text:
- TIOTAL
- Chapman & Co, Eastgate, Inbhir Nis
- EXTERNAL ID
- GB232_D582_EASTGATE
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- LINN
- 1920an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Lìonradh Thasglann na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 8187
- KEYWORDS
- càraichean
clàr nan càraichean
àireamhan clàraidh
pumpaichean peatrail
tractar
baidhsagal
sanas
sanasan
San dealbh seo, chithear a' gharaids Ford aig A W Chapman & Co, 49 Eastgate, Inbhir Nis le dà Model T Ford air am pàirceadh air an taobh a-muigh. Chaidh Model T Fords a dhèanamh eadar 1908 agus 1927. Tha an àireamh clàraidh ST1544 air a' chàr air an taobh chlì agus chaidh a chlàradh san Ògmhios 1920 fon ainm A W Chapman & Co, 49 Eastgate mar thagsaidh. Chaidh a chlàradh mar 'touring model' ann an 'Blue Black'. Dh'fhaodte gur e luchd-obrach A W Chapman & Co a chì sinn timcheall nan càraichean. Air an cùlaibh, tha pump peatrail aig Pratt's. Tha na postairean aig 47 Eastgate a tha air cùlaibh nan sanasan airson thractaran Fordson. Ann an uinneag bùtha air an làimh chlì, tha sanas ann airson Centaur Cycles. Nas fhaide air adhart anns na 1920an, bha sanasan aig A W Chapman & Co, Eastgate, Inverness ann an Courier Inbhir Nis mar 'Authorised Wolseley Dealers'


c: text/html

text:
Comhairle Siorrachd Rinn Friù
'S e comhairle ionadail a tha ann an Comhairle Siorrachd Rinn Friù[2] a tha a' deiligeadh le Siorrachd Rinn Friù.
Tha 40 comhairlichean ann, 22 Làbarach, 10 Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba, 1 Tòraidh, 1 Libearal Deamocratach agus 2 neo-eisimileach.[1]
Bailtean[deasaich | deasaich an tùs]
- Bishopton
- Bridge of Weir
- Brookfield
- Crosslee
- Elderslie
- Erskine
- Houston
- Howwood
- Inchinnan
- Baile Iain
- Kilbarchan
- Langbank
- Linwood
- Lochwinnoch
- Pàislig
- Ralston
- Ranfurly
- Rinn Friù
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Clann Gàidhlig - buidheann Ghàidhlig ann an Inbhir Chluaidh agus Rinn Friù
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ 1.0 1.1 Siorrachd Rinn Friù: Comhairlichean (Beurla)
- ↑ Ainmean-Àite na h-Alba: East Renfrewshire Council (Beurla). Air a tharraing 22 and Cèitean 2016.
Comhairle Arcaibh | Comhairle Aonghais | Comhairle Baile Dhùn Dè | Comhairle Baile Dhùn Èideann | Comhairle Baile Ghlaschu | Comhairle Baile Obar Dheathain | Comhairle nan Crìochan | Comhairle Dhùn Bhreatainn an Ear | Comhairle Siorrachd Dhùn Breatann an Iar | Comhairle Dhùn Phris is Gall-Ghaidhealaibh | Comhairle na Eaglaise Brice | Comhairle Earra-Ghàidheal agus Bhòid | Comhairle nan Eilean | Comhairle Fhìobha | Comhairle na Gàidhealtachd | Comhairle Inbhir Chluaidh | Comhairle Lodainn an Ear | Comhairle Lodainn an Iar | Comhairle Lodainn Mheadhanaich | Comhairle Mhoireibh | Comhairle Pheairt is Cheann Rois | Comhairle Shiorrachd Àir a Deas | Comhairle Shiorrachd Àir an Ear | Comhairle Shiorrachd Àir a Tuath | Comhairle Siorrachd Chlach Mhanann | Comhairle Shiorrachd Lannraig a Deas | Comhairle Shiorrachd Lannraig a Tuath | Comhairle Shiorrachd Obar Dheathain | Comhairle Shiorrachd Rinn Friù | Comhairle Shiorrachd Rinn Friù an Ear | Comhairle Shealtainn | Comhairle Shruighlea |

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Sileacon
'S e eileamaid cheimigeach a th' ann an sileacon, le àireamh atamach 14 agus comharra Si.
'S e neo-meatailt a tha ann. Tha e a' buntainn don aon buidheann mar carbon, staoin agus luaidhe agus tha an feartan coltach ri na feartan carboin.
Geòlas agus cleachdadh[deasaich | deasaich an tùs]
Tha sileacon gu math cumanta sa chruinne-cé, agus tha e an dara eileamaid as cumanta ann an rùsg na Talmhainn às dèidh ogsaidean.
Gheibhear sileacon ann an gainmheach, criadh, agus mòran clachan, agus tha mòran feuman gnìomhachail aige, mar gloinne, saimeant, concrait, agus sgealban choimpiutair.
Taisgealadh[deasaich | deasaich an tùs]
Ann an 1820 rinn Jöns Jacob Berzelius sileacon fìor-ghlan anns an iom-obrachadh potasium agus potasium fluarasileacaid. Thug Thomas Thomson, ceimigear Albannach, an t-ainm silicon dha.


text:
- TIOTAL
- Bob Friseal, Ionad Rup Phort Rìgh 1940an
- EXTERNAL ID
- PC_HIGHLANDLIVESTOCK_068
- ÀITE
- Port Rìgh
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Port Rìgh
- LINN
- 1940an
- CRUTHADAIR
- Highland Livestock Heritage Society
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comann Dualchais Sprèidh na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 23521
- KEYWORDS
- crodh
dròbhaireachd
stoc
croitearachd
margaidhean chruidh
fèillean-reic chruidh
rupan
Ththas air aon de na fir anns an dealbh seo aithneachadh mar Bob Friseal à MacDhòmhnaill Fiseal Rupairean. Bha an companaidh seo stèidhichte ann am Peairt bho thùs ach dh'fhosgail iad taighean rup ann an Sruighlea agus Inbhir Nis cuideachd. Bha an duine le na speuclairean na chlàrc aig na rupairean airson iomadh bliadhna.
Chaidh an dealbh camara a thogail aig fèill-reic chruidh san Eilean Sgitheanach.
Bha e riatanach do mhòran theaghlaichean Gàidhealach a bhith a' reic beagan chrodh gach bliadhna. Chan e a-mhàin gun robh an teachd-a-steach cudromach, ach cha chumadh am fearann ionaltraidh a bha an ìre mhath truagh treudan mòra. Dheigheadh àireamhan beaga de na beathaichean a cheannach bho chroitearan anns na ceàrnaidhean iomallach agus le bhith a' dèanamh seo chruinnicheadh na dròbhairean, mean air mhean, treud chudromach thar beagan sheachdainean.
Aig aon àm , bha crodh às na h-Eileanan A-muigh air an gluasad air bàta dhan Eilean Sgitheanach. An sin dheigheadh iad còmhla ri stoc às an eilean sin agus le chèile dheigheadh na treudan mòra sin a dhròbhadh sìos chun a' chaolas chumhang aig Gleann Eilg far an deigheadh am brosnachadh gus snàmh a-null gu tìr-mòr. Bha an crodh an uair sin a' coiseachd thar na slighean dròbhaireachd traidiseanta gu na margaidhean no na fèillean anns A' Mhanachainn, Craoibh no An Eaglais Bhreac. Lean an cleachdadh seo airson faisg air 200 bliadhna gus an tug an rèile dòigh eile na bu luaithe.
Le adhartas ann an còmhdhail rathaid agus rèile, bha fèillean-reic chruidh beaga a' tachairt ann an diofar cheàrnaidhean den Eilean Sgitheanach agus bha na beathaichean air an giùlan air làraidh gu na margaidhean air tìr-mòr. Bha crodh bho na h-Eileanan A-muigh air an toirt chun an stèisean rèile a b' fhaisge air bàta agus an uair sin bha iad a' dol chun na margaidh.


