text:
#AfaanOromoo Giddugala Hiikkaa Afaanota Gurguddoo kan tahe App Guddicha Dhaabbata Gugilii #CroudSource irratti tjaajila hiikkaa kennuu jalqabe
#AfaanOromoo Gugilii irratti tajaajila kennuu Eegale. Hiikkaan Afaan Oromoo gara Sadarkaa olaanu(Beta Translate) ce’eera. kanaanis Jechoota English galchinee Afaan Oromootti hiikee kan nutti agarsiisu yoo tahu, Jechoota hin jirre ammoo tilmaama itti dhiyaatu ykn isuma galchine baasuudhaan mirkaneessuu ykn fooyyeessuudhaaf carraa nuuf kan laatu taha.
#AfaanOromoo Giddugala Hiikkaa Afaanota Gurguddoo kan tahe App Guddicha Dhaabbata Gugilii
#CroudSource irratti tjaajila hiikkaa kennuu jalqabe


c: text/html

text:
SEENAA GABAABAA GUYYAA GOOTOTA OROMOO (EBLA 15)
ABOn bara 1973 Hundeeffamee Sagantaan Siyaasaa isaa bara 1974 barraa’uun bara 1976 ragga’ee hojii irra ooluu eegale. ABOn ijaaramuu irraa eegalee hojii gurguddaa hojjechaa ture; bara ABOn ijaarame Oromoon ani Oromoodha ofiin jedhu muraasa, ABOnis ijaaramuu irraa eegaluun eenyummaa Oromummaa barsiisaa ture. Haala kanaan qabsoo hidhannoo, Dippiloomaasii, Siyaasa ,Uummata Oromoo dammaqsuu irratti jabinaan hojjetaa ture. Bara 1978 walakkeessa irraa kaasee hanga dhuma 1979tti ABO’n haala akkaan rakkisaa keessa ture. Yeroon kun yeroo lolli Somaaliyaa fi Itoophiyaa dhumatee waraanni Ziyaad Barree ari’amee bahedha. Mootummaan Dargii humna ABO kan reef ijaaramaa jiru dhabamsiisuuf duula wal-irraa hin citne itti bobbaasee lola jabaa ABO waliin geeggessaa ture. Waraanni Bilisummaa Oromoo Baalee, Arsii fi Harargee keessatti duula kana of irraa deebisuuf lola ciccimaatti seene. Bara sana haalli jiru ulfaataa waan tureef Quunnamtiin Waraana Bilisummaa Oromoo illee addaan citee waraanichi ni faca’a yaaddoon jedhu guddaa ture. Garuu Waraanni Bilisummaa…

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Hayyee, waan nafii namaa jiraachuuf jaalatu keessaa sooraa fi waan akka akkaa dabalee tokko ispoortii hojjachuu.Ispoortiin gosa hedduu qabdi.Ispoortiin nafii namaa dhabuu hin malin keessaa biskileettii oofuu,bisaan daakachuu,miilaan deemuu,utaaluu ykn fiiguu fi waan hedduu.
Akka barmsa saayinsiitti,fiigichii nafa nama jabeessa,onnee fayyaa kenna,dhaaba nafa namaa qajeelcha,qalbii namaa dirsiisa,fayyaallee namaa kenna.Akka Dr.Guyyoo Waaqoo Jaldeessaa,Hospitaala Kenyaataa ka Naayroobii jiruu nutti himetti,namii yoo dandahe guyyuu haga daqiiqaa 45,tahuu baattu ammoo torbaanitti guyyaa sadii daqiiqaa haga 30-45 utaale ykn fiige,dhukkuba akka dhiiga,dhukkuba onnee,dhukkuba kalee fi hedduu irraa hoffola.
“Namii baaddiyaa jiru jireennii isaatuu ispoortii,warrii biiroo keessa hojjatu ka saatii miilaan deemuu diqqoollee hin qamne falachuu male.”
Akka jecha Dr.Guyyootti namii diqqaattullee guyyuu hujii nafa isa danfisiiftu hojjatu nafii isaa fayyaa tahaaf.Foon haga dabraa nyaachuulleen fayyaa namaatiif faaydaa hin qabdu.Foon nafa nama dullomsan,gabbiinii haga dabre dhiba namatti taha.
Keessumattuu fiigichaa fi bisaan daakachuun nafa cufaa chochoofti,tanaafuu ispoortii waan hedduun nama gargaartu.Tana qofaa mitii, karaa dheeraa miilaan deemanii ufi danfisiiftu amaleeffachuulleen akkanuma irra namaa jirti.
Akka Dr.Guyyootti,nafii namaa gabbatee haga dabrelleen akka hiddii dhiiga onneetti yaahu duudee karaa cufee dhiba onnee fidu tolcha.
Mee waan Ispoortii hojjachuun namaan gargaartu ka Dr.Guyyoo nutti hime MP3 tana irraa caqasaa,isanilleen faaydaa ispoortiin namaa baati jettan nuu ergaa.


text:
Kitaabni seenaa weellistoota Oromoo wareegaman jahaatti xiyyeeffate, kan “Oolmaa” jedhamu, barattoota Yunivarsiitii Jimmaa lamaan barreeffamee dhiheenya maxxanfame.
Diinayaas Warquu fi Hacaaluu Dhugaasaa kitaaba seenaa Hacaaluu Hundeessaa, Daadhii Galaan, Usmaayyoo Muusaa, Eebbisaa Addunyaa, Jireenyaa Ayyaanaa fi Yooseef Gammachuutti xiyyeeffate kana maatiilee fi hiriyoota isaanii akkasumas waahillan isaaniirraa qoratanii akka barreessan dubbatu.
Kitaaba kana kan gulaale, gaazexessaa Kabbabaw Itichaa immoo maqaan kitaabichaa “Oolmaa” jedhame oolmaa weellistootni wareegaman kunneen Uummata Oromootiif oolan irraa ka madde, jedha.
Gabaasaa guutuu caqasaa


text:
Kan haaraa Chaayinaa keessaa ka’ee Vaayrasiin Koroonaa Jedhamu lubbuu namaa galaafataa jira. Vaayrasiin Koronaa beeleedaalee irraa gara namaatti kan dabree ta’uu kutaa yunaaytid Isteetes kan taate Jorgiyaa Atlaantaa keessatti waajiira eegumsa fayyaa Konyaaf itti gaafatamaa kutaa dhukkuboota daddabraa kan ta’an Dr. Sintaayehu Badhaanee ibsanii jiru.
Mallattoon namni Vayrasii Koronaan qabamee agarsiisu ho’i qaamaa namaa dabaluu, qufaa fi afuurri namaa ciccituu ykn afuura nama kutuu ta’uun ibsamee jira.
Vaayrasiin Koronaa yeroo dhukkubsataan haxxifatuu fi qufa’uu funyaanii fi afaan keessaa jiidhi qilleensa irratti faca’uu akkasumas waan dhukkubsataan qabee fi tuqe namni biraa yeroo tuqu kan daddabru ta’uu Dr. Sintaayoon ibsanii jiru.
Kana ittisuuf harka ofii bishaanii fi saamunaan akka gaariitti ituu hin dhiqatin qaama ofii tuttuquu ykn waa qabuu dhiisuu, nama dhukkubsate waliin walitti dhufeenya jiru dhaabuun barbaachisaa dha.
Namnii dhukkubsate immoo lafa hojii, mana barnootaa waluumaa gala lafa uummata waliin itti wal argu kam irraa iyyuu citee mana ofii keessa ooluu qaba.
Gaaffii fi Deebii Gaggeeffame Caqasaa.


text:
Balaan dhohinsaa kan dhaqabe Wixata walakeessa halkanii booda gara bariitti ture.Booda hojjattoonni ho’a nukleera Fukushimaa lakkoofsa tokko qabsisaa isaa lakkofsa sadi’ii qabaneessuuf carraaqaa turan.
Fakkiin Televiziyoona irraa mul’ate dhohinsa hamaa fi sababii kanaan gamoo keessaa aara adii muul’ate ture.
Ministirrii olaanaan kabinee biyyatii Yukio Edano yeroo muraasa booda ibsa kennaniin qabsiisaa lakkoofsa tokko irratti guyyaa Sanbataa warshaadhuma walfakkatuun balaa dhaqabee waliin kan walfakkaatu ta’u dubbatan. Qilleensii haaydroojini oksijiinii how’a gab gochuuf gad-dhiisametu waliin walmakee balaa kana dhaqabsiise jedhan. Angawoonni warshichaa akka jedhanitti dhoyinsa guyyaa sanbataa dhaqabeen bu’ura manneen qabsisaa miidhe.Haata’u malee reactaricha ykn qabsiisaa isaa hin barbadeesine.
Ho’ii qabsiftudhaa jimaata darbe sunaamiin jeneretara cabse caasaa ittiin qabanessan faashalesse booda olka’e.wixata har’aa balaa wal fakkaataa irraa baraaruuf hajjatoonni akka warshaa sana gadhisan godhameera Kaampaaniin human elektrikaa Tokiyoo kan warshicha to’atu ykn akka hojjatu godhu akka jedhutti hojjatoonni isaa heduun balaa dhohinsaan madaa’aniru. Namoonni warshicha irraa fageeyna kiilomeetira 20 irratti argaman immo mana keessa foddaaf balbala cufatanii mana keessa akka taa’an gorse.Naamoonni hedduunis balaa kana booda qaanqeef akka saaxilaman ibsameera


text:
Dhaabbatni gargaarsaa biyya Briteen, “Save the Children” jedhamu ibsa har’a baaseen lammiwwan Itiyoophiyaa kuma kunaan lakkaawaman hongee gama Bahaa fi Kibba biyyattii mancaasaa jiru irraa kan ka’e hanqina nyaata madaalawaa “lubbuullee galaafacuuu maluun” gidiramaa jiru jedhee jira.
Gaanafa Afrikaa keessatti roobni marsaa afuriif yeroo isaatti hin roobiin hafuu isaa fi marsaan shanaffaaf kan roobes baay’ee xiqqoo waan taheef, waggoota afurtama keessatti caama isa hamaa naannichatti fide, jedhama.
Sababaa kanaan rakkoon beelaa hamaan Keeniyaa, Somaaliyaa fi Itiyoophiyaa mudachuun gabaasamee jira.
Akka gabaasaan “Save the Children” jedhutti, Itiyoophiyaa – naannoo Oromiyaa, naannoo Sabaa fi Sablammootaa fi Uummatoota Kibbbaa, nananoo Somaalee fi naannoo Kibba Lixaa keessatti uummata miliyoona tokkoo ol tu gargaarsa nyaataa yeroo hatatattamaa barbaada.
Daa’imman kuma dhibba tokkoo fi kuma saddeettamii shan immoo, hanqina nyaaata madaalawaa lubbuu galaafachuu maluun gidiramaa jiran – akka gabaasaan kun jedhutti.


text:
Maalii keessatti gareen hidhattotaa maqaa Islaamummaatiin socho’u siviilota irratti haleellaa raawwateen namootta 132 ajjeesuu isaa mootumaan Maalii beeksisee jiraa.
Ajjeechaan kutaa walakeessa biyyatti Mooptii keessatti waxabajjii 18 galagala gaandoottan Sadii keessatti raawwatame kun, seenaa waliti bu’iinsa biyyatti waggootan 12 keessatti isaa jalqabaa ta’uun isaatiif mootumaan loltootaa Maalii gadda biyyaalesaa guyyoottan 3 fi labsuun isaa gabaasameera.
Karaa biraatiin haanga’oonii naannoo akkaa madda oduu AFP ti himanti hidhatoonni kun torban darebe bakka Ebak jedhamuu keessatti sivilota 35 ajeesaniiru. Haaluma walfakkatun waxabajii 12 achuma Maalii keessatti kutaa biyyatti Manakaa bakka Izingaz jedhamuu keessatti siviilotaa 22 akka ajjeesan gabbasameera.
Torban darbe biyyaa olla Maalii kaaba Burkiina Faasoo bakka Seytengaa jedhamu keessatti hidhattoonni maqaa Islaamummaatiin socho’an siviilota 86 ajeesuun isaanii gabaasamuun isaa nibekama.
Umnii Mootummootaa gamtoomanii Maalii keessa jiruuf MINUSMA jedhamee beekamuu haleellaa walakkeesa Maalitti raawwatame kana balaaleffachuun isaa ibsameera.


text:
LibreOffice 7.3 Help
Saganteessitoonni qaamolee UNO/WCM(Universal Network Objects/Wantoota Cimdaa Marlaalaa) dhuunfaa isaani LibreOfficetti barrreessanii gamteessuu ni danda'u.Qaamolee haaraan sun baafataa fi kamshaawwan LibreOffice tti ida'amuu ni danda'u; "Moosaagii-xiqqaa" jennee isaan waamna.
Gamtaan qaamolee haaraa meeshaalee fi tajaajiloota muraasan deeggarama. Bal'inni Qajeelcha Oomishaa LibreOffice keessatti argamuu ni danda'a. Ejjatoowwan gurguddoo sadii akka armaan gadiiti:
Qaamolee haaraa LibreOffice keessaa galmeessi. Kuni meeshaa unopkg kan sagantaa {installpath}/ \ keessatti argamuu danda'u fayyadamuun bakkaan gahuun ni danda'ama.
Qaamolee haaraa akka tajaajilootaatti gamteessi. Tajaajilootni AolooQabdootni fi HojiiAjjeestonni si gargaaru; odeefannoo irra caalaan Qajeelcha Oomishaa LibreOffice irraa argamuu ni danda'a.
Walquunnama fayyadamaa(baafata yookiin kamshaawwan) jijjiiri. Kuni irra caalaa ofumaan faayilii barruu XML kan jijjiirama ibsu barreessuun hojjetamuu ni danda'a. Odeefannoo irra caalaan Qajeelcha Oomishaa LibreOffice irraa argamuu ni danda'a.
Moosaagii-xiqqaan dalagaa LibreOffice bal'isuu ni danda'a.Isaan Add-InsAdd-Ins kan Calc LibreOffice tiif dalagaalee haaraa kennutti hin hidhaman.


text:
Browsing Tag
Muudama
Muummichi ministeeraa Dr. Abiy Ahmad guyyaa har'aa Jeneraal Aadam Muhammad hogganaa walii galiii ittisa biyyaa, Meejar Jeneraal…
Aadde Ma’aazaa Ashannaafii Prezdaantii mana murtii walii galaa tahuun…
Paarlaamaan Ityoophiyaa walgahii guyyaa har’aa geggeesseen kaadhimamtoota muummichi ministeeraa Mana Murtii walii galaa akka…
Manni Maree Bakka Bu’oota Ummataa muudama Kaabinee haaraya muummichi…
Paarlaamaan Walgahii Idilee 2ffaa kanaan, wixinee labsii Taayitaa hujii raawwachiistuu mootummaa Federaalaa murteessuuf irra…
Injinar Taakkalaa Uumaa Itti Aanaa Kantiibaa maagaalaa Finfinnee ta’uun…
Injinar Taakkalaa Uumaa Itti gaafatmaa Biiroo Geejjiba Oromiyaa kan ture yoo tahu, Manni Marii magaala Finfinnee walgahii…
Jeneraal Sa’ara Mokonnin Hoogganaa Olaanaa Humna Waraanaa tahuun muudame
Muummichi Ministeeraa Itoophiyaa Dr. Abiy Ahimad, Hogganaa Olaanaa Humna Waraanaa Biyyoolessaa kan ture Jeneraal Saamoraa Yuunis…


text:
Xiyyaaronni waraana Israa’el ganama hardhaa haleellaa Gaazaa keessatti raawwatan kanaan, namoota madaayan saddeet jidduu jaha daa’imman gara mana barnootaa deemaa turan tahuun beekameera. Waraanni Israa’el haleellaa kana ilaalchisee ibsa baaseen ammoo, iddoowwan rookkeettiin irraa dhukaafamu irratti xiyyeefachuun Gaazaa keessatti haleellaa raawwachuu beeksise. Halkan edaa rookkeettiin Gaazaa irraa dhukaafame Kaaba Israa’el keessatti mana tokko kan rukute tahus namni miidhame hin jiru.
Rookkeettii Gaazaa irraa dhukaafame kana hordofuun Israa’el haleellaa xiyyaaraan raawwatteen alattis, keellaawwan gara Gaazaa seensisan lama kan cufte tahuu gabaasni Aljaziiraa ni mul’isa. Dararaan Israa’el hammeessitee Falasxiinota irratti raawwataa jirtuu fi uggurri waggaa 11 guutuu Gaazaa irra kaayame jireenya lammiilee Falasxiinotaa hammeessaa jiru tahuu odeeyfannoon ni ibsa.
Gama birootiin ammoo, waraanni Israa’el ganda Falasxiinotaa Khan al-Ahmar jedhamu guutuu diiguudhaaf buuldoozaroota kan seensise yoo tahu, loltoonni Israa’el jiraattotaa fi Actiivistoota mormii dhageessisaa turan irratti reebichaa fi boombii aaraatiin haleellaa raawwataniiru. Waldaan baatii diimaa akka gabaasetti, haleellaa kanaan namootni heddu kan madaayan yoo tahu, kanneen biro heddu ammoo waraana Israa’eliin kan hidhaman tahuu ibse.
Israa’el Alqudsi gamaa bahaa keessatti gandoota jirattoota 10,000 ol qaban irraa Falasxiinota buqqisuun manneen yahuudotaa ijaaruuf sochii jalqabdee jirti.


