c: text/html

text:
Paartiin Badhaadhinaa ABO Maqaa Sirrii Hin Taaneen Waamuu fi Uummata Oromoo Maqaa Balleessuudhaaf Mirga Hin Qabu
Ibsa ABO
Onkoloolessa 8, 2021
(OROMOTV)Filannoo biyyaalessaa mootummaan Itoophiyaa Waxabajjii 21/2021 gaggeessee ture, adeemsi isaas ta’e bu’aan filannichaa fudhatama kan hin qabne ta’uu Addi Bilisummaa Oromoo (ABOn) irra deddeebi’ee uummata Itoophiyaafi hawaasa idil-addunyaa beeksisaa ture. Filannichi filannoo ulaagaa filannoo hin guunnee fi filannoo bu’uura seeraa hin qabne ture. Filannoo walabaa fi haqa qabeessa hin turre. Adeemsi filannichaa jalqabaa kaasee haga dhumaatti, akkasumas bu’aan filannichaa qindoomina kan hin qabnee fi fafakkeessaa fi gowoomsaadhaan kan guutame ture.
Waanti beekamuu qabu, garee aangoo dhuunfatee jirutu maqaa dimokiraasiitiin dantaa siyaasaa mataa ofii milkeeffachuuf diraamaa dalagameedha filannoon Mootummaan Federaala Dimokiraatawaa Rippaabilika Itoophiyaa gaggeesse hin turre. Filannichi sagantaa Paartiin Badhaadhinaa ittiin uummata Itoophiyaa, addatti ammoo uummata Oromoo gowoomsee gara mootummaatti of jijjiireedha. Jalqabuma iyyuu, Dr.Abiyyi Ahmad osoo adeemsa heeraa fi seeraa hin hordofin paartii ADWUI (EPRDF) diigee, Paartii Qeenxee Badhaadhina hundeessuudhaaf aangoo heera mootummaan kennameef hin qabu. Kanaaf paartiin karaa seeraan alaa hundeeffame kun biyyattii bulchuudhaaf yookaan filannoo biyyaalessaa gaggeessuudhaaf aangoo heeraa fi seeraa hin qabu. Dabalataanis, erga Dr.Abiyyi gara aangootti dhufee eegale gaaga’amni hamaan heera mootummaa irratti kan raawwatame yoo ta’u, qabeenya uummata biyyattii fi aangootti seeraan ala fayyadamuudhaan Paartii Badhaadhinaa jabeessuufi aangessuuf abbalamaa jira. Dhaabbileen Sirna Dimokiraasii, dantaa fi fedhii Paartii Badhaadhinaa milkeessuu qofaaf hojjetu. Paartileen moormitootaa jalqabuma irraa eegalee dhiibamanii waan baafamaniif, filannoo keessatti qooda hin fudhanne. Haaluma kanaan Addi Bilisummaa Oromoo humnaan dhiibamee filannoo keessaa akka baafame uummati Itoophiyaas ta’e hawaasi idil-addunyaa quba qaba. Kongireesiin Federaalistii Oromoos haaluma wal fakkaatuun humnaan dhiibamee filannoo keessaa ba’e. Paartileen mormitootaa kanneen Paartii Badhaadhinaa biratti amanamummaa qaban, garuu ammoo ilaalcha siyaasaa xiqqoo adda ta’e qaban, malaan filannoo keessaa dhiibamaniiru yookaan tibba filannoo miidhaan isaan irratti raawwatameera.
Akkasumas filannichi ta’e jedhamee itti yaadamee, haalota nagaa fi tasgabbiin yaaddessaa ta’ee fi naannowwan walitti bu’insaan muddame keessatti gaggeeffame. Tibba filannootti Lixa Oromiyaa, Kibba Oromiyaa, Kaaba Oromiyaa, Giddugaleessa Oromiyaa, naannolee Affaarii fi Ogaadenii fi lola Kaaba Itoophiyaa Adda Bilisummaa Uummata Tigraay waliin gaggeeffamaa jiru dabalatee lola hamaatu adeemsifamaa ture. Buufataaleen filannoo loltoota paartii badhaadhinaan guutamanii waan turaniif, uummannii naannoolee lolli itti gaggeeffamuu barbaadu kana keessa jiraatu filannoo irratti hirmaachuu hin dandeenye. Hawaasaa fi dhaabbileen idil-addunyaa filannoo kana waan lagateef, qaamoleen walaba ta’an filannicha hin daawwanne. Waanti baay’ee nama ajaa’ibu ammoo, bakkoota hedduutti deggertoota Paartii Badhaadhinaatu akka daawwattootaatti dhiyaate. Warri filannoo kana irratti hirmaachuudhaaf carraa argatanis, loltoota Paartii Badhaadhinaatiin sodaachifamaa, miseensota Paartii Badhaadhinaa akka filaniid kallattiinis ta’e alkallattiidhaan dhiibbaan isaan irratti godhamee jira. Walumaagala, filannicha haala lolaa fi walitti bu’insaan muddamee fi garee biyya bulchaa jiruun dhuunfatame keessatti gaggeeffame. Paartiin Badhaadhina gaafa guyyaa Waxabajjii 21/2021 dorgommii tokko malee qofaa isaa filannoo gaggeessuudhaan, akka waan injifateetti labsee jira.
Yeroo ammaa paartii Qeenxee Dr.Abiyyii ofii isaa haaromsuudhaan, Dr.Abiyyi kaayyoo isaanii dhugoomfachuuf mootummaa isaanii hundeeffachaa jiru. Adeemsa mootummaa hundeessuu kana irratti ABO maqaa sirrii hin taaneen waamuu fi uummata Oromoo maqaa xureessu gadi jabeessinee balaaleffanna. Dr.Abiyyiin dantaa siyaasaa dhuunfaaf jecha karaa seeraan alaa maqaa ABO fayyadamuudhaan Uummata Oromoo fi hawaasa idil-addunyaa gowoomsuuf yaalaa jira. Kun ammoo Qeeroo Oromoo kumootaan lakkaa’aman kanneen Sirna Mootummaa TPLF-EPDRF duraanii kuffisuuf lubbuu isaanii qaalii aarsaa godhan tuffachuudha.
Waan kana ta’eef, uummattoonni Itoophiyaa gamtaadhaan tokko ta’ee rakkoo fi gaaga’ama deddeebi’ee uummata keenyaa fi biyyattii mudataa jiruuf fala barbaaduutu irraa eegama. Kanaafuu, uummati Itoophiyaa fi paartileen siyaasaa furmaatawwan armaan gadii irratti xiyyeeffachuudhaan, osoo yeroo hin gubin hojiirra oolmaa isaaf gamtaadhaan hojjechuu qabu:
1. Uummanni Oromoo naannoo isaanii keessatti nagaa fi tasgabbii mirkaneessuu fi uummata naannichaatiif abdii gaarii dhugoomsuudhaaf Mootummaa Ce’umsaa Bulchiinsa Mootummaa Naannoo Oromiyaa jabeessuu qabu.
2. Uummattoonni Itoophiyaa bu’uura heera mootummaa Itoophiyaatiin qaamolee dhimmi ilaallatu mara hirmaachisun Mootummaa Ce’umsaa Biyyaalessaa hundeessuudhaan filannoo walabaa fi haqa qabeessa ta’e gaggeeffamee biyyattii keessatti nagaa fi tasgabbiin akka dagaaguuf waliin hojjechuudhaan haala akka mijeessan dhaamna.
3. Hawaasi Idil-addunyaa rakkoo fi gaaga’ama kallattii maraan Itoophiyaa mudateef furmaata barbaachisaa diriirsuu fi mootummaa ce’umsa marii biyyaalessaatiif haala mijeessu uumuudhaan biyyattii keessatti nagaa fi tasgabbii dhugoomsuudhaaf qaamolee dhimmi ilaallatu mara irratti dhiibbaa akka godhan dhaamna.
Injifannoo Uummata Bal’aaf!
Adda Bilisummaa Oromoo
Onkololessa 8, 2021

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Oromia is for all Oromians!
#OromoProtests-(09.02.2016, #StandUpAgain, Oromia) Oromia isn’t the TPLFs’ to dominate, to exploit and to sell– it’s for the benefit of you, your family and for all Oromians. Together we helped stop the Finfinnee Master Plan, but now we need to stand up again.
Can you SHARE this graphic and make it clear to the TPLF led-regime that Oromians don’t want further marginalisation, domination and exploitation.
Enough is ENOUGH!!
Posted on February 9, 2016, in Uncategorized. Bookmark the permalink. 1 Comment.
-
Uummatni Oromoo akka sibiila boorrajjii humna keenya yoo jabeeffannee lollee ufirraa qolanne uf oolchina. Silaa akka baayinni keenya sodaatamuuf gabrummaa jala bara hanganaa waanjoo baannee hin hafnu ture. Uumama nu keessaa salphinaa fi tuffii ufirratti hin agarretu sabasaa dhiisee gabroomfataa jiraachisuuf salphina jalaa akka nuti hin baaneef hojjata. Carraan bara 1991 G.C. nu miliqe ragaa yeroo dhihooti. Ammaa booda rasaasaa fi mana hidhaa humna nu weerareen dhumuu irraa uf oolchuuf Oromoonni sammuu fi garaa ilma namaa qabnu Uummata keenya hidhachiisnee salphina jalaa uf baasee nagaa akka argatu taasisuuf har’a haa dalagnu. Yoo humna taane fira horanna. Warri aarsaa nuti kaffalleen tokkummaa impaayera yakkamtootaa itti fufsiisuuf dhadha’ataa jiran nu sodaatu. Biyyootni ollaa keennaa hari’a gabroomfataa keenna waliin michoomanii daandii nutti cufan hundi nu waliin dippiloomaasii eegalu. Karaa mara, waan maraan waan humna nu taasisu irratti haa dalagnu. Aarsaa nuti kaffallee fi kaffalaa jirru biyya Oromiyaa walaba deebisuuf malee impaayera saba Oromoo dhaloota tokko fixanii uummatan itti fufsiisuuf akka hin firris halagaanis haa beeku. Oromootni qabeenyaa qabnu ittiin seenaa haa hojjannu. Ogummaa garaa garaa kan qabnu saba keenya Oromoo dhumaatii irraa oolchuuf haa dalagnu. Ogummaa waraanaa kan qaban saba isaanii tiif ittiin seenaa akka dalagan dhaamna. Free Oromia.! Strong-minded people is victorious.!


text:
Sagantaa - Dilbata Adoolessa 11, 2021
Dargaggoonni Oromoo 6 rasaasa Poolisootaa fi Milishoota MKII’n galaafatamuu
Dhukaasa Jimaata Adoolessa 9, 2021, dargaggoota Oromoo nagaa irratti, Poolisoota Humna Addaa [Oromiyaa] fi Milishoota Mootummaa Koloneeffataa Impaayera Itoophiyaan, Konyaa Lixa Wallaggaa, Ona Ganjii, Ganda Ganjii Deembii, iddoo addaa Janjamoo jedhamutti banameen, dargaggoonni Oromoo ja’a (6) iddoo tokkotti galaafataman.
Dargaggoonni Oromoo ja’an ajjeefaman, maqaan isaanii: Gammachuu Habtee, Abbush Abarraa, Barrihuun Balaay, Ismaa’el Darajjee, Sambataa Maammoo, fi Kidaanuu Bulchaa akka jedhaman nuuf eeruun, itti-fufuunis, dargaggoonni kun WBO deggeran sababa jedhuun, dhukaasa hidhattoota MKII – Poolisoota Humna Addaa Oromiyaa jedhamanii fi Milishootaan – iddoo nagaan waliin taa'anii haasa'aa jiranitti isaan irratti roobsameen bakka tokkotti ajjeefaman jechuun nutti himani, Oromtichi bilbilaan Ona Ganjii irraa odeeffanne.
Sagantaa keenya kana suur-sagaleen hordofuu dandeessu.


text:
President Obamaan akka jedhanitti United States kan feetu Iraniif mootummaan jijjiiramuu miti. Mirga uummata Iran kan meeshaa nukleraa hojii nageenyaaf fayyadamuu ni kabajji.
Amanamummaa dhabuun Iran hidda gad fageeffateera waan ta’eef battala waan furamu miti jedhan.
Dhimma rakkoo Syria bakka uummanni kuma 100 ol ajjeefman gama ilaaleen President Obamaan akka jedhanitti meeshaa keemikaalaa mootummaa biyyattii dhabamsiisuuf marii Rashiyaa fi US eegalan walitti bu’iinsa jiruuf furmaata polotiikaa barbaaduuf tattaaffii ta’u cimsuu qaba.
President Obamaan dhimmootii ijoo haga tokko presidentii Iran Hassan Rouhani waliin mari’ataniiru. Mr. Rouhaniin ofii isaanii presidenticha duraanii Mhamoud Ahmadinejad caalaa yaada madaalawaa qabanitti of ibsan.
Presidenti Rouhanin akka jedhanittti Iran yeroo murtaa’e keessatti marii ba’ii argamsiisuu danda’u sagantaa meeshaa nukleraa biyyattiin qabdi jedhamee shakkamuufis amantaa horachuuf battala marii geggeessuuf qophee dha jechuu dhaan nama afaan hiikuun gargaaramuun dubbataniiru.
Uggura Iraan irra kaa’ames qeequu dhaan uggurri sun mootummaa utuu hin taane uummata biyyattii miidhe jedhan.


text:
ABOn B/General Kemal Galchuun hooganamu Caamsaa 16-17, 2015 biyya Kanadaa, magaalaa Calgary keessatti kora isaa kan waggaa odhachuudhaan miseensotaa fi uummata Oromo waliin dhimmoota Qabsoo Bilisummaa Oromo irratti maree deemsisuuf saganteefatee jira.
Walgahii kana irratti hoganotin ABO B/G/Kemal Galchun hooganamu argamuudhaan dhimmota fardiii ta’an ( policy issues) kan akka Sagantaa Siyaasaa, kaayoo masakaa, tooftaa fi tarsiimoo qabsoo, tokkummaa qabsaayota Oromo kan kana fakkaatu irratti miseesotaa fi hawaasa Oromo waliin maree bal’aa deemsisuuf jiraatu. Kanaaf, Oromoonni adeemsa kaayoo, Sagantaa Siyaasaa fi Tooftaa fi Tarsiimoo QBO –tan ABOn hooganamtu irraa gaafii, yaadaa fi yaaddoo qabdan hundi akka maree kana irraa qooda fudhattan kabajaa fi Jaalala Oromummaa waliin isin afeerra.
Caamsaa 16, 2015 – guyyaa Walgahii Hawaasaa, Caamsaa 16, 2015 – galgala sagantaa bashannanaa kan Artistonni Oromoo beekamoon irraa qooda fudhatan fi Caamsaa 17, Walgahii Miseensota ABO Kutaa Kanaadaa
Teesson – 167 Temple Community Center
Caalatti Hubachuuf lakkoofsa bilbilaa asii gadii dhawaa.
Obbo Qasim Barro – 587 700 1462, Obbo Husseen Fatoo- 403 903 4863,
Obbo Gammachuu Gole – 403 890 7617


text:
Marii? Bilxiginnaan gantoota sadii maqaa marii uummataa! Ati Eenyu?
Marii???
Bilxiginnaan gantoota sadii maqaa “marii uummataa” jedhuun gara Bishooftuutti bobbaafteetti. Warri kaanis kallattii biraan akka socho’uuf jiran haasaa dhiyoo kana Obbo Leencoon haasa’anirraa hubanneerra. Marii jechuun maal jechuudha? Haala hoggantoonni fi miseensotni jaarmiyaalee Oromoo kumaatamaan hidhaa jiranitti, haala dargaggoon Oromoo abaluun deeggartu jedhamanii akka baalaa mootumma seer-maleessa kanaan guyya guyyaan harca’aa jiranitti marii maaltu taha? Eenyu waliin?
Yoo haa mari’atamu jedhamewoo jarri kun (ammaaf Diimaa Nagoo, Galaasaa Dilboo fi Garasuu Tufaa) humna siyaasaa isa kamiin qabu? Mariin hawaasa waliin godhamu inni mariisisu sun gaaffiilee uummata fuudhee deebii kennuu fi jijjiirama fiduuf yoo humna hin qabaatiin marii osoo hin taane olola dabballummaa jedhama. Kanaafuu ergamni gantoota kanaa uummata sobuu fi sossobuudha malee mariisisuu akka hin taane uummati Oromoo quba qabaachuu qaba.


