text:
Jalqabarratti oromoota hunda bakkuma jirtanitti nagaya, fayyaa, quufaa fii badhaadhina isiniif hawwina. Akeekni barreeyfama kanaa akkuma beekkamu Hawaasni Oromoo Sweden kora hawaasaa bara baraan godhachuun isaa beekkamaadha. Korri baranaatiis akkuma barametti Oromoota biyyoota Awurooppaa adda addaa keeysa jiraatan hunda gara kora kanaa afeeruudha.
Kora kana irratti sheekkoonni keenya bebbeekkamoon biyyoota akka England, Sweden, Norwey fii biyyoota Awurooppaa biraa irraa dhufan gorsa garagaraa mimmi’aawoo kanneen duniyaa fii aakhiratti faayda-qabeeysa tahan nuuf dabarsu.
Akkasuma hayyoonni keenya kan garagaraa qophiilee bashannansiisoo fii barsiisoo tahan qabataniiti nuuf dhihaatu. Dargaggoonni keenyaafii daa’imman keenyaas wantoota garagaraa kanneen nama booharsan qabataniiti qophaawanii nu eegu.
Keeysummoota walgahicha irratti hirmaatan maraaf haalli bultiitii fii akkasuma namoota daa’imman qabatanii dhufaniifiis wantoota daa’imman itti bashannananiifii eegmayni isaniitiis qophaaweeti jira. Saniif jecha Oromoonni marti kanneen biyyoota Awurooppaa keeysa jiraattan, warri Rabbiin haala mijjeeyseef hundi akka dhuftanii kora kanarraa qooda nu wajji fudhattan kabajaa fii jaalalaan isin afeerra.
Magaalaan korri itti tahu: Göteborg/ Gothenburg
Iddoon Korri itti tahu: Sjumilaskolans aula
Friskväderstorget 13
Guyyaan korri itti tahu:
Ebla/April 4 fii 5 bara 2015
Odeeyfannoo dabalataatiif:
Boonaa Dagaa 0720530935
Musxafaa Adam 0730702202
Nejash Abdurahman 0769823405
Koree Qindeeysituu Koraa!


c: text/html

text:
Warra Oromoo waraanuuf gara wallaggaaf gujii ergaman…….
OBN Onk13,2013 -Humni Addaa Raayyaa Ittisa biyyaa fi Poolisii Fedeeraalaa leenjii yeroo dheeraaf leenja’aa turan xumuruun tooftaalee waraanaa gara garaa leenjii kana iraatti baratan qabatamaan Magaalaa Hawaasaatti agarsiisaa oolaniiru.
Agarsiisa militarii guyyaa hardhaatiin gaara gubbaa haadaan bu’uun diina loohee seene irratti tarkaanfii fudhachuu ,galaanarratti paaraashuuttiin bu’uu, waraana firaa lola irratti dhahame tooftaa diina jalaa miliqsuufi ilaamaa rukutuun agarsiisawwan gurguddoo guyyaa haradha turan.
Agarsiisni kun guyyaa boruus haala walfakkaatuun akka itti fufuufi Itaamaajoor shuumii itti aanaa Raayyaa Ittisa Biyyaa jeneraal Biraanuu Juulaa dabalatee, aanga’oonni Mootummaa olaanoon agarsiisa guyyaa boru irrattis ni argamu jedhameera.
Habiib Adamtu gabaase.
Warra Oromoo waraanuuf gara wallaggaaf gujii ergaman…….
ኦነግን ለመዋጋት ወደ ወለጋ ጉጂ የሚላኩ የአብይ ወታደሮች በየ ቦታ እየረገፉ እየጠነቡ ነው፣ ድል ለሰፊው ኦሮም ህዝብ
Maastar Pilaanii 2ffaa Finfinnee irratti (Onk 23, 2020)
~
Risoortiin Soodaree kana dura haala nama gaddisiisuun cufamuunsaa ni yaadatama. Turtii ji’oota muraasaan booda guyyaa har’aa akka banamu murtaa’eera jedhame. Qulqulleessuunis har’uma jalqabamee jira. Yeroo gabaabaa gidduutti hojiisaa idilee eegala!
Interview with Dr Trevor Trueman, OSG chairman, regarding OHRG Conference 2020
Sababii du’a Haacaaluu hundeessatiin Kanneen Godina arsii bahaa Aanaa Jajuu magaalaa bulbulaa irraa qabamanii mana hidhaa Aanichaatti hidhaman guyyaa kaleessaa mana hidhichaa keessaa baafamuun eessa akka geeffaman hanga ammaatti hin beekamu
Maaloo share godhaa iddoo isaan geeffaman maati fi firoottan akkasumas uummata oromoo bal’aa biraan gahaafii
Related

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ibsa ABO, Ebla 5, 2018
Addi Bilisummaa Oromoo rakkoo siyaasaa mootummaa Itoophiyaa waliin jiru nagaan xumuruuf ammayyuu qophii tahuu beeksisaa, hasaawaan ABO fi Mootummaa Itoophiyaa gidduu bakka gareen sadaffaa jirutti fi haal-duree tokko malee taasifamuuf taattafatamaa turee karaa mootummaa Itoophiyaa fedhii dhabinnaa irraa fashaalaa bahe akka itti fufu mootummaa Itoophiyaa EPRDFn durfamuuf waamicha isaa haaromsa. Mootummaan Wayyaanee/EPRDF gama isaan kan irraa eegamu akka guutu gadi jabeessee hubachiisa.
ABOn gaaffii Mirgaa ummata Oromoo jaarraa tokkoo fi walakkaa lakkaawaa jiruu fi sirna gabrummaa irratti diriiree dararaa ulfaataa fi suukanneessaa irraan gahaa jiru irratti qabsaawuu fi mirga hiree mur-teeffatnaa isaa mirkaneessuf dhaaba qabsoo irra turee fi jiru tahuun hundaaf ifaa dha.
Rakkoon siyaasaa Impaayera Itoophiyaa mariin furmaata akka argatuuf tattaafatni ABOn taasise baroota dheeraan lakkaa’ama. Daandiin filatamaan kun mootummoota Itoophiyaa humnatti amanan biratti waan hin aadeffatamneef garuu fudhatama hin arganne. Ilaa fi ilaameen rakkoo furatuu irra diina wal mog-gaasuun wal dhabamsiisuuf duula walirratti geggeessuu dha kan bittootni filatan. Ejjannoon dimokraasiif farraa kunis rakkinni siyaasaa jiru akka hin furamne taasisuun dhalootaa dhalootatti dabarse. Kanneen mirga isaaniif falmatan wareegama ulfaataa baasise. Aadaan boodatti hafaa, wal qixxummaa fi dimokraasiitti amanuu dhabuu fi rakkoo jiruuf humni furmaata
jedhanii fudhatuu hafee, rakkoon jiru karaa nagaa furamuu danda’a abdiin jedhu bara 1991 uumamee ture. Alasitti jaarmayootni siyaasaa mootummaa Dargii moo’atan cunqursaa fi saaminsi ummatoota irraan maal akka geessise kan arganii fi hubatan, irratti qabsaa’uudhaan mirga ummataa kabajsiisuuf dargagummaan kan bosona seenan tahuun ummatoota biratti abdii uumuuf sababa tahe. ABOnis gama isaatiin kanneen mirga ummata isaaniif falman mirga ummatoota kaaniis ni kabaju abdii jedhuun, akkasumas furmaata waaraa argamsiisuuf qooda isaa gumaachuuf Mootummaa Cehumsaa keessatti hirmaatuun ni yaadatama.
ABOn mootummaa cehumsaa keessatti hirmaatuuf kan murteesse mirgi ummata Oromoo akka kaba-jamuuf malee bittoota haaressa waliin aangoo qooddatuun ummata Oromoo saamuu fi saamsisuuf, hacuucuu fi hacucsisuuf hin turre. Ejjannoon ABO kunis bittoota akeeka saaminsaa qaban mufachiise. Akeeka waliif faallaa kan ABO fi bittootaa wal faana deemuu hin dandeenye kana irraas ABOn dhiibamee, lolli ABO fi ummata Oromoo irratti labsamee bara 1992 mootummaa Cehumsaa keessaa baafame. Chaartaraa bahuu ABOfis sababni haala diinaa fi farreen hin eegneen akeekni ABO ummata Oromoo biratti fudhatama argatuun isaan baragsuu irraa, akkasumas hanga ABOn jirutti ummata Oromoo akka fedhanitti bituu fi saamuun ulfaataa tahuu hubatuu irraa ture.
ABOn Chaartara keessaa lolli itti labsamee bahuun durattis tahee erga baheen booda Wayyaanee/EPRDFn wal lolaa jiraate. Addatti ammoo lolli bakkaa bakkatti bara Chaartaraa adeemsifamaa ture Chaartara keessaa bahuu ABOn gara lola guutuutti tarkaanfachiifame. Lolli kunis ABO qofa osoo hin taane guutummaa ummata Oromoo irratti labsame. Kunis tahee ABOn furmaata nagaa argamsiisuu irratti hojjatuu irraa boodatti hin deebine. Kanaafis ragaan, yaalii rakkoo jiru mariin furuuf:
- Haasaan araaraa Asmaraatti Fulbaana 14,1992 bakka Mootummaan Eritrea, Ambaasaaddaroonni UK, Germany, Sweden fi USA jiranitti utuu tahuf deemuu sana hankaaksanii Hagayya 3 bara 1992-tti Naayroobiittti humna adda erguun Jaal Jaatanii Alii Tandhuu, nama bakka bu’aa ABO mootummaa cehumsaa keessa, yeroo ajeesan Jaal Lammessaa Boruu kan Gaafatamaa Hariiroo Ummataa(Public relation) ABO ture baatiima Fulbaanaa 1992 ukkaamsanii hanga har’aa waan irraa beekkamu hin jiru.
- Furmaata hunda hammata barbaaduuf Konfarasii paartilee siyaasaa fi mormitoota hedduun qindaa’ee bara 1993 Paarisitti adeemsifame irratti hirmaatus, hidhamuu bu’ureessitoota ABO keessaa tokko kan tahanii fi wayta Chaartaraa Ministeera Barumsaa ka turan Jaal Ibsaa Guutamaatin fashale,
- Haasaan Carter center Gurraandhala 7 – 8 bara 1994 utuu deemaa jiru isaanimmoo dhawaata kanatti Bitootessa 1994 Abbaa Gadaa Boruu Guyyoo haasaa araaraa kan jedhuun afeeranii fedhiin isaanii tahuu dinnaan ajjeessan. Akkasuma Fulbaana 1994 Obbo Daraaraa Kafanii beekkamaa fi jaalatamaa Dhiha Shawaa, Ambotti mana isaanii keessatti ajjeessan.
- Bara 1994-95 Congressional Task Force kan Congressman Harry Johstoniin gaggeeffamuun kan tattaafatame. Haasaa Congressional Task Force (CTF) Gurraandhala 6 – 9 bara 1995 Washington D.C-tti tahuuf deemu halkan tokko hankaaksuun Baha Harargee Ona Dadar ganda Surree fi Kiyyoo keessatti Gurraandhala 5 bara 1995 jumlaan gara nama 30 ajjeessanii hedduun madaawe.
- 1996-1997 Jarman magaalaa Boonitti Ambaasaaddara mootummaa Jarmanii kan turanii fi walgahii 1992 Asmaraa irrallee kan turan Ambaasaaddar Winkilman, ABO fi mootummaa Sadii booda mootummaan Itoophiyaa kan addaan kute
- Bara 1999 – 2000 karaa Mootummaa Norway kan haasaa fedhu fakkaachaa dhihaatee ABOn fedhii isaa ibsatuu keessatti Bosonaa Oromoo gubuu fi dhimma Finfinneen Ummata Oromoo hiraarsuu eegale
- Gama Lutheran World Federation dhaan Dr. Ismaa’el Nokon bakka buufamanii mootummaa Wayyaanee fi ABO akka mariisisan, kanas milkeessuuf Ambaasaaddar Birhaanuu Dinqaa Koree aanjessitootaa kan gama lachuu walitti fiduu irratti akka hojjatan kan murtaa’ee fi kaanis taattafatni biroo akka fakkeenyaatti kaafamu.
- Bara 2006 irra eegalee karaa manguddota Oromoo nan haasa’a jechaa karaa biroo Gaara Suu-fiitti Gurraandhala, 2007 ilmaan Oromoo fixe.
Tattaaffiilee kanneen hundaa irratti ABOn qooda isaa kennullee karaa mootummaa Itoophiyaa fedhiin dhabamuu irraa hundi fashalanii hin milkaa’in hafuun, mootummaan Wayyaanee mariif qophii akka hin tahin agarsiisan.Mootummaan Wayyaanee/EPRDF haasaa nagaa irraa fagaatuu dhaan gaaffii ummatootaa addatti ammoo kan ummata Oromoo karaa humnaa furuuf yaaliin godhe hin milkoofne. Ummata Oromoo caalaatti tokkoomsuun mirga isaatiif akka falmatu taasise. ABO lolaan dhabamsiisuuf lolli irratti labsanis caalaatti humneessuu fi ummataan akka hammatamu godhe malee hin dhabamsiifne. Wareegama ABOn baasetti dabalee ummatni Oromoo akeeka ABO akeeka isaa godhatuun falmaa diina irratti adeemsise keessatti wareegamni baase ulfaataa dha. Kumootaan wareega lubbuu baaseera. Qaamaan itti miidhameera. Qabeenya isaa itti dhabeera. Lola waggaa dheeraa kana keessatti labsa adda addaa fi tarkaanfii hammeenyaa fi diinummaan guutame ABO fi ummata Oromoo irratti fudhatamaa turee fi jiru keessattis qoodni OPDO hanga guyyaa har’aa dabalatee ol aanaa tahuu ummatni Oromoo har’allee gaddaa fi gaabbiin ilaala.
Qabsoo Bilisummaa Oromoo sadarkaa ol aanaan gahuu keessatti qoodni Qeerroo Bilisummaa boonsaa fi seena-qabeessa. Qabsoon kun kiyya jedhee ofitti fudhatuun falmaa geggeesseen mooraa diinaa raase. Hidda kolonummaa ummata Oromoo keessatti diriirfame ciruudhaan diina muddama seensise. Hundaan olitti ammoo akka Qeerro Bilisummaatti ijaaramanii ummata ofiif qabsaa’uun ummatoota cunqurfamoon akka fakkeenyaatti fudhatamee akka Qeerroo-tti wal ijaaruun qabsoo isaanii finiinsuun jabina QBO kan mul’isu tahuutti dabalee, falmaa mirga dimokraasii Itoophiyaa boqonnaa haaraatti ceesise.
Cunqursitootni akka baranitti ummatoota of jalatti bulchuu kan hin dandeenye tahuu mirkaneesse. Har’a mooraa EPRDFn hogganamu mootummaa Itoophiyaa keessatti jechoota “Jijjirama, rakki-noota nagaan furuu, of haaromsuu, walitti haasawuu” jedhuu fi waan baayyeen haasawamaa jiraatuu hundi quba qaba. Kanaafis EPRDF Muummicha Ministeeraa haaraa filatuun labsamaa jira. Muummichi Ministeeraa kunis rakkinoota Itoophiyaa keessaa furuuf carraan hedduu nu darbuu fi ammas carraan dhufuu haasaa isaa keessatti dhagahamee jira. Haa tahu malee ammas taanaan sirna EPRDF waggaa 27 kana keessatti rakkoon ummata Oromoo hin furamne; itti hammatee malee. Saaminsii fi cunqursaan irraa hin dhaabbanne. Furmaata amansiisaa argamsi-isuuf hojjatuu irra sossobbii fi abdii hin guutamneen akeeka ofii guuttachuutu filatame. Kun ummata Oromoos tahee ABO biratti fudhatama hin qabu.
Rakkoo siyaasaa Impaayera Itoophiyaa hudhee qabeef furmaatni, rakkoo jiru sodaan alatti ifatti irratti mari’atuu fi lola labsame kaasuun gaaffii ummata Oromoof guduunfaa itti gochuun mootummaa Itoophiyaa irraa kan eegamu tahuu ABOn gadi jabeessee hubachiisa. Kana hubatuun ABOn rakkoo siyaasaa jiru nagaan xumuruuf ammayyuu qophii tahuu beeksisaa, hasaawaan ABO fi Mootummaa Itophiyaa gidduu bakka gareen sadaffaa jirutti fi haal-duree tokko malee taasifamuuf taattafatamaa turee karaa mootummaa Itoophiyaa fedhii dhabinnaa irraa fashaalaa bahe akka itti fufu mootummaa Itoophiyaa EPRDn durfamuuf waamicha isaa haaromsa. Mootummaan Wayyaanee/EPRDF gama isaan kan irraa eegamu akka guutu gadi jabeesseehubachiisa.
Deggartootni mootummaa kanaa, walumaagala mootummootni addunyaa fi hawaasni idil addunyaa rakkinni kun akka furamu qooda isaanii hanga ammaa irraa hanqate akka bahatanis ABOn gadi jabeessee waamicha godhaaf.
Gadaan Gadaa Xumura Gabrummaa ti!
Injifannoo Ummata Oromoof!
Adda Bilisummaa Oromoo
Ebla 4, 2018
OLF Position on the Solution to the current Political Crisis in Ethiopia
Press release (Oromo Liberation Front), April 5, 2018
To end the current political crises peacefully, OLF once again would like to show its readiness for negotiation. Such previously attempted negotiation between OLF and the Ethiopian government in the presence of third-party without any precondition has failed due to Ethiopian government failure to show commitment. OLF would like to renew its call to the Ethiopian government to initiate such negotiation in the presence of third-party without any precondition and also commit itself to the process.
It is clear to everyone that Oromo liberation front (OLF) is an organization that struggles for the freedom and self-determination of the Oromo people. This can only be realized by eliminating the system of oppression that has enslaved the Oromo people and continuously subjected them to untold miseries for more than one-and half century long.
The OLF has attempted for a long time at various occasions to find a peaceful solution to the political problem currently facing the empire. However, the intransigent beliefs of the successive Ethiopian regimes to rule the country with military power has continuously ignored our efforts to find solutions to the political crisis now the country is facing. Instead of listening to each other and finding a common ground for the problems, the ruling regimes have chosen to label the OLF as an enemy combatant. Their antidemocratic approach and culture has not only extended the political crises facing the country across generations, but also the sacrifice of lives of countless numbers of people who stand against them for their rights.
In 1991, many have hoped that the very archaic Ethiopian political culture that relies on using force and ignores the principle of equality and democracy would come to an end. As a result, many believed, including the OLF, that the solutions to the problems could be sought through a peaceful mechanism. Our willingness and that of many other political organizations who were involved in the arduous struggle that brought the ‘Dergue’ regime to its end has led the public to have a formidable hope that the country’s problem would be solved once and for all. With the understanding that those who stood for the rights of their own people will have no problem in respecting the rights of other peoples, and to make its own contribution in solving the problems peacefully, the OLF has joined the other forces in creating the so called Transitional government.
OLF’s participation in the transitional government was primarily to make sure that the rights of the Oromo people get respected. We never had the illusion of sharing power with a dictator to enable a new group to harass the Oromo people, exploit or abuse their resources, or oppress them. This position of OLF has led those forces who had such intentions to a disappointment. Given their self-contradictory objectives that never align with that of ours, a war was declared on the OLF and the Oromo people forcing us to quit the transitional government in 1992.
The main reasons that OLF was pushed out of the transition government is that the objectives of the OLF were well received by the Oromo people in a short period of time and their realization of the undeniable fact that in the presence of the OLF it would be extremely hard for them to exploit the Oromo people and their resources.
Even before it was forced out of the transitional government, the OLF has always been fighting against the EPRDF instigated battles. A full-scale war, however, was declared on us and the Oromo people by the EPRDF and once again we were forced to the leave the transitional government.
Even under such difficult circumstances, the OLF has never shied away from finding peacefully the solutions to the political crises facing the empire. The following are some of the key evidence for our effort.
- With the initiative of eight Ambassadors of Europe and west to Ethiopia, on September 14, 1992 attempt was made to bring the OLF and the Ethiopian government to negotiate in the presence of the Eritrean government, Ambassadors of UK, Germany, Sweden, and USA. Prior to this attempt on August 3, 1992 Mr. Jatani Ali who was OLF representative in the Transitional Charter was assassinated in Nairobi by Ethiopian hit squads and Lamesa Boru was kidnapped and his where about is unknown to this day. Lamesa Boru was OLF head of Public Relations during the Charter
- In 1993 the OLF participated in the Paris Conference initiated by many political parties and opposition that attempted seek all inclusive solution that ended in the impressment of Mr. Ibsa Gutama who was one of the founders of the OLF and Minster of Education during the Charter.
- Talk was going on February 7-8, 1994 with the initiative of the Carter Center; Aba Gada Boru was called by the government for reconciliation but was killed when he refused to agree to their proposal . Mr. Darara Kafani was also killed in Ambo, western Showa in September 1994. Mr Darara was a respected, beloved and prominent elder in the area.
- Aa night before the talk organized by Congressional Task Force in Washington DC., on February 6-9, 1994-95, more than 30 people were massacred and several wounded in Surree and Kiyyo villages in Dadar district, eastern Oromia.
- In 1996-97 talk was started in Bonn, Germany by the initiative of Ambassador Winkilman who was former Ambassador of Germany and was also in the 1992 attempted talk in Asmara, Eritrea. The Ethiopian delegation withdrew from the talk without notice after two rounds of talk.
- Dr. Ismael Noko was assigned by Lutheran World Federation to host talk between OLF and the Ethiopian government which was facilitated by Ambassador Berhnanu Dinka and his elders’ team. The Ethiopian government switched the effort to Elders conference in Addis and frustrated the effort.
- In the meantime the Ethiopian government continued its atrocities and massacred several Oromo in Sufi Mountains in Charchar area Eastern Oromia
- Other initiatives by Norwegian Church Aid, KdK group and others are many to list
Although OLF has shown its commitment to these and all related efforts, the Ethiopia government never committed itself to these efforts and as a result all attempts of peacefully seeking solutions to the problems failed.This clearly demonstrates that the TPLF/EPRDF leaders are not ready to solve the crises in a peaceful manner.
It is now clearer than ever that by distancing themselves from a peaceful negotiation, the TPLF/ EPRDF effort to address the Oromo question in particular through the use of force has failed.
It has, instead, led to the Oromo people to stand together in unity and fight for their rights far more than ever. TPLF’s attempts to destroy OLF by declaring war has never succeeded, and rather it strengthened and even led the OLF to be embraced by the Oromo people more than it has ever been. On top of the sacrifices that OLF has paid, by making the objectives of the OLF their own, the Oromo people have also paid heavy scarifies. Thousands of Oromo people have lost their lives, many more have lost their body part and their properties. Over the course of these long years of struggle, filled with a sense of enormity, the actions that the Oromo people would regrettably remember that the pains that have and are being inflicted upon the OLF and the Oromo people by the TPLF are taking place with the full participation of the OPDO.
The contribution of the Oromo Youth movement (Qeerroo Bilisummaa Oromo) to the longstanding struggle of the Oromo people has a historical significance. Taking the torch to their hand, and bringing the struggle to the front, the Qeerroo have shaken the enemy to its core. By destroying the roots of the colonizers, their resistance has rattled the enemy with unprecedented pace. Above all, Qeerroo has shown to others the possibility of being organized in the images of the Qeerroo and fight, among other nationalities, against tyranny. This has also shown the strength of the Oromo struggle and has opened a new chapter in the long-standing struggle of the oppressed peoples for democracy in the Ethiopian empire. The Qeerroo have clearly forced the rulers of the empire to understand that no longer will they be able to continue governing the way they were used to do.
Today everyone perfectly knows, the terms “change, finding a peaceful solution to problems, self-renewal, and negotiation” and others that are widely talked about within the campus of the EPRDF. To this end, they have appointed a new Prime Minster for the country. The new Prime Minister has also spoken about several opportunities missed in the past and those that availed themselves, particularly when it comes to solving the problems facing the country. However, it should be clearly understood that, other than their growth in depth, the problems facing the Oromo people have not found a resolution, whether now or in the past 27 years of the EPRDF rule. The oppression of the Oromo people and looting of their resources is continuing. Instead of seeking genuine solutions to the problems, the government has chosen to rather pretend or provide empty promises, which will not be accepted either by OLF or the Oromo people.
To bring a lasting solution to current political crises of that country, OLF strongly suggests that the Ethiopian government must hold an open and honest dialogue involving all stakeholders, lift the imposed state of emergency once for all, and answer all the demands of the Oromo and other peoples.
To end the current political crises peacefully, OLF once again would like to show its readiness for negotiation. Such previously attempted negotiation between OLF and the Ethiopian government in the presence of third-party without any precondition has failed due to Ethiopian government failure to show commitment. OLF would like to renew its call to the Ethiopian government to initiate such negotiation in the presence of third-party without any precondition and also commit itself to the process.
Lastly, OLF would like to call upon all supporters of the Ethiopian government and the international community in general to do your part to solve the current political, social and economic crises that the Ethiopian empire and the peoples are facing.
Victory for the Oromo people!
Oromo Liberation Front
April 4, 2018