text:
- TIOTAL
- Agallamh le Uilleam Sutharlanach mu sgoil aig àm an Dàrna Cogaidh
- EXTERNAL ID
- WD_HF05_TRACK04_SUTHERLAND
- SIORRACHD/PARRAIST
- GALLAIBH: Hacraig
- DEIT
- 2005
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Willie Sutherland
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Am Baile agus Luchd-rannsachaidh a' Chogaidh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 3220
- KEYWORDS
- An Dara Cogadh
An Dàrna Cogadh
sgoiltean
claistinneach
Tha Uilleam Sutharlanach a' bruidhinn mu sheòrsachan eile leasain sgoile aig àm an Dàrna Cogaidh.
Co ris a bha an sgoil coltach rè a' chogaidh?
Cha mhòr nach robh e dìreach nàdarra, cha robh cus diofar ann nuair a thàinig an cogadh. Bheireadh iad dhut an stràic an aon dòigh nan dèanadh tu rud ceàrr. Cha robh cus diofar - ach 's dòcha mar a thàinig sluagh-ghairm, abartachd a-mach 'Cladhaich airson Buaidh,' 'Dig for Victory' agus nochd tuathanach le dà each agus chladhaich e suas pàirt den raon-chluiche againn agus chaidh buntàta a chur ann agus thàinig oirnn a dhol a-mach gan cur, mar sin bha sin gu math na b' fheàrr na Cruinn-eòlas no Eachdraidh, a-muigh a' cur a' bhuntàta. Agus an uairsin na b' fhaide air adhart san t-seusan thàinig oirnn a dhol a-mach gan togail uile. Ach a bharrachd air sin cha robh e cus eadar-dhealaichte, cha robh.
Chaidh an t-agallamh seo a chlàradh mar phàirt de phròiseact 'Maoir rannsachaidh a' Chogaidh' ann an 2005 ann am Bun-sgoil Pheighinn, Inbhir Theòrsa.


text:
- TIOTAL
- Cidhe Cheann Loch Chill Chiarain,
- EXTERNAL ID
- QZP27_C_25149
- ÀITE
- Ceann Loch Chille Chiarain
- SIORRACHD/PARRAIST
- EARRA-GHÀIDHEAL: Ceann Loch Chille Chiarain
- LINN
- 1890an; 1900an
- CRUTHADAIR
- Charles & Dennis MacGrory
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlann Earra-ghàidheil is Bhòid agus Seirbheis Fiosrachaidh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 30728
- KEYWORDS
- soithichean
each is cairt
Dà each is cairtean air cidhe Cheann Loch Chill Chiarain. Bha eich is cairtean air an cleachdadh fad is farsaing san sgìre aig an àm, a' dèanamh obair leithid toirt guail on rèile gu na soithichean, no gràinne o na soithichean gu na taighean-braiche
Faodar an dealbh seo a cheannach. Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Argyll and Bute Library & Information Service


text:
- TIOTAL
- Model T Ford Taobh a-Muigh Chaisteal Ghrannd
- EXTERNAL ID
- PC_GM2_PHOTOGRAPHS_003
- ÀITE
- Caisteal Ghrannd
- SGÌRE
- Crombail
- SIORRACHD/PARRAIST
- MOIREIBH: Crombail, Inbhir Ailein 's Àbhaidh
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Bhaile nan Granndach
- AITHNEACHADH MAOINE
- 22771
- KEYWORDS
- càr
càraichean
carbad-ola
carbadan-ola
aodach
fasan
Chithear anns an dealbh seo ann an tasglann Taigh-tasgaidh Bhaile nan Granndach Model T Ford taobh a-muigh Chaisteal nan Granndach. Tha triùir bhoireannach nan suidhe sa chàr. 'S i tè Lucinda Ross, air an robh cuideachd am far-ainm 'Loo', dràibhear a' chàir.
Bha Lucinda Ross na neach-gnothaich ann am Baile nan Granndach. An dèidh dhi bùth bhaidhsagal a chur air bhonn air Prìomh Shràid Bhaile nan Granndach, dh'fhosgail i garaids agus gnìomhachas airson càradh chàraichean. Cheannaich i cuideachd, rè ùine, Taigh-òsta na Beinne Mòire ann am Baile nan Granndach.
Chan eil fhios cuin a thogadh an dealbh, ach bhathas a' dèanamh nan carbadan Model T Ford eadar 1908 agus 1927.
Lorgar Caisteal nan Granndach, seann chathair cinn-feadhna Chlann Ghrannd agus Iarlan Seafield, 2.3 km an ear-thuath air Baile nan Granndach. Chaidh Caisteal nan Granndach a reic leis an teaghlach Ghrannd an 1983, agus tha e air a bhith fo shealbh phrìobhaideach bhon uair sin
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Taigh-tasgaidh Baile nan Granndach


text:
Cromleax
Thuit e a-steach don phrais làn deoch dhraoidheil nuair a bh' e na phaiste is tha am buaidh air bhith air bhon uairsin, chan fhaod e an deoch òl nas motha a-rèir Cocairix, an draoidh. 'S e an caraid as fhearr aig Asterix a th' ann.
'S toil leis Torc, ach is beag air na Romanaich. (uill 's toil leis a bhith ag obair orra.)
Mar an t-ainm san Fhrangais is 'sa Bheurla, Obelix, a tha a' tarraing air an fhacal, obelisk, tha Cromleax a' tarraing air an fhacail Gàidhlig airson na carraighean-cuimhne ceilteach, cromleac.


text:
- TIOTAL
- A' buain feamainn, Camas Ghruinneard
- EXTERNAL ID
- GAIRLOCHM_750A
- ÀITE
- Camas Ghruinneard
- SGÌRE
- Geàrrloch
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Dualchas Gheàrrloch
- AITHNEACHADH MAOINE
- 5964
- KEYWORDS
- ceilp
cruinneachadh ceilp
Dealbh camara de charaid a' buain feamainn ann an Camas Ghruinneard, faisg air Loch Bhraoin Bheag. Chaidh a' chàraid aithneachadh mar Dhòmhnall agus Mairead Rothach à Doire nam Muc.
Tha feamainn air a bhith a-riamh na stòras luachmhor don fheadhainn a bha a' fuireach faisg air a' mhuir. Bha feamainn dhonn ga cleachdadh a-riamh mar thodhar air an talamh. Tha an fheamainn sin làn de photasaidheam is naitridsean,'s mar sin tha iad gu h-àraid feumail air talamh a tha gann de photasaidheam. Nuair a thigeadh feamainn a-staigh ann an stoirmean a' gheamhraidh, le glè bheag de lobhadh, cha b' fhada gus am biodh i air a cladhadh a-steach dhan talamh . Bhiodh coirce, cruithneachd, eòrna, buntàta is càl an uair sin air an cur san talamh sin. Tha croitearan sna h-Eileanan an Iar fhathast ag obair le feamainn san dòigh seo, ged a tha biadh-talmhainn deasaichte o fheamainn ann cuideachd.
'S e dòigh eile air an fheamainn a chur gu feum a bhith a' cladhach shlocan agus an fheamainn a sgaoileadh a-mach gus a lobhadh sna tiùrran ùire ri an taobh. An ceann trì seachdainnean bhiodh na tiùrran de thalamh is de dh' fheamainn gan tionndadh a-steach do na slocan le cas-chrom,seòrsa de chrann coise. Nuair a bhiodh an sìol no na lusan air an cur, cha bhiodh obair sam bith tuilleadh ann bhon a bhiodh an fheamainn a' dèanamh na bha dhìth de bhiadhadh. 'S e feannagan an t-ainm a thug iad air an dòigh obrach. Tha e furasta gu leòr làrach nan slocan seo fhaicinn air na h-eileanan agus an costa an iar na h-Alba.
'S ann sna 600an AD a tha a' chiad chlàradh de chleachdadh na feamad air a' Ghàidhealtachd. Ann am pìos bàrdachd a chuir iad ri Colm Cille tha iomradh air manaich Eilein Ì a' cruinneachadh duileasg bho na creagan. Chaidh duileasg ithe tric le min-choirc ann am brot tiugh air neo bhiodh e air a thoirt seachad na thruinnsear fhèin air a ghoil le ìm. Bha e cuideachd air a chleachdadh ann an diofar leigheasan.
'S e carraigean gnè eile de dh' fheamainn a tha fhathast air a chur gu feum. Tha seòrsa dheth a tha tioram is geal a ghabhas ceannach gus slaman a dhèanamh. Tha brìgh carraigein air a chleachdadh mar thigheadair ann an diofar bhiadhan, leigheas meadaigeach, bannan-lighiche agus biadh sprèidhe. 'S dòcha gun do mhothaich na ciad thuathanaich gun robh an crodh ag ionaltradh gu toilichte air oirean na tràghad agus gun do chleachd na daoine an stòras pailt seo gus barrachd fodair a chumail ris na beathaichean.
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Gairloch Heritage Museum


