text:
Aig deireadh nan tritheadan, dh’fhàg Ralph Glasser am flat san robh e a’ fuireach còmhla ri athair anns a’ Ghorbals air rothair a fhuair e air ionmhas o charaid teaghlaich, agus chuir e a cheann gu deas. Nuair a ruig e Oilthigh Ocsford trì là na dhèidh, cha robh e ach a’ cur crìoch air turas a thoisich a phàrantan fhèin nuair a theich iad à Liotuain sna bliadhnaichean eadar-chogadh. Ann am foghlam, agus san dreuchd cliùiteach a lean, dhealraich innleachd Ghlasser tron dalm-bheachd a bha na mhollachd air a chuid chreideamh agus a chlas shòisealta fad linntean gus an ìre as àirde san t-Seirbheis Chatharra a ruigsinn.
B’ e an dìleab as motha aige, The Gorbals Trilogy (Growing up in the Gorbals, 1986; Gorbals Boy at Oxford, 1988; Gorbals Voices, Siren Songs, 1990), anns a bheil e a’ dealbhachadh brìgh choimhearsnachd agus sgìre nach maireann air taobh deas na h-Aibhne Chluaidh: cabhag nam factaraidhean agus othail an t-sluaigh, clàbar is airc, gaol, call, an t-urram agus an nàire a tha an cois sin uile. Chan e a bhith a’ cur cus cliù air na leabhraichean seo ri ràdh gur e a th’ annta, ‘s dòcha còmhla ri Crowdie and Cream (1982), am fèin-eachdraidh Albannach a bu chudromaiche den fhicheadamh linn. Ged a bu mhòr an diofar ann an àrainneachd an Hearaich agus an Iùdhaich, ‘s beag an sgaradh eadar an cuid sgeulachdan, le sannt nan uachdaran a’ bualadh air an dà chuid teanamant agus machair, agus Alba fhèin air beul a’ chogaidh. Mar a tha e an là an-diugh do dh’òigridh clas-obrach, b’ e foghlam a thug dhaibh an rathad às.
Ach fhad ‘s a bha clas na cheangail eadar a’ bhaile mhòr is am beann gun fhiosta do Ghlasser is MhacDhòmhnaill is iad a’ fàs suas, ’s ann a bu mhotha buileach am pàirt a chluich e ann am beatha Ghlasser ri làithean fhoghlaim. Aig Ocsford, cha b’ fhada gus an do thog e beachd air clas is cumhachd an aghaidh an leithid Rìdseard Crossman OBE, a bha na bhall-pàrlamaid Làbarach sna seasgadan anns a’ chaibineat aig Harold MacUilleim, agus am Mòrair Uilleam Beveridge, a bha cuideachd a’ taobhadh ri poileataigs an làimh chlì. Is iad a’ togail na brataich deirge, dh’fhairich Glasser nach tuig iad idir a’ bhochdainn air an robh iad a’ deasbad agus, na bu chudromaiche, nach robh an leithid dhaoine a bhuin gu làidir ris na clasaichean uachdarach ach a’ lùbadh ri feachd nach deidheadh a dhiùltadh: bha sòisealachas air sgaoileadh air feadh na Roinn Eòrpa, agus ann an cruth air choireigin bha e a’ dol a dh’fhuireach – nan robh Beveridge agus a chuid chàirdean airson buaidh agus cumhachd aig mullach an t-saoghail ùir seo a ghlèidheadh, bhiodh aca ri gabhail ris na poileataigs aige.
Gu ìre, bha e ceart, agus ann an Westminster chan eil mòran air atharrachadh, oir Skinner no Scargill chan e a th’ ann an Jeremy Corbyn. Is e a’ frithealadh an àrd-sgoil phrìobhaidich, Adam’s Grammar School na òige, tha an ceannard Làbarach cho fada on a’ chlas-obrach ‘s a tha Seòras Galloway on an fhìrinn – agus tha e a’ leantainn traidisean: a-mach às na deich ceannardan Làbarach o Eòghann Gaitskell ann an 1955, tha ceathrar dhiubh air an cuid fhoghlam fhaighinn ann an sgoil phrìobhaideach, agus o 1979 tha an àireamh de bhuill-phàrlamaid a bha roimhe ri obair-làimhe air tuiteam o shia deug sa cheud gu trì sa cheud. Ged nach eil figearan Riaghaltais Westminster ag innse dè am pàrtaidh san robh iad, chan ann tric a tha Tòraidhean nam mèinneadairean.
Ach ged a tha cathraichean mòra an fhoghlaim ann an Alba fhèin air a bhith a’ cur fàilte air barrachd oileanaich o sgìrean ana-chothromaichte no teaghlaichean clas-obrach sna bliadhnaichean a dh’fhalbh na bha iad sna ficheadan, tha tallaichean na cumhachd dùinte do dhaoine gun cheum, agus an-dràsta chan eil ministear no rùnaire caibineid san Riaghaltas Albannach nach deach don oilthigh. Comasach is còir is gu bheil cuid dhiubh, cha tig sradag o dhà chlach lìomhte ge b’ e cho tric ‘s a thèid am bualadh ri chèile, agus tha beagan a dhìth ann an deasbadan Thaighe an Ròid ann linn an neach-poileataigs proifeiseanta.
Tha romansa strì an t-sòisealachais daonnan air a bhith a’ tarraing cuid o na clasaichean-meadhanach ge-tà – chan fheumar ach sùil a thoirt air mullach liosta Phartaidh na h-Àrainneachd son an Taghaidh Albannaich – agus cha bhiodh e ach mì-chothromach a ràdh nach ann san da-rìreabh a tha co-dhiù beagan dhiubh a tha a’ dol a-mach air bochdainn no còraichean luchd-obrach. Tha poileataigs na h-Alba o stèidheachadh na Pàrlamaide air an fhìor uachdaraich a dhiùltadh, ge-tà, agus tha coltas ann uaireannan gur e foghlam prìobhaideach fhèin an comharra neo-oifigeil de mhòrchuis san dùthaich. Tha daoine an ìre mhath measail fiù air Ruth NicDhàibhidh, ’s dòcha o chionn ’s gu bheil i na b’ fhaisge air an àbhaist na tha Tòraidhean Albannach ann an Westminster leithid Calum Rifkind (aig a bheil cuideachd, gu h-inntinneach, sinnsearan Iùdhach à Liotuain), agus ‘s e Dòmhnall Deòireach, a bha fad bhliadhnaichean na phàirt de dh’àirneis Westminster agus aig an robh cruinneachadh ealain, an t-aon Prìomh-mhinistear aig an robh foghlam prìobhaideach ann an Alba. Gabhaidh luchd-bhòtaidh ri foghlam, ach tha foghlam air a cheannach a’ togail amharas.
Chaidh treas de bhuill-phàrlamaid a chaidh a thaghadh do Westminster ann an dà mhìle is a còig gu sgoil phrìobhaideach, agus tha riochdachadh don chlas-obrach a’ crìonadh à bith. Tha e na bheannachd gur e diofar mòr eadar Westminster agus Dùn Èideann gur e comas is foghlam, chan e airgead agus clas, as cudromaiche do dh’adhartas, ge b’ e am beachd poileataigeach a th’ aig a’ bhall-pàrlamaid. ‘S ann gu domhainn a tha traidisean is eachdraidh Màthar nam Pàrlamaidean fighte don chlò aice, agus cha tèid a’ chuid a bu mhiosa dheth a phiocadh às le balach òg às a’ Ghorbals mur a bheil muinntir Shasainn fhèin a’ faicinn na tha ceàrr air an t-siostam aca. ‘S e an t-iongnadh mu sgeul Ralph Ghlasser gun do thachair e idir. ‘S e an t-adhartas nach fheum e tachairt a-rithist – ann an Alba co-dhiù.


c: text/html

text:
- TIOTAL
- Ionad-foillseachaidh "Fraser & McColl Ironmongers"
- EXTERNAL ID
- PAW0006337C
- ÀITE
- Inbhir Nis
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Inbhir Nis 's Am Bànath
- DEIT
- 25 An t-Ògmhios 1932
- LINN
- 1930an
- CRUTHADAIR
- David Whyte Studio
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 20947
- KEYWORDS
- taisbeanaidhean
bathar cruaidh
bùithean
àiteachas
Pàirc nam Bochd
malairt
Ionad-foillseachaidh taisbeanadh "Fraser & McColl Ironmongers" à Geata an Ear, Inbhir Nis, aig Taisbeanadh Mòr Comann Àiteachais na Gàidhealtachd aig Pàirc nam Bochd, Inbhir Nis air 25 An t-Òg-Mhìos 1932. 'S e an Taisbeanadh Gàidhealach an t-ainm eile a bh' air an taisbean adh agus thuirt Courier Inbhir Nis (28 An t-Òg-Mhìos 1932) gun robh e "soirbheachail gun teagamh."
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
- TIOTAL
- Mgr MacHardy a' bruidhinn air a' chogadh
- EXTERNAL ID
- ULMPH_2000_0264
- DEIT
- 1914
- LINN
- 1910an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Taigh-tasgaidh Ulapuil
- AITHNEACHADH MAOINE
- 40158
- KEYWORDS
- uachdarain
An Ciad Cogadh
oighreachdan
bàs shaighdearan
B' e an tiotal a bh' air seo an toiseach 'Machardy agus Màthair a' deasbad mun chogadh'.
'S aithne dhuinn gur e am prìomh stalcaire a bh' ann am Mgr MacHardy, agus an t-aodach 's an gunna ga shealltainn, aig teaghlach Fowler air Oighreachd a' Bhraigh Mhòir, 12 mhìle gu deas air Ulapul. Tha a h-uile coltas gur e an Leadaidh Fowler a' "mhàthair" a tha san dealbh.
Chaill teaghlach Fowler an dithis mhac a bh' aca sa Chiad Chogadh. Bha Iain, b'e sin an Caiptean Sir Iain Eideard Fowler den 4mh Batàillean, Gàidheil Shìphoirt, 30 bliadhna a dh'aois nuair a chaidh a mharbhadh san t-sabaid faisg air Richebourg L'Avoue am 22 Ògmhios 1915. Chaidh a chorp a thoirt dhachaigh 's chaidh a thiodhlaigeadh le urram armailteach sa chladh ann am Fothaich, cladh prìobhaideach air an Oighreachd aca fhèin sa Bhraigh Mhòr. Chaidh a bhràthair na b' òige, Caiptean Ailean Artair Fowler de Ghàidheil Chamshroin a mharbhadh dà mhìos roimhe ann an sabaid am 28mh Giblean 1915. Chan eil uaigh aithnichte aigesan agus tha e air a chuimhneachadh air Geata Menin ann an Ypres.
'S cinnteach gun deach an tiotal air a' chairt seo a sgrìobhadh le fear den dithis sin. B' e "Màthair" Ailios Sìne Clive Fowler (a rugadh na Bayley) a bha an uairsin na bantrach aig Sir Iain Artair Fowler, an 2a Baranan, nach bu mhaireann.
S dòcha gum bi an ìomhaigh seo ri faotainn airson a ceannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu Ullapool Museum


text:
Thadhail an seinneadair Rab Noakes air Eilean Arainn gus consart is bùth obrach air sgrìobhadh òrain a chumail. Thug Alistair sgrìob dhan bhùth obrach. Dè fhuair e aiste?
Ma tha seinneadair Albanach ann a bha thall ’s a chunnaic, is esan Rab Noakes. Bho bha e na chnapach beag a’ seinn le clàran country is Albanach a phàrantan, is e a’ fàs suas ann an Cill Rimhinn sna 50an, tha e a-nis a’ comharrachadh 50 bliadhna bho nochd e air an àrd-ùrlar gu proifeiseanta son a’ chiad uair. San àm sin tha e air trithead clàran a thoirt a’ mach is òrain gun àireamh a sgrìobhadh. Tha e air gach car is lùb ann an eachdraidh ceòl pop, folk is country ann an Alba a shiubhal bhon tùsan sna 60an, is e a’ seinn na aonar no a’ cur taic ri leithid Barbara Dickson, Stealer’s Wheel, Gerry Rafferty is Lindisfarne. Ged nach do choisinn e a’ cheart uiread de dh’aithne a fhuair cuid dhiubh sin bha e a cheart cho buadhmhor.
‘S e fear seangarra a fhuair sinn air ar beulaibh le aogas glastaidh nach fhalaicheadh a chuid aodach dathach. Ged a laigh buaidh an leigheis a fhuair e airson aillse o chionn greis air a thur cha do laigh e air a spiorad. Bha a shùilean fhathast dealrach beòthail is a chainnt puingeil, eirmseach. As cudromaiche buileach, bha e fhathast a’ seinn is a’ sgrìobhadh òrain, rud a tha dhasan mar a bhith a’ tarraing anail dhan chòrr dhìnn. Bha an giotàr na uchd mar phàirt dheth. Bha e follaiseach gur ainneamh a bhiodh e fada bhuaithe is shruth an òraid gu nàdarra eadar cainnt is seinn is cluich a’ ghiotàir.
Ged a bha leigheasadh aillse na bhuille chruaidh dha b’ e an aon rud math mu dheidhinn gun deach aige air òran no dhà a thoirt a-mach às thuirt e; an snodha-gàire air aodann mas fhìor a’ magadh air a’ bhàs a mheall e. ‘S ann bhuaithe a thàrmaich an clàradh mu dheireadh aige ‘The Treatment Tapes’. ‘S e cuspair dòrainneach a th’ann ach chan ann mar sin a tha n h-òrain na chois. Chan eil sgeul air fèin-truas; an àite sin chleachd Rab na thachair dha mar dhòigh a bhith a’ tarraing air farsaingeachd de chuspairean a bhuineas rinn uile leithid; gaol, strì, eirmse is taic bho daoine eile. Sheinn e òran dhuinn bhon chlàradh air a bheil ‘Water Is Your Friend’ Sin an abairt a chleachdadh nurs ris gus impidh a chur air barrachd òl. Sheas na faclan an ceann Raib is fios aige gum faigheadh e òran às aon uair ’s gun tilleadh a neart. (Mar thoradh air buaidh nam faclan bha botal uisge maille ris fad na h-ùine bhon shluigeadh e gu cunbhalach). ‘S e seo, thuirt Rab, an seorsa teachdaireachd a chòrdas ris: far am faighear barrachd na an aon chiall; far an tèid aig an luchd eisteachd ciall a chruthachadh dhaibh fhèin.
Agus sin mar a ghineadh òrain Rab gu tric; air an togail air bunait beag; corra fhacal no ’s dòcha pàtaran de chòrdan. Uaireigin thigeadh na h-òrain gu h-ealamh, uaireigin gu mall. Uaireigin cha tigeadh iad idir is rachadh fhàgail le bloighean nach gabhadh rèiteachadh. Lean Rob air mar sin a’ feuchainn air mìneachadh a’ thoirt air na rudan a bheir buaidh air, a’ tarraing air diofar òrain a sgrìobh e na bheatha. Bha e air tràigh faisg air Barcelona nuair a mhisnich bòidhchead an àite òran. Thug sreath de chòrdan ga chuimhne a sheann charaid Gerald Rafferty is rinn e òran dha. Bha giotàr aige, thuirt e, a bha math air an àrd urlar, ach bhuaithe cha tigeadh òran. Bha seann ghiotàr eile aige bhon taomadh na h-òrain.
Agus poilitics. ‘S ainneamh a chluinnear luaidh air a’ chuspair an lùib ceòl pop san latha an diugh ach buinidh Rab dhan ghinealach dha nach robh e na chùis-nàire. Bha e fhathast cofhurtail le bhith a’ toirt seachad teachdaireachd phoilitigeach ged nach buaileadh e a-steach e ‘le òrd mòr’ mar a chuir e fhèin an cèill. Nuair a fhuair e coimisean o chionn greis gus òran a sgrìobhadh ann an Albais chleachd e an cothrom gus aire a thoirt do chor nan in-imrichean a bhios ag obair ann an ionadan glanaidh chàraichean. ‘S e cuspair a’ bhuail air nuair a mothaich mar a bhiodh buidheann mòr de dh’in-imrichean a’ nochdadh taobh a-muigh an ionaid a chleachdas e fhèin gach madainn ’s iad an tòir air obair latha, is bhon rachadh àireamh bheag a thaghadh. Anns an òran tha Rob a’ dèanamh coimeas eadar na chunnaic e is na seann fhèillean fastaidh àiteachais a ghabhadh àite aig aon àm air feadh na dùthcha. Gus cur ris an ìomhaigheachd chleachd e cainnt bho seann laoidhean bhothain is dàin a sgrìobh Raibeart Burns.
Chan e rud cho simplidh a th’ ann a bhith a’ dèanamh òrain a rèir seanchas Raib. Is beag an t-iongnadh sin. Bidh eanchainn an fhìor neach ealain ag obair ann an dòigh ioma-fhillte agus ’s e sin a chuireas iad fa leth bhon t-sluagh àbhaisteach. Bu bhuidhe dhuinn a bha aig a’ bhùth obrach gun d’fhuair sin soillseachadh air mar a dh’obraicheas inntinn neach ciùil Albannach ealanta is mar a bheir cruthachadh brìgh dha bheatha. Guma fada a chumas e air ris!
– AP


