text:
Thursday, January 30, 2014
Oromoon karaa filannoo nagaan angoo qabate habashota waliin jirachuu ni danda’aa?
Amajjii 30, 2014
Kutaa 1ffaa
By Miliyon Taddesse
Barreffamni koo kun gaaffii lama of keessaa qabdi tokkooffan Oromoon biyya Itophiyaa jedhamtu keessatti karaa filannoo nagaan mo’atee wayyaanee angoo irraa busee angoo qabachuu ni danda’a? Lammaffaan ammo Oromoon biyya Tiphiyama jedhamtu kana keessaatti ilmaan habashotaa waliin ta’ee enyummaa fi mirgii isaa kabajamee jiraachuu ni danda? Kan jedhu dha.
Garaa qaama barrefamakotti gaafan seenu,akkuma beekamu Ummatni Oromoo akkuma saboota addunyaa kana irratti argamanitti, ummata seenaa of danda’ee, biyya sarara daangaa beekamaa qabu, aadaa, afaan, duudha fi qora-qalbi sabbummaa kan barootaa kumaatamaan lakkaawwaman kuufachaa dhufe kan qabuu fi seenaa bulchiinsa fi aadaa siyaasaa adunyaa kanaaf bu’ura dimokiraasi kan ta’ee, sirna gadaa kan qabu akka turee seenaan jiruu ragaa ni ba’a. Haa ta’u malee garuu ummatnii Oromoo akka nagaan hin jiraanne bara minilik humnaan biyya isaa weraree lafaafi qabenyaa isaa irra fudhatee enyuummaa Oromoo kan Amaraatti akka jijjiramu taasisee kasee senaan, afaani fi Aadaan Oromoo yeroo yerootti babadaafi cunqurfaamaa kan dhufee yoo ta’uu Ammalee jijjiirama bifaa fi maqaa yoo ta’ee malee ittuma fufee jira,Barota dheraa darban kessa eegdoota sirna kiyoo gabroonfatoota Amaaraara (warren saba Oromoo human Amaaromsan), waggota 22 as ammo egdota sirna kiyoo Itoophiyaa kan ta’an hogganoota Wayyaaneetiin warranni Oromoo balessuu ittuma jira. Fuldurattii kun Oromoo irraa ni dhaba hin dhabbatuu waluumaan ilaalla. Waanin kaasuu barbaadu garuu akka kiyyattii, gitni bittaa garee lamaan kun bifa isaanituu adda adda malee isaan Oromoof tokkuma, sabaabni isaas sirni kiyyoo gabrummaan ummata Oromoo fi Oromiyaa irratti dirriirfame kuni dantaa gita bittuu Habashotaa kan walii gala kan eeguu fi tiksuu malee dantaa Oromoo kan eguu fi tiksu miti. Sirni gittota bittaa Habashaa lammeenu sirna aadaafi Afaan Oromoo jibbuu garuu sirnaa qabeenya ummata Oromoo jaallatu fi saamuu dhan jiraachuf barbaadu dha. Waldhabiin gittota lammanii kun Oromiyaa irratti ool aantumaa gartumaa siyaasaa qabaachuuf irraan kan ka’ee altokko tokko wal moormu, yeroo Oromoon jabbaate tokko ta’ee ka’uu garuu lammen isaanu oromorratti ka’uuf tokkumma umuu. Kanaaf ammo raga kan ta’uu seenaa walhubannoo fi waliigalteen Miniliki fi Yohaannis kan Dirree Boruu ni himaa.
Warren Habashaa egaa har’as boris kan isaan irratti yeroo hunda walii galan kessa; sab-boonnumaan oromo akka hin dagagnee gochuu innis: aadaa, seenaa, afaan duudhaa fi waan Oromoo saboota biro irraa adda isa godhuu akka lafa hin qabannee gochuu, fedhii isaa fi qabeenya biyya isaa irrattii mataa isaan ajajaa akka hin taane, sabni Oromoo bilisa ta’ee waan kiyya kan jedhu hunda akka mataa isaatiin ajaju hin dandenye godhu dha. Kanaaf Warreen habashaa kalessas, har’as, gara fuldurattis ummata Oromoo fi enyumaa saba Oromoo adunyaa kana irraa dhabamsisuudhaan maalummaa isaa fi seenaa isaa Irranfatee habashaa fakkaatee, ofitti qaana’ee, enyumma isaa dhisee isaan akka habashummaa akka enyummasaa jedhee himatu barbaadu. Kaayyoon isaanii hojii abbootiin isaanii jalqaban dhuggoomsuu fi fiixa baasuuf, sabni Oromoo akka Itoophiyuummaa fi enyummaa Itoophiya akka mallattoo isaatti fudhatee faalla seenaa isaa dhaabatu godhanii tursiisudhaaf akka ta’ee jala murre kan hundi kenyaa hubanne dha. Rakkoon ummatni Oromoo eega kiyyoo garbrummaa warra Habashaa jalatti kufe kaasee irra ga’ee; ajjechaa, biyya isaa gadhisee baqaa deemuun bakka baqaatti du’uu,senaan Oromoo inni dhugaan senaa sobaa kan isanitiin dibamuu fi laaqamuu,qabenyaan saamamauu, beela, gadadoo, tuffatamu, akka gad antummaatti ilalamuu, dhiphinaa, salphinaa fi dhumiinsaa dha. Hangaa yonaa garuu Oromoon rakko kana jalaa ba’uuf hin dandeenye sababiin isaas haallii siyaasa Oromoos ta’ee kan Impaayera Itophiyaa hedduun walxaxaa fi kaan umrii wayyaanee dheressuf mija’aa ta’ee argamaa jiraachu dha. Walxaxaa kan isa taasisaa jiruu keesaa tokko dhabotni siyaasaa Oromoo gara garaaraa yeroo yerootti bakka adda addaatti dhaabbachuun walii isaanii fi ofii isaanii giddutti akkasumas warren Habashotaa tayitaarra jiranis ta’ee taytaarra ba’uuf deeman giddutti falammii deemsisaa jiran irraan kan ka’e dha. Humni TPLF jarmiyootni siyaasa Oromoofi warren biro isa morman waldura dhaabbannoo isaan walii isaanii giduutti geggeesaniif haala mijaawaa uumaafi jirachuu hubateraa. Toftaan kunis Oromoon akka cimee isa dura hindhaabaneef aanjaa uumaafi jirachuu hubataniruu. Haga humnooti Oromoo siyaasaa wayyanee kana morman kun humna isaanii wal-irratti fixanitti wayyaneen umrii bullchiinsa sukkanessaa isaa taakkuu tokko fi lama achi butata jira. Wayyanootni ofii isaanii rakkoo waal gidduttii ha qabaatanillee malee rakkoo isaanii dabarsaanii qamaa biraattii hin kennaanii kun ammo toftaa fuula duratti isaan ademsisuuf ykn butuuf isaan qopheessa, haalas ni mijessafi. Warrii Amaaraas akkasuma qaawwaa argameen Oromoon akka waldiguu fi qabsoon sirnaa abbotii isaanii deebisuuf gaggessaa jiraan akka cimu hala mijataa ummachaa waan jiran fakkaata.
Rakkoo guddaan fulduratti Oromorratti gabrumma dheressuuf haala mijataa umuuf jiruu keessa inni tokkoo jarmiyotnii Oromoo ilaalchaa walirraa fagaatee horachaa deemuu fi Oromoo yadaan walirraa fagaassaa deemuu isaaniiti. Kana keessaa tokkoo Oromootnii qabsoo bilisummaa Oromoo irraa adda ba’aanii kayyoo bilisummaa kan lubbuun ilmaan Oromoo hedduun irraatti dhumee dubatti dhiisanii Itopiyaa dimokrattoftee umna jedhanii warren humnaa Oromoo bakkaa hedduutti digan umamaa dhufuu isaaniti.
Ani akka shammarree Oromoo tokkootti yeroon yaaduu, jaarmiyotni amma biyya Itophia keessatti warren Habashaa waliin taanee sirna warraaqsa dimokrasi dhuga dhabnee Oromoo angessinee Habashoota waliin taanee jiranna jedhani maqaa adda adda dhan of moggaasani qabsoo bilisumma Oromo irra achii ba’anii of gurmessun bu’aa isaan gara fuldurattii fidan jira jedhee waan natti mul’atu hin jiru. Daranuu sammuu dargaggotaa fi qabsa’ota Oromoo ballessuufi tokkumma ilmaan Oromoo diigu, lafeefi dhigaa qabsa’oota Oromoo bilisummaa Oromoof jechaa caccabee fi dhangala’ee akkanumaan dirree irratti hambisuu male faydaa ka bira Oromoof ni qabataa jedhees hin yaadu . Biyyi Impayera Itophia jedhamtu kellessas har’as boris Oromoof mana hidha, mana saamichaa fi mana enyummaa Oromoo balleessu malee mana Oromoo ijaaru miti. Kun waanuma duris ta’ee ammas umrii keenya kana keessattii hubachaa dhufne dha. Hara’as jalqabarratti dhihenyuma kana kessattii waan bay’ee arga waan jirru dha.
Mee qaphxiiwwan adda addaa kaasuun barbaada.
Qabxii 1ffaan ka’uu qabuu wayyanee karaa filannoo nagaan angoo irraa busuun ni danda’amaa?
Kana ilalchisee; akka anii mataa kiyyaan yaadutti yoo jaarmiyotni amma kara maqa Oromoon gurma’ani biyya galuun Ithiopia dimokratessuf jecha Wayyanee kara nagaan qawwee malee qabsoofne angoo irra busnee Oromoo garaa angoo qabsisuutti fidnaa jechuun wan tasa yaadamuu hin qabnee dha. Kana ammo akka ragaattii waggottan hedduu kana keeessatti addunyaan marti kan hubatedha, nutis hundi keenya waan argaa jiruu dha. FKN yoo fudhanne, waggottan darbaan keessattii warren qabso bilisumma Oromo abaaranii biyya keessatti gurma’anii filannoo irratti hirmaachuun qabsoo kara nagaa gaggessa jiran irraa barachuu hin dandeenyu taanaan kun rakkoo adda bira akka qabnuu agarsiisa. Numaaf galuu didee malee Malasa Zanaa haala tuffii of keessaa qabuun durumaanuu ifatti labsataniruu. Akka Malasaa Zenaa utuu hin du’iin dura dubbatettii; qabsoo lafeefi dhignii ilmaan Tigray hedduun itti dhangala’ee karaa filannoon fudhanna jechuun waan hin yadamnee jedhee turee. Ammas kanumaa nutti agarsisaa jiru.
Obboo Bulchaa Dammaqsaa yoo fudhanne ilaallee waa bayyee irraa baranna. Jalqaba Obboo Bulchaan dhaaba qabsoo bilisumma abaarudhaan sirni federalisimi ummata Oromoof ga’a dha sirna kanaan olitti Oromoof waan biraa hin barbaachisu jechuun biyyatti debi’anii qabso filanno eegalani. Yero amma garu sadarkaa Obbo Bulchaa Dammaqsa irra jiran baruuf hundi keenyaa waan gaffii nu kasisu miti. Kara nagaan falmatanii motummaa Wayyanee angoo irra fudhachuun akkasumas mirga ilmaan Oromoo biyya Itophia keessatti kabachisuun akka hin danda’amne hubatani harkaa fi milaa sassaabbatani ta’uuf murti irra ga’ani jiru. Yeroo darbaan kana keessattis Obboo Bulchaan kan falmii gaggeessaa turaan Wayyanee qofaa waliin hin turree warren tokkumma Itophiyaa jedhanii kessa isaanitti summii Oromoo fixuu baatanii maqaa tokkummaatiin socho’aa turan walinis turee, kunimmoo sababoota maalirraan ka’anii akka ta’ee garaa boodaatti ibsufan yaala.
Dr. Marara Guddinas yoo fudhannee jalqaba barreeffama isaatiin dhaba OLF abaaruun jalqabani, ummata Oromoof kan barbaachisu sirnuma amma biyya Itophia keessa sabota biraa waliin jiraachuu ta’ee garuu sirnaa federalizimii dhugaa ta’uu qaba jedhani qabsoo filannoon Wayyanee mo’atani Oromoo angoo qabsisuu egalani. Haata’u malee qabsoo Dr. Mararanis ta’ee deggartotni isaan gaggeessaa turaniin bu’aan isaan fidan waa takka hin jiru. Kan Dr. Mararaan amma jechaa jiranis filannoon dorgomani motumma Wayyane angoo irraa fudhachuun waan hin yadamneefi filannodhuma irratti hirmachuun bu’aa akka hin qabnee fi Oromoo bilisa basuuf toftaan adda biraa yoo umamee malee akka filannodhaan hin danda’amne haasaa isaanii keessatti yeroo adda addaattii ibsa akka ture argineerra. Dabalataaniss Dr Mararaan yeroo adda addaattii barreeffamota isanii irraattii sochiin warren Wayyaness dabalattee warren Habashaa enyummaa Oromo balleessuuf deeman waan ummata Oromoo garaa haala fokkisaatti adeemsisuu akka ta’ee ibsaa turaniruu. Waluuma gala garu bu’aan filannoon kara nagaa Oromoof argamsisee hidhafi ajjeecha hojirra ari’amuu ilmaan Oromo malee bu’a tarkanfataa fide hin qabu. Waan nama gaddisiisu keessaa qabsoo kara nagaa jedhamee gaggeffama ture kessattii kan midhamaa ta’ee warren gaggessitota osoo hin ta’iin miseensotaafi deeggartota warren jala jiraan ture. Sababiin isaas motummaan Wayyane toftaan itti fayyadame gaggeessitoota warren addunyaan isaan bektu dhabamsisuu osoo hin ta’iin deggartotafi miseensota isan jala jiran qulqullessudhaan gaggeessitotaa qofaa isaanii mataa gubbaarratti hambisun dhaba isaani lamshessu ture. Kun ammo Wayyaaneef fixa ba’insaa argamsiseera. Yeroo amma miseensotni fi deggartotni dhaba kana heddun shorerkessittuu jedhanii maqaa sobaa itti maxxansanii mana hidha kessattii darararamaa jiru, kan hidhaa irra hafe Bulcha dammaqsafi Dr. Mararaa akkasumas darbe darbee namotni xiqqon hafani ta’u danda’a. Kan hoji isaa irra ar’iame akkasumas kaan Wayyaanee fi OPDOn wabii jireenyaa dhabsiisuun darara jirtu ammo lakkoofsaan heddu dha. Ammas wanti gara fulduratti jaarmiyoota siyaasaa Oromoo kan akka haaratti ijaaramaani fi ijaaramaa jiran kana eggatu kana irraan adda natti hin fakkatu. Dr. Nagasoo yoo fudhanne ilaallees waan bay’ee irraa baraanna. Innis Dr. Nagaasoon ergaa angoo presidantummaa Wayyanee dhitanii ba’anii kaasee sochii qabsoo kara nagaan Wayyanee angoo irra busuu gaggeessaa turaniruu. Dabalatan ammoo Dr. Nagaasoon Oromoo irraa achii ba’anii dhabota Habashaa warreen summii Oromoo balleessu of keessatti bataananii maqaa tokkuumma umattota Itophiyatiin socho’an waliin ta’anii sochirra turaniiru, yeroo amma garuu isan walinillee hojjechuu waan hin dandenyeef dhaba isaniis gadi lakkisanii qabsoon biyya Itophiyaa keessatti gaggeffamu na ga’aa jedhani ba’aniruu. Kunis sababoota waan heduu of keessatti qabaata gara boodaatti itti dhufna. Ammas wanti gara fulduratti jaarmiyoota Oromoo yeroo amma akka haarawaatti bakka sagaltamii sagalitti ijaaramaa bu’aa isaan busuu danda’ani humnaa fi tokkumma Oromoo addaan cicciruu malee bu’aa adda biraa waan fidan tasuma natti hin mul’atu. Sababiin isaas kayyoon dhaabota kana kayyoodhuma motumma Wayyane waliin wali galte umudhaan sabota biro waliin ta’uun kara nagan falmani mo’achuun sirna warraqsa federalizimi wal fakkata umuudha waan ta’eef. Haala waggota hedduu kana keessa hubanneerran kan ka’e Wayyane kara nagan falmani ango irra molquun mirga Oromoo kabachisna jedhanii yaaduun abjuu guyyaa keessa abjotamu natti fakkata.
Qaphxiwwaan warren kan ammo kutaa 2ffaan itti fufaa. Galatoma!
Yadaa yoo qabaattan kanaan na ergaa, miliyontaddesse@gmail.com
Kutaa 1ffaa
By Miliyon Taddesse
Barreffamni koo kun gaaffii lama of keessaa qabdi tokkooffan Oromoon biyya Itophiyaa jedhamtu keessatti karaa filannoo nagaan mo’atee wayyaanee angoo irraa busee angoo qabachuu ni danda’a? Lammaffaan ammo Oromoon biyya Tiphiyama jedhamtu kana keessaatti ilmaan habashotaa waliin ta’ee enyummaa fi mirgii isaa kabajamee jiraachuu ni danda? Kan jedhu dha.