text:
Murtiilee Konfaransi Gurmuu Hayyoota Oromoo (GHO) | Hagayya 15, 2020.
Ayyaantuu.org | Hagayya 19, 2020
Nuti, kanneen yaa’ii guyyaa hardhaa 15.08.2020 mataduree “Beekumsa hidhachuudhaan Oromoo fi Oromiyaa roorroo diinaa irraa haa baraarru!” jedhun gaggeeffame irratti hirmaanne, qabxiilee haala Qabsoon Bilisummaa Oromoo (QBO) keessa dabre fi amma keessa jiru akkasumas hiraarsaa fi gidiraa roga danuu ummata Oromoo irra gahaa jiru qorannee, hubannoo fi murtiilee armaan gadii dabarsine:
- Impaayerri Itoophiyaa hoggansa mootii Minilikiin jalatti, Oromoo dabalatee ummatoota Gaanfa Afrikaa jiran weeraruun erga ijaaramtee as, ummatooti gabromfataman (koloneeffataman), bilisummaa fi abbaa-biyyummaa afaan qawweetiin sarbaman deebifachuuf qabsoo hadhooftuu gaggeessaa hardha gahaniiru. Ummatooti cunqurfamoo qabsoo gaggeessaniin mootummoota gita bittuu Habashaa gara-garaa kuffanus, ka biroon dabareen angoo mootummaa qabatanii, dhibdee biyyattii, jechuun sirna gabrummaa, bulchiinsa abba-irree fi ol-antummaa afaan fi aadaa Habashaa tiksuun, gabromfannaa fi gidiraa guddaa Oromoo fi ummatoota biroo irratti fe’amee itti fufaniiru. Sirna gabrummaa diiganii biyya ammayyee fi sirna mootummaa seeraa fi heeraan namoota hundaaf lammummaa fi walqixxummaa raggaasu gad-dhaabuu hin dandeenye. Kun, impaayerri Habashaa diigamuu malee supphamuu akka hin dandeenye nuuf mirkaneessa.
- Mootummaan hardha angoo irra jiru, yaada ‘meddemer’ jedhuun golgatee, biyyi kan hundaa ti jechuudhaan, siyaasa “yezeegaa poletikaa” ykn gabroomfattuu haaraa (neo-colonialism) adeemsisuun saboota fi sab-lammoota dhabamsiisee biyyattii gita bittuu Habashootaa dhuunfachiisuuf yakka mootummoota dabranii dachaan raawwataa jira. Qabata ‘nagaa fi seeran kabachiisa’ jedhuun ofiifuu seeraa fi heera impaayerattii irra ejjetee, ummata irratti duula roga danuu labsee naasuu tokko malee ajjeesaa, jumlaan hidhaa, qeyee fi qabeenya Oromoo mancaasaa, tokkummaa Oromoo fi Oromiyaa diiguuf yaalaa jira. Walumaagala, Oromummaa dhabamsiisuuf karoora gabroomfataa haaromsatee ilmaan Oromoo qaroo tahan adamsee lafa irraa fixuun daguuggaa sanyii raawwataa jira. Sanyii duguggaa alkalattii (Cultural Genocide) – afaan fi aadaa Oromoo dhabamsiisuu fi seenaa haquu – gaggeessaa jira. Kana cinatti, sab-qunnamtiin mootummaa fi kan kaffaltiin inni hojjechiisu marti lucceffatanii ummata Oromoo akka bulguutti dhiheessaa jiraachuun, akeeka sanyii daguuggaa kan ittiin jalqaban tahuun hubatamuu qaba. Sanyii daguuggaa ummata Oromoo irratti raawwatamaa jiru kana sagalee cimaan balaaleffanna. Beektoti fi hayyooti Oromoo, ummata keenya yakka kana irraa baraaruuf tokko taanee waliin hiriiruun, gaafatama seenaa fi dirqama lammummaa nurra jiru dha, jedhna.
- Gaaffii haqaa ummatni tokko bilisummaan, dimokraasiin, walqixxummaan fi tasgabiin akka mirkanaawuuf gaafatu silaa imaammata siyaasaa fi bulchiinsa mootummaa biyya sanaa tahee ittiin hojjetama. Garuu impaayerri Itoophiyaa daangaa hardha qabdu kanaan erga addunyaa irratti beekamtee waggoota 130 dabran keessatti mootummoota gosa adda addaa afur keessummessitus, gaaffii haqaa Oromoon gaafatu kan deebisu hin argamne. Caalaayyuu, gaaffiin Saba Oromoo, mootummotaa Itoophiyaa dhufanii darbaniin akka diiggaa biyyaatti fi akka farra tokkummaatti fudhatamee, duullii qaamaa fi qalbii fufinsaan irratti gaggeeffamaa jira. Erga gaaffiin haqaa Ummata Oromo akka farra nageenyaa fi tokkummaa Itoophiyaatti diinefatamee, Siyaasa impaayerattii keessatti hegereen Oromoo maali? kan jedhuu deebii qulqulluu argachuu qaba. Filannoon ummata Oromoof hafe tokkichi, beekumsa bilisummaa qalbii (cognitive liberation) guddisuun, sabboonummaa dagaagsuu fi jaarmayaa biyyoolessaa argamsisuudhaan, karaa sirna hiree murtefannaa sabaa mootummoota gamtawaniin (United Nations) seeraween: bilisummaa ummata Oromoo, walabummaa Oromiyaa, fi birmadummaa dangaa Oromiyaa dhugomsuuf qabsawuun galma hin daddaaqamne ta‘uun hubatamuu qaba.
- Gaaffiin Saba Oromoo gaaffii bilisummaa, gaaffii abba-biyyumaa fi hiree ofii ofiin murteeffachuu ti malee, gaaffii namooti qomoon Oromoo tahan mootummaa gita-bittootta Itoophiyaa keessatti qooda aangoo argachuu qabanii miti. Namootni dantaa ofii fi gantummaan diina saba isaanii tajaajilan bara Minilikis turan; hardhaas ni jiru. Keessaahuu hardha, maqaa Oromootiin of ijaaraanii ykn alagaa jalatti gurmaawanii, ajjeechaa, samiinsa fi gidirsaa manii bahe ummata Oromoo irratti raawwataa fi raawwachiisaa jiru. Kana cinatti, jaarmiyaaleen Oromoo bilisa tahan ammoo bitamtoota akkasii irraa, kaayyoo fi akeeka ifa taheen of daangessuu dadhabanii, godina QBO dhugaaf gaggeeffamu laaffisuu fi burjaajii siyaasaaf ummata saaxilaniiru. Burjaajii kana keessaa bahuuf, wal irraa baruu fi walbarsiissuun dammaqinsa guddissuun murteessaa dha. Jaarmiyaaleen siyaasaa dhugumaan ummata Oromoo aangoomsuuf qabsaawan yoo ta`eef, burjaajii kana hambisuuf kaayyoo fi akeeka qulqulaawaa lafa keeyyachuun, tokkoomuu fi humnoota Oromoo tokkoomsuun, sab-boonummaa biyyoolessaa ijaaranii Gaaffii Abbaa-biyyummaa ummataa dhugoomsuuf akka harka walqabatanii ka’an iyyata lammummaa dhiheessina.
- Rakkoolee siyaasaa, dinagdee, fi hawwaasumma saba cunqurfamee qorachuudhaan fala itti barbaaduuf gaafatamni guddaan kan irra jiru hayyoota saba sanaa ti. Ummatni hayyoota hin qabne akka nama ija hin qabnee waan taheef, xiyyeeffannaan gitoota bittuu, hunda dura hayyoota/qaroo saba gabroomfatanii san dhabamsiisuu, fi sabichi hayyoota/ hooggansa biroo akka hin magarfannes roga hundaan duula wal irraa hin citne gaggeessuu dha. Seenaan gidirfama ummata Oromooo waggoota 150 dabranis kanuma nuuf mirkaneessa. Namoota Oromummaa isaanitti boonani fi haqa ummata isaaniif falman naasuu tokko malee dhabamsiisuun akeeka mootummaa gabroomfataa Itoophiyaa tahee itti hojjetamaa as gahe; ittis jira. Hardha, hayyoota Oromo qeyee isaanii irratti, barattoota Oromoo mana barnootaa gara-garaa keessatti, humni dhoksaan mootummichi ijaarrate, ajjeechaa sukanneessaa gaggeessaa jiraachuun qaamuma akeeka kanaa ti. Akeeki gabroomfataa biroon, lafa Oromoo irratti alagaa qubachiisuun itti hojjetamaa ture; hardha maqaa investimentii (daldala qonnaa), magaalota babaldhisuu fi “industrial park” ijaarruun, karoorri Oromoo lafa isaa irraa buqqisuuf baldhinaan itti hojjetamaa jiru, qaama daguuggaa sanyii ti.
- Ummata Oromoo humna qawweetiin erga gabromfatanii booda, jalqaba sirna Gadaa fi Jila Abbaa-Muudaa dhorkuun, gameeyyii Oromoo fixuu fi kaan ammoo aadaa ofii fudhachiisanii Oromoo qaroo-dhablee gochuun, Oromoon ummata sirna, aadaa fi seenaa hin qabne jechuun burjaajessan. Hardhas, seenaa, aadaa, dhuudhaa fi afaan Oromo sonaan qoratamanii galmeeffamuun ummati keenya akka irraa baratee hin dammaqne gochuuf gufuu kaawuu fi ifaa fi dhoksaan shirri afaan faajjesuu itti fufee jira. Imaammata kana doomsuuf, hayyooti hunduu ummata keenya barsiisuu fi dammaqsuu irratti ni hojjenna, hayyooti keenya hundu akka irratti xiyyeeffatanis waamicha goona.
- Bilisummaa argachuuf qabsoon ummati gabroome tokko gaggeessu, hirmaannaa, hoggansa fi kutannoo hayyootaa alatti wanna hin milkoofneef, gaafatama seenaa fi dirqama lammummaa ulfaataan hayyoota Oromoo irra jira. Nuti hayyooti Oromoo, rakkoo saba keenyaa (siyaasaa, dinagdee, fayyaa fi hawwaasumma) qorachuu fi to’achuun adda-duraummaan fala itti barbaaduun dirqama keenya dha. Ummati Oromoo, Impaayera Itoopiya jalatti jaarraa tokko fi walakaa oliif gidiraa irratti dagaagfame jala of bilisoomsee, biyya isaa irratti abbaa tahuuf qabsoo bara dheeraa gaggeessaa jiru injifannoon akka xumuramuuf, hayyooti Oromoo marti humna, beekumsa fi qabeenya qabnu hunda gara tokkotti luuccessuun akka bira dhaabannu waamicha lammuumaa dhiheessina.
- Dubartooti lakkoofsaan walakkaa hawaasa tokkoo tahuu qofa osoo hin taane, ijoollee guddisuu irraan dhaloota dhufu qaruu irratti gahee murteessaa qabu. Kana bira taree, QBOs tahe sochii Qeerroo fi Qarree keessatti baldhinaan hirmaachaa turani; ittis jiru. Haa tahu malee, ba’aan cunqursaa fi hirraarsa mootummaa gabroomfataa isaan irratti dachaa tahuun hubatamee, hawaasa fi siyaasa keessatti dandeettii isaanii muldhisuuf carraa akka argatan xiyyeeffannoon irratti hojjetamuu qaba. Gahee isaan QBO keessatti qabaniif ilaalchi gahaan kennamuufii biratti, qoodni isaanii akka guddatu fi shoora isaan guddina fi itti-fufinsa aadaa fi duudhaa Oromoo keessatti qabaniif xiyyeeffannoon akka keennamu hubachiisna. Sadarkaa hoggansaa hundaattuu akka hirmaatan waamicha dhiyeessina.
- Afaan Oromoo, afaan wal-quunnamtii qofa osoo hin taanee, karaa ummati Oromoo aadaa, duudhaa, seenaa, amantii fi ilaalcha uumaa fi uumamaaf qabu itti muldhisu, baataa eenyummaa (sabummaa) ti. Kanaaf, duulaa giti bittuu Itoophiyaa dufanii dabran afaan Oromoo dabamsiisuuf yaalaa turanii fi ammas akeekan, ummata Oromoo fi Oromummaa dhabamsiisuuf kan aggaame tahu hubannee, duula kanneen irraa qolachuu birra tarree, afaan keenya guddisuu, waaltessuu fi afaan hog-barru, barnotaa, saayinsii fi bulchiinsaa gochuu keessatti qooda nurraa eegamu ni gumaachina.
- Ummatni kamuu uumamaan bilisa dha; nam-tokkeenis cunqursaa kam irraa iyyuu walaba ta’uun seera umammaa ti. Oromummaa fi Oromiyaa irratti kan murteeffatu Oromoo qofa waan taheef, wanna irratti jaarsummaa taa’an miti. Mootummaa Itoophiyaadhaan gochi sanyii daguuguu fi aadaa sabaa dhabamsiisuu (ethnic and cultural genocide) dalagamaa jiru, yakka ilmi namaa hunduu balaaleffatuu qabu dha. Kanaaf, humnooti dimookratawaa tahanii fi dhaaboti haqa ilma namaa marti gocha fashistummaa mootummaa Itoophiyaa kana balaaleffachuun ummata Oromoo cina akka dhaabatan gaafanna.
Injifannoo Ummata Oromoof !
Oromiyaan Ni Bilisoomti!
Hirmaattota yaa’ii Gurmuu Hayyoota Oromoon qindaawe
Hagayya 15, 2020


text:
Ba’ii filannoo prezidaantummaa Keniyaa kan Onkolooleessa 26 bara 2017 gaggeeffame irratti manni murtii mummeen kan Keniyaa falmii guyyaa dhumaa har’a dhaggeeffatee jira.
Hogganaan mormitootaa Raa’ilaa Odingaa deggertonni isaanii ba’anii akka sagalee hin laannee waan ajajaniif jecha prezidaantiin Keniyaa Uhuruu Keenyaattaa guutuummaatti injifatanii jiru.
Falmii kan dhiyeessa keessaa tokko seera tumaa duraanii Harun Wau yoo ta’an kaan immoo namoota lama kanneen kabajamuu mirga dhala namaaf qabsa’an Jonjo Mue fi Khalef Kalifaa turan.
Wau kan bakka bu’an Benjamin Musyoki akka jedhanti yeroo filannoon haqamuu akka keeyyata seera biyyatti 140 tti kaadhimmtoonni fi deemsii filmaataa duraan ture haqamuu qaba.Kanneen kabajamuu mirga dhala namaaf falman lameen Mue fi Khalifaan akka jedhanti immo komishinni filannoo buufata filannoo 290 kan heerri ajajuu keessatti hin gaggeessine jedhu.
Abbaa alangaa mummichi Githu Muigai garu kun hundumtuu filannoo gaggeeffamee gatii dhabsisuu hin danda’uu jedhu.


text:
Bara 1989 keessa yaada namii diqqaan yuniversitii Amerikaa beekamtuu, George Washington keessatti walti dhufee marii taahee, yaadi kaan baballatee nama hedduu gahee hujii jalqabee,deemuma deemee ganna 25 gahe.
Hawaasii Oromoo Waashinigton DC,MD fi VA Onkololeessa 12,2014 keessummoota dhibba hedduu yaammatee ganna huji itti jalqabe ulfeeffate.
Akka bulchootii waldaa kanaa jedhanitti gannii 25essoon kun rakkoo fi gammachuu keessa bahee asi gahe dubbatee,waan amma itti jiru agarsiisee,waan itti deemu ummataan wal mari’achuuf ganna kana ulfeeffate.
Waldaan bara 1989 keessa namii Oromoo beekamaan tokko lubbu dhabee jennaan akka hawaasatti walti dhufnee waan keenna qabaachuu mallee jedhee huji jalqabe jedhan kun amma mana ufii DC keessaa DC keessaa karaa Georgia irraa qaba. Hawaasa Oromo 6212 3rd Street, N.W, Washington DC, 20011 irraa jira.
Waldaan kun eegii hujii jalqabee human jabeeffateen duubatti mana bitatee, nama Oromoo Amerikaa dhufu komputera barsiisuu, odeeffannoo biyya dhufanii fi leenjii akka akkaa kennuu fi waan hedduu hojjate jedhan.
Karoorii hawaasa Oromoo ka itti aanu miseensa hedduu dabalachuu dhiphuu fi bal’inna Oromoo addunyaatti himuu,akka afaan Oromoo DC-tti afaan hujii tahan mootummaa DC gaafachuu fi kkf jedhan.
Maanguddootii hawaasa Oromoo ganna 25 duratti yayyaban jedhanii galateeffaman; obboo Teshoomee Tarreessaa ,Obboo Mitikkuu Firrisaa,obbo Ismaahel Kormee,Major.,Abbebee G/Maariyam,obboo Tarreessaa Jaalataa, Obboo Tarrafaa Qadiidaa,obboo Mohaammad Abdoo fi nama hedduu.


text:
Amajjii 24,2016 Yeroo ammaa kana Barattoonni digadamii lama mana hidhaa ykn karchallee Wallaggaa Bahaa jaatoo naqamtetti yeroo argaman Barattoonni sadii fi qonnaan bultoonni lama humna tikaatiin achi buuteen isaanii dhabame.
Barattoota keessaa
- Caalaa Bantii Nagarii
- Misgaanuu Addunyaa Bantii fi
- Dassaalenyi Eebbisaa yeroo ta’an,
Qotiisaan bultoota lama kan hidhattoota isaanii turan uumataaf aantummaa agarsiiftan maqaa jedhuun hidhannoo hiikkachiisuun erga qabanii kan ukkamsan Baatilee Warqinaa Biluu fi Tasfaayee Warqinaa obbolaa lamman yeroo ta’an, Obbo Baatileen umurii ijoollummaa isaatiin waraana dargiin hirmaachise irratti qaama hir’uu kan ta’aniifi dhukaasanii qal’aa kan kutan waan ta’eef, wayyaaneen uummata daguuguuf karoora waan qabduuf namoota tarkaanfii ishee deebisuu malanii fi hawaasa biratti dhaga’aman dhabamsiisuun uummata shororkeessuuf badii dalagame ta’uu qeerroon addeessee jira


text:
Makiinaa Shofeera Malee Deemtu
Amma booda Shofeerri gursaa buleefii shofeerri machaawes yaaddoo takka malee makiinaa oofuuf deema. Konkolaataan kun Self Driving Car jedhama. Self-Driving jechuun makiinaa ofiin of oofu jechu. Shofeerri keessa taa’ee rakkina akka tasaa mudatu horfofuu malee, wanti inni godhu heddus hin jiru. Makiinaan kun Kaameraafii Seensara kallattii hundaan qaba. Konkolaataa isa dura jiruufi isa booda jiru, akkasumas ka isa cinaan jirus Kaameraafii Seensara kanatti fayyadamee adda baafata. Yoo osoo makiinaan deemaa jiru namni akka tasaa afoo bu’es, bakkuma jirutti dhaabbata. Yoo Shofeertichi akka dhaabbatu barbaades ofumaa bakka banaa barbaadatee dhaabbata. Dabaltaan mallattoolee Traafiikaa kan karaarra jiran hunda adda baafachuu ni dandaha. Kanaafuu bakka saffisa makiinaa hir’isuun barbaachisutti ofumaa suuta deema. Bakka ari’uun barbaachisuttis ni fiiga.
Keessumattuu yeroo ammaa kana Kaampaaniin Uber makiinaa kana tajaajila taaksiitiif hedduminaan itti fayyadamuu eegalee jira.


