
Chaidh sia 4-6-0 locomotaibhean clas 'River' òrdachadh le Rèile na Gàidhealtachd bho Hawthorn Leslie. Chaidh a' chiad dhà (70 'River Ness' agus 71 'River Tay') a lìbhrigeadh san t-Sultain 1915 ach bha e follaiseach sa bhad gun robh iad ro throm airson drochaidean agus a' chuid mhòr de loidhnichean Rèile na Gàidhealtachd. Chaidh iad sin agus na ceithir einnseanan eile a reic ri Rèile Chaledonia far an deach an àireamhachadh 938 gu 943. An dèidh 1923, neartaich an LMS a' phrìomh loidhne eadar Inbhir Nis agus Peairt agus mar sin dh'obraich na locos air loidhnichean na Gàidhealtachd mu dheireadh thall. Dh'adhbhraich am fàilligeadh mun cuairt a' chlas 'River' gun do leig Freadaraig Mac a' Ghobhainn dheth a dhreuchd mar Phrìomh Einnseanair Meacanaigeach. Bha e air a bhith san dreuchd bhon 1912.
Tha an dealbh camara seo a' sealltainn LMS 14757 (HR 71 agus CR 939 roimhe seo) a' shuntadh no ag ath-thrusadh trèana luchd-siubhail san Aghaidh Mhòr. Chaidh a toirt a-mach à seirbheis san Dùbhlachd 1936.


text:
Oilthigh Chologne
Is e an t-oilthigh as motha anns a' Ghearmailt a tha ann an Oilthigh Chologne (Universität zu Köln ‘sa Ghearmailtis, University of Cologne ‘sa Bheurla). Tha e suidhichte ann an Köln ann an Nordrhein-Westfalen ann an taobh an Iar na Gearmailt.
Chaidh an t-oilthigh a stèidheachadh ann an 1388 anns an Iompaireachd Naoimh nan Ròmanach, anns an dùthaich ris an canar a’ Ghearmailt an-diugh. Mar a b’ àbhaist aig an àm seo bha iad a’ teagasg eòlas-lagha, eòlas-leighis, eòlas-diadhachd agus feallsanachd. Ach chaidh a dhùnadh ann an 1798, nuair a ràinig Napoleon a’ Ghearmailt.
Airson bliadhnaichean bha muinntir Köln ag iarradh an oilthigh air ais. Mu dheireadh thall dh’fhosgail an Oilthigh a-rithist ann an 1919 le cuideachadh bho Konrad Adenauer. An-diugh tha Oilthigh Chologne ball den Deutsche Forschungsgemeinschaft, comann den oilthighean Gearmailteach a tha a’ dèanamh rannsachadh. Tha nas motha na 200 cuspairean eadar-dhealaichte ann airson nan oileanach. Tha an t-oilthigh ceangailte cuideachd le 16 oilthighean eile air feadh an t-saoghail.
Daoine cudthromach anns an Oilthigh Chologne[deasaich | deasaich an tùs]
- Heinrich Freiherr von Huyssen (1666- 1739), neach-rèite a bha ag obair airson Peter I the Great às an Ruis
- Kurt Alder, (1902 -1958), fhuair e Duais Nobel Ceimigeachd ann an 1950 còmhla ri Otto Paul Herrmann Diels
- Karl-Heinz Lauterjung, (1914 -2000) neach nàdar-fheallsanachd ainmeil anns a’ Ghearmailt
- Peter Mittelstaedt, (*1929), neach nàdar-fheallsanachd ainmeil anns a’ Ghearmailt
- Dr. Karolos Papoulias, (*1929), ceannard Greugach an-diugh
- Amos Grunebaum (*1950), dotair eòlas-leighis, tha e ainmeil anns na Stàitean Aonaichte airson "maternal-fetal medicine" agus "high-risk pregnancy".
Ceanglaichean a-muigh[deasaich | deasaich an tùs]
- Duilleag oifigeil Oilthigh Chologne anns a' Bheurla
- Website of the University of Cologne's International Master of Environmental Sciences (IMES): Masters of Science programme anns a' Bheurla
- Erich Meuthen: Eachdraidh Oilthigh Chologne
- University of Cologne for foreign students on iAgora - Reviews by former Erasmus and other international students in Cologne
Oilthigh Chologne | Oilthigh Erfurt | Oilthigh Halle-Wittenberg | Oilthigh Heidelberg | Oilthigh Leipzig | Oilthigh Rostock | Oilthigh Tübingen


text:
- TIOTAL
- Loch a' Chroisg, a' coimhead gu Sgur a' Mhuilinn
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_1318
- ÀITE
- Ach na Sìne
- SGÌRE
- Am Blàr Dubh
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Cunndainn
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 33246
- KEYWORDS
- cairtean-puist
Siorrachd Rois
Ros is Cromba
Taobh Siar Rois
loidsean
lochan
dròbhaireachd
beanntan
Chithear Loch a' Chroisg anns a' chairt-phuist seo. Dh'fhaodte gun deach ainm an locha a chur air le dròbhairean a bhiodh a' stad ann air an slighe bho Thaobh Siar Rois do na margaidhean ann an Inbhir Pheofharain is Inbhir Nis. Tha an loch 3 mìle (5km) a dh'fhaid bho iar gu ear agus tha e math airson iasgaich a' bhric.
Is e sreath de chòig stùcan a th' ann an Sgurr a' Mhuillinn. Tha e 2845 troighean a dh'àirde aig a' phuing as àirde. Tha e air aon de na seallaidhean as ainmeil air an rathad-iarann brèagha eadar Inbhir Pheofharain is Caol Loch Aillse


