text:
Tuesday, February 24, 2015
Waldorgommii Ispoortii Akka Oromiyaatti Magaalaa Jimmaa irratti gaggeeffamaa jiruun wal qabatee Guyyaa hardhaa Magaalaan Jimmaa Wallee Warraaqsaa FDGf uummata qopheessuun dhuunfatamte .Poolisootni Oromiyaas sochii Qeerrootti makamuun Wallee Warraqa wallisaa turan.
Guraandhala 23,2015 Waldorgommii Ispoortii Akka Oromiyaatti Magaalaa Jimmaa irratti gaggeeffamaa jiruun wal qabatee Guyyaa hardhaa Magaalaan Jimmaa Wallee Warraaqsaa FDGf uummata qopheessuun dhuunfatamte .Poolisootni Oromiyaas sochii Qeerrootti makamuun Wallee Warraqa wallisaa turan. Goototni Dargaggootni barattootni Oromoo Yuunibarsiitii Jimmaa, Koolleejjii barsiisota Jimmaa fi dargaggootni Oromoo jirattootni magaalaa Jimmaa bakka waldorgommiin Ispoortii Shaampiyoonaa Oromiyaa gaggeeffama jirutti walitti qabuun Walleelee Warraaqsaa qabsoo bilisummaa Oromoo leellisuu fi FDGf uummata qopheessuu qabsiisuun magaalaa Jimmaa keessa naannaa’uun eenyummaa, Oromummaa fi gootummaa isanii ibsachuun uummata haalaan dammaqsan. Guyyaa hardhaa Istadeumii Magaalaa Jimmaa keessatti yeroo taphattootni Kubbaa miilaa Magaalaa Amboo fi Jimmaa taphatan walleen warraaqsaa haalaan jabaate, magaalaan Jimmaas raafama guddaa keessa seente, humnootni basaasaa to’achuu hin dandeenye., Walleewwaan Warraaqsaa dhageesisaan keessaattis Jimma kan keenya, Amboo kan keenyaa, Finfinneen kan keenya, Wallaggaan kan keenya, Iluun kan keenyaa, Harargeen kan keenyaa, Adaamaan kan keenya, Bishooftuu, Burraayyuun, Holotaan, Sulultaan, Xaafoon, fi Sabbataan kan keenya Oromiyaa Badhoon biyya keenyaa jechuun haala uummata hawwatuun wallee warraqsaa magaalaa Jimmaa keessa nanna’uun finiinsan. Poolisota Oromiyaa magaalaa Jimmaa keessa jiraniif goototni qeerroon barattootni Oromoo waamicha ”Poolisiin kan keenyaa” jedhu waan dabarsaniifPoolisootni hedduun wallee warraaqsaatti makamuun gootota sabboontota Oromoo waliin wallee warraqsaa finiinsan. Walleewwan warraqsaa Goototni Oromoo finiinsan kunis mataduree: akka halagaan Oromiyatti hin seenne”, Yaa gadhee maaf fokkortaa dhiira namarra baasa kobbortaa’‘, ”Siifan lolaa uummataa narra hin gortuu” kanneen jedhaman ifatti magaalaa Jimmaa keessa naanna’uun uummata sochoosan. Diinaafis firaafis haagaluu jechuun goototni Qeerroon barattootni Oromoo Yuunibarsiitii Jimmaa, kolleejjii barsiisota Jimmaa fi dargaggootni Oromoo jiraattootni magaalaa Jimmaa sodaa tokko malee ifatti wallee qabsoo warraaqsa FDG qabsiisuun hidhaa, du’aa, fi daraara fedhee illee fudhachuuf qophii ta’uu ibsatan. uummaatni jiraattootni Magaalaa Jimmaa daandiitti gadii yaa’uun gootummaa dargaggoota Qeerroo barattoota Oromoo kana kan ajaa’ibsiifatan yoo ta’uu Poolisootni Oromiyaa Wallee warraaqsaa kanatti makamuun qabsoo bilisummaa Oromoo faarsan.
Subscribe to: Post Comments (Atom)


c: text/html

text:
Gidduu kana gabaasa DOCUMENTARY: U.S POLICEY-
Gabaasni ykn dokumantarin kun ummata Oromoo baayinaan walakkaa ummatoota biyyatti ta’e akka hin jirretti bira taruun isaa qaamni biraa jibbaa ummata Oromoo irraa qabu waan harka keessa qabu fakkatee natti mulate. Yakki duguugaa sanyi keessumaa ummata Amaaraa, Gambeelaa fi Ogaden irratti raawwatame jedhu balinaan ibsa.
Garuu kana hunda keessatti yakkota ganna 24 afurif ummata Oromoo irratti ABUT in otuu walirraa hin citin hanga guyyaa harratti raawwatamaa jiru tasa maqaa hin dhofne. Komee Oromoota irraa dhiyaaten dhimma Oromoo kophatti akka qorachun barbaachisu yaadaa tokko dokumantaricha cinatti ka’aniru. Maalif kophatti qorachuu barbachisee?. Ragaa dhabaniti akka hin jennee yeroo dheeradhaf gabaasni gidiraa Ummata Oromoo irra gahu ibsan baayee dha. Kanaafuu yaadni kan Oromoo kophatti qorachuu jedhu komee dhiyaterra ka’ee yoo ta’e malee garaa irraa natti hin fakkatu. Kana kan amanuu dandeenyu yoo hojitti hiikame qofaa dha.
Ajjeechaa , hidhaa, biyya irraa ari’amuu ilmaan Oromoo irratti raawwate akka waan binneensa daggalaa irratti raawwateti ilaalamee bira darbame. Kun hedduu waan nama gaddisiisu qofaa miti kan wal nama gaafachisudhas. Biyya Itoophiyaa keessatti wanti waggota 100 darban hin ta’in ummata oromoo irratti ganna 20 keessatti kan raawwatame ta’uun guyyaa guyyatti otuu gabaasamu harraa gaazexesota warra adiitinlee hawwalamee bira darbamuun isaa gaafii cimaa dha. Baroota 24 darban kana dhiibbaan mirga namaa, ajjeechan, jilmaadhan
Haata’u malee eenyu gabasa kana duuba jiraa kan jedhu tilmaamuun nama hin dhibu. Duruma irraa eegalee seenaan Oromoo dhokatee akka hafuu warri gochaa ture harras dalagaa isaanii itti fufudhan wanuma guyyaa adii mulatu dhoksanii kan isaanii kan harki caalaan isaa soba ta’e barreefataa fi himataa turan. Warri seenaa hatuu fi jallisudhan beekaman harralee hin teenye yoo nutu ta’ee ta’e malee.
Harras akkuma barame dhimma uummata miliyona 40 tti lakka’amu akka hin jirretti warra adii wajjin waligaludhan dhokatee akka bira taramu godhaniru. Waggooti 20 olif dachee Oromoo irratti gartuu ABUTin ummata Oromoo irratti duula deemaa ture akka waan tokkollee hin taanetti ukkamsamee akka hafu gochudhaf waan danda’an hojjetaniru.
Ummata Amaaraa irratti yakka sanyi namaa duguugutu raawwate jedhame himame. Dhalli Amaaraa tokkollee du’uun akka irra hin jirre hundumtuu ni amana. Wanti nama aja’ibu lakkofsi ummata Amaaraa kan xiqqate yakka sanyi duguuggaa (Genocide) irratti raawwatameen jedhamee dhiyaachuu isaa ti. Uummata Amaaraa irratti gocha sanyii duguuguutu raawwate yeroo jedhan kan ummata Oromoo irratti waggoti kurnaan lamaa olif guyyaa guyyatti raawwataa turee fi harralee raawwataa jiru dhoksuun yakka yakka caalu dha. Yakki kun kan gartuun ABUT raawwateen homaa wal hin caalu.
Muuxannoo bara dheeraa qabanin ilmaan warra adii ababbaluu ( Lobby ) gochudhan ummata Amaaraa irratti gocha sanyii duguugatu gahe jedchudhan hawwasa adunyaa kana dogoggorsuf yaalii godhu. Gazeexeesan adin sunillee gaafii tokko malee ummatni Amaaraa miliyoonii 2.7 dhumeera ykn bakka bu’e hin beekamu jedhee gabaasera.
Gazexesaan gabaasa ( Documentary) kana dhiyeeses waan jara kanaan irratti walta’an akka qaban beekuu nama hin dhibu. Sababni isaas yakkota Oromoo irratti raawwatmaa turanii fi ammalle itt jiru gabaasuf ragaa dhabe waan jedhamu waan hintaanef. Baroota 24 kana dhabbileen mirga dhala namatif falman kan akka
Akkuma eenyulee beeku mootummaa ABUT durfamuu fi Amaara giddutti waldhabbin kan uumamuu eegalee filannoo bara 2005 boodadha malee isaa dura wanti irra gahe hin jiru. Bara 2005 dura yeroo ilmaan Oromoo bakka addaa addatti akka binneensaa ari’amanii ajjeefaman, barattootni Oromoo yeroo tokkicha 500 ol ta’an mana barumsaa irraa ari’amanii biyya abbaa isaanii irratti lafa bultii dhaban ilmaan amaaraa baga jedhanii itti qoosaa turan. Gara caalaa isaantu dubbi itti barbaadee barumsa irraa ariisisaa ture. Bara 2005 boodas yoo ta’e kan mootummadhan walitti isaan buuse paartin qindominaa ( CUD) sagalee filannoodhan argatan fudhanee paarlamaa hin seenuu jedhani jeequmsa uumuu isaanii ti. Jeequmsa uumame kanaanis Finfinnee keessatti namootni ajjeefamudha kan walitti isaan buuse. Sunuu amaraa qofaa addaan baasee otuu hin taane kan ajjeefame kanuma rasaasnii argate dha. Asirratti gochi mootummaa wayyaneetin raawwatame sirrii dha jechuu kiyya miti. Garuu hacuucaa fi dhiibbaa mirga namoomaa ilaalchisee kan Oromootin walcinaa qabnee yeroo ilaalu walirraa fagoo waan ta’ef dhugaan dhokachuu isaa ti.
Ergasi asis kan amma Gurrfardaa fi bakkota addaa addaa isaan tuqan keessatti dhiittaa mirga lammilee Amaraa irratti raawwate yoo jiraates sanaafis sababa kan ta’an oftultota malee kan biroo miti. Oftuultotni ummata rakkina beelaa fi gadadoo jalaa baqatee naannoo kibbati godaanu keessa dabballee isaanii galchani ergudhan ummata naannoo wajjin walitti buusudhan lubbuun namootaa akka darbu godhu. Sana booda kunoo ummata Amaraa fixan, bakka bara dheeraa jiraatanirraa ari’an jechudhan holola siyaasaf itti fayyadamaa turan ammas itti jiru. Dhugaan jiru isaa kana ta’ee otuu jiruu ummatota naanootu Amaara iraatti ka’e fixe jedhani dhara hololu. Fakkeenyaf baruma darbe kana naannoo kibbaa aanaa Godarree keessatti walitti bu’insa uummaeen Amaara 500 oltu du’e jedhanii midiyaa isaanitin lalabaa turan. Haala qabatamaa aanaa Goddarree nama beekuf aanaa sana keessa walumaagalatti abbaan warraa 500 hin jiru. Hanga ani beekutti aanaan Godarree lafa bosona uumamatin uffifameedha malee lafaa ummatni baayaatee keessa jiraatu miti.
Godaantotni Amaaraa yeroo godaanan meeshaa waraanaa hidhatani godaanu, ittinis ummatoota sodachisu. Kan hidhata itti bitee bobbasu oftuultota biyya ambaa jiraatan ( Diaspora) ta’uun ni beekama. Godaantotni kun bakka itti godananitti uummata lafa isaa isaanii qoodee isaan jiraachisu irratti tuffi hangana hin jedhamne agaarsisu. Amalaa oftulummaa isaanii kanaan ummatota itti baqatan walin jiraachuu akka hin dandeenye namuma isaanii kan ta’e itti aanaan prezidantii bulchinsa naannoo Amaraa arraba keessan isaa summii baatee deemutu ummatotaa wajjin isin jiraachisuu dide”የትምክህት ምላሳችሁ በ ሚረ ጨ ው መ ር ዝ ም ክንያት ከህዝቦች ጋር መኖር ኣቃታችሁ እንጂ የበደላችሁ ህዝብ የለም ” jedhee dhugaa itti himera.
Oftuultotni Amaaraa waggoti 20 ol kana hojii ummatota walitti buusuu ofumaaf raawwata turuu isaanif ragaan kana caale hin jiru. Walitti bu’insa uummatotaa irraa bu’aa siyaasaa buufachuf hawwii guddaa qabu. Kanaanis sirna federalismii saba irratti hunda’e jedhanii abaaran jibbisisudhaf dhama’u.
Oftuultotni kun bara darbe 2014 yeroo barattota Oromoo maasterplani Finfinnee jedhu morman hidhattotni mootummaa ABUT magaalaa Ambootti ajjeesan akkas jedhani hololaa turan. Lammii Amaaraa fi kan saboota biroo nageenya isaanitif jecha mana sagadaa (Church ) keessatti baqatan jedhani midiyaa isaaniitin holola adeemsisan.
Nageenya isaanif sodatan kan jedhan mootummaa ilmaan Oromoo ajjeesu otuu hin taane ummata Oromoo jechuu isaanii ture. Egaa haala akkasitin aangoo isaanii durii deebisanii qabachuf yaalii godhanin ta’e jedhanii ummataa fi ummata walitti buusudhan ”kuno kan kana fidee federalismii saba irraatti hunda’edha, Siyaasa gosaa ti”, jechudhan mirga ofin of bulchuu uummatoota irratti duula adeemsisu.
Ilmaan nafxanyaa kana gochuu isaanitti waan aaruuf hin qabnu. Isaan duruu aangoo siyaasaa qabatanii ummatoota hafan bitudhaf waanti isaan hin dalagne hin jiru. Isaan aangoo irra ta’uu malee dhimma ummatotaa hin qaban. Aangoo mootummaa qabachuf dandeetti qaban maratti fayyadamu. Kaayyoo isaanii bakkaan gahachuf waan danda’an gochun isaanii jabina malee dadhabina isaanii hin mullisu. Isaan yeroo waan tokko dhalatu ka’anii wacanii manatti galanii hin ta’aan. Ragaa dhugaas haata’u kan sobaa walitti qindefatu, namoota adii fi gurrachaas jala seenanii sosobatu (Loby godhu). Maallaqanis ni bitu. Haala kanaan dhugaa jallisu. Aangoon siyaasaa isaanif murteesaa dha. Qabsoon siyaasaa aangoo qabachudhaf malee waan biraatif akka hin taane sirritti beeku.
Aangoo qabachuf keessaa fi alaa wal degaranii socho’u. Kayyoo isaanitif qabeenyaa fi beekumsa isaanii hin qusatan. Aangoo eenyutu qabataa irratti malee kaayyoo irratti wal lolan hin qaban . Isaanif kaayyoo ganamaas ta’e kan galgalaa aangoo mootummaa qabachu dha. Halkan tokkofuu haata’u isaanif aangoon murteesaa dha. Nyu Oromoon maal dalagnaa yeroo isaan kana hojjetan jennee of gaafachuu qabna. Waggoti 24 darban walirratti dhagaa darbataa, akka adurree hantuuta eegdu sochii walii eegaa, maqaa walballesaa turre ammalee ittuma jirra. Qaamni bira taramu hin jiru. Maqaa wal xureesuu kanaan dura adeemsisamaa ture irraa maal buufannee jedhee kan of gaafate hin jiru. Ammas caalee itti fufe malee.
