text:
Kilimanjaaroo
Kilimanjaron, qaraan Kaiser-Wilhelm-Spitze jedhame kan wamamu, garaa kabba baha Tanzaaniyaa tti argamu dha. Kilimanjaron adunyaa keessa dheerina garaa kobba ejjanii kessa tokkoffa dha. Jalatti dherinna 4600 metre (15,000 ft) kan ta'u, and akkasumas faggenaa gudda Afrikaa keessa 5,895 metres (19,340 ft) qaba, garrotta isaa marsani irra ilalcha nama gamachisu qaba. Kilimanjaro stratovolcano guddicha, yeroo ammatti kan ta'u osoo hin ta'in, fumarole wajjin dhoqa fixee kibo tti kan gas basu dha. Bara 2003 saayintistiin magma n baqee metre 400 gaditti akka argamu walii galani turan.


c: text/html

text:
Categories: Oromia Tags:
4 Responses to “Qophii Sagalee Qeerroo Bilisummaa Sadaasa 24, 2014/Filmaata Wayyaanee Dhufu Ilaalchisee Ibsa Qeerroo”
-
Qeerroo, I have no words to let you know how I am sincerely proud of you. You are our reliant and invincible future. Your messages are so eloquently expressed and put together.
Keep up with your good job!
History is with you!
-
Fredom Oromo.
Waan dhugaa jette,joolleen tun hojii dhugaa fi tan qabatamaan diina waliin wal hudhaa irra jiru.yaadini isaaniituu haalaan haalaan dhaabota siyaasaa kamiinuu olitti bilchaataa ta’uutiin arka.
Jiraadhu qeerroo
-
-
Qeerroo koo qeerroo ganama jabadhuu yaa jajabee koo abdii bilisummaa sabiin kee sifana jira. Sodaa tokkoo male falma itii fufte rabbii ayyanii boorantiicha siwaliin haa ta’u. Hangaa oromiyaan bilisomtuutii falmaan itti haa fufuu. Injiifannoon ummata oromoof
-
Qeerro nu jabaadha abdiin keenya isinumaa fi wbo dha.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
MATA DUREE FUULA JALQABAA | MOOTUMMAA MALAANMALTUMMAAN KEESSA HIN JIRRE
Malaanmaltummaa Mootummaa Isa Summii Taʼe
Malaanmaltummaa mootummaa jechuun aangoo uummata irraa argatan faayidaa dhuunfaatiif itti fayyadamuu jedhamee ibsamuu dandaʼa. Gochi akkasii bara duriitii eegalee kan ture dha. Fakkeenyaaf, Macaafni Qulqulluun namoonni dhimma murtoo wajjin wal qabate yommuu ilaalan mattaʼaa fudhachuu akka hin qabne dubbata; kun immoo malaanmaltummaan waggoota 3,500 dura baramaa akka ture argisiisa. (Baʼuu 23:8) Malaanmaltummaan mattaʼaa fudhachuu qofa akka hin taane beekamaa dha. Abbootiin taayitaa malaanmaltoota taʼan qabeenya warra kaanii hatu, tajaajila isaaniif hin malle argachuuf yaalu ykn qarshii dhimma tokkoof ramadame fuulleetti hatu. Akkasumas karaa seeraan ala taʼeen aboo isaaniitti fayyadamuudhaan michootaa fi firoota isaanii gargaaru.
Malaanmaltummaan dhaabbata namoonni hundeessan kam iyyuu keessatti kan argamu taʼus, dhaabbilee mootummaa keessatti garuu gar malee babalʼateera. Barreeffamni Global Corruption Barometer jedhamuu fi bara 2013tti dhaabbata Transparency International jedhamuun maxxanfame, namoonni addunyaa maratti argaman dhaabbileen malaanmaltummaadhaan beekamoo taʼan shan akka jiran kan dubbatan taʼuu isaanii fi dhaabbileen kunis paartilee siyaasaa, poolisii, abbootii taayitaa, qaama seera baasuu fi abbootii seeraa akka taʼan gabaaseera. Mee gabaasawwan waaʼee rakkina kanaa ibsan tokko tokko haa ilaallu.
AFRIIKAA: Bara 2013tti Afriikaa Kibbaatti abbootiin taayitaa 22,000 taʼan malaanmaltummaa wajjin haala wal qabateen himatamanii turan.
AMEERIKAA KIBBAA: Bara 2012tti Biraaziilitti abbootiin taayitaa 25 deggersa siyaasaa argachuuf jecha seeraan ala qarshii uummataatti waan fayyadamaniif itti murteeffamee ture. Namoota kana keessaa tokko waajjira pireezidaantii biyyichaatti abbaa taayitaa ol aanaa kan turan, jechuunis biyyichatti nama aangoodhaan sadarkaa lammaffaa irra turani dha.
EESHIYAA: Bara 1995tti Kooriyaa Kibbaa, Seeʼulitti gamoon daldalaa tokko jiguu isaatiin kan kaʼe namoonni 502 duʼaniiru. Namoonni gamoo sana ijaaran abbootii taayitaa magaalichaatiif mattaʼaa kennuudhaan meeshaalee qulqullina gadi aanaa taʼe qabanitti waan fayyadamanii fi wantoota of eeggannoodhaaf barbaachisan utuu hin guutin akka hafan qorannaan godhame mirkaneesseera.
AWUROOPPAA: Biyyoota Awurooppaatti Koomishinara Dhimma Biyya Keessaa kan taʼan Sesiiliyaa Maalmistiroom, ‘[Awurooppaatti malaanmaltummaan] gar malee babalʼachaa akka jiru’ dubbataniiru. Itti dabaluudhaanis “siyaasni malaanmaltummaa balleessuuf carraaqqii godhu waan dhiise fakkaata” jedhaniiru.
Malaanmaltummaan dhaabbilee mootummaa keessatti gar malee babalʼateera. Piroofeesar Suuzaan Rooz Akermaan kan jedhamanii fi dhimmoota farra malaanmaltummaa wajjin wal qabatan kan qoratan malaanmaltummaa balleessuuf “akkaataa mootummaan ittiin hojjetu irratti jijjiirama buʼuuraa gochuun” akka barbaachisu barreessaniiru. Haalli jiru abdii kan nama kutachiisu fakkaatus, Macaafni Qulqulluun jijjiirama kana caalu fiduun akka dandaʼamuu fi kunis dhugumaan akka raawwatamu ibsa.


text:
Enamel
Tooth enamel nafa kessa jabbicha yoo ta'u, Albudda bayye qabachunis naffa kessa tokkoffa dha. Tissueotta ilkanna kessa jirrani kessa afurenni kessa tokko yoo ta'u kan hafani immo dentin, cementum, and dental pulp jedhamu. Enameliin tissue ilkanni illan mullatuu isaa tokko qoffa yoo ta'u, jallani immo dentinitt qarqarra. Percentiin 96% Enamelii Albudda yoo ta'u bishaan fi organic materialiin percentii haffe qabbatu. Qallamuni Enamelii normalii tokko kellu iffu hanga addi dallattu jiddutti argama. Qarqarra ilkanni bakka dentiniin enamel jalla hin jirretti qalamuni enamelii akka semayawi jirra. Enameliin semitranslucent (ofii kessa ifaa kan dabarsu) waan ta'efi qalamun dentin fi wantotta birra enamel jallatti argamanii fakki qallamu enamelii fi sababa ta'u. Furdinni Enamelii ilkan irratti bakka bakkatti kan jijjiramu yoo ta'u, bakka cusp jedhamutti yerro bayye (hanga 2.5mm) furdatta. Fixe yokan border irratti immo bayye qallatta, bakki kunis akka cliniccementoenamel junction (CEJ) jedhama.
Enamelii kessatti albudii bayyinan argamu hydroxyapatite yoo ta'u albudii kuniscrystalline calcium phosphate dha. Albudii bayyen Enamelii kessatti argamu jabbena Enamelii qoffa osoo hin ta'in daffe cabbu Enamelii fi sababa ta'a. Dentiniin immo albudaa diqqo kan qabu yoo ta'u, daffe garru hin cabbu kuni immo Enameliin akka hin cabne qarqarra.
Dentin and Lafen wanna adda issa tolchu, enameliin collagen ofii kessa hin qabu. Haa ta'u malle kutta protein adda ta'e lamma qaba kunis kan amelogenin fi enamelin jedhamani dha. Fayyidan proteinotni kuni enameliif kennanin sirritti bekkamu battulle, proteinotni kuni guddina fakki fi mullatta enamelii kessatii fayyida qabu jedhame amanama.


text:
Afrikaa
Afrikaan addunyaa keessaa ardii guddittii lammaffaa fi ardii baay'ina ummataan Eshiyaatti aantee lammaffaa irra jirtu dha. Odollan(island) Afrikaatti dhihaataniin walitti qabame Afrikaan bal'inni ishee hanga 30,221,532 km² (11,668,545 mi²) yoo ta'u, balinni kuni immoo 6.0% balinna addunyaa (lafaa fi bishaan walitti qabame) yo qabaattu, kan lafa qofaatiin immoo 20.4% ballina addunyaa qabata.
Bara 2005 baay'ina ummataa 900,000,000 caalu biyyoata 61 keessatti yoo qabdu, baayinni ummataa kun immoo 14% baayina ummata addunyaa ta'a. Ardiin kun kaabaan Galaana Mediteraaniyaanii, kaaba bahaan Suwiiz Kanaal fi Galaana Diimaa, kibba bahaan Garba Indiyaa, dhihaan immoo Garba Atilaantiikii daangeffamte argamti. Madagaskaar iin walitti Afrikaa keessa biyyoota 46tti argama, odolaan walitti immoo biyyoota 53tti argama.


text:
Hirribi boqonnaa qaamaa fi sammuu yoo ta’u yeroo rafan waan naannoo ofiitti ta’a jiru
hordofuun rakkisaa ta’a.
Yeroo hirriiba rafan sochiin qaama namaa, hoo’i qaamaa, dhibbaan dhigaa afuura baafannaa fi kanneen biroon suuta jedhu.
Garu sammuun namaa yeroo rafan illee hojii isaa itti fufa. Waan suutaan hojjatu hin qabu.
Yeroo itti rafan dhaabbattaa gochuun eeguu, waan nama daddamaqsan kan akka Bunaa fi kanneen biroo dhuguu dhiisuu, sagalee naannoo ofii jiran gad xiqqeessuun hirriiba gaarii rafuuf kanneen gargaaran keessaa hanga tokko.
Guyyaatti sa’atii 6 hanga 8 rafuun barbaachisaa dha jedhu ogeessonni.
Gaaffii fi Deebii gaggeeffame kutaa 1ffaa caqasaa


text:
Kalee
Barnoota qorannoo qaama (anatomy) keessatti, urinary system kan jedhamu kaleen xurii dhiigaa keessa jiru (kan akka yuuriyaa) baase, bishaan wajjin, akka fincaanitti baasa. Saayinsiin waayee kalee fi dhukkubota kalee qo'attu nephrology (nephro - kan Afaan Giriik nephros jedhamu irra dhufee kalee jechuu yoo ta'u renal jechuun immo Laatinii irra kan dhufee yoo ta'u renes jechuun kalee jechu dha.
Ilmee namaa keessatti, kaleen kutaa posterior jedhamu kan abdoomenii(abdomen) keessatti argamu keessatti argama. Gama spine lachuun kaleen tokko tokkotu jira; kaleen mirgaa tiruu jalatti yoo argamuu, kan bitaa immoo diaphragm jalatti rajiijiitti aane argama. Kalee lachuu gubbaatti xannacha adireenaaliinii (adrenal gland) (akkasumas kan suprarenal gland jedhamu)tti argama. Bakka sanitti tiruun wanna argamuufi, teessoon kaleen mirgaa xiqqoo kara gadii jira, kaleen bitaa immo xiqqo jiddutti dhiyaata.
Kaleen retroperitoneal jedhamee waammama, kuniis peritoneum (lining of abdominal cavity) dudduba argamani jechu dha. Tilmaamaan bakki itti argamani levelii vertebra T12 to L3 dha. Gubbaan kaleen cinaacha(ribs) 11ffaa fi 12ffaa marfamme argama, akkasumas kaleen lachuu kutta faatii lamaan (the perirenal and pararenal fat)iin marfamee argama; kunii immo akka boraatii ta'ee kalee qarqaara. Kaleen tokko yookan lamaanuu dhabanii jirachuun ni dand'ama. Tokko yoo ta'e unilateral renal agenesis, lama yoo ta'e bilateral renal agenesis jedhama.