text:
LibreOffice 7.3 Help
Jecha cuqaasi, ykn jechoota akka galchii kasaatti fayyadamuu barbaadde galmee kee keessaa fili.
Choose, and do one of the following:
To change the text that appears in the index, type the text that you want in the Entry box. The text that you type here does not replace the selected text in the document.
Jijjiiramota galmee kee keessaa dhoksuuf Mulataalafili.
Halatoota sarara faayilii Olkaa'uuf, qabduu Halatoota Sararaa Olkaa'i cuqaasi, maqaa faayilii galchi, kana booda TOLE cuqaasi.
Gabatee qabiyeewwanii uumuuf karaa filatamaan akkaataalee keewwata mataduree durmurtaawoo, kan akka "Mataduree 1", gara keewwatawwan gabatee qabiyyeewwanii keessatti qabachuu barbaadde irratti fayyadami.
Choose Numbering tab.and click the
Akkaataa keewwata gabatee qabiyyeewwanii kee keessatti dabaluu barbaaddu kan Akkaataa Keewwata keessa jiru fili.
Tarree Sadarkaa keessaa, sadarkaa sadarkaawa akkaataa keewwataa itti hojjachuu barbaaddu cuqaasi.
Tolee cuqaasi. Amma akkaataa matadureewwan galmee kee keessatti fayyadamuun gabatee qabiiyyeewwanii kee keessatti isaan dabaluu dandeessa.


text:
OROMIA: “DHIIGI MUCAA KOOTII DHANGALA’EE HIN HAFU. OROMIYAAN NI BILISOOMTI!” :AKEEKA UMMATNI OROMOO BAKKAAN GAHUUF MURTEEFFATE. August 13, 2016Posted by OromianEconomist in #OromoProtests.
Tags: #OromoProtests, FXG, Oromia, Oromia: #OromoProtests: Gabaasa Fincila Xumura Garbummaa (FXG) Oromiyaa 2016, Oromo, Oromummaa
trackback
“DHIIGI MUCAA KOOTII DHANGALA’EE HIN HAFU. OROMIYAAN NI BILISOOMTI!” :AKEEKA UMMATNI OROMOO BAKKAAN GAHUUF MURTEEFFATE.
Leeloo Sabaan
Hagayya 6, bara 2016 irraa eegaleee, Fincilla Xumura Gabrummaa, Qeerroo Bilisummaatiin hoogganamee, guutuu Oromiyaa keessatti, bifa addaan,akka abidda saafaa boba’aa jiru keessatti, Oromoo meesha maleeyyiin rasaasa mootummaa gabroomfataa Impaayera Ixoophiyaatiin ajjeeffaman hanga har’aatti 283 gahuu isaa maddeen: Jaarmota mirga dhala namaa, hospitalota fi poolisaa irraa dhagahamaa jira. Fincila kana keessatti kanneen wareega baasan, harki 92.8: shamarran, dargaggoo fi daa’imman egeree fi abdii borii Oromiyaa ta’anii dha. Maatiilee Oromiyaa ilmaan isaanii rasaasa Tigreetiin: qeyee isaanii keessatti, balbala mana isaanii duratti, abbaa fi haadha isaanii biratti Hagayya 6, bara 2016 irraa eegalee dhaban keessaa tokko, haadha Musxafaa oggaa taatu, rasaasa Ixoophiyaatiin mucaa dhabde kanaaf kan: rifatte, kan sodaatte, kan hamileen cabe osoo hin taane, wareegama mucaan isii Musxafaa jedhamu bilisummaa Oromiyaaf kaffale ittiin boonuu fi ittiin dhaadatuun isii, kanneen: aarii, fedhii, hawwii, dandeettii fi muratnoo ummata Oromoof tuffii qaban hunda kan ajaa’ibe oggaa ta’u, gootummaa fi muratnoo isiin agarsiiftetti kan ittiin booname qofa osoo hin taane, “haadha goota deesse” jedhamtee ummata Oromoo hunda biratti akka faarfamtuu fi kabajamtu taasisee maatiilee Oromoo rasaasa wayyaaneetiin ilmaan isaanii dhaban hunda kan jajjabeesse ture.
Dubartiin Oromoo kun, mucaa deessee fi guddifte kana, wanneen inni barbaadu fi akeeka inni wareegameef waan beektuuf, “Dhiigi mucaa kiyya dhangala’ee hin hafu. Oromiyaan ni bilisoomti !” jettee sagalee guddaa fi aariidhaan ummata Oromoo taaziyaaf gara isii dhufe keessaa garmaamtee dhiiga mucaa isiitiiin Oromiyaan akka bilisoomtu sodaa tokko malee labsaa turte. Dhiigi ilmoo isiitii, kan bilisummaa argamsiisu malee kan lafatti badu akka hin taane abdii qabdus shakkii tokko malee ibsaa turte. Dhaadannoon isii kun , “guyyaan itti ilmaan keenya bilisummaa argan ni dhufa” jechuudhaan kan Roobaa Bultum bara Miniliki raage, waggoota dhibba tokko ol booda illee, akeeki ummata Oromoo, Oromiyaa bilisoomte arguu qofa akka ta’e kan mul’isee dha. Akeeki bilisummaa Oromiyaa, akeeka dhaloota irraa dhalootatti darbee har’a gahe, jaarra tokko oliif hawwii ummata Oromoo kan ture fi fuuldurattis, itti fufee, qabsoo ummata Oromoo kan hoogganuu ta’uu ifa kan taasise dhaadannoon ‘haadha gootaa’ kun, ajjeechaa fi hidhaan bara: Minilik, Haayile Sillaasee, Dargii fi Wayyaanee ummata Oromoo fi qabsaawota isaa irratti raawwataa ture, akeeka bilisummaa Oromiyaa irraa ummata Oromoo of booda akka hin deebifne, ajjeechaa fi hidhaan fuulduratti ummata Oromoo irratti geggeeffamus , haga Oromiyaan bilisoomtutti, ummata Oromoo of booda deebisuu akka hin dandeenye guutuutti kan mirkaneesse qofa osoo hin taane, kanneen muratnoo ummata Oromoo irratti shakkii qaban illee, shakkii isaanii dhara/soba taasise.
Dhaadannoon ‘haadha gootaa’ kana irraa dhagahamaa ture, akeeki Adda Bilisummaa Oromoo, kan bilisummaa Oromoo fi walabummaa Oromiyaa, waggoota 43 dura lafa kaa’ame, har’a illee, akeeka hawwii ummata Oromoo calaqqisu ta’uu kan ifa taasise qofa osoo hin taane, akeeki ABO kun, akeeka dhaloota qubeetiin haammatame fi itti fufiinsa isaa illee shakkii tokko maleee kan abdachiisee dha.Hawwiin mucaa isii fi kan hunda Oromootaa, bilisummaa Oromiyaa waan ta’eef, dhaadannoo dhageessifte kanaan, Oromoon itti fufee qabsaawee, bilisummaa Oromiyaatiin gumaa ilma isii akka baasu abdii isiin ummata Oromoo irraa qabdus kan agarsiisuu dha.
Waan kana ta’eef, maatiileen Oromoo, ilmaan akka qaroo ija isaanitti ilaalan rasaasa Ixoophiyaatiin/wayyaaneetiin dhaban hundi: obsa, muratnoo fi abdi bilisummaa “haadha gootaa” kana irraa mul’ate akka fakkeenyaatti fudhatuun, ilmaan Oromoo hundi bilisummaa Orommiyaatiif akka qabsawan jajjabeessuu qaban. ‘Haatii gootaa’ kun,”Dhiigi mucaa kooti dhangala’ee hin hafu. Oromiyaan ni bilisoomti !” jettee dhaadachuun, abdii guddaa isiin dhaloota ammaa irraa qabdu kan calaqqisu waan ta’eef, hawwii isii kana bakkaan gahuuf ummatni Oromoo itti fufee, akeeka bilisummaa Oromiyaa ABO’n hooliganism bakkaan gahuuf gootummaan qabsaawee abdii isiiin irraa kaayyatte kana dalagaan mul’isuu qaba. Kana malees, wareegama ilmi isii kaffale kana butatanii, akeeka bilisummaa Oromiyaa, kan ‘haati gootaa’ kun raagde, karaa irraa jallisuun tokkummaa Ixoophiyaa kan haga har’atti cunqursaa siyaasaa fi saamicha diinagdee jalatti Oromoo kuffise, itti fufanii Oromoo irratti fe’uuf Oromoota fi Habashoota olii fi gadi kaatan, qaroominaan hordofee akeeka Ixoophiyummaa isaanii dura dhaabbatuun, akeeka Adda Bilisummaa Oroomoo, kan bilisummaa Oromiyaa tiksuu qaba. Qabsoon ummatni Oromoo haga har’aatti geggeesse, bilisummaa Oromiyaa dhaluuf foolachaa oggaa jiru kanatti, qabsicha gatachiisuuf humnooti Oromoo fi Ixoophiyaa shira hedduu xaxaa waan jiraniif, humnoota seenaa irraa hin baranne, gabroomfattootaa fi albaadhessoota siyaasaa kana hunda irraa qabsoo ummata Oromoo tiksuun, sochiin ummata Oromoo, bilisummaa Oromiyaatiin akka xumuramu godhuun dirqama olaanaa kan yeroo ti. Obruu/midhaan bilchaataa jirutti, diinni akka itti heddummaatu, qabsoo ummata Oromoo galma isaatti dhiyaate jiru kanattis, diinni keessaa fi ala itti heddummaata. Kanaaf, ummatni Oromoo, injifatnoo haga har’aatti galmeesse dammaqa cimaadhaan diiina keessaa fi alaa irraa tikfataa, qabsoo isaa bilisummaa Oromiyaatiin xumuree dhiigi ilmaan Oromoo rasaasa Ixoophiyaatiin/Wayyaaneetiin dhangala’e gatii malee akka hin hafe godhuun dirqama seenaa fi gootummaa Oromoo ti.
Dhiigi ilmaan Oromoo, dhangala’ee hin hafu !
Dhiigi ilmaan Oromoo dhangala’e Bilisummaa Oromiyaa ni biqilcha !
Abdiin Bilisummaa Oromiyaa, ABO fi Ummata Oromoo ti !
Injifatnoon Ummata Oromoof !
Leelloo Sabaa irraa
Hagayya 10/08/2016
Comments»
- 1. Oromia: #OromoProtests: Gabaasa Fincila Xumura Garbummaa (FXG) Oromiyaa 2016 (August) | OromianEconomist - August 13, 2016
-
- 2. Oromia: Alert!Mass torture and killings are going on against Oromo people in Ethiopia. | OromianEconomist - August 14, 2016
-
[…] that over 283 innocent Oromo have been gunned down by cruel fascist TPLF Ethiopia’s regime ( https://oromianeconomist.com/2016/08/13/oromia-dhiigi-mucaa-kootii-dhangalaee-hin-hafu-oromiyaan-ni-…). These are in addition to over 600 people the regime has murdered since November 2015. Over […]


text:
Jaallatamtu Intalaa
Mulualem Daba
Brian Wambi
Bara-durii haadha manaafi abbaa manaa dhiira jahafi intala bay'ee jallatan Natabo jedhamtu qabantu ture.
Maatin Natabo doccoo bareedduu Nataboon akka itti taphatuuf kennanifii ture.
Gaaf-tokko obbolonni ishee docco Natabo cabsani nahanii gara bosonatti darbattan.
Nataboonis docco ishee barbaade dhabddee, maatii ishee gaafanaan, kan arge dhabame. Ishenis aartee bossee. Nyaatas nyaachu diddee.
Natabon baay'ee aarte gara bosonatti fiigde mukaa irraa yabbate.
Maatin ishees barbaadani mukaa dheera kortee argani. Nataboonis mukaa irraa gadi bu'uu diddee.
Obbollonnii Nataboos mukaa jala walitti qabanii, "Yaa quxxisu keenya bu'ii mana geenya. Doccoo haraas siif hojjeena," jeedhani sirbanif.
Nataboon garuu "Ihiii ihiii akkkasiii" jechaa itti baccii.
Natabon gadi bu'uu didnan, hiriyyaan ishee, "Yaa hiriyyaa koo bu'ii gara mana gallaa, doccoo haraas siif hojjeena," jetten.
Yommuu Nataboon sagalee hiriyaa ishee dhagessus, suuta jechaa mukaa irraa bu'uu eegalte.
Nataboof hiriyaan ishee walhammatani gara mana deemani.
Yommuu Nataboonis mana geessu, maatin ishee baay'ee gammadan sagantaa qopheesani namootas aferani. Nataboon garuu doccoo ishee waliin taphachuu itti fufte.
You are free to download, copy, translate or adapt this story and use the illustrations as long as you attribute in the following way:
Jaallatamtu Intalaa
Author - Ritah Katetemera and Mulongo Bukheye
Translation - Mulualem Daba
Illustration - Brian Wambi
Language - Afaan Oromo
Level - First paragraphs
© African Storybook Initiative 2016
Creative Commons: Attribution 4.0
Source www.africanstorybook.org


text:
Mootummaan Chaayinaa muslimoota mana hidhaa keessatti Kamrii akka dhuganii fi Foon Booyyee akka nyaatan dirqisiisaa jira
Mootummaan Chaayinaa maqaa “leenjii haaromsaa” jedhuun muslimoota miiliyoona tokkoo ol tahan manneen hidhaa keessatti dararaa kan jiru tahuu, Gaazexaan Independent gabaase. Gameessa waggaa 42 kan tahe lammiin Kazakistaan Umar Bakali Chaayinaa kutaa Zinjiyang keessatti ji’a torbaaf kan hidhame yoo tahu, gaafii fi deebisaa Associated Press waliin godheen Chaayinaan muslimootaaf “ leenjii haaromsaa” maqaa jedhuun, Kamrii akka dhugan fi Foon Booyyee akka nyaatan kan dirqisiiftu tahuu hime.
Mr Umar akka jedhetti, muslimoonni manneen hidhaa kana keessatti amantii fi eenyummaa isaanii akka jibbanii fi barnootni Sirna Kominiizimii addatti kan isaanii kennamu tahuu hime. Namoota leenjii kana fudhachuu didan ammoo dararaa hamaatu isaan irratti raawwatama jedhe.
Mootummaan Chaayinaa yeroo dhihoo asitti muslimoota biyyattii irratti Cunqursaa hammeessaa jira. Bara dabre keessa Daa’imman Muslimaa Qur’aana akka hin qaarane jechuun qajeelfama kan baase tahuun ni yaadatama. Cunqursaan mootummaa Chaayinaa kun Muslimoota Wiigar kan kutaa biyyatti Zinjiyang keessa jiraatan irratti kan hammaatu tahuu gabaasni kun ni ibsa.


text:
Waraanni Kaameruun loltoota isaa afur, ajjeechaa dubartoota afurii fi daa’ima tokko dabalatee siiviloota sagal irratti raaw’taniif qabee hidhuu isaa beeksisee jira.
Dubbi-himaan waraanaa akka jedhutti, kanneen waahila isaanii barbaadaa turan loltoonni sun siiviloota ganda riphxee-loltoonni itti heddummaatan keessa jiran akka waahila isaanii barbaaduu isaan gargaaran gaafatanii waan gargaarsa rraa dhabaniif itti dhukaasanii ajjeesan. Loltoonni kun kanneen gaafa Waxabajjii tokkoo ganda Kaaba Lixaa Kaameruunitti argamtu – Misoongitti bobba’an keessaa tahuus dubbi-himaan waraanaa kun beeksisanii jiran.
Kan yeroo baay’ee hin baratamiin, ibsi waraanaa badii loltoota ilaalchisee bahe kun akka beeksisetti, dubartoota afur, dhiirota afur fi daa’ima baatii kudha-saddeetii tu haleellaa kanaan ajjeesame. Mucayyoon waggaa 12maa madaa’us ibsee jira.
Kanneen nageenya isaaniif sodaachuu irraa akka maqaan isaanii himamu hin feene firoonni namoota ajjeesamanii, loltoonni sun akka namoonni gandichaa waahila isaanii barbaadanii fi bakka riphxee-loltoonni dhokatanii jiran itti agarsiisan gaafatanii waan deebii dhabaniif ajjeechaa sana raaw’atan. Jiraattonni immoo odeeffannoo kennuuf riphxee-loltoota sodaatan – jedhan. Abbaan seeraa dhimma mirga namoomaa fi miseensi Gumii Abboota Seeraa Kaameruun, gochaan akkanaa loltoota mootummaan kun isa jalqabaa miti, jedhu.