text:
- TIOTAL
- An Teaghlach Burns ann am Blàr Athaill, 2002
- EXTERNAL ID
- NRM_NBNW_HML_DS050445
- ÀITE
- Blàr Athall
- SGÌRE
- A' Ghàidhealtachd / Siorrachd Pheairt
- SIORRACHD/PARRAIST
- PEAIRT: Blàr Athall
- DEIT
- An t-Samhain 2002
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Lynn Patrick
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Nàiseanta an Rèile, Iorc
- AITHNEACHADH MAOINE
- 19967
- KEYWORDS
- rèile
rathaidean iarainn
stèiseanan rèile
Dealbh-camara a chaidh a thogail san t-Samhain 2002 de thrì ginealaichean den teaghlach Burns, Coinneach, Iain agus Stiùbhart nan seasamh air taobh a-muigh an t-seada einnsein, mar a bh' ann roimhe, ann am Blàr Athaill. Cheannaich Iain Burns, tuathanach, an t-seada bhon rèile ann an 1968 agus bha e ga chleachdadh airson buntàta sìl a stòradh. Nuair a bha e ag obair mar mharsanta guail agus àiteachais, bha e a'cleachdadh an rèile gus bathar a ghiùlan agus fhaighinn. An-diugh tha an t-seada air a chleachdadh mar stòr choitcheann airson an tuathanais. Bha a mhac, Coinneach Burns, agus bha e na bhall den bhuidheann slighe bhuan a bha stèidhichte ann am Blàr Athaill airson sia bliadhna deug mus do ghabh e pàigheadh dheth saor-toileach ann an 1998 nuair a chaidh am buidheann ma sgaoil.
Chaidh an stèisean tùsail air an robh Blàr Athaill Àrd fhosgladh ann an 1863 le Rèile Snaim Inbhir Nis & Baile Choichrigh. Chaidh ath-mhodaileadh an dèidh sin le seòmar-feitheimh dha Diùc Athaill agus chaidh ath-ainmeachadh ann an 1893 mar Blàr Athaill. B' e stèisean cudromach a bh' ann aig aon àm le gàrradh bathair, agus seada einnsein, agus chan eil an dà chuid air an cleachdadh an-diugh agus tha iad fo shealbh prìobhaideach. Tha a' phrìomh stèisean fhathast na sheasamh ged a tha pàirt dheth air a chall. Tha an togalach air an t-slighe gu tuath fhathast na sheasamh còmhla ris an drochaid-choise agus am bogsa chomharran a deas. Tha dà àrd-chabhsair ann agus tha e a' comharrachadh ceann a deas earrann de loidhne dhùbailte air prìomh loidhne na Gàidhealtachd Gu deas tha an loidhne singilte agus gu tuath dùbailte fad an t-slighe gu Dàil Chuinnidh. Tha an stèisean fhathast a' toirt seirbheis dhan chaisteal agus baile Bhlàr Athaill.
Fiosrachadh
O chionn còrr is ceud bliadhna, chaidh a dhà de na rathaidean-iarainn as àille air an t-saoghal, Loidhne Rèile a' Chaoil agus Loidhne Rèile a Tuath, a thogail. Tha prìomh loidhne na Gàidhealtachd gan ceangal ris a' chòrr de lìonra rèile na RA. Bho 1997 gu 2003, thog Taigh-tasgaidh Nàiseanta na Rèile deilbh nan trì loidhnichean sin, agus bho na h-ìomhaighean chaidh trì taisbeanaidhean a chruthachadh - 'Connections to the Kyle' ('Ceanglaichean dhan Chaol'), 'By Firth and Flow' ('Ri Caolas agus Sruth) agus 'The Highland Link' ('An Ceangal Gàidhealach'). Nochd na taisbeanaidhean air Lìonra Tasglann na h-Alba (SCAN) fon taisbeannadh didsiotach 'North by Northwest' a chur air bhog gu h-oifigeil làrach Thasglann Nàiseanta na h-Alba air 5 an t-Ògmhios 2001 ann an Inbhir Nis. Sheas an co-obrachadh le SCAN gu 2009 nuair a chaidh 'North by Northwest' a ghluasad chun an làrach-lìn, Am Baile.
Tha 'North by Northwest' a' clàradh eachdraidh bheò agus tha e a' clàradh boillsgeadh ann an tìm ann am beatha dhaoine agus an loidhne anns na bliadhnachan mu dheireadh den fhicheadamh linn agus toiseach a' chiad linn thar fhichead. Bha na taisbeanaidhean a' comharrachadh a' bhuaidh a bha aig rèile na Gàidhealtachd air daoine, sealladh-tìre agus eaconamaidh Gàidhealtachd na h-Alba.
Tha sinn a' toirt taing airson taic don Luchd-urrais a leanas a mhaoinich an t-siurbhidh dhealbh camara de phrìomh loidhne na Gàidhealtachd, Loidhne a' Chaoil agus an Loidhne a Tuath le luchd-togail-dheilbh bho Thaigh-tasgaidh Nàiseanta na Rèile eadar 1997 agus 2003:
Railtrack, Railtrack-Alba, Scotrail, EWS, Porterbrook, First Engineering, Com-pàirtichean Lìora Rèile na Gàidhealtachd, Comhairle na Gàidhealtachd, Iomairt Rois & Chromaidh, Iomairt Ghallaibh agus Chataibh, Safeways, Caraidean Taigh-tasgaidh Nàiseanta na Rèile, Comhairle Pheairt & Chinn Rois agus Comann Rèile na Gàidhealtachd


text:
Popularne rymy do
zycie
mnie
inie
czas
jest
dzień
zawsze
ciebie
wszystko
świecie
świat
życia
wiele
się
będzie
oczy
siebie
razem
serce
serca
chwilę
domu
słowa
urodziny
Tobie
marzenia
lat
świata
rana
miłości
Rymy do majtasach
Abbasach, abraksasach, abraxasach, adidasach, aliasach, altembasach, ambarasach, aminokwasach, ananasach, Andreasach, Anglosasach, Antasach, arrasach, Arturasach, asach, astrokompasach, Asturiasach, atlasach, atłasach, bajpasach, balasach, Banderasach, barkasach, Basach, basach, bekasach, bezczasach, białasach, biasach, bielikrasach, Bieniasach, biomasach, blondasach, bobasach, bolasach, brasach, brudasach, Bujasach, burasach, burczybasach, Carrerasach, chabasach, Chakasach, Chałchasach, chlamidomonasach, cieniasach, ciupasach, cyjanokwasach, cykasach, czasach, Czerkasach, Degasach, degrasach, Dimasach, dinocerasach, dorkasach, Douglasach, douglasach, dowcipasach, dryblasach, dubasach, duglasach, Dukasach, Dumasach, Dygasach, Dyjasach, Dynasach, ekstraklasach, fagasach, fajerkasach, fasach, fidrygasach, Figasach, Fijasach, flintglasach, fluorowcokwasach, frykasach, fugasach, fulwokwasach, galasach, galeasach, galimatiasach, Ganasach, Gargasach, Gavrasach, Gawlasach, generałbasach, gerylasach, Gibasach, girokompasach, głuptasach, golasach, grubasach, grymasach, habasach, Habermasach, Halasach, Hałasach, hałasach, harasach, hasach, Hasach, Havasach, Hernasach, hydroksykwasach, hydrokwasach, Iglesiasach, ikonostasach, iloczasach, impasach, inkasach, Inkasach, ischiasach, itihasach, Jakubasach, Janasach, Jędrasach, Jonasach, juhasach, kabasach, kalabasach, kalebasach, kalfasach, Kamasach, kanafasach, kanwasach, Kardasach, karkasach, Karnasach, kasach, katabasach, kawasach, ketokwasach, ketonokwasach, kiełbasach, Kiełbasach, Kijasach, klasach, Klasach, Kleofasach, Klimasach, Kolasach, kolasach, kompasach, kontrabasach, Kordasach, kordelasach, Kornasach, Kortasach, Kotasach, Krasach, krasach, kriokrasach, kronglasach, kubasach, kulasach, Kulasach, kunigasach, Kurasach, kutasach, Kuwasach, kwasach, lampasach, lasach, Leonidasach, Levinasach, liasach, lowelasach, Lubasach, Lucasach, Lukasach, madrasach, majtasach, maleńtasach, marakasach, masach, matiasach, Matrasach, Matthiasach, Matyjasach, mecenasach, melasach, międzyczasach, Migasach, Miklasach, molasach, mukarnasach, Murasach, nadczasach, nawiasach, Nicholasach, Nicolasach, niedoczasach, niewczasach, Niklasach, Nitrasach, obcasach, obertasach, obieżysasach, odpasach, okrasach, Okrasach, oksokwasach, Olasach, opasach, ortocerasach, pampasach, Panasach, Papuasach, pariasach, parnasach, parobasach, pasach, Pawlasach, Pietrasach, pinasach, Pinkasach, plasach, pleksiglasach, plexiglasach, podklasach, polikwasach, popasach, portasach, potasach, półbarkasach, półgolasach, półmasach, praczasach, pralasach, prasach, prymasach, Przeklasach, przydupasach, pseudokrasach, pseudokwasach, Pyjasach, radiokompasach, rajgrasach, rakszasach, rarytasach, rasach, Rękasach, riasach, Rojasach, Rumasach, samoinkasach, Samprasach, sargasach, Sasach, sasach, sasafrasach, selwasach, Skoczylasach, smutasach, strasach, stukasach, sulfokwasach, superasach, superkwasach, szabasach, szabeltasach, szałasach, szpasach, sztukasach, Szumilasach, szynkwasach, świniopasach, świnopasach, tarantasach, Tarasach, tarasach, tasach, teksasach, terasach, termokrasach, Thomasach, tiokwasach, Tobiasach, tołumbasach, Tomasach, trasach, triasach, tumbasach, typasach, ukwasach, ultrasach, upasach, urzędasach, Vargasach, Villasach, Vytautasach, Wadasach, Walasach, waterpasach, wczasach, whiskasach, wielokwasach, Wijasach, Wilkasach, wodorokwasach, Wojasach, Wojtasach, Wujasach, wygibasach, wykrętasach, wypasach, Wyrwasach, wyrwasach, wyrywasach, wywczasach, wywijasach, zakrętasach, zakwasach, Zalasach, zapasach, zawiasach, Zawiasach, zawijasach, złamasach, Zorbasach, żyrokompasach


