text:
NLS MS 29795 (Calum Maclean’s diaries covering 1951 to 1954)
Tuesday, 16 July 2013
Two Storytellers: Angus MacMillan and Duncan MacDonald
It could have only come as a shock when Calum Maclean heard the news that within three weeks of one another two of the greatest storytellers that he had meet had died. Angus MacMillan, styled Aonghas Barrach, from Griminish, Benbecula, and Duncan MacDonald, styled Donnchadh mac Dhòmhnaill ’ic Dhonnchaidh, from Snishival, South Uist, were considered by Maclean to have been superb exponents of the fine art of storytelling. Maclean wrote the following moving tribute to both men in an article that he wrote for the Gaelic periodical Gairm:
Aonghas agus Donnchadh
An samhradh seo chaidh thriall an dà sgeulaiche a b’ainmeile a bh’ againn an Albainn agus, math dh’fhaodte cuideachd, an taobh an iar na Roinn Eòrpa. Anns an àm chaidh facal no dhà a ràdh mun deidhinn anns na pàipeirean naidheachd. Dh’fhaodte sa Ghàidhealtachd gun cualas iomradh orra, ach cha d’rinneadh dhaibh an tuaiream a dhèante do chinn-cinnidhean mòra Gallda na Gàidhealtachd, no fiù is do sheinneadairean air bheagan Gàidhlig a bhuadhaich bonn òir a’ Chomuinn Ghàidhealaich. Chaidh Aonghas agus Donnchadh a chur fon ùir gun san làthaireachd ach dòrnan beag d’ an coimhearsnaich is an dlùth-chàirdean fhèin, a dh’iarr sìth d’ an anam agus a thill an uair sin dachaigh a bhuain na mòna, a chur an cliabh ghiomach, air neo a shaodachadh chruidh. Ach an dithis a thriall air slighe nam marbh, chuir iad barrachd ri litreachas nan Gàidheal Albannach na chuir aon dithis eile bho chionn còrr is ceud bliadhna. Cha robh ach trì seachdainean dìreach eatorra. Tha an cuirp nan tàmh sìorraidh an cladh Bhaile nan Cailleach am Beinn na Faoghla agus an Àird Mhìcheil an Uibhist a Deas. Bu mhòr an call an dithis sin a bhith a dhìth oirnn an-diugh. Dh’eug Aonghas MacGilleMhaoil air an t-seachdamh latha deug den Bhealltainn seo seachad agus Donnchadh MacDhòmhnaill air an t-seachdamh latha den Òg-mhìos. Bha Aonghas air leabaidh a bhàis còrr is ochd mìosan. Thàinig an t-àm gu h-allamh air Donnchadh: cha do mhair a thinneas deireannach ach trì latha. A-nis, tha e mar fhiachaibh orm clach a chur air an càrn. Bha iad coltach ri chèile air aon dòigh, ach air a h-uile dòigh eile bha iad eadar-dhealaichte gu tur. Ach nach iomchaidh gun cuimhnicheadh Clann nan Gàidheal orra a chionn is nach bi leithidean eile ann a-rithist.
’S ann an Snaoiseabhal an Uibhist a Deas a rugadh Donnchadh mac Dhòmhnaill ’ic Dhonnchadh. B’ e duine de chòignear teaghlaich. Na dhuine òg chaidh e ris a’ chlachaireachd mar chèird, agus thug e bliadhna na dhà a’ dol don mhailisidh as t-samhradh. Bha athair, Dòmhnall mac Dhonnchaidh na sgeulaiche ainmeil agus na dhuine làidir, foghainteach. Fhuair Donnchadh a chuid sgoile an t-Hogh Mòr, agus an dèidh bàs athar, b’ ann air a thuit am fearann am Peighinn nan Aoireann, fearann a dh’obraich e fad a bheatha còmhla ris a’ chlachaireachd. Phòs e Mairead, nighean Aonghais Ruaidh Mhic an t-Saoir. B’ ann bho dhaoine a bha sònraichte math air seann-eachdraidh, òrain is ceòl a thàinig ise, agus cha b’ iongnadh idir ged a chuirte ùidh air leth anns na nithean sin an taigh Dhonnchaidh am Peighinn nan Aoireann. B’ ann bho shliochd sgeulaiche is bhàrd a thàinig Donnchadh e fhèin. A shinn-seanair, Iain MacDhòmhnaill ’ic Thormaid, thàinig e a-nall as Uibhist a Tuath na thàillear agus phòs e nighean Fir a’ Ghearraidh Fhlich an Gèirinnis. B’ ann às an Eilean Sgitheanach a bha an dream bho thùs, oir b’ iad-san Clann ’ic Rùiridh a bha nam bàird aig Dòmhnallaich Dhùin Tuilm.
Dithis ghillean agus dithis nighean a bh’ aig Donnchadh is aig a mhnaoi. Chaill iad am mac bu shine anns a’ bhliadhna 1934, agus dh’eug cèile Dhonnchaidh i fhèin bho chionn dà bhliadhna. Chaidh Donnchadh a-mach gu ruige Glaschu air cuairt anns a’ bhliadhna 1909. Dà fhichead bliadhna an dèidh sin chaidh e a-mach a-rithist a chur cuid de na sgeulachdan aige air clàr don Third Programme. B’ esan an sgeulaiche a thagh David Thomson agus mi fhèin airson a’ chlàir Black House into White. B’ e cuideachd a’ chiad sgeulaiche ceart as Albainn a chualas riamh air an Third. Thug Oilthigh Ghlaschu e don Chòmhdhail Beul-aithris ann an Steòrnabhagh an uiridh, agus as a dhèidh sin don Mhòd san Òban agus cuireadh aige cho math bhon Chomann Ghàidhealach. B’ e a’ chiad Mhòd agus am Mòd mu dheireadh dhà-san e. An sealladh mu dheireadh a fhuair mi air, bha Alasdair, mo bhràthair, agus mise a’ dealachadh ris air machaire Pheighinn an Aoireann mu cheithir uairean sa mhadainn goirid an dèidh na Nollaig agus e air oidhche mhòr a thoirt air sgeulachdan. Thachair mi air a a-rithist agus mi air aonan den t-sianar fon chistidh ga ghiùlain air a’ mhachaire bho Hogh Beag gu Àird Mhìcheil air an deicheamh latha den Òg-mhìos seo chaidh.
Tha mi a’ smaointinn gur h-e Dòmhnall MacDhòmhnaill as Èirisgeidh a’ chiad fhear a sgrìobh sgeulachdan sìos bho Dhonnchadh. Feumar bàrr an urraim a thoirt do Mhgr. K. C. Craig a chionn is gur h-e a chuir am follais don t-saoghal Ghàidhealach cho barraichte, fileanta is a bha Donnchadh na fhear-sgeòil. Cha mhòr guth a bh’ air beul-aithris na a leithid an Albainn an latha earraich ud anns a’ bhliadhna 1947, nuair a thachair mi air Donnchadh an toiseach. Greis roimhe sin bha Mgr. Craig air na seachd sgeulachdan a b’ fheàrr agus a b’ fhaide a bh’ aig Donnchadh a sgrìobhadh sìos. Cha tàinig an leabhar a-mach as a’ chlò gu foghar 1950. Cha bu bheag saothair an duine a’ sgrìobhadh nan sgeulachdan mòr, fada sin facal air an fhacal. Bha e furasda gu leòir do dhaoine eile tighinn dìreach air a shàilean le innealan-deachdaidh agus cuilbheartan eile. Bha gach seòrsa sgeòil is naidheachd aig Donnchadh eadar eachdraidh na Fèinne, duain, naidheachdan mu Chloinn Raghnaill ’ic Ailein, Clann ’ic Mhuirich, mu chreideamh, mu shìthichean agus iomadach rud eile. Cha b’ fhiosrach e am b’ fhiach an aithris. A rèir is mar a bha an ùine a’ ruith bha nithean ùra a’ tighinn air ais thuige, nithean nach robh guth aige orra bho chionn fhada. Cuid dhiubh sin chuimhnich e orra is sinn a’ siubhal air a’ mhachaire Uibhisteach no air sràidean loma Ghlaschu is sinn ann còmhla seachdain. Cha b’ ann tric a chithinn Donnchadh. Bha gu leòir a bharrachd air m’ aire shuas am Beinne na Faoghla. Eadar an t-Samhain 1947 agus an t-Samhain 1949, chaidh agam air còrr is ceud naidheachd a thoirt bhuaithe, nithean nach do sgrìobh Mgr. Craig. An toiseach na bliadhna 1950 thòisich Fear Chanaigh agus Comann Beul-aithris na h-Albann air sgeulachdan agus òrain a thoirt bho Dhonnchadh. Mun àm seo bha an t-Uas. K. C. Craig air sia fichead òran a thoirt sìos bho Mhàiri Nighean Alasdair, piuthar màthar Dhonnchaidh cuideachd. Dh’fhalbh trì bliadhna eile mun do thachair mi air Donnchadh a-rithist. Chomhairlich mi do Dhòmhnall Iain, mac Dhonnachaidh fhèin, gach nì a chluinneadh e aig athair a chur air “tape” agus a sgrìobhadh. Cha d’ fhuair Dòmhnall Iain ach bliadhna ghoirid, ach sgrìobh e còrr is mìle gu leth duilleag de sheanchas bhon t-seann duine uasal. Gun aon teagamh, ’s e Dòmhnall Iain, mac Dhonnchaidh fhèin, am fear is fheàrr air cruinneachadh beul-aithris a thàinig nar measg an Albainn san linn seo. Bu mhòr an call nach do thòisich e air a chuid obrach bho chionn bhliadhnaichean: ach is beag a shaoileadh nach biodh dàil air Donnchadh na b’ fhaide na ’n samhradh seo seachad.
B’ ionnan Donnchadh mar sgeulaiche agus Pàdraig Òg MacCruimein mar phìobaire. Bha snas, dreach agus loinn air gach rud a thigeadh bhuapa. B’ ann aig Donnchadh a bha a’ Ghàidhlig a b’ fheàrr agus a’ b’ fhileanta, siùbhlach d’ an cuala mi fhathast. Chuireadh e dreach air gach rud a theireadh e.
’S ann air an dearbh latha a thachair mi air Donnchadh MacDhòmhnaill ’ic Dhonnchaidh a thachair air Aonghas MacGilleMhaoil. Cha robh sunnd uamhasach math air Aonghas bochd an latha sin. Bha fuachd aige, agus bha e air tuiteam agus asna a bhristeadh trì seachdainean roimhe sin. “Tha a’ Chrìosdachd de sgeulachdan agam-sa,” ors’ esan. Gun teagamh bha sin aige, agus b’ ann agam-sa bha fhios mun d’ fhuair mi an tè mu dheireadh dhiubh a sgrìobhadh. Thug mi còrr is trì bliadhna air sgeulachdan Aonghais leotha fhèin. Cha robh ann dhiubh ach ceud agus trì fichead is a còig, ach b’ fheudar dhomh deich mìle duilleag-sgrìobhaidh a chur tharam mun do ruith sinn ar cùrsa. An sgeulachd a b’ fhaide a bh’ aig Donnchadh, ‘Sgeulachd Mhànuis,’ thug i uair gu leth ga h-aithris. An tè b’ fhaide a bh’ aig Aonghas, an sgeul mu Alasdair mac a’ Chèaird, thug i naoi uairean an uaireadair ga h-innseadh. Bha dà fhichead ’s a trì eile aige a thug còrr is trì uairean an uaireadair.
Bha barrachd ùidh aig Donnchadh ann am fuirm agus cruth an sgeòil, an òirdheirceas agus an doimhne ùr-labhraidh, agus thaomadh e a-mach a chruaidh-Ghàidhlig dhomhainn mar phongan ciùil bho shionnsar airgid. Cha bu mhotha air Aonghas sin uile na builgean air allt-slèibhe. Cuspair an sgeòil an rud a ghreamaich inntinn Aonghais an còmhnaidh. Gun teagamh, dh’fheumte gach facal a bha ri ràdh a chur gu dòigheil na àite fhèin. Bhiodh còmhraidhean fada an siud ‘s an seo anns an sgeulachdan aige. Bhiodh rìghrean is prionnsaidhean a’ còmhradh is a’ cainnt r’a chèile aige air dhòigh is gu saoileadh tu gun robh Aonghas fhèin ag atharrachadh crutha is pearsa a rèir mar bha an còmhradh a’ dol bho bheul gu beul. Mhionnaicheadh duine gum faca Aonghas a h-uile rud a dh’aithris e riamh. Nuair a bhiodh Oisean a’ sealg aige, chitheadh tu na fèidh is na gadhair. Bha e h-uile dealbh a chuireadh e os còir na h-inntinne cho soilleir sin.
B’ e Aonghas an duine a b’ òige de sheachdnar teaghlaich. Bha athair, Calum Barrach mar theirte ris, na sgeulaiche ainmeil na latha. Tha cuimhne aig an t-seann fheadhainn Beinne na Faoghla air fhathast. Bha fearann aig Aonghas am baile Ghrìminis. Bhiodh e cuideachd a’ falbh le each is càrn a’ giùlain luchd-turais gu tric. Thug e fad shia bliadhna deug a’ dol don mhilisidh as t-samhradh. Bha e ann an Sasann agus an Èirinn. Theabas a chur a-mach gu Cogadh Afraga. Thug e fad bhliadhnaichean sa sgoil, ach dhìochuimhnich e gach lide a dh’ionnsaich e riamh. Cha do dhìochuimhnich e aon fhacal de sgeul sam bith a chuala e ged nach b’ ann ach aon uair riamh na bheatha. Duine, mòr, sgoinneil, làidir, calma, a bh’ ann. Bha e sia troighean is dà òirleach gu leth air a bhonnan.
Sgrìobh mi cunntas fada air a bheatha bho bheul Aonghais fhèin. Rinneadh an dearbh-rud do Dhonnchadh. Is tric a chaidh Aonghas seachad an Fhadhail a Tuath ri marbh-dhorchadas oidhche is ri stoirm is gailleann, an t-each aige fon chàrn a’ snàmh, am fear-turais air fras-mhullach a ghuaillean aige, agus sruth fuar na fadhlach suas gu ruige a smigead. Thionndaich tarbh fiadhaich air Aonghas latha. Thug Aonghas sgailc dha am bàrr na h-adhairce le cuaille bata. Thuit an tarbh na ghlag-phaiseanaidh. “Mharbh thu e,” thuirt coimhearsnach ris. “Mura mharbhainn-s’ e,” ors’ Aonghas, “bha mi fhèin marbh.” Bha trì chairteal na h-uarach ann mun tàinig an tarbh thuige fhèin a-rithist. Bha Aonghas latha eile a’ treabhadh le paidhir each. Chualas urchair agus ghabh na h-eich sgian. A-mach leotha air a’ chuthach leis a’ chrann. A-mach mo liadh às an dèidh, agus greim-bàis aige air a’ chrann, thar phollaichean, bhotaichean is ligidhean gus an robh na h-ainmidhean truagha air an sàrachadh. Is tric a thachair gun robh marbh-iarraidh air seann-bhodaich is cailleachan Bheinne Fhaoghla oidhcheannan dorcha geamhraidh gus an d’ fhuaradh iad mu dheireadh slàn, seasgair, sona an taigh-cèilidh air choreigin far an robh Aonghas air tòiseachadh air sgeulachd mhòir.
Bha Aonghas gu bhith ceithir fichead nuair a chaidh e an imrich dheireannach. Thug sinn oidhche gheamhraidh sa bhliadhna 1948 ag obair air sgeulachd fhada gus an do chrìochnaicheadh i mu cheithir uairean sa mhadainn. Bha an oidhche dorcha, fuar, fearthainneach le stoirm bhon iar-dheas. Thàinig Aonghas a-mach a dh’ionnsaigh an dorais mhòir còmhla rium is mi a’ falbh. Chì mi fhathast a sheann bhodhaig mhòir, thoirteil a’ toirt dhìom an t-solais a bha a-staigh.
“Thig tràth an ath-oidhch’, a ghràidhein. Chuimhnich mi air tè ’ile, tè mhòr, mhòr.”
And the translation goes something like this:
Angus MacMillan and Duncan MacDonald
The two most famous storytellers in Scotland and even, perhaps, in Western Europe died this summer gone. At the time a few brief notices appeared about them in the newspapers. Some, perhaps, have heard about them in the Highlands but they were never given the same respect they were due as say either Highland or Lowland chiefs or, indeed, even the singers who have but only a little Gaelic who win a gold medal at the Mod. Both Angus and Duncan were buried in the presence of only a few neighbours and close friends who paid their last respects and who then returned to either cut their peat, to place their lobster pots or to drive their cattle. Nevertheless, these two late storytellers have made a greater contribution to Scottish Gaelic literature than any other pair has done for more than a century.
They passed away within three weeks of one another. Their remains will have eternal rest in Nunton cemetery in Benbecula and Ardmichael in South Uist. We, at this time, suffer a great loss by their passing. Angus MacMillan died on the 17th of May just gone and Duncan MacDonald on the 7th of June. Angus was on his deathbed for more than eight months whereas Duncan died suddenly: his last illness only lasting three days. It is now my duty to say something about their legacy. They were alike in one way but completely different in every other way. It is fitting that Gaels should remember them for their like will never be seen again.