text:
Message: O.Leencoo Lataa, Diimaa Nogoo faa namuu ganna, /hangafummaa fi lafa bultiin/ akkuma aadaa hawaasa Oromootii akka jabaa ulfeessa.
Ammallee akka lammii Oromoo biraa rakkoon saba Oromoo dhukkubsuun QBO godhuun qooda mataa ufii gumaatuun quudhuuf heddu akka jiru hin beekama.
Garuu haga ABOn 1992 MCT keessaa Wayyaaneen dhiibamee as wanti marti jijjiirame. Haga jaalate jibbuu fi balaallefatuun akkuma QBO dheerattuu fi ABOn laafuun dachama dabalaa deeme.
Gurmuun hawaasa Oromoo dubbii cokee laaluu fi yaada goomullee dura faarsuun booda balaallefatuun akkaatama waa hubatuu namaatiin gargar tawuun arma gaye. Keessattuu akka dararaan, QBO dheeratuu fi wareegamni /qabeennaa fi lubbuu namaa/ heddumaatuun waggaa 10n lamaa ol martuu QBO laaffisuun argaa-dhageettii jaraa jibbuu hin sokeeenne.
Gariin haguma qara ‘Nabbiyyoota fi Maleeykota’ duuba ammoo ‘Nama’ godhuun mufachiisuu bira dabarsee qooduma QBOtii gumaachan milkii fi hoongoo wal bira qabuun akka hoongoon gama jaraatiin mudate ummata Oromoo miidhe amanuun haga faallaa itti garagalee aalatuu mitii homa gootee waakkatuu fasa gaye.
Gareen hawwiin madda qabeennaa dhuunfatuu irratti waldhabsiise ammoo badii-yakka waliin murtii kennuun mudate cufaafuu aadama walbarsiifataniin walitti haqatuu fi quba qabuun if qulqulleessuu ijibaata godhaa as dhufuu argaa-dhagayaa as geenne.
Durumaa gariin gorsa hayyootaa,
“Faarsuu hin ariifatin, hegeree balaallefatuun /arrabsuun/ si dhibaa. Balaallefatuu hin jarjarin duuba faarsuun si dhibaa” jedhuun faarsuu hin jarjarre.
Keessattuu mama akka J/Waaqoo Guutuu teessuma jaarsummaa dhaabota Oromoo 5n walitti araarsuu godhame irratti
“Adurreen damman nyaattuu, Amaa situ waa goggodhata. Sinbirreen foon hin nyaattuu Cirrii situu waa goggodhata. Mammaakee akkasiin hin lakkisuu, Leencoo kanatti quba qaba.” Jedhee mammaake duruma nama heddutti waa bulchuun akka faarsurraa uf qusatu godhe.
Osomaa oolee hin bulin wanti armaa gadii kunniin yoosuu hawaasa Oromoo akka ija mamaatiin hoggana Dirree Dhiyaa keessattuu O/Leencoo laalu godhuu dandaye.
1-Karaa Damee siyaasaatiin
a/Dabballoota dhalootaan naannawa dhiyaa /Wallaggaa/ baabataa akka yoo sanitti Oromoon gariin miseensota ABOtuu dabalatee maqaa “warshaan A/Caalaa Dambi Doolloo” jedhee moggaasee fi Finfinnetti leenjisee baasu naannaya Gosoota Oromoo biraarra dhangalaasuun haga afaaniin hawaasa Oromoo akka dadhabaa fi naannawa ufii bilisoomsuun gargaaruu dhufanii tuttuquun,
b/Waajjira ABO-Gullallee O/Leencorraa kaasee haga waajjira qunnamtii yoo sanitti baname 19 qofaa mitii hojjattu waa qulqulleesituu warruma Dhiyaa qofaan guutuun Oromoo naannaya biraa keessummeessu dhibuu, miseensota dhaabaatuu wal dabarfatuu arguu
2-Karaa Damee Waraanaatiin ammoo
a/ miseensota RQ /Raadiyoo qunnamtii/ waraanarra dalagan akkuma dabballee Dhiyatti leenjisuun bakka WBO jiru maratti bobbaasuun miseensota qara hojjtan jijjiiruun dubbiin gargalcha /coup/ waraanaa fakkaate
b/Qondaalota haarawa haga naannawa Dirree Bayaa WBOn bara dheeraa QBO godhuun mooyxaan caalutti lolaasuun akka A/Buttaarraa kaasee achii oliti ramadaman godhuu hawaasa Oromoo Jaarraol diigamuun gargar ture hireen walitti dachaase “Gurmuun hoggana akka O/Leencoo faa yoo ifii godhu/ goosisuu funyaan butuu baatee, akkamitti maal nuun jedhanii laallatuu /arguu dhabe” jedhuun shakkii itti uume.
3-Damee siyaasaa dabballee ta O/Leencoo fi Waraanaa ka O/Galaasaa godhuun”/Dabballee-waraanaa”jedhuun qooduun caasaan dhaabaa wal faalleessuun miseensa duraatii fi haarawa-‘’Chaartarri dhalche” jedhuun miseensarraa haga tokkummaa hawaasa Orommoo dhorutti walitti sufe.
Wanti nama maalalu yoo caasaan dhaabaa akkasitti akka nafnummaan namaa tokko BITAA-MIRGAAN walfaallessuun, Jedhan dhugaa ibsu malee waa dhaadhessuu hin goone.Diina ifirraa ittisuu mitii namichinuu hinjiru. Yoo jiraatee akka hinqabu.
Wantummaan godhamu martuu yoo Oromoon bilisummaa gonfatee garee naannoo fi gandaanhawaasa Oromoo biraa gabroonfatu bakka gurmuu ‘Nafxanyaa fi Wayyaanee’ buusuun bulchuu deemuu fakkaatuun dhokataa baye.
Itti aansee WBO moonaa galchuun hikkachiisuun maayii MC lakkisuun eega Wayyaaneen bakka tarsiimoo qara hin dhaqqabin seente murtii fudhatuu fi labsuun booda
“O/Leencoon karaa nagayaa O/Galaasaan faa lola barbaaduu’’ faa walitti dabarfatuun asdhufe.
Garuu O/Leencoo gaafuma san maaltuu dhaabbii karaa nagayaatiin Wayyaanee waliin dalaguu ibsatuun wareega qabeennaa fi namaa oolchuu dura dhaabatuu dhoorge?
Silaa akka amma aduu dhiiteen eega qabeennaa fi lubbuun hedduu bade fiiguu caalaa Oromoon yoo gaafasitti jalaa fudhatuu dhabee oolee-bulee amanuu hin oolu.
Uumaa fi aadaa bulchitoota Abashaa garee Nafxanyaatii –Wayyaanee ammaa biyya irratti waljijjiiruu hawaasa Oromoo biyya teenna dhiisii akka human malee karaa nagayaa bakka walitti hin kennine biyya lafaatiin beekama. Wayyaaneen bakkuma gaafa duraa jirti.
Jaarsota teenna tana amma dhaaba ‘’ODF’’ jedhan ijaaruun labsuu dhagayaa jirra. Misha.
Garuu gaafiin wanti garee amma Dhaaba ijaaree labsu keessattuu jaarsota tana galgalaan hirriba QBO hobbaafatuun xiixxee raftu keessa kaasee maaluma laata? Jedhu yoo deebisu gurmuun hawaasa Oromoo hedduu
1-Inaaffaa J/Kamaal numa duubaan dhufee homa silaa hawwituu fi saba Oromoo dhugaa itti himuu amansiisuun fudhachiisuun sabaa fi sablammoota waliin hirirsuun Wayyaanee diiguu sodaatte godhuu,
2-Mallasiin duuba Wayyaaneen gaduma deemuu malee bultii baafatuu hin dandeettu kana hubatuun yoo dandeette Wayyaanee bulti baafatuu ijibaata gooturraa yoo hayyama argatte galtee rakkoo saba Oromoo hiddaan furuu ossoon taane bakkuma Girmaa W/Goorgis akka barcumarra keettu kadhatuu
3-Akka J/Waaqoo Guutuutii fi Jaarraa A/Gadaa /A/Kariim Ibraahim/ yoo biyyuma Ambaatt duuti uumaa Waaqaa dhaqqabe akka ummanni Oromoo akkasitti ulfinnaan reeffa galchee hin awwaalle abdii ifirraa dhabuu fi kanniin faa ibsa.
Yoo Wayyaanetti galte rakkoo itti fidu yoo jiraate
1-O/Leencoorraa qabee warri amma dhaaba ijaaruu labsu warruma Shanee waliin akka hin dune akka girrisaa Jijjiirama ABO duudee fibiyyuma Ambaatii maqaa baatee Qabsoo Oromoo hogganutti amana.
2-Nammiin dhaabota osoo hin dhalanne duutu-garaa gatuu ijaaruu aadefatan,
-Karaa Nagaya namuu hinjaalata. Akkuma nama cufaa O/Leencoon yoo maraa karaa nagayaa rakkoo furuu jaaslatuu himatuu qofaa mitii homa waraana jedhan jibbuu fi Qawwee sodaatuu himatuun himama. Amma mataa dhaaba kana yoo godhan
-Dhaaba waraana hin qabneen akkamitti Wayyaanee cabsuu barbaada? Wayyaanee fi biyya bulchitoota humnaan waljijjiiruun baratamee akkamitti bulchuu deema? Wayyaaneen yoo Biblii dura qabuun kadhatan huubattu hin fudhattu.
-Osomaa achuu hin geenne yoo Wayyaaneen nama/gurmuu maqaa ABOtiin waliin dalagu hayyamte OPDOn gaafuma san duuti. Haga lubbuun duutuu ammoo ifirratti eeguu manna if ittisuu tattaafatuun hin hafu.
Garuu yoo wanti Mallasiin duuba O/Leencoo fi Wayyaanee walii galchu hinjiraa laata? Jedhan namni hedduu hawaasa Amantii Islaamaa amma Wayyaanee danqe keessattuu Oromoo Islaamaa dhabamsiisu irratti akka walii galan irratti walii gala.
Yoo tokko Mallas, akka
“Kumaan akka OPDOn saba Oromootii homaa hin hojjatin MM keessatti dubbannaan Ati Leencoon ajjeefamuu akka qabu yaada dhiyeefannaan si harkatti hin dinnee?” jedhee afaan dabooluu himan
Amma Mallas hinjiru garuu Kumaa, OPDO fi Wayyaaneen achuma jirti. Namuma Kumaa akkasitti irraa dhoorgu hin argan.
Ammallee Yoo OPDOn faa ija itti babaafte O/Leencoo fi Diimaan maal taya laata? Jedhan akkuma baratte akka O/Leencoon addurree tayee, O/Diimaan ammoo gurraachayee miilaan,
“Boolee karaan garami?”jettu dubbatu
Yoo jaraa Wayyaaneen itti kolfaaVisa dhooftee qajeelchitu dhiirti akka Nadhii, Guutamaa, Buruuysoo, Milkeessaa, Abbayyee, Leenjisoo /M/Amaan/ faa biraa hafee gaaratti qajeelu tokkollee akka jara tana keessa hinjirre mamaa hin qabu.
Dhiibbaan Hoggana Biyya Ambaa Jiraatu Rakkoo biraa qaba
Gurmuun kun warruma lammummaa ykn hayyama biyyoota Ambaa jiraatu qabu. Ummanni Oromoo ammoo bakka gaafa 1992 hinjiru hoggana hadhaa waliin dhandhamaa akka gootota duraa hawaasa sochoosuu fi falmuun akka mirgaa fi bilisummaa gonfatu qofa barbaada.
Sanirraa Jaarsota tana laaluun !!!!!
JAARSA AKKA JAARE E, JAAMAA AKKA JAAME WALLAALE CAALAA WANTI NAMA RAKKISU HINJIRU JEDHA.
Agayyuu Magarsaa


text:
Magaalota Gaambellaa, Gimbiifi Dambi Doollootti erga humnootni mootummaafi riphxee-loltootni kaleessa dhukaasa walitti bananii as, har'a akka tasgabbiin mul'atu jiraattota keessaa hagi tokko ibsan.
Biiroon Nagaafi Tasgabbii Naannoo Gaambellaa gama isaan har'a Gaambellaa keessatti tasgabbiin deebi'eera jechuun beeksise.
Gama biraan, Ministarri Tajaajila Komunikeeshinii Mootummaa, "Shaneen, qaama mootummaa waraanuuf qophaa'e waliin tahuun kaleessa Gaambellaa fi Dambi Doollootti dhukaasa banus, tarkaanfiin irratti fudhatameera" jechuun ibsee jira.


text:
Toleessaa fi Fakkasaa keessatti yeroo sajoo cuqaastu qaaqan hin argamu, garuu soofuu sadeti qabaman arguu dandeessa. Baafata halqara fakkaattii filamee banuudhaan fili, yoo soofuuf Qaaqa gargaaramuu barbaadda ta'e.
Soofuu
Saxaatoo filatame sirreessuf ykn safaruuf, ykn iddoo adii naannoo saxaatootti dabluuf bal'ina kana fayyadami.
Safara eegi
Yeroo sooftu safara hammmamtaa saxaatoo xabboo argamsiisa, kunis hammamtaa saxaatoo qofa jijjiira.
Hammataa calaqqee eegi
Yeroo sooftu hammamtaa saxaatoo xabboo argamsiisa, safarri saxaatoo qofti akka jijjiiramu. Safara saxaatoo hir'isuuf, dirqaala kana filiiti gatiiwwan negaativii sanduuqa sanduuqawwan soofuu keessatti galchi. Safara saxaatoo guddisuuf, gatiiwwan pozaiivii sanduuqawwan soofuu keessatti galchi.
Bitaa
Dirqaalli Safara Eegi yoo filatame, qarree bitaa saxaatoo sirreessuf hanga pozatiivii galchi ykn iddoo duuwwaa adii gara bitaa saxaatootti dabaluuf hanga negaatiivi galchi. Dirqaalli Hammamtaa calaqqee eegi yoo filatame, hanaga pozatiivi safara surdaala saxaatoo guddisuuf ykn safara surdaala saxaatoo xiqqeessuf hanga negaatiivi galchi.
Mirga
Dirqaalli Safara eegin yoo filatame, gubbaa saxaatoo sirreessuf hanga pozaatiivi galchi ykn iddoo adii saxaatoo gubbaatti dabaluuf hanga negaatiivi galchi. Yoo dirqaalli Hammamtaa calaqqee eegin filatame, surdaala saxaatoo guddisuuf hanga pozaativii ykn safara surdaala saxaatoo xiqqeessuf hanga negaatiivi galchi.
Irra
Dirqaalli Safara Eegi yoo filatame, irra saxaatoo sirreessuf hanga pozatiivii galchi ykn iddoo duuwwaa adii saxaatoo gubbaatti dabaluuf hanga negaatiivi galchi. Yoo dirqaalli Hammamtaa calaqqee eegin filatame, safara sarjaa saxaatoo guddisuuf hanga poozatiivi ykn safara sarjaa saxaatoo xiqqeessuf hanga negaatiivi galchi.
Jala
Dirqaalli Safara Eegi yoo filatame, jala saxaatoo sirreessuf hanga pozatiivii galchi ykn iddoo duuwwaa adii saxaatoon gaditti dabaluuf hanga negaatiivi galchi. Yoo dirqaalli Hammamtaa calaqqee eegin filatame, safara sarjaa saxaatoo guddisuuf hanga poozatiivi ykn safara sarjaa saxaatoo xiqqeessuf hanga negaatiivi galchi.
Safaraa
safaraa saxaatoo filatamee jijjiira.
Yabbina
Yabbina saxaatoo filatamee akka dhibbeentaatti galchi.
Hojjaa
Hojjaa saxaatoo filatamee akka dhibbeentaatti galchi.
Hammamtaa calaqqee
Hammamtaa calaqqee filatamee jijjiira.
Yabbina
Saxaatoo filatameef yabbina galchi.
Hojjaa
Saxaatoo filatameef hojjaa galchi.
Dirree Durargii
Displays a preview of the current selection.
Hammamtaa xabboo
Saxaatoo filatame gara hammamtaa xabboo isaatti deebisa.