text:
Agus i ri taobh na mara ann an ceann-tìre Shlèite an taobh a deas an Eilean Sgitheanaich, tha an àrainn againn ann an suidheachadh àlainn aig cridhe coimhearsnachd far am bi mòran dhaoine a' bruidhinn na Gàidhlig a h-uile latha. Tha cothrom aig a h-uile oileanach làn-ùine air àitean-fuirich agus solarachd air leth air an àrainn fhèin.
Cànan is Cultar na Gàidhlig, Gàidhlig agus Ceòl Traidiseanta agus Gàidhlig agus na Meadhanan. Is e na cùrsaichean ceuma againne na h-aon chùrsaichean ceuma ann an Alba a bhios gan teagasg gu tur tro mheadhan na Gàidhlig.
Thàinig mi gu Sabhal Mòr Ostaig air cùrsa goirid an toiseach, airson dà sheachdain tron t-Samhradh, às dèidh crìoch a chur air àrd-sgoil. Chòrd e rium glan a bhith ag ionnsachadh a’ chànain, agus air sgàth ’s gur e seo an aon cholaiste far am bi na clasaichean uile air an teagasg tro mheadhan na Gàidhlig, chan eil mi a’ smaointinn gu bheil àite nas fheàrr ann airson an cànan a thogail. Bha ùidh agam ann an ionnsachadh a’ chànain oir ’s e fìdhlear a th’ annam, agus tha Gàidhlig na pàirt chudthromach de cheòl traidiseanta na h-Alba, agus pàirt mhòr den chultar againn cuideachd. Lisa Moyes
Thàinig mi gu Sabhal Mòr Ostaig air sgàth ’s gun robh mi a’ faicinn deagh chothrom a bhith leasachadh mo chuid Gàidhlig anns a’ choimhearsnachd Ghàidhlig a th’ againn an seo. Bha mi a’ sireadh dòigh èifeachdach air an cànan a thogail oir bha mo chuid chloinne ann am foghlam tro mheadhan na Gàidhlig agus bha mi ag iarraidh gum biodh cothrom aca air a cleachdadh aig an taigh. Tha cothrom ann a bhith ga cleachdadh anns an h-uile suidheachadh ann an seo, agus bha sin air leth feumail dhomh ann a bhith a’ togail a’ chànain. Heather Clyne
Thàinig mi gu Sabhal Mòr airson mo chuid Ghàidhlig a bhrosnachadh agus ‘s e àite gu math eadar-dhealaichte a th’ ann oir tha e a’ toirt cothrom do dhaoine a bhith ann an àrainn Ghàidhlig far am faigh daoine an cothrom am bogadh fhèin sa chànan. Fhad ‘s a bha mi aig an t-Sabhail rinn mi a’ chùrsa TBh, an Dioplòma anns na Meadhanan Gàidhlig. ’S e cùrsa air leth a th’ anns a chùrsa seo, agus tha e ainmeil airson nan cothroman a tha e a’ leasachadh airson a h-oileanach a tha an sàs ann. Le iomadh eòlaiche bhon gnìomhachas gar teagasg, tha sinn a’ faighinn blasad sònraichte de na diofar eileamaidean air a’ chùrsa. Stephen MacLeòd


text:
- TIOTAL
- Seann Eaglais Shaor an Ear, Sràid an Acadamaidh, Inbhir Nis
- EXTERNAL ID
- GB1796_1999_116_332
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- LINN
- 1950an; 1960an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11320
- KEYWORDS
- Eaglais Shaor an Ear
Sràid an Acadamaidh
Caibeal Ease
Alasdair Ros
Thogadh Eaglais Shaor an Ear air Sràid an Acadamaidh an toiseach ann an 1798 mar 'Chapel of Ease'. Thàinig i gu bhith na h-Eaglais Shaoir aig àm an Dealachaidh ann an 1843 agus chaidh a dèanamh nas motha ann an 1853 a rèir planaichean-deilbh an Dotair Alasdair Ros. Ann an 1897 chaidh an clag-ionad ochd-cheàrnach a chur ris an eaglais
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
Cuir fios thugainn
Ma bhios ceist agad mu na cùrsaichean againn no mu thaobh eile de dh’Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean, faodaidh gum faigh thu am fiosrachadh a tha thu ag iarraidh ann an aon de na h-earrannan a leanas, fiosrachadh chùrsaichean, cìsean agus maoineachadh, taic oileanach, saorsa fiosrachaidh
Nach urrainn dhut na tha thu ag iarraidh a lorg? Cleachd fear de na foirmichean a leanas gus fios a chur thugainn
- Cèistean mu cùrsaichean no fòn 0845 272 3600.
- Faigh leabhran-iùil no fòn 0845 272 3600
- Deasg-cuideachaidh – ceistean teicnigeach
- Clàran oileanach
- Gearanan bho oileanaich
- Ceistean coitcheann agus fios air ais
- Ceistean mu iarrtasan - ma rinn thu iarrtas airson cùrsa mar-thà agus ceist agad
- Luchd-conaltraidh nam meadhanan
- Fios air ais air an làraich-lìn
Na meadhanan sòisealta
Faigh lorg oirnn air na meadhanan sòisealta:
A’ lorg fiosrachadh ionadail?
Mar oilthigh amalaichte a’ gabhail a-steach foghlam adhartach is àrd-ìre, tha 13 com-pàirtichean againn. Airson fiosrachadh ionadail mu na com-pàirtichean againn, faodaidh tu fios a chur thuca gu dìreach:
A’ lorg Oifis Chlàraichte an oilthigh?
Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean
Oifis Stiùiridh
12b Slighe Nis
Inbhir Nis
IV3 5SQ
Fòn: +44 (0) 1463 279000
Typetalk: +44 (0) 1463 279180


text:
1857
MDCCCLVII
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- Sgrìobh Gustave Flaubert an leabhar Madame Bovary.
- 5 an Gearran - Cur às deimhinnte do Thràilleachd ann am Meagsago.
- 3 am Màrt - Sguir Franklin Pierce mar 14mh ceann-suidhe nan Stàitean Aonaichte.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 31 an Cèitean - Ambrogio Ratti, ann an Desio. Pàp bho 1922 gu 1939.
- 2 an t-Ògmhios - Karl Adolph Gjellerup, ann am Præstø.
- 24 an t-Iuchar - Henrik Pontoppidan, ann am Fredericia.
- 1 an Dàmhair - Marsaili NicUalraig Fhriseal, seinneadair à Peairt.
- 31 an Dàmhair - Axel Munthe, ann an Oskarshamn. Sgrìobhadair às An t-Suain.
- 15 an t-Sultain - William Howard Taft, 27mh ceann-suidhe nan Stàitean Aonaichte.