text:
Mootummaan naannoo Tigraay kaardii filannoo hin fudhanne jechuu dhan torban tokko keessatti namoota 200 hanga 300 a’an nu duraa hidhe jechuu dhaan koreen eenyummaa Amaaaa kan Walqaayit beeksisee jira.
Namoonni naannoo Xagadee jiraatan immoo dabballoonni Wayyaanee mootummaan Abiy filannoo eeyameera jechuu dhaan kaardii filannoo akka fudhannuf dirqisiisamaa jirra jedhan.
Dura ta’aan koree eenyummaa Amaaraa kan Walqaayit Kolonel Demmeqee Zewuduu akka jedhanitti qabeenyaan kan saamame eenyummaan isaa kan dhokate uummati naannoo Sanaa jireenya ulfaataa geggeessaa jira jedhan.
Akka jecha isaaniitti keessumaa yeroo ammaa mootummaan naannoo Tigraay filannoo seraan alaa geggeessuu yaadeef jiraattota naannootiin dirqii dhaan kaardii fudhadhaa jechaa jira.
Namoota nuti Amaaraa dha jedhan hidhuu dhaan adamsaa jira jedhu Kolonel Demmeqeen. Jiraattota naannoo keessaa kan akka obbo Sexxeny Mollaa jedhaman illee naannoo sana keessatti kaadiroonni IWEHAT mootummaa Abiy waliin wal taaneerra jechuu dhaan kaardii filannoo akka fudhannuuf waliin dha’aa jiru jedhaniiru.
Dhimma kana ilaalchisuu dhaan mootummaa naannoo Tigraay fi mootummaa federaalaa biraa deebii argachuuf yaaliin godhe hin milkoofne garuu itti gaafatamtuun waajjira dhimmootii kominikeeshinii naannoo Sanaa aadde Liyaa Kaasaa torbanneen dura akka jedhanitti naannoo sana keessa namni gaaffii eenyummaa kaasu hin jiru jechuun isaanii ni yaadatama jetti Aster Misgaanaaw Baahir Daar irraa.


text: Gaaf tokko jaartiin qoraan barbaada gara dhaqxtee otuu bosona keessa naannoftuu qeerransa du’aa argite. Hoggaa kana ariitii dhaan daddaftee mi’a (meeshaa) barbaaddee gogaa irraa baaftee gurguratte. Garbittiin gaafa masqalaa bitamte borus masqala jetti akkuma jedhamutti ammas torban tokko booda bosonuma sana keessatti deebitee qeerransa du’e otoo barbaadduu tokko kan ciisu argite. Akkuma kaanduraanii ni du’e itti fakkaatee qaltee gogaa irra baafachuuf hoggaa gadi jettu qeerransi rafaa ture dammaqee qabee ajjeese. Akkasitti jaartiin torban torbaniin qarshii barbaada baatee lubbuu ishee dhabde jedhama.


text:
MASGIIDA FI GAHEE INNI HAWAASA KEESSATTI QABU
Bareessitoonni: Belshaazaari fi Abdeneegoo
Kan Hiike: Islaamummaadhaf Deebii Garee Afaan Oromoo
Seensa
Masgiidonni akka addunyaatti eddoo waaqeffannaa ta’uu bira darbanii Fulbaana 9/2000 giddu gala daldala Addunyaa isa Niw York keessatti argamu irratti haleellaa gahe, haleellaa Magaalaa Maadriid kessatti baabura irratti gahe, akkasumas yeroo dhihoo haleellaa Magaalaa Landan keessatti awtoobisii fi baabura lafa keessaa irratti gahe qindeessudhaaf gahee isaan taphatan ilaalchisee dhaabbileen oduu biyyoota Dhihaa barreeffamoota heddu mata duree kana irratti akka dubbisiisan taasisee jira.
Fakkeenyaf gaazexoonni lameen “The Times” fi “The Guardian” Jedhaman waa’ee Masgiida Finisbarii Paark barreessanii jiru. Isaanis kan barreessanii turan waa’ee sochii siyaasa fi loltummaa Musliimotaan isaan keessatti adeemsifamaa turanii yemmuu ta’u Musliimonni kunneenis yeroo booda biyya Yaman keessatti sochii shororkeessummaa irratti hirmaatanii turan. Barreeffamoonni kunneen manneen barnootaa (madrasaawwan) Masgiidota kanneenin wal qabatanii argaman namoota kanneen leenjisuu keessatti shoora isaan qaban irratti gaafii dhiheessanii jiru. Kunis kan agarsiisu akka walii galaatti yaadotaa fi gochaawwan akkanaa kana kakaasuu keessatti shoora madrasoonni qabaniidha.
Yeroo dhihoo keessatti masgiida guddaa tapha olompiikii bara 2012 taasifamuuf baha magaalaa Landan keessatti ijaarramuuf jiru ilaalchisee uummata dhiibban irra gahe gidduutti sodaawwan walfakkaaton daandiwwanii irrattii fi barreeffamoota irraa ni dhagahamu.
Guddinaa fi bareedina gamootin Masgiidonni isa Niiw Haamitti argamu fakkaatan akkuma Addunyaattuu lakkoofsan muraasa. Masgiidni hamma arbaa gahu kun ollaa nagahaan jiraatu maddiitti yemmuu ijaarramu sodaa kakaasun isaa kan hin oolledha. Sodaawwan kunneen (sochii danquu, jeequmsa sagalee, gatii meeshaalee miidhuu fi kkf) Masgiidni kun akka hin ijaarramne dhoorkudhaaf sababa gahaa ta’uu ni danda’uu? Namoonni pirojeektii kana maallaqaan deeggaran faayidaa Masgiidni kun naannoodhaaf akkasumas biyyaaf qabu ibsuudhan “walabummaa amantaa, waaqeffannaa akkasumas yaada bilisaan ibsuu Yunaaytid Kingidam keessatti argamu” caqasanii gabaasa dhiheessanii hojii guddaa hojjechuun isaanii kan hin oolledha.
Masgiidni maal akka ta’e, hojiin isaa, irra caalas walitti dhufeenya hawaasaa ni cimsaa, waliin jireenya nagahaa hawaasa keessatti ol ni guddisaa, waliin jireenya amantaaleef eddoo ni mijeessaa? jedhanii gaafachuu fi qorachuun barbaachisaadha.
Kuni madaallamuu kan danda’u bu’uura amantaa Islaamaa kan ta’an qur’aana fi sunnaan akkasumas kanneen lameen keessaa ba’uudhan kan qindeeffame seerri shari’aa wanta dubbatanii fi adeemsa isaanii qorachuudhani.
Dubbistoonni sochiiwwan siyaasa fi loltummaa Masgiidota keessatti adeemsifaman hubachuu akka danda’an fakkiiwwan taasisan, barreessitoonni Islaamummaa gurguddoon barreeffamoota barreessan akkasumas murtiiwwan seeraa Fatwaa jedhamanii beekkaman barreeffama xinnoo tana keessatti galanii jiru.
Wantoonni guyyaa keessatti raawwataman ulaamadhaan (namoota beekkumsaa fi angoo seera Islaamummaa qabaniin) dhaddacha seera shari’aatin erga calalamanii booda gara Masgiidaatti gadi buufamuudhan sochiiwwan siyaasa fi loltummaa gara garaa hojiitti ni jijjiiramu. Seeronni kunneen cimoo fi gaafiidhaan ala waan ta’aniif miseensota garee gaggeessituutin yaadota dhuunfaa ka’aniif eddoon hoomtuu hin jiru.
Haata’u malee murteen dhumaa Masgiidota keessatti hojii irra oolu kun duraan dursee kan maddu karoorawwan ulaaman irratti murteessun isa barbaachisu, barsiisu fi kkf kan keessaa argaman Masgiidota keessati (Fakkii 3 ilaalaa). Gaggeessitoonni masgiidaa barumsa qaban kunneen gara ulaamatti kan guddatan yemmuu ta’an isaanis gaggeessitoota Masgiidaa, lallabdoota, beektotaa fi gaggeessitoota fatwaa baasaniidha. Murteewwan kanneen qoma isaanitiin ni dubbatu, ni ibsu akka hojii irra oolanis ni taasisu! Seerota qur’aana keessaa ba’an irratti kan hundeeffaman yoo ta’an hoojii irra oolumsi isaanii gaaffii yookin mariidhaf hin dhihaatu.
Dubbistoota keenyaf hiibbowwan kanneen hiikudhaaf yemmuu yaalllutti liphii jalqabaatin jechoota Kiristiyaanotaa fi Yihuudotaatin wal fakkeenya kan qaban jechoota fakkaatan ni ibsina. Jechoonni kunneen wal fakkeenyi isaanii qubee qofaan akka ta’e beekun gamnummaadha. Jechoota duraan beektan kan isinitti fakkaataniif hiika yemmuu kenninu obsaan nu hordofaa.
karaa hawaasummaas ta’ee karaa seeratiin Masgiidonni yeroo kamuu Islaamummaa keessatti giddu gala, jalqabaa fi dhuma waa’ee Islaamummaa ta’uu isaanii hubachiisudhaaf jechoota haarawa (kan akka taqiyyaa) akkasumas jechoota durii (kan akka jihaadaa fi hijiraa) ni ibsina.


