text:
LEARNGAELIC WITH AN LÀ LEARNGAELIC LEIS AN LÀ
- Gaelic text Teacsa Gàidhlig
- English text Teacsa Beurla
- Gaelic & English text Teacsa Gàidhlig & Beurla
- Vocabulary Briathrachas
Dragh mu Oifis a’ Phuist ann an Creag Goraidh (01/05/2013)
[Iain MacIlleathain - Preseantair] Sin freagairt mun teine agus an spòrs fhathast ri thighinn air An Là. Ron sin, ged-tà, tha ceist air èirigh mu na tha an dàn dha seirbheis Oifis a’ Phuist ann an Creag Goraidh ann am Beinn na Fadhla. Tha an fheadhainn a tha ruith na seirbheis an-dràsta, Dàibhidh agus Evelyn Thorington airson an dreuchdan a leigeil dhiubh. Ach tha e air fàilneachadh orra chun an seo, an gnìomhachas a tha ceangailte ris an t-seirbheis a reic. Cunnart ann a-nis gun tèid an oifis phuist a chall agus gum bi aig muinntir na sgìre ri astar a dhol airson fhaighinn. Ag aithris à Uibhist, Shona NicDhòmhnaill.
[Shona NicDhòmhnaill – Neach-aithris] Tha David agus Evelyn Thorington a tha a’ ruith seirbheis oifis a’ phuist ann an Creag Goraidh airson an dreuchd a leigeil dhiubh. Ach tha trioblaid aca aonta fhaighinn bho Oifis a’ Phuist an t-seirbheis a stèidheachadh ann an àiteigin eile anns an sgìre. Tha bùth a tha mu mhìle bhuapa deònach an t-seirbheis a ghabhail, ach gu ruige seo tha ceannardan Oifis a’ Phuist air sin a dhiùltadh. Seo Dolly Hoggs bho Lovats.
[Dolly Hoggs] ‘S e am Post Office fhèin a thàinig thugainne airson a ghabhail agus thuirt sinne gun gabhaidh a chionn ‘s chan eil sinn airson an leithid seo a chall ann an seo idir. Agus lìon sinn na forms, rinn sinn a h-uile sìon ‘s an ath rud, agus an uair sin fhuair sinn brath gun robh e air stad, nach robh sinn ga fhaighinn idir gun robh sinn ro fhada air falbh bhon post office a bha a’ dùnadh.
[Shona NicDhòmhnaill – Neach-aithris] Ma dhùineas Oifis a’ Phuist ann an seo ann an Creag Goraidh, tha na goireasan làn-ùine as fhaisge an uair sin còrr is sia mìle gu tuath ann am Baile a’ Mhanaich, no faisg air fichead mìle gu deas ann an Dalabrog.
[Shona NicDhòmhnaill – Neach-aithris] Tha an oifis air a cleachdadh aig gu leòr a th’ air an rathad a dh’ obair agus i fosgladh tràth. Tha i faisg air grunn gnìomhachasan, taighean-òsta agus sgoiltean, mar sin, chan eil David agus Evelyn airson an oifis a chur bhuapa gus am bi iad cinnteach gum bi an t-seirbheis seo ri fhaotainn faisg air làimh ’s tha iad ag aithneachadh cho riatanach ‘s a tha seirbheis làn-ùine do dh’ iomadach duine agus air gnìomhachas a leithid Hebridean Jewellery mar a dh’innse Màiri-Anna NicDhòmhnaill.
[Màiri-Anna NicDhòmhnaill] Bhiodh e gu math duilich dhuinne nan dùineadh Post Office Creag Goraidh a thaobh, dh’ fheumamaid a dhol a Bhaile a’ Mhanaich, ‘s e an ath Phost Office as fhaisge dhuinne, so bheireadh sin uair an uaireadair do dhuine sam bith dhan luchd-obrach a dhol ann.
[Shona NicDhòmhnaill – Neach-aithris] Tha Lovats air athchuinge a chur air dòigh agus tha iad ag amas air taic na coimhearsnachd fhaighinn gus ìmpidh a chur air Oifis a’ Phuist, a thuirt gu bheil iad fhathast a’ sanasachadh na h-Oifis mar chothrom gnìomhachais agus gu bheil iad an dòchas rèiteachadh fhaighinn air a’ chùis. Shona NicDhòmhnaill, BBC An Là, Uibhist.
Concern about the Post Office in Creagorry
[Iain MacLean - Presenter] That’s the answer about the fire and the sports still to come on An Là. Before then, though, a question has arisen about the destiny in Creagorry in Benbecula. The people who run the service, David and Evelyn Thorington want to retire. But, they have failed to sell the connected business up to now. There is a danger now that the post office will be lost and the people of the area will have to travel a distance. Reporting from Uist, here’s Shona Macdonald.
[Shona Macdonald – Reporter] David and Evelyn Thorington who run the post office service in Creagorry want to leave their jobs. But, they are having difficulty getting consent from the Post Office to base the service in another place in the area. A shop about one mile away from them are willing to take the service, but up to now, the post office have refused. Here’s Dolly Hoggs from Lovats
[Dolly Hoggs] The Post Office came to us to take it and we said that we would take it as we don’t want to lose it. And we filled in the forms, we did everything and then we received notice that it was stopping, that we would not get it at all as we were too far away from the Post Office that was shutting down.
[Shona Macdonald – Reporter] If the Post Office closes in Creagorry, the full-time services closest would be over six miles north in Balivanich, or about twenty miles south in Daliburgh.
[Shona Macdonald – Reporter] The office is used by many on the road to work and it opens early. It is close to many businesses, hotels and schools, as such, David and Evelyn don’t want to give up the office until they are sure that this service is close by and they recognise how critical that the full-time service is to many people and to a business like Hebridean Jewellery, as Mary-Anne Macdonald told me.
[Mary-Anne Macdonald] It would be very sad if the Creagorry Post Office closed as we would have to go to Balivanich, that’s the next post office close to us, so it would take us an hour for someone, one of our employees to go.
[Shona Macdonald – Reporter] Lovats have set up a petition and they aim to get the community’s support to put pressure on the Post Office, who said that they are still advertising the Office as a business opportunity and they hope to settle the matter. Shona Macdonald, BBC An Là, Uist.
Dragh mu Oifis a’ Phuist ann an Creag Goraidh
(Concern about the Post Office in Creagorry)
CuideachadhHow to use this site
Tha Learn Gaelic le An Là ag amas air luchd-ionnsachaidh na Gàidhlig a tha, le beagan misneachd, deiseil airson ceum air adhart a ghabhail. Tha an t-susbaint freagarrach dhan h-uile neach-ionnsachaidh, ach bidh e nas cuideachaile do dhaoine a tha seachad air an ìre Tòiseachaidh.Learn Gaelic with An Là is aimed at learners who have already gained some confidence in Gaelic and want to take their learning to the next level. The material is suitable for all learners, but those who have progressed beyond the Beginner level will find this section particularly useful.
Bidh sinn a’ cur sgeulachdan bhon phrògram BBC An Là beò gach seachdain, le tar-sgrìobhadh Gàidhlig is eadar-theangachadh Beurla. Bidh dath an teacsa ag atharrachadh nuair a thèid facal a chluich. ‘S urrainnear cliogadh air facal sònraichte agus cluichidh am bhidio bhon sin a-mach. Dh’fhaodadh gum biodh seo cuideachail dha luchd-ionnsachaidh airson fuaimneachadh a dhearbhadh. Stories from the BBC ALBA Gaelic news programme "An Là" are uploaded on a weekly basis, with a Gaelic transcript and an English translation. As each Gaelic word is spoken, the accompanying text changes colour. Individual words can be selected with a simple click and the video will play from that point onwards. Learners may find this useful for checking pronunciation.
Bidh gach paragraf Gàidhlig a’ gluasad ri linn na h-aithris, ach faodar cuideachd na bàraichean-sgrolaidh a ghluasad gu earrann shònraichte den aithris.Each Gaelic paragraph automatically scrolls in conjunction with the news report, but the manual scrolling bars can also be used to move the text to a particular section of the report.
Chithear an tar-sgrìobhadh Gàidhlig anns a’ chiad dol a-mach. Ach, gheibhear eadar-theangachadh Beurla den tar-sgrìobhadh le bhith a’ taghadh Beurla no Gàidhlig agus Beurla.The Gaelic transcript is shown by default. However, you can see a translation of the transcript by selecting the English or Gaelic and English tabs.
Tha briathrachas cuideachd ri fhaotainn, le faidhlichean fuaim Gàidhlig na chois. Tha a’ bhriathrachas air a thaghadh bhon aithris fhèin, le measgachadh leithid ainmean-àite, briathrachas naidheachd, gnathasan-cainnt is abairtean. Key vocabulary is also provided, with accompanying Gaelic audio. This is a selected from the vocabulary contained in the news report and may include a selection of place names, news terminology, useful colloquialisms and phrases.
Tha luchd-leasachaidh an làraich a’ moladh gun tèid am brabhsair-lìn as ùire a chleachdadh airson an t-susbaint seo fhaicinn. Am measg nam brabhsairean ùra (saor an-asgaidh) as urrainnear a chleachdadh, tha Google Chrome, Mozilla Firefox, Internet Explorer agus Safari.The developers of the site recommend that an up-to-date web browser is used to ensure the content displays to its optimum. Suitable browsers (which are free to use) include the latest versions of Google Chrome, Mozilla Firefox, Internet Explorer and Safari.
Gheibhear an làraich seo air tablaidean is fònaichean-làimhe ach, a chionn ‘s gur e bhidiothan làn-sgrion a-mhàin a sheallas iPhone, bithear a’ cluich faidhle-fuaim seach bhidio.The site should work on mobile devices, but since iPhones will only show video full-screen and hide the transcript, we play an audio file instead of the video.
Credits
This site uses technology from jPlayer and Mozilla Popcorn, and builds on an idea and code developed by Mark Boas and associates at Happyworm.
All videos used are courtesy of BBC An Là and the British Broadcasting Corporation, who retain all rights to them.
Site design and coding by Sealgar Ltd.
Video, audio and transcripts provided by bbc.co.uk/alba.


c: text/html

text:
- TIOTAL
- Sealladh thairis air Druim Uachdair
- EXTERNAL ID
- GB1796_1999_116_751
- ÀITE
- Druim Uachdair
- SGÌRE
- A' Ghàidhealtachd / Siorrachd Pheairt
- SIORRACHD/PARRAIST
- PEAIRT: Blàr Athall
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11471
- KEYWORDS
- rathad-iarainn
Is e Bealach Dhruim Uachdair an t-àite as àirde air rathad-iarainn Bhreatainn. Nuair a dh'fhosgladh rathad-iarainn eadar Peairt is Inbhir Nis, bha feum air dà einnsean a shlaodadh trèanaichean chun a' mhullaich cho mall agus gum faodadh luchd-siubhail a dhol
a-mach agus coiseachd chun a' mhullaich
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kl.
Flaithbertach a righe Caisil.
Gaill do tiachtain a n-Erinn a b-Port Lairge.
Sluag and Ochlai & Ulaid um Niall mac Aodha i Midhe go Greallach nEillte. Cathraoinedh ré Flann mac Maoileclainn cum suis filiis form ainnsen dú a ttorcair dream diob um Fergal mac Aongusa meic Maoilduin et um Maolmordha mac n-Eiremoin mic Aodha d'Ultaibh & um h-Erudan mac Gairbith flan h. mBresail et um Diarmaid mac Sealbhaigh ri Dail Riada & um Maolmuire mac Flannagain ri Fernmaighe et alii et Domnall mac Gairbith ri Conaille et Comucan mac Airectaigh.
Kl.
Oengus mac Flainn meic Maeilechlainn ridamna Eirenn in matura {senectute} periit .lx. no .xx. die post bellum Greallaigi quo iugulatus est unde periit .lx. die.
Domnall mac Aodha meic Nell ri {MS folio 196ra (294a)}Ailigh post penetentiam periit.
Maolciarain mac Echucain princeps Cluana Eois dormiuit et Muccnama episcopus Aird Macha & dalta Fethgna.
Sgannlan episcopus Tamlachta quieuit.
Orgain Corcaighe et Lis Moir et Achaidh Bo o gentibh.
Kl.
Cobflaith ingen Duibdúin abbatissa Cille Dam quieuit.
p.162
Maolbarrionn sagart Cluana M Nois quieuit.
Fogurtuch mac Tolairc ri Deisgirt Bregh quieuit.
Flann mac Maoileclainn ri Erenn uile in .uiii. Kl. Iuin.uii. feria .xnuii. anno regni sui defunctus est hi Cind Eich muintire Cluana.
- Truagh sin a Eiri iodhnac
et do daoine doghrach
o testa Flann
[...]
marb
do ri rogorm roghlach.
Anoroit mac Ruarach ri Bretan moritur.
Niall Glundup mac {Aodha} regnare incipit.
Oenach Taillten d'atnuaghadh la Niall.
Kl.
Sluaicchedh ffer nErenn la Niall mac Aodha go Gallaibh Locha da Cech gur marbta Gaill & Gaoidhil ann um righ Cairrge {MS folio 196rb (294b)} Brachaide & um taisech h. Cernaigh .i. Maolfinnén mac Donnagáin & um taoisech Cremtainne .i. Fergus mac Muirigén & alii multi occisi sunt.
Catraoinedh Cind Fuait for Laignibh re n-u{a} Imair; se ced uel amplius iman rigraidh et imon airdricch .i. Ugaire mac Aililla & im righ Airthir Life .i. Maolmordha mac Muirigén & um Mugron mac Cindedigh ri na ttri Comann & Laichsi & Cinaodh mac Tuatail ri h. Feneclais et alii multi et iman ardepscop.
O{r}gain Cille Dara do Gallaibh Cinn Fuait.
Gabáil Atha Cliath do Gallaibh ar hécin for feraib Erenn.
Niall Glúnduph go fforgla ffer nErenn et co feraibh Bregh & Midhe hi crich Mumhan co ffarccaibh drem mór dia muintir ánn .i. um righ Teabhtha .i. Donncuan mac Flannagáin & um righ Cairrge Brachaide.
Coisne mor in hoc anno & snecda adhbal co tard ar for innilib.
Kl.
Muirenn ingen Suairt abbatissa Cille Dara quieuit.
p.164
Ceall Dara d'argain do gentibh aridisi o Ath Cliath.
Eithne ingen Aodha meic Nell rigan ffer mBreg et Mór ingen Cearbaill meic Dungaile rigan {MS folio 196va (295a)} Laigen Desgabar in penitentia quieuerunt.
Tigernach h. Clerigh ri Aidhne mortuus est.