text:
- TIOTAL
- Uaireigin Oisean a' Cheimigeir' / 'Chemist's Corner', Caol Loch Aillse
- EXTERNAL ID
- HCD01232_AT
- ÀITE
- Caol Loch Aillse
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- DEIT
- 2008
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Andrew Taylor
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Am Baile
- AITHNEACHADH MAOINE
- 12800
- KEYWORDS
- bùthan-chungaidhean
bailtean
togalaich
sràidean
San dealbh seo chithear an t-oisean far am b' àbhaist bùth ceimigeir Dhonnchaidh Mhic a' Phearsain seasamh, ri taobh far a bheil bùth Chloimhe Chaol Loch Aillse an-diugh.
Dh'fhosgail Donnchadh Mac a' Phearsain a' bhùth chungadaireachd aige nuair a chaidh e a Chaol Loch Aillse ann an 1912. Bha e far an robh Prìomh Shràid is Rathad an Stèisein a' coinneachadh, far an robh mòran luchd-turais air ais is air adhart on stèisean is an laimrig far an robh an aiseag a' dol dhan Eilean Sgitheanach. A bharrachd air stuthan leigheis, bha stuthan camara anns a' bhùth aige cuideachd, seach gun robh Mac a' Phearsain dèidheil air togail dhealbhan. Bha cuid de na dealbhan aige fhèin ann an uinneagan na bùtha, còmhla ri sanasan airson stuthan Kodak. 'S e seòrsa de dh'oifis-turasachd a bh' anns a'bhùth cuideachd, oir bha Mac a' Phearsain a' reic mhapaichean, cuimhneachain is an Leabhar-iùil Pòcaid ainmeil aige, anns an robh a h-uile sgath fiosrachaidh a dh'fheumadh neach-siubhail. Tha sanas airson an Leabhar-iùil anns an uinneig air an taobh chlì dhen bhùth anns an dealbh seo


text:
Kl. Ianair, .i. f., l. xx.uii. Anno Domini M.xl.iiii.
Cumuscach H. h-Ailillen, ri H. n-Echach, do marbad o h-Uib Caracan.
Niall H. Ceilecan, rí H. m-Bresail, & a brathair, .i. Treinfher, do dallad do maccaibh Matodhain tria mebail.
Domnall H. Cuirc, ri Muscraidhe, do mharbad do h-Ui Fhlaithein & do h-Ui Oissein.
Crech la Niall m. Mail Sechlainn, la righ n-Ailigh, for h-Uib Meith, & for Chuailge co ruc da .c. déc bo & sochaide di brait i n-dighail sharaighthi Cluicc ind Edachta. Crech .ii. dono la Muirchertach H. Neill for Mughdorna co tuc boroma & brait i n-dighail saraighti in Chluic cetna.
In Cleirech H. Conchobhair do marbad.


text:
- TIOTAL
- Highloand Patriotism and the Call to Arms
- EXTERNAL ID
- QZP40_WWI_NEWS_140910_HLEAD_B
- DEIT
- 10 An t-Sultain 1914
- LINN
- 1910an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 2182
- KEYWORDS
- An Cogadh Mòr
A' Chiad Chogadh
Tha an t-artaigil seo bhon deasachadh den Highland Leader & Northern Weekly a chaidh fhoillseachadh air 10 t-Sultain 1914. Tha e mar phàirt de Leugh Mu Dheidhinn! : pròiseact mun A' Ghàidhealtachd is na h-Eileanan rè a' Chogaidh Mhòir


text:
Silvia
‘S e baile beag ann an Cauca, Coloimbia,[1] a th’ann Silvia. Tha e suidhichte aig 2600m os cionn ìre na mara aig astar dhe 59m bho Phopayán, ann an ceann a deas na dùthcha. Tha teodhachd meadhanach dhe 12˚ aige. Chaidh am baile a steidheachadh ann an 1562.
Sluagh a' bhaile[deasaich | deasaich an tùs]
Tha 30,960 nan tàmh anns a' bhaile fa leth, ach tha a’ mhòr-chuid dhuibh, 26,850, a’ fuireach thall anns na sgìrean dùthchasail am broinn crìochan a' bhaile.[2] Tha fearann na dùthcha sin ga roinn eadar na bailtean (Spàinntis: municipios) agus le sin tha gach clachan agus croit fo stiùireadh baile air choireigin.[3] Air adhbharan trioblaidean poiliteagach air an dùthaich, tha a' mhòr-chuid dhe na daoine anns gach uile baile a-nis a' fuireach anns na bailtean fhèin, is na daoine a' fàgail na sgìrean dùthchasail. Le sin, 's e pàtran àireimh-shluaigh uabhasach traidiseanta a th' ann.
Taobh chinnidh, 's e Tùsanaich a th' ann a' mhòr-chuid dhe na daoine ann an Silvia. Tha 79.4% dhe Tùsanaich, 22.2% dhe daoine geala agus mestizos agus 0.1% dhe daoine le freumhan ann an Afraga. 'S urrainn dhan 81.2% dhe na daoine ann an Silvia leughadh agus sgrìobhadh. A tuilleadh air sin, chan eil fòn aig an taigh aig 7.8% dhe na dachannan.[4]
Daoine Ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
Ezequiel Hurtado (1825 – 1890): Ceann-suidhe na dùthcha ann an 1884.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Dùthchannan aig SMO
- ↑ Figearan Oifis a' Chunntas-sluaigh
- ↑ Cololmbia Virtual
- ↑ Bileag fhiosrachaidh DANE


text:
- TIOTAL
- Stac Pollaidh bho Dhruim Raonaidh
- EXTERNAL ID
- PC_JMSTRACHAN_298
- ÀITE
- Stac Pollaidh
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS
- CRUTHADAIR
- JM Strachan
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- J I R Martin
- AITHNEACHADH MAOINE
- 29108
- KEYWORDS
- Stac Pollaidh
Druim Raonaidh
Tha Stac Pollaidh ann an sgìre Asainte ann an Ros an Iar . 'S e beinn shònraichte a th' innte le bruthaichean casa. Tha Stac Pollaidh (binnean nan lòn) ag èirigh gu 613m (2009t) agus tha a mhullach na phàirt de dhruim creagach. Tha Stac Pollaidh furasta faighinn thuige agus tha meas aig luchd-coiseachd air, gu h-àraidh air sgàth nan seallaidhean iongantach a bheir e den sgìre mun cuairt air. Tha e 11 mìle (17.5km) tuath air Ulapul ann an Tèarmann Nàdair Nàiseanta Inbhir Pollaidh


text:
- TIOTAL
- An t-Urr. Emsley Nimmo, Cathair-eaglais an Naoimh Anndra, Inbhir Nis
- EXTERNAL ID
- PC_STAND_CATH_001
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 2 An t-Ògmhios 1979
- LINN
- 1970an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- St Andrew's Cathedral, Inverness
- AITHNEACHADH MAOINE
- 29998
- KEYWORDS
- eaglaisean
clèirich
ministearan
easbaigeach
Chaidh an dealbh-camara seo a thogail taobh a-muigh Cathair-eaglais an Naoimh Anndra ann an Inbhir Nis san Ògmhios 1979, no mun àm sin, an dèidh òirdneadh don t-Sagairteachd dhen Urr. Emsley Nimmo. Dh'fhàg e Inbhir Nis aig deireadh an Lùnastail 1981 a dhol a fhrithealadh na àrd-shagairt san Eaglais Easbaigeach Albannach ann an Steòrnabhagh. Bhon uair sin tha an t-Urr. Nimmo air seirbheis na shagart Easbaigeach a dhèanamh ann an Dùn Èideann agus ann an Obar Dheathain.
Air a làimh dheas tha am Fìor-Urr. Jack Woods, Pròbhaist na Cathair-eaglais. 'S e na daoine eile a tha san dealbh buill de choitheanal na Cathair-eaglais. Chaidh an dealbh a thogail air na staidhrichean aig an doras mhòr.