text:
Gnèithean fo dhìon - Neo-dhruim-altachain / Protected species - Invertebrates
Dè a th' annta?
'S e beathaichean gun chnàmhan-droma a th' ann an neo-dhruim-altachain. Nam measg tha biastagan mar dealain-dè, leòmainn, is daolagan a thuilleadh air damhain-allaidh, cnuimhean, beathaichean sligeach (leithid chrùbagan is ghiomaich), agus maoraich (nam measg seilcheagan, cnò-bhreac is feusgain).
Am measg nam neo-dhruim-altachain a th' air an dìon ann an Alba tha feusgan-neamhnaid fìor-uisge, a tha anabarrach tearc agus dealain-dè leithid dealan-dè nam boglaichean agus an dealan-dè nan oirean-neamhnaid beag. Airson liosta iomlan de neo-dhruim-altachain air a bheil dìon ann an Alba bu chòir dhut sùil a thoirt air liosta iomlan de ghnèithean le dìon ann an Alba .
Faigh a-mach tuilleadh mu neo-dhruim-altachain.
Ciamar a thathas gan dìon?
Tha am feusgan-neamhnaid fìor-uisge , dealan-dè nam boglaichean agus neo-dhruim-altachain eile a' faighinn làn dhìon fo Clàr 5 de Achd Fiadh-bheatha agus na Dùthcha 1981 (leasaichte). Tha gnèithean eile cuideachd liostaichte air Clàr 5 den Achd ach 's e dìon cuibhrichte a th' orra.
Eucoirean
Tha na leanas na gheàrr-chunntas de na h-eucoirean a th' ann an Achd Fiadh-bheatha agus na Dùthcha 1981 (leasaichte) co-cheangailte ri bhith a'b toirt dìon iomlan dha neo-dhruim-altachain(leithid feusgain-neamhnaid fìor-uisge agus dealain-dè nam boglach) fo Clàr 5.
'S e eucoir a th' ann na leanas a dhèanamh a dh'aona ghnothaich no gu neo-chùramach:
- neo-dhruim-altachain fiadhaich a tha liostaichte ann an Clàr-ama 5 a mharbhadh, a dhochann no a thoirt air falbh;
- milleadh, sgrios no bacadh a chur air faighinn a-steach gu structair no àite a tha beathach mar sin a' cleachdadh airson fasgadh no dìon;
- dragh a chur air beathach leithid sin nuair a tha e am broinn structair no àite airson an adhbhair sin.
Tha e cuideachd na eucoir:
- sealbh no smachd fhaighinn air neo-dhruim-altachain beò no marbh no air fo-stuth leithid de bheathach a tha liostaichte air Clàr, an reic, an tabhann airson reic, an toirt air falbh airson reic
- 's e eucoir a th' ann gin de na gnìomhan gu h-àrd adhbhrachadh no a cheadachadh le fios dhut.
Tha mòran ghnèithean neo-dhruim-altachain liostaichte air Clàr 5 de Achd 1981 ach 's e dìon cuibhrichte a thathas a' toirt dhaibh, is tha seo a' cur bacadh air a bhith gan reic. Seall ri liosta nan gnèithean le dìon gus faighinn a-mach dè an ìre dìon a thathas a' toirt dha diofar ghnèithean neo-dhruim-altachain.
Ceadachd is neo-dhruim-altachain
Tha ceadan ri fhaighinn gus cothrom a thoirt dha daoine comharraichte gnìomhan a ghabhail os làimh a bhiodh air mhodh eile nan eucoir. Mar a tha fìor co-cheangailte ri gnèithean Eòrpach sam bith air a bheil dìon, 's ann airson adhbharan comharraichte a-mhàin a tha san reachdas a thèid ceadan a thoirt seachad. Ma tha thu an dùil càil sam bith a dhèanamh a dh'fhaodadh buaidh a thoirt air gnèithean a th' air an dìon no air na h-àiteachan a bhios iad a' cleachdadh, dèan cinnteach gu fuirich thu taobh a-staigh an lagha.
Ma tha dùil agad càil a dhèanamh a dh'fhaodadh, air mhodh eile, a bhith na eucoir, 's dòcha gum feum thu cead agus bu chòir dhut sùil a thoirt air duilleagan ceadachd neo-dhruim-altachain.
*Thoir aire * Chan eil geàrr-chunntas an reachdais agus liosta nan eucoirean air an duilleig seo idir cunbhalach; 's ann a-mhàin airson stiùireadh a tha iad. Feumar an reachdas iomlan a sgrùdadh airson liosta iomlan de dh'eucoirean fhaicinn. Tha e cuideachd cudromach gum bithear mothachail gur e an lagh ann an Alba a tha seo; dh'fhaodadh gum biodh cùisean eadar-dhealaichte ann an àiteachan eile san RA.


text:
-
- Follow Trèanaichean, tramaichean is tràilidhean on WordPress.com
Dealbhan Flickr
Category Archives: A’ Chuimrigh
Bho Aachen gu Inbhir Theòrsa – Lèirmheas na Bliadhna #gàidhlig
‘S e bliadhna mhòr a bh’ ann an 2017 airson bloga Trèanaichean, Tramaichean is Tràilidhean. Nuair a thòisich mi am bloga bho chionn 5 bliadhna, b’ e an t-amas a bh’ agam a dhol air a h-uile rathad-iarainn ann an … Cum ort a leughadh
Càite bheil a’ Chuimrigh?! Turas air a’ Chambrian #gàidhlig
Tha mi air a h-uile rathad-iarainn ann an Alba a dhèanamh a-nis cho math ris a h-uile rathad-iarainn aig Northern Ireland Railways cuideachd. Dè nì mi a-nis? A’ Chuimrigh wrth gwrs! Tha mi nam fìor Chambrophile agus chan e ruith … Cum ort a leughadh
Air a phostadh ann an A' Chuimrigh, Gàidhlig, Uncategorized Air a thagadh Arriva Trains Wales, Caer, Cambrian, Chester, Cymraeg, Cymru, Henfordd, railways, rathaidean-iarainn, Wales, Yr Amwythig 1 bheachd
Aon latha, trì dùthchannan – turas gu Penbedw #gàidhlig
Bliadhna mhath ùr! Gach bliadhna, bidh mi a’ dol air turas trèana fada eadar an Nollaig agus a’ Bhliadhna Ùr. Am-bliadhna, chaidh mi gu trì dùthchannan ann an aon latha – Alba, Sasainn agus a’ Chuimrigh. Clì: Clas 175 … Cum ort a leughadh
Air a phostadh ann an A' Chuimrigh, England, rathaidean-iarainn, Sasainn, tramaichean Air a thagadh Arriva Trains Wales, Birkenhead, borderlands line, Cymraeg, iomairtean canain, Merseyrail, Wirral Sgrìobh beachd
Splaoid na Nollaig 1: Am baile a rug an còmhlan as miosa san t-saoghal #gaidhlig
Bidh mi a’ dol gu Liverpool agus taobh tuath na Cuimrigh air safari rèile goirid às dèidh na Nollaig. Cha robh mi ann an Liverpool riamh roimhe. Agus tha adhbharan agam air sin – adhbharan creideimh. Adhbharan creideimh? Seadh! (Ged … Cum ort a leughadh
Air a phostadh ann an A' Chuimrigh, Sasainn, treanaichean Air a thagadh Beatles, Lennon, Liverpool, Merseyrail, Merseyrail Electrics, Penbedw, The Beatles Suck, Wirral 2 beachd(an)
The Prehistoric Animal Brigade – Baile Átha Cliath-Caergybi-Manchester #gàidhlig
Nuair a bha mi ann an Èirinn aig deireadh an Ògmhios air an t-seachdain ron reifreann air Brexit, bha mi a’ coimhead air adhart gu mòr ris an turas air ais à Baile Àtha Cliath. An àite a bhith a’ … Cum ort a leughadh
Air a phostadh ann an A' Chuimrigh, Eirinn, Sasainn, Uncategorized Air a thagadh Caergybi, Cymraeg, Cymru, Gaeilge, Llanfair PG, Syd Barrett 1 bheachd


text:
Martyn Bennett
B' e Martyn Bennett fear-ciùil ùr-ghnothach a mheasgaich ceòl Albannach traidiseanta agus modhannan as ùire. 'S e bh' ann ach fear de na luchd-ciùil Albannach as cudromaiche ri a linn-sa. Rugadh e air an 17mh an Gearran 1971, ann am Baile Naoimh Eòin, An Talamh Ùr, Canada. B' e mac an t-seinneadair Gàidhlig is eòlaiche ainmeil, Mairead Bennett, às an Eilean Sgitheanach. An uair a bha e 6 bliadhna de dh'aois, thàinig iad ri Ceann a' Ghiùthsaich, Alba, far an deach a thogail a-measg beartas de dhualchas na h-Alba, an dà chuid Gaidhealach is Gallta, a thug buaidh mhòr air a cheòl. Rinn e ceòl clasaigeach aig an RSAMD ann an Glaschu, far an do choinnich e ris a bhean, Kirsten, a' ceumnachadh ann an 1994.
Ged a rinn e ceòl clasaigeach mar cheum, thill e gu ceòl Albannach, a' cluich na fìdhle is na pìoba mòire agus thòisich e a' fillteadh seo le ceòl dannsa de leithid eile (air a bheil Rave no House). Thàinig a chiad chlàr, air ainmeachadh leis fhèin, a-mach ann an 1996. Bha seo an deagh àm, an uair a bha Runrig agus Capercallie a' fàs sgìth is sean. Ach 's e an dàrna clàr aige Bothy Culture a bha na chlach-mhìle ann an ceòl "tradaiseanta" Albannach. A' tarraing air iomadach dhòighean is chultaran, 's e Hallaig le Somhairle MacGill-Eain a' leughadh a chuid bhàrdachd fhèin a th' anns an òran as mìorbhailiche, ach tha e doirbh port lag a lorg air a' chlàr.
B' e Hardland an treasa clàr aige.
Dh'imrich e gu Muile ann an 1999 agus chùm e air a' fillteadh nan diofar dhòighean ri chèile gu ann Glen Lyon agus le Grit a thàinig a-mach ann an 2003. Chaochail Martyn Bennett ann an Dùn Èideann air an 30mh latha den Fhaoilleach 2005 as deidh tinneas fada le aillse. Dh'fhàg e a bhean chòir, Kirsten agus a mhàthair, Mairead.


text:
Tha bliadhna air leth soirbheachail air a bhith aig FilmG, farpais bhliadhnail filmichean goirid MG ALBA, le 76 film goirid gan cruthachadh, 46 dhuibh sin le òigridh agus 30 ann an roinn nan inbheach. Gheibhear na filmichean air fad rin coimhead air loidhne bhon diugh fhèin (Dimàirt 28 Faoilleach) agus faodar bhòtadh airson an fhear as fheàrr leat gu meadhan an ath mhìos (10 Gearran) nuair a thèid geàrr liosta nam britheamhan fhoillseachadh.
Chaidh an àireamh de fhilmichean ciùil suas gu mòr am bliadhna sa agus iad uile aig ìre fìor mhath. Nam measg tha film ghoirid leis a’ chomhlan Niteworks a chaidh a chlàradh ann an Glaschu. Thug iadsan dreach ùr air an Òran ainmeil aig Màiri Mhòr nan Òran “Eilean a’ Cheò” ‘s e sealltainn mar a tha càraid òg a’ sgaradh. Tha “Còmhla riut-sa”, bhidio ciùil le Phill Todd, ag innse sgeòil càraid a tha gan sgaradh bho chèile ‘s iad a’ sireadh fasgaidh às dèidh dhan chroit aca a bhith air a chreach.
Tha filmichean na bliadhna sa aig sàr ìre a thaobh riochdachaidh, ‘s e gu math follaiseach gun do rinn cuid oidhirp mhòr na filmichean aca a chlàradh taobh a-muigh crìochan na sgoile rud a thug piseach air inbhe nam filmichean.
Tha an àireamh de fhilmichean comadaidh air meudachadh am bliadhna sa cuideachd. Nam measg tha film le Sgoil Ghàidhlig Ghlaschu, “A’ Tarring À Bond”, anns a bheil farsaingeachd de charactaran inntinneach. Chithear bho bhith coimhead cuid de na filmichean cho spòrsail sa bha e dhan òigridh a bhith a’ clàradh nam filmichean gu sònraichte “Ailean Dubh às Lòchaidh” le buidheann à Inbhir Pheofharan agus “Latha Math” le Sgoil Mhic Neacail.
Thuirt Manaidsear Phròiseact FilmG, Flòraidh Forrest: “Tha sinne air ar dòigh am bliadhna-sa, chan ann a-mhàin leis an àireamh de dh’ fhilmichean ach cuideachd an ìre aig a bheil iad. Tha an dà bhuidheann, òigridh is inbhich, air dèiligeadh gu math le cuspair na bliadhna sa “Rùn” a chaidh a chur mun coinneamh aig toiseach gnothach. Mholainn sa dhan a h-uile duine aig a bheil ùidh ann am filmichean a dhol dhan coimhead agus bhòtadh airson an fhear as fheàrr leotha”.
Chithear na filmichean air fad air loidhne aig http://www.filmg.co.uk bho Dhimàirt 28 Faoilleach. Thèid geàrr liosta nam britheamhan fhoillseachadh ann am meadhan a’ Ghearrain agus thèid na bha soirbheachail ainmeachadh aig Fèis nan Duaisean ann an Glaschu air Dihaoine 14 Màrt.


text:
Iomairt fhathast na tàmh
Tha dithis shreapadairean fhathast a dhìth air Beinn Nibheis, 's gun sgeul orra bho Dhidòmhnaich.
Bha Raonaid Slater, 24, agus a leannan Tim Newton, 27, à Bradford ann an Sasainn, a' sreap air a' bheinn, agus iad a' campachadh aig bun taobh a tuath na beinne.
Tha an aimsir air maill a chur air iomairt gus lorg fhaighinn orra.
Thuirt Sgioba Teasairginn Bheanntan Loch Abair gun robh an sneachda ro chunnartach Diciadain airson iomairt air an talamh, a thuilleadh air ceò agus gaoth mhòr.
Chaidh heileacoptair a chur an sàs, ach b' fheudar sin fhàgail gus cobhair a dhèanamh air dithis a chaidh a ghlacadh ann am maoim-sneachda air Creig Mheagaidh.
Bhàsaich fear den dithis, agus tha fear eile ìosal san ospadal sa Ghearasdan.
Tha dùil Diardaoin gun tòisich an iomairt air Beinn Nibheis a-rithist, ach tha sin a' crochadh air measadh a nì an sgioba teasairginn air suidheachadh na h-aimsire agus an t-sneachda.