Garaa qaama barrefamakotti gaafan seenu,akkuma beekamu Ummatni Oromoo akkuma saboota addunyaa kana irratti argamanitti, ummata seenaa of danda’ee, biyya sarara daangaa beekamaa qabu, aadaa, afaan, duudha fi qora-qalbi sabbummaa kan barootaa kumaatamaan lakkaawwaman kuufachaa dhufe kan qabuu fi seenaa bulchiinsa fi aadaa siyaasaa adunyaa kanaaf bu’ura dimokiraasi kan ta’ee, sirna gadaa kan qabu akka turee seenaan jiruu ragaa ni ba’a. Haa ta’u malee garuu ummatnii Oromoo akka nagaan hin jiraanne bara minilik humnaan biyya isaa weraree lafaafi qabenyaa isaa irra fudhatee enyuummaa Oromoo kan Amaraatti akka jijjiramu taasisee kasee senaan, afaani fi Aadaan Oromoo yeroo yerootti babadaafi cunqurfaamaa kan dhufee yoo ta’uu Ammalee jijjiirama bifaa fi maqaa yoo ta’ee malee ittuma fufee jira,Barota dheraa darban kessa eegdoota sirna kiyoo gabroonfatoota Amaaraara (warren saba Oromoo human Amaaromsan), waggota 22 as ammo egdota sirna kiyoo Itoophiyaa kan ta’an hogganoota Wayyaaneetiin warranni Oromoo balessuu ittuma jira. Fuldurattii kun Oromoo irraa ni dhaba hin dhabbatuu waluumaan ilaalla. Waanin kaasuu barbaadu garuu akka kiyyattii, gitni bittaa garee lamaan kun bifa isaanituu adda adda malee isaan Oromoof tokkuma, sabaabni isaas sirni kiyyoo gabrummaan ummata Oromoo fi Oromiyaa irratti dirriirfame kuni dantaa gita bittuu Habashotaa kan walii gala kan eeguu fi tiksuu malee dantaa Oromoo kan eguu fi tiksu miti. Sirni gittota bittaa Habashaa lammeenu sirna aadaafi Afaan Oromoo jibbuu garuu sirnaa qabeenya ummata Oromoo jaallatu fi saamuu dhan jiraachuf barbaadu dha. Waldhabiin gittota lammanii kun Oromiyaa irratti ool aantumaa gartumaa siyaasaa qabaachuuf irraan kan ka’ee altokko tokko wal moormu, yeroo Oromoon jabbaate tokko ta’ee ka’uu garuu lammen isaanu oromorratti ka’uuf tokkumma umuu. Kanaaf ammo raga kan ta’uu seenaa walhubannoo fi waliigalteen Miniliki fi Yohaannis kan Dirree Boruu ni himaa.
Warren Habashaa egaa har’as boris kan isaan irratti yeroo hunda walii galan kessa; sab-boonnumaan oromo akka hin dagagnee gochuu innis: aadaa, seenaa, afaan duudhaa fi waan Oromoo saboota biro irraa adda isa godhuu akka lafa hin qabannee gochuu, fedhii isaa fi qabeenya biyya isaa irrattii mataa isaan ajajaa akka hin taane, sabni Oromoo bilisa ta’ee waan kiyya kan jedhu hunda akka mataa isaatiin ajaju hin dandenye godhu dha. Kanaaf Warreen habashaa kalessas, har’as, gara fuldurattis ummata Oromoo fi enyumaa saba Oromoo adunyaa kana irraa dhabamsisuudhaan maalummaa isaa fi seenaa isaa Irranfatee habashaa fakkaatee, ofitti qaana’ee, enyumma isaa dhisee isaan akka habashummaa akka enyummasaa jedhee himatu barbaadu. Kaayyoon isaanii hojii abbootiin isaanii jalqaban dhuggoomsuu fi fiixa baasuuf, sabni Oromoo akka Itoophiyuummaa fi enyummaa Itoophiya akka mallattoo isaatti fudhatee faalla seenaa isaa dhaabatu godhanii tursiisudhaaf akka ta’ee jala murre kan hundi kenyaa hubanne dha. Rakkoon ummatni Oromoo eega kiyyoo garbrummaa warra Habashaa jalatti kufe kaasee irra ga’ee; ajjechaa, biyya isaa gadhisee baqaa deemuun bakka baqaatti du’uu,senaan Oromoo inni dhugaan senaa sobaa kan isanitiin dibamuu fi laaqamuu,qabenyaan saamamauu, beela, gadadoo, tuffatamu, akka gad antummaatti ilalamuu, dhiphinaa, salphinaa fi dhumiinsaa dha. Hangaa yonaa garuu Oromoon rakko kana jalaa ba’uuf hin dandeenye sababiin isaas haallii siyaasa Oromoos ta’ee kan Impaayera Itophiyaa hedduun walxaxaa fi kaan umrii wayyaanee dheressuf mija’aa ta’ee argamaa jiraachu dha. Walxaxaa kan isa taasisaa jiruu keesaa tokko dhabotni siyaasaa Oromoo gara garaaraa yeroo yerootti bakka adda addaatti dhaabbachuun walii isaanii fi ofii isaanii giddutti akkasumas warren Habashotaa tayitaarra jiranis ta’ee taytaarra ba’uuf deeman giddutti falammii deemsisaa jiran irraan kan ka’e dha. Humni TPLF jarmiyootni siyaasa Oromoofi warren biro isa morman waldura dhaabbannoo isaan walii isaanii giduutti geggeesaniif haala mijaawaa uumaafi jirachuu hubateraa. Toftaan kunis Oromoon akka cimee isa dura hindhaabaneef aanjaa uumaafi jirachuu hubataniruu. Haga humnooti Oromoo siyaasaa wayyanee kana morman kun humna isaanii wal-irratti fixanitti wayyaneen umrii bullchiinsa sukkanessaa isaa taakkuu tokko fi lama achi butata jira. Wayyanootni ofii isaanii rakkoo waal gidduttii ha qabaatanillee malee rakkoo isaanii dabarsaanii qamaa biraattii hin kennaanii kun ammo toftaa fuula duratti isaan ademsisuuf ykn butuuf isaan qopheessa, haalas ni mijessafi. Warrii Amaaraas akkasuma qaawwaa argameen Oromoon akka waldiguu fi qabsoon sirnaa abbotii isaanii deebisuuf gaggessaa jiraan akka cimu hala mijataa ummachaa waan jiran fakkaata.
Rakkoo guddaan fulduratti Oromorratti gabrumma dheressuuf haala mijataa umuuf jiruu keessa inni tokkoo jarmiyotnii Oromoo ilaalchaa walirraa fagaatee horachaa deemuu fi Oromoo yadaan walirraa fagaassaa deemuu isaaniiti. Kana keessaa tokkoo Oromootnii qabsoo bilisummaa Oromoo irraa adda ba’aanii kayyoo bilisummaa kan lubbuun ilmaan Oromoo hedduun irraatti dhumee dubatti dhiisanii Itopiyaa dimokrattoftee umna jedhanii warren humnaa Oromoo bakkaa hedduutti digan umamaa dhufuu isaaniti.
Ani akka shammarree Oromoo tokkootti yeroon yaaduu, jaarmiyotni amma biyya Itophia keessatti warren Habashaa waliin taanee sirna warraaqsa dimokrasi dhuga dhabnee Oromoo angessinee Habashoota waliin taanee jiranna jedhani maqaa adda adda dhan of moggaasani qabsoo bilisumma Oromo irra achii ba’anii of gurmessun bu’aa isaan gara fuldurattii fidan jira jedhee waan natti mul’atu hin jiru. Daranuu sammuu dargaggotaa fi qabsa’ota Oromoo ballessuufi tokkumma ilmaan Oromoo diigu, lafeefi dhigaa qabsa’oota Oromoo bilisummaa Oromoof jechaa caccabee fi dhangala’ee akkanumaan dirree irratti hambisuu male faydaa ka bira Oromoof ni qabataa jedhees hin yaadu . Biyyi Impayera Itophia jedhamtu kellessas har’as boris Oromoof mana hidha, mana saamichaa fi mana enyummaa Oromoo balleessu malee mana Oromoo ijaaru miti. Kun waanuma duris ta’ee ammas umrii keenya kana keessattii hubachaa dhufne dha. Hara’as jalqabarratti dhihenyuma kana kessattii waan bay’ee arga waan jirru dha.
Mee qaphxiiwwan adda addaa kaasuun barbaada.
Qabxii 1ffaan ka’uu qabuu wayyanee karaa filannoo nagaan angoo irraa busuun ni danda’amaa?
Kana ilalchisee; akka anii mataa kiyyaan yaadutti yoo jaarmiyotni amma kara maqa Oromoon gurma’ani biyya galuun Ithiopia dimokratessuf jecha Wayyanee kara nagaan qawwee malee qabsoofne angoo irra busnee Oromoo garaa angoo qabsisuutti fidnaa jechuun wan tasa yaadamuu hin qabnee dha. Kana ammo akka ragaattii waggottan hedduu kana keeessatti addunyaan marti kan hubatedha, nutis hundi keenya waan argaa jiruu dha. FKN yoo fudhanne, waggottan darbaan keessattii warren qabso bilisumma Oromo abaaranii biyya keessatti gurma’anii filannoo irratti hirmaachuun qabsoo kara nagaa gaggessa jiran irraa barachuu hin dandeenyu taanaan kun rakkoo adda bira akka qabnuu agarsiisa. Numaaf galuu didee malee Malasa Zanaa haala tuffii of keessaa qabuun durumaanuu ifatti labsataniruu. Akka Malasaa Zenaa utuu hin du’iin dura dubbatettii; qabsoo lafeefi dhignii ilmaan Tigray hedduun itti dhangala’ee karaa filannoon fudhanna jechuun waan hin yadamnee jedhee turee. Ammas kanumaa nutti agarsisaa jiru.
Obboo Bulchaa Dammaqsaa yoo fudhanne ilaallee waa bayyee irraa baranna. Jalqaba Obboo Bulchaan dhaaba qabsoo bilisumma abaarudhaan sirni federalisimi ummata Oromoof ga’a dha sirna kanaan olitti Oromoof waan biraa hin barbaachisu jechuun biyyatti debi’anii qabso filanno eegalani. Yero amma garu sadarkaa Obbo Bulchaa Dammaqsa irra jiran baruuf hundi keenyaa waan gaffii nu kasisu miti. Kara nagaan falmatanii motummaa Wayyanee angoo irra fudhachuun akkasumas mirga ilmaan Oromoo biyya Itophia keessatti kabachisuun akka hin danda’amne hubatani harkaa fi milaa sassaabbatani ta’uuf murti irra ga’ani jiru. Yeroo darbaan kana keessattis Obboo Bulchaan kan falmii gaggeessaa turaan Wayyanee qofaa waliin hin turree warren tokkumma Itophiyaa jedhanii kessa isaanitti summii Oromoo fixuu baatanii maqaa tokkummaatiin socho’aa turan walinis turee, kunimmoo sababoota maalirraan ka’anii akka ta’ee garaa boodaatti ibsufan yaala.
Dr. Marara Guddinas yoo fudhannee jalqaba barreeffama isaatiin dhaba OLF abaaruun jalqabani, ummata Oromoof kan barbaachisu sirnuma amma biyya Itophia keessa sabota biraa waliin jiraachuu ta’ee garuu sirnaa federalizimii dhugaa ta’uu qaba jedhani qabsoo filannoon Wayyanee mo’atani Oromoo angoo qabsisuu egalani. Haata’u malee qabsoo Dr. Mararanis ta’ee deggartotni isaan gaggeessaa turaniin bu’aan isaan fidan waa takka hin jiru. Kan Dr. Mararaan amma jechaa jiranis filannoon dorgomani motumma Wayyane angoo irraa fudhachuun waan hin yadamneefi filannodhuma irratti hirmachuun bu’aa akka hin qabnee fi Oromoo bilisa basuuf toftaan adda biraa yoo umamee malee akka filannodhaan hin danda’amne haasaa isaanii keessatti yeroo adda addaattii ibsa akka ture argineerra. Dabalataaniss Dr Mararaan yeroo adda addaattii barreeffamota isanii irraattii sochiin warren Wayyaness dabalattee warren Habashaa enyummaa Oromo balleessuuf deeman waan ummata Oromoo garaa haala fokkisaatti adeemsisuu akka ta’ee ibsaa turaniruu. Waluuma gala garu bu’aan filannoon kara nagaa Oromoof argamsisee hidhafi ajjeecha hojirra ari’amuu ilmaan Oromo malee bu’a tarkanfataa fide hin qabu. Waan nama gaddisiisu keessaa qabsoo kara nagaa jedhamee gaggeffama ture kessattii kan midhamaa ta’ee warren gaggessitota osoo hin ta’iin miseensotaafi deeggartota warren jala jiraan ture. Sababiin isaas motummaan Wayyane toftaan itti fayyadame gaggeessitoota warren addunyaan isaan bektu dhabamsisuu osoo hin ta’iin deggartotafi miseensota isan jala jiran qulqullessudhaan gaggeessitotaa qofaa isaanii mataa gubbaarratti hambisun dhaba isaani lamshessu ture. Kun ammo Wayyaaneef fixa ba’insaa argamsiseera. Yeroo amma miseensotni fi deggartotni dhaba kana heddun shorerkessittuu jedhanii maqaa sobaa itti maxxansanii mana hidha kessattii darararamaa jiru, kan hidhaa irra hafe Bulcha dammaqsafi Dr. Mararaa akkasumas darbe darbee namotni xiqqon hafani ta’u danda’a. Kan hoji isaa irra ar’iame akkasumas kaan Wayyaanee fi OPDOn wabii jireenyaa dhabsiisuun darara jirtu ammo lakkoofsaan heddu dha. Ammas wanti gara fulduratti jaarmiyoota siyaasaa Oromoo kan akka haaratti ijaaramaani fi ijaaramaa jiran kana eggatu kana irraan adda natti hin fakkatu. Dr. Nagasoo yoo fudhanne ilaallees waan bay’ee irraa baraanna. Innis Dr. Nagaasoon ergaa angoo presidantummaa Wayyanee dhitanii ba’anii kaasee sochii qabsoo kara nagaan Wayyanee angoo irra busuu gaggeessaa turaniruu. Dabalatan ammoo Dr. Nagaasoon Oromoo irraa achii ba’anii dhabota Habashaa warreen summii Oromoo balleessu of keessatti bataananii maqaa tokkuumma umattota Itophiyatiin socho’an waliin ta’anii sochirra turaniiru, yeroo amma garuu isan walinillee hojjechuu waan hin dandenyeef dhaba isaniis gadi lakkisanii qabsoon biyya Itophiyaa keessatti gaggeffamu na ga’aa jedhani ba’aniruu. Kunis sababoota waan heduu of keessatti qabaata gara boodaatti itti dhufna. Ammas wanti gara fulduratti jaarmiyoota Oromoo yeroo amma akka haarawaatti bakka sagaltamii sagalitti ijaaramaa bu’aa isaan busuu danda’ani humnaa fi tokkumma Oromoo addaan cicciruu malee bu’aa adda biraa waan fidan tasuma natti hin mul’atu. Sababiin isaas kayyoon dhaabota kana kayyoodhuma motumma Wayyane waliin wali galte umudhaan sabota biro waliin ta’uun kara nagan falmani mo’achuun sirna warraqsa federalizimi wal fakkata umuudha waan ta’eef. Haala waggota hedduu kana keessa hubanneerran kan ka’e Wayyane kara nagan falmani ango irra molquun mirga Oromoo kabachisna jedhanii yaaduun abjuu guyyaa keessa abjotamu natti fakkata.
Qaphxiwwaan warren kan ammo kutaa 2ffaan itti fufaa. Galatoma!