text:
27 an t-Sultain
'S e 27 an t-Sultain an 270mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (271mh ann am bliadhna-leum). Tha 95 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.
Susbaint
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 1952 - Dumitru Prunariu, ann am Brașov. Paidhleat, speuradair agus riochdaire dioplòmasach à Romàinia.
- 1954 - Dougie MacLean, seinneadair agus cumadair-ciùil Albannach.
- 1967 - Willie Rennie ann am Fìobha. Neach-poileataigs Albannach.
- 1976 - Francesco Totti, san Ròimh. Cluicheadair ball-coise às an Eadailt.
- 1995 - Lina Leandersson, ann am Falun. Actair às an t-Suain.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1590 - Pàpa Urbain VII ann an Cathair na Bhatacain. Pàpa fad greis ann an 1590.
- 1700 - Pàpa Innocentius XII.
- 1994 - Carlos Lleras Restrepo ann am Bogotá. Fear-poileataigs à Coloimbia.


text:
1772
'S e bliadhna-leum a bha ann an 1772 (MDCCLXXII).
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
- Chaidh naitridean a lorgadh le ceimigear is lusaiche Albannach Daniel Rutherford.
- Chaidh ogsaidean a lorgadh le ceimigear Suaineach Carl Wilhelm Scheele.
- Cùis-lagha James Somersett: chaidh a dhearbhadh nach robh tràilleachd idir laghail ann an lagh coitcheann Shasainn agus na Cuimrigh.
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 8 an t-Ògmhios - Robert Stevenson, innleadair Albannach a tha ainmeil air sgàth 's nan taighean-solais a bha e air a thogail.


text:
- TIOTAL
- A' coimhead chun an ear bho cheann an àrd-chabhsair ann am Port an t-Sròim, 1938
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_STATIONS_001_1284
- ÀITE
- Port an t-Sròim
- SGÌRE
- Taobh an Iat Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- DEIT
- 1938
- LINN
- 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 27917
- KEYWORDS
- stèiseanan rèile
Comann Rèile na Gàidhealtachd
HRS
Port an t-Sròim
Tha an dealbh camara seo a' sealltainn an sealladh a' coimhead chun an ear bho cheann an àrd-chabhsair ann am Port an t-Sròim. Chaidh a thogail ann an 1938.
B' e Port an t-Sròim an ceann-uidhe tùsail airson Rèile Inbhir Pheofharain agus an Eilean Sgitheanaich a dh'fhosgail ann an 1870. Bha an loidhne air a h-obrachadh le Rèile na Gàidhealtachd agus ghabh iad thairis gu h-oifigeil e san Lùnasdal 1880. Bha seirbheisean aiseig aig an ruith às gu diofar chinn-uidhe sa Ghàidhealtachd agus na h-eileanan. An tòiseach bha na h-aiseagan air an ruith le Rèile Inbhir Nis agus Inbhir Pheofharain, an uar sin Rèile na Gàidhealtachd agus mu dheireadh le Daibhidh Mac a' Bhruthainn.
Chaidh an loidhne a' leudachadh gu Caol Loch Aillse san t-Samhain 1897. Anns na 1960 chaidh an litreachadh atharrachadh gu Port an t-Sròim. Tha seirbheis riaghailteach luchd-siubhail fhathast a' frithealadh Port an t-Sròim ged a chaidh a dhùnadh do thrafaig bathair san Ògmhios 1964. Chaidh frith-loidhne a thogail airson a' gharradh togail airson crainn-ola ann an Loch Ciseorn a chaidh fhosgladh ann an 1975. Dhùin am frith-loidhne ann am meadhan nan 1980an.


text:
Comann Camanachd Chill Mhàillidh
'S e sgioba camanachd a tha a' cluich anns an Caol faisg air a' Ghearastain a tha ann an Comann Camanachd Chill Mhàillidh.
Tha iad a' cluich san Roinn Nàiseanta agus an sgioba glèidhte san Dàrna Roinn a Tuath.[2]
Duaisean[deasaich | deasaich an tùs]
Bhuannaich iad Cupa na Camanachd ann an 1964 an aghaidh Camanachd Inbhir Aora.[3]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ “Marine Harvest National Division” (Beurla). Comann na Camanachd. Air a thogail 31mh dhen Iuchar 2016.
- ↑ “Marine Harvest North Division 2” (Beurla). Comann na Camanachd. Air a thogail 31mh dhen Iuchar 2016.
- ↑ “Previous winners of the Camanachd Cup” (Beurla). Comann na Camanachd. Air a thogail 31mh dhen Iuchar 2016 (pdf).


text:
- TIOTAL
- Seo an t-slighe a-steach air cùlaibh Caisteal Dhùn Bheagain, An t-Eilean Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- GB1796_1999_116_704
- ÀITE
- Dùn Bheagan
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Diùirinis
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11435
- KEYWORDS
- Caisteal Dhùn Bheagain
An t-Eilean Sgitheanach
Clann 'Ic Leòid
neach turais
Seo an t-slighe a-steach air cùlaibh Caisteal Dhùn Bheagain, an t-Eilean Sgitheanach. Tha e furasta a dhìon air sgàth gu bheil e cha mhòr air a chuartachadh le uisge. Seo daingneachd Ceann Cinnidh Clann 'Ic Leòd, a chaidh a thogail anns a' 15mh linn agus thathas air a bhith a' cur ris bhon uairsin. Tha e a' tàladh mòran luchd turais
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- Allt Shligeachan le sealladh gu Sgùrr nan Gillean, An t-Eilean Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_2530
- ÀITE
- Sligeachan
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Port Rìgh
- LINN
- 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 34436
- KEYWORDS
- beanntan
sreap
Sgùrr nan Gillean
An Cuiltheann
Sligeachan
Fiù 's le sgòthan cha mhòr a' falach nam beanntan air druim Sgùrr nan Gillean, cha ghabh meud nam beanntan seo a lùghdachdadh. Thogadh an dealbh seo dìreach os cionn far a bheil Abhainn Shligeachan a' dol dhan loch dhen aon ainm. Chithear Sgùrr nan Gillean le chumadh so-aithnichte cònach, o gach taobh. Aig 964m (3165 tr.) is e fear de na beanntan Munro as àirde anns a' Chuiltheann. Bhathar dhen bheachd nach gabhadh a shreap gus an Iuchar 1836, nuair a dh'iarr an t-Ollamh Seumas Foirbeis air Donnchadh Mac an t-Saoir, forsair às an sgìre, a thoirt chun a' mhullaich