text:
Sgeulachd na h-iomairt a thug crathadh don RA gu a bun, mar a thachair e, agus a' bhuaidh a bhios aig an iomairt airson neo-eisimeileachd na h-Alba air poileataigs ann am Breatann san àm ri thighinn.
Tha Ailig Salmond air a bhith gu mòr airson neo-eisimeileachd na h-Alba fad a bheatha. San t-Sultain 2014 thàinig e glè fhaisg air sin a thoirt gu buil.
Ann an leabhar-latha inntinneach, air a sgrìobhadh na dhòigh eirmseach fhèin, tha Salmond gar toirt a-steach gu cridhe na h-iomairt BU CHÒIR, a' sealltainn dè chaidh a ràdh agus a chaidh a dhèanamh air cùlaibh gnothaich fhad 's a bha an iomairt a' ruighinn àird na teasaich.
Tha e a' sealltainn mar a thug iomairt BU CHÒIR ath-bheothachadh do dh'Alba air fad agus mar a rinn e ath-sgrìobhadh air na riaghailtean airson iomairt phoilitigeach am measg an t-sluaigh, chan ann a-mhàin san RA ach air feadh an t-saoghail.
Tha e cuideachd a' coimhead air adhart ris "a' cheist nàiseanta" chudromaich ann am poileataigs ann am Breatann, a' dèanamh gu math soilleir nach b' e deireadh na cùis a bha san reifreann ach am fìor thoiseach. Tha an dòchas airson neo-eisimeileachd na h-Alba cho fallainn 's a bha e a-riamh.
"synopsis" may belong to another edition of this title.
Tha Ailig Salmond na neach-poileataigs agus bha e na Phrìomh Mhinistear ann an Alba. Bha e na cheannard air Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba bho 1990 gu 2000 agus a-rithist bho 2004 gu 2014. Bha e na Bhall-pàrlamaid bho 1987 gu 2010 agus ann an 2015 thill e a Thaigh nan Cumantan mar BhP airson roinn-phàrlamaid Ghòrdain ann an Siorrachd Obar Dheathain. Tha e cuideachd na Bhall-pàrlamaid na h-Alba airson Siorrachd Obar Dheathain an Ear.
"About this title" may belong to another edition of this title.
Book Description HarperCollins Publishers, United Kingdom, 2015. Paperback. Book Condition: New. Gaelic edition. 216 x 135 mm. Language: English,Scottish Gaelic . Brand New Book. Sgeulachd na h-iomairt a thug crathadh don RA gu a bun, mar a thachair e, agus a bhuaidh a bhios aig an iomairt airson neo-eisimeileachd na h-Alba air poileataigs ann am Breatann san am ri thighinn. Tha Ailig Salmond air a bhith gu mor airson neo-eisimeileachd na h-Alba fad a bheatha. San t-Sultain 2014 thainig e gle fhaisg air sin a thoirt gu buil. Ann an leabhar-latha inntinneach, air a sgriobhadh na dhoigh eirmseach fhein, tha Salmond gar toirt a-steach gu cridhe na h-iomairt BU CHOIR, a sealltainn de chaidh a radh agus a chaidh a dheanamh air culaibh gnothaich fhad s a bha an iomairt a ruighinn aird na teasaich. Tha e a sealltainn mar a thug iomairt BU CHOIR ath-bheothachadh do dh Alba air fad agus mar a rinn e ath-sgriobhadh air na riaghailtean airson iomairt phoilitigeach am measg an t-sluaigh, chan ann a-mhain san RA ach air feadh an t-saoghail. Tha e cuideachd a coimhead air adhart ris a cheist naiseanta chudromaich ann am poileataigs ann am Breatann, a deanamh gu math soilleir nach b e deireadh na cuis a bha san reifreann ach am fior thoiseach. Tha an dochas airson neo-eisimeileachd na h-Alba cho fallainn s a bha e a-riamh. Bookseller Inventory # AA89780008158736
More Information About This Seller | Ask Bookseller a Question
Book Description HarperCollins Publishers, United Kingdom, 2015. Paperback. Book Condition: New. Gaelic edition. 216 x 135 mm. Language: English,Scottish Gaelic . Brand New Book. Sgeulachd na h-iomairt a thug crathadh don RA gu a bun, mar a thachair e, agus a bhuaidh a bhios aig an iomairt airson neo-eisimeileachd na h-Alba air poileataigs ann am Breatann san am ri thighinn. Tha Ailig Salmond air a bhith gu mor airson neo-eisimeileachd na h-Alba fad a bheatha. San t-Sultain 2014 thainig e gle fhaisg air sin a thoirt gu buil. Ann an leabhar-latha inntinneach, air a sgriobhadh na dhoigh eirmseach fhein, tha Salmond gar toirt a-steach gu cridhe na h-iomairt BU CHOIR, a sealltainn de chaidh a radh agus a chaidh a dheanamh air culaibh gnothaich fhad s a bha an iomairt a ruighinn aird na teasaich. Tha e a sealltainn mar a thug iomairt BU CHOIR ath-bheothachadh do dh Alba air fad agus mar a rinn e ath-sgriobhadh air na riaghailtean airson iomairt phoilitigeach am measg an t-sluaigh, chan ann a-mhain san RA ach air feadh an t-saoghail. Tha e cuideachd a coimhead air adhart ris a cheist naiseanta chudromaich ann am poileataigs ann am Breatann, a deanamh gu math soilleir nach b e deireadh na cuis a bha san reifreann ach am fior thoiseach. Tha an dochas airson neo-eisimeileachd na h-Alba cho fallainn s a bha e a-riamh. Bookseller Inventory # AA89780008158736
More Information About This Seller | Ask Bookseller a Question
Book Description Book Condition: New. Depending on your location, this item may ship from the US or UK. Bookseller Inventory # 97800081587360000000
More Information About This Seller | Ask Bookseller a Question
Book Description HarperCollins Publishers. Paperback. Book Condition: new. BRAND NEW, Mairidh an Dochas/the Dream Shall Never Die: 100 Iatha a Dh'atharraich Alba Gu Brath/100 Days That Changed Scotland Forever (Gaelic edition), Alex Salmond, Sgeulachd na h-iomairt a thug crathadh don RA gu a bun, mar a thachair e, agus a' bhuaidh a bhios aig an iomairt airson neo-eisimeileachd na h-Alba air poileataigs ann am Breatann san am ri thighinn. Tha Ailig Salmond air a bhith gu mor airson neo-eisimeileachd na h-Alba fad a bheatha. San t-Sultain 2014 thainig e gle fhaisg air sin a thoirt gu buil. Ann an leabhar-latha inntinneach, air a sgriobhadh na dhoigh eirmseach fhein, tha Salmond gar toirt a-steach gu cridhe na h-iomairt BU CHOIR, a' sealltainn de chaidh a radh agus a chaidh a dheanamh air culaibh gnothaich fhad 's a bha an iomairt a' ruighinn aird na teasaich. Tha e a' sealltainn mar a thug iomairt BU CHOIR ath-bheothachadh do dh'Alba air fad agus mar a rinn e ath-sgriobhadh air na riaghailtean airson iomairt phoilitigeach am measg an t-sluaigh, chan ann a-mhain san RA ach air feadh an t-saoghail. Tha e cuideachd a' coimhead air adhart ris "a' cheist naiseanta" chudromaich ann am poileataigs ann am Breatann, a' deanamh gu math soilleir nach b' e deireadh na cuis a bha san reifreann ach am fior thoiseach. Tha an dochas airson neo-eisimeileachd na h-Alba cho fallainn 's a bha e a-riamh. Bookseller Inventory # B9780008158736
More Information About This Seller | Ask Bookseller a Question
Book Description 2015. Paperback. Book Condition: New. Gaelic edition. 216mm x 135mm x. Paperback. Sgeulachd na h-iomairt a thug crathadh don RA gu a bun, mar a thachair e, agus a' bhuaidh a bhios aig an iomairt airson neo-eisimeileachd na h-Alba air poileataigs ann am Breatann san am .Shipping may be from multiple locations in the US or from the UK, depending on stock availability. 272 pages. 0.360. Bookseller Inventory # 9780008158736
More Information About This Seller | Ask Bookseller a Question
Book Description HarperCollins Publishers, 2015. PAP. Book Condition: New. New Book. Shipped from UK in 4 to 14 days. Established seller since 2000. Bookseller Inventory # FC-9780008158736
More Information About This Seller | Ask Bookseller a Question
Book Description Harpercollins Publishers, 2015. Paperback. Book Condition: Brand New. gaelic edition edition. 272 pages. In Stock. Bookseller Inventory # __0008158738
More Information About This Seller | Ask Bookseller a Question
Book Description HARPER COLLINS, 2015. Paperback. Book Condition: NEW. 9780008158736 This listing is a new book, a title currently in-print which we order directly and immediately from the publisher. Bookseller Inventory # HTANDREE0985311
More Information About This Seller | Ask Bookseller a Question
Book Description HarperCollins Publishers, 2015. Paperback. Book Condition: New. Gaelic edition. 13.5 x 21.6 cm. Sgeulachd na h-iomairt a thug crathadh don RA gu a bun, mar a thachair e, agus a' bhuaidh a bhios aig an iomairt airson neo-eisimeileachd na h-Alba air poileataigs ann am Breatann san am ri thighinn. Our orders are sent from our warehouse locally or directly from our international distributors to allow us to offer you the best possible price and delivery time. Book. Bookseller Inventory # MM-60647305
More Information About This Seller | Ask Bookseller a Question
Book Description 2015. Paperback. Book Condition: New. Gaelic edition. 216mm x 135mm x. Paperback. Sgeulachd na h-iomairt a thug crathadh don RA gu a bun, mar a thachair e, agus a' bhuaidh a bhios aig an iomairt airson neo-eisimeileachd na h-Alba air poileataigs ann am Bre.Shipping may be from our Sydney, NSW warehouse or from our UK or US warehouse, depending on stock availability. 272 pages. 0.360. Bookseller Inventory # 9780008158736
More Information About This Seller | Ask Bookseller a Question