text:
Cait-fhiadhaich / Wildcats
'S e an cat-fiadhaich an fheòil-itheadair as dorra dhut fhaicinn dhiubh air fad. Gu cinnteach 's e as tearca. Chaidh a gheur-leanmhainn ann am Breatainn bho na Meadhan Linntean agus chrìon an raon aige thar nam bliadhnaichean. Bha an àireamh aig an ìre a b' isle mu 1914, nuair a bha dùil nach robh e ach ann an ceann a tuath air taobh an iar Alba far nach robh uiread de chuideam ga chur air. Nuair a lùghdaich a' gheur-leanmhainn an dèidh a' Chogaidh Mhòir, thàinig e air ais do chuid de sgìrean anns am b' àbhaist dha a bhith.
Tha tuairmse air àireamh nan cat-fiadhaich ann an Alba a' dol eadar 1,000 agus 4,000, ach dh'fhaodadh gu bheil nas lugha na 400 cat le bian clasaigeach a' chait-fhiadhaich air fhàgail. Tha iad nan gnè Eòrpach le dìon agus mar sin air an làn dìon.
San fharsaingeachd, 's fheàrr leis a' chat-fhiadhaich a bhith beò air crìochan bheanntan is mhonaidhean le ionaltradh garbh, glè thric cuideachd le coilltean agus beagan bàrr. 'S fheàrr le beathaichean air taobh an ear Alba sgìrean àiteachais air an oir le mòinteach, raointean agus coilltean. Bidh iad a' seachnadh sgìrean àrda sna beanntan, cladaichean fosgailte agus talamh ìosal, torrach le àiteachas dian. Cleas iomadh gnè cait, 's e beathach aonarach a th' ann, ach a-mhàin nuair a tha e a' gintinn. Bidh iad a-muigh air an oidhche agus ris an latha. Bidh am biadh aca eadar-dhealaichte bho àite gu àite. 'S e coineanaich as motha a bhios iad ag ithe air an taobh an ear, ach 's e feurlagain agus luchainn as motha a bhios feadhainn air an taobh an iar ag ithe.
Tha measgachadh de ghinean agus de chomharran bodhaig a' chait-dachaigh agus a' chait-fhiadhaich ann an cait Alba. Tha mòran dhe na cait sin a' coimhead eadar-dhealaichte bho chait-dachaigh agus 's iongantach mura tug an dà sheòrsa còmhla buaidh orra san àm a dh'fhalbh. Bhon fhianais a tha ri fhaotainn, bidh e coltach gu bheil dà bhuidheann de chait ann a tha eadar-dhealaichte a thaobh gintinneachd agus a thaobh morf-eòlais, ach tha iad coltach ri chèile a thaobh giùlain agus eag-eòlais. Mar sin tha e comasach dha gach gnè gintinn còmhla ris a' ghnè eile ged nach bi e a' tachairt tric. Gu dearbh, 's dòcha nuair a bha àireamh nan cat-fiadhaich a' tighinn air adhart an dèidh a bhith cho ìosal toiseach an 20mh linn, gun do chuir gainnead de chait-fhiadhaich bhoireann cabhag ri eadar-mheasgachadh, nuair a choinnich feadhainn fhireann ri cait-dachaigh bhoireann. Cha ghabh deuchainn a dhèanamh air cat-fiadhaich gun ghinean cat-dachaigh idir ann, ach dh'fhaodadh nach eile a leithid sin de chait ann.
Ged nach eil e comasach a ràdh le cinnt gu bheil cat le na sriopan clasaigeach 'foirfe' a thaobh a ghinean, faodar cait le na comharran sin a chur ann am buidheann neo-dhachaigheil agus 's ann mar sin a bu chòir do dhaoine a tha an sàs ann riaghladh fiadh-bheatha dèiligeadh riutha. 'S e sin ri ràdh gu bheil cait a tha beò gu fiadhaich a tha coltach ri cait-fhiadhaich air sgàth comharran air an seiche air an dìon fon lagh. Mura bheil na comharran sin air cait a tha beò gu fiadhaich, tha e laghail smachd a chumail orra.
Seo na cunnartan a chaidh a chomharrachadh do chat-fiadhaich Alba:
- Co-mheasgachadh còmhla ri cait dhachaigheil a tha air a dhol fiadhaich.
- Smachd air creachadairean agus gan glacadh gun dùil.
- Galaran.
- An àrainn a' lùghdachadh agus a' dol bhuaithe.


text:
- TIOTAL
- Ros Maircnidh
- EXTERNAL ID
- BOX3_ROSEMARKIEFROMEAST
- ÀITE
- Ros Mhaircnidh
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Ros Mhaircnidh
- CRUTHADAIR
- J Nairn
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Tasglann Dhealbhan-camara na Gàidhealtachd (IMAG)
- AITHNEACHADH MAOINE
- 593
- KEYWORDS
- cathair-eaglaisean
manachainnean
eaglaisean
Chaidh tuineachadh tràth Crìosdail a shuidheachadh an seo san t-7mh linn. Na àite thàinig Manachainn Naoimh Churadain (no Bonafice) anns an 8mh linn agus, air an aon làraich chaidh ciad Chathair-eaglais Rois a stèidheachadh ann an 1125 le Daibhidh I. Tha eaglais na sgìre a-nis air an dearbh làraich (1818-21).
Fhuair Ros Maircnidh inbhe mar bhaile-malairt tràth anns an 13mh linn agus bha inbhe Bhaile-malairt Rìoghail aige, còmhla ris a' Chananaich bho 1455
Faodar an dealbh seo a cheannach.
Airson tuilleadh fiosrachaidh mu cheannach is prìsean, cuir post-d gu: Highland Photographic Archive


text:
LEARNGAELIC WITH AN LÀ LEARNGAELIC LEIS AN LÀ
- Gaelic text Teacsa Gàidhlig
- English text Teacsa Beurla
- Gaelic & English text Teacsa Gàidhlig & Beurla
- Vocabulary Briathrachas
Neach-ionnsachaidh Gàidhlig na Bliadhna (15/10/2014)
[Dòmhnall Angaidh Moireasdan - Preseantair] Air falbh bho na farpaisean sin ‘s e fear à Dùn Phris air an deach duais Neach-ionnsachaidh Gàidhlig na Bliadhna a bhuileachadh. Bha Iain Howieson ag obair fad bhliadhnaichean a' teagaisg. Thuirt na britheamhan gun robh e na dheagh eisimpleir do luchd-ionnsachaidh, agus na dhearbhadh gun gabh Gàidhlig ionnsachadh aig àm sam bith de bheatha. Tha Eileen NicDhòmhnaill ag aithris.
[Fireannach] Seo an teisteanas a rinneadh air an neach a tha a’ cosnadh na duais seo am-bliadhna agus tha e cho math dhomh innse dhuibh aig an toiseach gur e, an neach a tha a’ cosnadh na duais am-bliadhna gur e John Howieson às an Eilean Sgitheanach.
[John Howieson] Bha co-là-breith sònraichte agam an-uiridh agus thuirt mo bhean, “bu toil leam prèasant sònraichte a cheannach dhut” agus thuirt i ’s dòcha bungee jump no bliadhna sa cholaiste agus thuirt mise uill, b’ fheàrr leam bliadhna sa cholaiste.
[Eileen NicDhòmhnaill – Neach-aithris] Thug Seonaidh Howieson ceum a-mach aig Sabhal Mòr Ostaig o chionn bliadhna. Tha e ag obair a dh’ionnsaigh ceum le urram. Bha e fad bhliadhnaichean a’ teagaisg agus mu dheireadh na cheannard air Sgoil Phort Rìgh. Bha riamh ùidh aige ann an cànan agus cultar nan Gàidheal ge-tà. Ach, cha robh e riamh a’ saoilsinn gum faigheadh e duais a-mach às.
[John Howieson] ‘S e urram mòr mòr a th’ ann. Cha robh mi an dùil ri rud mar sin sam bith agus tha e mìorbhaileach math, tha mi uabhasach moiteil agus taingeil dhan h-uile duine a tha air a bhith a’ bruidhinn rium sa Ghàidhlig.
[Eileen NicDhòmhnaill – Neach-aithris] Thuirt na britheamhan gu bheil e na dheagh eisimpleir dhan ghinealach aige agus nach e an-còmhnaidh an t-ionnsachadh òg an t-ionnsachadh bòidheach.
[Iain MacLeòid] ‘S e deagh eisimpleir a th’ ann saoilidh mi dha inbheach a tha air a’ Ghàidhlig a thogail agus ‘s e dearbhadh a th’ ann gu bheil e comasach a’ Ghàidhlig ionnsachadh aig ìre nas sine na do bheatha na tha anns an sgoil.
[Eileen NicDhòmhnaill – Neach-aithris] Chan e seo a’ chiad duais a tha Maighstir Howieson air a chosnadh son a chuid Gàidhlig ge-tà. Tha cuach mòr sa chabinet aige mar tha. Chaidh cur ris an sin an-diugh agus ‘s dòcha gun tèid a-màireach cuideachd agus e na fharpaiseach air Bonn Òr a’ Chomuinn Ghàidhealaich. Dh’fhaighnich mi dha ge-tà, co-dhiù an robh e am beachd leantainn air leis a chuid Ghàidhlig san ùine fhada?
[John Howieson] Tha e air a bhith cho math gun do dh’aontaich mi a bhith a’ tilleadh agus tha mi dèanamh an dàrna bliadhna a-nis agus ‘s dòcha gun dèan mi an treas bliadhna cuideachd. Chì sinn.
The Gaelic Learner of the year
[Donald Morrison – Presenter] Away from the competitions, the award for Gaelic Learner of the Year was presented to a man from Dumfries. John Howieson worked as a teacher for years. The judges said he was a good example to learners and proof that you can learn Gaelic at any stage in your life. Eileen Macdonald reports.
[Gentleman] This is the certificate that was made for the individual who is winning this award this year and I may as well let you know now that the person it is being awarded to is John Howieson from the Isle of Skye.
[John Howieson] I celebrated a special birthday last year and my wife said, “I would like to buy you a special present” and she said “perhaps a bungee jump or a year in college” and I said “well, I’d rather a year in college”.
[Eileen MacDonald – Reporter] John Howieson began a degree at Sabhal Mòr Ostaig a year ago. He is working towards an honours degree. He was teaching for years then became Head teacher at Portree School. He was always interested in the language and culture of the Gaels though. But, he never though he would win an award out of it.
[John Howieson] It’s a big big honour. I didn’t expect it and it’s just brilliant, I’m so proud and thankful to everyone who has been speaking Gaelic to me.
[Eileen MacDonald – Reporter] The judges said he’s a good example to his generation and it’s not always the case that learning while you’re young is better.
[Iain MacLeod] He is a good example, I think, of an adult who has successfully picked up Gaelic and it’s proof that you can learn Gaelic at an older stage in life rather than just at school age.
[Eileen MacDonald – Reporter] This isn’t the first award Mr Howieson has earned for his Gaelic though. He has a big cuaiche in his cabinet already. That was added to today and perhaps again tomorrow as he competes in the Comunn Gàidhealach Gold Medal. I asked him though, did he plan to continue with Gaelic long term?
[John Howieson] It’s been so good that I’ve agreed to return and I am doing my second year now and perhaps I will return for my third year too. We’ll see.
Neach-ionnsachaidh Gàidhlig na Bliadhna
(The Gaelic Learner of the year)
CuideachadhHow to use this site
Tha Learn Gaelic le An Là ag amas air luchd-ionnsachaidh na Gàidhlig a tha, le beagan misneachd, deiseil airson ceum air adhart a ghabhail. Tha an t-susbaint freagarrach dhan h-uile neach-ionnsachaidh, ach bidh e nas cuideachaile do dhaoine a tha seachad air an ìre Tòiseachaidh.Learn Gaelic with An Là is aimed at learners who have already gained some confidence in Gaelic and want to take their learning to the next level. The material is suitable for all learners, but those who have progressed beyond the Beginner level will find this section particularly useful.
Bidh sinn a’ cur sgeulachdan bhon phrògram BBC An Là beò gach seachdain, le tar-sgrìobhadh Gàidhlig is eadar-theangachadh Beurla. Bidh dath an teacsa ag atharrachadh nuair a thèid facal a chluich. ‘S urrainnear cliogadh air facal sònraichte agus cluichidh am bhidio bhon sin a-mach. Dh’fhaodadh gum biodh seo cuideachail dha luchd-ionnsachaidh airson fuaimneachadh a dhearbhadh. Stories from the BBC ALBA Gaelic news programme "An Là" are uploaded on a weekly basis, with a Gaelic transcript and an English translation. As each Gaelic word is spoken, the accompanying text changes colour. Individual words can be selected with a simple click and the video will play from that point onwards. Learners may find this useful for checking pronunciation.
Bidh gach paragraf Gàidhlig a’ gluasad ri linn na h-aithris, ach faodar cuideachd na bàraichean-sgrolaidh a ghluasad gu earrann shònraichte den aithris.Each Gaelic paragraph automatically scrolls in conjunction with the news report, but the manual scrolling bars can also be used to move the text to a particular section of the report.
Chithear an tar-sgrìobhadh Gàidhlig anns a’ chiad dol a-mach. Ach, gheibhear eadar-theangachadh Beurla den tar-sgrìobhadh le bhith a’ taghadh Beurla no Gàidhlig agus Beurla.The Gaelic transcript is shown by default. However, you can see a translation of the transcript by selecting the English or Gaelic and English tabs.
Tha briathrachas cuideachd ri fhaotainn, le faidhlichean fuaim Gàidhlig na chois. Tha a’ bhriathrachas air a thaghadh bhon aithris fhèin, le measgachadh leithid ainmean-àite, briathrachas naidheachd, gnathasan-cainnt is abairtean. Key vocabulary is also provided, with accompanying Gaelic audio. This is a selected from the vocabulary contained in the news report and may include a selection of place names, news terminology, useful colloquialisms and phrases.
Tha luchd-leasachaidh an làraich a’ moladh gun tèid am brabhsair-lìn as ùire a chleachdadh airson an t-susbaint seo fhaicinn. Am measg nam brabhsairean ùra (saor an-asgaidh) as urrainnear a chleachdadh, tha Google Chrome, Mozilla Firefox, Internet Explorer agus Safari.The developers of the site recommend that an up-to-date web browser is used to ensure the content displays to its optimum. Suitable browsers (which are free to use) include the latest versions of Google Chrome, Mozilla Firefox, Internet Explorer and Safari.
Gheibhear an làraich seo air tablaidean is fònaichean-làimhe ach, a chionn ‘s gur e bhidiothan làn-sgrion a-mhàin a sheallas iPhone, bithear a’ cluich faidhle-fuaim seach bhidio.The site should work on mobile devices, but since iPhones will only show video full-screen and hide the transcript, we play an audio file instead of the video.
Credits
This site uses technology from jPlayer and Mozilla Popcorn, and builds on an idea and code developed by Mark Boas and associates at Happyworm.
All videos used are courtesy of BBC An Là and the British Broadcasting Corporation, who retain all rights to them.
Site design and coding by Sealgar Ltd.
Video, audio and transcripts provided by bbc.co.uk/alba.


