text:
Qajeelfamoota Bu’uuraa Asmaa’a wa Sifaata-Seensa
Asmaa’a-maqaalee, wa-fi, sifaata-amaloota
Bismillah
Rabbii Guddaa waan hundaa irratti Danda’a ta’e gargaarsifachuun beekumsa beekumsa caalu ibsuuf kunoo imalatti seenne. Laa hawla walaa quwwata illa billah. “Dhugumatti kabajni fi gatiin beekumsaa wanta beekkamu irratti hundaa’a. Shakkii hin qabu, hunda caalaa beekkamaa fi guddaa Kan ta’ee Rabbii Isa malee haqaan gabbaramaan hin jirre, Kan samii fi dachii dhaabe, Mootii Haqaa ifa ta’eedha. Amaloota guutuu hundaan kan ibsamu, hanqinnaa hunda irraa kan qulqullefamee fi guutummaa Isaa keessatti fakkaata qabachuu irraa kan fagaatedha.
Shakkii hin qabu beekumsi maqaalee, amalootaa fi hojii Isaa beekumsa hundaa kan caaluu fi garmalee guddaa ta’eedha. Akkuma maqaalee, amaloota fi hojiwwan Rabbii beekuun beekumsa hundarra caaluu fi guddaa ta’e, beekumsa birootifis hundeedha. Beekumsi hundi beekumsa kana hordofa. Rabbiin beekun hundee fi madda beekumsa hundaati. Namni Rabbiin beeke, wanta Isaan ala jiran beeke. Namni Rabbii isaa wallaale, wantoota Isaan ala jiran caalatti wallaala. Iimaanni sirrii fi tawhiinni qulqulluun waa’ee Rabbii, maqaalee fi amaloota Isaa ilaalchisee beekumsa sirrii qabaachu irra dhaabbata. Qalbiif jireenyi, qananiin, gammachuun, nageenyi fi tasgabbiin hin jiru yoo Gooftaa, Gabbaramaa fi Uumaa ishii beektee fi wanta Isaan ala jiran caalaa jaallatama ishii yoo ta’e malee. Namni osoo Rabbitti hin amaniin, beekumsaa fi qajeelcha argachuu hin danda’u. Yoo gara Rabbii isaa hin qajeelin immoo kan dararamuu fi azzabamu (adabamu) ta’a. Akkuma haala kaafiroota.”[1]
Karaan salphaan beekumsa sirritti itti hubatanii fi qabatan, bu’uuraa fi hundee isaa beekudha. Sheyku Abdurahmaan Naasir Sa’dii ni jedha: “Hundee fi bu’uurri beekumsaa akka bu’uura manaatii fi hundee mukaati. Bu’uuraa fi hundee malee manni fi mukni dhaabbachuu hin danda’an. Hundee irratti dameen ijaarrama. Dameenis hundeen dhaabbata, ni jabeefama. Bu’uuraa fi hundeedhaan beekumsi sirritti gadi dhaabbata, ni jabaata, garmalee dagaaga… dhimmoonni garmalee wal fakkaatan baay’een addaan baafamu.”[2]
Bu’uuraalee asmaa’a wa sifaata beekun waa’ee maqaalee fi amaloota Rabbii ilaalchise karaa irraa akka hin jallannee fi hin dhamaane nama taasisa. Ni jedhama, “Man hurimal-usuula hurimal wusuula.” Kana jechuun namni bu’uura dhabe, gahuumsa dhabe.” Faallaa kanaa, namni bu’uura argatee fi gadi dhaabe, gahuumsa ykn milkaa’inna ni argata. Akkuma duratti jedhame Rabbii ofii maqaalee fi sifaata Isaatiin beekun milkaa’inna guddaadha. Kanaafu, beekumsa guddaa kanaaf bu’uura barbaachisa. Gara bu’uuraalee asmaa’a wa sifaata seenun dura mee tuqaalee ijoo haa ilaalu.
1-Dubbiin (Kalaamni) bakka lamatti qoodama**
Dubbii (Kalaama) jechuun hima ergaa guutuu dabarsuudha. Fkn, Allah Gooftaa keenya, Muhammad Nabiyyi keenya. Wanti xiqqaan dubbiin irraa ijaarramu maqaalee lama ykn maqaa fi xumura. Fakkeenyaf Muhammad Nabiyyiidha (Maqaa fi maqaa). Muhammad dhaabbate (maqaa fi xumura).
Dhugaadhaan ibsamu danda’uu ykn dhiisu irratti hundaa’ee dubbiin bakka lamatti qoodama:
1ffaa- Al-Khabar (odefannoo)– kuni mataa isaatiin dhugaan ykn sobaan ibsamuu kan danda’uudha. Kana jechuun dubbii tokkoon kuni dhugaadha ykn soba jechuuni kan dandeenyudha. Dubbiin Rabbii fi Ergamaa Isaa irraa dhufe dhugaa qofaan kan ibsamuu fi kijibaan gonkumaa ibsamu kan hin dandeenyedha. Waa’ee sifaataa Isaatii fi Guyyaa Qiyaamaa ilaalchisee wanti Rabbiin beeksisee gosa dubbii kana jalatti ramadama. Sababni isaas, odeefannoo dhugaan ibsamuudha.
Oduun mirkaneessu fi dhabamsiisu jidduu kan naanna’uudha. Takkaa oduun mirkaneefamuun dhugoonfama (dhugaa ta’uu isaatti amanan) takkaa immoo dhabamsiifamun ykn diigamun soba akka ta’etti amanan.
2ffaa- Al-Inshaa’a (wanta hundeefame)- kuni immoo dhugaanis sobaanis ibsamuu kan hin dandeenyedha. Kana jechuun dubbiin kuni dhugaadha ykn soba jechuu kan hin dandeenyedha. Gosti dubbii kuni ajaju, dhoowwu fi hayyamuu of keessaa qaba. Fakkeenyaf, nama tokkoon “Salaata salaati. Kana hin hojjatin.” Jechuun inshaa’a ta’a.
Gabaabumatti dubbii Rabbii fi Ergamaa Isaa irraa dhufe gosoota dubbii lamaan kanninirra kan naanna’uudha. Tawhiinni dubbii lamaan of keessaa qaba. Tawhiinni Rubuubiyyah fi asmaa’a wa sifaata, odeefannoo jalatta ramadama. Tawhiinni uluuhiyyah immoo inshaa’a jalatti ramadama. Sababni isaas, Tawhiinni uluuhiyyah gabroota Rabbiin qofa akka gabbaran ajajuu fi shirkii irraa dhoowwu waan of keessaa qabuuf. Kanniin lamaan Qur’aana irraa mee haa ilaallu:
Jedhi “Inni Allaah dha, Tokkicha”
Rabbii Of danda’aa hirkoo waa hundaati.
Hin dhalle hin dhalannes.
Qixxaatan (fakkaatan) tokkollee Isaaf hin jiru.” Suuratu Al-Ikhlaas 112:1-4
Suuran (boqonnaan) tuni gosoota dubbii keessaa Al-Khabar of keessaa qabdi. Sababni isaas, maqaalee fi amaloota Rabbii olta’aa of keessaa qabdi. Maqaalee fi amaloonni Rabbii odeefannoo ykn beeksiisa Inni beeksiiseedha.
Aayan armaan gadi immoo Inshaa’a dha:
﴾ وَٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ وَلَا تُشۡرِكُواْ بِهِۦ شَيۡٔٗاۖ﴿
“Rabbiin gabbaraa, homaa Isatti hin qindeessinaa.” Suuratu An-Nisaa 4:36
Qur’aana keessatti, “Zinaatti hin dhiyaatina. Qabeenya yaatimaa itti hin dhiyaatina. Salaata sirnaan salaata, zakaas kennaa…” himoota jedhan ni arganna. Kuni hundi inshaa ‘adha. Sababni isaas, wanta gaaritti ajajuu fi wanta badaa irraa dhoowwu of keessaa qabu.
2-Madda Beekumsaa qulqulleessu
Namni daandii qajeelaa irra deemee gahuumsa isaa gahuuf qajeelfama (manual) sirrii ta’ee qabaachu qabaa mitii? Islaamni amanti namoonni walitti dhufanii uuman osoo hin ta’in amanti Rabbii waan hundaa beeku irraa ilma nama hundaaf bu’eedha. Akkuma irranatti jenne waa’ee amanti kanaa ilaalchise dubbiin dubbatamu takkaa Khabar (odeefannoo) ta’a takkaa immoo inshaa’a (ajaju, dhoowwu fi hayyamu) ta’a. odeefannoon kuni immoo baay’een isaa geeybin (wanta ijaan hin mul’anneen) kan wal qabatuudha. Wantoota ijaan hin mul’anne hunda kan beeku Rabbii Tokkicha. Kanaafu, beekumsa waa’ee gheeybi argachuu kan dandeenyu Rabbiin qofarraayyi jechuudha. Eenyullee dhufee waa’ee gheeybi yoo nutti beeksise ragaa sirrii fidi jennaan. Ragaan kunis Rabbiin irraa kan dhufe ta’uu qaba. Sababni isaas, namni sammuu isaa qofaan waa’ee geeybi beeku hin danda’u.
Ammas, dhoowwun, ajajuu fi hayyamuun beekumsa barbaachisa. Rabbiin subhaanahu wa ta’aalaa ilma namaa hunda kan uumee Isa waan ta’eef wanta isaan miidhuu fi fayyadu sirritti beeka. Kanaafi, wanta isaan fayyadutti ni ajaja ykn ni hayyamaaf, wanta isaan miidhu irraa ni dhoowwa. Kanaafu, waa’ee kanaa ilaalchise beekumsi Isarraa nama gahe jiraachu qaba.
Dubbiin erga akkana ta’e, Rabbiin Qur’aana buusu fi Ergamaa erguun odeefannoo gheeybi beeksisee jira, wanta namoonni hojjachuu qabanii fi hin qabne ibsee jira. Kanaafu, waa’ee amanti ilaalchise maddi beekumsaa Qur’aanaa fi Sunnah Ergamaa Rabbii ta’a. kanaan ala filoosofii fi yaanni namootaa Qur’aanaa fi sunnah faallessu madda beekumsaa ta’uu hin danda’an. Namni yaada Qur’aana fi sunnan walitti galuu yoo nutti fide, yaada isaa ni fudhanna. Kan faallessu yoo ta’e immoo badheetti irraa dheessina. Kanarraa ka’uun, waa’ee maqaalee fi sifaata Rabbii ilaalchise maddi keenya Qur’aanaa fi Sunnah dha. Sababni isaas, maqaalee fi sifaanni Rabbii geeybi irraa waan ta’aniif Rabbiin yoo hin beeksiisin eenyullee hin beeku.
3-Rabbiin irratti beekumsa malee dubbachuu dhiisu
Akkuma duratti jenne, Rabbiin beekuuf maddi keenya Qur’aanaa fi Sunnah dha. Kanaafu, namni waa’ee Rabbii dubbachuuf maddoota lamaan kana fayyadamu qaba. Ta’uu baannan, wanta maddoota kanniin keessa hin jirree fi isaan faallessu yoo dubbate, wanta hin beekne dubbatee fi Rabbiin irratti kijibee jira. Isa irratti kijibuun immoo yakka ykn badii guddaadha. Rabbiin subhaanahu wa ta’aalaa ni jedha:
Jedhi, “Wanti Gooftaan kiyya haraama godhe: gochoota fokkatoo, isaan irraa waan ifa bahee fi waan dhokate, dilii, haqa malee daangaa darbuu, waan Inni ragaa isaaf hin buusin Rabbitti qindeessuu fi Rabbiin irratti waan hin beekne dubbachuudha.” Suuratu Al-A’araaf 7:33
“Wanti Gooftaan kiyya haraama godhe: gochoota fokkatoo, isaan irraa waan ifa bahee fi waan dhokate…” Rabbiin subhaanahu wa ta’aalaa wantoota tarreefaman kanniin haraamaa (dhoowwamaa) godhe: gochoota fokkatoo kanneen akka zinaa, saalli wal fakkaatan wal-qunnamti saalaa raawwachu fi kkf. “isaan irraa waan ifa bahee fi waan dhokate” kana jechuun wantoota fokkatoo sochii qaamaatiin wal-qabatanii fi kan sochii qalbiitiin wal-qabatan hunda dhoowwe jira. (wanti fokkuun sochii qaamatin wal qabate kan akka zinaa fi kkf. Wanti fokkuun hojii qalbiitin wal qabate immoo kanneen akka of tuuluu, of dinqisiifachuu, na argaa, nifaaqa fi kkf dha.) “dilii, haqa malee daangaa darbuu” diliin badii ykn cubbuu adabbii Rabbiitti nama geessudha. Ibn Kasiir ni jedha, “Diliin badii nafsee nama waan badaa hojjatuutin wal qabatuudha. Daangaa darbuun immoo namoota [qabeenya jalaa fudhachuun, isaan ajjeesun, qaama isaanii miidhunii fi kabaja isaanii xureessun] daangaa isaan irratti darbuudha. Rabbiin kanaa fi saniis dhoowwe jira.”[3]
“waan Inni ragaa isaaf hin buusin Rabbitti qindeessuu” kana jechuun Rabbiin waliin wanta biraa gabbaruu dhoowwe jira. Rabbiin shirkii irratti ragaa hin buusne. Kana irra tawhiida irratti ragaa buuse. “Rabbiin irratti waan hin beekne dubbachuudha.” Kana jechuun maqaalee, sifaata fi hojiiwwan Rabbii fi shari’aa Isaa ilaalchisee waan hin beekne dubbachuu dhoowwe jira. Kan akka Rabbiin Olta’an ilma qaba jedhanii odeessuun beekumsa malee dubbachuu fi Isa irratti kijibuudha. Rabbiin kana hunda namoonni akka itti hin kaloofne dhoowwe jira[4]. Sababni isaas, wantoonni kunniin fasaada (balleessa) guddaa dhuunfaa fi hawwaasa irraan gahu. Amanti isaan jalaa balleessu fi jijjiruu. Namni Rabbiin irratti wanta hin beekne dubbatu amantii ofiiti fi kan namoota jalaa balleessa ykn jijjira. Ergasii adabbii cimaatti ofii fi isaan geessa. Guyyaa Qiyaamaa warroonni sababa namoota Rabbiin irratti kijiba dubbataniin jallatan akkana jechuun ibidda keessaa iyyu, “Gooftaa keenya! Isaan kuni nu jallisanii jiru. Kanaafu, ibidda irraa adabbii dachaa ta’e isaaniif kenni.” (Suuratu Al-A’araaf 7:38). Kanaafu, dhimmichi dhimma salphaa miti. Namni kana jalaa bahuuf waa’ee Rabbii ilaalchise wanta Qur’aanaa fi hadiisota sahiih keessatti dhufe irratti of gabaabsu qaba.
4- Karaa Ergamaa fi dhaloota darban irraa jallachuu irraa of eegu
Karaan Ergamaa fi dhaloonni gaggaariin darban (salafni) irra turan karaa qajeelaa Rabbiitti nama geessudha. Sababni isaas, yeroo san bid’aan (wanti haarofti) fi jallinni akka yeroo ammaa hin jiru. Amantiinis ta’ee hojiin Ergamaa Rabbii faallessuu fi karaa isaanii irraa jallachuun dhuma badaatti nama geessa. Rabbiin (subhaanahu wa ta’aalaa) ni jedha:
“Namni karaan sirriin ifa isaaf erga ta’e booda Ergamticha faallessee fi karaa mu’mintootaatiin ala [karaa biraa] hordofe, karaa inni filate keessatti isa dhiisna; Jahannamis isa seensifna. Gahuumsi waa fokkate!” Suuratu An-Nisaa 4:115
Ragaa Qur’aanaa fi sunnaatin karaan sirriin erga ifa isaaf ta’ee booda namni Ergamaa Rabbii (SAW) faallesse, akkasumas, karaa mu’mintoota (warroota amananii) dhiisee karaa biraa hordofe, karaa filate kana keessatti isa dhiisna. Haqa erga beekee fi argee boodaa waan dhiiseef Rabbiin irraa jazaan isaa jallinna keessa kan dhama’u ta’ee isa dhiisudha. Jallinna keessatti jallinna dabalata. Akkuma Rabbiin olta’aan jedhe,
“Akkuma isaan yeroo jalqabaa isatti hin amaniin, qalbii isaanitii fi agartuu isaanii gara gaggalchina. Kan dhama’an ta’anii jallinna isaanii keessatti isaan dhiifna.” (Suuratu Al-An’aam 6:110)
Ergasii gahuumsi isaa Jahannami[5].
Kanaafu, karaa Ergamaatii fi wanta Muslimoonni irratti wali galan (Ijmaa’a) hordofuun wanta adabbii jalaa nama baasudha.
Guduunfaa
✏Dubbiin (Kalaamni) bakka lamatti qoodama.
1ffaa-Al-Khabar (Odeefannoo)- kuni wanta dhugaa ykn sobaa jechuuni dandeenyudha. Odeefannoon Rabbiin irraa dhufe hundi dhugaadha, gonkumaa sobni itti hin seenu. Odeefannoon Isarraa dhufe kanneen akka maqaalee fi amaloota Isaa, waa’ee Guyyaa Qiyaamaa fi seenaa namoota darbaniidha.
2ffaa-Al-Inshaa’a- Kuni wanta dhugaas sobaas jechuu hin dandeenyedha. Gosti dubbii kuni “ajaju, dhoowwu fi hayyamuu” of keessaa qaba.
✏Amanti keessatti maddi gosoota dubbii kanaa Qur’aanaa fi hadisoota Nabiyyii irraa dhufaniidha.
✏Namni waan gheeybi (ijaan hin mul’anne) sammuu isaa qofaan beeku waan hin dandeenyef odeefanno isa barbaachisa. Odeefannoon kunis Rabbii waan hundaa beeku irraa kan dhufe ta’uu qaba.
✏Nuti addunyaa tana keessatti Rabbiin ijaan arguu waan hin dandeenyef waa’ee ofii ilaalchise wanta beeksiseetti ni amanna, wanta hin beekne immoo dubbachuu irraa of qabna.
✏ Rasuula (SAW) hordofuu fi isa faallessu dhiisun wanta milkaa’innatti nama geessu fi jallinnaa fi adabbii irraa nama baraarudha.
Kitaabban Wabii:
**Al-Usuulu min ilmil usuul-Sheykhu Muhammad bin Saalih Useymiin, fuula 17-19, English Translation: Foundation of the Knowledge-fuula 21
[1] Sifaatu ilaahiyyati-fuula 3-4
[2] Faa’idatul jaliilatu fiil qawaa’idil asmaa’il husnaa-(fuula 6)
[3] Tafsiir Ibn Kasiir 4/27
[4] Tafsiiru Sa’adii-fuula 323
[5] Tafsiiru Sa’diyy-fuula 219


