text:
Dargaggoo Oromoo Galaanaa Nadhaa Cawwaaqaa
(Qeerroo.org) – Waxabajjii 21, 2014 Godina Lixa Shawaatti Sabboonaa Dargaggoo Oromoo Galaanaa Nadhaa Cawwaaqaa daraaraa mootummaan fashistii Wayyaanee irraan ga’een dhukuba sammuuf saaxilamee dhukkubsachaa kan ture, haalli dhukuba isaa yeroo irraa gara yerootti waan itti jabaateef guyyaa har’a lubbuun wareegamuu dhageenye gadda guddaatu nutti dhaga’ame.
Galaanaa Nadhaa Cawwaaqaa Godina Lixa shawaa Aanaa Tokkee Kuttaayetti abbaa isaa Obboo Nadhaa cawwaqaa fi haadha isaa Addee Geexee Hachaaluu irraa bara 1972tti dhalatee. Kutaa 1-8 manaa barumsaa tokkee Irressaa sadarkaa 1ffaatti xummure. Kutaa 9-12 manaa barumsaa Amboo sadarkaa 2ffaa tii baratee. Galaanaan namaa barumsaa issaan baay’ee cimaa ta’ee turee Akkasumaas qabsoo ummataa Orommoo irrattii namaa gumaachaa guddaa buusee turee Baratoota walittii qabee waay’ee qabsoo kan barsisaa turedhaa. Baraa 1992 waay’ee bosonaa baale yeroo gubatuus adda duree tahuun gaaffii gafachaa fi fincilaa diddaa gabrumaa fininsaa kan turedha. Barumaa kanaa keessa harkaa dinaan qabamee manaa hidhaa masaraa mootummaa kan magalaa amboo keessattii reebichii fi dararaan guddaan iraa gahaa kan ture keessaa issaa adda duree dha.
Kanaa qofaa mitigaa Galaanaan namaa GUMII AADAA FII AFAAN Oromoo yeroo jalqabaaf manaa barumsaa Amboo sadarkaa lammaffaa keessaattii akka dhaabatuu taasissee keessaa isaa addaa duredhaa. Baraa 1994 A.L.H qabsoo diddaa gabrummaa turee irrattiis gumaacha gudda kan raawwachaa turedha. Baraa kanaas yeroo lammafaaf harkaa dinaa galuun dararaan guddaa kan irraa gahee turee. Baraa kanaa qormaata kutaa 12ffaa waan fudhatuuf manumaa hidhaa sanatti akka kenamuuf tasifamee. Achumaa manaa hidhaa keessa tahee qabxii boonsaa 3.6 galmeesisuun barnoota sadarkaa … ol anaaf garaa Universitii Maqaleetti ramadamee. Akkumaa hidhaa baheen barnotaaf garaa Unversitii Maqalee qajelee barumsaa isaa itti fufee. Guyyoota murasaan booda … mootummaan wayyanee hordofaa turtee osoo innii garaa dormittii deema jiruu dubaan rukkuttee kuftee bakka inni kufettii summii sammuu namaa adoochuu warananii biraa sokan. Galaanaa bakka kufee sana bulee ganamaa hiriyyonni isaa achittii isaa arganii iyyanii garaa manaa yaala finfinnee Amanuel jedhamuu geesaan garuu maal godharee lubbuun keessa jirattuus sammuun isaa sirrii hin turre. Dhukkubaa isaa baatee waggaa 11 rakkachaa turee guyyaa harraa lubbuun isaa dabartee. 21/6/2014 biyyoon itti haa salphatuu.
Qabsa’aan ni kufaa Qabsoon itti fufa!
Injifannoon Uummata Oromoof!


c: text/html

text:
Waa'een maqaa jijjiirama " change" kun jecha durumaa jiruu fi ture ta'ullee erga Barrack Obaamaa duula filannoof dhimma itti bahee asi ammoo daran dhagahamaa fi itti dhimma bahamaa dhufe. Barrack Obaamaanis karooraa fi akeeka qabatee ka'een waan jijjiiruu fi fuula dura waan ittiin hojjechhuf deemu ifatti labsuun waltajjii argate maratti dhimma bahuun ummata biyyasaa fi kan alaas dabalatee kitilaan hawwachuu fi mararfannoo argachuurra darbee kunoo injifannoo seenaa keessatti isa jalqabaa ta'e gonfachuun ummata addunyaa mara ajaa'ibsiise.
Jijjiiramni J. Kamaal Galchuun durfamu hoo eessa gahe?
Gaaffii guddaan deebii barbaadu deemsa jijjiirama kanaati. Jijjiiramni dura deemsa J. Kamaal Galchuu fi booda deemsa obbo Leenchoo Baatii fi obbo Hasan Huseeniin utubamee ifatti dhuma ji'a Adoolessaa bara 2008 ykn ji'a shan dura labsamee ture, gurra namaa hedduu harkiseera. Walgahii biyya Amerikaa magaalaa MPLS keessatti godhame irratti yeroo duraaf labsaniin WBO fi hooggana ABO dabalatee dhuunfachuu isaanii fi miseensi irra guddaan akka isaan waliin jiru dhaadannoo guddaan ibsan. Qabsoon ummata Oromoo boqonnaa haarawaa keessa galuu fi dhaabni ABO Shanee Gumii ABOn durfamu aangoon irraa fuudhamee isaan harka galuu fi dura deemaan dhaabichaa J.Kamaal ta'uu hubachiisan. Isa booda hirmaatonni walgahichaa ililleen simachuu fi deeggarsi maallaqaas doolaara kumaatamaan herreegamu gumaachuu isaanii dhageenye. Kana booda dhaadannoon isaaniis " Gadaan Gadaa Jijjiiramaa " ta'uu hubachiisan.
Ergasii barreeffama yeroo adda addaa baasanii fi sarara paltalk keessatti osoo hin hafiin ofi qusannaa tokko malee hoogganni isaan " aangoo irraa fuudhan" qabsicha akka booddesse, ukkaamsee akka qabe, dandeettii hojii akka hin qabnee fi waggootii dheeraaf eeganii obsa fixatanii tarkaafii kana akka fudhatan ibsaa turan. Baroota qabsoon keessa darbite milkii fi gufuulee turan mara akka waan ofii keessa hin turree fi gandi tokko qofti akka ittiin deemaa ture saalfii tokko malee dubbatan. J.Kamaal raadiyoo isaanii SABO irratti ifatti akka dubbatee turetti yeroo isaan gara qabsoo ABOtti dhufanii makaman sochiin hojii tokkollee akka hin turree fi akka isaan karaa qabsiisan, hoogganni dirree qabsootti argamuu didee fagooraa ajajuun sirrii akka hin turree fi ammaan booda hoogganni jijjiiramaa dirree qabsootti argamee qabsoo hoogganuuf akka murteeffate nuuf labsan. Toole! jenne.
Dhiheenya kana maqaa " Ibsa ejjennoo miseensota buleeyyii ABO " jedhuun barruu fuula 26 qabu baasan. Maqaa ibsa ejjennoon barruu bahe kana wayta dubbifnu ibsa ejjennoo osoo hin taane barreeffama seenaa fakkaata. Ajaa'ibni barruu kanaa ammoo, seenaa qabsoon keenya keessa darbite asi geesse keessatti jaallan qabsoo irratti kufanii fi kanneen dhibee adda addaan lubbuun dabarte, ykn rakkina mataa isaaniin kanneen qabsoo keessaa bahan, ykn ganan cufa kan itti YAKKAME ganda ykn kutaa tokko ta'e. Gandi kaan miidhamaa, kaan ammoo kan miidhee fi qabsoorraa nama dhiibe ta'uu addeessu. Jarri kun miseensota buleeyyii kan bara dheeraaf qabsoo keessa turan yeroo ta'u, hanga gandi yakkamaa kuni nama fixuu fi qabsoorraa dhiibu waan dubbatan ykn falmiin godhan hin tuqamne. Ibsa ejjennoo isaanii kana keessatti maqaan diinaa tokkollee hin tuqamne. Qabsaa'onni ganda yakkamaa kanatti dhalatanii fi qabsoo keessatti wareegaman ykn dhiibaman tokko qofaatu tuqame, akka ibsa kanaatti. Namoonni barruu kana qalbiin hin dubbifne mee irra deebi'aatii dubbisaa xiinxalaa ! Barreeffama akkasii dhuguma dhala oromootu katabe moo diinatu maqaa oromootiin kana barreesse nama jechisiisa dhugumatti. Waan kanarratti jechuun danda'amu hedduu ta'uyyuu isa kanumaanin gabaabsa.
Dhiheenya kana walakeessa ji'a Sadaasaa bara 2008 yeroo lammaffaa magaalaa MPLS keessatti walgahii godhaniin raawwii ji'a sadii keessatti waan raawwatan obbo Hasan Huseen akka ibsanitti, erga sochiin jijjiiramaa eegalee miseensa dachaan ijaaruu isaanii, gargaarsaa fi buusiin miseensummaa guddaan argamuu fi waraana " WBO" leenjisaa jiraachuu isaanii itti boonuun ibsan. Waraanni leenjifamaa jiru kun achii bahee yoo lola eegalu, akka durii rukatanii baqachuu osoo hin taane lafa qabataa adeemuun yeroo gabaabaa keessatti bilisummaa akka gonfannu nu abdachiisan, akkan sarara paltalk irraanii caqasetti. Kanumaan walqabatee ijaarsa miseensummaa ilaalchisee akka ibsanitti jilli isaanii gara biyya Kibba Afrikaatti bobba'uun ummata kanaan dura dhaqqabamee hin beekne ijaarauun gargaarsa maallaqaa miliyoona cina argachuu isaanii kan ibsan yoo ta'u, kanuma ilaalchisee oduu SABOn gidduu sana dabarseen Oromoon biyya Afrikaa Kibbaa keessa jiraatu akkuma oduu jijjiiramaa dhagaheen dabballee tokkollee osoo hin eeggatiin walijaaree ofi qopheesse. Jilli Dr. Nuuroo Daddafoo fi wallisaa Mehammed Sheekaan durfamu achitti argamuun gargaarsa $60.000 ( kuma jaatama) argachuu isaanii fi miseensa konyaalee saddeeti keessatti battalumatti ijaaruu danda'uu isaanii addeessa.
Waan hedduu keessaa hangan tuttuqe ilaalchisee qaamni irratti ibsa nuuff kennu yoo jiraateef bifa gaaffiin akka armaan gadiittin yaada kiyyan dhiheessa.
Gaaffii fi deebii J.Kaamal raadiyoo SABO irratti ji'a sadii dura gdheen, yeroo biyyaa dhufanii ABOtti makaman Shaneen Gumii karoora hojii tokkollee akka hin qabne, hirmaata hojii akka hin qabnee fi erga isaan dhufanii waan hedduu akka qajeelchanii fi sirreessan ibsa. Yaada kana Shanee Gumii fi miseensa Gumii Sabaa keessa warri turan kan akka obbo Hasan Huseenfaa dhuguma jedhanii itti amanuu laata ? Yoo dhuguma jedhan yeroo sanatti miseensaaf ibsuu fi sirreessuu maaliif hin dandeenye?
Maqaa ibsa ejjennoo miseensa ABO buleeyyii jedhuun qaamni ibsa baase amma miseensota warra jijjiiramaa akka ta'an hin shakkamu. Qaamni kun maqaa isaa ibsuu ykn kallattiin maqaa qaama jijjiiramaa kanaan maaliif ibsa hin baafne?
Miseensonni buleeyyiin kunniin eegala qabsoo irraa hanga ammaatti waan deemaa turee fi yakka qaamni ganda tokkoo raawwataa ture yeroo nuuf tarreessan miseensota ABO hanga tokko bakka dhaloota isaanii wajjin nuuf tuttuqanii jiru. Garuu ganda biraa keessaa kanneen qabsoo fi harka diinaan wareegaman kan akka Guutuu Caalii, Nagaasaa Kumsaa, Gammachiis Dhaabaa, Daraaraa Kafanii fi kanneen isaan fakkaatan hedduu maqaa hin dhoofne. Jaallan kana hin beektan moo ganda yakkamaa ta'uu isaaniif irra kuttan?
Miseensonni buleeyyii kunniin bara dheeraa yeroo qabsoo keessa turan, hanga yakki hangana gahu qabsaa'ota kanarratti dalagamu maaliif callisanii obsan ? Har'a maaltu geenyaan seenaan kun gadi gahe ? ijaarsaa fi moo diiggaaf?
Erga sochiin jijjiiramaa mooraa qabsoo keessatti dhalatee asitti miseensi dachaan dabaluu ykn ijaaramuu fi gargaarsis akkasuma argamuu obbo Hasan Huseen walgahii dhiheenya kana MPLS godhamerratti miseensaa fi deeggartoota isaaniif ibsanii turan. Bara isaan itti gaafatamaa damee dantaa alaa ABO turan sana sochiin ijaarsaa fi buusii akkasii maaliif hin turre ? Kan hojjechiisu isaanuma mitii?
Biyya Afrikaa Kibbaa keessatti osoo dabballee fi qaama olaanaa hin eeggatiin oduu jijjiiramaa dhagahuun ofi qindeessanii buusii dolaara kuma jaatama argachuu isaanii SABOn ibsee jira. Biyya sana baqataa Oromoo meeqatu jira laata, kan yeroo tokkotti maallaqa hanga kanaa gumaachu ? Akkasumas jilli achitti argame miseensa Konyaalee saddeetti keessatti ijaaruu isaanii ibsu. Miseensi yeroo takkatti akkas ijaaramu kun seeraa fi heera dhaaba isaanii yeroo kam baratanii xumuratan ? moo hin barbaachisu. Ijaarsi akkasiin dachaan dabale sun bifuma kanaan ijaarame ta'aa?
Waraanni amma leenjifamaa jira jedhan haarawa moo isaanuma duriitu haaromsa fudhata ? Yoo haarawaa ta'e kanneen qaama jijjiiramaa harka jira jedhamee zooniilee adda addaa irraa gaaffii fi deebii kennaa turan har'a sagalee isaanii dhagahaa hin jrru. Maalitti jiru laata ?
Hoogganni Shanee Gumii kan balaaleffatame keessaa tokko dirree qabsoo WBO biratti argamuu hanqachuu isaa ture. Qaama jijjiiramaa keessaa hoo har'a hooggana meeqatu dirree seene ? moo hanga ammaa qophii hin xumuranne?
Akka dhiheenya kana obbo Leencoo Baatii OCR-MPLS ( 03.12.08) irratti ibsa kennanitti humni irra hedduun isaanii ala ta'uu tuqanii jiru. Dubbiin kun waan kanaan dura jechaa turaniin wal hin faallessuu laata ? Dhumarratti mammaaksa oromoo tokkoonin yaada koo xumura. Innis namicha tokkotu " Kuruphee gurraa fi miila ishee walittan waraane jedhee hiriyaa isaatti himata. Hiriyaan isaas dubbichi hin fakkaannee fakkeeffadhu jennaan, yeroo isheen gurra ishee hooqqattun argadhe " jedheen jedhama.
Nagaa wajjin.
Abbaa Gaaddisaa

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Gill
Gilliin qamaa nafa binensota bishaan-kessa bayee kessatti argamu dha. Kuniis qamaa afurra yoo ta'uu, fayyidaan isaas oxygenaa bishaan irraa gargari basuu fi carbon dioxide bishaaniti gadii lakkisu dha. Qamnii gill microsopic (yoo qamni isaa dhi'atee ilalamu) qamaa ballina (SA) guddaa qabate jiruu yoo ta'uu kuniis waantotaa isaa marsaani argamaniin akka wal-qunnamu isaa gargara.
Binensotii bishaan kessa bayee xixiqoon (microscopic) fi kan guggudo ta'anii inactive ta'aan, oxygeen barbachisaa ta'ee qamaa isanii hundaan fudhachu ni danda'an, kanaaf, gill osoo hin fayyadamiin afuraa fudhachuu ni danda'uu. Haa ta'uu malee, binensotii bishaan kessaa xaxama (complex) ta'aan fi kan active ta'aan gill tokko yokaan tokko olii ta'ee ni barbaduu.
Gillonni yeroo bayee tishu, damee (branch) yokaan slender tufted geggefama (anatomy) xixxiqo ta'aan ofii kessa qabu. Gilli tittolle bishaa kessaa alaa, gillonni biraa dhigaa yokan jigaa (liquid) coelomic ofii kessa qabu, kuniis karaa gaziin itti dadarbuun. Oxyginiin dhigaan fa'amee garaa qamotaa birratti geggefama. Carbon dioxidiin immo dhigaa kessa gara tishuu gillii qalla kessa darbee gara bishanii harcafama.
Gillonii fi qamonii akka gilli jiraan, qamaa binensotta bishaan kessat bakka garagarat argamu. Binensonni kunis mollusks, crustacean, tittota bishaani, Qurxummii fi amfibianotta.