text:
Elektirooniksii
Elektirooniksiin waa'ee elektirikaal sarkiyuutii yoo ta'u kunis ruuqolee elektirkii ka'aa kan akka vaakiyuum tuubii, tiraanzisterii, daayoodii fi integireetid sarkiyuutii of keessaa qaba, kan sana wajjin walqabatu teeknoloojii walqabsisiistuu mugaas of keessaa qaba. Baayyinaan, meeshaalen elektirooniksii sarkiyuutii kan irra caala ykn guutummaan semiikondaakterii ka'aa kan ruuqota mugaan deeggarame of keessaa qabu qabata; sarkiyuutonni akkasii elektiroonik sarkiyuutii jedhama.
Amalli al-liniyaarii ta'uu ruuqolee ka'aa fi yaa'a elektiroonii too'achuu danda'uun isaanii asattoo dadhabaa guddisiisuu dandeechise, kanaafis elektriioniksiin baayyinaan odeeffannoo hujeessuu, telekoominikeeshinii, fi asattoo hujeessuu keessatti hojiirra oola. Meeshaaleen elektirooniksii akka iswiichiitti hojjachuu danda'uun isaanii odeeffannoo dijitaalaa hujeessuu dandeessisa. Teeknooloojiin walqunnamsiisaa kan akka sarkiyuuti boordii, teeknooloojiin elektirooniksii ittiin qarqaban (electronics packaging), fi maloonni walqunnamtii bu'uuraa kan biraa tajaajilli sarkiyuutii sanaa guutuu akka ta'u gochuun ruuqolee walitti makaman kana gara sirna hojjatuutti jijjiira.
Elektirooniksiin saayinsii fi teeknoloojii elektrikaalii fi elektiroo-makaanikaalii irraa adda; elektrikaalii fi elektiroo-makaanikaaliin waa'ee anniisaa elektirikii oomishuu, tamsaasuu, kuusuu, anniisa elektirikii gara anniisaa biraatti jijjiiruu, anniisaa bira gara anniisaa elektirkiitti jijjiiru of keessatti qabata; kan gochuufis motora, jenereetara, baatirii, iswiichii, riileyi, tiraanisfoormerii, rezisterii, fi ruuqota mugaa kan biraatti fayyadama. Saayinsoota kana lamaan gargar baasun bara 1906tti erga tiraayoodin, kan asattoo raadiyoo fi sagalee dadhabaa odoo meeshaa makaanikaaliitti hin fayyadamin ol guddisuu dandeessisiise, Lii Di Forestiin kalaqamee booda jalqabe. Hanga bara 1950tti, saayinsiin kun "raadiyoo teknooloojii" jedhama ture sababiinsaas iddoo inni itti hojiirra oolu inni guddaan tamsaastuu raadiyoo (radio transmitters), fudhattuu raadiyoo (radio receivers) fi vaakiyuum tuubii irratti ture.
Yeroo ammaa, meeshaaleen elektirooniksii baayyeen elektiroonii too'achuuf ruuqolee semiikondaakteriitti fayyadamu. Qorannoon meeshaalee semiikondaakterii fi teeknoloojii wal qabatuu damee fiiziksii falkaa-jajjaboo (solid-state physics) jedhama, elektiroonik sarkiyuutii rakkoo furuuf jecha sxaxuuni fi hojjachuun ammoo elektirooniksi injineeringi jedhama. Barruun kun elektirooniksi injineeriingii irratti xiyyeeffata.
Contents
Meeshaalee Elektirooniksii fi Ruuqota Isaanii[edit | Lakkaddaa gulaali]
Ruuqoleen elektiroonikii kan jedhaman qaama fiizikaala sirna elektiroonikii keessa jiru kamiyyuu kan elektiroonii too'achuuf ykn fiildii isaanii haala faayidaa sirna elektiroonikii san wajjin deemun jijjiiru danda'u hunda dha. Walumaa galatti ruuqoleen walitti kan qabatan yoo ta'u kunis piriintid sarkiyuuti boordii (printed circuit board) irratti baqfamuun qabsiifamaniiti; walitti qabsiifamun isaani kunis elektiroonik sarkiyuutii faayidaa addaa qabu (fakkeenyaaf ampilifaayerii, raadiyoo fudhataa ykn osileeterii) uumuufi. Ruuqoleen elektiroonksii baayyee beekkamoon kaappaasiterii, indaakterii, rezisterii, daayoodii, fi tiraanzisterii faadha. Ruuqoleen yeroo baayyee ka'aa (fkn tiraanzisterii fi taayiristerii) ykn mugaa (kaappaasiterii, indaakterii, rezisterii, daayoodii, fi tiraanzisterii) jechuun bakka lamatti qoodamu.
Seenaa Ruuqolee Elektiroonikii ][edit | Lakkaddaa gulaali]
Vaakiyuum tuubii (Vacuum tubes or Thermionic valves) ruuqa elektiroonikii kan jalqaba kalaqame dha. Jijjiirama guddaa elektirooniksii irratti walakkeessa jaarraa 20ffaa kan duraa keessa dhufeef, vaakiyuum tuubiin sababa ture. Vaakiyuum tuubiin elektirooniksii ittiin gowwoomsoo tabachuu harkaa baasee raadiyoo, televizyinii, fonogiraafii, raadaarii, bilbila fageenya dheeraa fi wantoota biraa baayyee ilmaan namootatii kennisiise. Vaakiyuum tuubiin, hanga bara 1980n keessatti maayikirooweevii fi tamsaasa humna guddaa (high power transmission) akkasumas fudhattuu televizyiinii keessatti shoora olaanaa tabata ture. Erga yeroo sanaatii, meeshalen falkaa-jajjaboo gutummaan vaakiyuum tuubii dhaalan. Vaakiyuum tuubiin ammallee iddowwaan hojii addaa barbaachisu keessatti kan fayyadaa jiran yoo ta'u kunis kan akka ampilifaayerii RF humna guddaa, kaatood reyi tuubii, meeshaalee sagalee kan addaa, ampilifaayerii gitaaraa fi meeshaalee maayikirooweevii muraasa keessatti ni tajaajilu.
Ebla 1955ttii IBM 608, meeshaa IBM kan vaakiyuum tuubii tokkolle hin fayyadamane, gutummaan sarkiyuutii tiraanzisterii kan fayyadamu kaalkuleeterii jalqabaa ti; kunis kaalkuleeterii gurguraaf hojjatame kan tiraanzisterii qofa fayyadamu addunyaarratti kan jalqabaa ti jedhamee yaaddama. IBM 608, tiraanzisterii jermeeniyeemii 3,000 qaba ture. Thomas J. Watson meeshaaleen IBM sana booda oomishaman hundi saxaxasaanii keessatti tiraanzisterii akka fayyadaman ajaje. Erga yeroo sanaatii, kompitara keessatti loojik geetii (logic gates) fi meeshaalee moggaa (peripheral devices) hojjachuuf tiraanzisteriin qofatti fayyadu.
Gosa Sarkiyuutii[edit | Lakkaddaa gulaali]
Sarkiyuutii fi ruuqonni garee lamatti qooddamuu danda'u: anaaloogii fi dijitaala. Meeshaan tokko sarkiyuutii akaakuu isa tokko, ykn akaakuu isa kan biraa ykn makaa lamaanituu qabaachuu danda'a.
Sarkiyuutii Anaaloogii[edit | Lakkaddaa gulaali]
Meeshaalen elektiroonikii anaaloogii baayyeen, kana akka fudhattuu raadiyoo, waliitii fiduu sarkiyuutii bu'uraa muraasa irraa hojjataman. Sarkiyuutiin anaaloogii voolteejii odooo addaan hin citin walitti fufaa fi kan daangaa hin qabne kan fayyadamu yoo ta'u sarkiyuutii dijitaalli ammoo voolteejii muraasa kan lakkoofsaan beekkamaa ta'e fayyadama.
Lakkoofsi sarkiyuutii anaaloogii saxaxamee baayye dha, sababiinsaas sarkiyuutin kan ruuqa tokko qaburraa kaasee hanga sirna ruuqolee kumaatti lakkawwaman qabutti waan of keessatti qabatuuf.
Sarkiyuutiin anaaloogii yeroo tokko tokko sarkiyuutii liiniyaarii jedhama garuu bu'aawwan al-liniiyaarii ta'an kan akka miikserii, mojuleeterii, kkf fayyadamuu danda'a. Fakkenya sarkiyuutii anaaloogii gaarii keessaa muraasni ampiliifaayerii vaakiyuum tuubii fi tiraanzisterii, ampilifaayerii dalagaarra oolu fi osileeterii faa dha.
Yeroo ammaa sarkiyuutii guutummaan anaaloogii ta'e darbe darbee malee hin argamu. Yeroo ammaa sarkiyuutiin anaaloogii, saffisa fooyyessuuf jecha, tooftaa dijitaalaa ykn maayikiroopirooseserii fayyadamuu danda'a. Sarkiyuutii akkasii kun yeroo baayyee anaaloogii ykn dijitaalii odoo hin taane "asattoo makoo" jedhama.
Yeroo tokko tokko sarkiyuutii anaaloogii fi dijitaalaa gargar baasun ulfaataa dha; sababiinsaas hojii isaanii keessatti ruuqota liniyaarii fi al-liiniyaarii of keessa waan qabaniif. Fakkenyi gaarin kompaaraaterii (comparator) kan voolteejii fufaa ta'e fudhatu garuu akka sarkiyuutii dijitaalii baha sadarkaa lama qabu baasa. Akkanuma, ampilifaayeriin tiraanzisterii guddaa amala iswiichii agarsiisu kan danda'u yoo ta'u kanaafis bahaa sadarkaa lama qabu baasa.
Sarkiyuutii Dijitaalaa[edit | Lakkaddaa gulaali]
Sarkiyuutiin dijitaalaa sarkiyuutii elektirikii kan voolteejii sadarkaa muraasa qofa qabu dha. Sarkiyuutiin dijitaalaa haala fiizikaala ta'en Buuliyaan aljebraa bakka bu'uun beekkamaa dha, kanaafis bu'uura kompitara dijitaalaa ti. Injineroota baayyedhaaf, waa'ee sarkiyuutii dijitaalaa yoo dubbatan, jechi sarkiyuuti dijitaalaa, sirna dijitaalaa, fi loojikii jedhu wal gegeeddaranii fayyadamuun ni danda'ama. Sarkiyuutiin dijitaalaa baayyeen lakkoofsa lamee (binary system) kan sadarkaa voolteejii lama qofa qabu, "0" fi "1", fayyadama. Yeroo baayyee, loojikii "0"n voolteejii xiqqaa ta'ee kan "gadaanaa" jedhamuun bakka buufama, loojikii "1"n ammoo voolteejii guddaa kan "olaanaa" jedhamuun bakka buufama. Garuu, sirni tokko tokko faallaa kanaa ("0"n olaanaa ) fayyadamauu ykn karantii irratti hunda'aa. Yeroo baayyee, saxaxaan loojikii sanaa hiika kana sarkiyuutii tokkorraa sarkiyuutii biraatti saxaxa sanaaf akka mijatuuf jecha jijjiiruu danda'a. Hiikaan sadarkaa "0" fi "1" akkuma abbaan murteesse.
Loojikiin sadee (kan haala sadi qabu) qoratamee ture, kompitarri kan maddaas hojjatamee ture
Kompitaroonni, sa'aatin elektiroonikii, fi too'atoonnii loojikii saganteeffamu (kan hojii industirii keessa jiru too'atu) sarkiyuutii dijitaalaa irraa hojjataman. Hujeessitoonni asattoo dijitaalaa fakkeenya tokko.
Buu'ura irraa ijaarraman:
- Loojik geetii (Logic gates)
- Aaderii (Adders)
- Filiip-filooppii(Flip-flops)
- Kaawunterii(Counters)
- Rejisterii (Registers)
- Maltipileekserii (Multiplexers)
- tiriigerii (Schmitt triggers)
Meeshaalee bu'uuraa gurguddaa:
- Maayikroopirooseserii (Microprocessors)
- Maayikirookontiroolerii (Microcontrollers)
- Application-specific integrated circuit (ASIC)
- Digital signal processor (DSP)
- Field-programmable gate array (FPGA)
Wabii[edit | Lakkaddaa gulaali]
- Sōgo Okamura (1994). History of Electron Tubes. IOS Press. p. 5. ISBN 978-90-5199-145-1. Retrieved 5 December 2012.
- Bashe, Charles J.; et al. (1986). IBM's Early Computers. MIT. p. 386.
- Pugh, Emerson W.; Johnson, Lyle R.; Palmer, John H. (1991). IBM's 360 and early 370 systems. MIT Press. p. 34. ISBN 0-262-16123-0.
- IEEE Dictionary of Electrical and Electronics Terms ISBN 978-0-471-42806-0
- Andrew R Hickey (May 15, 2008). "Crazy' Ant Invasion Frying Computer Equipment".
Liinkii Alaa[edit | Lakkaddaa gulaali]
- Electronics at DMOZ
- Electrical and electronics web portal
- Navy 1998 Navy Electricity and Electronics Training Series (NEETS)
- DOE 1998 Electrical Science, Fundamentals Handbook, 4 vols.


text:
Daayoodii
Elektirooniksii keessatti, daayodiin ruuqoo elektirikaalii tarminaalii-lama qabu wayita ta'u hojiinsaas elektirkii gara tokkotti qofa dabarsuu dha; daayoodiin karantii gara kallattii tokkootti dabarsuurratti mormii xiqqaa (inni bayeessi 0) kan qabu, gara kallattii biraatti dabarsuurratti ammoo mormii guddaa (inni bayeessi infinite) qaba. Daayoodiin semiikondaakterii ta'e, yeroo ammaa baayyinaan kan beekkamu, kiristaala wanta semiikondaakterii ta'eerraa kan hojjatame fi p-n jaankishiniinsaa tarminaalii elektirkii lamatti kan qabate dha. Daayodiin vaakiyuum tuubii elektiroodii lama qaba, kunis pileetii (anoodii) fi kaatoodii hoo'ifamu dha. Daayoodiin semiikondaakterii ruuqoo elektirooniksii semiikondaakteriirraa hojjatame kan jalqabaa ture. Kiristaalli kun elektirikii AC gara DC akka jijjiiruu kan argate fiizisistii Jarmanii Ferdinaandi Biraawun bara 1874tti ture. Daayoodin semiikondaakterii kan jalqabaa, kan kaat wisker daayod jedhamu, naannoo bara 1906tti kan hojjatame yoo ta'u kunis kiristaala albuudaa kan akka galiinaa irraa hojjatame. Yeroo ammaa, daayodii baayyen silkaniirraa hojjatama, yeroo tokko tokko garuu semiikondaakteroonni kan biraa kan akka seliniyeem ykn jermeeniyeemii irrayis ni hojjatama.


text:
Wave
Wave kan jedhamu jeqamu space fi yeroo kessa darbuu, kan yeroo heduu daddarbu energy qabuu dha. Wavonni mechanical ta'aan daddarba (medium) barbaduu, daddarban kuniis ergaa waviin kessa darbee bodaa elastic restoring force basuu ni danda'a. Wavonni electromagnetic radiation garuu daddarba malee ademuu ni danda'uu, fakenya: gravitational radiation kan jedhamu vacuum kessaa darbuu ni danda'a. Wavonni energy bakka tokko bakka biratti gesuu fi daddabarsuu ni danda'uu, kanaas kan godhaan daddarba (medium) kessaa partikilotnii diquumma tokko yokaan hommaa osoo hin chocho'iin kessaa darbuun. Kanaaf jabenii (mass) tokkoleen ademsaa hin godhuu jechuu dha. Haa ta'u malee Waves travel and transfer energy from one point to another, often with little or no permanent displacement of the particles of the medium (that is, with little or no associated mass transport); instead there are oscillations around almost fixed positions.


text:
Seenaa 37: Dunkaana Waaqeffannaadhaaf Tajaajilu
MANNI kun maal akka taʼe beektaa? Dunkaana Yihowaan itti waaqeffatamudha. Mana qulqullummaa jedhamees ni waamama. Israaʼeloonni Gibxii baʼanii waggaa tokko keessatti ijaarsasaa xumuran. Manni kun akka ijaaramu kan yaade eenyu akka taʼe beektaa?
Yihowaadha. Yommuu Museen gaara Siinaarra turetti, Yihowaan, manichi akkamitti akka ijaaramu itti himee ture. Salphumatti adda adda baafamuu akka dandaʼutti akka ijaaru itti hime. Karaa kanaan gartokkoonsaa kopha kophaa fudhatamee walitti ijaaramuu dandaʼa ture. Kanaafuu, Israaʼeloonni lafa onaa sanatti bakka tokkoo gara bakka biraa yommuu deeman, dunkaanicha baatanii deemu turan.
Kutaa xinnoo dunkaanichaa isa dhumaa keessa yoo ilaalte saanduqa ni argita. Saanduqni kun saanduqa kakuu jedhama. Ergamoota ykn kirubeelota warqeerraa tolfaman lamatu asiifi achiin irra jira ture. Museen isa duraa sana waan caccabseef, Waaqayyo ammas gabatoota dhagaa lamarratti Seerawwansaa Kurnan barreessee itti kenne. Dhagaawwan kun gabatee kakuu keessa kaaʼamu turan. Qodaan maannaa qabatus isuma keessa kaaʼama ture. Maannaan maal akka taʼe ni yaadattaa?
Yihowaan, Aaron, obboleessa Musee, hangafa lubootaa godhee filate. Aaron, Yihowaa akka waaqeffataniif saba Israaʼel geggeessa ture. Ijoolleensaa warri dhiiraas luboota turan.
Ammammoo, dunkaanicha keessaa kutaa isa guddaa ilaali. Inni kun kutaa ishee xinnoo sana harka lamaan caala. Saanduqa aarri irraa aaru kana ni argitaa? Inni kunimmoo, iddoo aarsaa luboonni wanta urgaaʼaa ixaana jedhamu itti aarsanidha. Baattuun ibsaa, ibsaa torba baatus jira. Wanti sadaffaan kutaa kana keessa jirummoo minjaaladha. Buddeenni 12 irra kaaʼameera.
Dallaa mana qulqullummaa keessa, gabatee guddaa bishaan itti guutame tokkotu jira. Luboonni dhiqachuuf itti gargaaramu turan. Iddoon aarsaa guddaan tokkos jira ture. Isarratti horiiwwan qalaman aarsaa godhamanii Yihowaadhaaf gubamu turan. Dunkaanichi bakka isaan qubatan qixxalamaan jira ture; Israaʼeloonnimmoo dunkaanichatti marsanii jiraatu turan.
Baʼuu 25:8-40; 26:1-37; 27:1-8; 28:1; 30:1-10, 17-21; 34:1, 2; Ibroota 9:1-5.
Gaaffiiwwan
- Manni fakkii kanarra jiru maal jedhama? Maaliif tajaajila?
- Yihowaan, Museen dunkaanichi bubuqqaʼee salphumatti akka gargar baafamutti akka hojjetu kan itti hime maaliifi?
- Saanduqni kutaa xinnoo dunkaanichaa isa dhumaa argamu keessa jiru maalinni? Saanduqichi maal qabatee jira?
- Yihowaan hangafa lubootaa akka taʼuf kan filate eenyuuni? Hojiin hangafa lubootaa maalidha?
- Wantoota sadan kutaa balʼaa dunkaanichaa keessa jiran maqaa dhaʼi.
- Wantoonni lamaan dallaa mana qulqullummaa keessa jiran maal faʼi? Faayidaansaaniihoo maalidha?
Gaaffiiwwan dabalataa
- Baʼuu 25:8-40; 26:1-37; 27:1-8; fi 28:1 dubbisi.
Kiruubelonni “saanduuqa dhuga baatuu irra” turan maal kan argisiisanidha? (Bau. 25:20, 22; Lak. 7:89; 2 Mot. 19:15)
- Baʼuu 30:1-10, 17-21; 34:1, 2; fi Ibroota 9:1-5 dubbisi.
Yihowaan, luboonni mana qulqullummaatti tajaajilan, qulqullina qaamasaanii eeguun barbaachisaa taʼuusaa jabeessee kan itti hime akkamitti? Kanarraahoo maal baranna? (Bau. 30:18-21; 40:30, 31; Ibr. 10:22)
Phaawulos yeroo Kiristiyaanota Ibrootaatiif xalayaa barreessetti, manni qulqullummaafi Seerri Musee kan yeroon itti darbe akka taʼan kan argisiise akkamitti? (Ibr. 9:1, 9; 10:1)


text:
Dhugaa Baatonni Yihowaa Amantiiwwan Kaan Ni Kabajuu?
Gorsa Macaafa Qulqulluu isa “
Namoota hundumaaf ulfina kennaa” jedhuuf waan ajajamnuuf, amantiinsaanii maaliyyuu yoo taʼe namoota ni kabajna. (1 Phexros 2:17) Fakkeenyaaf, biyyoota tokko tokko keessatti Dhugaa Baatota Yihowaa kuma hedduutti lakkaaʼamantu argama. Haataʼu malee, namoonni siyaasaa ykn abbootiin seeraa hojii amantii kaanii akka dhorkan gochuuf hin yaallu. Akkasumas, seerawwan ulaagaa amalaafi amantii keenyarratti hundaaʼan akka baafaman dhiibbaa hin goonu. Kanaa mannaa, kabaja nuyi namoota kaanirraa argachuu barbaannu isaanitti argisiisna.—Maatewos 7:12.