text:
”BAGA GAMMADDAN…..ANAA DHUFU……NOORUU JENNE!!!
Dhaloonni qubee qabsoo seenaa sammuuN adeemsisuu erga eegalee xiqqoo bubbule. Har’as barataan dhaloota qubee kan Yunivarsiitii Olaanaa OromiYaa keessa jirtu keessaa barataa jiru tokko barruu seenaa qabsoo Oromoo sirriitti nama yaadachiisu kan waggaa dheeraaf walitti qabaa ture nuunga’uuf guyyoota muraasa qofatu hafe….Drgaggoon Qaroo kun AHMAD MOHMAADSAANII jedhama. Drgaggeessa aartii Oromoo hedduu harkaa qabuufi oguma barnootaasaan cinatti kallattii qorannoosaatii waa’ee dhimma Oromoo taasifate kun kan jalqabaa kitaabasaa ‘JABAA’ nuun jedheera. Kanneen hafanis suutuma bilchaataafi gulaaltotatti laatamaniiru!!!,…..
Seenaa boonsaan Ahmad Hojjechuuf deemu, seenaa maatii isaarraa kaanee tilmaamuu ni dandeenna. Ahmad Muhaammadsaanii Miirree Oromticha Arsii Dachiin Baalee biqilchite yoo ta’uu, abbaan isaa Obbo Muhaammadsaanii Miirree nama dargaggummaan qabasoo fincila diddaa gabrummaa Ijoollee Baaleetitti makame yoo ta’uu, Abbeeraan Ahmad obbo Taamunii Miirree Qabsoo ijoollee Baalee keessatti wareegame. Abbaanisaa Bosona Baalee seenuun abbaa Umar suleeyman fa’a waliin waraana Haaji Nuuree Muhaammad ta’uun qabsoo finiinsaa turan.
Haaji Nuuree Muhaammad Abbootii waraanaa hoggansa kallattiin Jeneraal Waaqoo Guutuurraa fudhachuun sirna nafxanyaa lafarraa duguugaa turan keessaa tokko yoo ta’anuu, Abbootii waraanaa jeneraal Waaqoo Guutuu fa’a waliin Finfinnetti namoota dhibban harka kennatan keessaa tokko turan.
Haaji Nuuree Muhaammad Akaakayyuu Ahmad Muhaammadsaanii, abbaa Haadha Ahmad ta’uun isaanii Ahmadiin ilma carra-qabeessa isa taasisa. Ahmadis akkuma maatiiisaa dhimma Oromoo irratti ifaajuu jalqabe fakkaataa kunoo Kitaaba Seenaa Qabsoo Oromoon dur Absiiniyaanota waliin taasise “UMMATA OROMOO FI JABINA ISAA” jedhu kana xumuree mana maxxansaan gaheeti jira.
Hayyuu Ol adeemaa kana teessoo armaan gadiin nuuf jajjabeessaa….sicinaa jirra jedhaanii…kitaabasaas lafa jirutti adamsaa argadhaa….
***Suuraan qola kitaabaa cinatti argitan kun kan abbaa Ahmed yoo ta’u, goota qabsoo keessatti……suuraa barreessichaa yeroof ……..
‘’AFAAN SABA GUDDAA GUDDAADHA!!!…SEENAAN NIQORATAMA; HAQNI IFA NIBAAFAMA; DHALOONNI HOJIIRRA JIRA!!!!
TEESSOON BARREESSICHAA KUNOOTI!!!!
Email. hmedbale60@gmail.com
0925314063


text:
Gurmuuleen mirga dhala namoomaaf falman, ibsa ayyaana guyyaa yaada walabaan ibsuu sababeeffachuun baasaniin mootummaan biyyoota Afrikaa bahaa gaazexeessitoota akka walabaan hojii hin hojjanne rakkisaa, hidhaa, dararaa jirachuu itti cimsuu ibsaniiru.
Akka dhaabbileen mirga gaazexeessitiitaaf falaman jedhanitti ganna woggaa darbe adunyaa keesaa gaazexeessitoota 259 akka hidhamanii jiran ibsa irratti hubachiisaniiru.
Biyyoota Afrikaa Bahaa Eeritiraa,Suudan,Jibuutii, Somaalee, Itoophiyaa, Taanzaaniyaa fii Keeniyaa fa keessatti gaazexeessitotii ogummaa ufiitiin hojjachuuf rakkoo guddoo keessa akka jiran ibsaniiru.
Gara biroon immoo, Muummeen Ministeeraa Itoophiyaa Dr. Abiy Ahmad haala hojimaata gaazexeessitootaa akka fuula dura wayyeeysu abdiin jiraachuu gaazexeessaan Iskindir Naggaa ibsuun garuu haga ammaatti waan wayyawe womaa hin agarre jechuun yaaddoo qaban ibsaniiru.
Biyyiti Itoophiyaa sadarkaa addunyaatti biyyoota gaazexeessitoonni akka yaada walabaan hin ibsanne gochaa jirtu ja’aman 180 keessaa sadarkaa 150 akka jirtu dhaabbonni mirga gaazexeesitiitaaf falman gabaasaniiru.
Biyyiti Ertiraa immoo sadarkaa Itoophiyaa gadii irra sadarkaa 178ffa irra akka argamtu Dhaabni mirga gaazexeessotiitaaf falmu CPJ ibsaniiru.
Biyyiti Itoophiyaa biyyoota woggaa darbe adunyaa keesaa gaazexeessitoota 259 hiite keessaa 16 ta’uu ibsuun, Gaazexeessitotaa fi warra yaada ufii interneetii irratti barreessu hiikuun tarkaanfii gaarii akka ta’e dhaabbanni kun ibseera.
Garuu, mirgi MEDIA eegsisuun immoo gaazexessitota qofa hiikuun fala waan hin taaneef, biyyiti Itoophiyaa seera hamaa gaazexeessitota irratti baasani jiran akka irra deebi’anii ahaqan abdii qabaachuu isaanii yaaddoo qaban himaniiru.
Guyyaan Yaada walabaan ibsachuu sadarkaa aduynaa guyyaa kaleessaa Caamsaa 3 sadarkaa adunyaa ti kabajamuun, barreessaan dhaaba mootummaa gamtoomanii Antooniyoo Gutaareez biyyiti adunyaa mara mirga yaada walabaan ibsachuu akka kabajan waamicha dhiheessaniiru.
Mootummaan biyyoota Afrikaa Bahaa gaazexeessitoota akka hojii hin hojjanne dhoorkaa jiraachuu gurmuuleen mirga dhala namoomaa ibsan.
Gurmuuleen mirga dhala namoomaaf falman, ibsa ayyaana guyyaa yaada walabaan ibsuu sababeeffachuun baasaniin mootummaan biyyoota Afrikaa bahaa gaazexeessitoota akka walabaan hojii hin hojjanne rakkisaa, hidhaa, dararaa jirachuu itti cimsuu ibsaniiru.


text:
Tibba kana namoonni heddun qabamanii hidhamaa jiru, mana murtiittis hin dhiyaanne, komii jedhu maatii hidhamtootaa fi dhaabota adda addaa irraa dhihaate gabaasuun kenna ni yaadatama.
Abban aalangaa waliigalaa naanno Oromiyaa, shakamtooni yakka xixiqaan shakaman leenjii akka fudhatan taasisamaa jiraachuu Raadiyoo Sagalee Ameerikaaf hime Namoota yakaan shakaman walititti qabanii leenjii kenuun ni danda'amaa?
Tumaan seeraa dhimma kana deegaru hoo jiraa? Qabxiilee kanneenii fi ka biro irratti Muktaar Jamaal ogeessota seeraa lama dubbisee qabaasaa erge qabna. Caqasaa.


text:
Christmas,guyyaa Kiristaanii dhaloota Yessoo Kiristoo itti ulfeeffatu.Kaan mana amantii ufiitit kaan ammoo mana ufiitti yaahee firaa fi fiixaan qophii tana ulfeeffatu.Keessumattuu lafa Yessoo Kiristoon itti dhalate Israahel, Beetliheemitti nama kuma hedduutti bahee dhaloota kana ulfeeffate.
Itti gaafataman amantii Kaatolikii Roomaa, Pope Francis hawaasii wal dhabee garaan garagar bahe,guyyaa kana walti araaramu melee jedhe nama kuma hedduu Vaatikaan naannoo St.Piiteritit walti dhufetti hime.
Itti gaafatamaan kun ergaa afaan Laatiniin Urbi et Orbi,Roomaa fi Addunyaaf jettuun akka laftii waraana qabdu cuftii nagaa qabaattu labse.
Keessumattuu lafa Yessoo Kiristoon itti dhalate Israahel,Beetliheem keessatti nama kuma hedduutti bahee dhaloota kana ulfeeffate.Beteliheem,lafa Yessoon itti dhalate naannoo Manger Square keessatti ganna dabre Israahelii fi Paalistaayin irratti wal dhababanillee hardha qophiin tun nagumaan dhumatte.


text:
Godinaan daldala walabaa kan Afriikaa uumuun guddina ardittiif hundee jijjiiramaati jedhamee jira. Waaltaaleen gargaarsa maallaqa Yunaaytid Isteetes adda addaas ardii Afriikaa waliin hojjechuuf fedha agarsiisaa jiran.
Gumiin hogganoota Afrikaa inni 32ffaan dhimmootii murtii irratti kenne keessaa tokko Godina daldala walbaa Afrikaa hundeessuuf galmee gargaaru waggaa sadii keessatti qopheessuu kan jedhu ture.
Yunaaytid Isteetes daldala Afrikaa keessatti gaggeessituun guddina dinagdee fi carraa hojii banuuf akka ta’e ibsamee jira.
Angawoota sadarkaa olaanaa Itiyoophiyaa walagahii kana irratti argaman keessaa tokko kan dhiyeenya kana Amerika-tti Ambaasaaddara Itiyoophiyaa ta’uun muudaman Obbo Fitsuum Areggaa raadiyoo sagalee Amerikaaf akka ibsanti Amerikaan Afrikaa irratti imaamanni qabdu kan biyyoota Eshiyaa irraa adda ta’uu ibsanii Afrikaan madda guddiina itti fufiinsa qabuu akka taatu afaan guuteen dubbadha jedhan.


text:
Itoophiyaatti bara kana Hojii Misooma Jallisiin lafa Hektaara Kuma 250 irratti Qamadiin oomishamaa jiraachuu, Institiyuutiin Qorannoo Qonnaa Itoophiyaa beeksise.
Institiyuutichatti Qindeessaan Misooma Jallisii Qamadii Doktor Daani’eel Mullataa akka jedhanitti, ‘Qamadiin jallisiiin oomishamu, qamadii bittaan biyya alaa irraa galfamu, harka walakkaan jechuun kuntaala miliyoona saddeetiifi walakkaadhaan hirrisa’.
‘Qonnaan bultoota rooba qofa eeggatanii oomishuu jalaa baasuu irra darbee, carraa hojiifi madda galiillee uumaaf’ jedhan Doktor Daani’eel.
Gabaasaa guutuu caqasaa


text:
Manaa Uffata Aadaa oromoo
Manaa Uffata Aadaa oromoo tessonii finifinee akasumaa biyyaa kessaafi biyyaa allaati kani regamudhaa Akaa Armani gaditii nu argachuu dadesanii imo Telegram WhatsApp +251929376704 Mana uffata aadaa oromoo Design barbaadan sagantaa adda addaatiif ni qopheessina biyya keessas ta’ee alatis ni erginaTeessoon keenyaa finfinnee Enyummaa Bonsaa Hojii Bonsaa! Wow-Bagan-nama-ta’e-nama-keessaa-immoo-Bagan-oromoo-ta’e! Odeeffannoo guutuufi dizaayinaa haarawa argachuuf toore Telegram chanel […]


text:
Baatii Ramadaanaa dabre keessa muslimni guutuu addunyaa keessa jiraatu hedduun soomana furuudhaaf timiratti dhimma bahaa ture. Kunis dhaamsa Rasuulli ﷺ yeroo soomana furru, timiraan akka lulluuqannu nuuf dhaamaniin walqabata. Rasuulli ﷺ ogeessa fayyaatii miti. Akkanaanis ofirraa kaasanii waa hin haasayan. Waan Rabbiin isaan beeksise qofa nuuf dhaaman. Nutis kana waan beeknuuf dubbii isaanii amannee fudhanne. Osoo Saayinsiin ammayyaa qorannoodhaan bira hin gahin dura, waan isaan nuuf himan fudhannee itti fayyadamutti jirra. Saayinsiin ammayyaa ammoo reef tana qorannoo garagaraa godhuudhaan bu’aa timira keessa jiru nuuf himaa jira. Nutis barruu tana keessatti waa’ee muka timira irraa qabxiilee muraasa isiniif dhiheessina.
Mukni timiraa garee palm tree ykn afaan Amaaraatiin garee Zanbaabaa keessatti ramadama. Haa ta’u malee gareen Palm tree hundi soorataaf kan ooluu miti. Isa keessaa sanyiin muka timiraa 1000 ta’u kan soorataaf oolu akka jiru qorannoon beekkamee jira. Mukni timiraa firii isaa mi’aawaadhaaf akkaan barbaadama. Mi’aa qofa osoo hin taane, ammaan tana faaydaan inni fayyaaf qabus akkaan jabaa waan ta’eef, guutuu addunyaa keessatti barbaadamutti jira.
Qorannoon garagaraa akka mul’isutti, mukni timiraa jalqaba naannoo biyya Iraaqitti akka argame himama. Har’a garuu biyyoota baha jiddu galeessaa fi Kaabaa Afrikaa keessatti hedduminaan argama. Biyyoota kanniin keessattis soorata sadarkaa duraa irratti barbaadamu ta’ee jira. Ameerikaa keessattis kutaa Kaalifoorniyaatti ni argama. Inni Ameerikaa kun jaarraa 18ffaa keessa koloneeffattootaan akka dhaabame himama.
Mukni timiraa tokko lafaa ol haga Meetira 23 dheerachuu danda’a. Dameen baala timiraa ofirratti baadhatu ammoo meetira sadihii haga meetira jahaa dheerata. Dameen kun baala qaqal’aa haga 150 ofirraa qaba. Baalli kunis seenti Meetira 30 kan dheeratu yoo ta’u, dagaletti ammoo seentimeetira 2 bal’ata.
Muka timiraa firii isaa facaasuu dandeenya. Yookaan ammoo eega lafa keessaa ol biqilee booda, damee hidda isaa cinatti biqile murree dhaabuu dandeenya.
Dameen muka timiraa irraa muramee dhaabamu kun, hidda biqilchuuf haga waggaa 3 tura. Haala kanaan Muka timiraa eega dhaabneen booda, Timira irraa argachuudhaaf waggaa 4 haga shanii eeguun dirqama ta’a. Firiin marsaa duraa muka timiraa irraa argannu lakkoofsi isaa xiqqaadha. Adaduma waggaan isaa dabalaa deemuun timirri nuti isarraa argannus dabalatuma deema. Mukni timiraa tokko gaafa waggaa 15 guute, timira kilograama 80 ta’u nuuf kennuu danda’a. Mukni timiraa tokko waggaa 150f akkuma dhaabbatetti turuu danda’a. Haga yeroo kanaatti firii timiraa kan irraa argannu ta’us, gaafa dulloomaa deemu garuu hammi nuti irraa argannus xiqqaachaa deema.
Mukni timiraa lafa jiidhaa hin jaalatu. Naannoo qilleensi goggogaa fi oowwi jiru filata. Bakka roobaa fi jiini hedduminaan jirutti, firii timiraa irraa argachuun rakkisaadha. Akkuma dhaabbatetti, muka qofa ta’ee tura malee firii hin biqilchu.
Timirri faaydaa heddu qaba. Kanaaf ergamaan Rabbi ﷺ akka isaan soomana keenya furru nu gorsan.
Faaydaalee Timirri nuuf kennu jidduu muraasni:
Timirri dawaa garaa jedhamuudhaan beekkama.
Nama garaachi isaa goggogee miidhameef Timira soratuun faaydaa guddaa qaba. Timirri albuudota garaa goggoge jiisanii rakkina gogiinsaa san namarraa furan heddu of keessaa qaba. Kanaaf ergamaan Rabbiitis ﷺ , soomana keessan timiraan furaa jedhanii nu ajajan. Namni guyyaa guutuu soomanaan oole, garaan isaa ni goggoga. Garaa goge jiisuudhaaf ammoo timirri soorata akkaan barbaachisaadha.
Timirri, albuudota Seleniyam, Mangaaniiz, Koopparii fi Magniizhiyam jedhaman of keessaa qaba.
Albuudonni kunniin ammoo jabina lafeetiif faaydaan isaan kennan akkaan guddaadha. Waan kana ta’eef namni Timira nyaate, lafee jabaa fi fayya qabeessa taha jechuudha.
Rakkina mar’imaanii furuudhaafis timirri filatamaadha
Rakkina hanqina dhiigaa faayyisuudhaafis timira sooratuun barbaachisaadha. Albuudni Ayranii timira keessa jiru, rakkina kanaaf furmaata kenna.
Rakkina Alarjii, ulfaatina qaamaa hir’ate bakka seeraatti deebisuuf, Anniisaa qaamaa jajjabeessuuf, sirna narviidhaa sirreessuuf, fayyaa onnee eeguuf, akkasumas rakkina walqunnamtii saalaatiif timira sooratuun faaydaa guddaa akka qabu qorannoon garagaraa ni mul’isa.
Walumaa galatti Timirri soorata akkaan jaalatamaa, faayda qabeessa waan ta’eef, nutis akkuma ji’a Ramadaanaa keessa heddummeessinee itti fayyadama turretti, fayyaa keenyaaf jecha, ramadaanaan boodas sooratuun barbaachisaadha jenna.
Qophii Abu Ibtisam


text:
Filannoo Ameerikaa: Tiraamp nageenyaan aangoo dabarsuuf kutannoo hin qaban
Pirezidantiin Ameerikaa Doonaald Tiraamp filannoo pirezidantummaa Sadaasa dhufu filatamu yoo injifataman nageenyaan aangoo dabarsuuf kutannoo akka hin qabne ibsan.
‘’Waan ta’uuf jiru wajjumaan ilaalla’’ jedhan pirezedantichi ibsa wayita kennan.
Tiraamp dhimmi firii filannoo xumurrisaa Mana Murtii Waliigalaa Ameerikaattii furmaata waan argatu natti fakkaata jedhan, sagalee filannoo karaa poostaa sassabamuurra shakkii akka qaban wayita ibsan.
Kutaaleen bulchiinsota Ameerikaa harki caalaan garuu namoonni koronaavaayirasiif akka hin saaxilamneef sagalee filannoo karaa kennamu karaa poostaan akka sassaabamu jajjabeessu.
Tiraamp maal jedhan?
Roobii galgala Tiraamp morkatasaanii kan Dimokiraatotaa Joo Baayideeniin yoo injifataman aangoo nageenyaan akka dabarsan gaafatamanii, isaan garuu akkaataa sagaleen filannoo kennamurratti komiin qaba jedhanii deebisani.
‘Sirni sagaleen itti kennamu balaa qaba’’ jedhan Tiraamp.
Tiraamp dorgommii pirezidantummaa bara 2016 darbe irratti firii filannoo fudhachuu didnaan, morkattuun isaanii yeroo sanaa Hilarii Kilinteen haleellaa dimokiraasiirratti rawwaatame jechuun qeeqanii turan.
Yaada Tiraamp kaleessa kennan ilaalchisuun Senaatarri Rippabilikaanota Miit Roominiin‘’ bu’uurrii dimokiraasii aangoo karaa nagaatiin dabarsuudha, pirezidantichi wabii heeraa kabajuu didan fudhatama hin qabu, hin yaadamus’’ jedhan tiwitarasaanirratti barreessan.
Dimokiraatoonni maal jedhan?
Filannoo pirezidatummaa dhufurattii Tiraamp kan morkatan Joo Baayidan, yaadni Tiraamp ‘’bu’uura hin qabu’’ jechuun sirrii akka hin taane qeeqan.
Gartuun Dimokiraatotaa ‘’Ameerikaan kanneen daangaa darban sirnaan masaraa Waayit Haawusii baasu beekti’’ jedhan.
Joo Baayidan immoo Tiraamp deebi’anii yoo filataman jeequmsi filannoodhaan walqabate akka uumamu kakaasu jechuun gartuun paartii morkataasaanii kan himatan.
Kana malees Tiraamp firiin filannoo karaa poostaan sassaabamu hannaa/burjaajiif kan saaxilame ta’uu kaasan.
Kanaafu dhimmi firii filannoo biyyatti ilaallatu mana murtii olaanaa biyyattii akka murtoo argatulle barbaadu.