text:
Lubbuun barattoota Yunivarsiitii 16 balaa konkolaataa guyyaa har’aa naannoo magaalaa Cirootti dhaqqabeen galaafatameera. Konkolaataan humna isaatii olitti barattoota 40 fe’ee imalaa ture garagaluu isaati kan barattoonni heddu maatii isaaniitiin osoo wol hin argin karatti akka hafan kan godhe. Barattoonni madaayan hospitaala Adaamaafi Cirootti wol’aansa argataa jiru jedhama.
Yeroo baatii tokko hin caalle keessatti nannoon Oromiyaa gara nama 90 balaa konkolaataan dhabde. Itoophiyaan balaa konkolaataan addunyaa hooggannuu erga eegaltee bubbulteerti. Woggaa woggatti namoota kuma heddutu balaa konmolaataan lubbuu dhaba. Qabeenyi barbadaayus salphaa miti. Maddi rakkoo balaa konkolaataa mootummaan seera tiraafiikaa kabajsiisuu dadhabuudha. Biyya seerri tiraafiikaa seeraan keessatti kabajamuu kamuu keessatti woggatti lubbuu nama muraasaati kan galaafatamu.
Barattoota du’anitti biyyeen haa salphatu. Maatii isaaniif waaqni obsaafi jajjabina haa laatu. Kanniin madaayan waaqni dafee haa fayyisu.


text:
Adoolessa 31,2016 Godinni Arsii guutumaan guututti dirree waraanaa fakkaatee jira waraana agaaziif feederaala qofaan guuttamtee jira. Har’aa fi halkan edaa Adolessa 30, 2016 magaalota Asaasaa, Adaabbaa Dodola, Xijjoo qanxeraa Xiyyootti mromiin cimaan godhameera.
Ummanni magaalaa Asaasaa waraana Wayyaanee Agaazii lama irratti tarkaanfii fudhachuun tokko yeroo lubbuun darbu kaan ammo Hosptaala Awaasaa jiraachuun beekamee jira.
Godinuma Arsii bahaa magaalaa Ashmiira jedhamtu keessattis Adoolessa30, 2016 sagaleen mormii dhageesifamaa oluu Qeerroon naannicha irraa gabaase.
Asaasa keessatti qabeenya mootummichaafi jala deemtota Wayyaanee kanneen ta’an irratti uummani aariin guutamee fi roorroon itti hammaate adabbii sirreessaa kenneen mootummicha rifaasisee jira. waajjirri bulchiisa magaalaa kan balbala shan qabu waajjira bulchiilsa gandaa buusaa gonnoofa dhabamee jira. Kanumaan wal qabatee magaalaa Asaasaa keessaa dargaggoonni hedduun FXG qindeessaa jirtu sababaa jedhuun guyyaa har’aa hidhamanii kanneen jiran keessaa:-
- Dargaggoo Kaddii Abdallaa oggatoo
- Muktaar Abdallaa
- Daawud Abdallaa
Keessatti argamu.


text:
Biyyaa papua New Guinea, Afaanota 820Biyyaa Indooneziya, Afaan 742Biyyaa Nijeeriyaa, Afaan 516Biyyaa Indiyaa Afaan 427Biyyaa Ameerikaa, Afaan 311Biyyaa Meksikoo,Afaan 297Biyyaa Kaameruun, Afaan 280Biyyaa Awusteraliya, Afaan 275Biyyaa Chaayinaa, Afaan 241Biyyaa Kongoo, Afaan 216Biyya Biraazil , Afaan 200Biyyaa Philipinsii, Afaan 180Biyya Maleziyaa , Afaan 147Biyyaa Kanadaa, Afaan 145Biyyaa sudaan, Afaan 134
Category: Barnoota
Paarkin Baalee paarkii bineensota achi qofa jiraatan baayyee kan qabu yoo ta'u bineensota Itoophiyaa keessa qofa jiraatan garuu balaa keessa warra jiran baayyedhaaf iddoo murteessadha. PBGB hoosiftoota Itoophiyaa keessa qofa jiraatan 20 fi hoosiftoota Gaarren Baalee keessa qofa jiraatan shaniif iddoo jireenyaati. Hoosiftoonni PBGB keessaa faayidaa guddaa qaban jeedala fardaa (anis simensis), gadamsa gaarrenii (Tragelaphus … Continue reading Parkii Gaarreen Bale kutaa 2
Paarkii Biyyoolessaa Gaarren Baalee paarkii biyoollessaa Oromiyaa godina Baalee keessa jiru yoo ta'u paarkin kun bidoollee dachee addunyaarra jiru kamiyyuu caalaa bineensota baayyinaan achi jiraatan qabaachuun beekkama. Paarkin kun bara 2009 Tarree Ambaa Addunyaa kan Yeroo keessatti galmaa'eera. Paarkin Baalee ballina tilmaamaan 2,150 km2 ta'u qaba. Paarkin kun bidoollee adda ta'an shanitti qooddama: lafa margaa … Continue reading Parkii Garreen Baale kuta Tokko
Namni kamiyyuu akka miseensa hawaasichaatti wabii jireenyaa argachuuf mirga qaba. Karaa carraaqa biyyaa waliigaltee adunyaas, akkasumas akka qabeenyaa fi caasaa biya isaattis, ulfina guddina mataa isaaf waan barbaachisaa ta’an mirgoota dinagdee, hawaasummaa fi kan aadaa ni qaba.
Namni kamiyyuu mootummaa biyya isaa keessatti kallattiidhaan ykn karaa bakka bu'oota isaa kanneen bilisaan filatamanii hirmaachuuf mirga ni qaba.Namni kamiyyuu tajaajila mootummaa biyya isaa keessaatti namoota biroo waliin walqixa fayyadamuudhaaf mirga ni qaba. 3. Bu'uurri aangoo mootummaa fedhii ummataati; fedhiin ummataatiis kan ibsamu yeroolee murteeffamanitti filannoowwan adeemsifamaniin hoggaa ta'u; filannoowwan kunneen nama hundaaf carraa walqixaa … Continue reading Mirgoota Namoomaa Idil-Addunyaa Keewwata – 21
Jaalala baay’isi.Beekumsa ida’i.Qabeenya hiri.Inaaffaa hir’isi.Ilaalcha wal-qixxeessi.Hojii guddisi!Teessuma xiqqeessi. Jaalalli Dhugaa: Mi’aawaadhaa dhandhamadhu.Urgaawaadhaa fuunfadhu.Gammachuudhaa simadhu.Icciitiidhaa eeggadhu.Dorgommiidhaa itti hirmaadhu.Qabsoodhaa injifadhu.Abdiidhaa obsaan eeggadhu.Qabeenyaa horadhu.Bultiidhaa ijaaradhu.Gaaddisaa jala boqadhu!
Jaalala onneeBeekumsa sammuuObsa garaaDhugaa arrabaaOgummaa harkaa qabadhu! Bara Jireenya Kee Keessatti: Kan dabarsite yaadadhu.Kan keessa jirtutti jabaadhu.Kan itti deemtuuf abdiin jiraadhu.Bakka yaadde gahuuf obsa qabaadhu.Kaayyoon kee akka galma sii gahuuf rabbiin kadhadhu!
Qorichawwaniifi baala Haraaraa (Araada) Nama qabsiisan Sadarkaa adduunyaatti, namooti tokko tokkoofi hawaasni, rakkoowwan qoricha dhorkamanii isaan muudataa jira. Qoricha hin hayyamamineen fayyadamuudhaan,namooti dandeettii isaanii akka hindhugoomsine / humna keessa isaanii, guutumaan akka hin mul’isine/ kan isaan ittisuufi guddina hawaasaafis guufuu ta’an jiru.Gabaabumatti qorichawwan kunniin, fayyadamtoota, maatii,uummatafi hawaasa irratti,rakkoo hamaa kan geessisanidha.Addunyaa’rratti qorichawwan seeraan dorkaman,to’annoo ala … Continue reading Qorichaafi Baala Saammuu Haddoochan
Akkaataa qo’annoofi qorannoo ogeessota xin-sammuutti, haala (amala) namootaa bakka lammatti qoodu.Inni tokkofaa, Abdii Qabeessota [“Optimist”] jedhaama. Kana jechuunis, waan hundumaa ija gaariin [positives] kan ilaalaniifi fudhatanidha. Fakkeenyaf ani kitaaba sirraa ergifadhee, sababa rakkoo yaadaa, hubannoo dhabuufi xin-sammuu qabu irraa kan ka’een kitaaba kana yerootti siif hindeebisne. Ati garuu deebii gaarii anaaf qabdu akkam akka ture … Continue reading Haala Namootaa
1. Namni kamiyyuu bilisummaa nagayaan walgahuufi mirga waldaya gurmeessuudhaa ni qaba. 2. Namni kamiyyuu miseensa waldaya tokkoo akka tahu hin dirqisiifamu.


text:
Shaampiyyonaa Atileetiksii Addunyaa ka baranaa 16essoo atileetotii addunyaa 3,000 tahan torbaan lamaan irratti wal dorgomaa bahan kalee dhumate.
Amerikaan dorgommii tana irratti madaaliyaa 30 haratte.Keenyaan medaaliyaa 11 kana keessaa warqiin 5n galatte.Afrikaan Kibbaa sadeessoo warqii 3 walumattu medaaliyaa 6 argatte.
Itoophiyaan torbeessoo baate.Warqii 2 walumattuu medaaliyaa 5 moote. Warqii lamaan tana Almaaz Ayyaanaatti metirii 10,000 irra moo’ee,Muktaar Idriis ammoo metirii 5000 irratti Moo Faaraa moo’ee fudhate.Yoomiif ammoo dorgommii tana irratti abreessoo bahe.
Moo Faaraa nama bara hedduu dorgommii metirii 5,000 tana qabaadhachaa bahe
Yoomii fi Qajeelchaatii fi Muktaar Idriis Moo laaffisanii, buffisiisanii moo’an. Yoomiif Moo Faaraa gussuma gussee jalumatti maxxanee,eegee ammoo Muktaaritti kenne.
Yoomif silaa ufiifuu moohuu hin dandaha maaniif dhiise re jennee gaafannaan kun mala dorgommiitti jedhe atileeti Ashebir Demisee damee Federeshiinii atileetiksii Itoophiyaa keessaa.
Akkuma kanaan dorgommii sun irratti Muktaar tokkeessoo,Moon lammeessoo, sadeessoo atieetii Amerikaa Paul Chelimoo Yoomiif ammoo abreessoo sadeessoo tahe.Mohamed Muktar Jama Farah nama ganna 34ti. Dhalootaan Soomalee amma ammoo lammii Biritishiiti.
Abbaa ijoolleeti.Dorgommii amma ya ufi irraa dhiise. Dhuma irratti moohamullee waan bara hedduuu moohachaa bahe mi’eeffachaa jireenna itti aanutti dabraa jedhe.
Muktaarii fi Yoomiif ammoo baallii Moo irraa fuudhan tanaan jireennaa fi dorgommii itti aanutti dabran.Yoomiif gurbaa ganna 20ti Muktaar Idriis ammoo nama ganna 23ti.
Shaampiyoonaa Atileetiksii Addunyaa gosa ispoortii hedduutiin torbaa lamaaf London keessatti dorgomaa bahan.
Biyya 100 olitti irratti wal dorgomee biyyitii kubbaa miilaatiin addunyaa keessaa faarsan Biraazil madaaliyaa tokko qofaan keessaa galte.


text:
PPn Hojjetaa Mootummaa Oromiyaa 500,000 Tahu “Diina” jechuun farraje!
Guraandhala 17, 2021
—————————-
Oduu Ammee
-Hojjetaan 100% Paartii keenya waliin hin jiru,-Diina 500,000 baannee deemuu hin dandeenyu,
-Hojjetaan hundi miseensa paartii tahuun dirqama isaati,
-Hojjetaa miseensa hin taane ni hiina; ni ariina,
-Hojjetaa baayyeen hidhata mormitootaa qaba,
-Humna hidhate waliinis hariiroo qaba,
-Hojjettoota leenji irratti yaadota mormii kaasan akka hidhaman ykn ari’aman,
-Namoota ammaaf ejjennoon isanii hin beekamne akka hordoffiin basasaa irratti taasifamu jechuun kallattiin ka’ameera.
Guduunfaa leenjii guyyaa boruu kanarrattis, miseensa PP tahuun deeggarun dirqama hojjetaa hundaa akka tahee fi hojjetaan kana hin goone diina waan taheef, mootummaan mindaa hin kaffalu jechuun akka guduunfamu kallattiin ka’ameera.
Related
Related Posts
- OMN: ABO Mootummaa Cehumsaa Oromiyaa
ABO Mootummaa Cehumsaa Oromiyaa (Onkoloolessa 30, 2020) https://youtu.be/6bww6D4wSPw
- Olmaa Oromiyaa, Fulbaana 6, 2020
Olmaa Oromiyaa, Fulbaana 6, 2020


text:
Firefox
Mozilla firefox (dur kan maqaa Phoenix jedhamuun beekkamaa ture) software Internet harkisu kan fandii Mozilla corporation fi namoota dhuunfaa hedduun kan ijaarame.
Fandiin Mozillaa akka kaayyoo isaatitti Firefox "web browser" diqqaa, saffisaa, salphaa fi dhifamuu kan danda'u godhuuf carraaqa. Yeroo ammaatitti "Internet Explorer" kan Microsoft'n ijaarametti aanee addunyaa irratti sadarkaa 2ffaa irra jira. Namoonni hedduun sababa firefox caba garagaraa hin qabneef isa filatu. Nageenni isaan Operatti aanee sadarkaa lammaffaatti ka argamu Firefox jedhamee tilmaamama.