Gidduu kana gazeexesoti OMN jila Itophiyaa irraa dhufe (Abbaa Duulaa Gammadaa ) wajjin irrbata nyaatan, bakka dhoksatti wali wajjin turan, isaan ergamtoota OPDO ti fi kkf. barreefamaniru.Walumaa galatti Wanti hin jedhamin hin jiru. Gaazexesan tokko mana dinaas ta’e mana firaa deemee odeefannoo argachun hojii isaa ta’uu walaaludhan namoota kana maqaa balleesun, waan isaan hin taanee itti hidhuf yaaluun ( Character assassination jedhu warri faranji). Kun hundi maal haa buusufii?. Warri akkas jedhee maqaa nama dhoqqee dibu kun dhuguma Oromoodhaf yaadanitii? . Namni akkamitti waa haa hojjetu ? Yoomii kan otuu hamaa hin dubbatin itti yaaduu barruu? Oromoon duri dubbin haa bultu waan jedhef qaba. Yeroo dubbii bulfatan itti yaadu. Yoo itti yaada bulan yaadni akka kaleesa yeroo dubbin ho’aa turee hin ta’u. Dubbii bulfachun murtee haqaa kennuu irraan nama gaha. Kanaafuu yaa ILMAAN OROMOO dubbii bulfachuu haa baranu. Dhugaa fi haqa jallate akka sirratuf haa qabsofnu. Hunda caalaa ofirratti haa qabsonu.
Sabbontota Oromoo mirga uummata keessanitif falmitanif mammaksa warra Arabaa kana tuqeefin yaada kiyya xumura. Akkas jedha:
”When the fools speaks, then do not respond to him, for better than to answer him is silence.”
”I move past the fool who curses me, And I continue on my previous course saying, he does not refer to me.”
Galatoma.
Baqqalaa Jiraataa Swidin irraa

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Barattooti Oromoo Birmatnaa Barbaadu!
(Gabaasa Qeerroo
– Bitootessa 1, 2013 – Amboo) – Barattootni Oromoo gaaffii mirga bilisummaa kaasaniif mootummaan Wayyaanee hidhaa,ajjeechaa fi barnoota irraa arii’uun dura dhaabbachaa kan turee fi itti jiru barattoota Oromoo yuunivarsiitii Finfinnee kiiloo 4 barnoota irraa arii’uun yakka hiriyyaa hin qabne ummata Oromoo irratti dalaguu dha jechuun barattooti Oromoo Ammboo dura dhaabbachuu isaanii yeroo beeksisanitti tuffii abbaa irrummaa muldhisuuf jecha ammoos barattoota Oromoo Yuunivarsiitii Amboo barnoota irraa arihaman.
Barattootni Oromoo gaaffii mirgaa gaafatan keessatti Qeerroon Yuuniversitii Finfinnee kiiloo 4 irraa arhaman hatattamaan barnootatti haadeebi’an mootummaan Wayyaanee garboomfataa waan taheef sirni bulchinsa isaa haa jijjiiramu,Manneen barnootaa bakka basaastotnii fi poolisootni federaalaa Wayyaanee seenuun ilmaan Oromoo doorsisan osoo hin tahiin bakka barnootaatti jechuun kan gaafatan
Wayyaaneen gaaffii barattooti Oromoo gaafatan kana kallattiin deebisuu hanqachuu irraan duubbee keessaan about jira jechuun har’a Bitootessa 1,2013 barattoota Oromoo barnoota irraa ariitee jirti.Barattootni arii’amuun yeroo ammaa nyaata,Barnootaa fi doormii dhorkamuun akka hin galmoofne godhaman keessaa:-
1. Barataa Lataa Amante
2. Barata Gizaw Daadhii
3. Barataa Laggasaa Tamasgeen
4. Barataa Amanuu Waamii
5. Barataa Haayilee Araarsaa
6. Barattuu Dinqee Caalii
7. Barataa Takkaaleny Girrum
8. Barataa Didhaa Gaarii
9. Barataa Haayiluu Dheeressaa
10. Barataa Balaay Ittafaa
11. Barataa Kabbadaa Raggaasaa
12. Barataa Andualem W/Gebreel
13. Barataa Gaaddisaa Tasfaayee
14. Barataa Daani’el Fufaa
15. Barattuu Meskerem Baayisaa
16. Barattuu Baatiree
17. Barattuu Biruktee
18. Barataa Gazzuu
19. Barataa Tsaggaayee
Jedhaman yeroo ammaa saayinsii fayyaa keessaa isin mootummaa irratti fincila kaasaa jirtan duubaan qeerrootu isin qindeessa jechuun barnoota irraa dhorkamanii jiran.Mootummaan wayyaanee yeroodhaa gara yerootti dhiibbaa daangaa hin qabne ilmaan Oromoo irraan geessisus guyyaan bilisummaa wareegama barbaachisaa qeerroon kaffaluun akka mirkanaa’u qeerroon diinaa fi firaaf dhaamee jira.- Qeerroo.org


text:
Guraandhala 28, 2014 | Seenaa Y.G(2005)
Kutaa 1ffaa Duubisuuf Addana Tuqaa
Maraammartoon siyaasaa akaaku hedduu qabaachuu mala. kan irratti walii galuun danda’amu, shira diinni Maraammartoo keessa nu galchee kasaaraa siyaasaa keenya ol kaasuuf itti fayyadamu ta’uu fi dhiisuu adda baafachuu irratti dha. Maraammartoon kun wayyaaneen qofaa odoo hin taanee, humnoota alaa fi Biyyoota ollaan kan gaggeeffaman ni jiru. Ajandaa namaa uumanii nama tilmaaman. Qalbii namaa gara barbaadanitti naanneeffatan. Hammeenya ofii hojjatan ittiin dagachiisu barbaadan. Badii ofii ittiin dhokfatan. Humna saba tokko ittiin ilaalan. waa hedduu itti fayyadaman. Inni hangafaa garuu, mata duree isaan umamniin alatti Ummati tokko ykn gareen tokko yk namni tokko Ajandaa mataa isaa akka hin qabaanne taasisuudha. tarkaanfii ykn mormii kamiyyuu gaggeessuun dura kana adda baafachuun faayidaa guddaa qaba.
Akka walii galaatti, wayyaaneen Maraammartoon siyaasaa Ummatootaaf keesse, Sirna Fedaraalizimii kijibaati. Maraammartoo kanaan har’allee of wallaalee kan wayyaaneef ragaa ba’ee, Ummata isaa miidhaa jiru hedduu. Sooressa akka ta’an yk maqaa kubbaaniyaa fi dhaabbilee gara garaan Ilmaan Oromoo Biyya keessaa bakka meeqa dhaabdee, sheerii seeneef wayyaanee jiraachisu filmaata isaa ykn mormii itti kaasuu irraa kan of qusatee taa’ee jiru manni haa lakaa’u. kun Maraammartoo siyaasaa keessaati. Biyyoonni madda Dimokiraasii ofiin jedhanii addunyaa tu’atan hundumtu shira kanatti itti fayyadaman. Walii gala maraammartoo siyaasaa uumuun shiraa fi toftaa Abbootii irree umurii dheeraffannaaf gaggeessaniidha.
Maraammartoo siyaasaa keessa bifa adda addaatu jira jennee jirra. Maraammartoo siyaasaa, yeroo dheeraa fi gabaabaa jedhee dinni namaa kaa’uutu jira. Kan yeroo gabaabaa jedhamu, siyaasa yeroo kan isaa tursiifachuuf kan gaggeeffamu yennaa ta’u, inni lammaffaa, Maraammartoo siyaasaa dhalootaan nama keessatti hojjatee Ummata tokko akka walii galaatti naaffisuudha. Naaffisuu irra dabree waaqaa gaditti isaaniin eeggachaa jiraachiisuudha.
- Maraammartoo siyaasaa yeroo gabaabaa :-
Maraammartoon kun Ummata tokko siyaasa ofiin xaxanii tursuuf waan inni barbaadu tokko uumaniifii achi keessa odoo gangalatuu yk dhimma waan Sanaa odoo bara baraan dubbatuu fi haasa’uu, dhimma ofii raawwachuudha.
- Inni lammaffaan, dhaloota akkaataa itti of dhabsiisan, yk ummata tokko gama diinagdee yk gama hundaan boruu akka hin kaaneef, waan eenyummaa isaa ittiin dagatuu fi achi galagalee of hin gaafanneef, Maraammartoo siyaasaa keessa seensisu.
Maraammartoo siyaasaa keessatti wanni har’a jedhamee raawwatamu hin jiru. humni haala kana gaggeessu qorannoon kan deeggaramuudha. Diinni keenya wayyaaneen, waa tokko raawwachuun dura, dantaa ishee yeroo gabaabaa fi dheeraa jettee gamaaggamteeti malee, calliftee waa tokko hojii irra hin oolchitu. Waan Oromoo irrattii gaggeessan hundumaa sagantaa fi toftaa adda addaan gargaaramanii nu irratti hojjatan. Waggaa tokko booda waan nu irratti raawwatuu barbaadaniif, har’a bitamtoota bifa adda addaa nu keessaa kaadhimatan karaa barbaadan irra leenjisan. Har’a inumaa ijoollee akka keenya dubbattuu fi aadaa, qooqa, seenaa, gadaa nu caalaa lallaban qopheeffatanii jiran. Jarri kun maraammartoo siyaasaa warren nu irratti taphataniidha. Fakkeenyaaf, Maraammartoo siyaasaa akkasiin kan burkutaayee tokko, Qinijiti.
Maraammartoon siyaasaa akkasiis jira. Dhaabbilee siyaasaa adda addaa akka baayyatan taasifama. Isa keessaan namoota Afaan Oromoo beekan galfatan. Isa booda dhaabbileen siyaasaa kun akka wal dura dhaabbatan taasisan. Akka waliif hin galleef, Maraammartoo siyaasaa Ilaalcha sirnoota dabraniin warra mo’aman taasisan. Kunis GADAA jedhee kan lallabu garuu, adeemsa gadaa hojiin kan hin argisifne baayyisan. Humna barbaadan keessatti seer-dhablummaan akka babal’atu taasisan. Walumaa galatti aadaa miniilikii fi Tewudiroos faa’aa nu keessa kaa’aniin akka masakamnu nu taasisan.kana jechuun ammo, akka of dhabnuu fi Angoof wal galaafannu nu dhaaban jechuu.
Kana malees, maqaa siyaasaanis haa ta’uu kan biroon, gurmaa’aa , ijaaramaa jedhan. Gurmuu kana keessaan ofittummaa dagaagsan. Kaayyoof dhiifnee ofittummaaf akka fiignuuf aadaa isaanii nu keessaan dubbatu nu fudhachiisan. Haala kanaan nu joonjeessaa jiraatan. Maraammartoon siyaasaa wayyaanee inni hangafaa nu irratti hojjataa jirtu, waan jirru akka nutti fakkaatu taasisuudha. Gadaan , seenaan, aadaan kkf kan haasa’aman malee, kan hojiidhaan hin argamne taasisuudha. “Isa Biyya keessa jiruun, gaaffii nuuti gaafannuuf deebiin, sirba jaalalaa sirbuu qofaadha. Isa Biyya alaa jiruuf ammo, nu mormaa jiraadhaa garuu qawwee hin kaasiinaa” jedhu. Kana jechuun, akka walii galaatti jecha tokkon kaa’uu dandeenya. “MINIILIKIIN YKN TEWUDIROOSIIN MORMAA, garuu SIIDAA ISAANII KUNUUNSAAN” tokko.
Boruu Mormii amma Biyya keessatti ilmaan Oromoo kaasaa jiran caalaa waan saboota biroon walitti nu buusan nu kaa’uu danda’an. Kana jechuun diinni kaleessa nu miidheef keessa keenyatti gubannaa hin qabnuu jechuu miti. Waan nuuti odoo itti hin qophaa’iin, waan goonuu fi dhiifnu adda hin baafatiin, keessa keenya hin cimsatiin, irratti hin hojjatiin gaggeessinu, tarii bifa adda addaan nu miidhuu danda’a. waan yeroof tarkaanfiin ykn mormii ummataa irratti gaggeessanii of irraa dhaaban ni jiru. waan akka miniiliik kan ilaallatu fi qabxiilee kanneen biroo ilaallatan qophii isaan barbaachisa. Hundeetii buqqisuu malee bara baraan dhagaa itti darbachaa jiraachuun furmaata hinta’u. kun add baafannee irratti hojjachuu qabna.
Maraammartoon siyaasaa kan biroo mee haa ilaallu. Bara meeqaaf TOKKUMMAA UMMATA KEENYAAhawwaa jiraanne ? tokkummaan garuu hawwiin hin dhufu. Tokkummaan waan tokkummaa jedhaniif ofii guutanii argamuun dhufa. Tokkummaa keenya kan har’a duubatti harkisaa jiru, diina qofaa miti. Nuutis qooda mataa keenyaa akka gaaritti keessaa qabna. Tokkummaa keenya kan diige,GANDUMMAA FI AMANTII akka namaatti dhiheessuu yaalla. Gandummaa sanaaf garuu sababaan nu mataa keenyadha. tokkummaa keenyaaf gufuun Gandummaa fi Amantiin gumaacha yoo taasisan malee, bu’ura ta’uu hin danda’an. Kana dhugeessuuf, yaada TOKKUMMAA jedhu kanaaf dhalli Oromoo hundi hiikkaa maalii akka kennu beekuun barbaachisaadha. tokkummaa kana akka salphaatti ilaallee ykn madda isaa beeku dhabuu irraa Maraammartoo keessa jiraanneerra.
Tokkummaan sadarkaa Ummataatti odoo ol hin guddatiin, jalqaba abbaa tokkummaa gaafatu keessatti ulaagaan tokkummaa guutamuu qaba. Gandummaa fi Amantiin wal qooduu kan nama yaachisiisuu maalii ? jedhanii deebii odoo hin argatiiniif, tokkummaa sirbaa fi harka wal qabatanii weellisuu qofaan waan mirkanaa’uu miti. Kun arrabsoo miti. Tokkummaa keenyaaf , sirbi odoo ani hin dhalatiin sirbamee, har’a illee dhalooti jiru dhaggeeffatee irra deebi’ee ija imimmaanii cobsaa sirbaa jira. Maaliif ?????maaf furmaata dhabe ?bara sana tokkummaa dhabuun waan nu miidhee irraa barannee, kan har’aa maaf qajeelchuu dadhabne ? deebiin isaa gabaabaa fi ifadha. Waan dura hojjatamuu qabutu hanqate. Kun dhala Oromoo sadarkaa dhuunfaa kaasee ilaallatuudha. Waan hundeetii buqqisuun nu irra jiru dhiifnee , damee isaa qofaa ciruun ni dhaabbata kan jenne hundi, har’allee nu miidhaa jira. Nama aarii irra hin dabarre nu taasiseera.
Beektoonni keenya waggaa amma kanaaf rakkoo keenya kanaaf furmaata argachuu ykn furmaata ta’uu dhabuu isaanitti dhalooti har’aa gadduu nan dhaga’a. yaadaa fi fedhii kiyya odoo itti hin daballee, waan Maanguddoon warra Tuulamaa, Bokko Cittuun gaafa deebitee ayyaaneffatamuu eegale kan naan jedhani (waggaa 18n har’aa) fi Maanguddoon Walloo(kamisee) waggaa 20 dura isaanis abbootii isaanii irraa hubatan haa kaasu. Yaada isaa walii galaan dhiheessa.kana dura waan hubachuun nu irra jiru, Tokkummaa siyaasaa, tokkummaa ummataa , tokkummaa ilaalchaa , tokkummaa waa hedduu akka jiru hubachuu qofaa odoo hin taane, tokkummaa isa kami akka barbaannu adda baafachuu dhabuu fi adda baafannee irratti hojjachuun murteessaa ta’uudha. Kana waliin qabatamaan TOKKUMMAA isa kamtu bara keessa jirru waliin mirkanaa’uu danda’a ? tokkummaa nuuti barbaannu dizaayiniin isaa isa akkamiiti ? tokkummaa Ilaalchaa siyaasaa ilamaan Oromoo, hiddi dhaloota keenyaa tokko ta’uu isaa, isa kam ? kam irratti hojjanna ? haala amma keessa jirruun , tokkummaan kun dhufe malee jennee harka marannee teenya moo, kan yaadaan walii gale muratee diina dura dhaabbatee , wareegama baasee injifannoo argamsiisee waan barbaannu gara feenutti qajeelchuutu nu gabaabbata ? isa jedhullee ilaalun baroodha. Gama kanaan ka’umsi keenya kana irratti hundaa’ee ? kun gaaffii birooti. haasaa Maanguddootaatti haa deebi’u….