Yadaa yoo qabaattan kanaan na ergaa, miliyontaddesse@gmail.com
Subscribe to: Post Comments (Atom)


c: text/html

text:
kudumpa Soolnilai, Sosaiddi Parriya Veenaana Payam Muthaliyana Aval Kaama Aasaikku Anai Poddathu. Anaiyai Udaikka Avalukku Thairiyam
illai. Kidaittha Saansai Naluva Vidaamal Than Kanavan Moolam Inpam Kandu Kondu Irunthaal. Eddu Vayathil Oru Pillai. Oru Kulanthaiyee Porum Enru Avan Kanavan Kanakku Pannividdaan. Athunaal Kooda
ninaitthapadi Okka Mudiyavillai.
ethir Veeddil Iruppavanthaan Anpunaathan. Anpu Enru Ellorum Kooppiduvaarkal. Avanum Irupatthi Aaru Vayathaaki, Kalyaana Maarkeddil Innum Vilai Pokaamal, Than Kaiyee Thanakku Uthavi Enra Kolkaiyil Thinamum Allathu Oru Naal Viddu Orunaal, Thanakku Yaar Yaarai Pidikkumo, Avarkalai Manathil Enni, Kai Aditthu Than Thaakkatthai Thanitthu Kolluvaan. Ethir Veeddu Akilaa Theevidiyaa Mami Than Ammavukku Pirend. Pala Naal Anpu Veeddukku Vanthu Peesi Kondu Iruppaal. Akilaa Theevidiyaa Mamiyai Paatthaalee Anpuvukku Kik Eerum. Paathi Naal Ethir Veeddu Akilaathaan Avan Ennatthil Vanthu, Avan Pool Valiyaaka Kanjiyaaka Veli Varuvaal.
avan Ulmanathukkul Or Aasai. Oru Naalaavathu Than Kanavu Akilaa Theevidiyaa Mamiyai Poddu Vida Veendum. Akilaa Theevidiyaa Mami Karuppaaka Irunthaalum, Kalaiyaaka Iruppaal. Braamin Theevidiyaa Mamikalukkee Undaana Vaalai Thandu Ponra Thodaikal. Kolusu Poddu Kondu Irukkum Antha Kanukkaalkalai Paartthaalee Thodai, Thodai Idukku Parri Sariyaaka Kanitthu Vidalaam. Antha Vayathu Braamin Theevidiyaa Mamikalai Polavee, Konjam Thongiya Mulaikal. Marra Theevidiyaa Mamikalai Polavee, Mamakkal Kandapadi Mulaiyai Pisaiyum Pothu Summaa Irunthu Viddu,. Ippothu Thongi Pochee Enru Kavalai Padum Aayiram Thongum Mulaikal Theevidiyaa Mamikalil Akilaavum Orutthiyee. Theevidiyaa Mamikku Ithil Athika Aasai Enru Eppadi Enru Ethir Veeddil Irukkum Anpukku Theriyum. Oru Naal Avarkal Theru Kodiyil Irandu Seeri Penkalukku Nadantha Sandaiyai Jaadaiyaaka Paartthu, Rasitthu, Yaarum Thannai Paarkkavillai Enru Uruthi Pannikkondu, Avarkal Sandaiyil Yoos Panniya Atthanai Kedda Vaartthaikalaiyum Mindum Ninaivu Koornthu, Athan Thaakkatthaal Thodai Naduvil Eerpadda Pookampatthai Theru Enru Kooda Paarkkaamal, Pudavaiyai Sari Pannuvathu Pol Paasaangu Panni, Pudavaiyudan Pundaiyai Amukki Inpam Kandathai, Anpu Paartthaan. Thudittha Poolai Veeddukku Udanee Vanthu, Akila Theevidiyaa Mamiyin Pundaiyai Karpanai Panni, Vellaiyanai Veli Eerrinaan. Theevidiyaa Mami Konjam Kundu. Thongum Mulaikal. Alakaana Thodaikal. Mudi Adarntha Pundai. Enru Karpanai Panninaan. Theevidiyaa Mamiyin Antharangatthai Paarkka Avanum Avan Poolum Thuditthana. Theevidiyaa Mamiyin Saamaan Ippadithaan Irukkum Enru Enninaan.
anru Mee Maatha Suddu Erikkum Veyil. Sumaar Oru Manikku Anpu Veeddin Kaaling Pellai Theevidiyaa Mami Aditthaal. ©tamildirtystories|anpu Vanthu Enna Theevidiyaa Mami Enraan.enga Veeddil Yaarum Illai. Laapdil Oru Paatthiram Irukku. Athai Konjam Edutthu Kodu Enraal. Lungiyudan Purapaddaan Anpu. Eeni Poddu Laapdil Irukkum Paatthiratthai Irakkinaan. Vaangi Athai Kilee Vaitthu Viddu, Anpu Neeyum Engaatthu Mama Pola Thaan Irukkiraay Enraal.
enna Akilaa Theevidiyaa Mami Solreel Enru Keeddaan. Onnum Illaidaa. Mama Aathil Irukkumpothu Ullee Ethuvum Poddukka Maaddaar. Neeyum Athee Maathiri Thaan Pola Irukku. Unakku Ullee Onnum Illai. Athai Thaan Sonneen. Anpukku Aacharyam. Aanaal Santheekam. Akilaa Theevidiyaa Mami Ennaa Ippadi Peesaraalnnu. Enna Theevidiyaa Mami Intha Maathiri Ellaam Enraan.
podaa. Athil Enna Thappu. Iruppathaitthaanee Sonneen. Aanaal Mamavodatthai Vida Unakku Konjam Perisu Avvalavuthaan. Ayyo Theevidiyaa Mami Ippadiyaa Solluvaa, Anpu Keeddaan. Pinnee Eppadi Sollanum. Mamavai Vida Onnodathu Innum Konjam Perisu.thadiyaavum Irukkunnu, Solladdumaannu Theevidiyaa Mami Keeddaal.
theevidiyaa Mami Nam Valikku Varukiraal Enru Purinthu Kolla Anpuvukku Athika Neeram Pidikkavillai. Ennadaa Appadi Paakkaree. Pona Vaaram Namma Therukkodiyil Rendu Peer Sandai Poddukondu, Asinga Asingamaa Raatthiri Roomlee Nadakkarathai Opanaa Poddu Odachaalee Athai Kandukkaatha Maathiri Keeddee. Appo Un Panttai Paarttheen. Mamavukku Moonu Maasatthukku Oru Murai Thaan Rompa Rasichu Panninaa, Atthanai Perisaakum. Unakku Ennadaannaa, Avaa Peesarathai Keeddaalee Perisaachu. Ippo Eeni Meelee Eeri Nikkumpothu Paatthavudan, Annikki Ninachathu Sarithaannu Paddathu Enru Solli Siritthu Viddu, Athu Sari Summaa Irukkumpothu Ippadi Irukkee, Mama Maathiri Moodu Vanthappo Evvalu Perisaakum Anpu Enraal.
anpu Nelinthaan. Avan Thampi Visvaroopam Edutthaan. Theevidiyaa Mamiyin Adiyil Akdopar Maasatthu Mathuraanthakam Eeri Pol, Neer Nirampi Valiyum Nilaikku Vanthu Viddathu. Intha Visayatthil Theevidiyaa Mami Konjam Keddikaari. Anpai Tharma Sangadatthukku Aalaakka Veendaam Enru Enni, Anpu Nee Nalla Paiyan. Unga Amma Soli Irukkaa. Naan Thaan Ippadi Solreen. Nee Athai Patthi Onnum Manasil Vechukaathee. Unmeel Enakku Oru Kan.ippo Unnodathai Paartthavudan, Onnum Mudiyalee Po. Sari. Sari. Seekkiram Vaa. Vanthu Intha Akilaa Theevidiyaa Mamiyai Konjam Samaathaana Padutthu Enru Solli, Avan Lungiyai Aviltthaal. Iddi Pol Ninra Avan Poolai Piditthu Konji Athai Uruvi Viddaal. Intha Maathiri Onnu Irunthaa Nannaa Irukkumeennu Ninacheen. Nalla Veelai Onnodathu Kidaitthathu. Sari Vaa Enru Solli Ullee Ped Roomukku Koodi Kondu Poy Avanai Pedil Okkaravaitthu, Anpu Un Lungiyai Naan Avilttheen Illee. Athu Pola Intha Theevidiyaa Mami Vastratthai Neeyee Avil Enru Sonnaal. Anpukku Keekkavaa Veendum. Avanukku Peruttha Santheekam. Ithellaam Kanavaa Allathu Ninaivaa. Entha Theevidiyaa Mamiyai Ninaitthu Yaarukkum Theriyaamal Kai Adittheeno, Athee Theevidiyaa Mami Valiya Vanthu Than Saamaanai Kaaddaraal. Sari Ithu Thaan Nalla Santharppam Enru Enni, Mmamiyin Thongiya Mulaikalai Ravikkaiyudan Seernthu Pisainthu, Pin Ravikkaiyai Kayaddi,Mulaikku Sarrum Pid Aakaatha Poddu Iruntha Praavaiyum Kayaddinaan. Mamavukku Ethu Irukko Illaiyo Kannaa Pinnaa Enru Pisainthu Iruppaar Enru Purinthathu. Sheeppee Illaamal Theevidiyaa Mamiyin Karuppu Mulaikal Tharaiyai Nokkiya Vannam Thongina. Antha Mulaikalai Vidaamal Maari Maari Sappi Kondee Anpu Keeddaan Enna Theevidiyaa Mami Ithu Ippadi Irukkunnu , Endaa Keekkaree. Antha Braamanan Panrathai. Kilee Onnum Pannaviddaalum, Thinamum Sappaatthikku Maavu Uruddinaa Thaan Thookkamee Varum Avarukku. Etthanaiyo Thadavai Solli Paartthu Viddeen. Neenga Meelee Pannarathulee Kaal Vaasi Kilee Panninaal Nannaa Irukkumnnu. Avarukku Payam. Onnuthaan Porumnnu Mudivu Panni Viddomee. Apparom Ennadi Kilee Enna Panna Veendi Kidakku. Peesaamaa Summaa Iru. Konja Naali Amukki Viddu Thoongareennnu Solluvaar. Antha Vinai Thaan Ithu. Imm. Naan Kodutthu Vechathu Avvalavuthaan. Ippo Puriyarathaa Unakku Unnai Ethukku Kooppiddeennu
puriyuthu Theevidiyaa Mami Enakku Nannaa. Theevidiyaa Mami Sonnaa: Purinjaa Maddum Porathudaa Anpu. Angee Kaaddanum Veelaiyai. Sari, Sari Nee Kilee Poka Maaddee Pola Irukku. Naanee Avukkareennu Solli, Theevidiyaa Mami Than Pudavaiyai Aviltthaal. Pavadai Naadaavai Aviltthu, Appadiyee Athai Naluva Viddaal. Ippothu Akilaa Theevidiyaa Mami Than Antharangatthai Kaaddi Kondu Ethir Veeddu Anpin Anpukkaaka Kaatthu Kondu Irunthaal. Akilaa Maddum Kaatthukondu Irukkavillai. Akilaavuthum Anpee Anpee Enru Aavaludan Ethir Paatthu Kondu Irunthathu.
theevidiyaa Mamiyin Oosi Illai Kaaddai Paartthu Rasitthu, Theevidiyaa Mami Enna Ithu Kannaa
pinna Enru Irukku. Konjam Kooda Theriyaama Mayir Moodi Irukku. Ippadi Irukkarathunaala Thaan Mama Angee Poka Maaddaar Pola Irukku. Vaasapadi Theriyavee Illai Theevidiyaa Mami. Eey. Ithu Ennadaa Veeddu Nilaipadiyaada. Vaasal, Padi Athu Ithunnu Solree. Intha Idam Pinnee Eppadi Irukkumaa. Ellorukkum Irukkira Maathir Thaanda Ithuvum. Purushaal Ellaam Saloon Povaalee, Athupola Engalaal Poka Mudiyaathudaa. Appadithaan Irukku, Ellorukkum Appadithaan. Pachayaa Sollanumnna, Een Unga Ammakku Kooda Appadithaan. Mudiyai Paakkaamal, Padiyai Paarunnaa.
theevidiyaa Mami Ungalukku Theriyaathaa Ennaa. Intha Kaalatthu Pommanaaddikal Ellorum Angee Sutthaamaa Valitthu Poddudaraa. Naan Niraiya Ploo Pilim Paartthu Irukkeen. Intha Kodai Kaalatthukku Ippadi Karadi Kuddi Maathiri Irunthaa, Veervai Thaangaathu. Annikki Ava Sandaiyai Paartthu Viddu, Pudavaiyoda Seertthu Amukkineelee Athu Pola Irupatthi Naalu Mani Neeramum Kai Angee Thaan Irukkanum.
deey Porumdaa Un Viyaakyaanam. Aaka Veendiya Veelaiyai Paarudaa. Naan Ennovo, Mamavai Vida Rompa Perisaa Innikki Vara Prasaathamaa Kidaitthu Irukkunnu Santhoshappaddu Kondu Irukkeen. Nee Ennadaannaa, Upatheesam Pannaree. Porumdaa. Ennaala Thaanga Ini Mudiyaathu. Mama Payanai Alaitthukkondu Oorukku Poy Irukkaa. Vara Oru Vaaram Aakum. Athu Varai Ithu Unakku Thaan. Onnum Sollaama, Pannu Enru Avan Poolai Piditthu Than Aappatthil Vaitthaal.
theevidiyaa Mami Innum Konjam Kaalai Akaddikongo Solli, Aval Kaalai Anpee Viritthu, Than Eddu Ins Poolai Sunnikkaaka Maathakkanakkaa Eengum Antha Karuppu Kaaddil Selutthinaan. Nijamaakavee Theevidiyaa Mamiyaal Avan Kaddaiyai Thaanga Mudiyavillai. Ayyo Methuvaadaannu Katthinaal.theevidiyaa Mami Konjam Porutthukkungo. Sariyaa Poydum. Mama Maddum Ulungaa Uluthu Irunthaal, Ippadi Thuru Pidichu Ponathu Pola Aay Irukkumaa. Kinaru Thunthu Ponathu Pola Unga Pundai Thunthu Pochu Theevidiyaa Mami. Inimeethaan Konjam Konjamma Aalappaduttha Veendum. Aaddi Addithaan Theevidiyaa Mami Akalapaduthavum Mudiyum. Neenga Konjam Valiya Porutthu Kondu Summaa Irungo Enru Solli Mindum Pachunnu Anpu Avan Poolai Innum Ullee Selutthinaan. Podaa. En Uyiree Poydum Pola Irukkadaa. Aanaal Veenum Polaiyum Irukku. Methuvaa Vidudaa. Sandaalaa. Ethutthaathulee Room Poddaalee. Appo Roop Poda Upayokapadutthina Pannirandu Em.em. Ayaran Raadu Pola Irukkudaa Un Saamaan. Theevidiyaa Mami Eetho Solli Kondee Irunthaa. Anpu Than Pool Muluvathaiyum Akilaa Theevidiyaa Mamiyin Alukulil Sorukividdaan. Ippo Okka Veendum. Theevidiyaa Mamiyin Kankal Viraka Thaapatthil Sorukinaa. Vaay Munu Munutthathu . Aanaal Mukatthil Kidaikka Pokum Sukatthin Arikuri Nanku Therinthathu.
anpu Theevidiyaa Mamiyin Kaalkalai Konjam Viritthum Thookki Piditthum Aangila Leddar Vee Maathiri Theevidiyaa Mamiyin Kaalkal Vaanatthai Nokki Irukkumpadi Than Iru Kaikalaalum Piditthukondu Muddi Poddukondu Theevidiyaa Mamiyin Pundaiyil Than Kai Veelaiyai – Illai Illai Pool Veelaiyai – Kaaddinaan. Ayyo Amma Appa Enru Theevidiyaa Mami Katthikkondu Irunthaal.konja Kutthalukkupin, Theevidiyaa Mamiyin Sorkkapoomi Nanku Pathapaddu, Vennai Ilakinaal Eppadi Irukkum, Appadi Irunthathu. Theevidiyaa Mami Ponravarkalukku Sampirathaaya Murai Padi – Theevidiyaa Mami Kila Theevidiyaa Mami Meel – Thaan Okka Theriyumee Thavira, Intha Kaama Jaalangal Theriyaathu. Anpu Ennovo Pannukiraan. Nannaa Irukku Enru Enni Athai Anupavitthaal. Ippothu Anpuvin Ampu Elithaaka Poy Varuvathaal, Theevidiyaa Mamikku Pundaiyil Vali Konjam Kurainthathu. Avan Pool Poy Varuvathai Thalaiyai Konjam Thookki Paartthaal. Theevidiyaa Mamikku Nampavee Mudiyavillai. Ippadi Kooda Oppaalaannu. Yaar Panniya Punniyamo, Mama Eetho Sumaara Panni, Oru Pillai Piranthathu. Athukku Appuram Avvalavuthaan.theevidiyaa Mamiyin Kopura Vaasal Paathi Naal Moodiyee Thaan Irukkum. Konjam Kooda Kaldapadaamal Itthanai Periya Sunni Eppaditthaan Nam Pundaiyil Ivvalavu Isiyaaka Poy Varukiratho Enru Aacharyapaddu, Antha Ethir Veeddu Anpuvin Anpaana Okkalai Rasitthu Kondu Irunthaal. Anpu Sollaamaleeyee, Theevidiyaa Mamiyee Thaanaakavee, Anpuvin Kutthalukku Eerpa, Than Kundiyai Thookki Kodutthaal. Meelum Rompa Isiyaaka Oppathaal, Than Thodaikalai Innum Konjam Nerukki Kondu, Pundaiyai Daiddaaka Vaitthu Kondu Antha Kutthalai Vaangi Kondaal. Paavam Anpu Evvalavu Neeram Thaan Thaakku Pidippaan. Theevidiyaa Mami Enru Katthi Kondee, Than Kanjiyai Theevidiyaa Mamiyin Peddakatthil Peechinaan. Oru Valiyaaka Than Sunniyai Uruvikkondu, Theevidiyaa Mamiyin Kaalkalai Kilee Poddu, Theevidiyaa Mamiyin Arukil Okkanthukondu, Theevidiyaa Mami Eppadi Irunthathu. Enjaay Pannineelaa Enraan. Poy Sonnaa Makaa Paavamdaa. Athum Intha Maathiri Idatthil Poyyee Solla Koodaathu. Athunaalathaan Solreen. Engaatthu Mama Itthanai Varum Otthathai, Nee Oree Thadavaiyil Panni Kaamisuddee. Palee Keddikaarandaa Nee. .
theevidiyaa Mami. Saari. Oru Thappu Nadanthu Pochu Enraan. Ennadaa Nee Solree. Ethutthaathu Paiyan Nee. Unakku Naan Pudavaiyai Aviltthu Podduviddu, Pundaiyai Kaaddi Kondu Irukkeen. Neeyum Akilaa Theevidiyaa Mamiyai Aasai Theera Otthu Irukkee. Ivvalavu Aanapin, Theevidiyaa Mami Thappu Aachunnu Solree. Naama Panniyathu Ellaamee Thapputhaandaa. Summaa Iru. Athai Patthi Onnum Sollaathee.
theevidiyaa Mami Ungalukku Oru Ilavum Puriyalai. Maam Ungalai Een Okka Maaddeengaraannu Keeddathukku, Neenga Enna Sonneel. Porum Oru Kulanthai. Naama Panninaanal Innum Pirakkum Veendaamnnu Thaanee Mama Sonnaar. Aamaam Ippo Ethukkudaa Antha Braamananai Patthi Naapaka Paduttharee. Ippo Enna Athukku.