text:
- TIOTAL
- Iain Merrick agus a theaghlach taobh a-muigh an taigh aca ann an Cromba.
- EXTERNAL ID
- PC_CAMPBELLROSS_18
- ÀITE
- Cromba
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Crombaidh
- DEIT
- c.1910
- LINN
- 1910an
- CRUTHADAIR
- Willie John Smith
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Campbell Ross
- AITHNEACHADH MAOINE
- 22051
- KEYWORDS
- coimhearsnachdan iasgaich
Tha Iain Merrick agus a theaghlach nan suidhe air taobh a-muigh an taighe ann an Cromba. Chaidh an taigh, ris an canar an Loidse, a thogail leis an 'Wrights and Coopers Society ' (ris an canar na 'Hammermen' cuideachd) anns na 1820an.
Bha coimhearsnachd iasgaich ann an Cromba co-dhiù cho fada air ais ris an t-seachdamh linn deug agus dh'fhaodadh e bhith fiù 's na tràithe na sin. Bha na daoine eadar-dhealaichte bhon chòrr den bhaile agus bha an cleachdaidhean agus an dualchainnt fhèin aca.
Bha na bàtaichean iasgaich buailteach a bhith beag agus b' urrainn dha na fir iasgach faisg air an dachaigh. Bha na boireannaich a' cur a' bhiathaidh air dòigh agus ga chur air dubhain an lìn bhig. Bha iad fiù 's a' giulan nam fear a-mach chun nam bàtaichean, gus an tòisicheadh iad an latha le casan tioram, agus bha iad a' toirt an èisg gu tìr bho na bàtaichean ann am basgaidean.
Tha seo bho sreath de dhealbhan-camara de Chromba agus a' bhaile iasgaich air an togail mu 1910 le Uilleam Iain Mac a' Ghobhainn. Bhuineadh Mac a' Ghobhainn dha Cromba agus mar sin bha e eòlach air a chuspairean. Air an adhbhar sin chan eil na dealbhan cho mì-nàdarrach ri feadhainn eile bhon aon àm


text:
Ballerina Inbhir Narann – Taigh-dhealbh nan aisling le Tilda Swinton
Ach an-diugh tha rudeigin agamsa a tha comasach do uidh a thogail. 'S ann an Inbhir Narann a tha a’ bhan-actair Tilda Swinton a’ fuireach agus an ath mhios bidh ise a’ cur fèis filmichean air bhog, fèis ris an canar The Ballerina Ballroom Cinema of Dreams. Gheibhear tuilleadh fiosrachaidh air an làrach seo. Eadar an 15mh agus an 23mh den Lùnastal bidh filmichean ri fhaicinn gach latha agus cosgaidh sin £3 (no poca cèicean) gach turas – seadh poca cèicean, tha Tilda airson fèis caran diofraichte a chur air dòigh, fèis a chuireas a chùl ri mòran den stuth a tha ceangailte leis a leithid fèis san àbhaisteach. A nis criomagan a tha uabhasach fhèin inntinneach a thaobh Gàidhlig.
A-rèir coltais tha uidh aig Tilda sa Gàidhlig, seall air na duilleagan a tha ri fhaighinn ma ni sibh rannsachadh air Google ach feumaidh fios a bhith agad gur e cac a gheibh thu gu tric sna pàipearan naidheachd. Ach chan eil mi airson a ràdh gur e cac a sgrìobh Reuters. Seo na thuirt iad, agus tha an aon rud ri fhaicinn air an duilleig Albanach ann a sheo.
"Hollywood is built on Europeans," said Swinton. "Go back and look. I'm just really sad I couldn't give my speech in Gaelic. Don't tell everybody. We're everywhere."
B’ ann air cùlaibh an ard-urlar a bha sin. co-dhiù, saoil am biodh cothrom gus beagan gàidhlig faighinn a-steach don fhèis 'Taigh-dhealbh nan aisling' , soidhnichean da-chananach agus a leithid sin?


text:
Feannag
Is e a tha ann an feannag, stiall uire de fearann ann an achadh, ann an cruth de torr isle fada, Anns an siostam aiteachas ris an chanar an mor-earran neo roinn-ruithe, cha bhiodh ach dha neo tri achaidhean mora aig baile-fhearrann agus bhiodh gach achadh roinnte eadar geadan fada, ris an chanar feannagan. B'e an modh aiteachais traideasanta a bhi comhnaidh a'tionndadh an uir mu coinneamh meadhan na fheannagan agus as deidh bliadhnaichean mora den aiteachas seo fhas druman air na feannagaibh. Dh'fhag sin seorsa claise dreanaidh eadarra. Chan eil an mor earran ri lorg anns an latha an diugh ach ann am baile croitearachd neo dha. Tha eisimplirean aig an Drum Buidhe agus a' Chomraidh ( ann an Ros an Iar) agus air Eilean Diura. Tha oirlinn de seann fheannagan agus an mor-earran ri fhaicinn cuideachd ann an iomadh aite. Mar eisimplir anns an Eilean Sgitheanach air sleibhtean iochdar Beinn Thianabhaig.
Feannagan taomaidh[deasaich | deasaich an tùs]
Is e an cruth fheannaig bu chumanta am feannag taomaidh Sonraichte ri fas nam buntata, deanar iad le roinneadh an iomaire buntata (lann nam buntata) do stiallaibh 5 troigh anns an leud. Comharraichear an roinneadh air an talamh (a tha mar is trice fo fheoir ro-laimhe) le sreang sinte, agus susar (gearrar) loidhne tro an fhod air fad na sreanga le cas-dhireach (neo spaid). An uairsin cuibhrichear stiall, 3 troigh (0.9m) anns an leud sios meadhan gach feannag le feumainn. As deidh sin, cleachdar cas-chrom (neo spaid) a thionndaich ploc, troigh (0.3m) anns an leud thairis air an fheumainn, gach taobh den loidhne susaidh. Mar sin bithidh torran uire, troigh anns an leud air gach taobh den fheannag, agus eadar an da torran stiall fheumainn, ris an canar an taomadh. Eadar na feannagan, a tha 0.9m anns an leud, tha claisean 0.6m anns an leud. Cuirear pòr buntata,le pleadhag. mar is tric aig astar de 15 oirleaich (0.4m) eadar am pòr air fad an fheannag. Far a bheil na feannagan air an togail air uir mona, faodaidh do na claisean eadar na feannagan a bhi suas ri 0.6m anns an domhainn.