Duncan MacDonald was born in Snishival in South Uist. He was one of a family of five. As young man he took up his vocation as a stonemason and for one to two years during the summer he joined the militia. His father, Donald MacDonald, was a renowned storyteller as well as being a strong and powerfully built man. Duncan received his early education at Howmore. After his father’s death he inherited land at Peninerine that he went on to work for the rest of his life as well as keeping up his job as a stonemason. He married Margaret, daughter of Angus MacIntyre, who belonged to a family that were especially skilled in old lore, songs and music and it comes as no surprise that these were these very subjects that were of the greatest interest in Duncan’s Peninerine homestead. Duncan’s ancestors were able storytellers and poets: his grandfather, Iain MacDonald, a tailor, came from North Uist and married a daughter of the tacksman of Fir a’ Ghearraidh Fhlich in Gerinish. His ancestors, Clann ’ic Rùiridh, originally came from the Isle of Skye and were poets to the MacDonalds of Duntuilm.
Duncan and his wife had a family of two boys and two girls. They lost their eldest son in 1934, and Duncan’s wife passed away two years ago. Duncan first travelled to Glasgow in 1909 and, some forty years later, was to return to the city to record his stories to be aired on the Third Programme. David Thomson and I chose him as a storyteller for recording Black House into White. Duncan was the very first proper storyteller in Scotland to be broadcast on the Third. Last year, the University of Glasgow invited him to a Folklore conference in Stornoway and after that he was invited by An Comunn Gàidhealach (The Highland Society) to attend the Mod in Oban. This was to be his first and last Mod. My very last sight of him was on Peninerine machair when my brother, Alasdair, and myself, shortly after Christmas, were saying farewell to him at four o’ clock in the morning after a long night telling stories. The next time was on the 10th of June just gone by when I was one of six pallbearers that carried his remains along the machair from Howbeg to Ardmichael.
Donald MacDonald from Eriskay was, I had thought, the first person to record stories from Duncan but that honour must go to K[irkland] C[ameron] Craig for he was the first person to draw the Gaelic world’s attention to such an exceptional and fluent storyteller as Duncan. There was hardly a mention of oral tradition or its like made in Scotland in that Spring of 1947 when I first became acquainted with Duncan. Shortly before this, Craig had written down the best and longest stories contained in Duncan’s repertoire. This book did not appear in print until the Autumn of 1950. No small labour did this man undertake to record these big, long stories word by word. It was easy enough for anyone else to come along on his heels with recording machines and other devices. Duncan had a wealth of different stories and anecdotes about such things as the Fianna, ballads, the Clanranald, the MacMhuirichs, religion, fairy lore and many others besides. He knew everything that was worth recording. As time went on new material would come back to him – things that had not been recollected for a long time. Some of this he would remember as we walked along the Uist machair or on the busy streets of Glasgow when we were together there for a week. I did not see Duncan very often for there were other things on my mind that drew my attention away to Benbecula. Between September 1947 and September 1949, I recorded more than one hundred stories from him, items that had not been written down by Craig. At the beginning of 1950, John Lorne Campbell under the aegis of the Scotland’s Oral Tradition Society recorded stories and songs from Duncan. Shortly before this, K. C. Craig had taken down twenty-six songs from Màiri nighean Alasdair, Duncan’s maternal aunt. Three years were to pass before I met with Duncan again. I advised Duncan’s son, Donald John, to record and to transcribe his father’s repertoire. Donald John had only a short period in which to carry out his work but he managed to record over one and a half thousand pages of lore from this gentleman. Without any doubt, Donald John is the best folklore collector that has come amongst us in Scotland this century. More is the pity that he did not begin his work years before: but who would have thought that Duncan would survive no longer than the summer just gone.
Duncan as a storyteller was the equal of Patrick Òg MacCrimmon as a piper. Everything that he recited was polished, shapely and elegant. Duncan’s Gaelic was most eloquent and fluent: the best I have ever heard. Everything he recited was given both weight and due consideration.
On the very same day I first met Duncan MacDonald I also met Angus MacMillan. Poor Angus was not in a very good mood that day for he had a cold and a broken rib sustained from a fall three weeks earlier. He said: “I have a Christendom (i.e. a lot) of stories.” He certainly did and before long I knew this only too well when I had written down the very last of them. I spent over three years on Angus’s stories alone. Although they only amounted to one hundred and sixty-five items, I had to use ten thousand manuscript pages to write them all down before we had run our course. Duncan’s longest story Sgeulachd Mhànuis (The History of Manus) took one and half hours to tell whereas Angus’s longest story concerning Alasdair mac a’ Chèaird (Alasdair son of the Caird) took nine hours to tell. And there were some forty-three other such stories that took over three hours each to tell.
Duncan’s interest lay more in a story’s shape and form, and also in the splendour and depth of rhetorical language as deep, hard Gaelic flowed from him like grace notes played upon a silver chanter. Angus only gave thought to these things as if they were mere bubbles on a mountain burn. The story’s subject matter was always the uppermost aspect that caught Angus’s attention. Nevertheless, every single word had to be said and to be set in its own place. Long dialogues used to pepper his stories where kings and princes would speak and talk to one another in such a way as if to suppose that Angus himself imitated them through his own character as the conversation went on. People would swear that Angus actually saw everything he actually recited. When he had Ossian hunting, you could see the deer and hounds. Every mental picture he conjured up was as clear as that.
Angus was the youngest of a family of seven. Calum Barrach, as they called his father, was a famous storyteller in his own day. The old people of Benbecula still remember him to this day. Angus owned land in the township of Griminish. He also often used to taxi travellers in his horse and cart. He spent every summer for sixteen years in the militia when he travelled to both England and Ireland and he almost went to the Boer War. Although he spent many years in school he forgot everything he learnt there but he never forgot one word of any story that he heard even if it had only been told just once. He was a big, strong, brave, excellent man who was six feet and two and a half inches tall in his stockings.
I wrote a long biography straight from Angus’s mouth, and the same was done for Duncan also. Angus often crossed the North Ford in the dead of midnight in stormy weather with his horse under his cart swimming, a traveller on his shoulders, and with the ford’s cold current reaching up to his chin. One day a wild bull turned on Angus so that he had to hit it on its horn with his walking stick. The bull fell down unconscious. “You’ve killed it,” a neighbour said to him. “If I had not killed it,” Angus said, “then I would have been dead.” Three quarters of an hour passed before the bull regained consciousness. Another day Angus was ploughing with a pair of horses. A report of gunfire was heard which frightened the wits out of the horses so much so that they ran off with the plough still attached. Angus, still gripping the plough for dear life, was pulled through bog and mud until the poor beasts were eventually tired out. Often the old men and women of Benbecula would risk life and limb to journey on a dark winter’s night until they reached the safety of a sheltered, convivial ceilidh house in which Angus had already began to recite a long tale.
When he passed away Angus was nearly eighty years of age. In 1948 we spent one winter’s night recording a long story until completed around four o’ clock in the morning. That night was dark, cold and showery due to stormy weather coming in from the southwest. As I was leaving, Angus saw me to the big door. I can still recollect that large, burly frame of his that blocked the light from inside.
On parting, he said: “Come early tomorrow night, my dear laddie. I have remembered another long, long one.”
Calum Maclean also wrote an obituary for both of them. He wrote the one for Angus MacMillan when he was stationed in Morar and was, much to his regret, unable to make it back to Benbecula in time to make the funeral of not only one of his most important informants but also who became a close friend. Maclean relates in a diary entry for the 20th of May 1954 the following:
Did some writing after breakfast today. I phoned up to Morar Hotel about noon and asked for Calum MacKellaig. He was not in, but I was told that a message had come from Angus McIntosh in Edinburgh saying that Aonghas Barrach, Angus MacMillan, died on Tuesday and that the funeral was today. It was too late to go to the funeral. Poor Aonghas has gone at last – may God rest his soul. He would have been eighty years of age next July. I sent a telegram to Calum saying that I regretted not having had time to go to the funeral. Even if I had heard on Wednesday night it would have been too late to get out to Uist. Angus’s death was a bad blow. He was such a loveable old man. I thought of the years spent with him in Uist, of our long nights of storytelling and of the very long tales. I last saw him on New Year’s Eve last. He was asleep when I left his house last New Year’s morning. He did suffer a lot during the last years and it was probably a blessing that he did go. The heart-attacks became very frequently latterly. Benbecula will be a different place now without Aonghas Barrach and Angus MacLellan. Id est perfectum! Both have left much after them. I spent the greatest part of the afternoon writing appreciations of Angus for the papers. I sent off copies to three papers...
MacMillan’s obituary is here published in full:
The Late Angus MacMillan: An Appreciation
With the passing of Angus MacMillan of Griminish, Benbecula, an important link and long tradition of storytelling is severed. He was about the last of a type that has gone from our midst, the traditional Gaelic storyteller. Only about six of them still survive in the Gaelic-speaking areas. In many ways Angus was the most outstanding.
Formal education and modern ideas had little or no influence upon him. He lived to see the atomic age, but his word was peopled with heroes, giants, fairy princesses, and the sons of the Kings of Lochlann, the Land of Light, and the Green Isle at the World’s End. He was the perfect example of the untaught and unlettered but highly cultured and refined mind. The heroes and heroines of this stories are set for him a high standard of conduct, and he really did live up to that standard.
In him there was nothing petty, nothing mean, nothing ignoble. He knew that the son of the King of Greece acted in such a manner in a certain situation, and in a similar situation Angus himself would do only what befitted a king’s son. All that was added to the virtues and the grace that his Catholic faith had given him. To his neighbours he was always the true and warm-hearted friend, ever ready to lend a helping hand in time of need or trouble. His door was always open alike to friend or total stranger. Nationality, creed and social status made no difference to him.
Eminent scholars in several European countries are today proud to have numbered Angus MacMillan among their friends. To folklorists Angus was much more that a mere source of information. He was a phenomenon. His feats of storytelling are unequalled in the history of folklore recording. His tales took not hours, but sometimes several nights to narrate. In the archives of the Irish Folklore Commission in Dublin there are almost 10,000 MS. pages of tales recorded from the dictation of Angus MacMillan. The Irish Commission has presented a microfilm copy of the entire collection to the University of Edinburgh.
Slàn agus beannachd leibh, Aonghais. Cha bhi bhur leithid ann a-rithist. Requiescat in Pace.
References:
Calum I. MacGilleathain, ‘Aonghus agus Donnchadh’, Gairm, air. 10 (An Geamhradh, 1954), pp: 170–74
Calum I. Maclean. ‘The Late Angus MacMillan: An Appreciation’, The Scotsman, no. 34632 (27/05/1954.), p. 10(7)
NLS MS 29795 (Calum Maclean’s diaries covering 1951 to 1954)
NLS MS 29795 (Calum Maclean’s diaries covering 1951 to 1954)
Images:
Angus MacMillan, 1950s and Duncan MacDonald, 1953. Courtesy of the School of Scottish Studies Archives
Subscribe to: Post Comments (Atom)