c: text/html

text:
dhaada, dhad meaning in english
धाडा का अंग्रेजी में अर्थ
Transliteration : dhaaDaaOther spellings : dhaada, dhad
Meanings in english :
Meaning of dhaada, dhad in marathi
Recent Marathi English Meaningdhaadidhadak, dhadidhadak, dhaadidhadakdhaane, dhanedhaataksheyo, dhataksheyodhaatamaat, dhatamatdhaati, dhati, dhaatidhaatu, dhatudhaaturvaadi, dhaturvadi, dhaaturvaadidhaaturvaad, dhaturvaddhaatuvaadi, dhatuvadi, dhaatuvaadidhaatra, dhatrdhaatri, dhatri, dhaatridhaatrudrohi, dhatrudrohi, dhaatrudrohidhaadadadhudada, dhadadadhudaddhaadalane, dhadalanedhaadaant, dhadantdhaan, dhandhaanaayapunaay, dhanayapunaydhaanaashri, dhanashri, dhaanaashridhaani, dhani, dhaanidhaap, dhap

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
‘Investeriin ummata gargaaruu baannaan investera hin ta’u’
(voaafaanoromoo) — Obboo Dinquu Dayyaasaa,abbaan Naa’oli, dureeyyii Oromoo gargaaruun maqaa baafatan keessaa tokko.Abbaan Naa’ol durii km 10 oli baaddiyaa keessaa miilaan deemee barate.Birrii 3,000 argatetti horeefii asi gaheefl. Obboo Dinquun gaafuma diqqaatuu haadhaa fi abbaa fi jaarrolee ollaa isaa laalaa biyya gargaaraa oli guddate.
Abbaan Naa’ol,obbo, Dinquun dhiphuu fi bal’inna hedduu keesa bahee dureeoome.Maatiin aabba Dinquu Shawaa Dhiyaa, Walancitii aanaa Boset qubata. Obboo Dinquun gaafa sadarkaa jidduu galeessaa baratu ijoollee didiqqoo gaaddisa muka jalatti barsiisaa bahe.
Maammoo Gadaa,jaarsi biyyaa, bara ufiitti akka namii ijoolle barsiifatu ollaa keessa deemee lallabe.Aaabba Dinquulleen ijoollee Maammoon barnootatti oofe keesssaa tokko.
Obboo Dinquu birrii 3,000 namii kenneef walirra buufatee mana barumsa sadarkaa tokkeessoo NFYD jaareef NFYD,qubee qaraa ta maqaa ijoollee isaati, Itoophiyaa fulaa 8 keessaa qaba.
Angafii isaa Naaf Yaadi. Achnii Rift Valley College jedhee koollee Rifti Vaalii banate.Yuniverstitiin sun guddattee yuniverstii taatee amma damee 46 hojjattoota kuma hedduu waliin qaba.Qaanqee muka guddaa ollaa naannoo Booseti cinnixxe amma fulaa hedduu geette. Obboo Dinquun Itoophiyaa keesaa fulaa hedduu mana barumsaa qaba.Fulaan koollejjin hingeenneef manamana barumsaa fagoo brtan.sistance education 300 caalaa qaba.
Afaan Oromoo guddisuuf Obboo Dinquun ganna 16 fi 17 duratti afaan Oromoo guddisuuf ijoollee yuniverstii eebbifamte akka warrii Afaan Oromoo barsiisu hiriin gargaaraa bahe.
Wallagaa keessatti akka ijoolleen kahimaa qonnaan ufi dandahan tolchuuf qonna ‘Bareedaa ‘ka mootummaan kenneef ijoollee daragggoo qoode.
Adaamaatti ammoo akka ijoolleen kahimaa hujii investimenti mataa ufi qabatu tolchuuf jajabeessaa bahe.
Sodoree duratti suuqilee ijoolleen naannoo daldalaan ufi jabeessuu dandahan 40 caalaa jaaree kenneef.“Horiin baayyee qabaadheefii miti namoonnii akka kiyyaa baa’eetti jira.Ana ilaalanii ummata akka gargaaranii fedha.”
Obboo Dinquun miliyeenera tahaa jedhee hin hojjannee “Hojjadhee nama tahaa jedhee ufu duratti argaa turee jedha.
Akka jecha obboo Dinquutti investerii jechuun nama ollaa hujii investimentii keessatti hojjatu gargaaru ykn ammoo “teknooloojii ummatii faaydaa guddaa keessaa argachuu dandahu naannootti fide.”Investerii jechuun nama fulaa investimenti keessatti hojjatu jeessatu nama jabeesse.


text:
Maqaalee Oromoo Babbareedaa
Yeroo ammaa ummanni Oromoo Ilmaan isaatiif maqaalee Babbareedoo safuufi Aadaa Sabichaa ibsuufi agarsiisuu danda’u filatee moggaafataa jira. Mee maqaalee kanneen keessaa muraasa asiin gaditti maxxansineerra, isinitti itti dabalaa.
A
Aagaa, Aagituu, Aannanee, Abbayaa, Abboomaa, Abdannee, Abdataa, Abdii, Abdiisaa, Addunyaa, Adii, Akkakoo, Akkasaa, Akkashee, Amanuu, Amantee, Amantii, Amiidoo, Ammayyuu, Anaan, Aannanee, Angaasaa, Angaatuu, Araaree, Araarsoo, Askoo, Ayyaanaa, Ayyaanoo, Ayyaantuu,
B
Baacaa, Baaccuu, Badhaadhaa, Badhaanee, Badhaasaa, Badhaatuu, Bagudaa, Bakaree, Bakkashee, Bal’aa, Bantii, Bareedduu, Barii, Barrisee, Barsiisaa, Bashaadduu, Bashaanee, Bashaatuu, Beekaa, Beekumaa, Beenyaa, Biiftuu, Bilisee, Bilisummaa, Biqilaa, Biqiltuu, Birakee, Bisoo, Biyyaa, Bonaa, Boonaa. Boodanaa, Bookkanaa, Boonii, Boonsaa, Boontuu, Booraa, Booranee, Bor-tolti, Bulanii, Bulchaa, Bulee, Bulee-Bulii, Bullukoo, Bultiiwaaqashee, Bultuu, Burqaa,
C
Caalaa, Caalaa, Caaltuu, Calqituu, Camadaa, Cangaree, ,
Daangulee, Daawwitii, Dabalaa, Dabalee, Dadhiituu, Dambalee, Dammakoo, Dammaqsaa, Dammasaakeetii, Dammashee, Dammee, Dandanaa, Dandeessuu, Dangalaa, Daraaraa, Daawwitii, Deebii,
Dhaabaa, Dheeressaa, Dhibbaa, Dhiinsaa, Dhufeeraa, Dhugaasaa, Dibaabaa, Dibaabee, Didaa, Diggaa, Diimaa, Diimee, Dinqiishee, Doi’ii, Dorgee, Dummeetti, Dungoo, Durreettii, Duullaa,
Eebbaa, Eebbisaa, Eebbisee, Eelaa,
Faayaa, Fakkii, Fala, Fayyeeraa, Fayyisaa, Fayyisee, Fedhii, Feenaan, Feeneet, Feeti, Fiixee, Fiixumaa, Firaa’ol, Firoomsaa, Fufaa,
Gaaddisaa, Gaalloo, Gaanfuree, Gaangul, Gadaa, Gadaadaraartuu, Gaaddise, Galaanaa, Galataa, Galgalee, Galgaloo, Gammachis, Gammachuu, Gammadee, Ganamee, Garbaa, Gidaadaa, Giiftii, Gishuu, Godee, Goobanaa, Guddaa, Guddataa, Guddattuu, Guddinaa, Guddisaa, Gurbaa, Gurmeessaa, Gurmuu, Guutaa, Guutamaa, Guutuu, Guyyaa,
Haawwanii, Hacaaluu, Hambaa, Hambisee, Hankoo, Harmee, Hawaas, Hawwii,Hawwinee, Hirphaa, Hirphaasaa, Hirphee, Horaa, Hordoofaa, Hortuu, Hundarraa, Hundee, Hundumaa,
Ibsaa, Ibsituu, Iddoosaa, Iddooshee,Ifa’iftuu,Irranaa, Irranee, Ittaanaa, Ittafaa,
Jaagamaa, Jaalallee, Jaalalii, Jaalannee,Jaalataa, Jaamboo,Jabeessaa, Jajanii, Jifaar, Jigsaa, Jiituu,Jootee, Jorgee,
Kanarraa, Kanbaraa, Kanhiriyyaa, Kankoo, Karoorsaa,Keelloo, Kennaa,Kennaakee, Kiilolee, Kiyyaa, Koo-keet, Kooraa, Koorsaa, Koortuu, Kumashii, Kumee, Kummarraa,Kumsaaboontuu,Kuulanii,
Laalii, Lammeesaa,Lammii,Lammummaa, Leelloo, Leencoo, Leensaa, Leensee, Liiban,Lookoo,Luunco,
Magarsaa, Magartuu, Malaa-mali, Malkaa, Maqaasaa, Mararaa, Marartuu, Margaa, Marii’ol, Masaraa, Masoo,Meecaa, Meetii, Midhaqsaa, Midhaqsee, Milkii, Milkiisaa, Missiree, Moosisaa, Mootii, Murtii,
Naanaati, Naa’ol, Naa’omi, Nadhanii, Nadhii, Nagaasaa, Nagaasee, Nagaraa, Nagarii, Nagaroo, Nagawoo, Nammarraa, Naa’ol, Nuurfataa,
Obsaa, Obsee, Ofirraa, Olaanaa, Olyaad, Qabataa, Qabbanee, Qananii, Qananiisaa, Qaqqabaa, Qarneessaa, Qeeransoo, Qondaalee, Quufaa,
Rabbirraa, Roobaa, Roobeeraa, Roobalee, ,
Saami, Sabboonaatuu, Saffii, Saffisaa, Sanbatee, Sarbeessaa, Sardaa, Seenaa, Shoraa, Shuree, Siifan, Siitinaa, Simboo, Soolanee, Sooranee, Soorettii,
Taanaan, Taliilaa, Taliilee,Tokkaatuu, Tokkummaa, Tolaa, Tolasaa, Toleeraa, Toltuu, Tufaa, Tulluu, Tumee, Turaa, Turee, Tuuchoo,Tuulamaa,
Urgeessaa, Urjii, Ushii, Utuu, Waaqasaa, Waaqgashee, Waaqjedhaa,Waaqjiraa, Waaqtolee, Waaqwayyaa, Walalii, Waaqgaarii, Warqee, Wayyeessaa, Xaafaa, Yaadanii, Yaadessaa, Yaachisaa,
Itti Dabalaa>>
HORAA BULAA
AFAAN OROMO – Oromo Language


text:
ONN: Oduu Idilee Oolmaa Oromiyaa Mudde 19/2017
ONN:Qophii Addaa:
Gantoonni Qabsoo Bilisummaa Oromoo Gufachiisuu Hin-Dandeyan. Mudde 19/2017
Muddee 19/2017 Godina Qeellam Wallaggaa Magaalaa Dambii Dollootti Sochiin Warraaqsa FXG Qeerroo dargaggoota Oromoofi uummata Oromoo magaalaa Dambii Dolloofi naannoo isheetiin daran jabaatee itti fufee jira. Yakka duguuddaa sanyii waraanni agaaziin uummata Oromoo irraatti raawwachaa jirus balaaleffachuun lammii keenya wareegamaniif gaddaa guddaa isaanitti dhagaahames ibsataniru.
Sagalee Qeerroo Bilisummaa MUDDE 19 1217 , Sagaleen Qeerroo Bilisummaa Oromoo Torbanittii Guyyaa Sadii Facaasaa (Kibxata) Kamisaa fi Jimaata Akka Lakkofsa Sa’aa Oromoo tti Galgala Keessaa sa’aa 7:30 Iraa Amma 8:00 tti Metir baandii 16 KHZ 17840 Irratti Kan Isinii Darbu Dha.”Nuti, Qeerroon Oromoo, seenaa wareegama qabsaa’ota Bilisummaa Oromoo haga yoonaatti galmeeffameef kabajaa guddaa kennaa, nutis akka dhaloota haaraatti wareegama bilisummaa baasuuf kaanee jirra.” Qabsoon itti fufa! Garboonfataan ni kufa!!
Muddee 09/2010: Kontiroobandistoota saaxiluun ammayyuu cimee itti fufeera.
Godina Iluu Abbaa Boor Aanaa Bureetti Konkolaachisaan Miseensa Raayyaa Ittisa Biyyaa ta’e Zayita Seeraan alaa Mootummaa Naannoo Gambeellaarraa fe’uun otoo Gara Magaalaa Goreetti imaluu eeruu hawaasni Magaalaa Buree Poolisiif kenneen to’annoo jala oole hidhaa fi addabbii maallaqaan adabame.
Zayitichis hawaasa Aaanichatti gurguramee Galiin isaa Lammiilee keenya qe’ee fi qabeenya isaaniirraa buqqa’aniif akka oolu Manni Murtii Aanichaa murtee dabarseera.
Himatamaan kun Ajajaa Dhibbaa Melkineeh Haayiluu Konkolaachisaa Raayyaa Ittisa biyyaa yoo ta’u seeraan ala Konkolaataa Raayyaa Ittisaa lakkoofsi Gabatee isaa መ.ከ 04817 ta’een Zayita seeraan alaa baay’inni isaa jaarikaana 320/Liitirii 6400 ta’uu Magaalaa Gambeellaa irraa fe’uun Gara magaalaa Goree geessee faayidaa hin malle argachuudhaaf (qarshii 20,000 fudhachuuf) wayita imalaa jirutti Aanaa Buree iddoo addaa kellaa jedhamutti hirmannaa hawaasaa taasifameen Poolisii fi Korri bittinneessaa waliin ta’uun gaafa 06/04/2010 halkan keessaa naannoo tilmaama sa’a 5:20 ta’utti to’annaa jala olchaniiru.
Manni Murtii Aanaa Burees galmee RTD/Murtoo ariifachiisaa jedhamuun beekamuun dhaddacha gaafa 07/04/2010 ooleen dhimmicha irratti raga bitaa fi mirgaa ilaaluun himatamaan himanni itti dhiyaate waakkii tokko malee waan amaneef hidhaa waggaa lamaa fi baatii lamaa fi qarshii kuma digdamaan adabeera.
Zayitni qabame tilmama qarsshii 153,600 kan baasu wayita ta’u,Zayitichi Hawaasa Aanaa Bureetti gurguramee qarshiin isaa Lammiilee keenya Soomaleerraa qe’ee fi qabeenya isaaniirraa buqqa’aniif akka oolu Manni murtii Aaanichaa murteesseera.
viidiyoo kunis zayitii qabame agarsiisa
Via: Jawar Mohammed


text:
Oromia (WBO): Irree fi Gaachanni Ummataa WBOn Diina galaafate August 4, 2016Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: Africa, Injifannoo, Oduu Tarkaanfii WBO, Oromia, Oromo, Oromo News in Afaan Oromoo, WBO
add a comment
( SBO: Hagayya 03,2016) Irree fi Gaachanni Ummata Oromoo WBOn Godina Dhiha Oromiyaa keessa sossohu waraana wayyaanee ummata keenya hiraarsaa jiru irratti tarkaanfii fudhatu itti fufuun tibbanas injifannoo galmeessee jira.
Dhiha Oromiyaa keessa kan sossohu WBOn waraana wayyaanee ummata Oromoo nagaan mirga isaaf falmataa jiru shororkeessuuf konkolaataan bobbaafamaa ture Lixa Wallaggaa Anfilloo Muggii fi Gambeellaa gidduutti haleeluun kasaaraa guddaa irraan gahee jira.
Haaluma kanaan gootichi WBO Dhiha Oromiyaa Adoolessa 29,2016 barii lafaa sa’aa 4:00 irratti waraana wayyaanee konkolaataa 3n Anfilloo Muggi irraa gara Gambeellaatti deemaa ture bakka SS jedhamutti haxiidhaan haleeluun loltoota wayyaanee 8 battalatti oggaa ajjeesu, hedduu isaanii madeessuu Ajaji WBO Zoonii Qellem beeksiseera.
Lolli kun walakkaa sa’aatiif kan geggeeffame oggaa ta’u, madoon loltoota wayyaanee kun gara Gambeellaatti akka geeffamanis Ajaji WBO Zoonii Qellem dabalee hubachiiseera.
Waraanni wayyaanee haleelame kun humna dabalataa Gambeellaa irraa waammachuun sakattaa jedhee naannoo Anfilloo Garjeedaa fi gammoojjii Waabaa Eebbaa jedhamu keessatti ummata gidirsaa akka jirus hubachuun danda’ameera.
WBOn falmii mirga abbaa biyyummaa fi bilisummaaf ummatni Oromoo Warraaqsa Biyyaalessaa FXG finiinsaa jiru cinaatti, bilisummaa ummata Oromoo fi Walabummaa Oromiyaa mirkaneessuuf qabsoo hadhooftuu taasisaa jiru daran jabeessuun godinoota Oromiyaa adda addaa keessatti tarkaanfilee waraanaa qubattuu wayyaanee fi farreenii fi gufuu QBO fi warraaqsichaa ta’an irratti fudhatu jabeessaa fi babal’isaa jiraachuu hojiin agarsiisaa jira.