text:
Tawbah-Kutaa 4
Sharxiwwan (Ulaagaalee) Tawbah
Kutaalee darban keessatti waa’ee tawbah fi istighfaara fi faaydaalee isaanii ilaalaa turreera. Namni hiikaa fi faaydaa isaanii erga beeke, jireenya ofii jijjiruu fi sirreessuf tawbah fi istighfaaran tarkaanfi ni jalqaba. “Hanga yoomi dukkanaa fi dhiphinna keessa jiraadhaa? Hanga yoomi ba’aa badii baadha!” jechuun dukkana fi dhiphinna keessa bahuuf, ba’aa badii ofirraa buuse boqonnaa fi tasgabbii argachuuf ni tattaafata. Namni erga haala kanaan tarkaanfi jalqabe, firii yaade argachuuf uulaagaleen guuttamuu qaban ni jiru. Ulaagaalee kanniin yoo hin guutin abdii kutuun karatti hafuu danda’a. Jalqaba, ulaagaalee ykn sharxiwwan jechuun wanti tokko sirrii ta’uu fi bu’aa buusuf wantoota ykn haala-dureewwan guuttamuu qabaniidha. Tawbaan qulqulluun Rabbiin biratti fudhatamu qabdu fi bu’aa namaaf buustu sharxiiwwan armaan gadii qabdi:
1-Ikhlaasa qabaachu
Jechi Iklaasa (إخلاص) jedhu, jecha “Akhlasa(أَخْلَصَ)” jedhu irraa kan fudhatameedha. Akhlasa jechuun qulqulleesse jechuudha. “Akhlasa shey’an” yommuu jedhu “wanta tokko makaa irraa qulqullesse, dhinbiibe” jechuu isaati. Akhlasa lillahi diinahu-Amanti isaa Rabbiif qulqulleesse yommuu jedhu, “Shirkii, na argaa fi na dhagahaa dhiise”[1] jechuu isaati. Kanaafu, Ikhlaasa jechuun Rabbitti dhiyaachuf qofa hojii gaggaarii hojjachuu fi niyyaa ofii na argaa, na dhagaha, dinqisiifannaa fi kkf irraa qulqulleessudha.
Rabbiin biratti hojiin tokko fudhatama argachuuf ikhlaasan kan hojjatamee ta’uu qaba. Kana jechuun gara Rabbii Olta’aatti dhiyaachu fi mindaa Isaa kajeelun kan hojjatamee ta’uu qaba. Akkasumas, makaa akka na argaa, na dhagahaa, fi kkf irraa kan qulqullaa’e ta’uu qaba. Tawbaan hojii gaggaarii gara Rabbii Olta’aa ittiin dhiyaataniidha. Kanaafu, namni tokko yommuu tawbatu na argaaf, na dhagahaaf, ykn qabeenyaa argachuf osoo hin ta’in Rabbiif qofa jedhe tawbatu qaba. Yoo inni akkana godhe tawbaan isaa bu’aa guddaa isaaf buufti. Sababni isaas, Rabbiif jedhee yoo tawbate, ifaa fi dhoksaatti Inni na arga jedhee waan yaaduf, gara badii hin deebi’u. Garuu namootaaf jedhee yoo tawbate, namoonni dhoksaatti isa arguu waan hin dandeenyef gara badiitti salphatti deebi’a. Kuni immoo akka nama nafa dhiqate ofumaan dhoqqetti of gatuuti.
2- Badii irraa buqqa’uu fi wanta bade fooyyessu
Akkuma kutaa darbe keessatti jenne tawbah jechuun badii irraa buqqa’uun gara Rabbii (subhaanahu wa ta’aalaa) deebi’uudha. Kanaafu, badii irraa buqqa’uun ulaagaa tawbaati. Rabbiin ni jedha:
“Isaan warra yeroo waan fokkataa hojjatan yookiin lubbuu ofii miidhan, Rabbiin yaadatanii badii isaanitiif araarama kadhataniidha. Rabbii malee eenyutu badii araaramaa? Isaan osoo beekanu waan hojjatanirra (badii ofitirra) kan hin turreedha.” Suuratu Aali-Imraan(3):135
Muttaqoonni (warroonni Rabbiin sodaatan) dogongoraan baditti kufuu danda’u. Erga badii xiqqaas ta’i guddatti kufanii booda dafanii Rabbiin yaadachuun gara tawbah fi istighfaara figu. Kana jechuun adabbii Inni warroota badii hojjataniif qopheessee fi waan gaarii warroota Isa sodaataniif waadaa galee yaadachuun dafanii badii irraa buqqa’uun araarama kadhatan. Kanaafi itti aanse ni jedhe:
“Isaan osoo beekanu waan hojjatanirra (badii ofitirra) kan hin turreedha.” Namoonni akkanaa mindaan isaanii:
“Isaan sun mindaan isaanii araarama Gooftaa isaanii biraa ta’ee fi Jannata laggeen ishee jala yaatudha. Isaan ishee keessatti hafoodha.Mindaan hojjatootaa [Jannata ta’uun] waa tole.” Suuratu Aali-Imraan 3:136
Kanaafu, badii erga hojjate booda namni dafee badii sanirraa buqqa’uun tawbate, araarama kadhate fi hojii gaarii hojjate, mindaan isaa guddaadha.
Badii irraa buqqa’uu fi wanta darbe fooyyessu karaa sadiin ilaalun ni danda’ama:
1ffaa– Badiin inni hojjataa ture nafsee ofii kan miidhu yoo ta’e, dafee badii san irraa buqqa’u. Fakkeenyaf, badii akka zinaa (sagaagalummaa), ribaa, alkooli, qumaari fi kkf irraa buqqa’u.
2ffaa– Wanta isarratti dirqama ta’e kan dhiisu yoo ta’e, wanta san hojjachuu. Fakkeenyaf, salaata kan dhiisu yoo ta’e, salaata sirnaan salaatu.
3ffaa-Badiin inni hojjataa ture haqa namootaatin kan wal qabatu yoo ta’e, haqa isaanii deebisuufi. Fakkeenyaf, wanta tokko nama jalaa yoo hate, wanta hate nama sanii deebisu qaba. Yoo nama san dhabe firoota isaati deebisuu. Yoo firootas dhabee sadaqaa kennudha. Kanaafu, namni haala kanaan badii irraa yoo buqqa’ee fi hojii gaggaarii hojjachuun wanta bade yoo fooyyesse, Rabbiin subhaanahu wa ta’aalaa badii darbeef isa hin adabu.
Rabbiin (subhaanahu wa ta’aala) akkana jedha:
“Namni tawbatee fi hojii gaarii hojjate, inni dhugumatti tawbaa gaariin gara Rabbii deebi’ee jira.” Suura al-Furqaan (25):71
3- Gaabbii
Namni badii hojjate gaabbiin itti dhagahamu qaba. Ergamaan Rabbii (SAW) akkana jedhan:
الندم توبة
“Gaabbiin tawbaadha.” Sunan Ibn Maajah 4252
“Gaabbii fi of waqqasuun hundee tawbati.” Namtichi wanta hojjataa tureef yoo hin gaabbinii fi of hin ajiifatin, carraan inni hojii badaa sanitti deebi’u baay’ee guddaadha. Sababni isaas, gaabbi fi dhiphinni badii hojjataa turan san akka jibbanii fi irraa fagaatan nama taasisa. “Maal qaba osoo hojjachuu baadhe; kuni hojii badaa akkamiti! Maal ta’ee hojii kana raawwadhe, ammaan booda hojii akkanaatti nan deebi’a? Gonkumaa itti hin deebi’u…” jedhee yommuu of waqqasu, badii san akka hin dharraane fi itti hin deebine isa taasisa.
4- Gara badiitti akka hin deebine ijjannoo qabaachu
Kana jechuun badii irraa erga deebi’e gara fuunduraatti goonkumaa itti hin deebi’u jechuun ofitti haasawa. Kaayyoon kanaa, wanta isa jala darbe dhaqqabuu, wanta dhufu fooyyessu fi hanga du’aatti wanta itti ajajamee hojjachuu fi wanta irraa dhoowwame dhiisu itti fufuudha. Jecha biraatiin hanga du’aatti karaa qajeelaa qabachuudha. Rabbiin (subhaanahu wa ta’aala) akkana jedha:
“Dhugumatti nama tawbatee, amanee, hojii gaggaarii hojjatee, sana booda [hanga du’uu] karaa qajeela qabateef Ani akkaan Araaramadha.” Suuraa Xaahaa 20:82
Kana jechuun dhugumatti nama kufrii, shirkii fi badii adda addaa irraa deebi’e, qalbiin amane, qaamaan hojii gaggaarii hojjate, ergasii hanga du’uu Islaama qabateef, dhugumatti Ani akkaan araaramaadha[2]. Akkaan araaramaa jechuun baay’isee kan araaramuudha.
Namni hojii badaa duraan hojjate “Gonkumaa itti hin deebi’u” jedhee yoo ijjaannoo qabaate fi tasa dogongoree hojii badaa san yoo hojjate, tawbaan isaa jalqabaa jalaa hin badu. Bakka kanaa hojii badaa haarawa hojjateef tawbah haarawa tawbachuun isarra jira[3].
Namni dogongoraan badii haarawa akkuma hojjatuun yoo dhugaan tawbatee fi araarama kadhate, Rabbiin subhaanahu wa ta’aalaa akka araaramuuf waadaa galee jira. Hadiisa al-Qudsi keessatti Rasuulli (SAW) akkana jechuun Rabbiin irraa gabaasan:
Gabrichi badii hojjatee “Yaa Rabbii badii kiyya naaf araarami” jedhe. Rabbiin Tabaaraka wa ta’aalaa ni jedhe, “Gabrichi kiyya badii hojjate, Gooftaa badii san araaramu fi badii saniif nama qabu (adabuu) akka isaaf jiru ni beeke. Ammas itti deebi’uun badii hojjatee, “Yaa Rabbii badii kiyya naaf araarami” jedhe. Rabbiinis tabaaraka wa ta’aalaa ni jedhe, “Gabrichi kiyya badii hojjatee, Gooftaa badii araaramu fi badii saniif nama qabu akka isaaf jiru ni beeke.” Ammas itti deebi’uun badii hojjatee, “Yaa Rabbii badii kiyya naaf araarami” jedhe. Rabbiinis tabaaraka wa ta’aalaa ni jedhe, “Gabrichi kiyya badii hojjatee, Gooftaa badii araaramu fi badii saniif nama qabu akka isaaf jiru beeke. Wanta feete hojjadhu, siif araaraame jira*.” Sahiih Muslim 2758 https://sunnah.com/qudsi40/33
“*Wanta feete hojjadhu, siif araaraame jira.” Jechuun dogongoraan badii hojjattee yoo tawbattee fi araarama na kadhatte, siif araarama jechuudha. “Wanta feete hojjadhu” jechuun “badii hojjadhu” jechuu miti. Rabbiin subhaanahu wa ta’aalaa badii irraa ni dhoowwa.
5-Duuti ykn Mallattoon Guyyaa Qiyaamaa dhufuun dura ta’uu
Tawbaan duuti goroorro gahuun dura ta’uu qaba. Yeroo duuti isatti dhuftee nafseen goroorro geessu, amma tawbadhe yoo jedhe, tawbaan isaa faayda hin qabu. Sababni isaas, filannoon osoo hin ta’in dirqamaan tawbate. Rabbiin (subhaanahu wa ta’aala) akkana jedha:
“Tawbaan warra hanga tokkoon isaaniitti duuti dhuftu badii hojjatanii ‘Ani amma tawbadhe.’ Jedhanii fi isaannan kaafirota ta’anii du’aniifis [tan qeebalamtu] hin taane. Warra san Nuti adaba laalleessa isaaniif qopheessine jirra.” Suura An-Nisaa(4):18
Kana jechuun tawbaan gosoota namoota lamaan kanarraa hin qabeelamtu. 1ffaa-Hanga duuti itti dhuftuu nama badii hojjachuu itti fufee fi yeroo machiin du’aa isa qabdu, ‘Ani amma tawbadhe.” nama jedhuudha. 2ffaa-Nama kaafira ta’ee du’eedha.
Akkasumas tawbaan aduun dhiyaan bahuun dura ta’uu qaba. Aduun dhiyaan bahuun mallattoolee Guyyaa Qiyaamaa gurguddoo keessaa tokko waan taateef, yeroo sanitti tawbaan fudhatama hin argatu.
Guduunfaa
✒Namni dukkanaa fi dhiphinnaa keessaa bahuun jireenya gammachuu barbaadu tawbah fi istighfaara isa barbaachisa. Sababni isaas, jireenya keessatti dukkanni, dhiphinnii fi rakkoon kan namatti bu’uuf sababa badii hojjataniitif. Rakkoo fi dhiphinna sababa badiitin nama tuqe kaasu kan danda’u Rabbiin qofa.
✒Kanaafu,Rabbiin dukkanaa fi dhiphinna namarraa akka kaasu, karaan hundarra gaariin gara Isaatti deebi’uun araarama kadhachuu fi toltuu hojjachuudha.
✏Bu’aa barbaadame tawbah irraa argachuuf namni ulaagaalee armaan gadi guutuu qaba:
1-Ikhlaasa-Rabbiif qofa jedhe tawbachuu
2-Badii irraa buqqa’uu fi wanta bade fooyyessuu
3-Gaabbuu
4-Gara badiitti akka hin deebine ijjannoo qabaachu
5-Duuti ykn Mallattoon Guyyaa Qiyaamaa dhufuun dura tawbachuu
✏ Badii irraa buqqa’uu fi wanta darbee fooyyessun wantoota sadii of keessaa qaba:
1ffaa–Badiin inni hojjataa ture nafsee ofii kan miidhu yoo ta’e, dafee badii san irraa buqqa’uu fi dhiisu.
2ffaa–Wanta isarratti dirqama ta’e kan dhiisu yoo ta’e, wanta san hojjachuu.
3ffaa-Badiin inni hojjataa ture haqa namootaatin kan wal qabatu yoo ta’e, haqa isaanii deebisuufi.
✏Arrabaan tawbadhe ykn astaghfirullah jedhanii badii hojjachuu itti fufuun hiika fi sharxii tawbaa kan faallessudha. Tawbaan nama kanaa tawbaa sobaa bu’aa wayitu hin buusne taati. Badii irraa buqqa’uun dhugaan yoo hin tawbatin, wanta hojjateef ni adabama.
Kitaabban wabii
[1] https://www.almaany.com
[2] Tafsiir ibn Kasiir 5/301-302
[3] Commentary on the Forty Hadith of An-Nawawi jildii 2 fuula 781
At-Tawbatu Ilallah-fuula 23


text:
Basaastoti PP Nairobi, Kenya seenan.
Ergamtootni PP haala WBO keessaa tibbana haasa’amaa turen dahatanii diigumsa uumuu fi sabboontota qabsaawota bilisummaa Oromoo adamsuuf guyyaa kaleessaa fulbaana 15 2021 Nairobi, Kenya seenanii jiru.
kan mootummaan PP Kenyatti bobbaafatte kunis:
1) Haayiluu Gonfaa
2) Abbabaa Garasuu fi
3) Bilisummaa Biraanuu ta’uun mirkaanaa’ee jira.
Jarri farreen ABO beekkamoo ta’an kun waggootii sadan dabran kana biyya keessatti hooggantoota, qondaalota, miseensotaa fi deggertoota ABO hunda hidhaa fi hiisisaa akkasumas ajjeesisaa kan turan fi duula WBO irratti mootummaan PP geeggeessaa ture keessatti warra qooda guddaa qabaachaa turanii dha.
Ammammoo WBO fi PP jidduutti araarri akka bu’uuf deemna jechuudhaan akkuma baranitti sobaan WBO irratti shira dalaguuf Nairobi, Kenya kan seenan ta’uun hubatamee, Hooggantootni WBO fi caasaaleen ABO fi qabsaawoti Oromoo hundumtuu bakka jiran maratti ergama basaastota PP kana saaxiluudhaan fashalsuu irratti hojjechuu barbaachisa.
#OPDOn
hundee irraa buqqaatee dhabamuu qabdi!
Related


text:
Magaalaalee Oromiyaa Keessatti Hojii fi Tajaajilawwan Banamaniyuu Hidhaan Itti-fuee Jira, Jedhama
AMBOO, WAASHINGITAN, DIISII —(voaafaanoromoo) Jalqaba torban dabree irra ajjeefamuu artistii beekamaa Haacaaluu Hundeessaa tii booda mormii ka’een wal-qabatee namoonni 156 ol du’uu Koomishiniin Poolisii Federaalaa akkasumas Biiroon Bulchiisaa fi Nageenyaa Oromiyaa beeksisee jira.
Manneen daldalaa, waajiraaleen hojii fi tajaajilli geejjibaallee Finfinnee fi magaalaalee Oromiyaa hedduu keessatti akka addaan citanii turan ka gabaasamee ture har’aa garuu tajaajilawwan hedduun banamuu isaanii, gabaasaan VOA, Naakor Malkaa himee jira. Tajaajilli interneetii garuu ammallee hin banamne.
Gama biraatiin immoo hoogganootaa fi miseensota gameeyyii Adda Bilisummaa Oromoo dabalatee Finfinnee, Amboo fi Naqamte keessatti namoonni hedduun hidhamuu, Naakoor maatii namoota hidhamanii, hooggana ABO fi aangawoota mootummaa dhimmi isaa ilaallatu dubbisuun VOAf ibsee jira.
Gaaffii fi deebii guutuu caqasaa.
Naannolee Oromiyaa Keessatti Hookkarri Ka’en Lubbuun Namaa Baduutu Gabaafame
WAASHINGITAN, DIISII —(voaafaanoromoo)– Gareeleen hin beekamne naannoo Oromiyaa keessatti gosa addaan baasanii haleellaa oofuu isaanii kanneen irraa hafne jedhan VOAtti hiaman.
Ajjeechaa Hacaa’uu irratti raawwate booda haleellaan akkasii naannolee Oromiaa keessa jiran keessatti raawwatamaa jira jedhameera. Kanneen ijaarn argine jedhan akka jedhanitti gareen kun daldalaawwan saamuu, manneen jireenyaaf qabeenyaa gubuu irratti bobba’an jedhan.
Bulchaan godina Arsii Jamaal Aliyyuu VOAf akka ibsanitti aanaalee godina Arsii ja’a keessatti namoonni 34 ajjeefamaniiru. Haalli jiru dandeettii poolisii godinaa ol waan ta’eef humnoonni naga eegumsaa lama du’aniiru. Ajjeechaan akkasii hawaasa waliin jiraatu keessatti ta’uu hin malle, kanneen ajjeechaa kana raawwaanis to’annaa jala oolaniiru jedhan.
Dubbi himaan mootummaa naannoo Oromiyaa obbo Geetaachoo Baalchaa fi kan muummicha ministeeraa Nigusuu Xilaahuun magaalaalee naannoo Oromiyaa keessatti haleellaawwan geggeessamuu murkaneessaniiru. Gareeleen hookkara kana oofan gareelee gosoota lamaa gidduutti walitti bu’iinsi akka uumamu kanneen fedhani jedhan. Mootummaanis ajjeechaa itti dabalaa ittisuuf jecha humnoota federaalaa nannoolee kanatti bobbaaseera jedhan.
Itti aanaa komiishinerri poolisii Girma Gelaan akka jedhanitti hanga ammaatti walumaa gala namoonni 156yoo du’an kanneen 145 ta’an namoota nagaa yoo ta’an 11 humnoota aga eegumsaa ti.


