text:
Sooressa qabsoo yoomuu hin irraanfatame
Ummati Oromoo gidiraa waggaa dhibbaa ol itt fe’ame jalaa akka bahu sochiin bilisummaa jaatamootaa kaasee tolfame hin irraanfatamu. Keessaayyuu yeroo jalqabaaf ummatichi tokkummaan dhaaba malbulchaa ABO jehamu ummatee qabsoo boonsaa gochaa jiraachuun saa addatt yaadatama. Qabsoo kanaaf kallachatt kan waamaman yeroo ka’an maqaa Jaarraa Abbaa Gadaa utuu hin dhahin darbuun hin danda’amu. ABO fi WBO dhugoomuuf kutannoo Jaarraa fi jaallewwan saa utuu hin jirree se’amuu hin danda’u ture. Jaarraan saba saaf meeshaa lolaaf mala argachuuf karoota hamaa tahan lafa, garbaa fi qilleensaa irra goota marmaare. Bilisummaa Oromiyaa mirkaneesuuf balaa inni jala darbe quwannoo guddaa gaafata.
Qabsoon yeroo hunda didibee irra hin deemtu. Quuqaa, gufuu, boolla, harangamaa qileee fi bineensa farra nama lowu, barrisuu fi utalu hedduutu jira. Beelaa fi dheebuun waan guyyuuti. Akka wal jaallachuun jiru walitt bu’i keessaas jira. Lolli walirraa hin citne hamajaajii xayyaara, taankii fi madaafa hidhate mancaa fi klashiin ofirraa faccisuun dhaabbataa dha. Qoramsi qabsoo dheessuu waan yeroo yeroon nama mudatu. Waliigalatt daandiin qabsoo walmaraa gamnaa fi janni qofti uggee kessa hulluuqu. Jaarraa Abbaa gadaa gooticha hunda jala darbee kaayyoo ganama bobba’eef utuu hin dagatin raage. Onneeen saa onnee leencaa kan maaliifuu hin gunnuunfanne. Onnee sana, kan Onkoloolessa 3, 2013 biyya halagaa keessatt dhaabbate.
Jannichi koloneeffataa walakkaa jaarraaf baaragsiisaa bahe akka laayyooti alatt hafe. Jaalala saba saaf qabuf maqaan itt of moggaase ragaa guddaa dha. Jaarraan sanaan nama hundee saatt boonu tahu mirkanesse. Kurnan lamaan darban kana keessa hogganoota sochii bilisummaa hedduu dhabne. Hedduu saanii allaattii fi biyyee biyya abbaa saaniitu nyate. Sana ga’u dadhabuutu Jaarraa Abbaa Gadaa adda godha. Lafeen goota kanaa bartokko biyyati deebitee siidaa iseen jala ciiftu dhaloota dhufee darbu hundaan akka fakkeenyaatt ni dawwatama jennee haa abdanu. Du’i hin ooltu, garuu yoo du’an akka Jaarraatt halagaa utuu hin jilbeefatin du’uun eebbifamuu dha. Oromoon ofbaree ijaa fi gurra akka banatu hedduu gumaachee darbe. Jaarraan barachuufis qananiin jiraachuufis utuu dandahu jaalala sabaa saaf qabuun bosona lixee rakkina yaaduun nama suukessu keessa darbee Oromoon Oromummaan mataa ol qabatee akka deemu gargaare ofii hiyyoomee deeme. Ilmaan gargarsa malee hafan akka qabus gabaafamee jira. Sun qabsaawoti Oromoo angafooti hundi haala keessa jirani.
Yeroo nammi du’u hidhii xuuxuu fi kan du’e waan nama taajjabuu hin dandeenyeef faarsuun waan jiruu. Kan hin jirre, nuuf jedhe deegee du’ee maal goonuu aadaa jedhu. Seenaan qabsoon hidhannoo bilisummaaf godhame yeroo ka’u Jaarraa Abbaa Gadaa kanneen dura waamaman keessaa sooressicha. Jaarra waliin jaallewwan halaalaa walbeeknu malee akka carraa ijaan wal hin argin hafne. Sun ana isa hafeef gaabbii gadda irratt dabalame. Amma egaa Jaarraan waan halle, loluus, dheessuus, yaaduus dhaabee jira. Ayyaanni akaakilee saa ekeraa saatt haa araaramu. Lubbuun saa gaaddisa haa cistu. Kan gargaaraa turanii fi maatii saaf jabeenya hawwina.
Oromiyaa bilisi haa
jiraattu!!
Ibsaa Guutama
Bitootessa, 2013


c: text/html

text:
Oboo Nugusuu Zoodee Buttaa
Qonnaan bulaa Godina Shawaa Bahaa, Aanaa Luumee Ganda Baallii Yeboo kan ta’an Obbo Nugusuu Zoodee Buttaa akkuma qonnaan bulaa kamiiyyuu kaleessaafi dheengadda jireenya harkaa gara afaanii geggeessaa turan.
Malli qonnaa isaan itti fayyadamaa turan mala aadaa waan ta’eef galiin isaan waggaatti argachaa turan quufsaa hinturre.
Haata’uutii Obbo Nugusuun paakeejiilee misooma qonnaafi tarsiimoo karaa ogeessota qonnaa baratan fayyadamuun akaakuuwwan midhaanii kanneen akka xaafii, shumburaafi qamadiifaa omishuun fayyadamummaansaanii mirkanaa'uu eegale.
Obbo Nugusuun haadha warraasaanii waliin ta’uun hojii qooddatanii lafa qonnaaa dabalataa kireeffatanii callaan isaanii daran akka fooyya'uuf cimanii hojjechaa turaniiru.
Dhiyeessii guddistuu callaafi sanyii filatamaa hojiirra oolchuun qoricha farrawwan aramaa garagaraa waan fayyadamaniif callaan isaanii daran akka dabale kan himan Obbo Nugusuun, kutannoon dhalli namaa hojiif qabu cimaa taanaan bu’aan argamus kan nama gammachiisu akka ta’e dubbatu.
Oyiruunsaanii daran baay’achuufi omishni midhaanota garagaraa heddummaachuu irraa kan ka’e midhaan isaanii kombaayinara kireeffachuun yeroon sassaabuun kaan nyaataaf kaawwatanii isa kaan ammoo gabaaf dhiyeessuun kallattii itti galii isaanii guddisan barbaaduu ittifufan.
Sochii misooma qonnaa kanaaf xiyyeeffannoo kan kennan Obbo Nugusuufi haati warraasaanii waggoota muraasa booda baabura midhaan daaku 11 Aanaa Luumeefi Magaalaa Bishooftuutti dhaabuun galiisaanii ol kaasaa hawaasaafis tajaajila kennaa jiru. Namoota soddomaafis carraa hojii bananiiru.
Mala qarshiin itti argamu kan baratan Obbo Nugusuufi haati warraasaanii midhaan dur gurguraaa turan daakuun gara daabbootti jijjiiranii daldala daabboofi suuqii babal’ifachaa jiru.
Obbo Nugusuun haadha warraa tokkoofi ijoollee 12 akka qaban nutti himanii, ijoollee isaanii keessaa shan yunivarsiitii akka galfataniifi tokko ammoo sadarkaa digrii lammaffaatti barsiisuun hojiirratti akka argamu dubbatu. Ijoolleen isaanii hafanis barnootatti qaxalee waan ta’aniif mana barnootaa dhuunfaatti barsiifataa akka jiran ibsu.
Galiin kiyya akka guddatuufis qonnaa cinatti hojii daldalaa, mana nyaataa, mana dhugaatii akkasumas manneen kireeffaman 16 irraa ji’aan galii olaanaa argachaa akka jiranis ni dubbatu.
Obbo Nugusuun hojiilee irratti bobba'an kanneeniin namoota hojii dhabeeyyii hedduuf carraa hojii bal'aa banaa akka jiran ni ibsu.
Yeroo ammaatti Obbo Nugusuun kaappitaallisaanii waliigalaa miliyoona 19 waan caaleef gara indastiriitti cehuuf qophiirra akka jirani ni himu.
Tattaaffii cimaa qonnaan bultoonni akka Obbo Nugusuufaan taasisaa jiran jajjabeessuuf mootummaan guyyaa qonnaan bultootaafi gartokkeen horsiisee bultootaa Dilbata darbe Adaamaatti kabajamerratti kanneen adda duree ta'an tiraaktara qonnaa badhaaseera.
Badhaasa isaaniif kennametti kan gammadan Obbo Nugusuun fuulduratti warshaa daakuu dhaabuun cehumsa qonnarraa gara indastiriitti taasifamu dhugoomsuuf qophii ta’uu yoo himan, of fayyaduun alatti carraa hojii dabalataa banuufis fedhii akka qaban dubbatu.
Walumaagalatti hojii qaban tokko osoo hintuffatiin tarsiimoofi paakeejiilee misooma qonnaatti fayyadamuun omishaafi omishtummaa ofii guddisuun wabii midhaan nyaataa mirkaneessuu maddiitti ce'umsa qonnarraa gara indastiriitti taasifamu milkeessuuf tattaafachuun dhimma filannnoo hinqabneedha.
Waasihun Takleetiin

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kibxata torban dabee irraa jalqabee kan walga’ii isaa geggeessaa ture – manni-maree ADWUI Dr. Abiyyi Ahimed dura-ta’aa paartichaa akka tahan murteessuu isaa akkuma kaleessa dhageessan beeksisee jira.
Muummichi-ministaraa Itiyoophiyaa duraanii , Hayile-maariyaam Dessaalenyi taayitaa isaanii gad-lakkisuuf iyyata dhiheenya galfatan eega raggaasisee booda, Dr. Abiyyiin dura-teessummaatti filate – manni-maree ADWUI. Dhaabonni mormitootaa fi xinxaltoonni hoo waa’ee filatamuu Dr. Abiyyi maal jedhu? Guutummaa qophii keenyaa dhaggeeffadhaa.


text:
Mormii Oromiyaa keessatti gaggeeffame irratti tarkaanfiin humnootii mootummaan fudhatame haala mudatee ture waliin kan wal gituu fi kan ta’uu qabu ture jechuun komishinni mirga dhala namaa kan Itiyoophiyaa beeksisee ture. Dura ta’aa komishinichaa kan ta’an Dr. Addisuu Gabre Egiziyaabheer akka jedhantti lakkofsi namoota ajjefamanii 173 yoo ta’u kanneen keessaa 14 miseensoota humna nageenyaa kanneen biroon 14 immoo miseensoota hoggana mootummaa turan jedhu. Jeequmsa dhaqqabe ittisuuf Raayyaan ittisaa, polisiin Federaalaa, polisoonni nannoo fi milishoonni seenanii ituu hin tasgabbeesine ta’e balaa kana caalaatu dhaqqaba ture jedhan. Qorannaan kunis of-eeggannaa guddaan qaama dhimmi ilaaluu haasoofsisuun qophaa’uu isaa Obbo Addisuun hubachisanii jiru.
Gama kaaniin hayyuu waa’ee seeraa kan ta’an Dr. Xaggaayee Araarsaa kun qorannaa otoo hin taane ejjennoo komishinichi qabu calaqqisa jedhan. Kanneen nama ajjesan hidhan dararaa adda addaa geesisan seeraan akka hin gaafatamne gochuu irratti fulleeffatee kan gaggeffame jedhanii mootummaan Itiyoophiyaa komishinichi haa qoratuu jedhee yeroo murteesse walaba akka hin taane beeka jedhu. Uummanni namni jalaa ajjefamee jalaa hidhamee fi eessa butee dhaban ituu hin haasoofsisin gabaasa ba’e kan sobaa akka ta’e kana malees namoonni komishinicha keessa jiran keessaa Oromoon tokko dhabamuun ragaa biraa ti jedhu.
Lakkobsii namoota ajjefamanii 400 ol ta’uun mirkana jedhanii kanneen biroon 500 ta’u jedhanis akka jiran ibsanii jiru. Ammas taanan dhimmi kun qaama walaba ta’een qoratamuu qaba jedhu Dr. Xaggaayee Araarsaa.


text:
Jaarmayaaleen Tokkummaa Mootummootaa sadi’ii fi Mootummaan Sudaan Kibbaa, godinaaleen kutaa Yuniitii keessa jiran lama caamaan dha’amuu isaaniin, namoonni kuma dhibba tokkoo ol miidhamuu isaanii har’a labsanii jiran.
Rakkoon caamaa kun akka naannolee kaanitti babal’achuu malan illee dubbatu – qaamonni ibsa baasan kun.
Eega wal-waraansi Mudde bara 20013 biyyattii keessatti ka’ee as, Sudaan Kibbaa lolaa fi rakkoo dinagdeen mancaatee jirti.
Dhaabbatni Maallaqa Gargaarsa Daa’immanii Sadarkaa Addunyaa, Jaarmayaan Nyaataa fi Qonnaa Tokkummaa Mootummootaa, Sagantaan Nyaata Addunyaa fi Mootummaan Sudaan Kibbaa, “Rakkoolee Sudaan Kibbaa duraanuu turan irratti beelli dabalamuu mala” jedhan – ibsa har’a baasan sana keessatti.
Uummatni miliyoona tokko ta’u akka balaa beelaa keessa jiru ka dubbatan – Mootummaan Sudaanii fi Jaarmayaaleen Tokkummaa Mootummotoaa kun, walumaa-galatti uummatni biyyattii miliyoona shan ta’u hanqina nyaataa hamaa keessa jiruu fi lakkoobsi kun, baatii Adoolessaatti, gara miliyoona shanii fi qabxii shaniitti – jechuun gara walakkeessa uummata biyyattiitti akka guddachuu malu akeekkachiisan.
Haga waraansi bara 2013 biyyattii keessatti ka’ee as, namoota kuma kurna hedduu ta’an tu dhume. Biyyi ollaa sanaa – Yugaandaan baqattoota Sudaan Kibbaa gara kuma dhibba toorbaa simattee jirti. Amma illee baqattoonni ittuma yaa’uutti jiran.


text:
Dilbata Bitooteessa 12 bara 2017 galgala hidhattonni sudaan kibbaa kan gosa murullee daangaa ce’uun Itiyoophiyaa seenuun haleellaa geesisanii jiru.Anaalee lama kan haawaasnii anyuwaak kan Gaambellaa keessa jiraatu irratti haleellaa geesisanin ijoolee 22 fudhatanii nama 12 ajjesuu isaanii aangawoonni nannoo dubbatanii jiru.Manneen jireenyaas gubamuu isaa ibsamee jira.
Paartiin mormituu biyya alaa keessa maadheffate adda dimokraatawaa waltaatoota Gaambeellaa jedhamu akka ibseetti haleellaan kun aanaa Gok fi Joriin keessatti gaggeeffame. Namnii ajjefame 11 ta’uu fi ijoolleen butamanii gosa murilleen fudhataman 27 jedhu. Ijoolleen ka biroon 3 mana keessa turan waliin gubachuu isaaniis ibsanii jira.Manneen hedduun gubamuu isaaniis hubachiisan.
Hidhattoni murillee ajjechaa fu butiinsa ijoollee yeroo gaggeessan kun ka duraa miti


text:
Teeknolojii
Finfinnee, Caamsaa 14,2010(FBC) –Burjaajjii odeeffannoo barattoota isaatin, Yuunvarsiitin Griinwiich Yuuroon kumni dhibbi 1 fi kumni 20 itti murtaa’e.
Walga’iin Hogganaa Feesbuukii fi Gamtaa Awuroppaa cufaatti geggeffama jedhame hawaasi akka hordofu ibsame
Finfinnee, Caamsaa 12, 2010 (FBC) Walga’iin Hogganaan Fesbuukii Mark Zukarbarg dhimma dhuunfaa dureewwan Paarlamaa Gamtaa Awurooppaa irrattii waliin wal-qabatee deebii itti-kennan sagantaan jijjiiramee hawaasni akka hordofu ibsameera.
Finfinnee, Caamsaa 13,2010(FBC) –Teeknooloojiin qaro dhabeeyyiin arraba isaanitiin akka argan taasisu uumame.
Tajaajilli Humna Ibsaa Ityoophiyaa teekinooloojii ammayyaa raga qabachuuf gargaaru hojiirra oolchufi
Finfinnee, Caamsaa 10, 2010 (FBC)-Ragaa maamiltootaa haalan qabuu fi tajaajila ammayyaa teekinooloojii keennuu dandeessisu Doolaara miliyoona 58 hojiirra oolchuf akka ta’e Tajaajilli Humna Ibsaa Ityoophiyaa beeksiise.
Hoji-geggeessaan Olaanaa Feesbuukii Mark Zukerberg qondaaltota Paarlaamaa Awrooppaa waliin walga’ii taa’uuf waliigalan
Finfinnee, Caamsaa 9, 2010 (FBC) Hoji-geggeessaan Olaanaa Feesbuukii Mark Zukarbarg miseensota Paarlaamaa Awurooppaa waliin mari’achuuf waliigaluu isaanii pireezdaantiin paarlaamaa gamtichaa Antooniyoo Tajani beeksisan.