text:
- TIOTAL
- Ceisteachan do Fhreiceadan na Dùthcha
- EXTERNAL ID
- Z_GB1741_D592_2_01
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 9 Am Màrt 1941
- LINN
- 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn Ghallaibh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 6013
- KEYWORDS
- ceisteachan
treànadh freiceadan na dùthcha
freiceadan na dùthcha
an dara cogadh
Chaidh an ceisteachan seo a chur gu na Ceannardan Sgìre, Ceannardan Buidhne agus Ceannardan Bhuidhnean-catha ann an Sgìre Ceann a Tuath na Gàidhealtachd de Fhreiceadan na Dùthcha. Tha e a' cur an cèill "gu bheil sinn a' sgaoileadh a' cheisteachain a tha an cois seo agus sinn an dùil gum bi e feumail do leas-cheannardan agus iad a' teagaisg an sgiobaidhean. Mas urrainn do fhreiceadan ann am Freiceadan na Dùthcha na ceistean seo a fhreagairt agus ma tha iad comasach le gunna, bhiomaid den bheachd gu bheil e air a thrèanadh." Is e ceann a' cheisteachain "AN T-EÒLAS A BU CHÒIR A BHITH AIG A H-UILE FREICEADAN DÙTHCHA". Tha dà cheist dheug air fhichead ann uile gu lèir, agus tha iomadh earrann ann an cuid aca. Am measg nan cuspairean, tha mar a gheibhear a-mach cò an luchd-paraisiut a tha nan caraid agus cò an fheadhainn a tha nan nàmhaid; agus mar a bheirear biadh do fhreiceadan far nach eil e comasach dhaibh a dhol dhachaigh airson am biadh.
Chaidh am pàipear seo a chur leis a' Chòirnealair, G.S.O.1., 10 Barraid Àrd Rois, Inbhir Nis


text:
Ebéjico
‘S e baile beag ann an Antioquia,[1] Coloimbia,[2] a th’ ann Ebéjico. Tha e suidhichte ann am meadhan na dùthcha aig 1,125m os cionn ìre na mara agus 40km air falbh bho Mhedellín, prìomh-bhaile na roinne. ‘S e baile le gnàth-shìde theth a th’ ann agus tha teodhachd meadhanach dhe 23˚ aige, rè na bliadhna. Chaidh am baile a stèidheachadh ann an 1830.
Susbaint
Freumhan an Ainm[deasaich | deasaich an tùs]
'S e ainm Tùsanach a th'ann Ebéjico, bho na Ebéxico, ainm nan Tùsanach a bha na tàmh anns an àite, ro àm nan Spàinnteach, far a bheil am baile an latha an-diugh. Thathar a' creidsinn gur e buidheann Nutabe a th'annta.[3]
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Chaidh am baile ris an canar Ebéjico an latha an-diugh a steidheachadh gu h-oifigeil leis a’ Cheann-suidhe Juan de Dios Aranzazu (1798 – 1845), ann an 1830 anns a' Ghlean Miraflores.[4] Bha Aranzazu fhathast na Riaghladair ann an Antioquia aig an àm. A bharrachd air Ejébico, steidhich esan 5 bailtean eile ann an Antioquia: Campamento, Liborina, Entrerríos, Girardota agus Cocorná.[5] A tuilleadh air sin, thug e fearann mar thabhartas airson am baile Aranzazu ann an Caldas a steidheachadh cuideachd.
Sluagh a' bhaile[deasaich | deasaich an tùs]
Tha 12,511 nan tàmh anns a' bhaile fa leth, ach tha a’ mhòr-chuid dhuibh, 10,383 dhuibh a’ fuireach thall anns na sgìrean dùthchasail am broinn crìochan a' bhaile.[6] Tha fearann na dùthcha sin ga roinn eadar na bailtean (Spàinntis: municipios) agus le sin tha gach clachan agus croit fo stiùireadh baile air choireigin.[7] Air adhbharan trioblaidean poiliteagach air an dùthaich, tha a' mhòr-chuid dhe na daoine anns gach uile baile a-nis a' fuireach anns na bailtean fhèin, is na daoine a' fàgail na sgìrean dùthchasail. Le sin, ‘s e pàtran àireimh-shluaigh gu math traidiseanta a th’ann ann am Ebéjico fhathast.
A thaobh chinnidh, 's e daoine geala/mestizos a th' anns a' mhòr-chuid dhe na daoine ann an Ebéjico, ach tha 0.4% dhe daoine le freumhan ann an Afraga. 'S urrainn dhan 81% dhe na daoine ann an Ebéjico leughadh agus sgrìobhadh. A tuilleadh air sin, chan eil fòn aig an taigh aig ach 28.6% dhe na dachannan.[8]
Fèisean[deasaich | deasaich an tùs]
Thathar a’ cumail am iomadach seòrsa dhe fhèis ann an Ebéjico. Chithear fèilltean caitligeach, leis gur e dùthaich le mòr-chuid chaitligeach a th’ann fhathast,[9] fèisean na stàite agus tachartasan ionadail a sheallas cho làidir ‘s tha beairteas cultarail na dùthcha.
- Fèis an Neo-eisimeileachd: 20mh An t-Iuchar.
- Fèis Neo-eisimeileachd na roinne: 11mh an Lùnasdal.
Ceanglaichean A-mach[deasaich | deasaich an tùs]
An t-sìde ann an Ebéjico (Medellín)


text:
Chan eil sinn a 'stòradh cairt-creideis no fhiosrachadh a tha sinn a' roinn fiosrachadh mu luchd-cleachdaidh le pàrtaidhean sam bith 3mh.
Seo aig Ice Factor sinn a 'gabhail do phrìobhaideachd a dhroch agus bidh a-mhàin a' cleachdadh fiosrachadh pearsanta agad a 'rianachd an cunntas agad a thoirt seachad agus gus am bathar agus na seirbhisean a tha thu air iarraidh bho dhuinn.
Ach, bho àm gu àm bu toigh leinn fios a chur thugad le fiosrachadh bathar eile, seirbheisean, tairgsean, tachartasan, sgrùdaidhean agus co-fharpaisean sinn a 'tabhann. Ma dheònaicheas tu dhuinn fios a chur ort airson an adhbhair seo, cuiribh strìochag ri ràdh mar a bhiodh tu dhuinn fios a chur thugaibh:
- Cuir post-dealain
- fòn
- teachdaireachd teacsa
- a 'Phuist
Customers must opt-in to receive communications from Ice Factor and can unsubscribe at anytime via your online account. If you do no already have an online account, you can do so by visiting the Login/Signup section. Once subscribed you can unsubscribe at any time by clicking the unsubscribe link at the foot of every email communication received from Ice Factor. We do not share your data with 3rd parties.
Airson post-d agus an teacs conaltraidh urrainn dhut brathan tron a 'cheangal ann an footer no deireadh an teachdaireachd teacsa.


text:
The English version of this blog is available here: liamalastair.wordpress.com
ATH-THILLEADH GLUASAD CÀNAIN
Is e aon de na prìomh dhleasdanasan a th’ aig foillseachadh Gàidhlig a bhith a’ cur ri cleachdadh, àbhaisteachadh, agus ath-neartachadh cànain. Sa phost seo, bheir mi sùil air iomairtean Ath-thilleadh Gluasad Cànain agus litreachas – aon ghoireas a tha corra uair air a dhearmad aig luchd-iomairt mhion-chànainean.
Ìre 6 (air tomhas GIDs no Graded Intergenerational Disruption Scale), J. Fishman (1991): gun tèid a’ mhion-chànain a cleachdadh mar dhòigh-chonaltraidh do choimhearsnachd talmhaidh agus gun tachair tar-chur na cànain o ghinealach gu ginealach.
Gu bitheanta, bidh luchd-iomairt mhion-chànainean a’ cur earbsa mòr ann am briathran Fishman sna leabhraichean aige mu dh’ath-bheòthachadh chànainean a tha an an cunnart. San leabhar aige, Reversing Language Shift (1991), chruthaich e griod-tomhais, mar an sgèile Richter, gus na diofar ìrean de bheòthalachd cànain a mheasadh le bhith a’ coimhead air na diofar ìrean de mhì-chothromachadh a bhios mion-chànain a’ fulang.
Chruthaich e ochd ìrean, agus Ìre 6 (cànain choimhearsnachail air a tar-chur o ghinealach gu ginealach) a’ gabhail bunait de gach iomairt ath-bheòthachadh cànain. Agus is e sin an aon ìre a tha sinn an impis a chall air a’ Ghàidhealtachd. Gu dearbha, leis nach eil a’ Ghàidhlig ach aig 52% de dhaoine anns na h-Eileanan Siar ann an 2011 (tuiteam o 2001 agus 1991), tha sinn gu h-ìre mhath air an ìre seo a chall.
ALBA AGUS FOGHLAM TRON GHÀIDHLIG
An aghaidh molaidhean Fishman, tha Alba air na h-oidhirpean ath-bheòthachadh na Gàidhlig a’ cuimseachadh air foghlam (FTG agus clasaichean Gàidhlig). Ged a tha a’ Ghàidhlig ga crìonadh air Ghàidhealtachd, tha i a’ fàs nas làidire air Ghalltachd. ‘S ann mar thoradh do dh’fhoghlam tron Ghàidhlig a tha ag adhbharachadh seo gu h-ìre. Ach air sgàth gainnead na Gàidhlig san taigh, bidh cuid den chlann na bu fhileanta anns a’ Bheurla seach a’ Ghàidhlig. A bharrachd air sin, bidh fèin-aithnean pearsanta agus sòisealta (personal and social identities) na bu mheasgaichte na bha riamh ann.
“It appears that a Gaelic-speaking identity is not particularly strong or pervasive amongst many young Gaelic speakers. Gaelic does inform their identities, in different ways, depending on their subjective, social contexts.” (Oliver 2006: 167).
Ann an aithisg J. Oliver (2006) air fèin-aithne am measg oileanaich ann am FTG, mhothaich e sgaradh eadar na sgoilearan anns an Eilean Sgitheanach agus an Glaschu. Anns an Eilean, bha fèin-aithne stèidhichte, sa mhòr-chuid, air dualchas, cultar, agus fearann seach cànain. Ach, an Glaschu, bha cuideam na bu mhò air cànain. Tha buaidh mhòr aig fèin-aithne air cleachdadh-cànain.
“AN GÀIDHEAL ÙR”
Is e na tha sinn a’ mothachadh ach ‘an Gàidheal ùr’, mar a thug an t-Ollamh Coinneach MacFhionghuinn air. Is e sin ach luchd-labhairt na Gàidhlig nach eil a’ buntainn ri coimhearsnachdan tradaiseanta Gàidhealach sam bith.
Tha na Gàidheil ùra air a bhith feumail do leasachadh na cànain. Tha iad air chur ri h-àireamhan luchd-labhairt na Gàidhlig. Cuideachd, bidh iad a’ toirt ri fàs na h-eaconomaidh Gàidhlig, le bhith a’ ceannachd stuthan Gàidhlig (MacCaluim 2006, 2007). Sa bhitheantas, tha iad a’ fuireach air Ghalltachd, sna bailtean mòra agus iad gu math foghlamaichte.
Gu dearbha, tha poileasaidh na Gàidhlig ann an Alba a’ cur cuideam mòr air foghlam mar bhunait. Air an dara làimhe, tha seo a’ fàgail gu bheil Gàidhlig-an-taighe a dhìth air iomadh Gàidheal ùr (a’ gabhail a-steach cloinne). Ach, air an làimh eile, tha e a’ fàgail gu bheil an uiread de luchd-caitheimh litreachais air dhol am meud. Agus sa bhitheantas, ’s ann as àirde a tha do chuid-foghlaim, ’s ann as mò a leughas tu, a rèir coltais.
LEABHRAICHEAN NA GÀIDHLIG AGUS GÀIDHLIG-AN-TAIGHE
Bidh an suidheachadh seo a’ toirt deagh chothroman do litreachas na Gàidhlig san àm ri teachd. Thug mi iomradh mar-thà air mar a chuireas leabhraichean Gàidhlig ri comasan-cainnt an luchd-ionnsachaidh. Mar eisimpleir, carson nach foillsicheamaid leabhraichean a bheireadh Gàidhlig-an-taighe don fheadhainn aig a bheil feum air an leithid? No, nas fhaide air an t-slighe sin, fiù ’s faclan mì-mhodhail! (cf: an leabhar ùr aig M. Newton, The Naughty Little Book of Gaelic, a thèid fhoillseachadh an ceann goirid). Fèill mhath orra agus iad a’ cuideachadh ri ath-neartachadh na cànain le bhith a’ toirt Gàidhlig nàdarra don neach.
Bidh leabhraichean a’ leudachadh coimhearsnachd-cànain. Leigidh iad leat bruidhinn ’s a’ beachdachadh ri tòrr mòr dhaoine (air maireann ’s nach maireann), a’ toirt dhut barrachd beartais-cànain (cf: Kaplan agus Baldauf, Language Planning: 133). Theagamh gun cuidich leabhraichean na beàirn a tha crìonadh na Gàidhealtachd (agus call Ìre 6) a lìonadh nar cleachdadh-cànain. Chan e leighis a th’ annta, ach taic.
Agus leughaidh daoine leabhraichean. Leabhraichean Gàidhlig. Na mo thràchdas fhèin, a-mach air cleachdadh na Gàidhlig am measg Oileanach Fo-cheumnach aig Oilthigh Dhùn Èideann, fhuair oileanaich Cheiltis (aig a bhitheadh ùidh mar-thà anns a’ Ghàidhlig) cuid den chleachdadh a bu bhitheanta bho leabhraichean Gàidhlig (Crouse 2012: 27).
Feumaidh gun cuir sinn romhainn na h-àireamhan seo a leudachadh. Leanaidh an deasbad air mar as urrainn dhuinn sin a dhèanamh na b’ fhaide air aghaidh sa bhlog.
*Taing don Oll. Wilson McLeod airson sùil a thoirt air a’ phost seo.
TÙSAN
Crouse, L., (2012), Cleachdadh na Gàidhlig am measg Oileanach Fo-cheumnach aig Oilthigh Dhùn Èideann, tràchdas fo-cheumanch neo-fhoillsichte.
Fishman, J., (1991), Reversing Language Shift: Theoretical and Empirical Foundations of Assistance to Threatened Languages, Clevedon: Multilingual Matters.
Kaplan, R., & Baldauf, R., (1997), Language Planning From Practice to Theory, Clevedon: Multilingual Matters.
Losonsky, A., (2013), The Gaelic Language: Its Past, Present and Future in Scotland and the Publishing Industry, tràchdas iar-cheumnach neo-fhoillsichte.
MacCaluim, A., (2006), “‘More than Interesting’: a’ Ghàidhlig sa Bhaile Mhòr”, ann an Gàidhealtachdan Ùra, deas. McLeod, td. 19-30.
MacCaluim, A., (2007b), “Air iomall an iomaill? Luchd-ionnsachaidh na Gàidhlig ann an ath-thilleadh gluasad cànain”, ann an Revitalising Gaelic in Scotland, deas. McLeod, td. 185-198.
Oliver, J., (2006), ‘Where is Gaelic? Revitalisation, language, culture and identity’ ann an Revitalising Gaelic in Scotland, deas. W. McLeod, Dùn Èideann: Dunedin Academic Press, td. 155-68.