text:
Keessattu nyaata sukkara qaban akka hinnyaanne nidhorku; yeroo mara nyaachuu kan filannu kanneen akka paastaa, ruuzii fi nyaatota zayitaan bishaatanii dhiyaatan irraa ammoo akka of-qusannu nu gorsu.
Hamma sukkaaraa qaama keenyaa too’annee, haala itti nyaata mi’aawaafi fayyaaf gaarii ta’an itti sorachuu dandeenyu filannoowwan jiran kan www.healthdigest.com eeru akka armaan gadiitti dhiheessineerra:
Hananii fi bu’aawwan haananii
Haannan Kaalsiyamii fi Vitaamina D olaanaa of keessaa qaba. Kaalsiyamii fi Vitaaminni D ammoo dhukkuba sukkaraa ittisuuf guddaa barbaachisoodha.
Kanaafis haannanii fi bu’aasaa soorachuun dhukkubicha ittisuuf baay’ee gargaara
Haata’u malee, bu’aawwan haannanii coomi itti hinheddummaanne akka filannu gorfama.
Tuunaa
Tuunaan akaakuu nyaataa qabiyyee Omeegaa 3 jedhamuun badhaadhe waan ta’eef, humna hamma kolestiroolii qaama keenya keessa jiru hir’isuu akka qabu beekamaadha.
Amala wal harkisuus waan qabuuf nyaata Vitaamina D badhaadhe dhukkabsattoota sukkaraaf gorfamudha.
Omborii (Aajjaa)
Omboriin akkuma akaakuwwan nyaataa armaan olitti ibsamanii qabiyyeewwan sukkaara ittisuu danda’an kan qabudha.
Omborii yeroo baay’ee cireerratti fayyadamuun hamma sukkaaraa qaama keenya keessaa akka hir’isu ogeeyyiin fayyaa nihimu.
Dhadhaa Ocholoonii (Lawuzii)
Amala wal-harkisuu fi qabiyyee sukkara ittisu of keessaa waan qabuuf dhadhaan lawuzii dhukkubsattoota sukkaraaf filatamaadha.
Fe’uu: Maarituu Galaalchaa


text:
- Kookiin namoota ulfina hir’isuu barbaadaniif filatamaa wayita ta’u, kaaloorii 35 hanga 50 qofa akka qabu qorannoowwan inibsu.
- Kookiin faayibarii nyaataa fi bishaanii baay’ee of-keessaa waan qabuuf - humna beela balleessuu qaba.
- Kookii guyya guyyaan soorachuun dhukkuboota lafeen wal-qabatanii dhufan hir’isuuf akka gargaaru inhimama.
- Kookiin Anti-oksidantoota kuufama coomaa ittisan waan qabuufis kuufama koolistiroolii inhir’isa.
- Anti-oksidantootaan kan badhaadhe kookiin dhukkubsattoota sukkaaraaf gaarii akka ta’e himama.
- Vaayitaamina A fi C’n kookiirraa argannus fayyaa gogaaf faayidaansaa guddaadha.
- Kookii baay’isnee soorochuun shuntuuruu gogaa umurii malee dhufu akka hambisus inhimama.
- Qorannoowwan - Kookiin qabiyyeewwan miidhagina itti eeggatan hedduu akka qabu mirkaneessaniiru.
- Kookiin gama oomisha fincaanii saffisiisuunis gahee inni qabu guddaa ta’uu inhimama.
- Kookiin qabiyyeewwan nyaati akka daakamu saffisiisan qabaachuun garasitti keemikaalota dhukkubbii garaa ittisanis of keessaa qaba.
- Bishaan baay’ee kan of keessaa qabu kookiin Gaastiriik Asiidiin garaa keessa jiru akka yaa’u gochuun dhukkubbii garaa infooyyessa.
- Vaayitaamina C’n kan badhaadhe Kookiin humna dhukkuba of irraa ittisuu akka guddisus qorannoowwan ineeru.
Fe'uu: Maarituu Galaalchaa


text:
Kana booda pireezidaantiin Ijipit Abdulfattaah Eelsii sii wixineen waliigaltee biyyaalee sadeeniin taasifameera jedhame ogeeyyootaan balballoomfamee akka isaaniif dhiyaatuuf har’a ajajaniiru.
Pireezidaantichi ajaja kana kan dabarsan ministira dhimma alaa biyyattii Saameeh Shukriifi ministira jallisii Hoosaam Moogaazii wajjin erga mari’atanii boodadha.
Oduu himaan pireezidaantichaa akka dubbatanitti kutaawwan sanadii wixinee waliigaltee hundumtuu ogeeyyootaan akka balballomfamaniif gaafachuusaanii tajaajilli oduu Turk Anaadooluun gabaaseera.
Hanga ammaatti qabiyyeen waliigaltee biyyaalee sadeeniin taasifamee hin beekamne.
Haa ta’uutii Dilbata dhufu biyyaaleen sadeen waliigaltee kana ni mallateessu jedhamee eegama.
Ministirri Bihshaan jalisiisfi anniisaa Itiyoophiyaa obbo Alamaayyoo Taganuu Faanaa Biroodkaastiing Korporeetitti akka himanitti Itiyoophiyaan hidhi haaromsaa biyyaalee gadiirratti miidhaa akka hin geessifne qorannoo taasisuudhaan ijaarsa eegalte.
Wayita ammaa ijaarsi hidha guddicha haaroomsa Itiyoophiyaa dhibbentaan 40 caaleera.
Gulaalaan:Biraanuu Hurrisaa


text:
BARRI KUN BARA OROMOO HAA TAHU
Taammanaa Bitimaa irraa | Amajjii 16, 2015
Dubbiftoota barreeffama kanaa jaalatamoo fi kabajamoo, waan hunda durseen barri haaraa kun bara nagaa fi bara badhaadhinaa akka isinii tahuuf cimsee isiniif hawwa! Bara dabre kana keessa qabsoo fi diddaan ijoolleen Oromoo, Oromiyaa guutuu irraa ka’uun gooteen uummanni Oromoo fi Oromiyaan uummatoota addunyaa biratti beekamaniiti jiru. Bineensummaa Wayyaanotaa irraa kan ka’ee dhalawwan Oromoo hedduun gorra’amnii, kaan manneen hidhaatti guuramanii, kaan immoo manneen barumsaa fi unibarsiitota irraa hariyamanii, kaan achi-buuteen isaanituu dhabamee jira. Nuti Oromoonni biyyootambaa keessa jirru, bakka jirru maratti hiriira bawuun, marii addaddaa waamuun, kurfiiwwan garagaraa kurfeessuun ijoollee teenya fi biyya keenya cinaa dhaabannee jirra. Ee, dhiiga fi lafee, imimmaani fi madaa ijoollee Oromootiin Oromiyaan teenya qalbii fi sammuu uummatoota addunyaa keessa turte. Barri inni amma seene kunis bara Oromoo fi kan Oromiyaa akka tahu cimsee abdatama.
Bara dabre kana, bara 2014 irraa kaasee eenyumtu uummataa fi saba Oromoo akka duriitti jilbeeffachisetoo bituu gonkumaa hin dandayu. Baay’inni meeshaa waraanaa, balaliyaan waraanaa samii irraa summii gadi-roobsu, taankiin gangalatee margaa-mukaa, sa’aa-namaa hurreessu uummata Oromoo tokkoomee haqaa fi mirga uumaan qabuuf oljedhe kana, duubatti deebisuu hin dandayu. Akkuma dhiigni magaalaa Soweetoo sun bilisummaa uummata Afrikaa Kibbaatiif gumaache san dhiigni ijoollee Oromoo Oromiyaa guutuu irratti lolaye kun bilisummaa fi walabummaa Oromiyaatiif sonaan gumaacha taha. Amma irraa kaasee, Oromoon hundi: “BILISUMMAA OROMIYAA YOOKAAN DU’A” jechaa garuma fuulduraatti tarkaanfata. Uummata Oromoo du’aaf qopphaaye kana wanni duubatti isa deebisuu gonkumaa hin argamu.
Ginni bittee Habashaa uummata Oromootti ba’aa inni baatee deemuu hin dandeenye itti-fe’aa jira. Warri Wayyaanee karaa tokkoon, warri nafxanyoota moofaa karaa kaaniin uummanni Oromoo, eeyyee kitilli 46 kun waltuhuun akka finciluuf kakaasaa jiru. Jarreen kun uummata Oromoo irratti harqoota gabrummaa jabeessuu, madaa isaatti eeboo fi qoree nannaquu irra jiru. Jarreen sammuu fi safuu ilmoo namaatiin qullaa tahan kun kana gochuun waan qabsoo Oromoo laaffisu, itti-fakkaata. Oftuulummaa fi sanyummaan waan ijjeen isaanii jaamseef, homaayyuu arguu hin dandeenye. Wayyaanonni harka laateef nyaatan kun uummata Oromoo isa oggaa ginne bittee Amaaraa, beelaan isaan harcaase san afaanii of-fuudhee oldabarseef san akkuma dachee Oromiyaa irra miilli isaanii ijjateen akka diina isaanii isa tokkoffaatti ilaaluu jalqabani. Maali jeneraalli isaanii sunuu: “manneen hidhaa Afaan Oromoo dubbatu” jedhee mitii? Bara Minilik naazichaa sanillee, bara Dargii dhiigaa-xuuxaa saniillee manneen hidhaa akkanatti Biyya Oromoo keessatti heddumminaan hin ijaaramne. Oromoonni akkanatti biyyaa ofii irraa baqachuun addunyaa keessatti faffacayanii hin argamne. Laggeeni fi harawwan Oromiyaa akkanatti summeeffamnii hin beekani. Qotee-bulaan Oromoo akkanatti qeyee isaa irraa buqqifamee hin beeku. Minilikii fi Raas Dargeen harkaa fi harma Oromoo mummuratan sunillee araddaadhuma isaa irratti gabbaarii isa godhatan malee, akka Wayyaanotaatti qeyee isaa irra akkanatti hedduminaa hin buqqifne.
Raajii Waaqaa, safuu namaa Wayyaanonni kun, isaan bara ifaa bardhibbee 21-ffaa keessatti argaman, gita-bittee Amaaraa, Minilikii fi Raas Dargee faa isaan bara dukkanaa san, birdhibbee 19-ffaa keessa waan ilmoon namaa ilmoo namaa irratti adeemsisuu hin dandeenye san godhan wajjin akka walbira qabneetoo ilaalluuf nu dirqisiisaa jiru. Waraabeyyiin warra Wayyaanee isaan Gaara Suufii irratti intala Oromoo, mucayyoo waggaa 14 nyaatan sun kunoo amma Oromiyaa mara keessaa nu ciccirachuuf yuusaa jiru. Warreen gara bineeyyiitti of-jijjiiran kana tokkoomnee akka ilmoo namaatti dura goruu malee, harka walqabanee qabsoo bilisummaa keenyaa fiinsuu malee, filmaata biraa tokkoyyuu hin qabnu. Bosonni Oromiyaa baldhaa-dhaa, gaarrenii fi laggeen Oromiyaa danuu-dhaa, nuti Oromoonnis akkanuma danuu-dhaa tokkummaa keenya akka sibiilaatti jabeeffanneebakka jirru cufa irraa olkaanaan eenyumtuu nu dura ijaajjuu hin dandayu. Kan deemnuuuf jara humna qawwee ibiddaatiin biyya keenya qabatee nus, biyya keenyas ibiddaan waxalaa jiru kana ofirraa kaasufi malee, mirgaa fi haqa warreen biroo tokkollee tuquufii miti. Nuti kan deemnuuf, mirgaa fi haqa kan addaa tahe wayiitii otoo hin taane, mirga fi haqa ilmoon namaa cufti, uummannii fi sabni cufti qabuuf, waan taheef mararfannoo fi eebbi ilmoo nama marti nu bira jira. WAAQNI guddichii fi ayyaanonni inni uume hundi waan nu bira jiraniif, mowuun keenya kan gaafii keessa galuu miti!
Duris, hardhas kan diina nutti tahe qabeenya fi leecalloo keenya. Duris Minilikii fi Raas Daargeen faa kan harma hadholii teenyaa, harka abbootii keenyaa cicciratan, ija ijoollee teenyaa bubuqqifatan dachee Oromiyaa gabbattu Waaqni gabbisee nu badhaase tana qabatanii, nummoo gabra taasifatanii, nu qochisiifatanii siree irra ciisanii sooramuufi. Jarri takkaa kopheellee keewwatanii hin beekne, jarri bututtuu malee bullukkoo fi kumala faa uuffatanii hin beene biyya keenya qawwee Faranjii irraa maqaa Kiristaanummaa isaanitiin argatan saniin qabatan gooftolii nutti tahanii kun waggaalee 140 mataa keenya irraa taa’aa jiru. Kunoo, bara akkaan dheera kana keessa, waggaalee baay’ee kana keessa: kan qotuuf, kan loluuf, kan barreesseefii afaan isaani guddisu, kan fiigee addunyaatti isaan beeksisu numa Oromoota. Oggaa diinni hamaan akka Xaaliyaanii isanittis, nuttis dhufe sanis kan isaan irraa ittisee deebise numa Oromoota. Wanneen gaggaariin nuti isaaniif hin goone hin jiru. Garuu, wanneen hamoon isaan nu irratti hin goone hin argamu. “Amma gayeen gayee dhaa, nu irraa bu’aatii of-dandayaatii miila keessan lamaanii dhaabaddhaa” jenneenii jirra. Qabeenya keenya saammatanii manneenii fi afaan ofii guddifatu. Isaan haaraan kun immoo, warri Waayyaanee muktii fi kursiinillee otoo hin hafin, saammachuun Tigraay isaan san ijaarratu.
Amma qabeenye Oromiyaa kun uummata Oromootii oolu qaba. Oromiyaa keessatti Finfinnee Shaggar otoo hin hafin, afaan hojii fi afaan balaqqeessaa Afaan Oromoo tahuu qaba. Amma waan ijoolleen Oromoo Afaan Qawween nutti fe’ame, Afaan Amaaraa barattuuf sababni wayiituu hin jiru. Nuti kan barannuu kutaa tokkoffaa irra hamma unibarsitiitii Afaan Oromootiin tahuu qaba. Sana irratti Afaan addunyaalessaa, Afaan ingilizii ni baranna. Amma maal tahuuf, maal gocuuf afaan qawween nutti dhufe kana, afaan qawwee nutti qabamee baranna? Qabeenyi fi leecalloon Oromoo afaan qawwee kanaaf ooluu, gara afaan nagaatti, Afaan Oromootti deebiyuu qaba. Dhaloonni Qubee daggalraasaan kun dubbii tana sirriitti qalbeeffachuun duukaa-bu’uu qaba. Afaan Oromoo, Afaan Oromoo, Oromiyaa keessatti bakka hallettuu Afaan Oromoo!
Dhuma irratti wannin hedduu jabeessee Oromoota mara yaadachiisuu fudhu, waayee tokkummaa keenyaa ti. Uummanni baldhaan kun karaa hundumaa waltahuun tarkaanfachuu qaba. Uummanni Oromoo karaa maraan, bakka maratti ijaaramee, inni ijaaramee immoo walitti qindoomee, karaa maraan hidhatee, wal -hindachiisee tokkoomee gaafa oljedhe, humni isa cabsuu dandayu hin argamu. Kanaaf, mee bakka jirru hundattuu jabaannee wal haa jabeessinu! Iyya harmee Oromiyaa dhageenyee wal haa dhageessifnu!
============== // ==============