text:
Gamtaan Awrooppaa gamticha keessaa erga baatee booda Briteen waliin walii galtee daldalaa raggaasise. Ba’iin isaas roobii har’aa ifa kan taasisame, seera tumtoonni gamtaa Awrooppaa sagalee 660 fi kan mormii shaniin kan raggaasisan yoo ta’u, miseensonni 32 sagalee hin kenning hafan.
Sagalee kennuun kun yeroo marsaa daldalaa kan Briteenii fi biyyoota gamtaa Awrooppaa kanneen biroo 27 gidduu waggoota dheeraaf falmisiisaa tureef tarkaanfii isa dhumaa ti.
Prezidaantiin mana maree Awrooppaa Carles Michel sagalee sana simatanii, hariiroo gamtaa Awrooppaa fi Briteen gidduu jiruuf fooyya’iina guddaa fi bara haaraaf daandii kan saaqu jehdan.
Gareen lamaan hanga paarlaamaan Awrooppaa raggaasisutti eegaa kan turan yoo ta’u, erga baatii muddee xumuraa jalqabee akka walii galtee daldalaatti haala irratti hundaa’uun hojjetaa turan. Briteen gamtaa Awrooppaa eessaa ba’uuf adeemsi kan jalqabame bara 2016 sagalee hiree murteeffannaa uummataan ture.
Briteen bara 1973 qabee miseensa kan turte yoo ta’e, yeroo dheeraaf lafa irra harkifamaa erga turee booda Amajjii bar 2020 gamtaa Awroppaa keessaa baate.


text:
Biyyaa iyyumaadhaa fi hookkoraan rakkachaa jirtu Haitii iraa kan ka’an baqattoonii kumaatamaan lakkaawamaan kara kibba Yuniyitid isteetsn daangaa Meekisikoo fi Amerikaa darbanii koola galtumaa gaafachuuf kutaa biyya Yunaayitid Isteets Teeksaasin seenanus bulchiisn Joo Bayidan garuu caalaa isaanii qabuudhaan fedhii isaanii malee gara heyitiitti deebiseeraa.
Tarkaanfii kana mormuudhaan Biyyaa Heyitiitti jila Addaa yunaayitid Isteets kan turan Daani’el Footee hojii isaanii yemmuu gad lakkisan wanntii ta’e al namummaadhaa fi deebii gaarii hintaanee waan qabuudaa jedhanii tarkaanfii mootummaa isaanii qeeqaniiru.
"Heyiti irratti imaammatin nu qabnu gad fageenyaan laafaadha. Yaadin anii keenne fudhatama hin arganne"
Jedhan Daani’eel Footee.
Qeequmsa kanaaf kan deebii kennan Ministirri dhimma alaa Yunaayitid isteets Antonii Biliinken, mootumaan isaanii dhimmia baqqattootaa Heyiti ilaalchisee sadarkaa hoggantoota ol anooti yaada Daani’eel Footee dabalatee filannoo adda addaa irrati marii garaa garaa taasisuu isaa dubbataniiru.
Dhumaa irrattis tarkaanfii amma fudhatame irratii akka walii galame himanii qeeqa bakka bu’aan mootummaa isaanii dhiheessaan mormaniiru.


text:
Waajirri abbaa aangoo Midiyaa kan Itiyoophiyaa kan Internetti irratti tajaajiila midiyaa kennuuf galmaa’ee Addis Staandard yeroof hojii irraa ugguree jira.Waajirri kun kaleessa hubachiisa baaseen
Addis Staandardiin yeroof kan ugguree komee isa ga’anii fi ofii isaas hordoffii godheen deemsii yaaddeessaan akka jiru eega hubatee booda ta’u ibsee jira.Midiyaan Addis Staandard murtii mana maree bakka bu’oota Itiyoophiyaan darbee kabajuu dhiisuun, garee shoroorkaa tokkoon human ittisaa jechuun beekkannoo hanga kennuutti haala ga’een ajandaa garee shoroorkaa waltajjii itti tarkaanfachiisan ta’u isaa beeknee jijra jedhe.Itti fufees isaan kanaafi haanqiina naamusaa kanneen biro waliin wal qabatee qorannaa gad fagoon akka gaggeeffamuu fi tarkaanfiin ka biroonis ni fudhatama jedhee jira.
Gama kaaniin Addis standard yeroof hojii irraa ugguramuu kan ilaaleen gareen mirga Gaazexxeesootaaf falmuu sii pii jeen ibsa baaseen, Addis Standard waggootaaf haala Itiyoophiyaa keessaa kan ilaaleen akkaan gabaasuu fi yaada adda addaa dhiyeessuun madda barbaachisaa ture jechuun amma immo akka hin hojjanneef ehama dhorkuun mootummaan Gaazexxessummaa walabaaaf ilaalcha gaarii akka hin qabne agarsiisa jedhee jira.
Biyyoota Afrikaa kanneen uffee sahaaraa gadii keessatti bakka buutuu CPJ kan ta’an Mutookii Mumoo akka jedhanti aangawoonni battalumatti ehama hojii kan Addis Staandard iddotti deebisuun, akka walaba ta’e sosso’uu akka godhan Gaazexxessootaa fi Midiyaa dorsiisuuf akkasumas saansuurii gochuuf yaalii ta;u mara akka dhaaban gaafatan.
Addis Staandaard ibsa Twiitarii irratti baaseen waajirri abbaaangoo Midiyaa Itiyoophiyaa ehama eega fudhatee booda hojii kan dhaaban yoo ta’u murtii kana irra ga’uu isaaniif sababaan kennan tokko hin jiru jedhe.


text:
Boruu Barraaqaa
Warri Wayyaanee Oromootti dhaadachuu jalqabuun har’a feef miti. Gaafa 1992, yeroo ABO Mootummaa Cehumsaa keessaa dhiibanii baasan irraa qabanii akka Oromootti nutti dhaadachaa yoona gahan. Sana boodas yeroo adda addaatti abbaan isaanii guddichi Mallas Zeenaawii ‘warra nu mormu harka isaanii irraa cirra, qurxummii fixuuf bahaara irraa goggosuutu furmaata…’ jechuun ifatti dubbachaa turuu ni yaadanna. Garuu osoo akka dhaadatetti sabboontota Oromoo irraa harka hin cirin ofiifuu ciraa dhabee biyyee nyaate.
Dhaadannaa qondaala TPLF har’aa kana wanni adda godhu garuu ni jira. Akka hayyuu isaanii duraaniitti hojii ummata Oromoo ‘likkiitti galchuu’ tana gola keessa taa’ee karaa ergamtoota isaa OPDOtiin raaw’achiisuu osoo hin taane, OPDOdhuma sanaayyuu ‘likkiitti galchuuf’ dhoksaa tokko malee dhaadachuu isaa ti. Murnichi akka malee biyya Oromoo irratti quufee bajigaa jiraachuu isaa warra hanga har’aatti arguu hin danda’in agarsiisuuf gargaareera. Fayyaaleyyii OPDO keessaa kanneen ‘IHADEG adda waloo ummatootaa kan walqixxummaan biyya bulchaa jiruu’ dha jedhee of gowwoomsuu fi of birayyuu darbee ummata gowwoomsuu kajeelu ‘likkii’ isaanii itti garsiiseera. TPLF fi OPDOn biyyattii keessatti iddoon isaanii akka toora leencaa fi toora kurupheetti kan wal irraa fagaatu tahuu dabalee labse. OPDO keessayis tahee achi irraa ala tahanii kanneen bara dheeraaf hurreen itti marame hurrii san irraa haxaawee bulguu dhiiga isaanii dhugaa turee fi foon isaaniis jaji’ee nyaachuuf hamuummachaa jiru ifatti agarsiiseera.
OPDO ‘likkiitti galchuu’ jechuun maal jechuu dha? Hiikkaan kanaa ifaa dha. OPDO keessaa qondaalonni gariin saba isaaniif quuqamuu jalqabuun ‘likkii’ isaanii wallaaluu dha. Akka dhala namaatti ‘ani maali, maalittin jira’ jedhanii of gaafachuu eegaluun ‘likkii’ isaaniif kennamte irraa ala bahuu dha. ‘Likkiin’ isaaniif safaramtee kennamte sun beekamtuu dha. Waan Tigirinyaadhaan ajajaman shaffisaan Afaan Oromootti hiikanii Oromiyaa keessatti raaw’achiisuu dha malee asii ol waa gaafachuu miti. Oromiyaa keessatti ulee Tigiree tahanii Oromoota Oromummaan dhugaa itti dhagahamtu dhaanuu dha malee ulee sanaan of qolachuu kajeeluu miti. Qalqalloo dhortoo TPLF tahanii qabeenyaa Oromiyaa saamanii fe’anii dabarsuudha malee ‘qabeenyaan keenya maaliif saamama, eenyutu saaamaa jira’ gaaffii jedhamu hasaasuu miti. Qawwee warra TPLFitti rasaasa tahanii nyaachifamanii Oromoo adda keessa tumanii lafaan dhahuu dha malee ‘baarraqanii’ (afaan itti garagalanii) ishiidhuma dhawanii gombisuu karoorfachuu miti. Walumaa galatti ‘likkiin’ OPDO waan TPLFiin ajajaman dafanii fudhachuu fi hafuuraa citaa wal irra ejjechaa shaffisaan hojiitti hiikuudha malee takka takka didanii mataa raasuu hin turre.
Har’a garuu ilmaan Oromoo dhugaan OPDO keessa jiran galaana gaaffii haqaa sabboontota Oromootiin liqimfamaa fi haqummaa gaaffii kanaa bifa adda addaan deeggaruun ‘likkii’ Tigiroonni duraan safaranii kennaniif irraa ala isaan baasaa dhufe. Qumxaa ‘jala deemtummaa’ qondaalota Tigraayiin safaramee hodhameefii kennametu isaanitti galuu didee babbaqaqee tarsa’aa jira. Turjumaanummaa Tigiriffa irraa gara Afaan Oromootti raaw’atamutu lallaafaa dhufe. Jechoonni masaraa Wayyaanee irraa labsaman hiikkaa Afaan Oromoo dhabuu eegaluu fi bakka isaanii jechoonni Oromoo Oromoo jedhanii urgaahan OPDO keessatti mumul’ataa dhufuutu qabarichoo tahee bofoota Daddabiit mataa garagalchuu jalqabaa jira.
Kana yoo jennu garuu OPDOn akka OPDOtti har’ayyuu Wayyaaneef sadarkaa yaaddoo ta’u irra gaheera jechuu miti. Har’ayyuu OPDOn akka dhaabaatti meeshaadhuma Wayyaanee Tigiraayi. Aangoo siyaasaas tahee qawwee ittiin seenaa hojjetan harkaa hin qabu. Hoggana qalbii Oromummaa qabuunis durfamaa hin jiru. Parlaamaa kijibaa sana keessatti harka daneessa tahanii bara eeggatanii Tigiroota muummicha ministeerummaaf of irratti muuduu fi ashkarummaa Tigirootaaf qaban of irratti raggaasisuu malee akka dhaaba OPDOtti takkaa mataa raasanii ajaja gooftota Maqalee takka illee didanii hin beekani. Akka bishaaniitti bo’oo (maagada) Tigiroonni baasaniif keessa dhangala’uu malee, bo’oo ilaalcha Oromummaa kan mataa isaanii baafatanii itti xuruuranii hin beekani.
Amma akka mul’atutti Tigiroota biratti wanni yaaddoo tahe, OPDO keessaa ilmaan sabaa tokko tokko mataa ol qabatanii ‘eenyutu eenyuun ajaja, eenyutu eenyuun doorsisa?’ jedhanii of gaafachuu jalqabuu isaaniiti. Wayyaaneen akkeessaa Koministoota Chaaynaa irraa kaatee ‘miseensota miliyoonota horachuu’ abjuu jedhuun wanni Oromiyaa keessatti dirqamaan raaw’achaa turte har’a jawwee tahee deebi’ee ishiidhuma yoo liqimsu argaa jirra. Ilmaan Oromoo dhabbiilee barnootaa olaanoo keessaa baratan doorsisaa fi gowwoomsaadhaan karaa irraa maqsitee miseensummaa OPDOtti kaadhimuudhaan hawwii isii kan guutuuf hin taane. Lakkoofsaan ilmaan Oromoo miliyoonota galmee miseensummaa OPDO keessatti galmeessuun milkaahina fakkaachuu danda’a ta’a . Kaayyoon yaada kanaa garuu milkaahuu osoo hin taane yoo hongaawu mul’ate. Hawwiin duraan ture ABO fi ilaalcha sabboonummaa Oromummaa Oromiyaa keessaa dandeenyu buqqifnee dadhabnu quucarsina kan jedhu ture. OPDOn ‘miseensota miliyoonota’ hammachuudhaan ABO fi walumaa galatti mooraa sabboonummaa Oromummaa caalee ol bahuudhaan, sagalee fi surraa guddaa horata jedhamee abdatamee ture. Garuu hin taane. Oromoo afaan qabanii ukkaamsuun, akka nama galaana dadarbatamaa yaa’aa jiru of duratti kabeebsee hiinaan gaafa achii cabsee dhoohu kan isuma fudhateenii dabru tahuutti deemaa jira.
Dhaadannoon Abbaay Tsahaayyee faa soda kana irraa kan maddu fakkaata. Sodaan isaanii duraan humna paartii isaaniitiin ala qofa irraa maddaa ture amma garaacha isaanii keessatti caaroo naqatee singiggoo itti gadhiisaa jira. Humna sabboonummaa Oromoo kan ABOdhaan wal qabatee sosso’u alatti of irraa eeggachuuf of ijaaraa yoona gahani. Humna qaama godhatanii waliin deemaa jiran tuffii guddaa waan qabaniif as garagalee nu nyaata taha jedhanii waan shakkan hin qabaanne. Halagoota maqaa Oromoo moggaafatanii Afaan Oromoo dubbatan mataa gubbaatti muudanii qabu waan taheef OPDOn yoo hangamuu sabboonomte toyannoo keenyaa ala baati jedhanii yaadanii hin beekani.
Waanuma fedheefuu ammas seenaan eenyuunuu caalaa ilmaan Oromoo OPDO keessaatiif qormaata ulfaataa dhiheessitee jirti. Hin geenyeen geesseetti. ‘Likkii keessan wallaaltaniitii, likkiitti isin galchina’ jechuun TPLF itti dhaadachaa jira. Akka dur godhan san kaameeraa televisiyoonaa fi maaykraafona sagalee waraabu of duraa fageessanii balbala cufachuudhaan osoo hin taane, ifatti yaaddoo tokko malee dhaadannoo isaanii dhageessisani. Ilmaan Oromoo sirna sana keessa jiran yoo dhuguma akka waggaa 23 guutuu ummatatti lallabaa bahan OPDO nutu harkaa qaba kan jedhan taate qormaata seenaan dhiheessiteef kana injifannoon irra aanuutu irraa eegama. Furmaata lamatu dhihaateef . Tigiroota ‘likkii’ ofii wallaalte ‘likkiitti’ galchuu, yookiin ufumaa salphatanii akkuma jedhame ‘likkiitti’ galfamuu.
Wanti tokko garuu ifa tahuu qaba. OPDOn bineensota Tigiraay kan quufee itti bajigaa jiru kana of irraa ‘likkiitti’ galchuu dandeessuus hanqattus, qabsoon ummata Oromoo diinota isaa ‘likkiitti’ galchuun waanuma hin oolle. Oromiyaa irratti ulfina abbaa biyyummaa Oromoo deebisanii gad dhaabuuf ammas dhiiga hedduu wareeguun itti fufa. Diinni ‘likkii’ Oromoo wallaale tolaan osoo hin taane dhiiga jagnoota Oromootiin ‘likkii’ ummata guddaa kanaa amanee fudhata.