text:
Richtersveld
'S e fàsach ann an Afraga a tha anns an fhàsach Richtersveld.
Tha e suidhichte ann an Afraga a Deas. Tha cruth na tìre gu math eadar-dhealaichte, tha e ag atharrachadh bho beanntan gu beanntan teine gu raon gainmheich.
Bhon bhliadhna 2007 tha pàirt dheth dìonta leis an UNESCO mar pàirce nàiseanta ris an canar "Richtersveld Cultural and Botanical Landscape".
Fàsach Bhayuda • Fàsach Chalbi • Danakil • Ferio • Kalahari • Fàsach Libianach • Fàsach Namib • Fàsach Nubianach • Richtersveld • Sahara • Ténéré • Fàsach Geal


text:
- TIOTAL
- Clàr-ama bun-sgoile
- EXTERNAL ID
- AB_HFM_SCHOOL_021
- ÀITE
- Baile Ùr an t-Slèibh
- SGÌRE
- Bàideanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Ceann a' Ghiùthasaich 's Innis
- CRUTHADAIR
- Clare Maclean
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Am Baile
- AITHNEACHADH MAOINE
- 349
- KEYWORDS
- sgoiltean
leasanan
teagasg
bòrd dubh
clàran-ama
clàran
Tha am bòrd dubh a' sealltainn clàr-ama bun-sgoile a bha àbhaisteach anns na 1930an agus na 1940an:
9.00 - 9.45 Ùrnaighean maidne, Clàradh agus Sgrùdadh a' Bhìobaill
9.45 - 10.00 Ceartachadh Obair-dachaigh
10.00 - 11.00 Àireamhachd, clàr nan uiread am measg sin
11.00 - 11.20 Àm cluiche / pleadha
11.20 - 11.30 Clàr nan uiread agus deuchainn Àireamhachd Cinn
11.30 - 12.30 Beurla (Gràmar, Sgrìobhadh, Tuigse msaa)
12.30 - 1.30 Lòn
1.30 - 1.45 Litreachadh
1.45 - 2.15 Làmh sgrìobhaidh
2.15 - 3.15 Cruinn-Eòlas, Eachdraidh, Ealain, Ceòl, Sgrùdadh Nàdair no Fuaigheall
3.15 - 3.45 Leughadh
3.45 - 4.00 A' comharrachadh an obair-dachaigh msaa
4.00 Dùnadh na sgoile
Aig àm air choreigin dhen latha bhiodh ùine air a chur air leth airson Spòrs, a-staigh no anns an raon-cluiche.
B' e sgoil air a dèanamh le fiodh agus iarann liorcach a chaidh a thogail an toiseach ann am paraiste Cnoc Mhoire faisg air Inbhir Nis a bh' ann an Sgoil a' Chnuic Bhàin. Bha clasrum, seòmar-chleòcan, stòr tidseir agus taigh-beag ann an sgoiltean dhen t-seòrsa seo. Chaidh Sgoil a' Chnuic Bhàin ath-thogail aig Taigh-tasgaidh na Gaidhealtachd ann an Bail' Ùr an t-Slèibh ann an 1999 agus tha i air a bhith air a sgeadachadh gus a bhith coltach ri sgoil ann an 1937


text:
Traigh Inbhir Narann gad chuir fo dhraoidheachd aig àm dol fodha na grèine
Turas eile ‘s mise cho fortanach gus a
bhith air an traigh le camara nuair a chaidh a’ ghrian fodha ann an dòigh
annabarach sonraichte. Fhios agam nach eil seo a’ tachairt a h-uile latha ach
ma gabhas tu do chuid saor-laithean sa bhaile againn bidh deagh chothrom agad a
leithid fhaicinn ge b’e cuin a bhios tu ann , samhraidh no geamhraidh no àm sam
bith eile. Tha fhios ‘m cuideachd dè cho furasta a tha e gus dealbhan a
thoghail le daoine eadar thusa agus an solas tighinn as na speuran ach mise an
dochas gum bi beagan den t-suideachadh shonraichte tighinn thugad as na
dealbhan a thog mi a-raoir.


text:
- TIOTAL
- Ceithir Mnathan-uasal Sgitheanach
- EXTERNAL ID
- KIGHF_HF_11_25_001
- ÀITE
- neo-aithnichte
- SGÌRE
- neo-aithnichte
- SIORRACHD/PARRAIST
- NEO-AITHNICHTE
- LINN
- c1900
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Dualchas na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 42573
- KEYWORDS
- Moireach
dreasaichean
sgiortaichean
muinichillean
fasan
Tha ceithir manthan-uasal nan seasamh an seo airson dealbh camara. Tha e air a mholadh gur ann às an Eilean Sgitheanach a tha iad ach chan eil seo air a dhearbhadh. Tha an stoidhle aodaich a' moladh gun deach an dealbh a thogail mu 1900. Bhuinneadh an aodach-cuim air fhiotadh le colair àrd agus muinchillean a tha a' fàs gun math cumhang agus air am fiotadh fon uilinn, don linn seo. Tha na sgiotaichean le aghaidh chòmhnard le pleataichean chun an taobh agus chun a' chùil as aonais an tomad aodaich a bh' ann anns na deicheadan roimhe.


text:
Cisneros (Antioquia)
‘S e baile meadhanach agus sgìre-riaghlaidh (Spàinntis municipio) ann an Antioquia, Coloimbia,[1] a th’ ann an Cisneros. Tha e suidhichte aig 1,050m os cionn ìre na mara agus 88km air falbh bho Mhedellín, prìomh-bhaile na roinne, eadar Santo Domingo agus Yolombó. Tha teodhachd meadhanach dhe 30˚ aige.[2] Chaidh am baile a stèidheachadh ann an 1910 le companaidh rèile.
Sluagh a' bhaile[deasaich | deasaich an tùs]
Tha 9,682 duine nan tàmh anns a' bhaile fhèin, ach tha 7,804 uile gu lèir a' fuireach ann, a' gabhail a-steach na clachain thall anns na sgìrean dùthchasail am broinn crìochan a' bhaile.[3] Tha fearann na dùthcha sin ga roinn eadar na bailtean (municipios) agus le sin tha gach clachan agus croit fo stiùireadh baile air choireigin.[4] Air adhbharan trioblaidean poilitigeach air an dùthaich, tha a' mhòr-chuid neo mòran nan daoine anns gach uile baile a-nis a' fuireach anns nam bailtean fhèin, is na daoine a' fàgail na sgìrean dùthchasail.
Taobh chinnidh, ' s e daoine geala/mestizos a th' ann a' mhòr-chuid dhe na daoine ann an Cisneros, ach tha 1.2% dhe daoine le freumhan ann an Afraga. 'S urrainn dhan 89.7% dhe na daoine ann an Cisneros leughadh agus sgrìobhadh. A tuilleadh air sin, chan eil fòn aig an taigh ach aig 55.5% nan dachaigh.[5]
Fèisean[deasaich | deasaich an tùs]
Thathar a’ cumail am iomadach seòrsa dhe fhèis ann an Cisneros. Chithear fèilltean Caitligeach, leis gur e dùthaich le mòr-chuid Chaitligeach a th’ ann fhathast,[6] fèisean na stàite agus tachartasan ionadail a sheallas cho làidir ‘s tha beairteas cultarail na dùthcha.
- Fèis an Neo-eisimeileachd: 20mh An t-Iuchar.
Clachain[deasaich | deasaich an tùs]
- Las Cruces
- El Paraiso
- El Pedrero
- Sabanalarga
- Santana
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Dùthchannan aig SMO
- ↑ World Weather
- ↑ Figearan Oifis a' Chunntas-sluaigh
- ↑ Colombia Virtual
- ↑ Bileag fhiosrachaidh DANE
- ↑ Country Studies: Colombia


text:
Alasdair mac Mhaighstir Alasdair
Rugadh Alasdair mac Mhaighstir Alasdair, no Alasdair MacDhòmhnaill (c.1690 - c.1770), ann an Àird nam Murchan, far an robh athair na mhinistear. Bhuineadh an teaghlach do dh'Uibhist a Deas agus bha ceanglaichean làidir aca ri Clann Raghnaill.
Susbaint
Sgeul-beatha[deasaich | deasaich an tùs]
A rèir beul-aithris 's ann bho athair a fhuair Alasdair a chuid oideachaidh anns a' chiad dol a-mach agus chaidh e an uair sin gu Oilthigh Ghlaschu, ged nach eil seo ga dhearbhadh ann am pàipearan an Oilthigh. Tha beul-aithris cuideachd a' cumail a-mach nach tug e a-mach ceum aig deireadh an latha ach gun do dh'fhàg e an oilthigh a phòsadh Sìne Dhòmhnallach à Gleann Eite. Rugadh a mhac, Raghnall Dubh, ann an 1728.[1] Nuair a nochdas e a-rithist ann an clàran sgrìobhte, ann an 1729, 's ann mar neach-oideachaidh agus ceistear aig an SSPCK (Scottish Society for the Propagation of Christian Knowledge) a tha e ag obair, ann an Eilean Fhìonain, faisg air far a bheil an Gearastan an-diugh.
Ann an 1738 bha Alasdair a' teagasg ann an Cille Chòmhain agus ann an 1739 ann an Coire Mhuilinn, far an do rinn e an dàn ainmeil aige, 'Allt an t-Siùcair'. Ann an 1741 dh'fhoillsich e faclair Gàidhlig, a' chiad leabhar clò-bhuailte a nochd bho thùs ann an Gàidhlig na h-Alba a-riamh.
Bhliadhna Theàrlaich[deasaich | deasaich an tùs]
Ann an 1745 chuir Alasdair a chùl ri teagasg agus rinn e air Gleann Fhionghain far an do chuir Teàrlach Òg Stiùbhairt a bhratach ri crann. 'S ann mun àm sin no beagan roimhe a bha Alasdair air tionndadh ri Eaglais na Ròimhe agus ghabh e ri arm a' Phrionnsa mar oifigear an rèisimeid Raghnaill Òig, Mac Mhic Ailein. Rinn e tòrr òran brosnachaidh Seumasach mun àm seo, leithid 'Òran nam Fineachan', 'Brosnachadh nam Fineachan', 'Òran don Phrionnsa Teàrlach ('O hi ri rì, tha e tighinn') agus 'Clò Mhic 'Ille Mhìcheil', agus aoir air luchd-taice Rìghrean Hanòbhair. Tha cuid a' creidsinn gur e a sgrìobh tràchdas anns a' Bheurla a nochd gun urra goirid as dèidh Bhlàr Chùil Lodair ag innse stòiridh Bhliadhna Theàrlaich tro shùilean 'Oifigich Ghàidhealaich' an arm a' Phrionnsa.
As dèidh Bhlàr Chùil Lodair bha Alasdair agus a bhean fon choill; tha beul-aithris ag innse gun robh Sìne trom aig an àm. Mu dheireadh fhuair Alasdair seilbh air baile fearainn aig Eigneig ann am Mùideart agus rinneadh na bhàillidh e air Eilean Chanaigh, a bha cuideachd na phàirt de dh'oighreachd Chlann Raghnaill.
Dh'fhoillsich Alasdair a bhàrdachd fon tiotal Aiseirigh na Seann Chanoin Albannaich ann an 1751. Bha iomadach diofar stoidhle na chomas, bho òrain-ghaoil bhlàth leithid 'Moladh Mòraig' gu bàrdachd mionaideach mu nàdar leithid 'An Samhradh' agus 'An Geamhradh'. Sgrìobhadh e aoir ghoirid sgaiteach a cheart cho math ri dàin mhòra ghaisgeil leithid 'Bìrlinn Chlann Raghnaill'.
Bhàsaich Alasdair ann an Sanndaig ann an Àrasaig agus tha e air a thìodhlaigeadh ann an seann chladh Chille Mhuire an sin.
Bàrdachd[deasaich | deasaich an tùs]
- 'Bìrlinn Chlann Raghnaill': earrann anns 'An Lasair'202-217
- 'Cuachag an Fhàsaich'
- 'Guidhe no Ùrnaigh an Ùghdair do 'n Cheòlraidh'
- 'Marbhrann do Pheata Coluim'
- 'Moladh an Leòghainn'
- 'Moladh an Ùghdair don t-Seann Chànain Ghàidhlig'
- 'Moladh Mòraig': earrann anns 'An Lasair', d.126-33
- 'Acarsaid nan Con ’s nan Gillean': An Lasair, d.190-1
- 'An Litir gun Chéir Oirr’: An Lasair, d.162-3
Bàrdachd nàdarrach[deasaich | deasaich an tùs]
- 'Allt an t-Siùcair'
- 'Òran a' Gheamhraidh'
- 'Òran an t-Samhraidh'
Brosnachadh nan Seumasach[deasaich | deasaich an tùs]
- 'Brosnachadh nam Fineachan'
- 'Clò Mhic 'Ille Mhìcheil'
- 'Òran don Phrionnsa Teàrlach ('O hi ri rì, tha e tighinn')
- 'Òran mu Bhliadhna Theàrlaich'
- 'Òran nam Fineachan Gàidhealach'
Aoir[deasaich | deasaich an tùs]
- 'Aoir do na Caimbeulaich'
- 'An Airce'
- 'Mì-mholadh Mòraig'
Sgrìobhaidhean mu a dhèidhinn[deasaich | deasaich an tùs]
Tha cunntas air beatha Alasdair na òige ri fhaighinn anns an leabhar aig Raghnall MacIlleDhuibh Alasdair Mac Mhaighstir Alasdair: The Ardnamurchan Years (Coll, 1986). Tha fiosrachadh mun bhàrdachd aige ann an An Introduction to Gaelic Poetry le Ruaraidh MacThòmais (Dùn Èideann, 1990) agus ann an Gaelic Poetry in the Eighteenth Century, leis an aon ùghdar (Obar Dheathain, 1993). Tha a' mhòr-chuid de bhàrdachd air a cruinneachadh ann an The Poems of Alexander MacDonald, deasaichte le MacDhòmhnaill agus MacDhòmhnaill (Inbhir Nis, 1924).
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Dachaigh airson Stòras na Gàidhlig: Mu Chomh-chruinneachidh Orannaigh Gaidhealach le Raghnall Dubh
Tuilleadh Leughaidh[deasaich | deasaich an tùs]
- Campbell, John Lorne. 'Alasdair mac Mhaighstir Alasdair: portrait of a traditionalist', Scots Magazine October 1935, dd. 61-76.
- Black, Ronald. Mac Mhaighstir Alasdair: The Ardnamurchan Years Coll: Society of West Highland & Island Historical Research, 1986.
- Black, R. (deas.) 2001. An Lasair: An Anthology of Eighteenth-century Gaelic Verse (Edinburgh: Birlinn)
- Thomson, Derick S. Alasdair Mac Mhaighstir Alasdair: His Political Poetry. 1989.
- Thomson, Derick S. (deas.) Alasdair Mac Mhaighstir Alasdair: Selected Poems Edinburgh: Scottish Gaelic Texts Society, 1996.
- Dressler, Camille & D. W. Stiùbhart (deas.). 2012. Alexander MacDonald: Bard of the Gaelic Enlightenment / Alasdair Mac Mhaighstir Alasdair: Bàrd an t-Soillearachaidh Ghàidhealach (Kershader, Isle of Lewis: Islands Book Trust). IBSN 978-1-907443-04-6
- Sorensen, Janet. 2000. 'Scripting Identity? English language and literacy instruction in the Highlands and the strange case of Alexander MacDonald' ann an The Grammar of Empire in Eighteenth-Century British Writing, (Cambridge: CUP).
- MacNeill, Rev. John George (deas.) 1890. 'Alexander MacDonald' ann an The Gaelic bards, and original poems by Thomas Pattinson (Glasgow: Archibald Sinclair). d1-43. Pdf ri fhaighinn aig NLS


text:
Malé
'S e prìomh-bhaile nan Eileanan Mhaladaibh a tha ann an Malé (Cànan Dhivehi: މާލެ, "Maa-lay"). The e suidhichte san àird a deas ann an Malé a Tuath (Kaafu Atoll). 'S e seo an co-chomharran aige: 4° 10' Tuath agus 73° 30' Ear. [1] B’ àbhaist na teaghlach rìoghail den eilean a bhith a’ fuireach an seo.
Ged a tha Malé suidhichte ann am Male' Atoll, (Kaafu Atoll), chan eil e na phàirt poileataigeach den eilean. 'S e teas meadhan malairteach a th' ann am Malé. Tha port-mara aig a’ bhaile, agus tha am port-adhair eadar-nàiseanta Malé International Airport air an eilean Hulhule Island faisg air.
Thàinig ainm nan eileanan (Na h-Eileanan Mhaladaibh) bho ainm a' phrìomh-bhaile (Malé) aca. ".[2]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ earth-info
- ↑ Caldwell, Comparative Dravidian Grammar, p. 27-28