c: text/html

text:
- TIOTAL
- Am Banca Malairteach, Caol Loch Aillse
- EXTERNAL ID
- HCD00372
- ÀITE
- Caol Loch Aillse
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- LINN
- 1920an; 1930an
- CRUTHADAIR
- Duncan Macpherson
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Ionad Tasglainn an Eilein Sgitheanaich & Loch Aillse
- AITHNEACHADH MAOINE
- 12090
- KEYWORDS
- banca
Banca Malairteach
Caol Loch Aillse
Chaidh am Banca Malairteach ann an Caol Loch Aillse, Banca na h-Alba an-diugh, a thogail ann an 1896, air A' Phrìomh Shràid, ann am meadhan a' bhaile. Chaidh am banca a thogail gus seirbheis ionmhais a thoirt don t-sluagh a bh' air fàs gu mòr an dèidh dhan rèile a bhith air a leudachadh o Phort an t-Sròim dhan Chaol ann an 1897. Tha dealbh neo-riaghailteach air an togalach, le uinneagan mòra claointe aig aon oisean, le tùr bideanach air a' mhullach. Thathar den bheachd gur e Mgr Hosack, manadsair a' bhanca, a th' aig a' gheata
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Skye and Lochalsh Archives

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Misael Pastrana Borrero
B' e eaconomaiche, fear-lagha agus neach-poileataigs à Coloimbia bh’ ann am Misael Pastrana Borrero (Neiva, 14 an t-Samhain 1923 - Bogotá, 21 an Lùnastal 1997).[1] Bha e na cheann-suidhe Choloimbia eadar 7 an Lùnasdal 1970 agus 7 an Lùnasdal 1974.[2] 'S ann do theaghlach beairteach a bhuineadh e: bha a mhac, Andrés Pastrana Arango, na cheann-suidhe bliadhnaichean an a dhèidh, eadar 1998 agus 2002. A bharrachd air sin, bha càideas fad às aige ri Mercedes Cabal Borrero, bean Mhanuel Mharía Mhallarino.[3] Chaidh e dhan Oilthigh Javeriana ann am Bogotá. Phòs e aig María Cristina Arango Vega à Bogotá ann an 1951 agus rug i ceathrar duine-cloinne dha.[4] Tha ise a' buntainn do theaghlach cumhachdail, le ceanglaichean dhan Phàrtaidh Libearalach. Theab Pastrana Borrero bàsachadh ann an tubaist phleàna ann an 1938. Chaochail e le aillse mheirbheach.[5]
‘S e ball a’ Phàrtaidh Thòraidh Choloimbia a th’ ann Pastrana agus bha e an lùib poileataigs aig àrd ìre fad a bheatha. Thoisich e mar thosgair thall ann an Cathair na Bhatacain agus anns Na Stàitean Aonaichte. Nuair a thill e dhan dùthaich bha a na rùnaire dhan cheann-suidhe Mariano Ospina Pérez. Bha e na mhinistear na Stàite fo Guillermo León Valencia agus na ionmhasair fo Carlos Lleras Restrepo. Chaidh a thaghadh ceann-suidhe na dùthcha ann an 1970. B' e Pastrana Borrero a dh' fhosgail an taigh-ghnìomhachais Renault ann an Envigado,[6] air sàilleabh gu robh prògram-leaschaidh malairt ann. Cuideachd dh' atharraich e siostam na slàinte, thug e piseach air còirichean nam bainntreachan agus nan dìlleachdan, leasaich e na pèinseanan agus an còmhdhail.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
Simón Bolívar • Francisco de Paula Santander • Joaquín Mosquera • Rafael Urdaneta • Domingo Caycedo Santamaría • Jerónimo de Mendoza Galavís • José Ignacio de Márquez Barreto • Pedro Alcántara Herrán • Juan de Dios Aranzazu • Tomás Cipriano de Mosquera • Rufino Cuervo y Barreto • José Hilario López • José María Obando • José María Melo • Tomás Herrera • José de Obaldía • Manuel María Mallarino • Mariano Ospina Rodríguez • Juan José Nieto Gil • Bartolomé Calvo • Leonardo Canal González • Froilán Largacha • Manuel Murillo Toro • José María Rojas Garrido • Santos Acosta Castillo Joaquín Riascos • Santos Gutiérrez Prieto • Eustorgio Salgar • Santiago Pérez de Manosalbas • Aquileo Parra Gómez • Manuel María Ramírez Fortoul • Julián Trujillo Largacha • Rafael Núñez Moledo • Francisco Javier Zaldúa • Clímaco Calderón • José Eusebio Otálora • Ezequiel Hurtado • José María Campo Serrano • Eliseo Payán • Carlos Holguín Mallarino • Miguel Antonio Caro Tovar • Manuel Antonio Sanclemente • José Manuel Marroquín • Rafael Reyes • Diego Lemos • Jorge Holguín Jaramillo • Ramón González Valencia • Carlos E. Restrepo Restrepo • José Vicente Concha • Marco Fidel Suárez • Pedro Nel Ospina Vásquez • Miguel Abadía Méndez • Enrique Olaya Herrera • Alfonso López Pumarejo • Eduardo Santos • Darío Echandía Olaya • Alberto Lleras Camargo • Mariano Ospina Pérez • Laureano Gómez Castro • Roberto Urdaneta Arbeláez • Gustavo Rojas Pinilla • Gabriel París • Guillermo León Valencia • Carlos Lleras Restrepo • Misael Pastrana Borrero • Alfonso López Michelsen • Julio César Turbay Ayala • Belisario Betancur Cuartas • Virgilio Barco Vargas • César Gaviria Trujillo • Ernesto Samper • Carlos Lemos Simmonds • Andrés Pastrana Arango • Álvaro Uribe • Juan Manuel Santos Calderón


text:
- TIOTAL
- Rathad Thoirbheartan gu Diabaig
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_1438
- ÀITE
- Toirbheartan
- SGÌRE
- Loch Carrann
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: A' Chomraich
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 33361
- KEYWORDS
- cirtean-puist
Siorrachd Rois
Sgìre Rois agus Chrombaidh
Ros an Iar
rathaidean
lochan
Tha a' chairt-puist seo a' sealltainnlùb air an rathad eadar Toirbheartan agus Dìobaig. Tha baile Thoirbheartan aig ceann Loch Àrd Thoirbheartan, agus tha Dìobaig air Loch Dhìobaig, locha ath ceangailte ri Loch Àrd Thoirbheartan. Tha an rathad singilte a tha a' dol eadar an dà bhaile a' dol ri taobh ceann a tuath Loch Àrd Thoirbheartan, Loch Shìldeig agus Loch Thoirbheartan. Tha e a' cromadh gu cas gu Dìobaig Ìosal agus tha e a' tighinn gu ceann aig a' chidhe


text:
Foghlam
Susbaint
Foghlam
Is e gnìomh a tha ann an fhoghlam. An gnìomh a tha ann an ionnsachadh le amas a thogail comas-inntinn. Air feadh an t-Saoghal is ann air pàrantan a tha am prìomh dhleasdanas foghlam a thoirt do’n cuid cloinne. Ann an iomadh cultur, cuirear clann ri sgoiltean airson foghlum fhoirmeil ann an leughadh, sgrìobhadh agus àireamhachd.
Ann an tìrean bochda 's an treas domhain chan fhaigh h-uile pàiste cothrom air a' bhun-fhoghlam a tha ann leughadh, sgrìobhadh agus àireamhachd ach ann an tìrean beartaich cuirear dleasdanas laghail air pàrantaibh a chuir an clann aca dhan sgoile. Ann an Alba (mar eisimpleir de dùthaich a bhuineas don chiad domhain), is fheadar do clann eadar 5 agus 16 bliadhnaichean a dh'aois a bhi ann an fhoghlam làn-tìde. Is ann leis an stàit fhéin a tha an cuid as motha de sgoiltean an Alba, tha iad maoinichte a-mach à cìsean na dùthcha agus chanar "sgoiltean pobalach" riutha.
Alba
Tha da rang de sgoil anns an t-siostam Albannach an-dràsta, bun-sgoiltean a bhitheas ag foghlam clann air fad na 7 bliadhnaichean eadar 5 agus 12 bliadhna dh'aois agus àrd-sgoiltean a bhitheas ri foghlam clann eadar 12 agus 18 bliadhna dh'aois, ged a tha e ceadaichte do dh’òigridh cul a chur ri foghlum na sgoile aig aois 16. Leanaidh clann air feadh Alba siollabus coitcheann 5-14, bho chòig bliadhna dh'aois gu ceithir-deug, cuairt-fhoghlaim a leanas a-steachd dhan àrd-sgoil. Aig toiseach na treas bliadhna àrd-sgoile feumaidh na sgoilearan 8 cuspairean fa-leth a roghainn, a bhitheas iad a' leantainn chun na h-Ìre Choitcheann. Feumaidh an roghainn pearsanta gabhail-steach Matamataig, Beurla, aon saidheans, aon chùrsa teicniuil agus cànan eile. Suidhidh na sgoilearan deuchainn airson barantas nàiseanta aig an Ìre Choitcheann aig deireadh na 4mh bliadhna (aois 16). As déidh deuchainn na h-Ìre Coitcheann, roghnaichear suas ri 5 cuspair airson cùrsa chun Àrd-ìre. Is e deuchainn matriculation airson inntrigeadh do chùrsaichean oilthigh a tha 's an Àrd-ìre. Suidhear an Àrd-ìre aig 17 bliadhna dh'aois agus b'e seo an aois aig am biodh oileanaich Albannach gu traideasanta ag inntrigeadh oilthigh. Anns an latha an diugh, is àbhaist do sgoilearan a' fanntainn 's an Ard-sgoil bliadhna eile, a ghabhail tuilleadh chùrsaichean Àrd-ìre neo lìonadh a-mach an cuid fhoghlam le cuspairean nach do rinn iad aig ìre choitcheann 's a' chiad dol a-mach, neo a' leantainn cùrsa nas adhartaiche ris an chanar "Sàr-àrd-ìre". Tha teagamhan mu deidhinn luach an chùrsa seo mu dheireadh o chionns gu bheil a h-inbhe gu ìre mhoir co-ionnan leis a' chiad bliadhna de sgrùdadh oilthigh.
Oilthighean is Colaistean
Alba
- Oilthighean ann an Albainn
- Sabhal Mòr Ostaig
- Colaiste a' Chaisteil
- Colaiste Bheinn nam Faoghla
- Oilthigh Ghlaschu
- Oilthigh Dhùn Éideann
- Oilthigh Obar Dheathain
- Cnoc Iordain
Sasainn
Eadar-Naiseanta
Sgoiltean
- Sgoile Allt a' Mhuilinn
- Sgoile Lionacleit
- Sgoile Mhic Neacail
- Sgoil nan Loch
- Sgoil Ghàidhlig Ghlaschu


text:
Plùto
'S e Plùto an naoidheamh planaid sa chrios-ghrèine. 'S e am fear as iomallaiche air a tha fios againne, ged a tha argumaid ann, gu bheil e na phàirt den chrios Kuiper agus nach eil planaid a th' ann idir. Tha còig fadagan aig Plùto: Charon, Styx, Nix, Kerberos agus Hydra. Tha Charon glè mhòr is tha a thrast-thomhais nas fhaide na leth uiread is a tha aig Plùto.
O chionn 's gu bheil Plùto cho fuar, chan eil aile mòr aige - tha e reòite.
Chaidh an eileamaid cheimigeach plutonium ag ainmeachadh a rèir na planaide seo.


text:
Ragnar Frisch
B' e eaconamaiche à Nirribhidh a bha ann an Ragnar Anton Kittil Frisch (Oslo, 3 am Màrt 1895–Oslo, 31 am Faoilleach 1973). Còmhla ri Jan Tinbergen bhuannaich e a' chiad Duais Nobel ann an Eaconomachd ann an 1969 airson an obrach air modailean daineamaig phròiseasan eaconamach.[1]
Ceangal a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- “Ragnar Frisch - Biographical”. Nobel Media AB. Air a thogail 12mh dhen Ghiblean 2018.
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ “The Sveriges Riksbank Prize in Economic Sciences in Memory of Alfred Nobel 1969”. Nobel Media AB. Air a thogail 12mh dhen Ghiblean 2018.


text:
- TIOTAL
- Taigh-solasi an Eilein Bhàin
- EXTERNAL ID
- HC_PLANNING_08_028_1540
- ÀITE
- Eilean Bàn
- SGÌRE
- Taobh an Iar Dheas Rois
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Loch Aillse
- DEIT
- 27 Iuchar 1982
- LINN
- 1980an
- CRUTHADAIR
- T. Kenneth MacKenzie
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Roinn Dealbhaidh Chomhairle na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 15866
- KEYWORDS
- taighean-solais
solais
eileanan
còmhdhail
lochan
luingeas
Tha taigh-solais an Eilein Bhàin suidhichte air Eilean Bàn aig beul Loch Aillse. Tha e ag èirigh gu àirde 21 meatair agus chaidh a thogail le Daibhidh agus Tòmas Stevenson ann an 1857. Bha dà neach-glèidhidh aig an taigh sholais agus bha dà thaigh beag aca air an eilean far am biodh iad fhèin 's an teaghlaichean a' fuireach. Chaidh an solas gu fèin-ghluasad ann an 1960 agus cheannaich an t-ùghdar 's an neach-nàdair, Gavin Maxwell, an t-eilean 's na taighean. Tha tè de na casan aig Drochaid an Eilean Sgitheanaich na seasamh air an eilean, a tha an-diugh le Urras an Eilein Bhàin. Tha iadsan a' cumail an eilein ann an seilbh na coimhearsnachd agus a' dìon fiadh-bheatha an eilein.
Chaidh an taigh-solais a neo-choimiseanadh ann an 1993 ach tha e fhathast ga chleachdadh airson stiùireadh mara a-steach gu Loch Aills tro uairean solas an latha.


text:
Beachd Ailein
ALLAN CAMPBELL
ailean@obantimes.co.uk
GED A THA MÒRAN geamhraidh fhathast romhainn, saoilidh mi gum bheil mi a’ faicinn beagan de shnuadh earraich is mi a’ sgrìobhadh seo air madainn shocair, shoilleir, agus nach sinn a tha a’ cur fàilte air a leithid! Cha b’ iongnadh ged a bhiodh sunnd dhaoine beagan ìosal ri linn na droch aimsire a th’ air a bhith a’ leantainn fad sheachdainean a-nise, agus nuair a chuirear sin an lùib naidheachdan duilich mu bhàs charaidean is eòlaich, ‘s e toiseach car dubhach a th’ air a bhith air a’ bhliadhn’ ùr. Nach math ma-thà togail fhaotainn à leasachadh aimsire, agus le solas an latha gu follaiseach a’ sìneadh tha fhios gum bu chòir dhuinn ùrachadh dòchais agus spioraid fhaireachadh.
READ MORE
Purchase options below
Find the complete article and many more in this issue of
The Oban Times & Lochaber Times
-
01 February 2018
If you own the issue, Login
to read the full article now.
About The Oban Times & Lochaber Times
Oban Times:
Police step in over potholes
Work starts on 'M&S' site
Lochaber Times:
Row over Lochaber smelter decision


text:
- TIOTAL
- Carragh-cuimhne Gleann Fhionghain aig Loch Seile
- EXTERNAL ID
- QZP40_CARD_0994
- ÀITE
- Gleann Fhionghain
- SGÌRE
- Loch Abar
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Àrasaig 's Mùideart
- LINN
- 1920an; 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 32915
- KEYWORDS
- cairtean-puist
lochan
Teàrlach Eideard Stiùbhart
Am Prionnsa Teàrlach
Seumasaich
Alasdair Dòmhnallach, Fear Ghlinn Alladail
John Greenshields
Lochiall
Camshronaich
Urras Nàiseanta na h-Alba
Tha a' chairt seo a' sealltainn dealbh le H.B. Wimbush den Charragh-cuimhne an Gleann Fhionghain aig Loch Seile ann an Loch Abar.
Chan eil ach trì lochan eile ann an Alba a tha nas fhaide na Loch Seile, anns a bheil 25 cil a dh' fhaid agus 150 m a dhoimhneachd. Tha e 25 cil an iar air a' Ghearasdan, agus b' e loch mara a bh' ann o thùs, ach air sgàth gun do thuit ìre na mara, dh' atharraich e gu bhith na loch fìor-uisg'.
Aig ceann Loch Seile, tha an Carragh-Cuimhne don Phrionnsa Teàrlach Eideard Stiùbhart. Tha 18m a dh' àirde anns an tùr chruinn, bharrabhallach seo, a chaidh a thogail ann an 1815 le Alasdair Dòmhnallach, Fear Ghlinn Alladail ("Mac Iain Òig"), mar chuimhneachan air toiseach ar-a-mach nan Seumasach trì fichead bliadhna 's a deich roimhe, agus mar urram do mhuinntir nan cinnidhean a sheas air taobh a' Phrionnsa agus a chaill am beatha air a sgàth. Ann an 1834, chuir Aonghas Dòmhnallach Ghlinn Alladail iomhaigh chloiche le John Greenshields air, a' sealltainn a' Phrionnsa Teàrlach a' coimhead chun an ear, an taobh às an tàinig Loch Iall agus na Camshronaich a thoirt taic dha. Tha an Carraigh-cuimhne air a bhith fo ùghdarras Urras Nàiseanta na h-Alba o 1938


text:
Mìneachadh
Tha na riochdan a leanas de na faclan gnìomh air an cleachdadh airson òrdugh (no iarrtas) a thoirt seachad:
- bi (ri aon), bithibh (ri còrr is aon)
- Bi modhail!
- Bithibh foighidneach.
Agus le cuir:
- cuir (ri aon), cuiribh (ri còrr is aon).
- Cuir post-dealain thuca.
- Cuiribh dhibh ar còtaichean.
Tha na riochdan seo a’ gabhail a-steach sinn:
- bitheamaid/biomaid, cuireamaid
- Bitheamaid taingeil.
- Dèanamaid adhradh.
Tha an riochd seo air a chleachdadh airson òrdugh (no iarrtas) a thoirt do chuideigin seach an neach ris a bheilear a’ bruidhinn
- Cuireadh iad ceist a-steach thugainn agus bheir sinn dhaibh freagairt.
Canar am freumh ris an riochd òrdanachaidh de fhaclan gnìomh mar cuir, fàg, dèan. Tha seo a chionn is gun gabh mòran de na riochdan eile a dhèanamh leotha, a’ leantainn nam pàtran seo:
- cuir – chuir, cuiridh, (a) chuireas
- dùin – dhùin, dùinidh, (a) dhùineas
- èist – dh’èist, èistidh, (a) dh’èisteas
- fuirich – dh’fhuirich, fuirichidh, (a) dh’fhuiricheas.