text:
Albacete
’S e baile meadhanach faisg air Cuenca ann an cridhe na Spàinne a th’ ann an Albacete (IPA: alBaˈθete). Tha e suidhichte aig 690m os cionn ìre na mara,[1] 223km air falbh bho Mhadrid, prìomh-bhaile na Spàinne, agus 434km bho Bharcelona.[2] Tha 172,121 duine a’ fuireach ann an Albacete.[3] A bharrachd air sin, ‘s e prìomh-bhaile na Roinne Albacete a th’ann cuideachd.
Susbaint
Freumhan an ainm[deasaich | deasaich an tùs]
Tha e coltach gur ann à الباسيتي (Al-Basit) [4] ann an Arabais a tha an t-ainm, a tha a' ciallachadh làn no rèidh. Tha cruth na tìre a' gabhail ri seo. Tha fuaimneachadh an ainm air atharrachadh fad nan linntean: tha an connrag s air atharrachadh gu θ, rud a tha a' tachairt daonnan sa chànan sin.
Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]
B' e na h-Ibearaich a bh' ann mus tug na Ròmaich seilbh air an Spàinn air fad. Chan eil fios aig duine sam bi nan robh ainm aige mus do ràinig na h-Arabaich. Chaidh Ahmad al-Mustansir Sayf al-Dawla a mharbhadh an seo le ridirean à Castilla nn an 1146. Thuit am baile dha na ann an 1241, an dèidh còrr is ceithir ceud bliadhna.[5] Mar a b’àbhaist san Spàinn, chuireadh ainm a’ bhaile air an roinn nuair a chaidh a stèidheachadh ann an 1833.[6] Cha do thuit am baile dha na reubaltaich Faisisteach ach aig deireadh Cogadh Sìobhalta na Spàinne air 29 am Màrt 1939, trì latha mus do bhuannaich Francisco Franco.[7] B' e gearasadain Feachdan eadar-nàiseanta na Poblachd a th' ann Albacete fad an t-subhail, mus do thill iad dhachaigh ann an 1938.[8]
Cruinn-eòlas[deasaich | deasaich an tùs]
A rèir figearan an Riaghlatais, 's e an t-Iuchar a' mhìos as teotha agus 's e am Faoilleach a' mhìos as fhuaire ann an Albacete.[9] Cha tuit ach 353mm de dh'uisge air a' bhaile fad na bliadhna - 820mm nas lugha na Steòrnabhagh(1173)[10] - leis gur e àite uabhasach tioram a th' ann:
Bailtean Co-cheangailte[deasaich | deasaich an tùs]
- Bir Ganduz
- Castell-nedd Port Talbot
- Colón
- Houndé
- La Lisa
- Nanchang
- Posadas
- Reconquista
- San Carlos
- San Miguelito
- Udine
- Vienne[11]
Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]
- ↑ Milarium
- ↑ Distance Calculator
- ↑ Cunntas-sluaigh na Spàinne
- ↑ Sobre el Etimología Árabe de Albacete
- ↑ Historia de Albacete
- ↑ Ethnoterritorial Concurrence and Imperfect Federalism in Spain
- ↑ Parnaseo
- ↑ Brigadas Internacionales
- ↑ Climate Data
- ↑ Aemet
- ↑ Vienne


c: text/plain

text:
Seo brath bho Alasdair Caimbeul aig Iomairt Cholm Cille.
Tha foirm iarrtais airson a' ch¨rsa seo ri fhaighinn aig:
http://www.smo.uhi.ac.uk/~caiomhin/tmp-ga-gd-foirm.doc
Agus tha bileag fiosrachaidh mu na c¨rsaichean goirid gu lÚir
ann an Ionad Chaluim Chille ╠le am bliadhna r'a faighinn aig
www.iccile.co.uk
CaoimhÝn
----------------
A chÓirdean,
Tha cothrom air leth gu bhith ann do dhaoine aig Ionad Chaluim Chille
╠le as t-samhradh 11-15 an t-Iuchar nuair a bhios Eamonn O Donaill a'
teagasg Gaeilge do luchd-labhairt na GÓidhlig. Mairidh an c¨rsa
seachdain agus tha Iomairt Cholm Cille a' toirt seachad tabhartasan do
dhaoine a dhol ann. Cuideachd fhads a tha an deichnear Ó Alba ag
ionnsachadh na Gaeilge, bidh 10 Ós ╚irinn ann aig an aon Óm ag
ionnsachadh na GÓidhlig. Leis a sin bidh seachdain de dh' ionnsachadh is
sp˛rs ann dhan fhichead GÓidheal ann an ╠le. Ma ¨idh agaibh, 's urrainn
dhomh-sa ceistean mu na tabhartasan fhreagairt agus bidh D˛mhnall
Angaidh MacIllInnein [log in to unmask] aig ICCI ro thoilichte
bhur cuideachadh a thaobh Óiteachan fuirich agus innse dhuibh mun
ch¨rsa. Tha an c¨rsa fosgailte do dhuine sam bith, ach chan eil ann ach
10 Óiteachan air a' ch¨rsa. Mar sin, bu ch˛ir dhan fheadhainn aig a
bheil ¨idh ann fios a chur thugainn cho luaths as urrainn. Cuideachd,
tha beagan fiosrachaidh is foirm-iarrtais ceangailte ris a' phost-d seo.
Bhithinn fada nur comainn nan sgaoileadh sibh am fiosrachadh seo fad is
farsaing.
Leis gach deagh dh¨rachd
Alasdair
Alasdair Caimbeul
Oifigear Phr˛iseactan (Alba)
Iomairt Cholm Cille
Sabhal M˛r Ostaig
SlŔite
An t-Eilean Sgitheanach
IV44 8RQ
post-d: [log in to unmask]
f˛n: 44 (0)1471 888590
facs: 44(0)1471 888001


text:
Airgead ga shireadh airson Rathad an t-Sròim
Tha Comhairle na Gàidhealtachd airson coinneachadh ri Riaghaltas na h-Alba 's iad a' sireadh airgid airson Rathad an t-Sròim air taobh siar Rois a leasachadh.
Tha an rathad air a bhith dùinte grunn thursan anns na beagan bhliadhnaichean a dh'fhalbh às dèidh do chreagan a thighinn a-nuas air.
Tha Riaghaltas na h-Alba air a ràdh roimhe gur e Comhairle na Gàidhealtachd fhèin a dh'fheumas pàigheadh airson an rathad a leasachadh.
Roghainnean
Tha dà roghainn a-nis air beulaibh na Comhairle - drochaid thairis air Caolas an t-Sròim neo rathad ùr tro Ghleann Udalan.
Tha a' Chomhairle air £10m a chur a dhara taobh airson an rathad a leasachadh ach cha deach aca air an còrr den airgead a bhios a dhìth a lorg fhathast.
Tha iad a-nis a' sireadh coinneimh le Riaghaltas na h-Alba.
Thuirt Donnchadh Feargasdan, a bha roimhe na cheannard air Àrd-sgoil a' Phluic agus a tha a' fuireach anns an Achadh Mhòr, gum bu chòir do Chomhairle na Gàidhealtachd agus Riaghaltas na h-Alba obrachadh còmhla air suidheachadh a tha cho deatamach dhan choimhearsnachd sin.
Thuirt e gun robh staid an rathaid gu h-àraid na adhbhar uallaich leis gur ann air an rathad sin a tha clann gan toirt dhan sgoil.
A thuilleadh air cho cudromach 's a tha an rathad do mhuinntir an àite, tha e cuideachd tric air a chleachdadh le luchd-turais, agus tha Mgr Feargasdan ag ràdh gum feumar fuasgladh maireannach a lorg.
"Bidh sinn a' sùileachadh gum bi a' Chomhairle a' putadh gu mòr gus am faigh sinn adhartas ceart air an seo," thuirt e.
Thuirt Cathraiche Chomataidh Dealbhachaidh agus Bun-structair Chomhairle na Gàidhealtachd, Tòmas Prag, gum bi iad a' dèanamh tuilleadh sgrùdaidh air an dà roghainn a tha fhathast mun coinneimh, agus a' feuchainn ri airgead a chomharrachadh airson am pròiseact a thoirt air adhart.
Dh'aontaich Comhairlichean Diciadain nach eil ach dà roghainn ann - drochaid thairis air Caolas an t-Sròim, neo rathad ùr tro Ghleann Udalan. Ach, tha iad ag ràdh gum feumadh iad dòigh gu math nas saoire a lorg air an dèanamh, mar a tha cùisean an-dràsta.


text:
Aonad Gàidhlig an Ìle "na aonad Beurla"
Dh'fhaodadh gum feum Comhairle Earra-Ghàidheal 's Bhòid taic-airgid a fhuair iad airson aonad ro-sgoile Ghàidhlig a thogail ann am Bogha Mòr ann an Ìle, a phàigheadh air ais.
Sin beachd BhPA na sgìre, Mìcheal Russell.
Tha pàrantan air dragh a nochdadh gu bheil an goireas ga chleachdadh a-nis airson aonad Beurla.
"'S e airgead a bha seo, mar a tha mise ga thuigsinn - agus bha mise nam mhinistear aig an àm - a thàinig bho Mhaoin Chalpa na Gàidhlig," thuirt Mgr Russell.
Mì-thoileachas
"Chan fhaodar airgead bho Mhaoin Chalpa na Gàidhlig a chleachdadh airson adhbhar sam bith eile seach foghlam tro mheadhan na Gàidhlig.
"Ma tha an goireas a chaidh a cheannach leis a' mhaoin sin a-niste ga chleachdadh airson foghlaim tro mheadhan na Beurla, 's dòcha gum feum a' Chomhairle an t-airgead a phàigheadh air ais.
"Gu mì-fhortannach, tha fhios agam gu bheil cuid de phàrantan mar thà a' bhòtadh leis an casan, 's a' toirt na cloinne aca air falbh bhon Aonad Ghàidhlig," thuirt e.
Thuirt a' Chomhairle gun robh iad a' leasachadh sheirbheisean aig an aonad ro-sgoile Ghàidhlig ann am Bogha Mòr.
Aig a' cheart àm, tha mì-thoileachas mòr ann an Dùn Omhain, agus an àireamh thidsearan Gàidhlig aig Sgoil Thaigh a' Chladaich ga gearradh.
"Tha Comhairle Earra-Ghàidheal is Bhòid air diofar àireamhan fhoillseachadh thuige seo, agus tha sinne air na h-uimhir de dh'iarrtasan a chur a-steach fo Achd Saorsa an Fhiosrachaidh 's sinn ag iarraidh soilleireachaidh," thuirt Dugaidh Mac a' Ghobhainn, bho Chomann nam Pàrant.
"'S e na tha a dhìth oirnn co-ionnanachd eadar sinn fhèin agus a h-uile aonad Gàidhlig eile ann an Earra-Ghàidheal is Bòd.
"Is coltach gu bheil beagan troimhe-chèile ann a thaobh mar a tha sin air a chur ri chèile.
"'S e an dragh as motha a th' oirnn, mar a tha am fiosrachadh sin air a thoirt seachad."
Tha dùil aig an sgoil gun èirich an àireamh de sgoilearan Gàidhlig a th' anns an sgoil an dèidh an t-Samhraidh, ach tha cuid air ceist a thogail mu dheidhinn sin, ri linn buaidh na mì-chinnt air pàrantan.
Thuirt a' Chomhairle gun robh iad a' cumail na h-àireamh de thidsearan ann an Earra-Ghàidheal is Bòd aig an aon ìre, ach nach robh sgoilearan Gàidhlig gu leòr ann an Sgoil Thaigh a' Chladaich airson triùir thidsearan fhìrinneachadh.


text:
Nàisean am broinn nàisein - na Gàidheil ann an Alba
Tha gu leòr ga ràdh mu dheidhinn "nàiseantas" agus "còirichean nàisean" anns an deasbad mu referendum neo-eisimeileachd na h-Alba.
Ach, tha beachd ùr inntinneach air nochdadh gur dòcha gur e "nàisean" a th' anns na Gàidheil cuideachd - aon de ghrunn "nàiseanan" a tha nam pairt de dh'Alba.
Agus, tha an argamaid a' dol, bu chòir na Gàidheil agus culturan eile còirichean a bhith aca ann an stàit "ioma-nàiseantach."
Tha Iain MacFhionnghain na rannsaiche air coimhearsnachdan is cultar, agus ann an artaigil air-loidhne tha e a' cur ceist anns an dòigh sa bheileas a' coimhead air a' Ghàidhlig, agus dualchasan eile, taobh a-staigh na h-Alba.
Nàisean de dh'eileamaidean
"An-dràsta tha daoine air feadh Alba a' bruidhinn agus a' smaoineachadh mu dheidhinn an deasbaid air neo-eisimeileachd," thuirt e.
"Air mo shon-sa, mar Ghàidheal, tha ceistean mòra ann nach eil mise a' cluinntinn.
"'S e na ceistean sin a tha mi a' togail anns a' phìos a sgrìobh mi.
"Ceistean mar dè bhiodh neo-eisimeileachd a' ciallachadh dha na Gàidheil?
"Agus dè an t-àite a th' aig a' Ghàidheal ann an Alba an-diugh? Gu dearbha, cò sinn an-diugh?
"Dè seòrsa ceangail a th' againn ri Alba gu lèir?
"'S e ceangal làidir agus dlùth a th' ann, ach chan e ceangal sìmplidh a th' ann, agus chan e ceangal buileach toilichte a th' ann," thuirt e.
Tha Mgr MacFhionnghain a' togail air mar a tha gu leòr de dh'Albannaich an aghaidh na Gàidhlig, 's cultar nan Gàidheal, ga faicinn mar rud nach buin dhaibh, agus mar sin, mar rud a bu chòir a chumail air falbh bhuapa.
'S e an argamaid a tha MacFhionnghain a' dèanamh, gu bheil daoine a' faicinn cultair is fèin-aithne Albannaich mar aon rud, agus fear Gàidhealach mar rud eile.
An àite sin, tha e a' togail na ceiste, a bheil còir a bhith a' faicinn nan Gàidheal mar aon nàisean am measg grunn eile a tha a' dèanamh an-àirde na h-Alba, 's air a' bun-stèidh sin, a bhith a' tagradh airson chòirichean mar a dhèanadh nàisean sam bith, mar phàirt de nàisean mhòr iomadh-fhillte.
"Mar Ghàidheil, ma tha sinn a' creidsinn rud a tha eadar-dhealaichte, no sònraichte, agus ma tha sinn a' tuigsinn gum bu chòir an rud sin a ghlèidheil, dè na dòighean a th' againn airson sin a dhèanamh?" thuirt e.
"Agus dè na còirichean a tha a dhìth oirnn airson an rud sin a chumail no a ghlèidheil?
"Ciamar a tha na còirichean sin ceangailte ri neo-eisimeileachd no fèin-dearbhadh?
"Sin an t-seòrsa cheistean a tha mi a' togail anns an artaigil seo," thuirt e.
An àite a bhith a' gabhail eagail ron Ghàidhlig, 's ro na Gàidheil, am b'urrainn do dhaoine an Alba nach eil a' faicinn gum buin i idir dhaibh, gabhail rithe mar aon eileamaid de nàisean mhòr na h-Alba a tha airidh air còirichean nàisein cuideachd ged nach eil iad fhèin airson a bhith nam pàirt dhith?
Tha fhios nach fhaigh an t-seòrsa feallsanachd sin cus àite san deasbad mhòr ron referendum.
Ach dh'fhaodadh gu bheil toiseach-tòiseachaidh an seo air dòigh ùr air cor nan Gàidheal a chur an cèill.


text:
Sàbhalaidhean mòra air fàire airson Comhairle Earra-Ghàidheal is Bhòid
Chuir Comhairle Earra-Ghàidheal is Bhòid plana air adhart air mar a nì iad sàbhalaidhean de £37.5m eadar 2016 agus 2021.
'S e an t-amas £25m dhen sin a shàbhaladh ro 2018.
Às dèidh choinneamh de Chomataidh Stòras is Poileasaidh na comhairle Diardaoin, dh'innis iad gun tèid buidheann thar-phàrtaidh de chomhairlichean is riochdairean aonaidh a stèidheachadh gus molaidhean a chur adhart air far an gabh sàbhalaidhean a dhèanamh.
Thèid na molaidhean aca a thilleadh dhan chomataidh san Damhair agus an uair sin dhan làn-chomhairle.
Às dèidh sin, bidh co-chomhairleachadh poblach ann.