text:
Amajjii 16,1,2016
FXG kan godinota Oromiyaatti qabsiifamee jiruun,tibba kana TPLF fi
OPDOn raafama guddaa keessa seenurra darbani waan dubbatanille harka waldhahaa jiraachuusaa ibsa isaani giddu kanatu dhugomsa Warraqsa Baha Wallaggatti ka’e jiru dhaamsuuf hoggantoonni godinichaa Kalessa gara Waamaa Hagalootti kan bobba’an ta’ulle daran FXG akka finiinuuf karaa saaqe waan hin yaadin kan isan mudate gaaffiin uummata naasise gaaffilen kunnin
1,barataa keenyaaf dargagota keenyatti bu’urra dura nu ajjeesaa
2,master plan dhabneerra jettanii wawwaatanis gaaffiin uummata Oromoo kan hundee achuma jira waan ta’eef nuti mootummaa keenya dhaabbachuu barbaadna ABOn nu haa bulchu.
3,erga gaaffiin barataa sirri ta’ee maa ajjeefatu,maa hiitu maa shorokeesitoota jettu?akka keessan qe’e nama deemee enyuun ajjeese
isinu jirtu kan nu jalatti ol adeemaaf qaro qabeeyyi dagugdan jechunwal-ga’icha diigan
Baha Wallaggaa Waamaa Hagaloo Guutummaan FXG Haalan Jabaatee Itti Fufee Jira.
Amajjii 16,1,2016


text:
Maatiiwwan gaee Taliban kan Afgaanistaan keessaa biyya isaanii keessa jiraatan magaalaa galma mootummaa biyyattii Islaamabaad fi naanno ishee jidraatan garee lootee seentota kanaa dabalatee hospitaalota naannootti wal’aansa fayyaa fudhataa jiraachuu ministeerri dhimmi biyya keessaa paakistaan beeksisanii jiran.
Sheek Rashid Ahimed kana kan beeksisan gaaffii fi deebii TV dhuunfaa Paakistaan kan Geo News jedhamu waliin geggeessaniin ture.
Hoogganoonni Afgaanistan Talibaan Afgaanistan keessatti sochii lootee seentummaa geggeessuuf dachii Paakistan gargaaramuun isaa hoogganoota Afgaaniin himannaalee dhiyaatan Islaamabaad walitti aansuun fudhatama dhabsiisaa turte
Maatiiwwan Taliban as aakistaan Rawaat, Loi Beer, Bara Kahuun fi Tamol keessa jiraatu jechuu dhaan Rashaad maqaa gandeen Islaamabaad dha’uu dhaan caasaa sabaa himaa Afaan Uruduuf ibsaniiru.
Paakistaan yeroo dheeraa dhaaf daangaa ishee Afgaanistaan waliin jiru kan fageenya km 2,600 faayidaa garee fincaaleyyii fi sochii seeraan alaa kan biyyoota lamaan gidduu jiruuf oola.
Itti dabaluu dhaanis angawoonni Paakistaan akka jedhanitti baqattoonni Agaanistaan kanneen miliyoona sadii ta’an biyyattii keessa kan jiraatan yoo ta’u, yeroo hedduus lootee seentota Talibaaniif bakkadadhataa ti.


text:
Kamal_Haasan 20 Sıcak ve seksi görüntü
BALWOOD HOLLYWOOD Yeni Galeri Oluştur
Kamal_Haasan
0 Sevmek
Kamal_Haasan
0 Sevmek
Kamal_Haasan
0 Sevmek
Kamal_Haasan
0 Sevmek
Kamal_Haasan
0 Sevmek
Kamal_Haasan
0 Sevmek
Kamal_Haasan
0 Sevmek
Kamal_Haasan
0 Sevmek
Kamal_Haasan
0 Sevmek
Kamal_Haasan
0 Sevmek
Kamal_Haasan
0 Sevmek
GDPR Compliance
kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan كمال_حسن kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan কমল_হাসান kamal-haasan kamal-haasan 卡馬爾哈森 kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan Kamal_Haasan Kamal_Haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan Kamal_Haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan कमल_हासन kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan ಕಮಲ್_ಹಾಸನ್ kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan Kamal_Haasan Kamal_Hassan_(pelakon) കമലഹാസൻ kamal-haasan kamal-haasan कमल_हासन kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan Kamal_Hassan kamal-haasan kamal-haasan KaMaл_XacaH kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan கமல்ஹாசன் కమల్_హాసన్ kamal-haasan Kamal_Haasan KaMaл_XacaH کمل_ہاسن kamal-haasan Kamal_Haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan


text:
Awurooppaa biyya taphii kubbaa miilaa maraache keessaa ijoollee Afrikaatti mullata,haga tokko miliyoonaan bitachaa,kaan kireeffachaa,kaan ammoo tolaan fudhachaa taphatti guddifatti,Manchester United.Gareen tun garee waldorgommi kubbaa miilaa Englsih Premeir Leagutti guddoo beekmatu.
Jabeennii isii kun horii isiin dorgommititi baafatu qofaa miti nama isiin biyya akka akkaatii bitattuu dhufeef.Akkuma kanaan dhiyoo tanallee ijoollee Keenyaa afur wal doorgommii mannene barumsa biyya tanaa irratti bitatte.Horiin ijoollee tanaan bitan ammatti hin beekamne,taatullee jarii kun damee Manchester United Tanzaniyaa jirtuu bitamte.
Gama kaaniin Black Stars,gareen kubbaa miilaa Gaanaa Fulbaana dhufu keessaa garee kubbaa miilaa Biraaziliin waliin taphatti,taphii kun tapha jaalalaatii Londoniitti taphatan.
Ispoortii prezdaantotii Amerikaa jaalatan beettuu?
Mee akkuma taateefuu qophii Ispoortii ta hardhaa MP3 irraa caqasaa.


text:
Gabaasa Qeerroo Godina Matakkal Waambara, Ebla 1,2015
Oromoon maccaa hanga daangaa Sudaanitti fulla’ee jiraachaa kan ture ta’uun ni beekama .Warreen sirna gadaa Maccaa keessatti durumaan ykn Oromduroo ta’anii laficha irra jiraatan GABAROO yeroo jedhaman warri hanga Oromoo itti ykn Macca lakka’atanii darban WALAANNAA jedhamu,Oromoonni kanneen abbaa biyyaa fi abbaa dachii ilmaan Oromiyaa ta’uun isaanii beekamaa dha.
Akka bulchiinsa Wayyaanee yeroo ammaa itti Oromiyaan qoqqoodinsa federaalizimii sobaa ta’een ijaarame lafa godina Wallaggaa naannoo Beenishaangul Gumuz jedhee erga moggaasee Uummanni Oromoo bulchiisa Gumuzii keessa jiraatan abbaa biyyummaa dhabuun seenaa,aadaa,afaanii fi eenyuummaa isaanii dhabaa jiru.
Mootummaan Wayyaanee yeroo sabaa fi sablammooti Gumuz naannoo jedhamee moggafame keessatti Oromoonni naannoo san jiraatan dachiin isaanii fi eenyummaan isaanii naannoo Gumuziif kutamee kennamuun osoo hin jaallatiin sabummaan isaanii akka jijjiramu guddisee qoodaa fi dhibbaa guddaa itti fidaa jira.
Akka bulchiisa Feederaala Wayyaanee yeroo ammaatti Oromootni Oromiyaan ala godinaalee adda addaa keessatti amxakamanii akka iraatan ta’an dhiibbaan guddaan waan irra jiruuf daddafiin birmatnaa akka barbaadan ta’uu beekama.
Oromoonni naannoo Gumuz keessatti dhibbentaa(%) 25n yeroo ta’an kanneen kunis Bulchiisa Gumuz godina Matakkal aanaaleen
- Wambaraa
- Ggaalessaa
- Dibaaxii
- Bulanii
- Naannoo Hawwii Zooni
Kanneen jiraatan dhibbaan adda addaa irratti ta’u keessaa :-
- Akka sabaatti hin ilaalaman
- Afaan Oromoon hin baratan jedhuun Amaariffaan barsiifamu
- Bu’uuraaleen misoomaa isaaniif hin hojjetamu fkn daangaa Oromiyaan akka wal hin qunnamsiifamne taasisaman
- Aadaa ofii ibsachuu hin danda’an fkn booqaa birraa ayyaana masqalaa irratti dhaabbati raadiyoo fi TV Oromiyaa aadaa Oromoota Matakkal waraabuun dhorkamaa dha.
Yeroo ta’u uumanni Oromoo waliigalatti Oromoota Matakkal rakkoo fi dhibdee Wayyaaneen irraan gahaa jirtu hubachuun barbaachisaa ta’uu Qeerroon dhaama.


text:
Tafsiira Suuratu Az-Zumar-Kutaa 5
Kutaa kana keessatti amala namaa ajaa’ibaa Gooftaa isaa waliin qabu hima. Namni yommuu rakkatu, gara Gooftaa isaa deebi’uun garmalee kadhata. Garuu yommuu rakkoon isarraa ka’uu fi qananii argatu, Gooftaa isa ni dagata. Salaata, du’aayi ni dhiisa. Inuma, “Qananii kana mataa kiyyaan argadhe” jedhe of tuula. Ajaa’iba! Aayah itti aanu keessatti nama halkan salaatu fi hin salaanne, nama beekumsa qabuu fi hin qabne wal madaalchisa. Dhumarratti sodaa fi abdii ilaalchisee qabxiilee ijoo ni ilaalla.
“Yommuu nama rakkinni tuqu, gara Isaatti deebi’uun Gooftaa isaa kadhata. Ergasii yommuu qananii Isa irraa ta’e kennuuf, wanta duraan itti kadhataa ture dagatee karaa Isaa irraa jallisuuf Rabbiif qixxaattota taasisa. “Kufrii keetitti xiqqoma fayyadami. Dhugumatti ati warra ibiddaa irraayyi.” jedhiin.” Suuratu Az-Zumar 39:8
Namni yommuu balaan, rakkoo fi dhibeen isa tuqu, Gooftaa isaa yaadatee kadhata. Rakkoo isatti bu’ee akka isarraa kaasuuf Rabbitti warwaata. Ergasii yommuu Rabbiin subhaanahu kadhaa isaatiif deebii deebisee rakkoo isarraa kaasuu fi qananii isaaf kennu, rakkoo Rabbiin itti kadhataa turee ni dagata. Rakkoon homaatu akka isa hin tuqne godhee darba. Shirkii isaa itti fufa.[1]
“karaa Isaa irraa jallisuuf Rabbiif qixxaattota taasisa.” Ibaadaa keessatti Rabbiif qixxaattota (equals) taasisa. Akkuma Rabbii olta’aa gabbaruu sanamoota kanniin gabbara. Akkuma Rabbiif silati seenu, sanamootaafis seena. Ofillee jallatee namoota biroos karaa Rabbii irraa jallisuuf akka kanatti Rabbii olta’aaf qixxaattotaa fi fakkaattota godha. Yommuu inni wanta biraa gabbaruun Rabbii olta’aaf qixxaattota taasisu, namoonni isa hordofuun karaa Rabbii irraa jallatu. Karaan Rabbii amantii Islaamati. Sababni isaas, Islaama Kan namootaaf karaa qajeelaa taasise Rabbii olta’aadha. Namni karaa kanarra deeme, karaan kuni Rabbiitti isa geessa.[3].
Ibsi biraa hima kanaa: Rabbiif qixxaattota taasisuu keessaa tokko namni kuni, “qananii kana beekumsa, dandeetti fi qarummaa kiyyanii fi sababoota qananii kanatti nama geessu haala gaariin hojjachuudhaan argadhe” jedhee odeessudha. “karaa Isaa irraa jallisuuf” kana jechuun namni kuni jallistoota ergaa sheyxaanaa baadhatan keessaa yoo ta’e, namoonni karaa Rabbii qajeelaa irraa warra bahan, jallatan, raata’an, karaalee badii, sharrii fi fasaada (balleessaa) keessatti badan akka ta’aniif Gooftaa isaaniitti amanuu irraa isaan garagalcha.[4] (Namni yommuu rakkoon isarraa deemu fi qananii argatu, “Ani qananii kana beekumsaa fi qarummaa kiyyaan argadhe” jedhee yommuu odeessu, Rabbii olta’aatti amanuu irraa namoota garagalcha. Namoonni qananii kana kan argate Rabbii olta’aa irraa osoo hin ta’in beekumsaa fi dandeetti isaatiin argate jedhanii yaadu. Kuni Rabbii olta’aa irraa garagaluun sababootatti akka rarra’an isaan taasisa.)
Namni kuni ergaa sheyxaana warra baadhatan keessaa yoo hin ta’in, inni addunyaa irraa fedhii nafsee isaa fi wanta ishiin barbaadu hordofa. Fedhii lubbuu hordofuu isaatiif karaa Rabbii irraa nafsee isaatiin jallataa ta’a. Karaalee badii, sharii fi fasaada (balleessaa) keessatti raata’aa fi kan baduu ta’a.
“Kufrii keetitti xiqqoma fayyadami. Dhugumatti ati warra ibiddaa irraayyi.” jedhiin.
Kana jechuun: Nama kafare kanaan akkana jedhiin: mi’aa fi addunyaa kufriin kee siif laaffisu irraa wanta si gammachiisu fayyadama gabaaba du’a keetin xumuramu itti fayyadami, itti gammadi. Ergasii Guyyaa Murtii jazaa kufrii keetii azaaba garmalee nama gubu adabamuun adabbii garmalee cimaa ta’e baadhatta. Mushrikoota Rabbiif qixxaaxota godhan irraa yoo taate, dhugumatti ati warra ibiddaa yeroo hundaa achi keessa turan keessaayyi.[5]
“Sila inni Aakhirah sodaachaa fi rahmata Gooftaa isaa kajeelaa yeroo halkanii sujuudaa fi dhaabbataa [Rabbiif] ajajamu [akka nama kana hin hojjanneeti?]. Jedhi, “Sila isaan beekanii fi isaan hin beekne wal qixxaatu?” Dhugumatti kan gorfamu warra sammuu qaban qofa.” Suuratu Az-Zumar 39:9
“Sila inni Aakhirah sodaachaa fi rahmata Gooftaa isaa kajeelaa yeroo halkanii sujuudaa fi dhaabbataa [Rabbiif] ajajamu [akka nama kana hin hojjanneeti?].”
Sila namni sababa dogongora isaatiif adabbii Aakhiraa sodaachaa fi rahmata Gooftaa isaa kajeelaa yeroo halkanii sujuudaa fi dhaabbataa Rabbiif ajajamu akka nama kana hin hojjanneeti? Jecha gabaaban, namni halkan sujuudaa fi dhaabbataa Rabbiif ajajamuu akka nama kaafiraa fi badii hojjatuuti?
Namni yeroo halkanii sujuudaa fi dhaabbataa bulu, adabbi Aakhirah sodaachuu fi rahmata Rabbii kajeeluun Gooftaa isaa araarama kadhachuu fi hojii gaggaarii baay’isa. Balaa gara fuunduraatti isatti dhufu irraa akka isa eeguu fi qananii guddaa (Jannata) akka isa seensisu ni kajeela. Namni kaafirri ykn namni badii hojjatu immoo halkan isaa badii, cubbuu fi ma’asiyaa adabbii cimaatti isa geessu hojjachuun dabarsa. Yookiin immoo halkan irraa yeroo murtaa’e salaatu osoo danda’uu yeroo halkanii guutuu hirriba rafuun ykn taphachuun dabarsa. Kanaafu namoonni lamaan kunniin wal-qixa ta’uu? Deebin isaa, xinxalli guddaa osoo hin barbaachisin, “Wal hin qixxaa’an” ta’a.
“Jedhi, “Sila isaan beekanii fi isaan hin beekne wal qixxaatu?” Kana jechuun namoonni Gooftaa isaaniitii fi amantii isaanii haqaa beekanii fi namoonni kana irraa homaa hin beekne wal qixxaatuu? Deebiin isaa: Ifaan ifatti wal hin qixxaa’an.
“Dhugumatti kan gorfamu warra sammuu qaban qofa.” Kana jechuun ragaalee Rabbii ilaale kan ittiin gorfamuu fi itti xinxallu warra sammuu qaban qofa. Asitti sammuun-aqlii waa hubatuu fi waan badaa irraa nama dhoowwudha. Kanaafu, warri aqlii qabu kuni wanta gadi aanu caalaa wanta ol’aanu filatu, wallaalummaa caalaa beekumsa, Rabbiin faalleessu caalaa Isaaf ajajamuu filatu. Sababni isaas, isaan sammuu dhuma wantootaa ilaalutti isaan qajeelchutu qabu. Faallaa kanaa, namni aqlii akkanaa hin qabne fedhii qullaa gabbaramaa godhata.[6]
Barnoota aayah tana irraa baratamu:
1-Namni yeroo halkanii hanga danda’u Rabbii olta’aa gabbaruuf sujuudaa fi dhabbataa buluu fi namni Rabbii olta’aa irraa fagaatee badii hojjatu wal qixaa miti.
2-Salaanni halkanii sadarkaa guddaa qabaachu. Ergamaan Rabbii (SAW) akkana jedhan: “Salaata Fardii (dirqamaa) booda salaanni hundarra caalu salaataa halkaniiti.” Sahiih Muslim 1163
3-Namni adeemsa isaa gara Rabbii olta’aa fi Aakhiratti godhu keessatti sodaa fi abdii ykn kajeellaa bakka tokkotti kan qabaate ta’uun isarra jira. Ragaan kanaa: “inni Aakhirah sodaachaa fi rahmata Gooftaa isaa kajeelaa”
Garuu sodaa fi abdiin wal qixa ta’uu qabuu moo sodaan ykn abdiin caalu qabaa? Kana ilaalchisee namoonni imala isaanii gara Aakhirah godhan yaada garagaraa qabu. Isaan keessaa kan akkana jedhutu jira: Abdii fi sodaan isaa akka koola allaatti wal-qixxaa’u qaba. Allaattin koolli tokko yoo hafe, balali’uu hin dandeessu.
Imaamu Ahmad (rahimahullahu) ni jedha: Sodaa fi abdiin isaa tokko ta’uu (wal qixxaa’u) qabu. Isaan lamaan keessaa tokko yoo caalchise, abbichi bade. Sababni isaas, sodaan yoo caalee, abdii kutuutti isa seensisa. Yoo abdachuun caalee immoo tooftaa Rabbii irraa nageenyi isatti akka dhagahamu isa taasisa.
Ammas beektonni biroo akkana jedhu: yeroo hojii gaarii hojjatu abdii haa caalchisu. Yommuu Rabbii olta’aaf ajajamuun hojii gaarii hojjatu, hojiin isaa deebifamuu caalaa fudhatama argachuu haa caalchisu (akka fudhatama argatu haa abdatu). Ma’asiyaa hojjachu keessatti immoo akka badiitti hin kufneef wanti filatamaan sodaa caalchisuudha. (Namni yommuu nafseen isaa badii hojjachuu feete, akka badiitti hin kufneef adabbiin sodaachisutu caala.)
Ammas beektonni biroo akkana jedhu: yeroo dhibee abdii caalchisuu, yeroo fayyaa immoo sodaa caalchisuutu caala jedhu. Ergamaan Rabbii (SAW) akkana waan jedhaniif: “Isin keessaa eenyullee hin du’in Rabbiin ilaalchisee yaada (zanni) kan bareechisu yoo ta’e malee.” Sahiih Muslim 2788 (Rabbiin ilaalchisee yaada (zanni) bareechisuu jechuun akka isaaf rahmata godhuu fi badii isaa isaaf irra darbuu yaadudha[7] ykn abdachuudha.)
Osoo namni akkana jedhe, [gaarii hin ta’u?]: sodaa fi abdachuun gara nafsee namaatti deebi’a. Namni ogeessa fayyaa nafsee isaati. Nafseen isaa gara badiitti maquu fi hojjachuuf fedhii cimaa tan qabaattu ta’uu yoo argee, hanga badii irraa deebi’uutti adabbii cimaan haa sodaachisu. Yoo Rabbiif ajajamuuf humna cimaa qabaachu fi itti fufuu argee immoo hanga waa’ee Rabbii ilaalchisee yaada (zanni) bareechisutti abdii haa caalchisu. Gabaabumatti kuni haala namaa irratti hundaa’a. Namni yeroo garii sodaa caalchisa, yeroo garii abdi caalchisa.[8]
Kitaabban wabii:
[1] Tafsiiru Muyassar-458, Tafsiiru Sa’dii-846-847
[3] Tafsiiru Qur’aanil kariim-Suuratu Zumar-fuula 85, Ibn Useymiin, Tafsiiru Sa’dii-847
[4] Ma’aariju tafakkuri-12/171-172
[5] Madda olii
[6] Tafsiiru Sa’dii-847, tafsiiru Xabarii-20/178
[7] Sharih sahiih muslim-17/210
[8] Tafsiiru Qur’aanil kariim-Suuratu Zumar-fuula 107-109, Ibn Useymiin