text:
Prìomh-Dhuilleag/Gd
Seo leabhar-mìneachaidh is treòir leasachaidh airson an luchd-cleachdaidh is luchd-leasachaidh aig an tionndadh open source aig Transport Tycoon Deluxe a tha ga dheasachadh leis an luchd-cleachdaidh fhèin.
San leabhar-mìneachaidh, gheibh thu fiosrachadh mionaideach air mar a chluicheas tu an geama. Mur eil thu eòlach air a' gheama fhathast, seallaidh an t-Oideachadh dhut mar a stèidhicheas tu a' chiad shlighe giùlain agad is mar a leudaicheas tu an lìonra giùlain agad an uairsin.
Ma tha thu air Transport Tycoon a chluich roimhe, b' fheairrde thu comparison of OpenTTD and Transport Tycoon Deluxe a leughadh gus faighinn a-mach na dh'atharraich. Ma tha thu air TTDPatch a chluich sa bheil leasachadh no dhà a tha co-ionnan ri na rinn sinn airson OpenTTD, tha comparison of OpenTTD and TTDPatch features againn cuideachd.
Mu dheireadh thall, airson ceistean coitcheann, thoir sùil air na ceistean àbhaisteach (Beurla).
San earrann seo, gheibh thu gach uile fiosrachadh mu leasachadh OpenTTD nach eil co-cheangailte ri grafaigeachd. Mura rinn thu leasachadh roimhe, bu chòir dhut freagairt fhaighinn dhan a h-uile ceist agad leis na ceistean Àbhaisteach (Beurla). An uairsin, 's urrainn dhut leantainn air adhart dhan leasachadh (Beurla) làithreach no cuideachadh a thoirt dhuinn leis an eadar-theangachadh (Beurla) ma thogras tu.
'S urrainn dhut sùil a thoirt air an changelog is an roinn development air a' bhòrd-bhrath no pàirt a ghabhail san t-seanail IRC againn ma tha ùidh agad sna tha ùr sa phròiseact.
Chruinnich sinn cuideachd liosta dhe na feartan a bu toil leinn ma tha ùidh agad ann am patches a phrògramachadh airson OpenTTD fhèin.
'S ann san roinn grafaigeachd a dh'obraicheas luchd-ealain is prògramaichean einnsein NewGFX is luchd-leasachaidh grafaigeachd eile còmhla gus grafaigeachd a leasachadh. Faigh a-mach mu na tha ùr sa ghrafaigeachd bhunasach, sna NewGrfs (an dà chuid 8bpp is 32bpp) is a bharrachd. A bharrachd air sin, thoir sùil air an earrann air goireasan a' chluicheadair gu h-ìosal airson barrachd ghoireasan co-cheangailte ri grafaigeachd.
Ma tha thu airson barrachd fiosrachaidh fhaighinn, airson cuideachadh a thoirt dhuinn a' sgrìobhadh an docamaideadh no barrachd taice fhaighinn le cluich a' gheama, thoir sùil air na leanas:
Tha an docamaideadh airson OpenTTD ga chumail is ga dheasachadh san uici seo. Tòisich air deasachadh cho luath 's a thogras tu 's tu a' faireachdainn comasach, ach leugh am Manual of Style an toiseach is cuir na nì thu fo dheuchainn sa bhogsa-ghainmhich.
Tadhail air tobar a' bhaile (Beurla) airson deasbaid mu atharraichean mòra no rudan ùra san docamaideadh no tòisich sa bhad leis na h-iarrtasan againn a chì thu sna h-iarrtasan airson aistidhean (Beurla). Cuideachd:
- Nam bu mhiann leat aistidhean eadar-theangachadh dhan Ghàidhlig, thoir sùil air an stiùireadh ann an Aistidhean sa Ghàidhlig.
- Chan eil ach atharrachadh beag a dhìth air cuid a dh'aistidhean is tha liosta (Beurla) diubh ann. Mur am bu mhiann leat aistidhean slàna a sgrìobhadh fhathast, seo deagh dhòigh gus tòiseachadh.
- Cuideachd, tha aistidhean ann air a bheil barrachd obrach a dhìth mus eil iad coileanta is chì thu iad san roinn-seòrsa leudachaidh (Beurla).
- Mu dheireadh thall, tha aistidhean ann a tha co-cheangailte ri tachartasan làithreach (Beurla) air a bheil ùrachadh a dhìth gu tric – carson nach toir thu sùil orra feuch a bheil fiosrachadh ùr a dhìth is a bheil mionaid no dhà agad?
A bheil barrachd taice a dhìth ort nach fhaigh thu san leabhar-mìneachaidh? Feuch an tadhail thu air a' bhòrd-bhrath againn, am prìomh thùs airson taic is fiosrachadh an luchd-leasachaidh fhaighinn no gabh pàirt san t-seanail IRC againn.
Seo liosta dhe ghoireasan a bhios feumail dhut is nach eil san leabhar-mhìneachaidh fhèin.


text:
- TIOTAL
- Meall bideanach, cost an iar na h-Alba
- EXTERNAL ID
- GB1796_859_20_1025
- ÀITE
- neo-aithnichte
- LINN
- 20l
- CRUTHADAIR
- M E M Donaldson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 10911
- KEYWORDS
- dealbhadaireachd-camara
togail dhealbhan
a' Ghàidhealtachd 's na h-Eileanan
eachdraidh shòisealta
creagan
cnuic
Chaidh am meall bideanach seo le creagan àraidh air a mhullach a thogail na dhealbh le M.E.M. Donaldson sa chiad leth den 20mh linn. Chan eil fhios buileach dè 'n t-àite tha seo ach tha an dùthaich coltach ri cost an iar na h-Alba.
Rugadh tè nan dealbhan-camara, Mary Ethel Muir Donaldson, ann an 1876 agus thàinig i don Ghàidhealtachd mu 1908. Shiubhail i fad is farsaing air a' Ghàidhealtachd an iar agus a tuath, a' sgrìobhadh is a' togail dhealbhan. Eadar 1912 is 1949 sgrìobh i iomadh leabhar air dualchasan agus eachdraidh shòisealta na sgìre. Bhàsaich i ann an taigh-altraim an Dun Èideann an 1958, agus chaidh a tìodhlacadh san Òban
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- Comann Gàidhealach Shrath-spè agus Ruidhle, Prògram nam Farpaisean 1905, duilleag 1
- EXTERNAL ID
- Z_GB1796_GRANT_979_65_HS+RS_005_001
- DEIT
- 1905
- LINN
- 1900an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh is Gaileiridh Ealan Inbhir Nis
- AITHNEACHADH MAOINE
- 6595
- KEYWORDS
- srathan-spè
prògraman
Tha Comainn Shrath Spè agus Ruidhle air a bhith mar phàirt choitcheann den t-saoghal chiùil traidiseanta ann an Alba, bho chaidh a' chiad chomann a chruthachadh ann an Dùn Èideann ann an 1881. Chaidh meur na Gàidhealtachd a stèidheachadh ann an 1903. Bha aon de na buill-stèidhidh, Alasdair Grannd (cuideachd ainmichte mar 'Battan'), na stiùiriche air a' chomann suas gu a bhàs ann an 1942, faisg air dà fhichead bliadhna.
Tha am prògram seo (duilleag 1) airson 'Farpais ann an Cluiche Srath-spè agus Ruidhle air an fhidhill no air a' phiàna, ann an Talla a' Bhaile, Dihaoine 15mh Dùbhlachd 1905, aig 8f.' Am measg nam breitheamhan bidh stiùiriche a' chomainn, Mghr. Grannd. Tha liosta de luchd-dreuchd oifigeil a' chomainn san latha an-diugh air an duilleig seo cuideachd


text:
- TIOTAL
- Nam bu leam fhìn thu Thàladhainn Thu
- EXTERNAL ID
- PC_CHRISTINASTEWART_BAIRNSKIST_22
- DEIT
- 2007
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- unknown/traditional
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Cairistiona Stiùbhart
- AITHNEACHADH MAOINE
- 2540
- KEYWORDS
- clann
seinn
ceòl
clàradh-fuaim
òrain-ghnìomh
rannan
Albannach
leanabachd
tàladh
tàlaidhean
'S e òran chloinne tradaiseanta Gàidhlig a th' ann an 'Nam bu leam fhìn thu Thàladhainn Thu'. Tha e air a chur an rian agus air a sheinn an seo le Cairistiona Stiùbhart, a bhios a' seinn agus a' teagasg òrain tradaiseanta Albannach.
Nam bu leam fhin thu, thàladhainn thu (x3)
Thàladhainn, thàladhainn, thàladhainn thu
Nam bu leam fhin thu, leanabh mo chìche,
Nam bu leam fhin thu, thàladhainn thu
Thàladhainn, thàladhainn, thàladhainn thu.
Seo e air eadar-theangachadh anns a' Bheurla:
If you were mine, I would lull you
Lull, lull, lull you
If you were mine, child of my breast
If you were mine, I would lull you
Lull, lull, lull you
Tha an t-òran ri fhaighinn air an CD ' Bairn's Kist' le Cairistiona Stiùbhart, air a bheil cruinneachadh de dh'òrain tradaiseanta Albannach air an taghadh gus inbhich a bhrosnachadh gu bhith a' seinn, a' cluichd agus a' cleasachd ri cloinn òga. Rinn Cairistiona a bhuineas do dh' Inbhir Nis, rannsachadh air òrain tradaiseanta mar phàirt de a ceum on oilthaigh. Tha i a-nis ag obair le buidhnean de gach aois, a' seinn agus a' teagasg òrain tradaiseanta.


text:
Naidheachdan 11:00m
9 Am Faoilleach 2014 Ùraichte aig Ùraichte aig
Mark Duggan
Tha Ceannard Poilis Lunnainn, Sir Bernard Hogan-Howe, a' coinneachadh ri ceannardan coimhearsnachd an-diugh, gus deasbad ciamar a ghabhas càirdeas nas fheàrr a bhrosnachadh eadar na poilis agus a' choimhearsnachd. Tha mì-thoileachas ann an dèidh co-dhùnadh cùirte an-dè gur e marbhadh laghail a rinn poilis air Mark Duggan ann an 2011, nuair a loisg iad air le gunna. Phiobraich a bhàs aimhreit ann am bailtean air feadh Shasainn aig an àm. Tha teaghlach Mhgr Duggan ag ràdh nach d' fhuair iad ceartas, ach tha iad ag iarraidh air daoine fòirneart a sheachnadh.
Nirribhidh
Thuirt Ministear Cumhachd na h-Alba, Fearghas Ewing, gur e neo-eisimeileachd an aon dòigh air an gabh Alba brath air na th' aig an dùthaich de stòras ola, gas agus cumhachd ath-nuadhachail. Tha Mgr Ewing a' dol air turas dà là a Nirribhidh, dùthaich a thuirt e a th' air stòras mòr a chruthachadh bho prothaidean ola agus gas. Thuirt na Làbaraich gu bheil an t-Aonadh a' dìon Alba ann am margaidh a tha gu math cugallach aig amannan.
Bùithtean
Tha trì de na bùithtean mòra ag ràdh gun do thuit ìre na reic iad de stuth anns na trì mìosan mu dheireadh an-uiridh. Tha na figearan sin a' gabhail beachd cuideachd air àm na Nollaig. Thuirt Morrison's gun robh iad sìos mu 5.5%, bha Tesco sìos 1.5% agus, ged a reic Marks and Spencer barrachd bìdh aig àm na Nollaige, bha na reic iad de stuth eile mar aodach sìos còrr is 2%.
Caithness Heat and Power
Tha Buidheann Sgrùdaidh na h-Alba a' càineadh mar a làimhsich Comhairle na Gàidhealtachd pròiseact cumhachd ath-nuadhachail anns an do chaill iad £11.5m. Chaidh Caithness Heat and Power a chur air bhonn ann an 2004 airson teas a chumail ri 500 taigh ann an Inbhir Ùige, ach chaidh e fodha le cosgaisean agus trioblaidean teicnigeach. Tha buidheann eile, Ignis Energy, a' ruith na sgeama a-nis.
Cuotathan èisg
Tha Riaghaltas nan Eilean Fàrach ag iarraidh air Buidheann Mhalairt na Cruinne pannal a chur air bhonn a nì rèite eadar iad fhèin agus iasgairean na h-Alba. Tha na h-Eileanan Fàrach a' gearain mu chasg-malairt a chur an t-Aonadh Eòrpach orra, mar phàirt den aimhreit mu chuota airson sgadain agus an rionnach. Thèid a chùis a dheasbad aig an ath chuairt de chòmhraidhean air an 20mh là den mhìos seo.
Slèite
Tha Comhairle Choimhearsnachd Shlèite air sgrìobhadh gu Uisge na h-Alba agus iad ag ràdh gun tèid iad dhan Ombudsman, ma dh'fheumas iad, le gearainean mu sheirbheis uisge na sgìre. Tha Uisge na h-Alba an-dràsta a' cur thancairean le uisge dhan sgìre, a dh'aindeoin cho fliuch 's a tha i air a bhith. Tha e coltach nach e cion uisge as coireach, ach gu bheil an droch shìde a th' air a bhith ann air salchar fhàgail san aon loch a tha a' cumail uisge ris an sgìre.


text:
Neach-Rannsachaidh Òg Eile
Chaidh a’ cho-labhairt aig Soillse ann an Sabhal Mòr Ostaig a chur air dòigh leis an Sgioba Rannsachaidh fo stiùir Tim Armstrong. Tha tòrr dhaoine òga sa bhuidheann seo, agus tha iad gu math beothail agus gu math comasach.
Tha iad air a bhith stèidhte ann an Oilthigh Ghlaschu, Oilthigh Dhùn Èideann, Oilthigh Obar Dheathainn, agus Oilthigh na Gàidhealtachd agus nan Eilean, ach uile ag obair còmhla airson rannsachadh air staid na Gàidhlig a thoirt air adhart.
Seo ball eile – Stuart Dunmore – a’ bruidhinn mu dheidhinn na seiseanan san robh e fhèin an sàs air a’ chiad latha.


text:
Ath-leasachadh "radaigeach" an fhearainn air fàire
Dh'fhoillsich Prìomh Mhinistear na h-Alba, Nicola Sturgeon, planaichcean airson dèiligeadh ri uachdarain a tha a' cur bacadh air leasachadh seasmhach.
A' cur a' chiad phrògraim reachdais aice mu choinneimh na Pàrlamaid Albannaich, thuirt Ms Sturgeon gun robh ath-leasachadh an fhearainn fhathast na "ghnothach neo-chrìochnaichte".
Am measg nam planaichcean a dh'fhoillsich i, tha cumhachd a thoirt do mhinistearan an Riaghaltais gnothach a ghabhail ri suidheachaidhean far a bheil na tha de dh'fhearann aig uachdaran, no mar a tha uachdaran ga ghiùlain fhèin a' cur bacadh air leasachadh seasmhach.
Thèid cuideachd Coimisean Ath-Leasachaidh an Fhearainn a stèidheachadh.
Stòras Fearainn na h-Alba
Thèid sealbh an fhearainn a dhèanamh nas soilleire agus nas cunntachaile cuideachd, gus am bi fiosrachadh mu dheidhinn fearainn, a luach, agus cò leis a tha e, ri fhaotainn gu furasta don phoball ann an aon àite.
Thèid a dhèanamh cinnteach gun co-obraich buidhnean carthanais aig a bheil fearann le coimhearsnachdan ionadail.
Thèid cuideachd ìrean cìse gnìomhachais a thoirt air falbh bho oighreachdan seilge, mar phàirt de phlanaichean "radaigeach" gus ath-leasachadh an fhearainn a thoirt air adhart.
Thuirt Ms Sturgeon gun tèid an t-airgead a thig chun an Riaghaltais ri linn sin a chur ri Stòras Fearainn na h-Alba, ga leudachadh 200% bho £3m am-bliadhna, gu £10m sa bhliadhna bho 2016.
Tha an Riaghaltas ag amas gum bi 1,000,000 acair fearainn ann an làmhan choimhearsnachdan ro 2020.
Thuirt Ms Sturgeon gum feum fearann na h-Alba "a bhith na bhuanachd don mhòr-chuid, seach don bheag-chuid".
A thuilleadh air ath-leasachadh an fhearainn, tha na leanas cuideachd an lùib prògraim reachdais an Riaghaltais:
Bile Cìse na Coimhearsnachd, airson stad a chur air a bhith a' togail fhiachan bho dhaoine nach do phàigh a' Chìs Cheann.
Bile Foghlaim airson còirichean ùra a thoirt do chloinn a dh'fhaodadh a bhith feumach air tuilleadh taic.
Bile Riaghlaidh Àrd-Fhoghlaim, gus dèanamh cinnteach gu bheil buidhnean stiùiridh oilthighean deamocratach, tro-fhaicsinneach agus cunntachail.
Bile Slàinte Poblaich, gus a dhèanamh nas fhasa cur às do tharraing stuth tombaca agus e-toitean, le "dleastanas fosglachd", far a bheil daoine air droch dhìol, no dearmad fhulang.
Bile Luchd-Cùraim, gus taic agus guth a thoirt do luchd-cùraim a thaobh mar a tha seirbheisean gan dealbhachadh agus gan lìbhrigeadh.