text:
Roso 9
Maatekki Hagiirraame Assi’ra Dandaattohu Hiittoonniiti?
1. Higgete garinni adhama maatete hagiirrira qara ikkitinohu mayiraati?
Maate hagiirraame ikkitara hasiˈrannohu hagiirraamu Magani Yihowa ayewoteno danchare kulanno. (1 Ximootewosi 1:11) Adhanna adhama jammarsiisinohu isooti. Higgete garinni adhama maatete giddo teense heeˈnanni gedenna ooso ille yaaddo nookkiha lossiˈnanni gede kaaˈlitanno daafira, maatete hagiirrira qara coyeeti.
Maganu adhanna adhama ma garinni laˈˈanno? Isi adhamino manni mitteenni geedara hasiˈranno. Kiristaanu qooxeessinsara noo higge garinni, adhamansa higgaawe assiˈra hasiissannonsa. (Luqaasi 2:1, 4, 5) Yihowa minaanninna minaama mimmitoho ammanaminore ikkara hasiˈranno. (Ibiraawuyaani 13:4) Isi adhama diingannita giwanno. (Milkiyaasi 2:16) Ikkollana, Yihowa minaanninna minaama giddo mittu soorriro kuˈu adhama diige wole adhanno gede faqqadino.
2. Minaanninna minaama mimmitoho hiittoore ikka hasiissannonsa?
Yihowa labbaahanna meyaata kalaqinohu adhamanno wote mimmitoho badhe ikkaraati. (Kalaqo 2:18) Minaanni maatete umo ikkino daafira, maatete hasiisannoha maalu coye wonshanna insara Maganunnire rosiisa hasiissannosi. Qoleno umisi hasattonni roorse galtesira baxille leellisha hasiissannosi. Minaanninna minaama mimmito baxanna ayirrisa hasiissannonsa. Guuta ikkino minaanninna minaama nookki daafira, gatona yaa rosa lowonta hasiissannote; korkaatuno tini maatete hagiirrira qara coyeeti.
3. Maatekki giddo hagiirru hoogiro, galtekki fushshite huna hasiissannohe?
Maateˈne giddo afoo arrawo hunannori tuncu yiiˈnero, kiˈne lamunku mimmito baxillu illenni laˈˈate woˈnaala hasiissannoˈne. (1 Qorontoosi 13:4, 5) Maganu Qaali maatete giddo kalaqantannota shiimmaadda mitiimma tirate babbaxxa woyyitanno diyaanno.
4. Ooso, Maganu kiˈne ma ikkitinara hasiˈranno?
Yihowa kiˈne hagiirraamma ikkitinara hasiˈranno. Isi wedellimmaˈnenni hagiidha dandiitinanni gara kultannota duuchantenni woyyitino amaale aannoˈne. Qoleno anniˈnenna amaˈne hayyonni, hattono insa temokkironni dancha roso afidhinara hasiˈranno. (Qolasiyaasi 3:20) Hakkiinni saeno, Kalaqaanchiˈne Yihowa isiranna Beettisira soqqantine hagiirre afidhinara hasiˈranno.
5. Annuwanna amuwa, oosoˈne hagiirraamma ikkitanno gede ma assa dandiitinanni?
Oosoˈnera sagale, galtannowa, hattono uddidhannore shiqishate diinaggaabbine loosa hasiissannoˈne. (1 Ximootewosi 5:8) Ikkollana oosoˈne hagiirraamma ikkitanno gede, Magano baxxanno gedenna isire rosa halchitanno gede rosiisano hasiissannoˈne. (Efesooni 6:4) Kiˈne Magano baxxinannita heeshshoˈnenni leellishshine lawishsha ikkaˈne, oosoˈne kiˈne faale hadhanno gede lowo kaaˈlo afidhino. Amaaltinanninsa amaale Maganu Qaali aana xintantinota ikkituro, oosoˈne garunni assaabbanni lophitanno gede assitanno.
Oosoˈne jawaachishanna galata rosse; korkaatuno tini lowonta kaaˈlitannonsa. Qoleno soˈro loossuro raga qolanna seejja hasiissanno. Togoo qajeelshi, hagiirrensa hunanno coyiwiinni agarannonsa. (Lawishsha 22:15) Ikkollana, seejjitinanni wote hanqunninna kaajjillunni seejja dihasiissanno.
Yihowa Farciˈraasine annuwanna amuwa, hattono ooso kaaˈlate lowo maxaaffa qixxeessitino. Tini maxaaffa Qullaawu Maxaafi aana xintantinote.


text:
Saayikoloojii
Xinsammuun damee saayinsii kan faayidaa sammuu fi amaloota namaa qoratu dha. Kaayyoon battalaa xinsammuu namoota dhuunfaa fi gareewwan karaa seera waliigalaa baasuu fi dhimmoota addayaa qorachuun hubachuu dha. Kayyon waligalaa xinsammuu hawaasa fayyaduu dha. Damee kana keessatti, namni hojii xiinsammuu hojjatu xinsammeessaa jedhama, akkasumas saayintistii hawaasummaa, amala ykn sammuu jedhamuus danda'a. Xinsammeessitoonni shoora faayidaan sammuu amala dhuunfaa fi haawaasaa irratti qabu hubbachuuf qoratu, kana wajjin bu'uura xinsammuu fi baayoloojikaawaa kan faayidaa sammuu fi amala duuba jiru alooluu.


text:
The Web's #1 Hindi Lyrics Web Site
Browse Lyrics by Title
wafaa jo tumase kabhee mainne nibhaaee hotee umar naa muft mein sadkon pe gawaaee hotee saanp yaadon ke hain dasate muze har shaama-o-sahar ye jo sote to muze neend bhee aayee hotee teree chaukhatase jo us roj naa aayaa hotaa main khudaa hotaa, duniyaan pe khudaee hotee hotee gairat to tere saath hee mar jaate sajan laash kaandhon pe yoon apanee naa uthhaayee hotee haath kyaa aayaa mere yek siyaahee ke siwaa dekhane haal meraa too bhee tab aayee hotee


text:
Haala gabaa
Finfinnee Bitooteessa 07,2007(FBC) abbootii qabeenyaa induustirii sooftiweerii teeknooloojii infoormeeshin komunikeeshinii omishaniif liqaan hayyamamuufi.
Dhaabbileen faayinaansii ammayyaa aadaa qusannaa jijjiirama boruuf bu’uura ta’e cimsuuf murteessaa ta’uu himame
Finfinnee: Bitootessa 06, 2007 (FBC) - Qonnaan bultoonni dur-durii maallaqa qusatan waan qabatmaarra gochuuf waan hin milkoofneef lafa awwaaluu filatu. Kan qalbeeffatee jijjiirama boruu hin raagnes kallattuma kana hordofa.
Finfinnee Bitootessa 05,2007(FBC) Baankiin hojii gamtaa Oromiyaa baasii Birrii biliyoona 1 caaluun Darbii gamoo 35 qabu ijaarsiisuufi.
Finfinnee Bitootessa 04,2007(FBC) Baankiin misoomaa Itiyoophiyaa abbootiin qabeenyaa damee hojii qonnaafi induustirii oomishaa irratti bobba’aniif birrii biiliyoona 3fi miliytoona 200 liqaadhaan kenneera.
Finfinnee: Bitootessa 03, 2007 (FBC) Warshaan simmintoo Naashinaal oomisha isaa guddisuuf Dhaabbata Injinariingii fi Maaneejimantii Ijipt ‘ASEC’ jedhamu waliin waliigaleerra ga’e.


text:
Gabaasa Qeerroo Bitootessa 13,2015
Mooraalee barnootaa Yuuniversitii Oromiyaa keessattu guyyaa har’aa gaaffiin adda addaa ka’ee akka jiru odeessi Qeerroo yuuniversitiilee irraa nu gahaa jira. wal duraa duubaan odeessa Qeerroo nugahee jiru irraa:
- Wallaggaa Yuuniversitii
Halkan edaa Bitootessa 13,2015 naannoo sa’a 6:00 irratti barattootni sabboontotni Oromoo gufuu qabsoo oromoo kan tahan, ilmaan Oromoo irratti yerood heeraa ajjechaa kan raawwatan “ Gantuu, Hattuu, Saamtuu , Maxxantuu fi Basaastuu kan tahan, dhiiga ilmaan oromoo kan xuuxaa jiran bakka jiranitti jireenya isaanii balleessuudhaaf tarkaanfii jabaa isaan irratti fudhachuu qabna” kan jedhu barruun mooraa yuuniversitii Wallaggaa keessatti sabboontota barattoota oromootiin maxxanfamee kan bule yoo tahu list barattoota hojii hamaa kana irratti bobbahanii sabboontota barattoota oromoo mooraa kanaan tarkaanfiin irratti fudhatamuuf akeekame nama 23 waliin maqaa isaanii guutummaa waliin kan maxxanfamee bulee fi battaluma sanatti caasaa mootummaa mooraa sanatti argamaniin waraqaan maxxanfame kun kan buqqa’e tahuu gabaasni Qeerroo nu gahe addeessa.
- Haroma yaa Yuuniversiitti:
Akka odeessa Qeerroo mooraa yuuniversitii kana irraa addeessutti barattootni dhimma barnootaan kan wal qabate har’a gaaffii kaasanii jiru,kunis qindoomina Qeerroo mooraatin tahuu isaa odeessi kan ibsuudha, akka ibsa gabaasichaatti barattootni muummee barnoota Ogeessa Fayyaa Bineensotaa baratan waggaa 1ffaan gaaffii isaan kaasanii jiran gosa muummee barnootaa kanaan kanaan dura barattoota eebbifamanii jiran hanga ammaatti hojii irratti kan hin bobbaane waan taheef barbaachisummaan isaa maalii? Kanaafuu kutaan barnootaa kun cufamee muummee barnoota biraa seenna jechuudhaan barumsa dhaabanii akka jiran odeessi kun ibsa. Kanumaan wal qabatee muummee barnoota kana irratti kan hojjetan bulchiinsi, osoo barattanii gaaffii kaasuutu fudhatama qaba malee akkamiin barumsa dhaabdu jechuun mufannaa fi aariidhaan mootummaatti gabaasa olgochuu fi barattoota muummee barnoota kana irratti bulchiinsi moorichaa tarkanfii fudhachuuf kan deemu sochii taasisuu kan eegalee, barattootni muummee biroon akka walii galaatti barattoota kana deggeruudhaan cina dhaabbatanii fincila dhimma kanaan wal qabate finiinsuu irratti argamanii akka jiran gabaasni qeerroo nugahaa jiru addeessa.
- Walloo Yuuniversitii , Mooraa Dasseetti
Dhimma filannoon kan wal qabate irratti, kunis taajjabonni filannoo mooraa sanaa martinuu barattoota oromoo qofaadha, kan tahuu qabus akka kanatti kan murtaa’e kanaafis taajjabdoota kana filachuudhaaf dirqama Afaan oromoon dubbachuu fi gaggeessuu qabna kan jedhamuun yoo tahu akkuma isaatti afaan oromoo kan hin dhageenye afaan amaaraatti hiikuudhaan sagantaan filannoo sun kan gaggeeffame taajjabdoota barattootni 14 kan filamaniidha, isaan keessaa namni 3 miseensa Qeerroo akka tahe odeessi Qeerroo nugahe kan ibsuudha. Kanumaan Afaan oromoo irraa kan hafe afaan biraaniyyuu dubbatamuu hin qabu nuti oromiyaa keessa kan jiraannu jechudhaan barattootni oromoo sochii taasisaniin mootummaan wayyaanee inni aadaa fi afaan oromoo balleesuuf dhama’u barattoota kana dura dhaabbachuu fi taajjabdoota filaman keessaa shakkii qaban miseensi Qeerroo jiraachuun isaa filannoo mooraa kanatti gaggeeffamu laamshessuu danda’u kan jedhu qorannoo fi marii peresedantii moorichaan mariin guyyaa guutuu gaggeeffamaa kan oole tahuu isaa odeeffannoon nugahee jira.
- Waldaya Yuuniversitii
Akka mooraa kanaatti fincilli addaa barattoota oromoon kan qabsiifamaa jiruudha, odeessi achirraa yeroodhaa yerootti nu qaqqabaa jiru torbee kana guutuu dhimma barnootaan kan wal qabateedha. Kunis 1ffaa qormaata seemisteeraa irratti barataa dhalootaan oromoo tahe qorumsa irra osoo jiranii telfoonni isaa iyyuudhaan quunnamtii biraa goote ykns gargaarsa barataa biraadhaaf goote kan jedhamuun barataan kun barumsaan sadarkaa guddaa kan tahe barataa waggaa 3ffaa barsiisaa tigree tokkoon kan irratti mallatteeffameen barataan kun mooraadhaa ariyame, kanumaan wal qabsiisanii barattootni oromoo wal gurmeessuun qorumsa irra osoo jiranii gaaffii kaasuun barataan kun yakka tokkollee hin qabu kan jedhu dhiyeessan, kanumaan xiyyeeffannoon barattoota oromoo kan eegaleen barattoota ciccimoo waggaa 1ffaa irraa kaasanii hanga waggaa 3ffaatti barumsa isaaanii incomplete gochuudhaan guyyoota muraasa dura barattootni oromoo qofti 1200 ol tahan mooraa gadhiisanii gara maatitti galani jiru,barattootni oromoo moorattis hafan yeroo ammaa kanumaan fincilli ka’ee kan jiruudha, barattootni oromoo mooraa gadhiisan haa deebi’an tahuu baannaan barataan kamiyyuu barachuun irra hin jiraatu jechudhaan gaaffiin itti fufee kan jiruudha, inni 2ffaan moorama kanatti barattootni muummee bulchiinsa lafaa jedhamu baratan waggaa 1ffaadhaa hanga 3ffaatti , muummee barnootaa kanaan kan eebbifaman miindaan isaaniif kennamaa turee armaan dura 4,000 ture yeroo dhiyoo asitti miindaan isaanii gara 1700 gadi siqe, kana mootummaatu faayidaa dhuunfaa isaatiif miindaa isaanii kana godhe jechuudhaan barattootni kun har’a Bitootessa 13 barumsa dhaabuu odeessi ibsa. Muummee barnootaa Ingineering irraa addaa tahu hin qabu kan jedhuun akkasuma yuuniversitiilee kanneen akka Bahardar fi Haromayyaa keessattis gaaffiin kana fakkaatu kan itti fufee jiruudha.
Yuuniversitiilee kanneen akkaa Mattuu, Bulee Horaa, Wallaggaa, Amboo, Finfinnee fi Adaamaa keessattis sochiin Qeerroo kan eegalee fi barattootni barumsa dhaabuun gaaffii mirgaa kaasuun kan itti fufeedha.