text:
WBOn Konyaa Gujii Bahaa keessa socho'u, guyyoota lamaan kana, Ona Gooroo Doolaa keessatti, loltootaa fi qaamota MKII irratti tarkaanfii fudhachuu;
Oromoo qoqoodanii bara bittaa ofii dheereffachuuf jecha, ololli shiraa ilmaan nafxanyootaa fi qaamota Paartii Badhaadhinaan oofamu jabaatee itti-fufee jiraachuu;
Meeshaaleen (maashinoonni) ijaarsa daandii, kanneen maqaa misoomaan gara Konyaa Lixa Wallaggaatti bobbaafaman danuun, Ona Aayiraa, Ganda Guddina Aayiraa jedhamtu keessatti, eda galgala Loltoota Mootummaa Koloneeffataa Impaayera Itoophiyaan gubamuu;
Tarkaanfileen doorsisaa fi dhaanichaa, LMKII fi gartuu ilamaan nafxanyootaa 'Saatanaawu' jedhamuun, Magaalaa Dirree Dhawaa keessatti Hawaasa Oromoo irratti fudhatamu jabaatee jiraachuu.


text:
A report about breaking the international flight law by Ethiopian Airlines company has been announced in the situation room…
A report of the violation of international aviation law by the Ethiopian Airlines has been aired in The Situation Room…
FiB: Faaruu irreechaa
OMN: Irreecha Worthington, Minnesota 2021
Ega namiichi Ministera tahe maaf taha jenne waal caqacaqa oluura namiichaf waan hojjaachu qabu yoo itti himaame wayyaadha. Sabaabni namiichi dhunfan waan adda taa godhu waan hin qabneef biiroon inni itti muudames biiroo ummaata Ethiopia ti malee campany nama dhunfa ykn biiroo EZEMA miti kana jechun amaana itti kennaame siirnaan yeroon bahu bannan nii ka’a iddo sanirra. Haa tahu Ministerichi hojiilleen ijoon inni hojjaachu qabu egaa Ministera Barnoota tahe:
1. Dhabbilee barnoota dahoo siyaasa jala biliisa gochu.
2. Fayiida fi dantaa barsiisota irraatti bifaa adda tahen hojjaachu.
3. Siirnaa tohaannoo fi hordooffii dhabbilee barnoota dhunfa fi mootummaa foyyeesuu.
4. Ragaa barnoota sobaa xiiyyefaannoo guddaan irraatti hojjaachun dhabaamsisu.
5. Hannaa fi yakkaa dhabbilee barnoota kessa jiran siirnaa itti gafaatamummaa diriirsun Mizana EZAMA saniin walqixxesuu. Afaanin odessuu fi hojiin wal adda waan tahef hojiin nuu garsiisu.
6. Barnoota technologiin utuubu
7. Namuusa fi amaala gaariin dhaloota ijaaru irraatti xiyyeefachu.
Via: Gemechu Mohammed
Hawi Temam – Jabeeffadhu – ( Official Video 2021 )
Dippiloomaasii: Seenaa Gaafadhaa
Related


text:
Guddataan du’a warra isaa kanaaf maal akka godhu hin beekne, garuu ollaan isaani isa gargaaran. Sirritti yaduufillee hin dandeenye, inni baay’ee gadde. Erga abbaafi haatisaa dhukkubsatanii irraa du’anii booda, ilmisaanii Guddataan immoo magaalaa keessa kadhataa oolee galee jaartii yommuu haatii fi abbaansaa dhukkubsachaa turan isa kunuunsaa turte sana waliin waggaa afur caalaa jiraateera.
Guyyaa hunda kadhachuuf jecha gara giddu gala bakka namni itti baay’atuutti deema. Guyyaan hundi isaaf adda adda. Dandii qaxxamuuruf ta’ee dhagaan akka hin rukkunef ofeeganno gochuu qaba. Keessattu konkolaachiiftoonni Taksii fi Awutoobisii nama qaroo hin qabne mitii warruma kaanifuu rakkisoodha. Yeroo tokko tokko namootni bakka inni taa’ee kadhatuu sanaa qarshii jalaa fudhatuu, ykn ijoollen cirrachaa itti darbatu. Guyyaa tokko namiichi hamaan tokko uleedhan rukutuun kophee isaa jalaa fudhate. Guddatan kanaaf yeroo hunda aara.
Guddatan akkuma guddachaa dhufeen, akkamitti akka jireenya isaa foyyessuu danda’u yaade. Innis gara wajjira gandaa deeme akka karaa irratti wantoota xixiqqoo gurguruuf eyyamsiifate. Inni wantoota akka softiii, karameela, mastikaa, fi waantota argatee hunda gurguruu jalqabe, garuu meeshalee kunnen argachuu fi to’achuun rakkisaa waan ta’eef kadhaatti deebi’uun dirqama itti ta’e.
Guyyaa tokko namni gaariin tokko bakkee Guddataan ta’ee kadhatuu dhufuudhan itti dubbachuu jalqabe. Maqaan isaa obbo Tolaa jedhama. Obbo Tolaan immoo sooreyyii magaalaa Adaamaa keessaa isa tokkodha. Yeroo hundayyuu, konkolaata ooffachaa bakka Guddataan dhaabbatee kadhatu sana biraan darbaa turan. Waa’ee Guddataa maatiisaaniitti erga himanii boodas, yeroo tokko tokko bultee nyaataa feestaaliitti fidanii kennaniifii dabru turan.
Gaaf tokko immoo, obbo Tolaan galgala irbaata booda yaada haaraa tokko miseensota maatiisaaniif dhiyeessan. Waa’ee gurbaa nyaata geessaniif sanaan lapheensaanii baay’ee akka raafamee fi bakkuma bultiillee yoo ta’e gargaaruu akka barbaadan, marabbaadhaan maatiisaaniitti himan.
Maatiinsaaniis dhimmichatti erga mari’atanii booda kutaa xiqqoo balbala guddaa seensa dallaasaanii bira mana waardiyyaatti aantee jirtu keessaa akka buluuf waliigalan. Guddataanis erga jaartii waliin jiraachaa ture biraa ba’ee booda achi yeroo dheeraa jiraataa tureera. Obbo Tolaan waa’ee haala Guddataan ittiin of danda’ee jireenyasaa waaraa itti fufuu danda’uu namoota tokko tokko waliin yeroo baay’ee mari’atu turan.
Mareedhuma akkasiifaa keessa, gaaf tokkommoo Gareewwan Ofiin Of Gargaarsaa baay’een magaalaa Adaamaa keessa akka jiranii fi yoo isaaniin qunnaman mari’atan gaarii akka ta’e dhaga’an. Calaqqeen ifa jireenya Guddataa gara fuulduraas achirraa madde.
MUUZIIQAA CE’UMSAA
Akka nama daldaalan milka’a ta’eetti Obbo Tolaan namumma salphaatti abdii kutatuu miti. Inni namoota akka Guddataa gargaaruuf abdii qaba. Qaroo dhabuu isaati kan rakko qabu. Namni kammiyyu carra hin kennuuf. Enyuutu isaa eega? Fulduraa isaaf abdii maalitu jira? Yoo qarshii kennef maal ittin hojjachuu danda’a? Inni mucaa gaari ture, garuu mana baruumsa dhaqee hin beeku. Inni wantoota tokko tokko sirritti lakka’u hin danda’u. Inni jireenya isaa ofii isaatin gaggessu fi daldaala ofii isaatti qabachuun garii akka ta’e oboo Tolaan Yaadan.
Guyyaa tokko hojjataan herregaa obboo Tola , obbo Biniyaam isaa waame. Ergaa nagaa ho’aa wal gaafatanii wa’ee hojii dubbatanii booda, obbo Biniyaam nama qaroo hin qabneef furmaatni jira jedhe.
“Guddataaf?”
“Eyyeen, Guddataf, garee walgargarsaa kan jedhamuu jira”
“Maal?” jedhee Obbo Tolaan, “ wa’ee NGO kan qarshii kennan sana?” …..
Lakki, dhaggeffadhu, jedhe obbo Biniyaam, “ Gareen walgargaarsaa namootni akkamitti akka ofiin of gargaaran barsiisa. Gareen hundii qusannoo mata isaani taasisu. Tarii namni tokko santiima 50 kafaluu danda’a. Kun waan bu’a qabuu hin fakkatuu garuu, na amanii bu’aa isaa argeen jira. Kun dhugaadha waan baay’ee fayyida qabeessadha.
“Akka daldaala keessa seenaniif qarshii homaa hin kennanii?” jedhee obbo Tolaan,
Obbo Biniyaam deebisee, “Lakkii, garichatuu murteessa. NGO hundii gargaarsa leenjii fi barsiisa adda adda kennu,” Jedhe. Akkamitti akka qarshii isaani qusataan, fi lenjii isaan barbaadan ni kennamaaf. Erga hiriyaa isaa waan bay’ee gaafatee booda, Obbo Tolaan murteesse. Kun waanta gaariidha. Dhiimma kanaaf Guddataan akka miseensa garee kanaa ta’uuf galmeesisuuf gara gandaatti deddebi’e. Garee kanatti miseensa ta’uuf waraqaa hedduu rawwachiisutu irra jira. Ta’uus fayyidaa garee wal gargaarsa erga baree duubatti deebi’uu hin barbaanne. Innis akkas jedhe, “namaaf akayii kennu irraa akkamitti akka qotee nyaata bay’ee argachuu danda’u barsiisutu caala” jedha.
Erga hojii waraqaa xumureen booda , Guddata gara wajjira gandaa fiduu akka qabu hubate. Ammi yeroo Guddataatti oduu garii himuudha.
Akka carraa ta’ee yeroo Guddataan gara garee walgargaarsa dhufu, itti gaafatamaan garee wal gargaarsa hin gammadne. “Akkamitti waan tokko ille hirmaachu dandeessa,” jedhee gaafate.
“Anii cimeen hojjadha. Waan ati nagaaffattu hunda nan hojjadha ,” jedhe deebise Guddataan.
Miseensi garee wal gargaarsa tokko, “kun dhimma cimaadha, akkamitti namni qaroo hin qabne nuwajjin hojjachu danda’a? Nutii kan as dhufneef qarshii siif kennuf miti.” Jedhe. Garee kana keessatti hojjachuu qabda. Mee ogummaa maalii qabda? Hojii kamiyyu hojjachuu dandeessa?
Garuu, dubartiin dullomtuun tokko, aaddee Alamiin Guddataa deeggaruun dubbatte. Kun Guddataaf cimaa ta’uus garuu gargaaru qabna jette. Isa jajjabeessu qabna, garuu manatti gallee itti yaaduu qabna. Hundi keenya sooressa miti. Nutii dhabbata gargaarsaa miti. Garuu hundii keenya cimne hojjanna, hundii keenya ni baranna, akkasumas ni guddanna. Booda karaa tokkon bu’a qabeessa taana. Guddataan nama qaroo hin qabne ta’uus inni akkanumatti hojjachuu maalif hin danda’u?
Kanafuu isheen Guddatan akka garee kana keessa miseensa ta’uuf amansiifte.
Xumura Kutaa Sadaffaa
Guddataan du’a warra isaa kanaaf maal akka godhu hin beekne, garuu ollaan isaani isa gargaaran. Sirritti yaduufillee hin dandeenye, inni baay’ee gadde. Erga abbaafi haatisaa dhukkubsatanii irraa du’anii booda, ilmisaanii Guddataan immoo magaalaa keessa kadhataa oolee galee jaartii yommuu haatii fi abbaansaa dhukkubsachaa turan isa kunuunsaa turte sana waliin waggaa afur caalaa jiraateera.


text:
Manni murtii Masrii Dr Yuusuf Alqardaawii irratti hidhaa umrii guutuu murteesse
Manni murtii masrii namoota saddeet adabbii du’aa kan itti murteesse yoo tahu, Dr Yusuf Alqardaawii dabalatee namoota 17 ammoo hidhaa umrii guutu dabarse. Mannii murtii waraanaa kun Arba’aa kaleesse namoota torba kanneen bakka isaan hin jirretti itti murteesse keessa Dr Yuusuf Alqardaawii biyya isaa Masriin irraa baqachuudhaan Qaxar keessa kan jiraatu tahuun ni beekkama.
Abbaan alangaa mootummaa Masrii Hoogganaa Gamtaa Ulamaa’ota Addunyaa kan ta’an Dr Yuusuf Alqardaawii irratti himannaa”namoota jeequmsaaf kakaasuu, fi oduu sobaa tamsaasuu”jedhuun kan himate tahuu gabaasni Anaadooluu Niiwus irraa arganne ni mul’isa.
Dhaabbanni poolisii addunyaa-Interpol gaaffi mootummaan Masrii Dr Yuusuf Alqardaawii akka qabamuuf dhiheesse eega qoratee booda, ji’a September/2017 keessa fudhatama kan dhabsiise tahuun ni yaadatama.


text:
Dubbii Kana Oromoon Quba qabaachuu Qaba!!Ergamttoonni Neftegna!
Obboo #LeencooLataa,Dr.#DiimaaNagawoo
irra deddeebi’uun media Oromoo fi Habashaa irratti WBO kan hogganaa jiru fi ajajaa jiru Daawud isa magaalaa Finfinnee jiru akka ta’e dubbatan,ragaa itti ba’aan. Masara Mootummaa Miniliik dhaquunis #AbiyAhimadiin
gorsan.yoo Jaal.Daawudiin dhabamsiise qabsoon hidhannoo hin laafa,hin bada jedhanii irra deddeebi’uun gorsa laataafii turan.
,Jaal.#Daawud
fi Dr.#Mararaa turan.
Dr.#Mararaa
,#LeencooLataa
,#DimaaNagoo
,#GalaasaaDilboo
isaan kun jaarsa araaraa fi dubbii fixan ta’anii muudaman. Dr.Mararaa dubbichi liqimfamufii didnaan aniyyu himataadha maalan araara buusa gara jechuutti deeme. Galaasaanis dhimma kana Daawudfaan haa xumuratan malee gidduu galuun keenya bu’aa waan buusu qaba hin fakkaatu jedhe.
Leencoo Lataan immoo Daawudtu dida malee inni tole jennaan torbee lamatti xumurra jechuun dubbii Jaal.Daawuditti akeeke. Toleeraa Adabaa fi Qajeelaan dubbii Leencoo harkaa fudhatanii Jaal.Daawuditti jechoota akka qara eeboo nama waraanan darbachuutti seenan. Jaal.Daawud kuta dubbii jala sararee dubbachuutti seene. ” Nuti keessoo keenya seera dhaabichaan furanna.anaaf Mararaan waamicha kana simannee kan dhufneef haala siyaasa yeroo Oromoo irratti marii goonaa,gaaffileen keenya karaa nagaa fi mariin nuuf deebi’aa laata,Mootummaan Oromoo ajjeesaa jiru yaada jijjiirratee mariif nu waamee jennee dhufne malee dhimma keessoo ABO irratti ajandaa guddaa goonee haasofna hin seene,Ani kanan biyyatti gale Oromoo sabakoo abdadheeni.ati humna qabda,yeroonis keeti,akka na ajjeesuuf na gaaddus beeka,na ajjeefta malee ABOnis ta’e ani OPDOf bitamnee hin bullu.OPDO fi ati akka barbaaddan nu ajajuu irra du’akoon filadha” jechuun dubbiin Jaal.Daawud dubbate Abiyyiin caalaa Leencoo Mataa naasisee illee lamaaniin dafqa yaasise!!! Hunduu na’anii uusan.Abiyyis dhaadannoo baratame fi ajaja isaa dabarsee sokke.
Taateen kun ji’oota shan dura waan raawwatamedha.lafarra gangalachaa dhufuun akkuma gorsa Dr.Diimaa fi Leencoo Lataatti Abiy Jaal.Daawudiin ajjeesuuf toftaan inni jalqabaa mana keessatti ukkaamsee dhahannaa laphee Oromoo fi Addunyaa dhaggeeffachuudha.kana immoo erga gochuu eegale ji’a darbe. Itti aansuun akkuma Dargiin H/Sillaasee manuma keessatti ukkaamsee dhabamsiise,Jaal.Daawudiniis manuma mataa isaanii keessatti ajjeesuuf akka saganteeffate ragaaleen dhaadannoo Jaal.Daawud irratti Abiy kana dura Masaratti waamee dorsisaan makee dhaadachaa ture agarsiiftuu kanaati.
Kan Dr.Diimaa interview #AhaduMedia
irratti akka Jaal.Daawud Finfinnee taa’ee WBO hogganaa jiru dubbatan,kan Leencoon yeroo garaagaraatti akka Jaal.Daawud WBOf ajaja dabarsaa jirutti dubbatan,kan Abiy gorsa jara lamaan kana fudhatee Jaal.Daawudiin ajjeesuuf murteeffate ragaaleen sobaa kun hundi inaaffaa fi jibba irraa kan ka’e malee dhugaa miti. Ragaan kanaa erga Jaal.Daawud uggurame boodas WBOn hojii isaa itti fufee injifannoolee karaa Zoonii Kibbaas ta’e Lixaa,karaa Gidduu Galeessaas galmeessaa jira. Kun ajaja Jaal.Daawudiin WBOn akka socho’aa hin jirre fi WBOn hoggana mataa isaatiin,istraateejii ofii qopheeffateen akka lolaa jiru ifadha.
Qabsoo Oromoo keessatti garuu ciichaan abbaa ejjannoo kan akka Jaal.Daawud kongomaa hin barbaachisu. Isa Manaan,Konkolaataan,Angoon sossobamu malee isa kaayyootti ciichee danqaraa ta’u empire Ethiopia hin keessumeessitu.qabsoon Oromoos ciichaa akkasii,hoggana amanamaa fi ejjannoo qabu argitee hin beektu.kanaaf namni akkasii WBO hogganes dhiisees ajjeefamuu fi karaa irraa dhabamsiifamuun murteessaa ta’eetu itti muldhateera PP fi gorsitoota PP ija duratti.
Dhaamsikoo Goota har’a si mararuu dide,bor gaafanni wareegame wayyoo nama jabaa dhabne jachuurra har’uma dirmadhuuf.Abiy akka Jaal.Daawudiin ajjeesuuf kutate har’a miti gaafa Masaratti waamee doorsise,doorsisa Abiyyitti Jaal.Daawud kolfinaan narraa ba’i ati nagaa hin qabdu jedhee,Dr.Mararaa waamuun hiriyyaakee gorsi gaafa jedhe,Abiy karoora Jaal.Daawudiin ajjeesuu qiyyaafate. Har’a Abiy dhahannaa Onnee saba Oromoo safaraa jira.bor ajjeesee nutti agarsiisuuf deema.utuu hin durfamiin dursuun yoo qalbii qabaannedha.
Related