text:
Tannara Mòr ga reic na earrainnean
Tha an teaghlach a tha a' reic an eilein Tannara Mòr, far Aichilidh Bhuidhe, a' dèanamh iomairt às ùr gus a reic.
Tha an t-eilean, sa bheil mu 800 acaire (323.7 hectaire) air a bhith air a' mhargaidh bho 2013, agus cha-mhòr £2m ga iarraidh air.
Chan eil duine an-diugh a' fuireach san eilean, ged a bha bho chionn ghoirid.
Cheannaich an teaghlach Wilder an t-eilean ann an 1996.
Tha iad a-nise air innse gu bheil iad ga reic ann an trì earrainnean - ged a tha iad fhathast deònach gabhail ri tairgse airson an eilein air fad.
Tha oifis puist air an eilean, far am faod luchd-turais stampaichean a cheannach gus stuth a chur air falbh gu Tìr Mòr - agus stampa a' Phuist Rìoghail airson a' chòrr den turas.
'S e an aon eilean an Alba a tha a' ruith seirbheis phuist phrìobhaidich fad na bliadhna.
Anns an Dàrna Cogadh, bha an t-eòlaiche àiteachais agus glèidhteachais Frank Fraser Darling a' fuireach ann an Tannara Mòr, agus leasaich e pìos mòr de thalamh an eilein, ga dhèanamh torrach le bhith a' cleachdadh todhair agus gainmhich shligeach.
Mus deach an t-eilean a chur air a' mhargaidh, chaidh bruidhinn ri muinntir Aichilidh Bhuidhe air Tìr Mòr, feuch an robh iadsan airson a cheannach, ach air a' cheann thall cho-dhùin iad gun sin a dhèanamh.


text:
Còrr air leth-mhillean acair fearainn ann an làmhan choimhearsnachdan
Tha Riaghaltas na h-Alba ag ràdh gu bheil còrr air 500,000 acair fearainn ann an Alba a-nis fo smachd choimhearsnachdan.
'S e amas an Riaghaltais gun èirich sin gu millean acair.
Thog Rùnaire Ath-leasachaidh an Fhearainn, Roseanna Choineagan, air eisimpleir Oighreachd na Pàirce ann an Leòdhas 's i ag ràdh gu bheil i an dùil gun cruthaich e obraichean agus gum bi barrachd ghoireasan anns a' choimhearsnachd ri linn.
Thuirt Pàrtaidh Tòraidheach na h-Alba ge-tà, gu bheil Riaghaltas na h-Alba a' gabhail cus gnothaich ri sealbh air an fhearann.


text:
B’ ann dà bhliadhna air ais, ann an 2014, nuair a dh’fhàg mi an àrd-sgoil ann an València is a thàinig mi gu Sabhal Mòr Ostaig airson ceum a dhèanamh ann an Gàidhlig . Thòisich mi leis a’ Chùrsa Chomais, is a-nis tha mi air an treas bhliadhna ann an Gàidhlig le Foghlam (MA). Tha mi air a bhith air leth fortanach gun robh a leithid ann ri Urras Brosnachaidh na Gàidhlig airson taic-ionmhais a thoirt dhomh bhon toiseach-tòisichidh. Tha mi air taic fhaighinn bhuapa gach bliadhna bhon a thòisich mi mo cheum, is tha sin air a bhith gu math cuideachail dhomh airson cumail a’ dol, on a bhios e caran duilich do dh’oileanaich dèiligeadh ri cosgaisean, mar a tha fios againn uile.
Le sin, tha mi dha-rìribh taingeil do dh’Urras Brosnachaidh airson mo chuideachadh, agus tha mi an dòchas gun tig orra an spèis air a bheil iad airidh airson a’ ghnìomh uaisle a tha seo.
Marcel Gurillo, oileanach aig Sabhal Mòr Ostaig


text:
Gearain mu phròiseas Comhairle
Thug Comataidh Dealbhachaidh Comhairle Earra-Ghàidheal is Bhòid cead dhan chompanaidh ''Dawnfresh'' deich cèidsichean a stèidheachadh ann an Loch Èite, aig Sàilean Ruadh, faisg air Taigh an Uillt.
A rèir na buidhne Caraidean Loch Èite, a tha a' cur an aghaidh an tuathanais èisg, chuir 89% de na daoine a tha a' fuireach mun loch na aghaidh air làrach-lìn na Comhairle 's iad draghail mun bhuaidh a bheir e air àrrainneachd an locha, air turasachd, agus air obraichean eile san sgìre co-cheangailte ri uisgeachan an locha.
Cha robh SEPA, Marine Scotland, no Dualchas Nàdair na h-Alba a' cur an aghaidh an tuathanais.
Luchd-iomairt
'S e bric a' bhogha-froise a bhios gan àrach sna cèidsichean.
Tha an luchd-iomairt ag ràdh nach cruthaicheadh an tuathanas ùr obraichean sam bith, leis gur ann le innealan a dheigheadh an t-iasg a bhiadhadh.
Tha còig tuathanasan aig a' chompanaidh air an loch mar-thà.
Tha dragh air an luchd-iomairt nach deach èisteachd ri an cuid dhraghan.
Mì-chothromach
"Bha mise den bheachd, dar a thàinig mi a-steach don deasbad, gun robh an co-dhùnadh air a dhèanamh roimhe," thuirt Iain MacPhàrlain, a tha am measg an fheadhainn a tha a' cur na aghaidh.
"Nam bheachdsa cha d' fhuair a h-uile duine èisteachd chothromach.
"Bhon, ann an Taigh an Uillt fhèin, bha mòran de dhaoine na aghaidh, ach cha d' fhuair iad cothrom beachd a bhith aca mu a dheidhinn bhon cha robh iad a' cluinntinn an dà thaobh.
"Rinn, nam bheachdsa, a' Chomhairle co-dhùnadh air an rud gun sealltainn air dè bha na daoine eile a' smaointeachdainn," thuirt e.


text:
Margo NicDhòmhnaill air caochladh
Chaochail am BPA neo-eisimeileach Margo NicDhòmhnaill na dachaigh ann an Dùn Èideann.
Bha i 70 bliadhna de dh'aois.
Na ball de Phàrlamaid na h-Alba bho 1999, bha i air a bhith a' fulang le Parkinson's bho chionn 18 bliadhna.
Thuirt an duine aice, Jim Sillars: "An-diugh chaidh an solas a bu shoilleire an speur phoileataigeadh na h-Alba às."
Chaidh a taghadh mar Bhall-Pàrlamaid Nàiseantach ann am Baile Ghobhainn sa bhliadhna 1973, agus aig aon àm bha i na Leas-Cheannard air an SNP.
Bha i an uair sin na BPA airson sgìre Lodainn.
Chaidh a cur a-mach às a' phàrtaidh ann an 2003, agus i air a dhèanamh follaiseach gun robh i am beachd seasamh mar thagraiche neo-eisimeileach aig Holyrood airson Lodainn.
Bha a' Bh. NicDhòmhnaill gu mòr an lùib na h-iomairt airson a dhèanamh laghail ann an Alba cuideachadh le daoine a bha le tinneas bàsmhor làmh a chur nam beatha fhèin.
Comasach
Thuirt Mgr Sillars, a bha roimhe na Leas-Cheannard air Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba: "Chaochail mo bhean Margo NicDhòmhnaill gu sìtheil na dachaigh, ga cuairteachadh le a teaghlach, an-diugh aig 1:10f.
"Tha i a' fàgail falamhachd nar beatha a bhios do-dhèanta a lìonadh agus tha a bàs a' toirt aon de a tàlantan as fheàrr air falbh bho nàisean na h-Alba.
"B' ise, gun cheist sam bith, an neach-poileataigs a bu chomasaiche de a linn.
"An-diugh chaidh an solas a bu shoilleire an speur phoileataigeadh na h-Alba às.
Thuirt Prìomh Mhinistear na h-Alba, Ailig Salmond: "B' e Margo NicDhòmhnaill aon de na figearan a bu mhisneachaile ann an nàiseantachas Albannach.
Aithnichte
"On a chaidh a taghadh ann am fo-thaghadh Bhaile Ghobhainn ann an 1973 bha pàirt domhainn aice ann an turas fèin-riaghlaidh na h-Alba.
"Chan eil mòran luchd-poileataigs aithnichte dhan phoball air an ciad ainm - bha Margo. Tha nas lugha buileach aig a bheil an ìomhaigh agus tàlant airson a bhith air an taghadh mar thagraiche neo-eisimeileach - bha aig Margo."
Thuirt Mgr Salmond: "Chunnaic mi i dìreach an t-seachdain seo chaidh airson bruidhinn air an referendum air neo-eisimeileachd.
"Ged nach robh i làidir na bodhaig, bha a comhairle glic agus bha a dealasachd mu neo-eisimeileachd cho soilleir 's a bha e riamh," thuirt e.
Thuirt Leas-Phrìomh Mhinistear na h-Alba, Nicola Sturgeon, gur e "call brònach" a bha na bàs do dh'Alba.


text:
- TIOTAL
- Donnchadh agus Mairead Mac a' Phearsain
- EXTERNAL ID
- HCD00198
- ÀITE
- Caol Loch Aillse
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- DEIT
- c.1935
- LINN
- 1930an
- CRUTHADAIR
- Duncan Macpherson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11925
- KEYWORDS
- Mairead Nic a' Phearsain
Caol Loch Aillse
gàradh
'S e seo dealbh Donnchadh agus Mairead Mac a' Phearsain anns a' ghàradh aig an taigh aca, Gleann Cuitheil, ann an Caol Loch Aillse. 'S ann à Caol a bha Mairead agus ghluais Donnchadh an sin à Siorrachd Obar Dheathain airson buth-leighis fhosgladh far an do dh'obraich e gus an do leig e dheth a dhreuchd
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives


text:
- TIOTAL
- leabhar chuibhreannan Connadh charbadan
- EXTERNAL ID
- Z_PC_WGORDON3_005_011
- LINN
- 1930an; 1940an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- W Gordon
- AITHNEACHADH MAOINE
- 8511
- KEYWORDS
- leabhar chuibhreannan connadh charbadan
cùpain cuibhreannachaidh connadh charbadan
An Dàrna Cogadh Mòr
cuibhreannan connaidh
Tha an ìomhaigh seo a' sealltainn cùl chùpain cuibhreannachaidh connadh charbadan. Tha na stiùiridhean ag ràdh gum feum ainm agus seòladh an neach-reic connaidh charbadan a bhith air a lìonadh a-steach agus an uimhir connaidh a chaidh a reic ri neach-seilbh a' charbaid, ma bha e na bu lugha na bh' air a mholadh air a' chùpan.
Ann an 1939, dh'ainmich Riaghaltas Bhreatainn cuibhreannachadh air an dà chuid ola agus peatrail. Chaidh leabhar chuibhreannan connadh charbadan a thoirt do gach neach-seilbh carbaid, agus aig an toiseach b' e trì galain san t-seachdain a bha ceadaichte. Bha seo an coimeas ri 200 mìle de shiubhal carbaid gach mìos. Mar thoradh air gainnead peatrail thòisich daoine a' dèanamh barrachd feum de chòmhdhail poblach. Bha meas air roinn chàraichean cuideachd agus bha iadsan, a bha a' taisbeanadh sanas air uinneag a' chàir aca a' tabhach togail, airidh air cuibhreann connaidh a bharrachd. Chùm cuibhreannan connaidh a' dol às dèidh bliadhnaichean a' chogaidh, gus an deach am bacadh a thogail mu dheireadh thall ann an 1950


text:
- TIOTAL
- Loch Mhonair agus Coiltean Mhonair, ceann Gleann Shrath Fharair
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_1314
- ÀITE
- Srath Fharrair
- SGÌRE
- An Àird
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Cill Mhòraig
- LINN
- 1930an
- CRUTHADAIR
- J Valentine & Co.
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 33242
- KEYWORDS
- cairtean-puist
Siorrachd Inbhir Nis
lochan
glinn
coilltean
cumhachd dealain-uisge
damaichean
aibhnichean
Chithear Loch Mhonair aig ceann Gleann Shrath Fharair anns a' chairt-phuist seo. Ri a thaobh tha Coille Mhonair an Ear is Coille Mhonair an Iar. Chaidh dam a thogail air Loch Mhonair mar phàirt de sgeama Dealan-uisge Afraig is a' Mhanachainn. Chaidh crìoch a chur air an sgeama tràth anns na 1990an.
Tha mu 12 mhìle a dh'fhaid ann an Gleann Fharrair agus tha e a' giùlan Abhainn Fharrair an ear bho Loch Mhonair tro Loch a' Mhuillidh agus Loch Beannacharan don Abhainn Ghlas faisg air an t-Sruigh


text:
Radio nan Gàidheal
'S e stèisean-rèidio a tha ann an Radio nan Gàidheal.
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Chaidh a' chiad phrògram Gàidhlig (seirbhis adhraidh) a chraobh-sgaoileadh air an rèidio anns an Dùbhlachd 1923. Ach bha bliadhnaichean mhòra ann gus an d'fhuair na Gàidheal seirbheis rèidio a bha an ìre mhath nàiseanta agus cunbhalach.
Tha na cinn-là gu lèir ann an eachdraidh na seirbhis ri leughadh ann an loidhne-tìm a BhBC agus chan eil adhbhar ann an cuir sìos ann an seo. Chì thu an fhiosrachaidh aig www.bbc.co.uk.
An-diugh, bho stiùireadh Ceannard na Roinn na Gàidhlig Mairead Màiri Moireach, tha RnG a' craoladh bho 0730 gu 2300 gach là Diluain gu Dihaoine, ach a-mhàin beàrn bheag eadar meadhan-là agus 2f.
Prògraman[deasaich | deasaich an tùs]
Seo sùil air cuid dhe na prògraman a tha rin cluinntinn air BBC Radio nan Gaidheal.
- Aithris na Maidne
- Coinneach MacÌomhair
- Mire ri Mòr
- Caithream Ciùil
- Grinneas Ciùil
- Crùnluath
- Ceòl is Dùthcha
- Aithris an Fheasgair
- Siubhal gu Seachd
- Ràpal


text:
Bha deireadh seachdain buileach sgoinneil againn aig Fèis Leabhair Ulapuil agus chan urrainn dhomh a moladh cus. Abair fosgladh sùile! Cha chreid mi gun robh mi a-riamh aig fèis (chiùil, leabhair no ealain) a bha cho rianail, tlachdmhòr agus inntinneach. Iomadh turas a bha mi ann an Ulapul, ach coltach ri mòran, dìreach gus am bàta fhaighinn a Steòrnabhagh, ach an turas seo, bha cothrom ceart agam cuairt a dhèanamh air a’ bhaile, agus thaitinn e gu mòr rium. Dh’ionnsaich mi gu bheil fada a bharrachd ann an Ulapul na bhite an dùil is tu nad sheasamh aig a’ chidhe a’ feitheamh ri aiseag Leòdhais. Bha an Fhèis fhèin ga cumail ann an Talla a’ Bhaile, ach chaidh ar biadhadh aig a’ Ceilidh Place shios an rathad, agus dios-o, bha am biadh math. Bha na seiseanan uile smaoineachail, agus cuid, craicte èibhinn cuideachd. Chòrd an seisean le A. L. Kennedy
Amharc ar an alt bunaidh 90 d’fhocla eile


text:
- TIOTAL
- An Dotair Alasdair Mac Bheathain
- EXTERNAL ID
- GB1796_1999_116_194
- ÀITE
- neo-aithnichte
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 11265
- KEYWORDS
- sgoiltean
ràitheachain
sgoilearan
Sgoil Raining
Alasdair Bain
Bàideanach
Rugadh an Dotair Alasdair Mac Bheathain ann an Gleann Feisidh, Bàideanach air an 22 dhen Iuchar 1855. Ann an 1876 chaidh e gu Colaiste an Rìgh, Obar Dheathain, far an do leugh e feallsanachd. As dèidh dha ceumnachadh chaidh a chur na dhreuchd mar Cheannard-sgoile ann an Sgoil Raining, Inbhir Nis, far an robh e gu 1894. Am measg na dh'fhoillsich e tha 'Celtic Mythology and Religion' (1855), 'Personal Names and Surnames of Inverness' (1895) agus 'Etymological Dictionary of the Gaelic Language' (1896)
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
Taigh-staile eile san amharc ann an Srath Spè
Tha dùil gum faigh taigh-staile ùr ann an Srath Spè cead-dealbhachaidh an t-seachdain seo.
Tha oifigich a' moladh do chomhairlichean Moireibh gun toir iad cead seachad airson a' phlana.
Bhiodh taighean-bathair an lùib an taighe-staile ùir, air làrach seann taighe-staile Imperial, faisg air Obar Lobhair.
Coinnichidh comhairlichean gus an sgeama a dheasbad Dimàirt.
'S iad Chivas Brothers Eta a th' air cùlaibh a' mholaidh.
Dhùin taigh-staile Imperial anns na 1980an, 's cha deach càil a dhèanamh leis an làraich bhon uair sin.