text:
Galchiiwwan Kasaa fi Gabatee Gulaaluu ykn Haquu
Galchiiwwan kasaa galmee kee keessatti akka dirreetti saagamu. Dirreewwan galmee kee keessaa ilaaluuf,fili sana booda akka filatame mirkaneessi.
-
Qaree hatattamaan fuuldura galchii kasaa galmee kee keessa irra kaa'i.
-
Choose Edit - Reference - Index Entry..., and do one of the following:
-
Sanduuqa barruu Dhaan bakkabuudi keessaa barruu argamaniin bakkabuusuudhaaf barruu galchi.
-
Faayilicha kuusdeetaa filiitii Haqi cuqaasi.
Galmee kee keessatti galchiiwwan kasaa keessa marsiyyuf, xiyyawwan itti aanaan ykn durii qaaqa Galchii Kasaa Gulaali keessaa cuqaasi.


text:
Luuwii Paaster
Luuwii Paaster (Mudde 27, 1822 – Fulbaana 28, 1895) kemistii fi maayikiroobaayoloojistii lammii Firaansi yoo ta'u kan inni ittiin beekkamus argannoowwan talallii, bososuu maayikiroobii fi paasteraayizeeshinii argachuu isaatini. Paaster kan inni ittiin yaaddatamau maaltu dhibee akka fidu fi akkamitti akka ittisuun danada'amu argachuu isaatini, kunis ergasii lubbuu namoota hagana hin jedhamnee du'a oolcheera. Du'a dhibee yeroo da'umsaa nama qabuun dhufu hiirrise, akkasumas talaallii dhukkuba saree maraatuu fi antiraaksii uume. Argannoon Paaster fayyaarratti argate tiyoorii dhibeen jarmiidhan dhufa jedhu kan mirkaneesse yoo ta'u kun immoo fayyaa mana yaalaatti kennamuuf karaa bane. Paaster ummata biratti tooftaa ittiin aannanii fi wayiinii faallama baakteeriyaa irraa dhowwuun danda'amu uummu isaatini, tooftaan kunis paasteraayizeeshinii jedhama. Paaster namoota damee saayinsii baakteeriyooloojii dhaaban sad'ii keessa isa tokko, warri lamaan Fedinaand Koohen fi Rooberti Koochi. Paaster "abbaa maayikiroobaayoloojii" jedhamee beekkama.


text:
Hogganoota paartii mormituu Kongreesa Federaalawaa Oromoo ka ta’an Obbo Gurmeessaa Ayyaanoo, Obbo Dajanee Xaafaa, Obbo Addisuu Bullaallaa fi Obbo Baqqalaa Garbaa irratti ragaan sagalee fi barreeffamaa dhiyaatee jira.
Keessumaa ragaaleen Dijiital kan akka I-meelii, Fees Bookii kan marsariitii hawaasaa irraa argamee, vidiyoo fi sagalee bilbilaa fi haala adda addaan waraabame kfn mala adda addaan keessaa hanqisuu itti dabaluu ykn himannaa dhiyaate waliin akka wal simatan gochuun sirreessuun ni danda’ama.
Ragaaleen barreeffamaa fi meeshaalee adda addaa yeroo mana hidhamtootaa sakataaneetti argaman jedhaman mara dhugumaan achii fudhamuu isaaf ragaan agarsiisu maali?
Kun hundumtuu mirkaneeffamuun murtii haqaa kennuuf bu’uura waan ta’uuf dhimmi itti yaadamuu qabu ta’a. Ija Kanaan yeroo ilaalamuu ragaan hogganoota KFO irratti abbaan alangaa dhiyeesse maal fakkaata? Abukaatoo kan ta’an Obbo Abdul-Jabaar Huseenii fi Obbo Ammahaa Mokonneen ragaan abba alangaa dhiyeeffate irratti deebii ofii barreessanii galchanii jiran.
Deebii kenname kan ilaaleen gaaffii fi deebii Obbo Abdul-Jabaar Huseenii waliin gaggeessinee jirra.


text:
Odeessa Mana Hidhaa: "Mana hidhaa keessatti nu guddifatanii, seeratti nu dhiyeeffatan"
Yeroo gara garaa sadi walumaagalatti waggoota 12'f hidhame. "Jalqaba yoon hidhamu umuriin koo himatamuuf waan hin geenyeef, mana hidhaa keessatti na guddifatanii" jedha.
Urgeessaa Daammanaa Kumsaa jedhama. Amma dargaggeessa ganna 29ti.
Dhalataa magaalaa Amboo yoo ta'u A.L.I bara 1995 barataa kutaa 6 tahe hiriyoota isaa 14 waliin Ambootti hidhame.
Namoota yeroos waliin hidhame keessaa weellisaa Haacaaluu Hundeessaa tokko ta'uu hima.
"Sababni hidhamneef ABO deeggartu, ABO'n dabballummaa isin leenjisee dabballummaa kanaanis nama ajjeestaniittu jedhamneeti" jedha.
Yeroos umuriin keenya yoo guddate 14 ta'a kan jedhu Urgeessaan, umuriin keenya himatamuuf waan hin geenyeef "mana hidhaa keessatti nu guddifatanii" jedha.
"Seerri biyyattii waggaa 18 gadi mana murtiitti dhiyeessuu waan hin dandeenyeef, mana hidhaa keessatti nu guddifatanii waggaa afur booda seeratti nu dhiyeeffatan."
Manni murtiis ragaa malee waggaa 10 akka itti murteesseefi hidhaa waggaa jaha booda A.L.I bara 2001 gadi dhiifamuu BBC'tti himeera.
Akkuma mana hidhaatii baheen mana barnootaatti debi'ee barumsa isaa itti fufe.
Waggoota sadi booda garuu marroo lammataaf A.L.I bara 2003 to'annoo jala oole.
"Gidiraafi dararaa Maa'ikalaawii fi Qaallittii waggaa lamaan booda bara 2005 bilisa bahe" jedha.
"Fincila diddaa gabrummaa magaalaa Ambootti 2006 dhooheen booda na adamsanii bara 2007 na qaban," jedha.
"Ana waliin Qajeelaa Galaanaa, Sabkeebar Baqqalaa fi Abdataa Olaansaa, nama afur turre" kan jedhu Urgeessaan Abdataa Olaansaa biraa wareegamuu dubbata.
Marroo sadaffaaf waaggoota afur erga hidhamee booda Waxabajjii 14 bara 2010 gadi dhiifamuu dubbata.
"Waggaa 6 hidhamtee gaafa baatu, hiriyaan kutaa 6 waliin barataa turte kutaa 12 gahee si eega" kan jedhu urgeessaan "yoo xiqqaate umurii koo irraa waggaa 15 hatameera" jedha.
Dararaan mana hidhaa keessatti irra gahaa ture kan dhala namaaf hin malledha jedha.
Reebicha hamaa irra gaheen akka fedhetti gadi jedhee ol jechuu akka hin dandeenyefi iji isaa bitaa qulqulleessee waa dubbisuu akka rakkatu himeera.
'Yoomuu hin dagadhu…'
Turtii mana hidhaa waggoota 12 keessaa wanti yoomu qalbii keessaa nan badne wanta gaafa manni hidhaa Qilinxoo gubatu raawwatedha jedha.
"Eessaa akka abidda fidan hin beeknu ofii isaanii abidda qabsiisanii, mana nuti keessa jirrutti abiddatu boba'aa akka nuti gadi hin baane ammo rasaasaan nu ittisu turan."
"Akka tasaa mucaan Tamasgen Tsaggaayee jedhamu baanaan rasaasaan balbala fuulduratti rukutan, gaafa ol kaasuuf itti fiignu nutti dhukaasanii rabbit nu baase" jedha.
"Rasaasa irraa hafnus rooba hamaa roobaa ture keessa qullaa nu teesisanii akka nama bofa reebuutti uleedhaan nu reebani" jedha.
Nyaataafi uffata nu dhoowwatanii ji'a tokkoof dararaa yoomuu hin dagatamne keessa turre jechuunis dubbata.
Jireenya hawaasummaa mana hidhaa
Wayita mana hidhaa turree warra kophee hin qabne, warra waan uffatan hin qabne walirraa ilaallee wal gargaaraa turre jedha.
"Yoo gaddi nutti dhufe wal jajjabeessina, osoo hin jaalatiin Kaabaa Kibbaa, Bahaa Dhihaa walitti nu fidanii wal nu barsiisan, nu miidhuutti nu fayyadani" jedha.
Hiriyoota isaa hedduu du'aan of biraa dhabuu kan himu Urgeessaan mana hidha keessatti yaala argachuun rakkisaa ture jedha.
"Ijoolleen Oromoo rasaasa qofaan du'aa hin turre kan summaa'anii du'anillee jiru" kan jedhu Urgeessaan mana yaalaa deemuuf soda qabna turre jedha.
Hidhaa booda...
Nama waggaa dheeraa hidhamee baheef jiruun bu'aa bayiin guutuu ta'uu dubbata Urgeessaan.
"Mana hidhaati baatee hawaasatti yoo makamtu, gariin hojjetatee of harkaa qaba gariin ammo baratee ogummaa isaatiin of jiraachisa, ati garuu hirkataa taata" jedha.
Wayita qabamu ragaan barnootaa isaa irraa fuudhatamuu kan dubbatu Urgeessaan barnoota itti fufuullee akka hin dandeenye dubbata.
"Ragaan barnootaa koo eessa akka jiru hin beeku" jedha.
Rakkoon hedduun jiraatullee kana akka rakkootti hin himannu jedha.
Maali jennaan "kan nu biraa lubbuu isaanii dhabantu jiru, nuyi kana hadheessinee yoo himanne seenaa isaaniitu gatii dhaba" jedha.
Harsaa hidhamtoonnifi wareegamtoonni Oromoo kafalan akka lafatti hin badne paartileen siyaasaas ta'e qaamoleen hawaasaa gara garaa tokkummaan cimanii hojjechuu qabu jechuunis dhaameera.
Warra achi buuteen dhabame
Akka Urgeessaan jedhutti ammallee namoonni mana hidhaa jiran jiru.
Warra mana hidhaa jiraniin altti ammo kanneen achi buuteen isaanii hin beekamne "manni haa lakkaa'u" jedha.
"Ani kanan beeku ijoolleen Amboo qofti kan du'uuf jiraachuun isaanii hin beekamne hedduudha" jedha.
Kanneen maqaan isaanii asii gaditti eeraman warra Urgeessaan achi buuteen isaanii hin beekamu jedhedha.
- Baqqalaa Abbabaa
- Baqqalaa Maandessaa
- Imaanaa Lammeessaa
- Girmaay Asaffaa
- Warqinaa Hawwiloo
- Taaddasaa Lammaa
- Guutaa Bantii
- Waaqumaa Dinqaa
- Alamuu Doorii
- Girmaa Urgeessaa
Namoota achi buuteen isaanii dhabame rogeeyyiifi qaamni dhimmichi ilaallatu osoo iyyaafatanii jechuunis dhaameera.


text:
Ibsa Gaddaa ABO
Addi Bilisummaa Oromo boqochuu Professor Mahadii Haamiid Muudee hin eegamin oggaa dhagahe gadda guddaa lafee nama seenutu itti dhaga’ame.
Profesar Mahadii Haamid wayta Oromoo tahanii mul’achuu fi Afaan Oromoo dubbachuu fi barreessuun ulfaataa ture keessa nama gaazexaa Bariisaa hundeessee fi Abbaa Bariisaa jedhamee beekame dha. Afaan Oromoo gaazexaan maxxanfamee akka bahu taasisuu keessatti sabboontota Oromoo warra duraa keessaa tokko turan. Kana malees kuusaa jechootaa fi hiikkaa (Dictionary) afaan Oromoo fi software baasuun dagaagina hanga du’aan addunyaa kana irraa godaananitti dadhabe osoo hin jenne dagaaginaAfaan Oromoof hojjachaa kan turan sabboonaa Oromoo jabaa turan.
Seenaan Oromoo akka ifa bahu gochuuf qoodni gumaachan ol aanaa dha. Nama beekaa, hubataa fi qaroo hojii mul’ataa fi bu’a qabeessa uummata Oromoof hojjete, uummaticha biratti jaalala guddaa qabu tahuu ABOn itti dhiheenyaan beeka. Professor Mahadii Haamiid umriin isaanii barnootaaf akka gaheen Harargee Bahaa, magaalaa Cirootti mana barnootaa Ciroo seenan. Kutaa 2ffaa magaalaa Hararitti osoo barataa jiranii barnootaan jabaa tahanii waan argamaniif Finfinnee mana barnootaa Baa’ida-maariyam jedhamutti dabarfaman.
Kutaa 2ffaa Baa’ida-maariyamitti xumuranii Yuniversitii yeroos Yuniversitii Haayila Sillaasee jedhamee waamamu,YUNIVERSITII Finfinnee har’aa seenuun digrii jalqabaan eebbifaman. Mana barnootaa keessa wayta turanitti sochii barattoota Oromoo keessatti qooda fudhachuun miidhaa ummata Oromoo irra gahaa ture mormaa akka turanii fi sirna cunqursaa irratti qabsaawuuf kan murteeffatanis ijoollummaa isaanii irraa jalqabanii akka ta’e duubbeen seenaa isaa ni ibsa.
Addi Bilisummaa Oromoo professor Mahadi Haamid Muude addunyaa kana irraa du’aan darbuu gadda cimaa itti dhaga’ame irra deebi’ee ibsachaa dirqama qabsoo isaan bahaa turan daran jabeessuu fi xumura itti gochuuf kanneen lubbuun jirru qooda nurraa eegamu akka gumaachinu waamicha dabarsa. Dhuma irratti Professor Mahadi Haamid biyyoon sitti haa salphatu, nagaan boqodhu jechaa maatii fi firoottan isaaniif jajjabina hawwina.
Injifannoo Ummata Bal’aaf!
Adda Bilisummaa Oromoo(ABO)
Amajjii 25, 2021
Related


text:
Mummichi ministeera Itiyoophiyaa Dr. Abiyyi Ahmad fi jilli isaaniin hogganame daw’annaa Amerikaa kutaalee adda addaa keessatti torban sadii dura gaggeessan fi hariiroon hawaasa lammiwwan Itiyoophiyaa akkasumas hidda dhalata Itiyoophiyaa qaban waliin tolfame milkaa’iina guddaa argamsisuu isaa dubbtan.
Amerikaatti Ambaasaaddara Itiyoophiyaa kan ta’an Kaasaa Takla Birhaan waajiira raadiyoo sagalee Amerikaatti argamuun akka ibsanti lammiwwan Itiyoophiyaas ta’e kanneen hiddi dhalata isaanii Itiyoophiyaa irraa ta’e biyya isaanii gargaaruuf kaka’uumsa guddaa akka qaban ibsan.
Waashingitoon, Losaangalas fi Minisootaa keessatti uummanni biyyaa kuma dhibba tokko caalaan hirmaachuu ibsan.
Gabaasa Guutuu Caqasaa.