anpu Sonnaan: Theevidiyaa Mami Naama Rendu Peerumee Okkaara Mummuratthil, Naan Unga Pundaikkul En Kanjiyai Vidalaiyaa. Athu Sariyaa. Thappu Illaiyaa.
ayyo. Enna Aaludaa Nee. Enakku Therinjathu Kooda Unakku Theriyaathu Pola Irukkudaa. Okkarthin Saaraamsam Ennadaa. Antha Vellai Thiraavakam Pommannaadikal Pundaikkul Poka Veendaamaa. Athunaalathaan Naan Vaay Thirakka Villai. En Pundai Thaan Thiranthu Irunthathu. Ippa Enna Aachu. Onnu Kidakka Onnu Aayadumeennu Thaanee Nee Payappadaree. Oru Payamum Veendaam. Kodi Aatthu Ponnu Maalathi Aaspatthiriyil Narsaa Irukkaa. Etthavathu Aachunna, Ava Kiddee Maatthirai Vaangi Poddukireen. Nee Kavalai Padaamal Pona Thadavai Polavee Innum Oru Murai Intha Theevidiyaa Mamiyai Pannudaa.
okee. Theevidiyaa Mami. Panreen. Athukku Munnaalee Onnu Solreen. Ungalai Maathiri Nadutthara Vayathu Pommanaaddikal Ellaam Oru Maathiri Thaan Pannuveel. Seksil Pundaikkul Sunniyai Viddu Kutthi Kanjiyai Koddinaal Maddum Poraathu Theevidiyaa Mami. Innum Pala Visayam Irukku. Athan Padi Panninaal, Rendu Peerumee Rompa Enjaay Pannalaam. Ippo Athula Naan Onnu Pannareen. Neenga Sarinnu Sollungo.
ennadaa. Puthir Podaree. Nee Enna Panna Poree, Eppadi Panna Poreennu Kooda Sollavillai. Athukku Munnaalee, Sarinnu Sollungonnu Maddum Keekkaree. Sarinnu Solreen. Nee Intha Akilaa Theevidiyaa Mamiyoda Pundaiyil Enna Veenumnaalum Pannu. Aanaal Onnum Maddum Nannaa Purinjuko. Intha Mamavai Nampi Oru Pirayojanamum Illai. Athu Unkum Nalla Theriyum. Athunaala, Naan Eppo Eppo Koopidareeno, Nee Vanthu Ennoda Padutthu Santhoshapadutthanum.
theevidiyaa Mami. Karumpu Thinnaa Kasakkumaa. Neenga Kooppidarathukku Munnaaleeyee Vareen. Kavalai Padaatheel. Neenga Unga Pundaiyai Maddum Thookki Kaaddinaal Porum, Paakkiyai Naan Paatthukareen. Ippo Neenga Nannaa Mallaakka Padutthukkondu Unga Kaalkalai Nannaa Irukki Vechukkungo. Naan Unga Pundaiyil Ennoda Rendu Viralai Viddu Kutthi, Pool Okkaara Maathiri Okkareen. Naan Panniyathukku Appuram Sollungo Eppadi Irunthathu Enru. Theevidiyaa Mami Thayaaraaka Irunthaal.
anpu Nerukkamaaka Iruntha Theevidiyaa Mamiyin Kaalkalai Konjam Piritthu, Karuppu Mudi Adarntha Antha Piratheesatthil Than Idathu Kaiyaal, Antha Periya Mudikalai Konjam Neekki, Methuvaaka Rendu Viralai Theevidiyaa Mamiyin Koothiyil Sorukinaan. Athee Samayam Than Idathu Kaiyaal, Theevidiyaa Mamiyin Pundai Paruppai Nanku Piditthu Killinnaan. Theevidiyaa Mami Katthinaal. Nelinthaal. Ularinaal. Anpu Vidavee Illai. Veku Veekamaaka Theevidiyaa Mamiyin Pundaiyil Viralaal Otthu Kondu Irunthaan. Theevidiyaa Mami Ithai Samaalikka Mudiyaamal, Than Pundaiyai Appadiyee Thookki Thookki Kodutthaal. Aaru Nimilam Kooda Panni Irukka Maaddaan. Ayyo Raamaannu Katthi Kondee Theevidiyaa Mami Joosai Kakkinaal. Oru Valiyaaka Anpu Than Viralkalai Veliyee Edutthu Antha Pisu Pisuppai Theevidiyaa Mamiyin Kongaைkalil Thadavinaan. Pin Antha Paachikalai Sappi Antha Theenai Kuditthaan. Theevidiyaa Mamikku Nampavee Mudiyavillai.anpu Ippadi Kooda Pannuvaalaa. Antha Paalaa Pona Braamananukku Oru Elavum Theriyavillai. Summaa Nakku Nakkunnu En Maarai Poddu Pisayaveendiyathu. Avvaluthaan, Kuraddai Viddu Thookkam.
neeyum Irukkiyee. Pothuvaa Solluvaa. Nooru Vayasu Varai Viyaathiyoda Irukkanumaa Allathu Viyaathi Illaamal Pathinaaru Vayasu Maarkandeeyan Pola Irukkanumaannu. Ingeeyum Athu Maathirithaan. Intha Mamavoda Muppathu Varusam Okkarathukku Pathil, Onnoda Moonee Varusham Otthaal Porum.
theevidiyaa Mami Unga Peechu Unga Pundai Polavee Sooparaa Irukku. Enga Amma Solluvaa. Akilaa Maathiri Yaaraalum Peesa Mudiyaathunnu. Enga Amma Solrathu Nootthu Nooru Unmai.
porumdaa Un Pukal. Intha Vayasulee Intha Maathiri Otthu Sukam Tharee. Unnai Maathiri Yaarum Okka Mudiyaathunnu Naan Unakku Sardipikeed Thareen.
anpu Theevidiyaa Mamiyai Mindum Irumurai Otthuviddu, Yaarum Paarkkaathapadi, Than Veeddukku Ponaan.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Friday, April 17, 2009
Seenaa Gabaabaa Raggaasaa Jimmaa
Chaartara keessaa yeroo bahamu, waajjira keessa ture hanga dhumaatti ittisee loltoota Wayyaanee hedduu erga galaafatee booda humnaa isaatii ala tahe bakka isaa gadi dhiisee WBO barbaacha lafa dhalootaan hin beeknee fi keessatti hin gudatin keessa, yeroo diinni ABO dhabamsiisuuf akka mixiitti dachee guute, keessattuu namni dhalootaan lafa beekkamu hin himannee fi loqodaan adda tahe socho'uu hin dandeenye keessatti ajaja WBO yeroo sanatti Zoonii Jaarsoo jedhu qunname. Kana dura garuu, yeroo chaarta keessaa bahan waraanni bilisummaa Oromoo hedduun waan wal-hin beekneef bakka hedduutti waan shakkaniif humna itti dabalamu dhabee lafa hedduu keessa naanna'aa ture. Dhuma irratti goota akka isaa jaala Baazuqaa jedhamuun walitti bahan. Akkuma namoota biroo [ajajoota] shakkus, nama Oromoof qabsaa'a jedhutti waan garaa jabaatu dadhabeef waraanatti dabalee addatti akka wal hin ganne waadaa waliif seenan. 1991-92 humni OPDO irra guddaan dhaloota booji'amtoota waranaa Dargii fi akka carraa seenaa tahee dhalootanis Oromoota naanno murtaa'e keessaa bahan waan taheef loqodaan naannoo yoo hin fakkaatin takka ammoo namoota waraana keessatti beekkam akka gaariitti ibsuu deeggartoota beektu yoo hin qabaanne,waraana ykn miseensota si beekan yoo hin argatin humna WBOtiin takka addaan baatu itti deebi'uun rakkisaa ture.
Faca'iinsa 1992 booda Zoonii kana deebisanii ijaaruuf ummata biratti of dhageessisuun barbaachisaa ture. Kanaaf socho'anii ummata ijaaruu fi diinota rukutuu akkasumas qabeenya dhaabaa faffaca'e walitti qabuun fardii tahe. Jaallan isaa waliin lola addaan hin cinne godhuu fi dirqama qabsoo hunda bahuun qooda jaal raggaasaan gammachuun fudhatuu dha. Amalli isaa nama hedduu hin dubbanne fi nama tuttuqaa hin jaalanne, haasaa ifaa fi qulqullina jaallan isaa irraa eeguudha. Lolli gaafa dhalate nama hunda dura of aansu takkaa jaallan isaa irraa baqatee hin beeknee fi diinaaf mataa isaa gad hin qabannee dha.
Jaallan hedduu waliin dabarse keessaa seenaa isaa adda godhee kan fudhadheef, jaal Raggaasaan gootummaa addaa inni agarsiisaa tureefi. Tooftaa lolaa keessatti bakka rasaasa irraa nama dahuu fi akka gaarii diina itti barbadeessuu nama dandeessisu qabachuun barbaachisaa dha. Kan Jaal raggaasaa adda godhu, lola keessatti takkaa gadi-taa'ee dhukaasuu dhabuu fi lubbuu isaatiif xinnollee nama hin yaaddofne goota goota caalu tahuu isaa ti.
Harka diinaa seenuu
Dhuma 1993 keessa lola irratti harka diinaa seene. Naannoo itti lolaa turan kan diinaan marfame waan ta'eef rasaasni tokko dhuka'u diinni yeroo gabaabaa keessatti bakka sadi- afurii walii birmatee humna keenya marsa. Lolli bakki itti tahe naannoo Kombolchaa [harargee] qubsuma diinaa ejersa Gooroo, Malkaa raafuu fi Odaa gidduutti. Lola hedduu oowwa erga godhanii diina lakkobsaan hedduu tahan barbadeessan booda humnaa isaanii oltahee humni WBO faca'a. Inni kan dhukaasaa ture, qawwee PKM [machine gun]waan ture. Lola keessaa qofaa isaa duubatti hafee bahe. Hanga tokko deemee, qawwee baatee qofa isaa guyyaadhaan dirree keessa deemuun waan itti hin tolleef ykn gaaga'aa waan ta'eef qawwee addaan hiikee awwaaluu [akka waraanni jedhutti "istooree"] halkan eeggatee deggartoota keenyaan gargaaramee humantti deebi'uu murteeffate. Isaa qawwee addaan hiikaa jiru diinni waliif birmatu osoo inni hin argun magaalaa Ejersa Gooroo irraa dhufu irra bahee toohannoo diinaa jala oolee. Diinni qabee caampii Waraanaa Malkaa Raafuu ykn Magaalaa Kombolchaa geesse. Harka duubatti hidhanii mana hidhaatti darban. Jaal Raaggaasaan garuu harka hin kennine. Ammas akkuma hidhannoo isaa hidhatetti jira. Hidhannoon isaa muratnoo isaa yoggayyuu diina Oromoo ajjeesuuf qabuu fi qabsoo Oromoo hanga guyyaa wareegamuutti itti fufuu ture. Guyyaa guutuu yaadaa oole, akkamitti akka diina harkaa bahee jaallan isaatti dabalamu. Diinnis ammoo waan iisheen gaafatu deebisuu waan dideef dukkana keessa lubbuu isaa qisaasuuf saa'aa lakkaawachaa jirti. Yeroo xinnoo dukkanaa'u waan godhuu danda'u hundaa erga mataatti guuttatee booda mana fincaanii na geessaa jedheen. Guyyaa garuu hidhaa harkaa of-irraa ciree akka hin beekkamne harka duubatti dachaasee [akkuma hidhaa jiru fakkeessee] ala na baasaa jedheen. Yeroo bakka fincaanii gahu harki kiyya hidhaadhaa Ziippii kofoo narraa furi jedhee wardiyaa qawwee nyaachifatee duuba deemu gaafate. Yeroo waardiyichi gadi jedhu jilbaan qoffee rukutee lafa buusee qawwee isaa butatee dallaa shiboon ijaarame utaalee bahe. Qawwee fannoo shiboon qabee baafachuu dahdabee inni nagaan bahe. Kan nama raaju, j. Raggaasaan yommu gootummaa akkanaatiin diina galaafatee hidhaa cabsee bahu, diinaan akka malee reebamee golgaan lafee isaa caphaa fi duugdi isaa akkasumas qaamni isaa hundi bututaa ture. Kan kan hubatnuun achii bahee ji'a tokkoo ol deeggartoota keenya biratti erga tajaajilamee qofa kan inni deebisee hidhannoo isaa hunda caalaa jaalatu kan fannifachuu danda'e.
Ajajaa Waraanaa irraa kaafamuu. Itti fufa.
2 comments:


text:
Manni ykn Dukkaanni Gursumtelecom, Mana RAABSAA ELEKTIROONIKSII Adda Addaa yemmuu ta’u, OOMISHAALEE ELEKTIROONIKSII Kanneen akka:
- Oomishaalee Moobaayiloota garagaraa:
- SAMSUNG Gosoota Barbaaddaniin
- NOKIA Gosoota Adda addaa
- iPHONE Gosoota Adda addaa
- Apple, HTC, ASUS, fi kkf
- DABALATAAN Meeshaalee kanneen akka:
- Qola Moobaayiloota(Covers) adda addaa
- Balaqqeewwan(Flashes) Qabiyyee adda addaa qaban(1Gb-32GB)
- Haada(cables, Headset, earphone) Moobaayiloota adda addaa
- Meeshaa/uffana(Stickers) Fuula ykn screen Moobaayilootatti maxxanfamu adda addaa.
Gursumtelecom
Gama Koompitaraatiin Deeggarsa Yoo Barbaaddan:
- abdisabnch39@gmail.com …
- Facebook: Abdiisaba Oromoo


text:
Motummaan Wayyaannee sagalee uummataa saamee aangoorra turuudhaaf tattaaffii gochaa jiruun walqabatee mormii fi hokkara uumamu hundaaf itti gaafatamaadha
Caamsaa 26, 2015
Filannoo
biyyoolessaa bara 2007 ilaalchisee dhaabbileen mirga namoomaa hedduun
erga duula nafiladhaatii kaasee haalli jiru haqa qabeessaa fi bilisa
akka hin taane mirkaneessaniiru. Wayyaaneen duula nufiladhaarratti
tumaatii, dhaanicha, ajjeechaa fi hidhaa raawwachuun ni beekama.
Dhaabbileen mormitootaa wal-falmii filannoorratti injifannoo guddaa
galmeessisuudhaan deeggarsa ummata bal’aa argachuunis ni beekama.
Rifaatuu kanarraa kan ka’een, mootummaan gabroomsaa kun filannoodhaaf
guyyaan lama yoo hafu muummichi ministeeraa yeroo isaa malee paarlaamaa
biyyattii walga’ii waamuuudhaan mormitootarratti doorsisaa fi dhaadannoo
dhageessisanii turan. Kunis mootummaan bu’aa filannoo humnaan saamuuf
qophii jabaa godhaa turuu isaa ni mirkaneessa.