text:
Fir a bh' ann an tubaist-adhair air an ainmeachadh
B' e fear-gnothachais à Siorrachd Rois fear den dithis a chaidh a mharbhadh ann an tubaist-itealain faisg air Dun Dè Là na Sàbaid.
Bha Iain MacFhionnghain, a bha 53 bliadhna de dh'aois, a' ruith gharaids ann an Inbhir Pheofharain.
Còmhla ris sa phlèana bha Anndra MacThòmais, aois 37, à Chester.
Dh'fhàg an t-itealan Port-adhair Inbhir Nis madainn na Sàbaid agus bha dùil rithe aig Port-Adhair Dhùn Dè mu 12:00f.
Ach, mu cheithir mìle bhon phort-adhair chaidh an conaltradh eadar am plèana agus an luchd-iùil a chall.
Cha robh an aimsir math nuair a chaidh i a dhìth, le uisge, ceò agus a' ghaoth a' ruighin 35m.s.u.
Chuirear iomairt theasairginn mhòr air dòigh leis na Poilis, sgiobaidhean Mhaor-Cladaich, an RNLI agus an RAF.
Fhuair luchd-teasgairginn sprùilleach an itealain mu cheithir uairean de thìde às dèidh làimh, mu dheich mìle an iar air a' phort-adhair.
Tha an rannsachadh mu dè a dh'adhbhraich an tubaist a' leantainn.


text:
Iomradh air fear a tha a’ strì ri smachd fhaighinn air a bheatha.
Tiotal: Ro Fhada San t-Suidheachadh Seo
Ùghdar: Alasdair Caimbeul
Rionnagan: ★ ★ ★ ★ ☆
Beachdan:
Tha coltas an leabhair fìor tharraingeach bhon chiad sealladh. Tha ìomhaigh chumhachdach de sheann dòirteal air a’ chòmhdach ach tha àilleachd aig an dòirteal seo a tha air a chomharrachadh le aois.
Tha sgeul an leabhair fhèin a’ toirt iomradh air beatha fear a tha air tilleadh gu Eilean Leòdhais. Tha e a’ fuireach san taigh a bh’ aig a sheanair, taigh a tha a cheart cho làn de sheann chuimhneachain is a tha e làn de sheann sgudal. Tha na seann chuimhneachain ’s guthan nam marbh a’ tighinn mar mhac-talla, a’ fàgail cheistean sgaogach. Tha na ceistean seo a’ nochdadh gu sgileil ’s gu sàmhach agus a’ fàgail gum bi an leughadair ag iarraidh barrachd eòlais mun deidhinn a bhith aige.
Tha am prìomh charactar, Iain, air a bhith a’ gluasad bho àite gu àite air feadh an t-saoghail, a’ sabaid ris na deamhain aige. ’S ann ann an ceannsachadh nan deamhan seo a tha cnàmhan an sgeòil. Tha e air ais ann an Leòdhas ach tha a’ choimhearsnachd air atharrachadh gu tur. “Chan e corra sgàird chù chaorach a dh’fheumas tu sheachnadh an seo ach saothair Dalmations, Shitzus, King Charles Spaniels …”. Tha an t-ùghdar air deagh cheangal a dhèanamh eadar dàimh Iain ris an àite ’s a dhàimh ris na daoine, ach ’s ann le gach ceangal ùr a tha ceistean ùra a’ nochdadh.
Tha an leughadair fortanach gu bheil an cothrom aige a bhith an taobh a-staigh na h-inntinne aig a’ phrìomh charactar seo, ged nach ann an-còmhnaidh am broinn na h-inntinne seo a tha an t-àite as cofhurtaile. ’S e iomradh gu math làidir a tha seo air beachd ’s inntinn mhic an duine agus iad a’ strì leotha fhèin. ’S ann san fhèin-labhairt seo a tha neart ’s cumhachd an leabhair. Tha a’ Ghàidhlig àlainn fhèin agus siùbhlach, ach gu math tric tha na faclan air an tar-sgrìobhadh gu dìreach bhon Bheurla, a’ cur stad air sruth smuaintean an leughadair. Ge-tà, ’s e deagh dhòigh a th’ ann air na h-atharrachaidhean sna h-eileanan a riochdachadh tron chànan sgrìobhte.
Tha nàbaidh Iain, Am Baraball Bàn, a’ toirt Ismael airsan a chionn ’s gu bheil a làmh an aghaidh gach duine, agus làmh gach duine na aghaidh-sa. Gun teagamh, mar a bhios leughadair na nobhaile goirid seo a’ tuigsinn, ’s e an fhìrinn gur e a làmh fhèin a tha na aghaidh fhèin.
*Gheibhear an leabhar seo ann am Bùth Chomhairle nan Leabhraichean no air an làraich-lìn aig Clàr. £8.99


text:
Kl. Enair.
Mac Amalgada meic Flainn taoisech {no rí} Callraighe do marbadh do Maolseclainn mac Concupair.
Aru d'argain do Galloiph.
Kl. Enair.
Domnall mac Taidcc h. Concupair rigdamna Connacht do marbadh do Cathal mac Aodha h. Concupair tre fhell. Cathal h. Concupair do tuitim la Ruaidri h. Concupair go sochaidhe moir uime. Maidm na n-ethar
Cinaoth h. Ruadhain tanaisi abbad Cluana M Nois quieuit.{MS folio 212va(326a)}
Kl. Enair.
Aodh h. Maoilseclainn rí Ailig moritur.
An Meranach h. Eochadha rí Uladh do badhadh a Luimnech.
Kl. Enair.
Cat eidir Donnchadh h. Ruairc go n-Airter Connacht & go Cairbre & co n-Gailengaibh re Muircertach h. m-Briain go n-Gallaibh & Laignibh & Osraighibh & Muimnechaibh gur marbadh ann Donnchadh h. Ruairc & Cinnédigh h. Briain & Congalach h. Concupair Failge et alii.
p.254
Kl. Enair.
Ar daoine & innile in hoc anno.
Mac Domnaill h. Ruairc rí h. mBriuin occisus est per dolum.


text:
Geallaidhean a' Phàipeir Ghil
Chuir Riaghaltas na h-Alba an cuid phlanaichean airson Alba neo-eisimeileachd an cèill, 's iad air Pàipear Geal fhoillseachadh air thoiseach air an referendum an ath-bhliadhna.
Tha an leabhran, sa bhail 670 duilleag, a' gealltainn "dùthaich nas deamocrataiche, nas soirbheachaile, 's nas cothromaiche" a chruthachadh.
Thèid referendum a chumail air neo-eisimeileachd do dh'Alba air 18mh an t-Sultain 2014.
Tha am pàipear geal a' gealltainn gun cumar poileasaidh eaconamach na h-Alba a rèir fheumalachdan ghnothachasan agus ghnìomhachasan na h-Alba.
An Nòt
"Gu bunaideach, aig cridhe an deasbaid seo, tha aon cheist - an e sinne, na daoine a tha a' fuireach 's ag obair ann an Alba, an fheadhainn as fehàrr airson co-dhùnaidhean mòra a dhèanamh mu na tha ri teachd dhuinn?" thuirt Mgr Salmond.
Tha am pàipear cuideachd a' gealltainn cùram cloinne a leudachadh gu mòr, àgus cur às do chìs nan seòmraichean-cadail, ma thèid an SNP a thilleadh mar riaghaltas às dèidh a' chiad taghaidh ann an dùthaich neo-eisimeilich.
Tha e cuideachd ag ràdh gum biodh e gu maith na h-Alba agus an còrr den Rìoghachd Aonaichte gum biodh Alba neo-eisimeileach a' cleachdadh an Nòt mar airgead, fhad 's gum biodh Banca Shasainn fhathast na "buidheann iasaid èiginneach."
Am measg nam molaidhean a tha anns a' Phàipear Gheal:
- 30 uairean de thìde de chùram cloinne gach seachdain tro thèarmaichean na sgoile do gach pàiste aois trì agus ceithir, agus do phàistean dà bhliadhna de dh'aois a tha feumach air.
- Cuidhteas fhaighinn de dh'armachd niuclasach Trident, a tha an-dràsta stèidichte air Uisge Chluaidh, taobh a-staigh na ciad Phàrlamaid.
- Cur às do Chìs nan Seòmraichean Cadail.
- Chan èireadh bun-ìre na cìse.
Thuirt Leas-Phrìomh Mhinistear na h-Alba, Nicola Sturgeon gu bheil an t-uallach a-niste air luchd-taic an Aonaidh gus an argamaid acasan a chur an cèill don phoball, leis an t-sealladh acasan air na tha an dàn do dh'Alba.
Tha luchd-taic an Aonaidh air a ràdh gur ann air co-dhiù dèiligeas am Pàipear Geal ri cùisean leithid ionmhais, a thèid an leabhran a mheas.
Thuirt Rùnaire na h-Alba ann an Riaghaltas Bhreatainn, Alasdair MacIlleMhìcheil, gu bheil ceistean mòra mu chuid de na poileasaidhean a tha an SNP air foillseachadh mar thà.
Thuirt e gum biodh e "ao-coltach dha-rìribh" gun obraicheadh planaichean an SNP gus an Nòt a chumail, an cois sheirbheisean Banca Shasainn ann an "Aonadh Airgid" leis a' chòrr den Rìoghachd Aonaichte, 's gum feum an SNP "Plana B" fhoillseachadh.
NATO
Tha luchd-taic an Aonaidh cuideachd a' togail cheistean mu phlana an SNP cuidhteas fhaighinn de dh'armachd niuclasach Trident, a tha stèidhichte air Uisge Chluaidh - fhad 's a bhiodh Alba na ball de NATO.
Tha iad cuideachd a' cumail a-mach nach deach cosgaisean a thoirt seachad airson phoileasaidhean eile an SNP, leithid pheinseanan agus sochairean sòisealta.
Thuirt Riaghaltas na h-Alba gur ann gus cothrom a thoirt don phoball coimeas a dhèanamh eadar poileasaidhean an SNP agus cuid phàrtaidhean eile a sgrìobh iad am Pàipear Geal, mus dèan daoine co-dhùnadh air mar a bhòtas iad.
Tha 20,000 leth-bhreac den phàipear gan cruthachadh an toiseach, ach gheibh duine sam bith a dh'iarras leth-bhreac dheth.


text:
Sgrùdadh air rathad an t-Sròim
Dh'aontaich Comhairle na Gàidhealtachd £500,000 a chosg air sgrùdadh a dhèanamh air suidheachadh seach-rathad an t-Sròim.
Ghabh comhairlichean ri moladh gus sgrùdadh agus rannsachadh a dhèanamh air na roghainnean air fad a th' ann son fuasgladh maireannach fhaighinn.
Tha an rathad air a bhith dùite grunn thursan air sgàth mhaoimtean-slèibhe.
Cho math ri coimhead gu mionaideach ris na diofar mholaidhean, bithear a' rannsachadh cuideachd cò às a thigeadh airgead son na pròiseict.
Mairidh an sgrùdadh sia mìosan.
Feumar an uair sin fear de na roghainnean a thaghadh agus am pròiseas-dealbhachaidh a thòiseachadh.
Tha sin a' fàgail nach tòisich an obair fhèin gu 2015 air a' char as tràithe.
Thathas a' tomhais gum faodadh a' phròiseict a chosg eadar £23m is £115m, agus roghainn aca eadar cabhsair a thogail son an rathad a ghiùlain, drochaid thar a' chaolais, no rathad ùr a thogail tron mhòintich.


text:
- TIOTAL
- Gearr-chunntas coinneamh mu sgoil-eaglais ùr ann an Sniosart, duilleag 3
- EXTERNAL ID
- Z_CDT_04_4446_1_3
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Snìothasort
- DEIT
- 1804
- LINN
- 1800an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlann Chlann Dòmhnaill agus Taigh-tasgaidh nan Eilean
- AITHNEACHADH MAOINE
- 2539
- KEYWORDS
- sgoiltean na parraiste
foghlam
luchd teagaisg
tidsearan
sgoiltean
taighean sgoile
coinneamhan
comataidhean
togalaich
eileanan
Geàrr chunntas coinneamh urrasaran a bha ann am Paraiste Shnìosart far an robhas a' bruidhinn air meud an taigh sgoile agus dè an teisteanas a bu chòir a bhith aig an tidsear.
'Coinneamh mar a chaidh a chuir air dòigh a roimhe
Ciorneal MacDhòmhnaill Lianadail
An t-urramach Calum MacLeòid...do Mgr I MacDhòmhnaill Sgeabost agus Mgr Tarmod MacDhòmhnall Scalapigh
An Doctair Seumas Rothach do Mgr MacAlasdair Strathard
Chaidh an Coirneal MacDhòmhnaill Lianadail a thaghadh mar cheann suidhe...'
Aig a choinneamh seo chaidh co-dhunadh gu feumadh an taigh sgoile a bhith 35 troigh x 17 troigh x 11 troigh a dh'ard. Bhathas a dol a thoiseachadh ga togail as a bhad. Bu chòir teisteanas Ladainn, Beurla, Sgrìobhadh, Cunntas agus Ceòl na h-Eaglaise a bhith aig an tidsear a dhèidheadh a thaghadh.
Thàinig an làmh-sgrìobhainn seo à cruinneachadh ann an Leabharlann Chlann Dòmhnaill agus Taigh-tasgaidh nan Eilean, an t-Eilean Sgitheanach


text:
Dùil ris a' chiad luchd de dh'fheamainn thioram
Tha dùil ris a' chiad luchd de dh'fheamainn thioram à factaraidh giollachd ùr ann an Solas an Uibhist a Tuath an t-seachdain seo.
Thuirt stiùirichean na companaidh, Uist Asco, gu bheil grunn òrdan aca ri choileanadh.
Tha dùil aig a' chompanaidh an fheamainn a chur air feadh an t-saoghail.
Às dèidh cha-mhòr trì bliadhna de dhealbhachadh agus ullachadh, tha factaraidh Uist Asco ann an Sollas a-nis a' giollachd feamad.
Tha dùil gun tig a' chiad luchd de dh'fheamainn thioram a-mach an t-seachdain seo.
Glan
Thuirt Raghnall MacIain, a tha na stiùiriche air a' chompanaidh, gu bheilear a' losgadh mu shia tunna de dh'fhiodh, à coille ionadail, gach là airson uisge a theasachadh.
Tha an t-uisge sin a' teasachadh an èadhar a bhios a' tiormachadh na feamad.
"Cha b' urrainn an fheamainn againn a bhith nas glaine na tha i.
"Tha àiteachan eile, mar a tha iad ga dhèanamh, tha iad a' cleachdadh an dara cuid ola, no gual, no hydrocarbons eile," thuirt Mgr MacIain.
Dh'innis e gu bheil a' mhòr-chuid dhiubh sin a' fàgail fàileadh agus dath dorcha air an fheamainn.
Ach leis gur e èadhar theth, bhlàth, ghlan a thathas a' cleachdadh ann an Solas, tha dath uaine nàdarra air an fhùdar a thig bhon fheamainn a th' air a bleith.
Òrdain
Bidh feum air na 26 tunna de dh'fheamainn fhliuch gach là, agus tha còir aig a' chompanaidh air feamainn Uibhist a Tuath.
A-mach às na 26 tunna, thig mu 12 tunna de dh'fheamainn thioram, agus mar-thà tha grunn òrdan aig a' chompanaidh.
"Tha sinn deiseil an-dràsta airson 3,000 tunna a reic am-bliadhna," dh'innis Mgr MacIain.
Tha dùil aig a' chompanaidh an fheamainn a chur air feadh an t-saoghail, le aon de na ciad òrdain a' dol gu Indonèisia.
Thuirt Mgr MacIain gur e fùdar mìn a tha iadsan a' sireadh, 's iad am beachd a chur ann am biadh èisg agus biadh eòin.
A thuilleadh air an sin, thathas air còmhraidhean a chumail ri feadhainn à Sìona, Saudi Aràibia, An Ruis, Innis Tìle, Nirribhidh, agus air feadh Bhreatainn 's na Roinn Eòrpa cuideachd.