text:
Location: Horn of Africa; in what is today Ethiopia. Oromia is approximately located between 3 degree and 15 degree N latitude and 33 degree and 40 degree longitude. Size 375,000 Square Miles, or, 600,000 square kilometers; Larger than France, Italy, Switzerland, Belgium & the Netherlands combined. Population 40 million; 3rd. largest nationality in Africa; single largest nationality in East Africa.
WELCOME TO OROMONET
Gabcast! Gotoota Oromo Haa Yaadannu. #17 - Wallee.
Thursday, July 02, 2009
Shanee dhabamsiifne jachuun Abjuu fi Abdii kutannatti yeroo jijjiiramu – Abjuu kutaa lammaffaa
Jalqaba xalayaa isaa irratti maqaa himachuu diddaa ijoolee ilaalchisee waa jachuus kan barbaade fakkaata. Dubbiin akkuma abjuu taatetti ifa tahuu baatulle akka dafee dammaquuf mee anummaan xumuraaf. Obbaleessoo, maqaa himuu yoo taate deebisaan atiis durumaanu maqaa keetiin barreessutu sirra ture. Yoo maqaa Qalamaan barreessuu filatte fi akka feetetti nama yakku barbaadde ammo kaan maaliif maqaa isaa hin barreessiin jachuu hin dandeessu. Jaldeessi dhallaa ofii hin argu akkuma ja’amu san dubbii nurraa hin godhin. Erga tan ijjoollee kaafteefu ati himachuu baattuus barruu keetirraa guutumatti wanni jachuu barbaadde ifa. Kanaafuu, ati keessa hin jiru yoo jattees akkuma mamaaksa Oromoo tokkotti :”Ijoolleen waan dheengiyyan bulgaati” ja’ama sana taati jachuu dha. Kanaas waanuma ijoolle tuquu keetiifan erga saniin jalqabde ja’ee tuqe.
Gara hundee dubbitti yoo deebine obbaleesso fakkeefadhu. Yoo keessa jiraachuu baatte nama, Oromoo addaan diiguuf warra abjaawu irraa oduu funaanee tuma gadi dhiisu tahuu keeti jachuu dha. Yoo kun tahuu baate ammo, nama diinaa kan Oromoo keessa oduu diinaa facaasu tahuu keeti jachuu dha. Karaa biraaniis, akkama baratetti imimmaan harraageessaa booyuuf nama alaa waa of fakkeessuu yaaluu dha.An garuu akka dhibbaa dhibbatti miccirama taate barruu keetirraa hubadha. Namoonni biroos akka akkasumatti hubatan ni mana. Eegaa kana filmaata sumaaf dhiisa. Qabxii irratti garuu. Si hidhachiisa suuta ykn sirriti dubbisi. Daftee drama fuula (capter) kana irraa akka hin damyne. Yeroo tokko tokko wanni baaraysee nama kaasulleen waan jiruuf ja’e.
Xalayaa barreefamte ilaalchisee Obbo Odaa fi kanneen ati maqaa xureessuuf yaalte abjuu keetiif ykn warra si fakkaataniif deebisaa deebisuun kan irra jiru natti hin fakkaatu – barbaadan garuu mirga isaaniiti. Haatahu malee, namni nama yakke tokko yakka isaa mirkaneessu (prove) gochuun dirqama isaati. Kana faranjiin “Inocent till proven guilty” jattiin. Kana jachuun, kan yakkeetu prove gochuu qaba. An gama kiyyaan Obbo Genati ati xalayaan bira jirtu jattu sana dubbisee hammam takka akka doofaa taatetti koflaa turre – waan hin jirre jachuu dha.
Kan biraa akka lammiiwwan biro dhaaba kana keessaa itti qulqulleesan irratti obbo odaan marihatuun isaa dhugaa yeroo dheeraaf adunyaan hundi haasawaa ture jatte. Abjuu kee keessatti adunyaa hunda gartee? Gama kiyyaan namoota hamma mana movie itti ilaalanu tokko keessa jiran waliin abjuu kana kan ilaalte natty hin fakkaatu. . Kana malees, erga adunyaan hundi waan kana dubbate mee raga isaa as baasi. Moo si duraa wal dhawe. Kanneen akkasitti marihachaa turen si dabalatee ABO keessaa bahani jiru. Waan qabatamaa dhabnaan amma xalayaa tee duraani irratti xalayaa waliif barreessan jatte, amma ammo bara dheeraa hasawame jatta. Dhiiroo kiniina kee liqimsitee arra? Moo human ol kaasisuu si barbaachisa? Gadaan Gadaa jijjiiramaati fi dhaadannoon adda addaa, sanuu waanuma radio fi kana kanarraa dhageessan fuutani itti fiigaa turtan gaaza (shidaa) fixate jannaan kanatti deebitan – miskiin.
Kan biraa erga nama jatte jattee ganda keessaan deemtuu fi hedduu abjuun cinqitu taateefu – Waldhibdeen Obboo A/Caalaa fi obbo Dawud jidduu jiru bara deehraaf si cinqaa jira jachuu dha. KKKKK maali haasaan bacancaraan akkanaa? Mee waan kana karaa lamaan haa ilaallu: Tokkoffaa, yoo jarri kun wal lolani araarri jidduu bu’e arrabaa fi ilkeenu wal dhabaa ati rakkoon kee maali? Silaa jiraateefu jachumaaf. Inumaahu wal dhabii isaan jiddu jiru furachuu dandayuun waan eebbifamu qabu. Kan lammafaa jarri lachuu dhaaba heeraa fi seera qabu keessa jiru. Dhaaba keessatti kan madheen waan biro godhan tahe heeraatu iisaan gaafata. Kana wanni si dhibee fi si galchu hin jiru. Miseensonni ABO toftaa dulloomtuu fi diinni itti dhimma bahuu dadhabeen hin sobaman. Hamma ammaa beeku baachuu keetiif hedduun gadda. Asirratti beeki akkuma nama sammuu kee bane ilaalaa jirutti wanni ati abjaawaa jirtu natti mullachaa jira. Dhugumatti, nama yakkullee fakkeefachu hin beeyne. Karaa biraan ammoo qabxiin Jijiiramni kanatti maaliif yakkama kan jatte waliin qabsiisa. Asmaraa namni USA irraa deemee wal araarsee kan jatte fakkaata. Kana abbaa akkasitti araarse san yeroo dhiheesitetti ykn maqaa nuuf himte itti deebina. Hundaafuu, kun hamma tokko warra jijjiiramaan hafarfamee waan kufe tahuu isaa namuu ni beeka. Kana malees ofiifu otuu akkasitti nama yakkaa jirtanu wal gurrattani baatan. Kun gaa akka siis dabalatu numa beeyta.. Kan isaan US irraa dhaqee araarse kun kanneen dhaaba keessaa bahan maaliif hin araarsin? Kkkk.
Qabxiin as keessatti tuqamu qabdu takka ani nama jijjiiramaaf dhaabbatu akka hin tahiin, dubatuufiis akka hin barbaanne fi siyaasaa Oromoo keessatti ilaalcha bilisa mataa keeti akka qabdutti barreesite. Obbaleessoo, namni ilaalcha bilisa qabu tokko waan hin jirre walitti suphuuf hin yaalu. Ilaalcha bilisa namni qabu tokko qormaata irratti waan hundaawe barreessa. Ilaalcha bilisa namni qabu tokko nama yakkee waan qabatamaa yeroo dhabu kanneen yakkeen isinummaanof prove godhaa hin ja’u. Namni ilaalchaan bilisa tahe tokko yaada madaalawaa fi ilaalcha madaalawaa tahe tokko dhiheessa. Silaa siif tarrisa garuu yeroo hin qabuuf. Garuu adeemsu barruu kanaa keessatti bakkoota akka akkas hin taane garsiisu siif akeeku yaala. Hundaafu, nama multiple personality qabdu waan taateef kan siif galu natti hin fakkaatu.
Hayyee, deebisaa jatte erga jalqabdeen booda fuuluma duraa irratti murni shanee jatte akkumaan si qaabachiisa ja’etti akka nama sammuu bilisa taheen hin jaanne tahuu kee garsiisu keessaa tokko kana – mee kanaa ilaalcha bilisaan qaba kan jatte? .
Dura qabxii A jalatti waan barreesite haa ilaallu. Xinxalli kee ykn hubannaan kee kun guutumatti waanuma duraan barreesite irraa addaa miti. Haala bara 1991 sana tahee fi kan sanboodaas tahe ati amma yoo hirriiba irraa kaatee ykn bayyanatte siti mul’ate malee gariin akka dogoggora tahee dhaabichinu fudhatee jira. Kan Asmaraa ammoo haalaa fi akkaataa itti tahe qaba. ABOn biyya tahe ykn abbaan fedhee gargaarsaaf yoo harka baneef fudhachuu fi dhiisuun kan isaati. Warri amma ati faarsitu kuniis achuma turanii fi ammallee dura deemaan keessan achumaa dura deemaa jira. Kanneen jala deemaa jiran karaa itti deemu waan hin beeyne tahuu isaa rganii jalaa faca’aa jiru malee.
Kanneen qabsoo irratti wareegaman ammoo duraanuu beekani waan itti seenani dha. Qabsoo keessatti kufuu fi ka’uun hiree dha. Lola tokko seenani kan madaawu kan wareegamuu fi kan ammoo nagaan mooratti deebi’u tu jira. Eegaa kan nagaan mooratti deebi’een atiis maaliif rasaasni sirratti hin bu’in jachuun hin dandayamu. Lolli Beydawaa akkaataa itti tahe qaba. Hamman ani xalayaa tana osoon hin barreessin namoota yeroo sana naannoo sana turan (yoo barbaadde akkuma jattetti sammuu walaba tahe qabaatte atuu qorachuu ni dandeessa) hubadhetti, kan hogganni yeroo sanitti mooraa sana ajaju abbaa waraanaa dabalate aangoo irraa bu’aniif kanumaafi.
As irratti bakka heddutti kan utaaltu fakkaata. Mee dhugumatti saahibban kee yoo obbaleessas warra micciramaa keessaa qabaate (akka keessa hin jiru jattutti – kk) gaafadhu. Kanneen ZKB facaasani deeman keessa kan amma Nirobi taa’ee abbaa waraanaa warra micciramaa jattaninillee yoo tahe jachu maafi. Oduun ati ganna tokkoof haasawama jattu kun ganna shanee ariine ittiin jattani labsitan haasawaa jirtaa? Kan yoo tahees eenyuutu hafarsaa ture? Kan gaafa 1991 tahe gaafuma sanuu xumuramee seenaan galmeesite jirti. Kan balleesse fi kan hin balleessin fuuldura seenaan itti gaafachuuf teessi. Kanaafi waan dubbachaa jirruu fi kana wanni walitti laayxuuf hin jiru. Kana duraanuu lalabdani nama isinirra fudhatu dhabdanii jiru. Kanaaf ammas diinatti bobahuu dhiiftani (sanuu yoo dandeeti itti qabaattan) oloola ganda keessaa umtanii hafarsitu. Warra isin jalatti afanfaajawee akka nama waa beeku of gochuuf qicaan isin dabarsitanu waan diinaa osoo hin tahiin olooluma Shaneen asiin baate achiin baate akka tahe namuu ni beeka.
Kan WBO dhihaas haalaa fi akkaataa qaba. Yoo keessa jiraatte hadhaa sana dhamdhamtee jiraate nuuf himuu ni dandeessa. Haalli waraanaa fi akkaatan kufaa ka’iinsaa waan ati biyya alaa kanaa hafarsituu miti. Kan biyya Somaliyaa irraa bahuus akkaataa qaba. Kan nama dhibuu fi kan ati hin tuqin tokko garuu warruma amma isan qaama ol’aanoo jattan keessaa abbaa waraanaa tahee waraana hamma tokko daangaan gahuun yeroo dhukaasni banamu dhiise Somalitti deebi’e. Amma biyya alaa irraa warra isin hogganu keessaa tokko. KKKKKKKK. Hundaafuu, warri ati amma yakkitu kun hanga hafee dirretti galchuu fi baraaruu warra dandeesise. Beeytaa wanni kun silaa Draamaa Abjuu keessanii fuula tokkoffaa irratti waan himamu irra ture. Amma fuula lammafaa irratti fiddee waliin laayxe malee. Dhiifama, moo fuulli duraa kan maqaa xurreessii fi gaaffii hogganoonni keessan Nirobi irraa isin gaafatan xiyyeefannaa isaa (attention isaa) gara birootti maysuu ture.
Kanneen akka obbo Dadafaa faa, osoo waraanatti deemanu kan Somali bazuqaadhaan dhooytte ummatuma isaani waliin wareegame. Mee amma warra Qabsoo bilisummaa irratti wareegaman (gatii ol’aanaa kafalan) akka maletti seenaa isaanii tolchuu fi xureessuuf maa tattaafattu. Jarreen kun warra seenaan faarsuu qabu malee, warra erga lubbuu isaani qaali qabsoo tanaaf kennan boodallee warri akka keesani dhoqee keessa ganagalchuu miti kana beeki. Seenaa hin jirreehu barreefachuuf tattaafachaa jiru. Kanneen University ammo waanuma beeytuu hin jiru. ABOn ammas kumaan qabsootti hirmaachisaa jira. Isaan keessaa kanneen sadarkaa hoggantti kufaa kufisaniis jiru. Kuniis waanuma haasawamaa turee fi jatte jatte jachuun akka irra dabruu barbaaddu ifa. Garuu, jatte jattteen ati qabsaawoota Oromoo maqaa xurreessuuf Wayyaanee dabalate dhimma itti bahaa turtee fi jirtutti dhimma bahaa jirtu kun hammam takka akka murni kee kun diinumatti ciilleefate garsiisa. Wanni beekuun sirra jiru tokko garuu – booyaa oolta malee hin milkooftu. Hoganoota dhaaba kanaa keessaa kanneen kufaa fi kufisaa jiran akka jiran dhiheenyuma kanaahu maqaa akka Obboo Legasaa Waagii faa kan dhageesse natty fakkaata. Dhiifama niin irraanfadhe – isallee isin shaneetu ajjeesse jachaa turtanii mioti – kkkkkkkk. Warra kijiba, haafuura jaallumaa balleessuu fi ummata gandaa fi lagan addaan qoqooduun fedhii keessan guuttachuuf deemtan tahuu erga isinitti dammaqame turee jira.
Amma wanni isin maraachaa jiru fi dawaan isin fudhachaa jirtan humni (doze) isaa isinirraa xiqaachaa jiraachu isaa garsiisaa jirtu. Shaneen isin dhabamsiifne jattan daran sosoohaa jiraachuu, iccitiin isin dhaaba keessaa duraan guurtani diinatti kennitan dhabamuu isaa fi qabsaawoonni isin keessaan diiguuf yaaddan baraarani qabsoo isaani finiinsuun diina irratti fulleefachuu isaati. Jatte jattee fi summiin isin mooraa qabsoo keessatti facaaftan hiddaan buqqaafamu isaati.Karaa biroon ammo akkuma Oromoon “kan hanna bare dooluutu sosooha” jattutti haaluma ABO keessatti oofaa turtaniin ofiifuu wal diigaa jiraachuu keessan qabatamaan mul’achaa dhufuu isaati. Akka keetitti kun abjuu osoo hin tahiin akkuma qabatamaan agarutti kanneen isin sobaa turtan dhugaa argaa dhufurraan kan ka’e gaaffii isin gaafatan deebisuu dhaburraan xalayaan isaani internet irratti faca’uu fi isiniis baqatoota warra biyyaa itti bituun qabsiisuu fi hiraarsuu keessani. Kana malees akkuma amma moraa ABO keessa bakka duraan dhiiftan sana jira jattani bajaawaa jirtanitti ofii ammo murna Kamali fi Lichoo jattani dhukkee walitti kaasuu jalqabuu keessani. Kuniis waan chapter/fuula lammaffaa kee keessatti hin barreefamin tahee osoo jiru qabatamaan arginee dha.
Kanneen OPDO keessaa dhufan ilaalchisee, dhugumatti kanneen roorroon ummata isaani itti dhagayame keessaa bahani mooraa qabsotti dabalaman jiraachuun isaani mamii hin qabu. Akkasumatiis kanneen fedhiin adda addaa irraa tuqamnaan bahaniis akka jiran beekuun barbaachisaa dha. Inni guddaan hubatamuu qabu tokkoo fi klan ati haguuguu barbaadde garuu Wayyaanee fi OPDOn akkasumatti huluuyxee galtuu ergachuu akka dandeessuu fi akka ergitees beekuu dha. An kan jachaa jiru kanneen akkasitti dhaaba kanatti dabalamani, osoo oolee hin buliin ergaa Wayyaanee hujjii irra oolchu jalqabanii dha. Kana gaa gara feetetti sharafachuu ni dandeessa. Garuu, karaa adda addaan ilaalamu ni dandaya. Akka keetitti fuuluma ofii itti bajaawuu barbaaddu qofaan kan ilaalamu miti. Dhugaan garuu ni tura malee mul’achuu hin oolu.
Karaa biroon qabxiilee B jalatti “HD ABO kan ture Dawud Ibsaa” jatte – hayyee mee kanaas akka ati jachaa jirtutti nama sammuu bilisaan yaaduu fi hin baabsine akkasumas qaama micciramaa hin taanetti waan garsiisaa akka hin taane waan garsiisaa tahuu kanneen barruma kee keessaa akka qabatamatti akeekaa jirutti dabaladhu. Kana jachuun nama sobdu barbaaddadhu jachuumaaf ja’e. HD ABO kan file GS ti kan buusu dandayus qaamuma kana malee walgahii hawaasa Minneapolis irratii miti. Dhiifama – akka isin jattanitti kora sabaa kkkkkkkkk. Gaafas akka tele conference dhaan Milishaan tokko jachaa turetti waraana harka 100 nuutu harkaa qaba. Waraanni Bahaa, kibba bahaa, kibbaa .. wkf hundi kora godhate ari heedha. Kk –mee tu ree? Warra loluu fi lolchiisuu diddeelleen ja’amee jira. Ajaa’iba, yoo kamala daggala seena ree. An duraan yeroo ji’a jahatti isin bilisoomsina jattani dachii dhiittan, waanuma duruu gaara seene sehe. Obbaleessoo, Oromoo ajeesaa fi ajeesisaa turee amma gaara seene mee yoo waa godhe tarii ummanni dhiifama godhaaf ja’ame kan hawwamee fi nutti himamaa turees achumatti bishaan dhuguu irra taree, moraa qabsoo diiguu irratti bobahe. Yakka yakka irratti hojjate jachu dha.
Kanneen diinaan qabamani ilaalchisee, kanas karaa adda addaan ilaaluun akka dandaymu beekuu akkamitti dadhabde. Dhiifama, as irratiis akkuma ilaalcha kee qofaaf waa tolfachaa jiru niin dagadhe. Garuu akkan ani ilaalutti - kan eenyummaa wallaaltee gadi dhiiftee fi kan isaaniif hojjachuuf walii galee biyya ollatti gadi baasaan addaan baafachu yoo dadhabde dhugumatti ilaalchi kee akka jatetti kan ofirratti hirkatu osoo hin tahiin abjuu dhuma diigumsaa keessatti waan xaxamaa ture dha. Kan nama ajaa’ibu Qilxuu Aadaa hoggana keessan ol’aanaa fi warra micciramummaa fide keessaa tokko tahee osoo jiru amma qabsoo irraa ala tahe jachuu keeti. Dhugumatti wal facaasaa jirtu. Ati akka taphatti kanneen biroo waliin maki malee seenaan isaa kaaniin adda. Kunuu fakkeenya waan amma irratti morkaa jirtuu tokko tahuu dandaya. Kanneen ati maqaa dhooyte kaan osoo ammallee qabsoo irra jiranu, kaan ammo (Qilxuun) ammas isin dhiisee Wayyaanetti galuu isaati. Waan dabaa, mee dura of sirreessaa ykn of qulqulleessa.
Firreen OPDO ilaalchisee ati kitaaba oloolaa ja’iin malee hogganootummaan ol’aanaa keessan xalayaa barreesan irratti jarreen Embassy Ethiopia waliin hariiroo cimaa qaban akka caasaa murna Kamaaliin kophatti jaarame keessa jiran saaxilani jiru. Kan biroos hedduu siif lakkaawu dandaya. Ati garuu waan qabatamaan argaa jirru tokko osoo tahee jiru, asumatti toftaa abjuu fiduun oloola shanee jachuu barbaadde. Ammaaf kanneenuma ati maqaa tuyxe irratti waa ja’e malee barbaachisaa taanaan siif tarrisa. Akka keetitti kijjiba tarrisuu osoo hin tahiin gama kiyyaan namni OPDO keessaa fira qabaateef akkas taha ykn moraa qabsoo basaasa jachutti hin amanu. Kanneen akkasitti qabaatani qabsaawoota amanamoo tahan hedduutu jira. Kanaa fi kanneen gaaffii jala galchuun dandayamu addaan baasani ilaaluun sammuu bilisa ati jattu san gaafata. Garuu maal godhu jachuma dhageesse dhimma itti baate malee irraa fagoo jirta.
Kan biraa manni hidhaa TPLF oromoon guuttame akka jiru beekkamaa dha. Garuu isaan keessaa meeqaatu akka ABO hulluuqee seenuu fi isaaniif hojjatu taasifameen gaaffii ani kaase. Ati garuu seenaa warri mirga dhala namaaf falmanii fi maybaasiin adda addaa himaa jirtu himuu yaalta. KKKKKKKK – beekkumsi fi dandeettiin isin itti dhaadattan kanumaa?
Qabxii C jalatti wanneen tuyxe ammo, ammas irra deebi’a sirritti dubbisi. Amma abjuu fuula lammafaa kanarraa damaquu waan dhihaatteef jacha si yaadachiisu barbaade. Kanneen eenyummaa isaani hin qoratamin hedduutu jira. Kun tahuu kan dandayeef kanneen keessa jiran gargaarsifatani akka tahe baramee jira. Obbaleessoo akka taskaaratti ulaagaa malee nama heddumeefachuuf kan walitti guuraa ture eenyu? Kanneen walitti guuraman keessaa ammaahu biyyatti galee kan OPDO hojjachaa jiru meeqa? Achi dhaqee deeb’ia ammallee bakkoota tokko tokkotti bakka bu’aa keessna tahee kan hojjachaa jirulleen akka jiru beekkamaa dha. Nama sobdu barbaadadhu.
Karaa biroon hoggana qaroo jatte kan ati haasoftu ammoo yeroo hedduu dhagaye, warruma qaroo ofiin ja’u sana dabalatee jachuu dha. Duuba amma qarummaa isaani maaltu irraa fudhe? Qarummaan isaani gadillee bahani waanuma ABO keessatti itti hin milkaawiin osoo hojjatanu warruma isaaniin sobame jala deemelle addaan facaasuu dha. Murna Kamal fi Murna Lichoo ykn ammoo murna Sisaay Soneessaa jattani addaan wal baasuu fi biyya ambaa keessatti wal adamsuu dha.loltuu dhiiga ilmaan Oromoon hidhachiifamte moral cabsitani ajajoota sobuun ofitti galchitan waan isin taatan argani diinatti galuu malee maaltu tahe.
Qabxii D jalatti waa’ee xalayaa Nirobi tuyxee jirta – maaltu deebisaa kennuuf yeroo hammana sirraa fixe. Hundaafuu ammas humaamiti abshir. Garuu mee yoo damaxee jiraatteef waa si qaabsisa. Dura garuu, yoo barruu kiyya keessaa lakkaawaa jiraateef wanni ati barreesite kun nama sammuu ofiin dubatu ykn bilisa tahe tokko si hin taasisu kuniis raga tokko. Ammas nama sobdu barbaadadhu gadi bahi. Waan itti amante tokkoof falumuun karaa fedheenu waan dansaa dha. Kar tokkoon micciramaaf hin dubadhu sammuu an bilisa jacha, osoo abjuu tokko hin fixatiin kan biraa keessa of galchuu si duraa taate. Hundaafuu, kan nama raaju, as irratti dhibdee miccirama jidduu jiru heeraa fi seeraan fixate jachuu keetii fi dhibdee obbo Dawidi fi obbo A/Caalaa jidduu jira jattee manaamtee uumtee akka murnatti dhiheessuu keeti. Oballeesso dooktara bira dhaqiiti dawaan naaf kennitan kun humni isaa xiqaate itti naaf dabalaa ja’iin.