text:
Gaheenya
Dirqaalee kan sagantaalee LibreOffice akka caalaatti fayyadamtoota sirriitti arguu hin dandeenye yookiin rakkoo biroo qaban gaheenya kennan qindeessa.
Dirqaalaalee walmakee
Dirqaalee gaheenyaa qindeessa.
Support assistive technology tools (program restart required)
Miyoo gargaarsaa kan akka dubbistoota argii alaa, meeshaalee Braille yookiin meeshaa gala dubbii beeksisaa fayyadamuuf si dandeessisa. Gargaarsa dura JRE kompiwutara kee irratti ijaaramuu qaba.
Qaree filannoo barruu galmee filadhuu galmee dubbisqofa keessatti fayyadami
Galmee dubbisqofa keessatti qaree mul'isa.
Allow animated images
Previews animated graphics, such as GIF images, in LibreOffice.
Barruu fakkinaa eeyyami
Barruu sochii fakkaatu kan akka dhangi'aa fi marfata LibreOffice keessatti duragarsiisa.
Dirqaalaalee danaa addaadoo alaanaa
Addaadoon olaanaa qindaa'ina sirna dalagaa kan changes the system color scheme to improve readability. You can decide how LibreOffice uses the high contrast settings of the operating system.
Handaaronni maadhee fi gaaddidduuwwan hoggayyuu yeroo haalatni rukkina olaanaa kaka'e halluu barruutiin mul'atu. Halluun duubee maadhees ni dhiisama.
Haalata addaadoo olaanaa sirna dalagaa ufmaan adda baasi
LibreOfficeyeroo halluun dubee sirnaa garmalee gurraacha'e gara haalata addaadoo alaanaatti dabarsa.
Mul'isa argiitiif halluu bocquu ufmaanii fayyadamii
Bocquuwwan LibreOffice qindaa'inoota halluu sirnaatiin fayyadamuun mul'isa. Dirqaalli kun mul'isa argii qofa miidha.
Durargii fuulaatiif halluuwwan sirnaa fayyadami
Qindaa'inoota addaadoo olaanaa sirna dalagaa durargiiwwan fuulaa irratti raawwata.


text:
Buufata Xiyyaaraa Yaaballoo ?
Yaa OPDO !!!
Uummata Keenya Goodina Booranaa Waggoota 27 kana keessatti sochii misoomaa kamuu irraa haalota adda addaan uggura turtan . #OPDO‘n dhakaa bu’uuraa Koolleejii , Yunversiitii kaa’uun hawaasa keenya soba turtan. Uummanni keenya hardhas rakkina bishaan dhugaatiifi furmaata hin arganne. Dhimmi Koolleejiifi Yuniversiitii deebii hin arganne .
Goodinni Booranaa hardhas akka baldhina isaaf Hospitaala lubbuu qabu takka hin qabu, namni keenya yoo dhibame gara Magaalota Hawaasaa , Walayitaa , Arbaaminicii deema.
Aanalee akka Areeroo , Taltallee keessatti Hospitaala hamma ijaarra jechuun hawwii qofaan bara meeqa Hawaasa keenya sobuun heddu miitan .Aanalee Goodinicha hardhas rakkina ifaa qabu .
Hayyee kan darbe dabree jira. Akkumma #OPDO’n haaromte “kaleessi hardha miti” jettan rakkoo Uummata kanaa bu’uura irraan furuun dirqamaa dha. Buufata Xayyaaraa baantan kana dura dhimmi daangaafi nageenyaa dursuun dirqama dha. Buufata xayyaaraan gaaffii Uummataatti golga gochuun gaaffii Uummataa ukkaamsuuf hin yaalinaa!!
Buufatni xaayyaaras akkuma bu’uuralee misoomaa kanaan dura dhakaan bu’uura kaa’amee lafarra harkifamaa jiru sanaa, akka boodatti hin deebine, akkasumas hojiin kun harka saamtotaa akka hin seenne fi sirnaan akka hojjatamu dhaamna .
Adeemsa gulantaa haromsaa keessa jirra. Waanti hundi galgala tokkotti akka hin taane ni hubbanna; garuu dhimmi nageenyaa wanta wal nama gaafachiisu miti. Kanaaf MM FI PMNO gama Hawaasa Booranaa bu’uun gaaga’amaa fi miidhama haawasa keenya irrat dhaqqabeef gaaffiwwan bu’uuraa Horsiise Bulaa keenyaa maalidha wanta jettu gara hawaasa Booranaatti bu’uun akka Hawaasa dhageettan dhaamna.
Uummanni keenya uummata aadaa , duudhaa , safuu qabuuf fi Uummata sirna Gadaan bulu uummata hayyuudha. Yoo buutanii teessanii isaan dhageessan Barnoota guddaa fudhattu. Yoo dansa hojjatan isin jajabeessa yoo karaa irraa maqxan isin gorsa wanta taheef deema Hawaasa keenyaa dhageefadha!!
Kanuman jedha!!
Horaa bulaa!!


text:
Gabaasa Qeerroo Wallaggaa Muddee 1,2015
Godina Wallagga dirree Warraaqsaatti jirjjiramtee jirti, yeroo Ammaa kana FDG Godina Wallagga Aanotaa garaagaraa kanneen akka Ayiraa Gullisoo, Laaloo Asabi , Jaarsoo, Mandii,Gimbii,Najjoo, Qilxuu Karraa, fi Aanota garaagaraa keessatti haalan jabachuun kan itti fufee jiruu dirmaanna uummata qonnaan bultoota baadiyyaa argachaa kan jiruu ta’uun madden keenya gabaasan.
Caalmadhumatti immoo guyyaa har’aa kana AANAA GULLISOO MAGAALAA GULLISOO keessatti FDG uummataa fi dargaggootan haanan jabaachuun itti fufe jira. Mootummaan wayyaanee waraanaa guddaa bobbaasee dhukaasaa guddaa barattoota fi uummata karaa nagaa falmachaa jiru irratti dhukaasuus FDG dhaabuu hin dandeenye, Warraaqsaa kanaan Magaalaa Gullisoo keessa naanna’uu sagaalee mormii jabaa erga dhageesisanii booda dhaadannoo guddaa dhageesisuun . Warraaqsa kana keessatti bakka hundattuu uummatni fi Qeerroon dargaggootni barattootni Oromoo dhaadannoo dhageesisaa turaniin sagalee guddaan Master Piliaaniifinfinnee balaaleffachuu fi ABO Irree fi gaacha uummata Oromooti, ABOn nu haa bulchu, ABO’n Biyya hin Gurguru, ABO mirgoota dimookiraasii fi namommaa ni kabachiisa jechuun jaalalaa fi kabaja guddaa ABOf qaban ifatti argisiisuun gabaafame. Dhukaasaa guddaa gaazii summaa’aa fi meeshaa gurguddaa dhukaasaa kan ture ta’uun ibsame. Gabaasaan itti fufa…


text:
Akka sawwi hin sochooneef
Miila kaasee nama dhiitee hin miineef
Balaa geessisee ofifiis akka hin abaaramneef
Ofumaan of dararee, amaalasa isa gadheef (×2)
Gadi’aamee elmaamuuf of dirqisisee
Ofiis midhamee namas dararee, rakkisee
Balleessa isaaf yakkaa innii uumee ballesse
Gaafa gaadi’amee bare amaalasas dagaachisee
Naman wal barsiisee, isas amaala tolchee
Dhala lammaatas isa eggachuuf qalma isa oolche
Jalaala namaf qabu gaadiin barsisee
Erga garaa namaf naalchise ilmoosas jalaachise (×2)
Maaf jibbuure sakalaanii namatti deebisuu
Maaf ifaaturee nama jallaf badii yaadu
Osoo karaan kun jiruu, abarsaaf cubbuu
Gorsiis namaaf gadidhaa namaatti hora lubbuu (×2)
Namnii gaadiin hidhaan hin foyyoone
Namattis debi’ee naman wali hin galle
Innoo namas miti warabeessa bosonaa
Jiruu hin qabu ko’eessa lafa onaa
Yaaddof gadadoon of jijjira of coraa(×2)
Lakkii ya namana nama ta’i nama baraa
Jiruus qajeelchi jiruu haqaa
Ofiis yaadi namas yaadi of tolchi maqaa
Kana tau bannan namniis si gata fageesse akka raqaa (×2)
Barreessan Dr. Warqinaa Tasammaatin
email tessemaworkneh1@gmail.com
Lakk. Bilb 0934728225


text:
Ajaahib Jimaa Tooboo
Oduu Amma Nugahe
Tigraay keessatti waraana geggeeffamaa jiruun gama mootummaarratti miidhaa guddaan gaheera. Waraanaa kaleessa galgala magaala Mehoonii fi Maqalee gedduutti taasifameen taankiwwaan 4, Baasii 3 loltoota Mootummaa 120 fe’ee deemu waliin guutumatti gubachuun beekameera.
Gama biraatiin FSM odeeffannoo qabatamaa maddeen waraanaa irraa argateen Sibaat Naggaa fi namoonni biroon booji’aman jedhaman Magaaluma Maqalee mana isaanii otoo jiruu torbee lama dura waraaanni mootummaa marsee qabe jedhameera. Qorannoon bal’aanis torbee lama guutuu irratti taasifamuun beekameera.
Yeroo ammaa mootummaan oduu kana akka haaraatti gadi baasuun kaayyoo biraa qaba jedhu. Kunis weerara Sudaan raawwataa jirtu dhoksuuf, gabaasa UN ummannii Tigraayi miliyoona 4.5 gargaarsa hatattamaa barabaada jedhee kaleessa baasee hirraanfachiisuu fi haleellaa kaleessa hidhattoonni Gumuz kaampii waraanaa Matakkal jiru irratti raawwatanii barbadeessan dhoksuufi jedhu taajjabdoonni.
Maaliis yaa tahuu garuu yakkamtoonni kaleessaa bifa kanaan salphachuun isaanii, yakkamtoonni har’a ummata keenya ajjeessaa jiran bor yakka jala akka hin baanes wabii tokkoo dha. Amalli badaan abbootii irree tokko walirraa barachuu dadhabuu isaaniiti