text:
Dejane Gutama irraa
Akkuma beekamu Mootummaan Sa’uudii dhiyeenya kana lammiiwwan biyyoota addaa addaa irra karaa seeraan alaatiin Sa’uudii seenan fi hayyama jireenyaa hin qabne ilaalchisee labsii haarawa baasuun beekamaadha.
Labsii kana irratti lammiiwwan hayyama jireenya hin qabneef karaa seeraan alaatiin seenan Roobii boruu March 29/2017 irraa kaasee ji’a 3 keessatti biyyattii lakkisanii akka bahan ibsameera.
Labsii kana ilaalchisee lammiiwwan biyya keenyaa Hayyamni jireenyaa irra kufe fi karaa seeraan alaatiin Sa’uudii seenaan bahuuf maaltu irraa eeggama kan jedhu irratti Qajeelfama Imbaasiin Itiyoophiyaa kan magaalaa Jiddatti argamu Afaan Amaaraatiin baase gara Afaan Oromootti jijjiiruun gabaabsinee isiniif qopheessinee jirra.
1. Namoonni sababa Hajjii fi Umraatiin Sa’uudii seentanii osoo hin bahin waraqaan (Vizaan) isinirraa kufe.
=> Osoo guyyaan kenname hin gahin buufata Xiyyaara kamiiyyuu deemuun bahuu kan dandeessan tahuu
=> wanti isin irraa eegamu passportaa fi Tikkeeta xiyyaara qofa.
2. Namoonni osoo labsiin kun hojii irra ooluu jal hin qabin(March 29/2017) duratti hayyamni jireenyaa irraa kufe ykn sababa Hojiin Sa’uudii seentanii hayyamni jireenyaa hin bahiiniif
=> Hojjachisaan (Namtichi qacare) kaffaltii hojjaataa(tuu) irraa eegamu kaffaluun Vizaa dhumaa akka argatu qabu godhaaf. Yoo adabbii qabaates hojjachiisatu kaffaluu qaba. Hojjetaan immoo guyyaan 90 kenname osoo hin dhumin daangaa ( buufata Xiyyaaraa ) kaminuu bahuu danda’a.
=> wanti irraa eegamu passporta fi tikkeeta Xiyyaaraa qofa.
3. Namoonni Hayyamaan alatti osoo sirna Hajjii raawwatan too’annaa jala oolan, karaa seeraan alaatiin kan Sa’uudii seenan, kan osoo labsiin kun hin labsamin dura nama isaan Hojjachiisan jalaa badan qaama dhimmi ilaallatu kan naannawa isaaniitti argamutti dhaquun Vizaa bahiinsaa dhahatuu ni danda’u.
=> wanti isaan irraa barbaadamu (Passporta ykn Liseepasa) achi booda osoo guyyaan kenname hin gahin Sa’uudii lakkisanii bahuu qabu.
4. Namoonni Balagaan irra hin jirre, kan Iqaamaa seera qabeessa qaban, kan sababa Nama isaan hojjachiisu hin beekneef labsii kana akka carraatti fayyadamuun bahuu barbaadan
=> Ministeera Dhimma Hojjataa(Maktaab Al Amal) jalatti kan argamu kutaa dhimma rakkoo hojjataa hiiku deemuun xalayaa fudhatuu
=> Xalayaa eega fudhatan booda Tarhiila naannoo saniitti argamu deemuun Vizaa ba’iinsa fudhatuu.
=> Ragaa isaan irra barbaadamu passporta qofa.
5. Namoonni dhaabbata itti hojjataa turanitti gocha seeraan alaa hojjatuu isaaniif hayyama dhorkaman
=> Biiroo Ministeera Hojii (Maktab Al A’maal) deemuun waraqaan eenyummaa waytawaa baafatuu.
=>Achi booda Biiroo Imigireeshiina naannawa isaanii deemuun Viizaa ba’iinsa fudhachuu.
=> wanti isaan irra barbaadamu (Passporta fi Waraqaa eenyummaa) erga fudhataan booda bahuu ni danda’u.
Odeeffannoo dabalataa yoo argane kan isaanii dabarsinu ta’a.


text:
Muddee 7,2015 Gootonni Barattooti Oromoo godina Harargee Aaanaa Ciroo sirna mootummaa abbaa irree Wayyaanee balaaleffachuun guyyaa har’aa hiriira mormii guddaa bahuun gaaffii mirgaa kaasan, kana malees Godina Lixa Shaggaritti warraqsii FDG Guddaan Uummata Oromoo Magaalaa Amboo , Yuunibarsiitii Amboo, Qonnaan Bultoota Amboo fi Magaalaa Gudar, Qonnaan Bultoota Aanaa Tokkee Kuttaayee fi Barattoota Oromoo Magaalaa Gudar Dabalatee Warraaqsii Seenaa qabeessi bifa adda ta’een gaggeeffama jira. Gaaffiin mirga abbaa Biyyummaaf deebiin haa kennamu fi Karoorri Master Pilaanii Finfinnee fi Labsiin
Magaaloota Oromiyaa Caffeen Naannoo Oromiyaa Murteesse Atattamaan Haqamuu qaba jechuun Uummatni Daandii konkolaataa cufee Hiriira
Mormii guddaa itti fufee jira. Qonnaan Bultootni Oromoo AMBOO-GUDAR daandii konkolaataa cufuun Warraaqsii FDG haalaan jabaatee jira,
Waraanni Wayyaanee uummata gaaffii mirgaa gaafachaa jiruu irratti sagalee dhukaasaa Gurguddaa nama naasisu dhukaasa jira, Gaazii
Summaa’aa Uummatarratti waraanni Wayyaanee dhukaasaa jiruun Magaalaa GUDAR keessatti qonnaan bultootnii fi uummatni hedduun kukkufee
jiraachuun ittumaa Warraaqsaa Mormii uummatni gaggeessa jiru ulfaachisee jira.
Kana malees Barattootni Oromoo AANAA MIDAA QANYII M/B Baallammii sadarkaa 2ffaa fi Qophaa’inaa warraqsaa FDG Guddaa Uummata Oromoo Magaalaa Ballammii fi Goototni Barattoota Oromoo MIDAA QANYII Warraaqsaa FDG dhoosuun mootummaa abbaa
irree wayyaanee dura dhaabbatan. Gaaffiin mirga abbaa Biyyummaaf deebiin haa kennamu fi Karoorri Master Pilaanii Finfinnee fi Labsiin Magaaloota Oromiyaa Caffeen Naannoo Oromiyaa Murteesse Atattamaan Haqamuu qaba jechuun goototni Barattootni Oromoo dhaadannoowwaan itti aanuu kana sagalee guddaan dhageesisuun FDG jabaatee itti fufe. Dhaadannoo haala walfakkaatuun dhageesifama jiru:
-Master Pilaaniin irratti wareegamaa jirru haqamuu qaba,
-Mootummaa Dhukaasee nu ajjeesaa jiru jalatti hin bullu, mootummaan EPRDF/TPLF/OPDO’n bakka nu hin buutu, mootummaan uummata isaa ajjeesuu addunyaa irra hin jiru.
-Nuti bilisummaa barbaadna, Mirgii Dimookiraasii fi Namommaa Nuuf Haa Kaabajamu,
-Ilmaan Oromoo Oromummaan Yakkamuun Hidhaman hatattamaan Haa hiikaman.
-Mootummaan Yakka Duguginsa sanyii ummata Oromoo irratti rawwacha jiru seeratti haa dhiyaatu
-Labsiin Magaalota Oromiyaa Caffeen Murteesse haqamuu qaba,
– Lafti Keenya Lafee keenya lafee keenya murree hin Kennu,
– Gaaffiin keenya gaaffii mirgaa mirga abbaa biyyummaa, kan bilisummaa
fi dimookiraasiiti, jechuun Waarraaqsaa FDG jabeessuun itti fufan, Waraanni Wayyaanee lakkoofsaan Heddumina qabau uummata irratti
bobba’ee jiruun wal dura dhaabbachaa jiru.


text:
Bulchiisa naannoo Amaaraa keessatti baatiilee sadeen dabran keessatti namoonni kuma dhibba tokkoo ol tahan dhibee busaatiin qabamuu Instiitiyuutiin Fayyaa Hawaasa naannoo beeksisee jira.
Inistiitiyuutichi akka jedhutti, baatiilee sadan dabran keessatti namoota kuma dhibba tokkoo fi kuma digdamii toorba tu dhibee Busaatiin qabame.
har’a irraa jalqabee ka biyyattii keessatti yaadatamu Guyyaa Dhibee Busaa ilaalchisee, duulli waa’ee dhukkubichaa uummata hubachiisuu akka geggeessamus, Biiroon Fayyaa Naannoo Amaaraa hubachiisee jira.
Inistiitiyuutii Fayyaa Uummataa Naannoo Amaaraatti, Qindeessituun dhimma dhibee Busa, aadde Maastewaal Worquu, haala dhibee Busaa naannoo isaanii keessaa ennaa ibsan lakkoobsi kun ka bara dabre yeroo akkanaa ture waliin ennaa wal-bira qabamee ilaalamu, amma baay’ee dabaluu isaa ka dubbatan – Aadde Maastewaal, keessumaa naannoo Amaaraa gama Lixaa keessatti lakkoobsi miidhamtootaa baay’ee ol’aanaa tahuu hubachiisan. Naannoo Amaaraatti, itti-gaafatamaan Biiroo Fayyaa – Dr. Melkaamuu Abbixee, weerara Busaa godinaalee naannoo Amaaraa hunda keessatti dabalaa dhufe kana to’achuudhaaf uummatni of eeggannaa barbaachisu akka godhu hubachiisan.
Bara dabre keessatti keemikaala Farra-Busaa biifameen, uummata Miliyoona tokkoo ol dhukkubicha irraa oolchuun akka danda’ame Institiyuutiin Fayyaa Hawaasaa naannoo sanaa dubbatee jira, jechuun, Asteer Misgaanaaw, Baahir Daar irraa gabaastee jirti.


text:
Oromia: Dirmannaa Iyya Koyyee: Lafti Keenya Lafee Keenya: Hiriirri Nagaa Oromiyaa Har’as Itti Fufee Oole. #OromoProtests continues for the 3rd day. The Government of Oromia Reacts. March 8, 2019Posted by OromianEconomist in #OromoProtests, Uncategorized.
Tags: Iyya Koyyee, Lafti teenya lafee keenya, Qeerroo, say no to master plan 2, Social movement
trackback
Lafti keenya lafee keenya. Lafeen keenya ammoo alagaaf hin kennamu. Kooyyee Facceen Oromiyaa dha. Mootummaan Oromiyaa bulchuu qaba. #QeerrooPower
Hiriirri nagaa Oromiyaa keessatti magaalootaa fi bakka heddutti guyyaa sadaffaaf geggefamaa oolera. Kayyoo isaa yeroo gabaabaa waan guuttateef hiriirri kun yeroof har’a boodee akka dhaabatu ibsamee jira.
Bakkawwan hiriirri nagaa har’a itti geggeefamaa turan keessaa kan odeeffannoo qabnu:
Ambo, Adaabbaa, Aqaaqii, Awwadaay, Adaamaa, Asallaa, Ajjee, Asaboot, Baakkoo, Baalee Roobee, Baddeessaa, Baroodaa, Baatee (Walloo), Bishooftuu, Boolloo, Bulbulaa, Bule Horaa, Calanqoo (Meettaa), Ciroo, Cinaaksan, Dannab Guddoo, Dadar, Nagallee(Arsi) Diksiis, Dirree Incinnii, Dirree Dhawaa, Dhummuugaa, Doobbaa, Gobbaa, Gudar, Gimbi, Gindhiir, Galamsoo, Gololchaa, Gursum, Guumaa, Haramayaa, Adaree Biyyoo (Harar), Hanqooloo (Waabee), Harawacaa, Hirnaa, Holotaa, Jimma, Darbaa, Calalaqaa, Aana Fadis, dinshoo, Arsi Qarsaa, Beddellee, Bookee, Magaalaa Alii, Kooraa, Abootee, Gurawaa, Dubiluqi, Laaftoo Harwa, Gooroo Mootii, Ada’aa Bargaa/Mogor/Reejjii, Sandaafaa, Aanaa bookee, Borana Yabelloo, Harargee bahaa Jaarsoo Ejersa Gooroo, Kokkossaa (Arsi Lixxaa), Kofalee, Gindabarat, Kaachis, Langey, Miinoo(Qumbi), Saaris, Sabbataa, Shanan Dhuugoo, Machaara, Mi’essoo, Qaallittii, Qullubbii, Qilinxoo, Asandaaboo (Jimmaa), Soqaa, Walisoo, Walloo Kamisee, Shashaamannee, Sigimoo, Sibu Siree, Salaalee, Saddiqaa, (Fichee), Sulultaa, Universitii Jimmaa, Xuulloo, Watar
Laftii teenna lafee teenna!
Finfinneen Handhura teenna!
Cinaaqsan cinaacha teenna!
Mooyyalee Balbala teenna!
Dirree Dhawaan dirra teenna!
Ethiopia land protest enters second day, Oromia govt reacts, Africa News
ባለፉት ቀናት በኦሮሚያ ሲካሄድ የነበረው የተቃውሞ ሰልፍን የታለመለትን ግብ ስለመታ ለጊዜው ቆሟል። እነዚህ ሰልፎች በሞቶዎች የሚቆጠሩ ከተሞች ውስጥ ፍጹም ሰላማዊ በሆነ መልኩ የተካሄዱ ሲሆን ምንም አይነት ጉዳት በሰውም ሆነ ንብረት ላይ ሳይደርስ ተጠናቋል።
ምስጋና ለቄሮ፣ ለጸጥታ አካላት እና ለሰፊው ህዝብ !!
Comments»
Leave a Reply Cancel reply
This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.


text:
Guyyaa 29.02.2020 hoggantoota armaa gadii kana humni nagaa mootummaa Tophiyaa mana isaanii sakkata’e: san booda hidhamuun mirkanaaye.
1. Abdii Raggaasaa
2. Mikaa’el Booran
3. Kennasaa Ayyaanaa
4. Yaddii Abdishakur
5. Shigux Galataa
Hoggantoonni olaanan ABO kunniin dorsifamuu kan ibsamaa jiru yoo ta’u boodarra hidhamuun isaanii mirkanaaye.
Sakkata’iinsi kunillee ajaja mana murtiitin ala jedhaa jiraa. Gama mootummaatin hammaa wanni ibsame hinjiru.
Foolisiin yeroo mana isaanii sakkata’ee isaan hidhu daddarbaan akka hoggantoota kanarra gaheef manni Abdii Raggaasaa foddaan rasaasan rukutamuunis ibsame


text:
Paakistaan gama kibbaa keessatti baabuurrii imaltootaa walitti bu’anii yoo xiqqaatee namoonni 40 yoo du’an kanneen biro 100 caalaan mada’uu angawoonni biyyatti ibsanii jiru.
Baabuura imaltootaa lameen keessa namoota kuma tokko caalaan akka turan aangawoonni ibsanii jiru.Hojjatonni baraarsaa amma iyyu imaltoota caccabaa Baabuuraa keessatti namoota qabamanii jiran baasaa kan jiran yoo at’u lakkoofsii namoota du’anii dabaluu mala soda jedhu qabu.
Ministeerri odeeffannoo kan paakistaan Fawaad Chaudrii ibsa baasaniin akka jedhanti balaan kun rakkoo Tekniikaan, maal dhibdee ykn beekaa uumamee isa jedhu murteessuuf yeroon isaa hin geenye, kanaaf gamnii hundi qoratamaa jira jedhan.
Mummichi ministeera paakistaan Imraan Khaan balaa kun dhaqqabuu isaan Rifachuu isaanii ibsanii balaa baabuuraa hamaa dha jedhan.Waluumaa galaan qorannaan akka gaggeeffamuus gama Twiitariin ajaja dabarsan.
Waraannii Paakistaan fi milishaan iddoo balaan kun itti dhaqqabetti argamuun yaalii baraarsaa siviilon


