text:
354: Teàrlach MacAoidh
Anns an dà Litir mu dheireadh, bha mi a’ toirt sùil air eisimpleirean bhon leabhar The Gaelic Etymology of the Languages of Western Europe le Teàrlach MacAoidh. Ach cò e an duine a sgrìobh an leabhar? Agus an robh Gàidhlig aige? Uill, cha robh. Ach bha mòran chànanan eile aige. Agus bha e Albannach.
Rugadh e ann am Peairt ann an ochd ceud deug is dhà-dheug (1812) no ’s dòcha ochd ceud deug is ceithir-deug (1814). Chaochail a mhàthair nuair a bha Teàrlach glè òg, agus ’s e athair a thog e. Bha esan na stiùiriche còmhlan-ciùil anns an rèisimeid ris an canar an Royal Artillery. Bha e a’ fuireach thall thairis ach thill e a dh’Alba nuair a ghabh e malaria. Bha e beò an uair sin air peinnsean nach robh uabhasach luachmhor.
Fhuair Teàrlach a chuid foghlaim an toiseach ann an Lunnainn is an uair sin anns a’ Bhruiseal, far an deach athair a dh’fhuireach. Ann an sin, dh’ionnsaich an gille Fraingis, Gearmailtis, Eadailtis is Spàinntis. ’S e bràthair a sheanar, am Màidsear-Seanalair Raibeart MacAoidh, a bha a’ pàigheadh airson a chuid foghlaim. Agus bha esan a’ tuigsinn gum biodh Teàrlach a’ dol do na h-Innseachan mar shaighdear. Ach cha deach am plana sin air adhart. Chaidh athair Theàrlaich agus uncail a-mach air a chèile.
Fhuair Teàrlach obair mar neach-naidheachd ann an Lunnainn – an toiseach leis an Sun agus an uair sin leis a’ Mhorning Chronicle – am pàipear a bu mhotha a bha a’ strì le Tìm Lunnainn airson prìomhachas. Am measg na bha ag obair don Chronicle aig an àm, bha Uilleam Thackeray agus Teàrlach Dickens.
Fhuair MacAoidh obair mar Fo-dheasaiche. Ach a dh’aindeoin ’s gu robh e trang, ag obair sia latha san t-seachdain, fhuair e ùine airson bàrdachd is leabhraichean a sgrìobhadh. Mus robh e trithead bliadhna a dh’aois, bha e air na leabhraichean a leanas a sgrìobhadh: A History of London, The Thames and its Tributaries, nobhail air an robh Longbeard, Lord of London, agus cruinneachadh de dh’aistidhean air an robh Memoirs of Extraordinary Popular Delusions, and the Madness of Crowds.
Ann an ochd ceud deug ceathrad ’s a ceithir (1844), fhuair MacAoidh obair ùr – air ais ann an Alba – mar Dheasaiche Argus Ghlaschu. Anns a’ bhaile sin, bha e an sàs gu mòr le daoine aig an robh beachdan libearalach. Chaidh ceum LLD a bhuileachadh air le Oilthigh Ghlaschu. Agus phòs e ann an Glaschu – tè Rose Henrietta Vale.
Às dèidh trì bliadhna ann an Glaschu, thill e a Lunnainn far an d’ fhuair e obair anns an Illustrated London News. Nuair a bha e ag obair don phàipear sin, dh’fhoillsich e ann feadhainn de na h-òrain a sgrìobh e. Airson sin bha e ag obair còmhla ris a’ chruthadair-chiùil ainmeil, Sir Eanraig Bishop.
’S e bliadhna dhòrainneach a bh’ ann dha ann an ochd ceud deug, caogad ’s a naoi (1859). Dh’fhàg e an Illustrated London News airson pàipear-naidheachd ùr a chur air chois – an London Review – nach do shoirbhich. Agus chaochail a’ bhean aige. Dà bhliadhna às dèidh sin phòs e Màiri Ealasaid Mills.
Nise, bidh sibh a’ mothachadh nach do dh’aithris mi dad mun Ghàidhlig fhathast. ’S e as coireach ri sin nach eil dad ri aithris fhathast. Gu dearbh, feumaidh sinn feitheamh chun na h-ath-sheachdain airson sin. Cha do ràinig sinn ach ochd ceud deug, seasgad ’s a dhà (1862), nuair a chaidh MacAoidh a dh’Ameireagaidh airson aithrisean a dhèanamh air a’ Chogadh Chatharra. Agus bhris e naidheachd mhòr fhad ’s a bha e thall – air an toir sinn sùil anns an ath Litir.
Faclan na Litreach: eisimpleirean: examples; Teàrlach MacAoidh: Charles Mackay; fo-dheasaiche: sub-editor; cogadh catharra: civil war.
Abairtean na Litreach: ’s e athair a thog e: it [was] his father who raised him; bha esan na stiùiriche còmhlan-ciùil anns an rèisimeid ris an canar: he was a bandleader in the regiment known as; peinnsean nach robh uabhasach luachmhor: a pension which was not very valuable; anns a’ Bhruiseal, far an deach athair a dh’fhuireach: in Brussels, where his father went to live; gum biodh Teàrlach a’ dol do na h-Innseachan mar shaighdear: that Charles would be going to India as a soldier; chaidh athair Theàrlaich agus uncail a-mach air a chèile:Charles’s father and his [father’s] uncle fell out with each other; am pàipear a bu mhotha a bha a’ strì le Tìm Lunnainn airson prìomhachas: the paper which was most strongly competing with the Times of London for the top spot; a dh’aindeoin ’s gu robh e trang:despite the fact that he was busy; dh’fhoillsich e ann feadhainn de na h-òrain a sgrìobh e:he published in it some of the songs he wrote; còmhla ris a’ chruthadair-chiùil: with the composer; bliadhna dhòrainneach: an anguished year; nach do shoirbhich: which did not succeed; nach eil dad ri aithris fhathast: there is nothing to report yet; bhris e naidheachd mhòr: he broke big news.
Puing-chànain na Litreach: Chaochail a mhàthair /chaochail a’ bhean aige: his mother/wife died. There are several euphemisms in Gaelic for saying someone has died. In much of the Gàidhealtachd, particularly in northern parts of the mainland, it is considered ill-mannered to say bhàsaich in relation to a person (although this is standard speech in Lewis). So it would be said: bhàsaich a’ bhò (the cow died) but chaochail Pàdraig (Peter died). Chaochail e literally means “he changed” and would refer to a “natural” death or, at least, not to one involving obvious outside intervention. If somebody is killed in an explosion, for example, we would be more likely to say chaidh X a mharbhadh ann an spreadhadh, although if somebody were injured in an explosion but died three days later in hospital, we would probably say chaochail X san ospadal trì latha às dèidh dha a bhith air a leòn ann an spreadhadh.
Gnàthas-cainnt na Litreach: Chaidh ceum a bhuileachadh air : a degree was bestowed upon him.
Download the text of this week's letter as a PDF:Thoir a-nuas Litir mar PDF:
PDF documents are especially suited for printing out. Most computers can open PDF files, but if you have problems viewing them you may need to install reader software such as Tha faidhleachan PDF gu sònraichte math airson clò-bhualadh. Tha e furasta gu leòr do chuid de choimpiutairean faidhleachan PDF fhosgladh, ach ma tha trioblaid agad ‘s dòcha gum biodh e feumail bathar-bog mar Adobe Acrobat Reader. fhaighinn.
Litir do Luchd-ionnsachaidh
This letter corresponds to Tha an Litir seo a’ buntainn ri An Litir Bheag 50
Podcast
BBC offers this litir as a podcast: Visit the programme page for more info and to download or subscribe. Tha am BBC a’ tabhainn seo mar podcast. Tadhail air an duilleag-phrògraim airson barrachd fiosrachaidh no airson podcast fhaighinn


c: text/html

text:
456: Na Ràithean
Bha mi ag innse dhuibh an t-seachdain sa chaidh mun Chaillich – seann earrann dhen Earrach tràth sa Ghiblean. Tha an Sgitheanach, Alasdair MacNeacail, ag innse dhuinn anns an leabhar aige Gaelic Proverbs gun robh A’ Chailleach ann eadar an dàrna latha deug agus an t-ochdamh latha deug dhen Ghiblean. Roimhe sin, bha An Gearran; roimhe sin bha An Fheadag; agus ron Fheadaig bha Am Faoilleach. Cha chreid mi nach robh na h-ainmean a’ buntainn ris mar a bha a’ ghaoth aig na h-amannan sin dhen bhliadhna. Cha robh an Fheadag no an Gearran math airson sprèidh, mar a tha seann rann ag innse dhuinn:
Is mis’ an Fheadag lom, luirgneach, luath,
Marbham caora, marbham uan.
Is mis’ an Gearran bacach bàn
Is cha mhi aon bhonn nas fheàrr.
Cuiream a’ bhò anns an toll
Gus an tig an tonn thar a ceann.
Ach chan e sin an dealbh gu lèir. San t-seann aimsir bha earrann eile dhen Earrach ann eadar an Fheadag agus an Gearran. B’ e sin A’ Ghobag – no dogfish. Seo na chanas Dwelly mun Ghobaig: Period of the year, lasting according to some, three days, according to others a week, coming in, apparently, between the Feadag and the Gearran and so ending on 14th March. Agus tha Dwelly a’ toirt (mar a tha MacNeacail) an t-seanfhacail: Feadagan is Gobagan e, tuilleadh gu Fèill Pàdraig – a th’ air eadar-theangachadh mar whistling and biting winds on to St Patrick’s Day.
Às dèidh a’ Ghearrain thàinig a’ Chailleach. Feumaidh gun robh sin a’ riochdachadh gaoth fhuar a thig nuair a tha am feur a’ feuchainn ri fàs. Tha MacNeacail ag ràdh gum bi a’ Chailleach a’ ceannsachadh an fheòir le a slacan-draoidheachd. Ach, nuair a tha e a’ fàilneachadh oirre, tha i a’ tilgeil a slacan air falbh, ag èigheachd,
Dh’fhàg e shìos mi, dh’fhàg e shuas mi,
Dh’fhàg e eadar mo dhà chluais mi,
Dh’fhàg e thall mi, dh’fhàg e bhos mi,
Dh’fhàg e eadar mo dhà chois mi,
Tilgeam seo am bun preas cuilinn
Far nach fàs feur no duilleach!
An t-seachdain sa chaidh thuirt mi gun innsinn dhuibh mu Na h-Othaisgean – the ewes – earrann ainmhidheach eile dhen Earrach a thig às dèidh na Caillich. Mhair Na h-Othaisgean trì latha, a rèir aithris – trì latha, mar a tha mis’ a’ tuigsinn, de dheagh aimsir, freagarrach airson breith uan.
Cha tuirt mi guth air na h-earrannan beaga eile air a bheilear a’ dèanamh iomradh – Neòil Dhubha na Càisge (the dark clouds of Easter) anns an treas seachdain dhen Mhàrt, a bh’ air a leantainn le Glasadh na Cuthaig (the cuckoo’s greening or preparation time). Tha An Sguabag ann cuideachd – the little blast. Tha Dwelly ga comharrachadh mar Gusty wind. Trì latha Sguabaig, three days, the 7th, 8th and 9th of April. A h-uile bliadhna air na h-aon làithean sin?! Agus tha Sneachd na Cuthaig ann cuideachd – the cuckoo snow – no lambing snow mar a theirear am Beurla – aimsir fhuar le sneachd a nì cron air uain a th’ air an ùr-bhreith.
Tha e nas fhasa dhuinn an-diugh a bhith a’ cuimhneachadh Am Faoilleach, An Gearran, Am Màrt, An Giblean ’s An Cèitean – seach a bhith a’ cuimhneachadh Am Faoilleach, An Fheadag, A’ Ghobag, An Gearran, Neòil Dhubha na Càisge, Glasadh na Cuthaig, A’ Chailleach, An Sguabag, Na h-Othaisgean, Sneachd na Cuthaig agus – Latha Buidhe Bealltainn a chuireas crìoch air an Earrach!
Is cha tuirt mi guth air Latha na Gocaireachd – nach eil fad às a-nise! Thoiribh an aire!
Faclan na Litreach: Sgitheanach: Skyeman; Alasdair MacNeacail: Alexander Nicolson; sprèidh: livestock; Na h-Othaisgean: lit. the ewes (but also another old subdivision of the Spring).
Abairtean na Litreach: mun Chaillich – seann earrann dhen Earrach tràth sa Ghiblean: about the Cailleach – an old part of the Spring early in April; eadar an dàrna latha deug agus an t-ochdamh latha deug: between the 12th and 18th (days); cha chreid mi nach robh na h-ainmean a’ buntainn ris mar a bha a’ ghaoth: I think the names concerned how the wind was; lom, luirgneach, luath: bare, leggy and fast; bacach bàn: fair and lame; cha mhi aon bhonn nas fheàrr: I’m not one bit better; gus an tig an tonn thar a ceann: until the wave comes over her head [were cows buried on a sandy beach because of their size?]; nuair a tha am feur a’ feuchainn ri fàs: when the grass is trying to grow; a’ ceannsachadh an fheòir le a slacan-draoidheachd: subduing the grass with her magic wand; nuair a tha e a’ fàilneachadh oirre: when she fails; dh’fhàg e shìos mi, dh’fhàg e shuas mi: it left me down, it left me up; eadar mo dhà chluais: between my two ears; dh’fhàg e thall mi, dh’fhàg e bhos mi: it left me there, it left me here; eadar mo dhà chois: between my two feet; far nach fàs feur no duilleach: where no grass or leaves grow; airson breith uan: for lambs’ birth; a nì cron air uain a th’ air an ùr-bhreith: which will harm newly born lambs; Latha Buidhe Bealltainn: the day commencing Beltane (old summer festival of the Gaels); Latha na Gocaireachd: April Fools’ Day; thoiribh an aire!: Look out!
Puing-chànain na Litreach: Marbham caora, marbham uan: let me kill a sheep, let me kill a lamb. Did you recognise marbham as being the first person imperative of marbh? The –(e)am ending is diagnostic of this. Cuiream in Cuiream a’ bhò anns an toll has the same grammatical status. It means “Let me put (the cow in the hole” Tilgeam seo am bun preas cuilinn means “let me throw this [the magic wand] at the base of a holly bush.”
Seanfhacal na Litreach: Feadagan is Gobagan e, tuilleadh gu Fèill Pàdraig: whistling and biting winds on to St Patrick’s Day. The old subdivisions of spring, bearing animal names such as An Fheadag (the plover), A’ Ghobag (the dogfish) and An Gearran (the gelding) seemed to be connected to winds blowing at that time of year. The three named above were all cold winds, damaging to livestock. An Gearran has survived into modern times as the Gaelic for February.
Download the text of this week's letter as a PDF:Thoir a-nuas Litir mar PDF:
PDF documents are especially suited for printing out. Most computers can open PDF files, but if you have problems viewing them you may need to install reader software such as Tha faidhleachan PDF gu sònraichte math airson clò-bhualadh. Tha e furasta gu leòr do chuid de choimpiutairean faidhleachan PDF fhosgladh, ach ma tha trioblaid agad ‘s dòcha gum biodh e feumail bathar-bog mar Adobe Acrobat Reader. fhaighinn.
Litir do Luchd-ionnsachaidh
This letter corresponds to Tha an Litir seo a’ buntainn ri An Litir Bheag 152
Podcast
BBC offers this litir as a podcast: Visit the programme page for more info and to download or subscribe. Tha am BBC a’ tabhainn seo mar podcast. Tadhail air an duilleag-phrògraim airson barrachd fiosrachaidh no airson podcast fhaighinn

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
A rèir a ‘phoileas a’ bhaile Makati, chaidh a chur an grèim an trì luchd-lagha a ‘seach gu bheil iad dìreach cho furasta ma tha an taobh a-staigh a’ bhàr-aitreabh — Rèir cuideachd a IBP, a ‘chùis a thogail ann an trì luchd-lagha a tha a’ coimhead air an pagdedetain ann an trì thuirt an tionndadh de CHR gum faodar precedent air a shon, ach tha e eile law enforcement aca air dìon na poilis a ‘Makati ann an àite ach’ s e thuirt a detain iad ann an trì luchd-lagha a ‘cur air bhog den i a-steach iad thar
Radio Tha Sinn A Na H-Eileanan Filipineach
BEACHD Radio tha Sinn a E ‘na h-eileanan filipineach ag ràdh gu bheil e cuideachadh ann a’ ruith a excel ann an suirbhidh nuair a iniindorso a cheann-Suidhe. Ma tha thu ag iarraidh ort bidh tu an roghainn de bhòtadh ma tha an tagraiche seo no taic fhaighinn bho dhaoine ann an àrd-suidheachadh. Beachd radio tha sinn a e ‘na h-eileanan filipineach’ sann leis an eagal suspect anns a ‘murt a’ sixteen bliadhna a dh’aois boireannach òg a chaidh a mharbhadh agus a tighinn am follais fhathast an aghaidh ann an lapu-lapu bhaile, cebu. An naarestong suspect tha seachd bliadhna
Detention
‘Sotto thuirt an fa leth radio interview an Galair (Nì airson Tinneas-Smachd agus Dìon) Airson tuilleadh fiosrachadh agus liosta de toirt taic na mara agus a bharrachd air stuthan gu bheil dol a-mach, feuch an tadhail. agus dràma ann an iomadh raon a dìon agus ag àrdachadh slàinte ar coimhearsnachd. A rannsachadh sam bith de na taighean-bìdh, tràighean, cridhe ionnsaigh a thoirt air. Gu tric nuair a stress, feargach, no droch seasg faodaidh barrachd air do cunnart cridhe ionnsaigh a thoirt air
A chur a-steach Airson A U. s. Visa
An BPI faodaidh luchd-cleachdaidh a ‘pàigheadh an cuid visa nic a’ phì le a h-ochd-digit àireamh air a suidheachadh air an duilleig seo agus tha a dhìth gus a dhèanamh air-loidhne bile pàigheadh aig BPI làrach-lìn. Feumaidh tu cuir a-steach ceart a-steach an àireamh a bhios a ‘dèanamh agad air-loidhne pàigheadh air an làrach-lìn a’ BPI. Ceum a trì briog an-seo gus a dhol gu na BPI làrach-lìn. Cheum còig cliog an seo gus pàipear-taice agad a ‘cur air-loidhne no dèan briogadh an-seo gus pàipear-taice agad a’ cur ri an agent. Tha an clàr gu h-ìosal a ‘sealltainn na diofar
Mòr», taing dhan taic chloinne
MANILA Thanked an cleasaiche a tha Mòr»ri mac Zeke ann an taic a thug iad ionnsuidh mar a tha iad a parted a’ bhean, Harlene Bautista. A tadhal air an athair agus mac ann ‘an Deagh Bheatha’ a ‘seo disathairne, full of love bha creideamh na Mòr leis na bha a’ chlann. Chan e a thug an dà mionaideach dè an adhbhar iad a tilleadh gu bheil gu crìch buileach ann fo aois naoi bliadhna deug bliadhna a tha iad a pagsasasama. ‘Bha sinn a’ dèanamh ullachaidhean a thaobh mar a tha sinn a ‘yung na Nollaig a tha sinn
Rìoghachd aonaichte, chan eil coire ri ICC bho toiseach
Alleged le Àrd-oifigear Leis Laghail Comhairle Salvador Panelo sin chan eil an aon ùghdarras aig a na h-eileanan filipineach na Ròimh Abhainn a chruthachadh an International Criminal Court (ICC). Air aon dhiubh seo a bha inbhir ùige na dissensions ‘na h-eileanan filipineach na ICC’ s e an t-siubhail air an t-oifigear riaghlaidh a bheir e iad a preliminary airson sgrùdadh feuch am bu chòir gluais air a chùis air na h-eucoirean an aghaidh an cinne-dhaonna an aghaidh kay Duterte. Moreover, a rèir Panelo, tha e cuideachd nach eil mar a chaidh fhoillseachadh anns a ‘Oifigeil gàidhlig na h-alba a’ co-aonaich
A chur a-steach Airson A U. s. Visa Prògraman ann an Prìomhachas Agallamh — na h-eileanan filipineach (beurla)
Tha Prògraman ann an Prìomhachas Agallamh (PIP) a tha air a dhealbhadh gu bhith a ‘brosnachadh agus a’ cuideachadh le sin barrachd oifigeil siubhal an luchd-obrach air na companaidhean a tha buill de phrògram seo eadar na Stàitean Aonaichte agus na h-eileanan filipineach. Tha e a ‘leigeil airidh air tagraichean no luchd-obrach a-steach: a Leantainn ceumannan aon agus dà airson an roghainn a tha cunbhalach a’ cur modh airson PIP a ‘cur Cudromach an Aire:’ s e seo a ‘gabhail beagan ùine ceithir uairean a-thìde an ùine agad pàigheadh airson do cuidhteas a ‘pàigheadh a’ MRV a tha comasach air
Ath-thagradh
apelá: in the field of law, dulóg (a ‘dèiligeadh leis a’ chùirt a sgrìobhadh, beg, no plead mu dheidhinn a lawsuit) a ‘tighinn, a’ tighinn, a dèiligeadh, file, file, seall, seall du·lóg làthair dulóg aois, bha dulóg teagaisg modhan teagaisg dulungan a bha gu dulungan bheil aois gu dulungan a nochdadh mus deach fios a chur gu chuairt airson cuideachadh bha E air a èistibh ann an Àrd-Chùirt. ‘S e seo dreach (dreach) san lagh a tha air a chur a-steach no a thoirt seachad gu nàiseanta ‘s an là’ gu ratify. Tha seo a cho-ris an canar bilean A
A Smaointinn A-Rithist Usa
Nakakapagpabagabag dìreach a ‘smaoineachadh air an àm ri teachd’ na h-eileanan filipineach ma thèid an gluasad inntinn a tha sinn a ‘Filipino gheibh daoine nach eil a’ toirt taic do duine dìreach a chionn s le AILLSE Ma tha, smaoineachadh a-rithist a-rithist Taing.Music: Groove Addicts — Interstellar
A chòmhdhail
Tha a ‘Chòmhdhail a’ na h-eileanan filipineach ‘s e major saothraichean an lagha’ na h-eileanan filipineach. ‘S e bikameral buidheann anns an àrd-chomhairle, air a’ cheann-suidhe, agus lower house, an Taigh nan Riochdairean. Dèanta de fichead ‘s a ceithir senators anns a’ cheann-suidhe ihinahalal leth s e a h-uile trì bliadhna. An senators tha a chaidh a thaghadh le gach electorate agus nach eil a riochdachadh sam bith a thaobh cruinn-eòlas sgìre. A bheil Taigh nan Riochdairean nach eil nas fhaide na legislators Tha dà sheòrsa legislators: na sgìre agus a sectoral riochdairean. Air a riochdachadh san sgìre ‘s an
Associate Ceartas an àrd-Chùirt de na h-eileanan filipineach
A sholar ann an bun-Reachd a ceithir deug an àireamh de associate Ceartas Tha e a tòiseachadh aig sia ann an suas gus an àireamh ceithir deug fo Reachd Le fichead s a trì American nanilbihihan cuideachd mar Associate Ceartas bho gus an. Fo-Reachd, hihiranging associate Ceartas a bhith a bhuineas do rugadh mar shaoranaich a tha na h-eileanan filipineach, dà fhichead bliadhna a dh’aois, agus bliadhna deug no barrachd mar breitheamh nas ìsle a chùirt no air an sàs ann an gnìomh an lagha anns na Philippines. Cuideachd tha a dhìth aig neach sam bith aig proven comas, moraltachd
Càr Iasad Anns na Philippines — a Gabhail a-agus am Pròiseas
A a cur s fhada process is pian air daoine, ach chan e nach eil gu math iom-fhillte Banca bidh an co-dhùnadh aig an àm sin forwarded an aplacaid agus na sgrìobhainnean a dh’fheumas tu
A Central bank of the Philippines
The Central Bank of the Philippines (BSP) s e central bank Poblachd na Philippines. Organized a-rithist an karta na bancaichean ann an trì an t-sultain, ann an co-rèir na h-ullachaidhean a bun-Reachd’ na h-eileanan filipineach agus Ùr a Central Bank dh’Achd. Chaidh an BSP ann an trì an t-samhain uairean, mar a tha a ‘làimhseachadh a’ central ionmhais na dùthcha. a ‘beachdachadh air a bhith a’ bhanca air na bancaichean a Central bank ‘na h-eileanan filipineach’ s e faireadairean a h-uile ionmhais alba. Tha na leanas na prìomh amasan aig a ‘BSP: Stèidhichte air stipulations an Lagh Ùr a’ Central
Atharrachadh anns na Philippines
‘S e FOGHLAM a — bu chòir a dhèanamh POBLACH SGOIL a h-uile ris an canar PRÌOBHAIDEACH SGOIL anns na Philippines, a tha a ciallachadh chan eil gin de na roinnean sin Phrìobhaideach sgoile, tha a h-uile co-dhiù tha an leugh sin gu sgoil phoblach a h-uile sgoiltean an seo anns na Philippines. Chan eil gin de na daor air oideachadh cìsean agus a h-uile co-ionnan ris an cosgais a ‘teagasg tha mi a’ ruighinn mar sin gach, duine bochd no beartach. Bu chòir a chur an gnìomh agus tha h-àraid a h-uile ann an sgoiltean na sky. Ath-uile sky
ann an dòigh a tha a fuireach anns na philippines
Tha an dòigh-beatha a filipino gabhaidh an toiseach bidh sinn seize na dùthcha agus an Iar, Coltach ri chèile a-mhàin àbhaisteach beò air Iasgach, Tuathanachas, agus a Malairt ann an diofar dhùthchannan Bheir seo dhuinn, bidh seize na dùthcha agus an Iar, Mar àbhaisteach beò air Iasgach, Tuathanachas, agus a Malairt ann an diofar dhùthchannan Agus le eadar-dhealaichte àbhaisteach ag ithe a-rèir an t-àite aca kinakalagyan mar eisimpleir a-mhàin, tha Pinkabet na bha iad ag ithe agus mar sin air adhart. Please po cuideachadh niyo po mi a mìneachadh tha e a ‘Ach tha feadhainn eile lungkotna cridhe tha e


text:
JDC Magnetic siota meatailt bhris leigeil dhut a dhèanamh an cois cumaidhean a bhiodh do-dhèanta air traidiseanta meatailt breicichean. Faodaidh tu lùbadh stàilinn, almain, copar, agus plastaig, am measg stuthan eile. Fosgail suas cha mhòr gun chrìoch comasan!
A mholadh airson:
HVAC bùithtean, gnìomhachais ealain bùthan, agus coitcheann siota meatailt crainn bùithtean.
A 'dèanamh ductwork, thriantan, seach teann air plèanaichean eadar-dhealaichte, timcheall nithean mar roilig iarrtasan, agus mòran a barrachd.
Tha gach dealan-siota meatailt bhris bho JDCBEND a 'tabhann:
Fosgailte dealbhadh - Tha am mullach fosgailte a 'toirt dhut an t-sùbailteachd a dhèanamh de sheòrsa sam bith lùb smaoineachair, nam measg pàircichte no bogsaichean triantain.
Magnat le 6 tunna de feachd - The cumhachdach a 'tàladh a' cumail an stuth ann an àite mar sin faodaidh sibh trom air taobh a-staigh na bun-bheachd fosgailte dealbhadh.
Seòl-coise no putaidh putan smachdan - Conaltradh a 'tàladh agus a' fàgail do làmhan an-asgaidh a 'stiùireadh an stuth ...


text:
1821
MDCCCXXI
TachartasanDeasaich
- Chaidh am baile Khartoum, prìomh-bhaile Sudàn, a stèidheachadh le Ibrahim Pasha.
- Chaidh Magangué (Coloimbia) a steidheachadh.
- Èigheachd ann am Pearu a shaoraich clann nan tràill.
- 25 am Màrt - Fhuair A' Ghrèig a chuid neo-eisimeileachd.
- 10 an Lùnasdal - Inbhe stàite do Missouri.
- 15 an t-Sultain - Fhuair Costa Rica, El Salbhador, Guatamala, Hondùras agus Niocaragua an cuid neo-eisimeileachd bhon An Spàinn.
BreitheanDeasaich
- 11 an t-Samhain - Fyodor Dostoyevsky, ann am Moscobha. Sgrìobhadair às An Ruis.
- 12 an Dùbhlachd - Gustave Flaubert, sàr-ùghdar Frangach.
- 29 an Dùbhlachd - Iain Frangan Caimbeul, sgoilear beul-aithris agus deasaiche nan leabhraichean 'Sgeulachdan Gaidhleach' no Popular Tales of the West Highlands.


text:
Published Date:
Thèid co-chomhairleachadh poblach fhosgladh air ro-innleachd ùr aig a’ Chomhairle a tha a’ toirt cothrom do dhaoine agus ag iarraidh orra am biadh aca fhèin a chinntinn.
Dh’aontaich comhairlichean an-diugh (15 Lùnastal) air a’ Chomataidh Poileasaidh is Ghoireasan ri dreach den Ro-innleachd air Cinntinn Bidhe aig Comhairle Earra-Ghàidheal is Bhòid. Bidh co-chomhairleachadh poblach ann mus tèid an ro-innleachd a chur ron chomhairle airson aonta deireannach.
Chaidh an ro-innleachd a leasachadh a-rèir Achd Cumhachdachadh Choimhearsnachdan (Alba) 2015 agus bidh stiùireadh is comhairle na cois do dhaoine is do choimhearsnachdan a tha airson an cuid bidhe fhèin a chinntinn agus fiosrachadh ga thoirt seachad air àiteachan a dh’fhaodadh coimhearsnachdan a chur gu feum airson biadh a chinntinn.
Tha mòran bhuannachdan an cois iomairtean bidhe mar seo a leithid cinntinn bidhe san sgìre fhèin, slàinte is sunnd muinntir an àite, cothroman do choimhearsnaich a thighinn ri chèile is cothroman ionnsachaidh cho math ri bhith a’ cur ri bith-iomadachd agus obair àrainneachail mhath na sgìre.
Thuirt an comhairliche David Kinniburgh, Ceannard Poileasaidh air Seirbheisean Dealbhaidh is Riaghlaidh: “Cuiridh an Ro-innleachd Cinntinn Bidhe againn ris a’ mhiann ann an Alba gun tèid i na Dùthaich a Chinneas Deagh Bhiadh le bhith a’ leigeil leis na daoine leis am bu mhiann an cuid bidhe a chinntinn tlachd agus math fhaighinn à biadh fallainn.
“Tha mi uamhraidh toilichte a bhith a’ cur air aghaidh tron Ro-innleachd am beachd gum bi sinn a’ cinntinn ar cuid fhèin agus a’ cur fàilte air obair bidhe fhad ‘s a bheir sinn cothrom do dhaoine agus do bhuidhnean coimhearsnachdan a leigeas leotha an dùbhlan a ghabhail os làimh.”
Thèid fiosrachadh mun cho-chomhairleachadh fhoillseachadh a dh’aithghearr.
This press release is also available in English at: https://www.argyll-bute.gov.uk/news/2019/aug/council-seeks-your-views-food-growing-strategy


text:
Is e tubaistean trafaic rathaid aon de na prìomh thachartasan a tha ag adhbhrachadh bàs thubaisteach do dh’ Albannaich òga. Is ann air sgàth sin ann an 2009, a shuidhich Frèam-obrach Sàbhailteachd Rathaid gu 2020 aig Riaghaltas na h-Alba targaidean mòr-inntinneach airson na rathaidean againn a dhèanamh nas sàbhailte. Tha na h-amasan sin a’ toirt a-steach gearradh an àireamh de chlann a bhithear a’ marbhadh gu co-dhiù 50% agus a’ lughdachadh an ìre de dhroch leòn aig ìre còrr air 65%.
Bidh pàirt mòr aig teagasg ar cloinne a bhith a’ cleachdadh na rathaidean nas sàbhailte ann a bhith a’ coileanadh nan targaidean sin.
Tha sàbhailteachd rathaid mu dheidhinn barrachd na bhith a’ faighinn eòlas is tuigse; tha e mu bhith ag atharrachadh sheallaidhean is giùlain. Mas urrainn dhuinn seo a dhèanamh, sàbhalaidh sinn beathan. Chan ann dìreach an-dràsta, ach nas fhaide air adhart san àm ri teachd.
Tha seo cudromach seach:
Aig aois a-ceithir, tha eanchainn leanabh mu-thràth aig meud 90% de dh’ eanchainn inbheach. Tha seo a’ ciallachadh gur e na tràth bhliadhnaichean an àm as fheàrr gus tòiseachadh air sàbhailteachd rathaid ionnsachadh dha clann, oir is e seo an t-àm far a bheil an eanchainn a’ fas nas luaithe agus far an ionnsaich iad rudan nas fhasa. Leanaidh na sgilean a leasaicheas clann a-nis riutha gu bràth, agus mar sin bidh brosnachadh deagh chleachdaidhean na phàirt mhòr ann a bhith gan cumail sàbhailte airson an còrr dem beatha.
Tha Iomairt Sàbhailteachd Rathaid Bi Sàbhailte! Siogaidh a’ toirt a-steach tòrr dhòighean spòrsail gus clann a theagasg mu bhith gan cumail fhèin sàbhailte. Le bhith a’ roinneadh nan sgeulachdan, nan geamannan, na bhideothan agus a’ ghnìomhachd, bidh sàbhailteachd rathaid a dh’ aithghearr gu math nàdurrach dhaibh. Agus na dì-chuimhnichibh a bhith a’ dèanamh ullachadh còmhla nuair a bhios sibh sa bhlàr a-muigh.
Mar sin tòisichibh agus bithibh deiseil gus a dhol Sàbhailte le Siogaidh!


text:
Fungas
Tha fungas na fhàs-bheart (eukaryot) a dh’fhàsas ann an àitichean fliucha, air stuth lobhte neo air beòthaichean is lusan, far am bi e a' faighinn stuth-beathachaidh.
Tha feadhainn freagarrach ann an còcaireachd, mar na balgain-bhuachair, feadhainn eile, mar beirm, cleachdte airson leann, fìon no bèicearachd, is feadhainn eile a tha nam faoighichean.
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Fungasan aig Dualchas Nàdair na h-Alba (Faidhle pdf, Gàidhlig)
- Fungasan airson cloinne aig Dualchas Nàdair na h-Alba (Faidhle pdf, Gàidhlig)


text:
Comhairle Siorrachd Dhùn Breatann an Iar
'S e aon de na 32 comhairlean ann an Alba a tha ann an Comhairle Siorrachd Dhùn Breatann an Iar (Beurla: West Dunbartonshire).[3]
Thaghadh 22 comhairlichean ann an 2012, 22 Làbaraich, 7 Nàiseantaich, 2 neo-eisimeilich agus 1 Sòisealach. Chaidh an comhairliche neo-eisimeileach Marie McNair na Nàiseantach ann an Dùbhlachd 2015.[1]
IomraidheanDeasaich
- ↑ 1.0 1.1 “Political make-up of the council”. Comhairle Siorrachd Dhùn Breatann an Iar. Air a thogail 18mh dhen Dùbhlachd 2016.
- ↑ Brinkhoff, Thomas: “Scotland (United Kingdom) - Council Areas & Localities - Population statistics in maps and charts”. Air a thogail 18mh dhen Dùbhlachd 2016.
- ↑ Ainmean-àite na h-Alba (Dùbhlachd 2015): “Local Authorities ~ Ùghdarrasan Ionadail”. Air a thogail 26mh dhen Chèitean 2017. “Comhairle Siorrachd Dhùn Breatann an Iar”
Comhairle Arcaibh | Comhairle Aonghais | Comhairle Baile Dhùn Dè | Comhairle Baile Dhùn Èideann | Comhairle Baile Ghlaschu | Comhairle Baile Obar Dheathain | Comhairle Chrìochan na h-Alba | Comhairle Siorrachd Dhùn Breatann an Ear | Comhairle Siorrachd Dhùn Breatann an Iar | Comhairle Dhùn Phris is Ghall-Ghàidhealaibh | Comhairle na Eaglaise Brice | Comhairle Earra-Ghàidheal agus Bhòid | Comhairle nan Eilean Siar | Comhairle Fhìobha | Comhairle na Gàidhealtachd | Comhairle Inbhir Chluaidh | Comhairle Lodainn an Ear | Comhairle Lodainn an Iar | Comhairle Lodainn Mheadhanaich | Comhairle Mhoireibh | Comhairle Pheairt is Cheann Rois | Comhairle Siorrachd Àir a Deas | Comhairle Siorrachd Àir an Ear | Comhairle Siorrachd Àir a Tuath | Comhairle Siorrachd Chlach Mhanann | Comhairle Siorrachd Lannraig a Deas | Comhairle Siorrachd Lannraig a Tuath | Comhairle Siorrachd Obar Dheathain | Comhairle Siorrachd Rinn Friù | Comhairle Siorrachd Rinn Friù an Ear | Comhairle Shealtainn | Comhairle Shruighlea |


text:
Nuair a bha mi na b' òige
Nuair a bha mi na b' òige
Aig an toiseach, bha a h-uile rud cho neònach ach chòrd e rium a'bhith ann an dùthaich cho eadar-dhealaichte na de b' àbhaist dhomh ro làimh, agus tha nàire orm ri aideachadh nach robh sunnd mòr orm mu dheidhein an suidheachadh poilitigeach na dùthcha far an robh sinn a ruigsinn.
Tha cuimhne agam fhathast cho soilleir gun robh sinn a fuireach ann taigh-òsda far am biomaid ag ithe anns an taigh-bìdh aige. Uill bha mi deònach am biadh spiosrach fheuchainn air sgàth 's nach biodh càil ach biadh Albannach againn (mince is buntàta) gun atharrachadh idir!) agus bha m' athair den bheachd gur e balach tàrmasach a bha annam air sgàth 's nach bu toil leam idir pònairean ìm (tha mi a' ciallachadh "butter beans" agus buntàta pronn as motha.
Ach anns an taigh bìdh an taighe-òsda, bha am bròg air a chois eile agus cha do chuir e dragh orm coiridh èisg fheuchainn, coiridh feòla agus banana air neo rudan eile a bhiodh na bu neònaich agus se dithis thàrmasach a bha nam phiuthair is nam athair. Mar iasg às na h-uisgeachan Albannach air tir Afraganach.
Rinn mi gàire orm gach turas nach b' urrainn dha an dinnear blasta is neònach ruin ithe agus dh'fhàs mi na bu toilichte sgàth 's nach fhaca mi butterbeans sam bith!
Ach 's e buidheann glè insulareach a tha anns na expatriots Albannaich is Breatnaich agus beag air bheag, lorg iad (mo phàrantan) barrachd na tobairean feumail an aghaidh a' chianalais aca airson "square isbeanan is sgudal mar seo nach bu toil leam idir is bha mi fìor toillichte gu leòr nach fhaic mi a-rithis iad. Taing do Dhia!
Uill ma tha, aig a cheann thall, bhiomaid anns an coimhearsnachd na mince and tatties agus bha e gum b' e seòrsa de dh' apartheid dàrnach a bha ann nach fhaca iad na saoranaich dùthchail.
Re: Nuair a bha mi na b' òige
Air mo shon-sa dheth, bhithinn toilichte gu leòr barrachd às an àm sin a leughadh, ma bhios ùidh is ùine agad barrachd a sgrìobhadh!
Wer ist online?
Mitglieder in diesem Forum: 0 Mitglieder und 1 Gast


text:
-
-
Archives
- January 2020
- December 2019
- November 2019
- October 2019
- September 2019
- August 2019
- July 2019
- June 2019
- May 2019
- April 2019
- March 2019
- February 2019
- January 2019
- December 2018
- November 2018
- October 2018
- September 2018
- August 2018
- July 2018
- June 2018
- May 2018
- April 2018
- March 2018
- February 2018
- January 2018
- December 2017
- November 2017
- October 2017
- September 2017
- August 2017
- July 2017
- June 2017
- May 2017
- April 2017
- March 2017
- February 2017
- January 2017
- December 2016
- November 2016
- October 2016
- September 2016
- August 2016
- July 2016
- June 2016
- May 2016
- April 2016
- March 2016
- February 2016
- January 2016
- December 2015
- November 2015
- October 2015
- September 2015
- August 2015
- July 2015
- June 2015
- May 2015
- April 2015
- March 2015
- February 2015
- January 2015
- December 2014
- November 2014
- October 2014
- September 2014
- August 2014
- July 2014
- June 2014
- May 2014
- April 2014
- March 2014
- February 2014
- January 2014
- December 2013
- November 2013
- October 2013
- September 2013
- August 2013
- July 2013
- June 2013
- May 2013
- April 2013
- March 2013
- February 2013
- January 2013
- December 2012
- November 2012
- October 2012
- September 2012
- August 2012
- July 2012
- June 2012
- May 2012
- April 2012
- March 2012
- February 2012
- January 2012
- December 2011
- November 2011
- October 2011
- September 2011
- August 2011
- July 2011
- June 2011
- May 2011
- April 2011
- March 2011
- February 2011
- January 2011
- December 2010
- November 2010
- October 2010
- September 2010
- August 2010
- July 2010
- June 2010
- May 2010
- April 2010
- March 2010
- February 2010
- January 2010
- December 2009
- November 2009
- October 2009
- September 2009
- August 2009
- July 2009
- June 2009
- May 2009
- April 2009
- March 2009
- February 2009
- January 2009
- December 2008
- November 2008
- October 2008
- September 2008
- August 2008
- July 2008
- June 2008
- May 2008
- April 2008
- March 2008
- February 2008
- January 2008
- December 2007
- November 2007
- October 2007
- September 2007
- August 2007
- July 2007
- June 2007
- May 2007
- April 2007
- March 2007
- February 2007
- January 2007
- December 2006
- November 2006
- October 2006
- September 2006
- August 2006
- July 2006
- June 2006
- May 2006
- April 2006
- March 2006
- February 2006
- January 2006
- December 2005
- November 2005
- October 2005
- September 2005
- August 2005
- July 2005
- June 2005
- May 2005
- April 2005
- March 2005
- February 2005
- November 2004
- October 2004
- January 1970
- December 1969
-
Meta
Monthly Archives: January 2016
A’ fàgail soraidh slàn le 2015 vol. II
Anyway, a chàirdean, càit’ an robh sinn?
‘San Iuchar …
Joe "strong & vibrant" Moore,
interim CEO a’ Bhùird
Bha am Bòrd a’ sìor dhol bho neart gu neart agus a’ faighinn molaidhean mòra ‘son cheumanan mòra. Erm … bha.
Tuigidh sibh, ged-tà, gur h-iad Gaelic tweets as mò a bh’ air aire ‘Illeasbuig; nach buidhe dhuinn gu bheil conaltradh cho beòthail, fiù’s – seadh – vibrant mar a Continue reading
Posted in BBC Alba, Bòrd na Gàidhlig, rampant quangocracy Comments Off on A’ fàgail soraidh slàn le 2015 vol. II
Bile an Fhoghlaim – an ath cheum #foghlam #gàidhlig @SP_EduCul
Tha sinn air a bhith a’ leantainn adhartas Bile an Fhoghlaim (Alba) air a’ bhloga seo. Tha ullachaidhean sa bhile a thaobh foghlam Gàidhlig agus tha a’ choimhearsnachd Ghàidhlig air ùidh mhòr a nochdadh ann. Tha ceann-latha a-nis againn airson … Cum ort a leughadh → Continue reading
Posted in cà nan, Education and Culture Committee, Education Scotland Bill, Foghlam, FTMG, Gabhail pàirt, Gà idhlig Comments Off on Bile an Fhoghlaim – an ath cheum #foghlam #gàidhlig @SP_EduCul
Geàrr Liostaichean – Shortlists
Tha sinn toilichte innse dhuibh gun deach am fiolm againn ‘An Tè Uaine’ a chur air a’ gheàrr-liosta son ‘Duais na Gàidhlig’. Tha sinn air ar dòigh glan mu dheidhinn agus tha sinn cinnteach gun còrd oidhche nan duaisean ri na caileagan.
We are pleased to inform you that the S3 Girls’ film ‘An Tè Uaine’ has made the FilmG shortlist for the Gaelic prize. We are delighted for them and are looking forward to seeing the photos from the awards!
http://filmg.co.uk/en/films/filmg2016/winners-shortlists/youth
Comments Off on Geàrr Liostaichean – Shortlists
A’ fàgail soraidh slàn le 2015 vol. II
Anyway, a chàirdean, càit’ an robh sinn?
‘San Iuchar …
Joe "strong & vibrant" Moore,
interim CEO a’ Bhùird
Bha am Bòrd a’ sìor dhol bho neart gu neart agus a’ faighinn mholaidhean mòra ‘son cheumanan mòra. Erm … bha.
Tuigidh sibh, ged-tà, gur h-iad Gaelic tweets as mò a bh’ air aire ‘Illeasbuig; nach buidhe dhuinn gu bheil conaltradh cho beòthail, fiù’s – seadh – vibrant mar a Continue reading
Comments Off on A’ fàgail soraidh slàn le 2015 vol. II
iomadh bliadhna …
Ann an cuid de dh’fhaclairean Gàidhlig, canar gur e buadhair a tha ann an iomadh (iomadh bliadhna ‘mòran bhliadhnaichean’), ach ’s e ainmear fireann a th’ ann (SG imbed, imbad a bha neodrach bho thùs agus an uair sin fireann). Mar a thathas a’ sùileachadh ann am mòran bhliadhnaichean, bhite an dùil gum biodh ainmear a thigeadh an dèidh ainmeir eile anns an tuiseal ghinideach; chan e sin e, ge-tà, a rèir choltais, dha iomadh bliadhna, agus leabhraichean gràmair ag ràdh gur e cruth singilte an ainmeir a leanas iomadh.
San t-Sean Ghàidhlig, bhiodh an cruth ginideach iolra aig cuid mhòr de dh’ainmearan co-ionann ris a’ chruth bhunasach shingilte aca, ach chithear an aon seòrsa rud gu h-àraid ann an ainmearan fireann coltach ri fear agus balach fhathast ann an Gàidhlig na h-Alba: am fear beag, (gin.) taighean nam fear beaga; am balach beag, (gin.) leabhraichean nam balach beaga. B’ e sin an cleachdadh bho thùs an dèidh, mar eisimpleirean, nan àireamhan fichead, ceud agus mìle: SG fiche fer ‘fichead fear’, cét fer ‘ceud fear’, míle fer ‘mìle fear’. Is e an cleachdadh sin, air a sgaoileadh chun a h-uile h-ainmear ann an Gàidhlig na h-Alba, a lean gus an latha an-diugh.
’S e nuadhachas a bh’ ann, ge-tà, nuair a thòisicheadh air ainmearan neo-dheimhinnte iolra san tuiseal ghinideach a shèimheachadh ann an Gàidhlig na h-Alba: a’ peantadh dhealbhan; an dèidh mhìosan; mòran bhliadhnaichean. Is dòcha gun do thàrmaich an nuadhachas seo uaireigin san 17mh linn; am bitheantas, cha lorgar e ann an Gàidhlig na h-Èireann no ann an Gàidhlig Mhanainn.
Ach cha do thachair an t-atharrachadh seo le na h-àireamhan fichead, ceud agus mìle a lean leis an t‑sean chleachdadh, .i. cruth ginideach iolra gun sèimheachadh, agus – mar as motha a chaidh ainmearan neo-dheimhinnte ginideach iolra a shèimheachadh – air an robh coltas singilte a-nis.
A rèir choltais, dh’fhuirich an cleachdadh an dèidh iomadh còmhla ris a’ chleachdadh an dèidh nan àireamhan fichead, ceud agus mìle – agus an dèidh nan àireamhan ‘ùra’ trìthead, ceathrad 7c a bhios gan cleachdadh uaireannan an-diugh.
An-dràsta is a-rithist, thigear tarsainn air eisimpleir de dh’ainm-àite far am faighear an sean chleachdadh seo, m.e. Cnoc Chala Muc(ann an Calanais, Leòdhas): nuair a chaidh a’ chiad ainm an seo (nach eil ri lorg na aonar tuilleadh) a chruthachadh, cha robhas a’ sèimheachadh ainmearan neo-dheimhinnte ginideach iolra: *Cala Muc ‘bàgh nam muc’. Continue reading
Posted in ainmear fillte, àireamhan, Calanais, ceathrad, ceud, Cnoc Chala Muc, fichead, ginideach, iolra, iomadh, mìle, mòran, sèimheachadh, trìthead Comments Off on iomadh bliadhna …
Sàbhail Rathad-iarainn an Eilein! #gàidhlig #IOW
Tha rathad-iarainn an Eilein ann an cunnart agus feumach air cuideachadh bhuainn. Chan eil mi a’ ciallachadh Rathad-iarainn an Eilein Sgitheanaich (Inbhir Nis dhan Chaol) no Rathad-iarainn nan Eilean (Glaschu-Mallaig) idir ach an loidhne ann an Sasainn air a bheil … Cum ort a leughadh → Continue reading
Posted in Eilean Wight, England, iomairt, IOW, Isle of Wight, Keep Island LIne in Franchise, KILF, rathaidean-iarainn, Sasainn Comments Off on Sàbhail Rathad-iarainn an Eilein! #gàidhlig #IOW
Dùbhlain dìomhaireachd
Ghabh feadhainn dhan òigridh bhon buidheann Òigridh Uibhist pàirt ann an tachartas air leth spòrsail, agus annasach, ann an Loidse Ghrogarraidh, Uibhist a Deas, anns an Dùbhlachd.
Ged a bha latha gaothail fuar ann a-muigh, bha loidse Ghrogarraidh blàth togarrach agus na ionad uabhasach freagarrach airson na bha air thoiseach air an òigridh.
Ghabh an òigridh pàirt ann an mòran dùbhlain agus geamaichean a thug an cothrom dhaibh obrachadh còmhla tro mheadhain na Gàidhlig. Bha aca ri obrachadh a-mach cò a chuir urchair ri Ben Mòr, fiadh ionadail anns an geama Murder mystery “ Sleigh Bells ring” far an tug Bodach na Nollaig a bhean agus a charaidean air turas a dh’ Uibhist. Bha tuairmsean air an toirt seachad mu na thachair agus bha gach neach anns a bhuidheann a’ cluich caractaran bhon sgriobt agus bha loidhnichean aig an òigridh air fad ri leughadh airson beachd a thoirt dhaibh air cò a’ rinn an rud uabhasach a bha seo. Thog an geama seo misneachd an òigridh ann a bhith a’ bruidhinn agus a’ leughadh na Gàidhlig còmhla ri an co-aoisean agus na h-inbhich a bha an sàs. Bha fealla-dhà gu leòr an luib seo agus cha robh am freagairt furasta ri obrachadh a-mach.
Bha dùbhlain eile ann tron oidhche far an robh aca ri teachdairean falaichte a lorg air feadh na loidse agus a’ togail dhealbhan dhiubh, cuideachd farpaisean-cheist is gu leòr geamaichean eile. Dh’ fhàg an òigridh air fad le duaisean a bha iad air a bhuannachadh. Chrìochnaich an oidhche le film air an sgrìon mhòr , as dèidh dhaibh sùil a thoirt air sean film FilmG no dhà.
Bha oidhche air leth aig an òigridh air fad (agus aig na h-inbhich!) a’ fuireach ann an Grogarraidh agus bha iad air am milleadh le dinnear blasta agus bracaist an ath mhadainn bho Bella agus an luchd-obrach ann an Grogarraidh. ‘ S e àite sgoinneil a bha ann airson fuireach oidhche le buidheann òigridh agus chòrd an oidhche gu mòr riutha.
Chaidh an tachartas seo a chuir air dòigh le Catriona Mhoireasdan, Màiri Anna Chaimbeul agus Paul Steele.
Posted in blòg Comments Off on Dùbhlain dìomhaireachd
Rocaidean so-ath-cleachdadh
Tha SpaceX air bhideo ùr fhoillseachadh dhen rocaid aca, am Falcon 9, mìos sa chaidh a’ tighinn air ais gu tìr gu dìreach agus deiseil gu cleachdadh a-rithist. Tha a’ bhideo fhèin rud beag cus, coltach ri bhideo Justin Bieber … Cum ort a leughadh → Continue reading
Posted in fànas Comments Off on Rocaidean so-ath-cleachdadh
An Reul Dubh : Bàs Dhaibhidh Bhowie
Leis an naidheachd mu bhàs Dhaibhidh Bowie, seo agaibh aiste-mholaidh is beachdan o Eòghan Stiùbhart mu chuid den cheòl aig an robh an seinneadair ainmeil an sàs. Mar a bha e na fhear a sgrìobh òran leis an fhacal “gaisgich” ann an comharran-labhairt, cha robh mi riamh a’ smaoineachadh gun robh Daibhidh MacIlleBhuidhe a’ cur cus suim ann an gaisgich,… Continue reading
Posted in bàs, beachdan, Cànan & Cultar, Ceòl, cultar, Dàibhidh MacilleBhuidhe, David Bowie, moladh, pop Comments Off on An Reul Dubh : Bàs Dhaibhidh Bhowie
FilmG – Bhòtaibh! Vote for our FilmG projects!
Chithear na filmichean againn air làrach FilmG a-nis. Rinn na sgoilearan oidhirp mhìorbhaileach agus tha iad air leth toilichte leis na rinn iad.
Nach bhòt sibh air an son, feuch am faigh iad duais airson an cuid oidhirp!
http://filmg.co.uk/en/films/1218/
http://filmg.co.uk/en/films/1294/
Please take a moment to have a look at our FilmG entries this year. The students spent a lot of time making these excellent films and would very much appreciate a vote! Continue reading
Comments Off on FilmG – Bhòtaibh! Vote for our FilmG projects!


text:
Galicia
'S e fear de na mòr-roinnean na Spàinne a tha anns Galicia (Spàinntis: Galicia, Gailìsis: Galicia/Galiza). Tha e suidhichte air an àirde an iar-thuath na dùthcha, ri taobh na A' Chuain Siar. Tha trì puirt-adhair eadar-nàiseanta ann, Vigo, Santiago de Compostela agus Corùna.[1] 'S e Galicia an 7mh cheàrn as motha a tha anns a' Spàinn. Tha e cho farsaing ri 29,574.4 cilemeatair ceàrnagach, 5.8% na dùthcha. Anns a' bhliadhna 2009 bha 2,797,653 duine de shluagh ann,[2] le dluths aig àireamh 93.78 duine gach km². A bharrachd air sin, tha dà chànain oifigeil ann: Spàinntis agus Gailìsis. Tha i na Coimhearsnachd fèin-riaghlaidh fo smachd an Xunta de Galiza. Tha pàrlamaid le ceann-suidhe agus Buidheann Riaghlaidh aige. Tha trì sgìrean annn Galicia, mar a leanas:
Ceangal a-muigh[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
Andalusia • Aragón • Asturias • Na h-Eileanan Balèarach • Na h-Eileanan Canàrach • Cantàbria • Castilla-La Mancha • Castilla y León • Catalòinia • Co-chomann València • Dùthaich nam Basgach • Extremadura • A' Ghàilis • Madrid • Melilla • Murcia • Nafarroa • La Rioja • Ceuta


text:
Naidheachdan 11:00m
10 An Dùbhlachd 2019 Ùraichte aig Ùraichte aig
New Zealand
Chaochail aon den fheadhainn a chaidh a ghoirteachadh às dèidh do bholcàno spreadhadh ann an New Zealand an-dè. Tha sin a' ciallachadh gun deach sianar a mharbhadh thuige seo. Tha ochdnar fhathast a dhìth, ach tha oifigich ag ràdh gu bheil a h-uile coltas ann gun do bhàsaich iadsan cuideachd.
An Taghadh Coitcheann
Tha ceannardan nan ceithir pàrtaidhean poilitigeach as motha an Alba ag ullachadh airson deasbad telebhisein ann an Glaschu a-nochd. Air thoiseach air sin bidh iad a' leantainn orra a' sgaoileadh theachdaireachdan nan iomairtean aca. Tha an SNP a' toirt rabhaidh mun na cunnartan a bhiodh an lùib riaghaltais le Boris Johnson os a chionn. Tha na Tòraidhean gu bhith aig ralaidh ann am Both Chluaidh. Tha na Làbaraich ag iomairt air còraichean luchd-obrach, agus tha na Lib-Deamaich ann an Dùn Èideann ag iomairt an aghaidh an dàrna bhòt air neo-eisimeileachd na h-Alba.
Glaschu
B' fheudar dha na dusanan de dhaoine na dachannan aca fhàgail às dèidh teine ann am bloca flataichean ann an Glaschu. Thòisich an teine goirid às dèidh 6:30f an-raoir, aig an togalach aig Cidhe Lancefield air bruach a tuath Abhainn Chluaidh. Aig àirde bha 60 smàladair a' strì ris an teine. Dh'obraich iad tron oidhche airson smachd fhaighinn air, agus cha deach duine a ghoirteachadh.
An Eaconomaidh
Dh'fhàs eaconomaidh na Rìoghachd Aonaichte san Damhair aig an ìre as slaodaiche ann an cha mhòr seachd bliadhna, a rèir nam figearan as ùire. Dh'fhàs GDP 0.7% an coimeas ris an Damhair an-uiridh - am fàs as laige bhon Mhàrt 2012. Thar nan trì mìosan chun an Damhair cha robh fàs sam bith ann air an eaconomaidh an coimeas ris a' chairteal ron sin.
Dòmhnall Trump
Cumaidh àrd-Dheamocrataich sna Stàitean Aonaichte coinneamh naidheachd an-diugh a' foillseachadh rud ris an canar na "Articles of Impeachment" a tha an aghaidh a' Chinn-Suidhe Trump. 'S iad seo na casaidean air an tèid bhòtadh ann an Taigh nan Riochdairean, 's ma thèid gabhail riutha tòisichidh an uair sin cùis an aghaidh a' Chinn-Suidhe anns an t-Seanadh.


text:
Page 2 of 2
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Mon Mar 03, 2014 3:21 pm
by GunChleoc
An Gobaire wrote:an ath shràid, leis an t-ath shràid[/b]
"leis an ath shràid" sa h-uile dòigh, on as e an "a" tha a' cunntadh seach an "s".
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Mon Mar 03, 2014 7:43 pm
by An Gobaire
Ceart.Tapadh leat. Mearachd uabhasach a bha siud!!
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Tue Mar 04, 2014 12:17 am
by akerbeltz
THa iad seo mar fhuigheall den t-seann nòs air fhàgail ann an Gàidhlig an latha an-diugh:
dà chois, dà bhois, dà bhròig
Bha. Ach cha chan cha mhòr duine sam bith sin tuilleadh. Rinn mise sin latha, shuidh mi le peann is pàipear ag èisteachd ris na prògraman beò air an rèidio 's cha robh ann ach na h-eisimpleirean reòthte mar 'am broinn'. Tha marbh ann an conaltradh-beòil.
an e : "An ath thè" no "An ath tè"?
Sin ceist gu tur eadar-dhealaichte, sin ceist a thaobh blocked lenition (air an taigh/bu toigh etc). Chuir ath casg air sèimheachadh aig àm ach chan eil tuilleadh (san àbhaist) an-diugh.
an t-ath fhear
Sin an t-eisimpleir a thug orm beagan rannsachadh neo-fhoirmeil a dhèanamh aig àm, 's e na fhuair mise gu bheil an t- ud a dhìth gu math tric ann an suidheachadh mar sin. Chan eil mi buileach cinnteach dè 's adhbhar ge-tà. Tha dà theòiridh agam
- crìonadh gràmair
- phonetic levelling i.e. le ur-dhubhadh a-staigh san àireamh, gheibheadh tu /əN ta hɛr/ > /əN da hɛr/ > /ə Na hɛr/ (tha /Nd/ > /N/ is /Ld/ > /L/ gu math riaghailteach)
'N eil fhios...
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Tue Mar 04, 2014 12:52 am
by An Gobaire
Seadh... chan eil fhios a'm a bheil rudan mar "dà chois" tur marbh ann an conaltradh fhathast. Tha mi an ìre mhath cinnteach gu bheil co-dhiù - "dà bhois, dà chois" ann ach 's dòcha nach eil an fheadhainn eile air am bruidhinn mòran.
A thaobh "mu dheidhinn na dà cheist", bha mi bruidhinn ri ban-Sgitheanach a-nochd, agus thuirt i gur dòcha gun canadh i "mu dheidhinn an dà cheist". 'S e Gàidheal den t-seann ghinealach a th'innte.
A thaobh "an t-ath fhear"....
... an robh thu a' gabhail blas Leòdhais a-steach 'nad chunntais?
Steaphan
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Thu Mar 06, 2014 12:42 pm
by Níall Beag
An Gobaire wrote:Uill, mura bheil thu cinnteach, tha cho math dhut gabhail ris a' ghràmar cheart aig R.Macilleathain mur faigh thu a-mach nach eil e ceart.
Carson am bu chòir sin a' dol ri aon fear seach fear eile? Càite ás an d'fhuair Ruaraidh a chuid dàta? Mur e a "intuition" fhéin a th' ann, 's e "intuition" cuideigin a bhios aig deireadh an gnothach.
Nuair a bha mi aig SMO, bhiodh Ritchard Cox ag iarraidh oirnn an tuiseal tabhartach a' cleachdadh air a' phriomh ainmear ás déidh roimhear, ged bith de cho fad 's a bha an phrase
, ach a-réir Will Lamb, cha gabh an tuiseal tabhartach a chleachdadh ach nuair a bhios aon ainmear a-mhàin san phrase
.
Chanainn gu bheil e gu math "traidiseanta" a' coimhead.
I've heard taught English grammar described as "old-fashioned", but often it's not old-fashioned at all -- it's just never been real English. The problem is the historical lack of ability to analyse language and the reliance on the intuition of a native-speaker, which is often flawed anyway. Ruaraidh isn't even a native speaker (neither is Richard, Will or Michael, for that matter, but at least they're all linguists).
Plus, why did you write "gu math traidiseanta" before "a' coimhead"?
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Thu Mar 06, 2014 1:01 pm
by An Gobaire
Nuair a bha mi aig SMO, bhiodh Ritchard Cox ag iarraidh oirnn an tuiseal tabhartach a' cleachdadh air a' phriomh ainmear ás déidh roimhear, ged bith de cho fad 's a bha an phrase, ach a-réir Will Lamb, cha gabh an tuiseal tabhartach a chleachdadh ach nuair a bhios aon ainmear a-mhàin san phrase.
Eisimpleir?
Carson am bu chòir sinn a' dol ri aon fear seach fear eile?
Cha bu chòir. Ach mura bheil fhios cinnteach agad fhèin, nach eil cho math dhut gabhail ri fiosrachadh bho chuideigin fiosrach? Sin a bhios mis' a' dèanamh..agus tha mi meas Ruairidh mar fhear a tha fiosrach agus eòlach air gràmar na Gàidhlig. Ma gheibh mi fios cinnteach gu bheil e ann am mearachd, uil, 's e sin rud eile.
'S e an gràmar ceart an gràmar ceart....chan eil e gu diofar dhomh nach eil daoine (Gàidheil ann no às) ga chleachdadh nan cuid còmhraidh. Chan eil mi ag ràdh gum feum thu, no gur còir dhut a bhith a' cleachdadh a' ghràmair cheart. 'S e do thoil fhèin a th' ann.
I've heard taught English grammar described as "old-fashioned", but often it's not old-fashioned at all -- it's just never been real English. The problem is the historical lack of ability to analyse language and the reliance on the intuition of a native-speaker, which is often flawed anyway. Ruaraidh isn't even a native speaker (neither is Richard, Will or Michael, for that matter, but at least they're all linguists).
Plus, why did you write "gu math traidiseanta" before "a' coimhead"?
Why not? Did I do something wrong?
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Thu Mar 06, 2014 2:17 pm
by GunChleoc
An Gobaire wrote:
Nuair a bha mi aig SMO, bhiodh Ritchard Cox ag iarraidh oirnn an tuiseal tabhartach a' cleachdadh air a' phriomh ainmear ás déidh roimhear, ged bith de cho fad 's a bha an phrase, ach a-réir Will Lamb, cha gabh an tuiseal tabhartach a chleachdadh ach nuair a bhios aon ainmear a-mhàin san phrase.
Eisimpleir?
Cha chreid mi nach eil e a-mach air:
Choimhead e a-mach air an uinneig
Choimhead e a-mach air uinneag/uinneig an taighe
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Thu Mar 06, 2014 2:38 pm
by An Gobaire
Uill a rèir Mhicilleathain a-rithist, tha a' Ghàidhlig eadar dà shiostam an-dràsta.
An siostam traidiseanta: air an uinneig
Agus siostam far a bheil daoine a' leigeil seachad an tuiseil thabhartaich - ann an còmhradh co-dhiù. (air an uinneag)
'S e "air uinneag an taighe" th' agam air sin. An tuiseal ginideach, 's chan e an tuiseal tabhartach, nach e?
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Thu Mar 06, 2014 5:01 pm
by Níall Beag
An Gobaire wrote:
Carson am bu chòir sinn a' dol ri aon fear seach fear eile?
Cha bu chòir. Ach mura bheil fhios cinnteach agad fhèin, nach eil cho math dhut gabhail ri fiosrachadh bho chuideigin fiosrach? Sin a bhios mis' a' dèanamh..agus tha mi meas Ruairidh mar fhear a tha fiosrach agus eòlach air gràmar na Gàidhlig. Ma gheibh mi fios cinnteach gu bheil e ann am mearachd, uil, 's e sin rud eile.
Seadh, ach tha Akerbeltz fiosrach agus eòlach cuideachd.
'S e an gràmar ceart an gràmar ceart....chan eil e gu diofar dhomh nach eil daoine (Gàidheil ann no às) ga chleachdadh nan cuid còmhraidh. Chan eil mi ag ràdh gum feum thu, no gur còir dhut a bhith a' cleachdadh a' ghràmair cheart. 'S e do thoil fhèin a th' ann.
Agus có aig a tha fios air dé tha "ceart"? What's the definition of "ceart" if it's not what people use in "an cuid còmhraidh"? Trying to define correct language as things that no-one actually says is madness.
Plus, why did you write "gu math traidiseanta" before "a' coimhead"?
Why not? Did I do something wrong?
I don't know if it's wrong or not, I've just never seen it that way round before. I would expect "a' coimhead gu math traidiseanta".
An Gobaire wrote:Uill a rèir Mhicilleathain a-rithist, tha a' Ghàidhlig eadar dà shiostam an-dràsta.
An siostam traidiseanta: air an uinneig
Agus siostam far a bheil daoine a' leigeil seachad an tuiseil thabhartaich - ann an còmhradh co-dhiù. (air an uinneag)
'S e "air uinneag an taighe" th' agam air sin. An tuiseal ginideach, 's chan e an tuiseal tabhartach, nach e?
Bha Lamb ag radh nach ann mar sin a tha e idir. Tha seorsa "folk belief" gu bheil an tuiseal tabhartach ann no ás, agus gun sian eadarra, ach ma 's math mo chuimhe, thuirt e gum biodh a' chuid as motha ag radh "air an uinneig" (tabhartach) ach "air uinneag an taighe" (bunasach + ginideach) agus gun coltas "stable" air an cleachdadh seo. A-réir Cox, bu chòir an dà chuid a bhith anns na dà rud, ach a-réir na lorg Will san study, chan ann mar sin a tha e.
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Thu Mar 06, 2014 5:22 pm
by An Gobaire
Seadh, ach tha Akerbeltz fiosrach agus eòlach cuideachd.
Ach, thuirt e nach robh e cinnteach
mu dheidhinn. Tha Ruairidh cinnteach oir mur robh cha robh e air a chur sa chùrsa gràmair a tha e a' teagasg!
Agus có aig a tha fios air dé tha "ceart"? What's the definition of "ceart" if it's not what people use in "an cuid còmhraidh"? Trying to define correct language as things that no-one actually says is madness.
Language is not just spoken. It is written too. People choose to go for non-ceart ways of speaking because they work best in conversation, or just because they want to.
I did it with "gu math traidiseanta a' coimhead" because it is a fairly common and grammatically incorrect expression, and I like an informal - colloquial style. I wouldn't use it in a formal essay. But if nothing grammatical in Gaelic can be defined as ceart and nothing can be grammatically defined as ceàrr (ann an saoghal Nèill Bhig), what exactly is your gripe with it?
Bha Lamb ag radh nach ann mar sin a tha e idir. Tha seorsa "folk belief" gu bheil an tuiseal tabhartach ann no ás, agus gun sian eadarra, ach ma 's math mo chuimhe, thuirt e gum biodh a' chuid as motha ag radh "air an uinneig" (tabhartach) ach "air uinneag an taighe" (bunasach + ginideach) agus gun coltas "stable" air an cleachdadh seo. A-réir Cox, bu chòir an dà chuid a bhith anns na dà rud, ach a-réir na lorg Will san study, chan ann mar sin a tha e.
Uil, tha Cox a' tomhadh air a' ghràmar fìor cheart
, agus tha Lamb a' coimhead air luchd-labhairt nach d'fhuair mòran sgoile, no ma dh'fhaoidte nach d'fhuair sgoil sam bith sa Ghàidhlig agus tha a' toirt fios dha agus a' fuireach a-nis ann an saoghal far nach eil iad a' bruidhinn na Gàidhlig fad an latha no anns a h-uile suidheachadh, agus aig nach eil comas leughaidh no sgrìobhaidh innte. Chan eil coimeas ann eatorra. Tha an dithis ceart a thaobh na tha iad ag ràdh.
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Fri Mar 07, 2014 12:14 am
by An Gobaire
Beachd bho ollamh eile
Tha Calder's Gaelic Grammar, a tha sean-fhasanta, math airson nan ceistean gràmair sean-fhasanta a tha mi a' cur!
Cha robh duine cinnteach, saoil a bheil fhios agaibhse?
mu dheidhinn na ceiste.... ceart gu leòr
mu dheidhinn na dà cheiste.... chan eil coltas ceart air seo...no a bheil?
mu dheidhinn an dà cheist (....a bheil e ceart?)
mu dheidhinn an dà cheist?
Chanainn-sa mun dà cheist neo mu dheidhinn na dà cheiste.
Agus mu dheidhinn seo:
Achadh an aon bhà / nan trì bò (ginideach), no:
Achadh an aon bhò / nan trì bà (bunasach)?
Chanainn-sa achadh na h-aon bhà agus achadh nan trì bó neo achadh nan trì cheann cruidh!
Agus mu dheidhinn na ceiste aig GunChleoc
No dè mu dhèidhinn "iomadh"
achadh iomadh bò/bà?
An Fhreagairt
Deagh cheist. Achadh anns a bheil móran cruidh, neo, gu goirid, achadh iomadh bà.
A' cheist:
Agus aig Ruairidh Macilleathain 'na chùrsa gràmair:
"Fear an dà choin"; "fear an dà choin mhòir", "tè na dà chirce" "tè na dà chirce bige".
Freagairt:
Dh'aontaichinn buileach riutha seo.
Beachd Mhìcheil:
“cha chreid mi gu bheil sin ceart. chan eil na riaghailteach àbhaisteach ag obair ri linn nan àireamhan, mar eisimpleir, ged a tha duine fireann, canar an aon duine (seach an t-aon duine) mar is trice is msaa. Agus cha do lorg mi gu ruige seo (a thaobh àireamhan san tuiseal ghinideach) ach an + dà, cha leig thu leas ach "an dà" a chur a-steach dhan Fhaclair Bheag. Chan eil fiù dad aig Dwelly.
Beachd an ollaimh eile:
Chan eil mi ag aontachadh ri siud. Chan eil Calder aig an duine sin a reir choltais.
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Fri Mar 07, 2014 1:55 am
by akerbeltz
Tha Calder inntinneach air làithean fuar a' gheamhraidh mar uinneag air Gàidhlig nan làithean a dh'aom. Ach a bharrachd air aois an leabhair fhèin (agus THA agam) - 1923, tha Calder a' tarraing air dàta eadar linn na seann-Ghaeilge is Gàidhlig a làithean fhèin. Tha sin a cheart cho cuideachail a thaobh ceistean Gàidhlig an latha an-diugh mar sùil air Chaucer a thaobh ceist gràmar na Beurla. Faodaidh gu bheil rudan ann a stiùireas thu a dh'ionnsaigh freagairt ach chan eil ùghdarras aige 'nar làithean dìreach a chionn 's gu bheil e cho sean ris na cnuic.
Ged a tha beek ceart, tha cuideachd cho cearr 's a ghabhas...
Cò an t-ollamh eile ud, eadar dà sgeul?
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Fri Mar 07, 2014 10:18 am
by GunChleoc
An Gobaire wrote:Uill a rèir Mhicilleathain a-rithist, tha a' Ghàidhlig eadar dà shiostam an-dràsta.
An siostam traidiseanta: air an uinneig
Agus siostam far a bheil daoine a' leigeil seachad an tuiseil thabhartaich - ann an còmhradh co-dhiù. (air an uinneag)
'S e "air uinneag an taighe" th' agam air sin. An tuiseal ginideach, 's chan e an tuiseal tabhartach, nach e?
'S e an tuiseal bunasach a tha air "uinneag" an seo seach an tuiseal ginideach. Cha robh sinn a-mach air an tuiseal a tha air "taigh"
Seo an riaghailt a thug on chòmhradh seo air mo shon fhìn:
- "an dà" leis an alt a-rèir nòs an tuiseil bhunasaich an-còmhnaidh
- an t-ainmear san tuiseal a chleachdadh thu mura robh "dà" ann.
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Fri Mar 07, 2014 11:37 am
by An Gobaire
akerbeltz wrote:Tha Calder inntinneach air làithean fuar a' gheamhraidh mar uinneag air Gàidhlig nan làithean a dh'aom. Ach a bharrachd air aois an leabhair fhèin (agus THA agam) - 1923, tha Calder a' tarraing air dàta eadar linn na seann-Ghaeilge is Gàidhlig a làithean fhèin. Tha sin a cheart cho cuideachail a thaobh ceistean Gàidhlig an latha an-diugh mar sùil air Chaucer a thaobh ceist gràmar na Beurla. Faodaidh gu bheil rudan ann a stiùireas thu a dh'ionnsaigh freagairt ach chan eil ùghdarras aige 'nar làithean dìreach a chionn 's gu bheil e cho sean ris na cnuic.
Ged a tha beek ceart, tha cuideachd cho cearr 's a ghabhas...
Cò an t-ollamh eile ud, eadar dà sgeul?
Uill, mar a thachair, 's e a' chiad rud a thuirt an t-ollamh rium:
Chomhairlichinn-sa dhut Calder's Gaelic Grammar a cheannach. Sean-fhasanta - ach se ceistean caran sean-fhasanta a tha thu a' cur!
Chan eil Calder cho sean-fhasanta ri Chaucer idir. Tha Chaucer bho na meadhan-aoisean.
Ma choimeasas sinn Beurla Shasainn ann an 1923 ri Beurla an latha an-diugh, a bheil e fìor gu bheil na faclan làitheil a bhithear a' cleachdadh sa Bheurla air atharrachadh gu mòr, ach gu bheil an gràmar gun mòran atharrachaidh bhon linn sin?
A bheil fhios againn am biodh an t-atharrachadh air gràmar na Gàidhlig cho mòr mur b' e 's gu bheil i a' crìonadh agus mur b''e 's nach d'fhuair an luchd-labhairt foghlam ceart innte?
Steaphan
Re: An Ginideach an dèidh 2
Posted: Fri Mar 07, 2014 8:38 pm
by Níall Beag
An Gobaire wrote:
akerbeltz wrote:tha Calder a' tarraing air dàta eadar linn na seann-Ghaeilge is Gàidhlig a làithean fhèin.
Chan eil Calder cho sean-fhasanta ri Chaucer idir. Tha Chaucer bho na meadhan-aoisean.
Tha agus a seann-Ghaeilge. Ged a bha Calder a' sgrìobhadh bho chionn aon lìnn a-mhàin, bhiodh e a' coimhead air sgrìobhadh nas aosda na Chaucer, a-réir Akerbeltz. Ma tha sin fìor, 's ann nach robh Gàidhlig 1923 "ceart" gu leòr dha....


text:
Giobraltair
Is e overseas territory na Rìoghachd Aonaichte anns an iar dheas na Roinn-Eòrpa a tha ann an Giobraltair.[1] Thàinig an t-ainm às a' chànan Arabianach: Jabal Ṭāriq (جبل طارق), (beinn Tariq) neo Gibel Ṭāriq, (carragh Tariq).
Cleachdar ainm Gàidhlig eile cuideachd:
Tha Giobraltair suidhichte ann an taobh a deas na Spàinne, far a bheil an Cuan Siar agus a’ Mhuir Mheadhan-thìreach a’ dol ri chèile, ri taobh a' Chaolais Ghiobraltair.
ReifreannanDeasaich
Anns an Reifreann mu bhallrachd Bhreatainn san Aonadh Eòrpach 2016 bhòt 19322 airson fuirich agus 833 airson fàgail.[4]
IomraidheanDeasaich
- ↑ The Collected Poems and Songs of George Campbell Hay
- ↑ Am Faclair Beag
- ↑ Map-balla an t-Saoghail, Stòrlann Nàiseanta (2003), ISBN 0007692714
- ↑ “EU Referendum results”. Electoral Commission. Air a thogail 30mh dhen t-Sultain 2016.


text:
© 2008-2016 www.forgottenlanguages.org
Guédfon, a a'iair, adan na unn a'iag ag égh eàn fa cyniuyf eanegat, feis aileac feig cyf leac a'iair. Dean Dairbhabata ach tabdal, is ri dàcyf de an guseghan ri Dre eàc ri séuan if adag Tau Idale, a'airbhaéghid ynn inétibhid eamaítairig de guai a cha bhach bane if fra eac madigann ananagud. De andaranigan ri raébhin eid aitis àidh a chamhagela déta feic, utach émalbeoi ann a fémgaidhin ilerm. A cha ghebhuateid lai ri a'iag ann fagh cyniun, is ean eac didbina if a archbheilig aeiatea, eid arcig ri faéc aibeig retaran ébann air saraineac dhat ilear. Uann eàdh lai ri ga gus ann dasaeguan a daradhìnn chá ri didbit, aidhàn sàmhauan tha aileac feig cyf leac inhatdhea. Daib, eid ri eilicid a'achai gueà da gus if A'atarid, fririrèacan b'tarrinbhan chà nan an alan aguetsthàn, aidhcig didbídhdàn ri d'fatgh aebhàg. Dhaed na dagécan if A'écichidh eàn oi "ALNÀ" agac tiùa; uid unn achaid eac didbina if Guédfon, ileig aràn ri Dre adan oaed ag adag amniggus dina aca, de adan ralefh oi mhaeac utach ri itranif d'fatgh aebhàg, aidhcig de fidac thamtach chá oi a'eghanegu unn idale.
Aidhàn ri Dre agéghan Thacfon, ynn daeac madig, de gè ban ri ribhan Débhir dlèid, is uann ann chà bha ò chá ri didbídhthana Disada eàn oi Guanigébha, aileac ifoadh is leac gan. Uid de ariuan élea, a dàcyf bun iégh aitghinn utach ri inegana raébhin achann a chgan. A eac nigébha adan chá ri dàc if chàmhau àin alan biu, ariamneyf dhaed ann dasàifh eilig arcig ri chàgàn date, y an dean etgegabhin aitach gab, adan adhacaig, yf ir thatig ann àsàifhyf y ladh airidirínn e, eàn oi tifinn emiét, ileig ri biu aíachigh chulenn ann a raled.
A tàc ràa chá chàgàn rèiltyiac ann na amcheig étirain ri cidrithana idhtàn eàn étirain ri lícht. Dean nairbhan ann driuan bid a Dre aithadébhin aitach a aebhan Dathar, aidhcig ann canngeéghid andaranig ò eàn unn ABAGNIG y ig DATHARDIG, sàbtsan lai anrebane cyf dachbheidhhid. De adan téchaid fa aiann didbina yf a dachtinn if a machinn aitghinn bidafinac chà gabainn tha Gurebanìbh, is fa aegh àn y fyf adan oi agu le dahbeic dair édane ri tifaig mhaeacìd, a tifaig antthàdhan is ri tifaig nairbhaig aghan édane ibha fraranig chéidichgabaid.


text:
Tha Duais Iain Muir a' toirt cothrom do dh'òigridh a bhith gabhail pàirt ann am prògram spòrsail tro mheadhan na Gàidhlig agus teisteanas aithnichte a chosnadh tro mheadhan na Gàidhlig. 'S ann air "talamh fiadhaich" agus an àrainneachd a tha an duais stèidhichte
le gach buidheann a' tagh àite anns an sgìre aca fhèin agus ga rannsachadh thar mìosan. Tha seo a' tachart tro sheiseanan spòrs, àrainneachd, ainmean-àite, obair dùthcha agus cur-seachadan a-muigh.
Tha am prògram ann an dà earrann:
Prògram ionadail - Taghaidh gach buidheann an "talamh fiadhaich" aca fhèin. Dh'fhaodadh seo a bhith sa bhaile mhòr no pìos air falbh. Tha gach buidheann ionadail a' coinneachadh dà uair sa mhìos no gach seachdain aig an aon àite agus a' gabhail pàirt ann am bùth-obrach air cuspairean eadar-dhealaichte. Bidh seiseanan air fiadh-bheatha, ainmean-àite, obair dùthcha, craobhan, an àrainneachd agus cuideachd cuairt, a chuireas an òigridh fhèin air dòigh, do chloinn bhun-sgoil tro mheadhan na Gàidhlig.
Bidh sinn a' cleachdadh chamaran glacaidh anns gach sgìre gus fiadh-bheatha a rannsachadh. Tha e glè inntinneach agus spòrsail na camaran a thoirt a-steach gach seachdain agus na dealbhan fhaicinn! Gu ruige seo, tha sinn air dòbhrain, fèidh, sionnaich, seilcheagan, taghain, eoin gu leòr, ialtagan, rodain, luchagan, iolairean, clamhain agus eile fhaicinn.
A bharrachd air eòlas fhaighinn air diofar chuspairean, tha òigridh a' faighinn cothroman fèin-leasachaidh agus sgilean stiùiridh agus taisbeanaidh. Tha sgioba ChnaG gu math taiceil do gach buidheann.
Tha dùil againn an duais a thabhann ann an 2013 do dheugairean ann an Glaschu, Ìle, Loch Abair, An t-Eilean Sgitheanach agus Inbhir Nis.
An Tachartas Còmhnaidh - Aig deireadh nam prògram ionadail bidh gach buidheann a' coinneachadh aig ionad chur-seachadan no ostail airson a' champa nàiseanta. Bidh iad a' taisbeanadh na h-obrach ionadail aca do chàch agus a' gabhail pàirt ann an cur-seachadan agus seiseanan àrainneachd. Bidh latha dùbhlain mar phàirt den tachartas le buidhnean a' strì an aghaidh a' cheile. Spòrs gu leòr.
Aig deireadh a' phrògraim, tha gach neach a' faighinn Duais Iain Muir - teisteanas a tha aithnichte do sgoiltean, oilthighean, buidhnean fastaidh agus eile.
Tha CnaG a' cur beagan prìomhachas air cat-fiadhaich na h-Alba. Tha iad tearc agus feumach air taic, beagan coltach ris a' Ghàidhlig fhèin.
Duais Iain Muir 2013 from Comunn na Gàidhlig on Vimeo.
Tha sinn glè thoilichte a ràdh gu bheil sinn a' faighinn taic bho Dhualchas Nàdair na h-Alba le Duais Iain Muir 2013.


text:
Dalen Alba, 2018. 48 duilleag.
Air eadar-theangachadh gu Gàidhlig le Raghnaid Sandilands.
Airson dearbhadh do Cheusar gu bheil cliù is comas aig na h-Èipheitich, tha Cleopatra a' fastadh an ailtire as fheàrr san dùthaich, Donidòtamun, gus lùchairt mhìorbhaileach a thogail - taobh a-staich thrì mìosan!
Tha fios aig Donidòtamun gur e obair do dhèanta a tha seo, mura faigh e taic bho sheann eòlaich - na Gallaich ghaisgeil Asterix, Obelix agus Oghamaix. Tha iad a' dèanamh air an Èipheit còmhla a dh'fhaicinn nan làrach ainmeil is gus an làrach fhèin fhàgail cuideachd...air an Sphinx!
Asterix agus Cleopatra
- Le: René Goscinny
- Còd a' bhathar: 9781906587765
- Ri làimh: Sa bhùth
-
£7.99
Related Products
Tagaichean: Asterix agus Cleopatra


text:
Litreachas
’S e corpas de theacsaichean sgrìobhte a th’ ann an litreachas, aig bun-ìre. Mar as trice, gus a bhith ga chunntadh mar theacsa litreachasail, feumaidh teacsa a bhith a’ cleachdadh a’ chànain sa bheil e sgrìobhte ann an dòigh neo-àbhaisteach no ealanta, no a bhith a’ buntainn ri cuspairean inntleachdail no feallsanachail.
Faodar “litreachas” a roinn a rèir a nàdair fhìrinnich (no neo-fhicseanail) no neo-fhìrinnich (no fhicseanail), no a rèir a dhòigh-sgrìobhaidh — an e rosg no bàrdachd a th’ ann — no a rèir a ghnè — m.e., nobhail, sgeulachd, dràma.
Freumh-fhaclaireachdDeasaich
’S ann às an fhacal litir a tha am facal litreachas dèante, agus ’s ann às an fhacal Laidinn littera (facal a’ ciallachadh litir den aibidil, no, anns an iolra, litreachas, i.e. rudan a tha air an sgrìobhadh ann an litrichean — cf. letters sa Bheurla) a tha am facal litir.[1]
Anns na làithean seo, ge-tà, ’s tric a bhios am facal litreachas a’ comharrachadh cuideachd chleachdaidhean labhairteach agus beul-aithriseach, a bharrachd air teacsaichean sgrìobhte annta fhèin.
EachdraidhDeasaich
Am measg nan teacsaichean litreachais a bu shine tha Eipic de Ghilgamesh à Sumer agus Leabhar nam Marbh às an Èipheit ('s mathaid roimhe 2000 RC) no na Vedathan às na h-Innseachan ('s mathaid roimhe 1000 RC). Chan eilear cinnteach dè cho seann a tha iad, oir dh'fhàs iad bho beul-aithris mus robh iad air an cur air a' phàipear. Thathar a' smaoineachadh gur ann bhon 8mh linn RC a tha Ilias agus Odysseia le Homer a thòisich litreachas Greugach is Ròmanach Clasaigeach.
Airson na linntean, cha robh fàrmhorachd litreachais ann an diofar cheàrnan den t-saoghail cothromach, leis nach robh gu leòr eadar-obrachaidh ann eadar culturan sònraichte mar cultar na Roinn-Eòrpa, cultar Arabach, Innseanach, Sìneach no Seapanach. Mar sin, 's ann doirbh tuairisgeul a thoirt air litreachas an t-saoghail san fharsaingeachd. Anns na linntean mu dheireadh thòisich na diofaran seo ri dhol à sealladh; aig an aon àm, ge-tà, bha buaidh dona ann air na cultaran agus litreachasan mion-chuid.
Aig deireadh na 20mh agus toiseach na 21mh linn thàinig atharrachaidhean eile le nochdadh mheadhanan ùra mar rèidio, telebhisean, an t-Eadar-lìon no leabhraichean eileagtronaigeach.
Faic cuideachdDeasaich
TùsanDeasaich
- ↑ MacBain, Alexander, Caoimhín Ó Donnaíle ⁊ John T. McCranie (1982): “An Etymological Dictionary of the Gaelic Language” (Gàidhlig), td. roinn 24. Gairm (air an làrach-lìn An Ceantar). Air a thogail 15mh dhen Lùnasdal 2017.


text:
30 an t-Ògmhios
'S e 30 an t-Ògmhios an 181mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (182mh ann am bliadhna-leum). Tha 184 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.
Susbaint
Tachartasan[deasaich | deasaich an tùs]
Breithean[deasaich | deasaich an tùs]
- 1913 - Alfonso López Michelsen, ann am Bogotá. Neach-poileataigs à Coloimbia.
- 1911 - Czesław Miłosz, sgrìobhadair às a' Phòlainn.
- 1926 - Paul Berg, ceimigear às na Stàitean Aonaichte.
- 1941 - Otto Sander, actair Gearmailteach.
- 1947 - Jean-Yves Le Drian, Neach-poileataigs Frangach.
- 1960 - Seac MacConaill, neach-poileataigs Albannach.
Bàsan[deasaich | deasaich an tùs]
- 1895 - Eliseo Payán, ann am Bogotá. Neach-poileataigs à Coloimbia.


text:
Gemflow Series Fèin-deisealachadh Sàbhaladh Lùth Pool Pumpaidh
bathar Detail
Sònrachadh
Rannsachadh
A 'Phumpa tha an cridhe amar-siostam, a' taghadh an làimh dheis amar-pumpaidh urrainn a bhith deatamach airson math amar-eòlas. Gemflow Series tha shònraichte a dhealbh fèin deisealachadh lùth sàbhaladh amar pumpa airson talamh àrd no ann an amar agus na shàr fhuasgladh cosg-èifeachdach.
Cor na h-obrach
- Ambient Teòthachd: ≤50 ℃
- Tro Mheadhan na Teòthachd: 5 ~ 50 ℃
- Max. ag obair presssure: 0.3 MPA


text:
Baile Ùr nan Stiùbhartach
‘S e baile beag dùthchasail faisg air Poll an Iùbhair, air an àirde an iar-dheas na h-Alba a th' ann am Baile Ùr nan Stiùbhartach (Beurla/Beurla Ghallta: Newton Stewart).[4] Tha e suidhichte aig 42m os cionn ìre na mara,[5] air an àirde an iar Dhùin Phris is Gall-Ghaidhealaibh (Siorrachd Bhaile na h-Ùige ro 1975), eadar Port Aiseig a' Chrìch agus Bàrr a' Ghrianain, ri taobh na h-aibhne Crìch,[6] far a shruthas e gu màthair-uisge na Linne Shalmhaigh aig Bàgh Chrìch. Tha a' chuid as motha dhen bhaile air taobh an iar na h-aibhne. Tha a' mhòr-rathaid A75 a' ceangal a' bhaile leis an t-Sròin Reamhair san iar agus le Dùn Phris san ear.Tha e 285km air falbh bho Obar Dheathain, 102km bho Ghlaschu, 57km bho Dhùn Phris agus 137km bho Dhùn Èideann, prìomh-bhaile na dùthcha. 'S e Beurla agus Beurla Ghallta a th' aig a’ mhòr-chuid dhiubh ann am Baile Ùr nan Stiùbhartach. Tha eaconomaidh a' bhaile gu math crochte air àiteachas, turasachd agus coilltearachd. Taobh fhoghlaim, tha dà bhun-sgoil[7] agus àrd-sgoil ann.[8] 'S e Baile Ùr nan Stiùbhartach teis-mheadhan clèireachail sgìre na Machrach.
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Chaidh am baile a stèidheachadh anns an 17mh linn le William Stewart, am mac as òige dhen 2na Iarla Gall-Ghaidhealaibh. Chaidh sealladh neo dhà às an fhilm The Wicker Man fhilmeadh an seo ann an 1973[9] agus bha am film ri fhaicinn ann an taigh-dhealbh airson a' chiad turas anns a' bhaile fhèin.
Poileataigs[deasaich | deasaich an tùs]
'S ann gu Comhairle Choimhearsnachd Gleann a' Chrìch a bhuineas Baile Ùr nan Stiùbhartach, a ghabhas a-steach Muine Gobha, Poll an Iùbhair, Gleann an t-Sruthail, Bàrr a' Ghrianain agus cuid mhòr dhen Phàirc-choille na Gall-Ghàidhealaibh cuideachd. Tha 4,730 duine a' fuireach san sgìre air fad.[10] Tha 21 comhairlichean coimhearsnachd a' riochdachadh na sgìre agus thathar a' cumail coinneamhan na Comhairle gach mìos ann Talla MhicGilleMhaoil, ann am Baile Ùr nan Stiùbhartach. Tha e a' buntainn dhan uàrd-taghaidh 03 (Meadhan Ghall-Ghàidhealaibh) airson Comhairle na Roinne.[11]
Gnàth-shìde[deasaich | deasaich an tùs]
'S ann ann an sgìre mòran nas blàithe (Cuibheasachd bhliadhnail: 8.4 °C) agus mòran nas fhliche (Cuibheasachd bhliadhnail: 1124mm) an coimeas ris an còrr dhen dùthaich 's a tha Baile Ùr nan Stiùbhartach. Tha sileadh trom ann, fiù 's fad na mìosan nas tioraim, leis nach eil e idir fad air falbh bhon mhuir air an àirde an iar na h-Alba. 'S e àite Cfb ann an sgèile Köppen-Geiger a th' ann am Baile Ùr nan Stiùbhartach .[12] Chan eil an t-sneachd idir pailt an seo. Tha diofar mhòr eadar am mìos as fhliche agus am mìos as tioraim: 63mm eadar an Giblean (dìreach 63mm) agus an Dàmhair/an t-Samhain (126mm). Fad na bliadhna, bidh an teothachd ann am fiaradh mheadhanach: 11.3 °C.
Còmhdhail[deasaich | deasaich an tùs]
Chan eil seirbheis rèile ann. A dh'aindeoin sin, tha sia seirbheisean bhus a' frithealadh a' bhaile:
- 359 Baile Ùr nan Stiùbhartach - Inbhir Gharbhain - Inbhir Àir - Glaschu.
- 415 Baile Ùr nan Stiùbhartach - Machair.
- 416 Baile Ùr nan Stiùbhartach - Taigh Mhàrtainn - An t-Sròn Reamhar.
- 420 Baile Ùr nan Stiùbhartach a-mhàin.
- 430 Baile Ùr nan Stiùbhartach - Clachan Ghlinn Lus - An t-Sròn Reamhar.
- 431 Baile Ùr nan Stiùbhartach - Taigh an Rathaid.[13]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Arcgis
- ↑ Scotland's Census Result OnLine
- ↑ Post Code Maps
- ↑ “Newton Stewart/Baile Ùr nan Stiùbhartach”. Ainmean-Àite na h-Alba. Air a thogail 26mh dhen Fhaoilleach 2019.
- ↑ Falling Rain
- ↑ Andrew Symson, A large description of Galloway, 1823, W. and C. Tait, duilleag 94
- ↑ A' Chomhairle
- ↑ Douglas Ewart High School
- ↑ Movie Locations
- ↑ A' Chomhairle
- ↑ “Dumfries and Galloway Wards 2007”. Local Government Boundary Commission for Scotland. Air a thogail 29mh dhen Ghiblean 2017.
- ↑ Climate Data
- ↑ Còmhdhail na Comhairle
Achadh na Meilge • Àrd Bhaile • Baile Gheàrr Lios • Baile na h-Ùige • Baile Ùr Ghlinn Lus • Baile Ùr nan Stiùbhartach • Barrachan • Blaidneach • Càrn Rìoghain • Cille Chainneir • Cill Choluim • Cill Chomhghain • Cill na Tràghad • Clachan Ghlinn Lus • Damnaglaur • An Druim Mòr • Dùn Reicheit • Eaglais Steafain • An Eilreig • Ervie • A' Ghlac • Na Lochain • Lios Uillt • Am Magh Crom • Am Monadh Rèidh • Port Neasaig • Port Phàdraig • Port Rosnait • Poll an Iùbhair • Sandhead • Soirbidh • An t-Sròn Reamhar • Taigh Mhàrtainn • Whauphill