text:
[quote=swethapriya_raju;48128624]thanks dude for the response.. i have cleared my inbox...
Sex vacation with sister Samantha - Part5
alaa eMta saepu paDukunnaanO teleedu .. kaasaepaTiki melakuva vachchiMdi. laechi choostae chelli kooDaa deevaan^ painae naa pakkanae koorchuni vuMdi. aMtaku muMdu tana face paina iMkaa baTTala paina naa rasaM paDinaMduku anukuMTaa tanu refresh ayyi dress change chaesukunnaTTu vuMdi. jeans vippaesi edO naiT^ shaarT^ lO vuMdi paina vaerae edO top vaesukuni vuMdi. naalO maLLee bhayaM modalaiMdi. tanatO elaa maaTlaaDaalO elaa sTaarT^ chaeyaalO teliyalaedu. asalu tana manasulO aemuMdO kooDaa teleedu.
“sorry chellee.. neetO misbehave chaesinaMduku. chinnappaTi nuMDi kooDaa nee meeda elaaMTi cheDu pheeliMgs^ laevu. kaani haasTal^ ki veLLaaka friends nuMDi konni alavaaTlu vachchaayae. aMdukae alaa [/font]behave chaesaanu. mana parents tO kaani iMkaa vaerae vaaLLatO kaani naenu neetO ilaa misbehave chaesaanu ani cheppaku pleej^” ani annaanu koMcheM face bhayaMgaa peTTi. nannu choosi chinnagaa navvutoo...
[/color][/size]
samaMta: “oraey^ naa pichchi annayyaa ... cheppanulaeraa.. ayinaa eMduku raa aMtaa bhayaM.. ee vayasulO idi common kadaraa.. ammaayilani choosi abbaayila maDDa lu gaTTipaDaTaM vaaLLa sallu pisakaalani anipiMchaDaM natural kadaa..”
naenu: “ninnu bootulu kooDaa tiTTaanu. i am really sorry chellee. iMdaaka pichchi mood lO vunnaanae aMdukae alaa vaagaanu“
samaMta: “ its ok raa ..laMja laaMTi bootulu ayitae maa phreMDs^ aMtaa okarinokaru muddu gaa pilchukOvaDaaniki vaaDukuMTaaM”
tanu alaa anaesariki naenu koMcheM rilaaks^ gaa feel ayyaanu.
naenu: “Thanks chellee for your understanding .. iMdaaka chaalaa baagaa cheekaavae naa maDDa ni .. naa life lO firstime experience .. chaalaa haayigaa anipiMchiMdi... iMtaku muMdu evaridainaa cheekaavaa chellee..boyfriend ni aemainaa maintain chaestunnaavaa aeMTi”
samaMta: “aMta adRshTaM kooDaanaa.. asalae maadi girls school .. iMkaa boys ekkaDa dorutukutaaru. asalu maDDa ni chooDaTaM iMkaa paTTukOvaDamae firstime.. needi chooDagaanae alaa eMdukO nOTlO peTTukuni cheekaalani natural gaanae naaku anipiMchiMdi raa” aMdi
naenu: “aMTae maDDa dorikitae eMjaay^ chaesaeddaamanae.. ”
samaMta: “avunraa .. abbaayilaki ammaayilani choostae maDDa gaTTipaDutuMdi ani eppuDoo vinaDamae kaani choosae chance raavaTlaedu.. vastae idigO ilaa nee daanni handle chaesinaTTae chaeseyyaalani vuMdi raa” aMdi navvutoo. abbaa asalu idi iMta doola laMja laa elaa ayyiMdO anukunnaanu manasulO. adae aDugudaamani
naenu: “abbaa chellee ..aeMTae aa maaTalu ..maaTalokkaTae kaadu.. aa Dressulu aeMTi .. aa exposing aeMTi.. eMta amaayakaMgaa vuMDae daanivae.. asalu soMta annayya ayina naakae nee chaeshTalaki maaTalaki maDDa kaaripOyaelaa vuMdi. ayinaa asalu nuvviMta fast gaa advanced gaa elaa maaraavae”
samaMta: “abbaa.. nuvvu maatraM aemi takkuva tinnaavaaraa annayyaa.. soMta chelli ani laekuMDaa naa phOTO choosi maDDa laepukunnaavu kadaraa...nuvvu maatraM maaralaedaa raa ..school lO vunnapuDu ammaayila tO maaTlaaDaalaMTaenae eMta siggu gaa feel ayyaevaaDivi.. alaaMTidi ippuDu chooDu naa muMdu ilaa siggu laekuMDaa nude gaa paDukunnaavO .... paigaa iMdaaka nannu topless gaa chaesi naa sallu aemi pisikaavu raa.. chooDu eMta kaMdipOyaayO” aMdi tana top etti kuDi channuni choopistoo
naenu: “aedi aMta gaTTigaa pisikaanaa .. aedi chooDanee” ani laechi tanaki edurugaa koorchuni tana top mottaM ettaesi reMDu sallani chaetullOki teesukuni “ohh sorry chellee..baagaa erragaa ayyaayi.. vuMDu..maMdu raastaanu vuMDu” aMToo tana top ni vippaesi sallani nOTlO peTTukuni marchi maarchi cheekasaagaanu. alaa chaestuMTae samaMtaki haayigaa anipiMchiMdaemO naa talalOki tana vaeLLani joppiMchi naa talani nimurutoo aMdi
samaMta: “oraey^ annayyaa .. maMdu raastaa ani cheppi sallu nOTlO peTTuku cheekutunnaaveMTraa nuvvu.. chance vastae soMta chelli tOnae eMjaay^ chaestunnaavu mari nuvvoo vaerae aaDavaaLLani eMjaay^ chaeyakuMDaa vadulutuvaa cheppu ...avunu nuvvoo baagaanae cheekutunnaavu vaerae vaaLLavi evarivainaa cheekaavaa iMtaku muMdu.. frank gaa cheppu.. naenu evaritOnoo cheppanu”
naenu: (sallu cheekaDaM aapi ) “laedu chelli.. neevae firstime cheekaDaM.. sallu cheekitae meeku haayigaa uMTuMdani stories lO chadivaanu” ani javaabichchi mallee cheekaDaM modalu peTTaanu.
samaMta: “OhO.. nuvvu baagaanae advance ayyaavu raa.. aemi stories raa?” aMdi koMTegaa
naenu: (sallu cheekiMdi chaalu anukuni aapi )“hmm .. sarae chellee..cheptaanu vuMDu chellee” (aMToo laechi tana venakaala koorchuni tana chaMka la kiMdugaa naa reMDu chaetulni pOnichchi tana reMDu salla meeda vaesi mellagaa pisakasaagaanu .. abbaa.. samaMta laMja aemunnaayae nee sallu anukuMToo..tana kuDi chevi daggaragaa naa face peTTi cheppasaagaanu .. ee position lO naa maDDa tana veepuni taakutoo vuMdi) haasTal^ lO jaayin^ ayyaanaa..naa roommaeTs^ tO tirigi ilaa ayyaanu..heroines bommalu choostoo maDDa kaarchukOvaDaM ... ammaayilu aaMTeela sallu guddala guriMchi discuss chaesukOvaDaM... iMkaa stories aMTae seks^ stories chadavaDaM laaMTi alavaaTlu annee naaku kooDaa vachchaayi. aMdulO konni incest stories kooDaa vunnaayi ”
samaMta: “incest stories aMTae aeMTraa ”
naenu: “incest aMTae sex between members of a family .. aMTae akka tammuDitO deMgiMchukOvaDaM anna chellini deMgaDaM ..etc.. avi chadivae idigO ninnu choosi maDDa laechiMdi..” annaanu
samaMta: “ayitae ammaayilatO gaani aaMTeelatO gaani eMjaay^ chaeyalaedaMTaavu”
naenu: “naaku iMta varaku vaerae aaDavaaLLatO eMjaay^ chaesaeMta luck raalaedu chellee.. kaakapOtae koMta maMdivi voMginappuDu salla madya cheelika maatraM choosaanu. iMkaa phul^ gaa sallu chooDaTaM iMkaa pisakaDaM idae phasT^ time aMdukae aMtalaa excite ayyaanu chellee..mari nuvvu nijamae cheputunnaavaa.. naa maDDaenaa firstime paTTukOvaDaM ..asalu maDDa laMja laaMTi bootulu elaa telusu neeku ”
samaMta: “naadi kooDaa almost same story raa.. phreMDs^ nuMDae naaku magavaaLLaki maDDa laestuMdi ani telisiMdi raa. vaaLLalO okkOridi okkO story raa.. nuvvu cheppaavae incest ani konni aa cases kooDaa vunnaayi mana laa.. tamannaa(bhaaTiyaa) ani vuMdi raa .. white beauty raa..adaemO daani baava tO chaalaa advance ayyiMdi vaaDu daani sallani tega pisukutaaDu aMTa..idaemO vaaDi maDDa tO enjoy chaesiMdi aMTa ... iMkaa.. kaajal^ (agarvaal^) ani vuMdi.. appuDappuDu adi vaaLLa tammuDu kalisi snaanaM chaestaaru aMTa appuDu vaaLLa tammuDi maDDa gaTTi paDaTaM choosiMdi aMTa.. iMkaa kalisi paDukunnapuDu tana salla phai chaetulu vaestaaDaMTa ..iMkaa.. SRti(haasan^) ani vuMdi adaemO vaaLLa annayya maDDa voopukOvaDaM doMga chaaTugaa choosiMdi aMTa .. tamannaa vuMdi kadaa vaaLLa daani vallae maDDa, pooku, sallu , laMja laaMTi bootulu kooDaa telisaayi...daaniki vaaLLa baava naerpaaDu aMTa.. vaaLLu cheppaevi anni nijamO kaadO teliyadu kaani baagaa interesting ga anipiMchaayi raa .. naaku maatraM maDDa chooDaTaM ayitae needae firstime.. iMka maDDa paTTukOvaDaM aMTae edO appuDappuDu city bus lO veLLaeTappuDu koMta maMdi magaaLLa maDDalu maatraM light gaa touch chaesaanu”
naenu: “abbaa .. chellee nuvvu ivannee cheputuMTae malli maDDa laestuMdae ... koMcheM detail gaa cheppavaa?” annaanu tana sallani pisakaDaM continue chaestoonae appuDappuDu tana meDa meeda veepu meeda chevi daggara muddulu peDutoo .
samaMta: “neeku telusu kadaa raa mana city buses eMta raddeegaa uMTaayO.. koMta maMdi uncles iMkaa abbaayilu vachchi direct gaa ladies seats daggaragaa vachchi maa venakaalae nilabaDi maa guddalaki maDDa ruddutoo eMjaay^ chaestuMTaaru. modaTlO naaku peddagaa telisaedi paTTiMchukOnae daanni kaadu. kaani phreMDs^ nuMDi ee vishayaalannee telisaaka vaaLLu chaesae panulani gamaniMchaDaM modalupeTTaanu. koMta maMdi ayitae vaaLLa maDDa modaTlO mettagaanae vuMTuMdi alaa maa pirrala meeda iMkaa koorchuMTae bhujaala meeda ruddi ruddi gaTTi paDaTaM feel ayyaanu raa.. hmm.. aeraa idigO ippuDu nee maDDa baagaa gaTTi paDinaTTuMdi kadaa ilaanae. konni saarlu evaru gamaniMchakuMDaa vunnappuDu naa chaetini venakki teesukeLLi naa seat pai rub chaestunna vaaLLa maDDalani pyaaMTu meeda nuMDae touch chaesaanu.. ok na.. ippuDu clear gaa arthaM ayyiMdaa” aMToo tana chaeti venakki peTTi naa vaeDigaa baagaa nigiDina maDDa ni chaetilOki teesukuni oopaDaM modalu peTTiMdi. naenaemO tana sallu pisukutoonae vunnaanu.
naenu: “arthaM ayiMdi raa.. mari meeku mood vastae pookulO baagaa juices vastaayaMTa kadaa nijamaenaa”
samaMta: “abbaa.. avunraa vastaayi .. eppuDainaa movies lO kissiMg^ iMkaa raep^ scenes choosinappuDu vastaayi raa” aMdi koMTegaa navvutoo
naenu: “mari ippuDu vastunnaayaa ”
samaMta: “aah^ .. vastunnaayi ” aMToo oka chaettO naa maDDa ooputoonae iMkaa chaeti ni tana panty lO ki peTTi teesi daaniki aMTina jucies ni choopiMchiMdi.
naenu: “woow.. thats nice chellee ..mari neeku masturbation alavaaTu ayyiMdaa”
samaMta: “aMTae aeMTraa ”
naenu: “aMTae hasta prayOgaM aMTaaru adaenae chaettO chaesukOvaDaM.. abbaayilu dorakanappuDu maemu maDDalani chaettO oopukuni kaarchukOvaDaM .. iMdaaka nuvvu chaesaavu kadaa .. adae meeku maDDa aMdubaaTulO laekapOtae pookulO vaeLLu peTTukuni chaesukuMTaaraTa .. stories lO chadivaanu”
samaMta: “teleedu raa”
naenu: “chaalaa baagaa vuMTuMdi aMTa chellee .. Trai cheyyi oka saari?”
samaMta: “nannu Trai cheyyi ani aDigae badulu adaedO nuvvae chaeyochchu kadaa” aMToo maDDa oopaDaM aapi naa chaetulni tana salla pai nuMDi teesaesi tana top iMkaa night short teesaesiMdi .. panty kooDaa teesaesi naalaagae nude gaa tayaarayyi naaku edurugaa naaku aTO kaalu iTO kaalu vaesi paDukuMdi.. tana pooku meeda okka veMTruka kooDaa laekuMDaa neat gaa shave chaesukunnaTTu vuMdi…naaku nOTa maaTa raalaedu tanani alaa choosi..adae firstime oka pooku ni chooDaTaM.. paigaa tanu aMta easy gaa tana pooku ni choopistuMdi ani anukOlaedu..naa kaMgaaru choosi laechi tanae naa kuDi chaetini tana pooku daggara peTTi “oo .. nee vaeLLu naa pooku lO peTTi modalu peTTaraa annayyaa” aMdi mattugaa. naenu taerukuni tana pooku muMdu mOkaaLLapai koorchuni naa kuDi chaeti middle finger ni tana pooku lO peTTi maDDa peTTi deMginaTTugaa muMdu ki venakki kadiliMchasaagaanu. appaTikae akkaDa aMtaa juices tO taDi taDigaa ayyiMdi. koddi seconds lOnae tanu kaLLu moosukuni “hmm.. aah^..” aMToo moolagaDaM modalu peTTiMdi. avi viMTooMTae naaku pichchi pichchigaa vuMdi.
naenu: “aeyi chellee elaa vuMdae .. baaguMdaa laedaa? noppigaa aeminaa vuMdaa?”
samaMta: “hmm.. chaalaa baagaa vuMdi raa.. annayyaa.. ” aMdi kaLLu moosukunae.. kaasaepu ayyaaka naenu reMDO vaeluni kooDaa peTTi speed peMchaanu.. daanitO adi
samaMta: “oraey^ annayyaa aemi chaestunnaavu raa.. chaalaa baaguMdi .. alaagae kaMTinyoo cheyyi raa.. pleej^ .. aa.. aapaku pleej^ ”
naenu: “reMDu vaeLLu peTTaanae.. baaguMdaavae laMja chellee ”
samaMta: “uphph^.. chaalaa baaguMdi raa..aah^” aMToo tana naDumu laepasaagiMdi
naenu: “ayitae chelli .. bootulu maaTlaaDitae neeku ok kadaa chellee ”
samaMta: “abbaa ..aemi parvaalaedu raa” aMdi kaLLu moosukunae
naenu: “abbaa.. naa laMja chelli.. samaMta laMja .. baagaa deMgutunnaanaa naa vaeLLatO nee pookuni ?” aMToo iMkO chaettO naa maDDa ni voopukOvaDaM sTaarT^ chaesaanu
samaMta: “hmm.. chaalaa baagaa deMgutunnaavu raa..aalaagae deMgu raa aapaku raa.. pleej^ ..aah^ ” aMToo tanu aravasaagiMdi
naenu: “abbaa .. samaMta aemi arustunnaavae .. naaku chaalaa mooD^ vastuMdae viMTooMTae .. iMtaki naa maDDa elaa vuMDae naa laMja chelli cheppavae ”
samaMta: “chaalaa baaguMdi raa annayyaa nee maDDa.. main gaa piMk^ kalar^ lO vunna nee muMdu bhaagaM chaalaa baaguMdi raa.. mari naa sallu elaa vunnaayi raa”
naenu: “abbaa.. vaaTikaeMTae .. chaalaa soft gaa eMta saepainaa kooDaa pisakaali anipiMchaelaa vunnaayi.. asalu 10th klaasu ammaayiki uMDaalsina saiju kaadae vaaTivi ” aMToo maDDa oopaDaM aapi naa eDama chaetini muMduku vaMgi tana salla paina vaesi pisakasaagaanu kuDi chaeti vaeLLatO tana pooku ni kelukutoonae
samaMta: “abbaa.. pOraa annayyaa...” aMdi siggu paDutoo kaLLu terichi naa chaetilO nalugutunna tana sallani choostoo
naenu: “sarae.. pOtaanae neeku aMta ishTaM laekapOtae.. ” aMToo pookulO vaeLLu teesi laevabOyaanu tanani aaTa paTTiddaamani . tanu okkasaarigaa laechi kOpaM gaa naa naDumu chuTTi tana meeda ki laakkunae sariki tana meeda paDipOyaanu tana sallu naa Chaati kiMda naligi pOtunnaayi
samaMta: “eMta saepainaa pisuku raa naa sallani .. kaani pooku ni kelakaDaM aapaku raa chaMpaestaanu vedhava” aMdi
naenu navvutoo tana meeda nuMDi pakkaki jarigi tana pakkanae paDukuni koMcheM meedugaa jarigi naa eDama chaeti ni tana veepu kiMdagaa teesukeLLi tana eDama channu ni pisukutoo kuDi chaeti middle finger tO pookuni kelakaDaM modalu peDutoo annaanu..
naenu: “oorikae saradaagaa annaanae chelli .. ninnu aaTa paTTiddaamani.. ayinaa aMta baagaa vuMdaavae ..ilaa chaestuMTae ” aMToo tana meDa vaMpullO muddulu sTaarT^ chaesaanu
samaMta: “avunraa chaalaa baaguMdi raa ..oka ilaa pookulO vaeLLu peTTi.. iMkO pakka sallu pisukutuMTae.. muddu lu peDutuMTae abbaa..ayinaa naa sallani choosae ilaa aMTae .. iMkaa maa phreMDs^ choostae aemaMTaavO.. koMta maMdivi naa kaMTae peddagaa vuMTaayi raa.. main gaa kaajal^ laMja vi ”
naenu: “abbaa avunaa chellee .. maa phreMDs^ maDDalu kooDaa aMtae.. anni varieties vunnaayi.. black, white gaa koMta maMdivi length takkuvagaa vunnaa thick gaa vuMTaayi”
samaMta: “abbaa nuvvalaa cheputuMTae vaaTini chooDaalani vuMdi raa ”
naenu: “naadi same feeling chelli.. mee phreMDs^ sallani chooDaalani .. vaaLLa tO kooDaa naa maDDa cheekiMchukOvaalani”
ilaa dirty dirty gaa maaTlaaDukuMToo okariki okaraM mutual masturbation chaesukuMToo kaasaepaTlOnae peak ki vachchaesaamu.
samaMta: “oraey^ annayyaa .. reMDu vaeLLu peTTaraa.. peTTi speed gaa ooparaa.. pleej^ raa ... aah ..uff ” aMToo aravasaagiMdi
[size=4][color=Purple][font="]naenu: “alaagaenae nee laMja .. nuvvu kooDaa speed gaa upootoo vuMDu.. naaku kaaraeTTu vuMdi..aah.. samaMta laMja .. aemmunnaayae nee sallu ” aMToo reMDu vaeLLu peTTi speed peMchaanu . iMkO nimishaM lO samaMta kaarchaesukuni naa maDDa oopaDaM aapi “sorry raa baagaa alasipOyaanu nuvvae voopukO ” aMToo rilaaks^ gaa paDukuMdi. naenu tana meeda aTO kaalu iTO kaalu vaesi naDumu daggara koorchuni oka chaettO maDDa oopukuMToo iMkO chaettO tana salalu pisukutuMTae tanu kaLLu terichi chooDasaagiMdi . kaasaepayyaaka stories lO chadivina oka scene gurtuki vachchi tana reMDu sallani daggaragaa ani vaaTi madyalO maDDa peTTi sallani deMgutoo “samaMtaa .. my lovely sister.. my horny sister.. fuck your boobs..aemuMdae nee sallani deMgutuMTae ..ohh .. my little sister.. mee phreMD^ kaajal^ sallu deMgitae elaa vuMTuMdO ..aah^..fuck you kaajal^ baby.. fuck you samaMtaa.. aah^ ” aMToo nimishaMlO naenu kooDaa muchchaTagaa mooDO kaarchaesukuni tana pakkanae paDukunnaanu. naa rasaM aMtaa tana mohaM meeda paDiMdi. aa rasaanni tanu koMcheM teesukuni tana salla pai vaesukuni mardana chaeyasaagiMdi. iddaraM alaagae pakka pakka gaa paDukuni okari mohaM okaraM choosukuMToo navvukunnaamu. tarvaata naenu baagaa alasi pOvaDaM valla kaLLu moosukuni paDu