text:
Categories: Oromia Tags:
3 Responses to “TV Oromiyaa MT Abbaa Duulaa Bakka deemu Marati Salphachaa Jira”
-
This CONSPIRACY exposure has been taken from Rundassaa Eshete’s article:
“Few hours before Abbaa Dulaa’s team arrived in Minnesota, the ODF group said to contact few community leaders and expressed their desire to help the TPLF/OPDO, so that the same could be done for them when they return to Finfinnee. That conversation crippled many Oromians ability to have the organization they needed to come out and protest against the TPLF team. Particularly during the two days of TPLF/OPDO presence, the Oromo community leaders of Minnesota scheduled certain sport activities and told people that they are busy to organize protest against the Abbaa Duulaa led team.”
-
Waanta biyoota adda addaa irratti arginu waan nama bonsudha. Hawaasota biyya addaa addaa jiran kessa kan hiriira bahu rakkate Minisootaadha. Maalif akka ta’e hubadha. Kana ummatni itti yaadu qaba. Bakka bu’oota “community” itti yaadu qabdu. Abalu yaa ta’u hinjennu isa ummataaf yaa dhisnu garu itti yaadu qabdu. Namooti tokko tokko OPDO jabeessu yaadu dandessu. “Practically” waan ta’u miti. Rakkisaadha. Gaafa qondaalli OPDO tokko waan ummata irratti hojjatamaa jiru jibbu ajajamu jibbu mataa maru TPLF basaastu waan qabduf achi kaasti. Kan bira akkuma namicha isa dura mataa mare hojjachu miti inni itti aane dhufu tole jedhe waan ajajamuf jabina OPDO kessatti argun rakkisaadha. Gumgumuun jira yero hunda. Gariin isaani immoo ilmoo halagaati. Of kessaa ijoolee halagaas qulqulleesu rakkisaadha. Sodaan waan jiruf. TPLF abbaa humna waan bukkee isaani jiruf. Kan abdii qabu isa hidhate lolu qofaadha. Ta’us kan karaa nagaan falman + OPDO haqa ummataaf falman + ummatis yoo bukkee dhaabate jijjirama tokko hin argina. Waanta guddaan diaspora” qabsoo isaa jabessu. Waanta nuti hojjanu qabsoo biyya kessa irratti dhibbaa guddaa qaba. Yaada ykn ilaalcha namoota biyyatti galu fedhan dhageefachuun seera qabeessa miti. Isin wajjin hiriira hin bahani hin mormani.
-
Oromon mannuma dubba daddemu male olli senu hin betu…..


text:
Qubee Afaan Oromoo
Qubeen Afaan Oromoo, Afaan Oromoo baruuf bu'ura dha. Qubeen kun ka'umsi isaa Laatinii yoo ta'u yeroo ammaatti bal'inaan itti hojjetamaa kan jiru dha. Qubeen Afaan Oromoo qubee guguddaa fi qubee xixiqqaa jedhamuun lamatti qoodama.
Qubee Guguddaa[edit | Lakkaddaa gulaali]
Gabateen armaan gadii qubee Afaan Oromoo gurguddaa agarsiisa:
Qubeelee armaan olitti barreeffaman alattis qubeen Afaan Oromoo qubee guguddaa warra qubee dachaa ta'a of keessaa qaba. Isaanis:
Hubachiisa: P, V, Z, Ts, fi Zy n sagalee fi jechoota afaan ollaa fi addunyaa biraa irraa ergiffanne. Itti gargaaramuuf akka salphatuuf kan uumame malee sagalee dubbifamaa kanniin Afaan Oromoo keessatti hin argaman
Qubee Xixiqqaa[edit | Lakkaddaa gulaali]
Afaan Oromoo qubee xixiqqaa gabatee armaan gadii keessatti agarsiifaman qaba:
Qubeelee armaan olitti barreeffaman alattis qubeen Afaan Oromoo qubee xixiqqaa warra qubee dachaa ta'an of keessaa qaba. Isaanis:
Hubachiisa: p, v, z, ts, fi zy n aadaa sabafi sablammii naannoo Oromoo jiraatanii calaqqisiisuuf kan uumamani malee Afaan Oromoo keessa hin jirani. Garuu, jechoota ergissan dhufan waajin, qubeewwan kun amma tokko Afaan Oromoo keessatti hojiirra oolaniiru.
Qubee Dachaa[edit | Lakkaddaa gulaali]
Qubeen dachaa qubee sagalee addaa ta'e, kan qubeewwan digdamii jahan keessa hin jirre of keessaa qabu. Sagalee qubee kanniinii qubeewwan dubbifamaa gara garaa lama walitti fiduun barreeffamu. Qubeewwan dachaan kunniin qubee akka SH, NY ,CH, DH, PH fi TS ti. Qubeewwan dachaa kanniin keessa qubeen TS quboota akka P,V fi Z dabalatee qubee ergifanna ykn qubee alagaa jedhamani beekkamu.
Wabii[edit | Lakkaddaa gulaali]
- Catherine Griefenow-Mewis (2001). A Grammatical Sketch of Written Oromo (Grammatical Analyses of African Languages), Rüdiger Köppe
- Qubbee Afaan Oromoo


text:
Yesus Kiristoos eenyu?
Gaaffii: Yesus Kiristoos eenyu?
Deebii: Akka gaaffiin “Waaqayyo jiraa?” waa’ee jiraachuu Yesus kan shakkan namoota muraasa qofa. Yesus Kiristoos waggoota 2000 dura biyya Israa’eel keessa deddeebi’aa nama ture ta’uu isaa ni fudhatu. Gaaffiin kan ka’u yeroo eenyummaa Yesuus kaasuun jalqabamuudha. Manneen amantaa hundinuu Yesus nama raajii, barsiisaa gaarii fi nama gaarii ta’uu isaas ni barsiisu.
C.S.Lewis kitaaaba isa Mere Christianity jedhu keessatti kanatti aanee kan jiru arganna, “Namoonni heedduun waa’ee isaa (Yesus Kiristoos) kan jedhan jecha gowwummaa hambisuuf yaalaattan jira. Yesus Kiristoosiin akka nama naamusaa isa guddichaatti fudhachuudhaaf qophaa’oodha. Garuu Waaqayyo ta’uu isaa hin fudhadhu. Isa kana egaa jechuun kan nurra hin jiraanne. Yesus Kiristoos kan hojjetee fi kan barsiise akkuma nama barsiisaa naamuusa gaarii ta’e duwwaatti hojjetamuu kan dand’u miti. Namni akkasii yookiin maraatuta’uutu irra jira. Yookiin immo Seexana Gaannamaa ta’uu danda’a. filachuutu sirra jira namini kun ilma Waaqayyoo ture. eeyyeen yookiin maraatuu yookiin kan is asana gararraa ture jechuudha. Gowwaadhaa jettee isa bira darbuu, itti tufuu, Jinniidha jettee isa ajjeesuu dandeessa. Yookiinis Waaqa koo tookiin Gooftaa koo jettee milla isa jelatti kufuu dandeessa. Garuu hafuuraa gad aanaa bifa agarsiisuun barsiisaa guddaa jechuun of hin jejinu. Inni kun filannoo isaa keessa hin jir. Filannoo akkasii akka qabaannuuf fedhii isaa hin turre. ”
Kanaaf ani eenyuudha jedhee labsee? Macaafni Qulqulluun waa’ee eenyummaa isaa maal nuun jedhaa? Duraan dursinee jecha Yesus Yohaannis 10:30, irraa haa ilaallu “Abbaani fi ani tokkicha” irra keessa isaa duwwaa yeroo ilaalamu, labsii Waaqayyummaa fakkachuu dhiisuu danda’a. jecha isaa kanaaf deebii Yihuudotaa duwwaa ilaaluun ga’aadha. ‘“Ati Waqayyoon waan arrabsiteef malee hojii gaarii waan hojjetteef dhagaadhaan kan si dhoofnu miti ati nama taatee utuma jirtuu Waaqayyoon of goota’oo jedhanii deebisaniif’” (Yohaannis 10:33). Yihudoonni jecha Yesus labsii Waaqayyummaa ta’uu isaa galeef. Waraabbii itti aanaanitti Yesus Yihudotaan, “Ani akkan Waaqayyo ta’en dubbadhe” jechuun isaan hin sirreessine. Kun kan mirkaneessu Yesus dhugumaan Waaqayyo ta’uu isaa dubbachuu isaati “Abbaani fi ani tokkicha” (Yohaannis 10:30) Yohaannis 8:58 irrattis fakkeenya gara biraa jaratti dubbate, “Dhuguma dhuguman isinitti hima, Abrihaam utuu hin dhalatin iyyuu ani jiran ture.” kanaaf Yihuudonni Yesuusitti darbachuudhaaf dhagoota funaannatan (Yohaannis 8:59) Yesuus waa’ee eenyummaa isaa “Ani jira” jedhee dubbachuun isaa kakuu moofaa keessatti Waaqayyo maqaa ittiin waamamaa ture itti gargaaramuu isaa agarsiisa (Seera Ba’uu 3:14). Maarree jarri akka arabsootti kan lakkaa’an labsii Waaqayyummaa isaa ta’uu dhabaannaan Yihudoonni sababa maaliitiin dhagaadhaan isa rukutuuf ka’anii?
Yoohannis 1:1 akkas jedha…”Sagalichi ofii isaa Waaqayyo ture.” itti fufuudhaanis Yoohannis 1:14 akkas jedha, “Sagalichi nama foonii ta’ee” jedha. Kun sirriitti kan inni ibsu Kiristoos Waaqa foon uffate te’uu isaatii. Bartuun Gooftaa Toomaas, “Gooftaa ko Waaqayyo ko” jechuudhaan Kiristoos Waaqayyo ta’uu isaa dubbate (Yoohannis 20:28). Yesuus isa hin sirreessine. Ergamaan Phaawloos akkas jechuudhaan isa ibsa,…Yesus Kiristoos inni Waaqayyo keenya isa guddicha fayyisaa keenya (Tiitoos 2:13). Ergamaan Pheexroosis akkauma kana jedha, Waaqayyo keenyaa fi fayyisaa keeenyaa Yesus Kirstoos (2 Pheexroos 1:1). Waaqayyo abbaanis waa’ee eenyummaa Yesus guutummaatti akkas jedha, “Waa’ee ilmaa garuu, Teessoon kee yaa Waaqayyo, baraa hamma bara garaatti, uleen mootummaa kees ulee qajelummaatti” Raajiiwwan kakuu moofaas waaqayyummaa Yesus akkas jechuun dubbatu, Mucaan nuuf dhalateera, Ilmis nuuf kennameera humni mootummaa isaa gateettii isaa irra jira. Maqaan isaa Gorsaa, Dinqii, Waaqayyo jabaa, Abbaa bara baraa, Angafa nagaa ni jedhama (Isaayyaas 9:6).
Egaa akka C.S. Lewis agarsiisuutti, Yesus Kiristoosiin akka barsiisaa gaarii duwwaatti fudhachuun filannoo miti. Yesus ifatti kara amanamuun Waaqayyoon ta’uu isaa dubbateera. utuu inni Waaqayyo hin taanee, egaa inni sobduudha, egaa raajiis miti, barsiisaa gaarii nama Waaqayyoos miti. Jechawwan Yesus ibsuudhaaf “beektonni” bara si’anaa yeroo yaalii taasisan “Yesus inni dhugaan seenaa keessatti mula’ate” isa Macaafni Qulqulluun waa’ee isaa dubbatu amala isaa waan baay’ee inni hin dubbanne jedhu. Sagaleen Waaqayyoo kan waa’ee Yesusiin ilaalchisee kan dubbatuu fi kan hin dubbanne mormuudhaaf nuyi eenyuu? “beekaan” tokko, waggoota kuma lama dura isaa wajjin kan jiraatan, tajaajilan, Yesus mataa isaa irraa kan baratan caalaa akkamiin kan beekuu danda’uu? (Yohaannis 14:26).
Gaaffiin waa’ee eenyumaa Yesuus maaliifii akkas kan barbaachisaa ta’e? Yesus Waaqayyo taus ta’uu dhabaatus maaliif dhimma keenya taasifannaa? Sababni inni guddaan Yesuus Waaqayyo yoo ta’uu dhabaate duuti isaa cubbuu biyyaa lafaa araarsuuf hin ta’u jechuudha. 1Yohaannis 2:2. Waaqayyo duwwaadha adabbii akkasii kan dhuma hin qabne fudhachuu kan danda’u. (Roomaa 5:8; 2 2 Qorontoos 5:21).Yesus Waaqayyo ta’uu qaba gatii keenya akka nuuf kaffaluudhaaf. Yesus nama ta’u qaba du’uu akka danda’u. fayyuun kan argamu Yesuus Kiristoosiin qofa. Waaqayyummaa Yesuusiitis karaan fayyinaa karaa Yesus duwwaa akka ta’u kan godhe Yesus waaqa waan ta’eedhaaf akkas jedhee kan labseef, “karichi, dhugaan, jireenyis ana; anaan yoo ta’e malee, eenyu iyyuu gara abbaa hin dhufu” (Yohaannis 14:6).
Gara Mana fuula Afaan Oromootti deebi’aa
Yesus Kiristoos eenyu?