text:
Gabaasa Amajjii 30,2014 Jimmaa
Gaafa Amajjii 28/2014 Mootummaan EPRDF fi Ministerri Barnootaa EPRDF seera haaraa baasan irratti baratoota dhaabbilee barmotaa olaanoo kanneen akka Yuunivarsiitii, Kolleejjii, manneen barmotaa sadarkaa 2ffaa fi qopha’ina irraa baratan irraatti seeraa haaraa mirga baratoota biyyaatti sarbu dabarsee jira, seera kanas karaa dabballootaa fi bakka bu’oota mooraa dhaabbiilee barmoota keessatti maxxansuun baratootni dubbiisani jireenya sodaa keessaa of galchuun sodaachaa akka jiraatanif ta’e jedhee mootummaan abbaa irree kun mirgaa baratoota sarbaa jira.
Qabxii ijoo seerrii imammata barmootaa wayyanotaa waliin wal qabatu kun mirgootaa amantaa, aadaa, eenyummaa fi kabaja namummaa kan sarbudha. keessattu Mooraa dhaabbilee barmotaa caqafaman keessaatti ;
1. Uffata Aadaa uffaachuun dhorkaadha, Uffatee kan argame seeraan adabama jedha.
2. Uffataa amantaa calaqiisiisuu fi kan shammarraan hordoftotni amantaa Muslima mataatti maratanii fi golgatanii deemaan dhorkaadha, kanaan booda dhaabuu qabu jedha,
3.Baratootni Mooraa dhaabbiilee barmootaa akka Yuunivarsiitii fi
Koolleejjii keessaatti lama ol ta’anii waliin deemuun, taa’uun,dhaabbachuun, dhorkadha, kana godhee kan argamee seeraatti dhiyaate adabama jedha.
4.kitaabolee barnotaan alatti asoosamota fi barruuwwaan garaagaraa mooraa barnotaa keessa galchuun dubbisuu fi dubbisiisuun dhorkaadha jedhuu fi kkf kan of irraa qabu seeraa dorsisan guutamee fi mirga baratoota guyyaa adii sarbaa jiru fuula ja’a kan qabu dhabbiilee barmota biyyaatti Yuunivarsiitota garaagaraa keessaatti maxxaansuun mirga baratoota sarba jiru.
Barruun seeran alaa kan mirga barattoota sarbaa jiru ibsuu kun Yuunivarsiitotaa Oromiyaa kanneen akka Yuunivarsiitii Jimmaa, Amboo, Wallaaggaa, Mattuu, Adaamaa, HaraMaayyaa, Dirree Dawwaa, Bulee Horaa, Maddaa Walaabuu keessaatti maxxanfamuu bira ga’ame jira. hallii kun mooraa Yuunivarsiitii Jimmaa, Mattuu, Amboo fi Wallaaggaa keessaatti baratoota dheekkamsiisuu irraa darbee Mooraa Yuunivasitii Jimmaa moora arfan keessatti Gootootni sabboontotni qeerroo baratoota Oromoo seeraa mirga dhala nama sarbuu wayyaaneen maxxansuu kana buqqisaanii ciruun, kanaan boodaa akka feedhii keenyaatti hiriyootaa keenyaa waliin 10, fi isaa oliin wal duukaa sochoona, tokkummaa keenyaa caalaatti jabeeffaannee mirga keenya sarbamaa jiru ni kabachiifanna jechuun Qeerroon baratootni Oromoo seeraa dabaa Wayyaanonni waan qabanii
gadhiisan dhabuun baasaan kana balaaleffatan.
Share this:https://www.gofundme.com/8bds2wgk
Like this:
Like Loading...
1. OVR Voice Mail Only (for comments, opinions and suggestions) call: +1 206-424-6588
2. Listen to Oromo Voice Radio by telephone call: +1 716-748-0384
Oromo Voice Radio broadcast was posted on http://oromovoice.org, right side MP3 player (Archive for weekly broadcast)
sources.www.Ayyaantuu.com
Share this:https://www.gofundme.com/8bds2wgk
Like this:
Like Loading...
Abdii Baalee Irra Oromiya
Saba koo Oromoo kan dhalaa fi dhiiraa,
Tokkummaa jabeessaa bakka jirtan maraa,
Keessaayyuu dargaggoon kan dubraa fi dardaraa,
Harka wal qabadhaa wal wajjiin hiriiraa,
Gabroomsaa dullacha ofirraa jijjiirraa,
Aduun nuu bahuufii,dukkannii deemaaraa,
Warri dhugaa dhokse nurraa fottoqaaraa,
Tokkummaa jabeessaa bakka jirtan maraa
Share this:https://www.gofundme.com/8bds2wgk
Like this:
Like Loading...
Hin Sobamnu Fakkaataa Goobanaa Daaccetiin, yeroo ammaa maqaa ABOtin eegalee maqaa ADO moggaafatee saba oromoo bittaa irratti jabeessuuf motummaa wayyaaneetti firooma tahee sammuu uummata oromoof asii fi achi laaqaa kan jiru,oromoo kaayyoo hin jijjiirree fi dhaaba kaayyoo isaa ganamaatti cichee qabsoo irra jiru humna isaa laaffisuuf kae jiru kana irratti hundoofnee nuti maadheen Iftuu Barii siyaasni diinaan wal qabatee mala daldalaan hidhannoo uummata oromoo gabrummaatti hambisuuf kae kana dura dhaabbachuuf sababa godhachuudhaan hara Amajjii 27 wal geenyee ibsaa fi kaayyoo keenya jabeeffachuun qabsoon bifa biraadhaan dabalamaa,wayyaanee irratti hirkatee diina lammaaffa nutti taaa jiru kana waliin falmii gaggeessuuf,dura dhaabbachuuf, kaayyoo isaa fesheleessuufis tahee gama hundaanuu wal geenyee marii yeroo gabaabaaf akka ibsa ejjennootti lafa kaayannetu jira.
1. Alaabaa ABO qabatee,uummata oromoo gowomsuuf,diinni ilmaan oromoo ajjeesaa,hidhaa,saamaa,biyyaa ariyaa utuu jiruu maqaa oromootiin duras kan daldalaa diinaaf hojjetaa ture,ammas diinni diinuma wayyaaneef kan dalagu,qabsoo oromoo laamshessa, sammuu uummata oromoo keessaa qaamni bilisummaa oromoof qabsoo kaayyoo isaa qabate kae finiinsaa jiru yaadaa fi sammuu uummataa keessaa haquuf mala wayyaanee waliin wal hidhate kana irratti dammaqnee maqaa oromoon qabsoo jedhee biyya seenaa kan jiru,kaayyoo isaa kan dagatee fi jijjiire akka diina keenyatti dura dhaabbachuuf nuti qabsoo barbaachisaa fi wareegama nu kaffalchiisuun irratti walii gallee,daandiin ittiin darbiinsa siyaasa dhaabicha diinaaf ajajamee kae danqaraa ittti tauuf ni qabsoofna.
2. Halagaan halaguma maaltu halagaadhaan fira jedhee.? Ganamaa galgala utubaa mootummaa wayyaanee,karaa fi mijaayina bittaaf tolttee jirtu dhaaba OPDO,yoo gorsan diinaaf kan nama saaxiltu,dhimma miseensummaa dhaabichaa fi mootummaan uummata isaa irraa ilaalcha gaarii qaba jedhanii uummata baadiyaa garaa fi gara dhabsiisaa,dhugaa awwalanii soba dhaalchisaa,sammuu qabsoof of dandaa xaaoodhaan sobaa,waanuma jedhamee dubbatamuu hin dandeenyeen oromoo keessaa diina oromoo horsiisaa,;. Egaa waggaan lakkaayameera,kanuma irratti ilaalcha goonee qote bultoota jajjaboo sammuu namoota deemanii jijjiiruuf gahumsa qaban walitti qabnee isaan waliin kana hunda dadhabsiisuu,hanga dhabamsiisuu fi humna wayyaaneef hundee tae kana laamsheessuu akkasuma mootummaa wayyaanees karaa hundaan laamshessuutti ni deemna, jennee nuti maadheen Iftuu Barii qote bultoota magaalaa Sulultaa waliin taanee tokkummaa fi kaayyoo kaane waadaadhaan haaromsannee jirra,dhaabni nu waliin akka jirtan, dhaamsi jajjabinaas isin irraa karaa hoogganoota qeerrootin nu gahaa akka jiru,isin hubachiisa qabsoon keenya sochii fi adeemsa yeroo oromiyaa keessatti adeemsifamaa jiru keessatti kan dagatamuu fi callifamu akka hin taane dhaamsa hundaaf dabarsaa kaaa kaaa bilisummaaf yeroo gabaabsaa, dhaamsa waliif dabarsaa,jennee dhaamsa qabnu ammallee daballee dabarsina,gabaasaa keenya itti aanun walitti deebina.
Injifannoon Uummata Oromoof!
Gadaan Gadaa Bilisummaati!
Maadhee Iftuu Barii Amajjii 27/2014
Share this:https://www.gofundme.com/8bds2wgk
Like this:
Like Loading...


text:
Gaaffiif deebii jaal Goollicha Dhengee fi Gaazixeessaa Dhaabasaa Waaqjiraa waliin godhame; kan barreeffamatti jijjiire Qalbeessaa barruDhangi’aa ti.
“…. uummatni Oromoo nam 50 miti nam miliyoona 50, namni 50 nama miliyoona 50 bakka hinbu’u. Abbootiin gadaa namni 5 hincaalle, koree toknikaa jedhanii nama 71 ijaaranii, isaan keeessayyuu calalanii nama 30 tti galchanii, hogganni Keenya hogganni ABO WBO uummata Oromoof abbootii gadaaf laadheera jechuun nama 30 hireesaa murteessa jedheetii? Oromoon mari’achiifameeraa? Akka rifirandamiitti WBO’n jiraachuu qabamoo dhabamuu qaba jedhee Oromoon mari’achiifameeraa? Namoosi muraasi uummata Oromoo bakka hinbu’ani..” jedha.
Gaazixeessaa: Hayyee jaal Goollicha Dhengee ajajaa waraana Bilisummaa Oromoo Zoonii Kibbaa toorarratti argamtee gaaffif deebii si waliin gochuu ayyamuukeetiif galatoomi.
Jaa Goollicha: Isinis gaaffiif deebii naa gootaniif galatoomaan jedha.
Gaazixeessaa: Egaa akkuma beekamu yeroo ammaa kana wal dhabdee mootummaa fi mootummaa gidduu jiruun kan walqabate waraana bilisummaa Oromoo gara biyyaatti deebisuuf gareen abbootii gadaa fi ogeessota adda adda of keessaa qabu bobba’ee jira. Haala kanarratti maanni yaadi keessan?
Jaal Goollicha: Yaadni keenna akkuma hubatamu gareen abbootii Gadaa fii koree teknika jechuudhanii araara adda bilisummaa Oromoo fi mootummaa gidduutti buusuuf socho’an. Garee kana dheengadda naannoo Yaaballootti dhufanii nam sadii Jaawar Mohaammad fi namootni biroon lama isaan waliin turani, “waraanni bilisummaa Oromoo asitti simatama, asitti walitti qabama, asitti galmaa’ee fudhannee gara biyyaatti galla” jechuudhaan, naannoo Yaaballootti argamanii.
Egaa haa ta’uutii; tokkoffaa waraanni bilisummaa Oromoo abdii gaachana uummata Oromootii. Kaninni qabsaa’aa tureef bilisummaa uummata Oromoo fi walabummaa uummata Oromoo mikaneessuudhaafi kan qabsoo godhaa turee. Egaa kana keessatti rakkoo waraana bilisummaa Oromoo fi mootummaa Xoophiyaa jidduu akka laayyootti kan ilaalamu miti.
Gama keenyaan yoo laallu rakkoon kunii rakkoo jaarraa tokkoof walakkaa turee. Rakkoo guddaa kana akka rakkoo gandaatti gadi buusanii akka rakkoo Oromoo fo Oromoo gidduuttii akkasuma akka rakkoo hoggana ABO fi OPDO gidduutti gadi xiqqeessanii ilaaluuudhaan value qabu argatuu dhorkuudhaan araaruma sadarkaa gandaa tokkotti gadxiqqeessanii ilaaluun hinmalle. WBO’n galuu qaba jedhanii dunkaana dhaabuun maaliif baanee maal argannee gallaa? Wanti kaleessa manaa baaneef maltu nuu guutame? Akka uummata Oromootti maaltu argame? Maaltu guutame? Kanaafii; araarri gaarii ta’ee tokkoffaa mootummaan walii galtee kaleessa Eertiraatti waliigalame wanti hojiitti hiikame hin jiru, tokkolleen waan hiikka argate, hinqabu. Fkn: koree araaraa sanaaf waraqaa fuula lama qabu kan qabxii 10 qabu itti barreessinee turre; akka Zoonii Kibbaatti. Mootummaan kuni araara fakkeessaa gamtokkoon araara jedhaa, gamkaaniin ammoo wanti araara fakkaatu mul’achuutti hinjiru. Tooftaa siyyaasaaf tapha siyyaasaa mootummaan nurrat taphataa jira.
Gaazixeessaa: Waan kanaaf raga maalii qabdu ‘araara fakkeessaati’ yogguu jettan?
Jaal Goollicha: Guyyaa koree Teknikaa dhufe abbootii gadaa waliin jedhan sanaa waraanni mootummaa magaalaa Yaaballoo dacha meeqaan dhuunfate koree kana waliin dhufee. Haala akkasii keessatti akkamitti wal haasa’u wal haadsa’uumoo wal loluutti deemnaa? Humna hidhate waliin dhufanii eenyu dhaqee wal haasa’a? warra mootummaan marfamee jiruun, warra humna addaatiin marfamee jiruun akkamitti wal haasa’u? dhugaan jirummoo wanta kale manaa baaneef dhiisiitii; wanti mootummaaf ABO’n Asmaraatti wal haasa’aniyyuu qabsoo karaa nagaa gochuuf kan ABO’n finfinnee galeef wanti hiika argate hinjiru jechuudha.
Mootummaan illee waan walii galle, waan addaa walii mallatteessine hinqabnu jechaa jira. Miidiyaatti bahee, facebook tti bahee jechaa jira. Kanaafii gam keenyaan nagaa Gamkeenyaan nagaa nii jaallanna, nagaa yoo jaallannummoo araarichi ka nagaa ta’uu qaba. Nutii bardheeraaf waldhuksaa turre, bar dheeraadhaaf wal waraanaa turre qaamni bardheeraaf wal lolaa ture walitti dhufuufii qabxiileen tokko tokko kan amantaa ijaaran jiraachuu qabu. Nuuf mootummaa gidduu amantaan jiraa? Wanta kaleessaarraa maaltu geddarame? Nuuf mootummaa gidduutti nagaa buusuuf mallattoo maaltu mul’ate? Kanaafii nuti waraanni bilisummaa Oromoo ka jechaa jirru haalduree lafkeeyaanne sun nuuf haa guutumu. Utuu ajjeefamaa jirruu, utuu lolamaa jirruuutuu humni diinaa bakka kallee hingahin gahee nurratti jigee qubsiifamaa jiruu, maqaa araaraa dahoo godhachuun lafa kaleessa hingahin gahaa jiruu araarri akkanatti hinta’u.
Araarri kabaj qabu, araarri value qabu, sadarkaa kamittuu amansiisaa ta’e ka waraana bilisummaa Oromoo hinbabsine, kan mootummaa hinbaabsine, kanneen walab ta’an, kanneen dantaa fi bu’aa adda addaa mootummaarraa hinqabneen warren akkanaa araar kanaaf gaari ka jedhu qabxii adda addaa ibsineetiin jirra. Qaamotni ammo araar kanaaf deeman hedduun isaanii; isaanumaaf adda bilisummaa gidduutti araarri bu’uu qabudha. Warren kaleessa miidiyaa of harkaa qabaniin, qabsoo bilisummaa Oromoo xinneessuu, quucarsuu, hir’isuu, xiqqeessuu fi injifannoo cululuqaa addaa addaa qabsaa’ota bilisummaa Oromoon dhawata dhawataan argaman haaluudhaan injifannoo qabsoo bilisummaa Oromoon mirkanaawaa jiru divert godhanii iddoo biraatti jallisuun ka dhuunfaa godhatanii butatuuf fedhii addaa addaa qabaniin warra fedhii siyyaasa mataa ofii qaban kanneen activist jechuudhaan of waamanii kanneen ABO balleessuurratti hojjetaa turan har’ammoo jaarsa araaraa yogguu jedhan nuun akkamitti nutti dhagaa’ama?
Uummata keenya maaltu itti dhagaa’amaa? Kana qofaa miti; warren kaleessa mooraa qabsoo bilisummaa Oromoo diiguudhaan yakkoota addaa addaa raawwatan, WBO miidhaa turan, qabsoo miidhaa turan kanneen qabsoo bilisummaa Oromoo duuba deebisaa turan, har’ammoo mootummaan Xoophiyaa badhaasa kenneefii itti gaafatama nageenya Oromiyaa fi kanneen kana fakkaataan muuduudhaan; shira itti yaadee mootummaan kun araarri kun akka galma hingeenye kan godhe gamtokkoon araara ha jedhu malee waan mootummaan kun gochaa jiru kan araara kana itti fufsiisu miti.
Gaazixeessaa: Araarri amma deemaa jiru kun araara sirrii fi qajeelaa miti yaada jedhu qabduu?
Jaal Goollicha Dhengee: Dhugaa dubbachuufii mootummaan kuni boojuu qabbanaawaa nu booji’uu barbaada, akka addi bilisummaa Oromoo fi waraanni bilisummaa Oromootuu amma hinjirretti haasa’aa, akkasuma halduree nuti keewwanne utuu nuun guutiin araaramuu dhiisiitii walitti dhufnee haasa’uu hindandeenyu jechuun barbaada.
Gaazixeessaa: yoo ilaaltuu namootni gala jiru jedhamaa jira isa kanarratti maal jettu?
Jaal Goollicha: Jaal kiyya mootummaan kun mootummuma uummatni keenya beeku mootummuma nuti beeknu; mootummaan kun mootumma umuriisaa guutuu kijibee jiraatu, fiilmii sobaa fiilmii dharaa, miidhakfatee namoota mandar keessaa Qawwee dulloomaa caccabaa moortarii, qawwee samana Hayila Sillaaseefaa walitti funaanee namootuma dadhabduu mandar keessaa walitti qabatee namootni hanganaa waamicha abbootii gadaa awwaate jedhee ittiin wacabaraa jira. Fiilmiin kun hundee hinqabu; namoota isaan agarsiisanillee namoota umuriidhaan baay’ee guddatanidha. Yookiin namoota qabsoo bilisummaa Oromoo keessa dur turan malee; namoota dhadhabduu hanqina siyyaasaa qaban yoo ta’e malee waraanni bilisummaa Oromoo wanti galchu hinjiru, waanarganne hinqabnu. Kun ammo danqaa kan ta’e mootummaa Xoophiyaati.
Dhugaa dubbachuudhaaf adda bilisummaa Oromoo fi mootummaa akkasuma Oromoo fi mootummaa gidduu rakkoo bardheer ture. Addi bilisummaa Oromoo kallacha ta’ee qabsoo uummata Oromoo gaggeessee diddaa finiinse kanaafii waldiddaa fi waldhabbii keenya waldhabbii akk laayyootti ilaalamu, labbi labbiin ilaalanii akka fedhanitti godhan utuu hintaane waan yeroon kennameefii, hayyootni adda addaa irratti hirmaatanii uummatni namootni bebbeekamoon garagaraa irratti hirmaatanii ballinaan rakkoon kun gadifaginaan rakkoo furan waan ta’eef ulfinni kennameefi yeroon fudhatamee maaltu ta’uu qaba jedhanii xiinxalanii gadi qabanii ol qabanii ilaalanii malee waan bultii 20 bultii 30 keessatti ta’u maal hanga kana gabaa dhaqnee Boqqolloo bitachuu moo gurgurachuu dhaqne.
Maal jennee galla? Maal arganne? Kaleessa maal jenne? Har’a maaltu mul’ate? Qaallittii galuuf gallaa? Makaalaawwii galuuf gallaa? Nutu araara jedhe malee mootummaan araara kana hinfudhanne? Yoo mootummaan araara hundee qabu nii fudhata ta’e araara nii barbaanna. Malee akka ammaa kanaan kan boojuu qabbanaawaa booji’amnu miti.
Gaazixeessa: Gama kaaniin ammaa namootni tokko tokko gaafa haasa’an mootummaan ammaa mootummaa Oromooti, mootummaa Oromoo waraanuun sirrii miti jedhu kanarratti maal jettaa?
Jaal Goollicha: jaal kiyyaa nuti kaleessa yeroo manaa baanee kaanee, akkuma sagantaa siyyaasaaf heera keenyaatti deemna. Mootummaan kun mootummaa Oromootii jedhu warren siyyaasaaf deeman kanneen hubannaa siyyaasa hinqabne ammo Abiyyiin argateeraa, Lammaan argateeraa, Ayyaantuun Magarsaan muudameera jedhu kuni ilaalcha dadhabinaa warra dammaqiinsa siyyaasaa hinqabneeti. Mootummaan kunii wanti geddarame hinjiru, namatu barcumarrattii wal jijjiire. Immammanni mootummaa, idooloojiin mootummaan kun ammayyuu mootummaa EPRDF. Mootummaan EPRDF isuma kaleessaati maaltu geddarame? Constitution heerri biyya sanaa geddarameeraa? Sagantaan siyyaasaa geddarameeraa? Maaltu geddarame? Abiyyii ilaallaa? Kaleessa Abiyyii dhabnee baanee? Abiyyiin namtokkoo bar. Mootummaadha gaaffiin keenya mootummaa Xoophiyaa gaafataa turre. Abiyyii dhiisii yoo Goollichi Dhengee muummicha biyyattii ta’eyyuu gaaffiin uummata Oromoo deebii hinargannen jedha.
Gaazixeessaa: Mee jaal waaniin qulqulleeffadhu jira. ABO’n mootummaa waliin wal;ii galteerra gahee biyyatti galeera. Walii galtee kana mormitu jechuudhamoo maalinnii?
Jaal Goollicha Dhengee: Addi bilisummaa Oromoo ammayyuu wantanni dubbachuutti jiru sirriidha. Akka ABO fi mootummaan walii galuun qabsoo karaa nagaa gochuutti jiru karaa addaa addaa dhagaa’aa jirra, haa ta’uutii mootummaan waan kaleessa adda bilisummaa Oromoo waliin irratti walii galan guutee argamaa hinjiru. Maaliifii? Nuti bakgaaffiin uummaa keenyaa deebii argataa hinjirre, bak sirni kun gaaffii deebisaa hinjirretti haqa qabna qabsoo keenya defend godhuun mirga keenya, uummata keenya defend godhuun mirga keenya. Kanaafi dubbichi dubbii akkasumatti hogganni akkas jedhe, akkas jedhee odoo hintaanee bu’uuraa ka gaafattu jira: akkamitti, eessatti, eenyutti?
Gaaffilee kun sadarkaa hoggana kanaan wal gaafannee wal mari’annee, irratti wal mari’annu ture, mootummaan kun hogganaa fi qabsoo hidhannoo addaan muree jira. Qabsoo hidhannoo fi hogganni jiru wal dubbachuu hindandeenye, walitti dhufuu hindandeenye. Wal mari’achuu hindandeenye, wal gorfachuu hindandeenye kanaaf nuti akkanumaan lafaa kaanee galuu hindandeenyu. Hololatu jira, mooraa qabsoo hidhannoo irratti mootummaa hololaa jira. Quunnmtii keenyallee kutee jira. Wanti akkasii lafa hinaanjofnetti galli hinjiru.
Gaazixeessa: Yoo mootummaan abbootii gadaa dhaga’uu didan isiniin jedhe maal gootu?
Jaal Goollicha: Uummatni Oromoo nam 50 miti nam miliyoona 50, namni 50 nama miliyoona 50 bakka hinbu’u. Abbootiin gadaa namni 5 hincaalle, koree toknikaa jedhanii nama 71 ijaaranii, isaan keeessayyuu calalanii nama 30 tti galchanii, hogganni Keenya hogganni ABO WBO uummata Oromoof abbootii gadaaf laadheera jechuun nama 30 hireesaa murteessa jedheetii? Oromoon mari’achiifameeraa? Akka rifirandamiitti WBO’n jiraachuu qabamoo dhabamuu qaba jedhee Oromoon mari’achiifameeraa? Namoosi muraasi uummata Oromoo bakka hinbu’ani.
Gaazixeessaa: koreen dhufan Jaawar Mohaammad si quunnamaniiruu?
Jaal Goollicha: Anaan nan quunnamne.
Barruutti kan jijjiiree Qalbeessaa Dhangi’aati.