"ወያኔ ኢሕአዴግ በምርጫ ተሸንፎ እያለ አጭበርብሮ በሥልጣን ለመቀጠል በሚያደርገዉ መፍጨርጨር ለሚከተለዉ ማንኛዉም ሕዝባዊ ተቃዉሞ ተጠያቂ ነዉ።"- የኦሮሞ ፌዴራሊስት ኮንግረስ አለም አቀፍ ድጋፍ ሰጪ ቡድን
በ 2007 ብሄራዊ ሀገር አቀፍ ምርጫ የተለያዩ የሰብዓዊ መብት ተሟጋች ድርጅቶች ከምርጫው ቅስቀሳ ጊዜ ጀምሮ ያለው ሁኔታ ነፃና ፍትሃዊ አለመሆኑን ባወጡት ሪፖርት አረጋግጠዋል::ወያኔ በምርጫው ቅስቀሳ ሂደት ድብደባ፣ አፈና ፣እስራት ፣ግድያ እና እንግልት በግልጽ ፈጽሟል:: (በምዕራብ ሸዋ ዞን ሚዳቀኝ እና በአርሲ ኮፈሌ የተፈጸመው ግድያ ፤ በእነ በቀለ ገርባ ላይ በበደሌ፣ ጅማ እና በነቀምቴ የተፈጸመውን ድብደባ ልብ ይሏል)
ተቃዋሚዎች ወያኔ ኢሕአዴግን በምርጫ ክርክር አዋረዷት:: ህዝቡ ለመድረክ የሰጠው ድጋፍ ስላስደነገጠው ሃይልን በመጠቀም ጫና ቢያደርግም አልተሳካላትም:: ተስፋ ስቆርጡ ለምርጫው ሁለት ቀናት ሲቀሩት ጠ/ሚኒስትሩ ፓርላማው በማይጠራበት ወቅት ስብሰባ በመጥራት ማስፈራሪያ እና ዛቻ በተቃዋሚዎች ላይ ሰንዝረዋል:: ይህም አስቀድሞ የምርጫውን ውጤት ለመቀልበስ በሃይል ምርጫውን ለማጭበርበር ቅድመ ዝግጅት እያደረጉ እንደነበር የሚያስይ ነበር :: የኢሕዴግ ካድሬዎች የምርጫው ዋዜማ ሌሊት ከአለቆቻቸው የተላለፈውን ትእዛዝ ለመፈጸም አስቀድመው ኮሮጆ በመሙላት በሁሉም የምርጫ ጣቢያዎች የፌዴራል ፖሊስ: ሚሊሺያዎች: ፈጥኖ ደራሽ ፖሊስ እና አድማ በታኝ ፖሊሶችን በማዝመት የምርጫ ቦርድ ተወካዮችን እና የተቃዋሚ (የመድረክ) የምርጫ ታዛቢዎችን መታወቂያቸውን በመቀማት እያስፈራሩ እየደበደቡ በርካቶችን (90%) ሙሉበሙሉ ማለት ይቻላል ከምርጫ ጣቢያ በሀይል አባረዋል።በርካታ የከፍተኛ ትምህርት ተቋማት ተማሪዎች የምርጫ ካርድ ተከልክለዋል። የመምረጥ መብታቸዉን ተነፍገዋል።
ተቃዋሚዎች ወያኔ ኢሕአዴግን በምርጫ ክርክር አዋረዷት:: ህዝቡ ለመድረክ የሰጠው ድጋፍ ስላስደነገጠው ሃይልን በመጠቀም ጫና ቢያደርግም አልተሳካላትም:: ተስፋ ስቆርጡ ለምርጫው ሁለት ቀናት ሲቀሩት ጠ/ሚኒስትሩ ፓርላማው በማይጠራበት ወቅት ስብሰባ በመጥራት ማስፈራሪያ እና ዛቻ በተቃዋሚዎች ላይ ሰንዝረዋል:: ይህም አስቀድሞ የምርጫውን ውጤት ለመቀልበስ በሃይል ምርጫውን ለማጭበርበር ቅድመ ዝግጅት እያደረጉ እንደነበር የሚያስይ ነበር :: የኢሕዴግ ካድሬዎች የምርጫው ዋዜማ ሌሊት ከአለቆቻቸው የተላለፈውን ትእዛዝ ለመፈጸም አስቀድመው ኮሮጆ በመሙላት በሁሉም የምርጫ ጣቢያዎች የፌዴራል ፖሊስ: ሚሊሺያዎች: ፈጥኖ ደራሽ ፖሊስ እና አድማ በታኝ ፖሊሶችን በማዝመት የምርጫ ቦርድ ተወካዮችን እና የተቃዋሚ (የመድረክ) የምርጫ ታዛቢዎችን መታወቂያቸውን በመቀማት እያስፈራሩ እየደበደቡ በርካቶችን (90%) ሙሉበሙሉ ማለት ይቻላል ከምርጫ ጣቢያ በሀይል አባረዋል።በርካታ የከፍተኛ ትምህርት ተቋማት ተማሪዎች የምርጫ ካርድ ተከልክለዋል። የመምረጥ መብታቸዉን ተነፍገዋል።
Godina Lixa Shaggar AANAA MIDAA QAANYII tti Waraannii Mootummaa Wayyaanee Uummata Nagaan Gaaffii Migaa Gaafachaa Jiru Irratti Dhukaasa Banuun Qotee Bulaan Oromoo Tokko Ajjeefame
Caamsaa 25, 2015 | Qeerroo.org
Oromoo tokko ajjeefame. AANAA MIDAA QANYIItti uummatni Filannoo fakkeesii fi gowwomsaa Wayyaanee hin fudhannuu, korojoon wayyaanee dabballootaan itti guutamaa ture, filmaatichi akka walii galaatti umrii abbaa irree kan dheeressuu malee kan gabaabsuu mitii gaaffii mirga abbaa biyyummaa isin gaaffachaa jiruuf deebiin nuuf kennamuu qaba jechuun Qeerroon goototni barattootni Oromoo Uummata waliin tauun karaa nagaa fi dimookiraasii utuu qabeenyaa fi mirga nama dhuunfaatti hin buiin mirgii keenyaa nuuf haa kabajamuu jechuun sagalee mormii waan dhageessisan qofaaf waranni wayyaanee dhukaasa irratti banuun ilmaan Oromoo nagaa rasaasaan reebee ajjeese jira.
Kanneen rasaasaan reebaman keessa : . Obboo Giddiisaa Camadaa ganda Galaan Gumjee, kan ajjeefamee yoo tauu, qotee bulaan Oromoo mirga isaa kabachiifachuuf wareegama qaalii kanfalaa jira. mormiin uummataa haalaan jabaatee itti fufee jira.
Oromoo tokko ajjeefame. AANAA MIDAA QANYIItti uummatni Filannoo fakkeesii fi gowwomsaa Wayyaanee hin fudhannuu, korojoon wayyaanee dabballootaan itti guutamaa ture, filmaatichi akka walii galaatti umrii abbaa irree kan dheeressuu malee kan gabaabsuu mitii gaaffii mirga abbaa biyyummaa isin gaaffachaa jiruuf deebiin nuuf kennamuu qaba jechuun Qeerroon goototni barattootni Oromoo Uummata waliin tauun karaa nagaa fi dimookiraasii utuu qabeenyaa fi mirga nama dhuunfaatti hin buiin mirgii keenyaa nuuf haa kabajamuu jechuun sagalee mormii waan dhageessisan qofaaf waranni wayyaanee dhukaasa irratti banuun ilmaan Oromoo nagaa rasaasaan reebee ajjeese jira.
Kanneen rasaasaan reebaman keessa : . Obboo Giddiisaa Camadaa ganda Galaan Gumjee, kan ajjeefamee yoo tauu, qotee bulaan Oromoo mirga isaa kabachiifachuuf wareegama qaalii kanfalaa jira. mormiin uummataa haalaan jabaatee itti fufee jira.
Godina Bahaa Wallaggaa AANAA HAROO LIMMUUtti Uummatni Oromoo fi Qeerroon Bilisummaa Oromoo wal ta’uun Filannoo kijibaa Wayyaanee Irratti FDG dhoosuun waraana Wayyaanee Dura Dhaabbatan. Ilaamn Oromoo Nagaan Afur Rasaasaan Rukutaman
Caamsaa 25, 2015 | Gabaasa Qeerroo
Caamsaa 25, 2015 Godina Bahaa Wallaggaa AANAA HAROO LIMMUUtti Uummatni Oromoo fi Qeerroon Bilisummaa Oromoo wal ta’uun Filannoo kijibaa fi waliin dhahaa itti fakkeessii Wayyaanee irratti FDG dhoosuun waraana Wayyaanee Dura Dhaabbatan., ilaamn Oromoo nagaan afur rasaasaan wayyaaneetiin madeeffaman.Godina Baha Wallaggaa AANAA HAROO LIMMUUtti FDG Qeerroon bilisummaa Oromoo uummata Oromoo waliin ta’uun filannoo kijibaa wayyaanee irratti finciluun Wayyaaneen abbaa Dimookiraasii sobaa,abbaa filannoo filannoo sobaa kan halkan dabballeen motuummaa Wayyaanee korojootti ofiin of filaa bulee hin barbaadnu, filannoo waliindhaa dura bilisummaan uummata Oromoo mirkanaa’ee walabummaan biyya keenyaa mirkanaa’ee mootummaa mataa keenyaa hundeeffachuu qabna jechuun uummatni fi dargaggootni Oromoo jechuun sochii warraaqsaa FDG jabeessuun mootummaa wayyaanee haalan Yaaddessuu maddeen Qeerroo bilisummaa Godina Wallaggaa Bahaa magaalaa Neqemtee irraa gabaasan.
Itti fufti qabsoon!!! [Walaloo Abdii Baalee Oromiyaa Irraa]
Caamsaa 21, 2015 | Abdii Baalee Oromiyaa Irraa
Akkam nagaa jirtan, obbolaan koo martuu,
Ilmaan Oromiyaa, Booranaa fi Baarentuu,
Warri biyya alaa, kan addunyaa guutuu,
Warri biyya keessaa, diinaan wal mormitu,
Warri roorroo diinaa falmatarra jirtu,
Warri gaashiretti Wayyaaneen darartu,
Nagaan Onnee koo, isin naaf haa geettuu,
Daran wal kabajaa tokkummaan haa cimtuu,
Keessaa fi alattis qabsoon itti haa fuftuu!!!!!!
Kan Tiitisarraa Damma Eegee Dhabe, Kan Aaruu Qabu Ofitti Malee Tiitisattii Miti
Caamsaa 19, 2015 | Baarentuu Gadaa Irraa
Mee seenaa Habshootaa keessatti bara kam …? eenyurraa eenyutti Angoon karaa nagahaa darbee beeka …? Seenaa isaanii keessa kan jiru.. kan beekamu … aangoof jecha ilmi abbaa ajjeesa, abbaan ilma ajjeesa, niitiin dhirsa ajjeesti, dhirsi niitii ajjeesa. Kan seenaa isaanii keessatti beekamu aangoof jecha yoo Obboleessi, obboleessa ajjeesu, yoo lammiin lammii ajjeesuu, saamuu, hidhuu fi dararuu dha. Inni aangoo dabarsus, inni aangoo kennus du’aa fi ajjeechaa malee aangoo walii dabarsuu akka salphinaatti ilaala. Mariin, karaa nagahaatin aangoo walii dabarsuun Habshoota biratti du’a, aadaa badaadha, sirna cabsuu dha. Nagahaan wal bulchuu hin barbaadanis hin beekanis. Aadaan isaanii, barmaatileen kunuunsanii wal-dhaalchisaa asiin gahan jaalala, ollaa ofii waliin nagahaan jiraachuu osoo hin ta’in aangoof jecha wal qaluudha, wal fannisuudha, wal hidhuudha. Dhiiga walii dhangalaasanii, summii wal nyaachisanii aangoo walirraa fudhachuudha.
Mee seenaa Habshootaa keessatti bara kam …? eenyurraa eenyutti Angoon karaa nagahaa darbee beeka …? Seenaa isaanii keessa kan jiru.. kan beekamu … aangoof jecha ilmi abbaa ajjeesa, abbaan ilma ajjeesa, niitiin dhirsa ajjeesti, dhirsi niitii ajjeesa. Kan seenaa isaanii keessatti beekamu aangoof jecha yoo Obboleessi, obboleessa ajjeesu, yoo lammiin lammii ajjeesuu, saamuu, hidhuu fi dararuu dha. Inni aangoo dabarsus, inni aangoo kennus du’aa fi ajjeechaa malee aangoo walii dabarsuu akka salphinaatti ilaala. Mariin, karaa nagahaatin aangoo walii dabarsuun Habshoota biratti du’a, aadaa badaadha, sirna cabsuu dha. Nagahaan wal bulchuu hin barbaadanis hin beekanis. Aadaan isaanii, barmaatileen kunuunsanii wal-dhaalchisaa asiin gahan jaalala, ollaa ofii waliin nagahaan jiraachuu osoo hin ta’in aangoof jecha wal qaluudha, wal fannisuudha, wal hidhuudha. Dhiiga walii dhangalaasanii, summii wal nyaachisanii aangoo walirraa fudhachuudha.
Filannoon Fakkeessaa fi Kijibaa Abbootii Irree Malee Ummatoota Hin Fayyadu
Caamsaa 19, 2015 | Ibsa Adda Bilisummaa Oromoo (ABO)
Bittaan gita bittoota Tigraay ummatootaa Itophiyaa irratti humna qawween of irroomse Itophiyaa tarree biyyoota hiyyeeyyii keessaa baasuu hin dandeenye. Kadhaa gargaarsa alagaa irraa argamuun jireessuu keessaa baasuu dadhabee har’as taanaan Impaayerittiin hiriira biyyoota gargaarsaan jiraatan keessatti akka hiriirtetti jirti. Saaminsi daangaa dhabe murna aangoo irra jiruun adeemsifamu abbootii aangoo duroomsee lammiilee sadarkaa of jiraachisuu dadhabuu fi abdii dhabuu irraa, kanneen osoo jireenya barbaadanii galaana keessatti dhuman, biyyoota gara garaa keessatti haala suukanneessaa fi gaddisiisaan ajjeefaman lakkoobsi guddaa dha. Bilisa tahanii gurmaa’uun, yaada qaban ibsatuun guutummaatti yakkatti fudhatamee hidhaa, ajjeechaa fi roorroo gosa gara garaa lammiilee irraan gahuun Itophiyaan biyyoota Afriikaa irra dabree sadarkaa addunyaatti iyyuu tarree duraa keessatti argamuun haala qabatamaa biyyattii keessaa ibsa.
Bittaan gita bittoota Tigraay ummatootaa Itophiyaa irratti humna qawween of irroomse Itophiyaa tarree biyyoota hiyyeeyyii keessaa baasuu hin dandeenye. Kadhaa gargaarsa alagaa irraa argamuun jireessuu keessaa baasuu dadhabee har’as taanaan Impaayerittiin hiriira biyyoota gargaarsaan jiraatan keessatti akka hiriirtetti jirti. Saaminsi daangaa dhabe murna aangoo irra jiruun adeemsifamu abbootii aangoo duroomsee lammiilee sadarkaa of jiraachisuu dadhabuu fi abdii dhabuu irraa, kanneen osoo jireenya barbaadanii galaana keessatti dhuman, biyyoota gara garaa keessatti haala suukanneessaa fi gaddisiisaan ajjeefaman lakkoobsi guddaa dha. Bilisa tahanii gurmaa’uun, yaada qaban ibsatuun guutummaatti yakkatti fudhatamee hidhaa, ajjeechaa fi roorroo gosa gara garaa lammiilee irraan gahuun Itophiyaan biyyoota Afriikaa irra dabree sadarkaa addunyaatti iyyuu tarree duraa keessatti argamuun haala qabatamaa biyyattii keessaa ibsa.
As Ethiopia votes, what’s ‘free and fair’ got to do with it?
May 19, 2015 | Washingtonpost.com | By Terrence Lyons
Ethiopia, Washington’s security partner and Africa’s second most populous country, is scheduled to hold national elections on May 24. The ruling Ethiopian People’s Revolutionary Democratic Front (EPRDF) and its allied parties won 99.6 percent of the seats in the last round of elections in 2010. There is no doubt that the ruling party will win again.
Ethiopia, Washington’s security partner and Africa’s second most populous country, is scheduled to hold national elections on May 24. The ruling Ethiopian People’s Revolutionary Democratic Front (EPRDF) and its allied parties won 99.6 percent of the seats in the last round of elections in 2010. There is no doubt that the ruling party will win again.
BEKELE GERBA SPEAKS!
May 16, 2015 | Addis Standard
Born in 1961 in West Wollega region of western Ethiopia, Bekele Gerba went to elementary school in Boji Dirmaji and completed his high school in Gimbi senior secondary school. Bekele was graduated with BA degree in foreign language and literature from the Addis Abeba University (AAU) and taught in Dembi Dolo and Nejo high schools in western Ethiopia, among others. He finished his post graduate studies in 2001 in teaching English as a foreign language at the AAU and went to Adama Teachers’ College, 98kms south of Addis Abeba, where he taught English and Afaan Oromo.
THEOLOGY OF HOPE IN OROMO STRUGGLE FOR FREEDOM
May 16, 2015 | By Wake Jeo Gerbi*
Historicity and creative responsibility
The concept of theology of hope has its origin in the 1980s when it was formulated by Jurgen Moltmann, who believed that Christian hope is something that we start to experience on the earth, it is not only a hope after death. Jurgen’s book entitled the theology of hope was first written in German. The book was translated in to English and published in 1976. Jurgen was very popular for reinstating the doctrine of Christian hope in academic discussion. The theme of his book was connected to the turmoil of 1960s to introduce Christian hope to the post-war victims. He asserted that Christians hope starts on the earth.
‘የፍቅር ከተማ’ jedhanii? ‘Yaa Marqa si Afuufuun si Liqimsuufi’:- [Kutaa 2ffaa]
Caamsaa 15, 2015 | Boruu Barraaqaa Irraa*
Kutaa 1ffaa dabre keessatti afanfaajjii maqaa jedhuun Habashoonni magaalaalee Oromiyaa akka Jimmaa, Dirree Dhawaa fi Harar dhaaluuf geggeessaa jiran laaluuf yaallee jirra. Kutaa 2ffaa har’aa keessatti ammoo magaalaalee akka Adaamaa, Baatee fi Bushooftuu faa gaggabaabsinee laaluu yaalla.
Kutaa 1ffaa dabre keessatti afanfaajjii maqaa jedhuun Habashoonni magaalaalee Oromiyaa akka Jimmaa, Dirree Dhawaa fi Harar dhaaluuf geggeessaa jiran laaluuf yaallee jirra. Kutaa 2ffaa har’aa keessatti ammoo magaalaalee akka Adaamaa, Baatee fi Bushooftuu faa gaggabaabsinee laaluu yaalla.
Magaalaan Adaamaa bar tokko baay’ina lakkoofsa ummata Amaaraa irraa kan ka’e, ‘ሁለተኛዋ ጎንደር’ hanga jedhamuu geessee turte. Inumaa akkuma Dirree Dhawaa iratti milkaahanitti Adaamaas Oromiyaa irraa muranii ‘bulchiinsa addaa’ godhachuuf hedduu tattaafatani. Mootummaan Wayyaanee OPDO Shaggar keessaa ari’ee Adaamaatti galchuuf waan karoora qabuuf dubbii tana fudhachuu dide malee silaa har’a Adaamaanis Dirree lammaffaa taatee Oromiyaa irraa citti ture. Booda kana garuu xiiqii mootummaa Wayyaaneef jecha ilmaan Oromoo OPDO keessa jiraan tarkaanfii mataa isaanii fudhatan. Ilmaan Oromoo OPDO keessaa kan sabboonummaan itti dhagahamu duula taasisan kanaan qubsumni ummata magaalaa Adaamaabifa isaa jijjiiraa dhufeera. Oromoon heddumminaan Adaamaa keessa qubachuu fi kanaanis wal qabatee hawwiin Habashoonni magaalaa kana dhunfachuuf qabaachaa turan gufuu mudachuun isaa waan haalamuu miti.