text:
Iomairt an aghaidh SPA
Bu chòir do mhuinntir nan Eilean a dhol air an casan an aghaidh na tha de sgìrean glèidhteachais a' nochdadh, a rèir a' Chomh. Raghnall MacFhionghain.
Tha Dualchas Nàdair na h-Alba a' moladh sgìre mhara eadar taobh siar na Hearadh agus Barraigh a chomharrachadh mar sgìre ghlèidhte do dh'eòin mhara.
"Aig àm anns na h-Eileanan far a bheil an sluagh a' dol sìos, cion obrach, tha iad a' cur a-steach nan rudan a tha seo," thuirt Mgr MacFhionghain.
"Nam bitheadh obair nan cois, agus iad a' dol a dhèanamh feum dha na h-Eileanan.
"Wild Land"
"Tha e mì-chiatach, ge b' e cò a tha a' suidhe sìos agus a' dèanamh seo, chan eil e a' dèanamh sìan de dh'fheum dha na h-Eileanan.
"Carson nach tàinig iad a bhruidhinn ris na daoine an toiseach?
"Tha an rud a tha iad a' feuchainn ri shàbhaladh, tha e ann mar thà, air sàillibh gun robh na daoine a' coimhead às a dhèidh roimhe seo.
"Sin an rud a tha a' cur a' chaothaich oirnne. Tha e ann mar-thà, 's tha na daoine a' coimhead às a dhèidh. Fàg e mar a tha.
"Ma thig iadsan a-steach, tha iad a' dol ga mhilleadh.
"Tha an "Wild Land" a tha seo air aon taobh, 's tha seo agad air an taobh eile. Tha iad dìreach air ar teannachadh a-steach. Chan eil sìan a' dol a thachairt anns na h-Eileanan, mar a chì mise e co-dhiù," thuirt Mgr MacFhionghain.
Beachdan nan Eileanach
Tha SNH air a ràdh gun tig iad a bhruidhinn ris a' Chomhairle, ris na coimhearsnachdan agus ris na h-iasgairean.
Ach tha Mgr MacFhionghain den bheachd nach eil sin gu leòr airson beachdan nan Eileanach a chur air adhart.
"Feumaidh sinn seasamh a-mach 's leigeil fhaicinn dhaibh nach eil sinn ga iarraidh, nach eil e a' dol a dh'obrachadh.
"Tha sinn fada fada ro bhog, agus tha sinn fada fada ro mhodhail leotha.
"Feumaidh sinn dìreach cantainn riutha "Stadaibh! Bruidhnibh rinne an toiseach. Agus mur a bheil e a' còrdadh ris an t-sluagh, falbhaibh," thuirt e.


text:
Plana leudachaidh airson Muileann Shiaboist
Tha dùil gum bi suas ri deich cosnaidhean ùra aig Clò Mòr Innse Gall, an lùib leasachaidh air a' mhuilinn ann an Siabost.
Tha a' chompanaidh a' sùileachadh £1.8m a chosg a' leudachadh na muilne, an dèidh taic airgid luach £300,000 fhaighinn bho Iomairt na Gàidhealtachd 's nan Eilean.
Chan eil ach ochd bliadhna bho chaidh Clò Mòr Innse Gall a stèidheachadh.
Choisinn a' chompanaidh duaisean gu leòr agus cliù air feadh an t-saoghail san ùine sin.
Tha fèill mhòr air an aodach air feadh an t-saoghail agus an t-iarrtas air a shon air fàs gu mòr anns an dà bhliadhna a dh' fhalbh.
Tha mu thràth 200 duine ag obair dhaibh - eadar breabadairean agus luchd-obrach na muilne.
Tha iad an dòchas gun tèid aca air obair a chruthachadh do dheichnear eile mar phàirt den obair leasachaidh san ath bhliadhna gu leth.


text:
- TIOTAL
- Litir o Dhotair Rees, Lunnainn, gu A' Bhph. Bhàillidh mu shlàinte Uilleim Bàillidh, duilleag 3
- EXTERNAL ID
- Z_GB232_D456_A_8_12_3
- ÀITE
- Dùn Eathain
- SGÌRE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 1815
- LINN
- 1810an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Lìonradh Thasglann na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 4916
- KEYWORDS
- Bàillidhean Dhùn Eathain
Tasglann na Gàidhealtachd
slàinte-inntinn
Uilleam Bàillidh
co-sgrìobhadh
litrichean
'S e teaghlach à Inbhir Nis a bha a' fuireach anns an sgìre o mheadhan an 15mh linn a bh' ann am Bàillidhean Dhùn Eathain. Ged a bha an t-oighreachd aca beag an taca ri mòran de phrìomh theaghlaichean na Gàidhealtachd, bha àite sònraichte aca am-measg uachdarain na Gàidhealtachd.
Tha cruinneachadh mòr de phàipearan an teaghlaich ann an Tasglann Comhairle na Gàidhealtachd.Tha iad a' dèiligeadh ris an àm mu 1760-1860.
Tha an sgrìobhainn seo o'n 14mh den Mhàirt 1815. 'S e seo litir o Dhotair Rees à Lunnainn dhan Bh.ph. Iseabal Bhàillidh mu thinneas-inntinn a mic, Uilleam. B' esan an 14mh Uachdaran de Dhùn Eathain, is an duine mu dheireadh anns an loidhne-teaghlaich. Bha e na oifigear anns an arm is bha e air a bhith greis anns a' Bhàgh Phersianach, is mu dheireadh tha na dotairean a' tighinn dhan cho-dhunadh gur e cus ùine anns a' ghrèin is coireach gu robh trioblaidean inntinn aige.
Tha Dotair Rees ag aithris gu bheil Uilleam rèidh ri shuidheachadh, a-rèir coltais. Tha e ag ithe 's a' cadal glè mhath is tha e a' cluich is a' sgrìobhadh ceòl. 'S e bearradh an t-aon rud nach fhuiling e, 's mar sin tha an Dotair Rees a' leigeil leis seo a sheachnadh.
Tha an dotair a' moladh nach sgrìobh duine gu Uilleam, agus tha e a' crìochnachadh le bhith ag ràdh gu bheil e an dòchas fhathast gu faigh Uilleam seachad air a thinneas


text:
THA a’ ghaoth a’ sgalartaich a-rithist sna h-Eileanan an-Iar, mar a bha air oidhche Mhàirt 11 Faoilleach 2005, o chionn 10 bliadhna a-màireach. A’ chuimhne a th’ agam fhìn air an oidhche sin se Iain Moireasdan ag aithris air TBh bho chidhe an Òbain, a’ coimhead a-mach dhan dorchadas mar gum faiceadh e Uibhist ’s ag ràdh le uabhas ’na shùilean gun robh a’ ghaoth dol a ruigheachd còrr agus ceud mìle san uair anns na h-Eileanan ’s nach robh bàtaichean-aisig no seirbheisean adhair a’ ruith tuilleadh.
Ràinig i 143 mìle san uair. Agus mhair i 12 uair. An àirde na stoirme bha tuinn na mara a’ bualadh mullach taighe ann an Cill Amhlaigh san Ìochdar, dlùth air cladach na Fadhail a-Deas. Am broinn an taighe bha Èirdsidh Mac a’ Phearsain, 36, a bhean Murdina, 37, an clann Anndra, 7, agus Hannah, 5, agus athair Murdina, Calum Caimbeul, 67. Theich iad, a’ dèanamh air taigh athair Èirdsidh, dà mhìle air falbh. Leis na bha de thuiltean air an rathad chaidh an dà chàr aca a shlugadh leis a’ mhuir, ’s cha do ràinig iad cho fada ris a’ chabhsair a tha a’ ceangal Uibhist a-Deas ri Beinne Bhadhla. Chaidh na cuirp a lorg am broinn beagan làithean.
Dé chaidh a dhèanamh on uair sin gus deanamh cinnteach nach tachair a leithid a-rithist?
Chaidh £200,000 a chosg air an South Ford Hydrodynamic Study, a thug ceithir bliadhna ’s a chaidh fhoillseachadh ann an 2012. Sheall e gu bheil an cabhsair ’na sheòrsa de dham air an fhadhail, ach nach eil a’ chùis buileach cho sìmplidh sin. Tha an fhadhal coltach ri bobhla. Air an taobh an-iar, am beul a’ chuain, tha eilean gainmhich ris an canar a’ Ghualainn. Tha e a’ crìonadh, ach a’ fàs nas fhaide, ’s air oidhche na stoirme chaidh an làn seachad air a mhullach. Air an taobh a-deas tha ligeadh Locha Bì; tha gaineamh a’ gluasad timcheall a’ bhobhla agus a’ cruinneachadh am beul an ligidh, a’ cur ri tuiltean san Ìochdar. Air an taobh an-ear tha an cabhsair. Air oidhche na stoirme bha ìre an làin aon dà mheatair na b’ àirde air taobh siar a’ chabhsair na air an taobh sear. Ann am faclan eile, chaidh e ’na dham.
Chan eil ach aon fhosgladh ann, 15 meatair fada. Dhearbh an aithisg nam biodh fosgladh nas motha ann, can 200 meatair, nach biodh an crìonadh cho dona mu na cladaichean ’s nach biodh tuiltean cho cumanta. Ach tha fuasglaidhean eil’ ann nach biodh cho cosgail, is dòcha, leithid a’ Ghualainn a neartachadh no ligeadh Locha Bì a chumail saor o thachdadh.
Thuirt Alasdair Allan, BPA nan Eilean, “Bha Stoirm 2005 na bu mhiosa na té sam bith eile an cuimhne muinntir nan eilean. Rinn i sgrios uabhasach dha-rìreabh air aon teaghlach. Agus dh’atharraich i cruth nan eilean fhéin, le cladaichean air feadh Uibhist a’ gluasad gu mór ann an àiteannan.
“Bho àm na Stoirme tha ceistean móra gan togail. Gu sònraichte, dé seòrsa buaidh a th’ aig na cabhsairean air sruth na mara agus bleith nan cladach? Tha daoine fhathast a’ deasbad dé an dòigh as fheàrr am fiosrachadh bhon rannsachadh a chleachdadh. Tha obair air a dheanamh dha na rathaidean as cunnartaiche, ach tha a h-uile duine ag aontachadh gu bheil tòrr ri dhèanamh fhathast.”
Tha gu dearbh. Tha na cladaichean a’ crìonadh air feadh costa siar Uibhist a-Deas, far a bheil a’ mhachaire ’s a’ mhórchuid de bhailtean an eilein. Le blàthachadh na cruinne tha an cuan beagan nas àirde a h-uile geamhradh. Chaidh mol a’ chladaich agus na ballachan-cloiche a th’ air a chùlaibh a chàradh no a neartachadh an siud ’s an seo, ach chan eil e ’na adhbhar misnich gun deach airgead mór a chosg gun stàth.
Seo na thachair, a réir pàipear-naidheachd mìosail Uibhist, Am Pàipear, an Dàmhair sa chaidh. Ann an 2011 chaidh £100,000 de dh’airgead Lotaraidh a thoirt do dh’Oxfam Alba son obair dìon-cladaich a thoirt gu buil an Uibhist a-Deas. B’e amas a’ phròiseact déileadh ris an droch bhuaidh a th’ aig atharrachadh clìomaid air cladach an eilein. Bha an t-airgead gu bhith air a chleachdadh gu “feansaichean séideadh gainmhich” (lìontan le taidhrichean) a chur an sàs far am bu mhotha feum. Chuir muinntir Uibhist fàilte bhlàth air an naidheachd.
Thug Oxfam £21,000 den airgead do dh’Urras Àrainneachd Loch Baghasdail (UÀLB) son compàirteachadh muinntir na sgìre sa phròiseact, agus £20,000 eile dhaibh son siostam drèanaidh Smeircleit a chàradh. Ach chosg iad £33,000 air tuarastalan muinntir Oxfam fhéin, £9,000 air cosgaisean siubhail agus còmhnaidh, £8,000 air buidhnean coimhearsnachd a thoirt á Glaschu, £3,000 air goireas foghlaim a chruthachadh, £3,000 air aithisgean, agus £3,000 air follaiseachd. Sin agaibh na £100,000.
Am measg nam buidhnean a rinn feum den sporan bha GalGael, Sunny Govan Community Radio, Karibu, Tea in the Pot, Govanhill Baths agus am Beith Community Trust. A réir Oxfam, bha an luchd-tadhail ag obair còmhla ri buidheann ris an canar Coast Adapt agus ri UÀLB gus am feansadh a chur suas. Bha an comhairliche Raghnall MacFhionghain sgaiteach. “Dé an t-eòlas a bh’ aig na daoine seo air dìon a’ chladaich anns na h-eileanan? An àite ar cladaichean a dhìon gu ceart ’s gu maireannach chaidh an t-airgead a chaitheamh air làithean-saora thoirt do mhuinntir Ghlascho. Tha e tàmailteach.”
A réir gu leór se call airgid a bh’ anns an £20,000 a chaidh a chosg air an t-siostam drèanaidh, cuideachd. Chaidh leacan concrit agus meatailte a cheannach mus do bhruidhinn Oxfam no UÀLB ri croitearan Smeircleit no ri Stòras Uibhist, leis an leis am fearann. Cha d’fhuair iad cead a dhol air adhart. A-nise tha Stòras Uibhist air an obair a chur air tairgse do chompanaidhean ionadail san dòigh àbhaisteach, ’s tha dùil gun téid i air adhart a dh’aithghearr – a’ tòiseachadh on toiseach. Thuirt Alasdair Allan ris an Albannach: “Tha mi a’ bruidhinn ris a’ choimhearsnachd ann an Uibhist mu na drèanaichean fearainn. Tha e cudromach gum bi na drèanaichean a chaidh a dheanamh tro na linntean air an cumail suas gus deanamh cinnteach gum falbh tuiltean na mara cho luath ’s a thig iad a-staigh.”
Chuir e ris: “An-dràsta fhéin tha stèiseanan aimsir a’ rabhadh gum bi gèiltean suas gu 90mph anns na h-eileanan an t-seachdain sa a-rithist. Chan eil an Stoirm Mhór fada bho chuimhne muinntir nan eilean, eadhan an-diugh.”