Kana irra taree gaduma bahee duadhu of hin dhooysini. Waanuma ati jachaa jirtu irraa akka ati of dhiheesitu akka hin taane qabxii qabxiin waanuma ati barreesitu irraa si garsiisaa jira. Dubbii joolleen erga jalqabdeefuu, ammas waa itti siif dabala.Joolleen waa balleessaa anaamiti jattee waakkatu joollee gadhee dha. Kanaafuu, mee heeraa fi seeruma sanuu yoo qabaattan dubbii tana furaa. Kanneen ariine jattanii heeraa fi seera hin qabnee jattaniifiis hin cinqaminaa. Niis hin booyinaa !!!!!!!!. Hamma ammatti garuu kanneen tanaan dura waa isin gaafatanuu hisiisuu fi hiraarsu akka turtanii dha. Kanaaf, mee heeraa fi seeruma sanuu yoo qabaattan dubbii tana furaa. Hamma ammatti garuu kanneen tanaan dura waa isin gaafatanuu hisiisuu fi hiraarsu akka turtanii dha.
Karaa biroon gaaffii isaani oloola jatte bira dabruu barbaadde. Kan tanaanduraas akkasuma jachaa turtan. Mee akkuma jattetti siif sobamne nama yaada bilisa qabuu fi hin baabsine janneetu yoo si fudhanne waa si gaafadhe - mee malirratti dhaabbattee oloola jachuu dandeesse? Ajaa’iba, nama akka keetitti ofumaa ofitti dhukaasaa deemu takkaa hin agarre. Garuu, wanni maayii irratti jatte Draamaa fuula (chapter) kana fixxee kan damyxe tahe yoo kan jatte taate hedduu bareedaa dha. Ilmaan Oromoo wal nyaachuu fi walirratti bobahuun bu’aa qabu hin jiru. Xiiqqatu akka Oromooti diina irratti xiiyyeefachu irratti walii galuu dandayuuf arraarri barbaachisaa dha. Hunoo wanni irratti walii gallu tokko maayyii irratti argame. Hayyee yoo barbaachisaa tahe hamma fuula (chapter) dhufutti mee dawaan siif dhaame saniis human isaa dabaladhu, hirriibaa damaqi.
Hordofaa Dhugaa
Tuesday, June 30, 2009
Ethiopia: The 16th Most Failed State in the World (Foreign Policy)
Foreign Policy has also revealed that, out of the most failed states in the world, Ethiopia is the 2nd big lobbying spender in Washington, DC; a jaw-dropping $4.4 millions was spent by the Ethiopian government for lobbying lawmakers.
The border dispute between Ethiopia and Eritrea continues to pose dangers ahead, according to Foreign Policy. The Ethiopian government’s clampdown on opposition as well as non-governmental organizations, and the skyrocketing food prices are examples of the characteristics of the failed state in Ethiopia. The border standoff has also led to the proxy war in Somalia between Ethiopia and Eritrea. Somalia is the #1 most failed state in the world, and this proxy war has exacerbated the already fragile situation in Somalia. Eritrea has ranked 36th in this year’s Failed States Index.
Full Story (Foreign Policy)
Shanee dhabamsiifne jachuun Abjuu fi abdii kutannatti yeroo jijjiiramu
Eegaa, yeroo dhuma gabaaduu duratti abalu fannifne abalu ajjeefnee fi abalu ariine jachaa kanneen jijjiirama ofiin ja’an lalabaa turee nu hundi ni yaadanna. Abjuu kana birallee taree ji’oota jaha keessatti Oromoo bilisoomsuu illeen osoo hin hafiin himaamaa ture. Jalqaba iratti WBOn dhibbaa dhibbatti nu harka jira jachuun abjuun adda addaa tarrifamuu isaallee akka arratti argaa turre. Duuba osoo oolee hin buliin kanneen isaan dhabamsiifne, fannifnee fi ajjeefne jachaa turan akka isaan abjaawan akka hin tahiin ifa tahe. Ji’oonni jahan itti bilisoomnuus gannatti jijjiiramee, WBOn dhibbaa dhibbatti dhuunfaa keenya jala jira jachuun Mataa milishaa Wayyaanee duraani kan amma murna micciramee taheen midea, walgahii adda addaa irratti fi karaa tele conference dhaan gurri Oromootaa dude, laftiniis dhiitame waanuma wacaan dhaaba dhiiga ilaan Oromoon as gahe arruma fudhatan itti fakkeesse. Haatahu malee, osoo oolee hin buliin Draamaan isaan wacaan jalqaban dhumni isaa maal tahinna inni ja’u sammuu hedduu keenyaa keessa deemu hin oolle. Akkuma yaadametti garuu barreefama diraamaa kanaa ifatti arguu fi dubbisuu jalqabne..
Kun akkuma nama rifeensa tokkoon nama fannisaa bulee ganama yeroo ka’u humaa of biraa dhabe tahe. Gariin osuma dubbatamaa jiruu waan ifa tahee fi salpahatti mul’atu tahee dhufe. Akkuma amma barruu Roobaa Bultum kanarraa dubbifamaa jiruttis xumurri Draamaa kanaa ABO wacaan fudhachuu fi qabsoo dhiiga ilmaan Oromoo daraaree as gahe kana dhuunfachuuf DRAAMAAn isaani kun mi’eessa adda addaa tiin kan guutame ture. Kana keessaa qabsoon Oromoo hoggana dhabdee warrummaan ofiifuu hoggana turanii moraa qabsoo qancarsuuf karaa adda addaan hojjachaa turani fi dubbiin keessaan tahuufi baannaan gandummaan wal filanii achi bahaniin taphatamu jalqabeen hafarsamu jalqabe.
Dhugaa fakkeesuufiis hogganoota dhaaba ABO birootiin abaluu dadhaboo fi maqaa adda addaa itti kannuun nuutu isin bilisoomsa jachuun kanneen DRAMAA kana taphatan dhaadheefamuu fi dandeetii hin qabne kennuufiin jalqabame. Ammas Oromoon kanneen kana jachaa jirani fi taphatoota draamaa sobaa kana taphachaa jiran xiinxalee salphumatti kanneen WBO facaasani biyya ollatti galan, kanneen dandeetii fi eenyummaan osoo hinbeekkamin sadarkaa ol’aanatti muudaman, kanneen badii adda addaa hojjatanii fi kanneen dandeetii kan biroon yakkan qabaachu isaanii hoggana tahanii hujjiin hin agarsiisiin tahuu bira taree, karaa adda addaan moraa qabsoo bilisummaa Oromoo laamsheessuuf hojjachaa tuan tahuun isaa waan beekkamaa tureef barruu diraamaa isaani kana fuula fuulaan gargaalchani dubbisuun jalqabame.
Kan nama dhinqu qabsoo ofumaa xaxaa turan kanaaf kenneen qulqullumaan hamma dandayan gumaachaa jiran biroo itiin yakkan keessaa harka ol’aana hin qabne wahitti yeroo dibbee dhawan arguu dha. Kanneen bara baraan dhiibbaa adda addaa gochuu fi gandummaan dhaaba keessatti of ijaarani sochii dhaabichaa sakaalu qofa osoo hin tahiin karaa adda addaan sadarkaa diinatti iccitii dhaabaa baasuun akka karoorri lafa kaayame sakaalamu ykn hujjii irra hin oolle taasisaa turan alaa argaa turee fi amma xalayaa bacancaraa kana dubbiseef Draamaan kam akka tahe hubachuu jalqabe. Gaaffiin namni of gaafachaa ture garuu akkuma of tuulaa turanitti waan isaan qabatamaan garsiisan haa ilaallu kan ja’u ture. Gama kiyyaaniis kana hunda osuma argaa fi dhagayaa jiru akkasumas beeku mee carraa kenninee haa ilaallu , waan hunda hujjitu mul’isa isa ja’u filadhe – dogoggora cimaa.
Wayyaanee fi bitamtoonni OPDO jalaa toftaa adda addaan ergamani kanneen keessaan mooraa qabsoo akka rimatti nyaachaa turan gargaarsifachuun dhaabatti dabalaman jachoota akka “boodeesituu” ja’u kan Dargii, fi Wayyaanee irraa baratan qabsaawoota umrii siaani irra guddeessa falmaa qabsoo irratti dabarsanitti mogaasuun osoo jiruu ammas akkuma tahetti na ukkaamse – kuniis dogoggora ture.
Lakkuma deemaa dhufeen garuu, ABO fi WBO biyya keessaa dhiibame ummata isaaf qabsaawuu hanqisan jachuun yakka tarrifame tokkoos barruu draamaa isaani fuula tokko keessatti argamee. Erga akkas tahe mee isaan hujjiitti hiikuu haa jalqaban jachuun ammas bira tare. Kanneen kana jachaa jiran ammo kanneenuma yeroo adda addatti falmaa irratti kaan yeroo boonbii ofitti hiikee wareega qabsoo Oromoo of godhu harka kennatani, firreen isaani kan OPDO keessa jiraniin gargaaramuun deebi’ani kanneen keessa jiraniin akka haalli sun hin qoratamne ukkaamsuun, dhaaba keessatti waltahiinsa Wayyaanee waliin godhanii biyya alatti baafamuun hujjii diiggatti bobahuus ifa tahee osoo jiruu kanas arguu dadhabuun ykn waanuma carraa ja’u saniin ukkaamfamuun ammas dogoggorri guddaan hojjatame.
Amma garuu draamaan taa’anii tuma ilaalaa oolan xumura argachuu waan qabuuf kanneen ofiifuu hoggana tahani, amma ala bahuun guyya guyyaan haaluma ABO keessatti diiggaa uumaa itti turanitti ammas ofuma keessatti haaluma akkasii ofaa jiraachuun guyya guyyaan ala bahaa jiru kanaaf carraa kennuun sangaa eelmachuuf tattaafatuun tokko tahuu mul’achaa dhufe. Fakkeefachuunilleen waan jiraati, garuu saalfii wanni ja’amu jachoota isaan beekan keessa akka hin jirre ifatti arguun, qabsoon Oromoo tapha ijoollee warra fakkeessuuf ykn taasisuuf carraaqan kana irratti namuu murtii mataa ofii fudhachuu qaba. Eeyye, kun diraamaa diiggaa Qabsoo Bilisummaa Oromoo waan taheef sabboontoonni hundi murtii fudhachu qabani fi tan yeroon gaafattuu dha.
As irratti qabxiilee xalayaa Roobaa Bultum barreesse irratti gabaabumatti waajachuu barbaada. Kuniis “Kanneen dhaaba keessatti hubatnoota siyaasaa addunyaa, naannoo fi ogummaa lolaa qaban dhaaba kana jijjiiruu danda'anii fi Oromoonis jala deemuu danda'u maqaa xureessuutti gadi jedhan.” Isa ja’u. Waan qabxii armaan olii kana keessatti tuqame sirrumatti yoo ilaallee Jacha, kanneenuma ogummaa fi dandeetii isaani ofiifuu nu hin garsiisiin irraa madduu isaa ti. Kana malees kannee OPDO irraa dhufani qabsoo kanatti dabalaman akka yaadametti dandeetii fi ogummaa kan qaban osoo hin tahiin kophee wayyaanee dhiquu fi dhiiga ilmaan Oromoo gadi naquun sadarkaa sana gahan malee doofoota, waanuma dubbatanuu fi hojjatan hin beeyne tahuu isaa waan hujjii fi haala qabatamaa taheen mul’achaa jiruu dha.
Kana biraas taree of duuba deebi’iin yeroo ilaalan dhaab ABO keessatti dabalamuu isaanii irraa jalaqbee waanuma lafa jaltti bukeefamaa turetti dhufuun gandummaa leellisuu qabsaawoota wal shakkisiisu iccitii dhaabaa qisaasuu malee wanni isaan agarsiisan hin jiru. Kana anuu ala taa’ee waan arguu dandayu keessaa tokko. Kan nama dhibu kanneen umrii isaani qabsoo kana irratti dabarsuun lolanii lolchiisan akkasumas injifannoolee hin tufatamne Oromoo gonfachiisan arra, kashlabbeen OPDOn alatti barnootaaf ergitee, hiree argachuun dhaaba kana hulluuqanii seenuun sadarkaa ol’aanaa gehani, jara isaan oftuulummaan yakkan kana daran hojjatan jachuun waanuma hin dandayamne tahuu isaati. Akkuma jachaa turetti kuniis abjuu, fi tuffii qabsoo bilisummaa Oromoo irraa kan madde tahuu isaati.
Dhugumatti dandeetiin akkasi yoo jiraate, kanneen waliin hojjachaa jirtan amansiiftani itti dabruun hojjachuu malee, maaltu gandaan dhaaba keessatti of ijaaruu fi wal guurratanii bahuu isin geessise? Dhugumatti ABO diinagdeen sakkaallee, shaneen dhumateef jachuu fi yeroo isinitti damaqamu namoota tokko tokko maqaa dhawuun abalu ganda abaluu irraa nu keessa jira, abalu ganda abaluu keessaa nuun waliin jira jachuun kanneen qubaan lakkooytan tarisuu malee maaltu hojjatame? Mee kanallee bira haatarru.
Hamma tokkoof dhaaboota Oromoo walitti finne erga jijjiiramni dhalate faa jachunieen turee miti ree? Waan ajaa’ibaa, dhaaboonni Oromoo akkamitti akka ULFO jalatti walitti qabaman namuu osoo beekaa jiru, kana faadhaan akka waan waa hojjattani of dhaadheessuun mee tapha joollee fi yaada nama dawaa maraatoof kennamu liqimsu malee eenyurraa eeggama dhiiroo. Akka warruma amma achi bahee jijjiirama ja’u kun ULFO dura dhaabachaa ture anilleen ni beeka. Duuba wanummaan isin jachaa jirtanii fi hojjattan hundi osoo oolee hin buliin akka ifa bahaa Oromoon isinitti kofluu fi taajjabu gochaa jiraachuu isaa namni isinitti himu akkamitti akka dhabame qofaatu deebisaa waan hin arganne tahaa jira.
Kan biraa halkanii guyyaa nuti gandummaa hin qabnu osoo jachaa jiratnu hujjii fi haala qabatamaa taheen garuu/ammo wanni hafarsaa jirtan sanuma tahuu isaati. Mee gabaabumatti barruudhuma ammaan tananaa haa ilaallu: Barruu dhuma taka keessatti “Oromoon akka waliin hin mari'anne gochuuf, Oromoota naannoo bahaa Oromoo Arsii qabsoo isin bara dheeraa irratti dhumaa turtan isin irraa dhunfate, kan dhihaatiin ammoo Oromoon Arsii isin balleessuuf deema jechuun osoo "church" hin hafin qe'ee keessa bobba'anii summii facaasuu fi gandummaan wal gurmeessuu eegalan.” Jatti. Dhiiroo kun akka waan Oromoo ganda tokkotti roorrifame fakkeessuun sobdanii fi sobaa jirtan tahuun isaa yeroo ifa bahetti ammallee wallee dhuma duriin wallisaa jirtu? Kana irratti waan hedduun jachuun ni dandayama. Garuu yeroo biroof haa bulfannu. Waan bulfataniitu yeroo isaa eeggate yoo bahu tola jachumaaf.
Kan hedduu raajji tahee fi akkuma ”kan galaanni fudhate, hoomacha qaqabata” Oromoon jatutti, akkasumas bakka amma dhaabbane irraa qofa kaafnee yoo ilaalle, akka dhaadattani namaa ol of gootanitti hujjii fi dandeetti akkasumas ammoo qaroomina qabsoo dhabuu keessanirraan maqa xureessii eegaluu keessani. Xalayaa Odaan barreesse kan abalu bira gahe gandi abaluu fi gandi abaluu haa wal lolan nuti akkana haa taanu jatti faa jachuu dha. Kuniis gandummaan isin xaxaa turtanii fi ABO keessatti shakkii fi diiggaa uumuuf dhimma itti baatan ammallee kufiiti bira geenyaan jaallan dhaaba isaanitti cichani hafuun gufuulee akka keessani mancaasan dadhabnaan kanaan dhufuu keessani.
Hamman beekutti namooni isin maqaa dhooftan kan akka obbo Odaa faan akka keessanitti reefu dhuftee qabsoo tanaa ykn kanneen dhaaba kana hin beeyne osoo hin tahin kanneen karaa dandayan hundaan of mirkaneessan tahuu bira taree kanneen hulluuyxuu ABO ilmaan Habashatti harka kanachisiisuu fi shiroota adda addaa saaxiluun dura dhhabatan tahuu isaani kan beekkame tahuu isaati.
Mee irra hedduu deebisaa kanaa namoota isin maqaa dhooftaniis asuma jiru isaaniif dhiifna yoo maddaallii isaani guuttaniif. Akka kiyyatti garuu, kanneen isin amma maqaa xureessuuf yaaltanii fi kanneen xurreessuu barbaadaniis waaniin beekuuf jalqabutu mee waanuma biroon kan hamma tokkollee isin tarkaanfachiisu dandayuun koottaa – maaloo. Beekkumsi fi dandeettiin itti ofdhaaddan kanumaa?
Kan biraa amma ammoo gosa irraa gadi deebitani madhee Horroo fi naanno dhuma sanitti bakka biroo tahe dubbachuu jalqabdan. Jarana kun isniifu hin hojjajne. Ofiifuu kanneen sobdan isinitti dammaqani dhukkee walitti kaasaa jirtu. Dheengaduma xalayaa Dura deemaa keessaniif (yoo karuma itti deemu ofiifu beeke) kan brreefame gaddaan dubbise. Ofiifuu wal saaxilaa jirtu. Mooraa qabsoo keessaa garuu dhukkubni bahee naqaa fi tasagabbiin jaalli fi hafurri jaallumaa waaree qabsoon gara fulduratti ilaalaa jirti. Kan nama dhibu hujjiin keessanii fi haasoofni keessan hundi, gandummaa tahuu isaati. Beekkumsi keessanii fi ilaalchi keessanu gandummaa irratti kan hundaawe. Dhiiroo yoomuma gandummaa irraa gara Oromummaatti guddattan.
Ilaalchi armaan olii kun kanneen kanaan dhimma bahani ummata addaan diiguu tattaafatan qofa kan ilaalu malee Oromoota (akka isaan himatanitti ganda isaani) hin ilaalu. Kun jala harriiquudhaan hubatamu akka qabu beeysisa. Kana wanniniin ja’eef ammas deemani akkana naan ja’an ykn haala warruma diigaa kana uume ilaalu irraa maysanii akkana nuun ja’an jachuun booycha isaan namaan soabanitti akka ida’atan waaniin beekuuf ykn draamaa hamma ammaa isaan taphachaa turan irraa ifa waan thaheef qofa.
Kan nama biraa dhugumatti shanees taanaan ariine akkas goone jachaa jirtu, maaluumaaf cinqamtu? Moo dhugumatti ni dhimmitan? Fakkeefadhaa. Kana hunda irra ammoo hujjiin waan jattan garsiisaa irra caalaa. Duraanu qabsaawoota ABO dhukkuba keessan itti dabarsuu dadhabdani keessaa baatani amma ala teessani ni hoojata jattanii yaaduun abjuu keessan isa guddaa taha.
Kan biraa qabsaawoota isin maqaa tuyxan keessattu obbo Odaan nama waan isin ganna tokko keessatti hin hojjanne yeroo gabaa keessatti hojjatu. Nama akka isin jattan osoo hin tahiin waan itti dhagayamuu fi waan itti amanu bakka fedhetti yeroo fedghetti dubbatu. Isan ykn jaallan kaan irratti xiiyyeefachuu itti hin milkooftaqn. Diina irratti hojjadhaa. Isaan kan isiniif yeroo qaban hin fakkaatu.
Ganna meeqa hoggana jattani of yaamaa turtanullee akkaataa hujjiin dhaaba tokko keessatti hojjatumu akkamitti akka hojjatamu beekuu dhabuu keessani.irraan kan ka’e doggora cimaa hojjachuu irra taree abalu asii fudhani abalu achi kaayan jachuunwaan isin hin dhibne laaqachuu tattaafachuu dha. Jarri kaan kaasani kaan achi godhan jattani ofii keessanuma keessatti alanfachaa jirtan. Ibiddi isin sababaa dirqama gara garaa irratti jaallan ramaduu irraa qabate jattani yaaddan waanuma akkumaan duraan ja’etti kiniina mata wareerri osoo hin fudhatin barreefame fakkaata. Hundaafuu, maaltu isin dhibe – isinuu ariine jattani? Dhugumatti dubbiin tun isin yaachiftee? Kkkkkkkkk maali salphinni akkanaa. ABOn yoomiyyuu daran ciminaan kan hojjatu taanaan, iccitiin isin dinatti osoo hin hafin facaasaa turtan kan eeggamu taanaan waanuma jattan ykn waan qabatamaa tahe dhabdane abjaawaa akka jirtan beekkamaa dha. Garuu, mee draamaa abjuuu keessan yoo dhiiftani waanuma fakkaatu abjaawaa.
Gandummaa irra dabree gosummaan isin dhaaba keessatti abaqaaltan dhumateef. Abalu ganda kanaa nuun waliin jira, balu ganda akkanaa keessaa nuun waliin jira jachuun teessani lakkaawadhaa. Oromoon of beeku shira keessaniif kan gowwoomu hin jiru. Kanneen isin akkana nu godhan akkana nu godhan jattani gaqndummaan sobdanilleen isinitti damaqee jira. Kana maleess diigumsi isin ilmaan Oromoo keessatti ammallee uumaa jirtan xalayaa Kenya irraa dhuftuunu saaxilamaa jira. Mee dura ofuma keessan qulqulleessa diina irratti xiiyyeefadhaa. Mana jibbitani keessaa baatan ala teessani waatu hafee jattani him ilaalina. Yoo gaabitan ammkoo hulaan isiniif banaa dha. Kan isin hin beeyne tokko kanneenuama karaa fedheenu Jaallan kun deebi’u qaban ja’ani falmaa jiran tahuu silaa beeytani waanuma silaa fulduraafillee karaa isiniif banu tokko irratti hin xiiyeefattan ture.
Maayyii irratti akka nama nagaa fakkatuus fakkaatu, hayyee naga barbaaduuf ammo waan hinjirre xeenyuun hin tahu. Mee dura dandeetti isin qabdan nu garsiisaa? Hamma ammaa akka garutti hogganoota ABO keessa walguurratani bahan keessaa kaan kolu galtummaa gaafate London jira, kaan dhihoo tana Wayyaneeti harka kennate. Kaan ofiifuu wal dhabee dhukkee walitti kaasaa jira. Dura dadhabina ABO keessatti uumaa turtani alaan bahattan irra aanaa. Kaan itti dhiisaa, abalu akkas tahee ibiddi qabatee fi wkf abjaawu dhiiftani, ibidda isin keessatti qabatee argaa fi dhagyaa jirru dhaamsaa.
Kufanii dhidhiitachuun soloquu malee bu’aa waan hin qabneef, qabsoo namoota maqaa dhawuu hujjii godhachhuu fi dubbii mana bunaa ykn ganda keessaa godhuun sadarkaa keessanitti gadi buuftani hin ilaalinaa. Kun gorsa akka Oromoo tokkotti isiniif kennu. Baatani, jara ariine jattani, humaa hin hojjanne jattani, hin lolan fi wkf. Jattani. Mee kana hunda irra caalaati isin nu bilisoomsaa.!!!!!!!! Akka amma ilaalutti garuu kana irraa fagoo jiraachuu qofa osoo hin tahin yaaduma jalqaba diinaan waa jachuu kan qabdan hin fakkaatu – hujjiin keessan halkanii guyyaa Shanee asiin baate asiin akkas taate dhuma. Halkani guyyaa, ganda kanaa fi kana jachuu qofa. Amma ammo gosaa fi magaalaatillee dabartan. Eegaa, isin tufatani dhiisan malee yoo barbaachisaa tahe karaa barbaachiseen quubsatti deebisaa isiniif kennuuf jaallan isin mqaaa tuyxanu ni dandayu. Garuu akka yeroo kashlabbootaan waliin atakaaroof hin qabne ammo beekkamaa dha. Akka nama gatii qabaatee irraa haasawn wahitti ol hiixachuu dhiisaa – teessan dhumatte. Dawaa/kiniina abjuu irraa ykn wareera irraa isin oolchu yeroon liqimsaa. Silaa tokko tokko yeroo dabarsee gaafa liqimsetti xalayaa akka ammaa kana barreessuun beekkamaa dha. Haatahu malee, nama karaa deemu hundi hoggana ol’aanaa tahe, kan dawaa yeroon liqimsu ykn dawaanu doktoraan hin kennamneef jiraachuun nimal jachumaaf ja’e. Gama kiyyaaniis fulduraaf yeroo akkanumatti dhukkubni isin cinqee waa jattan, yaada kiyya irratti kennadha. Kun ammo yoo dhukkuba dawaan wareeraa huh in dadnayin irratti waa xiqqoo isii dabale dhiifama naaf gootu – kkkkkkkkkkkk. Ammaaf barruun diraamaa isin abjjuun barreesitan hamma tokko ilaalee, mee yoo barbaachisa tahe kan hafe itti deebina.
Hordofaa Dhugaa