‘የፍቅር ከተማ’ jedhanii? ‘Yaa Marqa si Afuufuun si Liqimsuufi’:- [Kutaa 1ffaa]
Caamsaa 15, 2015 | Boruu Barraaqaa Irraa*
Namni marqa jaalatu akka kootii tokko barruu kana mammaaksa marqaatiin yoo jalqabu hancuufatu afaan guuta. Eeyee! Marqi nyaata aadaa Oromoo ti. Ho’aatti nyaatama. Xiqqoo qabsoo waliin qabuu gaafata. Qabsoo sin liqimsaa fi nan liqimsituudhaa. Dhuma irratti maraqatu moohama. Hangamuu yoo gube afuufamee qabbaneeffamee liqimfamuun isaa waan hin oolle taha.
Dubbii kaaneefitti haa deebinu. Habashoonni ummata Oromoo kana, gowwaa akka marqaa kan salphaatti afuufamee qabbaneeffamee liqimfamuuf godhanii laalu. Carraaqqii gowwoomsaa Habashootaa keessaa har’aaf ‘የፍቅር ከተማ’ jarri baantu fudhannee laalla. Magaalaaleen Oromiyaa kan Habashoonni ‘የፍቅር ከተማ’ jedhanii hurrii nutti maruu barbaadan bebbeekamoo dha. Jimma, Dirree Dhawaa, Baatee, Harar, Adaamaa fi Bushooftuun ‘የፍቅር ከተማ’ jedhamuun ‘leellifamu’. Kibba keessaa ammoo Hawaasaatu akkasitti ‘faarfama’. Hiikkaan ‘የፍቅር ከተማ’ kun abbaa dafee galuufii fi dafee hin galleef qaba.
Godina Addaa Oromiyaa Naannawa Finfinnee Aanaa Sulultaatti Keessatti Hojjettooti Dhalootaan Oromoo Ta’an Tikoota Wayyaaneen Dararamaa Jiraachuu Qeerroon Gabaase.
Caamsaa 15, 2015 | Gabaasa Qeerroo Sulultaa
Godina addaa Oromiyaa naannawa Finfinnee aanaa Sulultaatti hojjattoota mootummaa dhalootaan Oromoo tahanii karaa basaastota isheetiin adda baasuu fi doorsisuutti akka jiran Qeerroon gabaase.
ABO fi Paartii congiransii federalistii Oromoo waliin tahuun hojjachaa jirtu sababa jedhuun sabboontota hojjattoota mootummaa addatti dhalootaan Oromoo tahan dabballootaa fi kaadiroota Wayyaaneetiin goolamaa jiru. Osoo hojii keenya hojjatanuu maaliif dhaaba biraa duukaa hiriirtu? Dhaabni keenya ni moo’ata booda eessa seentu? Kanaafuu Xaalayaa bakka bu’iinsaa dhaaba mormitootaa irraa fuutan nuuf laadhaatii gara dhaaba keenyatti deebi’aa jechuun doorsisaa kan jiran yoo tahu sabboontonni hojjattoonni kunneen mirga diimookraasii jettanii lallabaa turtaniidha waan taheef nu dhiisaa jechuun mormii dhageessisuun dura dhaabbataniiru.
Warraaqsa Bilisummaa Yuuniversitii Wallaggaa Keessatti Ka’een Wal Qabatee Engineering Waggaa 3ffaa Kan Baratu Gammachuu Mangistuu Fi Baratooti Hedduuminaan Poolisoota Wayyaaneen Reebamuun Midhaman.
Caamsaa 15, 2015 | Qeerroo Naqamte
Barattootni muummee Afaan Oromoo Yuuniversitii Wallaggaa baratan Jira barumsa dhaabuudhaan kaleessa Caamsaa 14/2015 fincila kaasuu Qeerroon gabaase.
Yeroo ammaa barattootni Yuuniversitiilee keessa jiran barumsa dhaabuudhaan mootummaa wayyaanee filannoof of qopheessaa hala mijeeffataa jiru dura dhaabbatuun FDG finiinsuu eegalan, barumsi sirnaan kan kennamaa hin jirre Yuuniversitiilee Adaamaa,Bulee Horaa, Madda Walaabuu, Hawaasa, Finfinee, Haromayyaa, Mattuu, Amboo fi Wallaggaa keessatti barataan yeroo itti bilisumma faarsaa jiru, barumsa dhaabee mooraa keessa dhaadannowwan garagaraa maxxansaa, sagalee dhaadannoo sagalee sirboota qabsoo dhageessisaa jiruudha. Odeessa Qeerroo Yuuniversitii Wallagga irraa nu qaqqabe addeessuun kaleessa galgala irraa kaasanii mooraa keessatti:
"Sagaleen wayyabaa ukkaamfame miilli mataa tahee mataan miila tahe jira!":- shira Oromoo Harargee Bahaa irratti dalagame!!!
Posted by MADDA WALAABUU PRESS on 5/13/2015
Caamsaa 13, 2015 | Murti Guuto Irraa
Akka Heera Mootumaa Hararii amma jiruun Oromoon Harargee bahaa kan magaalaa harar keessa jiraatu osoo magaalaan Harar teesso handhuura Oromiyaa harargee bahaa taate jirtu Oromiyaarraa kophaa baasani naanoo ummata Hararii jedhamee yerroo ammaa daangefamee keessa jiraatuu tun sagalee isaatin dhaaba Oromoo filatee naanichii Oromoo dhaan akka bulu goochuu irraa kan isa dhoorkuu ta’uu ni beektuu laata?
Akka Heera Mootumaa Hararii amma jiruun Oromoon Harargee bahaa kan magaalaa harar keessa jiraatu osoo magaalaan Harar teesso handhuura Oromiyaa harargee bahaa taate jirtu Oromiyaarraa kophaa baasani naanoo ummata Hararii jedhamee yerroo ammaa daangefamee keessa jiraatuu tun sagalee isaatin dhaaba Oromoo filatee naanichii Oromoo dhaan akka bulu goochuu irraa kan isa dhoorkuu ta’uu ni beektuu laata?
MANDAROOTA FI MAGAALAAWWAN OROMIYAA – OROMIAN TOWNS AND CITIES: Kutaa Sadaffaa
Posted by MADDA WALAABUU PRESS on 5/12/2015
Caamsaa 12, 2015 | Taammanaa Bitimaa Irraa
Kutaa Duraa Duubisuuf Addana Tuqaa & Kutaa Lammaffaa Duubisuuf Addana Tuqaa
Kutaa Duraa Duubisuuf Addana Tuqaa & Kutaa Lammaffaa Duubisuuf Addana Tuqaa
KUTAA SADAFFAA
DURADUBBII
Dubbiftoota barreeffa kanaa jaalatamoo fi kabajamoo, baga nagaa fi nageenyaan naaf turtanii kutaa sadaffaa kana duukaa-buu’uuf dhuftani! Akkuma isin amma gara mandhee tanaa dhuftan mee nagaa fi nageenyi, walabummaa fi bilisummaan Oromiyaa taanyaaf haa dhufu!.
Egaa, erga Asgorii Abeebeetti gortanii Oromiyaa miidhagduu tana keessaa isa reera (naannoo) kanaa waa agartanii amma garuma kaataniif sanatti qajeelaa! Ilaamee kuunnoo, gandi gara fuula kibbaatti argitan sunGololee jedhama. Galmoota naannoo kanaa kanneen beekamoo tahan keessaa inni Gololee kun kan hunda caala beekamu. Naannoo Amboo fi naannoo Bishooftuutti galmoonni Waaqefannaa hin bannee ammallee heddumminaan jiru. Galmi kun “Galma Maaram Jijoo Gabataa” jedhama. Jijoo Gabataa qaalluu naannoo kanaa fi kan naannoo Afran Walisoo kan ture. Ilmi imla isaas kan ayyaanni itti-bu’e Allabbaa Xaafaa, nama bara Hayila-Sillaasee ture. Maqaaleen Oromoo kanneen Allabbaa Xaafaa Jijoo Gabataa hammachiisaa irratti baase kan hedduu raajeffatamu. Inni ennaa baay’ee gaafa namni tokko hammachiisaaf galma isaa dhaqe, nama hammachiisaaf mucaa yookaan mucayyoo san geesse, “maqaan abbaa-saatii” yookaan “maqaan abbaashii-tii eenyu jedhama?” jechuun gaafata. Maqaan ilma/ intala sanii oggaa maqaa abbaa wajjin waamamu akka himtee (“sentence“) guutuu tahu fedha, qaalluun keenya beekaa fi beekamaan sun. Mee maqaalee inni baase keessaa, hamma tokko fakkeenyumaaf waa haa ilaallu!
Development and democracy debate ahead of Ethiopia vote
Posted by MADDA WALAABUU PRESS on 5/10/2015
May 10, 2015 | Aljazeera | Simona Foltyn*
Opposition critics say May 24 elections will not be free and fair, but the government praises the democratic climate.
Addis Ababa, Ethiopia - If Ethiopians ever possessed a strong desire to express their political views through the ballot, that sentiment seems to have dwindled in the run-up to national elections on May 24.
One 28-year-old student, who requested anonymity fearing reprisals, shrugged at the thought of the upcoming vote.
"To say we have elections, there have to be real alternatives," he said. "This election is just so we can tell Western governments we are a democratic country," the finance and accounting master's degree student told Al Jazeera at Addis Ababa University's Siddist Kilo campus.
Difference between Oromoo Organizations
May 04, 2015 | By Ibsaa Guutamaa
There are many organization founded by Oromiyaan nationals. But they have differences in the way they view objectives of Oromo struggle. Except about the actors being Oromoo, no one brought forward those differences for discussion. For this reason whenever people in different camps clash verbally or in writing, questions that seem criticism “Why do you gang up against each other leaving the enemy aside?” had been arising from different directions.
Garagarummaa Dhaabota Oromoo gidduu
May 04, 2015 | Ibsaa Guutamaa Irraa
Sabaawota Oromiyaan kan ijaaraman dhaabota hedduutu jira. Garuu akki isaan akeeka qabsoo Oromoo itt ilaalan adda addaa. Oromoo tahu taatotaa malee garagarummaa akeekaa fulduratt fidanii kan irratt mari’achiisan hin jirani. Kanaafii afaaniin haa tahu barruun yeroo namooti mooraan gargar bahanii walitt bu’an, “Diina dhiiftanii maaliif walitt bobbaatu?” gaaffiin qeeqa fakkaatu, kallattii hundaan ka’aa jiraate.
Kaasaa walitt bu’aa kanaaf kan dhimme jira hin fakkaatu. Oromoon mooraa walgaarreffatan adda addaa keessa jiran akka firaatt wal ilaaluu ni dandahu yk akka qabsaawota mooraa adda addaa keessa jiraniitt walii obsuu ni dandahuu? Garaa garummaa kana ifa godhanii furmaata barbaachuu irra, nammi gad qotee akka hin barrre gochuu kan yaalan jiru; kaan kana hubachuu kan hin dandeenye. Dhaabota walaba gidduu rakkinni oo’ifamee himamu hin jiru. Addaddummaa dhaabota maqaa saba tokkoon ijaaraman gidduu akka hinjirrett bira darbuun garaagarummaa sabicha keessa jiru fi saboota godinicha gidduu jiran furuun nama dhiba.
Subscribe to: Posts (Atom)


text:
Waraanni Wayyaanee Lola Uumata Oromoo Irratti Baneen Baalee Roobee Keessatti Oromoonni Hedduu Wareegamuu fi Madhaawuun Gabaafame. Kanuma Waliin Loltooti Wayyaanee 2 ta’anis Akka Ajjeefaman Beekame.
Gabaasa Qeerroo Caamsaa 1,2014 Baalee Roobee
Hanga saa’aa amma kanatti humni Agaazii faashistii Wayyaanee baratoota Oromoo University Madda Walaabuu kanneen reeffi argame 20ma kan ajjeessan yoo tahu baratootaafi ummatni ajjeeffame lakkoofsaan sanii ol-akka tahe J/Q/A-amma gabaase. Hanga ammaatti magaalaa Roobee humni Agaazii Wayyaanee mana manaan seenuun ummata tumuutti jira. Dubartootni miidhaan hamaan irra gaye kudhan gahanii jiru. Ambulaansiin magaalaa guutuu keessa fiiguun reefaafi mado guuraa jirti jedha.Namni tokko manaa akka gadi bane labsame illee uummaani tole jedhee Wayyaaneef hin abboomamne.Haalli jiru guddoo gaddisiisaafi suukaneessaadha jedha.FDG baratoota Oromoo Oromiyaa Yuuniversitiilee hunda keessatti argamaniin Oromiyaa keessatti dhoohe baratootni oromoo GKBahaa magaalaa Roobetti argaman kanneen Yuuniversiitii Madda Walaabuufi manneen barumsaa ol aanon sadarkaa 2ffaa baatuufi hedduun fincila guyyaan guyyaa walirraa hafnuu miiti,jechuun qophii akkaan guddaafii wayyaanota rifachiise qopheessanii hiriira nagaa ganamarraa hanga galgalatti bahuun suuraalee qabsawota sabaaf wareegamanii fi barattoota Oromoo Wayyaanotaan badii malee ajjeeffamaniifi faaruu alaabaa faarsuun ABOn dhaadataa turan.
Humni Agaazii wayaanee barattoota marsee jennaan ummatni gootummaan hiriira baratoota ilmaan isaatti makamuun dhaadannoolee dhageesisuun hanga wayyaanotaafii lukkeelee isii garaan gubatuttu ABO-faarsaa ilmaan oromoo badii malee mana hidhaatti guurtan haa hiikaman,baratoota oromoo qaroo ilmaan lafaa dhufan mirga saba isaanii gaafachuu isaaniitiif hidhuu,tumuu,rasaasaan ajjeessuu,biyya Oromoo humnaafi qawwee harka qabdan abdachuun ciccirtanii alaguuf gurguruun dhaabbachuu qaba,ummatni oromoo biyya abbaa isaa irratti guyyaa guyyaan akka gadamsaatti adanfamee ajjeeffamuu nurraa dhaabbatuu qabaafi gaaffiilee hedduu kkf kaasee dhageesisuun Wayaanota abdii kutachiisaa oole.humni Agaazii wayaanee baratoota yuuniversiitii madda walaabuu marsee jala buluun ganama kana saa’aa 08:00am irraa kaasee humnichi baratoota Yuuniversiitii madda walaabutti seenuun baratoota reebichaa fii tumuu aansuun baratootni gootummaan humna Agaazii wayaanee hanga funyaanitti hidhachiifamee itti ergame dura dhaabbatuun saa’aa sadihii ol-dhakaafii waan naannoo argataniin of irraa loluun humnicha harkaa cabsanii alatti yeroo baafatan humni agaazii Wayaanee baratoota irratti rasaasa roobsuu eegallaan ummatni guutuun ilmaan Oromoo hin hafnu jechuun baratootatti makamuun humni agaazii Wayaanee baratootaafi ummata Oromoo saa’aa 08:00am-irraa eegalee lola irratti adeemsisaa ture.
Lola kanaan humni agaazii Wayaanee lama (2)du’ee sadi(3),madaa’uutu mirkanaawe.Karaa baratootaa hedduun wareegamuu fi maayyii irratti dhukaasni heddumaaturraa namni madaaye fi du’e bakka bakkaatti hedduu tahuutu shakkama.Hanga ammaa wanni qulqullaawe hin jiru.hadaamaas walitti bu’iinsa fakkaataa taheen baratootni hedduun madaa’uufii wareegamuu himan.


text:
Wednesday, February 5, 2014
KAN JALQABA TOLE DHUMNISAA NI TOLA!
Bara Hayile sillaasee keessa baandii muuziqaa Oromoo isa jalqabaa kan ta’e baandii Afran Qalloo diiguun miseensota baandichaa hidhaan, toorchiin, ajjeechaafii godaansaan facaasuu kan jalqaban mootummootiin cololeeffattoota Habashaa, bara darguu keessas gootota aartistoota Oromoo kanneen akka Musxafaa Harawwee fi Dabalaafaa haala suukaneessaa ta’een galaafateera.
Bara wayyaanee keessas itti fufee aartistoota Oromoo leelloo kanneen akka Eeebbisaa Addunyaa, Yooseef Gammachuu fi Usmaayyoo Muusaafaa lubbuu yemmuu qisaasan kaanis guraarsuun biyyaa baasaniiru.
Gaaga’amni aartistoota keenya irra ga’aa jiru cimee itti fufus hidhaafii ajjeechaan ejjennoo isaan bilisummaa uummata isaaniifi walabummaa biyya isaaniitiif qaban geeddarsiisuu hin dandeenye.
Mootummaan Wayyaanee akkuma Tigraayii kaatee Oromiyaa weerarteen tarkaanfii gurguddoo isheen fudhachaa turte keessaa inni duraa dameelee wal-qunnamtii hawaasaa kan ta’an madden odeeffannoofii dadammaqinsaa dhaamsuufii dabamsiisuu ture. Haaluma kanaan gaazexaalee, barruulee, kitaabbanifi tiyaatiroota dura dhaabbate. Baandiilee muuziqaa kanneen akka Baandii Caffee Gadaa, Baandii Saglan Booranaa, Baandii Gadaa, Baandii Bilisummaafi k.k.f akkasumas waldaalee wal qunnamtiifii wal-gargaarsaa Oromoo kanneen akka Waldaa Meeccaafi Tuulamaa dhabamsiifte. Miidiyaan naannoo Oromiyaas otoo hin dhaabbatiin turee akka bara lakkaa’u taasisuushee caalaa kunoo har’as madda hololashee godhattee meeshaa hidhaa gabrummaashee ittiin nurratti jabeeffattu godhatteetti.