text:
Qalbeessaa Dhangi’aatiin
Sadaasa 4,2020
Qabxii ijoo:
Addi Bilisummaa Oromoo waan amma adeemaa jiru kana jala bu’ee hordofaa turuu bira taree, haala furmaata rakkoo siyaasa Xoophiyaa kana akeekaa as gahe.
Hogganni ABO erga biyya galee as akka dhaabaatti, badiif qiisasama har’a adeemaa jiru kana hanbisuuf qabxiileen furmaataa siyaasaa ABO dhaan lafa kaahamaa ture marti maal na dhibdee qofaan akkasuma akka qoosaatti ilaalamee bira darbuutu rakkoo ammaa kanaaf sababa ta’e.
Rakkinni biyya Impaayera Xoophiyaa keessatti dhalate kun, rakkoo sabummaa ykn rakkoo amantaa utuu hintaane rakkoo siyaasa biyyattii ta’uu fi rakkoon siyaasaa ammoo siyaasa qofaan kan furamu ta’uu dubbataa fi akeekamaa ture. Furmaata lafa kaahame sana irra tarkaanfatanii gara lolaa fi hololaatti tarkaanfatame.
Impaayera Xoophiyaa keessa rakkinoota wal xaxaa baroota dheeraaf dhaalmaan as gahantu jira. Rakkinichi rakkoo PP fi TPLF qofa utuu hintaane, Impaayera loogummaan ijaarame waan ta’eef wiirtuu rakkinaa isaa furuun baay’ee ulfaata. Rakkoo Impaayera Xoophiyaa furuun loogummaa barbadeessuudhaan saboota hundaaf mootummaa ta’u hundeessuutu furmaata bu’uuraa ta’a. Impaayera Loogummaa dhabamsiisanii mootummaa uummataa gadi dhaabuun ammoo akkuma ABO’n dhiyeenya labsaa jiru kana mootummaa Ce’umsaa barbaachisa.
Rakkinoota kana furuu utuu qabuu mootummaan, siyaasa Qawweedhaan furuudhaaf rakkoo siyaasaa irree isaan balleessuu barbaaduutu ittuu rakkina dhalate kanaaf balaa guddaa ta’e.
Waan Oromiyaa keessatti har’aa ta’aa jiru kun balaa qabaachuu fi rakkoon wayiita hogganni ABO gale mul’atan furamuu baannaan balaa guddaan dhalachuu mala yaadni jedhu utuu mootummaaf dhiyeeffamuu mootummaan didee gama irree isaatiin rakkoo furuutti adeeme. Irreedhaan rakkoon siyaasaa furamuus hindanda’u furamees hinbeeku.
Amma abidda har’a qabatee jiru kun utuu hinboba’in, kana bira darbeeyyuu giimiin balaa abiiddaa kanaa utuu fiilee irrattis hindammaqamin nagaaf qabbana buusuuf tarkaanfii furmaataa ABO’n akkasuma waayilli isaa KFO’n fudhataa turan marti bishaanitti nam’utu kanaan mootummaa gahe.
Abidda mana qabate, erga guutuu yaabee dhaamsuun hindanda’amu. Abidda guutuu manaa yaabeef rakkoo siyaasa wiirtuu hogganoota siyaasaa seene dhaamsuun ulfaata.
Amma Impaayera Xoophiyaa keessa rakkoowwan hedduu dhalatee jira. Rakkoo ABO/KFO fi PP gidduu, Rakkoo TPLF fi PP gidduu, Rakkoo Kibba Xoophiyaa fi PP, Rakkoo Amaaraa fi PP, Rakkoo Kush Kaabaa fi Amaara/PP gidduu, Rakkoo Somaalee fi PP gidduu.
Rakkoowwan kana furuun tasumaa kan hindanda’amnedha. Sababaan rakkinni Impaayera Xoophiyaatti Abidda ta’e kun dhaamuus ta’ee qabbanaa’uu hindanda’u. PP jechuun kanneen mootummaa ofiin jedhan loogummaa irraa walaba ta’uu dadhaban. Loogummaan saba tokko xiqqeessaa, saba tokkoof ammoo awwaataa, du’a saba tokkoo callisaa, mataa bo’uu saba jaallatanii ammoo arboomsuun dhaadeessuu walii gala loogummaan Impaayera Xoophiyaa keessaa hundeen goguu hindanda’u. Loogummaan kun hanga jirutti ammoo rakkootu dhalata, rakkootu uumamaa itti fufa!
Lola TPLF fi PP irratti
Wal waraansi TPLF fi PP gidduu jiru kun “anatu Oromiyaa dhuunfachuu qaba!” Irratti kan qiyyaafate yoo ta’u, biyya abbaa qabu Oromiyaa akka qircaa hirachuuf waraana walii waliinii isaaniitti banuu jaraan hubatamaadha.
Oromiyaan abbaa utuu qabduu halagaan qircachuuf irratti wal qabuu, oromiyaa irratti wal waraanuun mataansaa takka namas ajaa’ibsiisa. Takkammoo boorees namatti horee, biyya ofii akka tikfatan, daangaa biyya abbaa ofii akka kabachiifatan nama taasisa.
Lolli kun gama Qawween akka qabbanaa’u, akka Qawween dhaamuuf waamichi gama PP’n darbaa jiru, labsiin waraanaa gama PP tiin ta’aa jiru rakkoo kana kan furu utuu hintaane ittuu rakkinichaaf Gaazaaf Kibiratii ta’uu isaa hubachuunis barbaachisaadha.
Lola jara kana lamaanii gidduu seenuun saba keenya Oromiyaaf barbaachisaa miti! Jarri wal waraane lamaanuu Oromoof diina ta’uu hubachuun barbaachisaadha. Qaamolee lamaan kana gidduu seenuu ykn baabsuun Oromoof faayidaa hinqabu. Faayidaa irra darbeeyyuu miidhaa olaanaa malee, barbaachisummaan waraana TPLF fi PP irratti hirmaachuu Oromoof miidhaa qofa ta’uu wal hubachiisuu barbaachisa.
Jara kana lamaan gara PP’s ta’ee gara TPLF goranii du’a seenaa hinqabne du’uu irraa Oromoon of baraaruu qaba. Lolli jara kanaa gabaabbachuus ta’ee dheeraachuu danda’a.
Kana malees lolli jarreen lamaan gidduu kun furmaata numa argata. Asitti kanneen miidhaman miskiinota lola isaan hinilaallannetti hirmaatan ilmaan iyyeessaa Impaayera Xoophiyaa kana keessaa kanneen loltoota TPLF fi akkasuma loltoota PP ta’anii lola hinfeesifne kanatti hirmaatantu miidhaa guddaa rakkoo lubbuu dhabuu ofitti fida.
Lolichi akkamiin hammaate?
Muummicha Ministeeraa taasisee sirni EPRDF kan muude Dr. Abiyyi Ahemad aangoo sirna isaan kennameef, aangoo uummati itti hinlaanne erga of harka galfateen booda waayilummaa isaa Eertiraa faana taasifate. Eertiraa fi TPLF waggaa dheeraaf lola guddaa keessa turan. Akka maleettis wal dhabanii, lafa Baadimmee irratti lammiilee hedduun erga ajjeefamanii lafichi kan Tigiraay ta’ee waggaa dheeraaf garuu wal gaarreeffataa as gahame.
Eertiraa waliin waayilummaa uumuun Abiyyiin maaliif barbaachise?
Humna Oromoo sodaatame. Humna Oromoo kana hunkuteessuu barbadeessuun ala jiraachuun PP abjuu ta’uu cimsee amane. Kanaaf humna waraana Oromoon qabu WBO barbadeessuun furmaata kahame keessaa isa duraa taasisee fudhate. Kanaafuu Eertiraa waliin walii galuu barbaachise. WBO’n Eertiraa keessa baay’ee waan tureef, amala WBO, gahumsa WBO, Leenjii WBO beekuu barbaachise. Kana beekuuf bakka isaan itti leenji’aa turan Eertiraa faana waayilummaa uumee iciita WBO argachuu, lafa hanqina WBO fi gahumsa WBO beekuuf barbaade. Sababaa kanaa Isaayyaas waliin walitti dhufeenya uummate.
Isaayyas faana hariiromuuf fedhii Eertiraa guutuu qaba. Fedhiin Eertiraa lafa TPLF waliin irratti waldhaban deeffachuudha. Lafa sana waraanaan fudhachuu iyyuu waan barbaaduuf gaafa Abiyyi lafa kana siin deebisa jedhuun Eertiraaf gammachuu guddaa ture.
Qabeenya namni irratti murteeffachuu danda’u, fuudhee sii kenneera jedheen. Isaayyasiif Abiyyi kanumaan hariiroo tolfatan. TPLF waliin utuu hinaasa’in kana xumureef.
Kanumaan wal jala deemuu, wal jala fiiguuf waayilummaan Abiyyiif Eertiraa michummaa sadarkaa guddaa irra gahe ta’e.
Isaayyaas WBO dhabamsiisuuf mala barbaachisaa jedhamu mara Abiyyiif gumeessee himuu itti fufe.
TPLF hadiiduma michummaan Isaayyaasiif Abiyyi dabalaa adeeme gaarreeffannaan wal haalonfachuu irraa gara waraana hololaatti guddate. Waraana hololaan wal madeessanii amma tarkaanfii waraanaatti guddateera.
Lolli kun akkamiin qabbanaa’a?
Waraanni amma eegale kun xumura argachuu mala dhabuus mala. Xumura kan argatu yoo tokko fedhii isaa ajjeesedha. Kun ammoo TPLF lafa sana gattee dhiisuu ykn Isaayyas laficha gatee dhiisuudhaan lolli kun xumura argata. Lafa dhiigni baay’een irratti lola’e kana qaamoleen kun lamaanuu nii dhiisu jechuun garuu baay’ee ulfaata. Rakkinichi rakkoo siyaasaa waan ta’eef siyaasaan furamuu nii danda’a. Waraanaan furuu yaaluun abjuu ta’uu mala.
Egereen Oromiyaa maal fakkaata?
Lola amma gama Tigiraay baname kun haaraa ha ta’u malee Oromiyaa jaarraa tokkoof walakkaa oliif lola itti baname jala jiraachuu hubachuu barbaachisa. Lolli Oromiyaa keessaa Habashaa fi ilmaan PP tiin ilma Oromoo fi lammiilee Oromiyaa irratti adeemaa tureef jiru gaaga’ama lubbuuf qabeenyaa guddaa Oromiyaa irraan gaheera.
Kisaaraa waraana jaarraa tokkoof walakkaa tilmaamuun utuu baafamee hangam ga’a jedhanii xiinxaluun barbaachisaadha.
Addatti lola uummata nagaa irratti PP’n adeemsisaa jiru, ajjeechaa dargaggoota Oromoo irratti xiyyeeffatee adeemaa jiru waraana ilmaan Oromoo guyyaa guyyaan raawwataa jiru kunis rakkoo guddaa dhaleera. Oromoo fi impaayerri Xoophiyaa waliif gumaa ta’aniiru.
Oromiyaa keessatti lubbuun nama nagaa ajjeefamuun, akka hoolaatti morma kutanii gorra’uun, ulfa ajjeesuun, daa’imaaf gadamoojjii/jaarsa dabalatee lubbuu qaaliin aarsaa ta’aa oolu. Ajjeechaawwaan seeraan alaa, yakkoota waraana qaama ani mootummaadha jedhuun raawwataman kun seera hinarganne. Seerri uummata nagaaf dhaabbachuu kan male uummata nagaatti dabee gama qaama ani mootummaadha jedhuutti luucca’ee jira. Rakkoowwaaniif badii qisaasama lubbuuf qabeenyaa qaamoleen badi balleessitoonni mootummaa qaqqabsiisaniif beenyaa gahaniis ta’ee jarris seraaf hindhiyaanne. Kun ammoo daranuu maal na dhibdeef maal fiddiidhaan ilmaan Oromoo nagaa ajjeesuun babal’ataa dhufe. Dargaggeessa Oromoo akka midhaan birraatti walitti qabanii haamaa jirama.
Humna seeraan ol ta’e humna waraana humna addaa jedhamuu fi Raayyaa Ittisa Biyyaa jechuun of waamu seeraaf Heera biyyattii cabsee, nagaa balleessee daranuu rakkoo hammeessee jira. Oromiyaa fi PP walitti araarsuun yeroon isaa darbee jira. Kanaan booda Oromoo fi PP walitti araarsuun hindanda’amu.
Furmaata rakkoo siyaasa Impaayera Xoophiyaa!
Gabaabinaan furmaata kanaa kan ta’u sabooti impaayera biyyattii wal ta’anii mootummaa Ce’umsaa hundeeffachuudha.
Akka Oromoottis nagaaf tasgabbii Oromiyaa dhugoomsuuf mootummaa Ce’umsaa biyyoolessa Oromiyaa ijaarrachuudhaan humna lubbuu dhala namaaf marartoo dhabee, walii isaayyuu nyaachaa jiru kanatti adaba taasisuu barbaachisa.
Injifannoon uummata Oromoof!
Qalbeessaa Dhangi’aatiin
Sadaasa 4, 2020


text:
Lixa Afranqalloo Ona Gumbii Bordoddee keessatti Oromoonni 10 hidhattoota Affaariin ajjeefamuu | RSWO
Konyaa Lixa Afran-Qalloo, Ona Gumbii Bordoddee keessatti – Milishoota/Hidhattoota Naannoo Affaar kanneen MKIX irraa deggersa leenjiifi hidhannoo qabaniin – Oromoonni 10 ajjeefamuu; kanneen 10’nii ol ta’anis madaa’uu;
Hidhaa, dararaafi ajjeechaan Konyaalee Lixa Tuulaamaafi Jimmaa keessatti Oromoota irratti, Loltoota Mootummaa Koloneeffataa Impaayera Xoophiyaan raawwatamu tibbanas itti-fufee jiraachuu;
RSWO – Bitootessa 12, 2020


text:
Bara Mangee san fakkaata.Garuu, Warraanni kun Finfinneetti har’a mormiitti ykn yaalii fonqolchaatti jira.
Soldiers always demand when they believe civilian administration is weak to oppose them. This is specially true during transition period when the army and soldiers believe the unelected civilian administration has no legitimacy. The opposite is true, unlike Derg time; people have no trust on the army, in fact the army and police have been their enemy for the last decades. Remember, the guardian of the revolution is not the PM but Qeerroo.
Biyya Oromiyaa
Shittoon naannoo Arat Kiiloo kun HIDHANNOO FIRFIRSAA waan jiru fakkaata.
Lakkii nurraa dhiisaa, kun aadaa fi seera “Maddammar” san miti!!
Dr Abyi baga Ministeera guddaa ta’e; Ob Lammaan baga Oromiyaa bulche. Mohamed Ademo baga muudame! Taayyee Danda’aa baga muudame! Milkeessaa Miidhagsaas baga muudame! Maal fidu egaa, warri diina keenyaa sun!! Nuti itti gammadneerra!!
Ammoo, isaantu, WBO gaachana godhachuu dide malee nuti muudamuu isaanii hin didne. Diduun mirga isaanii ti. Kanaaf, qabsoofne. isaan, waan WBO kana didanis, nuti isaan jaalanna. obbolaa keenya kanatti diinni akka roorriftu hin barbaannu; nuti ijoolleen Oromoo keenya aangoo argachuu isaaniitti gammadoo dha!!
#VIVAOROMIA


text:
Biyyiti tun buna isii ka akkana addunyaan jaalattee fi gabayaa addunyaa keessa mi’aa qofaa mitii foolee isaatiinuu hin beekanii jedhan kana hagana caalaa jabeeffattee biyya innii hin gahinilleen gahachuuf kora addunyaa Sadaa 8,fi 9,2012 Finfinneetti yaamte.
Obboo Taaddasaa Masqalaa I/G/Waldaa Oomishtoota Buna Oromiyaati,wannii korii kun taaheef;
“Waahee Buna keennaa addunyaa irratti barsiisuu…warrii buna alaatii bitan,qorattoonni,ka buna oomishna,kana buna biyya keessatti akaahan walti dhufanii qulqulinna buna keennaa irratti dubbanne….”
Obboo Taaddasaa, Buna Itoophiyaa addunyaa irratti maaniin beekan jennaan.
“Buna Itoophiyaa tokkoffaa…buna uumamaadhaa,lammaffaan dhandhamii isaa addaa..kaan wayini, wayinii jedhaa,kaan mookaa jedhaa,kaan ammoo burtukaana dhahaa,buna foolee gaarii qabaa...Gaaddisaa jalatti biqilaa,lafa tabbaa irratti bahaa.”
Buna Itoophiyaa kana haga guddaan gabayaa Jermenii fi gabayaa Sahudiitti ergan,dhaabbilee USA buna Itoophiyaa bitan keessaa;Rooyal Koofii,Inter-Amerikaa,Staarbaaksi dabalee hedduu.
Qabeenna Itoophiyaa guddaa kana jabeessanii qonnaan bulaa buna oomishullee jabeessuuf akka obboo Taaddasaatti buna biyya tanaa jabeessanii addunyaatti labsuu fi akka qonnaan bultootilleen buna dhama qabuu fi gabayaa dansaa baasuuf oomishan leenjisuu fi barsiisuu jedha.
Akka Obboo Taaddeseetti qonnaan bultootii buna isaanii lafatti afuu,bisaan itti naquu fi cirrachaan wal makuu baannaan,dheedhii ciruu baatanii midhaassanii quleessinaan gabayaa dansaa jalaa argatan.
Marii Qulqulinna Buna Itoophiyaa irratti mari’atte irratti dhaabbilee bunaa Itoophiyaa bitan hedduutti biyya alaatii dhufe.Muummeen ministera Itoophiyaa obboo Hayilee Maariyam Dessaalenyilleen mootummaan isaanii akka Itoophiyaan buna dansaa qabaattu tolchuuf waldoota oomishtoota bunaa akka gargaaru waadaa gale.
Itoophiyaan biyya bunii itti dhalatee,namii isiilleen buna kana waan hedduun guutata.
Bunaa fi Nagaa Hin Dhabinaa jennaa mee waan buna Itoophiyaa irratti qopheessine nuu caqasaa.


text:
Kutaalee Yunaayitid Isteetis sadii keessaa uummati sagalee kennu dimokratotaa fi ripaablikaanota kanneen filannoo Sadaasa dhufuun barcuma senetii irra jireessa argachuuf dorgomaniif kaadhimamaa filachuuf har’a sagalee kennanii jiran. Filanoo ripaablikaanotaa Alabaamaa keessatti geggeessameen abbaa alangaa muummicha Yunaayitid Isteetes duraanii eff Sessions fi geggeessaa tapha kubbaa miillaa Ameerikaa Yuniversitii Auburn duraanii fi kan prezidaant Doonaal Traamp raggaasisan Tommy Tubervilletu wal dorgomaa jiran. Lamaan keessaa kan injifate Sadaasa keessa demokraaticha Seneter Doug Joonsiin dorgomuuf jira.
Sessions waggoota 20f barcuma qabatanii kan turan yoo ta’u bara 2017 ennaa prezidaant Traamp aangootti dhufanan Mana murtii haqaa hoogganuuf jecha fedha ofiin hojii gad dhiisan.
Ennaa qorannaa Raashiyaan filannoo bara 2016 jidduu seente jedhamett qorannaa geggeessamaa ture keessaa of oolchuun isaanii aarii Traamp tuqatee ture. Tramp Sessions-n qeequu itti fufuu dhaan sambata darbe erga twiteer maxxansaniin nama deggersa nu dhoke jechan.
Sessions gama isaaniin yaada Tramp arrabsoo ijoollee jechuun fudhatama dhabsiisanii Tommy Tuberville nama dandeettii qabu miti jechuu dhaan mormituu isaanii yaadi isaan dhiyeessan kan gorsitoonni barreessanii itti kennanii fi beeksisa TV malee falmii ykn gaaffii dhiyaatuuf nan injifatama sodaa jedhuun dura hin dhaabbannee dha jedhan.
Texas keessaas filannoon duraanii kan dimokraatotaa gadamoojjii kan ta’an Mary Jennings Hegar fi senetera kutaa sanaa Royce West gidduutti geggeessamaa jira. Abbaan injifate ripaablikaanticha seneter John Cornyn waliin dorgoma.