text:
Gathan nan trì-ficheadan
tro na botail liomaineud
A’ glacadh na dathan diofraichte nam broinn
Gathan fhathast a’ siubhal
mus do laigh iad air an leabaidh
Samhradh taobh-a-muigh a’ toirt ionnsaigh air an rùm
Teas ‘s fuaimean ìosal a’ bhaile mhargaidh
às na speuran na bu glainne
Gathan nan trì-ficheadan
fhathast làidir nam smaointinn
Nuair a ghabhas mi sgrìob seachad an taigh ud
Shìos fada gu deas
‘S e deuchainn a rinn iad leis na dathan
Ghabh na luchd-ceannaich riutha
‘s mise air mo dhòigh glan
Thug mi iad gu mòr orm
nuair a chunnaic mi na h-annasan
sna gathan grèine sònraichte
An aisling fhathast gam thoirt air ais
Sa bhad tha mi air falbh ris an t-sruth
ach chan eil e gu diofar dhomh
Tillidh mi daonnan
dhan chladach chracte a’ mhillennium seo


text:
Sgoilearachd Foillseachaidh ann an Gàidhlig 2018-19
Sgoilearachd Chomhairle nan Leabhraichean ann an co-bhonn ri Ionad Shruighlea airson Foillseachadh is Conaltradh Eadar-nàiseanta ann an Oilthigh Shruighlea.
Sgoilearachd foillseachaidh ann an Gàidhlig na h-Alba airson a’ chùrsa MLitt ann am Foghlam Foillseachaidh, Oilthigh Shruighlea, 2018-19.
Tha Comhairle nan Leabhraichean agus an t-Ionad Foillseachaidh is Conaltraidh Eadar-nàiseanta aig Oilthigh Shruighlea a’ tairgsinn sgoilearachd làn-mhaoinichte le cothroman greis-gnìomhachais air a’ chùrsa gnìomhachais MLitt ann am Foghlam Foillseachaidh (2018-19) ann an Oilthigh Shruighlea, do dh’oileanach a tha fileanta a thaobh labhairt agus sgrìobhadh ann an Gàidhlig na h-Alba.
An MLitt ann am Foghlam Foillseachaidh
Tha an cùrsa MLitt ann am Foghlam Foillseachaidh a’ tairgsinn do cheumnaichean ann an cuspair sam bith, toiseach tòiseachaidh farsaing anns a’ phròiseas foillseachaidh, le cuimse air leabhraichean, irisean is leabhraichean-latha clò-bhuailte, agus le fòcas làidir air leasachaidhean ann am meadhanan didseatach an taobh a-staigh co-theacsa eadar-nàiseanta. Tha e freagarrach do cheumnaichean a tha an dòchas a dhol a-steach don ghnìomhachas foillseachaidh no do ghnothachas no carthannas sam bith far am bi eòlas foillseachaidh ga sholarachadh, agus do phroifeiseantaich foillseachaidh bho thall thairis a tha a’ sireadh leudachaidh air an cuid eòlais eadar-nàiseanta.
Tha am prògram a’ còmhdach na h-obrach air fad a thaobh planadh, deasachadh, toradh, margaideachd agus stiùireadh foillseachaidh. Tha am prògram dealasach a thaobh an cleachdadh foillseachaidh as fheàrr a th’ ann a theagasg, agus mar sin tha susbaint a’ phrògraim air ath-ùrachadh gach bliadhna mar thoradh air na h-atharrachaidhean luath a tha a’ gabhail àite gu minig agus a tha a’ dèanamh cruth-atharrachadh air a’ ghnìomhachas air feadh an t-saoghail. Gu h-àbhaisteach, tha 30-36 oileanaich air a’ phrògram, a bhios a’ tòiseachadh san t-Sultain agus a’ maireann fad aon bhliadhna sgoilearach. Tha oileanaich bho air feadh an t-saoghail a’ tighinn a Shruighlea a dh’ionnsachadh mu fhoillseachadh – anns na beagan bhliadhnaichean a dh’fhalbh, tha oileanaich air a bhith againn às an Rìoghachd Aonaichte, Èirinn, an Fhraing, a’ Ghearmailt, an Eadailt, an Spàinn, an Fhionnlain, an t-Suain, Cìopras, Laitbhe, an Òlaind, Sìona, Iapàn, Casagstan, Taiuan, Taidhlean, Tuircmeanastan agus na Stàitean Aonaichte.
Tha ceumnaichean bhon chùrsa MLitt ann am Foghlam Foillseachaidh air a bhith soirbheachail a’ lorg obrach ann an raon eadar-mheasgte de chompanaidhean foillseachaidh san Rìoghachd Aonaichte agus air feadh an t-saoghail, le mòran dhiubh a-nis ag obair aig àrd-ìre agus a’ stiùiridh a’ ghnìomhachais foillseachaidh san 21mh linn.
Tha am prògram a’ maireann airson aon bhliadhna làn-thìde air a theagasg thairis air dà seimeastar (Sultain-Dùbhlachd, Gearran-Cèitean) agus tron t-samhradh. Anns na moidealan cùrsa, tha:
- Daineamaig Fhoillseachaidh (Seimeastar 1) (èigneachail) – Tha am moideal seo a’ sgrùdadh diofar earrannan margaid, a’ cur an aithne bun-bheachdan mun ghnothachas foillseachaidh, ionmhas is seilbh inntleachdail agus a’ mion-sgrùdadh gluasadan agus cùisean foillseachaidh a tha an làthair. Tha e cuideachd a’ rannsachadh uallach dhreuchdan agus modhan-obrachaidh ann am foillseachadh, ag uidheamachadh oileanaich leis na sgilean agus leis an eòlas a tha riatanach gus soirbheachadh ann an dreuchd-beatha an lùib foillseachaidh.
- Cleachdadh ann an Deasachadh agus Cruthachadh Susbaint (Seimeastar 1) (èigneachail): Tha am moideal seo a’ sgrùdadh nam modhan-obrachaidh leis a bheil pròiseactan foillseachaidh (a’ gabhail a-steach leabhraichean, irisean, leabhraichean-latha agus stuthan didseatach) air am bun-bheachdachadh ’s air an cruthachadh, a’ gabhail a-steach tro rannsachadh margaid agus tro àidseantan litreachail. Tha e a’ sgrùdadh stiùireadh ùghdaran agus goireasan seilbhe inntleachdail, agus sruth-obrach deasachail, a’ gabhail a-steach sgilean dèanadach ann an stiùireadh phròiseactan agus ann an ullachadh teacsa (clò-dheasachadh agus dearbh-leughadh).
- Stiùireadh Margaideachd agus Conaltradh (Seimeastar 1 & 2) (èigneachail): Tha am moideal seo a’ toirt a-steach teòiridh margaideachd agus eisimpleirean foillseachaidh dèanadach gus raon de ro-innleachdan a leasachadh a bhios èifeachdach ann an adhartachadh thoraidhean foillseachaidh tro mheadhanan traidiseanta agus didseatach, a’ gabhail a-steach lìonraidheadh sòisealta. Tha am moideal cuideachd a’ rannsachadh na loidhne solarachaidh ann am foillseachadh agus reic èifeachdach.
- Pròiseact Foillseachaidh (Seimeastaran 1 & 2) (èigneachail): Bidh gach oileanach a’ bun-bheachdachadh pròiseact foillseachaidh (sampall de leabhar, iris no foillseachadh didseatach), teacsa thùsail is ìomhaighean agus an uair sin ga dhealbhadh ’s ga thoirt gu buil. Còmhla ris a’ phròiseact, tha mion-sgrùdadh ga dhèanamh air na cùisean a tha a’ tighinn am bàrr na cruthachadh. Tha an obair a’ faotainn taic bho bhùithtean-obrach IT air foillseachadh agus bathar dealbhaidh (a’ gabhail a-steach InDesign, Photoshop, Acrobat agus cruthachadh EPubs). A thuilleadh air an sin, a’ cleachdadh nan sgilean a thog iad ann am Margaideachd, Stiùireadh agus Conaltradh, tha oileanaich ag innleachadh plana margaideachd le stuthan margaideachd na chois, mar ro-innleachd follaiseachaidh ciallach agus ùr-ghnàthach airson na pròiseict foillseachaidh aca.
- Sgilean Trèanaidh airson Foillseachadh (Seimeastar 1 & 2) (èigneachail): Tha am moideal seo a’ neartachadh sgilean fastaidheil oileanaich, meadhanan sòisealta proifeiseanta, sgilean sgrìobhaidh is deasachaidh air-loidhne, modhan rannsachaidh agus leasachadh air rannsachadh pròiseict.
- Foillseachadh san Àite-obrach (Seimeastar 2) (èigneachail airson sgoilearachd): Tha am moideal seo a’ toirt comas do dh’oileanaich a tha a’ gabhail greis- gnìomhachais no inntearnasan os làimh, na dh’ionnsaicheas iad san àite-obrach a ghabhail a-steach tro mheòrachadh breithneachail air an gnìomhachdan fhèin agus air gnìomhachdan is modhan-obrach a’ chompanaidh sa bheil iad air greis-gnìomhachais.
- Sgilean airson Stiùireadh Foillseachaidh (Seimeastar 2) (èigneachail do sgoilearachd): Tha am moideal roghainneil seo a’ toirt comas do dh’oileanaich sgilean stiùiridh a leasachadh, a tha deatamach ann am foillseachadh. Am measg nan raointean a thathar a’ còmhdach tha ro-innleachd, obrachadh, cunnart, ionmhas agus riaghladh HR.
- Didseatach: Modh-obrachaidh agus Toradh (Seimeastar 2): Tha am moideal roghainneil seo a’ toirt comas do dh’oileanaich sgilean, tuigse agus liut air foillseachadh didseatach a leasachadh, a mhodhan-obrachaidh agus a thoraidhean, a’ gabhail a-steach cur ri chèile geàrr-iomraidhean didseatach, ag ath-sgrùdadh ’s a’ luachadh thoraidhean didseatach, stiùireadh air meadhanan sòisealta agus còraichean didseatach, tuigse do mhoidealan e-gnothachas agus don eaconamaidh dhidseatach agus eagrachadh air cùisean anailis, prìomh-fhacail, SEO, meatadàta agus XML.
- Foillseachadh, Litreachas agus Comann-sòisealta (Seimeastar 2): Tha am moideal roghainneil seo a’ dèanamh sgrùdadh air an eadar-obrachadh eadar foillseachadh co-aimsireil is eachdraidheil agus a’ chomann-shòisealta, a’ coimhead ri cuspairean co-cheangailte ri ùghdarachd, luchd-leughaidh agus a’ mhargaid litreachail, caisgireachd, foillseachadh aig àm a’ chogaidh, agus foillseachadh is iomadachd.
- Tràchdas Foillseachaidh (samhradh) (èigneachail): ’S e pìos rannsachaidh dìon a tha seo mu chuspair ded roghainn fhèin a tha buntainneach do fhoillseachadh agus air aontachadh le Stiùiriche a’ Phrògraim. Tha an obair a’ sìneadh thairis air an dà seimeastar agus a-steach don t-samhradh.
Airson sgoilearachd Chomhairle nan Leabhraichean, thathar ag iarraidh gum bi pàirt ann an Gàidhlig aig an oileanach shoirbheachail air a chur don mhoideal air Pròiseact Foillseachaidh, am moideal air Foillseachadh san Àite-obrach a ghabhail os làimh (faic tuilleadh fiosrachaidh anns na ‘Greisean Gnìomhachais’ gu h-ìosal) agus cuimse a bhith air a’ Ghàidhlig san Tràchdas, a bhithear a’ deasbad ’s ag aontachadh ro-làimh le Comhairle nan Leabhraichean.
Sgrìobh a’ chiad neach a ghlèidh sgoilearachd cunntas an seo air na rinn e air a’ phrògram.
Greisean Gnìomhachais
Bidh an t-oileanach soirbheachail a’ gabhail a’ mhoideal air Foillseachadh san Àite-obrach os làimh ann an Seimeastar 2. Cuiridh Comhairle nan Leabhraichean greis-gnìomhachais iomchaidh air dòigh le foillsichearan Gàidhlig. Tha foillsichearan Gàidhlig na h-Alba stèidhichte air feadh Gàidhealtachd is Eileanan na h-Alba agus feumaidh an t-oileanach soirbheachail a bhith deònach siubhal agus a bhith suidhichte leis an fhoillsichear a chaidh aontachadh.
Bidh an duais sgoilearachd a’ còmhdach cosgaisean reusanta siubhail is cuid-oidhche uile, dom bithear buailteach ann an siubhal gu àiteachan greis-gnìomhachais.
Maoineachadh
Tha an sgoilearachd maoinichte le Comhairle nan Leabhraichean agus Oilthigh Shruighlea. Tha an sgoilearachd a’ còmhdach cìsean cùrsa Dachaigh/EU de £6300, agus a’ tairgsinn maoineachadh a bharrachd de £1700 airson cosgaisean siubhail is cuid-oidhche.
Bidh am maoineachadh airson siubhal is cuid-oidhche air a phàigheadh aig toiseach Ràithe 1 agus Ràithe 2 ann an co-rèir ri aithisg fhreagarrach co-cheangailte ri làthaireachd agus gnìomh an oileanaich shoirbheachail. Bithear a’ dùileachadh don oileanach coinneachadh gu cunbhalach ri Stiùiriche a’ Phrògraim agus Comhairle nan Leabhraichean airson deasbad mu adhartas.
Tagraidhean
Tha trì ìrean an lùib an tagraidh:
- Cuir làn- tagradh a-steach (a’ gabhail a-steach aithris phearsanta agus dà theisteanas) airson àite air a’ chùrsa MLitt ann am Foghlam Foillseachaidh tro Oifis Clàraidh Cheumnaichean aig Oilthigh Shruighlea. Tha mion-fhiosrachadh mun dòigh air tagradh a dhèanamh ri fhaotainn an seo.
Ceann-latha deireannach: Dihaoine 18 Cèitean 2018.
- Cuir ann an cruth pdf air post-dealain agus aithris phearsanta a bharrachd ann an Gàidhlig (gun bharrachd na 1500 facal), a’ toirt seachad mion-fhiosrachadh air a) mar a gheibheadh tu buannachd às an sgoilearachd nad dhreuchd-beatha agus b) dè tha thu a’ faicinn cudromach agus dè na cothroman ann am foillseachadh Gàidhlig. Feuch gun cuir thu d’ ainm air an sgrìobhainn còmhla ri teachdaireachd ann am Beurla sa phost-d agad. Cleachd ‘Comhairle nan Leabhraichean’ mar an cuspair san tiotal. Ceann-latha deireannach: Dihaoine 18 Cèitean 2018.
- Gheibh tagraichean air a’ gheàrr-liosta cuireadh gu agallamh air 11 Ògmhios. Bidh pàirt den agallamh anns a’ Ghàidhlig.
Ceistean
Bu chòir ceistean sam bith mun sgoilearachd a bhith air an cur gu Claire Squires.