text:
Abadula Gemeda, can you see these OROMOS/in Oromia/Ethiopia?
“Poolis oromiyaa tif qeerroo langeey awwalcha jamaal abdosh kan gursumti Warregame haala baredan gageysan”
Gurbaan kun liyyuu poolisii woyyaanee keessaa lola cubbifamaa irratti isaan bobbaasan jibbee worra jalaa bahe keessaayi.
Sababoota kanaaf isa dirqes yoo dubbatu dhala oromoodhaa xiqqaas ta’ee guddaa akka bira hin kunne ajjeesaa jettee ajajni woyyaaneen nutti kennite nu jibbisiise
jechuus dubbate. Namni afaan somaalee beektan dhaggeeffadhaa.
“Guyyaa har’aa ganamarraa magaala Hadaamaa ganda bokkuu shananii hanga ganda adulaalaatti fincilli dhoowe. mana jireenyaa diiguf yaalii dabballoota OPDOtin godhamee sochiin ummataa dhoowee poolisiin oromiyaas ummata keessaa nama tokko rasaasan gara laafina tokko malee dhahe. Ummatnis tarkaanfii barbaachisu fudhateeera,karaa cufuudhan qeerron naannichaa sochii itti fufe.”
Miidhaksaa Abbishuu
“የብአዴንን የምስረታ በዓል ስናከብር ለኛ ለኦህዴዶች የእህት ድርጅትን በዓል ማክበር አይደለም። የብአዴንን የምስረታ በዓል ስናከብር ለኛ የድርጅታችንን በዓል ማክበር ነዉ!”
ጓድ አባዱላ ገመዳ የብአዴን 37ኛ ዓመት የምስረታ በዓል ፊንፊኔ በሚገኘዉ የኦሮሞ ባህል ማዕከል ሲከበር ካስተላለፉት መልዕክት የተወሰደ


text:
Minsiteerri waajjira kominikeeshinii Itiyoopiyaa Geetaachew Reddaa labsiin yeroo hatattamaa bu’aa barbaachisu argamsiisuu dhaan biyyattiin akka tasgabbooftu godhee jira jedhan. Mnistrii dhimma alaa US keessa jiranii fi Itiyoopiyaan nageenya argachuu ishee amanuu hin feenetu jiru jedhaniiru.
Mootummaan Itiyoopiyaa ministriin dhimma alaa US imala biyyattii ilaalchisee akeekkachiisa inni kennetti mufatee jira.
Ministriin dhimma alaa US jimaata darbe akeekkachiisa imalaa kenneen sababaa jeequmsa keessumaa Oromiyaa fi naannoo Amaaraa keesatti ka’ee lubbuu nama hedduu galaafate kumaan kanneen laka’aman hidhaatti naqamanii qabeenyaa hedduun barbadaa’eef jecha lammiiwwan isaa imala barbaachisaa hin taane gara Itiyoopoiyaatti godhan irraa akka of qusatan gaafatee jira.
Mootummaan Itiyoopoiyaa jalqaba baatii kanaa labsii yeroo hatattamaa baatii ja’aaf kan turu labsuun isaa ni yaadatama.
Ministeerri waajjira dhimmootii kominikeeshinii Itiyoopoiyaa Geetaachew Reddaa akka jedhanitti labsiin yeroo hatattamaa bu’aa gaarii buuseen biyyattiin akka tasgabbooftu godhee jira. Ministrii dhimma alaa US keessa kanneen jiran hangi tokko garuu Itiyoopiyaan tasgabbii argachuu ishee kan hin simanne jiru jedhan.
Akka carraa ta’ee namoonni ministrii dhimma alaa keessa jiran hangi tokko sababaa dhugumatti nama dhibu dhiyeessuu dhaan akeekkachiisa imalaa akka kaa’amu godhan. Namni ministrii dhimma ala sana keessa jiru Itiyoopiyaan nagaa argachuun ishee kan isa yaaddessu waan jiru fakkaata.
Sababiin isaas akeekkachiisa sana keeyyata jalqabaa yooilaalte biyyattii keessa jeeqamni akka jiru akka amantu si godha. Biyya kana keessa jeeqamni deemaa jiru hin jiru jedhan.
Dura ta’aa kongresa federaalawaa Oromoo Dr. Mararaa Guddinaa obbo Geetaachoon biyyattiin nagaa ka jedhan uummata saamuu fi dararuu akkasumas jamaa hidhaatti naqaa utuu jiranii ti jedhan.
Getachoon jalqaba baatii kanaa VOA waliin gaaffii fi deebii geggeessaniin mootummaan isaanii hiriira farra mootummaa sana keessaa harki humnoota alaa jiraachuu ragaa qabna jedhanii turan, garuu ragaan sun maal akka ta’e dubbachuuf tole hin jedhin hafan.


text:
Mootummaan Sudan fi mormitoonni isaa walii galtee lola dhaabinsaa dhaabbataa fi caasaa naga eegumsa mootummaa ce’umsaa mata duree jedhuun workshopin qophaa’e ba’ii utuu hin argamsiisin erga xumuramee booda wal yakkuu kan itti fufan.
Mormioonni keessumaa kan isaan himatan walii galteen sun qooda kabajamu irra darbamuu itti fufe jedhan. Dubbi himaa kan ta’an Dixon Gaat-Lwaak-Jog VOAf akka ibsanitti mootummaan tarkaanfii humnaa fudhachuu itti fufe
Amma utuma dubbataa jirruu illee mootummaan tarkaanfii haleellaa fudhataa jira. Mootummaan Juubaa Ekwaatooriyaa gama bahaa bakka qabiyyee keenya wudruubaa jedhamu keessatti haleellaa raawwataa jira.
Maariid keessattis walitti bu’iinsi hagi tokko jira. Mootummaan yeroo ammaa haleellaa raawwachuuf jecha Paajut kan jedhamu kutaa Joongilee keessatti waraana isaa gurmeessaa jira.
Gareen lamaan walii galtee nageenyaa kan Hagaya 26 erga mallatteessanii booda humnootiin ala agamas jiran achii ba’u jedhamee eegama. Kanneen keessaa kan mootummaa president Salva kiir deggeruuf gamasitti bobba’an loltoota Uganda ti.
Dubbi himaan mormitootaa haleellaan kunis loltoonni kun gamasii ba’uu waliin kan wal qabate jedhan. Kanaan qabatanii qabiyyee itti dabalaa to’annaa jala oolchuuf jedhan. Akkuma Kanaan mootummaan Akooboo, Trupajuttiin haleeluuf qophaa’aa jira. Kaleessa illee qabiyyee keenya haga tokko haleelee jechuun himatan. Halellaa kana ilaalchisees IGAD waliin ragaa wal jijjiirree jirra dhimma isaas quba qaba jedhan dubbi himaan kun. Himannaa mormitootaa kana ilaalchisee ammaaf gama mootummaan Sudaaniin yaadi dhiyaate hin jiru.


text:
Midhaa polisiin dhaqqabsisaa jiru mormuun Naayjeriyaa keessatti mormiin gaggeeffamaa yeroo jiru kanatti hokkara ka'een qabeenya mootummaa saamuun itti fufee jira.
Weerara vaayrasii Koronaa ittisuuf jecha waan hundumtuu cufamee yeroo tureetti gargaarsa nyaataa fi kanneen biroo kuufamanii turan saamamanii jiran.
Kibxta kaleessaa immoo galma guddaa magaalaa Abujaa keessaa kan mootummaan waan adda addaa keessa tuuluu keessaa Ruuza, Sukkaara, Ashaboo fi nyaata biroo saaman.
Saamiinsii wal fakkaataan Sambata darbee gaggeeffamuun gabaafamee jira.
Gabaasa Guutuu Caqasaa


text:
Qabsoon Bilisummaa Oromoo eessaa ka’ee garamitti deemaa jira?
– Qormaatota kaleessaa, kan har’aa fi kan boruu –
Berhanu Hundee, Bitootessa 6, 2018
Kutaa Tokkoffaa
Uummatni Oromoo Minilikiin weeraramee; biyya isaa fi bilisummaa isaa erga dhabee kaasee hanga har’aatitti, bar-dhibbee tokkoo ol, haa xinnaatu haa baay’atu; haa dhiphatu haa bal’atu; tokko tokkeedhaanis haa ta’u bifa qindaayeen biyya isaa fi bilisummaa irraa fudhatame sana deebisee argachuuf qabsoo walirraa hin cinne godhaa as gahee jira. Kanaafuu, qabsoon bilisummaa Oromoo eessaa akka ka’e asitti bali’inaan ibsuun barbaachisaa hin ta’u. Sadarkaa qabsoon kun irra gahe fi maaliirra akka jirus har’a diinaafis ta’ee firaaf ifaa ifatti mul’achaa waan jiruuf isa kanas bal’inaan ibsuun akkasuma barbaachisa miti.
Wanti gadifageenyaan laalamuu qabani fi anis yaada kiyya irratti ibsuuf deemu garuu gaafii qabsoon kun garamitti (karamitti) deemaa jira? kan jedhu fi akkasumas qormaattota qabsoo kana keessa kaleessa turan, kan har’a jirani fi borus nu qunnamuuf deemani dha. Haa turtu haa daddaftu yookaanis haa dheerattu haa gabaabbattu malee, qabsoon tun gara xumuraatti akka dhiyaatte shakkii hin qabu. Haa ta’u malee, garamitti akka deemtu fi galii kam akka geessu beekuun rakkisaa dha. Maaliif yoo jedhame, hiikni kaayyoo qabsoo kanaatiif kennamu fi galiin xumura qabsoo kanaa maal akka ta’uu qabu mormisiisaa ta’aa waan jiraniifi. Maal jechuu akkan barbaade bal’inaan ibsuufan deema.
Dhugaa dha, haala har’a keessa jirru kana keessatti, wanti dursa argachuu qabu fi kaayyoo inni duraa (primary objective) sirna Wayyaanee nama-nyaataa kana kuffisanii; duguuginsa sanyii uummata Oromoorratti labsamee jiru kana xumura ittigodhuu dha. Namni tokko akka malee yoo beelaye waanuma dafee argate tokko nyaachuu barbaada malee kana ykn sana naa wayya jedhee filachhuu hin danda’au. Haalli uummata keenyaas isa kana wajjin walfakkaata. Uummatni keenya har’a nagaa fi bilisummaa dheebotee fi beelayees jira. Kanaafuu isa kana dafee argachuu qaba. Sana booda afuura galfatee, waan yeroo dheeraatti arguu barbaadu tokko bakkaan gahuuf carraas ta’ee hiree argata jechuu dha.
Waan ta’eef, galiin qabsoo kanaa inni xumuraa maal ta’uu akka qabus ta’ee maal ta’uu akka danda’u isa kana ykn sana jedhanii yeroo ammaa kana dubbachuun barbaachisaa miti. Haa ta’u malee, waan Oromoon barbaadu tokko jechuun waan uummatni bal’aan hawwu tokko kan murteeffatu abbuma dhimmichaa kan ta’e uummata bal’aa fi saba guddaa Oromoo ti. Jaarmayaas ta’ee gareen kamiiyyuu kana murteessuufi hin danda’an. Gabaabumatti, hiree ofii ofiin/ofiif murteeffachuu kan qabu uummata bal’aa Oromoo ti jechuu dha. Humni kamiiyyuu isaaf murteessuu hin danda’u. Kuni hundaafuu ifa ta’uu qaba. Fedhiin ykn hawwiin dhuunfaa fedhiis ta’ee hawwii saba guddaa kanaa ta’uu hin danda’u.
Egaa, waayee galii isa xumuraa qabsoo kanaa hamma kana ergan jedhe booda, qormaatota qabsoo kanaa laalchisee waan tokko tokko kaasuun yaala. Qormaata qabsoo kanaa bakkee saditti baasnee laaluu ni dandeenya. Isaanis: qormaatota kaleessa turan, kan har’a jirani fi kan boru mul’achuuf deemanii dha. Qormaatota kaleessa turan asitti bal’inaan kaasuun barbaachisaa ta’uu baatullee, garuu kan dabrerraa waa barachuuf akka nama gargaaru, isaan kanas yaada keessa galchuun barbaachisaa ta’a.
Qormaatota Qabsoo Bilisummaa Oromoo kaleessaa
Qormaatota qabsoo kana keessa turan hundaa kaasuu fi xiinxaluun waan laayyoodhumatti ta’uu miti. Kana godhuuf ogummaa seenaa fi siyaasaallee nama gaafata; dandeettii addaallee qabaachuun barbaachisaa ta’a. Gadifageenya dhimma kanaa warruma ogummaa akkanaa qabaniif dhiisee; garuu yaadan qabu dhimma kanarratti ibsuun yaala.
Akkuma seenaan ragaa ta’uu danda’u, yeroon ijaarsa Macaa fi Tuulamaa (M fi T) dura ture yeroo dukkanaa akka ta’ee dha. Maaliif yoo jedhame, sirna bittoota Habashaatiin jechuun Mootummoota Habashaa dhufaa dabraniin eenyummaa Oromoorratti duula hamaan godhamaa waan tureef, sababa kanaan immoo Oromoon quba walqabaachuun hafee; eenyummaan walootuu awwaalamuuf bool’a qarqara gahee waan tureef. Kanaafuu qormaatin cimaan yeroo sana keessa ture inni hangafti eenyummaa Oromoo fi saba kana badiirraa oolchuuf ture. Sababa kanaaf Sabboontoni Oromoo yeroo sanaa badii kana hubatanii mala barbaaduuf toftaa adda ta’een M fi T ijaaruu danda’an.
Asirratti wanti hubatamuu qabu sochiilee sana dura turan kan akka sochii Walloo, sochii Baalee fi kkf dagachuu kiyyaa miti. Qabsoon kun bifa qindaayeen yoom akka calqabe fi uummata dammaqsuun yoom akka ifatti mul’achaa dhufe ibsuufi. Qormaatotni yeroo sana dura turanis qormaatota kamiiyyuu gadi akka hin taane warra seenaa beekutu ragaa ta’u. Haa ta’u malee, qormaatotni bu’ureesitootni fi gaggeessitootni M fi T keessa dabran kan seenaan bara baraan yaadatuu dha. Injifannoo Sabboontotni M fi T yeroo sana galmeessantu qabsoo har’a akka ibiddaa boba’aa jiru kanaaf hundee ta’e.
Hundeeffama Adda Bilisummaa Oromoo (ABO) kaasee hanga bara1991tti qormaatni cimaan ABO qunname karaa lamaani. Inni tokko diina wajjin qawweedhaan loluu yoo ta’u inni biraa immoo uummata keenya dammaqsuu fi akka caalaatti ofbaru taasisuu ture. Qabsoon Bilisummaa Oromoo ABOdhaan durfamaa ture rakkoolee fi qormaata adda addaa sana keessa dabree, bara 1991 injifannoolee gurguddoo galmeesse. Kana qofaatti hin hafne, bu’ura qabsoo yeroo sanaatu dhaloota har’aa, kan diinaaf hin jilbiiffanne fi gabrummaa baachuu dide, DHALOOTA QUBEE dhalche.
Bara 1991 dura mooraa ABO keessa ilaalchi siyaasaa fi ayidoolojiin adda addaa turanillee, jaarmayich kallacha qabsoo bilisummaa ta’e kun xinnaatee yoo xinnaate tokkummaa fi humna cimaa qaba ture. Osoo sana qabaachuu baatee, injifannooleen nuti har’a ittiin boonaa jirru kuni hunduu hin argaman turan. Kanaafuu ABOn har’a gareelee adda addaatti caccabee laafullee jaarmayaa kaayyoon isaa onnee fi sammuu Oromoo keessa jiruu dha yoo jedhame waan dhara ta’u natti hin fakkaatu. Kaayyoo inni ittiin ijaaramee fi qabatee ka’etu akka inni uummata Oromoo biratti jaalatamu isa taasise, taasisallee dha. Hoggantootni isaa balleessaa hojjetaniif; jaarmayaan kun har’a bakkee lamaa saditti caccabeef, qeeqamuu, tuffatamuu, arrabasamuu hin qabu. Waan inni nuuf godhe dagachuu hin qabnu jechuu kooti.
Qabsoon hanga bara 1991 ABOdhaan hogganamaa turte injfannoolee gurguddoo ta’an galmeessuu qofaa osoo hin taane, galiin qabsoo kanaallee maal ta’uu akka qabu ifa taasistee turte. Har’a garuu bara 1991 booda hanga sochiin uummta Oromoo bara 2015 eegalett, mooraan Qabsoo Bilisummaa Oromoo laaffachuu qofaa osoo hin taane, ayyaanlaalltummaan, obsa dhabuun, kaayyoo ifa ta’e dhabuun, safuu dhabuun, wal komachuu fi walqeequun (qeeqni ijaaraan gaarii dha), wal arrabsuu fi wal abaaruun, diina dhiisanii walirratti duuluun, ofitti-amanummaan hir’achuun,… kuni hunduu akka uumaman carraa argatanii turan. Ammallee amalootni kun mooraa keenya keessaa hin dhabamne. Amalootni akkanaa kun immoo qabsoo kanatti qormaata qofaa osoo hin taane, kaayyoo fi galii qabsichaallee gaafii keessa galchaa jiru. Dhimma kana “Qormaatota Qabsoo Bilisummaa Oromoo har’aa” jedhu keessatti laalla. Kutaa lammaffaa hordofaa.
Ulfaadhaa!
Hanga walitti deebinutti nagaatti