text:
Caamsaa 27/2014 irraa eegaluun akka guutuu biyyaalessaatti qorumsa biyyaaleessaa kutaa 10ffaa keennamuuf wayita egaalutti Godina Lixa Shawaa Ambootti barattootni Oromoo m/b sadarkaa 2ffaa Liibaan Maccaa Amboo, fi M/b Amboo sadarkaa 2ffaa fi Qopha’inaa hanga barattootni Oromoo nu gidduudhaa hidhaman hiikamaniitti qorumsaa hin fudhannuu, mootummaan waraanaan nu jeeqaa ture barnoota utuu hin baratiin qorumsa irra ta’uun bu’aa maalii qaba jechuun gaaffii kaasaniinn waraanaa Wayyaanee humnaa ol itti bobbaafameen doorsifamanii akka qorumsa seenaan taasifamera.
Godina Bahaa Wallaaggaa Magaalaa Naqemteettis haaluma walfakkaatuun barattootni kutaa 10ffaa mormii guddaa dhageesisaa
qorumsicha qoramaa jiru. M/b sadarkaa 2ffaa Dargee, fi Manneen barnoota sadarkaa 2ffaa magaalaa Naqemtee keessatti argaman hundi
hanga barattootni Oromoo nu gidduudha badii tokko malee hidhaman hiikamanitti qorumsa hin fudhannuu jechuun mormii guddaa kaasanii
humna waraanaa waayyaanee hedduminaan itti bobbaafameen dirqisiifamanii qormaata akka seenaan ta’ee jira. Haala kanaan
barattootni manneen barnootaa sadarkaa 2ffaa kutaa 1offaa Godinalee dhihaa Oromiyaa keessatti argaman yeroo amma kanatti qorumsa biyyaalessaa kutaa 10ffaa qoramuu irratti yeroo argamanitti humna waraanaa fi humnoota tikaan doorsifamafi eegamaa sammuu nagaan akka qorumsaa hojjetanii qabxii gaarii hin galmeessineef shoroorkeeffamaa jiraachuun gabaafamera.


text: Paattu Onna ada adha aeiii..aei. aezhoorilum Album (chorus Director e enna (F) illaadhadha iva kaattil kaettaa kaRuththu kaththaala koiyaadha koottil Lyricist Lyrics (M) maaraadha munnOrgaL naan nadandhaa nee neerOdum nesamaaga nimindhu paattu peNNaaga peNNin reNdu senthaazhampoo Singer Song thandhaa thandhaana un vaayaadiyae vandhaalum veettu viththaarakkaLLi yemmaa : ) aah..ahh. aamaa aamaam aaN ada adha aedhu aei aeiii..aei. aengum aezhoorilum Album alli angae arasaaniyaa baakkiyam Balasubramaniam chollum chonnaa (chorus dhaan dhaanaa dhaanadi Director e ellaarukkum en endRa engae enna eNNam evarum (F) Ilaiyaraaja illa illaadhadha ingae ippOdhu iva ivaLa izhukkudhaa Izhukkudhaa Janaki, kaattil kaattu kaettaa kaettu kani kaNNu kaRuththu kaththaala kiLi kiLiyae kiLiyum kiRanga kiRangudhilla kitta koiyaa koiyaadha koNdaada koNdu konjam koottil koottu kottaadha Kumbakkarai kuththaadhaa kuyilae kuyilum Lyricist Lyrics (M) maaraadha mangum mayangudhaa muLLu munnOrgaL na naa naan naanaa naandhaanadi nadakkaadhammaa nadandhaa nadandhu nallaarukkum nana nannaa nee neeraanava neerOdum nenjam nesamaaga nimindhu nippaattu odambil oh om onna Onna oru ottikkoLLum oyilae P paaru paatta paattu Paattu padikkum pala peN peNNaaga peNNaalae peNNae peNNin perum pOla pollaadhadha pOnaalum pootti pOttu pudichchi pugazh raaNiyaa reNdu S saeRu seeraanava senthaazhampoo Singer siru sollaadha sollu Song sonnaaradi summaa suththaadhaa thaannaalae thaeLaa thaeraanava thandhaa thandhaana thangaiyaa Thangayya thenmadhurai thoraththi thottaa thuLLaadhae un vaakkiyam vaakku vaayaadiyae vaeRaanava vaigaiyila vaippaen vaNdaa vandhaa vandhaalae vandhaalum vandhirukkum veettu veikka viththaarakkaLLi yemmaa


text:
Muddee 22,2012 Finfinnee
Godina Gujii aanaa Booree magaala Booree keessatti shirri mootummaa Wayyaanee uummata Sidaamaa fi Oromoo walitti buusuuf shire tokkummaa uummataan fashale.Mootummaan Wayyaanee tokkummaa fi gamtaa ilmaan Oromoo fi Sidaamaa qaban irraa sodaa guddan kan isa qabate yoommuu tahu uummata lameen walitti buusuuf shira guddaa hojjechuu irratti argama.Gaafa Guyyaa Mudde 18/2012 magaala Buree keessatti dhalata Oromoo kan tahe konkolaataan konkolaachisaa lammii sidaamaa taheen wayita rukkutamutti mootummaan Wayyaanee milishoota bobbaasuun kun maaliif tahuu dandaa?,Akkamiin tahuu dandaa?,Warreen Sidaamaa uummata Oromoo jibbanii malee kun waan tahu miti olola jedhu oofsisuun walitti buusuuf yaalii jabaa taasisee jira. Ilmaan Oromoo fi Sidaamaas nuyi tokkuma,Rakkoon keenyas rakkoo garbummaati malee dhimma walitti
buunuuf hin qabnu jechuun maanguddootaan dubbii fixatanii jiran.
Wayyaaneen yeroodhaa gara yerootti tokkummaa uummata biyyattii keessaa diiguuf uummata nagaa walitti buusaa kan ture yoommuu tahu godina Oromoo aanaa Nyangaatom keessaa beeylada 1000 ol saamaman uummata Oromoo Booranaa fi Gujiitu isin jalaa saame jechuun uummata lameen walitti buusuuf olola oofaa jira.Uummatni lameen walitti buinsa kamuu kan hin barbaanne yoommuu tahu beeyladoota kanneen uummata Keeniyaatu ceee fudhate yoo tahe malee uummatni Oromoo hin fudhanne jechuun mormaa jiru.Walumaa galatti shirri mootummaa Wayyaanee tokkummaa uummataan fashalaa kan jiruu fi uummatni shira Wayyaanee hubachuun nagaan akka jiraatan qeerroon dhaamsa kan dabarsuyoommuu tahu uummata Oromoo fi Beenishaangul Gumuz nagaan waliin yeroo dheeraaf jiraate wal waraansisaa turuun isaa ni yaadatama.


text:
Amajjii 18,2013 Naqamte
Amajjii 16,2013 Diddaan Ummaataa Godina Wallaaggaa Bahaa Kessaatti jabaachuun itti fufee, Godina Wallaaggaa Bahaa Onotaa akkaa ddaa, Heebatuu, Diggaa Saasiggaa, Kiramuu, Ukkee, Haroo Limmuu, Limmuu Galiilaa, Guutoo Wayyuu, Magaalaa Neqemtee, Gatamaa Beessee, Jimmaa Arjoo, fi Nuunnuu Qumbaa keessaattii Uummaannii waraqaa kaardii filaannoo kijibaa Wayyaanee hin fudhannuu, jechuun dabballoota maqaa filannootiin daldalaa jiran Qaanessee jiraachuu gabaafame.
Haaluma kana ilaalchiisuun Mootummaan Wayyaanee humnotaa hidhataa bobbaasuun humna ABOtu isiin keessaa jira jechuun warrii kaardii filaannoo hin fudhannee rakkoo isinittii dhufuuf namni itti isinii gaafatamuu hin jiruu jechuu uummaataa dorsiisuun uummaannii humnaan akka ba’ee Kaardii filannoo fudhatuu dirqiisifamaa jiraachuu irraan kan ka’ee Ummaannii rakkoon gabrummaa caalee maaltuu jiraa nuti filannoo kijibaa hin barbaannuu jechuun ifatti dabbaallootaa of irraa deebisaa jiraachuun gabaafame, Sochiin walfakkaataan kun Godinaa Horroo Guduruu Wallaaggaa fi Godinaa Dhihaa Wallaaggaa Onotaa garaagaraa keessaattii Jabaatee itti fufee jiraachuun Odeessii nu qaqqabaa jiruu ifaa taasiisee jira.


text:
Waamicha Oromummaa Koree Gidduu Galeessa DH.D.U.O irraa Ilmaan Oromoo Maraaf
Muddee 3, 3012
Kabajamoo Ilmaan Oromoo,
Mootummaan abbaa irree wayyaanee wayita aangootti bahu irraa kaasee ilmaan Oromoo ajjeesaa, saamaa, hidhaa, biyya irraa ariiaa kan as gahe karaa Dhaaba siyaasaa ilmaan Oromoo bakka bua jedhee kaae DH.D.U.O tahuun isaa hin haalamu. Miseensotni fi hogganootni DH.D.U.O yeroo mara qoratamu, ajjeefamu, Hojii fi biyya irraa ariiamu. Kun wayyaaneen DH.D.U.O ilmaan Oromoo miidhuuf kan gad dhaabe tahuu ifatti ibsa. Yeroodhaa yerootti Miseensotni DH.D.U.O isin ABO waliin hidhataan hojjettu, Isin ABO dha jedhamuun bakka hojii irraa ariiamaa fi aangoo irraa darbamaa turuunis hin haalamu.
Wayita ammaa roorroon haalaan hammaachaa dhufetti, mootummaan wayyaanee lafa Oromoo saamaa, qabeenya Oromoo alagaatti gurguruun duwwaa hambisaa jirutti ilmaan Oromoo tokkummaan falmuun barbaachisaa waan taheef waamicha kana dhiyeessina.
Waamichi Kunis:
- Miseensota DH.D.U.O Yuunivarsiitiilee keessaa, Koollejjiiwwan keessaa, manneen barnootaa ol aanaa keessatti argamtan marti mootummaan wayyaanee cunqursaa addaa ilmaan Oromoo irratti xiyyeeffannoon gaggeessaa ture, haalaan jabeessaa ilmaan Oromoo garbummaa bara baraa keessatti hambisuuf haala mijeeffachaa waan jiruuf;
- Mootummaan kun wayita hundeen hin dhaabbannee fi wal shakkiin gidduutti jabaata jiru kanatti dirqama mootummaa wayyaanee irraa dhufu LAKKI GAHE jechuun akka simattan waamicha dabarfanna. Barattoota Oromoo dhaabbiilee barnootaa keessatti diinaan doorsifamaa jiran waliin walitti dhufuun dhimma QBO irratti mariiachuun gaaffii bilisummaa Sochii Dargagoota Biyyoolessaa kan Bilisummaa fi Dimokiraasii(Qeerroon) finiinaa jiru cinaa akka dhaabbattan dhaammanna. Mootummaan wayyaanee hundeen buqqaee booda gaabbiin waan hin oolleef dirqama Oromummaa akka baatan jabeessinee dhaammanna
Guutuu isaa dubbisuu jecha link armaa gadii tuqa:-
A Call to all Oromo Nationals from the Central Committee of OPDO.pdf
Waamicha Oromummaa Koree Gidduu Galeessa DH D U O Ed.pdf


text:
Video on FINFINNEE: Speech by the Late Oromo Rights Fighter Ob. Bekele Nadhi; Songs by Artists Tesfaye Dima & Zerihun Wodajo; Poem by Maaramee (read below the poem by Hawwii Caalaa)
(Video: FinfinneeTube/Gadaa.com)
Na Dhaqqabaa Jetti Finfinneen
Barreesituun Walaloo: Hawwii Caalaa
Teessoo Oromotaa haandhura Oromiyaa
Magaala bareedduu hin qabdu fakkeenyaa
Jituuf magariisa lalistuu fi badhaatuu
Madda burqaa uumaa kan taate hawwattuu
Sabni koo siin gammada sittis ni abdata
Haandhura kooti jedhe ormatti odeeffata
Garuu…….
Garuu yaa Finfinnee amma ati kan eenyuti?
Finfinnee ishee jalaqabaa kanuma duritii?
Lakki! ati jijjiramteetta ishee durii miti
Teessoo alagaa malee kan saba koo miti x2
Oromoon si keessaa hir’atee dinni dabaleera
Bareedinni kee duri sun si dhisee demeera
Yaa lafa seenaa qabdu Finfinnee dubbadhu
Rakkina kee himadhu hundatti odeeffadhu
Hin calisiin maaloo kan garaa kee baafadhu
Rorroo kee hin dhoksiin ifatti lallabadhu
Wayyoo yaa Finfinnee wayyoo yaa biyya koo
Alagaan siin taphate sitti fide rakkoo
Gadadoo sirra jiruuf ilmaan kee gaddaniru
Garaan isaan gubate imimmaan buusaniru
Ajaa’iba rabbii kan kee kun maalumaa
Dinni si balleessuuf halkan guyyaa gamaa
Ati hin dhageenye waan siif qophaa’aa jiru
Jarri hin callisne hin dhisne gitiintiruu
Eenyummaakee daran caalatti balleessuuf
Sanyii lammiwwan kee hundedhaan buqqisuuf
Dinni kee qophaahera toftaa haaraa dirirsuuf
Murannoon ka’eera daangaa kee bali’isuuf
Finfinnee hin callisiin ilmaan kee waammadhu
Dafaa na dhaqqabaa jedhi isaanin gaafadhu
Rakkoo kee itti himi kan garaa kee dubbadhu
Ilmaan kee akka gurma’an cimsii itti himadhu
Gadadoon dhufuuf deemu kan duriin adda dha
Bifaa fi akkaataan hammi isaas guddaa dha
Ilmaan koo gurmaa’uun tokko ta’u taanaan
Irree jabeefachuun tokkummaan hiriirnaan
Rorroon koos ni hir’ata rakkinnis ni salphata
Sabni koo jabaannaan naaf fidu furmaata
Dhaamsa dabarsaa jirtii dhagahaa Oromootaa
Haandhurri keessan Finfinneen kan taate jannataa!!!
Bilisuummaan saba cunqursaa jala jiru hundaaf haa ta’u.
Barreesituun Walaloo: Hawwii Caalaa