text:
- TIOTAL
- Alasdair agus Seasag NicIomhair
- EXTERNAL ID
- ULMPH_2000_0256
- ÀITE
- N/A
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Ulapuil
- AITHNEACHADH MAOINE
- 40151
- KEYWORDS
- gnothachasan Steòrnabhaigh
deilbh dhaoine
Rugadh Alasdair MacIomhair ann an Scoraig mu 1861, an dàrna leanabh aig Iain agus Coinneag MacCoinnich. Na inbheachd thàinig e gu bhith na fhear-ghnothachais agus àite aige air Sràid Chrombail ann an Steòrnabhagh. Phòs e Seasag NicAoidh ann an 1895. Bha triùir aca, aona mhac, Seòras, agus dà nighean, Seonag agus Annag. Cha robh clann aig gin den triùir aca.
Bhàsaich Alasdair ann an Steòrnabhagh ann an 1933.
[Taing do Iseabal Cawthorne airson a taic leis an teacsa].
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Ullapool Museum


text:
- TIOTAL
- Athchuinge Aonghais Dhòmhnallaich, Lagan: nòta cuspair
- EXTERNAL ID
- Z_GB232_L_INV_HC_6_12_01
- DEIT
- 1755
- LINN
- 1750an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Lìonradh Thasglann na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 5733
- KEYWORDS
- pàipearan cùirte
clàran cùirte
Ann an 1755 rinn Aonghas Dòmhnallach à Lagan athchuinge gus Dòmhnall MacUilleim, aig an robh an t-ainm MacGillvantich cuideachd, is Dòmhnall Dow MacThàimhais a chur an grèim airson athair a mhurt ann an dòigh bhrùideil. Chaidh barantas a cheadachadh is a sgrìobhadh air cùlaibh a' phàipeir seo. Tha an nòta cuspair air an duilleig seo


text:
- Tanag danaid an enic
Magh Ai lorg landhemhin
glor mn dlighim re gach ndreim
sirim gach tir fo tuarim.
- 3660] Ceilligh gach aen bhis a mbroid
gid
[...]
deachfear ag Fanaid
mor broid gach deidhfhir re dan
goid an enic don abhran.
- Is e in tabhran ro alaich
3665] an edail an ealadhain
do sgar in daghdan re dhath
abhran ban agus bachlach.
- Le righaib chagillte in cruid
nach tabhair treas ar mianaib
3670] bindi in cliar abhran foltach
sa camdhan fiar firlochtach
p.238
- Is iad duasa a nduthaich daib
(bia dna olarndha) d'aghbhail
mor a ceadach ar a cuid
3675] or na theallach ni iarraid.
- Sgarloid ur is eich is ba
duasa deaghaesa dana
a nedail mhor ni muirrnd beag
cuirn is or is airgead.
- 3680] Cliar ag cach rindi ga rad
cliar re (thathraisg) an abhran
gach fili bind da bagud
tind laim chridi is comthlamadh.{MS folio 23r b}
- Da rindeadh creach nac coir di
3685] ni thed rinn anadh (eirbhi)
da trian bho is each is arradh
ni mo creach dha gualabhair.
- Da trian indmhais Inse Fail
fheacht eile rob i ar nedail
3690] bha farbrig ba boing re baeis
boill na nairdrigh ro iarrmais
- Mael seaclaind Gabran da ghuid
aensuil Eochadha d'iarraidh
gor shir sin saeghul Mo Bhi
3695] nir daeradh ind fa eni
- Sa Bhreifni ni beg a rath
a cloind Bhriain mhoir meic Eathach
re la gan debheach re daimh
ata in teneach ar admhail.
- 3700] Oireacht meanmnach Maighi Slecht
Teallach nEathach na nardecht
sith mhagh ar ar shill gach neach
da dichradh ind in teneach.
p.240
- Da creachadh Inis Fail
3705] re fis an enich daghbhail
in eli mar dha fuair cor
da cuaid Eriu as a thinod
- Teallach nEathach na narm nglas
na neneach nan indmhas
3710] deigfir gan eallach gan or
teallach an enic dhadogh.
- Tomas mac Briain briseas cath
ise triath Teallaich Eathach
fear gradha ind na oireact
3715] dana lind a lorgaireacht.
- Ni fuil mas fhir don fhir sgeoil
nocho triall a tir naineoil
o bord maigi na in Ai
uaindi ach madh uighi aenlai.
- 3720] Dadola ar fud na Fodla
ar cis chaich da chomhfhuagra{MS folio 23v a}sgeal truadh mar tharlla in teneach
ag sluadh Banbha is bigeanach.
- Na chin fein fuair a ghabhail
3725] ig Mag soiclech Shamhradhan
on te gar choir a chagar
nocho doigh e dhuaslugud.
- Easbhaidh bho is indmhais is each
ar a thir thug in teneach
3730] tegheadh fa crodh mara cleacht
is nir ghon enfear dand oireacht.
- Is righdha rugadh i breath
ag mac Briain Benni Coilceach
ar ar chrodh ge dha cuir sin
3735] is gan dol fa fhuil inn enich.
p.242
- Fir mo ghut re geg Findi
maith fuigeall na firindi
do ghebh loghadh ar bru bhais
acht go molar thu a Thomhais.
- 3740] Teallach nEathach na neach nhgeal
teni beo nachar baideadh
bristear ar chach gach cath leo
a rrath gu brath bidh bithbheo.
- Mac meic Dhondchaidh dhuin Uisnich
3745] fhados teni in teallaichsin
a brondadh mar gual ngairthi
condadh buan a beathaiti.
- Athair Tomais tug gach maighm
Brian Breagach rob e a orainm
3750] ba Brian Breagach im cheand greach
in seaghach fial seang suirgheach.
- Righraidh Teamhrach tuaithi Breadh
as iad sgaith gleiri Gaegheal
ar ud Bhanbhan cian re clas
3755] a darrla im Brian da mbregas.
- Breaghdha ar gach neach fo nimh
is on righraigsin raithteir
a radh ri neach im ni olc
ni thi ar mbhreath ar a mbredhocht.
- 3760] As i in breagacht ge be i mbheath
gaisgeadh is uaill is eneach
ag sin triar nar tri lochta{MS folio 23v b}
da bhi a mBrian na breadhachta.
- Ceirdi a athar o fhas
3765] meabrach ataid ag Tomas
in triur ro bhi im Brian on brudh
dlai ar a triar ni tugsun.
p.244
- Gaisgeadh is eneach is uaill
sa fhearchoin echtaich armruaidh
3770] na dhiaid lenas is ni da locht
breogos Briain is a beogocht.
- In fod fireonach i bhuil
is da cinel cleach Ludhbhaidh
suithneart san uir as ar as
3775] da cruithneacht a tuir Tomas.
- Rigan chonghaireach caithmeach
a thir duasbhog dheaghaichneach
a fidh na talamh ni thug
a tarad ach dfir fialbug.
- 3780] A tuath ni theid ar a muin
marcach ainfhial nach easguir
tir na ngeleac is na greadh seang
fear gan eneach ni fuilnghnend.
- Da thir is fearta feili
3785] freasdal churadh Chorrshlebhi
idna i tuath nar cnai bha crodh
is gnai i Dhuach fan domhan
- Liadi uisgi a ol gu beacht
dala in uaran ga oireacht
3790] brondadh cruidh gan cruas du cach
as uas da tuir a chonach.
- Eneach orro ga urail
is bind le sil Samhradan
neach do miadaich miadh na nam
3795] ga riar a gegaibh Gabhran.
- Ni uil is ni bia is da mbeath
fear dan aicmi gan eneach
comhartha a sil is e riam
ni dibh e damad ainfial.
p.246
- 3800] Gach cluain taebtrom torrach
dun gealal dedbhan dearclondach{MS folio 24r a}a tir inn inbhaidh a toir
bidh re tignaib ga iarraid.
- Mor saith tanaisdi a thiri
3805] beag nar baid clu a choimdhini
docair do domna fai fas
is a gnai tarrla ar Tomas.
- Mairg do ni fraechacht na fearg
ris an gruadh chorcra ngelearg
3810] magnenar neach do ni tlas
da mbeath ar a thi Tomas.
- Mac Briain mheic Samradhan shaeir
a lucht deabtha ro dhiansgail
gach greas da gresaibh re gha
3815] ga mheas re treasaib Tana. Tanag
- Nualaith Breadh bumi na gliar
bainmheirrleach enich Oirghiall
ar muin mhna Eni na eoch
ata a theiri don neneoch.
- 3820] In teneach na fhir ghradha
gun geanmnaidh reigh rosgmhalla
a crodh mar ra chleacht ro chaith
no gor ghabh neart ag Nualaith.
- Ingean Mheg Ughir ucht ban
3825] glac mheirgeal amlas uchtan
gach eang greata o gheis Chabha
mar neachta ar eis fhearthana. Tanag
- Tanag dathchur Fhodla air
Aedh O Domhnaill Duin Bhalair
3830] gealltair do ri Fail i fhad
cain as gach thir as a tanag. Tanag
p.248


text:
Nuair a thig e gu bhith a 'dràibheadh barrachd trafaic air do làrach-lìn, thig an seo an Inneal Rannsachaidh (SEO). Ge bith co-dhiù a tha thu a 'ruith blog pearsanta, bùth beag e-mhalairteach beag, no bùth-lìn air-loidhne leat fhèin - is e an aon dòigh air barrachd trafaig a phutadh don phròiseact agad gus am follaiseachd air-loidhne a leasachadh. Mar sin, tha amas na làraich SEO agad ri fhaicinn air mullach a 'chiad duilleag de thoraidhean luirg Ghoogle. Dè a tha a 'dèanamh deagh SEO? Nuair a thig e gu ìre adhartach soirbheachail sam bith, tha ro-innleachd togail ceangail am measg nan eileamaidean as cudromaiche airson a bhith air thoiseach agus a 'cumail a-mach às a' cho-fharpais. Ach ciamar a nì thu taic-taice a bhios ag obair airson sin san dòigh as fheàrr a ghabhas dèanamh? Chì sinn.
Gabh ris - chan eil a h-uile cùl-taic fallain. Tha mi a 'ciallachadh gum bu chòir dhut an t-amas as cudromaiche agad a bhith a' toirt taic dha càileachd, seach a bhith a 'meudachadh. A dh 'aindeoin sin, is dòcha gum bi thu cho math ri bhith a' dèanamh barrachd cron na tha e math - oir faodaidh ceanglaichean a tha neo-thèarainte a bhith air an toirt gu tìr air na duilleagan lìn agad a 'toirt às do adhartas SEO làithreach. Mar sin, bhiodh e na b 'fheàrr gum biodh e glic aire gu leòr a phàigheadh agus sùil dhùbailte a bhith agad mus dèan thu a-rithist gun dèan thu ceangal air ais beò.
Mar sin, gus do chuideachadh le pròiseas togail ceangail agus rannsachadh, tha mi a 'moladh a bhith a' cleachdadh aon de na h-innealan air-loidhne a leanas a leanas: Majestic, Semalt Analyzer, agus Ahrefs. Faodaidh tu cuideachd grunn innealan a chur còmhla gus dèanamh cinnteach gu bheil a h-uile càil suidhichte. Le bhith a 'dèanamh sin, leig dhuinn a-mach dè a nì thu, agus dè bu chòir a sheachnadh aig a h-uile cosgais. Gu h-ìosal, tha mi a 'dol a chlàradh eadar-dhealachadh soilleir eadar na ceanglaichean as fheàrr a tha ag obair airson an adhartais agad, agus na cinn as miosa bu chòir dhut a sheachnadh aig a' phrìs, no cuiridh e air falbh geàrr-rabhadh.
Good Backlinks
Tha trì prìomh adhbharan ann a tha a 'dèanamh càileachd a tha a' toirt taic dha càileachd - earbsa, buntainneachd agus suidheachadh duilleag. Tha deagh earbsa a 'ciallachadh gu bheil na cùl-taic a dh' fhaodadh gum biodh an obair seo a-mhàin bho roinnean ùghdarrasach agus earbsach a-mhàin, leithid goireasan meadhanan ainmeil an t-saoghail, làraichean-lìn PR, no na prìomh àrd-ùrlaran sòisealta. Tha buntainneachd ceangail a 'moladh gum feum thu a bhith a' toirt taic dha-rìribh a bhith freagarrach do phrìomh chuspair an làrach-lìn agad an-còmhnaidh. Tha mi a 'ciallachadh gum biodh e gu h-àraidh buntainneach gum biodh ceangal agad ri bloga de theicneòlas a' cur cuideam air an làrach lìn innleadaireachd agad. A 'cleachdadh rud sam bith nach eil buntainneach, mar eisimpleir, cha dèan dreuchdan blog do charaidean air spòrs geamhraidh a-riamh. Tha suidheachadh na duilleige a 'tachairt cuideachd - tha na h-àiteachan ceart a' dèanamh ceangal nas luachmhoire do Google. Mar eisimpleir, bidh an cuideam a gheibhear anns a 'chas-bhòrd, an taobh-taobh, no bio an ùghdair an-còmhnaidh cuideam. Aig an aon àm, mar as trice tha ceanglaichean co-theacsail aig a bheil an luach as àirde.
Droch Backlinks
Sa bhitheantas, tha droch dhrochaidean air an aithneachadh airson an seallaidh shoilleir aca, giùlan làimhseachail, agus adhbhar duilich. Mar sin, tha iomagain Ghoogle air na ceanglan-taice "mì-nàdarra" uile agus mar as trice a 'cur a-mach na làraich-lìn le bhith a' tarraing sìos an dreuchdan. Gus a bhith a 'dèanamh ceangal air ais gu sàbhailte, cuir sùil dhùbailte an-còmhnaidh le innealan air-loidhne a chuir mi iomradh roimhe. Nas sònraichte gu sònraichte, cha bu chòir dhut a bhith a-riamh air pàigheadh air ais, air an iomlaid air ais, no air ais a dh 'ionnsaigh, agus a bharrachd air feadhainn as fheàrr (i. e. , le teacsaichean air an lìonadh gu mòr leis na faclan-luirg). Le bhith a 'dèanamh sin, dèan cinnteach gun cùm thu air falbh bho fhuasglaidhean ionnsaigheach sam bith, leithid tuathanasan togail ceangail, dreuchdan aoighean spama, seòlaidhean de dh'àrd-chàileachd, agus bathar-bog fèin-ghluasadach sam bith a tha air a dhealbh gus ceangal a thoirt air ais gu fèin-ghluasadach.


text:
bho Phàipear Beag an Eilein Sgitheanaich an-diugh (Dihaoine 30mh) ...
Thagh Gilleasbuig na highlights a leanas a-mach às dhuibh:
" 'S e rud fallain a tha ann a bhith a' cur ro-innleachd agus obair bhuidhnean phoblach fo cheist."Gilleasbuig:
Sin thu fhèin, nach sinne tha a' tarraing air an aon ràimh a-nise, neach gun urra!
"Ge-tà, 's e tàmailt a tha ann nuair a thathas ga fheuchainn tro ionnsaidhean pearsanta aig nach eil bunait".Gilleasbuig:
Och a mhuinntir establishment na Gàidhlig, bha sibh a-riamh a' faicinn trod pearsanta far nach robh ach measadh cothromach!
"Thog Urras a' BhBC a-mach às gach cead-craolaidh telebhisein an iomradh a bha annta air figearan ruigse ann an 2012 ach chan eil rùn na seanail air atharrachadh bho 2010. Tha a h-uile rannsachadh a tha sinne a' dèanamh a' sealltainn gu bheil BBC Alba air a bhith soirbheachail le Gàidheil agus le Goill, agus gun soirbheas cha bhiodh maireannach [sic] aig seanail telebhisein sam bith".Gilleasbuig:
Well a chàirdean, cho soilleir ri gathan na grèine!