text:
Gareen hogganoota amantii fi maanguddoota biyyaa 40 of keessaa qabu Wiixata darbee gara Maqaleetti imaluun kaleessaa fi har'a marii gaggeessuun isaa beekamee jira. Mariin kunis ogeeyyii bulchiinsa yeroo kan Tigraay, jiraattoota magaalatti hanga tokkoo fi nsmoota manaa fi qe'ee ofii irraa godaanan waliin ture.
Tigraayiif gargaarsii dhala namaa kan haatattamaa akka barbaachisuu, waraanni Ertraa Tigraay keessaa ba'u akka qabu, lafa Tigraay kan bulchiinsii naannoo Amaaraa qabatee jiru akka gadhiisuuf hrmaattonni walgahichaa gaafachuu isaanii Gumii Dhaabbattoota Amantii Itiyoophiyaaf barreessaa kan ta'an Qasiis Taagaay Taddalaa Raadiyoo Sagalee Amerikaaf ibsanii jitu.
Gareen kun hunduu wal tumsee gargaarsa haatattamaa dhaqqabsisuu akka danda'uu, kanaafis jabinaan akka hojjatan, gaaffiilee dhiyaatan immoo mootummaa Federaalaatti kan dhiyeessan ta'u Qasiis Taagaay dubbatanii jiru.
Gama kaaniin Abbootiin amantii fi maanguddonni biyyaa akkasumas kanneen biroon yeroo Tigraay keessatti wal waraansii gaggeeffamaa ture deggersa gochaa turan amma immo maqaa gargaarsaan
Maqalee seenuu isaanii mormuun waamiicha guyyaa sadiif gama Marsariitiin dhiyaatee irratti hirkachuun kaleessaa fi har'a manneen daldalaa irra hedduun cufamuu akkasumas naannoo hanga tokkotti daandileen cufamanii Gommaan gubamaa akka ture beekamee jira.
Bulchiinsa yeroo Tigraayiif dhaabatee keessatti itti gaafatamtuu waajiira qunnamtii kan ta'an Aaddee Iteenesh Niguusa RSA akka ibsanti maanguddonni biyyaa fi abbootiin amantii gara magaalaa Maqalee kan dhufan Tigraay maal keessa akka jirtu hubatanii qaama furmaata ta'uun gargaaruuf akka ta'e dubbatan.
Kanaafis jecha rakkoo jiru akka gaariitti hubatanii jiru jedhan.


text:
Oduu Injifannoon addaa WBO ZK!
tarkaanfii waloo Cibraa soddom booroo fi cibiraa Odaa Adoolaa, akkasumas, humna addaa Cibraa soddom guyyaa har’aa 3 / 06 / 2021
Humni addaa Cibraa soddom booroo guyyoota 5n dabre lola mootummaa gabroomfataa kallatti 3n lola irratti bane lola of irraa itisaa godhaa ture, guyyaa hari’a ( 03 / 06 / 2021) humni cibirraa soddom booroo fi cibiraa Odaa Adoolaa tarkaanfii haleellaa bakakkaa diina irratti buuse.
Kaleessa aanaa Gumii eeldalloo ganda malkaa gubaa bakka malkaa Huwwoolee lola marroo lamatti bufisiise bakka malkaa Roqaa jedhamutti barraaqaa sa’aa 6;40Am irratti haleellaa tasan bakakkaa itti buusee, battalatti qawwee BKM 2 fi Akm 21 irraa hiikuun lolitoota haleellaan bakakkaa itti bu’ee 100n lakkaa’aman madoo fi jiraan galaanatti raree hanga malkaa shukuttiitti lola bakakkaa itti buuseen loltoota diinaa 60 ol ajjeesee madoo hedduun galaanaa nyaachiisee, kan lubbuun hafetee magaalaa Udatiitti Gariin guurte 44 yoo ta’u, hanga ammatti diinni reeffaa fi madoo argameen alaatii kan galaanni nyaatee fi faca’e bade too’achuu hin dandeenne. Akkasumas, ajajaan sadarkaa koloneeraa maqaa isaa hin argatan konkolaata patiroolee 5 fi zuu 23 tokko ajjabamee konkolaata ambulaansii tokko keessatti argamtuu magaalaa Nageellee irraa gara magaalaa bulbulii dirqama Baacaa irraa fudhatee waraana kaleessa humna addaa Cibraa soddom booroo bakka biyyee Adiitti dugdaa duubaan haleelamee baqatee gara magaalaa bulbulii of duuba deebi’ee osoo birmannaaf fiiguu aanaa Gumii Eeldalloo bulibulii fi gaddaa idduutti , bakka sadii humni addaa Cibraa soddom booroo lola haxxeen konkolaataa patiroolii 3 fi konkolaataan zuu 23 deemuu guutumaa guutuutti WBO daaraa botoroo taasisee jira.
Bakka Allow bubisituu jedhamutti patrol 1, bakka Awaashi jedhamutti patrol 1 fi bakka dhakaa saddeeqaa jedhamutti patrol 1 fi konkolaata zuu 23 Fehatee deemuu zuu 23 waliin loltoota 50 olii ajajaan sadarkaa koloneeraa dirqama Baacaa fuudhee gara Bilbulitii deemaa ture dabalatee du’aan adabuun injifannoo boonsaa galmeesee jira.
I U Of!
AZK
03 / 06 / 2021
Tarkaanfiin Waraana Biliisummaa Oromoo Zoonii Kibbaan Fudhatamu Jabaatee Itti Fufeera!
—
SBS-Waxabajji, 3/2021
—
WBO Zoonii Kibbaa ganama kaleessaa Waxabajji, 2/2021 Godina Gujii Bahaa Aanaa Gooroo Doolaa ganda Adaadii kampii magaalaa Adaadiitti Qaqqalloon Buuttaa Gannalee Siidaa Gurrachaa yeroo waraanni mootummaa sakattaa’aaf barraaqaan kaampii ba’aa jiranitti dhukaasa irratti baneen 7 ajjeessun gariin lakkoofsaan baay’ee ammoo madeessuu beeksiseera.
WBO Zoonii Kibbaa Humni Addaa Cibraa Soddom Booroo kaleessaa Waxabajji, 2/2021 lola guyyaa shanaffaa waraana mootummaa waliin geggeesseen Godiina Gujii Bahaa Aanaa Gumii Eldallootti waraana mootummaa magaala Bulbulii fi bakka Irreesa Malkeesee qabatee bule jidduu seenuun bakka Biyyee Adii jedhamtuutti tarkaanfii fudhateen hedduu ajjeesee hedduu madeessuu beeksiseera. Waraanni mootummaas bakka sanaa reeffaa fi madoo guurratee duuba deebi’uudha kan himame.
Waraanni mootummaa madoo fudhatee gara Udaatitti imaluun humna dabalataa gara Sansar Malkaa Alluutiin dhufe irratti WBO Cibraan Soddom Booroo faana dha’uun bakka Malkaa Huwwoolee jedhamutti waaree booda sa’a 10:00 tti fi bakkuma sanatti galgala keessaa sa’a 12:00 hanga 1:00 tti tarkaanfii fudhateen hedduu ajjeesuun gariin madeessuu dabalee beeksiseera.
Oduma wal fakkaatuun WBO Zoonii Kibbaa ganama kana weerartuu 3F 5 fi Ambulaansii 1 barbadeessuu ibse.
WBOn Zoonii Kibbaa Cibraan Soddom Booroo waraana mootummaa magaalaa Nagellee irra 3F 5 fi ambulaansii 5n ka’ee WBO waraanuuf ba’e barbaadeessuu beeksiseera.


text:
Gurraandhala 26,2018
Godina Wallagga bahaa magaalaa Naqamtee keessatti mootummaan Abbaa irree wayyaanee yakka diinummaa uummata oromoo irratti raawwatu torbanoota kana keessa daran hammeessee jira.Mootummaan sirna cunqursaa abbaa irree wayyaanee kufaatiin isaa haalaan jala ga,uusaa erga guutummaatti mirkaneeffateen booda yakka duguuggaa sanyummaa isaa dhumaa uummata oromoorratti erga labsee bubbulee jira.Haaluma kanaanis mootummaan sirna nama nyaattuu wayyaanee sodaa fi rifaatuu jabaa keessa seenuudhaan waan qabee gad lakkisus erga wallaalees bubbulee jira.torban kana keessas sanbata duraa irraa kaasee uummata Nagaan hidhamtoota siyyaasaa gara magaalaa Naqamtee dhufaa jiran kanneen akka Dr Maraaraa guddinaa ,Obbo Baqqalaa Garbaafaa simachuuf uummata bahe irratti reebichaaf hidhaa akkasumas dhukaasa jumlaan raawwachuudhaan gaaffii uummatichaa gara loliisaa fi gooliitti ofiima isaatii jijjiiree jira.Addattimmoo sirni Abbaa irree wayyaanee uummata oromoo karaa nagaatiin sagalee isaa dhageessifachuuf akkasumas uummata oromoo magaalaa Naqamtee keessaa simannaa karaa nagaatiin hidhamtoota gara magaalattiitti seenaniif gochaa jirurratti doorsisaa fi reebicha caalmaattimmoo akeekkachiisa garaa garaatiin uummata magaalichaa fi qeerroo doorsisaa akka tureetu himame. gootowwan qeerroon bilisummaa oromoo magaalaa Naqamtee keessa jiranis barruulee waamichaa uummataaf taasisuudhaan akka uummanni bahee simatuuf karaa saaqanii jiru.
waraanni weerartuu wayyaanees gaaffii uummataa tutuquu fi ofumasaatiif goolii uummata nagaa irratti raawwachuudhaan akka uummanni tarkaanffii addaa fudhatuuf dirqamsiisaa akka turelle guutummaan guutuutti mirkaaneeffamee jira. Caalmaattis aarii fi muffii uummata magaalaa Naqamteetti kan naqe hidhamtoota siyyaasaa imala isaanii gara magaalaa Naqamteetti taasisaa turan irratti mootummaan wayyaanee waraana isaa jumlaan bobbaasuudhan akka magaala Naqamtee hin seenneef bakka addaa siree fi Naqamtee jedhamu gidduutti ugguruudhaan hidhamtoonni kunneen akka imala isaaanii dhaabaniif guutummaattis akka uugguraman taasifamee jira.
Kanumaan wal qabatees waraanni wayyaanee rifaatuu hamaa keessa seenuudhaan qeerroo fi qarreen akka dhaadannoo fi sirba hin dhageessisneef ugguramanii akka trantuu gabaafame.Qaamni dhaadannoo fi wallee warraaksaa dhageessises akka hidhamuu fi tarkaanffiin irratti duubdeebii hin qabne akka irratti fudhatamuu doorsisnii fi akeekkachiisni garaa garaa karaa waraana wayyaaneetiin sagalee guddistuudhaan akka kennamaa turetu himame.
Kun kanumaan osoo jiruus Uummanni magaalaa Naqamtees gocha diinummaa mootummaan Wayyaanee raawwate isaan waan aarseef simannaa karaa nagaan gochuuf bahan aarii keessa seenuudhaan hidhamtootatti deemuuf murteeffatan. sodaa tokko malees simannaa hidhamtoota siyyaasaaf gochuuf bahan itti mudduudhaan imalasaanii itti fufanii marfata tokkoffaa kan magaalaa Naqamtee keessa jirurraa ka’uun gara hidhamtootaatti deemuu eegalan.
Imalasaaniis erga eegalaniin booda naannoo hora hadiyyaa jedhamu yeroo gahanitti waraanni Wayyaanee sodaa hamtuu keessa seenuudhaan uummata nagaa irratti dhukaasaa fi aara ija imimmaannesu gad lakkisuudhaan nagaa uummataa akka booressetu himame.
Uummanni magaalaa naqamttees tarkaanffiin waraanni mootummaa wayyaanee fudhate waan isaan gaddisiiseef aarii keessa seenuudhaan ol deebihanaii tarkaanffii daanddii cufuu akka fudhatantu addeeffame.
Hanga ammaattis guutummaan magaalaa Naqamtee waraana sirna wayyaaneen kan dhuunffatamtee jirti.Daandiileen gara finffinnee geessan hundis guyyaa sanbata duraa sa,a 2;00 irraa hanga sanbata duraa sa;a 8;00 tti cufamuudhaan gootowwan qeerroon bilisummaa oromoo magaalaa Naqamtee keessa jiran wal,aansoo jabaa waraana agaazii wajjin akka wal qabaa turantu addeeffame.
Bifuma wal fakkaatuun Godina Wallagga lixaa magaalota kanneen akka Najjoo,mandii fi Qilxu kaarraa jedhaman keessatti uummanni aanaa kanneen keessa jiran labsii mootummaan wayyaanee labse guutummaatti akka balaaleffatan.
Yeroo mootummaan sirna wayyaanee uummata oromoo ajjeesaa ,hidhaa fi kaan jumlaan qe’ee fi qabeenyaa isaa irraa samuudhaan lafa abbaa isaarraa godaansisaa jiru kanatti labsii yeroo muddamaa mootummaan Abbaa irree wayyaanee humnaan uummata oromoo irratti labsuun kan nu gaddisiisee fi haalaan ni balaaleffachuu isaanii uummanni Aanaa kanneen keessa jiran tokkummaadhaan waraaana sirna wayyaaneeofirraa dhorkaa jiran.
Kun kanumaan osoo jiruus humna waraana weerartuu wayyaanee kan maqaa labsii yeroo muddamaa daa’effachuun uummata aanaa kanneenii doorsisuuf dhufes akka ofirraa ari’anii fi bakka qubsumaas hin laannu jechuun uummanni aanichaaa fi naannoo isaa jala jiraatan cufni akka gochicha balaaleffatanis maddi oduu qeerroo godina kanneenii gabaasanii jiru.
Bifuma wal fakkaatuunis warraaksi biyyoolessaa kan fxg godina qellem wallaggaa aanota kanneen akka Danbidoolloo ,Qaaqee,magaala Canqaa fi Muggii keessatti daran jabaachuudhaan sirna wayyaanee taa,uuf ka,uu dhorkaa jiraachuunis himame.Godina kana keessattis mootummaan wayyaanee warraaksi biyyaalessaa daran jabaachuun kufaattii sirna wayyaanee daran waan saffisiisaa jiru waan mirkaneeffateef uummata nagaa godinicha cufa jala jiran irratti dhukaasa banuudhaan lubbuu ilmaan oromoo heedduu irbaata rasaasaa taasisaa akka jirus addeeffamee jira.
Akka maddi oduu qeerroo godinaalee oromiyaa cufarraa dhufaa jiru ibsuttis waraanni sirna nama nyaataa wayyaanee guutummaa godinaalee oromiyaa keessatti maqaa labsii yeroo muddamaa jedhu daa,effachuun yakka diinummaa garaa garaa uummata oromoorratti raawwachaa akka jirus qeerroon saaxilee jiran.


text:
Bulchiinsi Godina Wallagga Lixaa, “haleellaa Gullisootti torban dabre namoota nagaarratti torban raawwatame hordofuun, namoota qe’ee ofiirraa buqqa’aniif deggersi taasifamaa jira,” jedhe. Bulchaan Godina Wallagga Lixaa Obbo Eliyaas Uummataa, hidhattoota “ABO Shanee haleellaa kana raawwatan irrattis tarkaanfii fudhanneerra” jechuun ibsan.
Baay’ina namoota tarkaanfii kanaan ajjeefamanii ibsuurraa of qusatanis, haleellaa Gullisootiin, namootni ajjeefaman saba tokko qofaarraa miti, jedhuun dubbatanii jiran, Bulchaan Godina Wallagga, Obbo Eliyaas. Namootni sababaa halellaa kanaan qabne 45,” jedhan.
Komishinarri Jeneraalaa Poolisii Oromiyaa, Araarsaa Mardaasaa ibsa Sabaa-himaaleef, Sanbata dheengaddaa kennaniin, Wallagga Lixaatti miseensota “ABO Shanee” 24 ajjeesne,” jedhanii turan.
Kana mirkaneeffachuuf jecha, dubbi-himaa hidhattoota mootummaan “ABO Shanee” jedhee waamu, ka Waraana Bilisummaa Oromoo bilbilaan argachuuf yaaliin goone hin milkoofne.