text:
Blàr Chùil Lodair
Chaidh Blàr Chùil Lodair a chur air 16 an Giblean 1746.
Blàr a thachair anns a' bhliadhna 1746 eadar an arm Seumasach fon phrionnsa Teàrlach Eideard Stiùbhairt ("an t-Agarach Òg") agus an t-arm le Righ Deòrsa, no le taigh Rìoghail Hanobhair (ris an canar "arm nan dìlseach), fo Dhiùc Cumberland, mac a b'òige an rìgh. Bha Gàidheil air gach taobh ach 'siad a bh' anns a' chuid a bu motha dhen arm Seumasach; agus eadar 1/3 gu 2/3 dhen arm Dìlseach cuideachd. Chaidh an latha air na Seumasaich ged a rinn iad sabaid treun agus lean sin gu droch dhìol air na Gàidheil, air feadh na Gàidhealtachd.
Tha Cùil Lodair air mòinteach Dhruim Athaisidh, mu thrì mìle an ear air baile Inbhir Nis. B' e seo am blàr mu dheireadh a chaidh a chur air talamh Bhreatainn.
Carson a thachair am blàr seo? Bha am Prionnsa Teàrlach Eideard Stiùbhairt (no am Prionnsa Bòidheach, mar a chanadh an fheadhainn a bha ga leantainn) a' feuchainn ri crùn a shinnsirean fhaighinn air ais.
Bha Teàrlach a' smaoineachadh gur esan an t-oighre dligheach agus gur ann aigesan a bu chòir dhan chrùn a bhith 's chan ann aig duine de theaghlach Hanòbhair.
Bha na daoine ris an canar na Seumasaich dhen aon bheachd. Is ann air sgàth sin a thachair gach ceannairc eadar 1715 agus 1745.
Is ann ann am muinntir na h-Alba agus gu h-àraidh anns na Gaidheil a bha Teàrlach a' cur earbsa. Dh'fhàg e an Fhraing ann am bàta cogaidh agus nuair a ràinig e Alba, 's ann ann an Eirisgeigh a thàinig e air tìr an toiseach.
An dèidh sin ràinig e Loch nan Uamh eadar Mùideart agus Arasaig. Nuair a dh'èirich cuid dhe na cinn-feadhna Gaidhealach còmhla ris, rinn e a shlighe gu deas gus an do ràinig e Darbaidh.
Cha b' urrainn dha a dhol na b' fhaide na sin agus thàinig air tilleadh gu tuath gus an do ràinig e Inbhir Nis.
Bha Diùc Uilleam ga leantainn fad na h-ùine agus choinnich an t-Arm Dearg agus arm nan Seumasach ri chèile air raon Chùil Lodair, mu astar chòig mìle bho Inbhir Nis.
Cha robh a dhol às aig an dà arm a-nis ach a dhol a shabaid. Bha na Seumasaich sgìth agus glè lag air sgàth cion-bidhe agus cion-cadail.
Cha robh ach mu chòig mìle saighdear ann an arm nan Seumasach. Bha mu naoi mìle saighdear a bha cleachdte ri sabaid aig Diùc Cumberland.
Nan robh Teàrlach air arm gu lèir a chruinneachadh bhiodh co-dhiù uimhir de shaighdearan aige 's a bh' aig an Diùc.
Ach nuair a ràinig na Gaidheil Inbhir Nis, chaidh feadhainn aca air feadh na dùthcha a dh'iarraidh bidhe agus a dh'fhaicinn an teaghlaichean. Cuideachd, chaidh feadhainn aca a chur tuath, gu Siorramachd Rois is Gallaibh, a shabaid ri feachdan an riaghaltais a bha an-sin fo chommand a' Mhorair Loudoun. Mar sin, bha arm a' phrionnsa air a lagachadh.
Ach chuir Teàrlach roimhe a dhol an aghaidh an Airm Dheirg leis na bha aige de shaighdearan, fiù 's ged a chuir na h-oifigearan aige an aghaidh a dhol a shabaid bho nach robh an t-arm ann an cor math. Ach cha ghabhadh Teàrlach rin cuid comhairle.
Bha iadsan a' smaoineachadh (agus bha iad ceart) nach robh mòinteach Chùil Lodair freagarrach dha na Gaidheil agus thuirt iad gum biodh e na b' fheàrr teiche na b' fhaide gu tuath far am faigheadh iad talamh agus cothrom sabaid ris an robh na Gaidheil cleachdte.
Chomhairlich iad dha dàil a chur anns a' bhlàr, ach chan èisteadh Teàrlach riutha.
Chaidh na cinnidhean Gaidhealach a chuir an òrdugh mar a leanas:
A' chiad sreath: Na Camshronaich, Fir Athail, Stiùbhartaich na h-Apann, na Frisealaich, Clann an Tòisich, Clann Lachlainn, Rèisimeid Iain Ruaidh Stiùbhairt, Clann Fhearchair, Clann Illeathain, Clann Raghnaill, na Siosalaich, Clann Dòmhnaill, Fir na Ceapaich agus Ghlinne Garadh.
An dàra sreath; Morair Ogilbhidh agus a dhaoine, Morair Luthais Gòrdan agus a dhaoine, Gòrdanach Ghlinne Buichead agus a dhaoine, Diùc Pheairt agus a dhaoine.
Bha an eachdraidh (am beagan a bh' ann dhiubh) air cùlaibh nan sreathan. Bha am Morair Seòras Moireach air ceann na ciad sreatha agus Morair Dhrumainn air ceann na dara sreatha.
Cha deach urram na làimhe deise a thoirt do Chloinn Dòmhnaill, mar a b' àbhaist bho àm Blàr Allt a' Bhonnaich (1314) agus ghabh iad gu dona e. Sheas iad gun an claidheamhan a tharraing.
Tha seanchaidhean ag ràdh gun tuirt Fear na Ceapaich, an uair a chunnaic e na Dòmhnallaich a' fàgail an raoin, "A Dhia nan gràs, an do thrèig clann mo chinnidh mi?"
An uair a bha an dà arm a' tighinn faisg air a chèile, thàinig fras gharbh clachan-meallain bhon ear-thuath dìreach an aodainn nan Gaidheal, agus ged a dh'fheuch iad ri taobh an fhuaraidh fhaighinn air an arm dhearg, cha do rinn iad a' chùis air an sin.
Thòisich am blàr air gach taobh le fras pheileirean bho na gunnachan mòra. Sgrog na Gaidheil am bonaidean mar a b' àbhaist agus ruith iad an aghaidh nan saighdearan dearga.
Ach rinn gunnachan arm Rìgh Deòrsa milleadh uabhasach. Sheall na Gaidheil cho treun 's a bha iad le biodag is claidheamh.
Cha do mhair am blàr ach mu thrì chairteal na h-uarach. Fhuair an t-arm dearg a' bhuaidh agus theich arm a' Phrionnsa, a h-uile fear a' dèanamh air a shon fhèin.
Bha Teàrlach na fhògarrach; thàinig gach dòchas a bh' aige gu neoni.
Cha deach fhaighinn a-mach le cinnt a-riamh an àireamh a chaidh a mharbhadh air raon Chùil Lodair.
Tha daoine fiosrach a' dèanamh a-mach gun do chaill na Gaidheil, eadar na bha air an droch leòn agus na bha marbh, mu dhà cheud deug (1200) agus nach do chaill an t-arm dearg ach mu thrì ceud gu leth (350).
"Ann an dùthaich nam mòrbheann Tha uabhas is caoidh! Luchd nam boineid 's nam breacan Chan fhaicear a-chaoidh; Na fir ùra bu trèine, Nach gèilleadh 's iad beò, Air monadh Chùil Lodair, Gun phlosg is gun deò." Bha na rinn an t-arm dearg an dèidh a' bhlàir anabarrach brùideil. Chaidh rudan uabhasach a dhèanamh le òrdugh Diùc Uilleim. Air sgàth sin, thug na h-Albannaich "am Feòladair" air mar fhar-ainm, agus bu mhath an airidh.
Is iomadh Gaidheal gaisgeil a bha na laighe leòinte an dèidh a' bhlàir a chaill a bheatha le brùidealachd nan Sasannach. Gheibh sinn cunntas air an seo bho eachdraidh na h-Alba agus gu deimhinne tha e sgreataidh ri leughadh.
An uair a bha an laoch ainmeil ud, Iain Ruadh Stiùbhart fo chàrn, rinn e òran tiamhaidh air latha Chùil Lodair, agus 's e seo a thuirt e mu Dhiùc Uilleam:
"'S gum bi Uilleam mac Dheòrs; Mar chraoibh gun duilleach fo leòn, Gun fhreumh, gun mheangan, gun mheòran gèige. Gu ma lom bhios a leac, Gun bhean, gun bhràthair, gun mhac, Gun fhuaim clàrsaich, gun lasair chèire." Tha luchd-eachdraidh ag ràdh gun deach am mallachd seo a choileanadh mus do bhàsaich e.
Chaidh iomadh blàr a chur ann an Alba a bha na b' fhuiltiche na Blàr Chùil Lodair, ach cha deach gin a chur a-riamh, mura b' e Blàr Allt a' Bhonnaich (1314) ris an robh uiread an urra.
Bha am Prionnsa bochd a-nis fon choill, agus air a ruagadh air feadh an àite. Chaidh deich mìle fichead punnd Sasannach a ghealltainn do dhuine sam bith a bhrathadh e, ach bha na Gaidheil cho dìleas dha agus cha do bhrath duine e. Chan eil eisimpleir air dìlseachd coltach ri seo ann an eachdraidh an t-saoghail.
Tuilleadh Leughaidh[deasaich | deasaich an tùs]
- Mac Choinnich, Iain, Eachdraidh a' Phrionnsa, no Bliadhna Theàrlaich, Thornton agus Collie (Dùn Èideann, 1845 - agus iomadach tionndadh às a dhèidh)