text:
Girona
‘S e baile mòr air an àirde an ear-thuath na Spàinne a th’ ann Girona (Catalanais, IPA: ʒi'ɾonə) neo Gerona (Spàinntis, IPA: xe'ɾona). Tha Girona suidhichte aig 117m os cionn ìre na mara,[1] aig inbhir na h-aibhnichean Ter, Onyar, Galligants agus Güell.[2] Tha Girona 581km air falbh bho Mhadrid, prìomh-bhaile na Spàinne, agus 98km bho Bharcelona, am baile as motha agus prìomh-bhaile Chatalòinia[3] Tha 94,484 daoine a’ fuireach ann an Girona,[4] an 9mh baile as motha ann an Catalòinia agus an 63 baile na Spàinne.[5] A bharrachd air sin, ‘s e prìomh-bhaile na Roinne Girona a th’ann Girona cuideachd.
Susbaint
Freumhan an ainm[deasaich | deasaich an tùs]
‘S ann gu math connspaideach ‘s a tha Freumh-fhaclachd an àite seo. Tha e coltach gur ann às an Abhainn Onyar (no Undarios o chionn fhada) a tha e. B’ e Kerunta a bh’ ann an t-ainm Ibearach agus chaidh sin atharrachadh gu Gerunda ann an Laideann nuair a bha an sgìre fo bhuaidh nan Ròmanach.[6] Fad nan linntean dh'atharrachadh fuaimeanachadh an ainm, a’ call an d eadar nan connragan, a’ toirt Girona dhuinn an latha an-diugh ann an Catalanais.[7]
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Chuireadh ainm a’ bhaile air an roinn nuair a chaidh a stèidheachadh ann an 1833.[8]
Cruinn-eòlas[deasaich | deasaich an tùs]
A rèir figearan an Riaghlatais, 's e an t-Iuchar a' mhìos as teotha agus 's e am Faoilleach a' mhìos as fhuaire ann an Girona.[9] Cha tuit ach 728mm de dh'uisge air a' bhaile fad na bliadhna - 445mm nas lugha na Steòrnabhagh (1173mm) - leis gur e àite caran fliuch a th' ann, an taca ri àiteachan eile san Spàinnː
Daoine Ainmeil[deasaich | deasaich an tùs]
- Lluís Llach i Grande (1948). Seinneadair.
Bailtean Co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
- Nashville, Na Stàitean Aonaichte
- Nueva Gerona, Cùba
- Reggio Emilia, An Eadailt
- Bluefields, Niocaragua
- Farsia, Sathara an Iar
- Albi, An Fhraing
- Perpignan, An Fhraing
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Mongabay
- ↑ Ciutat de Girona
- ↑ Distance Calculator
- ↑ Cunntas-sluaigh na Spàinne
- ↑ Bailtean na Cruinne
- ↑ Ciutat de Girona
- ↑ De Kerunta a Gerunda: Els Origens de la Ciutat, Palahi L., Nolla J.M., Vivo D. , Ajuntament de Girona, 2007, ISBN 9788484960478
- ↑ Ethnoterritorial Concurrence and Imperfect Federalism in Spain
- ↑ Aemet


text:
Gordon Brown
Bha Gordon Brown (rugadh 20 an Gearran 1951 ann an Giofnag[1]; uaireannan Gòrdan Mac a' Bhriuthainn neo Gòrdan MacIlleDhuinn sa Ghàidhlig) na Phrìomh Mhinistear na Rìoghachd Aonaichte eadar 2007 agus 2010.
Dh'ionnsaich e eachdraidh ann an Oilthigh Dhùn Èideann agus thòisich e an-sin nuair nach robh e ach 16 bliadhna a dh'aois. Sgrìobh e cuideachd an trachdas aige an seo, mun Phàrtaidh Làbarach sna 1920an.[2] Bha e cuideachd na Reactar Oilthigh Dhùn Èideann eadar 1972 is 1975.[3]
Tha e na bhall na Pàrtaidh Làbaraich agus bha e na bhall Pàrlamaid na Rìoghachd Aonaichte bho 1983: airson Dùn Phàrlain an Ear 1983 gu 2005, airson Cair Chaladain is Cowdenbeath bho 2005 gu 2015.[4] Bha e na Sheannsalair an Ionmhais anns an Riaghaltas Làbarach aig Tony Blair bho 1997 gu 2007. Tha e a-nis a' fuireach ann an Port na Banrighinn.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Gordon Brown air làrach-lìn Riaghaltas na Rìoghachd Aonaichte
- ↑ Edinburgh Research Archive: The Labour Party and political change in Scotland 1918-1929 : the politics of five elections
- ↑ Oilthigh Dhùn Èideann: The Rector (Beurla)
- ↑ They Work for You (Beurla)


text:
Dreach ùr a tha an seo!
cuiribh àrdachadh! Mas e do thoil e, cuiribh àrdachadh! Cuiribh le beagan siùcair air mullach.
Carson a bu chòir dhut àrdachadh?
- Tha an dreach seo ceartachaidhean an Google neach-ionaid taic, a 'ciallachadh gu bheil fèin-ghluasadach Ghoogle Eadar-theangachadh Obraichidh a-rithist.
- Tha an dreach seo ag ùrachadh an stòr-dàta Inneal a 'Chlàir, a 'ciallachadh WordPress 4.2 a 'faighinn taic, agus tha thu an dùil a shàbhaladh ~ 40% an-dràsta Clàr meud
- Tha sinn mu dheireadh thall tha a 'chiad dreach de backend eadar-theangachadh neach-deasachaidh, bidh e a 'sealltainn dhut an strings fìor daoine a dh'eadar-theangaich agus a' leigeil leat gu luath ath-bhreithneachadh agus a sguabadh às an fheadhainn.
Ciamar a bu chòir dhut àrdachadh?
Le cuid de fhortan, tha an cothrom agad gu dìreach àrdachadh ann an WordPress agad bhòrd. Thathas a 'moladh gu bheil thu lethbhreac glèidhidh, mar nach eil rathad air ais an dèidh crìoch a chur air stòr-dàta air ùrachadh.
sam bith quirks, cùisean, trioblaidean – a ' fios thugainn chruthachadh 'S e do charaid.
Dè tha sin a SuperProxy agus carson a bu chòir dhut a 'leigeil le seo?
SuperProxy tha ùr againn “Get Rich luath” sgeama. hmmm…
Gu dearbh, tha sinn a 'cleachdadh deireadh àiteachan gus cothrom a thoirt chompanaidhean agus daoine fa leth a bhith air a sgaoileadh cothrom air an eadar-lìon. Bidh sinn a 'pàigheadh airson seo trafaig, agus mar sin ma cheannaich thu a 'toirt aoigheachd seirbheis agus feumaidh tu tunna de dàta gluasad eil sibh a' cleachdadh, bidh sinn dha-rìribh a 'cur luach gu bheil thu a' leigeil le seo feart, bidh e a 'toirt taic dhuinn agus bidh' s dòcha gum b 'fhiach agaibh fhad' sa. Bidh sinn a 'foillseachadh barrachd fiosrachaidh mu dheidhinn seo mar a bhios iad rim faotainn.
agus – ris a 'chòrr de na changelog:
- Woo amalachadh ceartachaidhean
- Dìg an base64 còdachadh agus lùghdachadh meud duilleagan translatable
- Widget ceartachaidhean a 'dèanamh brataichean a' sealltainn ceart nuair ceàrr bogsa sizing chaidh a chleachdadh
- Toirt air falbh an aghaidh deireadh adhartas bar, 'S ann ainneamh a bha e air fhaicinn no a chleachdadh agus dh'adhbharaich barrachd trioblaid na b' fhiach e
- 3 cànanan ùra le taic bho bing
- locale shortcode gd
- sheachnadh eadar-theangachadh neo text / json susbaint ceartachaidhean cùisean le cuid download ud plugain
- Taic a thoirt do placeholder buadha, taing Mark Serellis
- Nithean taic dhan eòlaire-gnìomhachais plugan
Mar sin, – Meal an tionndadh seo, agus chan eil a bhith na choigreach, leig fios thugainn mar a tha e ag obair airson thu.