text:
Noro-bhìoras an Ràthaig Mhòir air sgapadh
Tha bhìoras a fhuair ma sgaoil ann an ospadal an Ràthaig Mhòir ann an Inbhir Nis air sgapadh gu ionad dlùth-chùraim an ospadail.
Chaidh Noro-bhìoras a lorg ann an dithis euslainteach, agus chaidh an uard sa bheil iad a dhùnadh do dh'euslaintich ùra.
Thuirt ceannardan an ospadail gu bheil iad air goireasan dlùth-chùraim a ghluasad gu pàirt eile den togalach.
Tha iad cuideachd air dearbhadh gu bheil Noro-bhìoras air triùir euslainteach ann an Uard 6c, a th' air a bhith dùinte bho Dhiardaoin seo chaidh.


text:
Taic ga h-iarraidh do sheirbheis adhair
Dh'iarr Comhairle na Gàidhealtachd gu h-oifigeil gun cuireadh Riaghaltas na h-Alba taic-airgid mu choinneimh seirbheis adhair dhan Eilean Sgitheanach.
Chaidh raon-laighe Aiseig a thogail anns na 1970an.
Chan eil seirbheis adhair dhan eilean an-dràsta, ach tha aon chompanaidh a' cur an raoin-laighe gu feum.
Sheall aithisg bho chionn ghoirid gum biodh buannachd ann faisg air £40m do dh'eaconamaidh an eilein.
Sheall sgrùdadh a rinn Comahirle na Gàidhealtachd, HITRANS agus Iomairt na Gàidhealtachd 's nan Eilean gun cosgadh e mu £20m seirbheis adhair a stèidheachadh dhan eilean.
Thuirt ceannard na Comhairle, an Comh. Mairead NicDhàibhidh, gu bheil i an dòchas gun cuir an Riaghaltas taic ris na planaichean an dèidh an iarrtais oifigeil.


text:
Comainn Iasgairean còmhla air cuotathan
3 Am Faoilleach 2018 Ùraichte aig Ùraichte aig
Tha Comainn Iasgairean eadar Arcaibh 's Cluaidh ach a-mhàinn iasgairean Mhalaig, air a dhol còmhla airson cuideaman-ceadaichte an iasgaich fhaighinn dha na coimhearsnachdan as deidh Brexit.
Tha na h-iasgairean ag ràdh gu bheil iad air adhartas a dhèanamh mar tha ann a bhith a' cur stad air iasgairean an taobh sear cuideaman-ceadaichte a thoirt air falbh.
Ach tha iad ag ràdh gu feum an iomart leudachadh.
Le tuilleadh, seo Aonghas Domhnallach...


text:
‘S urrainn do Fhèisean nan Gàidheal taic chruthachail a thabhann do sgoiltean agus buidhnean-coimhearnachd gus iomadach seòrsa pròiseact dhràma a leasachadh ‘s a lìbhreagadh a tha freagarrach do fhileantaich agus luchd-ionnsachaidh na Gàidhlig. Tha Oifigear Dràma Fhèisean nan Gàidheal a’ libhreagadh na seirbheis seo.
Film making
Bidh Fèisean nan Gàidheal gu cunbhallach a’ toirt taic do bhuidhnean sgoile ‘s buidhnean coimhearsnachd gus filmaichean goirid a riochdachadh airson FilmG, co-fharpais nam filmichean goirid aig MG Alba. Gabhaidh taic chruthachail a thabhann anns na raointean a leanas:
- A’ leasachadh sgeulachd
- A’ sgrìobhadh sgriobt
- A’ filmadh
- A’ gearradh
_________________________________________________________________________
Sgilean Dràma
‘S urrainn do Fhèisean nan Gàidheal bùthan-obrach ann an sgilean dràma a thabhann do bhun-sgoiltean tro mheadhan na Gàidhlig. Ann an 2011/ 2012 dh’obraich Fèisean nan Gàidheal le bun-sgoiltean le roinnean Gàidhlig anns an Eilean Sgitheanach ‘s Loch Aillse agus sgoiltean anns na h-Eileanan an Iar. Bhathar a’ lìbhrigeadh a’ phròiseact gu cunbhalach tron bhliadhna agus fhuair na sgoilearan a ghabh pàirt eòlas air roghainn fharsaing de sgilean dràma tro shreath de bhùthan-obrach a bh’air an toirt seachad tro mheadhan na Gàidhlig.
Sgoiltean an Eilein Sgitheanaich ‘s Loch Aillse
- Bun-sgoil Phort Rìgh
- Bun-sgoil Shlèite
- Bun-sgoil an Ath Lethainn
- Bun-sgoil Dhun Bheagain
- Bun-sgoil a’ Phluic
- Bun-sgoil Loch Carrann
- Bun-sgoil Chille Mhoire
- Bun-sgoil Stafainn
Sgoiltean nan Eilean Siar
- Breasclete School
- Sgoil an Rubha
- Sgoil an Taobh Siar
- Sgoil Lacasdail
- Sgoil an t-Òib
- Sgoil Sheileboist
- Sgoil Bhail’ a’ Mhanaich
- Sgoil Phaibil
- Sgoil Chairinis
Eadar deireadh na Dàmhair agus toiseach an Dùbhlachd 2011 ghabh 206 sgoilear à trì sgoiltean an Uibhist a’ Tuath agus Beinn na Faoghla pàirt sa phròiseact. ‘S iad Sgoil Cheann a’ Bhaigh, Sgoil Chairinis agus Sgoil Bhail’ a’ Mhanaich. Anns a’ Ghiblean agus sa Chèitean fhuair bun-sgoiltean ann an Leòdhas ‘s na Hearadh cothrom pàirt a ghabhail anns a’ phròiseact cuideachd ‘s iad Bun-sgoil Lacasdail, Sgoil an Rubha, Sgoil an Taobh Siar, Sgoil Bhreascleit, Sgoil an t-Òib agus Sgoil Sheileiboist le 126 sgoilear a’ gabhail pàirt uile gu lèir. Chòrd na bùthan-obrach ri na sgoilearan gu mòr.
___________________________________________________________________
Sgilean Dràma airson Rèidio
Bidh Fèisean nan Gàidheal a’ lìbhreagadh bùthan-obrach ann an sgilean dràma airson rèidio. Chaidh sreath de bhùthan-obrach stèidhte air sgilean dràma airson rèidio a lìbhreagadh le Fèisean nan Gàidheal ann an 2009/2010 a chruthaich 10 dealbhan-cluiche ùra ann an co-bhonn leis a’ BhBC a chaidh an uair sin a chraoladh air BBC Radio nan Gàidheal air a’ phrògram òigridh Aileag, a tha ri cluinntinn gach feagar Dihaoine aig 4f. agus air ath-chraoladh aig meadhan latha Disathairne.
Gabhaidh èisteachd ri na dealbhan-cluiche air-loidhne le bhith tadhal air an duilleag-lìn ‘Clips’aig Aileag.
Tha fios nas mionadaiche mu dheidhinn na sgoiltean a ghabh pàirt agus ceangalan chun na dealbhan-cluiche ach rim faicinn gu h-ìosal:
Dealbhan-cluiche Gàidhlig a chaidh a chraoladh ann an 2010
Anns a’ bhliadhna sgoile 2009-2010 dh’obraich Fèisean nan Gàidheal le sgoilearan Fèisean nan Gàidheal à Dùn Èideann, Eilean Leòdhais, na h-Uibhistean agus an t-Eilean Sgitheanach.
16 Iuchar 2010 – Bun-sgoil Chrois na Cìse, Dùn Èideann
23 Iuchar 2010 – Sgoil Phaibil, Uibhist a Tuath
6 Lùnastal 2010 – Àrd-sgoil Shiaboist, Eilean Leòdhais
13 Lùnastal 2010 – Bun-sgoil Stafainn, An t-Eilean Sgitheanach
20 Lùnastal 2010 – Sgoil Bhail’ a’ Mhanaich, Beinn na Faoghla
27 Lùnastal 2010 – Sgoil Shiaboist, Eilean Leòdhais
3 Sultain 2010 – Sgoil Dhalabroig A, Uibhist a Deas
10 Sultain 2010 – Àrd-sgoil James Gillespies, Dùn Èideann
17 Sultain 2010 – Bun-sgoil Chille Mhoire, An t-Eilean Sgitheanach
24 Sultain 2010 – Sgoil Dhalabroig B, Uibhist a Deas
Chithear dealbhan a chaidh a thogail tron phròiseict seo air a’ chunntas Flickr aig Fèisean nan Gàidheal: Sgilean Dràma airson Rèidio 2009/ 2010 – Dealbhan
Dealbhan-cluiche Gàidhlig a chaidh a chraoladh ann an 2011
Ann an 2010-2011, dh’obraich Fèisean nan Gàidheal còmhla ri Ruairidh MacNeacail, a tha na oifigear dràma do Eden Court gus a’ phròiseact a’ lìbhreagadh ann an sgoiltean Gàidhlig ann an Siorrachd Inbhir Nis agus Siorrachd Ròis. Chaidh a’ phròiseact a’ lìbhreagadh ann an sgìre Earra-Ghàidheal, Loch Abar, Taobh Siar Rois agus Loch Aillse cuideachd.
3 Ògmhios 2011 – Bun-sgoil Thunga – Cù air chall
3rd Ògmhios 2011 – Bun-sgoil Ghàidhlig Inbhir Nis – An Dreallag
10th Ògmhios 2011 – Bun-sgoil Loch Carrann – An Sìthiche Canadianach (Pàirt 1)
An Sìthiche Canadianach (Pàirt 2)
17 Ògmhios 2011 – Bun-sgoil Ghàidhlig Inbhir Nis – An Tidsear Chrosta
24 Ògmhios 2011 – Bun-sgoil Ghàidhlig Inbhir Nis- Gangsters
1 Iuchar 2011 – Bun-sgoil Achadh na Creige, An t-Òban – Tha Tàlant aig an Òban
8 Iuchar 2011 – Bun-sgoil Ghàidhlig Inbhir Nis – Tubaist Plean
Bun-sgoil Ghàidhlig Inbhir Nis – Campachadh
23 Iuchar 2011 – Bun-sgoil a’ Phluic – Cupa na Cruinne-cè – Pàirt 1
Cupa na Cruinne-cè – Pàirt 2
5 Lùnastal 2011 – Bun-sgoil Chnoc na Creige, Baile Dhùbhthaich – Tranylvannia
12 Lùntastal 2011 -Bun-sgoil Ghàidhlig Inbhir Nis – Daoimean
Bun-sgoil Ghàidhlig Inbhir Nis – Burraidhean
19 Lùnastal 2011 – Bun-sgoil a’ Bhogha Mhòir – MV Catastrophic – Pàirt 1
MV Catastrophic – Pàirt 2
26 Lùnastal 2011 – Bun-sgoil Chnoc na Creige – Taigh Tasgaidh
Bun-sgoil Dhrochaid a’ Bhanna – Turas Sgoile
2 Sultain 2011 – Bun-sgoil Ghàidhlig a’ Ghearasdain – Dealbh-cluich – Pàirt 1
Dealbh-cluich – Pàirt 2
9 Sultain 2011 – Bun-sgoil Gheàrrloch – Beathach nam Bròg – Pàirt 1
Beathach nam Bròg – Pàirt 2
16 Sultain 2011 – Bun-sgoil an t-Sàilein
23 Sultain 2011 – Bun-sgoil Thaigh a’ Chladaich, Dùn Omhainn – Pàirt 1
Pàirt 2
30 Sultain 2011 – Bun-sgoil Ghàidhlig a’ Ghearasdain – Fainne a’ Bhanrigh
Chithear dealbhan a chaidh a thogail tron phròiseict seo air a’ chunntas Flickr aig Fèisean nan Gàidheal: Sgilean Dràma airson Rèidio 2010/ 2011 – Dealbhan


text:
- TIOTAL
- Dealbh de dh'artaigil air L.A.Necker
- EXTERNAL ID
- Z_GB232_D928_D_2_03
- ÀITE
- Port Rìgh
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Port Rìgh
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Comann Gàidhlig Inbhir Nis
- AITHNEACHADH MAOINE
- 5672
- KEYWORDS
- geòlaichean
geòlas
Air an dealbh seo de dhuilleag o Ghazetteer tha earrann mu Louis Albert Necker (1786 - 1861), geòlaiche Eilbhiseach a bha na oileanach aig Oilthaigh Dhùn Èideann, agus a chlò-bhuail leabhraichean air geòlas tìr mòr na h-Alba agus na h-eileanan an Iar an dèidh sin. Chuir e seachad am fichead bliadhna mu dheireadh dhe bheatha ann am Port Rìgh. Dh'eug e ann an 1861, agus chaidh a thiodhlacadh anns a' chladh ann am Port Rìgh.
Tha an sgrìobhainn seo na phàirt de thasglann JLM Mitchell aig Comann Gàidhlig Inbhir Nis. Bhuineadh Seumas Lachlainn Màrtainn Mitchell (a rugadh air 13mh là dhen Ògmhios 1929) do Shiorrachd Inbhir Nis. B' esan mac don lighiche ainmeil Lachlainn Mitchell. Shuidhicheadh e mar shiorraidh làn-ùine ann an Dùn Èideann ann an 1978, agus bha e an sin gus an do leig e dheth a dhreuchd ann an 1995. Dh'eug e air 26mh là dhen t-Samhain 2001. Earrann air ath chlò-bhualadh o 'Gazeteer', le artaigil fon cheann 'Necker' mu Louis Albert Necker


text:
- TIOTAL
- Luchd-obrach Taigh-staile Gleann Òrd, Am Blàr Dubh
- EXTERNAL ID
- THCCP_DINGWALL_DISTILLERY
- ÀITE
- Am Blàr Dubh
- SGÌRE
- Am Blàr Dubh
- SIORRACHD/PARRAIST
- ROS: Urrath
- DEIT
- 2004
- LINN
- 2000an
- CRUTHADAIR
- Alexander Collett
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Highland Community Planning & Resources Project
- AITHNEACHADH MAOINE
- 39962
- KEYWORDS
- bailtean beaga
rathaidean-iarainn
taighean-staile
Tha an dealbh seo a' sealltainn luchd-obrach aig taigh-staile Gleann Òrd, Am Blàr Dubh, Siorrachd Rois. 'S iad, (deiseal bhon làimh chlì bhon aghaidh) Alex Johannesen, Eric Walker (Manaidsear), Mike Haldane, Iain Rois, Stevie Ciltsham (le botal Gleann Òrd na làimh). Chaidh an dealbh a thogail anns an Lùnastal 2004 le Alasdair Collett mar phàirt den phròiseact 'Make the Muir Matter' a bha na innleachd planaidh coimhearsnachd air a stiùireadh le muinntir a' bhaile le taic bho Highland Wellbeing Alliance: Highland's Community Planning Partnership.
Tha Taigh-staile Gleann Òrd anns a' Bhlàr Dhubh, Siorrachd Rois a' dol air ais gu 1838 nuair a thug an t-uachdaran ionadail Tòmas MacChoinnich Òrd, talamh air màl gus a b' urrainn don taigh-staile a bhith air a thogail. B' e an t-amas aige obair a thoirt do mhuinntir an àite fad na bliadhna agus margaid fhurasta a bhith ann don eòrna aige. Bhon uair sin, tha luchd-seilbh eadar-dhealaichte air a bhith aig an taigh-staile tro naghabhail thairis le Guinness. An-diugh, tha an companaidh na phàirt den cheangal eadar Guinness agus Grand Metropolitan, DIAGEO