text:
BHA là ann is bha meas air an darach agus air a’ bheithe air feadh na Gàidhealtachd. Bha’n dara aon air a ghnàthachadh air son cairteadh leathair agus an t-aon eile air son leaghadh iaruinn.
Chan eil feum na’s mò orra anns na rathaidean sin, ach tha iad fhathasd a’ cinntinn ’nam badan cuimir an iomadh cùil is cuilidh air feadh ar dùthcha.
Fhuair mi sealladh air cuid dhiubh o cheann seachduin no dithis, agus bha iad da-rìreadh lurach ’nan trusganan ioma-dhathach. Bha an caorann ann, cuideachd, agus an calltunn ’san leamhann; agus, ged a bha na duilleagan air tuiteam an tomhas mór, bha gu leoir air fuireach gu bràighe ghlinne dheanamh sgiamhach mar bhrugh sidhe. Tha choille air a sgathadh ás ’sa Ghàidhealtachd, oir chuir na caoirich ach beag crìoch air an sgrios a rinneadh oirre le luchd-deanaimh leathair is iaruinn. Tha làirig is giubhas de iomadh seorsa air an cur ’na h-àite, ach chan eil iad cho maiseach no cho tlachdmhor ris na seorsachan a bha rompa.
Cinnidh an calltunn, an darach agus am beithe fhathasd, ach an uair a thachras sin bidh ar monaidhean a rithisd fo chrodh agus ni h-ann fo chaoirich. Cha tachair e ri’r latha-ne, oir tha chaora fhathasd a’ pàigheadh gu math, agus, cho fad ’sa bhios, cha’n urrainnear a’ cur á h-àite.


text:
- TIOTAL
- Loch Aineort, An t-Eilean Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_2642
- ÀITE
- An Lùib
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: An Srath
- LINN
- 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 34545
- KEYWORDS
- loch
beanntan
rathaidean
Fear de iomadh loch mara a tha a' gearradh a-steach do chost an Eilein Sgitheanaich, tha Loch Aineort air an oirthir an ear, agus beul an locha air a dhìon le eilean Sgalpaigh. Tha na loidhnichean ainmeil aig Beinn Dearg Mhòr air an làimh chlì agus aig Glàmaig air an làimh dheis, a' dèanamh cùl-dhealbh. Tha rathad mòr on àm sin eadar an t-Àth Leathann agus Port Rìgh ri fhaicinn air a ghearradh a-steach do shlèibhtean a' Mhill Bhuidhe agus Meall a' Mhaoil. Air aithneachadh mar Rathad a' Mhuil, agus cuid a' cur air gur e "great disfiguring scar" a bh' ann, tha an rathad singilte a' leantainn na tràghad timcheall gu Sgonnsair, far a bheil e a' coinneachadh ris an A850 a chaidh a ghearradh tron ghleann eadar Glàmaig is Druim nan Cleòc. Tha a h-uile coltas gun deach an dealbh a thogail o bhaile an Lùib


text:
Beathach
'S e seòrsa fàs-bheart anns an rìoghachd Metazoa no Animalia (Linnaeus 1758) a tha ann am beathach.
'S urrainn do bheathach a charachadh ach cha urrainn dhaibh a' dèanamh foto-co-chur mar lusan. Tha gach druim-altachan na bhall dhen còmhlan Chordata ach tha na neo-druim-altachain nam buill de dh'iomadh còmhlan, mar Arthropoda no Mollusca.
Faic cuideachd[deasaich | deasaich an tùs]
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Forbes (1905), Gaelic Names of Beasts (Mammalia), Birds, Fishes, Insects, Reptiles, etc (WebArchive)
- Natural History Museum: SNH List of Gaelic Names


text:
Stèisean Fharrais
'S e Stèisean Fharrais (Beurla: Forres railway station) an stèisean-rèile ann am Farrais. Tha e suidhichte air an loidhne eadar Obar Dheathain agus Inbhir Nis.
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Dh'fhosgail stèisean rathad-iarainn aig Farrais anns a' chiad dol a-mach, ann an 1858 nuair a chaidh fosgladh air 'Rathad-iarainn Altachaidh Inbhir Nis is Obar Dheathain', (ainmichte gu h-oifigeil an Inverness and Aberdeen Junction Railway) a chaidh seachad taobh tuath a' bhaile. Chaidh ath-shuidheachadh air stèisean Fharrais ann an 1863, nuair a rinneadh gabhail aig Farrais eadar an rathad-iarainn maireannach agus loidhne ùr deas gu Peairt. Rinneadh an altachadh eadar an dà rathad-iarainn ann an cruth triantan le gabhail aig gach ceàrnag, mus am biodh aig trèanaichean ruith slighe air bith eadar na loidhnichean comh-altaichte.