text:
“Kan Oromoo Taanaan Dammi Ebicha Ta’e!”
Paartiileen Ulaagaa Filannoo Guutan hundi guyyoota jedhame keessatti akka Mallattoo karaa Boordii Filannootiin qophaawe filatan ykn ammoo kan ofii isaanii Standard barbaachisun akka qopheessanii fidan jechuun heeyyama kennee ture. Akka kanaan ABO #Odaa qopheefatee galche.
#Mallattooleen
#Odaa armaan gaditti argitan sadan kunneen wal duraa duubaan kan didamanii dha.
1. #Mallattoon #Odaa
inni jalqabaa kun hin ta’u Mallattoo Odaa Alaabaa mootummaa naannoo Oromiyaa irra waan iiruuf fayyadamuu hin dandeessan, #Aasxaa keessan galfachuu dandeettan jedhan.
2. #ASXAA
keenya isa Odaa Walakkaaraa, Urjii Diimtuu Qara Shanii mataa irraa fi Moggaa mirgaa fi Bitaatii Bunaa fi Dalalii Qamadii qabu galchine. #Aasxaa
Mallattoo Gurraachaan gale kana fudhatanii turan. Erga Gurraachummaa isaa ogummaa barbaachisuun akka Mallattoolee filannoof dhihaatan birootiin qixaatutti tolfatanii fudhatanii booda, guyyaa dhumaa , yeroo dhumaatiin har’a Amajjii 29, 2021 galgala kana saa’atii 12:00 pm /6:00 pm tti bilbiluun #Odaan
Galchitan kunis hin ta’u jedhan!
Mallattoon ummata keenya bakka bu’u kan biraa kamtu ta’aa?
Related


text:
Malaa maltummaan fi akkaataa qabiinsa herrega maallaqaa kan ilaaleen shakkii qabdu irraa ka’uun Yunaaytid Isteetes Doolaara Miliyoona 21 kan gargaasaan ministrii eegumsa fayyaa Keniyaaf kennaa ture Amerikaan dhaabdee jirti.
Naayroobii kan jiru Embaasiin Amerikaa Kibxata Kaleessaa kana beeksisee booda mootummaan Keniyaa yaaddoo qabu aangawoota Amerikaa ibsuuf yaala kan jiru ta’u beeksiise.Dubbi himaan mootummaa Keniyaa akka jedhanti sababaa Kanaan tajaajiilli eegumsii fayyaa addaan citu hin jiru.
Gargaarsii Amerikaa dhaabachuu irraa kan ka’e Bajata keenya fi iddoo qaawwaan jiru ilaallee guutuu ni dandenya jedhan.Gama kaaniin uggura ka’ame kana kaasisuuf waan guutamuu qaba jedhan sirreesina jedhan.
Embasiin Amerikaa kibxata kaleessaa maallaqnii kun dhaabchuu ilaalchisee akka labseetti tajaajiila lubbuu nama oolchan fi barbaachisoo ta’an akkasumas dawaaleen ergaman kallattiin lammiwwan Keniyaa dhaqqabuu qabu jedhee jira.


text:
Filannoo walakkeessaa Ameerikaa: kaadhimamtuu bulchituu dubartii gurraattii jalqabaa
Seera-baaftuu Joorjiyaa kan turteefi barreesittuun kun, bulchituu dubartii gurraattii Ameerikaa kutaa Yunaayited Isteeti ishii jalqabaa ta'uuf ejjanoo guddaa fudhatteetti.
Isteesii Abraams Paartii Dimookraatikii Kibxata injiffattee, Rippaablikaanoota gara Dimookratikaatti geeddaruuf yaaluun duratti hin milkoofne jechuun filatootatti dubbateetti.
Erga bara 2003'tii asi masaraa bulchitoota kutaa 'reed isteet' jedhamuun beekamu kana Dimookraatni qabatee hin beeku.
Aadde Abraams dubartiin umurii 44, filannoo walakeessaa Sadaasa taasifamu irratti kaadhimamaa Rippaablikaa waliin dorgomti.
Falmaataa ishee dhumaa murteessuuf, Paartii Rippaablikaa isa jalqabaa Kibxata kan injifatee Bulchaa Ittaanaan Keesi Keegil, Adoolessaa 24 irratti miniisteera dhimma alaa Joorjiyaa Biraayen Keemp waliin dorgoma.
Kutaa haalaan rincicaa ta'e kana keessatti yoo filatamteef, Aadde Abraams kutaa kibbaa kana bulchuuf dubartii jalqabaafi gosa saba bicuu keessaa nama jalqaabaa taati.
Yunaayitid Isteet yeroo ammaa bulchitoota dubaraa jaha qabdi.
Bakka-buutuu kutaa biyyichaa umurii 40, Isteesii Ivaans irraattii filannoo parsantii torbaatami shan ol argachuun Aadde Abraams injifatteetti.
Kan 'jalqabaa' ta'uun ishiif haaraa miti.
Obbolaa shan waliin Aadde Abraams, Gaalfpoort, Misiissippiitti guddatte.
Kolleejii Speelmaanii digrii jalqabaa ishee argachuun dura, mana baruumsa sadarkaa lammaffaa isheetti dubaraa gurraattii Ameerikaa aankiin ebbifamtee jalqabaadha. Akkasumas digirii lammaafaa ishee Yuniveristii Teeksaasi, digirii seera immoo Yuniveristii Yeeliitii fudhatte.
Bara 2006'tti jalqaba Mana Maree Bakka-bu'oota kutaa Joorjiyaatti filatamtee, booda irratti paartii lammaniifuu hooggantu dubaraa Yaa'ii Walii-galaa Joorjiyaa jalqabaafi Mana Maree Bakka-bu'ootaa hoogganuun immoo gurraatti Ameerikaa jalqabaati.


text:
Miseensotii Mana Maree nama 40 tahan kun halkanii fi guyyaa dubbii tana irratti wal falmaa saatii 14 wal irra turan.
“Itti gaafatama kennaniif cabse,horii ummataa balleesse kkf waan dhugaa irraa fagaate” jedhe,Guy Reschenthaler miseensi mana marii Amerikaa godina Pensilveniyaa.
Sheila Jakson Lee ammo miseensa mana marii Amerikaa paartiin Demokriaati godina Teksas.
“Pirezidaanti Tiraampi amalaa fi adaba isaatti koree mana marii tana durattiin fide,horii ummata balleesseef himatan adara itti kennatn dabse,filannoo dhuftu irratti nama isaan dorgomu dharaan moohachuuf maqaa balleessii tanaan dhufe.”
Koreen mana marii Amerikaa paartii Demokriaatii fi Republican akkana kana wal falmaa oolanii bulanii ganama kana harka baasnii wal moo’an.
Koree seera mana marii Amerikaa 40 keessaa nama 23tti akka Tiraampi yakka lamaan himatu walii gale namii 17 ammoo hin morme.
Akka kanaaan Tiraampi seera lama cabse jedhanii itti muran.
Seerii lamaan innii cabse akka Ukreeyin itti aanaa pirezidaanti Amerika ka durii Joe Biden qorattu hajajee didanii jennaan gargaaras Amerikaan Ukreenii kennitu irraa dhaabe.
Tiraampi waan kanaan himatanii jennaan dubbii tanatti gadi bahuu dhowwee jedhani itti muran.
Amerikaan gargaarsa doolarii miliyona 391 Ukreenii kennite horii sun Tiraampillee Fulbaana dabre keessa gadi dhiiseef.Eegee ammo irraa qabe.
Dubbii pirezidaanti Tiraampin himatanii koreen seeraa itti murte tana torbaan dhufu mana marii Amerikaa miseensa 435 qabutti dabarsan.
Dubbii tana ji’a aanutti ammo Senetii Amerikaatti laala. Tiraamopii fi Rippaabilikaan wannii isaan himatan kun dhara jedhanii mormaniif.
Senetii Amerikaa hagii guddaan paarti Tiraampi fa’a mana maree ammo paartii Demokiraati


text:
Waldhabdeen kun kan uumame, buufatni doonii Jibuutii bakka konkolaachistoonni Itiyoophiyaa dhaqanii mi’a buusanii fi fuudhan humnaa ol dhiphachuu ta’uu bakka bu’aa waldaalee geejjibaa kan Itiyoophiyaa tokko VOA’f himanii jiru.
Yeroo kana konkolaachistoonni Buufata Jibuuutiitti sirnaan tajaajilamaa hin jirruu jechuun iyyannaa utuu dhiyeeffatanii qaama naga kabachiiftota Jibuutii waliin walitti bu’anii name tokko konkolaachistoota keessaa miidhamuu himan. Konkolaachistoonni yeroo kana yeroo dheeraaf terminaala Buufata dooniirra akka tursiifaman, kunis kooronaaf saaxilamuu dabalatee balaa kaan kaaniif isaan saaxilaa waan jiruuf hojii meeshaa biyyaaf fe’uu guutummaatti dhaabuu himan. Humnootni nageenyaa Jibuutii konkolaachisaa Itiyoophiyaarraan balaa geessisuunis dheekakmsa kaan fiduu himanii rakkoo mudate kanaaf angawaan mootummaa Itiyoophiyaa fi Jibuutii marii gaggeessanii jiru. Obbo Muluqen Birhaanuu Itti aanaan Itti gaafatamaa Koree Waldaalee Geejjibaa Itiyoophiyaa Jibuutii jiranii, rakkoo kaleessa Buufata dooniitti mudateen lammii Itiyoophiyaa tokkorra balaan dhaqqabuu odeeffannoon isaan dhaqqabuu beeksisan. Dhimmi kanas harra anagawoota mootummaa Jibuutii waliin mariyanneerrallee jechaan dabalataan ifoomsan
Obbo Muluqen yoo dubbatan, “Meeshaan fe’umsa buufatarratti fe’u miidhamee waan tureef mootummaa Jibuutiirraa warri argaman meeshaan kun dhiyootti suphamee rakkoon furama nuun jedhanii jiru argamanii, gama biraan Konkolaachistoonni dirqami biyyaa itti kennamee mootummaan Jibuutii buufatarratti garuu sirnaan nu tajaajilaa hin jiruu, bakka Buufata doonii kana manneetiin nyaataa hin jiran jedhanii komii dhiyeeffatanii jiruu, gama Jibuutiirraa warri argaman yeroo dhiyootti waan kana furra jedhanii jiru; kan ilaallu ta’a sana’’ jechuun dubbatu.
Obbo Muluqen maree kanarratti Konkolaachsitoonni Itiyoophiyaa bakka bu’aa isaanii hirmaachuu eeranii hojiin mi’a Itiyoophiyaaf Jibuutiirraa fe’amu ka amma adda cite jiru akka jalqabamus walii galameera jedhan.


text:
KMN:- September 17/2020
በአማራ ክልል እና በቤኒሻንጉል ጉምዝ ክልል በአገዉ እና ቅማንትብሔረሰቦች ላይ እየተደረገ ስላለዉ ግድያ ከብሔሩ ተወላጆች ጋር በአካባቢው ስላለዉ ሁኔታ
Coloneel Abiyyi Birrii Saamaa jennaan Poolisoonni TV fi Quumsaaxiniin osoon hafne Barafuutti bobbahaniim dhiiroo!!
Harargee Lixaa, aanaa Odaa Bultumitti, poolidonni bilciginnaa karaa hunda qabachuun namoota karaarratti argan mara qabanii waan isaan kiisha keessaa qaban hunda saamaa jiru.
Konkolaachiftootaan ammol, ”Qarshii 5000 fiddan malee hin dabritan” jedhanii diqisiisanii irraa fudhataa jiru.
Hawwan hunda mudhii isaanii sakatta’anii maallaqa isaan qaban mara irraa fudhataa jiru.
Haalli Maatiin
Lammii Beenyaa
keessa jiran sodaachisaadha.
Erga Lammii Beenyaa hidhamee kaadiroonni mootummaa gara maatii isaatti imaluun doorsisuu fi rakkisuu itti fufanii jiru.obboloonni lammii maatii waliin jiraachuu hin dandeenye.ijoollee halkanii fi guyyaa humna itti bobbaasuun qabuuf yaalii hedduu taasisaa jiru.sababa kanaa ijoolleen mana baqatanii rakkoof saaxilamanii jiru.kun kanaan osoo jiruu guyyaa kibxataa darbe abbaa lammii Beenyaa obbo Beenyaa Qajeelaa ijoolleekee dabarsii nutti kenni jechuun Qabanii Godiina wallagga bahaa aanaa waayyuu tuqaatti fiduun waajjira poolisii aanichaatti rakkisaa jiru.ijoolleen mana baqatanii rakkataa jiru.Haati lammii qofaa ishee rakkoo argaa jirti. Namni aanicha bakka bu’ee kana taasisaa jiru Mulaatuu Lammii Guddataa Jedhama.magaalaa naqamtee naannoo yuunivarsiitii wallaggaa jiraata.
Oda Labsi Fajji
‘tiin
Related