text:
Walgahiin ummataa guyyaa 12/08/2013 magaala Phoenix, Arizona tti taa’ame injifannoo guddaan xumurameera. Walgahiin kuun kan qophaahe dargaggoota oromoo Phoenix jiraataniin yeroo ta’u kaayyoon isaas Haawaasa Oromoo haala adda addaan faca’ee turee deebisani ijaarudha. Walgahi kana irratti ummatni heeddumminaan bahee qooda kan irraa fuudhate yeroo ta’u senaa haawaasa Oromoo naannoo kanaa keesatti qophiin guuddaa akkasi qophaahuun waggaa heedduun booda isa jalqabaa ta’u hirmaattoonni sagantichaa ibsani jiru. Ummata walgahi kanarratti argameef keessuummaa kabajaa ta’udhaan kan haasaa goodhan Obboo kediro Amme fi Dr. Warquu Buurraayyuu tuuran. Obboo Kediroon xiinxala taasisan keessatti tokkummaan Oromoo bara duri haagam jabaa akka turee fi duula bal’aa gabroonfattoonni haabashaa irratti banan irraan kan ka’e laafina inni amma keessa jiruufi, tokkummaa Oromoo laafatee jiru kana deebisani ijaaruun egeree ummata Oromoof haagam barbaachisaa akka ta’e bal’inaan ibsaniiru.
Kanatti ansuun Dr. Warquu Burraayyuun jabiina, laaffinaa fi carraa haawaasni oromo naannoo Phoenix qabu irratti ummata dukaa mari bal’aa gaggeessaniru. Walgahii seenaa qabeessa kanarratti hirmaattoonni walgahichaa tuta tutaan hiiramani jabinaa fi laaffina haawaasa Oromoo Phoenix akka marihatan kan taasisame yeroo ta’u sana booda bakka bu’aan tuuta (group) cuunfaa maree taasisame akka ummataaf ibsan taasisameera. Sana booda Dr. Warquun cunfaa tuuta huundaan dhiyaate walitti qabani eerga manaaf ibsaniin booda carraa jiruu ilaalchise ummata marihachisaniru.
Akka marii taasisame kanarraa hubatameetti hirmaattoonni walgahi kanaa deebi’ee ijaaramuu haawaasa phoenix irratti yaada tookkoon kan waligalan yeroo ta’u ijaarsi kuun akkammiin ta’uu akka qabu irratti gaaffi fi yaaddoon mana keessaa ka’ee erga irratti marihatameen booda koreen haarayaa ummata keessaa akka fiilamu fi koreen filamu kuniis kooree community duraani waliin gamtaan akka hoojjetu sagalee tokkoon irratti wali galameera. Haala kanaan koreen haarayaa nama ja’a of keessaa qabu kan filame yeroo ta’u koreen lameen kuun (kan duri fi kan haarayaa) akka kooree qindeessituutti waliin dalagu. Dirqamni koree qindeessitu kanaaf keennamees:
1. Seera buulmaataa (By law) haawaasa Oromoo Phoenix barreessu.
2. Walgahi ummataa biraa yaamudhaan seera kana raggaasisu.
3. Koore haarayaa kan haawaasa Oromoo Phoenix gaggeessu filachisu ta’a.
Wali galan alaa galan!!
Waldaa Dargaggoota Oromoo Phoenix


text:
(FBC)- Sirni awwaalcha Weellisaa Alamaayyoo Isheetee raawwateera.
Sirni awwaalcha Weellisa Alamaayyoo Isheetee Kaateediraalii Sillaasee Qiddiist Maanbaaraa Tsaabaa’ootitti raawwateera.
Har’a addababaayii Masqalaatti sirni gaggeessaa reeffa weellisicharratti itti aantuun kantiibaa magaalaa Finfinnee aadde Adaanach Abeebee fi hoggantoonni mootummaa biroon, maatii, dinqisifattoonnii fi ogeeyyiin aartii argamaniiru.
Sirni awwaalch Weellisa Alamaayyoos bakka maatiin firoottanii fi dinqisifattoonni isaa argamaniitti raawwateera.
Sirbasaa ‘Temaar Lijee’ jedhu dabalatee sirbootasaan baroota hedduu lakkoofsisaniin miiraa namoota hedduu kan booji’uu muziiqeessaan Alamaayyoo Isheetee Hagayya 27, 2013 halkan walakkaa tasa lubbuun isaa darbuu beekameera.
Weellisaan kun sirbasaa ‘baradhuu ilmakoo halkanni aduudhaa kan hin baranneef ammoo guyyaan dukkanaa….’ Jedhuun miiliyoonataa booji’eera.
Weellisaa Alamaayyoo Isheetee waggoota 60f Muuziqaa Ityoophiyaa keessatti nama tajaajilaa tureedha.
Waldaan Weelliftootaa akka hundaa fi mirga ogummaa aartiif qabsaa turuu isaa ibsameera.
Alamaayyoo Isheetee Afaan Amaaraa, Afaan Oromoo fi kanneen biroon sirboota garaagaraa ummata fi jaallattoota isaan ga’eera.
Adda Waraanaa biyya keessaa fi alaarratti Muuziqaa dhiyeessuun loltoota jajjabbeessuu keessatti hojii hedduu hojjechuus himameera.
Faanaa Broodkaastiing Koorpooreet irraa deebiin boqachuu weellisaa Alamaayyoof gaddaa itti dhaga’aamee ibsuun maatisaaf, firaattoonnii fi dinqisifattoota isaaf jajjabina hawweera.
FBC


text:
Dr Girmaa Amanteen dhalata naannoo Beenishaangul Gumuz, Godina Matakkal kan ta’an, akkuma lammiilee Oromoo naannichaa biroo barumsa isaanii sadarkaa lammaffaafi olaanaa xumuranii naannoo isaaniitti dhufuun hojii argachuuf yaalii godhanii ture. Caaseffama chaarteraa bara 1983 A.L.H irraa kaasee uummanni Oromoo naannichaa sababaa Oromummaa isaaniitiin qofa mirgoota namummaa heerri mootummaa kaa’ee caalaatti dhokamuu jalqabe. Dhalataan Oromoo barate Naannicharratti akka hojii hin arganne, Afaan isaatiin akka hin baranne, akka hin dubbannee fi dhiibbaadhuma kanarraan kan ka’e akka godaanu godhamaa ture. Yeroo kana egaa Dr Girmaan dhiibbaa ilmaan Oromoorratti ta’u kana baqachuun gara naannoo Oromiyaa Shawaa bahaa deemuun carraa Hojii argatani.
Sana booda Carraa guddina barnootaas argachuun caasaalee mootummaa olaanoo hedduu keessa hojjechuuf carraa argataniiru. Itti gaafatamummaa keessa hojjetaa turan keessaas: Itti gaafatamaa Interpraayizii misooma Bosona Oromiyaa, pirezidaantii Yuuniversiitii Haromaayaa, Miseensa caffee Oromiyaa, Ministira dhaabbilee misoomaa Itiyoophiyaa fi kanneen biroollee ni jiru.
Haa ta’uyyuu malee Dr Girmaan yeroo aangoo garaa garaa irra turanitti akkuma Aangawoota TPLF kan biro fi Caasaa Bututaa Dh.D.O. duraanii dhimma dhuunfaa isaaniif qofa kan yaadan, Qabeenyaa Oromoo halagaa wjjin ta’uun saamaa kan turan, diina waliin ta’uun Ilmaan Oromoo ajjeesaa fi Hiisisaa kan turan akkasumas quuqama xiqqoollee kan hin qabnedha.
FKNf :
· Yeroo itti Pirezidaantii Yuuniversii Haramaayaa turanitti Ilmaan Oromoo mirga uummata Oromoof falman, Caasaa Qeerroo Bilisummaa Oromoo basaasuun diinatti dabarsee kennaa, ajjeesisaa fi Barumsa isaaniirraa ari’aa turaniiru;
· Yeroo itti mana maree bakka bu’ootaa turanis rakkoo fi hacuuccaa Uummata Oromoo naannoo itti dhalatan irra gahaa jiru dhiisanii, Dheebuu Aangoof qaban irraa kan ka’e Amanamummaa TPLFf qaban irraa kan ka’e akka isaa Wallaga bahaa, Aanaa Qeelloo bakka bu’uun filataman ajajamanii isaanis amanamummaan Uummata Oromoo ganuun TPLFf ergamaa turaniiru;
· Yeroo itti Itti gaafatamaa Interpiraayizii misooma Bosonaa ta’anii hojjetaa turanis Qabeenya Oromoo isa guddaa kan ta’e Bosona mancaasuun Abbootii qabeenyaa TPLF waliin ta’uun mancaasee garaacha dhuunfaa isaa guuttachaa tureera, Qabeenya uumamaa naannichaa garaa garaas mancaasuun faalama qilleensaaf saaxilee jira.
· Yeroo itti Uummanni Oromoo naannoo Beenishaangul Gumuz Matakkal, Wambaraa, Asoosaa, Kamaashii fi kaan inni keessatti dhalate Mirgi isaa caalaatti sarbamee, Ajjeefamee, Hidhamee, Ari’atamee rakkoo kana keessaa bahuuf qabsaa’aa fi wawwaataa turetti Aangoo irra jiraatuyyuu Biyyaa fi Uummata isaatti Dugda kennee tureera;
· Yeroo itti Mootummaan TPLF Uummata Oromoo naannichaa Xinneessaa, Jibbaa, Tuffachaa fi Uummata naannichaa kaan waliin walitti buusaa turte dhiibbaa tokkollee hin goone; dirqama lammummaa isaaniis hin bane akkasumas Godinaalee Kamaashii naannoo garaa garaatti walitti Bu’insi Uummata Oromoo fi Saba naannichaa gidduutti godhamee dhumaatii ta’e keessaa harka qabu.
Walumaa galatti bara aangoo isaanii waggootii 27 keessatti Kora isaanii Dhoksaatti ijaaranii fi Caasaa Dulloomaa Dh.D.U.O duraanii Obbo Abbabaa Kabbadaa, Takkelaa Tolasaa, Mogos Nagaroo, Zabargaa Hirphaaa fi kanneen biro waliin ta’uun Garbummaa akka Hiree isaaniitti fudhachuun, uummata Oromoo naannichaatti dugda gatuunii, Warra Gaaffii bu’uuraa uummata Oromoo naannichaa gaafatan Basaasuun mana hidhaatti Guursisaa fi daba qaama TPLFn irratti raawwatamaa ture keessatti qooda fudhachaa turaniiru.
Kunoo egaa har’ammoo nama waan Uummatichaaf quuqame fakkaachuun gaafa qabsoon uummata Oromoo naannichaa dhohee ijaafi gurra biyyattii bira darbee Addunyaa hawwataa dhufetti rakkoo fi gaaffii qabdan isin mariisisuu fi furuu dhufne jechuun gara naannoo Beenishaangul Gumuz Matakkal, Wambaraa, Barbarii fi kanneen biro deemuun Uummata Kaayyoo qabu afaan faajjessuuf Munyyuqaa jiru.
Marii isaan amma godhan kanarraas akkuma bara 2014 wal gahii Asoosaatti Uummata Oromoo naannichaa jecha hin madaalleen madeessan, Har’as rakkoo keessan Mootummaa naannichaa wajjin walii galleetu hiikna, Mootummaa naannichaaf tole jechuu qabdu, Isaanumatu isin bulcha…..fi K.K.F jedhaa jiru. Kun immoo kaayyoo maalii akka qabatanii dhufan Daa’imniyyuu hubachuu ni dandeessi.
Dhugaa dubbachuuf Dr Amnteen Eenyummaafi dandeettii ittiin Uummata Oromoo naannichaa dura dhaabbatanii mariisisanis ta’e dubbatan hin qaban. Darbees gaaffiin Uummata Oromoo naannichaas kan isaaniin deebi’uu fi Furamus miti. Yoo gara fuul duraattii kaayyoo kana qabaatanis Uummata eenyyummaa isaan boonuu fi qabsaa’aa jiru kana gochaa irratti raawwachaa turaniif ifatti dhiifama gaafatanii, kora harcaatuu Dh.D.U.O duraanii waliin ta’anii uummata sobaa fi ganaa jiran kana saaxilanii, Qabsoo Uummata Oromoo naannichaa cinaa dhaabbachuuf ammayyuu carraa isa dhumaa qabu.
Gaaffiin Uummata Oromoo Naannoo Beenishaangul Gumus tokkoo fi tokko:
ü Uummanni Oromoo naannichaa Mirga Heerri mootummaan biyyattii kaa’een Mirgi abbaa biyyummaa, Mirga Afaaniin Barachuu, Aadaa Ofii kabajuu, Mirga Hiree ofii ofiin murteeffachuufaa akkuma lammiilee biyyattii biro kabajamuufii qaba. Kun immoo kan ta’u Yoo refoormiin heera Mootummaa Naannoo Beenishaangul Gumuz qoratamee yoo jijjiirame ykn Haareffame Qofa;
ü Uummanni Oromoo naannichaa Oromummaa isaatiin qofa sobaan maqaa adda addaa itti maxxansuu yakkuun, Hidhuun, Ajjeesuunii fi Godaansuun hafuu qaba. Warreen yeroo ammaan kana sababaa filannoo MM waliin wal qabatee gammachuu ibsannaan yakkamanii mana hidhaa naannichaa garaa garaa keessa jiranii fi Sabboontonni Mana hidhaa Federaalaa keessatti sababa tokko malee hafanii jiran Haal duree tokko malee hatattamaan hiikamuu qabu fi
ü Harcaatuun Caaseffama Dulloomaa Dh.D.U.O naannichaa Duras Bu’aa buusaa hin turre Diigamuu fi Haareffamee dhaloota haaraan bakka bu’uu qaba.
ü Qaamni Rakkoo Uummata Oromoo naannichaaf Gitu, mariisisuu fi Furuu qabu Gantuu fi harcaatuu Dh.D.U.O duraanii utuu hin taane, Mootummaa Naannoo Oromiyaa fi Muummicha Ministeeraa ta’uu mala.
Egaa Gaaffilee Bu’uuraa Uummanni Oromoo kaasaa jiru kuni humnaa fi Dandeettii Dr Amantee fi Hordoftootasaaniin (Duuka buutotasaaniin) kan deebi’u miti.
Qabsoon Itti Fufa!!!!!
Qeerroo Matakkal, Asoosaa, Wambaraa irraa
Eebila 30, 2018


text:
Gabaasa Qeerroo Aaanaa Xuruur Inninnii Sadaasa 25,2015
Sadaasa 25/2015 Godina Lixa Shaggar Aanaa XUQUUR INCINNIItti FDG Galgala Kan eegale Goototni uummatni Oromoo fi Gootootni Qeerroon
Barattootni dargaggootni Oromoo FDG Magaalaa Dirree INCINNII(Dirree Badhaas) keessatti dhoosuun Mormii MASTER Plan Finfinnee fi Labsii
Magaalota Oromiyaa Irratti Dabarfame Mormuun Gaaffii Mirga Abbaa Biyyummaa Dhiyeeffachuu warraqsa guddaa gaaggeessa jiru.
Fincilli Guddaan galgala kana uummataa fi qeerroo dargaggoota Barattoota Oromoon qabsiifame kun Kaabinoota ergamtoota wayyaanee
Karoora Maaster plan Finfinnee fi Magaalota Oromiyaa dirqamaan fudhachuu qabdu jechuun uummataa fi dabballotaa ishaa dararaa jirtu
irratti Tarkaanfii fudhachuun UUmmatni FINCILAtti seene. Tarkaanfii fudhachaa jiruu kanaan Uummatni mana galmaa kaabinootaa fi ergamtuu
Diinaa OROMIYAA dabarsitee gurgurachaa jirtuu fi Oromoo hiisisaa fi Ajeesisaa, Ragaa sobaa irratti qindeessuun Shira dalagduu irratti Mana
Galmaa Diiguun uummatni HALKAN KEESSA SA’AA 1:00n FDG kaan eegalee Magaalaa XUUQUR INCINNII Yeroof uummanni to’achuu danda’ee jira. Halkan keessaa sa’aa 2:00 Irratti Warraanni Wayyaanee humna darbatamaa jedhamuu Magaalaa Gudar egaa kan jiruu Konkolaataa Sadiin XUQUR INCINNIItti ergamuun Waraana guddaa uummatarratti banuun Magaalaa Dirree Incinnii(DIrree Badhaas) dirree waraanaatti jijjiramee jira, Uummatni Mana galmaa kaabinootaa fi dabballoota ergamtuu diinaa hedduu diigee, biyya keenya Oromiyaa gurgurtanii, Oromoo ajjeesisaa fi
hiisisaa nu keessa hin jiraattan jechuun, Fincilli Uummataan gaggeeffamaa jira. Gabaasaa Guutuun walitti deebina


text:
Mummichii Ministeera Itiyoophiyaa Haaylee Maariyaam Dassaaleeny Kamisa Bitooteessa 10 bara 2016 paarlaamaa biyya isaaniif haasawaa dhageesisaniin haala Oromiyaa keessatti gaggeeffamee balleessaa paartii biyya bulchuu fi kan mootummaa ta’uu ibsanii turan.
Bulchiinsi gaariin dhabamuun illee rakkoo mudatee keessaa tokko ta’u ibsan. Paartii mormituu kan ta’e Kongreesa Federaalistii Oromoof itti aanaa dura taa’aa kan ta’an Obbo Mulaatu Gammachuu balleessaa hojjanne yoo jedhan warra hidhan guutummaatti haa hiikan, warra ajjefameef gumaan haa baafamu akkasumas raayyaan waraanaa kan magaalaalee fi baadiyyaa Oromiyaa keessaa maadhee isaatti haa deebi’u jedhu.