text:
Waaqayyo isa Kakuu Moofaa keessaa irra Kakuu Haaraa keessatti maaliif adda adda ta’ee?
Gaaffii: Waaqayyo isa Kakuu Moofaa keessaa irra Kakuu Haaraa keessatti maaliif adda adda ta’ee?
Deebii: Dhugaadhumatti giddu galli gaaffiin kun kan inni irratti dhaabbatee Kakuun Moofaanii fi Kakuun Haaraan waa’ee amala Waaqayyoo maal akka ibsu karaa sirrii hin taaneen hubachuu irratti hundaa’uudhaan. Yaada bu’uuraa karaan kana ittiin ibsinu garri biraan yeroo namoonni, “Waaqayyo inni Kakuu Moofaa Waaqayyo dheekkamsaan guutuu ti Waaqayyo inni Kakuu Haaraa immoo jaalalaan guutuudha” yeroo jedhaniidha.
Dhugaan inni Macaafni Quqlulluun, karaa ta’umsa seenaa qabeessa fi seenaa keessatti namoota wajjin karaa walitti dhufeenya qabuun Waaqayyoo nuyiif ofii isaa ml’isuu isaa guddachaa kan deemu ta’uun isaa Kakuu Haaraan Kakuu moofaa wajjin walibira qabamee yeroo maadaalamu Waaqayyo maal akka fakkaatu hubbannaa sirri hin taane akka qabaannuuf gumaachuu danda’a ta’a.
Haa ta’u malee, namni tokko yeroo Kakuu Haaraa fi Kakuu Moofaa dubbisu, Waaqayyo kakuu tokko irraa kakuu gara biraa keessatti adda adda akka hin taane ni mirakaneeffata, dheekkamsi Waaqayyoo fi jaalalli Waaqayyoo kakuuwwan lamaan keessatti mul’ateera.
Fakkeenyaaf, Kakuu Moofaa keessatti, Waaqayyo “Waaqayyo gara lafaa fi ayyaanaan guutuu dheekkamsaaf suuta kan jedhe dhuga-qabeessaa fi araara-qabeessa” akka ta’etti labsameera (Seera Ba’u 34:6; Seera Lakkoofsaa 14:18; Seera Keessa Deebii 4:31; Seera Lewootaa 9:17; Faarsaa 86:5, 15; 108:4; 145:8; Yo’el 2:13). Kakuu Haaraa keessattis illee, gaarummaan jaalalli Waaqayyo fi araarri isaa caalaa ifa taasifamaniiru karaa dhugaa isa, “Waaqayyo akkasitti tokkicha ilma isaa hamma kennuufitti biyya lafaa jaallate; kun immoo isatti kan amanu hundinuu jireenya bara baraa haa qabaatuuf malee haa baduuf miti” (Yohaannis 3:16). Kakuu Moofaa keessatti abbaan jaalaaln guutuu ijoollee isaa wajjin akka ta’u Waaqayyo Israa’eelotaa wajjin ta’eera. Jarri yeroo fedhiidhaan isa irratti cubbuu hojjetan, waaqolii tolfamoo waaqessuu yeroo jalqaban, Waaqayyo jara adaba ture. Ta’us yeroo jarri cubbuu isaanii irraa qalbii isaanii diddiirratanu isaan fayyisa ture. Inni kun Karaa Waaqayyo Kakuu Haaraa keesstti amantootaa ittiin adabuu wajjin walfakkaata. Fakkeenyaaf, Ibrootin 12:6 “Gooftichi nama jaal’atu barsiisuuf ni adaba nama akka ilamaatti fudhatus in reeba” jechuun nutti hima.
Karaa wal fakkaatuun, Kakuu Moofaa keessatti dheekkamsi Waaqayyoo cubbuu irratti dhangala’uu isaa agarra. Akkuma kana Kakuu Haaraa keessatti amma iyyuu, dheekkamsi Waaqayyoo “Waaqayyoon malee jiraachuuf jal’ina namoota hundumaa irratti waaqa irraa ni mul’ata isaanoo jal’ina isaaniitiin dhugaa gad hin ukkaamsu” (Roomaa 1:18). Kanaaf, ifumatti Waaqayyo kakuu Haaraa keessattii fi Kakuu Moofaa keessatti garaa garummaa hin qabu. Waaqayyo amala isaatiin kan hin duunedha (kan hin geeddaramne). Garuu amala isaa isa tokko isa kaan irra caalaa akkuma keeyyattoota caaffata qulqull’aaoo keessatti mul’atetti ilaaluu dandeenya. Waaqayyo mataan isaa hin jijjiiramu.
Macaafa Qulqulluu akka dubbifannee fi akka qo’anneen, Waaqayyo Kakuu Moofaa fi Kakuu Haaraa keessatti isuma sana akka ta’e ifa nuu ta’a. Macaafni Qulqulluun Macaafota gara garaa 66 ta’u illee ardii lama yookiin sadii keessatti barreeffamu illee, afaanota adda addaa sadiin barreeffamus, tilmaamaan gara waggoottan 1500 fudhatus, barreessitoota 40 caalanuun barreeffamus, jalqabaa kaasee hanga dhumaatti inni utuu wal hinfaallessin kan walii galu Macaafa tokkicha. Isaa keessatti Waaqayyo inni araara qabeessi, jaalalaan guutuun nama cubbamaadhaa wajjin haalawwan gara garaa keessatti akkamiin akka ture ilaalla. Dhugaadhumatti, Macaafni Qulqulluun sanyii namootaatiif xalayaa jaalalaati. Jaalalli Waaqayyoo uumamaafii keessumattu sanyii dhala namaatiif, Caaffata qulqullaa’oo keessatti ragaadha. Guutummaa Macaafa Qulqulluu keessatti Waaqayyo inni araaran guutuunii fi jaalalaan guutuun isaa wajjin walitti dhufeenya adda ta’e akka qabaatanuuf utuu inni namoota waamuu ilaalla, inni jaraaf waan ta’uuf miti, garuu sababni isaa inni Waaqayyo araaraan guutuu fi ayyaanaan guutuu waan ta’eedhaaf, dheekkamsaaf suuta kan jedhe dhuga-qabeessaa fi araara-qabeessa waan ta’eedhaaf. Ammas darbinee Waaqayyo inni qulqulluunii fi qajeelaan inni kan sagalee isaaf hin abboomamne fi isa waaqeffachuu didanii waaqa ofii isaanii tolfatan kan waaqessan irratti kan faradu ta’uu isaa ni ilaalla (Roomaa bqonnaa 1).
Sababa amala Waaqayyoo isa qulqulluu irraa kan ka’e cubbuun darbe, kan ammaa fi inni dhufu itti faradamuu qaba. Waaqayyo jaalala isaa isa daangaa hin qabneen cubbuudhaa fi araarsuudhaaf gatii qopheesseera kanaaf namni cubbamaan dheekkamsa isaa jalaa ba’uu danda’a. dhugaalee dinqisiisaa kana waraabbiilee akka 1 Yohaannis 4:10 faa keessatti ilaalla, “Nuyi Waaqayyoon hin jaallanne inni garuu nu jaal’ate ilma isaas cubbuu keenyaaf furee haa ta’uuf nuuf kenne.” Waaqayyo Kakuu Moofaa keessatti, karaa araarsuun cubbuudhaaf taasifamu sirna aarsaa qopheesseera. Haa ta’u malee, sirini araarsaa kun yeroo gabaabaa fi dhufaatii Kiristoos isa cubbuudhaaf guutummaatti furii ta’uudhaaf bakka bu’uudhaaf fannoo irratti du’uuf jiru fuula duratti agarsiisa ture. Fayyisaan inni Kakuu Moofaa keessatti abdachiifame guutummaa guutuutti Kakuu Haaraa keessatti mul’ate. Kakuu Moofaa keessatti ilma jaalala Waaqayyoo guutummaatti ka agarsiisu, innis Yesus Kiristoosiin erguun isaa kan samuutti duwwaatti yaadame ture Kakuu Haaraa keessatti ulfina isaa guutuudhaa wajjin mul’ate. Kakuu Moofaanii fi Kakuun Haaraan lachanuu fayyinaaf akka ogummaa qabaannuudhaaf nuuf kennamanii turan (2 Ximootewoos 3:15). Kakuuwwan yeroo itti dhiyaannee qo’annu, Waaqayyon bira “akka gaaddisaa gagaragaluunu akka hin jirre ragaadha (Yaaqoob 1:17).
Gara Mana fuula Afaan Oromootti deebi’aa
Waaqayyo isa Kakuu Moofaa keessaa irra Kakuu Haaraa keessatti maaliif adda adda ta’ee?


text:
Viilheelmi Roontigan
Viilheelmi Koonraad Roontigan (Ingiliffa: Wilhelm Conrad Rontgen; Bitootessa 27 1845 - Guraandhala 10 1923) fiizisistii lammii biyya Jarmanii yoo ta'u gaafa Sadaasa 8, 1895, elektiromaagineetiik raadiyeeshinii kan amma eksi-rey (x-rays) ykn carallaa Roontigan jedhamu yeroo jalqabaatiif uumuu fi argachuu isaatini. Argannoosaa kanaafis bara 1901tti Badhaasa Noobelii argate. Kabaja argannoosaa kanaafis, bara 2004tti Tokkuummaa Addunyaalessaa kan Kemistirii (International Union of Pure and Applied Chemistry (IUPAC)) elementii 111ffaaf maqaa rontigeniyem jedhu kennuufiin Viilheelmi Roontiganitti moggaase.
Contents
Seenaasaa[edit | Lakkaddaa gulaali]
Bara 1865tti, Viilheelmi Roontigan ulaagaa barataa guyyaa ta'ee barachuuf barbaachisu odoo hin guutin Yuunivarsiitii Yuutireekti galee barachuuf yaalii godhe. Erga Inistiitiyuutii Pooliiteekniikii Federaalaa kan Zuuriiik (amma ETH Zuuriik jedhama) (Federal Polytechnic Institute in Zurich) galee barachuu akka danda'u dhaga'ee booda, qormaata darbuudhan makaanikaal injineriingii barachuu jalqabe. Bara 1869tti, Yuunivarsiitii Zuurikirraa PhD dhaan eebbifame; yeroo achi turetti barataa Pirofeesar August Kundtiin baayyee jaalatamu ta'e. Roontiganis pirofeesar Kundt hordofuudhaan bara 1873tti gara Yuunivarsiitii Istiraasbergi (iddoo dhiheenya sana Jarmaniitin qabame) deeme.
Hojiisaa[edit | Lakkaddaa gulaali]
Bara 1874 Roontigan Yuunivarsiitii Istiraasbergitti barsiisaa ta'e. Bara 1875, Roontigan Hohenheim, Württembergitti piroofeesara Akkaadaamii Qonnaa (Academy of Agriculture) ta'e. Pirofeesara fiiziksii ta'ee bara 1876 Istiraasbergitti deebi'e. Bara 1879tti, Yuunivarsiitii Giisenitti dura ta'aa fiiziksii ta'ee muudame. Bara 1888, dura ta'aa fiiziksii Yuunivarsiitii Viyuutisbuurgi ta'e, bara 1900 Yuunivarsiitii Muniikitti muudama wal fakkaataa gaaffii mootummaa Baveeriyaatin argate. Roontigan Ayoowaa USA keessaa maatii qaba ture, kanaafis yeroo tokko gara sanatti godaanuf yaadee ture. Muudama hojii Yuunivariitii Kolombiyaa kan Niwuu Yoorki jirutti fudhatee tikkeettii ittiin gara USA deemu kutee ture. Garuu Waraannii Addunyaa I waan banameef yaada isaa jijjiiree Muniik keessatti umurii isaa guutuu achitti dabarse.
Bara 1895 Roontigan meeshaa vaakiyuum tuubii adda addaa - kan Henriiish Heerzi, Wiiliiyaam Kiruuksi, Nikolaa Teslaa, fi Filiip Voon Leenaardi - yeroo dischaarjiin elektirikii isaan keessa darbu dhiibbaa (effect) isaan wantoota alaarratti fidan qorachaa ture. Sadaasa gara jalqabaa keessa, yaalii tokko irra deebi'ee tuubii Lenardiin hojjachaa ture. Tuubii Lenaardii kanatti foddaa aluuminiyeemii xiqqoo kan itti godhe yoo ta'u kunis kaatod reeyiin akka tuubii kana keessaa ba'uu danda'uf ture, garuu aluuminiyeemii sana badii humna guddaa elektiroostaatiik fiildiin dhufurraa oolchuuf kaardiboordidhaan uwwisee ture - elektiroostaatiik fiildii guddaan kaatod reeyii uumuuf barbaachisaa ture. Kaardiboordin ifni akka hin dabarre haguugee akka dhorku mirkaneesse, garuu Roontigan kaatod reyiin ijaan hin mullanne kaardiboordii baariyeem pilaatinoosaayinaayid (barium platinocyanide) dibame irratti yeroo gara foddaa aluuminiyeemi sanatti siqe ifa akka uumuu arge. Roontigan, tuubin Hittorf-Kirooks kan tuubii Lenardii caalaa fuullee yabbuu qabu, ifa kana uumuu akka danda'u yaade.
Gaafa Sadaasa 8 1895 gara galgalaa keessa, Roontigan yaada kana eksipermentiin ilaaluuf murteesse. Of eeggannoodhaan, kaardiboordii gurraacha kan duraan Lenardi tuubii irratti itti fayyadame kan fakkaatu hojjate. Achiin booda tuubi Hiitoorfi-Kiruuksi kaardiboordii kanaan aguuge, itti aansee elektiroostaatiik chaarjii akka uumuuf elektiroodota maraa shiboo Ruumkoorfitti qabsiise. Odoo argii baariyeem pilaatinoosaayinaayid itti hin godhin dura, Roontigen aguuggaan kaardiboordii ifaa akka sirriitti dhorku ilaaluuf kutaa isaa dukkaneesse. Chaarjii shiboo maraa Ruumkoorfi (Ruhmkorff coil) tuubii keessa dabarse aguugaan kaardiboordii ifa guutuutti akka dhorku erga hubatee booda, tartiiba eksipermentii isa itti aanu gochuuf achi garagale. Yeroo kana Roontigan teessoo tuubicharraa hanga xiqqoo achi fagaatee jirurraa ifa urgufamu arge. Mirkaneessuuf, dischaarjii dabalataa yeroo baayyee godhee yoo ilaalu ifti sun yeroo hundumaa ni jira ture. Ifa qabsiisee yoo ilaalu, ifti urgufamu sun kan dhufe argii baariyeem pilaatinoosaayinaayid inni itti aansee fayyadamuuf turerraa aka dhufe arge.
Roontigan gosti ifaa sanaan dura hin beekkamne waan kana akka uume tilmaame. Sadaasni 8 guyyaa Jimaataa waan tureef, kanatti fayyadamuun guyyaa boqonnaa dhuma torbaniitti fayyadamee yaalii kana irra deebi'ee hojjatee yaadannoo jalqabaas barreesse. Torbeewwan itti aanuttti, Roontigan laabiraatorii isaa keessatti nyaachaa achuma bulaa amaloota ifa haaraa kanaa qorachaa ture. Roontigan, ifa haaraa kanaan eksi-reyii (X-ray) jechuun moggaase, kunis herregarratti gatiin hin beekkame X (afaan Ingilifaan kan eeksi jedhamee dubbifamu) waan bakka buufamus isarraa ka'eeti. Afaan baayyee keessatti, ifni haaraan kun maqaa isaatin moggaafamee "Carallaa Roontigen" (raadiyoogiraamin isaan wajjin walqabatu ammoo "Roontiganoogiraam") jedhamuun waammama.
Erga argannoo kana argatee torban lama booda, Roontigan suuraa eksi-reyii (carallaa-X) harka haadha manaasaa Aanaa Bartaa kaase. Ishiinis yeroo lafee harkashii argitu "Du'akoo ijaan argeera" jettee dubbate.
Wayita dandeettii wantoonni tokko tokko carallaa kana dhaabuuf qaban qorachaa jiruu, Roontigan leedii (lead) xiqqaa tokko odoo dischaarjiin godhamaa jiruu gara tuubichaatti fide. Roontigan yeroo kana suura raadiyoogiraafii jalqabaa arge, kunis suura lafee qaamaasaa kan argii baariyeem pilaatinoosaayinaayidi irratti mullatu ture. Booda akka inni dubbatetti, yeroo kanattan yaaliwwanan hojjatu dhoksaan hojjachuuf murteesse, sababiinsaas yoo dogoggora wayii hojjate miidhaa hojii pirofeeshinaalaa isaarratti qabu waan sodaateefi.
Peepperiin inni jalqaba maxxansiise "Ifa Haaraa Irratti" (Infiliffa: On A New Kind Of Rays Jarmaniffa: Über eine neue Art von Strahlen) gaafa Sadaasa 28 1895 maxxanfame. Amajjii 5 2896tti, gaazexaan Oostiriyaa tokko raadiyeeshinii haaran argamuusaa gabaase. Roontigan argannoo isaa kanaaf Yuunivarsiitii Viyuutisbuurgi irraa Doktora kabajaa meedisinii argate. Walumaa galatti, waa'ee eksi-reyii irratti peepperii sadi'i bara 1895 fi 1897 gidduutti maxxansiise. Harra, Roontigan abbaa raadiyooloojiin dhibee baruu (diagnostic radiology) jedhamee ilaallama, raadiyooloojiin dhibee baruun gosa fayyaa kan suuraa eeksi-reeyiitti fayyadamuun dhibeen dhukkubsataa maal akka ta'e adda baasuti.
Kuusaan peepperii Roontigan Laayibrerii Medisinii Biyyaalessaa kan Bethesda, Meeriilaandi jiru keessatti argama.
Jireenya Dhuunfaasaa[edit | Lakkaddaa gulaali]
Roontigan Aanaa Bartaa Ludviig kan fuudhe yoo ta'u intala tokko kan Jooseefin Bartaa Ludviig jedhamtu qaba ture. Intala kana yeroo ishiin wagga 6 bara 1887 obboleessa Aanaa irraa guddifate. Roontigan bara 1923 dhibee xannacha marrimaanitiin waggaa 77tti du'e. Xannachi marrimaanii kun sababa inni raadiyeeshinii ayoonessaa irratti hojjachaa tureef kan dhufe jedhamee hin yaaddamu sababiinsaas tokkoffaa yeroo gabaabadhaaf qofa qorannoo kana hojjate, lammaffaa Roontigan namoota ittisa leedii irraa hojjatame fayyadamaa turan keessaa kan jalqabaa ture.
Roontigan argannoo isaa kanaaf paatentii hin fudhanne, qarshii Badhaasa Noobelii irraa argates Yuunivarsiitii Viyuutisbuurgiif kenne. Qaala'aa gatii (inflation) Waraana Addunyaa Iffaatti aanee dhufeen, Roontigan jireenyasaa gara dullumaa dhaba mallaqaa keessa seene, kanaafis umurii isaa gara dhumaa keessa manasaa baadiyyaa kan Weilheim naannoo Muuniik jiru keessatti dabarse. Dhaamsa (will) isaa raawwachuuf jecha, erga inni du'ee booda xalayaawwan saayinsii kan inni namootaan wajjin walii barreessaa ture (scientific correspondence) hundi ni gubaman.
Badhaasaa fi Kabajaamuu Isaa[edit | Lakkaddaa gulaali]
Bara 1901 Roontigan Badhaasa Noobelii kan fiiziksii argate. Badhaasni kun ofiseelaan "yaadannoo tajaajila olaana inni carallaa addaa maqaa isaatin moggaafame kana argachuun kenneef beekkamtii kennuuf" jedhame. Roontigan qarshii badhaasa kanarraa argate yuunivarsiitii isaatif kenne. Akkumaa Piyeer Kurii, Roontigan argannoo isaa kanaaf paatentii fudhachuu dide, sababiinsaas ilmi namaa hundi argannoo kanarraa fayyadamaa akka ta'an waan barbaadufi ture.
- Rumford Medal (1896)
- Matteucci Medal (1896)
- Elliott Cresson Medal (1897)
- Badhaasa Noobelii kan Fiiziksii (1901)
- Sadaasa 2004 IUPAC elementii lakkoofsa 111 Roontigeniyeem (Rg) jechuun kabaja isaaf moggaase. IUPAP maqaa kana Sadaasa 2011tti fudhate.
Yaadatamuu Isaa[edit | Lakkaddaa gulaali]
Harra, Remshaat Leenep (Remscheid-Lennep) keessatti, kan Dusseldoorfirraa gara bahaatti 40 km fagaatee argamutti, manni Roontigan bara 1845 keessatti dhalate godamabaa Deutsches Röntgen-Museum jedhamu ta'ee tajaajila. Viyuutisbuurgitti, bakka inni itti eksi-reeyii argate, dhaabbanni bu'aa-malee tokko laabiraatorii isaa kan kunuunsu yoo ta'u daawwannaa gara iddoo yaaddanoo Roontiganitti godhamus ni qopheessa.
Wabii[edit | Lakkaddaa gulaali]
- Novelline, Robert. Squire's Fundamentals of Radiology. Harvard University Press. 5th edition. 1997. ISBN 0-674-83339-2 p. 1.
- Trevert, Edward (1988). Something About X-Rays for Everybody. Madison, WI: Medical Physics Publishing Corporation. p. 4. ISBN 0-944838-05-7.
- Nitske, Robert W., The Life of W. C. Röntgen, Discoverer of the X-Ray, University of Arizona Press, 1971.
- Agar, Jon (2012). Science in the Twentieth Century and Beyond. Cambridge: Polity Press. p. 18. ISBN 978-0-7456-3469-2.
- Landwehr, Gottfried (1997). Hasse, A, ed. Röntgen centennial: X-rays in Natural and Life Sciences. Singapore: World Scientific. pp. 7–8. ISBN 981-02-3085-0.
- "Fundamental contributions to the X-ray : the three original communications on a new kind of ray / Wilhelm Conrad Röentgen, 1972 1972". National Library of Medicine.
- Glasser, Otto (1933). Wilhelm Conrad Röntgen and the Early History of the Roentgen Rays. London: John Bale, Sons and Danielsson, Ltd. p. 305. OCLC 220696336.
- Deutsches Röntgen-Museum kan www.roentgen-museum.de argamu
- Röntgen Memorial Site kan www.wilhelmconradroentgen.de argamu