text:
LibreOffice 7.2 Help
Qaphxii ariitii yookiin sarara ariitii (qajeelcha jedhamuun kana beekaman) kan wantoota saffisaan hiriirsuusi dadeessaan. Saaga Qaphxiiwwan ariitii fi sararootni ariitii bahamaxxansffameen hin argamu.
Sarara ariiti sararatuu irraa haarkisuun gara fuulaattii gadi busuu dandeessa. Sarara haaquuf, gara sarartuutti deebisii harkisii.
Wanta tokko iddoo inni jiruti arifachisuuf, want san bukkee qaphxii ariitittii yookiin sarara ariitiiti fakaasii yookiin sochosi.
Haangi ariitiichaa qinddessuuf, Meeshaalee - Dirqaloota - LibreOffice Fakkaasaa - TarsaafiladhuMeeshaalee - Dirqaloota - LibreOffice Impireesii - Tarsaa.
Qubannoo qaphxii ariitii ykn sarara gubbaa bita mooggee fuulaan wal bira qabuun qandeessa.
Qaphxii ariitii yookiin qaphxii sararaas haarkisuu dandeessa.
Haamma iddoo qaphxii ariitii yookiin sarara fi qarree bitaa fuulaa gidduti barabaaduu galchi.
Haamma iddoo qaphxii ariitii yookiin sarara fi qarree bitaa fuulaa gidduti barabaaduu galchi.
Akaakuu ariitii wantaa saaguu barabaaduu murteessi.
Qaphxii ariitii galchi.
Sarara ariitii gadee saagi.
Sarara ariitii dalgee saaga.


text:
#Hiriirri_Itti_Fufa : Gaaffiin Mirga Abbaa Biyyummaa Uummata Oromoo Haal-Duree Tokko Malee Deebii Argachuu Qaba!!
Hiriirri Itti Fufa; Galiin Boqonnaa Qabsoo marsaa 2ffaa kun Hiriira Nagaa bahuun Mootummaa Oromiyaaf Dhimma Finfinneen wal qabatee fi mirga gaaffii abbaa biyyummaa oromoo akka kabajamuuf gaafachuun eegale malee hanga MNO Ibsa Ejjennoo baasutti daanga’ee kan dhaabbatu miti.
Wanti beekamuun irra jiru ijoon qabsoo keenyaa itti aanuu kun dhimma cittuu lafaa naannolee Finfinnee marsanii jiranii falmachuu qofa osoo hin taane dhimma Finfinnee matuma isheeti. Ammaa booda dhaadannoon Keenya #Finfinneen irratti malee,iddoo manneen ijaaraman kaasuun hafaa deemuu qaba.Dhimma Hiree murteeffannaa jabeessanii gaafachuu fi akka filannoo lammaaffaatti kan kaafnu sirna #Federaalizimii dhugaati.
- Finfinneen qaama Oromiyaati. Gaaffiin Mirga Abbaa Biyyummaa Uummatni Oromoo Finfinnee irratti qabuuf Deebiin kennamu qaba!!
- Finfinnee fi Dirree Dhawaan Bulchiinsa Oromiyaa jalatti buluu qabu.
- Oromoo buqqisaa Orma qubachiisuun haa dhaabbatu.
- Manneen daangaa bulchiinsa magaalaa darbanii ijaaraman qonnaan bultootaaf haa tahu
- Afaan Oromoo Afaan hojii Federaalaa haa tahu!!
- Mootummaan Federaalaa sirna malee lafa hin qabu!!
- Magaalli kan federaalaati jedhamu hin jiru!!
- Finfinneen teessoo Mootummaa Federaalaa, Afrikaa fi Addunyaa taaati malee qabeenya isaanii hin taatu!, Mirgi Abbaa Qabeenyumnaa Uummata Oromoo Maqaa Teessoo kanaatiin mulqamuu hin danda’u!!
- Finfinneen seenaanis seeraanis kan Oromooti!!
- Mirgi jiraattota Finfinnee kan kabajamu mirgi abbummaa Oromoo yoo kabajame qofa!!
- Lafti qabeenya Federaalaa jedhamu Addunyaa irra hin jiru!!
- Gaaffiin Mirgaafi Bilisummaa Uummatni Oromoo wal Duraa Duubaan baroota dheeraa gaafachaafi akka deebi’uuf gaafachaa as gaheef deebiin bira qabaa fi itti kabeebsa hin qabne kennamuu qaba!!
- Biyya dhiigaan ijaarre har’as dhiigaan eegganna!!


text:
Manneen Murtii Oromiyaa ergama heera mootummaa fi seerota biroo rogummaa qabaniin kennameef hojiitti hiikuuf hojjachaa turanii jiru.
Tajaajila abbaa seerummaa tajaajilamtootaaf kennamu kallattiiwwan qulqullinaa, dhaqqabamummaa fi si’aayinaatiin fooyyeessuuf tarkaanfiiwwan tarsimoo’aa ta’an fudhatamaa turaniiru. Haaluma kanaan gama qulqullinaatiin dhimmootni hedduun Abbootii Seeraa sadiin ilaalamanii akka murtaa’an taasisuun, sirni qulqullina murtii fi adeemsa falmii ittiin hordofamu diriiruun galmeewwan murtii argatan sakatta’amanii hanqina jiru adda baasaa fi irratti mari’achaa deemuun hojiirra ooluun isaa, baay’ina galmeewwan oliyyataan diigamanii fi fooyya’anii adda baasuun qabachuu fi sababoota isaanii irratti mari’achuu, carraan oliyyannoo dhiphaa ture akka bal’atu taasifamuu, gama alaatiin himataa fi ragaa sobaa hambisuuf qaamolee rogummaa qaban waliin mari’achuu fi tarsimoo ragaa sobaa ittisu qopheessuun hojiirra oolchuu fi kkf hojjatamaa turaniiru.
Kallattii dhaqqabamummaa fi si’aayinaa mirkaneessuutiin meeshaalee teekinoolojii qunnamtii odeeffannoo (TQO) kan akka Viidiyoo Koonfiransii, dhaamsa gabaabaa (SMS), faayila elektiroonikaa (e-filing) fi kkf tti baay’inaan dhimma bahuu, bulchiinsa dhangala’a dhimmaa hojiirra oolchuu, dhaddachaalee dhaabbii fi naannawaa cimsuu fi sirna itti gochuu fi, aangoo abbaa seerummaa Manneen Murtii Aanaalee ol guddisuun abbootiin dhimmaa dhiheenyan tajaajila akka argatan gochuu kkf hojjatamaniiru; bu’aa gaariinis argameera.
Bu’a qabeessummaa Manneen Murtii keenyaa cimsuufis waggoottan lamaan darban sirnoonni fi seeronni haaraan qorannoo irratti hundaa’uun bal’inaan qophaa’anii diriiraniiru; seeronni keessoo Manneen Murtii qawwa qaban akka fooyya’an taasifameera. Kanaan gamattis sirni hooggansaa bu’aa irratti xiyyeeffate (result based management) hojiirra ooleera. Kana keessattis galmootni yeroo dheeraa, giddugaleessaa fi gabaabaa keessatti bira gahamuu qaban adda bahanii yaadama kanaan hojjatamaa jira.
Bilisummaa fi itti gaafatamummaan wal madaalaa ta’e Manneen Murtii Naannichaa keessatti akka jiraatu hojiin sirna diriirsuu fi hubannoo uumuu bal’inaan hojjatamaa tureera. Haaluma kanaan bilisummaa Manneen Murtii fi Abbootii Seeraa cimsuufis hojiiwwan heddu haala sirnaawaa ta’een hojjatamaa turaniiru. Labsiin Gurmaa’ina, Aangoo fi Hojii Manneen Murtii Oromiyaa irra deebiin murteessuuf bahe labsii lakk.216/2011 keessatti sirni bilisummaa abbaa seerummaa heera mootummaatiin beekamtii argate caalmaatti akka cimu taasifameera. Keesumattuu qaamni bilisummaa abbaa seerummaa cabse kamuu yakkaan akka adabamus labsii kanaan tumameera. Sirnoota gama kanaan diriiran caalmaatti lafa qabsiisuuf hojii guddaan kan eeggatu ta’uu taateewwan yeroo dhihoo as darbanii darbanii mudachaa jiran bilisummaa Manneen Murtii irratti dhiibbaa waan geessisaniif hojii guddaa kan nu gaafatuu dha. Itti gaafatamummaa mirkaneessuu ilaalchisees sirnootni heddu diriiraa kan jiran yoo ta’u sirnoota kana lafa qabsiisuunis bal’inaan hojjatamaa jira. Haa ta’u malee hojii kana sadarkaa ol’aanaa barbaadamuun irraan gahuuf kutannoon hojjachuu nu gaafata.
Gaarummaa bulchiinsa keessoo cimsuu fi dandeettii raawwachiisummaa cimsuuf hojiiwwan adda addaa hojjatamaa turaniiru. Paakeejiin faayidaa Abbootii Seeraa fi muudamtootaa kan akka kiraa manaa, mindaa, faayidaa yaalumsaa fi durgoon oolmaa qoratamee akka hojiirra oolu taasifame yoo ta’u kanneen biroo milkeessuufis hojjatamaa jira. Gama hojjataa bulchiinsaatiin komiin JEG waliin wal qabatee ka’aa ture qaamolee dhimmi ilaallatu wajjin hojjachuun hanga ta’e tokko akka sirraa’u kan taasifame yoo ta’u rakkoo caasaan wal qabatee ka’u caasaa Manneen Murtii naannichaa irra deebiin qorachuun fala waaraa akka argatu gochuuf hojjatamaa jira. Sirna komunikeeshinii cimaa ijaaruun hojii Manneen Murtii keenyaa uummataa fi qaamolee biroo biratti beeksisuuf jalqabbii gaariin sadarkaa Mana Murtii jiru sadarkaa hundatti akka cimu kutannoon hojjachuu qabna.
Walumaagalatti Manneen Murtii bilisa, gartumaleessaa fi kallattii hundaan cimaa ta’anii haqa uummata keenyaa mirkaneessuu danda’an ijaaruuf ciminaan hojjachuun barbaachisaadha. Galma kaawwanne milkeessuuf hojii gama keenyaan hojjatamu akkuma jirutti ta’ee tumsi uummataa fi qaamolee biroo murteessaa waan ta’eef hunduu waan irraa eegamu gumaachuun nu cinaa dhaabbachuu qaba kan jedhu dhaamsa koo xumuraa ta’a.
Galatoomaa,
Gazaalii Abbaa Simal, Pirezidaantii MMWO