text:
Godina Addaa Naannawaa Finfinnee Bulchiinsa Magaalaa Buraayyuutti,
Artist Jalatamtuu Alamituu Simee!
Galatomaa
Godina Addaa Naannawaa Finfinnee Bulchiinsa Magaalaa Buraayyuutti, halkan keessaa sa’a 4tti poolisiin Humna Addaa Oromiyaa mana jireenyasaa seenuudhaan Barsiisaa Obsan Haayiluu jedhamu butanii dhabamsiisuu hiriyoonnisaa himan. Barsiisaa Obsan Haayiluu Araddoo hojii barsiisummaarratti bobba’ee kan jiraatu yoo ta’u, sochii qeerroo waggoota lama duraa keessatti ga’ee jabaa nama qabu ta’uufi bara bulchiinsa Wayaaane keessas dararamaafi hidhamaa ture jedhu hiriyoonni isaa.
Sadaasa 12.2020 poolisiin Humna Addaa Oromiyaa mana jireenyasaa isaa seenuun qabanii yeroo ammaa kana eessatti akkahidhamee jiru hin beekamu kan jedhan hiriyoonnisaa, haatii warraa Obsan yeroo dhihoo deessee mana kan jirtu yoo ta’u, isheefi daa’imasaa namni tajaajilu bira waan hin jirreef maatiin yaaddoo keessa jiraachuus dubbatu. Bulchiinsa Magaalaa Buraayyuu keessatti guyyyadhaa gara Guyyaatti sabboontonni hidhamuufi reebamuun akka malee hammaachaa dhufuu kan himu jiraataan magaalichaa, naannoo sanatti maqaa ‘Shanee qulqulleessuu’ jedhuun sabboontonni hedduun hidhaatti guuramaa jirus jedheera.
Godina Harargee Bahaa Aanaa Kombolchaa Araddaa Qerrensaa jedhamun bekkamutti Waraannii Murna dirqamaan biyya bulchaa jiruu, dargaggoo tokkoratti rasaasa dhukaasuun Miidha Cimaa irraan gahee jiraachu maddeen gabaasan.
Akkaa namni itti dhiheenyaan dhimicha hordofaa jiru tokko bilbilaan yaada isaa OMN’f laateetti Kaabinootaa fi Poolisiin humna addaa Oromiyaa walin tahuun Guyyaa kaleessaa Sadaasa 11/2020 Qeerroo maqaan isaa Tofiq Abdurubboo jedhamu Osoo inni hirriiba irra jiruu badii tokkoon maleetti Manatti itti seenuun Rasaasaan dhawanii jedha.
Dargaggoon dhahame kun yakka tokko hojjatee osoo hin taanee Oromoo tahuu isaa qofaafi kan jedhu maddi keenya kun,waytii ammaa Hospitaala Hiyoot Faanaa Magaalaa Hararitti gargaarsi yaalaa taasifamaafi akka jirus himame jira. Gama birootin Aanichuma kanatti Murni Humnaan angoo dhuunfatee biyyattii bulchaa jiru Dargaggoota dirqisiisuun akka waranatti makaman gochaa kan jiran yoo tahu, namoonni dirqama kana fudhachuu didanis Ergamaa TPLF fi Shanee qabdu jechuun Reebicha iratti raawachuun Qabeenya isaanitis saamaa jiru jechuun OMN’tti himan.
Yeroo ammaa haalli naanicha keessa jiru yaaddessaa tahuun wal qabatee humnoonni Waraanaa baay’inaan Aanicha keessa bobba’uun Qeerroo magaalattii keessa jiran adamsaa Waan jiraniif, Sodaa qabanirraa kan ka’e Qeerrowwan heedduun naannicha gadi dhiisuun gara biyya somaalee baqachaa jirachun gabaafameera.
~~~~~~~~~~~~~~~~
Qeerron Godina Shawaa Kaabaa hiriirri deeggarsaa Bilxiginnaan waammatte nu hin ilaallatu jechuun balaaleffatan. Lolli Tigraayi fi Bilxiginnaa giddutti geggeeffamaa jiru nu hin ilaallatu kan jedhan Qeerroon Salaalee waytiin kun yeroo itti caaseffama Bilxiginnaa sadarkaa Aanaatti gooxiifi tokko-jaheen jaarame ciccirru, hoggantoota siyaasaa Oromoo kanneen akka Jawar Mohammed, Baqqalaa Garbaa, Abdii Raggaasaa, Hamzaa Booranaa, Gammachuu Ayyaanaa fi kanneen biroo akka gadhiifaman dhiibbaa goonudha malee yeroo itti murna nu fixaa jiruuf hiriira deeggarsaa baanu miti jedhaniiru.
Itti Aansunis mootummaa Abbaa irree kan sirna gita bittootaa durii deebisuuf, Afaan tokkoo fi Amantaa tokko jiddu gala godhachuun sabaaf sablammii biyyattii walitti diinomsaa jiru ni balaaleffanna jedhan.
Itti fufuunis, Nuti Qeerron Salaalee Qeerroo Oromoo kutaalee Oromiyaa hunda wajjiin tahuun sirna biyyattii gara diigumsaatti oofaa jiru kana ofirraa fonqolchuuf adda durummaan qabsaa’uuf qophoofneerra jechuun ejjennoo qaban beeysisanii jiru.
Xumura irratti hojjetaa mootummaas dabalatee dhalataan Oromoo kamuu saamicha maqaa deeggarsa Raayyaa Ittisaaf taasisuu jedhuun mootummaan mindaa hojjettootaa irraa ciruu jalqabe kana uummanni Oromoo guutuun ejjennoo tokkoon dura dhaabbachuu akka qabu dhaamataniiru.
~~~~~~~~~~~
Magaalaa Finifinneettii Mootummaa abbaan irree humnaan biyya bulchaa jiru hojattootaa mootumma kanneenn seektoroota garagaraa keessa dalagaa jiran irraa seeraan alatti mindaa isaanii kan ji’a tokko isiniif hin kafallu jechuun dararaa akka jirantu dhagayame.
Sababa gumaachaa Raayyaa ittisaa biyyaatiif jedhuun hojattoota hunda irraa fedhii isaaniitiin alatti dirqisiisuun mindaa ji’a kanaa irraa hambisutti jiran jechuun jiraataan Finifinnee irraa dubbifne kun bilbilaan OMN ‘tti himee jira.
Mootummaan Ummataa isaa irrattii Waraana labsee, nuun immo Loolaa fi diigumsa biyyattii irratti nu gargaaraa jechuun biyyaa kamittillee waan dhagayamee hin beekamneedha kan jedhu maddi gamasii dubbifne kun, ummanni keenna gama kamiinuu mootummaa shiftaa sa’aa barbaadetti waraana ummata ofii irratti labsu kana tumsuu hin qabu jechuunis waamicha godhee jira.
Mohammed Morkema
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
Godina Baalee Aanaa Sinaanaa fi Aanotaa hafan biroo hedduu keessatti kaadiroonni Bilxiginnaa birrii Miiliyoona 1.5 ol walitti qabaa jechuun deeggartoota isaanii hawaasa keessa bobbaasuun dirqamaan qarshii irra sassaabuuf yaalaa jiraachuun gabaafame. Gandoota baadiyyaa keessaa yoo xiqqaate birrii Kuma 50 walitti qabuuf kan karoorfatan yoo tahu hawaasa dirqamaan waltajjii yaamuun doorsisaa jiru jedha maddi keenya Baalee irraa yaada isaa OMN’iif laate.
Akkuma Amaarri Mootummaa kana cinaa dhaabbatan, isin Oromoonis waliin dhaabbachuu qabdu jechuun ummata burjaajeessaa kan jiran yoo ta’u, Qeerroon Baalee ammoo gocha kana cimsanii kan balaaleeffatan ta’uu eeran. Ammaaf ammaatti diinni keenya jalqabaa kan mataa keessa dhahee ilmaan Oromoo ajjeesaa jiru mootummaa heer-maleessa kana waan taheef Ummanni keenya Bilxiginnaa ofirraa dhahee cabsuu qaba malee cinaa dhaabbachuu hin qabu jedhan.
Gama dinagdeetiin murni kun kufeeti jira waan ta’eef Ummanni kun tooftaa Abiyyiif fakkaattoonni isaa fayyadamaa jiran kana harkatti fashaleessuu akka qabus waamicha godhanii jiru..
Murna kana cinaa dhaabbachuu jechuun, Ilmaan Oromoo Rasaasa murnichaatiin dhumaa jiran irratti cubbuu raaw’achuu fi harka ofiitiin of nyaachuu dha waan taheef Ummanni Oromoo dhimma kanarratti ejjennoo qajeelaa qabachuu qabas jedhan.
~~~~~~~~~~
Harargee Bahaa Magaalaa Dadari fi Aradootaa isii heedduu keessatti murni Afaan Qawweetiin biyya bulchaa jiru akka Raayyaa Ittisaatti dabalamuun Uummata Tigraay fi sirna federaalizimii lolaniif dargaggoota dirqisiisaa jiraachuu maddeen gabaasan.
Jiraatootaa jidduu namni bilbilaan Magaalaa Dadar irraa qunnamne tokko akka jedhutti lola murna TPLF’n nurratti baname kana of irraa qolachuuf namuu gahee mataa keessani bahuu qabdu jechuun Dabballoonni sirnichaa fi Waraanni hawaasa wal gahii yaamuun Araddootaa hundarraa nama kudha shan Waraanaaf kennaa jechuun hawaasa dirqisiisaa jiru jedha.
Nuti Ilmaan Oromoo lola humna quufe lameen jiddutti gaggeefamaa jiruuf maaltu aarsaa lubbuu teenyaa nu kaffalchiise jechuun namoota komii dhiheessanis funaananii mana hidhaatti guuraa jirachuu dubbata maddi keenya kan magaala Dadar irraa OMN bilbilan dubbise.
Lolli amma deemaa jiru lola ristii Nafxanyootaa deebisuuf Tigraayi fi walumaa galatti mooraa federaalistoota irratti baname waan taheef ummatoota eenyummaa ofiitiin jiraachuu barbaadan maraan mormamuu qaba jechuun hayyonni siyaasaa Oromoo irra deddeebi’uun ibsaa jiraachuun beekamaa dha.
~~~~~~~~~~~
Tajaajilli Oduu Sudaan (SUNA) akka beeksisetti, lammileen Itiyoophiyaa baayyinaan kuma saddeetitti dhihaatan daangaa ce’uun, sababa waraana baqachuutiin biyya Sudaan bakka Al-Gadaariif jedhamu qubaatanii jiru. Lammileen Itiyoophiyaa waraana Tigiraayifi Mootummaa Itiyoophiyaa gidduutti deemsifamaa jiru baqachuudhaan Sudaanitti baqachaa jiran.
Baqattoonni kun guyyoota muraasaa asitti baayyinni isaanii hedduu dabaluu danda’a jedhamee waan tilmaamamuufis, aanga’ootni Naannoo Al-Gadaariif fi komishinii baqattootaa Sudaan qindoomima waliin ijaarrachuudhaan iddoo qubannaa fi deeggarsa nyaataafi uffataa qubattoota kanaaf qopheessaa akka jiran Tajaajilli Oduu Sudaan kun gabaaseera.
Dhaabbilee Miti-Mootummaa dhimmoota baqattootaa kanaaf hundaa’anii mootummaa Sudaan waliin hojjechaa jiran kun baayyinni namoota gara Sudaanitti baqachaa jiranii guyyoota muraasa booda nama kuma dhibba lama (200,000) ta’uu mala jechuun tilmaamanii jiru.
Akka Tajaajilli Oduu Sudaan jedhetti, namoota sababa walwaraansa mootummaa Federaalaafi Mootummaa Naannoo Tigiraay gidduutti adeemsifamaa jiruuf jecha, Qe’eefi qabeenya isaaniirraa buqqa’anii godaanan keessatti, daa’imman, Dubartootaafi Maanguddoonni ni heeddummatu.
Dhimma lammilee nagaa biyyattii sababa lola kanaatiin, ajjeefamaa jiraniifi buqqa’aa jiraniirratti Mootummaan Itiyoophiyaa hanga yoonaa homaa hin jenne. Ta’us miidiyaaleen Addunyaa garaagaraa dhimmichaaf uwwisa kennuun qisaasama guddaan Dhaqqabaa jiraachuu Ibsaa jiru.
Kanumaan wal qabsiisuun Dhaabbanni Biyyoota gamtoomanii sodaa waraana kanarraa qabu ibsachuudhaan, fuulduratti walwaraansi kun yoo mariidhaan hin furamin dafee tasgabbaa’uunsaa na shakkisiisa jechuun sodaa qabu ibsatee jira.
Fuulduratti sababa waraana kanaatiin namoonni Qe’eesaaniirraa buqqa’aan namoota Miliiyona 9 ol ta’uu malu jechuun dhaabbanni kun bsee jira. Dhaabbanni United Nation (UN) gaaga’amni waraana kanaa jireenya lammiilee nagaa hedduu kan miidhuufi nageenya gaanfa Afirikaaf hedduu yaaddessaadhas jechuun, ammas waraana caalmaa marii akka furmaataatti qaamota wal waraannaa jiraniif akeereera
OMN : ODUU IJOO (SAD 12/2020)
ABOtti aansitee waanti habashaan sodaattu inni guddaan keewwata 39 mirga foxxoquu naannooleefi keewwata 49 mirga faayidaa addaa magaalaa Finfinneerraa qabnudha.Wayyaanee gaafa cabsan tarkaanfiin itti aanu heera biyyattii jijjiiruu ykn warreen kana haquudha.Kana waan yaadaniif warri habashaa dursitee ABO balleessuu qabda,Wayyaanee caalaa tsere xoophiyyaa kan tahe ABO’dha jettee ganamaafi galgala iyyaa jirti.ABO wayyaanee/gooftaa opdoyyuu cabsuus tahe balleessuu dadhabde,ilmishee cabsuu hindandeessu.
These statements sound a lot about how Abiy and his group are in a high tension! There is nothing shame than telling lies in a war front! He told us they controles Shirato a day a go! But now crying and conspiring as usual! Abush, ayizo gifa! Balew belew yemiluh yibeluhal alebeleziya!
Related


text:
Bulchiinsii Traamp maqaa biyyoota torba tarree ugguura imalaa keessa seensisuuf karoorfachuu isaa dhaabata oduu polotikoo gabaasee jira.
Waa’ee kanaa prezidaantiin Yunaaytid Isteets Donaald Traamp Daavos Swizerland keessatti polotikoof akka ibsanti nutis ta’e biyyi keenya nagaa ta’u qaba jedhanii waan addunyaa irratti ta’aa jiru argaa jirtu jedhu.
Kanaaf uggura imalaa jabaa qabnuu biyyoota hanga tokko irra keenyee itti dabaluuf jirra jedhan.Biyyonni kun isaan kam akka ta’an garu Traamp hin ibsine.
Gazexaan Polotikoo jedhamu akka jedhutti maqaan biyyoota kanaa Wiixata dhufu ibsamuu mala jedhee biyyonni torban uggurri imalaa irra ka’amuuf jiru kun Belaarus, Ertraa, Kyrgizistaan, Mynamar, Naayjeriyaa, Sudaan fi Taanzaniyaa ta’u ibse.Wall street Jornal akka gabaaseetti uggurri imalaa kun gosa Vizaa kennamu irratti adda addummaa qabaata.Tarkaanfiin kunis hariirroo Amerikaa fi biyyoota uggurri imalaa irra ka’amu gidduu jiru hadheessuu mala jedhamee jira.
Gama kaaniin Amerikaan bara dabree jechuun 2019 keessa biyyoota shoroorkeessoota faccisuuf jecha duula gaggeeffamuu keessatti wal ta’iinsa hin agarsiifne jechuun tarreesitee turte keessaa Ertraa baasuun ishee ni yaadatama.
Naayjeriyaan biyya Afrikaa keessatti dinagdee guddaa qabduu fi duula shoroorkeessoota irratti gaggeeffamuun michuu Amerikaa kan turtee akkasumas lammiwwan ishee hedduun Ameerikaa keessa jiraachuun beekamu.


text:
Barattoota Rasaasaan Rukutaman
1 Alamuu Margaa
2 Dachaasaa Furgaasaa
3 Geetuu Kabbadaa
4 Camadaa Garbichaa
5 Jaarraa Baqqalaa
6_Mararaa Fiqaaduu
7 Balaachoo Abdataa
8 Iddoo Caaloo
9 Masarat Tsaggaayee
10 Dabalaa Caalii..
Isa qawwee baatee matrayyasii hidhatee daangaa irraa nama fixaa jiru dhiisanii ol deebi’anii uummata harka qullaa harka ol qabee ajjechaan nurraa hadhaabbatu jedhee mootummaatti wawwaatu rasaasaan hunkuruun kun maalinni?
Uummatni kan jedhaa jiru dhaqaatii isa nu’ajjeesaa jiru nurraa ittisaa dha. Inni buqqa’ee beelaaf dheebuu akkasumas daara dhabuun rakkachaa jiraatii mootummaan hiika itti haagodhuu dha gaaffin jiru. Utuu uummatni hin iiyyanne ta’ee callisee jiraatee, yoona Gumuzittiis taate jarri teellaadhaan tosh jechaa jiru sun Finfinnee seenuun waan hin oolle ture.
Kan qeyee isaa irratti diinaan miidhaan irra ga’aa jirus kan rasaasa ergamtoota mootummaatiin ajjeefamus sabuma tokko ta’uun baay’ee nama gaddisiisa.