text:
Afaan Oromoo
Afaan Oromoo afaan baay'innaan Afrikaa keessatti dubbataman keessaa sadarkaa afraffaa irra jira. Kana jechuun afaan Arabaa, afaan kiSwahiliitiif, afaan Hawusaatti aana jechuudha. Afaan Arabaa fi afaan Kiswaahilii afaan biyya ormaa yoo ta'an, Afaan Oromoo afaan Afrikaa keessatti dubbatamu keessaa tokkoffaa ta'a; osoo mootummaa qabaatee immo addunyaa irraatti sadarkaa sadaffaa ta'u ni mala.
Afaan Oromoo kutaa afaanii Afroo-Eshiyaatiik jedhamu jalatti ramadama. Afaan kun Afroo-Asiyaatiik keessaa gare afaanii Kuush jalatti qooddama. Afaanota Kuusha keessa Afaan Oromoo afaan sabni baayyeen dubbatu yoo ta'u, uummata miliyoona 60 ol ta'utu dubbata. Uummatni afaan kana dubbatu Itoophiyaa fi kaaba Keeniyaa keessa jiraata. Akka warri afaan qoratan jedhanitti, Afaan Oromoo loqoda(garee) afur qaba: Oromoo Boorana-Arsii-Gujii, Oromoo Bahaa, Orma, fi Oromoo Dhihaa fi Giddugaleessa ti.
Contents
Seenaa Afaanii[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Warraaqsa Itoophiyaa kan 1974 dura, Afaan Oromootin barreeffama maxxansuunii fi tamsaasa reediyoo ykn TV dabarsuun dhorkaa ture. Barreeffamni xiqqoon san dura maxxanfaman kan akka hiikaa Macaafa Qulqulluu kan Onesmoos Nasibi fi Asteer Gannootin hiikaman qubee Gi'iizitti fayyadaman. Kakuu Haaraan bara 1875 Kirapfin maxxanfames akkasuma qubee Gi'iizitti fayyadame. Warraaqsa Itoophiyaa bara 1974tti aansee, mootummaan duula barreessuu fi dubbisuu afaan baayyedhaan, Afaan Oromoo dabalatee, geggeessaa kan ture yoo ta'u, Afaan Oromootin barreeffama maxxansuuni fii tamsaasa dabarsuun yeroo kana jalqabe. Barreeffamoonni yeroo kana Afaan Oromootin maxxanfaman, kan akka gaazexaa Bariisaa, qubee Gi'iizii fayyadaman.
Affan Oromoo afaan barnootaa taasisuuf yaalin godhame amma mootummaan Dargii bara 1991 kufutti milkaa'uu hin dandeenye. Sana duraa garuu naannowwan ABOn too'ataman keessatti afaan barnootaa taasifameera. Erga Mootummaan Naannoo oromiyaa hundeeffame booda, manneen barnoota sadarkaa 1ffaa keessatti Afaan Oromoo afaan barumsaa akka ta'uufii afaan hojii kan naannichaa akka ta'u godhameera.
Bara 1991 jalqabee, Afaan Oromoo Qubeetti fayyadamee barreeffama. Murtii kanaan booda, barreeffamoonni addaa addaa bara 1991 amma 1997tti maxxanfaman kan duraan waggaa 100f maxxanfaman akka caalan dubbatama.
Galanni Rabbiif haa ta'u malee amma afaan keenyi afaan oromoo,afaan saba guddaa,afaan lammii sabbontotaa kan akka Ardii Afriikaatti sadarkaa keessa gale kun fuulduratti afaan addunyaatti beekamti qabuu fi isa duraa akka ta'u nama hin shakkisiisu. kun immoo hirmaanna lammii baratee fi gahee nama maraati.
Seerlugaa[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Maqaa[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Bamaqoota[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Bamaqoota matayyee[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Lakkowsa[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
- Kanas ilaali: Lakkowsa
Ordinals[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
1st — tokkoffaa
2nd — lamaffaa
3rd — sadaffaa
4th — arfaffaa, afraffa
5th — shanaffaa
6th — jahaffaa
7th — torbaffaa
8th — saddeetaffaa
9th — sagalaffaa
10th — kurnaffaa, kudhaffaa
11th — kudha tokoffaa
Fractions[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
1/2 — walakkaa (tokko lamaffaa)
1/3 — siisoo, nuusii (tokko sadaffa)
1/4 — kurmaana, ruubi (tokko arfaffaa)
7/8 — torba saddeetaffaa
Maqibsa[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Fi'iloota[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Gochibsoota[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Qarqabdoota[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Durabuutoota[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Duukabuutoota[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Ogbarruu[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
- Geerarsa
- Fixeensa (Boruu Barraaqaa)
- Mudaammuddii (Boruu Barraaqaa)
- Ali, Mohammed; Andrzej Zaborski (1990). Handbook of the Oromo Language. Poland: Polska Akademia Nauk.
- Journal of Oromo Studies


text:
Gama hundaan lolli kun akka itti fuufu danda'u, Kabbadaa Buzunash akka ummata Metaa Robii qabatee ka'u itti ergameera. Salalee irraa Muluu Wasanutti ergameera. Asaffaa Maracoo magalaa anaa Gindabarat kan "Kachisii" to'annoo isaa jala erga olichee bubuleera. Finfinne ykn Ambo irraa karaan gara Gindabarat nama geesu, karaa Jalduu malee waan hinjirreef, Jalduu keessa ammoo darbuu waan hinkajelamne waan ta'eef, waraanni Gindabaratdeeme hinturre.
Qophiin gara funduuratti deemuu ergaa murtae'ee xumurameen booda, namonni hundii iyyuu lola irra waan oolaniif, fuula namoota hunda irraa iyyuu mallatton dadhabbii hindubifama ture. Magalaa Jalduu Bargamoo (Eucalyptus tree) waan bayyatuuf, magalitti of dubatti hanbisudhaan godaa mana baruumsaa keessa fi bakkoota adda addaa qabachudhaan nami maritnuu cinaacha lafaan ga'e.
Sanbata Duraa, Amajjii 22
Dukkanni ifaaf bakka gadii dhisuu geeseeritti. Sinbirrii wacuu eegalaan, bakka jiran hundaa ka'udhaan garaa Gincii deemuuf hundi iyyuu sona'e ka'ee jiira. Dargiin qaanii fi salphina armaan duura irraa ga'eetti aarudhaan, warana kumoota hedduu lakkwaaman kan birgeedii tokko ol ta'an gadi ergeera. Qophii kanaan osoo jirruu fageenya irraa konkolatwaan loltoota Dagii fe'ee otoo wal-irraa hincinne gara keenyaatti gadii dhufuu adeemu mirkaneeffane.
Qotee bulaan Jalduu waraana dhufaa jiiru kana, shakki tokko malee fulaa fi fulatti lolee akka barbadeessu hogantota waraana kanaatiin qajelfamni kennameera. Akkumaa arman duraa, magalaa Jaldu of dubatti hanbisudhaan, karaa afuriin bakkii qabatamee egame. Kana jechun, waraanni Dargii, otoo magalaa Jaldu hinseenin, waraanan simachuf qophin godhame.
Amma ganama keessa sa'a 6:00 AM ta’era. Bakka qabannee jirachuu keenya nu arganiiru.
Waraanni Dargii nutti dhiyaate dhukaasa osoo hincalqabin dura arraba calqaban. "Ante galla iji'in sixi, ijji'iin sixi ......", jeecha gara keenyaatti akka allatti raqaa argee girrisani dhufan. Akkuma saliphatti nu ar'anii waan qaban itti fakkate ture. "Qotee bulaan Jalduu harka kennisisuu malee, harka keeninee hinbekinu " jeecha jeedhuu debisudhaan, lolli roga arfaninuu itti baname.
Lollii kun lola armaan dura godhame irraa bayyee ulifata tauf adeema. Waranni Dargii rasaasa fi matriyesii akka bokkaa gadii robsudhaan mannetiwaan jirenyaa nama barbadeesse. Akeekni isaani cabsani magalaa seenuuf tuure; garuu cabsuu hindandeenye.
Lola magalaa to'annoo isanii jala olichuuf godhame kana irraatti, akka firii harbuu harca'ani. Qotee bulaan jalduu tokko-tokkin isan qaarme.
Gama gootota Jaldutiin kan itti fiiguus hinturre, kan baqatuus hinturre. Rasasni dhukaatu qiyyafametee waan ta'eef laafa hinbuutuu ture. Loltonni Dargii akka malee dhumani ture. Akka durani afaaniin arabni "shintam galla"ijji hin six" kan jeedhu amma hinjiiru. Dhaabbate jira. Reenfa isaai funanuu qoofa ta’e hojin isani.
Lolli ganama sa'a 6:00 AM calqabamee otoo wal-irraa hincitin hanga guyyaa sa'a 12:00PM tti ture. Gara keenyaan namni lola kana irratti du'e, jirataa magalaa Jalduu kan ture fi hojii daldalaa irraatti kan boba'ee ture Obbo Kaasaa Guutaa Uluuqaa qofa ture. Obbo Kasaan akkuma lolli banameen mana barumsaa Jalduu funduuraatti kufe. Naminni biroo kan du'e ykn kan madawee hinturre. Lollii qabbanawe. Boqqonaa sa'a walkaan booda waranni Dargii haaraan ramadamee dhufuun waraana itti fufe. Innis akkuma dhufeen akka baalaa harca'e.
Lollii guyyaa Sanbata duraa godhamee kun Dargii heedduu kan rifachise yommu ta’u, Oromoota Jalduu ammoo kan onnachise ta'ee. Guyyaa sana waraanaa Dargittif, Hilikopitarri waan adda-addaa dhiyessa fi akka turte ni agarra ture. Hilikoptarri guyyaa gutuu nu irraa marsaa olitte. Karaan gara Jalduutti nama gessuu goodaa (badaasaa ykn diree) waan ta'eef kan faggeenya irraa duufu hunda to'annoof namatti tolaa ture. Waraanni kumotan lakkawamaan ammas dabalamuu isaani hinarginaa ture. Waraanni Dargii inni booda irra dhufe, akkuma jiruun meshalee waraanaa gurgudatti gargaramudhaan, kan dhume dhumee gara tokkon cabsee magalaa walakka ga'e. Lolli amma magalaa keessatti ta'ee.
Lolli magalaa keessatti ka'ee eegalee osoo wal irraa hincitiin, amma galgala 7:00PM itti fuufe. Waraanni Dargii duubaa dabalamaa dhuufe. Gara gootota Jaldutiin dadhabbi fi rasaasnis haphachaa dhuufe. Dukkaniis bakka qabachuuf waan deemuuf, roga arfaan jiran irraa iyyuu , walitti ergudhaan gara daandii kolu irraatti walitti dhufamu godhame.
Kasaa Gutaa malee namni tokko iyyuu akka hinduune, walhubachisudhan, osoo jirruu, Assaffaa Maracoo Magalaa gudditti Gindabarat yeroo rukutu baqatanii kan lubbun ba'ani kaadironni fi Bulchaa anaa Gindabarat ta'udhaan ummata rakkisaa kan tuure Gojjameen Mahitamee Bakuru jedhamu milishoota gara 200 qabatee dhufuun dhagayame.
Mahitamee Bakuruu dhufee koluu ga'uu isaa akkuma dhaga'ameen, qabuu ykn ajjesuuf gara Kolutti hundii iyyuu qajeele. Milishonni namichaa yakkama kana faana dhufaan ijollee ummata Gindabarat keessa ba'anidha. Akkuma dhufatii keenya dhaga'aniin cinqamudhaan, dallaa bal’aa dhagaan ijaramee, kan warra nafixanyoota Daj.Mangistuu jedhaan ijarsisaan keessatti nam’ani ta'an. Dalla knatti marsine.
Milishonni achi keessa jiran, “Obbo Wagii, Obbo Mulataa, Obbo Mogoraa ani ilma abaluuti, nuti ijollee eenyuuti ….” jechuun iyyatan (watwaatan). “Namni isiin tuqu hinjiiru!” jennen. Namicha yakamaa Mahitamee dabarsanii akka kennan gaafataman. Matamee dabarsanii nutti kennun rakkisaa isanitti ta'ee; namicha yakkamaa kana waliin Polisonni fi Daballon heedduutu jiira ture.
Gama kanan ammoo ijollee ummataa keessa ba'ani milishoota irraatti dhukasa banuun rakkisa ta’e argame, nutis isaan dhifnee deemuu filanne. Mahitamee Bakuru nu harkaa ba'ee. Namichii yakkama kun Qabsa'aa Oromoo Arga'oo Dinqaa nama qabsisee ajjesise ture.
Erga achii deminee booda gara nannoo "Malkaa" jedhamuu qubanne. Boqqonnaa erga godhaneen booda Cobii gandaa Mogoraa Tujjo tti gadii qajeelle. Bariitu, guyyaan Sanbaata gudadha. Magalaa Jalduu keessaa warana Dargii isa akka awanisaa ya'u malee naminni tokko illee hinjiiru. Naminni daldalaan magalaa sanaa kan ta'ee Obbo Dhabaa Hayyuu, ani homaa hingonee jedhee, Qawwee isaa fudhatee isaan bira harka keenachuu dhaqaa. Dhabaa Hayyuu akkuma achii ga'een Qawwee irraa fudhanii harkaa dubatti hidhanii ajjesuu dhageenye. Naminni gaddeef hinjiru. Maal gochuu dhaqee?. baga kan jeedhuu male. Kanaan (asiin) booda, lollii gootota Jalduu fi Dargii giddutti adeemaa jiru magalaa keessaa gara dirreetti/Godaatti waan baate fakkate.
Amajjii 24
Sanbata fi hojjaa duraa (Monday &Sun day), lollii hintuure. Namonni hundi iyyuu rasaasa barbachiisu fi dadhabbii irraa turan irraa dandamachutti turani. Cobii, nannoo Gubbaa Sirbaa bakka jeedhamu jiira. Fageenya irraa yoo ilaalu, aara lafa irraa gara sam'itti ol ka'u bakkota adda adaatti hinmul’ataa ture.
Waraanni Dargii mannetiwwaan ummataa guggubaa akka jiran hubanne. Namonnis dhufani gabaasasan. Mana itti dhufan hunda, ibidda itti naqaa gara keenyaatti dhufaa jiiru. Akkuma kun dhaga'amen ammas osoo isaan gara keenya hinga'iin bakka isaan jiran akka dhaqinuu kan jedhu murteesudhan, onnee gutudhaan itti qajeelame.
Adeemsa sa’a tokkon booda bakka "Ulaa Maruus"jedhamutti walitti dhufne. Lola kana irraatti ammas waraanni Dargii akka malee rukutamee. Dhignni akka bishanii dhangala'ee. Gootota Jalduu keessaa kan du'ee Obbo Awulachoo Balchaa qofa ture. Lolli kun mana isaa ( Obbo Awulachoo Baalchaa) biratti waan calqabameef akkuma tasaa rasasni waraana Dargii irraa buute. Lolli Ulaa Marusitti calqabamee, loltota Dargii ari'udhan amma (hanga) Abaro itti geesse. Bakka lolli itti ka'ee fi bakka lolli itti dhabatee gara kilometra 10 caala. Abaro maqaa lafati. Qotee bulaan Jalduu waraana Dargii Ulaa Maruus irraa hanga Abarotti ergaa ari’een booda biraa hafee.
Kanaan booda waraanni Dargii salphinaan reenfa isaa kan danda'ee funannatee kan dadhabe gatee gara dhufeetti deb'u dirqame. Gootota Jalduu kan mirgaa isani fi biyya isanii gubbatti lolan, humnaan rukutanii balleesuu waan hindandenyee ta'ee waan isanitti mulateef, Dargiin Lollo kun karaa nagatiin akka dhuumu kara bulchitoota kutichaa namoota itti ramadudhaan akka halli kun qabana'u siyaasa olola, siyasaa adeemsiise.
Haala kana irraati ramdamudhan yeroo sana kan dhufe bulichaa kutaa shawaa yeroo sanaa Dr.Mokonnon Jotee ture. Mokonnon Jotee, lola kana dhamisu fi qabaneesuuf Jalduu qubate jira.
Kutaa 5ffaan itti fufa.


text:
“MATAA NU MARAA JIRUU!”
Y.G(2005)*
Har’a diinni Qabsoo Oromoo adda duraa eenyu? jedhamee yoo gaaffiin dhihaatee, deebiin irra jireessi wayyaanee irratti kan xiyyeeffatu ta’a. garuu wayyaaneedha jedhanii xumuruuf, wayyaanee iyyuu lubbuu itti horee kan jiraachisaa jiru humnoota alaa ta’uun shakkii hin qabu. kana irraa kaanee humnoota alaati akka hin jenneef, meeshaa isaan harkaa fuudhee kan nutti dhukaasu caalaa diina nuuf hin ta’an kan jedhuus hin dhibu. Kanaan ala yoo ilaalles, yoo jabaatte diina humnumaan of irraa qolattee furmaata itti goota. Lammii ofii ta’ee kan boolla Ummata isaaf qotaa jiru, diinni ummata kana sodaa tokko malee saamee, hidhee, ajjeesee akka jiraatuuf kanneen karaa argisiisan odoo jiranii, halgaa diina tokkoffaa taasisuuf yaaluunis rakkoodha. Kana malees, Qabsoo ummatichaa ganee diinatti galee adeemsa jiru kan naaffisu odoo jiruu, diinni kiyya innikkaa isa kana jennus dubbii achi of irraa qabuu ta’a.
Kana malees, adeemsi siyaasaa addunyaa kanaa, naa hooqii siifan hooqaan waan wal hidhee jiruuf akkasumas, diinni inni innikkaa fagoo taa’ee tajaajiltootaan hammeenya waan hojjatuuf, diinni keenya ebaluu qofaadha jedhanii murteessuun waan danda’amu natti hin fakkaatu. Tarii kanaaf furmaatii diina waggaa 150 nu mudate hundumaa xiinxalanii, gama hundaan kan nu dura dhaabbate hundaa gama hundaan of irraa faccisuuf, akeeka bal’aa baafatanii gamtaan socha’uun furmaata ta’a jedheen yaada. akka walii galaatti garuu kan jechuu dandeenyu, akkuma dacheen keenya Oromiyaan teessuma lafaa irraa kan ka’ee waan hundaan marfamtee kan jirtu caalaa, Siyaasi keenya waa hedduun marfamee jiraachuu tilmaamuun nama hin dhibu. Ammuma diinni nu marsee jiru, nuutis ofitti marsinee teenye rakkoo keenya caalaatti hammeessu keessaa qooda akka qabnullee hubachuun barbaachisaadha.
Tarii namni barruu kana dubbisu, diina keenya tokkoffaa beekuun akkamiin rakkisaa taa’aa? kan jedhu jiraachuu mala. Anaaf garuu, diina tokkoffaa kan jennu, kan nu ajjeesee? kan nu hidhee? kan Biyyaa nu baasee? gaaffii keenya kan ukkaamsuu yaalee? kan wayyaanee jiraachisee? kan biyya alaatti nu mormaa jiruu? kan qabsoo ganee? kan diina waliin hidhatee? kan qabsoo Oromoo dura dhaabbatee? mootummaa mataa keessanii dhaabu hin dandeessan kan jedhuu? humnoota alaa wayyaaneen ajjeesaa akka jiraattu kanneen barbaadanii? Tigirootaa? Amaarootaa? moo saboota biroo qabsoo keenya irratti daboo wayyaaneef kan ba’anii? Biyyoota ollaa gaaffii Oromoo sodaatanii? kam dura keenye, kam duuba keenya? hundi kun nu miidhaniiru. Diina akka ija xaafii baayyatu kanaaf falli keewwanne jirru maalii? diina hedduu nu fuuldura hiriiree jiru kanaa fi qabsoo keenya hojii keessa keenyaa hin fixatiin jiru wal bira qabnee yennaa ilaallu maal tilmaamna? rakkoo qara hedduu kana dhaabuma tokko ykn miseensuma dhaabaa qofaatu furmaata itti godha jennee eegaa jirra moo, daboo jabaa nu barbaachisuuf qophii eegalaa jirra? kanaan alas yoo deemne, diina har’a ifatti jumlaan nu fixaa jiru caalaa sirnoonni eenyummaa keenya lafa irraa balleessuuf Oromoo balleessu ummaticha galaafataa turan ni dagannaa? hundumtu jireenya keenya kan barbaadan miti . siyaasaa keessatti, diina adda duraa, fira tokkoffaa jedhanii kaa’uun inuma jira. Ummati keenya ega gabroomee kaasee, sirnoota dhufaa dabraan yoo ilaallee, Gaaffii keenya Ukkaamsuuf sochiin taasifamu, bara wayyaanee kana sadarkaa hammaataa irra ga’uu isaa hubanna. Qabsoon nuuti gaggeessaa jirru woo? gaaffii keenya ukkaamsuuf shirri daangaa dhabe nu irratti raawwatamaa akkuma jiru, nuutis waan diina keenya irratti hojjannu bal’isaa jirraa? diina waggaa 150 oliif nu irratti muuxannoo qabu qorannoon deeggareemee nu irratti hojjachaa jiraatee, Oromiyaa ofiin dhunfachuu miti humnoota alaa dantaa lubbu itti nu dhabsiisuu danda’an nu keessa gadi dhaabaa jiraachuu waliin siyaasa wal gitu, humna wal gitu ijaaraa jirramoo, hojii nu rakkisuu hin qabneen harkifataa jirra? kun deebii quubsaa argachuu qaba. MATAA NU MARAA JIRUUN! kana irraa ka’a.
Wayyaanee fi waa’ellan isaanii sabboonummaa Ummata Oromoo fi dhalooti itti aanu qabsoo abbooti isaa dhaaluun itti toluu didee, kunoo siyaasa Biyyatti duubatti deebisuuf shiroota lakkoofsa hin qabne hojjataa jiran. Naannooleen humna dhabsiifamaa jiran jechuu kiyya . humnoonni Itoophiyaa gaanfa Afriikaa keessatti dantaa isaaniif barbaadan, shira wayyaanee kana gama hundaan deeggaraa jiran . Biyyoonni ollaas shira wayyaanee kana akka malee deeggaranii, ilmaan cunqurfamoo hammeenya wayyaanee DHEESSANII isaanitti baqatan miidhaa jiran. Kanneen lammii isaanii irra halgaaf guggufuu baratan har’allee ummata isaanii dabarsanii kennaa jiran. Wayyaaneen Biyyoota alaa maqaa investimantiin Oromiyaa keessa qofaa akka qubatan taasiftee, miidhama keenya jabeessaa jirti . iyya ummata kanaa Biyya keessaa fi alatti odoo dhaga’anii akka callisanii ilaalan taasisaa jiran. humnoonni maqaa Itoophiyummaan ijaaraman biyya keessaas ta’uu ala kan jiran hundi, gaaffii keenya irratti ifatti yennaa duulan guyyuu argaa jirra. Kanaan alas hedduutu jira . maarree diinni keenya tokkoffaan eenyuu?
Diinoonni qabsoo keenyaa lakkofsa hin qaban . seenaan diinoota keenyaa Oromiyaa cabsuun waggaa 150 dura eegalame, caalaatti bifa isaa babal’fachaa jiraachuu raga hedduu kaasuu dandeenya. Gaaffiin ummata keenyaa, diinoota seenaan beeknu walitti fiduun ykn wal fakkeessuun waan haqaati. shirri waggaa 150 dura eegalame mataa nu maree wayyaanee keessaan asi ba’aa jira. Sirnoonni duraanii kan hojjatan akka yaadannutti tokko tokko kaasnee, akkamiin wayyaanee keessaan akka mataa nu maraa jiran ilaalla. Shirri wayyaanee bifa addaan Ummataa fi qabsoo keenya irratti gaggeeffamaa jiru, amma tokko xiinxalla . Addatti shiroota waggoota 21n dabran kana, waan nu irratti hojjatamaa jiruu fi waan qabsoo keenya, ijaan odoo arginuu/agarruu mataa nu maraa jiru kaa’uun barbaada. dhuma irratti jaallannus jibbinus, mooraa qabsoo Oromoo fi Qabsoo Oromoo humneessun, Gamtaan hojjachuun gaaffi hunda dursu, isa iyyuu yeroon kennamuufii akka hin qabne ilaalla. keessattu Qeerroo/dhaloota har’aaf.
QABSOO OROMOO FI SIRNOOTA WAGGAA 21 (1991) DURAA:
Oromiyaa fi Oromoo irratti duulli gaggeeffame, bara Atsee Yohaannisi fi Teewudiroos ta’uu seenaatu ragaadha. Bara Miniliikii kaasee hanga bara H/Sillaasetti Ummati Oromoo qabsoo akkamii akka gaggeessaa ture beekamaadha. Gama diinaan garuu lafa Oromoo fi aadaa Oromoo dhabamsiisanii Biyya Itoophiyaa jedhamtu gadi dhaabuuf jecha miidhaan ummata keenya irra ga’e salphaa miti . bara miniiliik Oromoo humnaan cabsanii ol-aantummaa saba tokko Oromoo fudhachiisuu irra dabree, Oromoon akka walii isaa cabsu taasisuu keessatti, shirootni jalqabaa kan itti eegalaman ykn bu’urri isaa gadi dhaabbateedha. Miniilik dhuma irratti Ummata Oromoo cabsee, Oromiyaa akka dhuunfatu kan taasise, humna Goobanaan ijaareedha. Amaaroonni kana keessaan, waan eenyummaa saba Oromoo addatti ibsituu eenyummaa isaa kan ta’e aadaa isaa irratti hammeenyi hojjatan kan dubbatamee dhumuu miti.
Sirnooti wal geeddaruu waliin waan Oromoo fi Oromiyaa irratti raawwatan hangam akka of jabeessaa fi babal’isaa jiru mee ilaalaa . qabxileen hafan yaadaan itti guutaa deemaa . kun yaada walii gumaachuuf kan qophaa’eedha. Dhuma irratti wayyaaneen gaaffii keenya irratti dhagaa boruu Ummati OROMOO of irraa kaasee hin dandeenye itti fe’aa jiraachuu ilaalla.
Miniilki:
1. Oromiyaa dhabamsiise, Itoophiyummaa gadi dhaabe,
2. Eenyummaa sabummaa keenyaa haale,
3. Aadaa fi qooqa keenya nu dhabsiisee kan isaa nu dhaalsise,
4. Oromoo, Oromoon cabsuu bu’ureesse,
5. Ol-aantummaa saba tokko fi qooqa tokko bu’ureesse,
6. Ilmaan oromoo humnaan cabsuun akka furmaataatti murteeffate,
H/Sillaaseen bu’ura dhaabbate kana caalaatti jabeesse, miidhaa halgaan Oromoo irraan ga’u caalaatti, Oromoon mataa isaa akka Oromoo irratti jabaatu taasisee Ilmaan abbaa tokko bara kana keessallee akka walittii hin deebineef, summii isaan giddu awwaale . miniliiki Oromoo cabsuuf dhaluma Oromoo jedhamu lafa irraa jumlaan fixaa ture. H/Sillaaseen ammoo warra Ummaticha keessaa gaffii kaasan adda baasanii ajjeesuu isa jedhu diinummaa hamaa hojii irra olche. Bara kana keessa ilmaan Oromoo Sirnicha waliin dhaabbatanii lammiin isaanii gara jabiinaan yennaa ajjeefaman callisanii ilaalaa turan, kan bara miniiliik irra harka dachaan caala ture. Bara kana keessa maatii warra Fiwudaalaa kan nutti fakkaatan Ilmaan Oromoo qooda ol-aanaa qaban heddutu ture. Sirna kana keessatti waraanni irra jireessa ilmaan Oromoo turan. inumaayyu, waraanni addaa sirnichaa kubur-zabanyaa jedhaman irra jireessa ilmaan Oromoo qaamaa tolan turan. Wanni sirna kana keessatti jabiinaan irratti hojjatame, Ilmaan Oromoo Itoophiyummaa cubsiisuudha. Kan gaafas cuubame hanga har’atti rakkoo Qabsoo Oromoo ta’ee argama . takkaa nama cuubanii waggaa 40 nu dhamaasan.
H/Sillaasee:
1. Itoophiyummaa caalaattu gadi jabeesse,
2. Saboota biro Oromootti makuu miniiliki eegale caalaatti babal’ise ykn hojii irra oolche, Addatti Amaara dachee Oromootti godaansise,
3. Ol-aantummaa saba tokko fi qooqa tokko caalaatti jabeesse,
4. Dachee Oromoo fi Saba Oromoo, saboota ollaa akkasumas Biyyoota ollaatti makee, Obbolaa wal wallaalee diina waliin jedhu uume.
5. Seenaa dharaa Itoophiyummaa babal’isee beekumtii kenneef,
6. Ilmaan Oromoo qaroo ta’an adamsee ajjeesu jabeesse,
7. Lafa Qotatee bultootaa irratti warra kaaba irraa godaanan qubsiisee, Abbootii Biyyaa ciisanyaa taasise,
8. Itoophiyaa fi dantaa warra alaaf karaa saaqee, dhiibbaa warra alaa har’aa nu hore.
9. Kaayyoo warra kaabaa milkeessuuf miidiyaa qooqa sabootaan tamsa’u banuuf carraa kennan,
Bara darguu waan haaraan argame, warraaqsi isaa H/Sillaasee galaafate jalqaba irra, waan haaraa fidee kan dhufe fakkaachuu isaatii . humni waraanaa Mangistuun durfamu amma haala mijeeffatutti saboota minilikii fi H/Sillaaseen ukkaamsan kan gadhiisee fakkaatee haa ka’uu malee, adeemsa isaanii hordofuuf yeroo itti hin fudhanne. Finfinee keessatti Abbootin Biyyaa akka sirban taasisaa ture. adeemsi kun odoo hin turre ukkaamame. Ukkaamamuun kun ammoo dhaabbilee fi waldaaleen gara garaa hundaa’uuf sababaa ta’e. qabsoon ummata keenyaa bifa gara garaan gaggeeffamaa ture, bifa dhaabaatti kan of dhaabe baruma darguuti.
Darguu:
1. Itoophiyaa seenaa dharaan jiraattu caalaatti jabeesse.
2. Eenyummaan sabootaa soshaalizimiin akka ibsamu murteesse,
3. Eenyummaan sabootaa miidiyaa irratti qofaa akka mul’atu taasise,
4. Gaaffiin mirgaa Hidhaa fi ajjeechaa goolii diimaa golgameen asi ba’ee ilmaan cunqurfamoo kumaantamaa galaafate.
5. Dhaabbilee siyaasaa humnaan dhabamsiisuun eegalame.
6. Itoophiyaa humna waraanaan Afriikaa keessatti beekamte ijaaruuf murteeffate. Humna kanas dhaabbilee qabsoo eegalanitti bobbaasuun eegalame.
7. Manneen hidhaa gurguddaa ijaaramuu fi humni polisaa waan barbaade raawwatu ykn faxinoo daraash jedhamu gadi dhaabbate,
8. Eenyummaan sabootaa fi aadaan sabootaa sirnoota dabran irra akka ukkaamaman taasifamee, ol-aantummaan saba tokko caalaatti jabaate.
9. Qabsoon sabootaa bifoota gara garaan mul’achuu fi Biyyoota alattillee dhaga’amuu, hawaasi addunyaas hubachuu bara jalqabaniidha.
10. Ilmaan oromoo manneen hidhaa, daandii irratti fi falmaa irratti wareegaman lakkoofsaan hedduu turan .
11. Ilmaan Oromoo Qabsoo saba kanaaf bu’ura ta’an ykn gaaffii siyaasa oromoof bu’ura ta’an hedduun sirnaan ajjeefaman,
12. Ol-aantummaan saba tokko fi qooqa tokko caalaatti hammaate,
13. Sirnichi hiriira siyaasaa warra soshaalizimii qabachuu isaatiin, Biyyatti xiiqii warra dhihaa keessa galche.
14. Eenyummaa sabootaa haaluun daran jabaate itti fufe.
15. Kaayyoon qabsoo Ummatoota cunqurfamoo, Itoophiyaa diiguufi jedhamee alatti akka ilaalamuuf shirri addaa yeroo itti eegalameedha.
16. Warri dhihaa Gaanfa Afriikaatti Biyya ya kiristiyaan dasset jedhamtu Itoophiyaa qofaa ta’uu xiyyeeffannaa akka argattu taasifame.
17. Walitti dhifeenye dantaa irratti hundaa’e caalaatti hidda gadi jabeffate.
18. Biyyi itoophiyaa jedhamtu, gama qabeenyaan, daldalaan, Ispoortiin, Artiin, aadaan, midiyaan, tekinolojiin kkf ulaan ilaalcha argachuu banameef. Carraan kun irra jireessa warra sirnichaan walii galaniif laatame.
19. Gochi miniiliiki fi H/Sillaasee, Dargii dhalchus, Darguun kan isaan caalaa nama nyaatuu, Oromiyaa Itoophiyaa keessatti mitii Afriikaayyuu liqimsuuf kan hojjatu ta’e.
Sirni wayyaaneewoo, sirnoota sadan kana irra maal nu irratti hojjataa jira? akkamiin sabboonummaa keenya laamshessee Biyya tokkitti inni bulchu uummachuuf deema? akkamiin mataa nu maraa jiran? KUTAA 2ffaatti itti deebi’a.
* Y.G(2005): Burqaa430@gmail.com
COMMENTS
RULES FOR COMMENTING:
Gadaa.com values your inputs, and to maintain a positive environment of discussion, the following rules will be enforced for comments. When you click SUBMIT COMMENT below, you are agreeing to abide by the following rules.
1. Apply common-sense respect and courtesy. Feel free to express your thoughts within the limits of civility.
2. Personal attacks, offensive language and unsubstantiated allegations are not allowed.
3. By submitting your comments, you take all the responsibility, legal or otherwise, for your comments.
4. Comments are naturally short. Long comments may be removed; for long comments, feel free to submit them as articles to be posted on their own.
5. Gadaa.com reserves the right to remove comments that do not follow the rules stated here.
6. Frequent offenders of the above rules will lose future posting privileges.
How to Use the New Comment Section
1. One can sign in using social networking services (if using this, click on "Sign In With your preferred social networking service")
2. One can also comment as "Guest" (no log-in required; for this, click on "Pick A Name" AND check the "I'd rather post as guest" button.)
(ONLY NAME and EMAIL are required; no password needed if commenting as Guest.)
3. To SUBMIT comments for moderation, click on the "Arrow" sign.
Disclaimer: Opinions expressed in comments do not reflected the views of Gadaa.com unless explicitly stated otherwise by Gadaa.com; Gadaa.com IS NOT accountable for any thought and content of comments.
2 Comments
-
Truth:
In short we can put our enemies into 2 broad categories:
1. External enemy – These include all Abysinian political organizations having anti-oromo stand eg. TPLF, Ginbot 7
2. Internal Enemy- Oromos which serve our external enemies knowingly or unknowingly. Eg. Kamal Gantu’s Group 7, ODF, OPDO, etc
We can tolerate the ignorant ones but we have to fight the deliberate ones.
-
Mortar:
@Shurrube
You lost one point. I respect any Oromo political organization which is formed by Oromos them selves. But I am against those which are formed by Habeshas using “Oromo” as tag. Do You think that OPDO and Kemal’s OLF are formed by oromos. Such organizations are formed for us by Habeshas, they are remote controlled and masterminded and funded by habeshas. This is how Habeshas work to divide us. Nutu sinii beeka;nuti dhaaba siyaasaa isinii dhaaba; nutuQubee Afaan keessaniiif ta’u isinii fila;nutu federalizmii isiniif ta’u isinii fila,…jechaa akka jiran hindagatiin.


text:
Qeerroo: Ajjeechaa Mootummaan EPRDF Injiiner Tasfahun Camadaa Irratti Raawwate Rakkoo Empayera Itiyoophiyaa Qabee Jiruutiif Furmaata Hin Ta’u
- Ibsa Qeerroo Bilisummaa
Finfinnee
Ajjeechaa sukkanneessaa mootummaan wayyaanee Injineer Tasfaahun Camadaa irratti raawwate tuffii Uummata Oromoo maraaf qabu kan mul’isu dha. Uummatni Oromoo garbummaa mootummaa habashaa jalatti kufe jedhee guyyaan itti qabsoo irraa dhaabbate hin qabu. Sirni bulchiinsa TPLF/EPRDF Maanguddoota, Barsiisota, Baratoota, Qonaan bulaa, hojjetaa fi daldalaa akkasumas dhiiraa dhalaa fi xiqqaa guddaan Oromoo osoo nu hin hafiin baroota dheeraaf Oromummaa qofaan yakkamuun dhumaatii daangaa hin qabne saba Oromoo irraan gahaa yoonaan gahe. Qe’ee irraa arii’aa, saamaa fi darara daangaa hin qabnes saba Oromoo irratti hammaachuun itti fufee jira.
Haalli kun daran bifa gara jabina hamaan ittin fufuun yeroo ammaa dhiibbaan mootummaan EPRDF uummata Oromoo irraan gahaa jiru daran hammaachaa dhufuu irraan, Guyyaa har’aa Hagayya 24, 2013 Injineer Tasfaahun Camadaa waggoota toorbaaf mana dukkanaa keessatti erga ukkaamsuun dararaa gara garaan irraan gahaa har’a Hagayya 24, 2013 mana hidhaa Qaallittii keessatti ajjeesuun yeroo dhagahamu Injiiner Tasfahun Camadaa ajjeefamus qabsoon Oromooo akka ajjeefamuu hin dandeenye mootummaa Wayyaaneef mirkaneessina.
Ammaan duras dararaa hidhaa keessatti irraan gahamaa ture irraa ka’uun Injineer Tasfaahun Camadaa dhukkubsatee akka waldhaanamuuf irra deddeebbiin bulchitoota mana hidhaa TPLF gaafatus deebiin argate diddaa ta’uu isaatiin irraan kan ka’e miidhaan akkaanii irra gahaa ture. diduun isaanii kan beekamu dha. Mana hidhaa Qaallittii keessatti Oromoota qaroo ta’an heddumminaa midhuu fi ajjeessuun aadaa Wayyaanotaa yoo ta’e iyyuu Barataa Alamaayyoo Garbaa, Gaaddisaa Hirphaasaa fi Tasfahun Camadaan hammeenya daangaa hin qabneen wareega kafaluun isaanii mooraa qabsoo Oromoo fi uummata Oromoo biratti godaannisa hin dhinne ta’ee muldhataa jira.
Mootummaan Wayyaanee gaaffii uumata Oromoo bifa laalaa hammeenya daangaa hin qabneen furuuf tattaafatus rakkoo biyyattii daran jabeessa malee sirnicha kufaatii fi seena dabaa galmeessuu isaa irraa isa hin oolchu. Godhchaa Wayyaanotaa kanas Qeerroon Bilisummaa jabeessee balaaleffataa mootummaan Wayyaanee fi sirni bulchiisi EPRDF itti gaafatamummaa jalaa akka hin bane gadi jabeessuun Qeerroon Bilisummaa beeksisa.
Oromoonni biyya keessaa fi ala jiran marti wareegama ilmaan Oromoo irraan gahaa jiru kana dura dhaabbachuuf bakka maratti sagalee keessan aduunyaan akka dhagahu taasisuun fadoomina isaa beeksifna.
Qabsaa’aan ni Kufa. Qabsoon itti fufa!
Injifannoo Uummata Oromoof!!
Hagayya 24, 2013
COMMENTS
RULES FOR COMMENTING:
Gadaa.com values your inputs, and to maintain a positive environment of discussion, the following rules will be enforced for comments. When you click SUBMIT COMMENT below, you are agreeing to abide by the following rules.
1. Apply common-sense respect and courtesy. Feel free to express your thoughts within the limits of civility.
2. Personal attacks, offensive language and unsubstantiated allegations are not allowed.
3. By submitting your comments, you take all the responsibility, legal or otherwise, for your comments.
4. Comments are naturally short. Long comments may be removed; for long comments, feel free to submit them as articles to be posted on their own.
5. Gadaa.com reserves the right to remove comments that do not follow the rules stated here.
6. Frequent offenders of the above rules will lose future posting privileges.
How to Use the New Comment Section
1. One can sign in using social networking services (if using this, click on "Sign In With your preferred social networking service")
2. One can also comment as "Guest" (no log-in required; for this, click on "Pick A Name" AND check the "I'd rather post as guest" button.)
(ONLY NAME and EMAIL are required; no password needed if commenting as Guest.)
3. To SUBMIT comments for moderation, click on the "Arrow" sign.
Disclaimer: Opinions expressed in comments do not reflected the views of Gadaa.com unless explicitly stated otherwise by Gadaa.com; Gadaa.com IS NOT accountable for any thought and content of comments.
1 Comment
-
Oromo kan baasu waraana qofa!:
Haati koo maliif na deessee????
Haati ilmooo nama hundi ji’a sagal ilmoo ishii garatti baattee deessi.
Kan haadha oromo garuu kophaa dha.
Guyya tokko ilmoon koo kun darbee fi naa dabarsaa laata jettetu dugdati nubaattee ushurusruu jechaa daaktee, ofii beeloftee nuu laatte, ofii dheebotte annan yoo dhabne ollaa kadhatte nu obaafte, ofii daartee qoraan cabsitee gurgurtee daara nu baafte, otoo ofii hinbaratiin galaa miilaan deemte nu jala baatte nubarsiifte, gaafa homaa dhabde moo himimaan ishi isa yaa’ee hindhume sana nuu dhangalaafte ittin nugaggeesite, hamma abba degrii fi diplomaa, masterii if doctorii, enjineri nutaasifte malee, ilmoo ishee akka irbaata saree tigree taanu otoo beekte mana barumsa otoo hintaane bosona loolaa nu geessitee akati lolanii lubbuu ofii baassanii diina maancaasan nubarsiiftti ture. Kunoo ilmaan oromo haati keenya goyya tokkollee otoo hindarbiifin otoo boosuu darbuu ishiiti. Egereen keenya kana taatee jirti. Hamma yoomiiti biyya amba tenyee bonya? Barannees irbaata saree tigree edda taaneti dhalloonni dhufu hamma tigreen biyya keenya keessa jirtutti barumsa waraanaa malee barumsaa biraa aka hinbarane gorsaa.
Hamma oromon tokkitiin lafarrati haftuti waraanaa irrati bobaanee wareega nurraa eegamu hunda baasuu qabna. Edda qaroo ijja keenyaa jamsaniiti, jirreenyi keenya faydaa hinqabu. Kana caala waanti dhabnu hinjiru. Du’a qoraatiin ilee nama ajjeefti, biyya ofii jedhanii du’uuni moo waan hunda caala nama bonsa.


text:
Rirriittaa! Kitaaba Afaan Oromoo Haaraa
(Tuujubee Kuussaa)
Kitaabonni Afaan oromoo Lama dhiyoo maxxanfamuun gabaa irra oolee jira. Barreessituun kitaaba kanaa Hawwii Gonfaa Jedhamti.
Kitaabonni koo kun jetti Hawwiin kan ani ittiin quuqqaa garaa koo keessaa ittiin ibsadhe, hawaasa koof dhaamsa kan ani ittiin darbarseef eenyummaa koo illee kan ani ittiin beeksisuu yaale dhala koo lammataa fi miixannaa roorroo keessaa ka madde jette.
Bokoka waggaa dheeraa keessa koo dhiphisaa ture kan ani ittiin bulgaafadhe waan ta’eefan mata duree kitaaba koo boodaanaa Rirriittaa jehe jetti Hawwiin.
Gaaffii fi deebii guutu dhaggeeffadhaa
******
******
VOA – May 2014.


text:
WASHINGTON, DC
— Onkolooleessi baatii dhukkuba kaansarii harmaa jedhamuun beekama.Sababiin isaas baatii kana keessa dhukkuba kaansarii harmaa kan ilaaleen uummanni hubannaa dabalataa akka argatu gochuuf hojii dadamaqisaa hedduutu Yunaaytid Steetes keessatti gaggeeffama.
Dubartoonni hedduun waggaa waggaan Dooktoroota bira dhaqaniii ituu harma isaanii ilaalchisanii kaansarii harmaa qabaachuun isaanii ituu hin baramiin turuun falmii guddaa kaasisee jira.
Kanneen keessaa tokko Zulimaa Palaasiyoo jedhamti.Kaansarii Harmaa qabaachuun koo beekamu isaa ji’a tokko dura ogeessi fayyaa meeshaa sonoo graam jedhamuun harma koo ilaalanii fayyaa dha naan jedhanjette.
Yeroo biraa Qorannaa gaggeeffameen garu kaansariin harma ishee keessaa argame iddoo tokko qofa otoo hin taane sadii ture.
kaansariin harma ishee qabate sadarkaa 3ffaa irra ga’eera garu qaama ishee keessa hin facaane.
Kanaafis yeroo ammaa macaacurri ykn seeliin kaansarii qaama ishee keessa hin jiru.
Gama kaaniin dhukkubii sukkaaraa biyyoota Afrikaa uffee sahaaraa gadii keessatti hammaataa kan jiru ta’uun ibsameera. Namoonni baayyeen dhukkuba kana qabaachu isaanii iyyu hin beekan.
Kutaa kana keessatti namoonni dhukkuba sukkaaraan qabamuu isaanii baruuf qorannaan gaggeeffamu dhibuu akkasumas wal’ansa ga’aa argachuuf rakkoon maallaqaa guddaa waan ta’eef namoonni dhukkuba sukkaaraan qabaman lakkofsaan dabalaa jira.
Gabaasaa Guutuu Armaa Gaditti Caqasaa


text:
WASHINGTON,DC
— Jaambootti hardhaaf dhufuu dadhabe malee jarii kun Jaamboollee dabalee dhiyoo tanaayyuu Amerikaa kutaa akka akkaa irra yaahanii sirbaa bahan,torbaan kanallee Georgia,Atlaanataa dhaquuf kurfoo jiran.
Dhaaba Shewa Entertainents
jedhutti jara kana fidee godina Amerikaa akka akkaa irraa geessee sirbisiisuutti jira.Abbush haga ammaatti sirba CD sadii,Hacaaluu lama,Jaamboo fi Nigusuun ammoo tokko baafatan.
Yoo VOA dhufanillee sirbii Oromoo guddachuutti akka jiru,namii waan ufi jabeeffachuutti akka jiru,sirbii aadaa fi seenaa Oromo guddisuutti akka jiru,sirbitoota ta durii irraa waan hedduu akka baratanii ufiin yayyabanii fi waan hedduu dubbatan.
Abbush sirba keessatti ufi tahuun waan cufa caalti jedha,man jennana waan ufii qabaatanii guddifachuun eennummaa nama tokkootii fi waan ufii qaban walitti dabalatanii guddachuu akka dandahan mirkansan.
Hacaaluun yoo hedduu sirbii Oromoo maaniif akka ummata isaa hin guddannee jedhee ufi gaafata.
Akkamiin guddisuu wayyaa jennaan sirbii Oromoo Itoophiyaa dhiisi addunyaayyuu gahee akka umamta isaa akka ballatu abdii qabaa jedha.Akkamiinii jennaan ammoo “ummatii keenna waan ufi jabeeffacuutti jiraa.”
Akka Abbush jedhutti namii jalqaba ufi taha,sirba keessatti ufi tahuun maan nama gargaarti jennaan waan qabdu nama barsiistee namaan walti dabalamtaa,ka namaallee nama irraa barattaa jedha.Abbush sirba is aka qaraa makiinaa keessa taahee yaadii itti dhufee jennaan baafate.
Hacaaluun ammoo sirbaaf jedhee barnootaa dhiisee amma ammoo barnootaa fi sirballee walti oofachuu fedhaa jedha.
Nigusuun barsiisaa isaa tokkotti durii sagalee te Abbittoo Kabbadaa fakkaatti maaniif koree bashannana ta Mini Media hin sirbinee jedhee achumaan sirba jalqabe.
Nigusuun duraan sirbaa namaa sirbaa bahe,nama Abbitoo Kebbedeelleen bilbilaan wal dubisee wal arguuf beellame qabate.Sirba itti aanu keessatti ammoo Nigusuun sirbuma ufii sirbuuf waadaa gale.
Mee tana ammoo caqasaa


text:
BOQONNAA KUDHA AFUR
Karaa Itti Jireenya Maatiikee Gammachiisaa Gochuu Dandeessu
Abbaa manaa gaarii ta’uuf maaltu barbaachisa?
Dubartiin tokko itti gaafatamummaashee raawwachuu kan dandeessu akkamitti?
Haadhaafi abbaa gaarii ta’uun maal dabalata?
Ijoolleen maatiin gammachuu akka argatu gochuu kan danda’an akkamitti?
YIHOWAAN maatiin kee maatii gammachuu qabu akka ta’u barbaada. Macaafni Qulqulluun ga’ee miseensi maatii raawwachuu qabu ilaalchisee qajeelfama Waaqayyo kenne qabateera. Miseensonni maatii ga’eesaanii qajeelfama Waaqayyo kennee wajjin haala wal simuun kan raawwatan yoo ta’e faayidaa guddaa argatu. Yesus: “Dubbii Waaqayyoo dhaga’anii kan raawwatan haa gammadan!” jedhee dubbateera.—Luqaas 11:28.
2 Maatiin kan argame Yihowaa isa Yesus ‘Abbaa keenya’ jedhee waamerraa ta’uusaa hubachuun keenya, maatiin gammachuu akka argatu gochuurratti shoora olaanaa qaba. (Maatewos 6:9) Maatiin lafarra jiru hundi kan argame Abbaa keenya isa samiirraa waan ta’eef, inni maatiiwwan gammachuu argachuuf maaltu akka isaan barbaachisu beeka. (Efesoon 3:14, 15, NW) Macaafni Qulqulluun ga’ee miseensa maatii ilaalchisee maal barsiisa?
MAATII KAN HUNDEESSE WAAQAYYODHA
3 Yihowaan namoota jalqabaa, jechuunis Addaamiifi Hewwaaniin erga uumee booda abbaa manaafi haadha manaa isaan godhe. Dhaaba jannataa miidhagduu keessa erga isaan kaa’ee booda ijoollee akka godhatan isaanitti hime. Yihowaan “Horaa, baay’adhaas, lafa guutaa” isaaniin jedhe. (Uumama 1:26-28; 2:18, 21-24) Yesus hundeeffama maatii ilaalchisee wanti Seerri Uumamaa dubbatu dhugaa ta’uusaa waan argisiiseef wanti kun asoosama ykn sheekkoo miti. (Maatewos 19:4, 5) Rakkoowwan baay’een kan nu mudataniifi haalli jireenya maatii kaayyoo Waaqayyo jalqaba baaserraa adda ta’us, maatii keessatti gammachuu argachuun kan danda’amu maaliif akka ta’e haa ilaallu.
4 Miseensi maatii fakkeenya jaalala Waaqayyo argisiise hordofuudhaan gammachuu maatii sanaatiif ga’eesaa raawwachuu danda’a. (Efesoon 5:1, 2) Haata’u malee, Waaqayyoon arguu waan hin dandeenyeef fakkeenyasaa fudhachuu kan dandeenyu akkamitti? Yihowaan tokkicha Ilmasaa gara lafaatti waan ergeef akkaataa inni jaalala kana itti argisiiserraa barumsa argachuu dandeenya. (Yohannis 1:14, 18) Ilmi Waaqayyoo kun yeroo lafarra turetti fakkeenya Abbaasaa akka gaariitti waan fudhateef, isa arguufi dhaggeeffachuun Yihowaa wajjin ta’uufi isa dhaggeeffachuu wajjin tokkodha. (Yohannis 14:9) Kanaafuu hundi keenya jaalala Yesus argisiiserraa barachuufi fakkeenyasaa hordofuudhaan maatiin keenya gammachuu akka argatu gochuu dandeenya.
ABBOOTII MANAATIIF FAKKEENYA KAN TA’U
5 Macaafni Qulqulluun abbootiin manaa haadhotii manaasaanii akka Yesus bartootasaa qabetti qabuu akka qaban dubbata. Qajeelfama Macaafa Qulqulluu kanaa gaditti argamu ilaali: “Kristos akkuma waldaa kristiyaanaa jaallate, waldaadhaafis dabarsee of kenne, akkasuma abbaan manaas haadha manaa isaa haa jaallatu!…Akkasuma immoo abbaan manaa akkuma dhagna ofii isaa jaallatutti, haadha manaa isaa jaallachuun in ta’aaf; namni haadha manaa isaa jaallatu ofii isaa in jaallata. Namni foon isaa in soora, in dhimmaaf malee, takkaa foon isaa jibbee hin beeku; Kristosis waldaadhaaf akkasuma godhe.”—Efesoon 5:23, 25-29.
6 Jaalalli Yesus gumii Kiristiyaanaatti argisiise abbootii manaatiif fakkeenya gaarii ta’a. Bartoonnisaa gonkummaa kan hin qabne ta’anis lubbuusaa aarsaa godhee kennuudhaan “hamma dhumaatti jaalala guutuu isaan argisiise.” (Yohannis 13:1; 15:13) Haaluma wal fakkaatuunis abbaan manaa: “Haadha manaa kee jaalladhu, ittis hin hammaatin!” jedhameera. (Qolosaayis 3:19) Abbaan manaa tokko keessumaa haati manaasaa gocha sirrii hin taane yeroo raawwattu gorsa kana hojiirra akka oolchu maaltu isa gargaara? Innis akka dogoggoruufi dhiifama argachuuf wanti gochuu qabu akka jiru yaadachuu qaba. Maal gochuu danda’a? Haadha manaasaa dabalatee balleessaa warri kaan isarratti raawwataniif dhiifama gochuu qaba. Isheenis akkasuma gochuu qabdi. (Maatewos 6:12, 14, 15) Namoonni tokko tokko, gaa’elli gaariin tokkummaa namoota dhiifama waliif godhan lamaati jedhanii kan dubbatan maaliif akka ta’e hubatteettaa?
7 Kana malees abbootiin manaa, Yesus yeroo hundaa bartootasaatiif kan yaadu ta’uusaa yaadachuu qabu. Dandeettiisaaniifi wantoota isaan barbaachisaniif xiyyeeffannaa kenna ture. Fakkeenyaaf yeroo dadhabanitti: “Isin duwwaan anaa wajjin gara iddoo qoofniitti ba’aa, takkas boqodhaa!” isaaniin jedheera. (Maarqos 6:30-32) Abbootiin manaas haadhotii manaasaaniitiif akka yaadan argisiisuu qabu. Macaafni Qulqulluun: “Akka gar tokko dhagna keessanii isa dadhabaatti ulfina kennaaf!” jechuudhaan abbootii manaa gorsa. Maaliifi? Abbootiin manaafi haadhotiin manaa “jireenya tolaa” kan argatan qixxee waan ta’eefidha. (1 Phexros 3:7) Namni tokko Waaqayyo duratti jaallatamaa kan ta’u, dhiira ykn durba ta’uusaatti utuu hin ta’in amanamaa ta’uusaatti akka ta’e hubachuu qaba.—Faarfannaa 101:6.
8 Macaafni Qulqulluun “namni haadha manaa isaa jaallatu ofii isaa in jaallata” jedha. Sababiinsaas akka Yesus ibsetti, ‘abbaan manaafi haati manaa lama utuu hin ta’in, foon tokko waan ta’aniifidha.’ (Maatewos 19:6) Kanaafuu waliisaanii alatti nama garabiraa kamii wajjiniyyuu saalquunnamtii raawwachuu hin qaban. (Fakkeenya 5:15-21; Ibroota 13:4) Haala ofittummaarraa walaba ta’een waliif kan yaadan yoo ta’e, kana gochuu ni danda’u. (1 Qorontos 7:3-5) Akeekkachiisa akkas jedhuuf xiyyeeffannaa kennuu qabu: “Namni foon isaa in soora, in dhimmaaf malee, takkaa foon isaa jibbee hin beeku.” Abbootiin manaa mataasaanii kan ta’e Yesus Kiristos duratti akka itti gaafataman yaadachuudhaan akka of jaallatanitti haadhotii manaasaanii jaallachuu qabu.—Efesoon 5:29; 1 Qorontos 11:3.
9 Phaawulos waa’ee “Jaalala isa garaa Kristos Yesus keessatti argamu” ibsee ture. (Filiphisiiyus 1:8) Jaalalli Yesus kan nama jajjabeessu waan ta’eef dubartoonni bartootasaa ta’anis amalasaa kanaan isa jaallatanii turan. (Yohannis 20:1, 11-13, 16) Haadhotiin manaas abbootiin manaasaanii akkas akka isaan jaallatan barbaadu.
FAKKEENYA HAADHOTII MANAATIIF TA’U
10 Maatiin jaarmiyaa mataasaa danda’e waan ta’eef, karaa sirrii ta’een akka hojjetu yoo barbaadame nama qajeelfama kennu isa barbaachisa. Yesusillee qaama qajeelfama isaa kennu qaba ture. “Abbaan manaa mataa haadha manaa” akkuma ta’e ‘Waaqayyo mataa Kristosidha.’ (1 Qorontos 11:3) Hundi keenyayyuu mataa bitamuufii qabnu waan qabnuuf Yesus olaantummaa Waaqayyootiif bitamuunsaa fakkeenya gaarii nuuf ta’a.
11 Dhiironni gonkummaa kan hin qabne waan ta’aniif, yeroo baay’ee itti gaafatamummaasaanii guutummaatti utuu hin raawwatin hafuu danda’u. Kanaafuu haati manaa tokko maal gochuu qabdi? Murtoo abbaan manaashee godhu tuffachuus ta’e itti gaafatamummaasaa irraa fudhachuuf yaalii gochuu hin qabdu. Haati manaa hafuurri garraamummaafi hafuurri gabii Waaqayyoo duratti guddaafi gati-jabeessa ta’uusaa yaadachuu qabdi. (1 Phexros 3:4) Amala akkasii yoo argisiiste haala rakkisaa keessattillee olaantummaa ilaalchisee seera Waaqayyo baaseef bitamuun itti hin ulfaatu. Kana malees Macaafni Qulqulluun: “Haati manaas abbaa manaa isheetiif ulfina haa kennitu!” jedha. (Efesoon 5:33) Abbaan manaashee Kiristosiif kan hin bitamne yoo ta’ehoo? Macaafni Qulqulluun haadhotii manaa akkas jechuudhaan gorsa: “Akkasumas isin dubartoota nana, warra dhiiraa keessaa kaan dubbii Waaqayyoo hin amanne yoo ta’an iyyuu, isin waan tokko utuu hin dubbatin, amala isin warri haadhota manaa isaanii taatan argisiiftaniin akka mo’amanitti, abboota manaa keessaniif abboomamaa! Isaan amala keessan isa qullaa’aa fi isa sodaa Waaqayyoo argisiisu in argu.”—1 Phexros 3:1, 2.
12 Haati manaa tokko, abbaan manaashee hidhata amantiishee ta’us ta’uu baatus yaada qabdu karaa sirrii ta’eefi karaa ulfina qabuun ibsuunshee dogoggora jechuu miti. Yaannishee sirrii ta’uufi abbaan manaashees yaadashee yoo fudhate maaticha kan fayyadu ta’uu danda’a. Abrahaam haati manaasaa Saaraan rakkina maaticha keessatti uumameef furmaata sirrii ta’e yeroo dhiheessitetti, yaadashee fudhachuun itti ulfaatus Waaqayyo: “Waanuma Saaraan sitti himtu dhaga’i!” isaan jedheera. (Uumama 21:9-12) Murtoon abbaan manaa godhe hamma seera Waaqayyoo wajjin wal hin faallessinetti, haati manaasaa murtoosaa kana deggeruudhaan akka isaaf abbomamtu argisiisti.—Hojii Ergamootaa 5:29; Efesoon 5:24.
13 Haati manaa tokko itti gaafatamummaa maatiishee kunuunsuuf qabdu karaa gara garaatiin raawwachuu dandeessi. Macaafni Qulqulluun dubartoonni heeruman maal gochuu akka qaban ilaalchisee akkas jedha: “Akkasitti abbaa manaa, ijoollees akka jaallataniif, dubartoota warra gara ijoollee in gorsu…warra of qaban, warra gaa’ela isaaniitti amanaman, warra mana isaaniitiif ba’eessa godhanii eeggatan, warra abbaa manaa isaaniif abboomaman akka ta’an haa gorsan!” (Tiitoos 2:4, 5) Haati manaa akkas gootu yeroo hundaa jaalalaafi ulfina maatiishee argatti. (Fakkeenya 31:10, 28) Haata’u malee, gaa’elli hidhata namoonni gonkummaa hin qabne lama gidduutti godhame waan ta’eef, haalawwan rakkisoo ta’an tokko tokko sadarkaa gargar ba’uu ykn wal hiikuu geessisuu danda’u. Macaafni Qulqulluun sababii gargar ba’uun itti danda’amu tokko tokko dubbata. Macaafni Qulqulluun gargar ba’uu ilaalchisee: “Haati manaa abbaa manaa isheettii gargar hin ba’in!…abbaan manaas haadha manaa isaa hin baasin!” waan jedhuuf haalli kun akka waan salphaatti ilaalamuu hin qabu. (1 Qorontos 7:10, 11) Akkasumas Macaafni Qulqulluun wanti wal hiikuuf sababii ta’uu danda’u lamaansaanii keessaa tokko yoo ejja raawwate qofa ta’uusaa dubbata.—Maatewos 19:9.
WARRAAF FAKKEENYA GAARII KAN TA’U
14 Haalli itti Yesus ijoollee qabe warraaf fakkeenya gaarii ta’a. Yesus namoonni kaan ijoolleen garasaatti akka hin dhufne yeroo dhowwuuf yaalii godhanitti: “Lakkisaa mucooliin gara koo haa dhufan, hin dhowwinaa!” Itti fufees, “mucooliis ammatee harka isaas mataa isaanii irra kaa’ee isaan eebbises” jedha. (Maarqos 10:13-16) Yesus ijoollee wajjin erga yeroo dabarsee atoo ijoollee kee wajjin yeroo dabarsuu hin qabduu? Ijoollee keetiif yeroo muraasa qofa utuu hin ta’in yeroo dheeraa ramaduu qadba. Yihowaan warri ijoolleesaanii akka barsiisan qajeelfama waan kenneef, ijoollee kee barsiisuuf yeroo ramaduu qabda.—Keessa Deebii 6:4-9.
15 Biyyi lafaa kun yeroo kamiyyuu caalaatti yeroo hamminaan guutamaa adeemu kanatti ijoolleen, warrisaanii namoota isaan miidhan jechuunis namoota ijoollee xixinnoo gudeedanirraa isaan eeguu barbaachisa. Yesus bartootasaa warra jaalalaan kaka’ee “yaa ijoollee ko” isaaniin jedheef eegumsa akkamii akka godhe ilaali. Yeroo qabameefi yeroo duutisaa ga’etti karaa bartoonnisaa itti milquu danda’an isaaniif qopheesseera. (Yohannis 13:33; 18:7-9) Abbaa waan taateef malawwan Diiyaabilos ijoollee keera miidhaa geessisuuf itti yaalu dammaqinaan eeguu si barbaachisa. Dursitee akeekkachiisa kennuufii qabda.* (1 Phexros 5:8) Miidhaan karaa qaamaa, karaa hafuuraafi karaa amalaatiin isaanirra ga’u, haala kanaan dura argamee hin beekneen babal’ateera.
16 Yesus galgala du’asaa dura bartoonnisaa isaan keessaa guddaa kan ta’e eenyu akka ta’e falmii kaasanii turan. Yesus gochasaanii kanatti aaruu mannaa jechaafi gochaan jaalalaan isaan barsiisuusaa itti fufeera. (Luqaas 22:24-27; Yohannis 13:3-8) Abbaa ykn haadha yoo taate ijoolleekee sirreessuu ilaalchisee, fakkeenya Yesus akkamitti akka hordofuu qabdu hubatteettaa? Ijoollee adabuun barbaachisaa akka ta’e beekamaadha; adabni kun garuu ‘qajeelummaadhaan malee aariidhaan [“garmalee,” NW]’ ta’uu hin qabu. Dubbii gar-malee dubbatamu dubbachuudhaan ‘akka billaa nama waraanuu’ ta’uu hin barbaaddu. (Ermiyaas 30:11; Fakkeenya 12:18) Haalli ati itti ijoolleekee adabdu, yeroo booda adabni kun sirrii ta’uusaa kan isaan hubachiisu ta’uu qaba.—Efesoon 6:4; Ibroota 12:9-11.
FAKKEENYA IJOOLLEEDHAAF TA’U
17 Ijoolleen Yesusirraa barumsa argachuu ni danda’uu? Eeyyee ni danda’u! Akkaataa jireenyasaatiin ijoolleen akkamitti warrasaaniitiif ajajamuu akka qaban argisiiseera. ‘Ani isa abbaan na barsiisen dubbadha.’ Akkasumas ‘Ani yeroo hundumaa kan isa gammachiisun hojjedha’ jedheera. (Yohannis 8:28, 29) Yesus Abbaasaatiif abboomamaa ture; Macaafni Qulqulluun ijoolleenis warrasaaniitiif akka abboomamuu qaban dubbata. (Efesoon 6:1-3) Yesus nama gonkummaa qabu ta’ee warrasaa warra gonkumaa hin qabne Maariyaamiifi Yoseefiif abboomameera. Kunis miseensa maatii Yesus kan ta’an hundaaf gammachuu argamsiiseera!—Luqaas 2:4, 5, 51, 52.
18 Karaan ijoolleen caalaatti Yesusiin fakkaachuudhaan warrasaanii itti gammachiisuu danda’an jiraa? Al tokko tokko ijoolleen warrasaaniitiif abboomamuun isaanitti ulfaachuu danda’a. Haata’u malee Waaqayyo ijoolleen warrasaaniitiif akka abboomaman barbaada. (Fakkeenya 1:8; 6:20) Yesus haala rakkisaa ta’e keessattis yeroo hundumaa Abbaasaatiif ni abboomama ture. Jaalala Waaqayyoo raawwachuuf wanta ulfaataa ta’e tokko akka raawwatu yeroo isarraa barbaadametti Yesus: “Xoofoo dhiphinaa ani fudhachuudhaaf jiru [wanta akka inni raawwatuuf isarraa barbaadamu] kana ana irraa fuudhi” jedhee ture. Haata’u malee, Yesus wanti caalaatti barbaachisaa ta’e maal akka ta’e Abbaansaa akka beeku waan hubateef, wanta Waaqayyo isa gaafate raawwachuurraa duubatti hin jenne. (Luqaas 22:42) Ijoolleen ajajamuudhaan warrasaaniifi Waaqayyoon gammachiisuu ni danda’u.#—Fakkeenya 23:22-25.
19 Seexanni Yesusiin akkuma qore, ijoollees wanta dogoggora ta’e akka hojjetan gochuudhaan akka qoru mirkanaa’oo ta’uu dandeenya. (Maatewos 4:1-10) Seexanni dhiibbaa hiriyyootaa ulfaataa ta’een gargaarama. Kanaafuu ijoolleen namoota gocha gadhee raawwatan hiriyoomfachuurraa fagaachuunsaanii baay’ee barbaachisaadha! (1 Qorontos 15:33) Intalli Yaaqoob Dhineen namoota Yihowaa hin waaqeffanne hiriyoomfachuunshee miidhaa guddaa geessiseera. (Uumama 34:1, 2 ) Miseensa maatii keessaa namni tokko ejja yoo raawwate maatichi hammam akka gaddu mee yaadi!—Fakkeenya 17:21, 25.
GAMMACHUU MAATIITIIF WANTA FURTUU TA’E
20 Gorsa Macaafa Qulqulluu hojiirra oolchuun rakkoo maatii gidduutti uumamu hiikuuf gargaara. Maatiin gammachuu argachuu yoo barbaade gorsa kana hojiirra oolchuu qaba. Abbootiin manaa haadhotii manaa keessan jaalladhaa, akkuma Yesus gumii kunuunse isinis isaan kunuunsaa. Haadhotiin manaammoo, abbootii manaa keessaniif abboomamuudhaan haadha manaa Fakkeenya 31:10-31rratti ibsamte hordofaa. Isin warra nana ijoollee keessan leenjisaa. (Fakkeenya 22:6) Abbootiin manaa ‘warra manaa keessan ba’eessa godhaa bulchaa.’ (1 Ximotewos 3:4, 5; 5:8) Ijoolleenis warra keessaniif abboomamaa. (Qolosaayis 3: 20) Miseensa maatii keessaa namni gonkummaa qabu waan hin jirreef hundinuu dogoggora hojjechuu akka danda’an hubadhaa. Kanaafuu gad of qabuudhaan dhiifama wal gaafadhaa.
21 Dhugumayyuu, Macaafni Qulqulluun gorsaafi qajeelfama baay’ee qabateera. Kana malees, Waaqayyo akka addunyaa haaraa fiduufi lafti kun jannata taatee namoota gammadoo Yihowaa waaqeffataniin akka guutamtu nu barsiisa. (Mul’ata 21:3, 4) Fuuldura keenyaa yeroo gammachiisaa akkamiitu nuu eega? Yeroo ammaattillee qajeelfama Waaqayyoo hojiirra oolchuudhaan jireenya maatii keenyaa kan gammachuu qabu gochuu dandeenya.
WANTA MACAAFNI QULQULLUUN BARSIISU
- Abbootiin manaa akkuma dhagnasaaniitti haadhotii manaasaanii jaallachuu qabu.—Efesoon 5:25-29.
- Haadhotiin manaa maatiisaanii jaallachuufi abbootii manaasaaniitiif ulfina kennuu qabu.—Tiitoos 2:4, 5.
- Warri ijoolleesaanii jaallachuu, barsiisuufi eegumsa gochuufii qabu.—Keessa Deebii 6:4-9.
- Ijoolleen warrasaaniitiif abboomamuu qabu.—Efesoon 6:1-3.
* Yaadawwan ijoolleef eegumsa gochuuf gargaaran, kitaaba Barsiisaa Guddicharraa Barachuu jedhamuufi Dhugaa Baatota Yihowaatiin qophaa’e boqonnaa 32rraa argachuu dandeessa.
# Ijoolleen warrasaaniitiif ajajamuu kan didan, warrisaanii abboommii Waaqayyoo akka cabsan yoo isaan gaafatan qofadha.—Hojii Ergamootaa 5:29.
Gaaffiiwwan
1. Maatii gammachuu qabu argachuuf furtuunsaa maalidha?
2. Gammachuun maatii maal hubachuu keenyarratti kan hundaa’edha?
3. Macaafni Qulqulluun hundeeffama maatii kan ibsu akkamitti? Kana ilaalchisee yaanni Macaafni Qulqulluun kennu sirriidha kan jennu maaliifi?
4. (a) Miseensi maatii gammachuu maatiitiif ga’eesaa raawwachuu kan danda’u akkamitti? (b) Jireenya Yesus qorachuun gammachuu maatiitiif barbaachisaa kan ta’e maaliifi?
5, 6. (a) Haalli Yesus itti gumii Kiristiyaanaa qabe abbootii manaatiif fakkeenya gaarii kan ta’u akkamitti? (b) Dhiifama cubbuu argachuuf maal gochuu barbaachisa?
7. Wanti Yesus tilmaama keessa galche maalidha? Abbootii manaatiifoo fakkeenya akkamii kaa’eera?
8. (a) Abbaan manaa “haadha manaa isaa jaallatu ofii isaa in jaallata” kan jedhamu akkamitti? (b) Abbaan manaafi haati manaa “foon tokko” ta’u jechuun maal jechuudha?
9. Amalli Yesus Filiphisiiyus 1:8rratti ibsame maalidha? Abbootiin manaahoo haadhotii manaasaaniitti amala kana argisiisuu kan qaban maaliifi?
10. Yesus haadhotii manaatiifi fakkeenya kan ta’u akkamitti?
11. Haati manaa abbaa manaasheetiif ilaalcha akkamii qabaachuu qabdi? Akkaataan jireenyaasheehoo bu’aa akkamii argamsiisuu danda’a?
12. Haati manaa yaadashee karaa ulfina qabuun ibsuunshee dogoggora kan hin taane maaliifi?
13. (a) Tiitoos 2:4, 5 dubartoonni heeruman maal akka godhan gorsa? (b) Macaafni Qulqulluun gargar ba’uufi wal hiikuu ilaalchisee maal jedha?
14. Yesus ijoollee akkamitti qaba ture? Ijoolleen warrasaaniirraa maal barbaadu?
15. Warri ijoolleesaanii eeguuf maal gochuu danda’u?
16. Warri haala Yesus itti balleessaa bartootasaa sirreessuuf yaalii godherraa barumsa maalii argatu?
17. Yesus ijoolleedhaaf fakkeenya gaarii kan ta’e karaa kami?
18. Yesus yeroo hundumaa Waaqayyoof kan ajajamu maaliifi? Ijoolleen warrasaaniitiif yeroo abboomaman kan gammadu eenyu?
19. (a) Seexanni ijoollee akkamitti qora? (b) Amalli gadheen ijoolleen argisiisan warrasaaniirratti gadda akkamii geessisuu danda’a?
20. Jireenya maatiisaa gammachiisaa gochuuf miseensi maatii maal gochuu danda’a?
21. Fuuldura keenyaa abdii gammachiisaa akkamiitu nu eega? Yeroo ammaatti jireenya maatii keenyaa gammachiisaa gochuu kan dandeenyu akkamitti?