text:
- TIOTAL
- Beatha air Tuathanas Bunait, Gleann Urchadain (10 de 16)
- EXTERNAL ID
- KIGHF_MARY_MACDONALD_10
- ÀITE
- Bunait
- SGÌRE
- An Àird
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Cill Taraghlain 's Confhadhach
- DEIT
- 19 Am Màrt 1982
- LINN
- 1980an
- CRUTHADAIR
- Mary MacDonald
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Dualchas na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 41244
- KEYWORDS
- claistinneach
tuathanachas
Rugadh is thogadh Màiri NicDhòmhnaill air Tuathanas Bhuntait air Oighreachd nan Siosalach, Gleann Urchardain. San earrainn chlaistinnich seo tha i a' bruidhinn mun sgaradh clas a bha eadar na h-uachdarain, na dotairean, na nursaichean, na ministearan, na tidsearan is luchd-obrach na h-oighreachd.
(tras-sgrìobhadh shlàn ri leantainn a dh'aithghearr)
(Ìomhaigh - © Angie. Tha an obair seo air a ceadachadh leis an Creative Commons Attribution 2.0 License.)


text:
Product Description
Details
Celebrating Kenneth Thomson's 25 years as conductor of the Glasgow Gaelic Musical Association this CD features 18 of the songs arranged by Kenneth over that time. This successful choir has a full, robust sound with enough members to provide good variety. Track Listing: Balaich An Iasgaich; An Eala Bhan; Bhan Chuir Mo Lannan; Chorra-Ghritheach Dhonn; An Ubhal As Aird; Camanachd Ghlaschu; Murt Na Ceapaich; Barcelona; Illean Bithibh Sunndach; Failte Do Eilean Leodhais; Breisleach; Ille Chrubaich Anns A' Ghleann; Airigh O' Chulchinn; An t-Iosgair; Bha Mi Latha Samhraidh; Soraidh Le Eilean A' Cheo; Maraiche Nan Cuantan; Miann Cridhe.
Additional Information
Additional Information
Customer Reviews
You may also like
The Devil's Quandary
CD-Audio
Home To Argyll
CD-Audio
Lone Pipers
CD-Audio
Ye Lovers All
CD-Audio
Fifteen Poems of Sorley MacLean
CD-Audio
The South West Wind
CD-Audio
Pressed For Time
CD-Audio
Old Scotia's Shores
CD-Audio
Children's White Christmas
CD-Audio
Willie Hunter - Sessions
CD-Audio
Down To The Hall
CD-Audio


text:
Whauphill
‘S e baile beag dùthchasail faisg air Soirbidh, air an àirde an iar-dheas na h-Alba a th' ann an Whauphill. Tha e suidhichte aig 55m os cionn ìre na mara,[3] air Leth-eilean na Machrach, air an àirde an iar Dhùin Phris is Gall-Ghaidhealaibh (Siorrachd Bhaile na h-Ùige ro 1975), eadar Cille Chainneir agus Am Magh Crom. Tha e 299km air falbh bho Obar Dheathain, 117km bho Ghlaschu, 63km bho Dhùn Phrìs agus 151km bho Dhùn Èideann, prìomh-bhaile na dùthcha.[4] 'S e Beurla agus Beurla Ghallta a th' aig a’ mhòr-chuid dhiubh ann an Whauphill. Tha Eaconomaidh a' bhaile gu math crochte air àiteachas agus turasachd. Taobh fhoghlaim, chan eil sgoil ann agus le sin feumar a dhol dhan bun-sgoil ann an Cill chainneir[5] agus dhan àrd-sgoil ann am Baile Ùr nan Stiùbhartach.[6]
Freumhan an Ainm[deasaich | deasaich an tùs]
A rèir eòlaichean fhreumh-fhaclachd, tha e coltach gur ann à Quhaip (crotach) agus hill (cnoc) anns a' Bheurla a th' ann ainm a' bhaile.[7] Bheireadh sin Cnoc a' Chrotaich dhuinn sa Ghàidhlig an latha an-diugh. Tha àitean eile le eileamaidean coltach ri seo gu matha àbhaisteach sa sgìre, rud a bheir cuideam dhan teòiridh seo. Ged nach robh e cho làidir, bha Beurla ann o chionn fhada, mus do chuir a' Ghàidhlig ruaig oirre.
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
Ràinig an Rèile dhan bhaile ann an 1875, a thug piseach mòr air malairt san sgìre.[8]
Poileataigs[deasaich | deasaich an tùs]
'S ann gu Comhairle Choimhearsnachd Bhuirgh Rìoghail Bhaile na h-Ùige a bhuineas Whauphill, a ghabhas a-steach Barrachan, Baile na h-Ùige, Blaidneach agus Cille Chainneir. Tha 2,200 duine a' fuireach san sgìre air fad.[9] Tha 15 comhairlichean coimhearsnachd a' riochdachadh na sgìre agus thathar a' cumail coinneamhan na Comhairle gach mìos ann Talla na Comhairle, ann am Baile na h-Ùige. Tha e a' buntainn dhan uàrd-taghaidh 03 (Meadhan Ghall-Ghàidhealaibh) airson Comhairle na Roinne.[10]
Gnàth-shìde[deasaich | deasaich an tùs]
'S ann ann an sgìre mòran nas blàithe (Cuibheasachd bhliadhnail: 8.4 °C) agus mòran nas fhliche (Cuibheasachd bhliadhnail: 1103mm) an coimeas ris an còrr dhen dùthaich 's a tha Whauphill. Tha sileadh trom ann, fiù 's fad na mìosan nas tioraim, leis nach eil e idir fad air falbh bhon mhuir air an àirde an iar na h-Alba. 'S e àite Cfb ann an sgèile Köppen-Geiger a th' ann an Whauphill.[11] Chan eil an t-sneachd idir pailt an seo. Tha diofar mhòr eadar am mìos as fhliche agus am mìos as tioraim: 61mm eadar an Giblean (dìreach 63mm) agus an Dàmhair (124mm). Fad na bliadhna, bidh an teothachd ann am fiaradh mheadhanach: 11.5 °C.
Còmhdhail[deasaich | deasaich an tùs]
Chan eil seirbheis rèile ann. A dh'aindeoin sin, tha seirbheis bhus a' frithealadh a' bhaile:
- 415 Baile Ùr nan Stiùbhartach - Taigh Mhàrtainn - An t-Sròn Reamhar.[12]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Arcgis
- ↑ Post Code Maps
- ↑ Falling Rain
- ↑ Distance from to
- ↑ A' Chomhairle
- ↑ Douglas Ewart High School
- ↑ Studies in the Topography of Galloway, Sir Herbert Eustice Maxwell of Monreith, Constable, Dùn Èideann, 1887
- ↑ David L Smith, Tales of the Glasgow and South Western Railway, Ian Allan Limited, Lunnainn
- ↑ A' Chomhairle
- ↑ “Dumfries and Galloway Wards 2007”. Local Government Boundary Commission for Scotland. Air a thogail 29mh dhen Ghiblean 2017.
- ↑ Climate Data
- ↑ Còmhdhail na Comhairle
Achadh na Meilge • Àrd Bhaile • Baile Gheàrr Lios • Baile na h-Ùige • Baile Ùr Ghlinn Lus • Baile Ùr nan Stiùbhartach • Barrachan • Blaidneach • Càrn Rìoghain • Cille Chainneir • Cill Choluim • Cill Chomhghain • Cill na Tràghad • Clachan Ghlinn Lus • Damnaglaur • An Druim Mòr • Dùn Reicheit • Eaglais Steafain • An Eilreig • Ervie • A' Ghlac • Na Lochain • Lios Uillt • Am Magh Crom • Am Monadh Rèidh • Port Neasaig • Port Phàdraig • Port Rosnait • Poll an Iùbhair • Sandhead • Soirbidh • An t-Sròn Reamhar • Taigh Mhàrtainn • Whauphill


text:
Bha deoch mhòr orra ach cha robh leisgeul sam bith a bh' ann an sin
Ghabh ceithir fir deoch ann an taigh seinnse ann an Inbhir Narann. Thàinig tè a bha eòlach orra a staigh ‘s thuirt i riutha gun tug fear diazepam dhi ‘s a nuair sin rinn e drabastachd oirre. Chuir iad romhpa gun toireadh iad ceartas air. Chaidh iad a-mach an taigh-seinnse ‘s chuir iad an aghaidh air an taigh aige. Bhris iad a-steach an taigh. Bha fhios aig an duine fo amharas dè a bha a’ dol a tachairt ‘s bhachlach e e-fhèin air an làr fad ‘s a bha na buillean a’ tuiteam air. Fhuair e breaban ‘s dòrnan mun chairt a chinn ‘s chaidh a dhroch goirteachadh
Nuair a bha iad deiseil bha comharrachan air a cheann aig b’ e air a bhodhaig a bha an cron na bu miosa. Theich an duine chun nan nàbaidh aige, a’ leigeil fuil gu dona.
Bha e greis san ospadal leis na leòntan a d’ fhuair ach a bharrachd air sinn thug an fiabhras-cleibhe air mar bhuaidh na h-ionnsaigh.
Chaidh an iomairt seo air adhart fo bhuaidh deoch gun teagamh ‘s tha e sealltainn de cho faisg a tha sin uile bho ain-riaghailt nuair a thèid ciall a-mach as an uinneig le deoch.
Chaidh an cur sa phrìosan, dithis aca airson dhà bhliadhna ‘s an dithis eile airson fichead mìosan an urra.
Bha iad 38, 27, 35 ‘s 30 bliadhna a dh’ aois ‘s bidh iad beagan nas sinne nuair a thilleas iad do na sràidean Inbhir Narainn. Cnàmhaidh iad a cìre airson greis ‘s math dh’ fhaoidte an ath turas a thachair rudeigin mar sin bidh iad comasach fuasgladh eile a chur air a’ ghnothaich.
Chuir sin nam chuimhne na ‘Stranglers’ ‘s an t-òran aca ‘No more heroes’ nuair a leugh mi mu a dheidhinn anns an, ‘Press and Journal.’


text:
Gheibhear ceanglaichean ri faclairean, liostaichean-braithrachais, ainmean-àite agus goireasan Gàidhlig eile air an duilleig seo.
This page contains links to Gaelic dictionaries, word-lists, place-names and other Gaelic resources.
Chan eil uallach air Pàrlamaid na h-Alba airson làraichean-lìn bhon taobh a-muigh. / The Scottish Parliament is not responsible for the content or upkeep of external websites.
Faclairean is liostaichean briathrachais / Dictionaries and vocabularies
Dearbhadh-litreachaidh / Spellchecking
Stiùireadh eadar-theangachaidh Pàrlamaid na h-Alba / Scottish Parliament translation guidelines
Ainmean BPA / MSPs names
Ainmean Sgìrean is Roinnean / Constituency & Region names
Ainmean Comataidh / Committee names
Ainmean-àite / Place-names
Bathar-bog sa Ghàidhlig / Software in Gaelic
- iGàidhlig - liosta den bhathar-bhog air fad a tha ri fhaighinn sa Ghàidhlig / List of all available Gaelic software
- LearnGaelic - the one stop shop for Gaelic learning.
- Wordlink - Wordlink links webpages word-by-word to online dictionaries to help learners.


text:
Rodney MacDonald
'S e neach-poileataigs agus ceòladair Canadach a th' ann an Rodney Joseph MacDonald (rug. 2 am Faoilleach, 1972). Rugadh e ann am Mabou, Alba Nuadh agus sgrùdaich e aig Oilthigh St. Francis Xavier. Bha e na phrìomhaire na h-Alba Nuadh eadar 22 an Gearran 2006 agus 19 an t-Ògmhios, 2009.[1] Tha e na cheannard Colaisde na Gàidhlig ann an Eilean Ceap Breatainn a-nis.[2]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ “Former N.S. premier to resign seat”. CBC. Air a thogail 21mh dhen Fhaoilleach 2017.
- ↑ “CEO and Staff”. Colaisde na Gàidhlig. Air a thogail 21mh dhen Fhaoilleach 2017.