text:
TPLF’s military is deeply involved in contraband trades of wood charcoal, particularly in Oromia. They use military vehicles to transport charcoal. This military is responsible for the deforestation and environmental degradation in #Ethiopia. This was apprehended in Adama today.
Ethiopia: The TPLF regime’s military in addition to being killers they are also looters! December 18, 2017Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: Africa, Corruption, Ethiopia, Ethiopia: TPLF's corruption empire, Illicit financial outflows from Ethiopia, Mass killings, The regime in Ethiopia (Fascsit TPLF) has lost any semblance of humanity
trackback
The TPLF regime’s military in addition to being killers they are also looters!
The TPLF regime’s military in addition to being killers they are also looters!
They are looting the entire country in especial Oromia, which is the richest and largest region of Ethiopia.
“Magaalaa Bishooftuu keessatti gaafa guyyaa 9/04/2010 ganamarra konkolaataan makalakayaa ooralin lakk.gabatee isaa 05935 kan ta’e kasala konkolaata guutu osoo lafa dhoksaatti gurguraa jiru tumsa qeerroo fi poolisii Oromiyaan to’annaa jala oolera.”
Oduu hattuu
Namtichi dhalataa Tigree ta’e tokko kan maqaan isaa Kassete Ababe jedhamu magaalaa Mattuu keessatti qarshii milliona 2.3 dabalatee cheekii baankii adda addaa kan namoota irra wolitti qaberuuf meeshaalee gaatii guddaa baasaan faaya adda addaa kanneen akka worqiif kanneen biroo qabatee osoo miliquuf yaaluu hirmaana qeerroof poolisiin Oromiyaa taasisaniin too’anna jala olee jira.Essa akka fideef essa akka geessuuf deemaa jiru dhimmi isaa qoratamaa jira.
Via QM
Muddee 09/2010
Kontiroobandistoota saaxiluun ammayyuu cimee itti fufeera.
Godina Iluu Abbaa Boor Aanaa Bureetti Konkolaachisaan Miseensa Raayyaa Ittisa Biyyaa ta’e Zayita Seeraan alaa Mootummaa Naannoo Gambeellaarraa fe’uun otoo Gara Magaalaa Goreetti imaluu eeruu hawaasni Magaalaa Buree Poolisiif kenneen to’annoo jala oole hidhaa fi addabbii maallaqaan adabame.
Zayitichis hawaasa Aaanichatti gurguramee Galiin isaa Lammiilee keenya qe’ee fi qabeenya isaaniirraa buqqa’aniif akka oolu Manni Murtii Aanichaa murtee dabarseera.
Himatamaan kun Ajajaa Dhibbaa Melkineeh Haayiluu Konkolaachisaa Raayyaa Ittisa biyyaa yoo ta’u seeraan ala Konkolaataa Raayyaa Ittisaa lakkoofsi Gabatee isaa መ.ከ 04817 ta’een Zayita seeraan alaa baay’inni isaa jaarikaana 320/Liitirii 6400 ta’uu Magaalaa Gambeellaa irraa fe’uun Gara magaalaa Goree geessee faayidaa hin malle argachuudhaaf (qarshii 20,000 fudhachuuf) wayita imalaa jirutti Aanaa Buree iddoo addaa kellaa jedhamutti hirmannaa hawaasaa taasifameen Poolisii fi Korri bittinneessaa waliin ta’uun gaafa 06/04/2010 halkan keessaa naannoo tilmaama sa’a 5:20 ta’utti to’annaa jala olchaniiru.
Manni Murtii Aanaa Burees galmee RTD/Murtoo ariifachiisaa jedhamuun beekamuun dhaddacha gaafa 07/04/2010 ooleen dhimmicha irratti raga bitaa fi mirgaa ilaaluun himatamaan himanni itti dhiyaate waakkii tokko malee waan amaneef hidhaa waggaa lamaa fi baatii lamaa fi qarshii kuma digdamaan adabeera.
Zayitni qabame tilmama qarsshii 153,600 kan baasu wayita ta’u,Zayitichi Hawaasa Aanaa Bureetti gurguramee qarshiin isaa Lammiilee keenya Soomaleerraa qe’ee fi qabeenya isaaniirraa buqqa’aniif akka oolu Manni murtii Aaanichaa murteesseera.
viidiyoo kunis zayitii qabame agarsiisa
Comments»
No comments yet — be the first.


text:
Barreyfama armaan gadii kana keysatti Qunnamtii Motummaa ethiopia fi biyyota ollaa isii jiddu jirtu waliin yaalu yaalla hordoffiin keysan nu waliin haa tahu !!
Motummaan ethiopia qunnamtiin isiin biyyota ollaa isii waliin qabdu hammaataa dhufaa jira.
Gara biyya ollaa ishee Sodaan wayta dhufnu motummaan wayyaanee embaassii Afrikaa keysaa ittiin guddaa magaalaa kharxuum keysaa qabaatullee motummaa Umer Al-bashiir irraa amanttii dhabudhaan humna nagenya isaa baayyinaan Seraan ala biyya san keysatti ramaduudhaan lammillee Oromo fi lammilee biraallee goluu keysatti argamaa.
Gara daangaatiin naannon Qadaarifi fi baadiyyaan isii waraana shiftaa wayyaaneen weraramtee lafti km 45 geysu waraana kana jalatti kuftee jiraachuu isii misenssonni caffee mana marii Sudaan ifaan ifaatti dubbatanii jiru.
Haala kanaan misenssonni mana marii Sodaan ministera biyya keysaa waammatuudhaan lafti waraana wayyaanetiin dhunffatamte jirtu debi’uu qabdi waraanni Sudaan daangaa biyya lameenii jiddutti ramadamee ummataa fi lafa Sudaan kabajasiisuu qaba jechuu misenssonni kunneen ministerichatti dirqama laatanii jiraachuun isaanii hubatamaadha.
Gara biyya kenyaa wayta debinu ammo waraanni wayyaane guyyaa guyyaan ji’a ji’aan daangaa biyya sanii qaxxaamuraa jiraachuun isii hubatamaadha.
Waan fetees balleysaa waan fetees saamaa ka barbaadde ajjesaa ka barbaadde bojiyaa , kana hunda waraana bilisummaa Oromo WBO barbaanna jechuudhaan daangaa biyya kenyaa heeraan ala qaxxaamuraa oluun kuni motummaa keniyaa hedduu dallanssisee motummota gamtomanitti himachuuf qophii xumurataa jiraachuun isii gabaafamee jira.
Gara biyya Somaalee wayta debinuu biyyi Somasle motummaa jiddu galeysaa dhabuun isaanii motummaan wayyaane biyya Somaaleetiif motummaa jiddu galeysaa taateefii taliga wali-galaa biyya Somaalee dhunffattee jiraachuun motummaan wayyaanee kuni ummata Somaalee hunda mormitota motummaa kanaa godhee jira.
Gara biyya ertirea wayta dhufnu ammo qunnamtii fi diinummaan isaan jiddu jiru wal-nama hin gaafachiisu ,
Gara biyya masrii wayta dhufnu ammo bishaan rabbiin akka ummanni hedduun ittiin jiraatuuf umee irratti kurii fi hidha guddaa ummattota ollaa kanneen gaaga’amaa guddaa irraan geyuf jaaraa jiraachuun isii ummata masrii fi motummaa isii waliin diinummaa guddaa horattee jiraachuun isii hubatamaadhaa.
Inumaa biyyota ollaa tarkaanffatanii biyyonni akka Sa’udi arabiyaa fi UEA/Dubai illeen shira motummaa wayyaane kana jalaa baraaramuu hin dandenye.
“Nama Dubbi barbaadu manni isaa daandii keysaa ja’aa miti ree ”
Oromon wayta maakmaamu.
Haala kanaan motummaan Sa’udi fi Emaaraat buufata donii asab ertireatti argamutti fayyadamuun Isaanii maalif barbaachise jechuudhaan motummota biyya lamaanii kallattii hundaan balaaleyfachaa jiraachuun motummaa wayyaanee wayta dhageyametti motummaan sa’udi fi emaaraat gar malee dallanssisee jira.
Gara Sodaan kibbaa wayta dhufnu ammo 2011 kaasee hamma guyyaa arraatti motummaa sudaan kibbaa fi mormitota isii jidduu galuudhaan biyya Sodaan kibbaa nagayaa fi tasgabbii dhorgaa jiraachuun motummaa wayyaanee ragaa firaa fi dinni isilleen itti ragaa bahaa jiru.
Keysa beytonni haala sirnicha kanaa motummaan wayyaanee kuni yo arra kufellee namni isaaf boyuu tokkolleen akka hin jirre dubbataa jiru.
Barreysaa fi Gaazexeysaa
Oromo / Ethiopa


text:
Oromia: KFO’n haala yeroo ammaa Oromiyaa irratti ibsa baase. December 3, 2015Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: #OromoProtests, #OromoProtests November 2015, KFO’n haala yeroo ammaa Oromiyaa irratti ibsa baase., Kongirasiin Federaalaawaa Oromoo (KFO, SAY NO
trackback
(OMN:Oduu Mudde 03,2015): Dhimma Maaster Pilaanii Finfinnee fi Tarkaanffii Mootummaan Barattoota Mormii geggeessaa jiran irratti fudhachaa jiru ilaalchisuun Paartin Kongresii Fedraalistii Oromoo Har’a Ibsa baase.
Obbo Baqalaa Garbaa akka OMNtti himanitti Ibsa har’a Paartiin isaani baase Kana irratti Midiyaaleen biyya keessaaf biyya alaa iratti argamaniiruu jedhan.
Ibsa Paartin Kongresi Fedraalistii Oromoo har’a Sabaa Himaaleef qopheesse kana irratti Midiyaaleen biyya alaa maandhefatan kan akka Raadiyoo Sagalee Ameerikaa, Raadiyoon Jermanii fi akkasumas biyya keessaa ammo Telviziyoona Oromiyaa Dabalatee Midiyaaleen Mootummaa kanneen biroonis kan irratti argaman ta’uu kan nuu himan Obbo Baqalaa Garbaa Mootummaanis bakka buutota isaa ergatee jiraa jedhan.
Oromiyaan yeroo kam caalaattuu haala hamtuu keessa jirti kan jedhan obbo Baqalaan, barataan seeraan barumsa isaa hordofuu hin dandeenyee, qotee bulaan rakkoo hamaa keessa jiraa, abbaan ijoollee duratti, Ijoolleenis maatii duratti reebamaa fi rasaasaan rukutamaa jiruu jedhan. Kaayyoon Ibsa Miidiyaa kanaaf rakkoo hamtuu akka sabaatti nu mudataa jiru kana hawaasa addunyaa akka quba nuu qabaatu barbaannaa jedhan.
Obbo Baqalaa Garbaa akka jedhanitti Miidhaan Yeroo ammaa barattoota Oromoorra ga’aatti jiru kan sabaa himaaleen gabaasaa jiran caala. Mootummaan Mooraa manneen barmootaa keessatti qofa osoo hin taane, daandii irratti akkasumas manneen namootaa cabsee seenee tarkaanfi barbaade fudhataa jiraa jedhu.
Tarkaanfileen Mootummaan barattoota irratti fudhatu haga ammaatti seeraan galmaa’ee mootummoota addunyaatiif dhihaataa akka hin jirre kan nuu himan obo Baqqalaan, hata’uuti garuu miidhaa barattoota kanarra ga’aatti jiruuf ijoo dubbii kan ta’e dhimma Maaster Pilaanii kanaa fi akkasumas barattoota ajjeefaman, mada’anii fi miidhaan garaa garaa irra ga’aatti jiru kana galmeessee seeraan kan hordofu koree tokko akka dhaabani jiraniif koreen kunis hojii isaa akka jalqabee jiru nuu himaniru.
Sochiin amma barattooti itti jiran kun bifa qindaa’een akka geggeeffamaa hin jirre kan nuu himan obbo Baqqalaa Garbaa, barattooti kun miidhaa Mootummaan Maatii isaaniirraan ga’aatti jiru, rakkoo akka barataattis isaan mudataa jirutu dhibee mormii kanaaf isaan kakaase malee qaamni tokkollee kan barattoota kana hoogganaa jiru akka hin jirre dubatu.
Af Yaa’iin Caffee Oromiyaa Obbo Lammaa Magarsaa Yoo uummati Oromoo Maaster Pilaanii kana Morme humnaan hojiirra oolchuun hin danda’amu jechuu isaanii ilaalchisee Obbo Baqalaan yoo yaada nuu laatan, angaa’oti Mootummaa Oromiyaa dhimma kana irratti aangoo tokkoyyuu akka hinqabne erga himaniin booda dhugumaan yoo kan aangoo irratti qabaatan ta’eef, mormii kana qabbaneessuuf ittiin uummata gowoomsuu osoo hintaane labsiin isa raggaasisan deebisanii labsiidhaan haa kaasanii jedhan.
Xumura irrattis barattooti kun kan falmachaatti jiran haqa biyya isaanii waan ta’eef Mootummaan Tarkaanffii barattoota kana irratti fudhatu dhaabee ilaaf ilaameedhaan gaaffii barattoota kanaa hin deebisu yoo ta’e hegeree biyyattiifillee rakkisaa ta’uu dubbatu Obbo Baqqalaan.
Abdii Fiixeetu gabaase.
Related:-
Iyyata Dhiyeessaa Turreef Mootummaan Deebii Kennaa Hin Jiru Jedhu Mormitoonni
VOA AFAAN OROMOO, DEC (MUDDEE) 2, 2015, WASHINGTON, DC—
Kongresiin Federaalistii Oromoo har’a ibsa qabxii 10 of keessaa qabu baaasee jira. Iyyata isaa kanas mootummaatti dhiyeessuun isaa gabaafamee jira. Maastar Plaaniin Finfinnee lafa Oromiyaa waan dhiibbatuuf hojii irra ooluu hin qabu, barattoota mirga qaban fayyadamuun karaa nagaan hiriiran irratti humnootiin mootummaa tarkaanfii humnaa fudhaachuun haa dhaabatuu, qonnaan bultoota sababaa invastmentii Misoomaa jedhuun manaa fi qe’ee irraa godaansisuun haa dhaabatuu akkasumas qabxilee kanneen biroo kan of keessaa qabu ta’uu Obbo Baqqalaa Nagaa ibsanii jiru.
Rakkoo guddaan jiru Bulchitoota Oromiyaa kan sadarkaa adda addaaan wanni dubbatamuu fi kan aangawoonni mootummaa Federaalaa jedhan kan wal faalleessu ta’uu isaa ti kan jedhan Obba Baqqalaan kanneen Oromiyaa bulchan waa murteessuuf aboo hin qaban jedhu. Hidhaa fi ajjechaa Oromiyaa keessatti uumamaa jiruuf mootummaan Itiyoophiyaa itti gaafatamaa ta’uus ibsi kun hubachisee jira.
Gaaffii fi deebii geggeeffame dhaggeeffadhaa
http://www.voaafaanoromoo.com/content/oromo-oppostion-master-plan/3084648.html
DW: የኦሮሞ ፊደራሊስት ኮንግረስ መግለጫ
የኦሮሞ ፊደራል ኮንግረስ የኦሮሞ ሕዝብን ማንነት ለመደፍጠጥ ያለመ ነዉ ያለዉን የአዲስ አበባ አጎራባች የኦሮምያ ማስተር ፕላን መንግሥት እንዲሰርዝ ጠየቀ።
http://www.dw.com/am/%E1%8B%A8%E1%8A%A6%E1%88%AE%E1%88%9E-%E1%8D%8A%E1%8B%B0%E1%88%AB%E1%88%8A%E1%88%B5%E1%89%B5-%E1%8A%AE%E1%8A%95%E1%8C%8D%E1%88%A8%E1%88%B5-%E1%88%98%E1%8C%8D%E1%88%88%E1%8C%AB/a-18889575
Comments»
No comments yet — be the first.


text:
Bara bulchiinsa prezidaant Obaamaa itti aanaa isaanii kan turan Joo Baaydiin Roobii Amajjii 20 bara 2021 kakatanii aangoo prezidaantummaa qabatanii jiru.Muudamnii isaa ka baranaa kun isa kan yeroo biraa irra adda ture.
Torban lama dura ba'ii filannoo prezidaantummaa baranaa ka morman prezidaanticha duraanii Donaald Traamp kanneen deggeran gamoo waajiira mana maree bakka bu'oota uummataa cabsanii eega seenanii hokkara uumammeen lubbuun namoota 5 darbee jira.
Sana booda eegumsii magaalaa Waashingtan Jabaate.Sodaa nageenyaa fi weerara dhukkuba Koviid-19 kan ka'e uummanni akka duriitti kumaantamaan lakka'amu ba'e sirna muudama prezidaant Baaydiin irratti hin argamne.
Kamaalaa Haariis dubartii adii hin taane fi hidda dhalata Hindii qabdu kan yeroo duraaf aangoo itti aantuu prezidaantummaa Amerikaa muudaman ta'anii jiru.
Gabaasa Guutuu Caqasaa


text:
Magaalaa Gimbii keessatti hidhaan hammaachuu isaa fi uummanni ba’ee galuutti yaaddoo guddaa akka qabu namoonni hangi tokko magaalaa Gimbii keessatti akka hidhaman kaan immoo diidatti geessamuu fi karaa irraa fi manni isaanii cabsanii seenuu dhaan hidhamaa akka jiran jiraattonni dubbataa jiru. Waluma gala haalli jiru sodaachisaa ta’uu isaa ibsanii jiru. Waajjirri poolisii magaalattii immoo labsii yeroo hatattamaa as namni hidhamee hin jiru, garuu labsii sana dura kanneen yakka adda addaa raawwatan to’annaa jala oolaniiru jedhee jira.
Magaalaan Gimbii fi Naannawaa Ishee Maal Keessa Oolan
- Jaallannee Gammadaa
WASHINGTON, DC —
Oduu
Tamsaasa Guyaadhaa Guyyaa
27-10-2021
Tamsaasa Guyaadhaa Guyyaa
Kanaas caqasuu feeta ta'a
-
-
-
-
26-10-2021
Sudaanii fi Mormii Ishee Mudatee
-
-


text:
Uncategorized
Kufaatiin Gamtaa biyyoota galoo galaana Arabiyaa naannicha rakkoo hamaa keessa kan galchu akka ta’e Amiirri Kuweet akeekkachiise.
Amiirri Kuweet, Sheekh Sabah Al Ahmad Al Sabah, biyyoonni galoo galaana Arabiyaa waldhabdee Qaxar waliin qaban kan hin furamne yoo tahe, Gamtichi kan kufu tahuu dubbate. Sheekh Sabah Al Ahmad Al Sabah haasaya paarlaamaa Kuweet irratti godheen, hoggaantoonni biyyoota Gamticha rakkina siyaasa humna waraanatiin furuuf kan yaalan yoo tahe, naannichi balaa hama keessa seena jechuun akeekkachiise.
“Waldhabbiin biyyoota kanneen jidduu jiru akka fedhii fi hawwii keenyaatti kan furamaa jiru osoo hin ta’in, hammaachaa dhufee jira. Kun immoo naannicha rakkoo hamaa keessa kan galchu tahuu hundi keenyaa gamanumaa hubachuu qabna” jedhe.
Sheekh Sabah itti dabaluudhaan “Rakkinni uuumamu malu ammoo biyyoonni biroo humna waraanaatiin akka jidduu seenan affeera; Sun immoo nageenyaa fi tasgabbii biyyoota Galoo Galaana Arabiyaa kan booreessu ta’a” jechuun ibse.
Gamtaan biyyoota galoo galaana Arabiyaa, walgaragaarsa dinagdee fi aadaa biyyoota Sulula Arabiyaa keessatti argamanii kan hundaaye yoo tahu, Sa’udii, Qaxar, Kuweet, Bahreeyn, Omaanii fi U.A.E kan hammateedha.