text:
Seenaa 22: Yoseef Mana Hidhaa Gale
YOSEEF biyya Gibxiitti yommuu geeffamu, umuriinsaa waggaa 17 qofaa ture. Achittis nama Phoxiifaar jedhamu tokkotti isa gurguran. Phoxiifaar, mootii Gibxii kan taʼe Faraʼooniif kan hojjetu ture.
Yoseef hojjechiisaasaa Phoxiifaariif ciminaan hojjeta ture. Yoseef yommuu guddate, Phoxiifaar qabeenyasaa hundumaarratti ajajjuu isa godhe. Yoseef mana hidhaa kan gale maaliifi ree? Sababii haadha manaa Phoxiifaariinidha.
Yoseef yommuu guddatetti, baayʼee bareedaa taʼe. Kanaaf haati manaa Phoxiifaar ishee wajjin akka ciisuu barbaadde. Yoseef garuu, kun sirrii akka hin taane waan beekuuf akkas hin godhu. Kanaaf haati manaa Phoxiifaar baayʼee aarte. Abbaan manaashee yommuu gara manaa dhufu sobdee: ‘Namichi gadheen Yoseef jedhamu sun anaa wajjin ciisuuf yaale’ jetteen. Phoxiifaar jecha haadha manaasaa waan amaneef Yoseefitti baayʼee aare. Kanaafuu mana hidhaatti isa galche.
Namichi mana hidhaa keessatti aangoo qabu, Yoseef nama gaarii taʼuusaa arge; kanaafuu, namoota hidhaman sana hundumaarratti ajajjuu isa godhe. Sanaan booda, Faraʼoon, eegduu warra dhugaatii isaaf dhiheessaniifi eegduu warra buddeena isaaf tolchaniitti aaree mana hidhaa isaan galche. Halkan tokko lamaansaaniiyyuu abjuu adda addaa abjootan. Haataʼu malee hiika abjuusaanii hin beekan ture. Guyyaa itti aanutti, Yoseef: ‘Waan abjoottan anatti himaa’ jedheen. Achiis yeroo itti himan, Yoseef gargaarsa Waaqayyootiin hiika abjuusaanii itti hime.
Yoseef, eegduu warra dhugaatii dhiheessaniitiin akkas jedheen: ‘Guyyaa sadi keessatti mana hidhaatii ni baata. Deebitees eegduu warra dhugaatii dhiheessanii ni taata.’ Achiis Yoseef: ‘Yommuu asii baatu, waaʼee koo Faraʼoonitti himiitii akkan asii baʼu nagargaari’ jedheen. Eegduu warra buddeena tolchaniitiin garuu Yoseef akkas jedheen: ‘Guyyaa sadii keessatti Faraʼoon morma kee sirraa ni kuta.’
Guyyaa sadi keessatti akkuma Yoseef jedhe taʼe. Faraʼoon, eegduu warra buddeen tolchanii morma irraa kuchisiise. Eegduun warra dhugaatii dhiheessaniis, mana hidhaatii baʼee akkuma durii mooticha tajaajiluu jalqabe. Waaʼee Yoseef garuu waan hundumaa waan irraanfateef, Faraʼoonitti hin himne; kanaaf Yoseef mana hidhaa keessa ture.
Uumama 39:1-23; 40:1-23.
Gaaffiiwwan
- Yoseef gara biyya Gibxiitti yeroo geessame umuriinsaa meeqa ture? Yommuu achi gaʼu maaltu taʼe?
- Yoseef mana hidhaa kan gale maaliifi?
- Mana hidhaa keessatti Yoseefiif itti gaafatamummaa akkamiitu kenname?
- Yoseef mana hidhaatti, nama mootii Gibxiif dhugaatii dhiheessuufi nama buddeena isaaf tolchuuf maal godhe?
- Namichi dhugaatii dhiheessu mana hidhaatii erga gadhiifamee booda maaltu taʼe?
Gaaffiiwwan dabalataa
- Uumama 39:1-23 dubbisi.
Bara Yoseefitti, ejjuun dogoggora taʼuusaa ilaalchisee seerri Waaqayyo barreessise kan hin jirre erga taʼee, Yoseef haadha manaa Phoxiifaar jalaa akka baqatu kan isa godhe maalidha? (Uma. 2:24; 20:3; 39:9)
- Uumama 40:1-23dubbisi.
Abjuun namicha mootii Gibxiif dhugaatii dhiheessuu maal akka tureefi hiikni abjuu kanaa Yihowaan Yoseefiif ibsee maal akka taʼe gabaabsii ibsi. (Uma. 40:9-13)
Namichi buddeena tolchu maal abjoote? Hiiknisaahoo maal ture? (Uma. 40:16-19)
Yeroo harʼaatti, kutaan hojjetaa amanamaafi ogeessi fakkeenya Yoseef kan hordofe akkamitti? (Uma. 40:8; Far. 36:9; Yoh. 17:17; HoE. 17:2, 3)
Uumamni 40:20 guyyaa dhalootaa kabajuu ilaalchisee, ilaalchi Kiristiyaanotaa maal taʼu akka qabu kan ibsu akkamitti? (Lal. 7:1; Mar. 6:21-28)


text:
Ji'ooloojii
Ji'ooloojii (Greek irra kan dhufe - ge jechuun "Planeta kenya (Earth)"; fi logos immo "bekkumsa") kunii immo science yoo ta'u kan qo'atuus wa'ee kutta planeta kenya kan "solid" ta'anii, qabenya, kuttalle, fakkii, seena fi ademsaa fakki isaa (lafa) jijjiru qo'atta. Kunii immo Earth science kessa tokko dha. Geologistotni ganna planeta kenya hamam akka ta'ee itti dhaqabaniru, kunis wagga billiona 4.6 (4.6x109) dha. Kan qofaa osoo hin ta'in geologistonii, lithospheren lafa kan crust ofii kessa qabu akka tectonic platiit kan caccabe yoo ta'u plate kunii immo rheic irra gubba mantle (asthenosphere) irra kan ademmu yoo ta'u kunii immo ademsaa walumma galatti plate tectonics jedhamun. Kana malee geologiston qabenya planetta kenya akka petroleum fi coal, akkasumas sibilotta akka iron, copper fi uranium barbadu fi qussachu irratti hojjatu. Qabenyi birra economyiif barbadamu [[[gemstone]] yoo ta'u, kan birra immo albudotta bayye akka asbestos, perlite, mica, phosphates, zeolites, clay, pumice, quartz, fi silica, akkasumas elementotta akka sulfur, chlorine, fi helium dha.
Planetary geology (kan yerro tokko tokko Astrogeology jedhamu) kunii immo yoo yaddi geology kunii immo yerro planetotta biraa irratti tajajillamu dha. Haa ta'u malee kan qofaa osoo hin ta'in planetotta tokko tokko maqaan adda ta'e birratti tajajallima, fakkena qo'ano geology Batti yerro tokko tokko selenology kan jedhamu yoo ta'u qo'anoon geology Mars immo areology jedhamu, fakkeni birra bayeen ni jirra.
Maqaan "geology" jedhamu kuni kan yerro duraaf tajajilame namicha Jean-André Deluc jedhamun bara 1778 kessatti yoo ta'u kan akka yerro hunda tajajilamu danda'u kan godhe immo namich Horace-Bénédict de Saussure jedhamuun bara 1779 kessatti. Qo'annon geology kuni Encyclopedia Britannica's sadaffa kan bara 1797 midhafame dhumatte irratti kan hin argamne yoo ta'u, garuu afurrafa kan bara 1809 midhafame xumurame irratti barrefami geology dheranii galma'e ture.[1] An older meaning of the word was first used by Richard de Bury to distinguish between earthly and theological jurisprudence.
References[edit | Lakkaddaa gulaali]
- ↑ Winchester, Simon (2001). The Map that Changed the World. HarperCollins Publishers. p. 25. ISBN 0-06-093180-9