text:
- TIOTAL
- Cunntas pearsanta air Beatha san Eilean Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- PC_ALASTAIR_JACKSON_06
- ÀITE
- Na Sgianaidean
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Alastair Jackson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Alastair Jackson
- AITHNEACHADH MAOINE
- 21689
- KEYWORDS
- croitean
croitearachd
bailtean croitearachd
bailtean fàs
tobhtaichean
leanabas
cuimhne
Airson cunntas pearsanta air beatha san Eilean Sgitheanach, feuch an leugh sibh an sgeulachd seo le Alasdair Jackson.
'No one would think of not using the land. I have sheep, and my sons come from away to help when help's needed.'
Said her daughter, 'Here everyone has Gaelic. No one would think of cutting peats and speaking English at the same time. They don't go together. Yet Gaelic's going. Children are taught it at school, but at home they'll answer in English. The old culture passed down to us may vanish.'
'Yes', said her mother, and the word was a sigh, 'and the TV has replaced the Ceilidh.'
Tha an tras-sgrìobhadh gu h-àrd air a thogail bho artaigil san National Geographic, 'Isles of the Western Sea' sgrìobht' ann an 1974, agus 's e an luchd-labhairt mo sheanmhair, a' Bh-ph Eirig Dhòmhnallach às na Sgianaidean san Eilean Sgitheanach, agus tè de na h-igheananan aice, chan eil mi cinnteach co 'n tè dhiubh, 's dòcha Peigi, ach cha b' e mo mhàthair a bh' ann co-dhiù! Tha beagan cuimhne agam air daoine Ameireaganach len camarathan gleansach a' nochdadh aig mullach a' phuill-mhòna againn nuair a bha sinn ag obair gan tiùrradh 's dol gan toirt sìos dhan taigh aon latha teth as t-samhradh, agus a' coimhead air ais 's cinnteach gur ann an uair sin a rinn iad an agallamh. Cha robh mise ach còig aig an àm, ach tha mi cinnteach gum biodh mo sheanmhair air deagh bheachd a thoirt dhaibh air cuspair sam bith a dh'fheòraich iad agus 's cinnteach gun do dh'innis i dhaibh gu robh feum againn cumail a' dol leis a' mhòine!
Bha mi shuas san Eilean Sgitheanach air chuairt gu taigh mo phàrantan bho chionn mìos no dhà, nuair a thachair mi air leth-bhreac den iris agus leugh mi an t-artaigil air fad. Bha e a' feuchainn ri sealladh a thoirt seachad air beatha sna h-Eileanan aig an àm sin agus bhuail e orm gu robh e caran faoin, agus nuair a smaoinicheas tu gur ann sna Stàitean Aonaichte a chaidh a chur ri chèile, 's dòcha nach eil sin cho duilich a thuigsinn. Ach, a bharrachd air an ùidh a bh' agam san teaghlach, ghlac na faclan sgrìobhte gu h-àrd mi, agus thòisich mi air meòrachadh an robh an 'seann chultar' san Eilean an-diugh air falbh dha rìreadh.
Gluais air adhart gu luath deich bliadhna on artaigil gu 1984 agus tha mo chuimhne gu math nas cinntiche. Bha mi 15 agus nam dheugaire àbhaisteach san eilean; math air ball-coise agus air còmhlain giotàr, ach fhathast a' cuideachadh mo phàrantan a-muigh aig a' mhòine, a' dol gu seirbheisean feasgair aig Eaglais Shaor an Lòin Mhòir agus a' freagairt mo mhàthair ann am Beurla nuair a bhruidhneadh i rium sa Ghàidhlig! Bha telebhisean air ruighinn dhan eilean mu dheireadh, agus tha fìor sgeulachdan ann mu gheama dheireannach 1966 Cupa an t-Saoghail a chaidh a choimhead ann an aon taigh ann am Port Rìgh le 200 duine. Ged a tha sin fìrinneach no nach eil, gu dearbh cha d' fhuair sinn telebhisean a-steach don taigh againn gu 1978 agus tha mi meadhanach cinnteach nach do thòisich stèiseanan BBC2 agus Grampian a' craoladh don Eilean Sgitheanach gu faisg air an àm sin. Sna làithean sin cha robh eadar-lìon, fònaichean-gluasaid no fiù 's cothrom air coimpiutairean againn, agus chan fhaigheadh sinn Rèidio 1 air FM ach an dèidh 10f agus aig na deireadh sheachdainean. Ma bha sinn airson teipichean no clàran a cheannach, dh'fheumadh sinn an òrdachadh bho bhùth Alasdair 'Bam' ann am Port Rìgh agus tha fìor chuimhn' agam nach do chreid e idir mi gu robh còmhlan den ainm 'The Smiths' ann!
Chaidh sinn a-null o Dhùn Bheagan gu taigh mo sheanmhar anns na Sgianaidean a h-uile feasgar Shathairne rè bhliadhnaichean na sgoile againn, astar a bha mu cheithir mìle, agus bhiodh bhan a' ghrosair a' tadhal à Port Rìgh. Bhiodh mo bhràthair 's mi fhìn a' feitheamh san loidhne air cùl mo sheanmhar fhad 's a cheannaicheadh i a cuid ghrosaireachd, mus caitheadh sinne ar n-airgead-pòca de 10sg air Tofaidh Gàidhealach McCowan - an rud a chuir gràin air iomadh fiaclair Albannach, 's cinnteach! Fhad 's a bhiodh sinn a' cèilidh san taigh, bhiodh mo mhàthair 's mo sheanmhair a' còmhradh sa Ghàidhlig 's iad ag òl tea mu choinneamh teine mònach, dè eile? Glè thric thigeadh cuideigin eile san teaghlach a' cèilidh 's ag òl srùbag tea, air neo tè de na caileagan bhon ath-dhoras. Sa gheamhradh dh'fhaodadh e a bhith gu math stoirmeil sna Sgianaidean, ach, coltach ri iomadh taigh-croite eileanach eile, bha an gàrradh sgiobalta air a chuairteachadh le callaid agus craobhan chaorainn agus bheireadh sin dha fasgadh on ghaoith.
Cha do dh'atharraich baile nan Sgianaidean mòran o na 1930an, nuair a rugadh mo mhàthair ann, gu na 1990an nuair a thòisich ath-thogail 's ùrachadh air na seann taighean agus cuid thogalaichean ùra a' dol suas mar thaighean shaorlaithean. Ach aon atharrachadh, ge ta - sna 1970an, thog bràthair mo mhàthair trì bothagan shaor-laithean. Gu dearbh, mar a tha cuimhn' agamsa air na Sgianaidean, cha robh ann ach ochd taighean a bha nan seasamh slàn, ged a bha grunn thaighean croite ann a bha nan tobhtaichean no a' tuiteam, 's bhiodh sinne a' sreap orra 's gan rannsachadh. B' ann le muinntir an Eilein a bha na taighean gu lèir, mar na dachaighean aca fhèin, no mar dhachaighean samhraidh do na teaghlaichean aca. Bhon àm sin chaidh co-dhiù ceithir eile a thogail, ach chan ann le muinntir an Eilein a tha ach a dhà dhiubh - taigh mo sheanmhar anns a bheil m' antaidh a' fuireach leth den bhliadhna, agus an taigh an ath-dhoras a tha fhathast le nighean an taighe. Chaidh iar-oifis a' phuist sna Sgianaidean a dhùnadh aig àm nan gearraidhean sna 1990an, agus chaidh pìos cudthromach de bheatha an eilein a chall. Bhiodh mo sheanmhair a' coiseachd leth-mhìle sìos an rathad singilte a h-uile Diciadain ach an dèanadh i còmhradh le Bean Sheonaidh a bha air cùl a' chunntair. 'S e truas a th' ann dhomh nach eil còmhradh tuilleadh sa Ghàidhlig ri cluinntinn ann ach nuair a bhios m' Antaidh Peigi aig an taigh 's i a' còmhradh ri Uilleam an ath-dhoras. Nuair a bha mi òg, bha fiù 's an cù 'Roy' a' dèanamh nan rudan a dh'iarradh daoine air dìreach nuair a chleachdadh iad Gàidhlig!
Tha barrachd atharrachaidhean shìos an rathad ann an Cealabost cuideachd. 'S e Bùth Airgid an Eilein Sgitheanaich, a bhios a' reic seudaireachd dèanta le làimh, a tha an-diugh san togalach a bha na bhun-sgoil aig mo mhàthair, agus tha fiù 's an sgoil ann am Borghadail air a phasgadh suas agus a' chlann a' dol air busaichean gu Bun-sgoil Dhùin Bheagain. 'S cinnteach gu bheil e ag innse beagan mu atharrachaidhean sna daoine gu bheil sgoiltean dùthchail a' dùnadh aig an aon àm 's a tha àireamhan luchd-fuirich ag èirigh san Eilean Sgitheanach, an t-eilean aig a bheil am fàs as luaithe a th' ann. Chan urrainn dhomh smaoineachadh ach gu bheil na daoine a' tighinn a-steach don Eilean air chluainteas agus feumaidh gu bheil na daoine le clann a' gluasad do na bailtean as motha mar Phort Rìgh, an t-Àth Leathann agus Dùn Bheagan, far a bheil na h-àireamhan air chlàr sna sgoiltean ag èirigh. Tha duilgheadasan gu bhith ann an còmhnaidh nuair a thig atharrachaidhean air coimhearsnachdan nach eil ach lag agus aig a bheil dòigh-beatha shònraichte, agus tha an t-Eilean Sgitheanach, gu cinnteach ann an sùilean muinntir an àite, air atharrachadh gu mòr, mòr ann an 30 bliadhna. Ach 's dòcha gu bheil sin dìreach a' freagairt mar a tha Breatainn air fad.
Nuair a rinn mi cuairt air an eilean a' mhìos seo-chaidh, bhuail dà rud orm gu glan. Chan e 'local' a th' annam tuilleadh, ach air an làimh eile 's e 'local' a bhios annam a chaoidh! Ma tha mì-rian an sin, leig leam mìneachadh. Chaidh mi a thadhal air na tràighean sgeireach sa Chlaigeann Disathairne ach an togainn cuid dhealbhan-camara agus gun dèanainn cuairt timcheall an rubha gu Bàgh an Loch. Air an rathad thachair mi air cuid luchd eile nam poca-droma, rinn mi smèid gu dà bhalach air bàta nam musgan-caola agus bha a h-uile coltas nach robh annam ach fear eile den luchd-turais, 's tha mi creids' gur e sin a bha daoine a' smaointinn. An ath mhadainn chaidh mi gu Eaglais Shaor Bhatairnis, coitheanal glè bheag ann an togalach glè bheag air a h-uidheamachadh san stoidhle shìmplidh a th' aig Eaglaisean Clèireach a' chost an iar, an eaglais as fheàrr leam air an eilean leis mar a tha i a' coimhead a-mach thar a' Chuan Sgìth. Chaidh fàilte chridheil a chur orm leis an t-seann tidsear saidheans agam bho Àrdsgoil Phort Rìgh, leis a' mhinisteir agus le Willie Sgianaidean, mar nach robh mi idir air a bhith air falbh, agus sa bhad sgaoil faireachdainn srainnsearachd air falbh uam. Tha Iain MacLeòid, na dheagh eachdraidh air creideamh ann an Leòdhas agus sna Hearadh, 'Banner in the West', a' sònrachadh mar nach eil na daoine a thàinig a-steach don Eilean Fhada air tuineachadh a-steach do choimhearsnachd chràbhach an eilein idir, cha mhòr, agus gu mì-fhortanach, 's ann mar sin a tha e san Eilean Sgitheanach cuideachd. Cha mhòr gur ann às an eilean fhèin a bha a h-uile duine a chunnaic mi ann an Bhatairnis sa mhadainn agus a-rithist air an oidhche ann am Port Rìgh, a' neartachadh a' bheachd gur e droch phile ri shlugadh a th' ann an Clèireachas do dhaoine bhon deas. Ach air an làimh eile tha cuid bhuannachdan air tighinn air beatha an eilein leis an àireamh mhòir de dhaoine a tha air tighinn a-steach. Tha an fheachd de dhaoine a tha a' fàgail air lùghdachadh. Tha gnìomhachasan sgìreil air fàs agus air soirbheachadh ùr a thoirt don Eilean. Tha a h-uile coltas gur e taigh ùr no co-dhiù taigh air ùrachadh a tha sa h-uile taigh san àite (tha còir moladh a thoirt do Choimisean nan Croitearan a thòisich seo sna 1970an). Tha na daoine a thug obair dhomh roimhe aig Taigh-bìdh nan Trì Chimneys air deagh cheann-uidhe airson ithe a dhèanamh san Eilean Sgitheanach, leis mar a tha iad a' cur torradh sgìreil gu feum, agus bu toil leam smaoineachaidh gu bheil mi fhìn air pàirt a chluich san ar-a-mach sin, mas bi cho beag 's a bhiodh e.
Chan eil dà dhòigh air - tha an t-Eilean Sgitheanach air atharrachadh. Chan eil e cho traidiseanta no cho Sàbaideach 's a bha e agus diofar mòr ann an coltas sluagh an àite. Chaidh an t-eilean nuadhachadh leis na h-adhartasan cruinn-shaoghalach ann an teicneòlas. Tha sìor fhàs ann an àireamh an luchd-tadhail mar thoradh air cho furasta 's a tha e 'faighinn ann agus cho mòr 's a tha eag-thurasachd air fàs. Tha an comann-sòisealta nas fharsainge air atharrachadh agus tha 's an t-eilean còmhla ris. 'S e deagh àite a th' ann fhathast agus aon uair 's gun lorg thu tè de na cùiltean diamhair aige, bidh thu airson fuireach ann.
Agus dhìochuimhnich mi fiù 's facal a ràdh air an drochaid....!


text:
Dabeiba
'S e baile beag faisg air Frontino air an àirde an iar Antioquia[1] ann an Urabá, Coloimbia a th'ann Dabeiba. Tha crìochan aige mu thuath còmhla ris na bailtean Mutatá agus Ituango, air an àirde an ear còmhla ri Ituango, Peque agus Uramita, agus mu dheas còmhla ri Uramita agus Frontino agus air an àirde an iar còmhla ri Murindó, Turbo agus Mutatá. Tha am baile fhèin suidhichte aig 183 ciolomeatair bho Mhedellín, prìomh-bhaile na Roinne Antioquia. Tha farsaingeach dhe 1,883 km² aige. Chaidh am baile a steidheachadh ann an 1887.
Susbaint
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Toisichidh eachdraidh Dabeiba leis an ainm fhèin. Fhuaireadh an t-ainm bhon a' Bhan Phòsta Dabeiba Hernández, boireannach ainmeil a dhìon in-imrich a' cheàrna, agus ro sin, 's dòcha air thuiteamas, thàinig an t-ainm aice bho ionmhas miotasach nan tùsanach ris a chanadh “Dabeibe”. A bharrachd air sin, nan robh sin gu leòr, 's e ainm bana-dhia na buidhne katìo a th'ann "Dabeibe" cuideachd, is ise tabhatair agus baintighearna na dhaoine. Ach tha e cinnteach gur e às na mnatha Dabeiba a thàinig ainm a' bhaile, is chan ann na facalan catío.
'S leis na na Tùsanaich catíos a bha an tìr seo ro na Spàinntich. Rinn na treudan sin strì cruaidh an aghaidh tìreachas an fhearrain aca, ach mu dheireadh thall chaidh iad a ghabhail air is theab iad a bhàsachadh uile gu lèir, ach gu fortanach tha sliochd nan curaidh sin nan tàmh anns an sgìre fhathast agus thathar a' beachdachadh gur e dualchas cultarail dhe Coloimbia a th'annta an latha an-diugh.
Le lèirsinn iongantach, smaoinich fir-eachdraidh aig toiseach agus meadhan na 20mh linne gun saoraich an sgìre seo an Roinn Antioquia gu lèir. Sgrìobh ùghdair air choiregin ann an 1938: “Tha an t-àm ri teachd na h-Antioquia suidhichte anns na tìrean torrach pailt ann an àirde an iar. Coimheadaidh a chuid fhir air a' mhuir agus togaidh iad rathad a shaoras i”.
O chionn ceud bliadhna sgrìobh an Dotair Manuel Uribe Ángel, fear-eachdraidh cliùiteach à Antioquia: “Is an siud, far gum bu chòir dha Antioquia dòigh teàrainte gus beartas agus mòrachd fhaighinn airson na làithean ri teachd; oir bu chòir dhuinn slighe a thogail an siud, is thoir ise daoine na h-Antioquia gu ruige oirthir A' Chuain Siar agus bho an siud air feadh na cruinne”. Faclan fa-leth aithriseil fàidheil an latha an diugh 2006, nuair a dh'fhosgail Túnel de Occidente (Tunail an Iar).
Chaidh an rathad sin, air a bhruidhinn an t-aislingiche, a thogail mu dheireadh thall ach chaidh e thairis fearann cho trom 's nach b'urrainn dha na làraidhean mòra a dhol mun cuairt is le sin chan fhaod iad a riarachadh neo a bharantadh togail port na h-Antioquia ann an Turbo airson na làithean ri teachd.
Aig toiseach toisichidh, leis na catíos a bh'ann fhathast fo ghreim neo nam fògarraich, bha Dabeiba fo bhuaidh Fhrontino. Chaidh e a stèidheachadh ann an 1850 ann an àite ris an canar El Mohán is e Dabeiba Viejo an t-ainm a bh'air aig an àm sin. Feumar a dhol tro Dabeiba air an rathad eadar Mhedellín agus A' Mhuir Cairibianach an latha an-diugh, agus tha dùil ann gum bi na làithean ri teachdail nas fheàrr an dèidh Túnel de Occidente (Tunail an Iar) a chladhadh.
Trioblaidean Poiliteagach[deasaich | deasaich an tùs]
Tha Dabeilba air a bhith ann an droch staing taobh phoileataigs agus ainneirt fad iomadh bliadhna. Le sin 's e àite uabhasach cunnartach a th'ann. An dèidh Am Bogotazo, thug an ainneart eadar na pàrtaidhean poiliteagach fìor dhroch bhuaidh air muinntir an sgìre, is thoisich iad a dhol dhan na bailtean mòra, is iad an cuid fhearrain fhàgail. Rinn na Guerrillas (na làmh chlì) agus nan paramilitares (buidhnean teàrainteachd phrìobhaideach na làimh dheas) sgrios agus milleadh rè na 60an, na 80an agus na 90an. Tha daoine an sgìre air a bhith nan ìobairtich Eucoirean an aghaigh Còirichean Daonna fad leth cheud bliadhna[2]. Tha na Aguilas Negras (na h-Iolairean Dubha) fhathast an sàs anns an sgìre, is na daoine an dùthaich fhàgail gus an latha an-diugh. Tha sin a' chur stad air leasachadh an sgìre.
Fiosrachadh Choitcheannail[deasaich | deasaich an tùs]
- Stèidheachadh, 1850
- Stèidheachadh mar bhaile, 1887
- Luchd-stèidhidh: In-imrich
- Far-ainm:Doras gu Urabá.
Tha Dabeiba ga sgaradh, airson ga riaghladh, ann an 4 sgìrean beaga, La Balsita, Camparrusia, Urama (neo Urama Grande) agus Santa Teresa. Tha 117 clachain beaga aige mar Thasidó, La Mesa, La Estrella, Florida, Armenia, Rioverde, Guadua-Lito, Murrapal, La Balsita, La Aguada, Chachafrutal agus San Agustín.
Sluagh a' bhaile[deasaich | deasaich an tùs]
Tha 24,084 nan tàmh anns a' bhaile fa leth, ach tha a’ mhòr-chuid dhuibh, 15,480, a’ fuireach thall anns na sgìrean dùthchasail am broinn crìochan a' bhaile.[3] Tha fearann na dùthcha sin ga roinn eadar na bailtean (Spàinntis: municipios) agus le sin tha gach clachan agus croit fo stiùireadh baile air choireigin.[4] Air adhbharan trioblaidean poiliteagach air an dùthaich, tha a' mhòr-chuid dhe na daoine anns gach uile baile a-nis a' fuireach anns na bailtean fhèin, is na daoine a' fàgail na sgìrean dùthchasail. Le sin, ‘s e pàtran àireimh-shluaigh traidiseanta a th’ann am Dabeiba fhathast.
Taobh chinnidh, ' s e daoine geala/mestizos a th'ann a' mhòr-chuid dhe na daoine ann an Dabeiba, ach tha 13.2 % dhe Tùsanaich agus 0.6% dhe daoine le freumhan ann an Afraga. ' S urrainn dhan 65.7% dhe na daoine ann an Dabeiba leughadh agus sgrìobhadh. A tuilleadh air sin, chan eil fòn aig an taigh aig ach 19.2% dhe na dachannan.[5]
Rathaidean[deasaich | deasaich an tùs]
Tha rathaidean gu ruige Mutatá, Peque, Uramita y Frontino. 'S e Port na h-aibhne Murindó a th'ann Dabeiba.
Aig an ìre seo, tha Ministearachd a' Ghiulain a' toirt gu buil pròiseact airson rathad dùbailte bho Shantafé gu ruige Turbo, a chuidicheas Dabeiba gu mòr. A bharrachd air adhartas a thoirt dhan bhaile, tha dùil ann gun cuidich sin ainneart poiliteagach a' bhaile a lughdachadh.
A bharrachd air sin, tha iad air an rathad tro ghleann La Llorona a leasachadh co-dhiù. Bha an rathad sin uabhasach cunnartach 's chuireadh sin dragh air daoine a' bhaile is air malairt.
Eaconomaidh[deasaich | deasaich an tùs]
- Àiteachas: Cruithneachd Innseanach, Pònair, Siùcar, Cofaidh, Tomàto, Teòclaid, Maracuyá agus measan eile
- Fiodh agus Coilltearachd
- Mèinnean
- Ceàirdean
- Crodh.
Fèisean[deasaich | deasaich an tùs]
Thathar a’ cumail am iomadach seòrsa dhe fhèis ann an Dabeiba. Chithear fèilltean caitligeach, leis gur e dùthaich le mòr-chuid chaitligeach a th’ann fhathast,[6] fèisean na stàite agus tachartasan ionadail a sheallas cho làidir ‘s tha beairteas cultarail na dùthcha.
- Fèis an Neo-eisimeileachd: 20 an t-Iuchar.
- Fèis an Cinnidh Tùsanach, anns an Dàmhair.
- Fèisean a' Ghràin agus an Tilleadh, anns an t-Samhain
- A' Chàisg anns a' Mhàirt neo anns a' Ghiblean.
Aiteachan Inntineach[deasaich | deasaich an tùs]
- Eaglais ionadail Nuestra Señora de la Merced.
Beartas Nadarra:
- Pàirce Nàdarra Nàiseanta Paramillo
- Uaimh Mohán
- Drochaid Nadarra air an Aibhne Sucio
- Làrach-gleidheachas nan Catío Emberá
- Cueva del Encanto (Uamh fo Gheasaibh).


text:
- TIOTAL
- An t-Urr Mac a' Mhaoilein 's a Theaghlach
- EXTERNAL ID
- ULMPH_2007_1758
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Ulapuil
- AITHNEACHADH MAOINE
- 40788
- KEYWORDS
- ministearan
clèireach
clèir
eaglaisean
sgoltadh na h-eaglais
Dealbh-camara den Urr Mac a' Mhaoilein 's a bhean agus sianar den t-seachdnar chlann aca: Donnchadh, rugadh 1874; Annabella, rugadh 1876; Màiri, rugadh 1877; Iain, rugadh 1879; Niall, rugadh 1880; Ebenezer, rugadh 1882 & Raibeart Alasdair Camshron, rugadh 1883. Chan eil fhios cò 'm fear de na gillean nas òige nach eil san dealbh.
Ann an 1872 rinneadh an t-Urr Mac a' Mhaoilein na mhinistear aig an Eaglais Shaoir air Sràid na Muilne ann an Ulapul. Ann an 1900 thàinig an eaglais sin gu bhith An Eaglais Shaor Aonaichte agus roghnaich Mac a' Mhaoilein a dhol a-steach don Aonadh còmhla ri eaglais eile, an Eaglais Chlèireach Aonaichte. Lean a' chuid a bu mhotha de a choithionail e ach bha feadhainn ann 's nach leigeadh an cogais leotha sin a dhèanamh a chionn 's gu robhas a' creidsinn gu robh beachdan mì-fhallain air cuid de theagasg a' Bhiobaill aig muinntir na h-Eaglais Clèirich Aonaichte.
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Ullapool Museum


text:
- TIOTAL
- LMS 14762 'Clan Campbell' air trèana luchd-siubhail a' dol gu tuath ann an Longartaidh
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_TRAINS_001_112
- ÀITE
- Longartaidh
- SGÌRE
- Peairt
- SIORRACHD/PARRAIST
- PEAIRT
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 28158
- KEYWORDS
- locomotaibhean
Comann Rèile na Gàidhealtachd
HRS
trèanaichean
LMS 14762 'Can Campbell' air trèana luchd-siubhail a' dol gu tuath ann an Longartaidh.
B' e ball den chlas 'Clan' de locomotaibhean luchd-siubhail 4-6-0 aig Rèile na Gàidhealtachd a bh' ann an 14762 (HR 49 roimhe). Chaidh a dealbhachadh le Crìsdean Cuimein agus chaidh a togail le Hawthorn Leslie & Co sa Chaisteal Nuadh ann an 1919. Lean i ann an seirbheis gus an deach a toirt a-mach à seirbheis san Ògmhios 1947.