text:
Ministeerri Haajaa Alaa Ameerikaa Itoophiyaa Seenuun beekame
Reeks Tiilarsan har'a waaree booda Finfinnee seene
Ministeerri haajaa alaa Ameerikaa Reeks Tiilarsan har’a waaree booda Finfinnee kan seene tahuun beekame.
Ministeerri haajaa kun Qondaaltota Itoophiyaa waliin haala biyyattiin yeroo amma keessa jirtu irratti kan mari’atu akka tahe, qondaalli ol’aanaan Ameerikaa Kiibxata kaleessaa Gazexeessitootaaf ibse.
Dhimmoota Afrikaatiif itti aanaan ministeera haajaa Alaa Ambaasadar Donaald Yamamato, “biyyattiin muummicha Ministeeraa haaraya filachuuf qophii irra waan jirtuuf bulchiinsi itti aanu maal fakkaata kan jedhu dubbii ijoo mariif karoorfaman keessa tokko”jechuun beeksise.
Mr Tiilarasan daaw’annaa isaa Afrikatti jalqabe kanaan Itoophiyaa dabalatee biyyoota Ardichaa shan kan daawa’atu tahuu gabaasni argame ni mul’isa.


text:
Godinaa Shawaa Kaabaa naannawaa Garba Guraachaatti qaama konkolaachistootaa irratti haleellaa raawwate qoratee akka ummataaf ifa godhu waajirrii bulchiinsaa fi nageenya godinichaa beeksise. Yeroo ammaatti haalli nageenyaa fi tajaajilli geejjibaa haaluma nagaa duraan tureen akka itti fufee dubbatan.
Uffata seeraa Humna Addaa Oromiyaa hidhattoota uffatantu haleellaa nurratti raawwate jechuun konkolaachistootni naannoo Amaaraatii gara Finfinnee deddeebi'an duraan dubbatanii turan. Itti aanaan komishinara komishiinii poolisii Oromiyaa haleellaa kana kan raawwate humna addaa Oromiyaa miti jechuun dhimmichi qoratamaa jira jedhan.
Gabaasaa guutuu caqasaa


text:
Taanzaaniyaan gaara dheeraa Afriikaa fi seena qabeessa irratti tajaajila konkolaaaa shiboo irra deebu jalqabuuf karoorsite.
Biyyattiin lakkoobsa tuuristootaa dabaluu barbaaddi garuu, kanneen gaara sana daawwachiisan tajaajilli akkasii bineensawwan daggala gaarreen sanaaf balaa ta’uu mala jechuun yaaddoo qaban ibsaniiru.
Garri dheeraan Afriikaa kun magaalaa Moshi, ka Taanzaaniyaa daldalaa fi tuurizimii dhaan hedduu deggera. Namoota gamasii hedduufis madda galii ti.
Angawoonni akka jedhanitti tajaajilli kun warren qaamaa hir’uu, maanguddootaa fi ijoollee dhaaf mijataa yoo ta’u turizimiin illee naannoo gaarreen sanaatti akka fooyya’u godha.


text:
Filannoo Guutuu biyyaa baatii Waxabajjii dhufuu Itiyoophiyaa keessatti gaggeeffamuuf jiru irratti hirmaachuuf paartileen siyaasaa qophii isaanii itti fufanii Jiru.
Bordiin Filannoo Biyyooleessaa dhiyeenya kana paartilee siyaasaa adda addaa waliin wal ga'ee haala amma jiru irratti ibsa kennuun marii gaggeessee ture. Paartilee Oromoo walgahii kana irratti argaman fi filannootti hirmaachuuf qophii gochaa jiran haasoofsiifnee jirra.
Paartiin Kongreesa Federaalawa Oromoo irraa Proofeesar Mararaa Guddinaa akka jedhanitti rakkoon siyaasaa utuu hin furamiin filannoo gaggeessuun rakkisaaa ta'uu, namoota filannoo rawwachisuuf Bordiin Filannoo Oromiyaa keessatti bobbaasu kuma shantama caalaan kan uummata naannoon beekaman miti, akkasumas dandeetti gahaa hin qaban jedhu.
Kana malees hogganoonni paartii isaanii hidhamuu fi waajiroonni isaanii cufamuu dabalatee gaaffileen bu'uuraa kaafne 5 deebii hin arganne jedhan, Proofeesar Mararaan. Adda Bilisummaa Oromootti Itti-gaafatamaan Sab-qunnamtii Obbo Battee Urgeessaa akka jedhanti iyyata fuula 39 dhiyeeffannee deebiin nuuf hin kennemne, waajirri keenya Gullaallee jiru fi kanneen biroon cufamanii jiru akkasumas hogganoonni dhaaba keenyaa 26 caalaan hidhamanii, garii manni murtii bilisa akka gad-lakkifaman ajajee poolisiin didee ugguree, kaan immoo otuu mana murtiitti dhiyaatiin waggaaf ka'aman, jechuun himatan.
Guraandhala 8, 2013 kaadhimamtoota filannoo dhiyeessuun jalqabama jedhamus nuti garuu rakkoon keenya deebii waan hin argatiiniif jecha danqamne jirra, jedhu Obbo Battee Urgeessaa.
Gabaasa guutuu caqasaa


text:
Caamsaa 31,2013 Finfinnee
Godina Wallaggaa Naqamte ,Camsaa 20 Ilaalchiisuun Oromiyaa bakkota garaagarattii, Ummaannii mormii sirna abbaa irree Wayyaaneef qabuu bifa garaagaraan
agarsiisuun, diddaa isaa mul’ifachaa jira. Haaluma kanaan Mootummaan Wayyaanee karaa ergamtootaa isaa ayyaanaa Caamsaa 20, Oromiyaa Magaalaa Neqemteetti kabajachuuf akkuma karoorfateen kabajuuf socho’aa jirtutti mormiin bifa garaagaraan isa mudachuun beekame.
Ergamtootni Wayyaanee hoggaantotni OPDO jilli Alamaayyoo Atoomsaa, Abbaa Duulaa Gammadaa fi Asteer Maammootiin hogganamuu Ayyaanaa Caamsaa 20 kabajuuf humnotaa waraanaa Wayyaanee Agaazota of fuulduraa qabuun Magaalaa Neqemtee Seenuun Simannaa Ummataa nama tokkoo illee dhabuun Uummaanni akka farra Oromiyaa ergamaa diinaa ta’uu isaanii hubachuu hanaga Yaa Goobanaa suma nyaata leenyi bosonaa jechuun irratti sirbaa turan.
Jalbultii Ayyaana Wayyaanotaa kana sababeeffaachuun sabboontotni Qeerroon barsiisotaa fi baratootni Oromoo Yuunivarsiitii Wallaaggaa barruulee warraaqsaa kan gaffii mirgaa hiree murteeffaannaa Uummataa Oromoo of irraa qabuu, Mooraa Yuunivarsiitii Wallaaggaa fi magaalaa Neqemtee keessaatti maxxanfamuu fi uummataa dursanii rabsuun akka uummaanii kabaja guyyaa dhalotaa OPDO kanaafi ayyaana Wayyaanotaa kana irraatti hin argamne taasisee jira.Hala kana irraa diddaan guddaan uummata irraa isaan mudachuun Wayyaanonni salphifamanii jiru. yeroo ammaa kana Magaalaan Neqemtee humna waraana Agaazii wayyaanotaan marfamtee egaamaa jiraachuu fi Mooraa Yuunivarsiitii Wallaggaa fi Magaalaa Neqemteetti Sakkata’insaa cimaatu gaggeeffaama jira.
Godina Iluu Abbaa Booraa bakkotaa garaagaraatti guyyaa ayyaana Wayyaanotaa Caamsaa 20 kana sabbontotni ilmaan Oromoo madhee garaagaraa jalatti ijaaramani jiran waliitti dhufuun haala qabsoo bilisummaa Oromoo irraatti marii gochaa olanii jiru, Ummaannii Oromoo godinichas ayyaanichaa ilaalchiisuun walgaga’ii karaa lukkeelee Wayyaanee darba ture hin fudhannuu nu hin ilaallatuu jechuun walga’ii Wayyaanotaa lagachuun guyyiichaa gaddaa guddaan dabarsuu sabboontotni Oromoo gabaasu.
Godina Jimmaa keessatti warraaqsii FDG qeerroon gaggeeffaamaa jiruu fi tokkummaan dargaggotaa baratootaa fi barsiistota Oromoo daran
jabaachuun ilmaan Oromoo diinaa jala fiigan illee ofiitti hawwaachuun mootummaa abbaa irree yaaddoo keessaa galchee jira, godina jImmaatti Sodaa Sochii warraaqsaa Qeerroo ykn Baratootaa Oromoo Yuunivarsiitii Jimmaa fi sochii ummataa irraa ka’uun Wayyaaneen Camsaa 20 utuu hin kabajatiin olanii jiru. Kana malees baratootni Oromoo Yuunivarsiitii Jimmaa miseensonnii OPDO guyyaa ayyaanaa wayyaanotaa fi dhalotaa OPDO’kana ibsa qabxii shan of keessaa qabuu baafachuun guutummaatti miseensuummaa OPDO dhabuun, gara sochii warraaqsaa Qeerroo bilisummaatti makamuu beeksifachuun wayyanotaa garaa kutaanii OPDO immoo dugda kutaanii jiru. Ammas Qeerroon sochii tokkummaa uummataa Oromoo jabeessuun Ilmaan Oromoo gaaddisaa tokkoo jalatti walittii qabuun FDG egalamee jiruu jabeessuun itti fufee jira.
Godina Lixaa Shawaa keessattitti Mootummaan Wayyaanee Caamsaa 20 sababbeeffaachuun , sodaan guutamtee Aanotaa garaagaraa keessaatti poolisotaa ishee bobbaasuun eeggichaa fi sakkata’insa gaggeessuun gabafamee jira. haala kanaan caamsaa 27/2013 magaalaan Amboo humna waraanaa Wayyaaneen egaama kan turtee ta’uun gabaafamee jira, Aanota akka Calliiyaa Geedoo, Midaa Qaanyii, Ijaajjii, Bakkoo, Daannoo, Xiiquur Hinciinii, Gudar, Jalduu, Meettaa Roobii, Giincii, Gindaberat fa’itti uummatuma karaa deemuu wayyaaneen dhaabdee sakkata’aa kan turtee ta’uu odeessii nu qaqqaba jiruu ifaa godhee jira. Ummaannii Oromoos guyyaan kun nuf guyyaa gaddaati malee guyyaa gammaachuu miti, bara dargiin 1ffaa nurraa bu’ee dargiin dargii caaluu dargiin abbaan irree lammafaa biyyaa nurraa fudhatee, ilmaan keenyaa mana barumsaatti miidhuun,kan barnotaa irraa arii’ee, qe’ee irraa qabee nu hidhee, qabeenyaa keenyaa lafaa qee’ee keenyaa irraa nu buqqisee faranjotaatti gurguruun jiruu fi jireenya gadadoo keessaatti nu kuffisee, ilmaan Oromoo kan biyyaa irraa arii’atee,fi bara afaan qawweetiin bitamnee ta’uu seenaan hin dagatuu, jechuun guyyaa kanaa uummaannii hala walfakkatuun gaddaa fi Arii fi jibbinsaa wayyaanee irraa qabuu mul’ifachuuf walga’ii wayyaanotaa gutummaatti lagaachuun mormii Wayyaaneef qaban mul’ifatanii jiraachuu gabaasaan keenyaa bakkotaa garaagaraa nu qaqqaban ibsanii jiru.
Godina Harargee, Haromaayaa keessatti guyyaa Caamsaa 20, diddaa gaaffii mirga lafaa fi eenyummaa ummanni kaaseen wal qabatee ayyaanni Wayyaanotaa akka barbaadanitti kabajamuu hanqachuun milishoota gandaa fi dabballoota OPDO kan garaa gube ta’uu gabaasaan qeerroo naannichaa irraa nu gahe addeessa.
Gabaasaa godinoota gara garaa kaanii akka nu dhaqabeen dabarsina.


text:
Mootummaan Yunaayitid Isteets Gabaaasaa Waggaa Ka Mirga Dhala-namaa Biyyoota Addunyaa Ifa Godhe
Jaallannee Gammadaa, Ebla 25, 2018
WAASHINGITAN, DIISII (VOA Afaan Oromoo) — Ministriin dhimma alaa waggaa waggaatti akkuma gochaa ture Sanbata darbe kana gabasa bara 2017 baaseen Itiyoophiyaa keessatti sababaa malee hidhuu akkasumas yakkaawwan ka biroo mirga nmaaa irratti raawwataman, kanneen akka achi buuteen dhabamuu, lubbuun lammiwwanii humnoota mootummaan dhabamuu fi gochaalee hamminaa tarreessee baasee jira. ibsa ba’e kana irratti deebii mootummaa Itiyoophiyaa argachuuf eegaa jirra.
Guutummaa gabaasaa keenyaa dhaggeeffadhaa
Click Full Report in PDF


text:
Breaking news!! Biyya diigama jirti BILXIGINNAAn Wal nyaachaa jirti!!
Akka Odeessi Iccitiin amma na dhaqqabe jadhutti Namichi Danennetii Tamasgeen Xurune jadhu kun Kaadiree Oromiyaa hanga godinatti jiran waltajjii jachuun Finfinneetti waame nama 43 “ABO Shaneef” Odeeffannoo laacha jirtu jachuun hanga isin qorannu hidhamu qabdan jachuun hiisisee jira. Kaadiree 58 ol ammoo “ABO shaneef” waliin Hojjacha jirtu jachuun hojii irraa ari’eera! Maqaa warra hidhamanii akkuma nu dhaqqabeen isiniif qoonna! Ajaa’iba wanti kokkee wal qabde jirti.
Magaala Maqalee yeroo ammaatti kallattii sadiin
lolli guddaan mootummaa Federaalaa fi
Humnoota Tigraay gedduutii deemaa jira. Lolli
kun sa’aa tokko dura kan eegale yoo tahu haga
ammaa meeshaa gurguddaadhaan deeggaramee
geggeeffaamaa jiraatuu isaa
mirkaneeffateera.
Galgala kana mootummaan Itoophiyaa Obbo
Sibaahat Naggaa fi namoota biroo qabadhe
ODUU Hatattama Qondalii tplf Sibihaat Naggaa qabamu Hidhamtoni oromo gadhifamu kuno | Moha oromo
Related


text:
Abuunaa Gindabarat
Abuunaa Gindabarat aanolee godina Shawaa Dhihaa keessaa tokko. Aanaan Abuunaa Gindabarat kan argamtu gara kaaba godinichatti yoo ta,u duraan aanaa Gindabarat jala turte. Aanaan kun karaa Kaabaa Mootummaa Naannoo Amaaraa fi Shawaa Kaabaatiin, karaa bahaa aanaa Meettaa Roobiitiin, karaa kibbaa aanaa Jalduutin, karaa dhihaa immoo aanaa Gindabaratiin daangeffamti. Bulchiinsi aanaa kanaa magaalaa xiqqoo Bakkee Qalaaxee keessatti argama.
Aanaan kun walumaa galatti ganda baadiyyaa 43 fi ganda magaalaa 1 qaba. Ballinni lafa aanaa kanaa km2 135.25 ykn heektaara 135875.41. Lafti ol ka'aan aanaa kanaa meetira 2064 yoo ta'u lafti gadi bu'aan immoo meetira 1000 ta'a.
Akka lakkoofsa ummataa bara 2007tti, baayyinnii ummata aanaa kanaa 109,545 ta'a.
References[gulaali | lakkaddaa gulaali]