Shiraafi ukkaamsaa wayyaanotaaf kan harka hin laanne aartistoonni Oromoo ammo biyya keessaafi biyya alaan bifa qindaayeefi dhuunfaanis fincila diddaa gabrummaa finiinsuun sagalee uummata isaanii dhageessisuufii guddina Afaan Oromoof carraaquu hifatanii hin beekan. Kanaafis ragaa kan nuuf ta’u ta’ee guddaa gaafa Amajjii 26 dhalatedha. Kunis haala rakkisaa kana keessatti aartistoonni Oromoo urjiilee ta’an biyya keessa jiran kanneen akka Zarihuun Wadaajoo, Kadir Martuu, Girmaa Turunaa, Addisuu Karrayyuu, Mohaammad Jaalalaa, Shukrii Jamaal, Jaafar Yusuuf Jireenyaa Raagaafi Yaaneet Dinquufaa wal ta’uun baandii Tokkummaa jedhamu tokkummaan dhaabanii hojii jalqabaniiru.
Baandichi aartistoota jaalatamoofi muuxannoo kuufataniin guutamuusaa caalaa Injineroota, barsiisota yuunveristiifi kan biros ogeessota hogbarruu fiilmiifi diraamaalee ofkeessatti ammateera. Hundaa’uun baandii kanaa dhukkubbii mataa kan itti ta’e mootummaan wayyaaneefi ilmaan nafxanyootaa baandicha dadhabsiisuuf gamanumaa tarkaanfii ciccimaa kan isaanitti fakkaate hundaa fudhachaa jiru.
Kunis baandicha haayyama dhorkachuu irraa jalqabee galma qabeenya uummata keenyaa ta’e kirayiillee dhorkuu, poosterootaafi baaneroota beeksisaaf magaalota Finfinneefi magaalota naannawa Finfinnee akka Sabbataa, Buraayyuu, Lag- Xaafoo, Sulultaa, Aqaaqii-Qaallittiifi Galaan faatti rabsanii akka hin maxxanfamne dhorkaniiru. Ijoollota poosteroota kana maxxansanis kutaa magaalaa gara garaa keessatti kan hidhan yoota’u keessaafuu milishoota wayyaanee wajjiin Ona Birbirsa Gooroo isa har’a jarri Piyaassaa je’an keessatti walitti bu’insi guddoon uumamee hamma qaamota ol-aanoo wayyaaneetti ga’ee milishoota bira kunnaan hidhattoota meeshaa waraanaa hidhatan itti bobbaasaniiru.
Hunda caalammoo kutaa magaalaa Kolfee Qeraaniyoo keessatti hojjettoota baandichaa kan ta’an Sorsaa Lammiifii barsiisaa Ifaa Gammachuu otoo konkolaataan naanna’anii guyyaafii bakka konsartichaa beeksisaa jiranii konkolaataa isaanii dhaabsisuun hojichi akka hin gaggeeffamne jara lamaan kana shofeera isaanii dabalatee meeshaa ittiin hojjetan moontaarboo, maayikii, sound miikseriifi konkolaataa isaanii to’annoo jala oolchaniiru.
Gochaan poolisoota wayyaanotaa kan isaan aarse poolisoonni dhalootaan Oromoo ta’an kutaa magaalichaa keessa jiran wayyaanota wajjiin walitti bu’uun “maaliif yoo afaan biraatiin Magaalaa Finfinnee keessatti beeksisan to’annaa hin gootan?”, jedhanii komii isaanii ibsanii hamma qawwee walitti luqqifachuutti ga’anii jiru. Haalli kun tasa hammaatee lolli ka’uuf jennaan komaanderri wayyaanee ol-aanaa H/maariyam jedhamu waamamee hidhaarraa akka gad lakkifaman gochuun dubbicha tasgabbeessuuf yaalaniiru.
Kanaan kan hin dhaabbanne wayyaanonniifi leellistoonni ilmaan nafxanyaa boorumtii konsartichi gaggeeffamu galgala mana isaatti deemuun weellisaa Shukrii Jamaal irratti yaalii ajjeechaa irratti raawwatan illee hiriyyoota isaatti bilbilee dargaggoonni konkolaataa lamaan dhaqanii lubbuusaa oolchuu danda’aniiru.
Walumaa galatti sakaallaaffii danqaa kana hunda keessa hulluuquun Baandiin Tokkummaa, Sambbataa guddaa konsartiisaa isa jalqabaa konsartii Hodaa jedhamu uummataaf dhiheessuu danda’eera.
Poostariin akka hin maxxanfamne dhorkamus, konkolaataan akka hin beeksifamne dura dhaabbatanis uummanni interneetiin dhaga’e walii daddabarsuun hamma yaadameetii ol konsarticha irratti hirmaateera.
Keessaafuu barattoonni yuunvarsiitiilee magaalaa Finfinnee keessatti argaman hedduun xiiqiin itti dhaga’amuun baandicha cinaa dhaabbachuun kan konsarticha milkeessan yoota’u uummanni konsarticha irratti hirmaate erga waldaan Maccaafi Tuulamaa mootummaa wayyaaneen diigamee booda carraan akkasii kan saba Oromoo walitti fidu konsartiin argamee hin beeku jechuun wal hammatee yeroo boowu argameera.
Konsartichi itti fufunsa akka qabaatus koree qopheessituutti imaanaa kennataniiru. Ofiif ammo akka baandicha cinaa dhaabbatani waadaa galaniiru.
Konsartichi gama hundaanuu dhugumaan akkuma maqaasaa konsartii hodaa ta’ee kan dabre yoota’u, uummanni jaalalaafi deeggarsasaa bifa gara-garaan agarsiisaa tureera. Kunis,abbaan qabeenyaa sabboonaan Oromoo tokko suuraa Janaraal Taaddasaa Birruufi Neelsan Maandeellaa kan yeroo Maandeellaan Oromiyaa dhufee Janaraalticha Oromoorraa leenjii waraanaa fudhate waliin ka’an caal baasiif dhihaatee qarshii kuma 15’niin bituun baandichaaf gargaarsa godheera.
Nutis gama keenyaan baandichi jabaatee daran godinootaafi aanota Oromiyaa dhaqqabuun uummata keenya dheebuu baasuu qaba jechaa uummanni Oromoo kan keessaafi alaas hundi dirmannaa barbaachisaa ta’e haa goonuufii jenna.
Akkasumas gara fuula duraa sochii baandichaas karaa agabaastota keenyaa hordofnee isiniif galaalchuuf irbuu galla.
Abbaan sosso’u ambi sosso’a! akkuma jedhan ufumaa jabbannee yoo sossoone malee guddina Afaan Oromoo wayyaanota irraa eeguun Titiisarraa damma eeguudha! Waanta’eef, ciminni calaqqisaa jiru kun daran jabaatee lafa haaqabatu jenna! Biddeena nama quubsu, eelee irratti beeku! Kan jalqaba tole, dhumnisaa nitolaan warra keenyaas kanuma!
Injifannoo Uummata Oromoof!
Gadaan Gadaa Bilisummaati!
Hariiroo Jorgootiin,
Qeerroo Oromiyaa Finfinnee irraa
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Sunday, December 7, 2014
Baalee, Aanaa Ginnir Irratti Deggersa Mootummaan Wayyaanee Uummata Gaafate Milkii Malee Hafe.
Gabaasa Qeerroo Godina Baalee, Aanaa Ginnir irraa, Muddee 6/2014 Uumanni gahee fi dirqama isaa wal faana bahuu qaba kan jedhu mootummaan Wayyaanee uummata Oromoo Godina Baalee,Aanaa Ginnir irra jiraatu dirqama labse, akka odeessan kun addeessuuti humna hidhaa haaromsaa galmaan gahuudhaaf uummata irraa buusiin walitti qabamuu qaba,uummanni waan argatu irraa mootummaa bira goree kaayyoo isaa kana galmaan gahuun akka dirqamaattis tahe, gaheen uummata irraa eegamu isa kana waan taheef, kaleessa Muddee 5,2014 dhimma kanaaf uummata walgayii teesisuudhaan, mootummaan guddina keenyaaf dhamaati irra jira jedhanii uummata gowomsaa kan turan, caasaan mootummaa wayyaanee godina kana irra jiru erga mootummaa dabarsuudhaaf gara san deeman, uummata irraa deebiin dhimma kanaaf kenname duraan dursa gaaffiin uummata Oromoo fi gaaffiin barattootni Yuunversitii fi koollejjii irratti kaasaa turan deebii haa argatu, mootummaan ijoollee keenya ilaalcha diinummaan ilaalaa akkamiin mootummaa deggeruu dandeenya, barataan keenya utuu hidhamuu, uummanni keenya utuu reebamu, ajjeefamu mootummaa waliin deemuu hin dandeenyu, kanaaf amma waan dhuftaniif nurraa deebii argachuu hin dandeessan isa dura gaaffiin barattootaa deebii argachuu qaba, kan hidhamanillee mana hidhaatii bahuu qabu, yakka malee, waan uummanni Oromoo itti miidhamaa jiruuf deebii isin irraa eegna, mootummaan deebii haqaa fi mirga uummata Oromoo erga kabajee,kabachiisee booda, erga inni mirga isaaf hidhamee booda mana hidhaatii bahe asitti walii galtee irra geenya, hangasittuu gibira kaffaltii waan jedhamu, hidhaa laga abbaayiif jettanii waan nurraa
funaanuuf deemtan waan nurraa argattan hin qabdan, jechuudhaan uummanni deebii kan kenneef namoota muraasa tohannaa jala turse, godina Baalee aanaa Ginnir irratti kaleessa Muddee 5/2014 mootummaan Wayyaanee kaayyoo deemuuf uummata irraa deggersa dhabee,feshelaa’uu gabaasni Qeerroo har’a nu gahe addeessa.
funaanuuf deemtan waan nurraa argattan hin qabdan, jechuudhaan uummanni deebii kan kenneef namoota muraasa tohannaa jala turse, godina Baalee aanaa Ginnir irratti kaleessa Muddee 5/2014 mootummaan Wayyaanee kaayyoo deemuuf uummata irraa deggersa dhabee,feshelaa’uu gabaasni Qeerroo har’a nu gahe addeessa.
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Wednesday, March 4, 2015
Diddaan Barattoota Oromoo Bifa Qindaayeen Itti Fufee, Godina Lixa Shaggar Manneen Baranootaa Sadarkaa 2ffaa Aanaa Midaa Qanyii fi Aanaa Caalliyaa Keessatti FDG Ka’e.
Bitootessa 04,215 Gabaasa Qeerroo Midaaqanyii
Bitootessa 3 fi 4, 2015 Godina Lixa Shaggaritti Sochiin warraaqsaa FDG manneen Baranootaa Sadarkaa 2ffaa aanaa Midaa Qanyii fi aanaa Caalliyaa keessatti bifa qindaa’een qabsiame jira, Manneen barnoota sadarkaa 2ffaa Ballammii sadarkaa 2ffaa fi Qopha’inaa fi Geedoo sadarkaa 2ffaa fi Qopha’inaa guutummatti cufamani jiru.
Waamicha warraaqsa FDG hoggantootni Sochii warraaqsaa FDG karaa nagaa biyya keessatti gaggeessa jiru uummata Oromoo hundaaf dabarsee jiru hordofuun uummatni Oromoo fi dargaggootni barattootni Qeerrooleen Oromoo bakka jiran hundaa sochii warraaqsaa gaggeessuu irratti argamu. haaluma kanaan uummatni fi dargaggeessi Oromoo haala wal simateen golee Oromiyaa garaagaraa irraa gara dirree Warraaqsaa FDGtti seenaa jiraachuun gabaafama jira addatti Manneen barnoota sadarkaa 2ffaa fi Qopha’inaa Geedoo fi Midaa Qanyii Ballammii cufamuun sochii warraqsa qabsiifame jiru daran jabeessa jiraachuun ibsame. Goototni sabboontotni Qeerroon barattootni Oromoo Wareegamuu gootota barattoota Oromoo yaadachuu fi qabsoo goototni dargaggootni barattootni Oromoo fi goototni ilmaan Oromoo irratti wareegaman galmaan ga’uuf gamtaan uummata waliin ta’uun sochii Warraaqsaa irratti argamu.
Keessattuu Wareegamuu sabboona barataa Oromoo Wandimmuu Dammanaa waggaa jahaan darbe haala sukkaneessaa fi hedduu gadisiisaa ta’een loltoota mootummaa abbaa irree wayyaanetin rasaasan ajjeefame, waggaan 6ffaa Yaadannoo sabboonaa oromoo Wandimmuu Daammanaa fi sabboontota Gootota Oromoo bara kana sochii Warraaqsaa FDG qabsiifame jiruun akka yaadatamuu fi FDG jabaatee akka itti fufu dhaamsa dabarfamee jiru hordofuun uummaatni Oromoo kana magaalaa fi baadiyyaa jiratuu harka walqabachuun haala itti fufinsa qabuun hiriira mormii sirna abbaa irree gaggeessuuf qophiin akka xummuramee jiru walitti dhaamachuun Manneen barnoota guutummaatti barnoota dhaaban. kana maleess barruuleen Warraaqsaa gaaffii mirga abbaa biyyummaa of irraa qabduu fi dhaadannoowwaan garaagaraan guutamtee kutaalee Oromiyaa hunda irra facaafamaa jiraachuun gabaafamera. bakka hundattuu dargaggootni Oromoo Dhaabbilee Barnoota Olaanoo handa manneen barnoota sadarkaa 2ffaa fi qopha’inaa fi saadarkaa 1ffaatti xalayaa iyyannoo gaaffii mirga abbaa biyyummaa uummata Oromoo qabate qopheeffachuun mootummaa abba irree raasuu irratti argamu.
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Sunday, November 29, 2015
“HOGGANOOTA QABSOO OROMOO,,,,” November 29, 2015 Articles, Oromia
SEENAA Y.G(2005) kutaa 3ffaa
Barruu kiyya har’aatti odoo hin ceenee, Qarree fi Qeerroon Oromoo, akkasumas, Ummati Oromoo Biyya keessaa, Mirga Abbaa Biyyummaa isaanii kabachisuuf, falmaa Gootummaa gaggeessaa jiranii fi wareegama kafalaa jiranitti kan boonnu, hanga lubbuun nu jirtuutti, isaan waliin dhaabbannee falmaa keenya bifa adda addaa kaa jabeessinu ta’uu mirkaneessaa, Fincillii har’aa borii jabaachaa fi babal’achaa jiru kun, Qabsoo walii galaa Ummati Oromoo gaggeessuuf taa’uu, kan akeeku waan ta’eef, hundumtuu bakka jiruu akka quba wal qabaatuu fi Bilisummaan wareegamaan qofaa akka argamtu hubatee, FALMAA IJOLLEE ISAA cinaa akka dhaabbatu waamicha lammummaa dabarsuun barbaada. Sochii kana bifa adda addaan kan utuban, sochii kana keessatti adda durummaan qawwee wayyaanee osoo hin sodaannee kan falamaa jiran, gaaffiin ijoolleen Oromoo kaasaa jiran sirriidha jettanii bifa adda addaan tan waliin dhaabbachaa jirtan, galanni keessan Bilisummaadhaa itti fufaa jechaa, kanneen garaaf jettanii murtii dabaa adda addaa Oromoo irratti dabarsaa jirtan, kittillayyoota Ijoollee kanatti dhukaasaa jirtan, Oromiyaa keessatti dhalattanii guddaattanii, isas fakkaattanii kanneen ijoollee Oromoo dabarsitanii kennaa jirtan, Oromoon yeroon gatii “Madaalawaa” isin Ummata kana irratti labsitan isinitti galagalchu ni dhufaa jechaa, gocha farrummaa kana irraa akka dhaabbattan gorsa lammummaa isiniif dhaamuun barbaada. “Balballi Walabummaa OROMIYAA fi Bilisummaa Ummata OROMOO Qeerroo fi Qarree Oromootiin saaqama yk banama.” !!!!!!!!
Barruu kiyya kutaa 3ffaattan deebi’a. Hogganoota Qabsoo Oromoo jedhee barreeffama dhiheessaa jiru ilaalchisee, karaa teessoo dhuunfaa kiyyaa kanneen yaada dansaa naa laattaniif, galata galchuun barbaada. humna waliin tarkaanfachuu barbaadu tokkof tarkaanfiin jalqabaa, hubannoo walii galaa qabaachuudha jedheen amana. Hubannoo walii gala jechuun, yaadaa fi adeemsa waa hundaa hammate, carraa jiru hundatti dhimma ba’uuf kan akeekkate, yaada Namootaa waalteessee kan sochoosudha. Kun Siyaasa keessatti hedduu barbaachisaadha. yaada walii hin gallee qabatanii waliin kufuu odoo hin taanee, yaada waliin isaan tarkaanfachiisuu danda’utti dhimma ba’uun akka danda’amu nu hubachiisa. kun ammoo, yeroo kanatti hedduu nu barbaachisa. Kaayyoon barreeffama kanaas kanuma. Hanqinaa fi jabiina jiruuf hubannoo tokko ykn walii galaa qabaannaan, rakkoon yeroo nu mudateef fala barbaachuun furmaata jennee wal hubannaan, adeemsa ofii dantaa saba ofii dursu irratti hidhanii hanga kaayyoon milkaa’uutti waliin tarkaanfachuun ni danda’ama. Kana jechuun, eessallee jiraannu, bakka fedheyyuu dhaabbannu, amma Daangaa addunyaa illee walirraa fagaannee jiraannu, waan waliin adeemsifachuu dandeenyu danuu qabna jechuudha. Bilisummaan, Namni tokko ykn muraasnii, balbala mana tokko reebaa ooleef kan argamuu miti. kan Bilisummaa dhabee hundatu balbala san reebee bansiifachuu qaba. balbala reebuun duuba kan jiru hundaa dandamachuuf dursanii of qopheessuunillee akka jiru fi hundumtuu waan jiru sirreeffachuuf hubannoo tokko qabaachuun fardiidha. Barreeffamii kutaa lamaan dhiheesse galiin ishee tanuma.