text:
- Posts: 1
- Tapadh leibh fhuair: 0
-
-
-
-
-
-
-chòrdalachd le uinneagan 10
- alainthomas21
- Author Topic
- offline
- New Ball
-
Is FSX co-chòrdail le uinneagan 10?
Mòran taing airson do fhreagairt ..
AT
Mas e do thoil e Log a-steach or Cruthaich cunntas a dhol air an còmhradh.
- JanneAir15
-
- offline
- Òigridh Ball
-
- Posts: 34
- Tapadh leibh fhuair: 6
-
-
-
-
-
-
Seadh, tha e ag obair air Windows 10. Tha mi dha-rìribh a 'cleachdadh FSX air Windows 10 agus tha e ag obair gu math.
- JanneAir15
An coimpiutair agam: CPU: AMD Ryzen 7 1700X @3.9GHz | Bathar-màthraichean: ASUS Prime X370 Pro | RAM: R Skjaws Skill V 16GB 3200MHz @2933MHz | Cairt grafaigeachd: ASUS GeForce GTX 1070 Dual | Stòradh: Samsung 850 EVO 250GB SSD + Western Digital 1TB WD Blue HDD | PSU: Supernova EVGA 750 G2 750W | OS: Windows 10
Mas e do thoil e Log a-steach or Cruthaich cunntas a dhol air an còmhradh.
Ma tha ceistean sam bith, na làraich seo a dh'fhaodadh cuideachadh. Friend of Mine-smùide a 'ruith Edition agus bha iad cuid de thrioblaidean.
fsxinsider.com/windows-10-fsx-steam-edition/
Mas e do thoil e Log a-steach or Cruthaich cunntas a dhol air an còmhradh.
Gh0st ,,, fhuair thu ceist airson ,,,
Tha mi a 'tionndadh de FSX GOLD Edition air CD bhogsa bho Microsoft bho fiew bliadhna a-nis.
Tha mi a 'cleachdadh a dreach bho chionn fhada nuair a bha nas sine air PC agus ag iarraidh
an FSX do m 'ùr àrd deireadh Sim a-mhàin PC agam a-nis. Bha mi a 'smaoineachadh gu faigh na smùid FSX dreach ,,,
ach tha mi ag iarraidh a bhith a 'dèanamh cinnteach befort na smùid a' gluasad gu bheil mo FSX GOLD Edition CD bogsa dreach agam
bhaist obair air Win 10 gu bheil mi air mo ùr àrd deireadh ÙR PC Sim.
Mi tought FSX GOLD Editon CD Box dreach didnt obair a-nis ma tha sinn ag iarraidh a bhith air FSX GOLD Edition
ùr Win 10 PC.
Tha a 'cheist ,, urrainn mi fhathast a' cleachdadh mo CD bogsa FSX GOLD Edition dreach ùr air mo Win 10 àrd deireadh PC airson iomadh
bliadhnaichean ri teachd ,, no tha mi a 'dèanamh an suidse a smùide dreach de FSX?
Taing mate!
Mas e do thoil e Log a-steach or Cruthaich cunntas a dhol air an còmhradh.
Trèibhdhireas duine, chan eil mi cinnteach. Your Gold deasachadh BU CHÒIR fhathast ag obair bho na tha mi air a leughadh
an seo
Tha mi fhathast a 'ruith air Windows 7 My desktop fhathast, agus a' cleachdadh Gold Edition.
Colonelwing wrote: Gh0st ,,, fhuair thu ceist airson ,,,
Tha mi a 'tionndadh de FSX GOLD Edition air CD bhogsa bho Microsoft bho fiew bliadhna a-nis.
Tha mi a 'cleachdadh a dreach bho chionn fhada nuair a bha nas sine air PC agus ag iarraidh
an FSX do m 'ùr àrd deireadh Sim a-mhàin PC agam a-nis. Bha mi a 'smaoineachadh gu faigh na smùid FSX dreach ,,,
ach tha mi ag iarraidh a bhith a 'dèanamh cinnteach befort na smùid a' gluasad gu bheil mo FSX GOLD Edition CD bogsa dreach agam
bhaist obair air Win 10 gu bheil mi air mo ùr àrd deireadh ÙR PC Sim.
Mi tought FSX GOLD Editon CD Box dreach didnt obair a-nis ma tha sinn ag iarraidh a bhith air FSX GOLD Edition
ùr Win 10 PC.
Tha a 'cheist ,, urrainn mi fhathast a' cleachdadh mo CD bogsa FSX GOLD Edition dreach ùr air mo Win 10 àrd deireadh PC airson iomadh
bliadhnaichean ri teachd ,, no tha mi a 'dèanamh an suidse a STAEM dreach de FSX?
Taing mate!
Mas e do thoil e Log a-steach or Cruthaich cunntas a dhol air an còmhradh.
Taing uiread Gh0st!
Yeah mi a 'smaoineachadh gum bi e fhathast ag obair mar càin ,, I not sam bith a chleachdadh air-loidhne beò itealaich le mo dreach agus an-còmhnaidh a' sgèith far loidhne.
Chan eil e airson a 'addons mar a tha mi not gan cleachdadh ann mo FSX faidhlichean ,, mi a luchdadh a-mhàin addons Aircrafts gus feuchainn orra agus an uair sin an sruthan
dheth mo PC no gu zipfiles gus fuireach an sin gus mi a 'faireachdainn mar a' sgèith a-rithist iad FSX sim faidhlichean-rithist.
My prìomh objectif S e ath-load mo PMDG B737NGX bho mo DVD bhogsa a-steach dreach nas làidire àrd deireadh PC tha mi a-nis airson Simulators a mhàin a chleachdadh. Mar sin, tha mi creidsinn gum bi e uile ag obair ghrinn dhomh mar a tha mi air a leughadh air an smùide aig ,, iad not a tha uimhir de atharrachadh a dhèanamh agus tha e a 'toirt buaidh air an t-slighe bhaist mi a' sgèith air FSX airson fìor longtime a-steach dhan àm ri teachd.
A-nis mar a tha sinn ann an FSX sim cuspair ,,, airson mo ùr PC Win10 ,,, mi air a bhith a 'coimhead airson mòr HOTAS maide agus Throttle
a tha ag obair gu mòr. Mar mo sheann Logitech a 'faighinn deiseil airson a dhèanamh thairis ,, ach rinn a thoirt dhomh cho iomadh bliadhna de dheagh itealaich.
An urrainn dhut liosta dhomh cuid HOTAS a bhiodh tu airson beachdachadh air a 'cleachdadh airson deagh periode de bhliadhnaichean a-mach le ceistean no duilgheadasan ,, meen an QControl a bhith totaly mòr no ceann shuas.
Tha fios agam a fiew sa mhargaid ,,, ach bu toil agaibh a chluinntinn taobh an sgeulachd mu HOTAS a bhiodh tu a 'comharradh mi aig.
A h-uile daoine eile urrainn freagairt mu dè bhiodh an HOTAS bu chòir dhomh a 'coimhead airson a chleachdadh mar PRO phìleat.
Prìs sam bith TAG ,, doesnt chùis dhomh ...
Taing airson co-roinn agad air sealladh is eòlas ann a HOTAS chùis ...
Mas e do thoil e Log a-steach or Cruthaich cunntas a dhol air an còmhradh.
mhàin "loidhne" itealaich nì mi dha-rìribh a tha a 'cleachdadh bathar-bog an-adhair tracadh lol ma thèid thu an seo , Chì thu My iteig, agus càch a tha cuideachd a 'sgèith. KDFW - LFRG - KDFW tha My t-slighe àbhaisteach a 'lol "pàigheadh"' S e bòidheach dòigheil lol
Mas e do thoil e Log a-steach or Cruthaich cunntas a dhol air an còmhradh.
My iteig, agus càch a tha cuideachd a 'sgèith. KDFW - LFRG - KDFW tha My t-slighe àbhaisteach a 'lol "pàigheadh"' S e bòidheach dòigheil lol
Tha an tuarastal a tha dòigheil eh ,,, lol
Mar iomradh, cha robh loidhne itealaich ,, a h-uile ùr dhomh. Ach cha ùr dhomhsa bho na fìor Flying t-saoghail ,, glade t-slighe sin pàigheadh math ,, lol
Mòran taing airson seo le bhith a 'roinn mo machlag ,, Slàinte!
Mas e do thoil e Log a-steach or Cruthaich cunntas a dhol air an còmhradh.
Colonelwing sgrìobh: My iteig, agus càch a tha cuideachd a 'sgèith. KDFW - LFRG - KDFW tha My t-slighe àbhaisteach a 'lol "pàigheadh"' S e bòidheach dòigheil lol
Tha an tuarastal a tha dòigheil eh ,,, lol
Mar iomradh, cha robh loidhne itealaich ,, a h-uile ùr dhomh. Ach cha ùr dhomhsa bho na fìor Flying t-saoghail ,, glade t-slighe sin pàigheadh math ,, lol
Mòran taing airson seo le bhith a 'roinn mo machlag ,, Slàinte!
My VA Fiosrachaidh ma bhriogas tu Cunntas Cothromachaidh, agus a 'dèanamh a' math, chì sibh mi a 'dèanamh an cuid VA dòigheil airgid. Tha mi a 'gabhail a-steach an-còmhnaidh rudan a tha mi a' dèanamh mar phìleat, bhon a tha mi buailteach a bhith a 'cleachdadh gus an cuideachadh pàigheadh airson na h-eòin cho math -nis ma tha mi a 'dèanamh a-mhàin gu bheil mòran ann RL lol
Mas e do thoil e Log a-steach or Cruthaich cunntas a dhol air an còmhradh.
Taing airson a 'bhith a' sgaoileadh cheangal mate!
Mas e do thoil e Log a-steach or Cruthaich cunntas a dhol air an còmhradh.
Fòram Access
- Chan fhaod: ùra a chruthachadh cuspair.
- Chan fhaod: gus freagairt.
- Chan fhaod: Cuir attachements.
- Chan fhaod: a dheasachadh teachdaireachd agad.


text:
- TIOTAL
- Taigh-òsta an Stèisein, Inbhir Nis
- EXTERNAL ID
- PAN_10_27
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- LINN
- 1950an
- CRUTHADAIR
- J Nairn
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 20332
- KEYWORDS
- taighean aoigheachd & taighean-òsta
Dealbh de bhuidheann air a thogail air staidhre Taigh-òsta an Stèisein, Inbhir Nis. Dh'fhosgail Taigh-òsta an Stèisein ann an 1855. Chaidh an t-ainm Taigh-òsta Rìoghail Gàidhealach a thoirt air ann an 2000
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
3.3 Ath-bheothachadh na Gàidhlig
Ceum 1
Bha bochdainn agus strì mun fhearann cumanta san 19amh linn air a’ Ghàidhealtachd ach ro dheireadh na linn bha piseach air tòiseachadh a’ tighinn air gnothaichean. A thaobh na Gàidhlig, ann an 1891 chaidh buidheann a chur air chois airson a’ chiad uair gus a’ chànan a neartachadh. B’ e a’ chiad rud a rinn An Comunn Gàidhealach fèis chiùil nàiseanta, am Mòd, a chur air chois gus ceòl na Gàidhlig a bhrosnachadh agus gus ìomhaigh a’ chànain a thogail. Chuir an Comunn cuideachd meuran ionadail air chois agus ghabh iad pàirt ann an iomairtean poilitigeach, leithid na strì airson clàs a’ buntainn ri Gàidhlig ann an Achd Foghlaim (Alba) 1918. Thug an Achd seo inbhe oifigeil don Ghàidhlig airson a’ chiad uair le bhith ag iarraidh air na h-ùghdarrasan foghlaim ùra ‘ullachadh reusanta a dhèanamh airson na Gàidhlig ann an sgìrean sam bheil a’ chànan air a bruidhinn.’
Ceum 2
Thòisich an dara ceum de ath-bheothachadh na Gàidhlig às dèidh an Dara Cogaidh agus ruith e gu mu 1980. Chaidh an t-àite a bha aig a’ bhuidheann shaor-thoileach An Comunn Gàidhealach ann an obair leasachaidh na Gàidhlig a ghabhail thairis beag air bheag aig an àm seo le luchd-iomairt de sheòrsa ùr, a chuir air chois leasaichidhean ann am foillseachadh, craoladh agus foghlam, an dara cuid tro bhuidhnean stèidhte (mar am BBC no na Comhairlean) no a chuir air chois am buidhnean fhèin, mar a rinn Ruaraidh MacThòmais le Gairm ann an 1952 is Comhairle nan Leabhraichean ann an 1968. ’S e a’ phrìomh rud a tha a’ comharrachadh a’ cheum seo mar a thòisich structar-taice proifeiseanta a’ tighinn gu buil anns a’ Ghàidhlig.
Bha an cuideam ann am foghlam a-nise air cleachdadh na Gàidhlig mar mheadhan-teagaisg. ’S e Sgeama Foghlam Gàidhlig Siorrachd Inbhir Nis (anns na 1960an agus na 1970an) agus Pròiseact Foghlam Dà-chànanach Comhairle nan Eilean dà eisimpleir den seo, a bha ag amas air clann dhà-chànanach a bhrosnachadh gu bhith a’ cleachdadh na Gàidhlig mar: ‘a natural language for the exploration and description of experience’.
Ceum 3
Tha trì roinnean san treas ceum de ath-bheothachadh na Gàidhlig.
’S e foghlam tro mheadhan na Gàidhlig (FTG), stèidhte air eisimpleir na Cuimrigh, aon dhiubh sin. Thòisich seo tràth anns na 1980an agus tha e air sgapadh air feadh na dùthcha, le mu 4,000 sgoilear a-nise an sàs aig diofar ìrean.
Ann am foghlam bogaidh mar FTG tha clann air an teagasg gu tur tron chànan ged nach biodh i air a bhith aca o thùs (rud a tha fìor mu timcheall air 80% de sgoilearan ann am FTG). Tha a’ mhòr-chuid dhiubh seo a’ tòiseachadh a’ tuigsinn na Gàidhlig luath agus tha iad comasach air iad fhèin a chur an cèill innte air iomadh cuspair mus fhàg iad an sgoil.
Tha FTG air fhaicinn le mòran mar an dòchas as fheàrr airson na Gàidhlig san linn ri teachd leis gu bheil e a’ cruthachadh luchd-labhairt ùr ann an coimhearsnachdan far nach eil pàrantan air fhàgail aig a bheil a’ Ghàidhlig. Tha an graf, a rinneadh le Sgrùd, a’ sealltainn mar a dh’fhàs foghlam bun-sgoile tro mheadhan na Gàidhlig bho thòisich e ann an 1985. Chithear an graf seo agus feadhainn eile coltach ris aig: http://www.cnag.org.uk/ munghaidhlig/ stats/ bunsgoiltean1.php [Tip: hold Ctrl and click a link to open it in a new tab. (Hide tip)]
Tha cuideachd clasaichean luchd-ionnsachaidh ann am bun-sgoiltean agus àrd-sgoiltean. Gheibhear fiosrachadh air foghlam Gàidhlig san fharsaingeachd air làrach-lìn Bòrd na Gàidhlig aig: http://www.gaelicteaching.com/ en/.
Chunnaic an dara ceum san ath-bheothachadh ùrachadh ann an ceòl Gàidhlig (agus Ceilteach) agus seirbheis chunbhalach craobh-sgaoilidh a’ tighinn gu ìre sa Ghàidhlig, a’ gabhail a-steach sianal telebhisein (BBC ALBA).
Chunnaic an treas roinn den ath-bheothachadh Pàrlamaid na h-Alba a’ gabhail ri Achd na Gàidhlig (Alba) ann an 2005. Chuir seo air chois gu h-oifigeil buidheann ùr, Bòrd na Gàidhlig, a bha gu bhith a’ toirt comhairle dhan Riaghaltas, ag ullachadh Plana Nàiseanta airson na Gàidhlig agus a’ cuideachadh bhuidhnean eile gus am planaichean fhèin ullachadh. ’S e am prìomh phrionnsabal air cùl na h-Achd gu bheil ‘co-ionannachd meas’ aig a’ Ghàidhlig agus a’ Bheurla. Gheibhear copaidh den Achd (2005) agus de chiad Phlana Nàiseanta Bòrd na Gàidhlig (2007) aig:
Fàisneachd
Tha staid na Gàidhlig thairis air a’ cheud bliadhna mu dheireadh air a bhith an dà chuid a’ fàs nas fheàrr agus nas miosa. Air an aon làimh, tha inbhe na Gàidhlig, agus na suidhichidhean anns an urrainnear a cleachdadh, air a bhith a’ sìor fhàs. Aig an aon àm, tha an àireamh a tha ga bruidhinn a’ sìor chrìonadh (ged a tha an crìonadh a’ fàs nas slaodaiche). Tha Plana Nàiseanta Bòrd na Gàidhlig (2007) ag amas air gum bi 65,000 de luchd-labhairt na Gàidhlig ann ro 2021. Tha cuid a’ meas seo ro dhòchasach ach tha e a’ coimhead coltach gun stad an crìonadh anns na bliadhnaichean ri teachd, ged is dòcha gum bi sin aig ìre nas àirde na an targaid ud.