text:
Waa’ee wal hiikuu fi deebsanii gaa’ela dhaabachuu Macaafni Qulqulluun maal jedhaa?
Gaaffii: Waa’ee wal hiikuu fi deebsanii gaa’ela dhaabachuu Macaafni Qulqulluun maal jedhaa?
Deebii: Hunduma dura, dhimma wal gadhiisuu kana irratti ilaalchi qabnu rakkina hin fidu, Milkiyaas 2:16: kan jedhu yaadachuun barbaachisaadha “namni haadha mana isaa gadhiisuu an nan jibba jedha waaqayyo gooftaan inni kan Israa’eel.” Akkaa Macaafa Qulqulluutti gaa’illi bara jireenyaa hundumaatti amanamamuu kan gaafatudha. “Egaa isaan lama miti foon tokko malee; kanaafis waan Waaqayyo walitti qabsiise namni gargar hin basin jedhe” (Maatewoos 19:6). Ga’eelli namoota cubbamoota lama kan h irmaachisuu waan ta’eef walgadhiisuun akka ta’uuf danda’u Waaqayyo ni beeka. Kakuu Moofaa keessatti mirga kana dhowwuudhaaf seerrata tokko rokko dhaabeera, keessattuu dubartoota (Seera Keessa deebii 24:1-4). Yesuus seeronni kun kan kennamanii turan gara jabeenya namaa sababa taasifachuudhaan akka ta’e Yesuus eereera, jarri fedhii Waaqayyoo waan ta’aniidhaaf miti (Maatewoos 19:8).
Akkaataa Macaafa Qulqullulutti falmiin waa’ee gaa’eela diiguu fi deebisanii ijaaruu hayyamamuu jalqaba jecha Yesus isa Maatewoos 5:32 fi 19:9 irra nanaanna’a. Gaaleen “yoo isheen eejjite malee” jedhu wal hiikuu fi deebisanii fuuchuu ilaalchiisee hayyama Waaqayyoo kennuu kan danda’u caaffata qulqull’aaoo keessaa waraabbii isa tokkicha. Namoonni kana hiikan baay’een isaanii “gaalee addaa kana” kan inni ilaallatu yeroo “walkaadhimmatanitti” “walfuudhuudhaaf amanamummaa dhabuu” akka ta’etti hubatu. Akka aadaa Yihudootaatti, dhuurrii fi dubartiin yeroo wal kaadhimatanii jiranitti illee akka waan wal fuudhaniitti ilaalamu. Akka ilaalcha kanaatti, yeroo walkaadhimatanii jiranitti yoo ejjan walhiikuu akka danda’aniidhaaf sababa fudhatama qabu akka ta’e dha.
Haa ta’u malee, jechi Girikii gara “yoo isheen eejjite malee” gara jedhutti hiikame jecha cubbuu walquunnamtii saalaa kamiinuu ilaalchuu danda’adhu. Inni ejja, sagaagaluu, halalummaa kan fakkaatanitti hiikamuu danda’a. Yesus yoo ejji hojjetame walhiikuun akka danda’amu dubbataa jira. Walquunnamtiin saalaa namootaa gaa’eelan walitti hidhamaniif bakka bu’uura ta’e qaba. Lachaan isaanii foon tokko ta’u (Seera Uumamaa 2:24; Matewoos 19:5; Efesoon 5:31). Sababa kanaatiif gaa’elaan alatti walqunnamtii saalaa kamiinuu walitti hidhamuu kana cabsuun wal hiikuudhaaf sababa ta’uu danda’a. kanaaf egaa, Yesus mataan isaa sammuu isaa keessatti waa’ee deebisanii fuuchuu qaba. Gaaleen, “kan biraa fuudhe” (Maatewoos 19:9) kan agarsiisu akka danda’amaa ta’ettiidha akkaataa fakkeenya gaalee adda ta’e kanatti, yoo akka akkas ta’utti hiikames. Lamaan isaanii keessa kan cubbuu hin hojjenne duwwaatu lammee fuuchuudhaaf mirga akka qabaatu beekuun barbaachisaadha. Ta’us caaffata kana keessatti hin ibsamne, lammee fuuchuunii fi hiikuun nama isa cubbuu isa irratti hojjeetameedhaaf araara Waaqayyoo duwwaadha, garuu isa cubbuu ejjaa hojjeteef miti. “Inni yakka hojjeetees” lammee fuuchuudhaaf fakkeenyi jiraachuu danda’a garuu caaffata kana keessatti hin caqasamne.
Kaan 1 Qorontoos 7:15 akka kan “adda ta’e” gara biraatti hubatu yoo abbaan manaa yookiin haati manaa hin amanne amanataa isa ta’e yoo hikelammee fuuchuun yookiin heerumuun akka danda’amu akka hayyamutti hubatu. Haa ta’u malee, qabiyyeen kun lammee fuuchuu yookiin heerumuu hin caqasu, garuu qaamni hin amanne yoo gaa’ela sana hiike qaamni amanataa ta’e immoo isa sanatti akka qabamee hin afne dubbata. Yoo inni Macaafa Qulqulluu keessatti kan hin caqasmne ta’e illee kaanqaama kan biraa irratti yookiin mucaa irratti dhiibbaan yoo taasifame wal hiikuun akka danda’amu ni dubbatu. Inni kun tarii sababa baay’ee gaarii ta’uu danda’a, garuu sagalee Waaqayyoo irratti tilmaamuun ogummaa ta’uu hin danda’u.
Alii alii falmii gaalee adda ta’e kana irratti badna dhugaa isa “gaa’elaaf amanamummaa dhabuun” jechuun wal hiikuudhaaf hayyama malee, sanaaf dirqama miti. Yoo ejji raawwatame illee, qaamni inni hafe, karaa ayyaana Waaqayyootiin, dhiifama gochuu fi gaa’eela jaraa deebisee ijaaruu danda’a. dhugumaan fakkeenya isaa duukaa buunee cubbuu ejjaa kana illee dhiisuu dandeenya (Efesoon 4:32). Haa ta’eu malee, fakkeenya baay’eetiin warri walfuudhanii jiran dhiifama walii hin godhan, cubbuu ejjaatiinis itti fufu. Inni bakka Maateewoos 19:9 hojii irra itti ooluu danda’uudha. Baay’een wal hiikuu booda utuu Waaqayyo akka jarrii kobaa isaanii jiraatan utuu barbaadu gaa’ela kan biraa deebisanii dhaabuudhaaf hariifatu. Waaqayyo yaadi isaanii akka bakka lamatti hin qoodamneef akka jarri kobaa ta’an waama (1 Qorontoos 7:32-35). Haala tokko tokko keessatti deebisanii gaa’eela dhaabuu tarii akka carraati, garuu inni carraa isa tokkicha jechuu miti.
Namoota hin amanin irra caalaa Kiristaanota akka ta’an kan dubbatan gidduuttu ammamtaan wal hiikuu guddaa ta’uun isaa baayee kan nama gaddisiisu. Macaafni Qulqulluun Waaqayyo wal hiikuu akka jibbu bal’inaan ifa taasisa (Milkiyaas 2:16) walitti araaramuunii fi dhiifama waliif gochuun immoo amala amanataa dhugaa ta’uu qaba (Lusuqaa 11:4; Efeesoon 4:32). Haa ta’u malee, wal hiikuun akka ta’u Waaqayyo ni beeka, ijoollee isaa gidduutti iyyuu. Kan wal hiikanii fi lammee deebisanii fuudhaan Waaqayyoon xinnii akka jaal’atamanu isaanitti dhaga’amuu hin qabu, yoo wal hiikuun/lammee walfuuchuun gaalee addaa Maateewoos 19:9 jalatti hammatamuu danda’uu dhabaate ille. Waaqayyo yeroo baay’ee hojii gaarii raawwachuudhaaf illee abboomamuu diduu kiristaanotaatti illee ni gargaarama.
Gara Mana fuula Afaan Oromootti deebi’aa
Waa’ee wal hiikuu fi deebsanii gaa’ela dhaabachuu Macaafni Qulqulluun maal jedhaa?


text:
“NAMNI AKKA FEDHU DHABE AKKA HIN FEENE TAHA!” JA’A WARRI BIYYA KEENYAA HOGGAA MAAKMAAKAN…
Sirkannaan Ahmed | Bitootessa 22, 2015
“Aak..! Ja’an malee waan tufan, makmaakan malee waan himan..!” jachuun Oromoodha waa baayyee mul’isa. Aniis dubbii tiyya maakmaaksaan jalqabuun kiyya maakmaaksa isinii himuuf yookaa isin barsiisuuf miti. “Waatoo jala waatu jira.” ja’anii mitiiree? Waa malee manni hin aaru, aniis waa malee hin maakmaakne jechuu kiyya. Dhiifama! Dubbiitu naan bade malee Salaamtaas hin daganne; Ashamaa! harka fuune akkam jirtan? Isin haa gahu salaamanni kiyya ilmaan Oromoo hunda bakkuma jirtanitti. Ani yaada dhimma saba kootii kan amma amma sammuu koo keessa deddeebi’ee boqonnaa naaf waakkatu malee, nagayaan jira.
Dubbiin maakmaaksaan jalqabde tun eessaaf deemti jattanii xumura barruu tanaa irra gahuuf akii sardamuun keessan hin oolu. Garuu, dubbichi oduu qammante taatullee amma haareyatti waan finiinseetu jira. Inniis dhimma waggaa lama dura xuxxisaan isii dhagahamuun gurraaf qalbii ilmaan Oromoo mara keessa marmaaraa turte takkaatu qabatamaan dhoohee; guyyoota lameen dabre kana mata duree haasawaa taahuun, gurra ol galuu fi gad galu keessa wacaa turtee fi xiqqaa guddaan afaanii qabaachaa turee dha. Jechi san guyyaan gochatti jijjiiramee arginu yoom tahinna? Tan jattu namuu if gaafachaa tureeti, arra qabatamaan hojitti fassaramuun isaa hin oolle. Haalli isaa garii ajaa’ibsiisee, kaan gaddisiisee, hanga tokko gammachiisuus, aniis yaanni keessa kootti dhimmisee akkaan ilaalcha dhunfaa kootii isiniin gahuuf na dirqisiise. Dhimmichiis gara biyyaatti galuu ADO (Adda Dimokraatawaa Oromoo) ykn ODF ti. Mee aniis eessarraa jalqabee essatti akkaan goolabuuf na rakkisullee, waan sammuu kootti dhagayame walitti cunfeen, gabaabsee akka armaan gadiitti jabaa isiniin jechuuf yaale. Dubbisa gaarii. Read more…
The origin of ethnic politics in Ethiopia
By Leenco Lata
March 21, 2015 (The Etiopian Reporter – Pro Woyyaane government website) — Controversy has been dogging the policy of structuring Ethiopia as a multinational federation ever since it was publicly aired almost twenty- five years ago.
There are those who vociferously and persistently condemn the Ethiopian Peoples’ Revolutionary Democratic Front (EPRDF) leaders for introducing the politicization of ethnicity by embracing this policy. On the other hand, there are those who like wise consistently commend EPRDF leaders for the same reason. However, putting the adoption of this policy in an historical perspective would prove that both stands are wrong.
The erroneousness of the stand of both those who commend and those who condemn EPRDF leaders for structuring Ethiopia as a multinational federation becomes easily explicable by recalling the famous statement by Marx that “Men make their own history, but they do not make it as they please; they do not make it under self-selected circumstances, but under circumstances existing already, given and transmitted from the past.” It is the circumstance prevailing when EPRDF leaders came to power that rendered structuring Ethiopia as multinational federation inescapable and not their alleged noble or ignoble intensions. Read more…
Hamma hin jirree bookkisa dullacha; Oldie’s bellow of no significance
By Ibsaa Guutamaa | March 21, 2015
Ethiopian Oromo Rebel Group Founder Returns to Domestic Politics
By William Davison
March 20, 2015(Bloomberg) — A founder of a banned self-determination movement for Ethiopia’s most populous ethnic group, the Oromo, returned to the Horn of Africa nation to try and re-enter democratic politics, a spokesman for his splinter group said.
Oromo Democratic Front President Leenco Lata arrived in the Ethiopian capital, Addis Ababa, on Thursday, Lencho Bati, a spokesman for the group, said in an e-mailed response to questions. The group held inconclusive talks with Ethiopian officials over the past two years, Beyan Asoba, the head of the U.S.-based ODF’s foreign relations department, said in a separate e-mailed statement. Leenco began the Oromo Liberation Front in 1973 before leaving to join the ODF in 2013.
“We accept the current constitution and want to participate in peaceful political struggle,” Lencho said. The former OLF leaders left the organization and created the ODF “because we currently do not believe in the secession of Oromia and armed struggle,” he said. Read more…
When Will the Collapse Come?
Is Violent Change Inevitable in Ethiopia?
by GRAHAM PEEBLES
March 20, 2015 (counterPunch) – As the Ethiopian government intensifies its violent suppression of the populace in the lead up to the illusion of national elections in May, there are many within the country and the diaspora who believe a popular armed uprising is the only way to bring about change in the country. The people’s frustration and anger towards the government is understandable as is their bewilderment at the neglect and complicity of Ethiopia’s major donors. America, the European Union and Britain collectively give almost half of Ethiopia’s federal budget in various aid packages, are well aware of the regime’s brutal form of governance and shamefully do and say nothing.
The ruling regime, the Ethiopian People’s Revolutionary Democratic Front (EPRDF) came to power in 1992 when they overthrew the People’s Democratic Republic of Ethiopia (PDRE). The ideologically driven group of freedom fighters led by Meles Zenawi ousted the Derg dictatorship and drew up a new liberal constitution based on democratic principles of freedom and human rights. Once enthroned in Addis Ababa, however, they swiftly followed in their predecessor’s repressive footsteps and all democratic ideals where neatly filed away to be forgotten about. Read more…
Tiksee Qalbii Argan Hanga Karraatti Har’u!
Jituu Lammii, Bit. 19, 2015
“Akkuma dhufaniin miira tuffiitiin ba’aa isaanii akka baannuu nu ajajan. Golattis ol darbanii dubartoota keenyatti roorrisuu eegalan. Dhugumatti haalichi kan obsa namaaf kennu hin turre. Kana callisanii ilaaluurra hanga du’aatti of irraa loluun dirqama ta’uu hubanne. Kanaaf ‘… wanti keenya jennu tokko hin jiru. Hunduu nurraa fudhatameera. Akka kanatti jiraachuurra du’uu nuuf wayyaatii – jarana kottaa of irraa haa lolluu…!’ waliin jenne. Jedhu maanguddoon Afrikaa tokko hadhaa roorroo gabrummaa yoo yaadatan. Baruma sana loltuun diinaa tokko jara roorroo jibbee akkasiin hadheeffatee bahe ilaaleetu “… haalli isaanii hundi akka leencaa ti. Du’allee hin sodaatani….!” jechuun dinqisiifannoon dhugaa kanaaf ragaa dabalataa kenne.
Warra salphinnii fi roorroon maal akka ta’e fageessee beekutu murtii akkasii fudhata. Du’a lubbuutiin salphina sabarraa ittisuuf yaala. Inni roorroon hadheesse roorrifamaa jiraachuurra hadheeffatee lolachaa du’uu caalchifata. Warra akkasittiin roorroo hadheeffatee bahetu bu’uura seenaa biyya tokkoo duuba jira. Faaruu fi leelloo seenaa kanaatu dhaloota itti aanuuf booree fi barnoota ta’a. Bu’uurri egeree biyyaa achirraa ka’eetu fuulduratti seenaa lakkaawwata. Read more…
Categories: Afaan Oromoo Tags:
Afaan ofii barachuuf ummata 40,000 keessaa 4 dhabamuun Calaqqisa haala yaaddessaa keessa jirruuti
(Boruu barraaqaa) | Bitootessa 18, 2015
Mata duree kana yeroo dubbisu Oromoon ofitti hin hin gaddine yoo jiraate inni rakkoo akkamii akka qabu mooji. Gariin namoota keenyaa, lakkii wanti kun gurra guddisa malee dhugaa miti jedhanii of jajjabeessuu yaalani. Garuu dubbichi dhugaa dha. Warruma waan kana harkaa qabutu lallabatee dadhabee nama irraa dhagahu dhabee itti dhiise.
Haa tahu malee gaaffiin kun gaaffii jalaa dheessanii bahanii miti. Gaaffii irriba nama dhowwatu. Ani yoo xiqqaate eegan dubbii kana dhagahee qabee guyyaa lamaaf walitti aansee irriba rafuu hin dandeenye. Maali rakkoon keenya? Ummata Oromoo kutaa Minessota qubatu 40,000 olitti tilmaamamu keessaa namni ijji 4 illee kan fedhiidhaan afaan ofii baratu dhabamnaan akkamitti namaa liqimfama? Sababa kanaanis kooleejiin sun beeksisa baasee dadhabee departemet afaan kanaaf banee ture cufuu jechuun maal jechuu dha? Kana yoo dhageenyu akka Oromootti maaltu nutti dhagahama? Sirnaa fi qulqullina barnoota koleej sanitti kennamutu rakkoo qabaa? Yoo qabaate warra barsiisuu fi warra carraa kana nuu baneen mariyatanii sirna barnootichaa foyyeeffachuun hin danda’amuu? Mee sababuma akkamii himannee qaanyii akkasii jalaa of golguu dandeenya, ambayyoo? Warri carraa akkasii Oromoof kennee gaafa Oromoo kumaatama keessaa kan dhaqee baratu dhabamnaan hiree kana cufan, nu ummata ‘’Oromoo’’ jedhamu kana akkamitti laalani? Read more…
Shira Lukkeelee fi Gooftoota isaani
Galmee dhugaa irraa | Bitootessa 18, 2015
Kutaa Lammaffaa
Yeroo dabre bobbaa ergamtoonni Wayyaanee biyyoota adda addaa keessatti maqaa Cidha Daispora gaggeesuu laalchisee fi maqaa adda addaan Oromoota biyya alagaa/alaa keessa qubatan sobuuf gageessaa turan irratti mataduree kanaan waa jachuu fi itti fufaaniis dhimma kana hordofee saaxiluu irratti akkan waa jadhu dhaamuun kiyya ni yaadatama. Read more…
Where the player is the referee too: The absurdity of the current conflict resolution process in South Sudan
By Kiros Woldekristos | March 17, 2015
For those of us who truly dreamt to see the independence of South Sudan and celebrated together with its people when this dream finally became a reality in the year 2011, the conflict that erupted in the month of December 2013 was heart breaking and depressing to say the least. It was very difficult for us to fathom how peace that was realized with millions of lives and sheds of blood quickly slipped out of the hand of the leaders of this young and promising nation.
Even if it was so regrettable to hear the sound of a single gunshot after independence of this country, it should be appreciated that the existence of the conflict was quickly acknowledged and the need to resolve them was unanimously accepted across the board. Though conflict should be avoided at all costs, peace loving South Sudanese accepted conflict as part and parcel of human society and focused primarily on its speedy resolution. Read more…
Categories: South Sudan Tags: