text:
Laigsean an seirbheis adhair Ìle
Dh'aidaich riochdaire bho Loganair aig coinneimh le Fòram Còmhdhail ann an Ìle nach eil an t-seirbheis-adhair aca dhan eilean air a bhith math gu leòr.
Bha Maurice Boyle ag ràdh gur e cion innleadairean an Glaschu a bu choireach, ach gu bheil iad air barrachd dhaoine fhastadh a-nis.
Ach, cha do ghabh e ris nach robh rùm gu leòr air na h-itealain as t-Samhradh - gu h-àraid do dhaoine a tha a' dol dhan ospadal.
"Is cosail nach eil na plèanaichean a' tighinn ann an àm," thuirt Maureen NicFhionghain, a bha aig a' choinneimh.
Fèisean agus an t-Ospadal
"Gu bitheanta tha iad anmoch, agus corra-uair chan eil iad a' tighinn.
"Agus tha mòran dheth sin ri dhèanamh ri mar nach eil an luchd-obrach aca airson obrachadh air na plèanaichean agus an cumail gu ceart.
"Thuirt Mgr Boyle gu bheil iad a' feuchainn, agus gu bheil gnothaichean a' fàs nas fheàrr.
"Chan eil esan ach an dèidh faotainn na dreuchd seo, agus tha mòran aige ri ionnsachadh.
"Ach tha e a' dol a dh'fheuchainn ri gnothaichean a dhèanamh nas fheàrr dhuinn, agus tha fiughair aige gum bi e air ais, agus gun urrainn dha innse dhuinn dè mar a tha iad a' tighinn air aghaidh.
"Chan eil an còrr ann as urrainn dha a dhèanamh no a ràdh," thuirt i.
Tha ceistean air an togail mu na tha de rùm air itealain a tha a' frithealadh Ìle, gu h-àraid as t-Samhradh.
"Chan eil sin fiadhaich soirbh a fhreagairt co-dhiù," thuirt Ms NicFhionghain.
"O chionn, chan eil fhios agad co mheud a tha a' dol a-mach air a' phlèana leis an NHS, agus chan urrainn dhut innse.
"Chan eil e fiadhaich soirbh dhaibh fios a bhith aca co mheud a tha a' dol ga ùsaigeadh.
"Tha fhios againn aig àm nam fèisean - fèis an jazz, fèis an uisge-bheatha - gu bheil am plèana daonnan a' dol a bhith trang.
"Feumaidh tu suidheachan a bhugadh orra sin còrr is bliadhna air aghaidh, agus tha feadhainn eile feumach air a dhol dhan ospadal aig an aon àm.
"Ach nam b' urrainn dhaibh plèana nas motha fhaotainn a sheasadh suas ris an aimsir againn an seo, agus ris a' ghaoith, bhiodh sin na b' fheàrr," thuirt i.


c: text/html

text:
Dragh mu àireamh sluaigh nan Eilean
Tha oidhirp shònraichte a dhìth airson daoine a chumail anns na h-Eilean Siar - a rèir Fhir-Ghairm Chomhairle nan Eilean Siar.
Bha Tormod Dòmhnallach a' toirt seachad a bheachd 's tomhais ùr a' sealltainn gun tig crìonadh de 14% air sluagh nan Eilean Siar ron bhliadhna 2039.
Tha dùil cuideachd ri àrdachadh còrr is 50% air an àireamh dhaoine nas sine na 75.
"Cuideachadh"
Tha Mgr Dòmhnallach ag ràdh gum bu chòir cuideachadh sònraichte a thoirt do dhaoine le teaghlaichean òga, neo feadhainn a tha an dùil teaghlach a bhith aca, gus am fuirich iad anns an sgìre.
"Tha sinn a' cur an t-uabhas de dh'airgead ann a bhith a' cur taic ri cloinn fhad 's a tha iad a' dol tron sgoil, tha sinn a' cur an t-uabhas de dh'airgead ann a bhith a' cur taic ri seann daoine agus 's e an fheadhainn a th' anns a' mheadhan nach eil sinn, tha mise a' smaoineachadh, a' cur taic riutha mar a bu chòir airson 's gum bi e nas tarraingiche dhaibh tighinn a dh'fhuireach anns na h-Eileanan agus fuireach anns na h-Eileanan agus na teaghlaichean aca fhèin a thogail."
Tha Tormod Dòmhnallach ag ràdh gum feum an Riaghaltas coimhead ri na ghabhas dèanamh airson sluagh a chumail ann an sgìrean iomallach.
"Fiù 's leis an àireimh sin, bidh tòrr a bharrachd nas sine am measg an àireimh sin na fiù 's an-dràsta fhèin agus 's e sin rud a dh'fheumas a' Chomhairle, na buidhnean poblach eile agus an Riaghaltas a bhith a' coimhead ris - chan ann a-mhàin ann an seo ach ann an sgìrean iomallach."
"Ged a tha na h-àireamhan àrd, tha iad àrd ann an sgìrean iomallach eile cuideachd agus 's e rud a th' ann a dh'fheumas an Riaghaltas a dhol an sàs ann còmhla ri buidhnean poblach eile."
Cumaidh Comhairle nan Eilean Siar co-labhairt an ath-mhìos airson deasbad a dhèanamh air crìonadh sluaigh anns an sgìre agus mar a ghabhas dèiligeadh ris.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Iomairt Ionad Spòrs Leòdhais
Thuirt a' bhuidheann a tha a' strì airson Ionad Spòrs Leòdhais fhosgladh air an t-Sàbaid gun toir iad an t-airgead a thog iad 'son sgeama pìleat seachad do Chomhairle nan Eilean Siar an ath-sheachdain.
Bhòt comhairlichean san Dàmhair an-uiridh an aghaidh Ionad Spòrs Leòdhais fhosgladh air an t-sàbaid, ach thog a' bhuidheann-iomairt Families into Sport and Health, no FiSH, còrr is £11,000 airson an t-ionad fhosgladh.
Thuirt Comhairle nan Eilean Siar mar-thà gun do bheachdaich iad air a' chùis is gun deach co-dhùnadh deamocratach a ghabhail le comhairlichean.
Thuirt iad gun robh grunn adhbharan air cùl a' cho-dhùnaidh 's nach e ceist ionmhais a-mhàin a bh' ann.
Ach tha an luchd-iomairt ag ràdh gu bheil taic mhòr ann 'son an goireas fhosgladh air an t-Sàbaid.
Thuirt iad gun toir iad an t-airgead seachad dhan Chomhairle gu poblach Dihaoine seo tighinn, is gu bheil iad an dòchas gun gabh an t-ùghdarras e.


text:
Plana nàiseanta ùr na Gàidhlig
Dh'fhoillsich Bòrd na Gàidhlig plana nàiseanta ùr na Gàidhlig airson na 5 bliadhna ri teachd ann an Glaschu Dihaoine.
Is e seo an treas plana nàiseanta a tha air a bhith ann.
Tha am plana a' toirt prìomhachais do dh'fhoghlam, ionnsachadh agus do Ghàidhlig 'sa choimhearsnachd a-measg eile gus piseach a thoirt air suidheachadh a' chànain.
Thèid co-chomhairle phoblach a' nis a chumail gus beachdan a thionnail air a' phlana ùr a tha am Bòrd a' moladh.
Piseach
Thuirt Cathraiche Bhòrd na Gàidhlig, Ailean Dòmhnallach gu bheil am plana "a' sealltainn dòighean cothromach gus a' Ghàidhlig a chur air adhart agus airson piseach a thoirt air suidheachadh a' chànain."
A bharrachd air foghlam, ionnsachadh agus coimhearsnachdan, thuirt Maighstear Dòmhnallach gu bheil am plana a' comharrachadh "nan ealan, nam meadhanan agus dualchais mar mheadhan gus an t-amas sin a thoirt gu buil"
Thuirt Leas-phrìomh Mhinistear na h-Alba agus Rùnaire a' Chaibineit airson Foghlaim, Iain Swinney, gun deach adhartas a dhèanamh a thaobh taice don Ghàidhlig agus gu sònraichte ann am foghlam.
Gealltanasan
"Tha mi cinnteach gun cùm sinn oirnn a' togail air an obair ionmholta sin tro na gealltanasan a chithear san dreach seo den Phlana Cànain Nàiseanta Ghàidhlig air a bheilear a' cumail co-chomhairleachaidh", thuirt Mgr Swinney.
Gheibhear an dreach phlana mar leabhran no ann an cruth didseatach.
Mairidh an co-chomhairle trì mìosan agus feumaidh na freagairtean a bhith a-staigh ro 5f air 17mh den Chèitean.


text:
- TIOTAL
- Fear siubhail san Eilean Sgiathanach le cù agus coire
- EXTERNAL ID
- GB1796_977_P34_722
- ÀITE
- neo-aithnichte
- LINN
- 1920an; 1930an; 1940an
- CRUTHADAIR
- Gordon Shennan
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 10988
- KEYWORDS
- luchd-siubhail
dòighean-beatha
teantaichean-bogha
Bodach, le cù na uchd na shuidhe air taobh a-muigh teanta-bogha a' feathamh ri coire goil.
Bha an dealbhadair, Gordan Shennan, à Gall-Ghaidhealaibh agus 's e innleadair-dealain a bh'ann dheth. 'S ann fhad 's a bha e ann an Lunnain a ghabh e ùidh ann an sochairean sòisealta, agus rinn e obair gu saor-thoileach aig "Misean Cocnaidh" ann an ceann a deas a' bhaile mhòir. B' e a' ghairm shòisealta a bha seo a thug e chun na dreuchd ùir aige mar neach-sgrùdaidh airson Comann Rìoghail Albannach airson Dìon na Cloinne air a' Ghaidhealtachd bho 1924 gus an do leig e dheth a dhreuchd ann an 1965. Anns an obair seo, shiubhail Gòrdan Shennan air feadh na Gaidhealtachd 's nan eileanan, an toiseach air motair-rothair agus an uairsin le bhana.
'S e fear a' chruelty am farainm a bh'air Gòrdan ach cha robh seo fìor mun phearsa bhlàth, chòir aige. Bha e air aithneachadh mar fhear aig an robh ùidh ann a bhith a' dìon clann so-leònte, ach cha b' e sin a-mhàin ach 's e fear a bh'ann dheth a bha ro thoilichte comhairle dhèantanach a thoirt do phàrantan airson cobhair a thoirt dhaibh far an robhar a' meas gur e duilgheadasan sòisealta a bha aig bun na trioblaid.
Mar fhear a bha dèidheil air a bhith a' togail dhealbhan, thog e mòran dhe na turasan aige air a' chamara. Chlàr e h-uile seòrsa rud bho theaghlaichean gu stoirmean-sneachda agus tuiltean an siud 's an seo air a' Ghaidhealtachd. Tro obair bha Gòrdan Shennan na fhìor charaid do iomadh teaghlach luchd-siubhail agus chuireadh iad fàilte air chun nan làraichean aca. Bha e an còmhnaidh dèantanach agus bha e deònach am preasa-bidhe aige fhèin fhosgladh airson cobhair a thoirt seachad uair sam bith a bha an fheum ann.
Tro na h-ìomhaighean, chì duine gu soilleir, gun deach dealbhan dhe na daoine sin a thogail airson an dòigh beatha aca agus seallaidhean làitheil a chlàradh. Mura bitheadh iad, bhithear air a leithid seo a dhìochuimhneachadh. Mar a tha an iomradh-bàis aige ag ràdh, bha "sùil gheur agus co-fhaireachdainn mhòr airson dòigh beatha na Gàidhealtachd" aig Gordan
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
Lusan anns na bailtean / Plants in our towns and cities
Bidh lusan le d́thean a' fàs ann an iomadh àite anns na bailtean.
Badan
Mar a dh'fhàs na bailtean, tha iad air fuidheall de dh'àrainn nàdarra a chuartachadh agus a ghleidheadh. Tha na badan seo de choillteach, de thalamh-fẹir, de sgàrdan agus de bhearraidhean cudromach airson gnèithean de lusan fiadhaich nach faighear ann an àite eile ann am bailtean. Uaireannan 's e lusan tearc a tha ann an cunnart a th' annta mar an glacair-chuileag agus an raineach uaine air Àrd na Said ann an Dùn Èideann. Chaidh àrainnean ùra a chruthachadh mar thoradh air gńomhachas san àm a dh'fhalbh, mar dùin clach-ghuail, agus tha cuid de dh́theanan air ṭiseachadh a' fàs an sin.
Ri taobh na h-aibhne
Dh'fhàs na bailtean ri taobh aibhnichean agus uillt agus aig beul aibhnichean. Cho math ri bhith ag obrachadh mar àitichean cudromach do dh'fhiadh-bheatha, ghlèidh na h-uisgeachan seo ṃran lusan dùthchasach a bhios a' fàs ri taobh aibhnichean mar am machall-uisge, am bàrr cluigeanach ṃr agus meant an uisge. Glè thric tha na gnèithean dùthchasach seo nam pàirt de mheasgachadh ghnèithean a tha a' gabhail a-steach lusan bho sh́ol à gàrraidhean agus lusan a chaidh a chur mar sgeadachadh.
Gnèithean neo-dhùthchasach: gun iarraidh no a bheil fàilte romhpa?
'S e daoine a thug a-steach gnèithean neo-dhùthchasach, an dara cuid a dh'aon ghnothaich no gun fhiosta, do sǵrean anns nach eil iad gu nàdarra. Anns na bailtean 's e lusan neo-dhùthchasach a tha sa mḥr-chuid dhe na lusan fiadhaich a tha a' fàs. 'S e lusan gàrraidh a th' ann an cuid dhiubh, mar balsam Himalaya, agus sgaoil iad sin thar feansa a' ghàrraidh gus ṭiseachadh a' fàs fiadhaich. Thàinig cuid eile a-steach an cois bhàtaichean agus c̣mhdhail eadar-nàiseanta. Faodaidh gnèithean neo-dhùthchasach dath a thoirt dha na bailtean le bhith a' fàs air talamh nach eilear a' cur gu feum. Bheir iad beagan le lusan uaine a-steach a dh'àite làn concrait ach bidh àireamh bheag dhiubh a' fàs glè ionnsaigheil. Tha an lus thalmhainn ṃr na dheagh eisimpleir de lus ionnsaigheil a ń duilgheadas oir, chan e a-mhàin gu bheil e a' cur às do lusan dùthchasach agus a' dèanamh bacadh air slighean, ach tha sùgh puinnseanta ann cuideachd.
A' fàs fiadhaich ann an àite poblach
Tha deagh chothrom ann fiadh-bheatha sna bailtean a chur am meud le bhith a' fàgail lusan fiadhaich gus fàs gu nàdarra far nach eil iad às an rathad oirnn. Tha buannachd eile an cois seo oir cha bhi uiread ri chosg air buain agus air stuth-marbhaidh airson smachd a chumail air. Gheibh ẹin, dealain-dè agus seileanan buannachd às. 'S ḍcha gun gearain daoine an toiseach nuair a ch́ iad àite a tha iad dhen bheachd a tha ḿ-sgiobalte ach atharraichidh iad am beachd nuair a thèid na buannachdan a mh́neachadh dhaibh.
A' fàs fiadhaich sa ghàrradh
Chan urrainn fiadh-bheatha a bhith bẹ gun àrainn agus tha an rud as lugha a' dèanamh feum, fiù 's oisean beag sa ghàrradh agad. 'S e lianag bheag làn dh́theanan no bad dheanntagan dha na dealain-dè na ḍighean as cumanta air seo a dhèanamh, ach tha cuid de ghàrraidhean fiù 's ro bheag airson sin fhèin. Mar sin, smaoinich d́reach air aon ghnè - tha gach lus dùthchasach na bhuannachd bheag do dh'fhiadh-bheatha. Agus tha cuid dhe na lusan dùthchasach againn àlainn fhèin. Dè mu dheidhinn lus na gaoithe no bṛg na cuthaig ann an àite san dubhar? Anns a' ghrèin, feuch an lẹlach, fear dhe na righealan-cùil dùthchasach no an cluaran fhèin. 'S e d́thean àlainn, purpaidh a tha seo a bhuineas do dh'Alba.


text:
- TIOTAL
- A chailin mheall thu mi
- EXTERNAL ID
- PC_GILLEBRIDEMACMILLAN_13
- DEIT
- 2006
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- trad./unknown
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Gillebrìde Mac 'IlleMhaoil
- AITHNEACHADH MAOINE
- 2652
- KEYWORDS
- claistinneach
bàird
Tha an earrann seo bho 'Thogainn ort fonn', cruinneachadh de dh'òrain air an gabhail le Gillebrìde Mac a' Mhaoilein.
Buinidh Gillebrìde do dh'Uibhist a Deas, do theaghlach le Gàidhlig dham bu dual a bhith seinn nan òran Gàidhlig. Tha e air fear de bhuidheann glè bheag a tha air gach prìomh dhuais a bhuannachadh aig a' Mhòd Nàiseanta Rìoghail, na inbheach agus na phàiste. Bhuannaich e Bonn Òir an t-Seann Nòis aig Mòd 2000 ann an Dùn Omhain, agus Bonn Òir A' Chomuinn Ghàidhealaich ann am Peairt ann an 2004.
Air an cd seo tha Gillebrìde air òrain a thaghadh le blas Uibhisteach, bho òrain le bàird baile gu feadhainn le eileanaich a tha nas cliùitiche mar luchd-dèanamh òran


text:
- TIOTAL
- Litir o'n Urr Iain Mac a' Chlèirich, Obar Dheathain gu Iseabal Bhàillidh, Inbhir Nàrann, duilleag 1
- EXTERNAL ID
- Z_GB232_D456_A_34_1_1
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SGÌRE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 1803
- LINN
- 1800an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Lìonradh Thasglann na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 5027
- KEYWORDS
- Bàillidhean Dhùn Eathain
Tasglann na Gàidhealtachd
Iseabal Bhàillidh
an t-Urramach Iain Mac a' Chlèirich
co-sgrìobhadh
litrichean
'S e teaghlach à Inbhir Nis a bha a' fuireach anns an sgìre o mheadhan an 15mh linn a bh' ann am Bàillidhean Dhùn Eathain. Ged a bha an t-oighreachd aca beag an taca ri mòran de phrìomh theaghlaichean na Gàidhealtachd, bha àite sònraichte aca am-measg uachdarain na Gàidhealtachd.
Tha cruinneachadh mòr de phàipearan an teaghlaich ann an Tasglann Comhairle na Gàidhealtachd.Tha iad a' dèiligeadh ris an àm mu 1760-1860.
Tha an sgrìobhainn seo o'n 12mh den t-Samhainn 1803. 'S e litir o'n Urramach Iain Mac a' Chlèirich, Obar Dheathain, gu Iseabal Bhàillidh, Inbhir Nàrann, a th' ann. (Bha Oighreachd Dhùn Eathain an urra ri Iseabal nuair a bhàsaich an duine aice ann an 1797.)
Tha an litir mu dheidhin Gilleasbaig, fear de na mic aig Iseabal. Tha e coltach gun deach am plana Gilleasbaig a chur a dh'Obar Dheathain aontachadh leis a' Phrìomhach (den sgoile?) is le Dotair Mac a' Phearsain.
Tha fear eile de mhic Iseabail, Uilleam, a-rèir aithris, a' dèanamh glè mhath anns gach cuspair aige ach Frangais a-mhàin, agus tòisichidh e air an sin an ath-sheachdainn.
Tha an còrr den litir làn de bhriathran chomhfhurtachd do dh' Iseabal. Tha duilgheadasan air a bhith aice, a-rèir coltais, agus tha an t-Urramach ag innse dhi an iomadh dòigh anns an toir Dia is cràbhadh cuideachadh dhi


text:
Sgrìobh mi greis air ais mun Chomisean Mhic a’ Ghobhainn agus chuir mi freagairt a-steach don a’ Chomisean. Nochdadh alt le Alasdair Caimbeul anns an Albannais Disathairne, 29.11.14, air molaidhean a chaidh a-steach bho bhuidnean mar Bòrd na Gàidhlig, OFCOM agus Yes Alba. Bha mi air ainmeachadh san darna roinn mu dheireadh. Sgrìobh Alasdair:
“Bha cuid a dhaoine ag iarraidh gun tigeadh atharrachadh nas motha bileach air seasamh na Gàidhlig san RA. Chuir Seumas Uallas à Glaschu freagairt gu Comisean Mhic a’ Ghobhainn far an robh e ag iarraidh gun toireadh Riaghaltas Bhreatainn agus Riaghaltas na h-Alba barrachd aire do Chairt Eòrpach nan Cànan Roinneil no nam Mìon-Chànan, agus gum biodh barrachd cothroman ann Gàidhlig a chleachdadh ann an diofar raointean de ‘r beatha.”
Seo am freagairt a chuir mi a-steach (sa bheurla):
Lord Smith,
Gàidhlig in the UK
I would like to add to the comments you have already received regarding…
Amharc ar an alt bunaidh 702 d’fhocla eile


text:
- TIOTAL
- Ministear agus an Teaghlach aig Eaglais Shaor Aonaichte Chill Mhìcheil
- EXTERNAL ID
- PC_GLENURQUHART_DUNCANMACDONALD_005
- ÀITE
- Cille Mhìcheil
- SGÌRE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Urchadan 's Gleann Moireasdan
- LINN
- 1900an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Glenurquhart Heritage Group
- AITHNEACHADH MAOINE
- 22655
- KEYWORDS
- eaglais shaor aonaichte
Tha Eaglais Shaor na h-Alba air a bhith na pàirt chudromach den choimhearsnachd. Tha an dealbh seo a' sealltainn ministear na h-Eaglais Shaoir Aonaichte (na shuidhe air a' chùl) agus a theaghlach. Tha iad ann an gàrradh na h-eaglais (a tha air a' chùl). Coltach ri mòran thogalaichean eaglaiseil, tha an eaglais dèanta a-mach à clach-ghainmhich, gnè de chloich a bha cumanta san àite. Bha am ministear agus a theaghlach a' fuireach sa mhansa, a tha air an aghaidh, agus chaidh a thogail ron eaglais fhèin.
Chaidh Eaglais Shaor na h-Alba a stèidheachadh às dèidh a' bhristidh, nuair a bha Eaglais na h-Alba ann an cunnart sgaradh a dhèanamh leis an t-siostam a bh' aca airson taghadh mhinistearan. Aig toiseach gnothaich, bha Eaglais na h-Alba a' taghadh dhaoine airson an ministrealachd ann an dòigh dheamocratach. Stèidhich stàit Alba achd ann an 1712 fon ainm Achd an Dìon, a thug cead dha na h-uachdarain am ministearan fhèin fhastadh.
Bha seo connspaideach oir a rèir coltais bha e a' dol an aghaidh mòran de na h-àithntean sa Bhìoball, a thaobh gun robh e a' toirt cumhachd air falbh bho na daoine. Dh'èirich an Eaglais Chlèireach Aonaichte agus an Eaglais Shaor a-mach às an aimhreit seo agus thagair iadsan am ministearan fhèin a thaghadh. Chaidh buill de na coithionalan sin còmhla agus chruthaich iad an Eaglais Shaor Aonaichte.
Dh'aonaich a' chuid mhòr de luchd-paraiste na h-Eaglais Shaoir Aonaichte le Eaglais na h-Alba a-rithist an dèidh dha Achd an Dìon a chur às bith, ach dh'fhuirich cuid de na buill neo-eisimeileach. Bha seo air sgàth 'saor-thoil', nì a tha a'dol an aghaidh na stàite a bhith a' solarachadh taic dha Eaglais na h-Alba, a tha an Eaglais Shaor Aonaichte a' creidsinn nach eil ann an co-chòrdadh ri àithntean a' Bhìobaill.
A dh'aindeoin seo, tha an dà eaglais glè choltach ri chèile. Tha na dhà a' cleachdadh an aon seòrsa de dh'ailtireachd Gotach, agus tha iad a' stèidheachadh an sàr-bheachdan diadhachd air obair Iain Calvin, neach-diadhachd às an Eilbheis. Bha Calvin a' teagasg gu bheil saoradh a' tighinn tro mhuinghin seach tro obair, agus bha e an aghaidh siostam Easbaigeach de bhith a' riaghladh na h-Eaglais le Easbaigean


text:
Inneal-smùide
Tha inneal-smùide 'na inneal a tha 'ga obrachadh air an lùths a tha ann an smùid.
Is feart do stoth, gu bheil a thoirt aig teasad de 100 °C agus bruthachd caighdeanachd (760mm Hg) mu 1400 uiread toirt an uisge aig a h-aon teasad.
An t-Inneal Teine de Newcomen
Tha an dealbh air an taobh dheis a' riochdachadh an cruth de inneal stotha a h-ùraich Tomas Newcomen (1663-1715) mun bhliadhna 1706. Is inneal-steidhichte a tha ann, sònraichte ri taosgadh uisge a-mach às mèin. B’ e Inneal Newcomein a’ chiad inneal-stoith uidheamaichte le steallair a dh’obraich ann an siorcair; a’ chiad inneal-stoith dealbhaichte ri tiomanadh bheirt (taosgaire) agus a'chiad gnè inneal-stoith a rinn dleasdanas malairteachd.
Tha eagar an t-innil soilleir anns an dealbh. Chaidh togail air innealan mar seo ri taobh sloc an taosgaidh – toll inghar, mu deidhinn 2m anns an leud, a rachadh sìos do trannsa b’ ìsle na mèine. Bhiodh Taosgaire-Sàthaidh suidhichte ann an slugan aig bun an t-sluic, le a shlat-thiomain na shìneadh suas, a mach a beul an t-sluic, far an rachadh a h-altachadh, le slabhraidh, ri ceann a-muigh na Sail Mhòr.
Is e luamhan a tha anns an shail mhòr a pein, le lùdag aig a leth-phuing a tha stèidhichte air sorch calma ( mar is tric togta a-steach ri balla taigh an inneil), Tha ceann na Sail Mhòr os cionn Slat an Taosgaire agus a ceann eile os cionn làr an Steallair. Tha Slat an Steallair ceangailte ri ceann a-stigh na Sail Mhòr, mar a tha Slat an Taosgaire ris a’ cheann a-muigh.. Mar sin, nuair a thuiteas Slat an Taosgaire bithidh an steallair ag èirigh agus nuair a bhitheas an steallair a’ dol sìos bithidh Slat an Taosgaire ag èirigh.
Is ainneamh gum bhiodh domhainnead sloc an taosgaidh nas lugha na 20 fathom (40m). Mar sin, bhiodh Slat an Taosgaire torr nas truime na ‘n steallair a crochadh far ceann eile na Saile agus suidheadh an t-inneil aig fòs, mar a tha e anns an fhìor-dhealbh, le Slat an Taosgaire sìos agus an Steallaire suas.
A chuir an inneal a’ ruith, fosglaidh Coc an Stoith, agus Coc an Dòirteil (D). Srùitheadh stoth às a’ ghoileir a-steach ris an t-siorcair agus bhruitheadh an stoth an adhair a mach as an t-siorcair. Nuair a nochdadh stoth aig sput an dòirteil, dhùineadh an da choc agus fosglaidh Coc an Uisge (U), a’ stealladh uisge fuar, mar ceò, a-steach ris an siorcair.
Bhiodh an t-uisge a’ fuaradh an stoth, ga dluthadh ri uisge anns a bhàd agus ag aobharachadh falamhantas anns an t-siorcair. An lùib seo, bhiodh cuideam an àile air steallair an inneil, ga thiomain sìos.
Nuair a thigeadh an steallair ri ceann iochdar a shiubhail, duineadh U, agus fosgaileadh Coc an Stoithe a-rithis. Sruitheadh Stoth don an t-siorcair, a’ briseadh am falamhantas agus a’ leigeil steallair an-innil a dh’eirigh a-rithis. Nuair a bhiodh an t-inneal a’ dol, cha fosgaileadh coc an doirteil airson gach strac, ach bho àm gu àm fhosgaileadh e a leigeil às an t-uisge dluithte a bhiodh na cruinneachadh aig bun an t-siorcair. Aig toiseach an 18mh linn cha robh an teicneòlas ann a dheanamh siorcair eagnaidh, mar sin bhiodh an steallair uidheamichte le clàr leathair air an taobh uachdarachd agus gleidheadh an seul eadar siorcair agus steallair le uisge air mun an leathair, chumadh uisge ri seul an steallaire tro coc S.
Tha e soillear, nach e bruthachd stoithe ach falamhantas a'dh obraicheas innealan mar seo, agus is e cuideam Slat an Taosgaire a dh'aobhraicheas stràc-iomain d’an taosgaire. Is e obair an innil fhein a thogail Slat an Taosgaire a-rithis airson an ath sràc-thaosgaidh.
Chuireadh a' chiad Inneal Newcomein an gniomh mu deidhinn 1712, rè an seachad bliadhna as deidh sin, mun do thuraich Seumas Bhatt (1736-1819) inneal-stoith uidheamaichte le dluthadair fa-leth, thogadh cheudan dhaibh. Mhair tè neo dha dhan 20mh linn.


text:
Skeeal giare cour cliaghtey focklyn neuchadjin. Ta ny focklyn ry-ynsaghey ayns lettyryn trome as iddaalagh as gowit voish duillagyn 22 as 23 ayns fockleyr Chregeen.
Y Chaaig lesh Camman
Cammah ta camman ec y chaaig? Veagh camman jannoo ort’s neesht dy beagh oo cummal ayns caaidge myr dty chappagh. Cha lhisagh shin caartrey y chaaig. Cha row ee rieau ny cadjer, agh ny keayrtyn ny cadlag foddee, agh cha nel ee camlaagagh noadyr. Dy beagh oo freaylt ayns caaidge gyn loght jeant ayd, ta mee sheiltyn, veagh oo coontey oo hene dy ve dty chailleyder.
Cha boght as caraig ta’n chaaig ‘sy chaaidge. By-liooar lhee ve seyr as ee cloie lesh y vytermyn, yn jees oc gyn cagliagh erbee as ad seyr dy chaigney caabaig as caaee. Cha nel y bytermyn ny chaartreyder. Caddit veagh y chaaig ec y vytermyn.
Ansherbee, she’n caaidge ta cur camman da’n chaaig. Cur y caaidge shen gys y chanteyder ta mish dy ghra! Mannagh bee shen jeant ayns caays, caid bee caggey ayn, er-lhiat’s?


text:
(Tha na leasanan seo a' tighinn bho http://www.gottwein.de/grueb/gr000.htm)Ἔxw φίλov. - Ἔxw φίλouς.
ΘauuάZw tὸv φίλov. - ΘauuάZouev toὺς φίλouς.
Πισteύeις tῷ φίλῳ. - Πισteύete toῖς φίλoις.
Ὁ φίλoς πισteύeι tῷ λόYῳ tῷ toῦ φίλou. - Oἱ φίλoι πισteύouσι toῖς λόYoις toῖς tῶv φίλwv.
Πeίθw tὸv φίλov λόYῳ. - Πeίθouev toὺς φίλouς λόYoις.
Dè tha sinn a' faicinn anns na seantansan seo? Seo an gràmar a dh' fheumas sinn:ὁ λόYoς ----- oἱ λόYoι
toῦ λόYou ----- tῶv λόYwv
tῷ λόYῳ ----- toῖς λόYoις
tὸv λόYov ----- toὺς λόYouς
(ὦ) λόYeSeo a' chiad bhuidheann ainmearan fireanta, le -oς. Tha iad gu math coltach ris na h-ainmearan fireanta Laidinn le -us. Mar sin, chan eil iad doirbh ri ionnsachadh, nam bheachd-sa ;-)
Tha na sràcan a' sealltainn càit a bheil an cudthrom anns gach facal. Anns an fhacal seo, λόYoς, chan eil an cudthrom ag atharrachadh idir eadar na tuisealan. Tha faclan eile ann, anns a' bhuidheann fireanta seo, anns a bheil an cudthrom ag atharrachadh, ach chì sinn sin latha eile.
Tha ceithir tuisealan aig na faclan Grèugais: ainmeach, ginideach, tabhartach, cuspaireach, tha sin gu math àbhaisteach, coltach ri Laideann no Gearmailtis, agus tha an tuiseal gairmeach ann
cuideachd, coltach ris a' Ghàidhlig.
A-nis, na gnìomhairean:πaιδeύw ----- πaιδeύouev
πaιδeύeις ----- πaιδeύete
πaιδeύeι ----- πaιδeύouσι(v)πaιδeύeιv (infinitive, chan eil mi cinnteach a bheil facal Gàidhlig ann airson sin, o chionn 's nach eil an rud seo ann 'sa Ghàidhlig)
Seo eisimpleir airson gnìomhair riaghaltach. A-rèir coltais, tha mòran ghnìomairean mi-riaghaltach ann 'san Seann Ghrèugais, ach bidh sin ceart gu leòr, tha mi an dòchas.
Tha an gnìomhair riaghaltach rud beag coltach ri Laideann cuideachd, tha mi a' smaoineachadh, ged nach eil sin cho soillear ri leis na h-ainmearan.
FACLAN - λόYoιὁ φίλoς
- caraid; tha a h-uile facal Beurla le "phil-" a' tighinn bhon fhacal seoὁ λόYoς
- facal, òraid, beachd; facal le iomadh chiallὁ φθόvoς
- farmadὁ πόvoς
- obair, èiginn; tha sin ceangailte ri "poena" ann an Laideannὁ tpόπoς
- dòigh, gnàths; facal eile le iomadh chiall
(Leis na gnìomhairean, bidh am facal Grèugais leis a' chrìoch airson "mi", mar as àbhaist anns na faclairean, coltach ri Laideann a-rithist, ach sgrìobhaidh mi an ainmear gnìomhaireach 'sa Ghàidhlig, no uaireannan feumaidh mi a mhìneachadh ann an dòigh eile.)ἔxw
- tha ... agamθauuάZw
- a' toirt iongnadh, a' gabhal tlachdπισteύw
- a' cur earbsa / dòchasπaιδeύw
- a' togal cuideigin, a' toirt foghlam; tha "pedagogic" 's a h-uile rud a' tighinn bhon a-sheoπeίθw
- a' dearbhadh do chuideiginφeύYw
- a' teicheadh, a' seachnadh; ceangailte ri "fugere" ann an LaideannYάp
- oir (dàrna àite 'san seantans, coltach ri Laideann "enim")φέpw
- a' giùlan, a' toirt; ceangailte ri "ferre" ann an Laideann - agus le "beir" anns a' Ghàidhligoὐ
, ri fuaimreag: oὐk - cha / chanπpέπw
- a bhith freagarrachλeίπw
- a' fàgailἐv
+ tuiseal tabhartach - ann an, aig, a-staighYιYvώσkw
- tha fios, tha cuideigin eòlach air, a' tuigsinn, a' measrachadh, a' dèanamh co-dhùnadh; tha sin ceangailte ri "cognoscere" agus rudan mar "recognize" nam bheachd-sa.


text:
Blas 2017: 1-9 Sultain
‘S i fèis a th’ ann am Blas a thàinig bho bheachd a chuir Comhairle na Gàidhealtachd air adhart an dèidh dhaibh tadhal air an fhèis Celtic Colours ann am Ceap Breatuinn. Tha i air a ruith ann an co-bhonn ri Fèisean nan Gàidheal agus tha sinn gu mòr an eisimeil bhuidhnean ionadail a bhios a’ toirt taic dhuinn le tachartasan a chur air dòigh.
Tha an fhèis air fàs anns na bliadhnaichean a tha i air a bhith ga cumail agus, a bharrachd air cuirmean-ciùil thall ‘s a bhos air feadh na Gàidhealtachd, bidh Prògram Foghlaim a’ dol air adhart anns na sgoiltean aig an aon àm. Bidh grunn thachartasan ann an Earra-Ghàidheal agus anns na h-Eileanan Siar cuideachd.
Tadhailaibh air an blas-festival.com airson program na bliadhnasa.


text:
Coinneach MacGuaire
Tha Coinneach MacGuaire (Beurla: Ken MacQuarrie) air a bhith na àrd-stiùiriche aig BBC Nations and Regions bho 2016. Bha e 'g obair aig Radio nan Gàidheal.
Beatha[deasaich | deasaich an tùs]
'S ann à Muile a tha e. Chaidh e dhan àrd-sgoil anns an Òban.[1]
Tha e ag obair airson na Gàidhlig agus Beurla air am BBC. 'Sann as na Hearadh a bha màthair Coinneach. Rinn Coinneach Eòrpa agus Dé a' Nis? agus bha seo air BBC Alba. Bha Coinneach ag obair gu trang airson na Gàidhlig.
Thug e Òraid an t-Sabhail ann an 2012.[2]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ “Ken MacQuarrie, Director, Nations and Regions - Inside the BBC” (Beurla). BBC. Air a thogail 16mh dhen t-Sultain 2017.
- ↑ “Òraid an t-Sabhail”. Sabhal Mòr Ostaig. Air a thogail 19mh dhen t-Samhain 2017.


text:
Tha grunn ro-innleachdan dligheach ann an-dràsta a dh'fhaodar a chleachdadh gus àrdachadh a dhèanamh air PageRank na làraich-lìn no làrach a 'bhlog le ceangal air ais. Agus mus tòisich sinn, leigamaid oirnn - chan urrainn dhut gu bheil thu a 'ciallachadh "skyrocket" an PageRank a th' ann mar-thà le bhith a 'cumail taic ris, ge bith dè cho duilich no cho math' s as urrainn dhaibh a bhith. Gu dearbh, tha do phròifil backlink na sheasamh am measg nam prìomh nithean as cudromaiche nuair a thig e gu buaidh a ghabhas tomhas a tha a 'dearbhadh mu dheireadh làrach-lìn an làrach-lìn agad. Am measg nan adhbharan eile a tha na prìomh innealan luirg mar Google, tha na leanas a leanas: a 'ceadachadh dhaibh fhèin, prìomh fhaclan-luirg prìomh amas, susbaint càileachd sònraichte, agus a' chòrr de sheilbh làrach-lìn nach eil cho cruaidh ann an SEO. A 'tilleadh air ais chun phuing - chan eil e do-dhèanta a bhith a' leasachadh do PageRank an-dràsta le ceanglaichean air ais. Ach tha an obair fhathast ri choileanadh, air sgàth 's gu bheil thu deònach agus deiseil a bhith ag obair le foighidinn air an ro-innleachd fad-ùine agad. Gu h-ìosal is dòcha gu bheil na modhan as reusanta ann airson ceangal a dhèanamh ri togalach a dh'fhaodadh cur ri do rangachadh ìre nas àirde ann an Google.
Agus leig dhomh am facal mu dheireadh a thoirt dhut - cha leig thu a-riamh feuchainn ri PageRank a neartachadh le uidheamachadh ais-cheanglaichean. Mar sin, is e seo a bu chòir beachdachadh air a 'chiad àite:
Fòcas nas motha air Càileachd, seach Àireamh
Is e am prìomh cho-bheachd a tha a' dèanamh roinn nan leòmhann de ro-innleachdan SEO gealltanas air càileachd a-mhàin. Gu sìmplidh, is e amas cruinneil SEO a bhith a 'coileanadh toradh seasmhach agus maireannach airson adhartachadh air-loidhne air na SERPs. Gu mì-fhortanach, tha cus blagairean agus luchd-maighstir-lìn ùra a 'fulang le duilgheadas coitcheann le ceanglaichean togail. Tha mi a 'ciallachadh gu tric gu bheil iad a' toirt prìomhachas do mhionad, ann an dòchas èiginn gum bi paca mhòr de dhuilleagan-taice a 'dol a-mach às an sin bidh an rangachadh iomlan a' fàs. Ach tha iad gu math ceàrr oir chan eil ceanglaichean aig ìre ìosal no buntainneach, chan ann a-mhàin gun fheum airson adhbharan SEO. Gu dearbh, tha cothroman mòra ann gus peanas mòr a rangachadh dhut fhèin a chosnadh, an àite adhartas. Anns an t-suidheachadh as miosa, is dòcha gum bi a h-uile càil deiseil le casg seasmhach air rannsachadh.
Ceangal taobh a-staigh do Niche no Gnìomhachas Gnothachais
Na dèan an mearachd uamhasach seo, mar a bha mi air a bhith seachad o chionn iomadh bliadhna. Gu dearbh, b 'àbhaist dhomh a bhith a' dol air adhart mar dhòigh ceàrr air ais a-steach don bhlog agam - dìreach a 'ceangal ris gach làrach-lìn a tha a' còrdadh rium gu cinnteach, fhuaireadh luach air dèiligeadh. Le bhith a 'dèanamh sin, cha robh a' mhòr-chuid de na ceanglaichean cùl-cinn a chaidh a chruthachadh a-mhàin a 'buntainn dìreach - fada cha deach a h-uile gin dhiubh a chruthachadh taobh a-staigh a' cheangail cheart. Mar thoradh air an sin, bha mi air ùine mhòr agus oidhirp a chall - dìreach airson a bhith mì-thoilichte nach robh buannachd fìor ann an PageRank bho backlinks. Sin an t-adhbhar mus gabh mi an sàs ann an beachdan agus deasbadan cuspair, tha mi a 'moladh gum bi dearbhadh dùbailte ann gu bheil na stòran targaid làn deiseil don àite agad no a bhith a' fuireach taobh a-staigh an aon ghnìomhachas gnìomhachais.
Rannsachadh Rannsachadh Facail-luirg gus A bhith a 'cumail Anchors Efficient
Uill, chan fheum thu a ràdh gur e an t-susbaint an rìgh. Tha a h-uile dad mu SEO gu cunbhalach a 'gluasad timcheall air an taghadh ceart de fhaclan-luirg agus mion-sgrùdadh ceart. Mar sin bidh a h-uile a h-uile backlink ann am pròifil an làrach-lìn agad, no tha e a 'toirt cothrom air teacs a bhith nas mionaidiche. Gu mì-fhortanach, tha an aon dòigh-obrach a thaobh dèiligeadh ri rannsachadh prìomh fhaclan ro thric air a dearmad. Sin as coireach gu bheilear a 'beachdachadh air na h-innealan-ceangail agad a sgrìobhadh cho cùramach' sa ghabhas - co-dhiù a bhith a 'cleachdadh AdWords no na h-innealan rannsachaidh adhartach eile nas adhartaiche. Mar sin, nì thu cinnteach an aghaidh ceangal ceàrr air sgàth cion cho mòr 'sa tha e anns an rannsachadh. Dìreach dèan cinnteach gu bheil thu ùrachadh agus lean a h-uile prìomh shiostam rannsachaidh agus nithean sònraichte. Cuimhnich gum faod dà theacsa coltach ris an aon seòrsa ceangal a thoirt do chomas le comas a tha a 'gineadh trafaig gu tur neo-ionann, agus mar sin a' toirt buaidh leantainneach air PageRank nan dòighean fhèin.


text:
Kl. Ianair.ui. feria, l. xx. ui. Anno Domini M.x.iiii.
Hic est annus octauus Circuli Decinouinalis & hic est .ccccc. & .lxxxii. annus ab aduentu sancti Patrici ad babtizandos Scotos. Feil Grigoir ria n-Init & Minchaisc i samradh isin bliadain-si quod non auditum est ab antiquis temporibus.
Sloghud la Brian m. Cenneitigh m. Lorcain, la righ n-Erenn, & la Mael Sechlainn m. Domnaill, la righ Temhrach co h-Ath Cliath. Laighin uile do leir i tinol ar a cinn & Gaill Atha Cliath & a coimlin do Ghallaib Lochlainne leó. .i. x.c. luirech. Gnithir cath crodha etorra dona frith inntsamail. Maidhis iarum for Gallu & for Laighniu i tosaigh corus-dileghait uile do leir. In quo bello cecidit ex adhuersa caterua Gallorum Mael Mordha m. Murchada ri Laigen, & Domnall m. Fergaile rí na Fortuath: cecidit uero a Gallis Dubghall m. Amlaim, Siuchraidh m. Loduir iarla Innsi Orcc, & Gilla Ciarain m. Gluin Iairnn rigdomna Gall, & Oittir Dub, & Suartgair, & Donnchad h. Eruilb, & Grisene, & Luimne, & Amlaim m. Laghmaind, & Brotor qui occidit Brian, .i. toisech na loingsi Lochlannaighi, & .ui. mile iter marbad & bathad.
p.448
Do-rochuir immorro a fritguin o Gaidhelaibh: .i. Brian m. Cenneitigh ardrí Gaidhel Erenn & Gall & Bretan, August iartair tuaiscirt Eorpa uile; & a mc., .i. Murchad; & a mc.-sidhe, .i. Toirrdelbach m. Murchada; {folio & column H55rb} & Conaing m. Duinn Chuan m. Cenneitigh rigdomna Muman; & Mothla m. Domnaill m. Fhaelain ri na n-Deisi Muman; Eocho m. Dunadhaigh & Niall H. Cuind & m. Cennetigh, tri coimthe Briain; da righ H. Maine, H. Ceallaig[gap: extent: two words]; & Mael Ruanaigh H. h-Eidhinn rí Aidhne; & Geibhinnach H. Dubagain rí Fer Maige; & Macc Beathadh m. Muiredaigh Cloin ri Ciaraidhe Luachra; & Domnall m. Diarmada ri Corco Baiscind; & Scannlan m. Cathail ri Eoganachta Locha Lein; & Domhnall m. Eimhin m. Cainnigh mormhaer Marr i n-Albain; & alii multi nobiles.
Luidh tra Mael Muire mc. Eochadha, comarba Patraicc, co sruithibh & co minnaibh co nn-ice Sord Coluim Cille co tuc as corp Briain righ Erenn, & corp Murchada a mc., & cenn Conaing & cenn Mothlai coro adhnacht i n-Ard Macha i n-ailaidh nui. Di aidhci dhec immorro do samhadh Patraicc ic are na corp propter honorem regis possiti.
Dunlang m. Tuathail, ri Laighen, do éc.
Cath eter Cian m. Mail Muaidh & Domnall m. Duibh Da Bairenn co torchair ann Cian & Cathal & Roghallach, tri m. Mail Muaidh, & ár impu.
Cathal m. Domnaill, ri H. n-Echdach, do marbad la Donnchad m. Briain.
Maidm ria Tadhg m. Briain for Donnchad m. Briain co fargbad Ruaidri H. Donnacan, ri Aradh.
Sluagad la H. Mail Doraid & la H. Ruairgg i Magh n-Ai coro marbsat Domnall m. Cathail & gur innriset in Magh & co rucsat a n-giallu Connucht, licet non in eadem uice.
Maidm for Dal n-Araide ria n-Ultaibh ubi multi occisi sunt.
p.450
Flaithbertach m. Domnaill comarba Ciarain & Finnen, & Ronan comarba Feicin, & Conn H. Digraidh in Christo dormierunt.
At imda tra airisi na bliadna-sa.


text:
p.1
Ceathra meic Eogain meic Murchada meic Muiredaich meic Diarmada meic Eogain meic Ailella Flaind Bic meic Fiachach Muillethain meic Eogain Moir meic Ailella Olaim meic Moga Nuadad .i. Cormac & Beccan & Culan & Diarmaid. Diarmaid immorro sindser na naem-sin, is e ro gob ic Rus Reided i crich Chairpri Droma Cliab itir Cloind Fiachrach meic Echdach Muidmedon & tuc Fland Dub mac Mureadaich meic Lugdach meic Aengusa fearand do andsin .i. o Drochad Martra co Brug Chind Sleibi siar & o Murbeach Rosa Birnn co h-Aillclaidib Lugdach. Et ro gob Diarmaid mac Eogain andsen & ro beandaich Claind n-Dubflaind do chind in tiri sind tucsad do & ro facaib doib buaid mna & con & each & buaid catha & cliachda leo & sonceathra & arba & toraid tiri doib acht na tisdais re Diarmaid. Ceall mac n-Eogain didiu in chell 'na m-bid.


text:
- TIOTAL
- 'Ben Attow' air an Further North Express
- EXTERNAL ID
- GB1796_RAILWAYSLIDES_02_478
- ÀITE
- neo-aithnichte
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh is Gaileiridh Ealan Inbhir Nis
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11660
- KEYWORDS
- rathaidean-iarainn
treanaichean
còmhdhail
locothan
einnseinnean
smuid
Anns an dealbh-chamara seo chithear an t-einnsean-smùid HR 7 'Ben Attow' agus e a' tarraing an "Further North Express".
Ann an 1896 thàinig Peter Drummond a-staigh an àite Daibhidh Jones mar stiùireadair nan einnseanan aig Rathad-iarainn na Gàidhealtachd. B' e a' chiad einnsean a thug Drummond a-steach clas de dh'einnsean 4-4-0 do thrèanaichean luchd-siubhail. Chaidh fichead dhiubh a thogail uile gu lèir sa chlas seo, na "Small Bens".
Fhuaireadh a' chiad ochd dhiubh (Àir. 1 gu 8) o Dubs & Co. ann an Glaschu eadar an Iuchar 1898 agus An Gearran 1899. Chaidh cnap eile de naoi dhiubh (Àir. 9 gu 17) a thogail aig ionad-obrach Rathad-iarainn na Gàidhealtachd fhèin aig Loch Gorm ann am baile Inbhir Nis eadar an Iuchar 1899 agus An Gearran 1901. Chaidh a' bhuidheann mu dheireadh de thrì dhiubh (Àir. 38, 41 is 47) a thogail aig Companaidh Loco Breatainn a Tuath (NB Loco) ann an Glaschu an 1906. Chaidh a h-uile h-aon dhiubh gu seilbh an LMS ann an 1923 agus mhair deich dhiubh gus an deach iad ann an seilbh BR ann an 1948.
Fhuair e an àireamh 14403 bhon LMS, agus a-rithist 54403 bho BR, agus chùm e a' dol gus an deach a tharraing à seirbheis sa Ghearran 1949.
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is mu phrìsean cuir post-d gu:
Highland Photographic Archive


text:
Calann Enair for Domnach &
xi fuirri. Anno Domini m.
2] cc.lx.viii; xxviii. anno cicli solaris; xv. anno cicli lunaris;
3] xi. anno indiccionis. Communis. AG.
Conchobar h. Briain ri Tuadmuman do
marbad la Diarmait
5] mac Murcertaig h. Briain, & a mac .i. Seoinin & a ingen & mac
6] a ingine .i. mac Ruaidri h. Grada & Dublochlunn h. Lochlaind
7] & Tomas h. Beollan et ali multi do marbad maille ris do mnaib
8] & d' feraib nach armigther sund. Et Diarmait fein do marbad
9] ind fo chetoir amail ro dlig.
Amlaib h. Fergail do marbad la Gallaib a mebail.
Magnus Mag Orechtaig dux Clainni Tomaltaig quieuit.
Ragnailt ingen h.Conchobair ben Cathail h. Madadan quieuit.
Muris Ruad Mac Gerailt do badad ar
muir Erenn lucht
14] lunga ag techt o Rig Saxan.
Carlus ant Imper Romanach do
marbad dona Sarustinib ic
16] cosnam na Cristaidechta.
Aed mac Conchobair h. Flaithbertaig ofestel Enaig Duin.
Toirrdelbach Occ mac Aeda meic
Fedlimid meic Cathail
19] Crobdeirg dalta h. mBriuin quieuit.
Conne do focra do Gallaib Erenn
ar Aed h. Conchobair
21] i nn-AthLuain (sic). Do tinol h. Conchobair ina conne & tuc maidm
22] forra hi Fedaib Ada Luain & ro marbad sochuide dib.
Domnall mac Taidc h. Mannachan do
marbad & x.nebar
24] da muintir maille ris do Tadc h. Flannacan & do Gilla Crist h.
25] Birn in vii. Kalendas Enair.
Fergal h. Mailmuaid ri Fer Cell do marbad la Gallaib.
Maelsechlainn Mac Cochlain do marbad la Gallaib.
Dubgall mac Ruaidri ri Orir Gaidel quieuit in Christo.
Domnall h. Grado dux Ceneoil Dungali mortuus est.
{folio 20a}Lochlainn mac Diarmata h. Conchobair do marbad
31] do Dauid Aulb & d'Ib Cinaetha, & torcradar fein inn fo cetoir.
Diarmait mac an Athchlerig h. Briain do ecc.
Mathgamain h. Briain do gabail
& a cirrbad la Brian Ruad
34] h. mBriain a ndigail a athar.
p.152
Conchobar h. Cellaig ri h. Mane mortuus est.
Aenguss h. Dalaig sai ndana & tigi aiged quieuit.


text:
Clach-mhìle Inbhir Narann
Bidh mòran a' cuimhneachadh air 1914 anns na mìosan ri tighinn is ceud bliadhna ann bho thòisich An Cogadh Mòr.
Ann an Inbhir Narann, bithear cuideachd a' comharrachadh rudeigin car diofraichte - ceud bliadhna bho fhuair cluba ball-coise a' bhaile, Nairn County, ballrachd ann an Lìog na Gàidhealtachd.
Ged a bha sgioba Nairn County air a bhith a' cluich 'son fichead bliadhna ron a sin, 's e ceum mòr a bha seo dhan bhaile.
Thug na bha a' dol anns an Roinn Eòrpa ann an 1914 buaidh air gnothaichean ge-tà, is ged a fhuair an cluba ballrachd ann an Lìog na Gàidhealtachd sa bhliadhna sin, chuir an Cogadh Mòr stad an uair sin air an fharpais.
Air a' cheann thall 's e cuid de bhalaich a' bhaile a bha air tilleadh dhachaigh às an t-strì san Roinn Eòrpa a chuir an cluba air a chasan às ùr.
Sgrìobh fear de na balaich dhan phàipear-naidheachd ionadail, an Nairnshire Telegraph, a ghearain gun deach stad a chur air seann shaighdearan a bha a' cluich ball-coise air a' mhachair.
Maslachadh
B' e maslachadh a bha sin, thuirt e, gu h-àraidh leis gun robh cead aig saighdearan Canadianach ball-coise is baseball a chluich air a' mhachair tro bhliadhnaichean a' chogaidh.
Tha e coltach gun robh na h-uimhir de thaic ann dha balaich a' bhuill-choise sa bhaile is dh'aontaich Comhairle Inbhir Narann air a' cheann thall pàirce a chur air dòigh dhaibh ri taobh an stèisein.
Mu dheireadh thall ma-tha, b' ann an 1919 - còig bliadhna às dèidh toiseach a' chlub san lìog - a chluich sgioba Inbhir Narann a' chiad gheama aca ann an Lìog na Gàidhealtachd.
Tha muinntir a' bhaile air tlachd mòr fhaighinn bhon 'Wee County' bhon uair sin, ged a bha aca ri feitheamh ùine mhòr gus an lìog a bhuannachadh.
Thàinig an t-urram sin mu dheireadh thall ann an 1975/76 is tha iad a' bruidhinn mu dheidhinn fhathast ann an Inbhir Narann.
"Air leth"
"'S e bliadhna air leth a bha sin," thuirt Dòmhnall MacUilleim, a tha a' leantainn County.
"Bha sinn air na h-aon phuingean ris a' Bhruaich aig mullach na lìge is bha againn ri geama dearbhaidh a chluich ann an Eilginn,
"Bha còrr is 3,000 ann is bàtaichean na Bruaiche uile ceangailte aig caladh, ach bhuannaich Inbhir Narann 2-1 às dèidh ùine a bharrachd," thuirt e.
Chan eil County air an lìog a bhuannachadh bhon uair sin, ged a tha iad air a bhith a' farpais aig a' mhullach anns na beagan bhliadhnaichean a chaidh.
Chan ann air a' phàirc a-mhàin a tha iad air adhartas a dhèanamh ge-tà.
Leasachadh
Rinneadh leasachadh mar thà air an stand aig Pàirc an Stèìsein, is thèid an tuilleadh a dhèanamh air a' ghoireas, agus air an fhasgadh aig taobh thall na pàirce.
Tha a h-uile coltas ann gur e cluba adhartach a tha seo le freumhan làidir sa choimhearsnachd.
"Tha sgioba mhath air a' phàirce is sgioba mhath de luchd-leantainn, agus de luchd-stiùiridh is a' chomataidh," thuirt fear de mhuinntir an àite, Des Scholes.
"Tha a h-uile duine ag obair còmhla is tha sinn a' coimhead air adhart ris an ath 100 bliadhna a-nise," thuirt e.


text:
Chan atharraich poileasaidh gunnaichean gu luath
Chan eil coltas ann gun tig atharrachadh sa aithghearrachd air a' cho-dhùnadh a thug cead do dh'oifigearan poilis air Ghàidhealtachd gunnaichean a ghiùlain gu làitheil, a rèir an oifigich a tha an urra ri poilis armaichte ann an Alba.
An dèidh conneimh le comhairlichean Dimàirt far an deach dragh a thogail mun atharrachadh ann am poileasaidh na h-armachd, thuirt Comandair Roinneil nam Poileas Armaichte, an t-Àrd-Superintendant Elaine NicFhearghais, gu bheil an dòigh sa bheil leithid de cho-dhùnadh air a dhèanamh a' crochadh air measadh cunnairt anns gach sgìre ionadail.
Fhad 's a bhithear a' beachdachadh air a' cho-dhùnadh sin gach cairteal bliadhna, thuirt i nach eil coltas gun atharraich na th' ann de ghunnaichean air Ghàidhealtachd agus anns na h-Eileanan - figear a thug air na Poilis an co-dhùnadh a dhèanamh - san aithghearrachd.
"Bhithinn teagmhach gun tigeadh atharrachadh susbainnteach air an fhiosrachadh a tha sinn a' faighinn thairis air a' bheagan chairtealan a tha ri teachd," thuirt i.
"No gu dearbha na bliadhnaichean a tha ri teachd, chun na h-ìre 's gun toireadh e air an Àrd-Chonstabal a cho-dhùnadh atharrachadh.
"'S ann air an da-rìribh a tha seo stèidhichte. Chan ann air atharrachadh ann an dòigh-obrach nam Poileas.
"Tha e stèidhichte air an fhiosrachadh a th' againn.
"Chan urrainn dhomh a ràdh nach tig atharrachadh air gu bràth, ach tha am poileasaidh seo ann airson dèiligeadh ri cunnart a tha ann."


text:
- TIOTAL
- An t-Eilean Sgitheanach bhon mhòr-thìr
- EXTERNAL ID
- HCD00571
- ÀITE
- A' Chomraich
- SGÌRE
- Loch Carrann
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: A' Chomraich
- LINN
- 1940an
- CRUTHADAIR
- Duncan Macpherson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 12274
- KEYWORDS
- A' Chomraich
An Cuithionn
Rubha Eighre
Ratharsair
Glàmaig
zoomable
deilbh leudachail
Tha an dealbh sgaoilteach seo, air a thogail bho dheas air a' Chomraich, a toirt dhuinn sealladh òirdheirc tarsainn air an Linne A-Staigh gu beanntan an Eilein. Tha Rubha na Cloiche agus Rubha Eighre air bàrr a deas Ratharsair rim faicinn am meadhan an raoin-aghaidh. Air an cùlaibh tha diollaid shònraichte Ghlàmaig, 's an Cuilthionn Ruadh ris an taobh chlì
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
Bho Aachen gu Inbhir Theòrsa – Lèirmheas na Bliadhna #gàidhlig
‘S e bliadhna mhòr a bh’ ann an 2017 airson bloga Trèanaichean, Tramaichean is Tràilidhean. Nuair a thòisich mi am bloga bho chionn 5 bliadhna, b’ e an t-amas a bh’ agam a dhol air a h-uile rathad-iarainn ann an Alba. As t-Samhradh am-bliadhna, choilean mi an t-amas seo nuair a chaidh mi...
Air fhoillseachadh le: Trèanaichean, tramaichean is tràilidhean - 6 làithean air ais
- Seann-naidheachdan
- Cuir bhòt! Air ais ann an Gallaibh na Gàidhlig #gaidhlig #gaelic
Chòrd an turas agam gu Gallaibh an-uiridh rium cho mòr is gu bheil mi a’ dol ann a-rithist aig deireadh na seachdain. Tha mi gu bhith a’ dol air turas latha gu Inbhir ...Trèanaichean, tramaichean is tràilidhean - DiarDaoin, 29 dhen Mhàrt, 2012
- Cuir bhòt! Turas rèile gu Inbhir Ùige is Inbhir Theòrsa
Ged a tha comhairlichean Ghallaibh air a bhith a’ sìor ghearain mu shoidhnichean Gàidhlig bho chionn goirid, a rèir coltais chan eil iad air mothachadh gu bheil soidhichean ...Trèanaichean, tramaichean is tràilidhean - DiSathairne, 26 dhen Mhàrt, 2011


text:
Tuig co n-aithinter comartha mailisech .i. comarthai deimne an fiabrais re n-abur tersiana anterpullata .i. aimsear aturru & o tri neichibh tuigter e .i. o red nadurda & o red nach nadurdha & o ni ata a naghaidh na nadurdha amail adeir Isag. Red nadurdha mar ata ais & coimplex; & red nach nadurdha amail ata aer & aimsir, & fon red a naghaidh na nadurdha
p.12amail atait na h-airrgheana tig o adhbar na h-easlainte, mar bis greann tig a dosach na h-aicsisi {MS folio 2b} & neithi is cosmail riu sin. Aithinter an fiabras sin o raod nadurdha or is minic gabas an fiabras so nech aga mbi coimplex te tirim & a naois oig & go h-airigi da mbia folt cass dub air & e fein truagh & corp edluith aige, oir in terciana doniter o aontugad na neithidh rannaighte sin is e is terciana fire ann . Aitinter an fiabras sin o raod nach nadurdha, oir is minic tic se a samrad & a nuair impaiges an taer a tesaidecht & a tirmacht, & aitinter he o saothar & o oibriugad in eslainti, oir mad duine he doni saothar co h-imurcach ina slainti, beirid sin cum tirmachta he. Aithinter in fiabras so o raod leth amuich don naduir, los o adbar te tirim doniter he, an uair bis a ngaire do ballaib uaisle mothuightacha is egan grenn lisda, bruidernech deirgi ann sin, mar gu mbeidiss snathada no deilgne aga mbrugad, & sin do techt i tosach na h-eslainti no na h-aixisi, oir an trath teit geiri lenna ruaid trit na ballaib mothaightacha nach ar gnathaigh se, bruidigi se he & tuismide se cinel creatha indtu & is riss sin aderimsi grenn.


text:
Naidheachdan 11:00m
7 An Dàmhair 2015 Ùraichte aig Ùraichte aig
Siria
Thuirt Rùnaire an Dìon, Mìchael Fallon, gu bheil an Riaghaltas den bheachd nach eil ach glè bheag de dh'ionnsaighean na Ruis ann an Siria ag amas air feachdan na Stàite Islamaich. Thuirt Mgr Fallon gu bheil dol a-mach na Ruis cunnartach oir nach eil iad ag obair còmhla ri dùthchannan eile, agus thuirt e gu bheil an Riaghaltas a' sìor fhaighinn taic sa Phàrlamaid airson armachd Bhreatainn a chur an sàs an aghaidh IS ann an Siria.
Co-labhairt nan Tòraidhean
Innsidh am Prìomh Mhinistear do Co-labhairt nan Tòraidhean an-diugh gu bheil Breatainn aig meadhan deich bliadhna de dh'atharrachadh mòr. Tha dùil cuideachd ri beachd bho Mhgr Camhshron air suidheachadh a' phàrtaidh ann an Alba, air an là mu dheireadh den cho-labhairt ann am Manchester.
Iacht
Thuirt maoir-chladaich gu bheil droch shìde a' cur maill air an oidhirp air cobhair a dhèanamh air iacht mu 100 mìle an ear air Sealltain. 'S e aon duine a tha air an iacht, fear a tha 82, agus a dhiùlt a thogail dhith le heileacoptair.
Michelle NicThòmais
Chaidh gearan ri Coimiseanair Inbhe na Pàrlamaid mun bhall-pàrlamaid, Michelle NicThòmais. Thog ball Tòraidh, Anndra Bridgen, a' chùis, agus poilis a' rannsachadh chasaidean mu chùisean gnothachais co-cheangailte ris a' bhall SNP. Chuir ise bhuaipe cuip an SNP aig Westminster agus tha i a' dol às àicheadh gun do rinn i dad ceàrr.
MG Alba
Thuirt Cathraiche MG Alba, Magaidh Choinneagan, nach eil iarrtas airson deich uairean gach seachdain de phrògraman ùra Gàidhlig do BhBC Alba ach reusanta an coimeas ri roinnean eile a tha sa BhBC. Tha MG Alba ag ràdh gu bheil iad ag iarraidh gealltanas air deich uairean de phrògramman ùra gach seachdain, nam freagairt dhan cho-chomhairle a tha a' tighinn gu crìoch a-màireach mu ùrachadh air Càirt Rìoghail a' BhBC.
Volkswagen
Tha dùil ri fios bho Volkswagen an-diugh mun dòigh san cuir iad ceart cha mhòr aon deug millean càr diesel anns a bheil innleachd a tha a' mealladh dheuchainnean truaillidh. Thuirt àrd-oifigeach ùr na companaidh, Matthias Mueller, gun tòisich iad a' gairm chàraichean air ais trath an ath-bhliadhna.
Tesco
Thuit prothaid Tesco, an t-sreath bhùithean às motha ann am Breatainn, gu còrr 's leth air a' chiad leth den bhliadhna ionmhais seo. 'S e prothaid de £354m a bh'ann, an coimeas ri £779m aig an aon àm an-uiridh. Thuirt an t-àrd oifigeach, Dave Lewis, gu bheil Tesco a dh'aindeoin sin a' dèanamh adhartas an dèidh ùine dhoirbh dhaibh.


text:
'Aona bhàta-slaodaidh gu leòr' - MCA
Thuirt Buidheann na Mara 's nam Maor-Cladaich (MCA) nach eil feum air dà bhàta-slaodaidh èiginn far chostaichean na h-Alba.
Chaidh am bàta a bha a' frithealadh air a' chosta an iar a tharraing ann an 2012 mar phàirt de ghearraidhean an Riaghaltais.
Dh'fhàg sin aona bhàta-slaodaidh èiginn ann an Alba, is e stèidhichte ann an Arcaibh.
Tha dleastanas air a' bhàta airson a' chosta an iar cuideachd.
Chaidh athchuinge a bha ag iarraidh gun rachadh bàta-slaodaidh èiginn a stèidheachadh às ùr air a' chosta an iar a thoirt seachad aig Westminster Dimàirt.
Chuir còrr is 1,500 duine an ainmean ris, ach tha iad air bristeadh-dùil fhaighinn bhon MCA.
Neo-eisimileach
Thuirt a' bhuidheann gun do rinn iad co-chomhairle na bu tràithe am-bliadhna, is gun do dh'iarr iad aithisg neo-eisimileach air cho riatanach 's a tha bàtaichean-slaodadh èiginn air costa a tuath is costa an iar-thuath na h-Alba.
Thuirt iad gun robh deasbad airson dàrna bàta na phàirt de na còmhraidhean a bh' ann.
Dh'innis iad gun robh na còig bliadhnaichean mu dheireadh air sealltainn gun dèan aona bhàta a' chùis.
Thuirt iad mar sin nach eil adhbhar ann airgead luchd-pàighidh na cìse a chleachadh air bàta-slaodaidh eile.
Dh'innis a' bhuidheann gu bheil iad a' cumail sùil gheur air cùisean is gum beachdaich iad air a' bhàta a ghluasad timcheall na sgìre nuair a tha feum air.
Dhearbh an MCA cuideachd gu bheil coltas ann gum bi dleastanas ùr sa chùmhant gun tig am bàta-slaodaidh a' tadhal air na diofar phàirtean den sgìre air fad aice, le sùil gu sònraichte air mar a tha an t-sìde, is feumalachdan bhàtaichean san sgìre.


text:
Esslemont a' fàgail BBC ALBA
Chaidh dearbhadh gu bheil Ceannard Phrògraman BBC ALBA, Ailean Esslemont, a' fàgail a dhreuchd.
Tha Mgr Esslemont a' dol gu obair ùr mar cheannard TG4 ann an Èirinn.
Thàinig Ailean Esslemont, a bhuineas do Bhràigh Mhàrr bho thùs, à TG4 'son cuideachadh le BBC ALBA a chur air bhòg.
Chaidh an seanail air an èadhair ann an 2008.
Tha fàs air tighinn air BBC ALBA bhon uairsin, ged a tha cuid air draghan a thogail mu ath-chraolaidhean, is cus Bheurla.
Thuirt Àrd-Oifigear MG ALBA, Dòmhnall Caimbeul, gun robh Mgr Esslemont air sàr-obair a dhèanamh, is gur e an ro-innleachd aige a tha air cùlaibh soirbheachas BBC ALBA.
Thuirt Ceannard BBC Scotland, Coinneach MacGuaire, gun robh Ailean Esslemont air a bhith na fhear taic làidir dha craoladh Gàidhlig, is gun robh pàirt deatamach aige ann a bhith a' cruthachadh dhàimhean eadar BBC Scotland agus MG ALBA.
Thuirt e gu bheil e a' guidhe gach soirbheachas dha Mgr Esslemont na dhreuchd ùir.
Thuirt TG4 gu bheil iad air an dòigh gu bheil Mgr Esslemont a' tilleadh thuca.


text:
Barraich a' beachdachadh air seirbheis adhair a ruith
Tha muinntir Bharraigh a' beachdachadh air seirbheis adhair eadar Barraigh agus Beinn nam Fadhla a ruith iad fhèin.
Tha Comhairle nan Eilean Siar an sàs an-dràsta ann an co-chomhairleachadh mu sheirbheisean còmhdhail eadar na h-eileanan, agus thuirt Ceannard na Comhairle, Aonghas Caimbeul, ann an litir gu bheil iad air bruidhinn ri Còmhdhail na h-Alba mu ruith nan seirbhisean adhair a thoirt air ais dhan Riaghaltas.
Thuirt an Comhairliche Barrach, Dòmhnall Manford: "Tha e uabhasach tàmailteach nach eil a' Chomhairle air a bhith fosgailte, soilleir agus onarach mu dheidhinn an t-seirbheis seo a thoirt air ais."
Bha e cuideachd ag ràdh: "Chan e a-mhàin gu bheil sinn ann am Barraigh agus ann am Bhatarsaigh ag iarraidh air an Riaghaltas a dhèanamh dhuinn, tha sinn a' coimhead air ciamar as urrainn dhuinn fhìn a dhèanamh, ciamar as urrainn dhuinn a dhèanamh leis a' chumhachd ùr a th' ann an lagh airson neart a thoirt do choimhearsnachdan.
"'S ann a tha sinn ag iarraidh air an Riaghaltas ar cuideachadh airson a' chumhachd a ghabhail air ais bhon Chomhairle."
Bha Mgr Manford ag ràdh gum biodh an t-seirbheis air leth feumail do dh'euslaintich.


text:
Boireannach a dhealbhaich badain fhuadan air bàsachadh
Tha boireannach às a' Mhanachainn a dhealbhaich am badan fuadain, agus a dh'atharraich beatha nam milleanan, air bàsachadh.
Bha Valerie Hunter-Gordon 94 agus chuir i seachad a' mhòr-chuid de a beatha sa Mhanachainn.
'S ann às dèidh an darna cogaidh bha an treasamh pàisde aig Valerie Hunter Gordon agus bha e a' cur cais oirre a bhith a' nighe agus a' tioramachadh bhadan aodaich 's rinn i suas a h-inntinn gun cruthachadh i fear fuadan.
Parachute
'S e nylon bho pharachutes a chleachd i an toiseach son an t-aodach a dhèanamh dìonach, agus an uairsin ghluais i gu PVC, le pios aodaich na bhroinn a dh'fhaodadh tu ceathamh air falbh.
Anns a' chiad dol a-mach, 's ann airson a teaghlaich fhèin agus a caraidean a bha i gan dèanamh, ach ann an 1949 chaidh peutant a chur air a' bhadan aice fon ainm Paddis.
Ghluais i dhan Ghàidhealtachd anns na 50an agus 's ann a sin a chuir i seachad a' mhòr-chuid de a beatha.
Ged a chaidh Pampers a chruthachadh anns na 60an, agus gabh iad thairis bho Paddis, bidh mòran phàrantan a' toirt taing do Valerie airson cùisean a dhèanamh nas fhasa dhaibh fhèin agus an cuid chloinne.