text:
Louis Charles Delescluze
B' e neach-poileataigs, fear-aithris agus rèabhlaideach sòisealach às An Fhraing a bh' ann an Louis Charles Delescluze (Dreux, 2 an Dàmhair, 1809 - Paris, 25 an Cèitean 1871).[1] Bha esan an lùib a' Chomainn Pharis agus chaidh a mharbhadh ga dhìon.
Beatha[deasaich | deasaich an tùs]
Rugadh e ann an Dreux, eadar Chartres agus Évreux, ann an ceann an tuath na Frainge, nuair a bha an dùthaich fhathast fo bhuaidh Napoleon Bonaparte agus thogadh e tro bliadhnaichean dorcha na rìoghachd an a dhèidh. Bhuineadh e do theaghlach bhùirdeasach agus rinn e lagh san oilthigh ann am Paris. Cha robh e ach 21 bliadhna a dh' aois nuair a bha e an lùib na còmhstri airson na saorsa.
Dh' fhàs e gu math dlùth air rèabhlaidich eile a bha an aghaidh na stàite, mar Jarosław Dąbrowski, Eugène Varlin agus Auguste-Jean-Marie Vermorel.[2] B' ann ann am Paris a chaochail e, nuair a bha e 62 bliadhna a dh'aois, agus na caraidean aige. Chaill An Fhraing cogadh an aghaidh na Prùise agus bha am baile air a chuairteachadh le feachdan bho thall thairis. Thoisich ar-a-mach nan daoine bochda an aghaidh nan Gearmailteach, an Riaghaltais agus nan Monarcach. Chaidh a mharbhadh a' dìon na rèabhlaide.
Urraman[deasaich | deasaich an tùs]
Ann an 1930, is mòr-chuid aig na Sòisealaich agus na Comunnaich sa Chomhairle, dh'ainmich sràid sa 11mh arrondissement (sgìre ann am Paris) an a dhèidh.[3]
Aistean co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
- Somhairle MacGill-Eain
- Vladimir Lenin
- Leon Trotsky
- Mao Zedong
- Co-mhaoineas
- Marxachas
- Rosa Lucsamburg
- Pàrtaidh Sòisealach na h-Alba
Ceanglaichean A-muigh[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Marcel Dessal, Un révolutionnaire jacobin, Charles Delescluze, 1809 - 1871, 1952
- ↑ Muzeum Niepodległości w Warszawie
- ↑ Mairie de Paris


text:
Comhairle Earra-Ghàidheal agus Bhòid
'S e aon de na 32 comhairlean na h-Alba a tha ann an Comhairle Earra-Ghàidheal agus Bhòid (Beurla: Argyll and Bute Council).
Suidheachadh[deasaich | deasaich an tùs]
Tha Comhairle na Gàidhealtachd, Comhairle Pheairt is Cheann Rois, Comhairle Shruighlea agus Comhairle Dhùn Bhreatainn an Iar timcheall oirre. Tha Loch Laomainn air àird an ear dhith.
'S e Ceann Loch Gilb prìomh-bhaile ionadail na chomhairle.
Bha a’ chuid as motha de Chomhairle Earra-Ghàidheal agus Bhòid a’ buntainn don t-siorrachd traidiseanta Earra-Ghàidheal seach leth-eilean A' Mhorbhairne a tha aig Comhairle na Gàidhealtachd an-diugh. Tha e a’ gabhail a-steach an Eilean Bhòid cuideachd a bha aig Siorrachd Bhòid agus am pàirt iarach den t-Siorrachd Dhùn Bhreatainn.
Is ionann crìochan na Chomhairle agus crìochan na sgìre Phàrlamaid Westminster.
Poileataigs[deasaich | deasaich an tùs]
Tha 11 uàrdan aig a' Chomhairle: Comhghall, Dùn Omhain, Baile Eilidh agus Laomainn a Deas, Baile Eilidh Meadhain, Eilean Bhòid, Ceann Tìre agus na h-Eileanan, Laomainn a Tuath, Earra-Ghàidheal Meadhain, An t-Òban a Tuath agus Latharna, An t-Òban a Deas agus na h-Eileanan agus Ceann Tìre a Deas, agus 36 comhairlichean.[2] An dèidh dha na taghaidhean ionadail 2017:[3]
Bailtean[deasaich | deasaich an tùs]
Eileanan[deasaich | deasaich an tùs]
Àitichean eile[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Comhairle Earra-Ghàidheal agus Bhòid: Membership of committees (Beurla). Air a tharraing 27 an Gearran 2016.
- ↑ “Councillors” (Beurla). Comhairle Earra-Ghàidheal agus Bhòid. Air a thogail 26mh dhen Ghearran 2017.
- ↑ “Comhairle Earra Ghàidheal agus Bhòid”. BBC. Air a thogail 7mh dhen Chèitean 2017.
Comhairle Arcaibh | Comhairle Aonghais | Comhairle Baile Dhùn Dè | Comhairle Baile Dhùn Èideann | Comhairle Baile Ghlaschu | Comhairle Baile Obar Dheathain | Comhairle Chrìochan na h-Alba | Comhairle Siorrachd Dhùn Breatann an Ear | Comhairle Siorrachd Dhùn Breatann an Iar | Comhairle Dhùn Phris is Ghall-Ghàidhealaibh | Comhairle na Eaglaise Brice | Comhairle Earra-Ghàidheal agus Bhòid | Comhairle nan Eilean Siar | Comhairle Fhìobha | Comhairle na Gàidhealtachd | Comhairle Inbhir Chluaidh | Comhairle Lodainn an Ear | Comhairle Lodainn an Iar | Comhairle Lodainn Mheadhanaich | Comhairle Mhoireibh | Comhairle Pheairt is Cheann Rois | Comhairle Siorrachd Àir a Deas | Comhairle Siorrachd Àir an Ear | Comhairle Siorrachd Àir a Tuath | Comhairle Siorrachd Chlach Mhanann | Comhairle Siorrachd Lannraig a Deas | Comhairle Siorrachd Lannraig a Tuath | Comhairle Siorrachd Obar Dheathain | Comhairle Siorrachd Rinn Friù | Comhairle Siorrachd Rinn Friù an Ear | Comhairle Shealtainn | Comhairle Shruighlea |


text:
Nafarroa
'S e fear de na mòr-roinnean na Spàinne a tha ann Nafarroako Foru Erkidegoa (Basgais) neo Comunidad Foral de Navarra (Spàinntis). Thathar dhen bheachd gur ann às an fhacal roimh-ròmanach Naba a th’ ann an t-ainm is gu bheil sin a’ ciallachadh Tìr Rèidh a-measg nam Beanntan.[1] Tha e suidhichte air ann an ceann a tuath na dùthcha, ri taobh Beanntan nam Pirineo.[2] Tha Nafarroa aon-roinneil. 'S e Nafarroa an11mh cheàrn as motha a tha anns a' Spàinn. Tha e cho farsaing ri 10,391 cilemeatair ceàrnagach, 2.2% na dùthcha. Anns a' bhliadhna 2009 bha 620,337 duine de shluagh ann,[3] le dlùths aig àireamh 59.7 duine gach km². A bharrachd air sin, tha dà chànain oifigeil ann: Spàinntis agus Basgais. Tha i na Coimhearsnachd fèin-riaghlaidh fo smachd an Parlamento de Navarra/Nafarroako Parlamentua. Tha pàrlamaid le ceann-suidhe agus Buidheann Riaghlaidh aige. Tha dìreach aon sgìrean ann is ‘s e Iruña a th’ ann am prìomh-bhaile. Tha aon port-adhair eadar-nàiseanta ann, Iruña.
Cruinn-eòlas[deasaich | deasaich an tùs]
Tha iadhtag ann, a bhuineas do Nafarroa, air an àirde an iar-dheas na roinne a-muigh Zaragoza. 'S e Petilla de Aragón an t-ainm a tha air.[4] Tha e na àite fa leth air sàilleabh gu bheil sliabh ann eadar an iadhtag sin agus an còrr dhen roinn. Chan eil ach 34 duine a' fuireach ann.
Ceangal a-muigh[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
Andalusia • Aragón • Asturias • Na h-Eileanan Balèarach • Na h-Eileanan Canàrach • Cantàbria • Castilla-La Mancha • Castilla y León • Catalòinia • Co-chomann València • Dùthaich nam Basgach • Extremadura • A' Ghàilis • Madrid • Melilla • Murcia • Nafarroa • La Rioja • Ceuta


text:
Thursday, September 28, 2006
Bliadhna na Bainnse
Seo bliadhna na bainnse. Cha robh mi riamh roimhe seo aig ceithir bainnsean anns an aon bhliadhna — agus tha trì mìosan air fhàgail fhathast!
Chan eil mise a’ gearan, tha sibh a' tuigsinn … chòrd iad uile rium gu mòr, gu h-àraid na bainnsean far an robh pìobairean.
Thachair mi ris a’ phiobaire seo — Tom Herr — aig iomadh banais am bliadhna, ach an turas seo gur ann aig banais a nighean fhèin a bha Tom a' seinn air a’ phìob. Phòs Megan Herr agus Nathan Lester ann an Richmond, Virginia, aig toiseach a’ mhìos seo.
Bha tuilleadh na pìobairean ann — sheinn Ed Owen à Richmond laoidh anns a’ Ghàidhlig. Tha màthair Megan — Cèit Herr — ag ionnsachadh Gàidhlig cuideachd.
Agus innsidh mi dhuibh: Aig a’ bhanais seo, cha b’e champagne a bha iad ag òl mar dheoch-slàinte, ach mac-na-bracha dìreach às a’ chuaich!
Seo Megan agus "na balaich" (agus seall air a' bhodach aig bonn na staidhre air an taobh chlì).
A Mhegan agus Nathan, mealaibh ur naidheachd!
3 comments:
-
-
Uill a'Liam,
Tha blog uamhasach math, gu dearbh! Ach, caite bheil dealabh Ceit agus Nathan???
Ceit
- 10:05 AM
- Liam said...
-
A Chèiteag chòir,
Ma 's e dealbhan eile a tha bhuat, cuiridh mi dealbh neo dha suas!
Tha gu leòir dhiubh agam ...
- 10:32 AM
-
-
Ciamar a chanas tu "Just Kidding"?
Tha an blog math gu dearbh! S'e duine gasda a th' agad.
C
- 12:33 PM


text:
Ar Bòrd
Bòrd nan Urrasairean Element Society
Bidh Bòrd Urrasairean Element Element a 'nochdadh ar sgioba luchd-obrach. Nam measg tha raon farsaing de eòlas, eòlas, agus tionnsgnadh. Bidh am Bòrd a 'cumail sùil air a' bhuidhinn carthannais agus air a h-obair.
Bidh iad a 'dèanamh cinnteach gu bheil sinn air frith-rathad, a' treòrachadh agus a 'toirt taic dhuinn gus talamh ùr a bhriseadh. Bidh sinn a 'coimhead ri daoine a tha a' co-roinn ar lèirsinn airson an saoghal atharrachadh agus iarraidh orra ar stiùireadh len eòlas, eòlas agus dealas.


text:
Nuair a ur iPhone no iPad stuicte ann an ath-bheothachadh modh no geal Apple Gaidhealtachd, rudan mar sin, coitcheann dòigh air ath-bheothachadh airson do iPhone / iPad tha iTunes ais. Great ma tha thu air cluich lethbhreac glèidhidh agus duilich mura dèan thu sin. 'S e seo carson dr.fone acainn - iOS System Recovery tighinn a-mach. Tha e furasta an socraicheadh sam bith seòrsa iOS siostam cùisean agus a 'faighinn an inneal agad air ais gu àbhaisteach. Frasan cudromaiche, tha thu a 'làimhseachadh e fhèin taobh a-staigh nas lugha na 10 mionaid, agus cha' call dàta sam bith.
dr.fone acainn - iOS System Ath-bheothachaidh a 'leigeil leat an socraicheadh iOS cùisean cumanta airson iomadh shuidheachaidhean.
iPhone / iPad stuicte ann an ath-bheothachadh modh lùb no iTunes Gaidhealtachd.
iPhone / iPad, nach fhaigh a-mach à DFU modh.
iPhone / iPad Apple geal a 'tionndadh a-steach do na Gaidhealtachd sgrion / geal glacadh-bàis.
iPhone / iPad a 'fàs dubh glacadh-, dearg no gorm sgrion.
iPhone / iPad restarts gun sguir.
iPhone / iPad a rèir coltais reothadh agus chan eil freagairt idir.
iPhone / iPad cha sleamhnachadh gu fhuasgladh no sleamhnag gus cumhachd a thoirt dheth.
iPhone / iPad Lùb a chumail air an Apple Gaidhealtachd.
Tuilleadh suidheachaidhean mar seo.
A 'dèanamh coimeas eadar iTunes ais no dòighean eile a dh'fhaodar a chur ceart agad iOS siostam cùis, a' cleachdadh dr.fone acainn - iOS System Ath-bheothachaidh cha chuir thu ann an cunnart call dàta agus shuidheachaidhean air do iPhone, iPad no iPod Touch. Na dh'fheumas tu a dhèanamh a tha a 'dol an inneal agad a' ceangal agus a 'gluasad air adhart le beagan cliogan. An uair sin thèid gach nì a dhol a dhèanamh taobh a-staigh beagan mhionaidean. Chan eil dad air an inneal agad a chall no atharrachadh. 'S e seo an draoidheachd a dr.fone acainn - iOS System Ath-bheothachaidh dèanamh.
Fix iOS agad air cùisean fhaighinn air ais e àbhaisteach.
Chan fhaod inntrigeadh dhan dàta agad agus an cunntas, ach thu.
Na h-uile dhaoine le coimpiutair a bhith ga chleachdadh.
Chan eil an lot gu dàta agad air an uidheam aig na h-uile.
Taing uiread socrachaidh mo fòn a bha a 'bhàis.
Hassan, iPhone
dr.fone gam chuideachadh gus faighinn seachad air mo sguabadh às photos. Tha am prògram seo sàr-mhath. Mi comhairle a h-uile duine a 'cleachdadh a' phrògram seo, ma sguabas sibh às an fheum fiosrachaidh.
N. Socas, iPad
Tha e iongantach gu bheil e a 'cuideachadh cuid de stupidly mòran nuair a tha thu a sguabadh às rudan a dh'fheumas tu
Joshua Brenne, iOS
Fhaighinn air ais air chall no a sguabadh às caraidean, teachdaireachdan, dealbhan, notaichean, msaa bho iPhone, iPad agus iPod Touch.
Lethbhreac glèidhidh agus ath-nuadhachadh sam bith air / gu inneal, agus às-mhalairt dè tha sibh ag iarraidh bho lethbhreac glèidhidh a 'choimpiutair agad.
Tar-iOS WhatsApp gu iPhone / iPad / iPod Touch / Android-innealan, no lethbhreac glèidhidh / às-mhalairt e gu coimpiutairean.