HOGGANOONNI, QABSOO UMMATA TOKKO MILKEESSUUF MURTEESSOODHA.
Hogganni Qabsoo Ummata tokko,milkeessuu keessatti ga’een qabu ol aanaadha. Gabaabaatti, Qabsoon ykn Ummati Hoggana jabaa hin qabnee, Ummata wareegamaaf qofa hiriiree ta’a. yaada kana irratti namoota hedduutu walii gala. Addunyaan illee, mata duree kana irratti ragaalee hedduu tarrisuun, haqummaa isaa jabeessiti. Nuutis gabrummaan nutti jabaachu irraa qabxii kana irra deddeebinee dubbanna. Kana irratti hubannoo waliigalaa irra ga’uuf, faallaa jecha kanaa ykn hima kanaa gadi fageessanii ilaaluun barbaachisaadha. kana jechuun, qabxiileen Jabiina Hogganummaa laaffisan akka jiranis hubachuuf nama gargaara. Fakkeenya guddaa kan ta’uu dammaqiinsa Ummataati. Biyyoonni ykn dhaaboonni siyaasaa hedduun, Ummati isaanii dafee dammaqee wal ijaaruu dadhabuu irraa, diinas, lammii isaaniis humnaan waraananii ykn fixanii bakka yaadan kan ga’an ni jiru.
Yaada Kana dhimma keenyaan wal qabsiifnee yennaa ilaalluus, yaada kutaa 2ffaa keessatti kaaseen ala waan haaraa hin jiraatu. Har’a kanan kaasu barbaadu, gara fuula duraatti waanin xiyyeeffadha. Akka qorannoo kiyyaatti, Hogganootas jennu, Qabsoos xiinxallu, Ummata Oromoos qorannu, adeemsa addunyaa keessatti of ilaallus, Sochii bifa kamiituu gaggeeffannu kan madaalamuu kana boodaa jedheen amana. ABO fi Qabsoon OROMOO waliigalaa qormaata jabaa kan seenu, ykn lakkii rakkoon jiru kana jennee qaanii malee ykn ragaa gaabbii fi komee hin qabnee kan wal irratti dhiheessinu kana booda. Kun ilaalcha kiyya ragaa hedduu waliin dhiheessuu danda’uudha. Kana booda ABO akka uffata shaqaxaa akka barbaadan fudhatanii fiiguun hin danda’amu. ABO har’aa keessa, Ilaalchi faallaas hin jiru. atakaaroon hin jiru. akka walii galaatti danqaan bifa kamiinu dhiheeffannu hin jiru. warri ilaalchaan wal fakkaanna jedhanii karaan Oromoo baasuu kan jedhanii karaa haaraa eegalaniis, sababaan dhiheeffatan hin jiru. ebaluutu na danqee kkf jedhanii waan tarrifatan hin jiru. amma hojiidhaan Ummata hiriirsuu, Qabseessuu, waan barbaadamu hundaa irratti hojjachuu, hojjachiisuu qofaadha. kanuma. Waan hanqatu Ummatatti ifa dubbatanii akka guutamu gaafachuu. Ummati akka namatti birmatuuf ammoo, waan qabatamaa argisiisuu qofaadha. Kana booda rakkoon keessa keenyaa diinatti akka hin fuulleeffanne nu dhorku hin heddummaatu. Keessa keenyatti dhibee kan ta’uu karaa irraa maqisaa deemuu qofaatu filaata keenya ta’uuf deema. Kana hundaa kan madaalu eenyullee odoo hin taanee Ummata ofiiti. Hogganni gaaffii Ummata isaa akkuma dhaggeeffatee hojjatu, Ummatis waan Hogganni isaa jedhu dhaga’uun murteessaadhaa kan jedhamu kanaafi. Kan nu eeggatu kanadha.
Hoggana ofii kan madaalu Ummata ofiiti. Addunyaan har’a kana irra jireessa fudhachaa hin jirtu.sababaan ammoo, waan hundaa keessa dantaa isaani barbaaddachuudha. Hoggana Qabsoo Oromoo addunyaan akkamiin ilaalti ? Biyyoonni gurguddatan Biyyoota adda addaa keessatti sababaa adda addaan haleellaa waraanaa yennaa gaggeessan argina. Sababaa dhiheeffatan hin kaasu. Haleellaa kana booda garuu, waan isaan raawwatan kaasuun dansaadha. Yeroo baayyee Hogganoonni biyyoota adda addaa, ilaalcha warra dhihaan wal fudhachuu dhabuu irraa, humnaan isaan jijjiiruu argina. Warri humnaan waa jijjiiran kun yeroo baayyee, Hoggana Biyya bulchu humnaan ega kaasanii booda, namoonni irra kaa’aatan irra jireessi isaanii, Lammii Biyya haleelanii ta’anii, Umurii isaanii gara caalaa Biyyoota dhihaa fi kkf keessatti warra baratanii fi jiraataniidha . maaliif ? deebii isaa isinumaafan dhiisa. Biyyoonni dhihaa kun, Mootootii abbooti irree angoo irra jiraachisanii, Namni akka Biyyaa baqatu ega taasisanii booda, isa baqate kana ilaalcha ofiin cuubanii adeemsa ofii keessa galchuun waan jiraati. Adeemsi isaanii kun qabsoo Oromoo irratti hin yaadamne ykn hin yaalamnee jennee yaanna yoo ta’ee gawwummaadha. Kanaaf tarii cichoomiina Hogganootaa kana ilaalanii warra ofii barbaadan kaa’achuuf, wayyaanee waliin akka hojjatanis hubatanii, dibbee eenyuu ho’isaa akka jirru hubachuun dansaadha. hegaree keenya kan qajeelchachuu qabnu, kan hiri’ate guuttachuu kan qabnu, Dogoggora jiru sirreessuuf kan isa ilaallatu, Qabsoo Oromoof of laatee kan quuqamuu fi dhimma ofii taasifatee dantaa dhuunfaa isaa irra kan Ummataaf dursa kennuu danda’uu, Lammii Oromoo qofaadha. Hogganoonni keessan……jedhamee holollii gaggeeffamu maal akka nu irraan ga’ee bara mana ijaarrannee dubbanna. Oromoon shira baruun dirqama isaati. Oromoo amma kana heddummaatu cabsanii irratti sirbaa kaa jiran, humna dhabee odoo hin taanee, Bilisummaan barbaada jechaa garaa bal’achuu fi shira wallaaluu isaati. lammii keenyaan deebisanii nu cabsuu danda’uun, shira sadarkaa tokkoffaadha. Badiin hammaate yoo jiraate, miidiyaa irratti nama ummata kanaaf gadoode fakkaatanii dubbachuun, halgaa keessa ofii sooruu malee gonkumaa bu’aa tokko illee hin argamsiisu. Miidiyaa halgaa irratti maalan dubbadhaa ? jedhanii of gaafachuu barbaachisa. anaan akka natti mul’atuutti, dhimma Oromoo ilaallatu Afaan biraan Oromootti himuun beekumsa hin jedhu. Kanaaf hojiin keenya bifa kamiitu kan golaa fi kan alaa jennee adda baafachuu haa barru.
QABSOO WALOOTTI AMANUUN MURTEESSAADHA.
Qabsoo walootti amanuu jechuun, humna ta’uutti amanuu jechuudha. Humna ta’uuf ammoo, humna qaban hundaa walitti qabchuu jechuudha. Humna ta’uuf qawwee sassaabbachuu fi qabeenyaa walitti qabachuu qofaa miti. humna, dandeetti, beekumsa, qabeenyaa, toftaa, aadaa, seenaa …kkf Oromoon of harkaa qabu hundaa walitti fidanii, itti fayyadamuuf hojjachuudha. Dhalli Oromoo waan of harkaa qabutti dhimma ba’ee, Ummata isaa gabrummaa jalaa baasuuf har’a borii odoo hin jennee socha’uun barbaachisaadha. humna horachuuf qaamni tattaaffachuu qabu akkuma jiru, waan qabnutti dhimma baanee, qabsoo sabichaaf gumaacha ofii taasisuunis karaadha. amma manaatti dhufanii nu haa gaafatan ykn nu malee eessa ga’uu jedhamee bara gabrummaa lakkaawwachuun dhaabbachuu qaba. itti deemii Oabsoon akka jabaatu taasisi. amala dabeessummaa fi ofittummaa of keessaa odoo hin balleessiin ykn hin mo’iin, Bilisummaan barbaada jettee jecha qofaan bara hin lakaa’iin. Oromoo Qabsoo Manatti hin eeggatiin. Qabsootti socha’ii. Itti deemii jabeessiin. Bilisummaan lafa irra harkifattee fi Bilisummaan nurraa turtee jechi jedhuu, yeroo hundaa abdii nama kutachiisuuf carraa qabaata. Onnachuu barbaannaan, hamilee godhannee diina irratti hojjachuu barbaannaan, baroota gabrummaa jala jirru lakkofnee, laafinni kun kan eenyuti ? jennee of qeequutu fala nu fida.
Qabsoon Oromoo har’a Ilaalcha siyaasaa ykn Biyya keessaa fi alatti wal irraa fagaatee kan jiru haa fakkaatu malee, har’aa wal tumsuun ala filmaati tokko illee akka hin jirre huabatamaa dhufeera. Sadarkaan qabsoon Oromoo irra ga’ee, Godinaa ykn Ona ykn konyaa tokko Bilisoomsuun madaalamuu hin qabu. ABOn waggaa amma kana taa’ee bakka tokko illee…..jennee kan dubbannu kun, yeroof nutti fakkaachuu danda’a. isaaf yoo ta’ee, Oromiyaa guutuyyuu waggaa 2f Bulchuuyyuu yaaleera. Halgaan maaliif kanaan qabsoo keenya komata ? nuuf jedheeti ? kanatti hirkifatee maaliif holola oofa ? nuuf yaadeeti ? baduu keenya humni hawwuu gonkumaa bakka lamaa fi sadii Bilioomsuu keenyatti gammaduu hin danda’u. nuuti ammoo, dhugaadha jennee afarsuu jaallanna. Inni garuu dhimma itti ba’a. Qabsoon waloo akka bakka hin qabanneef holola irratti hojjata . Abbaa Duulaan faa’aa, miidiyaa irratti kan akkas jedhanii dubbatan qabsoo sabichaaf yaadaniitii ? ega yaadanii maaliif Finifnnee dabarsanii kennan ? kana qalbifachuu fi hubachuun fardiidha.wayyaanee yoo ta’ee, mammaaksa Oromoo “ akka duwwaa hin taaneef cubbatanii, akka nama hin gubneef irraa urgufanii ” sanaan tokko waan ta’eef, inni Biyya keessaas gara alaatti, inni alaas gara keessaatti lohaa adeemsa ofii bal’ifachuu, humnaa fi dandeetti lammii ofitti dhimma ba’uu barachuu qabna.
Adeemsi qabsoo Oromoo akkuma shira diina keenyaa, karaa hundaa fi ulaa jiru hundaatti gargaaramanii, diina kasaarsuullee hammachuu qaba. shira barannee diina caaluuf, waloon hojjachuu barbaachisa. diinni kan fira fakkaatee nu hammacuu fi akkuma nu keessa kaa’ee nuun taphatu, nuutis kan kanaan duraa irra irratti hojjannee qullaa isa dhaabuuf, odeeffannoo waloo horachuu nu barbaachisa.
Gama kanaan ga’een miidiyaalee Oromoo bilisa ta’anii murteessaadha. Midiyaaleen Oromoo Addunyaa kana irraa Ummata kanaaf dubbachaa jiran hundi, Yaada waloo ummatichaa adda baafatanii Ummata barsiisuutu irraa eegama. Wareegama Bilisummaan barbaaddu, akkasumas, Godinichatti gaaffiin Oromoo humnoota hedduuf gammachuu kennuu dhabuu irraa aarsaan nu gaafatu hedduu ta’uu hubannee, hojii keenya maraas gama kanaan qajeelchuutu nurraa eegama. Midiyaalee fi Namoonni tokko tokko Bilisummaa kana akka salphaatti kan argamtu fakkeessanii yennaa dubbatan, Ummata meeqa dogoggorsaa akka jiran hin hubatan. Bilisummaan akka biqiltuu borooti kutanii waan fedhan godhanitti dubbachuun ykn addunyaan Bilisoomtee dhumtee, nu qofaatu hafee jedhee hinaaffaa fi hidhii ciniinnatanii dubbachuun, bu’aa isaa irra balaa isaatu caalaa baradhaa . wareegamaaf nama kakaasuu fi Bilisummaa akka Biyyoota ollaa keenyaa jennee dubbachuun gonkumaa wal irraa fagoodha. Kana hubachuu nu barbaachisa. Qabsaa’oota cinaa bifa hundaan dhaabbachuu, dhimma Oromoo ol kaasuuf gama fedheenuu haa ta’uu kan tattaafatu jajjabeessuu fi gargaaruu, sochii Ummata kanaa gama hundaanuu akka ol ka’uu taasisuuf, hundi keenya bakka jirrutti dhimma baanee hojjachuuf, Yaada waloo gabbifachuu nu barbaachisa. wal gorfannee, kan didee karaa irraa maqisinee, mooraa diinaa haphisuuf hojjachuuf yaada walii galaa nu barbaachisa. yaadi waloo Bilisummaatti nu geessa. Lammii keenya ofirraa fageessuu qofaan diinaaf humna akka ta’u taasisuu kana geeddarree, ofiif humna taasifachuu qabna. Kana gochuuf isheen akkasii, isheen Sareedhaa KKF jechuu turfannee, ofitti deebisuuf haa hojjannu. Sabboonummaan gonkumaa qoba galeessummaan hin ibsamu. Nama qabsoof dhaabbate jechuun, yaada nama kumaa olii keessummeessuuf qophaa’uu jechuu akka ta’ee beekuu qabna.
Qabsoo walii galaaf Oromoo hiriirsuun kaayyoo keenya ega jennee, Ilma Oromoo hundaa waliin hojjachuuf murteeffachuun tarkaanfii jalqabaati. Har’a OPDOn mataa ishee Bilisummaa qabaattee akka hin beekne ragaa ba’aa jirti. Kanaaf carraan Oromoo humna ta’uu kun jaallatamuus jibbamus kan hojii irra ooluu qabuudha. Gama kanaan waa hedduu kaasuu fi toftalee hedduu kaasuu dandeenya. Garuu haala isaatu hin tolu. Qabsoo waloo kana jabeessuuf, haasaa Maangddoo tokko bara 1992 ODAA BULTMITTI godhan haa kaasu.akkas jedhan bara sana. Yeroos dhaabbileen siyaasaa Oromoo 5 turan. “Bilsiummaan Ormoo kan mirkanaa’uu, Tokkummaan yoo dhugoome qofaadha. Tokkomuun ammoo kan mirkanaa’uu, Dantaan Ummataa yoo durse qofaadha. Eenyullee qophaa isaa Oromiyaa fi Oromoo Bilisoomsuu hin danda’u. Bilisummaan keenya ammallee fagoo jirti. Kan fageesse ammoo Tokkummaa dhabuudha. Kanaaf Tokkummaan humna ta’uuf hojjachuun hojii nu eeggatuudha. Gaafa sana qofa diina keenya Oromiyaa irraa dhiibnee kan baafnuu. Kun odoo hin dhugoomiin Bilisummaan gonkumaa hin jirtu .” jedhan.
Waloon hojjachuu jechuun dhaaboota siyaasaa qofaa hin ilaallatu. Waldaalee Amatii, Waldaalee Hawaasaa kkf ni ilaallata. Wanni Bilisummaa keenyaaf waloon akka hin hojjannee nu dhorku hundi isaa diina keenya irraa adda taasifamee ilaalamuu hin qabu. Kutaa 4ffaan itt fufa.
GLATOOMAA !!!!! HORAA BULAA !
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Caffeen Oromiyaa oolmaa isaa Adoolessa 13/2008 Muudama Adda Addaa Raawwateera
Caffeen Oromiyaa, Kabajamoo Obbo Maashoo Olaanaa Bultoo Hoogganaa Biiroo Bulchiinsaafi Itti Fayyadama Lafa Baadiyyaa Oromiyaafi Kabajamoo Obbo Abraahaam Aduulaa Daariyrektara Dhaabbata Raadiyoofi TV Oromiyaa ta'anii akka hojjetaniif muudama isaanii mirkaneessee jira. Kana malees, Pireezidaantiin Mana Murtii Waliigala Oromiyaa Kabajamoo Obbo Addisuu Qabbaneessaa kaadhimamtoota abbootii seeraa Mannee Aanaatiif dhiira 132fi dhalaa 8 walitti 140 Caffeef dhiyeessuun muudama isaanii raggaasisuun sirna kakuus raawwachiisaniiru.