text:
Waajiira abukaatoo dhunfaa kan prezidaant Traamp Maaykil Kohen isa Neew York keessa jiru fi Hoteela keessa buufate waajirri qorannoo kan Federaalaa ykn FBI weeraruu isaa Traamp har’a balaaleffatanii jiru.
Hojjatoonni FBI waraqaa ajaja sakata’aa kanaaf barbaachisu Wiixata Kaleessaa kan ergan yoo ta’u galmeelee maallaqaa fi kanneen biroo tarii kan hariiroo Traamp fi Kohen gidduu jiru fudhatan.Kunis dubartii taatoo filmii kan qunnamtii saalaa kan taate Stormii Daniels haariroo jaalalaa dhoksaan prezidaant Traamp waliin qabdu akka dhoksistuuf jecha filannoo bara 2016 dura Dolaaraa kuma 100 fi kuma 30 Kohen kenneefii jira isa jedhu ilaaluuf ta’uun beekamee jira.
Dubartiin kun Prezidaant Traamp waliin hariiroo jaalalaa qabaataa akka turte dubbatti.Traamp garu maallaqnii kun isheef kennamuu hin beeku jedhan.Abukaatoo fi nama abukaatoo dhaabbatte gidduu iccitii jiru ragaa dhaddachaa godhanii dhiyeessuun akka hin danda’amne seerri biyyatti ni dhorka jechuun Traamp falmaa jiru.


text:
Oromia: Seenaa Qeerroo Sabboonaa Oromoo Barataa Qaroo Dajanee Sarbeessaa (1998-2015). Dajanee Sarbeessa: A 17 years old multi genius School student with exceptional ability was murdered by Agazi (TPLF Ethiopia’s fascist forces). December 25, 2015Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: #OromoProtests 2015, 'BECAUSE I AM OROMO’: SWEEPING REPRESSION IN THE OROMIA, Africa, Dajanee Sarbeessaa a bright student with exceptional ability Killed by Agazi (fascist) Ethiopian regim forces on 4th December 2015, Dajannee sarbeessaa student of exceptional ability killed by Agazi forces, Ethnic cleansing Against Oromo People, Genocide, Human Rights violations against Oromo People, Oromia, Oromo, Sabboonaa Oromoo Barataa Dajanee Sarbeessaa
add a comment
Dajanee Sarbeessaa (1998-2015)
Dajanee Sarbeessaa a bright student with exceptional ability Killed by Agazi (fascist) Ethiopian regime forces on 4th December 2015
Dajanee Sarbeessaa abbaa isaa obboo Sarbeessa Araddaa fi hadhaa isaa Aaddee Gaaddisee Durreessaa irraa bara 1998 Oromiyaa giddu galaa ganda Abebee Sillaasee fi Gichillaa keessati dhalatee guddate. Dajaneen umuriin isaa hanga barnootaaf ga’uti ganduma dhalate sana keessatti haadhaa fi abbaa isaa gargaaraa ture. Kana malesi, ganda saanii keessatti taphaa ijoollummaa isaa hirriyita isaa walliin taphachaa dabarse.
Dajaneen akkuma umuriin isaa barnootaaf ga’een bara 2006 waggaa 8’ffaa isaatti gara mana barumsaa ganduma inni keessatti dhallatetti jalqabe. Yeroo sanatti imanaan maatii isaa “Beekaa nuuf ta’ii; harkaa nu qabi; hiyyumaa keessa nu baasi; beekaa lammiif ta’ii!” kan jedhu fudhatee barumsa isa eegale. Akka imaanaa maatii fudhatee qabsoo barnoota isaa eegaleen kutaa 1’ffaa isaa ABC ….fi 123….jechuun eegalun kutaa 1-8 tti qabxii gaarii galmeessisuun itti fufe. Yeroo kana keessattis, daree isaati fi akka waligalati 1’ffa ba’uun qabxii boonsaa galmeessisa ture.
Dandeettii fi Qarummaa
Dajaneen barnoota isaatin cimaa ture. Kana malees, ogummaa waa umuun illee nama gummachaa gaarii mana barumsaa isaa keessati rawwatee ture. Fakkeenyaaf, Dajaneen yeroo kutaa 6’ffa isaa baratu bara 2010tti kallaqoota kanneen akka moodela solarii kan bishaan ho’isuu danda’uu, maykiroskophii fi kitaabaa barattootaf akka yaadaanootti dubbisuuf mijjatu qopheessaa ture. Sababa kanaan dhumaa semistera 2’ffa irraatti badhaasota gosaa ja’aa (6) nama badhaafame ture. Akka kanaan hangaa xummuraa sadarkaa 1’ffaa isaatti badhaasota soddomii lama ol mana baruumsa irraa badhafaame.
Sababa kanaan, Dajaneen kabajaa fi jalaala mana barumsaa qabun qabxii olaana fi ga’uumsa qabun imanaa mana baruumsa fi maatii isaa fudhachuun gara kutaa 9’ffaa bara 2014tti gara mana baruumsa Baantu saddarka lamafaa fi qopha’inatti barrachuu eegale. Achittis semistera 1’ffaa qabxii gaarii ta’ee galmeessun bakka bu’aa mana baruumsa Baantuu ta’uun fillamee gara Adaamaatti dorgomiif dhihaate. Dajaneenis turtii Adaamaa kana torbe tokkof taasisen badhaasa cimiina isaa gonfate; ergaa debi’ee bodaa immoo qabxii kutaa 9’ffa isaa kan walliigala 1117 Average waliigala 93.5 fiddun akka kutaattis ta’ee akka waliigallatis 1’ffaa ba’uun gara kutaa 10’ffaati bara 2015 darbee barnoota isaa haalaa ho’aan eegale.
Haala kanaan osoo barachaa jiruu dubbiin dhimma master pilani bara 2014 eegale falmii dargaggoo Orommotiin dhorkamee bara kana 2015 ka’uun mormii barattoota Baantu sadarkaa 2’ffa fi qopha’inaa walliin ta’een sagalee isaanii dhageessisaa turan.
Gaafii Barattootaa
Gaaffiin isaanii dhimmii master pilaani nurra haa dhabbatu; lafa keenya irraa hin buqqanu; bara baraan maaliif hidhaan ajjeechan reebichii seerran allaa durrati gaggeefama? jedhaan. Otuu isaan karaa nagaan sagalee isaanii dhaggeesisanu sarroota wayyaanetiin raasasa akka akkayii qammadii xaxaxiisuu irraati roobsan; baratoota baay’een miidhamuun lubbuun isaanii dhaban; Dajaneenis guyyaa 4 Mudde 2015 lubbuun isaa dabarte.
Qabsa’aan nii du’aa Qabsoon ittii fuffa !
Injifannoon uummata oromoof!


text:
Saatalaayitiin basaasaa ykn tikaa kan Yunaaytid Isyeeyes Dilbata kaleessaa hawaatti ergamte jirti. Kunis Rookeeta duraan itti gargaaramaa turan kan maadhee waraanaa Kaaliforniyaa keessa irra deebi’anii gargaaramuun ergan.
Rokeetiin moggaafama maqaa Ze Faalkan (The Falcon) jedhamte kun, buufata humna Hawaa Vandenberg jedhamu irraa Dilbata kaleessaa laftii ituu hin bari’iin dura furguggifamte. Rokeetiin kun Saatalaayitii waajiira faana bu’iinsaa kan waraanaa baattee jirti.
Rookeeta duraan itti gargaaramanii turan imala akkasiif irra deebi’anii gargaaramuuf kun ka duraa ta’u waajirri kun beeksisee jira.
Ergama saatalaayitii kana kan ilaaleen nageenya biyyattiif barbaachiisa jechu bira dabree gad afageenyaan waan ibsamee hin jiru.


text:
Itoophiyaa: 'Humni kamiyyu ijaarsa hidha haaromsaa dhaabsisuu hin danda'u'- Zooniin Waraana Lixaa
Humni kamiyyuu ijaarsa hidha haaromsaa Itoophiyaa dhaabsisuu hin danda'u, jedhe Zooniin Waraana gama Lixa.
Ijaarsi hidha haaromsaa guddichi rakkoo nageenyaa tokko malee saffisaan akka hojjetamuuf kallattii hundaan hojjechaa akka jiru itti-aanaan Zoonii Waraana Lixaa Birgeeder Jeneraal Tasfaayee Tamasgeen himan.
Jeneraal Tasfaayeen kana kan dubbatan loltoota rakkoon nageenyaa akka hin uumamneef naannoo hidha haaromsaatti bobba'uun hojjechaa jiran yeroo daawwatanittidha.
Hidhi guddichi akka biyyaatti xiyyeeffannoo guddaan kan itti kennameefi uummatni keenyas xumura isaa eegaa jiru yoo tahu, loltootni keenyas dammaqinaan eegaa jiru jedhan.
Hojii nageenya eegsisuu kana caalaa cimsuuf akka hojjechaa jiranis himaniru. Sadarkaa hidhichi irra gahe ilaaluun loltoota eegumsa irratti bobba'aniifis akka humna dabalataa taheera jedhan Birgeeder Jeneraal Tasfaayeen.
FBC'n akka gabaasetti Birgeeder Jeneraal Tasfayeen humni kamiyyuu hojii hidha haaromsaa kana dhaabsisuu hin danda'u jedhanii loltootnis imaanaa itti kenname irratti yeroo 7ffaaf miindaa isaaniirraa boondii akka bitanii akka deeggarsa godhan himan.
Itoophiyaan yeroo gannaa kanatti bishaan kuusuu akka eegaltu ibsiteetti. Bara 2013 keessa ammoo tarbaayineroota muraasaan ibsaa maddisiisuu ni jalqaba jedhama.
Tibbana MM Abiy Ahimed hidha haaromsaa ilaalchisuun erga aangootti dhufanii as haalli mariin biyyoota akka Masirii fi Sudaan waliin guutumsa bishaaniifi kaan irratti gaggeeffamaa ture bifa jijjirachuu himanii ture.
Diinni nu weeraruu barbaadu jira jechuun dabalataan jecha 'Banda' jedhu fayyadamuun qaamni siyaasa biyyaa keessatti hirmaatu diina waliin wal tumsuun biyya keenya jeequuf hojjetu jira jedhanii ture.
Biyya akka sodaatti ilaalamtu garuu hin ibsine. Dabalataan siyaasa biyyaa keessatti qaama hirmaata jedhan keessaas qaama kamtu kan isaan diina jedhan kana waliin hojjechaa aaka jiru ifatti wanti dubbatan hin jiru.
Gidduugalummaa Ameerikaan Itoophiyaa, Masiriifi Sudaan dhimma hidha haaromsaa irratti mari'achaa turanis waliigaltee xumuraa irra osoo hin gahiin turaniiru.
Diinni Itoophiyaa weerartu kami?
Itoophiyaaf yaaddoo nageenyaa biyyi tahuu dandeessu kami kan jedhu irratti barataa digirii 3ffaa 'Peace and security' yuunvarsiitii Finfinnee kan tahe Kumaa Baqqalaa hidha Abbayyaa waliin wal qabatee Masiriin yaaddoo tahuu malti jedhe.
Itoophiyaan osoo waliigaltee xumuraa irra hin gahiin guutinsa bishaanii hidha Abayyaa irratti jalqabuuf waan jettuuf kun Masiriif yaaddodha jedha.
Kanaan wal qabatee haala siyaasaa biyya keessaa amma deemaa jiru akka carraattii fayyadamuun dhimma Itoophiyaa keessa harka galfachuu dandeessi jedhe.
Haalli siyaasa biyyaa tasgabbii dhabaa kan deemu yoo tahe ammoo Masirii qofa osoo hin taane biyyootni Itoophiyaa irraa fedhii xixiqaa qabanis dhimma biyyaa keessa galuu akka hin hafne ibsa.
Kumaan dubbii MM Abiy diinni jira jedhanis dhugaa tahuu akka malu ibsuun kana dhaabsisuun kan danda'amu rakkoo siyaasaa biyya keessa jiru furuun tokkummaan dhaabbachuun qofa jedhe.
Ijaarsi hidha haaromsaa guddichi amma gara 70% akka gahaa jiru dhiyeenya hojii gaggeessaa olaanaan hidhichaa injiiner Kiflee Horroo himanjii ture.
Itoophiyaan amma sababa sodaa weerara Covid-19'niin labsii yeroo muddamaa jala kan jirtu yoo tahu filannoo biyyaalessaas sababuma kanaan yeroo biraatti dheeressiteetti.


text:
Raashiyaan guyyoota heedduu fullee keenyaa keessatti Yukreeniin weeraruuf carraa guddaatu jira jedha prezidaantiin Amerikaa Joo Baaydiin. Angawoonni sadarkaa olaanaa bulchiinsa isaanii 3 Awuroopaa keessatti michoota isaanii waliin haala muddamsa Awuroopaa gama bahaa irratti yeroo dubbachuuf jiranti, jiran kanatti akeekkachiis Baaydiin kun dhaga’ame.
Kamiisa kaleessaa Yukreen keessatti olmaann da’immanii kan haleelamee yoo ta’u, kabaafis angawoonni Amerikaa Raashiyaa komataa jiru.Waajiira haadhoo kan NEETOO keessatti ministeerri ittisaa kan Amerikaa Loyiid Ostiin haasawaa dhageesisanii, Raashaan walitti bu’iinsa waraanaa kaasuuf waan tokko gochuu malti jennee yeroo haga tokkoof dubbataa turre.Kanaaf itti dhiyeenyaan hordoofuu itti fuufna jedhan.
Raashaay waraanaa fi xayyaara gara daangaa biyyoota lameenti butuu itti fuufteetti jedhan Loyiid.


text:
Waraanni Israa’eel halkan edaa West Bank weeraruun lammiilee Falasxiin 40 ol kan hidhe tahuun beekame. Namoonni hidhaman hundi mana jireenyaa isaanii irraa kan qabaman yoo tahu, Israa’eel garuu namoonni qabaman jeequmsa qindeessuudhaan shakkaman jechuun himte. Namoota hidhaman jidduu seera tumtoonni Falasxiin lama kan keessatti argaman akka taheefi, kanneen hafan ammoo hedduun isaanii deeggartoota dhaabbata Hamaas tahuu miidiyaaleen Falasxiin gabaasan. Israa’eel Falasxiinota jumlaan hidhuu kan hammeessite yoo tahu, guyyaa lamaan dabran qofa namoonni 90 ol manneen hidhaatti kan darbaman tahuu gabaasni arganne ni ibsa.
Israa’el yeroo heddu sababaa “namoota barbaadaman qabuu” jedhuun, magaalotaa fi gandoota Falasxiinotaa weeraruun, jumlaadhaan Falasxiinota kan hiitu tahuu gabaasni arganne ni mul’isa. Ragaaleen dhaabbilee mirga namoomaa akka muldhisanitti, daa’immanii fi dubartoota dabalatee Falasxiinoonni 6,500 ol manneen hidhaa Israa’eel keessatti dararamaa jiran. Falasxiinota manneen hidhaa Isra’eel jiran jidduu yoo xiqqaate daa’imman 350 fi abbootiin seeraa beekkamoon jaha kan argaman tahuu ragaaleen ni mul’isu.
Dabalataanis guyyaa kaleessaa loltoonni Israa’el lama namoota hin beekaminiin eega ajjeefamanii booda, waraanni Israa’el tarkaanfii haaloo bahuu fudhateen, iddoowwan gara garaatti Falasxiinota 4 kan ajjeese tahuu odeeyfannoon arganne ni ibsa. Dabalataanis waraanni Israa’el magaalaa Ramallah gutumaan guututti marsuun, daandiiwwan gara magaalatti seensisan hunda kan cufe tahuun beekamee jira.