text:
Yn Vooir Arctagh
Ta'n Vooir Arctagh ny Mooir yn Arctagh ny keayn ayns ard poullagh yn Arctagh, as t'ee coontit myr y keayn sloo mastey ny queig keaynyn er y theihll. T'ee begnagh cruinnit dy slane liorish yn Oaraishey as America Hwoaie as t'ee coodit liorish rio marrey car y vlein (as begnagh coodit dy slane car y gheurey). Ta sailjys as çhiassid y cheayn anchasley dy h-imbee tra ta'n rio lheie as riojey. T'ee çhemmit liorish y Roosh, Norlynn, yn Eeslynn, Greelynn, y Chanadey as Alaska (ny Steatyn Unnaneysit) myrane lesh y Cheayn Sheear as y Cheayn Sheealtagh. Ta'n keayn goaill stiagh Baie Baffin, Mooir Barents, Mooir Beaufort, Mooir Chukchi, Mooir ny Shibbeyr Hiar, Mooir Ghreenlynn, Baie Hudson, Keyllys Hudson, Mooir Kara, Mooir Laptev, y Vooir Vane as crouw-ushtaghyn elley. T'ee kianglt rish y Cheayn Sheealtagh liorish Keyllys Bering as rish y Cheayn Sheear liorish Mooir Ghreenlynn as Mooir Labrador.


text:
Kaunas
‘S e baile mòr faisg air Šeteniai, ann an ceann a deas Liotuàinia a th' ann an Kaunas (IPA: kɐʊˑn̪ɐs̪, Gearmailtis: Kauen, Pòlais: Kowno, Iùdais: Kovne/קאָװנע, Laideann: Couna). Tha e suidhichte aig inbhir na h-Aibhnichean Nemunas agus Neris ri taobh an Loch-tasgaidh Kaunas, 66m os cionn ìre na mara,[1] anns an roinn Kauno Rajono, 94km air falbh bho Vilnius (prìomh-bhaile na dùthcha), 198km bho Klaipėda, 120km bho Šiauliai agus 97km bho Panevėžys.[2] Chaidh Kaunas a stèidheachadh ro àm nan Romanach ach cha do deach am baile a chlàradh gus 1361 agus fhuair e còirichean mar bhaile bhon an Righ Vytautas Didysis ann an 1413. Tha 311,148 duine a' fuireach ann.[3] 'S e an dàrna baile as motha na dùthcha a th'ann cuideachd.[4]
Bailtean Co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
- Brescia
- Brno
- Odense
- Ferrara
- Grenoble
- Kharkhiv
- Linköping
- Los Angeles
- Łomża
- Myślibórz
- Tampere
- Tartu
- Trabzon
- Tyumen
- Växjö
- Wrocław
- Xianmen


text:
British Broadcasting CorporationDachaigh
Òran air a sgrìobhadh le: Niall Moireasdan (Bàrd Phabaigh) agus air a sheinn le: Dòmhnall Dòmhnallach (Dòmhnall Shàim) agus gillian nicChoinnich.
This is a song written by: Niall Moireasdan (Bàrd Phabaigh) and sung by: Dòmhnall Dòmhnallach (Dòmhnall Shàim) and gillian nicChoinnich.
Sèist / Chorus
H-ìthill uthaill agus o-hò
H-ìthill o-hò hòireannan;
H-ìthill uthaill agus o-hò
H-ìthill o-hò hòireannan;
H-ìthill uthaill agus o-hò
H-ìthill o-hò hòireannan;
H-ìthill u h-ullaill ò
Gheòbhradh bho ho h-ith-il-an.
Gur h-e mis' tha fo mhulad
Tha leann-dubh air mo shàrachadh
Ann an Eilean Dubh Phabaigh
'S beag a th'agam-s' a dh'àbhachd dheth;
Nuair a bhios mi gun mhòine
A' tional òtraich nam bàghannan
Gur h-i feamainn na ceilpe
Bhitheas a' goil a' bhuntàta dhomh.
Geamhradh fad' air bheag cuideachd
'S e thug buileach droch shnuadh orm,
M' àite còmhnaidh 's mo thuineach
Dlùth air tulach nan uaghannan;
Nuair a chiaras am feasgar
Bidh an t-eagal gam chuairteachadh,
Chan fhalbh mis' gun mo bhata
'S car na m' amhaich mum buailear mi.
Mu nì 'n cuilean dubh dranndan
Their a' chlann rium an cuala tu?
Their a bhean le guth fann rium
Las an lamp o 's e fuath a th' ann.
Bheir mis' an sin grad leum
As a' chathair gu bruailleanach,
M' fheòil air chrith air mo chnàmhan,
Leigeil "Pharaoh" ga fhuadach bhuainn.
'S thèid an doras a chrannadh
Le barantas dùnaidh air,
Clach eòrna fir Liongaidh
Chur gu h-ìosal ri lùdagan;
Sparrar iarann is maidean
Ghabhadh seachnadh ri chùlaibh-san
'S gus an tèid i na bòrdaibh
Cha tig bòcain ar n-ionnsaidh-ne.
Gu bheil Teampuill an t-sagairt
Air an starsnaich 's cùis uamhais e
Le chrois Phàpanaich fhèin
Chuireadh geimh air na fuamhairean;
Air a' bhinneag na seasamh
O nach leig sibh gu luath dhuinn i!
'S nach i bh' aig Seònaid Nic Phàice
Gu dèanamh fàisneachd nan gruagaichean.
'S ann timcheall ormsa tha 'n gàrradh
Cha tig beàirn air 's gun leumainn i
Cha tuit clach gu là bhràth dheth
'S daingeann làidir an stèidheadh e,
'S gad bhiodh cabhlach na Bànrighinn
'S iad gu h-àrd-cheannach brèid-ghealach
'S fheudar stad air a chùlaibh
Tillidh smùid Druim na Bèist iad.
Eilean lomarra fuaraidh
Eilean gruamach gun tioraileachd
Eilean leth-oireach truagh e
Nuair thig fuachd is droch shiantan ann;
Chì thu 'n fhairge na gleanntan
Tighinn mar bheanntannan iargalta
'S bidh mi suathadh mo chluasan
Mam buail e air fiar chugam.
'S mi nach iarradh an sealladh
A bhi 'g amharc nan cìosanaich
Staigh bho Hàisgeir nan ròn
A-mach bho shròn Rubha Grìminis
'G èisdeachd fuaim Garrai Grànda
Nall o Bhàlaigh cha bhinn leam e
'S gob Rubha Ròsagaidh 'm Pabaigh
Far nach stadadh an drìleachan.
Chuireadh roimhe Ban-Leòdach
Air fògradh dhan àite seo,
Rinn i luinneag is crònan
Chuir air dòigh ann am bàrdachd dhuinn;
Bhiodh i 'g gearan a cluasan
Iomadh uair 's cha bu nàir' dhith e
'G èisdeachd gàirich a' chuain
Bha cho cruaidh ris na tàirneanaich.
Tha e soilleir ri dhearbhadh
Gun do mharbhadh na ciadan ann
Le gaoth thioram a' Mhàirt
Bheireadh an àird bho an t-siabann iad;
Is chan iarrainn mar cheàird
Bhi gan àireamh air lìonmhorachd
Gum bu chianail am fàgail
Tighinn am bàrr gun an tiodhlaiceadh.
Thoir an t-soraidh uam thairis
Gu talamh nam frìtheannan
Far an cinneadh a' mhaigheach
'S na daimh chabrach nam mìlteanan;
Eilid chaol nan cas fada
Ann an gleannan na sìth-bhruthain
Far am faodadh an sealgair
Spòrs an anmoich bhi cinnteach dha.
'S am bradan seang far an fhìor uisg
Bhios a' dìreadh gu luath-chleasach
Ann an linneachaibh lùbach
Ghlinne chùbhraidh nam fuaranan;
B' fhearas-chuideachd do dh'inntinn
A bhi strì aig na bruachannan
Slat is streang aig a' fulang
Gus an tugadh e' n uachdar air.
Rugadh Dòmhnall Dòmhnallach, Dòmhnall Shomhairle Ruairidh Dhòmhnaill Eòghainn, neo Dòmhnall Shàim, mar as eòlaiche daoine air, ann am Mànais ann am Bàigh na Hearadh, air ...Fiosrachadh air Dòmhnall Dòmhnallach (Dòmhnall Shàim) / Learn more about Dòmhnall Dòmhnallach (Dòmhnall Shàim)
Copyright © 2015 BBC. Chan eil uallach air a' BhBC airson na th' air làraich-lìn eile.
Gheibhear sealladh nas fheàrr den duilleig seo le sealladair lìn nas ùire agus na duilleagan stoidhle (CSS) air. Ged a chithear susbaint na làraich leis an t-sealladair lìn a th' agaibh, tha sinn a' moladh an dreach as ùire den bhathar-bhog ur sealladair a thoirt a-nuas, no ur duilleagan-stoidhle a chur air ma ghabhas sin dèanamh.


text:
Akerbeltz, 2012. 40 duilleag.
Leabhar àlainn do chlann le dealbhan taitneach, dathach.
Tha Rònan agus Ciorstag a' tadhal air croit an seanmhair agus tha an cù ag innse dhan a h-uile beathach gun tàinig iad!
Fhad `s a nì e sin, tha cothrom ionnsachaidh againn air na tha na beathaichean uile ag ràdh sa Ghàidhlig: a' bhò ruadh 's a laoigh, an tunnag, a h-iseanan 's na geòidh, an coileach 's na cearcan, an t-each 's an t-asal, na seilleanan 's an cat agus gach beathach eile - fiù a' mhuc-mhara. Seadh, a' mhuc-mhara.
Tha clàradh dhen sgeulachd ri fhaighinn cuideachd agus faclair beag dhen sgeulachd air fad do phàrantan nach eil buileach fileanta fhathast air làrach-lìn Akerbeltz.
Rònan is Ciorstag air a' Chroit
- Le: Michael Bauer
- Còd a' bhathar: 9781907165030
- Ri làimh: Out Of Stock
-
£10.50
Tagaichean: Ronan is Ciorstag air a' Chroit


text:
Laideann
B' e cànan nan Ròmanach, na h-Eaglaise Caitligich, agus cànan nam fhoghlaim o chionn goirid a bha ann an Laideann. Airson ùine mhòr, airson còrr 's mìle bliadhna bho dheireadh an Impireachd Ròmanach, 's e cànan eadar-nàiseanta a bh' ann an Laideann. Tha e na fhreumh de mhòran chànan na Roinn Eòrpa, nam measg Fraingis, Eadailtis agus Spàinntis a tha uile càirdeil le aithreachd on Laideann. Tha ceudan de mhilleanan a' bruidhinn cànain a dh'fhàs bho Laideann tarsainn air na linntean.
'S ann à Laideann a tha mòran faclan saidheansail a' tighinn. Gu ruige an ochdamh linn deug, chaidh mòran aistean saidheansail a sgrìobhadh ann an Laidin, mar eisimpleir chaidh Philosophiae Naturalis Principia Mathematica le Sir Isaac Newton a sgrìobhadh ann an Laideann.
Luchd-labhairt[deasaich | deasaich an tùs]
Ceanglaichean a-mach[deasaich | deasaich an tùs]
- Faclairean Laidin-Gàidhlig tro Multidict
- Faclairean Gàidhlig-Laidin tro Multidict


text:
Ulapul
Tha Ulapul[2] na phort a tha ann an Alba a tuath. Tha an t-aiseag a’ dol eadar Ulapul agus Steòrnabhagh ann an Leòdhas.
Tha e na bhaile Iasgaidh anns a' sgìre Ghlinne Bhraoine (Loch Bhraoin), Ros an Iar. Bha mu 1,500 duine a' fuireach ann ann an 1988.
Stèidhichte leis a' Bhritish Fisheries Society ann an 1789, seasaidh am baile air cladach-thogta a tha mu 8m as cionn àrd na mara. Leigeadh na sraidean a mach an cruth A' Bhranndair bho thus, ged a chaidh iomadh bliadhna seachad mus an robh taigh air gach lot.
Anns an latha an diugh, bithidh an t-aiseag eadar Eilean Leòdhais agus an Tir Mòr a' seòladh bho Ulapul gu Steòrnabhagh. Is e an laimhrig a tha na fior cridhe dhan bhaile, agus air barrachd ionad an aiseag tha laimhrig-iasgaidh le acfhuinn-deoigh, thogta 's na 80'n nuair bha Ulapul na phort air leth chudthromach ann an malairt nan "klondyker". Tha Àrd Sgoile nan sia bliadhna stèidhichte 's a' bhaile agus tha aonad Gàidhlig aig a' bhun-sgoile. Tha an nobhail Na Klondykers stèidhichte ann an Ulapul. Bha Ulapul ainmeil airson na luing mòra Sovietach a thadhail air. Bha Pravda air reic ann an Ulapul aig aon àm.
Tha Ulapul ainmeil airson an "Ceilidh Place" stèidhichte leis an actar Raibeart Urchardan (Robert Urquhart), nach maireann. A-rèir an t-Urchardan bha Ulapul riamh baile nan coigreach: - Baile Gallta stèidhichte an sgìre a bha air leth Gàidhealach. Gu deireadh na 1980'n bha seo follsaichte le "Parlamaid nan Penguin"- buidheann nam bodaich a bhiodh a' cruinneachadh gach madainn aig ceann "Sraid na Laimhrig" agus a bhiodh a' comharrachadh le cheile as Gàidhlig na sgìre.
Anns an latha an diugh tha ministeir sgìreil de Eaglais na h-Alba stèidhichte an Ulapul, ach mus an deach stèidhicheadh air a bhaile, b' e Clachan aig Ceann Loch Bhraoin (mar a bhiodh daoine an dùil!), bun-eaglais a' pharaiste. Aig àm an Ath-leasachaidh mharbhadh an sagairt mu dheireadh an siorrachd Rois "An Sagart Ruadh", le saighead, faisg air Clachan.
Tha meadhan a' bhaile eadar Market Street agus Shore Street na raoin-ghlèidhteachais. Tha sin a' gabhail a' phuirt-mara cuideachd[3].
Dealbhan[deasaich | deasaich an tùs]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ “Highland profile - key facts and figures”. Highland Council.
- ↑ Mac an Tàilleir, Iain (2003): “Ainmean-Àite”. Pàrlamaid na h-Alba. Air a thogail 25mh dhen Chèitean 2017.
- ↑ “Ullapool” (Beurla). Comhairle na Gàidhealtachd. Air a thogail 5mh dhen Ògmhios 2017.


text:
- TIOTAL
- LMS 14685 'Dunvegan Castle' air thoiseach air Clas 5 air trèana ann am Farrais, An t-Sultain 1935
- EXTERNAL ID
- PC_HRS_TRAINS_004_640
- ÀITE
- Farrais
- SIORRACHD/PARRAIST
- MOIREIBH
- DEIT
- 25 An t-Sultain 1935
- LINN
- 1930an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comunn Rèile na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 28611
- KEYWORDS
- locomotaibhean
trèanaichean
LMS 14685 'Dunvegan Castle' air thoiseach air Clas 5, 5020, air trèana ann am Farrais san t-Sultain 1935. Tha an trèana a' dol dhan Aghaidh Mhòr.
B' e 14685 (HR 30 roimhe) aon den dà einnsean mu dheireadh de chlas 'Castle' de locomotaibhean luath luchd-siubhail 4-6-0 aig Rèile na Gàidhealtachd. Chaidh a togail le Companaidh Locomotaibhean Ceann a Tuath Bhreatainn ann an 1910; deich bliadhna an dèidh dhaibh a' chiad bhaidse fhaighinn, Lean i ann an seirbheis gus an deach a toirt a-mach à seirbheis san Fhaoilleach 1946.