text:
Movie Maker? Dèan fhèin e!
Seo eisimpleir eile dhen t-seòrsa rud a b’ urrainn dhuinn dèanamh – ma thèid againn air an obair a tha sinn air a bhith a’ leasachadh a thoirt air adhart chun na h-ath ìre.
Bha clas airson luchd-ionnsachaidh na Beurla aig Cothrom o chionn bliadhna no dhà. Agus chuir iad romhpa fhèin pròiseact sònraichte a choileanadh – film goirid a dhèanamh a bhiodh a’ sealltainn na h-obrach a bha iad ris, agus an dòigh beatha a bh’ aca sna h-eileanan.
Abair deagh eacarsaich a bh’ ann airson cànan ionnsachadh! An toiseach bha aca ri deasbad agus aontachadh dè na seallaidhean a bha iad ag iarraidh san stòiridh: am bàta-aiseig, beathaichean, eunlaith, muir is tìr, na h-àiteachan far an robh iad a’ fuireach agus ag obair, agus gu sònraichte na diofar rudan a bhiodh iad a’ dèanamh nan obair làitheil.
An uair sin thug sinn camara dhaibh airson na dealbhan sin a thogail. As dèidh sin bha aca ri na dealbhan a chur ann an òrdugh, a’ cleachdadh Windows Movie Maker. Obair caran teicnigeach a bha sin, ach rinn iad fhèin an gnothach air (ag ionnsachadh sgilean ùra IT aig an aon àm ’s a bha iad ag ionnsachadh a’ chànain).
Agus an uair sin, ’s iad fhèin a sgrìobh an aithris a rachadh leis na dealbhan (le cuideachadh an siud ’s an seo bhon luchd-teagaisg). Agus a-rithis, ’s iad fhèin a chlàr an guthan a’ toirt seachad na h-aithris, le ceòl ann cuideachd bho oileanaich sa cholaiste ionadail.
Obair mhòr a rinn iad, a thug orra an cànan a chleachdadh ann an suidheachaidhean ùra, agus a thug misneachd dhaibh leis cho soirbheachail ’s a bha iad aig an deireadh.
Nis, ma thèid aig luchd-ionnsachaidh na Beurla air rudeigin mar sin a dhèanamh, a bheil adhbhar sam bith nach gabhadh rudeigin coltach ris dèanamh sa Ghàidhig – le luchd-ionnsachaidh no fileantaich? Sin an rud a tha sinn airson fheuchainn – a’ gabhail ris aig an aon àm gum bi feadhainn ann a bhiodh airson tòiseachadh le audio a-mhàin, ’s dòcha, no sgrìobhadh. Tha Am Pàipear air duais eile fhaighinn am bliadhna. Nach e bhiodh math stuthan ioma-mheadhan bhon choimhearsnachd a chur air an làrach spaideil aca!
Seo am film a rinn iad:
English summary
This was a project for English language learners from Poland and Latvia who wanted to make a film about their life and work here in the Hebrides.
First of all they had to agree the contents of the film, and what sort of pictures they wanted – scenery, animal life, the places where they lived and worked, and particularly the different things their work involved. Then they borrowed the camera to take the pictures. After that they edited a picture sequence together using Windows Movie Maker, simultaneously developing IT and language skills.
Finally, the learners themselves scripted the voiceover commentary (with some help from teachers) and recorded the narration. All in all, it was a very fruitful learning process which helped to build the learners’ confidence in using the language in new situations.
It’s this kind of work we want to develop bilingually in the next stage of the Island Voices project – recognising also that, for some, audio recording or written work will be a more comfortable jumping off point. Am Pàipear is Community Newspaper of the Year again. Wouldn’t it be good to see multimedia materials from the community on their site!
-
14/03/2011 at 12:50 pm
Hi there
What a great project. It was so interesting to see your lives through your video work here. I hope you plan to do more projects like this?
Richard Gresswell
ESOL Teacher
-
27/04/2011 at 8:23 am
-
08/08/2011 at 5:35 pm
-
26/12/2011 at 6:56 am
-
25/04/2012 at 11:05 am


text:
Luchd-obrach air tòiseachadh aig Colaiste Inbhir Nis
Tha luchd-obrach acadamaigeach air tòiseachadh ag obair aig Colaiste Inbhir Nis aig Campas ùr Inbhir Nis, ann an sgìre an Fhaidhbhilich air taobh sear a' bhaile.
Tha dòchas ann gun tarraing an t-àite ùr barrachd oileanach dhan sgìre agus gun toir sin togail dha eaconamaidh na Gàidhealtachd.
Chan eil fada bho fhuair lìonra Oilthigh na Gàidhealtachd 's nan Eilean - UHI - inbhe oilthigh, agus tha dòchas ann gun dèan an campas ùr an t-oilthigh nas tarraingaiche.
Thòisich luchd-obrach aig a' cholaiste Diluain, agus gheibh cuid de na h-oileanaich cothrom sùil a thoirt air an làraich Dimàirt.
B' àbhaist do phrìomh thogalach na colaiste, a chaidh a stèidheachadh ann an 1960, a bhith anns an Longman.


text:
Èisdeal ga cheannach às leth na coimhearsnachd?
Dh'fhaodadh gum beachdaich muinntir an eilein bhig Èisdeal ann an Earra-Ghàidheal an t-eilean a cheannach às leth na coimhearsnachd, an dèidh buaireadh leis an uachdaran a dh'fhaodadh cur às dhan fharpais ainmeil losg-bhra-teine aca.
Tha còir aig an fharpais a bhith ann Didòmhnaich seo tighinn, ach bha an t-uachdaran a' bagart stad a chuir oirre, 's e ag ràdh gum feumadh an fheadhainn a tha ga ruith - Urras Coimhearsnachd Eilein Èisdeil - £1,000 a phàigheadh airson an t-seann chuaraidh sgleata a chleachdadh.
Tha an fharpais air a bhith a' ruith o chionn 15 bliadhna, 's i a' tàladh nan ceudan dhaoine chun an eilein bhig.
Bha cùisean a' coimhead dubhach, gus an d'fhuair na h-Eileannaich tabhartas bho phàipear-naidheachd son an t-uachdaran a phàigheadh.


text:
Mì-thoileachas le planaichean a' Cho-op
Tha fearg air luchd-gnothachais air an Tairbeart sna Hearadh agus e air tighinn am bàrr gu bheil an Co-op airson bùth ùr fhosgladh sa bhaile.
Tha dragh mòr orra mun bhuaidh a bheireadh sin air na gnìomhachasan aca fhèin.
Tha iad cuideachd mì-thoilichte gu bheil Urras Ceann a Tuath na Hearadh air a bhith a' bruidhinn ris a' bhuidhinn mu dheidhinn a' mholaidh.
Chaidh coinneamh bhliadhnail gu math sradagach aig Urras Ceann a Tuath na Hearadh a chumail o chionn beagan làithean.
Mì-thoileachas
Bha an luchd-gnothachais a bha an làthair gu math mì-thoilichte leis na planaichean.
Tha e air a thighinn am follais gun do sgrìobh an Co-op chun an Urrais san Lùnastal an-uiridh a' lorg làraich fhreagarraich, agus gun deach còmhraidhean a chumail eatorra.
Tha luchd nam bùithdean ag ràdh, ma 's e 's gun tig an Co-op a-steach, gun cuir e crìoch orra-san.
Thuirt an t-Urras gun robh cùisean aig ìre gu math tràth fhathast agus nach biodh iad air cùisean a ghluasad air adhart gu ìre mhòir sam bith gun innse do dhaoine agus do luchd nam bùithdean dè bha a' tachairt, gus cothrom a thoirt dhaibh am beachd a thoirt seachad.
Chaidh aontachadh aig a' choinneimh bhliadhnail conaltradh a dhèanamh leis an t-sluagh a dh'fhaicinn dè am beachd a th' aig daoine air a' chùis.


text:
Neach-coiseachd fhathast a dhìth ann an Loch Abar
Tha sgioba-teasairginn nam beann ann an Loch Abar air an treas latha a chur seachad a' lorg fear-coiseachd a tha air a bhith a dhìth bho oidhche shathairne.
Chaidh Eric Cyl, 62, fhaicinn mu dheireadh a' coiseachd a-steach gu na beanntan, deas air Gleann Neibhis madainn Dhisathairne.
Chaidh luchd-teasairginn a ghairm nuair nach do thìl e dhan àite-fuirich aige oidhche Shathairne 's bha iad a-muigh ga shireadh fad an latha Didòmhnaich.
'S e sgioba-teasairginn Loch Abar agus sgioba bhon RAF le coin a tha an sàs san iomairt, a thuilleadh air heileacoptair nam Maor-Cladaich.
Nuair a chaidh fhaicinn mu dheireadh bha seacaid ghlas air Mgr Cyl, agus briogais dhorcha.
Bha e na aonar, agus a' coiseachd le dà bhata.


text:
Kal. Ian. iiii. f., l. iiii., Anno Domini M.c.lx.iiii.
Donnchadh h-Ua Briain, epscop Cille Da Lua, in Christo quieuit.
Maithi muinnteri Ia, .i., in sacart mor, Augustin & in fer leiginn (.i., Dub Sidhe){folio & column MS1 50b} & in disertach, .i. Mac Gilla Duibh & cenn na Ceile n-De, .i., Mac Forcellaigh & maithi muinnteri Ia arcena do thiachtain ar cenn comarba Coluim Cille, .i., Fhlaithbertaich h-Ui Brolcain, do gabail abdaine Ia a comairli Somarlidh & Fer Airir Gaidhel & Innsi Gall, co ro astaei comarba Patraic & ri Erenn, .i., Ua Lochlainn & maithi Cenel Eogain e.
Gilla Patraic h-Ua Mael Mena do éc.
Somharlidh Mac Gille Adhamhnain & a mac do marbadh & ár Fer Airir Ghaedhel & Cinn Tire & Fer Innsi Gall & Gall Atha Cliath ime.
Blodh d' Ard Macha do loscadh.
Tempull mór Dairi do
p.146denum la comarba Coluim Cille, .i., la Flaithbertach, mac in espuic h-Ui Brolcain & la samudh Coluim Cille & la Muircertach h-Ua Lochlainn, la h-airdrigh n-Erenn. Ocus tairrnic cloch in tempaill moir sein Daire, i faelet nocha traighed, fri ré cethorchat laa.
{§LATE} Amhlaim, mac Gilla Caimghin U Cheinneidig, do dhalladh.§


text:
Taic ga gealltainn do luchd-obrach UBC
Thuirt Riaghaltas na h-Alba gun toir iad a h-uile taic is urrainn dhaibh do 277 duine de luchd-obrach UBC a tha an cunnart an cosnaidhean a chall.
Tha a' chompanaidh, a chaidh a bhonntachadh ann an Uibhist o chionn 40 bliadhna, air a dhol ann an rianachd.
Tha an luchd-rianachd, Zolfo Cooper, ag ràdh gum feuch iad ris a' chompanaidh, aig a bheil oifisean stèidhichte anns na h-Eileanan Siar, Inbhir Nis agus meadhan na h-Alba, a chumail a' dol.
Tha Comhairle nan Eilean Siar a' rannsachadh mar is urrainn dhaibhsan cuideachadh a thoirt don t-suidheachadh.
Luach a Ghlèidheadh
Ged a tha a' chompanaidh a' dèanamh obrach airson na Comhairle, tha dragh orra mu chall-cosnaidh, agus call don eaconamaidh.
Tha cuid an dòchas gun gabh pàirt den chompanaidh, anns na h-Eileanan, a ghlèidheadh.
"Aig an ìre seo tha e cudromach dhuinne a bhith a' tuigsinn na tha a' tachairt, 's na buaidhe a tha gu bhith aige," thuirt Stiùiriche Leasachaidh Eaconamaich na Comhairle, Calum Iain MacÌomhair.
"'S e àm duilich a tha seo don eaconamaidh nàiseanta agus ionadail. Tha sinn a' faicinn air feadh na h-Alba anns a' bhliadhna a chaidh seachad gu bheil 200 companaidh air a dhol à bith.
"Tha sinne ag iarraidh co-obrachadh leis an luchd-rianachd, tuigse na tha an luchd-rianachd a' dèanamh, a bheil càil ann is urrainn a bhith air a shàbhaladh a-mach às a' chompanaidh, agus na 's urrainn dhuinn a dhèanamh air cùlaibh sin," thuirt e.
Tha an luchd-rianachd fhèin ag amas air an luach as motha a ghlèidheadh sa chompanaidh, gus an gabh obraichean a chumail.
"'S e an obair againne a-nis, coimhead ris a' chompanaidh agus a dèanamh seasmhach, agus coimhead ris a h-uile roghainn a th' ann," thuirt Robin Knight, bho Zolfo Cooper.
"Bidh sinn ag obrachadh gu dlùth le luchd-sòlarachaidh agus luchd-ceannaich, feuch luach a ghlèidheadh anns a' chompanaidh seo.
"Mar is motha an luach a ghlèidheas sinn, agus mar as motha a dh'obraicheas sinn leis na daoine leis a bheil cùmhnantan againn, 's ann as fheàrr a tha an cothrom air cosnaidhean a ghlèidheadh," thuirt e.


text:
Dragh mòr mu thuath-gaoithe
Thuirt RSPB na h-Alba gu bheil iad cho dhraghail mu phlana gus tuath-gaoithe le 47 crainn a thogail an earra-thuath Chataibh sa bha iad mu pròiseict sam bith eile a-riamh.
Tha SSE an dùil sgeama Srathaidh a Deas a thogail air a' mhòintich ris an canar Flow Country.
Fhuair a' chompanaidh cead airson 33 crainn ann an Srathaidh a Tuath ann an 2011.
Thuirt an carthannas gum bu chòir leigeil dhen làrach ùr, far an deach craobhan a chur, a dhol air ais na boglach.
Tha iad ag ràdh gur e àite cudthromach a th' ann do eòin.
Tha Urras Fiadh-bheatha na h-Alba cuideachd an aghaidh a' phlana.
Chaidh beachd iarraidh bho SSE air na bha RSPB na h-Alba ag ràdh.


text:
Tha an saoghal seo làn annasan. Chuir Birlinn leabhar thugainn a bha a’ coimhead gasta, gun teagamh. Roger Hutchinson, St Kilda: A People’s History (Birlinn, còmhdach-cruaidh £20). Ah, arsa mise an toiseach, leabhar eile mu Hiort. Nach deach na ceudan dhiubh a sgrìobhadh. Nach do rannsaich Màiri Harman, gu sònraichte, a h-uile cùil agus cèal de dh’eachdraidh an eilein anns an leabhar aicese An Isle called Hirte: History and Culture of the St Kildans to 1930, a thàinig a-mach ann an 1997?
An uair sin, chuir mi mo shùil ann, ’s nach mì a fhuair an t-iongnadh. Oir lorg Hutchinson rudeigin ùr ri ràdh. Dh’ùisnich e sgilean na h-eachdraidh-beatha a gheuraich e air leithid James Boswell agus Bodach an t-Siabainn agus Calum an Rathaid, ’s fhuair e staigh do chinn nan daoine tro na linntean – chan e mhàin muinntir an eilein ach iadsan a thàinig a thadhal orra, eadar ’s gur h-e Colla Ciotach, Màrtainn Màrtainn, Alastair Buchan, Lady Grange, Coinneach MacAmhlaigh, Edward Clarke, John MacCulloch, Alastair MacilleMhìcheil, John Sands no Iain MacAoidh. ’S tha snàidhlean inntinneach eile a’ ruith tron leabhar. An robh muinntir Hirt toilichte le’n cuid? An robh Hiort, ’s e a-muigh an-siud sa chuan leis fhéin, ’na sheòrsa de phàrras gun smal anns an robh gach duine co-ionnan mar ann am poblachd bheag Ghreugach o shean? An robh pàrlamaid an eilein ’na ball-sampaill do gach coimhearsnachd eile?
Tha ceistean den t-seòrsa sin a’ toirt brìgh a bharrachd dhan leabhar – agus a’ mìneachadh car son a chaidh muinntir Hirt ’nam mionn-sùla dha na mìltean de luchd-turais, agus dha’n cuid chamarathan, anns an lethcheud bliadhna mu dheireadh a chum iad ris a’ chnap chreigeadh aca.
Tha cuid de na dealbhan a thog an luchd-turais sin anns an leabhar. Ach an uair a dh’iarr sinn air muinntir Birlinn té na dhà dhe na h-ìomhaighean a chur thugainn gus an sealltainn gu grinn an seo, bha sinn air ar beò-ghlacadh leis na chuir iad thugainn, oir 'nam measg bha beairteas iongantach de dhealbhan bho Urras Nàiseanta na h-Alba agus bho Thasglann George Washington Wilson aig Oilthigh Obar Dheathain, móran dhiubh nach eil anns an leabhar idir, a' sealltainn gaisgich Hirt agus greim bàis aca le slat air amhaich nan sùlairean òga 's an cuan ri fhaicinn a' bualadh nan creag mìle troigh fodhpa, neo ìomhaighean nas foirmeil de Hiortaich ’s iad cho uasal ged a tha iad cas-rùisgte. Gu mì-fhortanach chaidh innse dhomh nach fhaod mi gin dhiubh siud a shealltainn an seo bho nach eil iad anns an leabhar – ach tha siud a' togail na ceiste, car son nach eil iad ann, leis gun robh iad aig Birlinn?
Seo léirmheas air na tha anns an leabhar, ma-tà, chan ann ann am faclan a-mhàin, ach cuideachd ann an dà de na dealbhan, far a bheil an leughadair air a tharraing chun nan sùilean. Bha sùil chruinn aig an t-saoghal a-muigh air muinntir Hirt, agus bha sùil gheur aig muinntir Hirt air na camarathan a thug an saoghal leis. B'e tiotal an deilbh shios "St Kilda Maids and Maidens", agus chaidh a thogail a réir choltais air an t-sràid anns a' bhaile ann an 1886. Tha Hutchinson a' mìneachadh gun do thòisich na h-eileanaich mun àm seo a' tabhann nan clòithtean aca ri'n reic ris an luchd-turais, ’s gur e sin as coireach gu bheil dà phlaide ri'm faicinn crochte ris a' bhalla. Tha Susan Bain, Manaidsear nan Eileanan Siar aig an Urras Nàiseanta, a' tuairmse gun deach an dealbh eile a thogail anns na 1920an.