Bara sana maanguddoota waliin kan mari’adhee fi miidiyaa irratti dabarsuu dhorkamnee, tokkummaa Ummata Oromoo deebisuuf , jiruu fi jireenyi umama OROMOO dursa deebi’uu qabaa , Tokkummaan dhugaa Bilisummaa booda kan dhufuudha. Amma kan yaadaan walii gale muratee diina Oromoo ukkaamsaa jiru irratti bobba’uu qabaa. Wareegamaan waltajii ummannu irratti , dhimma tokkummaa kaasee dandeenya. dhalli Oromoo bakka maraa jiru kanatti amanee irratti hojjachuu qabaa kan jedhuu fi haasaan hafe sirnichaaf yaaddoo ta’uu irraati.kan nama gaddisiisu, gaaffii fi deebii kana akka hin dabarre kan dhorkan, Ilmaanuma Oromoo wayyaaneef yaadda’aniitii. Biyya keessa wayitan jiru kanan taajjabee fi Biyya alaa ba’ee kanan argees, Maanguddoonni kan dubbatan dhugeessu . Akkas jedhan…
“ Tokkummaa ummachuun waan salphaa miti. waan waggoota gabrummaa keessa nu irratti fe’aman of irraa buusuuti. Ykn bara Bilisummaa keessa waan tokkummaa keenyaaf hundee ta’ee nu keessaa haqanii, bara gabrummaa keessa waan nu keessa naqan of keessaa baasuu ulfaataa jedhan. Gandummaa fi Amantiin, madda rakkoo tokkummaa keenyaa miti. Maddi rakkoo tokkummaa keenyaa hunda keenya keessa jira. Innis Oromoo ofiin jechuu malee Oromoo ta’anii argamuu dhabuudha. Oromoo jechuun ulaagaa mataa ishee qabdi. Oromoo ta’uun dhiiga irra ni dabra. Dhiigaan Oromoo ta’ee qaamnii fi qalbiin isaa kan halagaan yoo ijaarame, akkamiin Oromummaan dhaabbatee tokkummaf hojjata. Aadaan keessa jiru waliin jiraachuu hin hayyamu. Maddi rakkoo tokkummaa keenyaa of dhabuu keenyadha. Maddi rakkoo tokkummaa keenyaa , sirna gadaa Faarfachaa ykn sadarkaa barnootaa keenyaa ittiin guddifachaa, waan gadaa keessa jiruun jiraachuu dhabuu ykn hojiin argisiisu dhabuudha. Sirna gadaan bulaa turre jechaa, Angoof jedhanii imaanaa Ummataa dagatuudha. Ummata tokko dhiisii nama lama giddutti tokkummaan jiraachuuf , aadaan keessa isaanii jiru murteessaadha. Aadaa akka hantuutaa fi adurree isaan taasisuun jiraatu taanaan akkamiin tokko ta’u?
Maddi rakkoo tokkummaa Ummata Oromoo , umama keenyatti deebi’uu dadhabuudha. Maddi rakkoo tokkummaa keenyaa aadaa diinaa dhaaluu keenyadha. Maddi tokkummaa ummata keenyaa, Oromummaa isa dhugaan jiraachuu dhabuudha. Maddi rakkoo tokkummaa keenyaa, OFITTUMMAA diinni bara miniiliik nu cabsee kaasee nu keessa kaa’ameedha. Gandummaa fi Amantiin yaadutti kan nama geessu, Ofittummaadha. Ofittummaan aadaa keenya keessa hin jiru. kana dura of keessaa dhabasiisuutu karaadha.
Akka waliigalaatti, tokkummaa keenyaaf dhibdeen, diinni dantaa isaaf ykn jooraa akka jiraannuf aadaa keenya nu harkaa gate deeffachuu ykn akka dhuunfaattu ittiin buluu dadhabuu keenyadha.kana irra dabree, aadaa isaanii dhaallee Ummata Sirna gadaa fakkeenya addunyaa jennee ittiin dhaadannu waltajjiif qofaa itti fayyadamuu keenyadha.
Furmaati Tokkummaa keenyaa, hundee keenyatti deebi’uudha. Akka habashaa yaadaa fi of tuulaa, ilkaaniin walitti kolfuun keessa keenyatti mana ijaarratee odoo jiruu, gonkumaa tokkummaan hin yaadamu. tokkummaa nuuti barbaannu, odoo qotee bulaa ykn Ummata keenya baadiyyaa keessaatti deebisuuf yaallee, yeroo nu jalaa hin fudhatu. Eenyummaa isaanitti dhihoo jiran. Rakkoon magaalaa kan of jalaa bade keessa jiraatutu madda kanaati. Qaroominni Faranjootaa irra jireessi ofittummaattii nama oofa. Jireenyi isaanis ofittummaatti nama geessa. Kana irra kan dabre, eenyummaa ofiin kan boonnu odoo hin taanee, waraqaa isaan nu laataniin akka of tuullee gubbaa sanatti akka of rarraafnu nu taasisu.
Jireenya hawaasummaa keessatti jireenya gamtummaa kan hin beekne, akkamiin tokkummaa fiduu danda’a? umamni isaa kan harkaa bade waan halagaan keessa kaa’een joonja’u akkamiin tokkummaa dhugoomsuu danda’a? kanaaf kana hanga har’aa faarfatame milkaa’uu dide. Kana deebisuuf hundee isaatii irratti hojjachuu ykn itti amananii ofiin eegaluu barbaada.madda rakkoo qoratanii wanni hundeetii dhabamsiisuu qaban, tokko isa kana. Irra irra isaa suphinee furmaata hin finnu. Diinni guyyuu maraammartoo hedduu nu qopheessa. Kana waliin wajaguun furmaata hin ta’u. furmaata kan ta’u, waan diinni nu keessa gadi dhaabe, sadarkaa dhuunfaa eegalee of keessaa buqqisuu eegaluudhaa.” Jedhan. Hangam akka isiiniif liqifamu hin beeku. jacha isaanii kana mee fakkenyya Biyyoota har’a qabsoo keessa jiraniin haa mirkaneessu.
==Masrii/Gibtsi, maaliif qabsoon isaanii karaa yaadan deemuu didee, kasaaraatti isaan oofaa jira? kan irra keessa mul’ataa jiru, dubbii Amantii fi waan biraa fakkaachuu danda’a, garuu walii galtee maaltu isaan dhawwee? Biyya addunyaa irraa seenaa guddaa qabduu fi waamamtu, maaf yaadaan walii galu illee dadhaban? yeroo waggaa 2 dura sochii eegalan, tokkummaa qabaachaa turan booda irra maa dhaban? namoonni qoratan akka jedhanitti, Ummati Gibtsi yaadi isaa seenaa isaan wal haa qabatu malee, seenaan isaa hojiin mul’ataa waan hin jirreef, bakka hedduu isaan dhaabee wal falmiin dhiiga dhangalaasisaa jiraa jedhu.
Warrii dhihaa fi dantaa isaaniif warri isaan barbaadan, hangam bifa gara garaan isaan seenanii eenyummaa isaanii ittiin boonan jalaa dhabamsiisan? hammaayyoomuu fakkeessanii qalbii isaanii hirkattoota isaanii taasisanii har’a akka wal galaafatan taasisan? kan jedhan heedduudha. Kanaaf akka aadaa isaanitti wal dhaggeeffachuun dhibee seenaa gaddisiisaa wal irratti raawwatu kan jedhan jiru. addatti qaroomiina mataa isaa keessa ofittummaan waan jiruuf beektoonni isaanis kanaan taakaalamanii wal afarfachaa jiru. Nuuti Gibtsoota seenaa qabnu ofiin jedhu malee, warra seenaa sanaan bulan miti. kanaaf ijoolleen abbaa tokko wal fixu. Maraammartoon siyaasaa waggoota dheeraaf isaan odoo hin qalbifatiin irratti hojjatamaa ture, har’a seenaa gaddisiisaa kanaaf isaan afeeru isaanuu dubbachuu eegalaniiru.
==somaaliyaa biyya addunyaa irraa Ummata qooqa tokko dubbatuu fi Amantii tokko qabu jedhamanii faarfamu. Kun garuu har’a hin jiru. inumaa kan nama gaddisiisu, humnoonni Addunyaa keenyaa jedhaman gama tokkon Ummata kana faarsaa, gama biraan Ummata addunyaa keenya irraa adda ta’an kana sirna fedaraalizimiin akka bulan taasisuu isaaniiti. Lammiileen somaaliyaa kunis kana fudhachuun isaanii maaliif akka isaan gargaaru hin beeku. akka fakkeenyaatti, Oromoo, Oromiyaa keessatti sirna Fedaraalizimiin Bulchuu jechuudha. Akkam nama sodaachisaa? waan maraafuu lammiileen somaaliyaa rakkoo keessa jiran kanaaf sababaan maalii? sadrkaa tokkoffaatti humnoota alaati. Humnoota alaatu maraammartoo siyaasaa ittin kufanii fi dantaa isaanii itti kabachiifatan umaniif. Bor ammo itti seenanii waan har’a hin jirreen adda qoodanii, akka kooriyaa kibbaa fi kaabaa godhan.
Lammiileen Somaaliyaa yaada addunyaan ittin isaan faarsuun haa boonan malee, ittiin jiraachaa hin jiran. Warri har’a Biyya bulchaa jiran irra jireessi isaanii, Aadaa warra dhihaan warra masakameedha. Beekumsi isaanii furmaata isaanii akka hin taanees, waan irratti wal ta’aa jiraniin madaalaman. Waan maraafuu hundee isaanii gadhiisanii jiran. Maraammartoo qophaa’eefiin xaxamanii jiran. Nuuti Ummata Amantii tokko fi qooqa tokko dubbatuudha jedhanii waltajjii irratti haa dubbatan malee, aadaan keessa isaanii keessaa isaan sochoosu kan kaleessaa miti. Kan boora’eedha. Abagaazootaan akka sana wal fixuun isaanis, waan ittiin of waaman kanaan jiraachuu dhabuu irraa madda. Kanaaf saba adda addaatti wal bulchuuf taa’an. Kana jechuun tokkummaa isaan itti dhaadatan sun haasaa isaa ykn seenaa isaa malee, har’a qabatamaan isaan keessa akka hin jirreedha. Kun ammo rakkoo keessaa ba’uu hin dandeenye keessa galcheenii jira jechuu dadeenya. Furmaati kanaa takkaa dhaabbatanii keessa isaanii ilaaluu ture. garuu hin taane.
===Sudaan kibbaa , Bilisummaa waggaa lamaa booda, waan jiru hundi dacheetti makamee dhiigni dhangala’aa jira. Sabaabaan dhiiga wal dhangalaasuu kanaaf waa hedduun tarrifamaa jira. Garuu ka’umsa Bilisummaa irraa yoo kaane, Bilisummaan sudaan Kibbaa Maraammartoon Siyaasaa kan uumeedha. Keessattu dantaa warra dhihaaf jedhamee, akka Uffataatti lammiilee sudaan kibbaatti kaa’an. Kana jechuun Bilisummaa isaanii mormuu miti. Bilisummaan kun garuu, warri abbaa dhimmaa yeroo yaadanitti odoo hin taanee, ajandaa warra kaaniif daddaffiin kana taasifameeddha. Abbootiin bIyyaa waan kanaaf qophii akka hin turre kan raga ta’u waggoota 2n kana akkaataa itti deemaa turanii fi waggaa lama booda rakkoo seenuu isaaniiti.
Maddi rakkoo har’aa, warrii Bilisummaaf dhaabbatan rakkoo keessa isaanii hundee isaatii buqqisanii waliin dhaabbachuu hanqachuu irraa, dubbiin irra dibaan gaggeffamu har’a isaan miidhaa jira. Qabsaa’oonni isaanii bilisummaa jedhanii dubbachuu malee, ykn qawwee baadhachuu malee, Bilisummaa booda maal taana? akkamitti bulla? dhimma alaa fi keessaa akkamiin ilaalla? humna namaa hangamii qabnaa? boba’aa qabaanneef qofaa Biyya ta’uu dandeenyaa? rakkoon keessa keenyaa maalii? dhuguma aadaa ummata keenyaan jirraa? wal galaafachuu fi abbaa irrummaa sudaan gudditti irraa dhaalleen wal bulchuu dandeenyaa? kkf waan itti yaadan ykn qophaa’an hin fakkaatu. Kaan gochuu baannaan waan hundi humnaa ol taa’aa dhufee, rakkoo har’aa dhalcha. Rakkoon kun ammo akka salphaatti kan hiikamuu miti. Amma isaan rakkoo keessa isaanii, rakkoo sudaan gudditti fi rakkoo warri dhihaa akkasumas, Biyyoota ollaa irra bulchaniin unkuramaa jirti. Furmaati kanaa, ofitti deebi’uudha. Hiixachuu irra amma xinneenya ofii yaadanii, adeemsa hirkattummaa keessaa ba’anii dandii xaliila’aa, maraammartoo siyaasaa keessaa bilisa ta’e baafachuudha.
Ummata ofiin boba’aa qabdaa abdadhu jechuu qofaa odoo hin taanee, hannaa fi saamicha aadaa isaa hin taane keessaa baasanii , waan qabutti sirnaan akka itti fayyadamu barsiisuu hanqachuu irraa har’a dhiiga dhangalaasuun dirqii taate.adeemsa kana keessaan of ilaalaa turaa. kutaa 3ffaa keessatti ammo, maraammartoo wal fakkaataa akkasii keessaa of hin baafnu taanaan waan nu eeggatuun akeeka. Hundeen barruu koo kanaa, “Miniilikiin dorsifamuun kan adhaabbatu, Siidaa fi afuura miniiliik OROMIYAA keessaa buqqisuu qofaatu furmaataa” kan jedhu ta’uu hin dagatiinaa !!!!!!!!!!HORAA BULAA !
Kutaa 3ffaan itti fufa.