text:
Mootummaan Itiyoopioyaa yeroo adda addaatti mormii fi qeeqi irratti dhiyaataa jira. Mormiiwwan dhiyeenya Finfinnee, Oromiyaa fi naannoo Amaaraa keessatti geggeeffaman irratti gaaffiin sirni polotiikaa haa jijjiiramu, seeraa fi haqi haa kabajamu kanneen jedhan dhaga’amaa jiru.
Miseensonni duraanii kan paartii biyya bulchu IHADEG fi michuun qabsoo isaa kanneen turan yaada furmaataa ta’a kan jedhan barreeffamoota isaaniin ibsa jiran.
Namoota kana keessaa tokko Dr. Aregawi Berihee ti. Furmaati jiru IHADEGiin aangoo irraa buusanii mootummaa ce’umsaa hundeessuu dha kanneen jedhanis jiru. IWEHAT utuu inni qabsoo hidhannoo irra jiru dhaaba kana dhiisanii ba’uu isaanii kan dubbatan Dr. Aregawi Berehe torbee namoota 15 ka biroo waliin ta’uu dhaan ibsa baasanii jiran. Ibsi kunis kan ba’e dhalattoota Tigray kanneen hawaasa sivikii fi paartilee polotiikaa irraa walitti dhufaniif bakka bu’uuf dandeettii qabaniin ta’uu Dr. Aregawi Berihee ibsaniiru.
Sirni waggoota 25f nu hacuuce dhabamuu qaba kan jedhu inni tokko. Dhabamsiisuu qofaa irratti hin dhaabatu. Bakka isaa kan uummata giddu galeessa godhateef uummata biratti amantaa horate paartilee polotiikaa maraa fi hawaasa sivikii irraa kan walitt dhufesirni dimokraasummaa uummataa hundeeffamuu qaba.
Sirna tortore kana, ofii isaanii iyyuu tortorre kan jedhan dhabamsiisuu dhaan sirna dimokraasummaa uummataa hundeessuu dha jedhan Dr. Aregaawiin.
Gama biraatiin Tumsi Uummattootaa fi Dimokraasii ykn PAFD jedhamuu kaleessa mootummaa ce’umsaa Itiyoopiyaa keessatti hundeessuuf yaada furmaataa lafa kaa’uu isaa ilaalchisee kaleessa ibsa baasee jira.
Tumsa kana keessa eenyufaatu jira. Qabiyyeen ibsa ba’ee hoo maali isa jedhu waajjira hooggana tumsa kanaaf barreessaa kan ta’an obbo Tolera adabaa nuuf ibsanii jiru. Armaan gaditti caqasaa.


text:
LibreOffice 7.3 Help
Lakkoofsota akka barruutti LibreOffice Calc keessatti dhangeessuu dandeessa. Baafata haallee man'ee ykn hammangaa man'ee baniitii Man'eelee Dhangeessi - Lakkoofsota filadhu, achiin "Barruu" tarree Akaakuu irraa filadhu. Lakkoofsonni kamuu hamangaa dhangeeffame keessatti galan akka barruutti hiikamu. Argamni "Lakkoofsa" kanneenii bitaan wal qixxaateera, akkuma barruu biroo.
Yoo lakkoofsota baratamoo man'eelee keessatti durumaanuu galchitee jiraattee fi isaan booda dhangii man'eelee gara "Barruu" tti jijjiirte, lakkoofsonni baratamoo ta'anii hafu. Hin jijjiiraman. Lakkoofsota isaan booda galan, ykn lakkoofsota achiin gulaalaman, qofatu lakkoofsota barruu ta'a.
Yoo lakkoofsa kallattiin akka barruutti galchuu mutteessite, jalaqaba hudhaa(') galchi. Fakkeenyaaf, waggoota irraantota sarjaa keessa jiraniif, '1999, '2000 fi '2001 galchuu dandeessa. Hudhaan man'ee keessatti hin mul'atu, galfatni akka barruutti akka beekamu qofa agarsiisa. Kun yoo, fakkeenyaaf, lakkoofsa bilbilaa ykn postaa kan zeeroon jalqabu, sababni isaas zeroon jalqaba dijiitii dhangiiwwan lakkoofsaa baratamaa keessaa badu galchitu barbaachisaa dha.


text:
Marsaritti jechuun maal jechudha ?
Marsariti jechuun wallitti qabama odeffanno bifa bareffaman , suraan , vidiyoon qindahee akka ijaaf tolutti haala baredan odeffanno tartibefame jechudha. Odeffannoon kunis akka namni argutti hundaf bana tahuu dandaha(Public) ,Kan namoota murthaniif bana tahee tahuu dandaha , (Private) Intranet tahu dandaha, Akkasumas Local Host tahuu dandaha. Toora marsariti banufis mosaaji(Softiweeri) Browser ykn Saartuu jedhamuu fayyadamnee banna jechuudha.
Saartuun kunis komputera kenyarra, tabileeti, mobayilii irratti ni argama isaan kessaas muraasi kannen akka (Internet explorer dhabata maykrosoftiin kan tolfamee , Mozila Fayerfox , Google Chrome(Kan dhabata googling tolfamedha.Saartuunis kan toora marsariti nuuf banuu haala lamani, inni jalqaba tora internetitin kan walqabate yoo taheedha, inni lammaffaan kan Local Hosted tahe yoo taheedha, local hosted kan tahee LAN kessatti saaqudhaaf tora interneeti hin barbachisu. Fuuli ykn Page gafa marsariti kamiyu saqnu jalqaba irratti nutti mula’atu Homepage ykn Fula jalqaba jedhamuun bekama.
Marsaritin malin qindaha ?
Marsaritti kamiyu odeffannoo qindesse nutti mulisudhaaf haala programming language (HTML – Hyper Text MarkUp Language jedhamee bekamuu fayyadama kunis odeffannoo goosa gosa isaanitin gurmessuuf nu gargara. Odeffannon gurmaahe kun akka haalan barede taahuf, qindeffamni isaa akka ijaaf tolutti kan nuuf kaahu , CSS jedhamuun bekama (CSS– Cascade Style Sheet jedhamuun bekama). Odefanno qindahee fi odeffannoo visitor ykn dawata irraa sassabamu kannen akka toora galmee(Signup form , Contact form irra sassabaman kan gurmessan kannen akka (PHP, JSP,ASP,Python fi kan bira tahuu dandaha. Odeffanno qindahee bifa suraatif, barreffaman, vidiyoofi kan birootin argame kana kan galmesse kaahu ,Database jedhamuun bekama , database kunis (Mysql , Sql fi kan bira tahuu dandaha. Odeffanno nama irraa sasabame kan sirrif tahuu dhisuu isaa kan qulqullessu fi mirkanessu JS (Java script jedhamuun bekama). Akka fakenyatti yeroo toora marsaritti irratti galmee addaa addaa galmoftan bakka maqati yoo lakkofsa bilbila sensiftan hin simatu sirresine akka sensisfnuuf nu dirqamsisa.
Toora marsaritti essatti kufama ?
Torri marsariti nuti fayadamnu kamiyuu bakka itti kufamuu qaba bakki inni itti kufamuu kunis (Hosting) jedhamuun bekama. Hosting nuti odeffanno irratti kufanu kara salphatin bakka lamati qodama, kana jechuun gosota hosting bayye jiran kessa jechudha.
-Private hosting fi Shared Hosting jedhamun bekamu
Private hosting
Kan sarvari nuti irratti host gonu kan ofif qabnu yo tahe ykn kan dhabatota tajajila hosting kennan irraa kan sarvari hanga barbanne irraa dhunfaa kenyatti kirreffanudha. Gatii isaatiniis mi’aa dha. Sababa dhunfa kenyatti fayyadmnuuf safissi isaa bayye arifatadha sababni isaas name server, dedicated IP address fi SSD storage waan fayyadamuuf dha.
Shared hosting
Shared hosting kan namni bayye dhimma itti bahuudha, Halli fayyadama isaas sarvarii tokko nama baayyee taane qodachuudha sababa kanafis saffisi isaa bayye qubsaa miti akka sababotati
– Name server wal fakkata namoota shared hosting dhabata nuti irraa fayadmnuu wajjin qixee wan fayyadamnuuf.
– HDD storage waan fayyadamuf, kana yeroo jennu kusaa odeffanno tokko iddo bayetti hirudhaan waan nuuf kiressaniif saffisi isaa xiqqodha.
HTTP fi HTTPS
Yeroo toora marsaritti bannu HTTP/HTTPS kan jedhamu kana bayyinaan ni agara ykn ni baresina , (HTTP – Hyper Text Transfer Protocol jedhamun bekama) fayyidan isaas haala itti odeffannoon marsariti ilaalatu ittin gejibamu to’ata. Garagaruman HTTP fi HTTP/s isaani haala ittin odeffannon gejibamu egumsa gochufi ykn secure gochu jechudha , kanini eguus namota odefanno nuti toora marsaritti irratti sensifnu hatuuf yalan irra ega kunis kannen akka pasiwordi , credit card number fi kan biro tahu dandaha. Kan odeffanno HTTPs gejibamu kanas egumsa itti godhu SSL certificate jedhamun bekama. SSL certificate kanas dhabata hosting nuuf kiresse ykn dhabata biraa irraa bituu dandeenya. Comodo SSL , CloudFlare , Lets Encrypt fa tahu dandaha.
Mogasa maqaa marsariti (Domain Name)
Marsariti fayyadamuu kenyaa dura maqaa marsaritti sana beekuun barbachisaadha, mogasni sunis (Domain name jedhamuun bekama) domain name kunis filanno mata keenyaan kan galmaahuudha. Mogasi maqa marsariti kunis kan saqamu WWW (World wide Web) jechuunidha, Dhuma irrattis extention name kannen akka (.com , .org , .net, .gov, .edu, .et) fi kan birolle tahuu dandaha. Kunis TLD (Top level domain) jedhamuun bekama. Kanas mogasa maqa barbanne waliin akka nuf tolutti filachu dandeenya.
Bakka qindefanna sarara marsaritti (CPANEL)
Mogasa maqaa marsaritti fi hosting jennu bakki itti qidefannu CPANEL jedhamuun bekama. Cpanel irrattis waan bayye qindefachuu dandeenya, Kanaf lakkofsa darbii kenya balaa irra eguun barbachisadha.
- -Database create gochu dandenya
- -Email account mogasa maqa marsariti kenya jalati banu dandenya
- -Tora marsariti qindefane irra kahudhan dawatotaf bana gochu dandenya
- -Waliti qabati bakka to’anno waan bayyetti jechudha.
Fayidaa marsariti ( Benefits of website)
- Dhabata kessan bakka buhe waye dhabata kessani odefanno dawatota kamif ni kenna.
- Waa’ee tajajila dhabata kessani ni dubata.
- Odefanno haala gaari taheen akka isin qindesitaniif isin gargara.
- Tajajila kara marsariti kennamun namota bakka adda addaa jiran akka kessumesitanif isin gargara.
Galmee adda addaa galmessuufi fayila bifa dijitalan namaf qoduuf / download akka tahu gochuf taha.
Dhabbatta kessaniif marsaritii ni barbaadduu ? nu qunnamaa
Waan harra dubiftanirraa akka isin waa barattan abdii guddaa qabna, hiriyoota kessannif qoodaa!