text:
Hidhamtoota har’a mana-murtiitti dhihaatan keessaa tokko kan mana-hidhaa keessatti hedduu dhukkubsataa jiran Obbo Qanaasaa Raggaasaa Toleeraa ta’u abukaatoo kan ta’an Obbo Wandimmuu ibsaa dubbatanii jiru.
Waggaa lama dura kan qabamanii fi mana hidhaa Qiliinxoo keessa ka jiran Obbo Qanaasaa yeroo qorannaaf Maaklaawwii keessa turanti dararaa irra ga’e irraa kan ka’e millii isaanii lamaan hin dhaabatu. Knaaf jecha baatii Onkolooleessa darbee kaasee mana murtii duratti hin dhiyaatin jiru.
Har’a garu baatamanii dhaddacha eega seenanii booda barcuuma irra cisanii deemsa ture hordofaa turan jedhu Abukaatoo Wandimmuun.
Bellamnii Haakimiin kenneef dheerachuu isaan kan ka’e rakkataa kan jiran ta’u iyyatanis manni murtii ajaja haaraa kenne hin qabu.
Gaaffii Deebii gaggeeffame caqasaa


text:
Prezidaantiin Tarkii – Resep Xayyib Erdogaan, filannoon prezidaantummaa fi paarlaamaa, yeroo itti sagantame waggaa tokkoo dursee ka geggeessamu tahuu beeksisan. Kunis taayitaa isaanii gara prezidaantii uummataan filatamuutti jijjiiruu fi danqaalee fuuldura dhaabatanii jiranitti furmaata kennuuf akka tahe dubbatan.
Ka silaa Sadaasa bara 2019 geggeessamuuf ture – filannoon biyyattii, Waxabajjii 24 ka fuul-dura keenyaa ka geggeeffamu tahuu labsan – Erdogaan.
Hoogganaan paartii Tarkii guddichaa, ka “NATIONALIST PARTY” jedhamuu – DEVLET BAHCELI waliin eega marii geggeessan booda ka prezidaantichi waa’ee guyyaa filannoo haaraa kana beeksisan.
Tarkiin sirna filannoo ishee kan hoogganaan paarlaamaan filatamu irraa gara prezidaantiin uummataan filatamuutti ka jijjiirataa jirtu yoo tahu, kun immoo prezidaantiif aangoo irra-jabaa kenna.


text:
Ajjeechaa lammilee nagaa miseensonni raayyaa ittisa biyyaa bitootessa 10 bara 2018 Mooyyaleetti geessisaniin booda qaami biyya bulchaa ture bulchiinsi Koomaandi Poosti Sekreeteeriyaat miseesota raayyaa ittisa biyyaa gocha kana raawwatan jedhe ‘5’ to’annaa jela oolchuu beeksisee ture. Namootni kuniini to’annaa jela haa oolanuyyuu malee haga yoonaa isaan keessaa namni tokko murteef hin dhiyaatin jiru jedhu jiraattotni magaalaa Mooyyalee.
Obbo Maammud Kannuu ajjeechaa bitootessa 10’nii kanaan abbaa isaanii ganna 60 Obbo Kannuu Qancooraatu duraa ajjeefame. Ammaa gaddarra akka jiranii fi abbayeen isaanii erga raayyaa ittisaan ajjeefamee angawootni mootummaa dhufanii waan takka akka isaan hin gaafannedha ragaa bahu.
‘Waan akka malee hamtuut natti Dhagahama, yoggaan akkasitti yaadu dubbachhuuyyuu hin danda’u na hudhayyuu, silaa mootummaan
nama bira dhaabachuu qaba ture, namayyuu agarree hin gaafannuyyu.’ Maammud Kannuu
Odeeffannoon jiraattota magaalattiirraa arganne akka jedhutti, ajjeechaan kun akkuma raawwateen angawootni mootummaa naannoo fi qondaaltonni Humna Ittisa Raayyaa biyyaarraa ergaman dhufanii namoota bakka ajjeechaa kanaa turanirraa ragaa funaannatanii turani. Obbo Diidaa Booruu namoota ragaa bahan keessaa isaan tokko; isaanis Guyyaa dhukaasi ka’e lubbuu oolfachuuf gara qe’eetti yoo baqatan haga qe’eetti loltoonni mootummaa isaan ariyachuusaanii raga bahaniiru. Yeroo kanas dargaggoo hojiif gara magaalattii dhufe tokko loltootni kun fuuldura isaaniitti akka ajjeeses yaadatu.
‘Mucaa tokko ana biratti qabdee, mucaan kadhatee an keessummaadhaa, waan kana keessa hin jiru jennaan, biraa deemuuf kaanaan ka bira ejju, hin dhiisin dhahi, ‘Asxexxaawu’ አስጠጣዉ jedheen, ciisee taa’ee ilaala, akkasitti dhahe.’
Obbo Diidaa’n waan ijaan arge jedhan kana angawoota waa’ee ajjeechaa kanaa qulqulleefachuu dhufaniif himuu isaanii dubbatu. Angawoonni kunis erga teessoo koo fudhatanii raga dabalataaf si barbaanna naan jedhaniiru jedhu garuu haga yoonaa homaa waanti dhimmi kun fuulduratti deemee jiru hin agarree jedhu.
Ammas jiraattonni magaalattii dabaluun, miseensonni Raayyaa Ittisaa balaa kana geessisan ammayyuu buufata waraanaa raayyaa ittisa biyyaa ka Mooyyalee jiru keessa jiru. Haga yoonaas namootni kun murteef dhiyaachuu dhabuun isaaniis namoota warra kana irratti ragaa bahe’ sodaa keessa buuseera. Aadde Amiinaa Mohaammed namoota raga bahanii ‘sodaa keessan jira’ jedhan keessaa isaan tokko; 'namootni kun haga yoonaa murtee tokkoof dhiyaachuu dhabuun nuun nu sodaachiseera' jedhu.
Waa’ee ajjeechaa kanaa ka hordofaa ture kaan Abbaa Gadaa Kuraa Jaarsoodha. Isaanis Kanaan dura humni raayyaa ittisa biyyaa yeroo sadii ol naannoo mooyyaleetti nama ajjeesee seeraaf hin dhiyaatin hafuu himanii, ajjeechaa bitootess 10’f garuu sabi akka haqa argatuuf angawootaa mootummaa naannoo Oromiyaatti deddeebi’anii gaafachaa jiru.
Komii jiraattotaa kana Waajjira Haqaa ka Aanaa Mooyyaleef kaafnee, Waajjiricharraa Obbo Tamasgeen, akkuma ajjeechaan kun raawwatameen Ministeera Raayyaa Ittisaa Biyyaarraa ‘Qorattoonni Yakkaa lamaa fi Abbaan Alangaa tokko dhufanii waajjira haqaa Aanaa Mooyyalee waliin raga namoota irraa ragaa funaaananii deemuu himani. Dhiyeenyattis himannaan akka banamuu fi dhimma kana mootummaan naannoo Oromiyaa Ministeera Ittisa Biyyaa waliin hordofaa jirallee jedhan. Namootni yakka ajjeechaa kana raawwatan kun yoom Dhaddacha kamitti akka dhiyaatan haga yoonaa waanti beekame hin jiru.


text:
Jimaata darbe naannoo daangaa Hodaadee Yamanitti bidiruu baqattoota lammilee Somaaliyaa feetee imalaa turte irratti balaa qaqqabeen lammileen Somaaliyaa 40 ol lubbuunsaanii darbeera.
Mootummaan Somaaliyaa ibsa baaseen Waraanni Saawudiin durfamu Yamanitti waraanarra jiru dhimmicha akka qoratu iyyateera.
Ministirri Dhimma Alaa Somaaliyaa Abdusalaam Umar humni Saawudiin durfamu Sana’aatti hidhattoota Haawutii waliin waraanatti jiru tarkaanfii kan fudhachuu hin-hafne jedhaniiru.
Dubbi-himaan Humna Waraana Saawudiin Durfamu kanaa garuu balaa kana keessaa harka hin-qabnu jedhaniiru.
Bidiruu baqattoota feetee Yamanii gara Sudaan imalaa turte irratti tarkaanfii fudhatameen namoonni 40 ol akka du’an Dhaabbati Mootummoota Gamtoomanii ibsuunsaa kan yaadatamudha.
Kanneen du’an keessa dubartootaa fi daa’imman keessatti argamu.
Haleellaan kun namoota meeshaa hidhatan helikooftara irra turaniin raawwatamnuusaa kan himame yoo ta’u, kanneen ajjeeffaman keessaa baay’een isaanii lammilee Somaaliyaa ta’uunsaanii beekameera.
Kanneen du’an keessaa kan murtaa’an sanada baqattootaa Dhaabbata Mootummoota Gamtoomanii qabatanii kan turan ta’uusaaniis Ejansiin Baqattootaa Dhaabbata Mootummootaa beeksiseera.
Yaman keessa baqattoonni Somaaliyaa kumi 200 fi kumi 50 ol akka jiran Ejansii Baqattootaa Mootummoota Gamtoomanii irraa ragaan argame ni-eera.
Madda: Rooyitars


text:
Ajjeechaa Laas Veegaas: 'Qawwee ariitiin dhukaasu irratti' seerri dabalataa haaraan gaafatame
Waldaan Qawwee Biyyaaleessaa 'meeshaalee dhukaasa ariifachiisaaf fayyadan' kan akka abbaa qawwee ajjeechaa Laas Veegaas itti fayyadamee irratti 'seerriwwan dabalataa' akka bahuu waamicha taasise.
Garichis akka jedheettis: ''Meeshaalee dhukaasa ariifataa walakkaa akka tajaajilanii omishamuun garuu akka atomaatikii gutuutti tajaajilan hundu seerawwan dabalataa kanaan hammatanu qabu.''
Paartiin Rippaablikaanoota waggootaaf to'annoo qawwee didaa tures meeshicha ni dhorkina jedhaniiru.
Qaamooleen seera tumanis walgahii taasisuun seera meeshaa kana dhorku irratti hojachuuf karoorfataniiru.
Waldaan Qawwee Biyyaaleessaa seera baaftoonni ''atatamaan meeshaalee kunneen seera fedaraalaa gutuu isaanii akka qorataniif '' Kamisa darbee gaafataniiru.
Pireezidaant Doonaald Tiraampis boodarra riiportaootatti akka himanitti, bulchiinsi isaanii ''yeroo gabaabaa dhufan keessatti'' meeshaalee kanneen haala itti dhorkaman irratti ni hojata jedheniiru
"Erga hojii seexanaa fi miidhaa nama sammuu hinqabnee Laas Veegaasiin asi, uummanni Ameerikaa gara fuula duraatti attamiin balaan akka ittifamu irratti deebii barbaachaa jira,'' jedhaniiru Dureewwan waldaa qawwee biyyaaleessaa Waaynee LaaPierree fi Kiriis Koks ibsa barreefamaa keessatti.
Akkasumas abbootii siyaasa ''qawwee dhorkuun Ameerikaanoon gara fuula duraatti akka miidhaa nama sammuu dhukubsate iraa ofi hinittifne taasisa jechuun mormaniis,'' qeeqaniiru.
Ibsi dhaabbatichaa erga ajjeechaan Dilbata tareLaas Vegaasitti lubbuu namoota 58 balleessuun kanneen 500 ta'an miidhee raawwatanee as kan jalqabaa ta'e kunis, meeshaaleen dhukaasa ariifataaf tajaajilan kunis kan waajjira Alkoolii, Tamboo fi meeshaa waraa Buulchiinsa Obaamaatii mirkanaa'ee ta'u caqasee jira.


text:
Akeekkachiisa Warra Mirga Hin Tuqamnee Mootummaa Wayyaanee TPLF/EPEDF Irraa argatanii Olola Afaanfaajjii Qabsoo Bilisummaa Oromoo irratti Ofuuf qabaa Nagadhiisa jechaa jiraniif.
Akeekkachiisa Warra Mirga Hin Tuqamnee Mootummaa Wayyaanee TPLF/EPEDF Irraa argatanii Olola Afaanfaajjii Qabsoo Bilisummaa Oromoo irratti Ofuuf qabaa Nagadhiisa jechaa jiraniif.
Warrii Mirga hin tuqamnee Wayyaanee irraa argattaan yeroo barbaaddanitti waan barbaaddan dubbachuuf abbaa barbaaddaan qeequufi olola afaanfajjii uumuuf marsaa mediafi social mediatti fayyaadamuun ergama keessan bahuuf naqabaa na gadhiisa jechaa jirtu. Namni uummata Oromoof qabsaa’uu icciitii qabsoo diinaaf banbansuu dhiisee afuura isaa uummata keessa dhokfatee uummata aragalfii tokko malee ijaaraa tokkummaafi walhubannoo jabeessaa, sabboonummaafi Oromuummaa jabeessaa, miira qabsoofnee ni moona jedhu guddisuun diinarratti hojjeta.
Akka keessaan kana na argaa na argaa hin jedhuu, na argaa na argaan keessan kun boru immoo na dhoksaa na dhoksaa akka ta’uu shakkiin hin jiru. Uummata keessaniif maaf dubbattuu miti dubbiin ijoon yaalii isin qabsoo bilisummaa Oromoo gara dabarsuufi dhiigaafi lafee gootoota Oromoof naatoo dhabuun olola farreen qabsoo butattanii as bahuu keessanidha. Kun immoo qajeelfamaafi dirqama eenyurraa fudhattanii akka socho’aa jirtan ifatti saaxila.
Kaayyoon keessaan inni guddaan ABO balleessuu, Sochii warraaqsaa FXG Qeerroon Bilisummaa gaggeessa jiru ukkamsuu, Hidhamtootni Siyaasaa Oromoo akka hin hiikamne dura dhaabbatuudha. Sababaan isaa yoo hiikkaman dirreen isinitti waan dhiphatuufidha. Gama biraatiin hawwannaan qabsoo bilisummaa Oromoo Ilmaan Oromoo OPDO keessa jiranif godhaa jiruufi Sosochiin ilmaan Oromoo Sabboonoon OPDO keessa jiran waanjoo gabrummaa jalaa akka uummatni keenyaa bahuuf tumsa argisiisa jiran keessattuu kan poolisoota Oromiyaa dahoo godhattani waanuma ofii ijaartanii as baastan fakkeessuuf dhamaatu. Garuu dhugaan jiru jijjiramni jiru hunduu qabsoodhaan dhiigaaf lafeedhaan as bahe. Isin garuu wareegama uummata Oromoo fi gootota Oromoo bishanitti naquuf haasaawaa diinaa Summii siyaasaa heddummeessa jirtu. Kun immoo dirqamaafi hoggansa eenyuutiin akka socho’aa jirtan nama dhugaan saba isaaf qabsaa’u, Qabsoofi siyaasa beekuuf ifaadha. Ilmaan Oromoo hanga keessan kana utuu hin dubbatiin Oromummaan yakkamanii mana hidhaa keessa gidirfamaa jiru. Hanga keessan gadi bahanii carraan media kennameefi hin beeku, caalatti immoo toftan qabsoo akkasiin dhufu tokkollee hin jiru. Arraba dheerachuurra yaada dheerachuu wayya. Isin gaafa barbaaddan waan barbaaddan yoo dubbattan iyyuu namni isin tuqu hin jiru, carraa mirga hin tuqamnee tika wayyaanee irraa waan argattaniif waan barbaaddan haasawuuf carraa argattani jirtu, dhiigaafi lafee ilmaan Oromoo irraa dhaabbattanii warrii gooftoolii keessan abdattanii doggoggora seenaa dhalchaa jirtan utuu waan laaqaa jirtan kana dhiiftanii isiniif wayyaa.
Nuti, Qeerroon Oromoo, seenaa wareegama qabsaa’ota Bilisummaa Oromoo haga yoonaatti galmeeffameef kabajaa guddaa kennaa, nutis akka dhaloota haaraatti wareegama bilisummaa baasuun uummata keenya bilisa baasuufi biyyaa keenya walaba baasuuf kaanee jirra.
Qabsoon itti fufa! Garboonfataan ni kufa!!
Qeerroo Bilisummaa Oromoo
Onk…18/2017


text:
ULFO and UAM-OLF Joint Statement
- Details
- Category: Pressrelease
- Published on Wednesday, 19 June 2013 20:18
United Liberation Forces of Oromiyaa (ULFO) United Activists and Members of Oromo Liberation Front (UAM-OLF)
June 16, 2013
JOINT STATEMENT
Deeply concerned about the escalating state terrorism that the TPLF led regime of Ethiopia has been lately perpetrating on the people of Oromiyaa and the present precarious state of the Oromo national liberation struggle, the United Liberation Forces of Oromiyaa (ULFO) and the United Activists and Members of the Oromo Liberation Front (UAM-OLF) initiated joint sessions meant to assess the extent and implication of the TPLF all-rounded attacks on the Oromo people and explore ways and means that could help unite the Oromo liberation organizations and put the struggle on the right trajectory– one that reassures the salvation of the Oromo people from the wanton destruction by the TPLF.
We, ULFO and UAM-OLF, held a series of meetings and discussed a range of issues. The salient issues that were given a special focus in the discussion include: (1) The heinous crimes of the TPLF-led regime and the present state of the Oromo nation, (2) the growing public apathy and cynicism on the unity of purpose among Oromo liberation forces, and (3) major bottlenecks that are exceedingly restricting the development of the Oromo liberation struggle, and (4) redress mechanisms that can extricate the struggle from recurring setbacks. After extensive deliberation on the issues, the following joint statement has been released:
Dr. Sheeyk Mohammad Rashaad Abdullee
- Details
- Category: Pressrelease
- Published on Monday, 03 June 2013 15:33
(Barsiisaa, Sabboonaa, Sheeka)
Fuulli Rabbii itti haa tolu
May 29, 2013
Barri dhaloota isaa 1934. Lafti dhalootaa aanaa Carcar, Hararge. Nama sabboonaa ummta ofii jaalatuu fii qabsaa’aa ta’uuf naanno kanaa olitti kan nama hamilchiisu hin jiru jechuun ni danda’ama.
Abbaan isaa nama amantii Islaamaa hordofu ta’uu irraa kana ka’e mana qur’aana itti baratutti ergame. Achitti akkuma ilmaan yaroo saniitti amantii isaa hordofuun qajeelfama jiruuf isa feesisu baratee ogummaa silaa feesisu itti qadhaabate.
Carcar lafa diinni ‘Habashaa’ lola hedduu ummata Oromo wajji itti godhe ta’uun ni beekkama. Lola boodas nafxanyoonni lafa saamuun akka ummanni qabeenna hin horanne godhanii, jiruun ummataa abbootii lafaatiif dirqamanii dalaguu qofa ta’e. Haalli hadhaahaan akkasii kun waan abbootiin zamana san keessa ilmaanitti himanii fii barsiisan keessaa qooda guddaa qaba. Sh.Mohaammad Rashaad haala kana fakkaatu keessatti guddachuu fii of beekuun caalatii akka muratee waa godhu isa dirqe.
Ilmaan zamanaa san waa barachuuf ganda ofii irraa fagaatanii deemaa turan. Kunis jajjabeenna, kutannoo fii ogummaa guddaa namaaf akka dabalu hubatamaadha. Sh.Mohaammad Rashaad haasa’a ummata duratti godhan keessaa kanaatu calaqqisa. Biyya keessa naannoo gara garaa dhaquu fii namoota adda addaatiin wajji wal arguun caalatti akka jiruu fuulduraatiif qophaa’u isa godhe.
Irra caalatti baruumsaaf Sh. Bakri Sapaloo bira turuun daranuu akka xiinxallaa jiruu qabaatu fii ummata ofiitii yaada’u isa godhe. Akkuma beekkamu Sh. Bakri nama mootummaa H.Sillaaseetiin mormee fii Afaan Oromoo babal’isuu irratti qooda guddaa qabaataa ture; haga mana hidhaa dhaabbataa (qum isir) bara 1965 tti seenetti.
Lolli Duguuginsa Shanyii Oromoorratti cimaa jira
- Details
- Category: Pressrelease
- Published on Thursday, 30 May 2013 21:45
Ebla 25, 2013
Mootummaan Wayyaanee shanyii Oromoo lafarraa fixuuf lola cimsaa jirti. Dhiheenna kana hawaasa Oromoo ‘Harargee Bahaa’ irratti xiyyeeffattee jiri. Ammaan tana ummattni naannoo Aniyyaa, Jaarsoo tii fii Mi’eessoo haala kanaan miidhamaa jira.
Lolli ammaan tana naannoo baha Harargeetti deemaa jiru kun karoora guddaa mootummaan Wayyanee ummata Oromoo lafa akaakayyuu fii Abaabayyyuu isaarra buqqisuu fii qubsuma Oromoo xiqqeessuuf saganteeyfatte hojitti hiikuudhaan wajjiin kan walqabate tahuu mirkaneeysa. Karoorri hogganoota Wayyanee, kani isaanuu lafa argame hundatti ibsan kun, fedhii yeroo dheeraa kan siyaasaa tiifii kan saaminsa dinagdee guuttachuuf akka ta’e ni hubatama.
Galiin beekkamaan Wayyaanee qabdu jiruu ilmaan Oromoo guutumatti barbadeeysuudha. Mootummaan saba bicuu tan humna qawweetiin angoo dhunfatte baayyinna ummata Oromoorraa soda guddaa qabdi. Sodaa kana ifirraa xiqqeessitee haga dandeette lafa Oromoorra turuuf waan dandeettu hundatti dhimmaa ba’aa jirti.
Gochi dabaa kani Wayyaanee godhaa jirtu kun lafa gara garaatti ummata Oromoorratti miidhaa guddaa fidee jira. Baroota 22aan dabran keessa, Wayyaneen lola duguuginsa shanyii Oromoorratti oofaa dhufte. Gariin lola fixiinsa Oromoo kuni dhoksaadhaan geggeeffamaa ture. Lola dhooksaa kanaan lubbuu namaa tiifii qabeennaas hedduu barbadeeysan.
More Articles...
- The Escalation of war of Ethnic Cleansing on the Oromo People
- Ayyaana Guyyaa Goototaa
- Counterfit ULFO Statements
- ULFO’s Statement On The Founding and Declaration of the Oromo Democratic Front (ODF)
- The Passing of an Iconic Nationalist Leader of Oromiyaa, J/Jarraa Abbaa Gada
- Jarraa Abba Gadaa’s Legacy Lives On !


text:
Agartuu Qeerroo Tibbanaa “Ko’oomsuu”
Qabsoo abbaa biyyummaa Oromoo dadhabsiisuuf shiroota gurguddaan xaxaxamaa turaniiru. Shoroota kana hayyoonni Oromoo fi barreessotoonni garaagaraa uummataaf gama garaagaraan ifa baasanii saaqanii uummataaf saaxilaa turaniiru ittis jiru. Ammas shira hamaa qabsoo Bilisummaa Oromoo xaxuuf sakaaluuf irratti hojjetamaa jiru kukkutuun dura uummata ifiif barbaloomsuun nii barbaachisa.
Halagaan qabsoo Oromoo irratti duuluun kan isa barbaachiseef, qabsoo Oromoo dhaamsuun alatti Oromoo fi saboota cunqurfamoo saamuun akka ulfaatu beekeeti. Qabsoo Oromoorrattis yeroo gara yerootti dhagaa jechaaf wantoota garaagaraan dadhabsiisuuf yaalii taasisaa turaniiru ittis jiru.
Har’a qabsoon Oromoo qabsoo Qawween Taankiin dhaabuu hindandeenye saatii ta’etti, qabsoo kana dadhabsiisuuf uummata bahee falmataa jiru kana sangoomsanii akka hindubbanne gochuun gama danda’aamu irratti funyoon haalaan fo’amaa jirtu jabduudha.
Funyoowwan kun, yoo irratti dammaquun hinjiraanne qabsoo keenya lafarra butuu kan dandeessun ala, haabadan qabsoo kana hongeessuummoo akka hindandeenye namaa gala. Wadaroon qabsoo Oromoo sakaaluuf irratti hojjetamaa jirtu kanneen ammaa maal faa’ii?
1, Ko’oomsuu (Busy)
Ko’omsuu jechuun yeroo waa’ee ofiif waa’ee uummata ofii taa’anii yaadan dhabuu. Addatti yeroo waa’ee Bilisummaa yaadan ofitti dhiphiisuudha. Ko’omsuun qabsoo Oromoo keessatti waggoota hedduuf dhimmi itti ba’ame. Ko’ummaan kun gosoota gurguddoo lama qabdi.
- Ko’ummaa Kallattii
Ko’ummaan kallattii waan nama ko’omsu kan beekanidha. Keessattu wanta yeroo ofii nama harkaa qisaasessu kan kallattiin mul’atan kanneen akka Araada garaagaraan, keessattuu ilaalcha DSTV, Tapha Teenesii, Tapha Puulii, Duuchaatti ko’ummaan kun bakka olmaa dargaggo kan waggoota dhiyoo dura OPDO’n ijaaramaa turan maqaa dhaanuu dandeenya.
Ko’ummaan kun maal isaan fayyada? Qaama ko’oomu kanahoo maal miidha?
Waan tokko hojjechuuf, hojjettees fiixaan baasuuf waan kamirraa walaba utuu taatee dalagaan kee sun saffisaa akka ta’e sii galan se’a. Saba garbummaan mormatti xaxame tokko, akka inni garbummaa jala hinjirreef Garbummaa Bilisummaa fakkaattu agarsiisuufii qabda. Kun yeroo hedduu amala garboonfataan itti gargaaramudha. Garboonfataan tokko saba tokko garboomsuu kan isa dandeessisu uummaticha waan dada’uun Ko’oomsuu yoo danda’e qofa. Kanaaf waan garaagaraan sabni tokko ko’omuu kan danda’e taanan salphaatti garbummaa jalaa bahuun ulfaattuudha.
Miidhaan inni uummata waanjoo halagaa jala jiru irraan gahu, saamicha garaagaraan akkanni hubamu nii taasisa. Kallattii kamiinuu akkanni garboomsaa harkaa hinbaane taasisa. Akka waan nagaa qabuu, akka waan Bilisoometti akkanni of ilaaluu taasisa. Akka inni waa’ee uummatasaa dhiisee karoora garboomsaa sanaan of dhiphisu taasisa.
Keessattuu saba Beelaaf kalaalame tokko waa’ee Bilisummaa itti kaasuurra waa’ee Beelaaf akkaataa Beela keessaa bahu yoo kaafteef irra filata. Sabni akkanaan miidhame hanga bayyanatee rakkinaaf gadadoo Beelaa sana keessaa hinbaanetti garbummaa jala tattaafatee bahuuf yoo jabaa ta’e qofa dandaa’a.
Duuchaatti Ko’ummaa kanaan waggoota dheeraa hubamnee jirra. Dargaggoonni keenya waggoota muraasa dura araada garaagaraan OPDO qabsiisuuf yaalteen milkaa’uu baattullee, akka Qeerroon Oromoo tokko waa’ee Bilisummaa dhiisee waa’ee tapha kubbaa miillaa kan biyyoota garbummaa jalaa bahanii duroomanii yaaduuf yeroo mara akkanni dubbatuu fedhu yaadamee ture. Egaa tapha siyyaasaa Wayyaaneen ykn TPLF kanaan dargaggoonni Oromoo hatamuurra taraniiru.
- Ko’ummaa Cillimii
Ko’ummaa Cillimii kana gosoota Ko’ummaa keessatti qooduun ilaaluu dandeenya. Cillimii jechuun kan humtuu keessatti hinargamne, waan dhokataa fagoo jechuudha. Dukkana dukkanarra caalu ykn gurraacha gurraachaan oliitti saaqnee ilaaluu dandeenya. Ko’ummaa kana baroota dhiyoo kalaqanii jiru. Wayyaaneen itti jettee sababa uummata Oromoo ko’umsuu yaadduuf inni olaanaan humna isheen mormu sapphifachuufidha. Humna kana salphisuun ammoo callifamee kan galma gahu utuu hintaane, karaawwan garaagaraan akka isheerraa laaffatu yeroo gara yerootti karoora baasteeti.
Karoora Wayyaanee dhiyoo Agartuun Qeerroo argaa jiru kun badii guddaa uummata keenyarra fiduu mala jennee yaaddofna. Karoora jallataa kana erga uummata keessa danbaliisanii as uummata kana akka malee gangalagalchuu yaalaniiru. Karoora Wayyaanee Ko’ummaa Cillimii kanaan yeroo dargaggoon Oromoo akka baargamoo raafamuuf ka’etu jira. Isa kana irra aanuu qabna.
Ko’ummaa Cillimii maal qabatee dhufee?
Ko’ummaa Cillimii kun bara kana keessa wantoota garaagaraa qabatee, bifa garaagaraa dibatee nutti baheera.
I, Daguuggaa kallatti
Daguuggaa kallattii qabatee dhufeen bakkeewwan Oromiyaa keessattuu daangaa Oromiyaa godaansiisuu kan of keessaa qabu Ko’ummaan kun, uummata keenya ollaasaan walitti buusuuf yaale, ollaa Oromoo Oromoorratti kaase. Kana irratti haalaan kan inni fayyadame baha Oromiyaatiini. Gama Baha Oromiyaatiin uummata keenya Buqqaasee, numaan ammoo akka wal gargaaruun yeroo keenya qabsoo gargaarsaatti fixnu nu taasiseera. Hubadhaa! Walgaargaaruun daba jechuu fedhee miti. Achi keessatti waan nu duraa golgalmee nu dhokatee cillimaa’ee nutti dhufe sana saaquu dadhabneerra. Keessattuu qaama nu godaansiisuun uummata keenya gargaaraa jennee maallaqa keenya itti roobsine. Gargaarsi uummata sanaaf dhaquurra daandii biraan deebi’ee Wayyaanee dhuma tumse.
Silaa maal gochuu nurra turee? Qaama Qawween manatti dhufee nu lolu sanaaf akkanni dhufetti deebii deebisuuf mooraa qabsoo haalaan jabeeffachuu nurra ture. Uummata keenyaaf ammoo walii keenya fillee haalaan akka gargaaramu gochuu nurra ture. Amma Halagaa ofirratti goobsuuf OPDO tti maallaqa keenya guurree laanne. Gargaarsichis uummata dhaqqabaa hinjiru. Ta’ullee uummata hamma kana gargaarsaan jiraachisuuf yaalurra qabsoo godhamuu qabu, qabsoo lafaaf qabeenyaasaanitti deebisuuf addunyaattis iyyachuu ture. Qabeenyaa isaanii inni gubes, inni saames nagaan jiraataa jira. Sana qaamni bakka uummata kanaa bu’ee falmuu danda’u maqaa gargaarsaan ko’omeera.
- Yaada Baalloo Ykn Yaadan Lakkuu kaasuun akka dhaloonni garlamaf isaa olitti citu gochuu.
Kun kanuma keessa jira. Egaan Ko’ummaa Cillimii keessatti waan ati hojjettu waan haqaaf waan uummata yeroo sitti fakkaatu jira. Isa kana haalan ilaaluu qabda. Ariifattee ajandaa halagaaf ajandaa Jalee halagaa fuutee fiiguu hinqabdu.
Yaadota baallammii kana erga bocatanii, yaadni dhalootaa akka gara tokko hintaane taasisaniiru. Keessattu akka Dhaloonni waa’ee Oromiyaa dhiisee biyya keessatti hacuucamaa tureef jiru, maqaa biyya ittiin eenyummaansaa molqamuuf kalaqamte waa’ee Xoophiyaaf sammuu cabuu danda’ullee taasisan. Kana kanneen godhan dirqama hojii kana kan fudhatanii hojiitti bobbaafaman ilmaan Diqaalaati. Diqaalaa jechuun nama gosa garaagaraarraa argame jechuudha. Keessatti abbaan Oromoo haati Tigiree, Abbaan Amaara, haati Oromoo fi kanneen Niitii saba biraa gola kawwataniin balbalooma ture. Kana kaasuun kiyya saboota biraa faana qabsoon keenya waldhiita ykn saba Habashaa kana balleessuuf akeekkanna jechuu utuu hintaane, isaan Diqaalota ta’an kun yeroo hedduu waa’ee Oromoo jabinaan dubbachuu saalfatu jechuun kiyya. Akka waan saba biraaf qabsoon keenya daba qabuutti lallabuunsaaniis waan hinoolle. Kun garu soba dubbiti. Sabi kamuu kan Oromoo kabajee jiraatu taanan kabajamee jiraata.
Duuchaatti Hookkoo yaada kanaan dhaloota Haaraa Oromoon dhalche kana burjaajessuu yaalaniiru. Hookkoo yaadaan akka wal hinko’oomsineen dhaammadha.
Duuchaatti utuu beeknus utuu hinbeekinis waan qabsoorraa nu laaffisu hojii kamiinuu dalaguurraa akka of qusannun dhaammadha. Waan sammuu dhalootaa Busy taasisuus hojjechuurraa walaba ta’uu qabna. Akkasuma akka waan Bilisoomneetti hojii Bilisummaa boodayyuu hojjetamuu danda’uuf yeroo keenya gubuun fayiida waan qabu natti hinfakkaatu. Walii keenyaas waan qabsoorraa nu Ko’oomsuu karoora gaariis ta’u daba baasuurraa of qushachuu wayyiti. Qabsoon gaafa ko’ommatan laaffata. Baajeta uummataas bakka Bilisummaatti nuu geessutti baasisuuf irra jireessaan utuu tattaafannee irra filatama jedheen amana.
Ammayyuu garbummaa hamtuu keessa jirraam
Horaa Bulaa
Finfinnee Oromiyaa


text:
Ka gidduu kana magaalaa Baahir-daaritti geggeessame waltajjiin marii uummatoota Oromoo fi Amaaraa, waa’ee bulchiinsota naannoo lameen irra taree ka jabinni Itiyoophiyaanummaa itti mul’atee fi barbaachisummaan tokkummaa itti dubbatame ta’uu – hoogganoonni bulchiisota naannoolee lameenii dubbatanii jiran.
Mariin kun maddeen oduu biyyattii keessaan ka tamsaasame yoo tahu, keessumaa ka magaalaa Baahir Daar irraa tamsaasamu - Televiiziyoonni bulchiisa naannoo Amaariaa yeroo bal’aa kenneefii tamsaasuu isaa – gabaasaan VOA – Eskindir Firew, Finfinnee irraa gabaasee jira.
Akka gabaasaa kanaatti, Prezidaantonni bulchiinsota lameenii haasaan marii sana irratti dhageessisan waa’ee tokkummaa uummatootaa fi cimina Itiyoophiyaanummaatti ka fuuleffate akka ture beekamee jira.
Prezidaantiin Bulchiinsa naannoo Oromiyaa – Obbo Lammaa Magarsaa, “tokkummaan uummatoota lameen gidduu jiru, kan eenyuun keenya iyyuu haaluu fi jijjiiruu hin dandeenye, tokkummaa barootaaf ijaarame” jedhan.
Walitti-hidhata uummatoota Amaaraa fi Oromoo gidduu jiru cimsanii ka dubbatan – Prezidaantiin Bulchiinsa naannoo Amaaraa – Obbo Gadduu Aandaargaachoos, tokkummaan kun, “ololawwaan diiggaa hedduu injifachuun kan as gahe” jedhanii jiran.


text:
Dhaabbata Mootummoota Gamtoomanitti itti gaafatamaan kora nagaha eegumsaa, Hervii Laadsoos miseensoonni korichaa, Saawiz Suudaan irratti qoqqobbiin akka godhamu tarkaanfi atattamaa akka fudhatan waamicha dhiheese. Herviin hoggantoota fi komaanderoonii waraanaa biyyattitti nageenyi akka hin buunee godhanis dhiibban adda ta’e irratti godhamuu fi jeequmsi lammii biyyaatti dararaadhaa saaxiluu, han Saawiz Suudaantti dedebi’uu kun ammaf ammatti murtee godhachuuu akka qabu dubbata.
Xiyyeeffanaan keenya han atattamaa walitti bu'iinsii kun dhabbachuu irratti hojjacuuu dha han jedhu immoo daayrektarii waajjira ergama addaa Yunaaytid Isteets damee Saawiz Suudaan fi Suudaan, Andiruu Burneeti.
Karaa biraatin dhabbannii biyyoonni Afrikaa sadeet dhimma guddinaa fi diinagdee waliinii irratti wajjin hojjachuudhaa bara 1986 dhaabatan fi Saawiz Suudaan bara 2011 an itti dabalamte Igaad (IGAD), kaleessaa Keeniyaatti walgahanii dhimma kanaratti erga mari’atanii booda humnaa haala Juubaa tasgabeesu atattamaan walitti fiduun akka barbaachisu murteessan. Ministiroonni Igaad afur fi ministirri nagaha eegumsaa Gamtaa Afriaa dhimma Saawiz Suudaan laalchisee marii godhanii ibsa baasaniin gareen nagaha eegumsa motummoota gamtoomanii ergama Saawiz Suudaanii humna dabalataa akka erguu gafaate.


text:
Go to: Winter Parking Basics ( English )
Yeroo Gannaa Bikka Konkolaataa Dhaaban Baruu kan Feesisu
Warri karaa irraa cabbii haxaawan daandii guutuu irraa akka mishaatti haxaa'uuf akka danda'aniif jecha, Minneapolis yeroo gannaa konkolaataa daandii irra dhaabatan kan laalu dambii qaba. Dambiileen kunis konkolaataa karaa irra dhaabamu haala kanaan gadii wajji laala:
- Cabbii hedduu bu'uusaa fuundura fi yeroo inni bu'aa jiru,
- Cabbii hedduu bu'uusaa booda fi,
- Hedduu bu'uu irraa kan ka'e yoggaa cabbiin tuulamee jiru.
Dambiin kun akkaataa warri karaa haxaawan makiinota karaa irra dhaabtan kaasanii daandii gamaa gamanatti, lafa makiinaan dhaabamu dabalatee, haxaawuu danda'an sirna lafa kaa'a. Konkolaataan, caalaatti warri dhimma sardamaaf bobba'an, akka gaariitti ganna guutuu deemuu akka danda'aniif karaa guutuu haruun akka danda'amu mijeessuuf dambiin kun, gargaara.
Seericha hubattee faana bu'uun, waan qooda keetii raawwadhu.
Warri Minneapolis keessa jiraatan fi warri deddeebi'an kan konkolaataa karraa irra dhaaban cufti, karaan akka haxaa'amu gargaaruuf, haala qilleensaa hubachuun fi yeroo gannaa seerra konkoolaataa karraa irra dhaabuu ilaalchisee jiru hubachuun irraa eegama. Baatiilee cabbiin bu'u keessatti (Sadaasaa hanga Caamsaatti) seerri kun yoom hujii irra akka oolu hubachuuf, gurra qeensuun gaarii dha.
Namootni Minneapolis laaluuf, waa bituuf, bashannanuuf dhufan seera kana dagachuun isaanii akka malu yaadadhu. Keessummaa kee, warra sirraa waa bitan fi siif kan hojjetan hundatti winter parking rules fi yeroo gannaa konkolaataa dhaabuu itti himuun gargaaruu ni dandeessa.
Tahuu Baannaan Tiiketa argachuu ykn Konkolaataan Harkifamuun ni jira
Warri Sardama Cabbii fi seera yeroo gannaa konkolaataa dhaabanii hin kabajne, tiiketa argachuu fi konkolaataan isaanii bikka Minneapolis Impound Lot jedhamutti harkifamuun ni jira.
Yeroo Gannaa Akkeekkannaa Haala Konkolaataa itti dhaabanii tahuu malan
- Akkeekkachiisa Bokkaa Jabaan Dhufaa Jiruu. Bookkaa jabaan dhufaa akka jiru yoo raajame, bokkaa san fuundura bikka tokko tokko akka konkolaataan hin dhabbanne Minneapolis yeroof tolchuun ni mala.
Seericha:
- Sardama Cabbii. Cabbii hedduun erga bu'ee booda, guyyaa kamuu Magaalichi sa'a 6 w. b. dura Sardama Cabbii labsuu ni danda'a. Kun guyyaa sadiif toora konkolaataan itti dhaabbachuu danda'u seera irra oolcha. Hubannaa caaluuf, "Sardama Cabbii" bikka jedhu kanaan gaditti laali.
Seericha: Snow Emergency Parking Rules bikka jedhu dhaqiitii, ibsa caalu laali.
- Milikkita Yeroofii. Karaa fi daandiileen mana jidduu osoo Sardamni Cabbii hin labsamin haxaa'amuun, cirrachi fi ashaboon itti firfirsamuun ni jira. Konkolaataan akka hin dhaabamne kan dhowwu milikkitni yeroof akka barbaachisetti ni kaa'ama.
Seericha : Akka milikkita san irratti ibsamutti waan dhorkamu hubadhu.
- Dhowwama Dhaabbii Konkolaataa Yeroo Gannaa. Bikka yeroo gannaa cabbii hedduun bu'ee karaa dhiphisutti, Magaalichi, Dhowwa Dhaabbi Konkolaata Yeroo Gannaa hojii irra oolcha.
Seericha:
Hubbannaa Barbaachistuu: media outlets (kanaa gaditti laali) qaceelffama yeroo Dhorka Dhaabbii Konkolaataa Yeroo Gannaa, akka itti konkolaataa dhaabanii hubadhu.
Yeroo seeronni kun itti dirqisiifaman akkamit ani bara? Yogguu cabbii hedduun akka bu'u raajamu cufa, caalaatti immoo yoggaa inni itti bu'uu jalqabutti, warra kanaa gadii keessaa karaa isa tokkoo seerolee keessaa kam hujiirraa akka oolan baruu ni dandeessa.
Sa'a 24 banaa kan taate toorbelbeltuu yaami: (612) 348-7669; TTY: (612) 673-2157
Karaa Kompuuteraa e-mail kee Laali.
Kan Magaalichaa tajaajila E-Mail Snow Alert galfattee yeroo Sardamni Cabbii labsamu fi seerri dhaabbii konkolaataa yeroo gannaa hujii irra yoggaa ooluu ergaa argachuu ni dandeessa. Bara kana immoo itti dabaltee, karaa telefoona harkaa (selfoon ykn PDAS) yeroo sardamni cabbii labsamutti dhaamsa gabaabduu argachuu ni dandeessa.
Kan Magaalichaa ( MinneapolisMN.gov) banii laali
Karaa Xurree Keebilaa14, 79 or KBEM-FM (88.5 MHz) laali/caqasi
Battala labsiin Sardama Cabbii bahetti, magaalaan Minneapolis toorbelbeltuu san, 348-SNOW (348-7669) dirree kompuuteraa fi xurree keebilaa 14 fi 79, ni haaressa, dhaamsa karaa e-mail alert warra galmaa'aniif ni dabarsa; akkasumas televiishena warra gurguddaa afran, dhaabiilee radiyoo 11 fi maxansitoota gaazexaa gurguddoo sadani tti ni dabra.
Last updated Mar 8, 2012