text:
Sunday, July 31, 2016 ዘጠኝ ወር ያስቆጠረዉ የኦሮሚያ ተቃዋሚ እንቅስቃሴ ከግዜ ወደ ጊዜ ስልቱን እና ጥንካሬዉን ጨምሮ መላዉን ኦሮሚያ እንደ እሳት እየተቀጣጣላ ያለው ያዳረሰዉ የባለቤትነት ጥያቄ፣ የኣልገዛም ጥያቄ፣ የመብትና የፍህ Read More …
Wednesday, July 27, 2016 Yeroo amma kanati mootumman wayyane haala adda addaatin rakkoo ofii keessa qabu muldhiffachaa jiru. Haalii isaa du’aa jirtuu ammas itti fufaa dha ergaan isaa.Oromia dhan wal Read More …
Sunday, July 24, 2016 OPDOn biyya gurguraa jiraachuun ishii amma tokko kanaan dura beekamu illee ammana itti jabaatee qooqa ishii Afaan Oromoo saba baldhaa kan ittin gargaaramuufii enyummaa issaa ittin Read More …
Wednesday, July 20, 2016 Mani Murtii Olaanaa Oromia Abbaa Seeraa 10 Hojii Irraa Ari’ee. Oromia keessatti himmatoota (Kissii) 700,000 ta’utuu wagaa tokko keessati himataminni itti banamee galmeetti galmahee jira. Kanneen Read More …
Sunday, July 17, 2016 Carraan Oromian bara wayyane kana keessa waan ta’ee hin beekkinnetuu itti ta’aa jira. Ajjeechaan, hidhaan, saamichii fi kkf hunduu akkuma jirutti ta’ee Uummanni hafee moo gar Read More …
Wednesday, July 13, 2016 Ayyaanni Oromoo ofi irra ishii jibbee jira. Gara walaaltee akka waan boolli ishiin qotatte itti abdatte bara ishii baasuu itti fakkatee Ummata Oromoo lafa irraa haxaa’aa Read More …
Sunday, July 10, 2016 Wagooti 100 tokkoon dura magaal Finfinne maal akka fakkaatuufii enyuu irra jiraachaa akka ture ni beekinna. Hardha moo akka homtuu akka homaa hin taaneeti akka biyyi Read More …
Wednesday, July 6, 2016 Baasiin ijaarsa daandii geegba Baabura magaala Finffinne kan itti fixe Doollaarii Ameerikaa Milliyyona 500 (USD 500) dha. Maalaqinni amma kanaa ykn liqii dhaan argamee ykn moo Read More …
Sunday, July 3, 2016 the tplf Farra qabsoo Oromoo gaggeesaa fi laamishesaa jiran akkaminii tohachuu danda’ama? Mootumman kun diinagdee biyyatiin qabdu hundaa kan itti saamitee fi dhangaalaasa jirtu humna qabsoo Read More …
Friday, July 1, 2016 Motumman Ethiopia ummata nagaa mana itti diiga nagaan bahee akka hin jiraanne gochaa jira. Mootummaan abbaa irree kun ji’a tokko keessatti magaala Finfinne keessati ummatoota irrati Read More …


text:
Yeroo ammaa haalli hamaan ummanni keenya biyya isaa Oromiyaa keessatti mudachaa jiru himamee kan hin dhumne tahuus haala sukaneessa akka tahe beekamaa dha. Ummanni Oromoo biyya isaa keessatti mirga abbaa biyyummaa dhaabee, lafaa fi qabeenyi isaa akka malee saamamee, badii takkan maletti hidhamaa fi ajjeefamaa jira. Ajjeechaan jumulaa ummata Oromoo irratti mootummaa TPLF (EPDRF)n tooftaa dhoksaan raawatamaa jira.
Barattoonni Oromoo waan gaaffii mirgaa gaafataniif, mana barnoota sadarkaa adda addaatti fi universitooata keeysatti rasaasan ajeefamaa fi hidhamanii gochaan garajabinaa ilma namaarratti hin raawwatamne irratti hojjatamaa jira.
Kanneen hidhaa diinaa jalaa miliqan barnootarraa arihamuu fi biyyoota ollaa keessatti alloolamuurraa bilisa tahuu hin dendeenye. Miidhaa fi darara ar’aan tana ummata keenya akka ummataatti irratti raawwachaa jiraniin alatti Oromiyaa qircachuu/ciranii hiratuudhaan balleessuuf saganteefatani jiru. Kana malees, Oromummaa sammuu Oromoo keessaa haquudhaaf tattaaffii godhamaa jirtu ofirraa faccisuudhaa fi mirgaa fi eenyummaa Oromoof caalaatti wabii tahuudhaaf maloottan jiran keessaa malli inni tokko Oromoon akka sabaatti; jaarmoonni siyaasaa Oromoo fi Oromummaa akka dhaabaa fi gurmuutti wal tahuudhaan diina innikkaa dura dhaabbatuun tarkaanfii murteessaa fudhachuun barbaachisaa dha.
Waan taheef, marii Araaraa fi Tokkummaa ABO fi Koree Yeroo ABO (KY-ABO) gidduutti waggaa lamaa oliif deemaa turte xumura itti godhuun tokkummaadhaan akka dhaaba tokkootti sochoo’uf murtii irra geenyee jirra. Dhaaba keenya ABO jalatti miseensota, hoogganoota, fi qabeenya keenya akkasuma beekkomsaa fi dandeettii teenya walitti dabaluudhaan caasaa tokkicha jalatti Qabsoo Bilisummaa Oromoo tan ABOn gegeeffamtu akka qaama tokkootti finiinusuuf tokkoomne jirra. Jaarmayootiin tokkooman kun sagantaa, heeraa fi seera ABOtti buluu fi hujiirra oolchuuf akka jabeenyaan hojatan mirkaneessanii jiru.
Mariin tokkoomuuf godhamaa ture kun yeroo hamma tokko fixullee ABO fi KY–ABO bara haaraya Amajjii 1, 2015, waliigaltee jaarmayoota kanaa haala abdii fi hamilee qabuun mallatteessudhan xumuramuu isaa miseensota, deeggartootaa fi ummata Oromoo yeroo beeksisan gammachuu guddaadhani.
Mormii fi waldhabbii yaadaa nu jidutti dhalatteen adda bahuun keenya ummata Oromoo fi firoottan isaa yeroo gadisiisu, diinotii fi farreen QBO warra tahan akka itti gammadan tasiseeti ture. Arra ammoo walii galtee fi tokkoomuun jaarmayoota keenyaa ummata Oromoo kan gamchiisu yoo tahu, diinottii fi warreen farra QBO tahan akka gaddisiisu beekamaadha. Rakkina QBO mudate irra aanuuf jaarmayoota fi gurmuu qabsaawotaa kanneen kaayoo Bilisummaa Ummata Oromoo fi walabummaa Oromiyatti amanan walitti deebi’uun mooraan QBO jabeessuun barbaachisaa waan taheef, waliigalteen kun moraa qabsoo itichuuf tattaaffii godhamaa jiru keessaa qooda guddaa qaba janna. Ummatni Oromoo fi deggertoonni QBOtis fiixa bahiinsa walii galtee araaramuu fi tokkomuu ABO kana karaa hundaan akka cinaa dhaabbatan waamicha keenya dabarsina.
Haaluma kanaan, moraa QBO caalaatti itichuuf mariin dhaabootaa fi murnoota waliin deemaa jiru itti fufiinsaan akka xumura argatu gama keenyaan waan nurraa barbaachisu gochuuf waada keenya irra deebinee haaroomsina. Jaarmayoonni moraa Qabsoo Bilisummaa itichuuf fedhii fi hawwii qaban martuu gama isaaniitiinis akka waan barbaachisuu hunda godhani yaada eebifamaa kana milkeessuuf hojjattan waamicha goona.
Miseensoota, deegartoota fi ummanni keenya hundi moraa QBO itichuun akeeka ABO tahuu fi mareen kun barbaachisaa akka tahe hubachuun, akeeka kana dhugoomsuu irratti waan barbaachisu hunda akka gootan waamicha keenya isiniif dabarsina. Akkasuma walii galtee ammaa kanas mikeessuu fi hojiitti hiikuuf obsaan, garaa-bal’ina fi gamnummaan akka sochootan yaadachiifna.
Injifannoo Ummata Oromoof!
Adda Bilisummaa Oromoo (ABO)
KY-ABO


text:
Saturday, December 28, 2013
Yuunivarsiittii Hawaasaatti barattootni Civil Engineering waggaa shanaffaa sagalee diddaa dhageessisaa jiran
Muddee27,2013
Diddaan barattootaa Impaayera Itoophiyaa keessaa mootummaa wayyaanee irratti jabaachaa kan dhufe barattootni Yuunivarsiitii Hawaasaa Civil Engineering waggaa 5ffaa baratan sagalee diddaa dhageessisan. Mootummaan wayyaanee imaammata barnootaa jijjiiruun barattootni keessumaa barattootni Oromoo wayita eebbifamanitti hojii dhabdummaan rakkisuu irraan darbee humna waraanaa isaa gabbifachuuf itti deemu barattootni gamtaan dura dhaabbatanii jiran. Muummee barnootaa Civil Engineering tahe Civil and Urban Engineering tahuu qaba kan jedhan jala deemtotni mootummaa wayyaanee qacarrii barattootaa irratti dhiibbaa uumuuf tahuu hubachuun barattootni diddaa dhageessisanii jiran. Yuunivarsiitii Arbaamincii fi Haramaayaa keessattis diddaa wal fakkaataan dhalachuun mootummaa wayyaanee fi imaammata ishee barattootni gamtaan fashalsuu irratti argamu
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Thursday, 8 January 2015
Biyya Saudi Keessatti, Abbaan Duulaa Gammadaa Barattooti Oromoo Ajjeefamanii fi Oromoonni Mana Hidhaa Wayyaanee Jiran Hundi Yakkamtoota Jechuun ibsa Keene ilaachisee, Qeerroon Bilisummaa Balaaleffate
Amajjii 6, 2015 Ergamaan Wayyaane A/Duulaa Gammadaa (Minaaseen waldee Goorgiis) olola diinummaa butachuun hawwaasa Oromoo saawudi Arabia jiran dura dhaabbachuun yakki ajjeechaa fi hidhaa akkasumas saaminsa Mootummaan abbaa Irree Wayyaanee EPRDF/TPLF fudhachaa jiruun tarkaanfii sirriidha jechuun yakka lammaffaa kan dhiifama hin qabne ilmaan Oromoo irratti dalagee jira.
Qeerroo Bilisummaa Oromoo olola diinummaa Abbaan Duulaa gaggeessaa jiru kun uumata Oromoo biraatti yakka ulfaataa Wayyaanee EPRDF/TPLF/OPDO’n uummata Oromoo irratti rawwate jabeessuun kan itti fufsiisa jiru ta’uu hubachuun jabeessee balaaleffachuun Qeerroon gadi jabeessee ibsa.
Qeerroon, Dargaggootni Barattootni Oromoo olola Abbaan Duulaa (Minaaseen) ofaa jiru cimsinee kan balaaleffatu fi Abbaan Duulaa Gammadaa ofiin jedhu Yakka dugugginsa sanyii (genocide)uummata Oromoo irratti gaggeeffamaa jiruuf itti gaafatamaa ta’uu jabeessinee hubachiifna. Uummatni Oromoo Biyyoota ambaa garaagaraa keessa jiraatu ergamtoota Wayyaanee kam waliin iyyuu qunnamtii akka hin goonee fi Qondaalota Wayyaanee kanneen dura mormii guddaan akka dhaabatu fi FDG akka irratti kaachisuu waamicha dabarsina.
Torbee kana Keessaa Ergama Wayyaanee bakkaan gahuuf kan bobbae Abbaan Duulaa Gammadaan ergama diinummaa butachuun duguginsa sanyii Mootummaan Wayyaanee uummata Oromoo irratti fudhachaa jiru sirriidha jechuun uummata Oromoo biyyoota Saawudi Arabia garaagaraa jiran dura dhaabbachuun yakka itti gaafatama seeraa fi seenaa jalaa isa baasuu hin dandeenye dalagaa jira. Abbaan Duulaa Gammmadaa gaaffii barattootni Oromoo karaa nagaa fi Dimookiraasii gaafachaa jiraniif deebii mootummaan Wayyaanee EPRDF/TPLF deebise Ajjeechaa jumlaa, hidhaa, barnoota irra arii’amuu, keessumattuu Mootummaan Wayyaanee human waraana Liyuuhayil fi Agaazii jedhamu uummata Oromoo irratti bobbaasuun guyyaa saafaa daa’imman umrii ganna 7 fi manguddoo gannaa 80 ajjeesee utuu jiruu Abbaan Duulaa (Minaaseen) kan Mootummaan ajjeese kashalabboota fi waanbadeedha jechuun warraa dhukaasee ajjeesee olitti yakka ulfaataa uummata Oromoo irratti rawwaachaa jiraachuu ifatti ba’ee dubbachaa jira.
Yaa Uummata Oromoo hubadhaa ilaalaa diina keessan Warra Oromiyaa dabarsanii gurguran, warra uummata Oromoo ficisiisaa jiran, Qabeenyaa Oromoo saamsisaa jiran, warri Oromiyaa gurguraa jiran keessa tokkoo Abbaa Duulaa Gammadaa ta’uu Oromoon dagachuu hin qabu. Mee Oromoon Minaasee Gaaffii kana gaafadhaa Daa’imni gannaa 7 maal balleessetu rasaasaan reebamee ajjeefame? manguddoon gannaa 8o badii maalii qabaaf rasaasaan reebamee ajjeeffame? Qabeenyaan Oromiyaa maaliif samamaa? Barattootni Oromoo meeshaa maleeyyii irratti mootummaan wayyaanee waraana bobbasuun maaliif ajjeefamanii? Jumlaan hidhamanii? Barnoota irraa arii’atamanii? Gaaffii barattootni Oromoo gaafachaa jiraniif maaliif rasaasni deebii ta’ee? Gaaffiin barattoota gaaffii mirga Abbaa biyyummaa fi hiree Murteeffannati. Master plan Finfinnee warraa qopheesse keessa tokko Abbaa Duulaa Gammadaa (Minaasee) ta’uun ifatti saaxilamee jira.
Walumaa galattii ilmaan Oromoo sabboontotni Oromoo mooraa dhaaba jalee Wayyaanee OPDO keessatti argamtan ergamtuu Wayyaanee kanneen akka Abbaa Duulaa Gammadaa, Dhaabaa Dabalee, Muktar Mohaamed, Asteer Maammoo, fi Zalaaleem Jamaanee irra of eeguun bakka isaan argaman hundatti FDG akka irratti kaachiftan dhaamsa dabarsina. Uummatni Oromoo Fincila waliigalaa irratti kaachisuun bara xummura abbaa irree akka goonu waamicha dabarsina.
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Saturday, January 23, 2016
Humni Addaa WBO Godina Kibba Bahaa Hidhattoota Wayyaanee haleele
(SBO) – AMAJJII 23,2016) Humni Addaa WBO Godina Kibba Bahaa Hidhattoota Wayyaanee Maqaa Faxinoon Ijaaramanii FXG Godina Baalee Keessatti Geggeeffamaa Jiru Dura Dhaabbachuu fi Ummata Irratti Duuluuf Sagantaa Baafatan Adabee Jira. Meeshaalee Adda Addaas Irraa Booji’e.
Humni Addaa WBO Godina Kibba Bahaa miliishota wayyaanee Fooq-Umar/Sheekistaa jedhaman irraa ijaaramuun loltoota wayyaanee waliin ta’anii ummata Oromoo Godina Baalee Onoota Raayituu fi Daawwee Sarar irratti lola geggeessuu fi sochii FXG naannicha keessatti geggeeffamaa jiru dura dhaabbachuuf sochii irra turan Amajjii 11,2016 galgala keessaa sa’aa 9:00 irratti Godina Baalee Ona Eelkarree bakka Gola Hurrii jedhamutti haleeluun hidhattoota 4 irraa ajjeesee garii isaanii madeessuu Ajaji WBO Godina Kibba Bahaa hubachiisee jira.
Tarkaanfii haxii kanaan Humni Addaa WBO Godina Kibba Bahaa AKM 4 hidhannoo guutuu waliin, Rasaasa AKM -47 5000 ol, Uniformii waraanaa 150, Birrii Itophiyaa 120,000 fi mi’oota biroo gaalota sadiin fe’amanii deemaa turan guututti booji’uun qabsoo bilisummaa Oromoof akka oolche Ajaji WBO Godina Kibba Bahaa ifa godheera.
Hidhattootni/faxinoon wayyaanee kun kan haleelaman haxxeedhaan oggaa ta’u, humni kunis gaala sadiin rasaasota adda addaa, uffannaa waraanaa/uniformii fi mi’oota gara garaa fe’uun qaama murna miliishota kanaa naannoo qubsuma Fooq-Umar bakka Dhiboo jedhamu qubatee jiruuf geessuuf sochii irra akka tures gabaafameera.