text:
- TIOTAL
- Plana uisge air a mholadh airson Port Rìgh
- EXTERNAL ID
- CDT_10_MEP_RHP43754
- ÀITE
- Port Righ
- SGÌRE
- An t-Eilean Sgitheanach
- SIORRACHD/PARRAIST
- INBHIR NIS: Port Rìgh
- DEIT
- 1860
- LINN
- 1860an
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlann Chlann Dòmhnaill agus Taigh-tasgaidh nan Eilean
- AITHNEACHADH MAOINE
- 4891
- KEYWORDS
- mapaichean
slàintealachd
ùisealachdan-poballach
zoomable
Seo plana sràidean Phort Rìgh a tha a' sealltainn nan sàibhearan, cabhsairean agus pìoban airson uisge a thoirt a-steach don bhaile a tha air am moladh.
Chaidh am plana a thoirt seachad le spèis le Leabharlann agus Taigh-tasgaidh Chlann Dhòmhnaill a tha na ionad-ionnsachaidh anns an Eilean Sgitheanach. Tha beartas leabhraichean agus phàipearan ann a ghabhas an rannsachadh ma ghleidhear àm airson sin


text:
Naidheachdan 11:00m
3 An t-Iuchar 2013 Ùraichte aig Ùraichte aig
Taighean Comhairle
Thèid cur às dhan chòir a th' aig daoine ann an Alba an taigh comhairle sa bheil iad a' fuireach a cheannach. Tha dùil gum foillsich Leas-Phrìomh Mhinistear na h-Alba, Nicola Sturgeon, an naidheachd ann an Glaschu an-diugh, agus gun tig an sgeama gu ceann ann an 2016. Thuirt seann cheannard nan Tòraidheach an Alba, Anabel Goldie, gur e briseadh dùil a th' ann, oir gun tug an sgeama saorsa shòisealta do mhòran dhaoine.
An Eaglais Bhreac
Tha ceannard nan Làbarach, Ed Miliband, air a bhith a' dìon mar a ghabh am pàrtaidh smachd air a' phròiseas airson tagraiche ùr fhaighinn a sheasas an àite Eric Joyce mar Bhall-Pàrlamaid ann an sgìre na h-Eaglaise Brice. Tha casaidean ann gu bheil an t-aonadh Unite a' lìonadh ballrachd a' phàrtaidh airson buaidh a thoirt air fo-thaghaidhean eile cuideachd. Tha Unite a' dol às àicheadh sin. Ach tha na Làbaraich air geàrr-liosta de thagraichean ùra ullachadh.
An Èipheit
Chaidh 16 duine a mharbhadh san àimhreit anns an Èipheit agus an t-arm ag ràdh gun tèid iad an sàs an-diugh fhathast mur a dèan an Ceann-Suidhe Mohammed Morsi aonta le a naimhdean poileataiceach. Tha dragh air luchd-taic Mhgr Morsi gun cuir an t-arm a-mach às an dreuchd e, ged a chaidh a thaghadh, gu deamocratach tha iad ag ràdh, an-uiridh.
Pagastan
Tha Pagastan a' càineadh ionnsaigh a thug na Stàitean Aonaichte le rocaid "drone" air taobh an iar-thuath na dùthcha. Chaidh 17 duine a mharbhadh, agus Aimeireaga ag amas air buidhinn Haqqani a tha a' sabaid an aghaidh nam feachdan eadar-nàiseanta ann an Afganastan.
Saighdearan Pàirt-Ùine
Bidh tuilleadh fiosrachaidh aig Rùnaire an Dìon, Philip Hammond, an-diugh mun phlana airson feachd shaighdearan pàirt-ùine na dùthcha a leudachadh bho 18,000 gu 30,000 ro 2018. Tha sin mu choinneimh tuilleadh ghearraidhean san arm de shaighdearan làn-ùine.
Goid Dealain
Tha Riaghladair a' Chumhachd, Ofgem, a' maoidheadh càin air na companaidhean cumhachd mur a cuir iad stad air feadhainn a tha a' goid an dealain. Tha e coltach gu bheil an treas cuid den dealan a tha ga ghoid a' dol gu tuathan-canaib.


text:
Naidheachdan 11:00m
7 Am Faoilleach 2014 Ùraichte aig Ùraichte aig
In-imrich
Tha Rùnaire a' Ghnothachais, Vince Cable, a' cur teagamh ann am plana Dhaibhidh Chamshroin airson in-imreachas a ghearradh gu nas lugha na 100,000 ron Taghadh Choitcheann an ath-bhliadhna. Thuirt Mgr Cable nach gabh an àireamh sin coileanadh, agus nach do ghabh na Lib-Deamaich ann an Riaghaltas na co-bhanntachd riamh ri smachd den t-seòrsa sin air in-imrich. Thuirt Mayor Lunnainn, Boris Johnson, an-diugh gum bu chòir casg fad dà bhliadhna bho shochairean a chur air feadhainn a nì in-imrich dhan Rìoghachd Aonaichte. Thuirt Mgr Johnson gur e rud reusanta a bhiodh an sin airson smachd a chur air feadhainn a tha a' tighinn a Bhreatainn airson brath a ghabhail air siostam nan sochairean. Na bu tràithe an-diugh, thuirt Ceannard UKIP, Nigel Farage, gum bu chòir casg còig bliadhna a bhith air an leithid.
Co-dhearbhadh
Tha dithis a bha nan ceannardan lagh ann an Alba, am Morair Hamilton 's am Morair Cullen, a' cur teagamh ann am plana Riaghaltas na h-Alba airson cuir às den earrainn den lagh far am bheil co-dhearbhadh, corroboration, a dhìth airson duine a dhìteadh. Tha na Morairean ag ràdh gu bheil an earrainn sin den lagh a' dèanamh cinnteach nach tèid duine a dhìteadh gu ceàrr, ach tha Rùnaire a' Cheartais, Coinneach MacAsgaill, ag ràdh gun toir atharrachadh piseach air siostam a' cheartais.
Dinnearan sgoile
Thig dearbhadh bho Riaghaltas na h-Alba an-diugh gun tèid dinnearan sgoile an asgaidh a thoirt do chloinn anns a' chiad thrì bliadhna sa bhun-sgoil. Chaidh an aon sheòrsa sgeama a stèidheachadh ann an Sasainn mar-thà. Chuir buidhnean cloinne fàilte air an sin agus iad ag ràdh gu bheil mòran theaghlaichean ann nach eil a' faighinn biadh sgoile an asgaidh, ged a tha iad ann am bochdainn.
Sìde
Tha tuinn mhòra agus làn-àrd a' toirt buaidh air mòran sgìrean air costa an iar Bhreatainn an-diugh a-rithist. Tha trì sgìrean ann an Sasainn fo rabhadh mu fhìor-chunnart bho thuiltean.
Tuiltean
Thèid faighneachd de Riaghaltas na h-Alba dè an seòrsa taic a bheir iad do sgìrean ann an Dùn Phris is Gall-Ghàidhealaibh air an tàinig call le tuiltean bho chionn ghoirid. Bidh Ball Làbarach na sgìre, Elaine Mhoireach, a' cur na ceist sin ann am Pàrlamaid na h-Alba an dèidh dhan sgìre fulang le tuiltean cho dona 's as cuimhne le mòran.
Na Stàitean Aonaichte
Chaidh comhairle a thoirt air daoine ann am pàirtean de Na Stàitean Aonaichte iad fuireach san dachaigh agus aimsir fìor fhuar a' gluasad bho mheadhan na dùthcha gun chost an ear. Tha sgoiltean agus gnìomhachasan dùinte, seirbheisean adhair air an cur dheth, agus mòran rathaidean dùinte le sneachda agus reothadh.


text:
Coireall còsagail
Tha an coireall còsagail 'na sheòrsa de fuaim co-fhogharach, air chleachdadh ann an roinn nam cànanan air bhruidhinn (mar Ruiseis, Spàinntis, Armenianais, agus Pòlainnis). Tha ran t-samhladh 'san Aibidil Eadar-nàiseanta Fogharach a tha riochdachadh fiaclach, còsagail, agus coireallan for-chòsagail, agus tha "r" na shamhadh samhail X-SAMPA. 'S e gu mì-riaghailteach air chantainn ris an ruis luasganach.
Feartan[deasaich | deasaich an tùs]
Feartan an coirill chòsagail:
- Tha a dhòigh na labhairt 'na coireall, a' ciallachadh gu bheil e air chruthachadh leis na luasgain a inneil na labhairt (sa' chùis seo, an mullach còsagail).
- Tha a àite na labhairt còsagail, a' ciallachadh gu bheil e air labhairt leis a bhàrr na teanga an aghaidh na mullaich chòsagail.
- Tha a sheòrsa na fuaimneachadh leis a' ghuth, a' ciallachadh gu bheil na fillidhean a' ghutha a' crith fad na labhairt.
- Tha e 'na chonnrag labhairteach, a' ciallachadh gur adhar saor a theicheadh tron bheul.
- Tha e 'na chonnrag mheadhanach, a' ciallachadh gu bheil e air chruthachadh le a' leigeil an sruthadh-adhair a shruthadh thar an meadhain na teanga, an àite nan taobhan.
- Tha an inneal sruthadh-adhair dol-a-mach sgiamhach, a' ciallachadh gu bheil e air labhairt leis a' bhrùthadh an adhair a-mach nan sgiamhan agus tron slighe guthach, an àite na as an sgòrnan no am beul.
Sa' Bheurla[deasaich | deasaich an tùs]
Chan eil coireall còsagail aig a' chuid as motha nan dual-chainntean na Beurla, leis an obadh an dual-chainnt Albannach. Tha doirbh an fuaim sònraichte seo a chruthachadh airson daoine nach eil e aig sa' chànan am màthar.
Ann an cànanan eile[deasaich | deasaich an tùs]
'S cumanta coirill chòsagaile anns na Cànanan Uralach, agus sa' mhòrchuid nan Cànanan Slàbhach is nan Cànanan Ròimheach mar Spàinnis (sgrìobhta cho rr, no r aig an tòiseachadh fhacail), Catalanais, Ocsiteanais, Romàinis, agus Eadailtis. Tha e air lorgadh anns na blasan na Gearmailtise agus na Fraingis. Ann an roinn nam cànanan (mar Seicis, Slòbhacais and Croatais), 's urrainn dhan choireall chòsagail lideachail: [r̩]. Cuideachd, chuir J. R. R. Tolkien roimh gum bitheadh an coireall còsagail aig a Chànanan nan sìthiche cumte.
Eisimpleiream:
- Albanais: rrush [ruʃ], "fìon-dearc"
- Abchais: aшəapa [aʃʷara], "meidh"
- Arabais: ﺭأﺱ [ræʔs], "ceann"
- Basgais: errota [e'rota], "muileann"
- Njoagwi Ngwe: [lɛ̀rɛ́], "sùil"
- Ungairis: erdő [erdøː], "coille"
- Pòlainnis: ręka [reŋka] "làmh"
- Croatais: rt [r̩t], "tonnag"
- Spàinnis: rey [rej], "rìgh"
- Ubaichis: [bəq¿ʼərda], "cur air char"
- Cuimris: Rhagfyr [ˈr̥aːgvɨr], "An Dùbhlachd"


text:
Gnčithean san sgėre agad / Species sightings in your area
Cleachd am map eadar-ghnėomhail airson fiosrachadh a lorg mu lusan agus ainmhidhean a chaidh fhaicinn faisg air do dhachaigh no faisg air sgėre air a bheil thu an dųil tadhal. Thāinig am fiosrachadh gu lčir bhon dāta aig Lėonra Nāiseanta Bith-iomadachd. Tha an goireas seo a' toirt cothrom dhut air na clāraidhean ainmhidhean agus lusan air feadh Alba fhaicinn. A' coimhead airson bheachdan air āitichean a bhiodh math airson fiadh-bheatha fhaicinn? Feuch an earrann 'Āiteachan far am faodar a dhol' .scroll to this map | scroll to the top of this page


text:
Kl. Ianair ii f. l. xx.iii. Anno Domini m.c.ui.
Crech-sluaigedh la Domnall H. Lochlainn i foiridhin Donnchadha H. Mael Shechlainn coro ortadur Iartar Midhe & co tárus Donnchadh ann for scemhledh & coro marbadh é.
Disirt Diarmata cona derthaigh do loscadh.
Tuathal comarba Coemhghin in pace quiéuit.
Ceallach comarba Patraic for cuairt Ceniuil Eogain cetna chur co tuc a óghreir .i. bó cech seisir no agh n-dára cech trir no leth-unga cech cethrair la taebh n-edbhart n-imda olchena.
Cathbarr H. Domnaill ri Ceneol Lughdach.
p.546
Ceallach for cuairt Muman cetna chur bes co tuc a lan-chuairt .i. secht m-bae & .uii. cairigh & leth-unga cech fuind tricha cet i Mumain la taebh shét n-imda olchena. Ocus ar-roet imorro Ceallach gradha uasal-espoic don chur-sin a forcongra fer n-Erenn.
Caincomrac H. Baighill uasal-espoc Aird Macha in pace quieuit.
Etgair ri Alban mortuus est.


text:
- TIOTAL
- Dannsaichean Coimhearsnachd san Spideal
- EXTERNAL ID
- QZP40_CAITHNESS_CROFTING_166
- ÀITE
- An Spideal
- SGÌRE
- Gallaibh an Iar
- SIORRACHD/PARRAIST
- GALLAIBH: Hacraig
- LINN
- 1980an
- CRUTHADAIR
- Alistair Tait
- NEACH-FIOSRACHAIDH
- Leabharlainn na Gàidhealtachd
- AITHNEACHADH MAOINE
- 41441
- KEYWORDS
- claistinneach
àbhachdas
dannsa
dannsaichean
Rugadh Alasdair Tait ann am Bàgar (Bower) ann an 1919 agus ghluais e gu Hacraig (Halkirk) ann an 1920. Còig Bliadhna às dèidh siud ghluais an teaghlach gu Inbhir Theòrsa, far am faodadh athair a bhith na b' fhaisge air obair na cheannard air na rathaidean aig Comhairle na Siorrachd.
Sa phìos chlaistinneach seo o na 1980an tha Alasdair a' bruidhinn air dannsaichean na coimhearsnachd a bhiodh air an cumail san Spideal.
(tras-sgrìobhadh shlàn ri leantainn a dh'aithghearr)