text:
nyaata aadaa oromoo.
Preparing oromo traditional food. Nyaata aadaa Oromoo nyaata ummata Oromoo biratti beekkama ta'ee kan dhaloota keessa darba dhufe. Geejiba uummataa kan akka baasii, taaksii, baaburaa, fi xiyyaarati dhimma hin ba’in. Aadaa Oromoo Afaan oromoo Asoosama Gootaa goototaa Seenaa Walaloo adda addaa. Yoo beelama kee dhaquu hafte DhS kee fayyisuuf. Nyaata Aadaa Oromoo Ukkaamsaa (Oromo Traditional food). Nyaata sa’aa 1:00 boodaa (galgala) irraa of qusachuu qabna. Subscribers, subscribers gained, views per day, forwards and other analytics at the Telegram Analytics website. Ethiopian food recipe, NYAATAA AADAA OROMOO. Vivo y11 dead after flash. Nyaata aadaa Oromoo yeroo hunda nyaatamu. Sirba aadaa oromoo walloo Shamarree walloo baateetiin sirbi kun kan qophaa'u yeroo lafjalee, fuudhaaf heerumaa fi k. Taphoonni aadaa Oromoo keessaa baay’een isaanii yoo xinnaate namoota lama kan hirmaachisanidha. Nyaata aadaa oromoo: caccabsaa (oromo traditional food). Fakkenyaaf, buddenaa baadudhaan ykn ittoodhan nyaachuu, akaawwii, buddena/maxinoo aannaniin/itittuun nyaachuu fi kkf. SEENAA GOTTAA OROMOO JIMMAA DAGAA DENOOПoдpoбHee. com/57In0YohyG. how to make chechebsa, NYAATAA AADAA OROMOO. Nyaanni akka marqaa, ittoo fi qorii Oromiyaa maratti beekkamus, kan naannoo garii qofa keessa beekkamus jira. 2 pokи ToMy. Nyaata miyaa’aa ta’an akka kuukisii, chiipsii, keekii mimi’aawoo irraa of qusachuu. Eebba Oromoo. Nyaanni akka marqaa, ittoo fi qoriin Oromiyaa maratti beekkamus, kan naannoo muraasa qofa keessatti beekkamus jira. Caalaa Gotaa Oromoo Wani Fetesi Jetuu Caalaa Calumaa. 258 views1 year ago. Uummanni tokko karaalee ittiin duudhaa hawaasaa Nyaata ani qopheesse illee ta'uu baatu nyaata ani siif fide tanatti akka gammaddu nan abdadha. Afaan Oromoo dubbachuun duubatti hafummaafi gowwummaa, qaaniifi doofummaa akka ta’e labsan. Recent Posts. Hojii Nyaata Aadaa Marqaa fi Cuukkoo Godinaa Baaleetti. Nyaata aadaa oromoo naannawa lixaa showa. Maqaan nyaata #Aadaa #Oromoo kana Mee barreessaa. Aadaa Gujii is the first Mobile app to give knowledge about Oromo Guji's history, culture and lifestyle. aadaa nyaataa, aadaa uffannaa, aadaa mana itti ijaaran, aadaa fuudhaa fi heerumaa, aadaa irreechaa, aadaa sirna ittiin bulmaataa, aadaa ateetee, aadaa sirbaa, aadaa ittiin wal dhibdee furatan, fi kan biroo hedduu qaba. Mooneetii fi Umeraan Hirphaa gaanfuree. 136 likes · 1 talking about this. Nyaanni Aadaa Oromoo nyaata saba Oromoo biratti beekkamu ta’ee kan dhaloota irraa dhalootatti darbaa dhufeefi gara fulduraas dhalootaa dhalootatti darbuudha. Jirtuu Ilmaan Oromoo. Mooneetii Hirphaa Gaanfuree Nyaata Aadaa Oromoo. Uffata aadaa oromoo kuwait kessatti. Gareedhaan kan taphatamus nijira. The Culture Of Oromo Food Best Marqa. Nyaata Aadaa Shawaa Kaabaa Subscribe Moti Tube-ПoдpoбHee. Kunis keessumaa yeroo ayyaana waggaa holaan qalamu. Video afaan oromoo dhaaf channali koo kana subscribe godhaa jpvid. All Aadaa Oromoo Gujii history versions are available here!. 2021 · Nyaanni Aadaa Oromoo nyaata ummata Oromoo biratti beekkamu ta'ee kan dhaloota keessa 29. AGM: Nyaata Aadaa Oromoo Nanno. Only RUB 220. Key to abbreviations: sg = singular. kak пpиroToBиTb чeчeбca, HЯATAA AAДAA OPOMOO. Uffata Aadaa +251929104621. Public Figure. Sirba Aadaa Dhageettiif tolu kana caqasaa. aadaa oromoo gamachistu oromota maraa isin hin darbin sher godha. Nyaata aadaa oromoo: marqa car CkaчaTb. Balfa Jimmaa 28 04 2010ПoдpoбHee. A collection of useful phrases in Afaan Oromoo, a Cushitic language spoken in much of east Africa by about 50 million people. Nyaata aadaa Oromoo ballifnee bakka lamatti qooduu dandeenya: nyaata yeroo hunda nyaatamu, fi nyaata akk addaatti nyaatamu. Caccabsaa Nyaata Aadaa Oromoo Cechebsa Aserar How To Make Chechebsa Nyaataa Aadaa Oromoo. Nyaata Aadaa Oromoo Walloo Subscribe Moti Tube. 7 MicяцiB ToMy. aadaa Oromoo keessatti fardaan gulufuun bakka guddaa qabaachuu isaa dubbisa dubbisuun hubatta. Aadaa Oromoo keessatti maatii fi firatu ilma fuudha ga'e tokkoof hintala heeruma geesse tokko barbaada. Entrepreneurship| Faaya meeshaalee Aadaa Oromoo. - Galgalaa aadaa fi Bashannanaa Odeeffannoof nuu Nyaatni aadaa Oromoo nyaata ummata Oromoo biratti beekkama ta'ee kan dhaloota. Nyaata yeroo hunda nyaataman kan jedhaman nyaata ummanni Oromoo gannas ta'ee bona, birraas ta'ee arfaasa nyaatu fi yeroo baayyee mana keessatti kan qophaawuudha. Nyaata yeroo hunda nyaataman kan jedhaman nyaata ummanni Oromoo gannas ta’ee bona, birraas ta’ee arfaasa nyaatu, kan yeroo baayyee mana keessatti qophaawu jechuu dha. Gosoota aadaa wal gargaarsa oromoo harargee. Gama biraan garuu afaan Amaaraa barachuun, maqaa Oromoo gara Amaaraatti jijjiiruun, aadaa Amaaraafi amantaa Ortodoksii fudhachuun hammayyummaa fi qaroomina akka ta’etti barattoota yeroo san baratan barsiisaa turan. Kitaabicha keessatti jechooti faayida irra oolan haala salpha ta’een yoo ta’u akka hubachun dandaamuf fakkeni adda addaa akka keessatti ammataman godhameera. Nyataa Aadaa Oromoo Keessaa Marqii Isa Tokko. Category: Books & Reference. Aadaa Oromoo. Maski Mange Shamarre Oromo Boraanati, Arti Oromoo fi Aadaa Oromo beeksisuu Keessaatti adda dure irraatti argaamti, like. Nyaata aadaa Oromoo yeroo hunda nyaatamu fi kan waqtii addaa nyaatamu jira. Zenkit delete account. Uffata Aadaa Oromoo Gosa feetaniin Yoo bitachuu Barbaadda nudubbisaa. Nyaataa aadaa oromoo. Aadaa Oromoo Nyaata aadaa Oromoo. [ November 13, 2021 ] Ameerikaan Itiyoophiyaa diiguuf osoo hin taane Oromoo jilbiiffachiisuuf hirriiba dhabde Videos. Sirba Aadaa Oromoo Jimmaa. Caccabsaa Nyaata Aadaa Oromoo Cechebsa Aserar How To Make Chechebsa Nyaataa Aadaa Oromoo. garagarummaa gareewwanii, naannoo, aadaa, qajeelfamaa fi dambiiwwan Mootummaa haala hordofeen kan itti fayyadamnuu ta’a. Taphni aadaa hangafa tapha ammayyaati. Nyaanni aadaa ayyana, cidha, qophii fi yeroo adda addaa irratti ni qophaa’a. Ummanni Oromoo baayyee fi lafa ballaarra kan jiraatu waan ta'eef naannoo adda addaatti nyaata adda addaatu jira. Aadaa Geerarsa Oromoo: Jifaara saglan geerarsaa beektuu? Hayyuun seenaafi aadaa Obbo Charinnati Waaqwayyaa, geerarsi dhaadannoodha yookaan ammoo beennata. Download and install Aadaa Oromoo Gujii 2013. Aadaa Nyaataa: Oromoon nyaata heedduu qaba. Caccabsaa nyaata aadaa oromoo, cechebsa aserar. Flashcards. Full Ethiopia Movie Afaan Oromoo Diaspora 2019. Nyaanni Aadaa Oromoo nyaata ummata Oromoo biratti beekkamu ta'ee kan dhaloota keessa darbaa dhufeedha. [ November 13, 2021 ] Hattuun hattee hattuu hattes hattuun hatte!. net/video/ビデオ. Nyaata Aadaa Oromoo Bebeekamoo, Addis Ababa. Mana gurgurtaa huccuu Aadaa Oromoo Lammii. Nyaataa Akkan namatti toluu fi Yeroo Dheeraa Turuu Dandayuu Hojechudhaf Ulaaga nu Barbaachisu isaa Armaan gadii kanaa. Fayyummaa kee ilaalchisee beelama qabdu hundaa dhaquutu si irra jiraata. Shayii (keessumaa shayii magariisa ykn green tea) sirriitti dhuguun ni gargaara. Click Here To See Image Result. Arduino ecg code. NYAATAA AADAA OROMOO kaHaлa Oromo Koo. Food & drink company. Oromoo aanichaa aadaa hawaasabiroo waliin wal makaa deemuun akka hindagatamne yaaddoo Aanaa Kiiramuu keessatti nyaata aadaa beekaman keessaa cumboo, hancootee, beddoo, marqaa. 2018 · Nyaata aadaa Oromoo ballifnee bakka lamatti qooduu dandeenya: nyaata. Maatiin gurbaan mariyachuun eega barbaadani, qomoo qoratanii. ethiopian food. us DA: 12 PA: 12 MOZ Rank: 24. Diinni (motummaan Habashaa) kallatiin sanyii uummata Oromoo lafa irraa duguuguuf milkaawu yeroo. Alabama Alcohol & Drug Abuse Association. Nyaata aadaa cororsaaa akkamitti hojjennaa/qophii addaa. Aadaa Fuudhaafi Heerumaa Oromoo Gujii. nyaata aadaa oromoo shawaa. › Nyaata aadaa oromoo wallaggaa. Diraamaa Afaan Oromoo ergaa guddaa dabarsuuf bashannansiisu. See more of Aadaa Oromoo on Facebook. görünümler 410 000. Kana qofaan hin dhiifamu; nyaata nyaannu hundumaa waliin bishaan ga’aa sirriitti dhuguu qabna. View Telegram channel's statistics "Aadaa Oromoo[1?]" - @linkAadaaOromo. Inistiituutii qorannoo afaan, aadaa fi aartii Oromoo Yuunvarsiitii naannoo Oromiyaatiin kan qindaa'e wixineen hundeeffamaa kan dhiyaate yoo ta'u, barbaachisummaa, kaayyoo. Uffatni Aadaa Oromoo Mallattoo eenyummaati. Jireenyi saba Oromoo fi biyya Oromoo gutuummaatti haalame. Umurii dheeraas qaba. (Hojjatamu) Afaan Oromoo Nyaata Ramadaana koTopoe зarpyзил Saamiya Kalil paзMepoM Qiinxaa Muuzaa Wajjiin Akkaataa Itti Godhan (Hojjatamu) Afaan Oromoo Nyaata Ramadaana. Uummata Oromoo biratti hiriyummaan aadaa kabaja guddaa qabu. OPD Oromo Culture | Aadaa Oromoo. Caccabsaa nyaata aadaa oromoo, cechebsa aserar. Nyaata aadaa Oromoo beekamaan keessaa: Waaddii: Foon jeeji'ameefi ashaboon itti firfirsamee mukarra naquudhaan ibiddarratti waadama. Centrul social slobozia onesti. iddoo qophiifi leenjii nyaata Aadaa Oromoo naannoo buufata Xiyyaara Idil-addunyaa Booleettiifi iddoo agarsisaafi gurgurtaa meeshalee Aadaa Oromoo Caffee Annanitti tahuu himan obbo. Dooktori kee si ilaalee akka daawaan DhS kee hojjechaa jiru mirkaneeffachuu qaba. Eebba Oromoo Arsii Sikkoo Mandoo Nyaata Aadaa Booranaa Subscribe_ Moti Tube Nyaata Aadaa Godina Jimmaa 1 Nyaata Aadaa Goodina Arsii KEESSUMMOOTA QOPHII AYYAANAA IRRATTI. Nyaatni aadaa ayyana, cidha, qophii fi yeroo adda addaa irratti ni dhiyaata. jechoota bakka. Nyaata aadaa Oromoo kana addunyaatti beeksisuun barbaada kan jedhan aadde Maammituun, iddoo hundatti ani nyaatuma aadaa Oromoo waliinan dhihaadha jedhu. Kitaabota aadaa fi og barruu afaan Oromoos afaan Oromoon barreessee og barruu afaan Oromoof bu’uura lafa kaa’e. 1 on Windows PC. Shubbisaafi hurruubsi isaallee ka xabbooti. "Lagatafo Studio best for Oromia entertainment"Lagatafo Studio requests for subscription to its YouTube Channel to get the latest and exciting Oromo. Akkaataa Xufxufaa fii Sanbuusa Fooni Manatti Godhan (Hojjatamu) | Afaan Oromoo. akka lafa nyaata bitan fi mana poostaa. Cidha Aadaa Oromoo #OromoCulturalwedding. Sana boodas Onesmos Akka yaadettis salphaatti lafa Oromoo ga’uu baatellee dhuma irratti saba Oromoo bira ga’ee misiraachoo wangeelaa kana itti himuu danda’eera. Ummanni Oromoo nyaata aadaa baayyee qaba. Aadaa Gujii is the first Mobile app to give knowledge about. Qubee Show 105. Nyaata aadaa Oromoo. Jalqaba nyaata ykn dhangaa kanan tarreessa. Nyaata aadaa Oromoo beekkamaan keessaa: Waaddii – foon muramee ibiddarratti waaddame Ancootee – nyaata baayyinaan Oromiyaa Dhihaa naannoo Wallaggaatti beekkamu Baaduu – aannan raasanii dhadhaan erga irraa bahee booda baadun nyaataaf oola. - Agarsiisa uffata aadaa Oromoo. Oromo culture Food/Nyaata Aadaa Oromoo keessaa muraasa. Shubbisaa Aadaa Oromoo : Hegere Talent 2020. Sistiana trieste ferry. Aadaa miidhagaa Oromoo keenya Walloo Kamisee. Seensa boqonnaa agarsiisa. Related for: Aadaa Oromoo. Sirba aadaa oromoo baalee.
swo
zif
vsr
kie
xmv
pvq
tni
mzd
wgc
ndo
ixo
keo
kur
kft
kfy
hiy
kcc
thn
zds
rqc


text:
Oromia: Bakkee Adda Addaati Qabeenyi Wayyaanee Daareffame December 26, 2015Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: Oromia, Oromia latest News, Oromia: Bakkee Adda Addaati Qabeenyi Wayyaanee Daareffame, SBO
trackback
Bakkee Adda Addaati Qabeenyi Wayyaanee Daareffame
(SBO – MUDDE 25,2015) Godina Arsii Lixaatti Manni Murtii Ona Shaallaa Barbadeeffame; Godina Booranaa Ona Mi’oo Keessattis Dhaabbata Daandii Hindootaan Geggeeffamu Qabeenyummaan Isaa Kan Wayyaanee Ta’e Daareffame.
Warraaqsa Bilisummaa Ummata Oromoo fi gaaffii mirga abbaa biyyummaa guutuu Oromiyaa keessatti belbelaa jiru dhaamsuuf tarkaanfii faashistummaa mootummaan abbaa irree wayyaanee ummataa fi barattoota meesha maleeyyii irratti fudhataa jirutti ummatni dallansuu isaa daran mul’isuun qabeenya mootummaa wayyaanee dabalatee caasaalee sirnichaa adda addaa irratti tarkaanfii barbadeessaa fudhatu jabeessee jira.
Haaluma kanaan Mudde 24,2015 guyyaa kaleessaa ganama keessaa sa’aa 6:00 irratti Godina Lixa Arsiitti manni murtii Ona Shaallaa magaalaa Aajjeetti argamu tarkaanfii humna ummataan fudhatameen guutummaatti barbadeeffamuun daaraa akka ta’e oduun SBO dhaqqabe ifa godha. Galmeelee fi meeshaaleen gara garaa mana murtii kana keessa turan guutummaatti daareffamaniiru.
Kaabinootni Onaa fi poolisootni walta’uun guyyaa guutuu ummata irratti sakattaa gochuuf yaalanis haalli ummataa waan isaan sodaachiseef, sakatta’icha akka addaan kutuuf dirqamanis hubatameera. Diddaan ummataa haalaan jabaa ta’uunis gabaafameera.
Oduuma walfakkaatuun Mudde 24,2015 guyyuma kaleessaa Godina Booranaa Ona Mi’oo keessatti qabeenyummaan isaa kan wayyaanee kan ta’ee fi Hindootaan kan geggeeffamu dhaabbata karaa baasu tokko irratti ummatni tarkaanfii fudhatee jira.
Tarkaanfii kanaan konkolaattotni dhaabbatichaa kan daareffaman oggaa ta’u, hojjettootni dhaabbatichaa hedduunis madaa’uun hospitaala seenanii akka jiran oduun SBO dhaqqabe addeessee jira.
Tarkaanfii ummataa kanaan walqabatee Hindoota dabalatee hojjettootni dhaabbata daandichaa keessa hojjetan naannicha gadhiisanii deemuuf akka dirqamaa jiran kan gabaafame oggaa ta’u, mootummaan wayyaanee humna waraanaa baay’inaan bakkichatti guuraa akka jirus ibsameera.
Gaaffii ummatni karaa nagaa gaafateef deebiin mootummaan wayyaanee kennaa jiru tarkaanfii faashistummaa fi diinummaa dorgomaa hin qabne waan ta’eef, aarii kana irraa tarkaanfiin ummatni qabeenyaa fi caasaa sirna wayyaanee irratti fudhatu guutuu Oromiyaa keessatti babal’atee itti fufuu akka danda’u taajjabdootni hubachiisaniiru.
Comments»
No comments yet — be the first.


text:
Kan maqaa Bobi Wine, jedhuun beekaman Robert Kya-gu-la-nyi kibxata kaleessaa ganama sagalee dho’iinsaa dhaga’uun hirribaa dammqan. Boombii harkaa sadiitu mana isaaniitti darbatame. Garuu namni miidhaan irra ga’e hin jiru.
Kya-gula-nyi-n seeram tumtoota keessaa nama sadaffaa torbanneen darban keessa manni isaanii boombiin irratti darbame.
Balaan sun jireenya koo irratti ka fuuleffate ture. Konkolaataawwan adda addaa fi namoonni garaa garaa mana koo alaa natti roorrisaa turan. naaf bilbiluu dhaan yoo umuriin prezidaantummaa murteeffame hin ka’u taanaan si ajjeesna jnana jechaa turan. halkan edaa foddaa kutaa ilmi koo hangafaa keessa turetti darbame jedhan.
Waahiloonni Kyagulanyi VOAf akka ibsanitti gaaffii fi deebiin kun geggeessamee sa’aatii xiqqoo booda miseensi paarlaamaa kun baatii darbe keessa yeroo lama poolisii dhaan qabaman.
Dubbi himaan poolisii Kaampaalaa Emiliano Kayima VOAf akka ibsanitti waa’ee haleellaa boombii Sanaa qorannaan geggeessamaa jira jedhuu dhaan hidhamuu Kyagulanyi ilaalchisee garuu waan jedhan hin qaban.
Dubbi himaan mootummaa Ofwono Opondo kaleessa ergaa tweeter maxxansaniin momitoonni boombii harkaa sodaachisuuf itti gargaaramu jechuun qeeqan.
Seera tumtoonni garee mormituu hedduun to’annaa jala oolaa fi torbanneen dhiyoo as hookkara kakaastan uummata jeeqxan jechuun yeroo hamma tokkoof hidhamaa turan.
Hiriira mormii hoogganaa momituu Ugaandaa Kizza Besiygen waamamee utuu hin geggeeffamin hafeef jecha Humnotiin nagaa eegusisasn magaalaa galma mootumma keessa heddumminaan bobba’anii jiru.
Mormitoonni tattaaffii paartii biyya bulchu kan umurii prezidaantiin qabaachuu qabu kan heerri 75 jedhu murteessu isaa mormaa jiran.
Seerri fooyyeffame sun prezidaantii waggoogta hedduuf tajaajilan Yoweri Museveni marsaa ja’affaaf hamma bara 2021tti aangoo irra akka turaniif daandii saaqa.


text:
Prezidaantiin yunaaytid Isteetes Donaald Traamp Kamiisa har’a Amajjii 31 bara 2017 waaree booda nama aangoo abbaa alangaa mummichaaf qopheessan maqaa dhahuuf akka jiran ibsanii jiran.
Manni murtii mummichi miseensoota 9 kan qabu yoo ta’u waggaa darbe jechuun bara 2016 keessa miseensii tokko du’an waan boqoteef jecha iddoo banaa tokkotu jira.
Baaraak Obaamaan nama aangoo kanaaf ta’aa jedhan maqaa dhahanii turan. Garu seeneetni warri Ripaablikaanonni itti heddumaatan fudhatama dhabsiise. Sababaan yeroo sana kennanis prezidaantii haaraa muudamuutu aangoo kanaaf nama dhiyeessuu qaba kan jedhu ture.


text:
Paarlaamaan Ityoophiyaa walgahii guyyaa har’aa geggeesseen kaadhimamtoota muummichi ministeeraa Mana Murtii walii galaa akka hoggananiif dhiheesse raggaasisee jira. Muummichi Ministeeraa Dr Abiy Ahmad Aaddee Ma’aazaa Ashannaafii prezdaantii mana murtii waliigalaa, akkasumas obbo Salamoon Aradddaa Itti aanaa prezdaantii mana murtii walii gala tahuun akka muudaman kan dhiheesse yoo tahu, Paarlaamaan biyyaatti muudama Kaadhimamtoota lamaanii raggaasiisee jira.
Aadde Ma’aazaa Ashannaafii dhalattuu naannoo Benshaangul Gumuz yoo taatu, wixineen heera biyyattii qopheessuu keessatti nama hirmaatee fi mirga Ijoollee fi Dubartootaatiif falmuun kan beekamtu tahuu muummichi ministeera mana mariitiif ibse.
Aadde Ma’aazaan dabalataanis bu’uuressituu Waldaa Dubartoota Ogeeyyii Seeraa Ityoophiyaa , akkasumas bu’uuressituu fi walitti qabduu boordii bankii Dubartoota Ityoophiyaa “Innaat Baank” jedhamuu akka taate ibsamee jira.


text:
Chamois (Shaamiyas)
Bineensi barruu tanaan ilaallu maatii bovidae jedhamu keessatti ramadama. Maatiin Bovidae kun uumama akka hoolaa fi re’ee of keessaa qaba. Maqaan isaa kan biraatis mountain goat (Re’ee gaaraa) jedhama. Bineensi kun awurooppaa keessatti argamuu isaattu adda isa godha malee, gadamsa biyya keenyaatiin walitti dhiheenya qaba. Biyyoonni uumamni kun keessatti argamus Romaaniyaa, Itaalii, Swizzerlaand, Austria, Tarkiii fii Newzeland fa’i. Sanyiileen Newzeland keessatti argaman kunniin achitti hin uumamne. Bara 1907tti mootiin Austria yeroo sanii, akka kennaatti Newzelandiif kenne. Yeroo san irraa kaasee wal horaa haga har’aatti jiraataa jiru. Uumamni kun Shaamiyaas jedhama.
Shaamiyas inni irra guddaan seentimeetira 75 kan dheeratu yoo ta’u, ulfaatinni isaatis kilograama 50tti dhihaata. Akkuma uumama maatii bovidae gaafa gaggabaabaa qaba. Kormaafi dhaltuunis gaafa gaggabaabaa kan qaban yoo ta’u, gaafni isaaniitis xiqqoo gama duubaa caafama. Awurooppaa keessatti argamuu isaatiin lafa qabbanaawaa dachii Awurooppaa san akka dandamatuuf jecha rifeensa furdaa fi tuucha’aa badhaafamee jira. Yeroo oowwaatti halluun rifeensa isaa ni magaalata. Yeroo qabbanaatti ammoo gara daalchaatti jijjiirama. Fuulli isaa ammoo gara adii kan dhihaatu yoo ta’u, ija isaa jalaa ammoo mallattoo gurraacha qaba. Morma isaa gama gubbaa irraa kaasee hanga eegee isaatti ammoo sarara gurraacha qaba.
Kormaa fi dhaltuun uumama kanaa garagarummaa tokko ni qabu. Innis warri kormaa umrii isaanii irra jireessa kopha kophaa jiraachuu isaaniiti. Yeroo wal qunnamtii wal hormaataa raawwatuu barbaadan qofa gara dhaltuu dhufan. Dhaltuuwwan garuu garee uumanii gamtaan waliin jiraatan. Kunis diina ilmoolee isaanii miidhuu danda’u, gareen ta’anii ofirraa ittisuudhaaf isaan gargaara.
Akkuma maatii bovidae bineensi kunis marga dheedaa jiraata. Dabalataanis baalaa fi dameewwaan garagraatis muka irraa ni soorata. Hedduminaanis soorata isaa yeroo guyyaa soorata. Halkan halkan gaafa jiini goobane qofa marga dheeda.
Bineensi kun saffisa jabaa qaba. Sa’aa tokko keessattis kilomeetira 50 deemuu danda’a. utaalcha irrattis akkaan jabaadha. Lafa irraa meetira 2 ol utaaluu danda’a. Fuulduratti ammoo haga meetira 6 utaala.
Rimayni uumama kanaa guyyoota 170 ykn ji’a shanii fi walakkaadhaaf tura. Haadhoon takka yeroo takkaan ilmoo tokko dhalti. yeroo garii warri lakkuu dhalus numa jira. Haadhoonis ilmoo isii kana qabattee garee biraa keessatti makamuun kunuunsiti. Ilmoonis haga gaafa of danda’ee marga deedhuu jalqabutti muchuma haadhaa hodhaa jiraata. Gaafa ji’a jaha guute of danda’ee kophaa jiraachuu ni danda’a. Garuu hedduminaan warri dhiiraa haga umriin isaanii waggaa tokko guututti haadha biraa hin soch’an. Ilmoon sun dhaltuu yoo taate achuma umrii ofii guutuu garee haati isii jirtu keessa turti. Warri dhiiraa garuu garee san gad dhiisanii deemuun dirqama itti ta’a.
Shaamiyas diina heddu bosona keessaa qaba. Yeeyyiin, jeedalaa fi goofadanni diina uumama kanaati. Ilmi namaatis diina biraati. Awurooppaa keessatti foon uumama kanaa akkuma foon re’eetti barbaadama. Kanaafis ilmi namaa adamsee sooratutti jira. Haa ta’u malee mootummoonni Awurooppaa bineensi kun akka hin adamsamne seera baasanii jiru. Shaamiyas waggaa 18 haga 22 jiraachuu danda’a.
Qophii Abu Ibtisam


text:
Biruk Alamuutin @Birukalemu21
Finfinnee, Caamsaa 13/2022– Paartiin Kongirasii Federaalawaa Oromoo(KFO) Itoophiyaan maraammartoo “Kufaatii siyaasaa, walwaraansi fi kufaatiin diinagdee” keessa jiraachuu eeree waraanni akka dhaabatuu fi mariin biyyaalessaa dhugaa akka taasifamu waamicha dhiyeesse.
Ibsa kaleessa magaalaa Finfinneetti laateen paartichi, “Eddoowwan garaa garaa biyyattiitti keesummatuu Kaaba Itoophiyaatii waggaa tokkoo fi ji’oota 8ti °tiff waraanni gaggeefamaa jiruu du’a namoota kumoota dhibbatti lakkaayamaniif,buqqaatii miiliyoonotaaf,manca’uu qabeenya Birrii biiliyoonota dhibbaaatti shallagamuuf sababaa ta’ee jira. Biyyatiis gara qamara gaaga’amuu waliigalaatti geessee jira. Naannoleen Tigraay, Affaar, Oromiyaa fi Beenishaangul-Gumuz kallatiin yoo hubaman, naannoleen irra hafanis balaa waraanichaatiin miidhamaa jiru.” jedhe.
Gaaga’amni siyaasaa Itoophiyaa keessatti mul’atu, “ Kufaatiin siyaasaa biyyaa, Walwaraansi fi kufaatiin diinagdee kallatiin kan walqabataniifi walitti hidhama qabaniidha. Furmaanni isaas walwaraansa dhaabuun rakkoolee keenya gara marii dirree siyaasaatti deebisuu dha.” jedhe KFO’n.
Haa ta’u malee “Yeroo ammaa kana sochiin maqaa marii biyyoolessatiin gaggeeffamaa jiru adeemsa posaa ta’uu bira darbee rakkoolee jiran kan daran hammeessuu adeemsa balaa qabuudha. Komishiniin ijaarames ta’e adeemsi isaa walabas, hirmaachisaas miti.” jedhe.
Ji’oota muraasa dabran keessa Oromiyaa qofatti lammileen nagaa 297 humnoota mootummaatiin yoo ajjeefamanKFO
Paartichi walwaraansa giddutti marii biyyaaleessaa adeemsisu akka hin danda’amne ibsuun, mootummaan waraanicha dhaabee dhimmicha gara marii siyaasaatti akka dhiyeessu fi uummata akka boqochiisu gaafateera.
Guutuu ijoo dubbii
1. Kufaatii siyaasaa, walwaraansi fi kufaatiin diinagdee marsaalee rakkoo kalattiin walhidhata qabaniifii Itoophiyaa goolaa jiraniidha.
. Baldhina lafaatinis ta’e baay’ina ummataatiin guddicha kan ta’e Naannoon Oromiyaa akkasumas ummani baldhaan Oromoo wagoota afran darbaniif nagaaf tasgabbii argatee hin beeku. Yeroo amma haasayaa jirru kanatti, godinaalee Oromiyaa gara garaatti walwaraansi dhiiga namaa gadinaqu ija adugnaa jalaa dhokfamee gaggeeffamaa jira. Keesumattuu ji’oota muraasan asi haleellaan lammilee nagaa irra gahagaa jiru daran dabalee jira.
. Ji’oota muraasa dabran keessa Oromiyaa qofatti lammileen nagaa 297 humnoota mootummaatiin yoo ajjeefaman; manneen heddu gubatanii jiru; sababaa waraanatiin namoonni 500,000 of ta’an yoo buqqa’an; manneen barmootaa dhibootatti lakkayaman cufamanii hospitaalotaafi wiirtuleen fayyaa cufamanii tajaajila ala ta’anii jiryu. Namoonni ajaja mana murtiin ala hidhamu, hiraarsis irratti gaggeeffama; cinaan murtii malee ajjeefamu,cinan ukkamfamanii dhabamsiifamu. Sirni haqaa akkamalee laafee jira; ajajni mana murtii qaama bulchiinsaatiin salphatti irra dabrama. Kibba Oromiyaatti horsiisee bulaa fi qonnaan bulaan Oromoo sababaa hoongeetiin loon miliyoonatti laakaayamu yoo dhabu, Godina Booranatti qonnan bbulaan Oromoo ilmaan ofii akka qotiyyotti camadee lafa ofii akka qotu dirqamee jira. Seenaa dheeraa isaa keessatti ummani Oromoo gidiraa akkanaa argee hin beeku.
. Eddoowwan garaa garaa biyyattiitti keesummatuu Kaaba Itoophiyaatii waggaa tokkoo fi ji’oota 8ti oliif waraanni gaggeefamaa jiruu du’a namoota kumoota dhibbatti lakkaayamaniif,buqqaatii miiliyoonotaaf,manca’uu qabeenya Birrii biiliyoonota dhibbaaatti shallagamuuf sababaa ta’ee jira. Biyyatiis gara qamara gaaga’amuu waliigalaatti geessee jira. Nannoleen Tigraay, Affaar, Oromiyaa fi Beenishaangul-Gumuz kallatiin yoo hubaman, naannoleen irra hafanis balaa waraanichaatiin miidhamaa jiru.Humnoonni Faannoo, Milishaa fi Humni Addaa Naanoo Amaaratiin deegaraman, Naanoolee Amaaraa, Oromiyaa fi Beenishaangul-Gumuzitti ajjechaa lammilee nagaa, mana gubuu fi saamicha midhaani fi loonii irratti baldhinaan bobba’anii argamu. Naannoo Amaaratti waraana kaabaa hordofee humnoonni seeran ala gurmaawanii hidhatanii socho’an baldhinaan muldhachaa yoo dhufan, nageenya naanichaa, naannolee ollaafii biyya guutuufis sodaa nageenyaa ta’aa jiru.
.Jibbaa amantii fi haleellaa amantii adda baasee marsaa gara garaan raawwatamuun lammileen Iubbu dhabanii kan dabalaa dhufe yoo ta’u; warri badii geesse seeraaf dhiyatanii yoo adabaman heduu hin muldhatu. Rakkoo kanaaf fakkeenya kan ta’u magaalaa Goondari fi Dabaarqitti ajeechaa Muslimoota 20 oli fi barbadeessuu masjiidotaa, akkasumas haleellaa bataskaana magaalaa Waraabetti dhiheenha kana gaggeffaman kaasuu danda’ama.
Walwaraansi yoo furmaata hin argatin, gaaga’amni siyaasaa fi kufaatiin diinagdee biyyattii daran haamaataa fi walxaxaa deemun isaa hin hafu.KFO
. Sababaa waraanatiin yeroo ammaa kana biyyattiin kufaatii diinagdee hamaa keessa galtee jirti. Qoteebulaan oomishuu hin dandeenne; hanqina meeshalee bu’uuraa; qaalayiinsa jireenyaa too’annoo ala babe; garmalee qabbanaayuu daldalaa;hanqina sharafa alaa hamaa; kaapitaalli biyyaa miliquu hamaa fi invasitimantii alaa garmalee hir’achuun uumamee jira; Warshaawwan dhibbootatti lakkaayaman cufamanii jiru. Kunis jiruu ummata irratti hammeessee, hojidhabdummaa babaldhisee jira. Sababaa hoongeetiin hanqinni roobaa uumame gara beelaatti akka j ijj tramu godhee jira.
. Waraanichi muramuu waahilummaa daldalaa (akka AGOA) dabalatee, deegarsa baajataa fi liqii biyyoota alaa irraa argamu akka adda muramu yoo godhu; qoqqobii diinagdee fi dipiloomasii hordofsiisee jira.
. Walwaraansi yoo furmaata hin argatin, gaaga’amni siyaasaa fi kufaatiin diinagdee biyyattii daran haamaataa fi walxaxaa deemun isaa hin hafu.
.Kufaatiin siyaasaa biyyaa,Walwaraansi fi kufaatiin diinagdee kallatiin kan walqabataniifi walitti hidhama qabaniidha. Furmaanni isaas walwaraansa dhaabuun rakkoolee keenya gara marii dirree siyaasaatti deebisuu dha.
. Tarsiimoo cehumsa siyaasaa marii irratti hundaaye dursee qophaayuu dhabuun; paartiin biyya bulchu Heera cabsee filannoo dabarsuun; carraan juramaa fi cehumsaa qisaasamuu fi qolamuun isaa gara walittibu’iinsa siyaasaa ol’aanaa akka deemufi; dhuma irratti walwaraansa ammaa uumee jira. Waraannis kufaatii diinagde keessa jirru dhalee jira.
. Akka KFOtti jalqabumarraa waraanicha kan balaaleffane yoo ta’u gareen hundi gara marii nagaa akka dhiyaatan yaamaa turre. Garuu gurra dhagahu hin arganne. Burqaan bu’uura waraana kanaa aadaa siyaasaa boodatti hafaa garaagarummaa siyaasaa humnaan furuu keessaa bahuu dadhabameedha.
. Ajjeechaa lammilee nagaa Oromiyaa fi eddowwan biyyattii adda addaatti humnoota mootummaatiin dabalatee raawwatamaa jiru cimsinee balaaleffanna. Haleellawan amantaa fi eenyummaa sabaa dahoo godhatee raawwatamu kamuu ni balaaleffanna. Ajeechaa jumlaa lammilee nagaa irratti Oromiyaa fi naannolee biyyattii adda addaatti dhiheenya kana raawwatamanii fi raawwatamaa jiran qaama idil adugnaa bilisa ta’een akka quiqulleeffaman fi yakkamtoonni seeraaf akka dhiyaatan gaafanna.
. Dhukaasni atattamaan dhaabbattee,walwaraansi akka goolabamu; dhimmichi gara marii siyaasa akka dhufu fi, gaaga’amni ummata keenna irra gahaa jirus akka hir’atu gaafanna.
. Hooggansa ol’aanoo KFO fi ABO dabalatee hidhamtoonni siyaasaa hundi akka hiikamanii qaama adeemsa siyaasa nagaa akka taasifaman irra deebin gaafanna.
2. Biyya teenya baraaruuf marlin biyyoolessa dhugaa furmaata filanno hin qabne.
. Rakkooleen keenya hedduu fi walxaxaadha. Humna paarti biyya bulchus ta’e garee siyaasaa tokkoo qofti Qabatama amma jiruun paartiin biyya bulchu kufaatii hamaa bulchiinsa biyyaa irratti isa mudate haqummaan amanee fudhachuun carraa biyya baraaruu uumuun isa irraa eeggama.
. Kana gochuuf immoo karaan filannoo hin qabne marii biyyoolessa hunda galeessa dhugaa; kan qaama walabaa fi amanamaa ta’een gaggeefamu; deegarsa ummata baldhaa fi kan hidhatanii mootummaan falmaa jiran dabalatee humnoota siyaasaa hunda hamate ta’uu isaa irra deebiin ibsina.
. Yeroo ammaa kana sochiin maqaa marii biyyoolessatiin gaggeeffamaa jiru adeemsa posaa ta’uu bira darbee rakkoolee jiran kan daran hammeessuu adeemsa balaa qabuudha. Komishiniin ijaarames ta’e adeemsi isaa walabas, hirmaachisaas miti.
. Paartiin aangoo mootummaa too’ate barcummaa amma qabatee jiruu olitti akka yaadufi biyya baraaruu irratti akka xiyyeefatu gaafanna. Adeemsas ta’e bu’aa marii biyyoolessaa kophatti too’achuuf godhu dhaabee ardaa siyaasaa akka banu gaafanna.
. Walwaraansa jiddutti mariin biyyoolessaa gaggeefamuu hin jiru. Kanaafuu qaamoleen walwaraanaa jiran hundi dhukaasa dhaabuun dhimma isaanii gara marii ardaa siyaasatti akka dhiyeeffatan gaafanna.
. Bu’ as siyaasaa yeroo gabaabaa caala yoo baldhifnee yaaduu hin dandeenye, ummata keennas gaaga’ama irraa oolchuu, biyya keenyas kufaatii waliigalaa irra baraaruu hin dandeenye.
Galatoomaa,
Kongirasii Federaalawaa Oromoo (KFO)
Caamsaa 4/2014
Finfinnee