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Sunday, January 24, 2016
Godina Lixa shaggar Aanaa Amboo Ganda waddeessatti Uummatni Daandii Cufuu fi Kutuun Loltoota Wayyaanee Kora Bittinneessaa fi Agaazii Daandii Cite Keessa Bu’uun Miidhami Guddaa Irran Geessisan
Amajjii 24, 2016 Godina Lixa Shaggar Aanaa Amboo Ganda waddeessaa keessattii FXG Uummatan qabsiifame daran jabaachuun Uummatni Waraana Wayyaanee Uummata Baadiyaa gooluuf bobbaafame daandii itti cufuun karaa darbaa dhorkachuun daandii konkolaataa Baadiyaa amboo irraa gara Waddeessaatti geessuu kutuun Konkolaataan Wayyaanee uummata dararuudhaaf fiigaa jirtuu daandii cite keessaa buutee garagaluun loltootni Wayyaanee hedduun kan madaa’anii fi loltootni muraasni lubbuun galafaatamuun ibsame jira, Loltootni Wayyaanee hedduun madaa’aan yeroof Hopsitaalaa Amboo kan galan yoo ta’uu, kanneen lubbuun galaafataman atattamaan Wayyaaneen gara Finfinneetti fe’achuun gabaafamee jira. Yeroo amma kanatti mootummaan Wayyaanee nannicha irraa humna ibsaa fi network balleessee jiraachuun ifa ta’ee jira.
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Mootummaan oftuultuun abbaan irree wayyaanee, “otoo dhirsa hin argiin siree… akkuma jedhan barri bittaa aangoo ishii itti fufuu isaa otooma hin mirkaneeffatiin bajeeta bara dhufuu ramdachuu jalqabdee jirti. Haata’u malee karaa ergamaa ishee Suufiyaan Ahimad Paarlaamaa mana maree federeeshinii wayyaanotaan guutameef dhiheessee jira.
Sunday, June 14, 2015
Odeessa Sagalee Qeerroo Bilisummaa
Waxabajjii 14,2015
Mootummaan oftuultuun abbaan irree wayyaanee, “otoo dhirsa hin argiin siree… akkuma jedhan barri bittaa aangoo ishii itti fufuu isaa otooma hin mirkaneeffatiin bajeeta bara dhufuu ramdachuu jalqabdee jirti. Haata’u malee karaa ergamaa ishee Suufiyaan Ahimad Paarlaamaa mana maree federeeshinii wayyaanotaan guutameef dhiheessee jira.
Mootummaan oftuultuun abbaan irree wayyaanee, “otoo dhirsa hin argiin siree… akkuma jedhan barri bittaa aangoo ishii itti fufuu isaa otooma hin mirkaneeffatiin bajeeta bara dhufuu ramdachuu jalqabdee jirti. Haata’u malee karaa ergamaa ishee Suufiyaan Ahimad Paarlaamaa mana maree federeeshinii wayyaanotaan guutameef dhiheessee jira.
Akka buchullichi wayyaanee Suufiyaan Ahimad Jedhutti bara itti aanuuf baajatni wayyaanee barbaachisu qarshii Biiliyoona 223.4 yoo ta’u isa kana keessaa Qarshii Biiliyoona 38fi Miiliyoona 693tii ol Gargaarsaan kadhaatiin biyyoota dureyyii irraa argachuuf karoora baafataniiru. Kun kanaan otoo jiruu akka isaan karoorfatanitti otoo qarshii Biiliyoona 38tii ol isaan kadhaa irraa arganna jedhan otooniif argatan illee, Qarshii Biiliyoona 27 tii ol ammoo bakkuma fidanii guutan kan hin qabne ykn hindandeenye hir’inni baajataa isaan mudachhuun irra gahameera.
Paartiileen siyaasaa mormitootaa otoo irratti hin hirmaatiin paarlaamaa wayyaanonni qofti itti guutaniin muummicha ministeera Wayyaaneen kan paarlaamaa wayyaaneef dhihaatee sagalee guutuun filatamee taayitaan mirkanaa’eef Boordiin filannoo Itooppiyaa distii-mukaa ibiddarra taa’uufi taayitaa tokkollee hin qabu kan jedhan mormitoonni paartiilee siyaasaa bakka daldaltoonni hin jirretti ministeera Daldaltootaa dhaabuun gatii hin qabu. Bakka demokiraasummaan, haqaqabeessummaan hin jirrettis filmaanni gatii hin qabu jedhaniiru.
Keessaafuu, abbaa dhimmaa kan ta’e uummatichi bal’aan anaan maaltu nadhibe jedhee qarqara dhaabbatee ilaaluu dhiisee addattimmoo dargaggoonni gaafatammumaasaanii bahuu akka qaban cimsanii akeekkachiisaniiru.
Hayyootiin gurguddoon kanneen akka Dr. Mararaa Guddinaa, Filmaanni akkasii jaarraa 21ffaa keessa haaturuutii baroota Ariistootilfaallee seenaa addunyaa keessatti takkaa argamee; dhagahamee hin beeku jechuun isaanii niyaadatama.
Godina addaa Naannoo Finfinnee Aanaa Buraayyuu …….Ganda Noonnoo/Ashawaa Meedaa/ jedhamuun beekamutti Wayyaanonni qonnaan bultoota abbaa warraa 155 ol ta’an laf qonnaa isaanii irraa buqqisuun investerootatti gurgurachuun isii beekame.
Qonnaan bultoonni kunneen hanga muummicha ministeeraatti koree isaan bakka bu’u ijjaarratanii yoo iyyatan illee namni abbaa kanaa isaan jedhu dhabameera. Kun kanaan otoo jiruu mataa isaaniifi ilmaan isaaniif illee mana jireenyaa irratti ijaaruuf haayyama dhabaniiru. Aanaa kana keessatti dhimma kamuu fixachiifachuuf qonnaan bultoonni matta’aa akka gaafataman beekamaadha. Manuma jireenyaa mataa isaaniitiin keessa jiraaytaniif illee kaartaa baafachuuf kan seeraan gaafataman malee seeraan ala qarshii kuma 60 hanga 70 akka gaafataman hadhaayanii ibsachaa jiru.
Godinoota addaa Naannawa Finfinnee keessatti wayyaaneen duula human elektirikaan gaggeessaa jirti! Filmaata kana irratti godinoonni Oromiyaa kun wayyaanee filatuu dhabuun paartii Madirak filachuu isaatiin kan aarani warri wayyaanee human elektirikaa humnaa ol gadlakkisuun manneen godinoota kana keessatti argaman meeshaaleen elektirooniksii kanneen akka televizyinaa, firiijaa, teeppii, raadiyoonaa, kompiiyuteraa, ampoolifii kk fakkaatan akka jirutti gubachuun isaa mirkanaa’eera.
Amma duras uummata kana aarsuun akka magaalaa Finfinnee jala galan gochuuf yaalaa kan turan yoo ta’u inni ammaa kun garuu kasaaraa hedduu namoota irraan kan ga’e ta’uu jiraattonni dubbachaa jiru. Kun kanaan otoo jiruu hangamillee uummanni filmaata irratti yoo paartii Madirak Filate illaa, warri wayyaanee shiraafi humnaan sagalee uummataa akkuma dur baranitti saamanii kan fusdhatan ta’uunis hubatameera.
BORU HIN BEEKNEEN, QADABUKOONSHEE LAMA! Odeessa Sagalee Qeerroo Bilisummaa
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Kanneen mana hidhaa mootummaa abbaa irree Wayyaanee biyyaatti keessatti hidhamanii himata tokko malee afaan qawween ittifamaa jiran irratti himannaa kijibaa qopheessuun raga kijibaa/sobaa miseensota OPDO qindeessuun ilmaan Oromoo mana hidhaa karchallee Amboo keessatti hidhamani jiran dararama jiru. Qeerroon bilisummaa Oromoo Godina Lixaa Shawaa haala kana jabinaan jala bu’uun ragaalee sobaa kanneen bahuuf qophaawan galmee mootummaa keessaa akka argate jira.Jarreen sobaan ilmaan Oromoo irratti raga bahuuf deeman kanas uummanni Oromoo akka dura dhaabbatu uumanni Amboo fi miseensotiin qeerroo jabinaan irratti hojjetaa jiru.
Ergamtooti Wayyaanee (Miseensonni OPDO) 100 Godina Lixa Shawaa keessaa galmeefamanii ilmaan Oromoo mana hidhaa jiran irratti raga sobaa keennuun lammii isaanii miidhuuf qophaawan kunis kanneen armaa gadiiti :-
- Leejjisaa Jootee tika Wayyaanee Magaalaa Amboo nama yeroo hedduu sabboontota Oromoo ajjeesisaa,hisiisaa fi raga sobaa irratti kenna ture.
- Saajiin Mulaaleem Waqjiraa poolisii ta’ee Magaalaa Amboo ganda 01 keessatti kan ramadame nama yeroo hedduu mana ilmaan Oromoo sakkataasisuu fi raga soba ba”aa ture.
- Saajiin Hirphasaa Guutamaa poolisii Magaalaa Amboo ganda 01
- Ajajaa dhibbaa Birhaanuu Eebbisaa Magaalaa Amboo ganda 01.
- Inspetor Biraanuu Jifaraa poolisii Magaalaa Amboo ganda o1
- Inspector Shaanbal Guddisaa Duube poolisii Magaalaa Amboo ganda 01
- Baqqalaa Irranaa Tolasaa jiraata Magaalaa Amboo ganda 03 dabballee wayyaanee.
- Tarikuu Ebbisaa Qajeelaa jiraataa Magaalaa Amboo
- Birhaanuu midhaksaa didhaa jiraata Magaalaa Amboo ganda 03
- Gargaara kumander taarikuu Waraash poolisii Magaalaa Amboo ganda 03


text:
Sadaasa 11, 2013 | Boruu Barraaqaa*
Akka hubannaa kiyyaatitti, kaayyoon sirnichi buufata miidiyaa kana baneef akka meeshaa ololaatti dhimma itti bahuuf qofa miti. Yoo xiqqaate kaayyoowwan kan biroo gurguddoo sadi, kanin itti fufee irraa dubbachuuf deemu dabalata.
Kaayyoo Lammaffaa: Sossobbii (appeasement)Kun akka jaarmayaalee Oromoo magaalaa Finfinnee keessaa buquusuuf duulli taasifamaa ture amma illee deemaa jiru hubachiisa. Labsi Adaamaa akka magaalaa muummittii biyyaattiitti yayyabe haqameera haa jedhamu malee, dhugaan mul’ataa jirtu faallaa sanii tahuu dubbii tana irraa hubatuu tu dandayama. Mootummaan gartuu TPLFiin durfamu ergamtoota isaa (dabballoota OPDO) waliin tahuun, eenyummaa Oromoodhaa magaala guddittii biyyaa keessaa buqqisee achi fageessuuf hanga danda’meef ijibbaachuutti jira. Sababaan Adaamaan Finfinnee caaltee teessoo buufata miidiyaa taasifamuuf filatamteef dhugaa tana caalaatti ibsa. Kanuma waliin, ‘Mootummaa Naannoo Oromiyaa’ kan ofiin jedhu bulchiinsi OPDO bara 2005 keessa akka magaalaan guddittii Oromiyaa garuma Finfinneetti ol deebi’e haa labsatu malee, ammayyuu achuma Adaamaa keessaa bahuu hin dandeenye. Irra jireessi sochii isaanii guyyuudhaa Adaamaa keessatti murtoofte waan taheef, gaaf takka takka akka tasaa yoo gooftaan isaanii dhimmaaf Shaggaritti isaan yaamu keessumummaa jabduu tu itti dhaghama. Eeguma magaalaan guddittii Oromiyaa Shaggaritti deebi’uu labsatanii boodayyuu taanaan OPDOnni akka Adaamaa keessaa bahuu hin qabnetti iccitiidhaan waan qajeelfamni gubbaa irraa gad dabreef fakkaata. Eega OPDOn Shaggaritti deebi’uu labsattee waggaa lama booda Adaamaa keessatti jaarmayaalee akka Galma Abbaa Gadaa fi DhRTVO bananii achumatti dalagsiisuun mataa isaatti akka jarri tun Adaamaa keessatti murtoofte ragaa baha.Finfinnee keessatti mirgi Oromoo hafnaan kan ergamtuu sirnichaatuu akka kabajamaa hin jirre karaa heddu mul’ataa jira. Yoo xiqqaate waggoota 15niif Biiroo Aadaa fi Tuuriizimii Oromiyaa jedhamu keessa sadarkaa adda addaatti eega tajaajilaa turee booda dhiheenya kana ABOtti kan dabalame Obbo Sintaayyoo Gadaa, akka ‘Wiirtuun Aadaa Oromoo’ Finfinnee keessatti jaaramuutti jira jedhamu dhiibbaa hamtuu jalatti argamu saaxilee jira. Obbo Sintaayyoon gaaffii fi deebii dhiheenya kana SBO waliin geggeesse keessatti, akka Biiroon Aadaa fi Turizimii Oromiyaa lafa ijaarsa gamoo wiirtuu saniif tahu tolaan hin argatin ifa godhe. Akka heera mootummaa Wayyaanee keessatti kaayametti, mirgi addaa ummanni Oromoo magaalaa Finfinnee irratti qabu kabajamuu tu irra ture. Akka seera kanaatitti, ummanni Oromoo magaalaa handhuura biyya abbaa isaa tana keessaa qixa barbaade irraa lafa fudhatee, fedhu wiirtuu aadaa isaa, fedhu jaarmayaalee biroo irratti ijaarachuuf mirga qaba. Haa tahu malee biiroon eerame kun lafa ijaarsaa baanamu san kan argate, akka waan jaarmaya alagaa kan biyya ambaa irraa dhufe tokkootti walii galtee liizii akka mallatteessu gaafatame. Sanuu kan ji’oota baay’ee fudhate. Walii galteen liizii tuniis tan mallatteeffamte, biiroo maqaa Oromiyaa dhawatu kanaa fi qaama Bulchiina Magaalaa Finfinnee ofiin jedhu kan namoota TPLFiin durfamu gidduutti. Bulchiinsi Magaalaa Finfinnee kan murna TPLFiin durfamu akka abbaa lafaatitti, biiroon maqaa Oromiyaa dhawatu ammo akka kireeffataa/bitataa lafaatitti dhihaatanii too walii galtee liizii san mallatteessan. OPDOn maxxantuu TPLF tahuu fi ummata Oromoo bakka bu’uuf illee hamilee homaatuu akka hin qabne kan beekamu tahu illee, Adaamaa keessatti daangeffamuun isii fi Shaggar keessatti akka keessummaa baadiyyaa fagoo irraa dhufeetitti laalamuun isii akka ummanni Oromoo dimshaashumatti biyya abbaa isaa Shaggar keessatti mirga abbaa biyyummaa mulqame ifatti mirkaneessa. As irratti namoonni fayyaaleyyiin tokko tokko waa’ee kantiibummaa nama Kumaa Dammaqsaa jedhamuudhaa kaasuu malu. Dubbistoonni barruu kanaa baay’een namoota fayyaaleyyii akkasii, kan ammayyuu hojii eebbifmtuu wayii nama maqaa ‘kantiibummaa’tiin of waamu kana irraa eegaa jiraniif, deebii barbaachiftu kennuufiin akka na gargaaran abdiin qaba. Qabxii tana xumuruuf, Finfinneedhaa mannaa Adaamaa teessoo buufata miidiyaa Afaan Oromoo taasisuu jechuun, qaama duula eenyummaa Oromoo Finfinnee keessatti haaluuf taasifamaa jiruu ti.
Sababaalee miidiyaan raadiyoo fi televiziyoonni Afaan Oromoo banamaniif keessaa inni guddaan tokko ummata Oromoo sossobanii callisiisuu yaaluufi. Qolli dubbii tanaa yoo laalamu, akka ‘naannoon Oromiyaa buufata televiziyoona mataa isii kan sadarkaa biyyattiittuu ETViitti aanee, chaanaala TV saatelaayitaa biyya keessaa isa lammaffaa jedhamu harkaa qabduu’ tokkotti odeeffama. Kanaanis, ummanni Oromoo ‘tajaajila addaa,’ kan naannoon biyyattii kamuu, Tigiraayiinuu dabalatee, hanga ammaatti hin argatin tu anaaf eehamame’ jedhee akka sirnicha mararfatu tu kajeelame. Kunis akka waan gaaffiin ummata Oromoo irra jireessatti sirnicha biratti deebisaa malu argatteetti mul’isuuf kan dhama’amee tahuu isaa ti. Tarkaanfiin tooftaawaan kun kana malees, akka waan ‘sirni jiru kun seenaa Itoophiyaa keessatti sirnoota dabran kamuu caalaa ummata Oromoof quuqama addaa qabu’ tokkotti Oromoo amansiisuuf abbala. Kana waan taheefis, ummanni Oromoo akka sirnicha irratti hin fincillee fi hawaasa siyaasaa Afaan Amaaraa dubbatu waliin diinummaa qabu jabeessee itti fufu hawwame. Imaammanni sossobii kun kan maddu, amala haxxummaa kan sirnichi ummata Oromoo akka ummata salphaamatti gowwoomfamuu tokkotti hubatu irraa ti. Haa tahu malee, sabboontonni Oromoo yaalii dadhabaa akkasii kanaan salphaatti kan sossobamanii callisan osoo hin taane, mirgoota biroo baay’ee kan ummatni bal’aan kun kabajsiifachuuf malu tolchanii beekani..Kaayyoo sadaffaa: Guddina Afaan Oromoo tooftaadhaan qancarsuu/doomsuu
Akkamitti? Kun kaayyoo Wayyaanee dhokataa fi irra hamaa tahee natti mul’atu. Haleellaan tooftaawaan Afaan Oromoo irratti aggaamame kun gadi fageessanii qorachuu kan gaafatuu dha. Fakkeenyaaf miidiyaadhuma Televisiyoona Oromiyaa jedhamu san fudhannee haa laallu. TVn kun Televisiyoona Oromiyaa jedhamee maqaa biyya Oromootiin moggaafamuun waan tokko. Gaaffiin jirtu garuu, TVn kun dhugumatti televisiyoona Oromiyaa jedhamuu ni danda’aayii? dha. Gaaffii baaqqee tana qofa osoo hin taane kan biro hedduus kaasuu tu dandayama: TVn maqaa dhawame kun akkuma maqaa isaatti guddina afaanii, aartii, dammaqiinsa siyaasaa, dagaagina Oromummaa fi kkf keessatti qooda irraa eegamu dhugumatti ni gumaachaa? Sagantaaleen isaa walii galaa dhama qabanii, qalbii namaa ni hawatanii? Sagantaaleen bashannanaa TV kanaadhaa akka kan ETV fi ETV3 fa’atti qalbii daaw’attootaa booji’uuf humna ni qabanii?… Deebisaan gabaabaan gaaffiilee tanneenii: LAKKII! dha.
Mee danqaalee dhokatoo miidiyaa Afaan Oromootiin tamsa’a jedhamu kana mudatan keessaa warra jajjaboo tokko tokko haa laallu.
- Bajatni gaggeessa hojii miidiyaa kanaaf ramadamu akkaan gad xiqqaachuu: Mootummaan Itoophiyaa TPLFiin durfamu, akkuma olitti eerame, miidiyaa Afaan Oromoo dubbattu tamiinuu akka meeshaa olola siyaasaatti dhimma bahuu cinaatti, Oromoo ittiin sossobuuf tajaajilama. Miidiyaan tun leecalloo qabdutti fayyadamtee biyyattii keessatti akka miidiyaa dorgaamtuu takka taatee as baatu sirnichi hin barbaadu. Kanaafuu miidiyattiin bajata gahaa dhowwatamuu irraa sagantaalee hawatoo qopheessuu hin dandeenye. Sababa kanaanis wanni foddaa miidiyaa tanaa keessaan mul’atu irra jireessi nuffisiisaa fi jibbisiisaa tahe. Akkan yaadadhutti waggoota 15 dura, ETV qophii Afaan Oromoo irratti sagantaan bashannanaa torbaanii Dhangaa jedhamuun beekamtu miidhagina wayyaa qabaachaa turte irraa namoota afaan hin beekne illee hawachuu dandeessee turte. Sagantaan Dhangaa sa’aa takkaa gaafasii sagantaa bashannanaa Amaarinyaa Matoo Hayaa jedhamuun sa’aa lamaaf deemu waliin kan wal madaaltu, inumaa yeroo garii sagantaa Matoo Hayaa san caalaa kan nama hawattu tahuun ni yaadatama. Har’a yeroo itti naannoon Oromiyaa televisiyoona mataa isii banatteerti jedhamee nutti himamaa jiru kanatti garuu kan hubachaa jirru, bifa qabatamaa taheen gadi-guddina deemsa miidiyaa Oromoo ti. Kunis akka tasaatti kan mudate osoo hin taane, waanuma tahe jedhamee sirnichaan raaw’atamaa jiru fakkaata. Miidiyaan bajata gahaa hin qabne tamuu sagantaa akkaan hawataa dhiheessuu hin dandeettu. Kana irraa ka’uunis, akkuma taajjabaa jirru, miidiyaa maqaa Oromoo dhahattu tana irratti diraamaa fi koomeediin aynaa qaban hin mul’atani. Dokmantariileen qorannoo irratti hundaawan, gabaasaaleen artiistikummaa qaban hin jirani. Miidiyaa hacuucamtuu akkasii irraas qophiileen akkasii hin eegamani.
- Qophii sagantaalee bashannanaa addaa milkeessuu keessatti hanqina sponsarummaa maallaqaa mul’atu: Akka ETV fi ETV3 fa’a irratti mul’atutti, sagantaaleen bashannanaa irra jireeyyiin: gabaasaalee spoortii, daldalaa fi haala qilleensaayyuu dabalatee , baasiin barbaachiftuuf sponsarummaa kubbaaniyoota daldalaa gurguddootiin aguugamti. Fakkeenyaaf, kubbaaniyoonni akka Hibr Sikuwar, Habesha Constraction, Habashaa Simiintoo, Habashaa Biiraa, Filingstone Homes jedhaman fa’a ETV irratti diraamaalee dhihaatan sponsor gochuudhaan beekamu. Diraamaaleen TV akka Gamanaa fi Saw La Saw jedhaman fa’a as keessatti eeramuu danda’ani. Daaw’attoota miiliyoonotatti lakkaawaman tu sagantaa akkasii hordofa waan taheef herreeggiin maallaqaa Boordii ETV fi kubbaaniyoota sponsaraa gidduutti geggeeffamtu birrii mana miliyoonotaa ti. Diraamaa kafaltii quufsaa qabdu akkasiidhatu dantaa gamlameef, jechuunis, warra diraamaafis tahee kubbaaniyoota sponsor godhaniif oola. Murnoonni daldaltootaa maqaa ‘Habashaa’ jedhu moggaafatanii sosso’aa jiran kunniin tooftaadhaan itti yaadanii daldala biyyattii walii galaa dhunfachuuf kan hojjechaa jiran fakkaata. Kanas kan dhugoomfachaa jiran sagantaalee bashannanaa TV kan namoota miliyoonota hawachuu danda’u jedhamee tilmaamamu bifa isponsarummaatiin harkatti galfatanii akka fedhaatti irratti of beeksisuudhaani. Waytuma kanattis, qalbii namootaa keessatti ammayyuu akka Habashoonni olaantummaa dinagdee fi siyaasaa qaban fakkeessanii dhiheessuudhaan ummata kuuwwan garaa gubuuf waan yaadan fakkaata. Wanni nama ajaa’ibu ammoo, kubbaaniyoonni maqaa Habashaa jettu moggaafatan kunniin irra jireessatti kan maadheffatan Oromiyaa keessatti tahuu isaa ti. Sochiin tooftaawaan akkasii kun qaama lola qorqalbii (psychological war) kan ummatoota kuuwwan irratti, keessumattuu Oromoo irratti geggeeffamaa jiruu akka tahe hubachuun nama hin dhibu. TVO hacuucamtuu irratti haalli mul’atu garuu kan biraa ti. Hojiin daldala dantaa gamlamee akkasiidhaa karaa isii hin baane. Akka miidiyaa maqaa Oromoo dhahattu takkaatti daldaltoota Oromoo waliin hariiroo addaa homaatuu hin qabdu, akka qabaattuttis hin jirtu. Kubbaaniyoonni qabeenya lammiilee Oromoo tahan bebbeekamoon illee miidiyaa nuffamtuu tahuu irraa ummata biratti jibbamte tana irratti of beeksisuu hin barbaadani. Sagantaa bashannanaa ETV kan namoonni baay’een hordofan irratti of beeksisuu filachuuf dirqaman. Waggoota lamaan tokko dura sagantaan bashannanaa miidhagaan FAAYA OROMIYAA maqaa jedhuun abbaa qabeenyaa YUNIVERSIITII OPEN 2020 Dr. Buumaddiin Aliitiin sponsor godhamee dhihaachaa ture, hanga gaafa karaatti cituutti kan qalbii Oromoo miliyoonotaa hawachuu danda’e ture. Qophiileen bashannanaa aynaa qaban hawatoon akkasii TVO irratti kan eehamaman hin fakkaatu. Maaliif yoo jedhame, dammaqiinsa siyaasaa ummataa ol kaasuuf humna guddaa waan qabaniif iccitiidhaan doomfamu. Sagantaaleen akka TALENT SHOW fi FAAYA AARTII jechuun jalqabamanis sponsaroota dinagdeedhaan isaan utuban waan hin qabnee fi hogganoota miidiyattii biraahis ilaalcha jajjabeessaa waan dhabaniif garmalee laaffachaa deemaa jiran. Ragaaleen kun egaa, akka TVO fi hawaasni Oromoo maayiloota baay’ee wal irraa fagoo jiran mirkaneessan. Kanaafi egaa, TVO irratti beeksisa daldalaa originaala tahe, kan biraa hafnaan guyyuma ayyaana ummataatti illee kan arguun hanqatameef. Tarii beeksisoota daldalaa Amaarinyaadhaan hojjetamanii booda bifa nuffisiisaa taheen gara Afaan Oromootti hiikaman arguu dandeenya taha. Kun wanni agarsiisu, miidiyaan OPDO TVO jedhamtu tun ummata biratti bal’inaan kan hin daaw’atamne ta’uu isii daldaltoonni baay’een hubachuu isaanii ti.
- Duubbeen miidiyaa tanaa harka diinaa qabaachuu irraa ilaalcha gaarii ummata biratti dhabuu: Akkuma toora lammaffaa olii keessatti reefuu eerame, miidiyaan tun tan Wayyaaneedhaan to’atamtu waan taheef, wayyabni hawaasichaa waan addaa tokko irraa hin eegu. Yeroo dabre keessatti bar tokko ETVn rakkoo ummataan tufamuu akkasii tana mudattee turte. Booda keessa qajeelchitoonni miidiyaa tanaa olola goggogaa qofa oofuun akka qalbii ummataa isaan irraa fageessaa jiru hubatanii, akka itti qophiilee bashannanaa itti daranii xiqqoo jiisuudhaan fooyyessan irratti hojjechiisuu eegalan. TVOn ololoa goggogaa muka muka jedhu oofuu fi qophii ulaalgaa bashannansiisummaa hin guuttanneen qilleensa qisaasuu irraa kan hafe hojii mirqaansaa qalbii ummataa hawatu as baasuu hin dandeenye. Akkuma OPDOn ummata biratti fudhatama hin qabne, miidiyaan isaanii illee bifa kana irraa adda taheen laalamuun ulfaataa tahe. Ogeeyyii siyaasaa biyyattii mumul’atoo keessaa tokko kan ta’an Doktor Mararaa Guddinaa bar tokko waan dubbatan keessatti, “OPDOn ilmoo Wayyaanee jedhamuu jalaa baatee ilmoo Oromoo akka jedhamtutti of jijjiiruu hin dandeenye” jechuun dhugaa tana ragaa bahan. Dhugaan tun miidiyaa OPDOn to’attu DhRTVO jedhamtu irratti ifatti mul’atti. Miidiyittiin arraata OPDO tahuu jalaa baatee akka maqaa isiititti miidiyaa fedhii ummataa hordoftee hojjettu tahuu hanqatte. Kana malees miidiyaan tun Ministeera Kominikeeshinii Barakat Simooniin hogganamuun akka malee addatti dhiibamtee kan lubbuun keessaa bahaa jiru fakkaatti. Wayta dabre tokko, wallistoota Oromoo bebbeekamoo afeeranii irratti sirbisiisuu fi gaaffii fi deebii artiistota saniitiinis hanguma taheefuu fuula miidhagfachuu yaalanii turan. Tibba muraasaaf yaalii akkasii haa taasisan malee onnee ummataa seenanii iddoo argachuun akkuma itti ulfaattetti hafe. Yaalii laga hin ceesifne akkasiitiin adeemsa hojii isaanii nuffisiisaa fooyyessuun rakkisaa itti tahe.
- Gaazexessitoota kennaa qaban, sirnaan baratanii fi mooyxannoo wayyaa qabanitti tahe jedhanii balbala cufachuu fi warri duraan mindeeffamee hojjechaa tures akka yaada isaaniitti bilisummaan akka hin hojjenne doorsisuu: Dhugaatti inni kun sababoota kufaatii TVO gurguddoo keessaa tokko. Gaazexessitoonni kennaa gaarii qaban, baratoo fi mooyxannoo wayyaa qaban sinichaaf amanamoo waan hin taaneef, jaarmayaa miidiyaa eerame kana keessatti mindeeffamuun hin eehamamtuuf. Gaazexessitoota baay’ee keessaa kan hulaan jaarmaya kanaa banamtuuf kennaa qabaniin, yookiis gahummaa barnootaan, yookiis mooyxannoo wayyaa horataniin miti. Ulaagaan guddittiin ittiin mindeeffaman yoo jiraatte miseensummaa paartii biyya bulchuutti galmaahuu fi waanuma fedhe haa tahuutii, wanta dabballoonni gubbaa gad ajajan raaw’achuuf fedhii agarsiisuu dha. Gaazexessaan hin-baabsaan ofirratti amantaa jabaa qabu garuu dhiibbaa akkasii hin eehamu waan taheef bifa kana jalatti hojjechuu hin danda’u. Mee sagantaa Afaan Oromoo TVO ija kanaan haa laallu. Kanneen akka ‘gaazexessitummaatti’ sagantaa Afaan Oromoo kana irratti mul’atan irra jireessi ogummaa hojichaaf barbaachisu gahaa akka hin horatin hubachuuf qorannoo ulfaataa geggeessuu hin gaafatu. Akkaataa jarri oduu fi gabaasaalee itti qopheessuu fi akkaataa jarri sagantaalee beeksisan irraa dhugaa kana salphaatti hubachuun ni danda’ama. Miidiyaa maqaa Oromiyaa dhahattu takka irratti gaazexessitoota gahummaa ol’aanaa qaban ramadachuuf ummanni Oromoo akka ummataatti rakkoo hin qabu. Yuniversitiilee biyyattii irra guddeessa keessatti jechuutu danda’ama, ilmaan Oromoo ogummaa kanaan qaramanii eebbifaman xiqqoo miti. Haa tahu malee rakkoon jiru, miidiyaan maqaa dhawamte tun akka arraata OPDOtti malee akka fedhii ummataatti tan hin tajaajille tahuu isii ti. Midneeffamtoonni jaarmayaa tanaa irra jireessi ogummaa gahaa hin taaneen kan oomishaman buufata habaqaala dabballoota Wayyaanee kan tahe, dhaabbata ‘Ethiopian Civil Service Collage’ jedhamu irraa ti. Gaazexessitoota jajjaboo akka hireetti miidiyaa tana keessatti mul’atan keessaa gariin, akka waan TVn Oromiyaa namoota dandeettii qaban hin feenetti fuudhamanii ETVtti dabarfamu. Bakkuma jiranitti miidiyattii akka jabeessan osoo hin taane, jabina isaanii kana sagantaa Amaariffaa yookiin Ingliffaa ETViif akka oolchan barbaadama.
- Tahe jedhaniituma Afaan Oromoo fi Oromummaa namatti hadheessuuf (harka harka jechisiisuuf) hojjechuu: Eeyyee! Duulli tooftaawaan karaa TVO geggeeffamaa jiru waan gara biraa osoo hin taane Afaan Oromoo fi Oromummaa harka harka jechisiisuuf tattaafachuu fakkaata. Yaaliileen tooftaawoon karaa miidiyaa kanaa mumul’atan akka calaqqisiisanitti, ilaalcha jal’aa jibbaa fi diinummaa qabu kan ‘Afaan Oromoo akka Amaariffaatti gurratti nama hin mi’aahu’ jedhu hawaasa Oromoos tahee alagoota fudhachiisuuf waan dhama’amaa jiru fakkaata. Kanneen miidiyaa Afaan Oromoo biro hordofuuf filmaata hin qabneef, yookiis, kanneen TVO akka moodeela Afaan Oromootti laalaniif, wanti irratti mul’atuu fi caqasamu hundi nama haqqisiisuu gahu. Miidiyaan nuffisiisaan maqaa Oromoo balleessu akkasii kun akka ummanni afaan ofii hin baranne, hin fayyadamne, hin jaalannee fi ittiin hin boonne dhiibuu irratti gaafatama qaba. Miidiyaan TV maqaa Oromiyaatiin of waamu akkasii kun akka waan namni Afaan Oromoo dubbatu marti gowwaa, doofaa, huccuu xuraawaan kan beekamu, kan yoomuu hin qaroomne, nuffisiisaa, bara baraan beela’aa fi kan kana fakkaataniin ibsamuutti warra kaan amansiisuuf kan yaalu fakkaata. Akka dhieessa sagantaa TV kana irraa hubatamutti, namoota dadhaboo saganticha geggeessanis tahee keessummoota yeroo baay’ee filamanii afeeraman qorachuu qofaan akka tahe jedhamee miidhagina Afaan Oromoo fi Oromummaa gadi buusuuf hojjetamaa jiru hubachuu tu dandayama. Mee fakkeenyuma takkittii haa fudhadhu. ETVn sagantaa Ethiopian Idol jedhamu qaba. TVOnis kanuma akkeessuun dorgoommii wallee sagantaa isaa keessatti dhihaatu, kan duraan Daddaraaroo jedhamaa ture, Oromian Idol jechuun waamuuf yaalee ture. Yeroo muraasa booda garuu Oromian Idol jedhee waamuu dhorkame fakkaata, maquma isa duraa qabatee hafe. As irratti dhimmichi, dorgoommii wallee saniin Oromian Idol moo Daddaraaroo jechuu wayya isa jedhu miti. Xiyyeeffannaan kiyya, dheedhummaa dorgoommichaa irratti. Sagantaa kana irratti akka mul’atutti, irra jireessi warra dorgoomuus tahee warra qoratee murtee dabarsuu ulaagaa sagantaa akkasii geggeessuuf barbaadamu kan guuttatan hin fakkaatani. Ulaagaan dorgoomtonni walleedhaa ittiin filamanii waltajjiitti dhufan maal akka taate namaaf hin galu. Keessa beektonni tokko tokko akka jedhanitti, dorgoomtonni waltajjii irratti mul’atan irra jireessi firooma qondaalota mootummaa waliin qabaniin filaman. Qondaalli sadarkaa onaatti jiru tokko, yeroo akka namoota dandeettii wallee qaban ona san keessaa filee ergu gaafatamu, firoota isaa kan ulaagaa walleef maltu hin guuttanne galmeessee ol erga. Firoonni isaa yoo hangamuu dandeettii wallee hin qabneyyuu, hiree kanaan wallisaa gara fuulduraa tahanii akka cabsataan biddeena baafataniif jecha, aangoo qabutti dhimma bahee hojjeta. Kana irraa kan ka’e, irra jireessi dorgoomtota waltajjii irratti mul’ataniidhaa ulaagaa ogummaatiin waan filamanii hin dhufiniif jecha, dandeettii kennaa sirbaa akka hin qabne halaalumatti irraa beekama.
Haleellaaleen tooftaawoon Afaan Oromoo fi Oromummaa irratti aggaammatan kunniin duuba isaaniitiin kaayyoo akkamii akka qaban tilmaamuun ni danda’ama. Kanneen keessaa inni guddaan tokko maalummaa Oromoo fi Afaan Oromoo fokkachiisanii dhiheessuu tahuu mala. Kanneen dhiiga Oromoo qabanis tahee alagoonni Oromummaa irraa ala jiran, afaanicha akka hin barannee fi itti dhimma hin baane jibbisiisuuf kan duulamaa jiru fakkaata. Oromootuma afaan isaanii beekaniyyuu yoo tahe, keessumattuu dargaggoonni, faana Oromummaa hordofuu irraa baqachuu malu. Miidiyaa maqaa Oromootiin of yaamtu tana irratti jabina miidiyaa afaan biraa irratti mul’atu waliin wal dorgoomu hoggaa arguu dhaban ofitti gaddu. Keessaafuu daa’imman Oromoo, TV afaan warra isaaniitiin dubbatu kana irratti sagantaalee bashannanaa bara kana waliin tarkaanfatan, kan miidiyaalee biroo waliin dorgoomuu danda’an hoggaa irraa dhaban, sagantaalee irra wayyaa kan ETV3 fi EBS fa’a irratti deemaniin harkifamuu tu mala. Kun ammoo dhaloonni haarayni akka eenyummaa Oromummaatti hin boonne taasisuu danda’a. Kaayyoon jalqabaa waajjirri Barakat Simoon Oromoo irratti imaammates isii kana fakkaata. Afaan Oromoo faalanii harka harka jechisiisuu kanaan galiin akka maayyiitti yaadamte ammoo tarii, yaada gara fuula duraatti Afaan Oromoo sadarkaa Itoophiyaatti afaan hojii haa tahu jedhu doomsuuf kan akeekkate tahuu hin oolu. Yaada kana mormitoonni sirna wayyaanee baay’een, warrumti Amaarinyaa dubbatu illee osoo hin hafne kan deeggaran oggaa tahu, dabballoonni sirna Wayyaanee garuu dunuunfatanii akka morman beekamaa dha.Duula faallaa TVOtiin ETV3 fi EBS fa’a irratti deemaa jiru
Yeroo itti guddinni afaanii fi aartii Oromoo TVO irratti ajjeefamaa jiru kanatti, chaanaalota haarayatti banaman akka ETV3 fa’a irratti sagantaa bashannana Amaariffaa mimmi’aahoo qopheessuudhaan, daaw’attoota biyyattii mara dhuunfachuuf hojjetamaa jira. Irra jireessi qophiilee bashannanaa achi irratti dhihaataniidhaa, kan akka Garsiisa suduudaa (live shows), diraamaalee, koomediilee, walleelee waltajjii irraa suduudaan dabaranii fi kan kana fakkaatan marti, kubbaaniyoota daldalaa gurguddoodhaan sponsor godhamu. Wallistoonni, aaktaroonni, koomediyaanonni fi ogeeyyiin gurguddoon sadarkaa biyyaatti beekaman achi irratti afeeramu. Sagantaan kun teknishaanota sadarkaa ol’aanaatti leenji’aniin waan qindeeffamuu fi tohatamuuf rakkoo teeknikaa tokkoon maleetti yoo deemu mul’atas.
Mumul’achaa dhufuun ETV3 fi gadi du’aa deemuun TVO kun egaa, itti baha karoora yeroo dheeraa Ministeera Kominikeeshinaa Barakat Simoon, kan tooftaa salphaatti itti hin dammaqamneen miidiyaa Afaan Oromoo dubbattu ajjeesuuf qophaahee akka tahe hubatama. Akkuma makmaaksi warraa kan ‘Indaayaamaah xiraaw, indaybelaa gifaaw’ (Afaan Oromootti yoo hiikamu, ‘Akka sin hamanneef waami, akka hin nyaanne dhiibi’) jettu, sirni Wayyaanee maqaa heera mootummaa isaa hin hujoomne saniin sagal haa kakatu malee, faallaa saniin mirga sabaa fi sablammootaa tooftaadhaan ukkaamsaa jira. As irratti gaaffiin jirtu, miidiyaan Afaan Amaaraan geggeeffamtu cimtuun maa jiraattee osoo hin taane, tahe jedhanii miidiyaa Afaan Oromoo dubbattu ajjeesuuf duula hamtuu geggeessuun maaliif laata tan jettuu dha.
Duuba maal tu Oromoof hafe? Sirni Wayyaanee miidiyaa toyannoo isaa jala jirtu akka fooyyessu kadhachuu moo miidiya walaba mataa ofii jaarrachuu dha? Lammiileen Oromoo humna maallaqaa ittiin miidiyaa televiziyoonaa kan mataa isaanii qindaawaa tokko biyya ambaa keessatti ittiin dhaabbatan argamsiisuu hin danda’anii? Otoma sagantaan TVO Wayyaanee haalaan fooyya’eeyyuu maal godha? Akka fedhii ummata Oromoo bal’aatti tajaajiluu danda’aa? Har’a miidiyaan televisiyoonaa hawaasonni Oromoo ala kana keessaa qabnu meeqa tahu? Miidiyaaleen kun akkam akkamitti hojjetu, hangam dhimma itti bahaa jirra? Dadhabbinoonni gurguddoon miidiyaalee TV hawaasaa maal fa’a dha, akkamitti hanqinoota san irra aanuun danda’ama?… Deebii gaaffiilee tanneenii dubbistootaaf dhiis++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++
* Boruu Barraaqaa, barreessaan barruu tanaa, asoosessaa Afaan Oromoo beekamaa yoo tahu, dhihoo kana ammo sabboontota biroo lama waliin tahuun kitaaba Gene Sharp “From Dictatorship to Democracy” jedhu gara Afaan Oromootti hiikeera. Teessoo eemeela isaa: gulummaa75@gmail.com yookiis, Facebook irratti: facebook/barraaqaa argama.


text:
Sunday, August 24, 2014
Biliyoonni hagamiituu dhangalahu, hololli akkamiituu gaggeeffamu qabsoo ummanni Oromoo bilisummaa isaaf gaggeessaa jiru hin dhaabu!
Baarentuu Gadaa irraa | Hagayyaa 24, 2014
Tibba kana mootummaan wayyaanee qabsoo ummanni Oromoo Bilisummaa isaaf taasisu, FDG sabboontonni barattoonni dargaggoonni Oromoo gaggeessaa jiran dhaamsuuf mahalaqa ummataa Biliyoonaan lakkaawwamu seera malee dhangalaasee sirna isaa tursiifachuuf yunivarstiilee garagaraa keessatti holola adda addaa gaggeessaa jirti. Holola kanaafis kan inni irratti xiyyeeffannoo fi ijoo godhatee filatte barattoota Oromoo Yunivarstiilee garagaraatti baratanii dha.
Walatajjii maqaa nageenyaa, bulchiinsa gaarii, dimokraasii fi misoomaatin qarshiin biliyoonaan lakkaawwamu itti dhanagalahee yunivartiilee adda addaa keessatti qophaawe kanarratti maaf akka barattonni naanno Oromiyaa heddumminaan hirmaatanif xiyyeeffannoon adda itti kenname jennee yoo gaafanne namni deebii isaa hin beekne hin jiru. Deebin isaa ifaa dha. Kaayyoon isaa ijoon FDG barattoonni Oromoo finiinsaa jiran toftaa fi afan fajjii adda addaa itti uumuun ukkaamsuuf carraaquu dha. Maqaa nageenyaa fi misoomaatiin holola adda addaa facaasuun sabboontota barattoota dargaggoota Oromoo qabsoo bilisummaa saba isaaniirraa gufachisuuf yaaluu dha. FDG guutuu Oromiyaa keessatti barattoota daragaggoota Oromootin taasifamaa jiru gocha namoota muraasaa fakkeessuufi.
Wayyaaneen holola maqaa marii nageenyaa fi misoomaa jedhuun qopheeffatte kana milkeeffachuuf horii ummataa biliyoonaan lakkaawwamu maqaa durgoo fi kennaa adda addaatiin facaasaa jirti. Qarshii maqaa gibiraa fi gargaarsaatin argame hojii misoomaa; kan rakkina ummataa furuurra oolchuu dhiiftee hololaaf olchaa jirti. Qabsoo ummanni Oromoo bilisummaa isaatif taasisaa jiru ittiin ukkaamsuuf dhanagalaasti. FDG fi gaaffii mirgaa barattoonni Oromoo gaggeessaa jiran maqaa konfiransii nageenyaa fi misoomaa jedhuun haguuguuf dhamaati. Akkuma argaa fi dhagahaa turre barattoota boqonnaaf maatii isaanii bira turan gara yunivarstiilee gara garaatti geessuuf Otobisii kumootan lakkaawwaman kireeffattee deddeebisaa turte. Durgoo fi mahalaqa biliyoonaan lakkaawwamu maqaa durgoo fi mahaalaqa kiisiitiin barattootaa fi kaadiroota ishii warra gabrummaa jala jiraachuun gaaridha jedhanii hololaniif dhangalaasaa jirti. Qarshiin misoomaaf oolu danda’u biliyoonaan lakkaawwamu kun kan dhangalahaa jiruuf ammoo misoomaa fi guddina biyyaatif osoo hin taane, wayyaaneen akka ummattoota cunqurfamoo keessattuu ummata Oromoo saamaa jiraatuf ta’un eenyu jalaawuu dhokotaa miti. Ummanni Oromoo garuu bishaan, waldhaansa fayyaa, ibsaa, daandii fi tajaajila bu’uuraa garagaraa dhabuun dararamaa jira. Yoo bu’uuraalee misoomaa kana gaafates kan isa eeggatu maqaa miseensa ABO ti jedhuun hidhamuu, dararamuu fi ajjeefamuu dha.
Holola tibba kana barattoota Oromoorratti xiyyeeffachuun qophaawe kanarratti warreen maqaa Oromootin hirmaachuuf dorgoo gurratanii yaa’aa turan eenyu jennees yoo gaafanne harki guddaan dhalattoota Oromoo miti. Baayyeen isaanii ilmaan Habashootaa warreen sababa garagaraatin gara Oromiyaa dhufanii jiraatanii dha. Warra dhimmi Oromoo isaan hin laallanne ykn ammoo warreenuma akka abboottan isaanii gabrummaa ummata Oromoo hawwanii dha. Gariin ammoo warra Oromoo ta’anii sammuun alagoomanii fi mirga Oromoo dabarsanii alagaaf kennanii dha; Kanaaf ragaa guddaan dhaabbata TV fi raadiyoo Oromiyaa jedhamuu dha. TV fi Raadiyoon kun ennaa barattoonni holola wayyaanee dhagahuuf gara yunivarstiilee akka deeman taasifaman, wayta gabaasaa turetti akka argaa fi dhagahaa turreetti afaan isaan ittiin haasa’aa turan afaan gabroonfattootaa ti. Harki guddaan afaan Oromoo hin beekan. Kanneen beekanii fi konfiransii wayyaanee kana dursanii faarsaa turanis dabballoota sirnichaa ta’uun eenyu jalaawuu dhokotaa miti.