text:
Samii haaraa fi laftii haaraan maaliidhaa?
Gaaffii: Samii haaraa fi laftii haaraan maaliidhaa?
Deebii: Namoonni baay’een hubannoo dogogoraa qabu, mootummaan Waaqayyoo amansiisaatti maal akka fakkaatu. Mul’ata boqonnaa 21-22 waa’ee samii haaraa fi lafa haaraa tarreefama fakkii nuuf laata. Tibbawwan bara dhumaa booda, samii fi laftii ammaa ni darbu lafa haaraa fi samii haaraadhaan bakka buufamu. Bakki mana bara baraa amantootaa lafa haaraa ta’a. lafti haaraanis “Mootummaa Waaqayyoo” ni ta’a, innis kan bara barummaa kan ittiin dabarru. Lafatti haaraa irratti, Yerusaaleem ishee haaraan magaalaa ishee samii irra, kan ittiin taatu. Lafatti ishee haaraa irratti, balbala dhagaa gati jabeessaa fi waltajjiwwan warqee kan isaan ta’an.
Samii__ lafa haara__bakka qaamaati, kan ulfeefamaan qaama foonii wajjin kan jiraannuu (1Qor. 15:35-58). Mootummaa Waaqayyo “duumessawwan keessa” kan jedhu yaad-rimeen kitaaba qulqulluu keessa hin jiru. Nus “hafuuroota taanee samii irra in bololina” kan jedhu yaad-rimeen kitaaba qulqulluu keessa hin jiru. Amantootni kan isaan baratan mootummaan Waaqayyoo haaraa fi guutuu kan ta’ee pilaaneeti dha, achis kan nu jiraannu. Lafti haaraan cubbuu irraa, hamenya irraa, dhukkuba irraa, rakkina irraa fi du’a irraa bilisa ni ta’a. innis kan ammaa lafa keenyaa wajjin wal fakkaataa ta’uu danda’a, yookaan tarii kayyoon keenya ammaa uumama haaraa, ta’us garuu abarsa cubbuu kan hin qabne.
Waa’ee samii haarahoo? Yaadatamuun kan irra jiru wanti faayidaa qabu, “samiin” kan isaan argisiisan hawwaa oliidha, irraa hafees bakka bulti. Kanaaf, hawwaa keessanii haaraa. Innis kan inni fakkaatu samiin Waaqayyo irra deebiin akka uumamuu dha, Universi irra waan jiru hundumaa (jalqabbi haaraa” gochuudhaaf, fooninis ta’e hafuuraan. Nu samiwwan haaraa wajjin walitti dhufiinsa dhi’oo qabaannaa? Ta’u danda’a, ta’us garuu argachuudhaaf eeguutu nurra jiraata. Hundumti keenya dubbii Waaqayyoof eyyamuutu nurra jiraata, waa’ee mootummaa Waaqayyoo wanta qabnu hubachuuf sammutti qabachuu.
English
Samii haaraa fi laftii haaraan maaliidhaa?


text:
Mootummaan Itiyoophiyaa mirga bu’uuraa kan akka wal ga’uu fi yaada ofii ibsuu dabalatee labsii yeroo hatattamaa labsuu isaa cimsinee ittiin mormina.
Hookkaraa fi lubbuun namaa baduu kan mootummaa yaaddesse nuunis nu yaaddessa garuu deebii kan ta’u walabummaa itti dabalaa kennuu malee xiqqeessuu akka hin ta’in amantii keenya cimaa dha.
Rakkoon Itiyoophiyaa mudate, jijjiirama dimokraasii, guddina dinagdee ykn sabatiinsa waariinsa qabu haa ta’u hiika kan argatu marii hunda hirmaachisee fi adeemsa siyaasaan malee uggura kaa’uu dhaan miti.
Labsiin yeroo hatattamaa labsamuun hidhamtoota siyaasaa kumaan laka’aman gad dhiisuu dabalatee waltajjii siyaasaa uumuuf tarkaanfii dhiyeenya fudhatame fudhatama dhabsiisa. Lammiiwwan Itiyoophiyaa karaa nagaan yaada ofii ibsachuuf mirga isaan qaban ugguruun durumaanuu kan isaan dhaggeeffatu akka hin qabaanne ergaa dabarsa.
Mootummaan tarkaanfii isaa kana irra deebi’ee yaaduu dhaan jireenya lammiiwwanii fi qabeenyaaf eegumsa akka godhu cimsinee yaadachiisna. Dhugumatti dimokraasii waariinsa qabuuf daandii kan saaqu waltajjii marii hiika qabuu fi hirmaannaa siyaasaaf a’u akka bal’isu cimsinee yaadachiisna.


text:
Waxabajjii 10,2017, Godina Shaggar lixaa aanaa Ginda_barat,magaalaa Ginda baratii fi magaalaa Kaachisitti loltooti sirna Wayyaleenee uummata dararuu itti fufaa jiraachuu Qeerroo Gindabarat fi kaachisa gabaasan,erga baatii lamaa hanga amma galgaala galgaala yeroo Mara sa’a lamaa booda namni kamuu dandiirra deemuu akka hin dandeenye fi reebichi hamaa ilma namaaf hin barbaachifne akka uummata irratti raawwatamaa jiru gabaasi Qeerroon ni addeessa.
Kunakkumaa lafa oromiyaa saba oromoo irraa buqqisaa, saboota biraaf takkuun hiruu jiruttibarate,ummata keenyarrattis reebichaaf dararaa hamaa irratti rawwachuun akka sabni oromoo qee’ee Isaa isee godaanu,akka of jibbu,akka Abdii kutaatu yaadanii duguuggaa Sanyii ajjeechaa fi hidhaan ummata dadhabnaan,Warren du’aa fi hidhaarra hafan reebichaan dararaa jiraachu uummanni sarbaman ni dubbatu ykn wawwaatataa jiru.


text:
Gilgel Gibee sadeessoon,hujii Itoophiyaan humnba ibsee isii guddifachuuf naannoo kibbaa godina Dawarooti fi Walayitaa jidduutti hojjachaa bahan.
Haroolee laga Gibee irratti hojajtan lamaan Gilgel Gibe tokkeessoo fi lammeessootti dabalamanii hujiitti jiran.
Hujii tanaan humnitii Ibsee megawatt mw870 irraa argatan.Akka kanaan humna ibsee Itoophiyaa harka 94 guddisa.Haroon tun bisaan metir kuubii biliyoona 14 qabdi lafa karee kiilometrii 200 irratti jaaran.
Akka bulchootii Itoophiyaa jedhanitti hujiin tun adoo warri hujiin tun naannoo balleessitii bisaan laga Hoomootii fi garba naannoo Turukaanaa irraa bisaan diqqeessit jedhanii itti duulanii dhumatte.
Baankileen tanaa jettee horii porojeekti tanaan jaaran dhowwattee fi warrii tanaa jedhee gagaarsa didelleen hinuma jira.Tana keessaa jabaannee hojjannee fixannee jedha muummeen minsitera Itoophiyaa Hayilee Maariyam yoo guyyaa dheengaddaa hujii tana eebbisiise.
“Rakkoolee porojeektiin tun jalqabumaayyu keessa baate;gama horiiti fi teessoo lafaa irratti,tana malee waan mirkanaa caalaa rakkoolee amantii fakkaatuun warri rakkoo naannootii quuqamnaa jedhu jibbaa fi gooyessaa haga hin qamne oofaa asi gahan. Tanuma keesaa baanee asi geennee tun nuu cufaafuu gammachuu biyyaa ta haga hin qamne taate.Baga waliin gammanne.”
Hujii fi wanti asi irraa argamaa gabayaa alaallee hin oolti jedha muummeen minsitea kun.
Hujiin tun akka jecha muummee ministeraatti Itoophiyaa qofaa miti biyyoota olla guddaannaan duubatti hafanii fi guddachuutti jiranillee fkn dansaa taati.
Humnitii ibsee Gilgel Gibee argachuutti jiran fi hujiin isii dhumachuutti jirtulleen walti dabaltamtee biyya alaalleetti gurguranii faaydaa guddaa fiddi.
Biyyoota ollaalee waliin ibseen walti dhufanii,guddina faaadaa qabu uumetee waliin gudachaa gabayaa alaaallee dabalte faaydaa irraa argatan jedha muummeen misntera kun


text:
Henny Meena. pergola. October 07th , 2017.
ies rraallbbllnn sstteeccollaa,,wwiihhccnnmmkkeeyyoouu feeell eexttrrmellyyhhaappppyy oonn mmooss ff hh ccaaiinn,,aa oo iillggttaahhll nntteemmvvmmnn ffyyuu eessaalltteettmmee.. TThheemmvveeeettddppnnssuuoo oorrpparrkkaaddii oorrpprr ii eeryy bii ttee hhee eeeetrriicc eecc oollrrii eeeessaarryyffrryyuu ss oonnll hhnnyyuu eesswwlll bb aaeebb>>oo hhuuddkkeeppaa yy nnmmnn ttee hhnngg aass wweelll aassaall oo ttee wwllllccoouunnttaanndd yyuuccnnaass ss hh ooaarreennrryy ii wwhhcc aaeeyyuurrccoolllaarrwillll gget hhrrggee ppoo oorroonnqquuiittee aaiiyy oo nneeeddtt iiddootttthhee eexxaacc gadgett ii hh mmrreett aanndd keeee nnmmnn hhtt oo hhuuddnnoo uu hhee llooccaall bbrrnnssaa thheeyy aa rrvv oobbeeffttllYou iillddffiiiittll iidd oottttaa hh llccttrrccffnneeccllllarr iss tthheemmss iimmpprraatt ggddeesswwiihhccnnhhll oo oottaakktteeppttaaiiaassiinn aammss nnyy iiuuttiinnaandd thhttttooqqiiteeeessll anndd ffeettvvll..YYuu llssoo eeedd tto knnoo hhtt ooeeoo hh ppccissggttiiggeettnnttaaddhhnneeyyuuwwillll eeiiiieeyyffnn uu tthhatt tthheeyy neeee rrpprrpprrttccttiioonn aann oohhrriieeyyuuwwll llaassffee hhttyyuuaaeennt pprrooeettnngg ssooeenn hhmmyyuussooll rrttcc ttaayyccst.  Yu il la el ta eear udeso pcs hty hul eccre f u e s mortn d eoft igs apt ohin l u tescrt h aia o ou aeae o yu oetio t mtme tlone roeto o oe toe nmalsle osad ieswm ucn ee ut.Thsecrc fn ola savr prtatgdt >oo hhuuddkkeeppaa yy nnmmnn ttee hhnngg aass wweelll aassaall oo ttee wwllllccoouunnttaanndd yyuuccnnaass ss hh ooaarreennrryy ii wwhhcc aaeeyyuurrccoolllaarrwillll gget hhrrggee ppoo oorroonnqquuiittee aaiiyy oo nneeeddtt iiddootttthhee eexxaacc gadgett ii hh mmrreett aanndd keeee nnmmnn hhtt oo hhuuddnnoo uu hhee llooccaall bbrrnnssaa thheeyy aa rrvv oobbeeffttllYou iillddffiiiittll iidd oottttaa hh llccttrrccffnneeccllllarr iss tthheemmss iimmpprraatt ggddeesswwiihhccnnhhll oo oottaakktteeppttaaiiaassiinn aammss nnyy iiuuttiinnaandd thhttttooqqiiteeeessll anndd ffeettvvll..YYuu llssoo eeedd tto knnoo hhtt ooeeoo hh ppccissggttiiggeettnnttaaddhhnneeyyuuwwillll eeiiiieeyyffnn uu tthhatt tthheeyy neeee rrpprrpprrttccttiioonn aann oohhrriieeyyuuwwll llaassffee hhttyyuuaaeennt pprrooeettnngg ssooeenn hhmmyyuussooll rrttcc ttaayyccst.  Yu il la el ta eear udeso pcs hty hul eccre f u e s mortn d eoft igs apt ohin l u tescrt h aia o ou aeae o yu oetio t mtme tlone roeto o oe toe nmalsle osad ieswm ucn ee ut.Thsecrc fn ola savr prtatgdt<r inThe Nail in the Fence
Embrace your path with the absolute willingness to know that all of the necessary signs will naturally emerge. Be patient, perceptive, and always stay aware. You are sure to find unique treasures when you least expect, that will gently brighten your day. The pebbles and incredible rocks are meant for touching and reflecting. The ease of natures way imparts such timeless wisdom, so realize that each rock or pebble may possess truth that is meant just for you. You may want to bend down, feel them and pick some up. Give yourself permission to lose track of time, as you hold them in your hands awhile. You will come back to here and now just when you are ready.
At the time you bought pup or dog, the dog fence to stay away your canine friend from running from time to time in your home and public venues.
Ranch fencing is common sight in the country side. In this article I will provide to building a simple ranch style fence in 3 steps. Because of the simplicity of the style it is often used to enclose large spaces. It also uses less timber than other styles so as a consequence is often cheaper. Typically the ranch fence is 3-4 rails and is between 1.2m to 1.5m high. The rails run horizontally. Where greater strength is required to keep in livestock more rails maybe used. The steps for building a ranch fence are as follows.
Recent Posts
Categories
Monthly Archives
About ▪ Contact ▪ Privacy Policy ▪ Terms of Service ▪ Copyright/IP Policy
Copyright © 2016-2030 ยท Home Design Ideas and Interior Inspirations. All Wrong Reserved.
Any content, trademark/s, or other material that might be found on this site that is not this site property remains the copyright of its respective owner/s. In no way does Title claim ownership or responsibility for such items, and you should seek legal consent for any use of such materials from its owner.


text:
Manni Murtii Taanzaaniyaa godaantota Itiyoophiyaa 84 hidhaa 3 wagaa 3’ isaan adabe. Lammileen Itiyoophiyaa kun torbeedhaan dura taanzaaniyaa kutaa bulchiinsa Iriingaa jedhamutti ka qabaman yoo tahu, godaansa seeraan alaan gara Maalawiitti darbuuf utuu jedhaniiti kan qabaman.
Godaantota kana konkolaataa keessatti ukkaamsee ka isaaniin deemaa ture konkolaachisaan konkolaatichaa yoggasuma yoo miliqu, Poolisiin Taanzaaniyaa lammii biyyattii Hasan Feeruuz jedhamu lammileee biyyattii waliin to’annaa jela oolcheera.
Itti gaafatamaan Waajjira Immigreeshinii Taanzaaniyaa ka Damee Iringaa obbo Hop Kawaawaa ‘yoo to’annoo jela lammilee Itiyoophiyaa kana oolchinu isaan keessaa namni 12 of wallaanii hospitaalatti akka yaalaman dubbatan.’
Itiyoophiyaan Taanzaaniyaadhaa Imbaasii kan hin qabne yoo taatu, dhimmichi ka ilaallatu Imbaasii Itiyoophiyaa Naayiroobii jiru dubbisuuf yaaliin goone hin milkaayin hafeera.
Gabaasi ka Galmoo Daawit


text:
Oromiyaa keessatti mormiin lagannaa gabaa torban darbee guyyaa sadiif gaggaaffamuun ni yaadatama.Kunis Dilaala ykn gibiraa humnaan olii hin baafnuu,daangaan Oromiyaa haa kabajamuu akkasumas hidhamtoonni siyaasaa martii hidhaa keessaa haa baafaman kan jedhu hammatee ture.
Laguun gabaa kun dinagdee biyyatti irratti dhibbaa hagamii akka geesisee akkasumas ituu yeroon laguun kun dheerate ta’e adda addummaa inni fiduu danda’uu irratti hayyuu dinagdee kan ta’an Profeesar Mohammed Xaahiroo Yunivarsitii Daalaas irraa xiinxalanii jiru.
Gaaffii fi Deebii gaggeeffame dhaggeefadhaa