text:
Oileanaich à Inbhir Nis air an taghadh airson dreuchdan cudromach
Thòisich dithis oileanach aig Colaiste Inbhir Nis UHI ann am prìomh dhreuchdan ann an Comann Oileanaich na Gàidhealtachd agus nan Eilean.
Chaidh Luke Humberstone (32), oileanach air a’ chùrsa BA (le Urram) ann an gnothachas agus stiùireadh à Inbhir Pheofharain, a thaghadh mar cheann-suidhe a’ chomainn, agus chaidh Maria Roberts (20) oileanach ann an cunntasachd à Fàrr a thaghadh mar iar-cheann-suidhe (foghlam àrd-ìre). Is i Lorna Stanger (46) à Inbhir Theòrsa, oileanach spòrs, fallaineachd is slàinte aig Colaiste na Gàidhealtachd a Tuath UHI, iar-cheann-suidhe (foghlam adhartach) a’ chomainn.
Tha Luke, Maria agus Lorna a’ gabhail bliadhna far an ionnsachaidh aca gus na dreuchdan pàighte a ghabhail os làimh. Thòisich iad sna dreuchdan ùra aca Diluain 1 Ògmhios agus fhritheil iad seisean inntrigidh dà latha ann an Inbhir Nis na bu tràithe air an t-seachdain seo. Mar oifigearan ann an Comann Oileanaich na Gàidhealtachd agus nan Eilean, bidh iad ag obair gus cha mhòr 30,000 oileanach air feadh com-pàirteachas Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean a riochdachadh.
Agus e a’ bruidhinn mu na mòr-mhiannan aige airson na bliadhna ri tighinn, thuirt Luke: “Tha mi a’ dèanamh fiùghar ri bhith a’ tòiseachadh. Leis an structar ùr agus na goireasan ùra a thug an t-oilthigh do HISA, tha mi misneachail gum bi e comasach do Maria, Lorna agus mi-fhèin obrachadh gu cruaidh gus cha mhòr 30,000 oileanach a chlàrachas ann an 2015/16 a riochdachadh agus gum bi e comasach dhuinn obrachadh còmhla riutha gus feabhas a thoirt air na dh’fhiosraicheas is iad mar phàirt den chom-pàirteachas.”
Thuirt Lorna: “Tha mi a’ coimhead air adhart ri bhith a’ tòiseachadh san dreuchd seo gu mòr. Tha mi a’ smaoineachadh gum bi e inntinneach agus dùbhlanach. Bha mi gu math toilichte gun deach mo thaghadh. Nì mi mo dhìcheall a bhith ag obair as leth nan oileanach - ag èisteachd riutha, a’ leigeil leis na guthan aca a bhith air an cluinntinn agus a’ cuideachadh gus atharrachaidhean agus leasachaidhean a dhèanamh a chuireas ris na dh’fhiosraicheas oileanaich. Tha na h-oileanaich eile a tha a’ fuireach còmhla rium glè thoilichte mu dheidhinn cuideachd, rud a tha gu math brosnachail agus na dheagh thoiseach toiseachaidh.”
Chuir an t-Oll Iain Moireasdan, deadhan nan oileanach aig an oilthigh fàilte air na h-oifigearan ùra agus e ag ràdh: “Chaidh Luke, Maria agus Lorna a thaghadh airson Comann Oileanaich na Gàidhealtachd agus nan Eilean aig àm brosnachail. Tha sinn gu mòr airson ’s gun tèid na h-oileanaich againn an sàs ann am beatha an oilthigh agus tha àite cudromach aig Comann Oileanaich na Gàidhealtachd agus nan Eilean ann a bhith ar cuideachadh le seo. Bidh e mar amas aig Luke agus na co-obraichean aige cuideachadh a dhèanamh cinnteach gur e àm air leth is brosnachail a bhios aig na h-oileanaich againn. Tha oileanaich aig cridhe is cuislean na bhios sinn a’ dèanamh agus tha sinn airson taic a thoirt dhaibh gus an comas iomlan aca a thoirt gu buil.”


text:
- TIOTAL
- HR 57 'Lochgorm' ann an Inbhir Nis, 1928
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_LOCOMOTIVES_001_109
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 21 An Cèitean 1928
- LINN
- 1920an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 24601
- KEYWORDS
- locomotaibhean rèile
locomotaibhean Rèile na Gàidheatachd
Comann Rèile na Gàidhealtachd
HRS
B' e trì tancaichean dìollaid 0-6-0 a' chiad locomotaibhean a chaidh a thogail aig ionad-obrach Loch Gorm aig Rèile na Gàidhealtachd ann an Inbhir Nis. B' e an aon dealbhachadh ùr de locomotaibh a chaidh a thoirt a-steach rè ùine Uilleam Stroudley mar àrd-neach-stiùiridh locomotaibhean a' chompanaidh. Cha deach a thogail ach trì einnseanan. Tha iad sin air am meas mar ro-ruithear clas 'Terrier', no A1 de dh'einnsean tanca aig Rèile Lunnainn Brighton & an Oirthir a Deas.
Tha an dealbh camara seo a' sealltainn HR 57 'Lochgorm' ann an Inbhir Nis. B' i an dàrna tè sa chlas 'Lochgorm' a chaidh a thogail, san t-Samhain 1872. Chaidh a h-ath-thogail san Lùnastal 1897 agus b' i am ball a b' fhaide sa chlas a bha ann an seirbhis. Chaidh a toirt a-mach à seirbheis mu dheireadh leis an LMS san Dùbhlachd 1932.
Chaidh a h-ath-àireamhachadh 57A san Iuchar 1921 agus 57B sa Chèitean 1922. B' e 16119 an t-àireamh a bh' oirre aig LMS


text:
- TIOTAL
- A' cuimhneachadh a' Chogaidh - Marion Fleming
- EXTERNAL ID
- MARION_FLEMING_INTERVIEW
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Baile Dhubhthaich
- DEIT
- Faiolleach 2006
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Tain & District Museum
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Sgìreil Bhaile Dhubhthaich
- AITHNEACHADH MAOINE
- 2488
- KEYWORDS
- àm cogaidh
an Dara Cogaidh
saighdearan
Prìosanaich cogaidh
POW
POWs
bhideo
bhideothan
Rinn Donnie MacLeòid agallamh còmhla ri Marion Fleming às leth Taigh-tasgaidh Sgìreil Bhaile Dhubhthaich san Dùbhlachd 2005. Bha an t-agallamh mar phàirt de phròiseact air na bha cuimhne aig daoine air beatha muinntir an àite aig àm an Dara Cogaidh.
Am measg nan cuspairean air an do bhruidhinn Ida tha:
- An latha a dh'èigheadh an cogadh
- A h-athair a ir a ghairm gu trèanadh agus an uair sin gu seirbheis sa chogadh
- A' dol a dh'fhuireach còmhla ri càirdean gus a' chùis a dhèanamh nas fhasa dha màthair - A' cluinntinn gun deach a h-athair a ghlacadh agus gun robh e na phrìosanach air crìochan na Gearmailt/na Pòlainn
- A h-athair a' tilleadh dhachaigh