text:
A' cruinneachadh uighean fhaoileag.
Tuilleadh mar seo:
A' cruinneachadh uighean....
Buain na mòine nuair a bha...
A' buain mhònadh air na...
Bhiodh muinntir...
Fiosraichean - Curstaidh Pheatarsan
Luchd-clàraidh - Dr Iain MacAonghuis
Geàrr-chunntas - A' cruinneachadh uighean fhaoileag.
Bhiodh iad a' cruinneachadh uighean fhaoileag airson an ithe nuair a bhiodh iad a' buain mhònadh air na h-eileanan. Dh'fheumte dèanamh cinnteach gun robh iad ùr.
Fad a' Chlàir (h:m:s) - 00:00:42
Àm Clàraidh - 1963.09
Cànan - Gàidhlig
Seòrsa - Fiosrachadh
Cruinneachadh - Sgoil Eòlais na h-Alba
Àireamh a' Chlàir - 14476
Àireamh an Teip Thùsail - SA1963.048
Àireamh a' Chlàir Thùsail - SA1963.48.A12a
Càileachd an Fhuaime - Math
Cruth Inneal a' Chlàir - R2R
Àite a' Chuspair:
Siorrachd - Siorrachd Inbhir Nis
Paraiste - Na Hearadh
Notaichean a' Chlàir -
Ceangal Maireannach - http://www.tobarandualchais.co.uk/gd/fullrecord/14476/1
Tweet


text:
- TIOTAL
- Toll Seoc, Abhainn Theòrsa
- EXTERNAL ID
- HC_ARCH2_1981-82_81061018
- ÀITE
- Inbhir Theòrsa
- SIORRACHD/PARRAIST
- GALLAIBH: Inbhir Theòrsa
- LINN
- 1980an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Aonad Airc-eòlas Chomhairle na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 13222
- KEYWORDS
Tha Toll Seoc (Beat 1 - an Abhainn Theòrsa) paillt a thaobh iasgach tron bhliadhna gu h-àraid le iasg san earraich.
Tha Abhainn Theòrsa a th' ann an Gallaibh sa Ghàidhealatachd ag èirigh ann an cnuic Cnoc Cromuilt agus a' ruith don taobh an ear agus an uair sin don ear-thuath mus bi i a' ruith tro Loch Mòr agus a' tionndadh gu tuath. Air an rathad chun na mara bidh i a' ruith tro bhailtean beaga Gerston agus Hacraig mus bi i a' fosgladh a-mach ann am Bàgh Theòrsa ann an Inbhir Theòrsa


text:
Bitcoin Price de airson 2018
air Faoilleach 22, neach-cleachdaidh tro Mheadhan Joel Lopez Barata dh'fhoillsich dreuchd: “Mi obrachadh a-mach a 'phrìs a Bitcoin fad na bliadhna 2018. Bidh thu a 'creidsinn nach eil an toradh! “Leis an aithris-àichidh” an seo ach beachd, Chan eil an tasgadh chomhairle. ” Lopez a matamataigeach àireamhachadh a tha stèidhichte air a 'bharail gu bheil an giùlan Bitcoin san àm ri teachd a bhios a' conaltradh gu a ghiùlan san àm a dh'fhalbh. Anns a 'chùis seo, Lopez beachdachadh Bitcoin “fallain airgid”, agus Fiat – chan eil: “Tha prothaid san àm ri teachd a bhios co-ionann ri mu dheireadh, fhad 'sa chuid as motha de dhaoine a' tuigsinn gum Bitcoin as airgid.”
Tha Lopez atharrais stèidhichte air a ' Monte Carlo dòigh. 'S e seo raon farsaing de computational-aontaran a tha an eisimeil air an ath-aithris air thuaiream sampaill. Anns a 'chùis seo, Lopez a 'cleachdadh an dolair làitheil prothaid bho Bitcoin airson tuigsinn dè an tuairmseach prìs a bhios aig deireadh 2018.
Gus obrachadh a-mach làitheil prothaid, e a 'sgaradh an-dràsta Bitcoin le prìs a' phrìs airson an latha mu dheireadh agus a 'toirt air falbh an t-aonad: “A 'bruidhinn mu Monte Carlo atharrais ann an ionmhas, tha sinn a 'smaoineachadh gu bheil an giùlan san àm ri teachd prìs na so-mhaoin a bhios coltach ri a giùlan a dh'fhalbh, agus a 'cruthachadh tòrr thuaiream tionndaidhean de seo san àm ri teachd , a tha aithnichte ann am matamataig mar “cuairtean air thuaiream”. Tha làn code airson cruthachadh a leithid de atharrais a tha ri fhaotainn air a ' GitHub.
Gus togail air thuaiream gach modail 'coiseachd ann an atharrais, aon a ghabhail air thuaiream sampaill de làitheil prothaid bho 2010 gus an-diugh, cuir iad agus an uairsin iomadaich còmhla gus an Dùbhlachd 31, 2018. Às dèidh sin, an-dràsta prìs Bitcoin tha air iomadachadh le luach air thuaiream cuairt, agus 'se toradh a atharrais an àm ri teachd prìs. Feumaidh seo a bhith air a dhèanamh iomadh uair (sa chùis seo – 100,000 amannan), agus aig deireadh na bliadhna bidh sinn a 'faicinn an sgaoileadh mu dheireadh a' phrìs airson gach cuairt air thuaiream.
A 'chiad 200 de 100,000 thuaiream cuairtean a 'coimhead mar seo:
Tha e a 'tionndadh a-mach gu bheil a' chuairt dheireannach a 'phrìs airson a' mhòr-chuid coiseachd air thuaiream bho raointean $ 10,000 gu $ 100,000. Tha an diagram a leanas a 'sealltainn sgaoileadh mu dheireadh prìsean airson a h-uile 100,000 cuairtean air thuaiream:
Tha ea 'sealltainn gu bheil a' phrìs as coltaiche ag atharrachadh eadar $ 24,000 agus $ 90,000. Airson ga thuigsinn nas mionaidiche, tha iomadh dòigh ann. A’ chiad, urrainn dhut obrachadh a-mach dìreach a ' 50% -mh percentile an sgaoileadh mu dheireadh prìsean,. Bidh e co-ionann ris $ 58,843. 'S e dòigh eile gus obrachadh a-mach an coltachd a dùmhlachd-chosnadh a' cleachdadh an niuclasach dùmhlachd tuaiream agus lorg a 'phrìs a rèir a' char as àirde a 'ghnìomh seo – $ 55,530.
Ach chan e seo a 'chuairt dheireannach an comharra, tha e fhathast na b 'fheàrr a chleachdadh airson lorg misneachd ceada. Airson a 'phrìs Bitcoin, a ' 80% misneachd ceada bi $ 13,200 – $ 271,277. Tha e cuideachd a 'comharrachadh a-mach gun robh an cothroman sin aig an deireadh na bliadhna a' phrìs a bhios gu h-ìosal $ 13,200 Tha an aon rud ri cothroman gum bi e os cionn a $ 271,277.
A-nis gu bheil an niuclasach dùmhlachd tuaiream a tha aithnichte, tha e comasach obrachadh a-mach an coltachd a cosgais Bitcoin tuitidh le deireadh na bliadhna an coimeas ri àraidh comharra. Gu sònraichte, an coltachd a 'phrìs a bhios nas ìsle no co-ionann ris an ìre de Faoilleach 20 ($ 12,000), tha 9.84%.
Author: Richard Abermann
Cò a rinn an tabhartas as motha ri gnìomhachas an Crypto? Top 7


text:
- TIOTAL
- Taigh Choire Mhòruidh
- EXTERNAL ID
- BOX2_CORRYBROUGHHOUSE
- ÀITE
- Coire Mhòruidh
- SGÌRE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: A' Mhòigh 's Dail Fhearghais
- CRUTHADAIR
- J Nairn
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 581
- KEYWORDS
- taighean
cinnidhean
Tha Coire Mhòruidh air Abhainn Eireann, an ear air Tom Aitinn. B' e cathair Chlann Mhic Cuinn (Clan Revan) a bha san taigh. Ann an 1811, ri linn trioblaidean airgid a' Chaiptein Dòmhnall Mac Cuinn, thàinig orra an oighreachd san robh 7,000 acair-fearainn a reic
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
- TIOTAL
- Stèisean nam Mucan-mara, Bun Abhainn Eadarra
- EXTERNAL ID
- PC_MACLEAN_HARRIS&LEWIS09_03
- ÀITE
- Bun Abhainn Eadarra
- SGÌRE
- Na Hearadh
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Na Hearadh
- DEIT
- 6 Iuchar 2009
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Clare Maclean
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Clare Maclean
- AITHNEACHADH MAOINE
- 29231
- KEYWORDS
- sealg nam muc-mhara
iasgach
giullachd
sealg
'S e an similear àrd breige na tha air fhàgail de Stèisean nam Mucan-mara ann am Bun Abhainn Eadarra anns Na Hearadh. Chaidh a stèidheachadh le companaidh Nirribheach ann an 1904. Bha a' mhòr-chuid de na mucan-mara air an glacadh mun cuairt air Rocal, Hiort agus na h-Eileanan Flannach agus an uair sin bha iad air an slaodadh gu Stèisean nam Mucan-mara far an robh iad air an giullachd gus biadh chruidh agus todhar a dhèanamh.
Ann an 1922 cheannaich Morair Leverhulme e agus bha e a' planadh ola a thoirt à mucan mara airson a chleachdadh ann am Port Sunlight agus feòil airson isbeanan a bha e a' dol, a chur a-null thairis a dh'Afraga. Nuair a dh'fhàillig seo, bha e a' planadh feòil nam mucan-mara a smocadh agus a chur a-null thairis dhan Chongo. Dh'fhàillig seo cuideachd agus cha do lean an obair ach airson ùine ghoirid an dèidh a bhàs ann an 1925.
Anns na 1950an, dh'ath-fhosgail Nirribheach CaipteanJespersen an stèisean. Bha e a' fastadh 50 neach agus bha e ag obrachadh airson dà bhliadhna mus do dhùin e uile gu lèir.


text:
- TIOTAL
- Turas cràbhach gu Ì
- EXTERNAL ID
- QZP27_60_9_3
- ÀITE
- Ceann Loch Chille Chiarain
- SIORRACHD/PARRAIST
- EARRA-GHÀIDHEAL: Ceann Loch Chille Chiarain
- DEIT
- 1897
- LINN
- 1890an
- CRUTHADAIR
- Charles & Dennis MacGrory
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlann Earra-ghàidheil is Bhòid agus Seirbheis Fiosrachaidh
- AITHNEACHADH MAOINE
- 30659
- KEYWORDS
- turasan cràbhach
Eaglais Chaitligeach
Turas cràbhach Caitligeach gu Ìdhe ann an 1897, a' comharrachadh an 1,300mh bliadhna o bhàsaich Calum Cille. An seo, tha na h-eilthirich a' dannsa is a' suidhe air a' chnoc
Faodar an dealbh seo a cheannach. Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Argyll and Bute Library & Information Service


text:
- TIOTAL
- Seanalair Wade
- EXTERNAL ID
- QZP40_159_491
- DEIT
- 1874
- LINN
- 1870an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 30960
- KEYWORDS
- Seanalair Wade
rathaidean
còmhdhail
Na Seumasaich
am Freacadan Dubh
Rathaidean an airm
West Highland Way
Bha e follaiseach do Sheanalair Wade (1673-1748) gun robh feum air dòighean conaltraidh leithid rathaidean ùra airson cur às do thaic dha nn Seumasaich. Chaidh fhastadh an dèidh aimhreit nan Seumasach ann an 1715 airson rathaidean cruaidh agus drochaidean a thogail dhan arm.
Eadar 1724 agus 1740, chaidh 240 mìle de rathaidean agus 40 drochaid a thogail a' ceangal Peairt, An Gearastan, Cill Chuimein agus Inbhir Nis. Bhon thug e ùine a' beachdachadh air an t-slighe a b' fheàrr gus an leanadh e cumadh na talmhainn gu nàdarra, tha na rathaidean sin fhathast gan cleachdadh an-diugh le luchd coiseachd agus luchd bhaidhsagal nam beanntan. Ann an àiteachan eile chaidh na rathaideanfhèin an togail as ùr. Tha pìosan mòra dhen t-slighe choiseachd ainmeil "An West Highland Way" a' leanntainn rathaidean Seanalair Wade.
Ann an 1724 mhol Seanalair Wade dhan riaghaltas gum bu chòir saighdearan na Gàidhealtachd a bhith air am fastadh fo oifigear aig an robh a' Ghàidhlig agus ri linn sin thàinig spionnadh as ùr anns an Fhreiceadan Dhubh. Ann an 1742 chaidh Wade a dhèanamh na Chomhairleach Dìomhair agus na iar-cheannard anns an arm. Chaidh a dhèanamh na fheachd-mharasgal ann an 1743.
Chaidh an dealbh seo a thoirt bho 'A History of the Scottish Highlands, Highland Clans and Highland Regiments vol. 1' deasaichte le. by John S. Keltie


text:
- TIOTAL
- Stèisean Dail na Spideil
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_STATIONS_001_344
- ÀITE
- Dail na Spideil
- SGÌRE
- A' Ghàidhealtachd / Siorrachd Pheairt
- SIORRACHD/PARRAIST
- PEAIRT: Blàr Athall
- DEIT
- 15 Ògmhios 1960
- LINN
- 1960an
- CRUTHADAIR
- Stations UK
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 27060
- KEYWORDS
- Druim Uachdair
prìomh-loidhne
Rathad-iarainn na Gàidhealtachd
Anns an dealbh seo, chithear stèisean Dail na Spideil, a tha faisg air bràigh Druim Uachdair air a' phrìomh-loidhne eadar Peairt is Inbhir Nis. Tha an dealbhadair, a tha na s(h)easamh ri taobh an tùir uisge, a' coimhead gu Inbhir Nis. Dh'fhosgail stèisean Dail na Spideil c1864. Dh'fhosgail an loidhne tron stèisean 1 Sultain 1863.
Bha an stèisean fosgailte agus beagan thrèanaichean a' stad ann, gus 3 Cèitean 1965. Sguir seirbheisean bathair 27 Faoilleach 1964. Tha an loidhne tron stèisean fhathast fosgailte


text:
Coinneamh mu Ghearasdan Deòrsa
Coinnichidh luchd-poileataigs Gàidhealach ri riochdairean an MoD Diluain airson bruidhinn mu na tha an dàn do Ghearasdan Deòrsa.
Bidh ball-pàrlamaid Inbhir Nis, Inbhir Narann, Bàideanach agus Srath Spè, Drew Hendry, agus Ceannard Chomhairle na Gàidhealtachd, Mairead Davidson, a' coinneachadh ris a' mhinistear Dìon Marc Lancaster ann an Lunnainn.
Tha an MoD a' beachdachadh an-dràsta air cuid de na h-àiteachan a th'aca air feadh na Rìoghachd Aonaichte a chuir bhuapa agus tha iomagain air luchd-poileataigs Gàidhealach gun tèid Gearasdan Deòrsa a dhùnadh.
'S ann anns a' ghearasdan a tha am Freiceadan Dubh stèidhichte an-dràsta.
Bha ceist mu choinneamh a' ghearasdain roimhe ann an 2011 nuair a chaidh ath-sgrùdadh a dhèanamh air roinn an dìon, ach chaidh a ghlèidheadh aig a' cheann-thall.
Thuirt an Comh. Davidson gu robh a' choinneamh seo a' tachairt aig àm iomchaidh 's dùil ri fios mun ghearasdan taobh a-staigh beagan sheachdainnean.
Thuirt i gu bheil e cudromach gun tèid an gearasdan a ghlèidheadh mar chomharra air obair an airm anns a' cheann a tuath.