text:
Gabaasa Qeerroo Caamsaa 17,2014
Mootummaan Wayyaanee dhiibbaa ilmaan Oromoo irraan gahu jabeessuun kan itti fufe guutummaa Oromiyaa keessatti duula hidhaa fi ajjeechaa jabaachuun itti fufe.FDG uummata Oromoon gaggeeffamaa jiru dura dhaabbachuuf filannoo taha jedhee kan fudhate duula hidhaa jumlaa gaggeessaa jira. Gaaffii abbaa biyyummaa Oromiyaa keessatti gaggeeffamaa jiruun wal qabatee ilmaan Oromoo 2600 ol mana hidhaatti kan ukkaamsaman yoommuu tahu. Caamsaa 16,2014 irraa hamma 17,2014 kanatti godinoota adda addaa irraa ilmaan Oromoo hidhaa jira. Akka kanaan
Wallaggaa magaala Mandii
Magaalaa Mandii keessaa FDG wal qabatee Oromoota sabboonoo ta’an Caamsaa 16,2014 irraa eegaluun hidhamuutti argamu Kanneen keessaa:-
- Obbo Roobel Qannoo abbaa maatii
- Obbo Gammachiis Hambisaa abbaa maatii
- Obbo Bookaa hundeessaa abbaa maatii
- Obbo Baacaa Kabbadee abbaa maatii
- Obbo Fiqiruu Wadaajoo abbaa maatii fi mana nyaataa fi dhugaatii kan qabu
- Obbo Eyob Kumarraa mana elektrooniksii kan qabu
- Barataa Raajii Abbayyaa kutaa 10ffaa
- Barataa Abbushee Hirphaa kutaa 7ffaa
- Barataa Dabaloo Tolosaa
- Barataa Surraa Caalii 12ffaa
- Dargaggoo Eebbisaa Saaqqataa humnaan bulaa
Kanneen tahan keessatti argamu.
Yuuniversitii Haromayaa ,
Haaluma wal fakkaataadhaan mootummaan Wayyaanee barattoota Oromoo Yuunivarsiitii Haramaayaa keessatti argaman Hoogganaa Gumii Afaan Oromoo dabalatee miseensota Gumii Afaan Oromoo mana hidhaatti ukkaamsee jira. Kunneen keessaa barattootni Oromoo
1.Barataa Nimoonaa Caalii hoogganaa Gumii Afaan Oromoo Yuunivarsiitii Haramaayaa
2.Barataa Magarsaa Baqqalaa hoogganaa Gumii Afaan Oromoo duraanii
3.Barataa Firaayaad barreessaa gumii Afaan Oromoo
4.Dargaggoo Girmaa mooraa Yuunivarsiitii keessaa kan rifeensa sirreessu
Kanneen jedhaman keessatti argamu.
Shawaa Lixaa Amboo
Oromoota badii tokkoon malee har’a qabamanii mana hidhaa Wayyaanee jiran keessaa:-
1. Dargaggoo Getachoow Qajeelaa kanaan dura yeroo irraa gara yerootti sochii FDG gaggeessita jechuun mootummaa Wayyaaneetiin dararamaa fi hidhamaa kan ture,
2. Barataa Alamuu Magarsaa barataa kutaa 8ffaa fi barataa mana rifeensaa hojjechuun of jiraachisaa jiru, balleessaa tokko malee humnoota tikaa wayyaanootaan hordofamee ukkaanfamuun hidhatti kan darbame.
3. Dargaggoo Deebisaa Birruu magaalaa Ambootti leenjii konkolaachisummaa barachaa kan jiru, fi nama Obbooleessii isaa
4. Getachoo Birruu bara 2011 humnoota tikaan ukkaanfamee mana hidhaa Wayyaanee Qaallitii keesatti hidhaan dararama kan jiru.
5. Dargaggoo Taammiree Caalaa hojjetaa Wajjiraa dargaggoo aanaa Caalliyaa humna poolisii federaalaan kan ukkanfamee qabamee kanneen keessatti argaman sabboontotni dargaggootni Oromoo hedduum lixa Shawaa irraa balleessa tokko malee mana hidhatti darbamuun dararamaa jiraachuun gabaafamera.
Wallagga Yuuniversitii Naqamtee irraa barattooti rasaasaan reebaman ammos bakka ciisanitti akka tohataman jedhame.
Barattoota Oromoo gaaffii mirgaa gaafataniif deebiin rasaasaan reebamuu kan ta’e heddumminaan Hosptala Naqamtee seenaan keessaa haalaan madaayanii fi dhukubsatanii kanneen jiran addatti tikootaa fi loltoota Wayyaaneen akka tohataman taasifame,maatii fi hiriyyaan bira dhaqee dubbisu akka qoratamu taasifame. Kanneen haalaan qaami isaanii madaayee ammos Wayyaaneen tohatamaa jiran keessaa.1. Barataa Mokonnoon Asaffaa Barataa Yuunibarsiitii Wallaggaa
2. Barataa Gammachuu Butunaa ” ”
3. Barataa Mokonnoon Abarraa ” ”
4. Barataa Guutamaa Galaanaa ” ”
5. Barataa Sofia Kadiir ”
6. Barataa Shimaallis Caffee ”
7. Lammeessaa Balaay ”
8. Barataa Tolawaaq Shaashoo ”
9. Barataa Mul’isaa Tafarraa ”
10. Barataa Naazib Jibril ”
11. Barataa Getachoow Fiqaaduu ”
12. Barataa Galetaa Kumerraa ”
13. Barataa Gammachuu fiqaaduu ”
14. Barattuu Abbabuu Xaafaa ”
Lixa Wallaggaa Aanaa Gullisoo:
Guyyaa lamaan kana FDG wal qabatee naannoon aanichaa waraana Wayyaaneen goolamaa jira,ummanni hedduun hidhaman keessaa hammi tokko:- 1. Gammachuu Taasisaa daldalaa
2. Wandee Nagaasaa jiraataa ganda 01
3. Daawuti Tolaa jiraata ganda 02
4. Mulaatuu Cawwaaqaa qotee bulaa ganda galoo guutee
5. Fiqaaduu Gaarii qotee bulaa ganda galoo guutee
6. Taddalee Guddataa qotee bulaa ganda galoo guute.
7. Barataa Eebbaa Kantiibaa barataa kutaa 11ffaa
8. Barataa Abdii Mokonnoon barataa kutaa 10ffaa
9. Barataa Qananii Daaniel barataa kutaa 7ffaa
10. Barataa Dirribaa Tasfaa barataa kutaa 7ffaa
11. Barataa Girmaa Mulaatuu barataa kutaa 10ffaa
12. Barataa Jifaaraa Busunaa
13. Barataa Obsaa Raggaasaa barataa kutaa 9ffaa
14. Barataa Obsaa Geetanee barataa kutaa 10ffaa
15. Barataa Lalisaa Indaalee barataa kutaa 9ffaa
16. Gammaachuu Waaqjiraa hojjetaa bulchiinsa lafaa,
17. Lijaaleem Immaanaa wajjira bulchiinsaa keessa kan hojjetu dabalatee uummaanni Oromoo nagaan namootni dhibbaan lakka’aman hidhamuu Qeerroon naannicha irraa gabaasee jira.
Lixa Wallaggaa Ayiraa Irraa:-
Godina Dhiha Oromiyaa Lixa Wallaggaa irra ilmaan Oromoo Jumlaan mana hidhaattii guuramanii dararamaa jiru, haala kanaan Aanaa Ayiraa irraa sabboontotni Oromoo Caamsaa 16,2014 hidhaman :
1. Obboo Geetanee Adabaa qotee bulaa
2. Obboo Geetachoo Oljirraa qotee bulaa
3. Barsiisaa Qabanaa Hiikaa
4. Obboo Caalaa Raggaasaa
5. Obboo Damee Daddafaa
6. Barsiisaa Malaakuu Aagaa
7. barsiiraa Hundumaa Awweetuu
8. Barsiisaa Yaared Dheeressaa
9. Barataa Efireem Qanaa’aa
10. Barataa Dirribaa Gaja’aa
11. Barataa Milkeessaa Saamu’eel,
12. Barataa Toleeraa Waaqumaa kanneen keesatti argama
Kanneen jedhaman keessatti argamu.
Oromoon hidhaa fi ajjeechaan qabsoo haqaa irraa akka hin deebine beekamaa dha.Bakka jinitti biyya keessaa fi alaan qabsoo finiinsuun rakkoo fakkaataa kana irraa bahuun murteessaa dha.
Like this:
Like Loading...


text:
Guraandhala 18, 2013
Y.G(2005)
HIWAATOONNI HAMMEENYA ANGOO OF HARKA TURSUUF HOJJATAN BARAARUUF SHIROOTA QOPHEEFFATAN, kanneen tarrifaman keessaa torbee 1-6 ilaalu yaallee jirra. Har’a isa hafe xumurree waan fala nuuf ta’an waliif dhaamna.
- Ummatoota dhaabbilee mormitootaa harkaa baasanii ofitti qabuu,
- Dhaabbilee siyaasaa Biyya keessaa bifa kamiinu haa ta’uu, diigu hanga dhabamsiisuu ,
- Humna waraanaa , tikaa fi polisaa waan hundaa dura dhaabbatu hundeessu ,(tu’annaa isaanii jalatti )
- Sabboonummaa sabootaa laamsheessuu (itoophiyummaa fudhachiisuu )
- Dhaabbilee mormitootaa Qabsoo hidhannoo gaggeessan hundumaa diiguu ykn dhabamsiisuu ykn harka kennachisuu ,kaayyoo jijjirsiisuu. Ykn qubsuma Biyya keessaas ta’ee alaa dhabsiisuu,


text:
qonnaan bultootni aanaa hidhabuu Abootees biqiltuufi firii appilii irraa galii hedduu argataa akka jiran himan illee, firii appilii gabaa Finfinnee irratti kiiloon tokko birrii 70 hanga 80tiin gurguramu kana baay'inaan oomishuuf hagas mara ammallee qonnaan bultoota mara biratti baramaa miti.
Itti aanaan oogganaa waajjira qonnaa godina shawaa kaabaa obbo Gamamchuu Baqqala Faanaa Biroodkaastiing korporeetitti akka himanitti omishi kun aanaalee godinchaa hunda keessatti akka babal’atuuf hojjetamaa jira.
Carraaqqii hanga ammaatti taasifameen aanaalee godinchaa shan jechuunis aanaa Abootee Dagam Kuyyuu Gullallee Dabra libaanoosiifi Giraar jaarsootti daran akka barameefi kan aanaa Abootee Dagamiifi Kuyyuutti dhaabame Biqiltuun Appilii kumni sagal omisha argamsiisaa akka jiru himaniiru.
Qonnaan bultoonni aanaa Hidhabuu Abootee obbo Raggaasaa Geeraawrqiifi obbo Asaffaa Tolasaa jedhaman yaada faanaa Biroodkaastiing Korporeetiif kennanin omisha Appiliitiin galii dabalataa argachuurra dabarree kuduraafi miuduraawwan gara garaa omishuudhaan maatii keenya Nyaata medaalawaa ta’e sooraa jirra jedhaniiru.