Ilmaan Oromoo sabboontonni waltajjii wayyaaneen qopheeffatte kanarratti hirmaatan yoo jiraatanis baayyeen isaanii ykn guutumaa guutuutti karaa nama jechiisiisuun kan gara walatajjii wayyaaneen maqaa nageenyaa fi misoomaa jedhuun qopheeffatte kana deeman Sodaachisa dabballoonni wayyaanee maati fi isaanuma barattootarratti raawwataa turanii fi jiraniin akka ta’ee beekamaa dha. Dabballoonni wayyaanee kun mana maatii barattoota sabboontoota Oromoorra deemuun yoo ijoollee teessan gara konfiransii kanaatti erguu baattan baruumsarraa ari’amu, waraqaa ragaa ittiin hebbifaman hin argatan, heebbifamanii bahanis carraa hojii hin argatan jechaa turan. Kana bira darbees barataan konfiransii kanarratti hin hirmaanne miseensa ABO ti, goolessaa dha, jechuun akka cinqaa fi goolaa turan kan quba hin qabne hin jiru.
Wayyaaneen holola Yunivastiilee gara garaatti addatti barattoota Oromoorratti xiyyeeffachuun qopheeffatte kanaan FDG Oromiyaa keessatti finiinaa jirun dhaamsa jettee yaaddus kaayyoon ishii kun bu’urumarraa kaayyoo dogooggoraa dha. Gongumaa yaanni kun kan milkaawus miti. Barataan Oromoo kan fincilaa turee fi jiruuf ummata isaa gabrummaa jala jiru; gabrummaa jalaa baasuuf malee feedhii xixiqqaa dhunfaa isaatif jechaa miti. Barattoota dargaggoota Oromoo kaayyoo guddaa akkasiitif qabsaawan holoola turban tokkoof dabballoonni wayyaanee fi ergamtoonni ishii taasisaniin ni ukkaamama jedhanii yaaduun of gowwoomsuu dha. Barataan Oromoo qabsoo Oromoon bilisummaa isaaf taasisu fuundura dhaabbatu gongumaa hin jiru. Yoo jiraates inni lammii Oromootii miti, inni takkaan ilmuma ergamtootaa ti. Innuu gita diinota Oromoo ti malee Oromoorraa firummaa hin qabu. Namni ani Oromoo dha ofiin jechaa maaf ummanni Oromoo gabrummaa jalaa bahuuf fincila jedhee dubbatu farra ummata Oromoo ti; ifatti inni diina Oromoo ti. Gongumaa fira ummata Oromoo tahuu hin danda’u.
Walatajjii hololaa yunivarstiilee garagaraa keessatti wayyaaneen qopheeffatte kanarratti Barattoonni sabboontoonni Oromoo baayyeen akka hin hirmaatin beekamaa dha. Sabboontonni Oromoo baayyeen sodaachisa, hidhaa fi dararaa wayyaanee tuffachuun walatajjiilee hololaaf qophaaye kanarraa hafaniiru, sabboontoonnii dirqamanii gara walatajiilee holola wayyaanee kana deemanis ergamtoota diinaa miseensoota Opdo gaafii adda addaatin sarduu caalaayyuu, fincilaan akeeka isaanii hongeessaa jiran.
Gaafiilee jajjaboo kanneen akka ajjeechaa, hidhaa, dararaa fi saamicha ummata Oromoorratti wayyaaneedhaan gaggeefamaa jiru kaasuun akka rakkisaa turanii fi jiran hirmaattoonni ibsaa jiru. Gaafii fi yaada jajjaboo barattoonni sabboontonni Oromoo kaasaa jiran kanaanis Yunivarstiilee hedduu keessatti kaayyoon wayyaanee inni ajjeechaa fi saamicha ummata Oromoorratti raawwataa jiru dhoksuuf karoorfate harkaa fashalaa jira. Konfiransiin nageenyaa fi misoomaa jedhu kan bara bittaa wayyaanee dheeressuuf qophaawe kunis gara konfiransii durgoo biliyoonaan lakkaawwamu nyaatanii galuutti jijjiramaa jira. Walatajjichi FDG dhaamsuu miti ofiifuu madda Fincilaa ta’aa jira. Gaafiin ummata Oromoo; barattoota Oromoo sodaachisuun, hidhuu, ajjeesuu fi walagahii torbee teechisuun kan furamuu miti. Gaafin ummata Oromoo kan furmaata aragatu gaafa ummanni Oromoo bilisoomee dha. Gaafa ummanni Oromoo abbaa biyyumaa isaa mirkaneeffatee dha.
Wanti kanaan ala jiru hunduu bara bittaa wayyaane dheereessuu malee faayidaan inni Oromoof qabu hin jiru, qabaachus hin danda’u. Yeroo ammaa kana akka gabaafamaa jirutti osoo wayyaaneen waltajjii adda addaarratti holola nageenyaa fi misoomaa jettee afuufaa jirtu gootonni daragaggoonni, barattoonni Oromoo FDG jalqaban jabeessanii itti fufaniiru. Kunimmoo holollii fi maahaallaqini biliyoonaan lakkaawwamu dhanagalahuun haqa dhoksuu, kaayyoo dabsuu akka hin dandeenye mirkaneessa. FDG jalqabame jabeessanii itti fufuun ammoo dirqama lammii Oromoo maraati jechaa hojii gootummaa barattoonni Oromoo hojjechaa jiran haa jajjabeessinuun dhaamsa kiyya!
Tibba kana mootummaan wayyaanee qabsoo ummanni Oromoo Bilisummaa isaaf taasisu, FDG sabboontonni barattoonni dargaggoonni Oromoo gaggeessaa jiran dhaamsuuf mahalaqa ummataa Biliyoonaan lakkaawwamu seera malee dhangalaasee sirna isaa tursiifachuuf yunivarstiilee garagaraa keessatti holola adda addaa gaggeessaa jirti. Holola kanaafis kan inni irratti xiyyeeffannoo fi ijoo godhatee filatte barattoota Oromoo Yunivarstiilee garagaraatti baratanii dha.
Walatajjii maqaa nageenyaa, bulchiinsa gaarii, dimokraasii fi misoomaatin qarshiin biliyoonaan lakkaawwamu itti dhanagalahee yunivartiilee adda addaa keessatti qophaawe kanarratti maaf akka barattonni naanno Oromiyaa heddumminaan hirmaatanif xiyyeeffannoon adda itti kenname jennee yoo gaafanne namni deebii isaa hin beekne hin jiru. Deebin isaa ifaa dha. Kaayyoon isaa ijoon FDG barattoonni Oromoo finiinsaa jiran toftaa fi afan fajjii adda addaa itti uumuun ukkaamsuuf carraaquu dha. Maqaa nageenyaa fi misoomaatiin holola adda addaa facaasuun sabboontota barattoota dargaggoota Oromoo qabsoo bilisummaa saba isaaniirraa gufachisuuf yaaluu dha. FDG guutuu Oromiyaa keessatti barattoota daragaggoota Oromootin taasifamaa jiru gocha namoota muraasaa fakkeessuufi.
Wayyaaneen holola maqaa marii nageenyaa fi misoomaa jedhuun qopheeffatte kana milkeeffachuuf horii ummataa biliyoonaan lakkaawwamu maqaa durgoo fi kennaa adda addaatiin facaasaa jirti. Qarshii maqaa gibiraa fi gargaarsaatin argame hojii misoomaa; kan rakkina ummataa furuurra oolchuu dhiiftee hololaaf olchaa jirti. Qabsoo ummanni Oromoo bilisummaa isaatif taasisaa jiru ittiin ukkaamsuuf dhanagalaasti. FDG fi gaaffii mirgaa barattoonni Oromoo gaggeessaa jiran maqaa konfiransii nageenyaa fi misoomaa jedhuun haguuguuf dhamaati. Akkuma argaa fi dhagahaa turre barattoota boqonnaaf maatii isaanii bira turan gara yunivarstiilee gara garaatti geessuuf Otobisii kumootan lakkaawwaman kireeffattee deddeebisaa turte. Durgoo fi mahalaqa biliyoonaan lakkaawwamu maqaa durgoo fi mahaalaqa kiisiitiin barattootaa fi kaadiroota ishii warra gabrummaa jala jiraachuun gaaridha jedhanii hololaniif dhangalaasaa jirti. Qarshiin misoomaaf oolu danda’u biliyoonaan lakkaawwamu kun kan dhangalahaa jiruuf ammoo misoomaa fi guddina biyyaatif osoo hin taane, wayyaaneen akka ummattoota cunqurfamoo keessattuu ummata Oromoo saamaa jiraatuf ta’un eenyu jalaawuu dhokotaa miti. Ummanni Oromoo garuu bishaan, waldhaansa fayyaa, ibsaa, daandii fi tajaajila bu’uuraa garagaraa dhabuun dararamaa jira. Yoo bu’uuraalee misoomaa kana gaafates kan isa eeggatu maqaa miseensa ABO ti jedhuun hidhamuu, dararamuu fi ajjeefamuu dha.
Holola tibba kana barattoota Oromoorratti xiyyeeffachuun qophaawe kanarratti warreen maqaa Oromootin hirmaachuuf dorgoo gurratanii yaa’aa turan eenyu jennees yoo gaafanne harki guddaan dhalattoota Oromoo miti. Baayyeen isaanii ilmaan Habashootaa warreen sababa garagaraatin gara Oromiyaa dhufanii jiraatanii dha. Warra dhimmi Oromoo isaan hin laallanne ykn ammoo warreenuma akka abboottan isaanii gabrummaa ummata Oromoo hawwanii dha. Gariin ammoo warra Oromoo ta’anii sammuun alagoomanii fi mirga Oromoo dabarsanii alagaaf kennanii dha; Kanaaf ragaa guddaan dhaabbata TV fi raadiyoo Oromiyaa jedhamuu dha. TV fi Raadiyoon kun ennaa barattoonni holola wayyaanee dhagahuuf gara yunivarstiilee akka deeman taasifaman, wayta gabaasaa turetti akka argaa fi dhagahaa turreetti afaan isaan ittiin haasa’aa turan afaan gabroonfattootaa ti. Harki guddaan afaan Oromoo hin beekan. Kanneen beekanii fi konfiransii wayyaanee kana dursanii faarsaa turanis dabballoota sirnichaa ta’uun eenyu jalaawuu dhokotaa miti.
Ilmaan Oromoo sabboontonni waltajjii wayyaaneen qopheeffatte kanarratti hirmaatan yoo jiraatanis baayyeen isaanii ykn guutumaa guutuutti karaa nama jechiisiisuun kan gara walatajjii wayyaaneen maqaa nageenyaa fi misoomaa jedhuun qopheeffatte kana deeman Sodaachisa dabballoonni wayyaanee maati fi isaanuma barattootarratti raawwataa turanii fi jiraniin akka ta’ee beekamaa dha. Dabballoonni wayyaanee kun mana maatii barattoota sabboontoota Oromoorra deemuun yoo ijoollee teessan gara konfiransii kanaatti erguu baattan baruumsarraa ari’amu, waraqaa ragaa ittiin hebbifaman hin argatan, heebbifamanii bahanis carraa hojii hin argatan jechaa turan. Kana bira darbees barataan konfiransii kanarratti hin hirmaanne miseensa ABO ti, goolessaa dha, jechuun akka cinqaa fi goolaa turan kan quba hin qabne hin jiru.
Wayyaaneen holola Yunivastiilee gara garaatti addatti barattoota Oromoorratti xiyyeeffachuun qopheeffatte kanaan FDG Oromiyaa keessatti finiinaa jirun dhaamsa jettee yaaddus kaayyoon ishii kun bu’urumarraa kaayyoo dogooggoraa dha. Gongumaa yaanni kun kan milkaawus miti. Barataan Oromoo kan fincilaa turee fi jiruuf ummata isaa gabrummaa jala jiru; gabrummaa jalaa baasuuf malee feedhii xixiqqaa dhunfaa isaatif jechaa miti. Barattoota dargaggoota Oromoo kaayyoo guddaa akkasiitif qabsaawan holoola turban tokkoof dabballoonni wayyaanee fi ergamtoonni ishii taasisaniin ni ukkaamama jedhanii yaaduun of gowwoomsuu dha. Barataan Oromoo qabsoo Oromoon bilisummaa isaaf taasisu fuundura dhaabbatu gongumaa hin jiru. Yoo jiraates inni lammii Oromootii miti, inni takkaan ilmuma ergamtootaa ti. Innuu gita diinota Oromoo ti malee Oromoorraa firummaa hin qabu. Namni ani Oromoo dha ofiin jechaa maaf ummanni Oromoo gabrummaa jalaa bahuuf fincila jedhee dubbatu farra ummata Oromoo ti; ifatti inni diina Oromoo ti. Gongumaa fira ummata Oromoo tahuu hin danda’u.
Walatajjii hololaa yunivarstiilee garagaraa keessatti wayyaaneen qopheeffatte kanarratti Barattoonni sabboontoonni Oromoo baayyeen akka hin hirmaatin beekamaa dha. Sabboontonni Oromoo baayyeen sodaachisa, hidhaa fi dararaa wayyaanee tuffachuun walatajjiilee hololaaf qophaaye kanarraa hafaniiru, sabboontoonnii dirqamanii gara walatajiilee holola wayyaanee kana deemanis ergamtoota diinaa miseensoota Opdo gaafii adda addaatin sarduu caalaayyuu, fincilaan akeeka isaanii hongeessaa jiran.
Gaafiilee jajjaboo kanneen akka ajjeechaa, hidhaa, dararaa fi saamicha ummata Oromoorratti wayyaaneedhaan gaggeefamaa jiru kaasuun akka rakkisaa turanii fi jiran hirmaattoonni ibsaa jiru. Gaafii fi yaada jajjaboo barattoonni sabboontonni Oromoo kaasaa jiran kanaanis Yunivarstiilee hedduu keessatti kaayyoon wayyaanee inni ajjeechaa fi saamicha ummata Oromoorratti raawwataa jiru dhoksuuf karoorfate harkaa fashalaa jira. Konfiransiin nageenyaa fi misoomaa jedhu kan bara bittaa wayyaanee dheeressuuf qophaawe kunis gara konfiransii durgoo biliyoonaan lakkaawwamu nyaatanii galuutti jijjiramaa jira. Walatajjichi FDG dhaamsuu miti ofiifuu madda Fincilaa ta’aa jira. Gaafiin ummata Oromoo; barattoota Oromoo sodaachisuun, hidhuu, ajjeesuu fi walagahii torbee teechisuun kan furamuu miti. Gaafin ummata Oromoo kan furmaata aragatu gaafa ummanni Oromoo bilisoomee dha. Gaafa ummanni Oromoo abbaa biyyumaa isaa mirkaneeffatee dha.
Wanti kanaan ala jiru hunduu bara bittaa wayyaane dheereessuu malee faayidaan inni Oromoof qabu hin jiru, qabaachus hin danda’u. Yeroo ammaa kana akka gabaafamaa jirutti osoo wayyaaneen waltajjii adda addaarratti holola nageenyaa fi misoomaa jettee afuufaa jirtu gootonni daragaggoonni, barattoonni Oromoo FDG jalqaban jabeessanii itti fufaniiru. Kunimmoo holollii fi maahaallaqini biliyoonaan lakkaawwamu dhanagalahuun haqa dhoksuu, kaayyoo dabsuu akka hin dandeenye mirkaneessa. FDG jalqabame jabeessanii itti fufuun ammoo dirqama lammii Oromoo maraati jechaa hojii gootummaa barattoonni Oromoo hojjechaa jiran haa jajjabeessinuun dhaamsa kiyya!
Subscribe to: Post Comments (Atom)