text:
Waaqeffannaa
Waaqeffannaan sirna amantii Waaqa tokkichatti amanuu fi lubbu qabeessi hundi isaan uummamuu fudhachuu dha. Waaqeffanaan amanii sanyii Kuushi hundaa ti, Oromoos dabalatee. Oromoonni waggaa kuma hedduudhaaf waaqeffannaatti bulaa turan.
Contents
Ayyaana[edit | Lakkaddaa gulaali]
Akka Waaqeffannaatti, uummama hundaaf, Waaqni Ayyaana kenneeraaf. Ayaanni Waaqaa fi uummama gidduutti akka riqichaatti ilaallama, akkasumas fedhii waaqaa akka isaanitti agarsiisuutti fudhatama. Ayyaantuun nama Ayyaana wajjin dubbachuu danda'uu fi amantoonni seera, duudhaa, fi qabeenya Waaqaa akka eeganiif geggeessumma kennani. Waaqni uummamuu fi jiraachuu Ayyaana, lubbu-qabeessaa fi lubbuu-dhabeessa, wantootaa fi al-wantoota hundaa too'ata, akkasumas madaallii waqaa fi lafaa sirreessa.
Waaqeffannaa keessatti, Waaqayyoo namoota waliin kan walqunnamu karaa ayyaanaati. Dureewwan amantii akka bakka bu’oota Waaqaatti ilaalamu. Akka Waaqeffannaatti, Waaqayyo ayyaanota kana lageen, tulluuwwanii fi mukeen guguddoo keessa kaa’eera. Kanaaf bakkeewwan ayyaanonni jiraatan lafa eebbifamoo fi kabajamoo jedhamanii amanamu. Bakkeewwan eebbifamoon kunneen bakkatti namoonni amantii itti gaggeeffatan, wareeggatanii fi Waaqa itti kadhataniidha.
Jila[edit | Lakkaddaa gulaali]
Ayyaneffata Oromoo keessatti, ayyaanota amantii baayyetu jira.
Ammachiisa/Moggaasa[edit | Lakkaddaa gulaali]
Barruu Guddaa Moggaasaa
Ammachiisa guyyaa itti daa'ima reefu dhalatte maqaa moggaasanii fi eebbisani. Kunis maqaa moggaasaa jdhama.
Booranticha[edit | Lakkaddaa gulaali]
Boorantichi (Nabi/Booranticha) Ayyaana warri abbootii ( ayyaana dhiira warra mana bahee) waggaa keessatti yeroo tokko akka amantiitti maatiin ykn balballi tokko qe’e angafaatti walgahee kabajudha. Guyyaa kabajaa ayyaana kanaa mijuu fi dhangaan qophaahu gosa adda addaatu jira. Yeroo fi akkaataan itti kabajamu naannoo naannootti xiqqoo addummaa qabatus jifuu fi duudhaan guutamuu qabu tokkuma.
Ateetee[edit | Lakkaddaa gulaali]
Barruu Guddaa Ateetee
Ateeten ayyaana haadhaati. Ayyaana dubartii fi hormaataati. Oromoon kan dhugeeffatu, Ateeteen ayyaana sanyii fi hormaataa kan dubartiin facaafattu. Dubartiin ayyaana kana kan facaafattu ayyaanni haadha ishee, isheefis tolee akka dhala ishee qajeeluuf uumamaan Waaqa kadhatti. Ateeteen Saddeetatti kabajamti. “Saddeetan Ateetee jedhama”. Kana jechuun waggaa lamatti al tokko kabajamti. Birraa keessa ykn yeroo midhaan (jarmiin) alaa walitti qabamee galu, ykn Arfaasaa yeroo roobni roobee margi dagaagee loon quubse, ykn yeroo sanyiin faca’uu jalqabu ta’a. Ateeteen Loon mataa ishii qabdi. Loon Ateetee jedhamu. Dhadhaa finnan loon sanaatiin sirna Ateetee bulfatu. “Waan hundi Faansho Ateeteeti” jedhu’ Ateeten ayyaana hormaataa haa taatu malee, irra jireessi Ishii bal’inaan aadaa calaqisiisa.
Wadaajo/Wadaaja
Wadaaja jechuun firummaa, aantummaa, wal mararfachuu, walii yaaduu, walii birmachuu jechaadha. Kanas warra ykn maatii tokkotu bulfata. Guyyaa kana ayyaantuu warra dhahaa fi faaruu ayyaana kanaa beekan afeeruun Waaqa isaanii kadhachaa, faarfachaa, galateeffachaa bulu. Ayyaanni kun bakka tokko tokkotti ayyaana ” jaalaa” ni jedhama. Ji’a ji’aan ta’uu danda’a, Waggaatti ala lama ykn tokkos ta’uu ni danda’a.
Ayyaana Irreecha Malkaa fi Tulluu
Irreechi sirna aadaa Oromoo gamtaadhaan tulluu fi malkaa irratti ba’anii waaqa kadhatanii, faarfatanii fi galateeffatan. Karaa biraatiin Irreecha yemmuu jennu hiika (yaada) birootis niqaba. Kunis marga ykn coqorsa sirna ayyaaneffannaa tokkoof ykn araaraaf yoo deemamu harkatti qabatamus ni ibsa. Akkasumas hiikoo gara warra waa beeku bira deemanii namaaf himamu tokkoof kaffaluu (galchuu) ta’uu danda’a. Akkasumas Irreessa jechuun aangessuu jechuus nita’a. Ayyaanni Irreechaa waggaatti yeroo lama Birraa fi Arfaasaa kabajama.
Taaboree/Ukee
Ayyaanni kun ayyaana ijoollee dhiiraa kan ganni isaanii waggaa 16 gadi ta’an waggaatti altokko kabajani. Guyyaa ayyaana kanaa mijuu fi cunqoo qophaa’eef erga soorratanii eebbifatanii booda dirreetti waliin bahuun Qaccee dhukaasu ykn wallaansoo taphatu. Yeroo fi akkaataan ayyaanni kun bakka adda addaatti kabajamu gargari ta’uu nimala. Kanaaf qorannoo barbaachisa.
Ingiccaa/Qunnii darbaa
Ayyaani kun ayyaana ijoollee dubraati. Waggaatti yeroo tokko walitti dhufanii ayyaaneffatani. Guyyaa jala bultii ayyaana kanaa dubri ollaa waliin miidhagdee gara lagaa ykn dirreetti bahuun gosa margaa Qunnii jedhamu buqqifatu. Yeroo dhaqaa fi galaa sirboota ykn wallee wallisan niqaban. Galgala isaa Qunnii buqqifatanii manatti galan sana battee dhahu. Inni dhahame kun Ingiccaa jedhama. Ganama isaa ingiccaa kana akkuma duraa gurmuun waliin ollaarra deemuun Ingiccaa utubaa ykn gorroo manaatti hidhu. Yeroo kana dhangaa adda addaa afeeramuun dhadhaas muudamanii eebba fudhatu. Xumurarra Galma Ayyaanaa ykn waltajjii tokkotti walgahanii gamtaan sirna ayyaana kanaa sirbaa fi wallee gara garaan kabajanii oolu.
Gannii/Qillee
Ayyaanni kun ayyaana looniin beekama. Bakka tokko tokkotti ammoo akkuma ayyaana biraatti fudhatama. Gara Maccaatti akkitti beekamuu fi Tuulama keessatti akkasumas naannoo gara kibbaa fi bahaatti adda adda ta’uu danda’a. Guyyaa ayyaana kanaa mooraa looniitti marqaa marquun itti facaafatanii hormaata isaaniif eebbisu. Akkitti waanti kun raawwatu hedduu fi bal’aadha. Guyyaa kana Qillee fi Gugsii fardaa taphachuunis ni beekama.
Kana malees ayyaanoti guyyaa lafaa (ayyaana dachii), guyyaa sanyii (jaarii) fi kkf hedduun kan maqaa hin dhahiin godinoota Oromiyaa garagaraa keessatti yeroo adda addaatti kan kabajaman nijiran.
Eebbifachuu[edit | Lakkaddaa gulaali]
Oromoo Waaqeffattoonni, eebbfannaa ganamaa fi galgalaa wajjin, Waaqa galateeffachuu fi waaqeffachuuf, ayyaanota adda addaa kabaju. Kunis waqtiilee adda addaatti geggeeffama. Eebbifannaanii fi Waaqeffachuun hojii Waaqeffannaa keessaa tokko. Eebbifannaa muraasa:
- Akka ijoollee keenyaa eebbisuuf abba keenya gaafanna.
- Yaa Waaq kan dubbatee nu dubbachiisu fi kan hamaa nutti yaadu nurraa qabbi.
- Yaa Waaq mirga nu oolchi; hamaa nurraa qabi.
- Yaa Rabbii, ilmi ga’e haa fuudhu, dubarri geesse haa heerumtu.
- Yaa Waaq, ani galee, kan galee hin rafne narraa qabi; ani rafee kan rafee hin bulle narra qabi.
- Yaa Waaq tolaa nutti qabi, hamaa irraa nu eegi
Ayyaanota Eebba[edit | Lakkaddaa gulaali]
Oromoon ayyaana eebbaa baayyee qaba. Oromoon waan jireenya isaa wajjin walqabatu hundumaa ni eebbisa. Fakkeenyaaf:
- Ukee/taaboree - eebbaa fi ayyaana ijoollee
- Ingiccaa - ayyaana ijoollee durbaa
- Ayyaana abbaa - dhaala gaarii isaanirraa waan arganneef abbootii galateeffachuu
- Ateetee - dubartoota eebbisuuf
- Borantichaa - namoota gurguddaa eebbisuuf
- Jaarii looni - loon eebbisuf
- Jaarii qe’e ykn jaarii kosii - naannoo jireenya ykn qe'ee eebbisuuf
- Jaarii midhaani - midhaan eebbisuuf
- Garanfasa mucucoo - dhufaatii gannaa fi rooba ayyaaneffachuu
- Gubaa fi irreechaa - ganni darbee birraan dhufuu ayyaaneffachuu
Cubbuu[edit | Lakkaddaa gulaali]
- Cubbuun ni qabdi (sin has got consequence)
- Cubbuun ni sirriqxi (the consequence of sin can be inherited)
- Cubbu abbaatu eeggata or cubbuu irra abbaatu uf eega (everyone should keep him-/herself from committing sin and everybody is responsible for the consequences of the sin he/she commit)”
Gatiin cubbuu asuma jireenya isa ammaarratti nama ga'a, jireenya isa du'a boodderratti odoo hin taane. Waaqayyo namoota cubbuu hojjatan adabuuf sihoolin inni qopheesse hin jiru.
Oromoonni waaqaeffattoonni hammeenyi fi rakkinni lafa kanarratti namarra ga'u sababa hojii yaraa namoonni hojjatanii fi murtii dogogoraa isaan murteessanirraa kan ka'e dhufa jedhanii amanu, kana jechuun bu'aa cubbuu namoonni hojjataniiti jechuu dha.
Gimbii[edit | Lakkaddaa gulaali]
Maaqa[edit | Lakkaddaa gulaali]
- Galma
- Gimbii diloo
- Maaram
- Abbaa jama
- Hiike
Fayyadama[edit | Lakkaddaa gulaali]
Hojiiwwan gimbii keessatti hojjataman keessaa:
- dalaguu (dancing),
- irreessa kennu (green leaf as a gift),
- wareeguu (offerings),
- hammachiisaa (blessing babies),
- gashaa (delicious food brought to gimbi), etc.
Seemaa (divine law)[edit | Lakkaddaa gulaali]
The Seemaa provides guidance not only on ‘religious matters,’ but addresses every aspect of life, including issues of social justice, politics, trade, international relations, family life, domestic and wild animals’ rights, ecosystem.
Seema prohibits lying, stealing, cheating, betraying, dishonesty to one’s parents and to one’s fellow human beings, drugs, alcoholism, gambling and exhibition of unethical and immoral behaviours against the prescribe social norms among others.
Kanas ilaali[edit | Lakkaddaa gulaali]
Liinkii alaa[edit | Lakkaddaa gulaali]
- Waaqeffannaa
- ODAA: Bakka Waaqni hariiroosaa nama wajjin ittihaaromsate, dhumarratti kan baname Mudde 11, 2014


c: text/html

text:
Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.
Categories: Fincila Diddaa Gabrummaa (FDG) Oromiyaa Tags:
Oromo Candlelight Vigil in Washington, DC, May 22, 2014 – In Memory of the Masscre of Innocent and Peaceful Oromo Students by Ethiopian Gov’t
Categories: Fincila Diddaa Gabrummaa (FDG) Oromiyaa, Oromia, USA Tags:
Nonviolent Resistance Guides by Gene Sharp – Qajeelfama Diddaa Gabrummaa Gene Sharpin
Yaadachiisa:
Mootummaan abbaa irree fi gita bittaa bicuu TPLF umami isaa fi tooftaan bittaa/cunqursaa isaa haalaan motummoota cunqursaa addunyaa kanatti mul’atan irraa adda fakkaatullee, amalaa fi gochaan inni bara sirna cunqursaa fi bittaa isaa dheereffachuf dalagaa jiru bu’uuraan sirnoota abbaa irree addunyaa kana irraa waliin wal fakkaata.
Waan kana ta’eef, tooftaalee walii galaa Fincilli Didda Gabrummaa itti geggeeffamuu qabu keeysaa kanneen bu’uura ta’an ummati Oromoo fi qeerroo Oromoo yoo hordofan mootummaa abbaa irree TPLF biyya impaayera Itoophiyaa bitaa jiru kana jilbeenfachiisuun ni dadayama!
Tooftaaleen kun Video armaan gadii kana keessatti kan caqasam yoo ta’u, calatti akka haala impaayera Itoophiyaa keessa jirun wal-simatee fi muuyxannoo FDG Wayyaanee irratti geggeeffamaa turee fi jiruun wal qabsiisuudhaan yaadota akka tooftaa fi tarsiimootti kayamuu dandayan dhiyeenyatti isiniif dhiyeessina.
Categories: English, Fincila Diddaa Gabrummaa (FDG) Oromiyaa Tags:
Breaking News:- Wallagga, Magaalaa Innaangoo Keessatti FDG Itti Fufee Jira.Dhukaasi Meeshaa Waraanaas Dhagahamaa Jira.
Caamsaa/May 12, 2014 | By Qeerroo.org
Caamsaa 12, 2014 FDG jabaatee itti fufuun har’a Wallagga magaalaa Innaangoo jedhamu keessatti jabaatee itti fufee jira. Haala kanaan mootummaan Wayyaanee gaaffii mirgaa uumata Oromoo kana dhaamsuuf jecha meeshaa waraanaa fayyadamuun uumata irratti dhukaasaa jiraachuun beekame. Hanga ammaa uummati hammam akka miidhame hin beekamiin jira.
Loltooti Federaalaa magaalaa Gimbii irraa humna dabalataa gama sanatti akka deemaa jiran gabaasi Qeerroo Network ciccitaan nu dhaqabe addeessa.
Magaalaan Inaangoo magaala Gimbii irraa gara dhiyaatti fageenya kiilomeetra 16.7 ykn mayila 10.4 irratti argamti.
Gabaasa dabalataaf ni dhiheessina.
Categories: Afaan Oromoo, Fincila Diddaa Gabrummaa (FDG) Oromiyaa, Oromia Tags:

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kiristaana lammffaa dhalate ta’uu jechuun maal jechuudhaa?
Gaaffii: Kiristaana lammffaa dhalate ta’uu jechuun maal jechuudhaa?
Deebii: Kiristaana lammffaa dhalate ta’uu jechuun maal jechuudhaa? Keeyyatni adda ta’e Macaafa Qulqulluu irraa deebii kana deebisu Yohaannis 3:1-21 dha. Gooftaan Yesuus Kiristoos Niqoodemoosi wajjin haasa’aa jira, fariisicha baay’ee beekamaa miseensa mana mare Yihudootaa (geggeessaa Yihudutaa). Niqoodemoos halkaniin gara Yesuus Dhufe. Niqoodemoos gaaffii Yesusin gaafatu qaba ture.
Yesus Niqoodemoos wajjin yeroo dubbatu, Inni akkas jedhe, “ ‘Dhuguma dhuguman sitti hima eenyuu illee olii yoo dhalachuu dhabaate mootummaa Waaqayyoo arguu iyyuu hin danda’u.’ jedhee deebiseef. Niqoodemoos immoo ‘namni erga qancaree akkamitti deebi’ee dhalachuu danda’aa? Gadameessa haadha isaatti galee lammaffaa dhalachuu danda’amoo?’ Jedhee Yesusiin gaafate. Yesus deebiseefii akkas jedhee, ‘Dhuguma dhuguman sitti hima namni bishaanii fi Hafuura Qulqulluuttii ittii yoo dhalachuu dhabaate, mootummaa Waaqayyootti galuu hin danda’u nama foonittii kan dhalate fooni hafuurattii kan dhalate hafuura. ‘Olii dhalachuun isiniif ni ta’a siin jechuu koottiif hin dinqifatin’” (Yohaannis 3:3-7).
Gaaleen “lammaffaa dhalachuu” jechaa jechatti “Olii dhalachuu” jechuudha. Niqoodemoos fedhii sirrii qaba. Inni garaan isaa geeddaramuu barbaada— hafuuraan haaromuu. Haaraa dhalachuun, lammaffaa dhalachuun, hojii Waaqayyoo karaa jireenyi bara baraa nama amanetti ittiin darbudha. (2 Qorontoos 5:17; Titos 3:5; 1 Pheexroos 1:3; 1 Yohaannis 2:29; 3:9; 4:7; 5:1-4, 18). Yohaannis 1:12,13 “lammaffaa dhalachuun” yaada ijoollee Waaqayyoo ta’uu akka of keesssatti qabatee jirus ni agarsiisu karaa maqaa Yesus Kiristoositti amanuutiin.
Gaaffichi karaa amansiisaa ta’een dhufe, “Namni tokko lammaaffaa dhalachuun maaliif isa barbaachisee?” Ergamaan Phaawuloos Efesoon 2:1 irratti “Isin kanaan dura irra daddarba keessanii fi cubbuu keessaniin duutanii utuu jirtanii jireenya argattan…” (NKJV) jedha. Roomaa 3:23 irrattis Ergamichi akkasitti barreesse, “hundinuu yakkaniiru hulfinni Waaqayyoos isanitti hir’ateera.” Kanaaf namni lammaffaa dhalachuutu isa barbaachisa cubbuun isaanii dhiifamee Waaqayyoo wajjin walitti dhufeenyaa haa qabaataniidhaaf.
Sun akkamiin ta’uu danda’aa? Efeeson 2:8-9 akkasitti kaa’a, “Isin ayyaana Waaqayyootiin karaa amantiifayyifamatan inni immoo kennaa Waaqayyooti malee gochaa ofii keessanii miti; hojiidhaan miti namni tokko illee akka ittiin of hin jenyetti.” Namni tokko yeroo “fayyu” inni/ishiin lammee dhalata/dhalatti, hafuuraanii haaroma/haaromti, egaa amma mucaa Waaqayyooti karaa mirage lammaffaa dhalachuutiin. Fannoo irratti yeroo du’e gatii cubbuu isa kaffale, Yesus Kiristoositti amanuun,, “hafuuraan” lammee dhalachuu jechuudha. “Kanaafis namni kan Kiristoos yoo ta’e uumama haaraadha; inni moofaan darbe kunoo inni moofaan darbeera!” (2 Qorontoos 5:17).
Yesus Kiristoositti akka fayyisaa dhuunfaa keetiitti itti hin amanne taanaan, isaa Haffuurri Qulqulluun yeroo kanatti sitti dubbachuudhaan garaa kee kakaasaa jiru ni yaaddaa? Lammaffaa dhalachuutu si barbaachisa. Maaloo kadhannaa qalbii diddiirrannaa kadhachuudhaan har’aa uumama haaraa ni taataa? “Hamma isa simataniif immoo iloollee Waaqayyoo akka ta’aniidhaaf aboo isaaniif kenne isaanis warra maqaa isaatti amananii dha. Isaan kun Waaqayyoottii dhalatan malee fedha fooniittii yookiis fedha dhiiraattii hin dhalanne” ( Yohaannis 1:12-13).
Akka fayyisaa keetti Yesus Kiristoositti amanuu yoo barbaadde lammaffaa dhalachuufis yoo barbaaddee, kadhatni salphaan kunooti. Yaadadhu Jechoota kana kadhachuun yookiin kadhannaa gosti kamii iyyuu si hin fayyisu garuu Yesusitti amanuunutu cubbuu irraa si fayyisa. “Waaqayyo, ani sirratti akkan cubbuu hojjedhe fi adabbiin akka naaf ta’u nan beeka. Garuu Yesus Kiristoos adabbii anaaf ta’u fudhateera kanaaf araara argachuu nan danda’a. Fayyinaaf amantii koo sirrattan kaa’adha. Ayyaana kee fi araara kee dinqisiisaadhaaf sin galateeffadha – kennaa jireenya barabaraatiif! Ameen!”
Sababa waantota bakka kanatti dubbisteef Kiristoosiif waanta murteeffatte qabdaa? kana taanaan, maaloo, kolbaa isa “An har’a Kiristoosiin simadheerra” jedhu tuqi.
Gara Mana fuula Afaan Oromootti deebi’aa
Kiristaana lammffaa dhalate ta’uu jechuun maal jechuudhaa?


text:
Raashiyaa
Raashiyaan (Afaan Raashiyaatin: Poccия), maqaa Raashiyaan Federeeshin jedhamun beekamti, biyya kaaba Yureeshiyaa kessatti argamtu. Raashiyaan sirna bulchiinsaa federaalawaatin kan ijaaramte yoo ta'u mootummaa pirezidaanttin hogganamuun bulti. Raashiyaan kutaawwan bulchiinsaa 83 of keessaa qabdi. Ballina lafaatin, Raashiyaan biyyaa guddaa yoo taatu, karaa kaaba-dhihaatii kaasee hanga kibba-bahaatti biyyoota akka Noorwey, Fiinlaandi, Istooniyaa, Laativiyaa, Lituheeniyaa fi Poolaandi, Beelaarus, Yuukireen, Ji'oorjiyaa, Azarbaajan, Kaazaakistaan, Chaayinaa, Mongooliyaa, fi Kooriyaa Kaabaatin daangeffamtee argamti. Galaanarraan ammoo Jaappaan wajjin karaa Galaana Okotisk, fi USA wajjin karaa bulchiinsa Alaaskaatin daangaa waliin qabdi. Biyyoota addunyaa keessaa, ballina lafaatin, Raashiyaan tokkoffaa yoo taatu, ballini ishiis iskuweer km 17,075, 400 (6,592,800 sq mi) ta'a. Kunis ballina lafaa (earth) kan namni irra jiraatu keessaa harka saddeet keessa harka tokko ta'a. Baayyina uummataatinis, bara 2012tti uummata miliyoona 143 qabaachudhaan, Raashiyaan addunyaarraa sadarkaa 9ffaa qabatte jirti. Ballina lafa Eeshiyaa gara kaabaa hunda dhuunfachuun, Raashiyaan lafaa fi qilleensa gosa adda addaa qabdu yoo ta'u taayim zoonii (time zone) 9 ballata. Raashiyaa addunyaarraa kuusaa albuuuda(mineral) fi humna (enregy resource) isa guddaa kan qabdu yoo ta'u oomisha boba'aa (oil) fi gaazii uummamaatin(natural gas) biyyaa olaantumaa qabdudha. Akkasumas bosona guddaa addunyaarraa qabachun ni beekkamti. Haroowwan Raashiyaa keessa jiran, bishaan sogidaawaa hin ta'in addunyaan qabdu keessaa harka afur keessaa harka tokko yoo ta'u Haroon Baayikaal qofti 20% qabata.
Seenaan Raashiyaa kan eegalu seenaa gosa Islaav Bahaa kan Yuurooppi Bahaa keessatti jaarraa 3ffaa fi 8ffaa giddutti mul'ate wajjin wal qabata. Mootummaan Ruus kan uummamte naannoo jaarra 9ffaa keessa dursaa waraanaa kan Varaanjiyaan fi sanyii isaatin. Bara 988 warri Ruus amantii Ortodoksii mootummaa Beezaantaayin irraa kan fudhatan yoo ta'u kunis aadaa warra Beezaantaayin fi kan Raashiyaa waltti akka makamu gochudhaan barkumee(millenium) dhuftuuf aadaan Raashiyaa ittiin beekkamtu akka uummamu godhe. Dhummarratti Ruus mootummaa xixiqqootti kan diigamte yoo ta'u lafti Ruus ballaan warra Mongoliin qabamee gabbaraa warra horsiisee bulaa Golden Horde ta'an. Boodarra suuta suutan Bulchaan Mooskoo inni Guddaan (Grand Duchy of Moscow) mootummoota xixiqqoo Raashiya naannoo tokko jiran walitti qabee Goolden Horde(Golden Horde) jalaa bilisa baase. Dhuma jaarraa 18ffaatti, biyyittiin karaa waraanatiin, karaa abuurutiinis baballattee Impaayera Raashiyaa ta'e, kunis seenaa keessatti Impaayera guddicha guddicha isa sadaffaa, kan Poolaandi Yuurooppii amma Alaaskaa Ameerikaatti ballatu ta'e.
Warraaqsa Raashiyaatti aansudhaan, Rippabiliika Federaalawaa Sooshaalistii Soovieyeeti Raashiyaa bulchiinsaa Tokkummaa Sooviyeet keessatti kutaa olaana kan qabdu taate. Tokkummaan Soovieyeet addunyaarra biyya Sooshaalistii hordoftu kan jalqaba fi biyyaa humna guddaa qabdu(superpower) yoo taatu Waraana Addunyaa II warri Allied Forces akka moo'atan gochuu keessatti ga'ee guddaa baate. Barri Sooviyeet jaarraa 20ffaa keessatti guddina teeknooloojii olaanaa kan fide yoo ta'u kana keessa tokko namni yeroo jalqabaaf lafa gadhiisee waaqati ol ba'uun (human space flight) tokko yoo ta'u kan biraa ammoo saatelaayitii waqarra ka'un. Federeeshiniin Raashiyaa diiggama Tokkummaa Sooviyeet kan bara 1991 booda bakka bu'utuu Sooviyeet taate.
Diinagdeen Raashiyaa addunyaarraa GDPn sadarkaa 9ffaarra yoo jiraatu, humna bituutin ammoo sadarkaa 6ffaa fi baasii humna waraanatiin sadrkaa 3ffaa qaba. Diinagdeen Raashiyaa addunyaarraa diinagdee baayyee saffisaan guddachaa jiran keessaa tokko. Biyyota addunyaarraa humna Niwukilerii ifatti qabaachun beekkaman shan keessaa Raashiyaan tokko wayita taatu kuusaa meeshaawwan jamaa balleessan (weapons of mass destruction) guddaas ni qabdi. Raashiyaan biyya humna guddaa qabdu yoo taatu miseensa dhaabbataa Kaawonsilii Nageenyaa Motummoota Gamtoomanii, miseensa garee G8, G20, Kaawonsilii Yuurooppi, Waliigaltee Diinagdee Eeshiyaa Paasifiik, Dhaabbata Walgargarsa Shaangaayi, Gamtaa Diinagdee Yureeshiyaa, Dhaabbata Nageenyaa fi Walgargaarsaa Yuurooppi, Dhaabbata Daladala Addunyaa, fi dura buutuu Tokkummaa Mootummoota Of danda'aniiti.
Warraaqsa Raashiyaatti aanudhaan, Rippabiliika Federaalawaa Sooshaalistii Soovieyeeti Raashiyaa bulchiinsaa Tokkummaa Sooviyeet keessatti kutaa olaana kan qabdu taate. Tokkummaan Soovieyeet addunyaarra biyya Sooshaalistii hordoftu kan jalqaba fi biyyaa humna guddaa qabdu(superpower) yoo taatu Waraana Addunyaa II warri Allied Forces akka moo'atan gochuu keessatti ga'ee guddaa baate. Barri Sooviyeet jaarraa 20ffaa keessatti guddina teeknooloojii olaanaa kan fide yoo ta'u kana keessa tokko namni yeroo jalqabaaf lafa gadhiisee waaqati ol ba'uun (human space flight) tokko yoo ta'u kan biraa ammoo saatelaayitii waqarra ka'un. Federeeshiniin Raashiyaa diiggama Tokkummaa Sooviyeet kan bara 1991 booda bakka bu'utuu Sooviyeet taate.
Diinagdeen Raashiyaa addunyaarraa GDPn sadarkaa 9ffaarra yoo jiraatu, humna bituutin ammoo sadarkaa 6ffaa fi baasii humna waraanatiin sadrkaa 3ffaa qaba. Diinagdeen Raashiyaa addunyaarraa diinagdee baayyee saffisaan guddachaa jiran keessaa tokko. Biyyota addunyaarraa humna Niwukilerii ifatti qabaachun beekkaman shan keessaa Raashiyaan tokko wayita taatu kuusaa meeshaawwan jamaa balleessan (weapons of mass destruction) guddaas ni qabdi. Raashiyaan biyya humna guddaa qabdu yoo taatu miseensa dhaabbataa Kaawonsilii Nageenyaa Motummoota Gamtoomanii, miseensa garee G8, G20, Kaawonsilii Yuurooppi, Waliigaltee Diinagdee Eeshiyaa Paasifiik, Dhaabbata Walgargarsa Shaangaayi, Gamtaa Diinagdee Yureeshiyaa, Dhaabbata Nageenyaa fi Walgargaarsaa Yuurooppi, Dhaabbata Daladala Addunyaa, fi dura buutuu Tokkummaa Mootummoota Of danda'aniiti.


text:
Daily Archives: February 1, 2015
Gabrumman Nu Gaha!!!! Jibriil Jawaar /2G BOYZ/
Wallee Haaraa “Gabrummaan Nu Gaha”
Koollejjiin Barsiisota Jimmaa Tajaajila hojii Ogummaa Barsiisummaa Kennuun Cinatti Hojii Dabballummaa Mootummaa Abbaa Irree EPRDF Akka Fudhatan Dirqaman.
Ammajjii 29,2015 Koollejjiin Barsiisota Jimmaa tajaajila hojii Ogummaa barsiisummaa kennuun cinatti hojii dabballummaa mootummaa abbaa irree fudhachuun sabboontota barattoota Oromoo waajjirraatti waamuun isin farraa mootummaati jechuun barattoota Oromoo dararuu itti fufe jira.
Sabboontootni barattootni Oromoo koolleejjii barsiisota Jimmaa humna dabballee tikaa mooraa koolleejjii barsiisota Jimmaa irratti ramadamaa nama Taarikuu jedhamuu fi President koolleejjii Barsiisota Jimmaa kan ta’ee nama hojii dabbalummaa fi basaasummaa irratti bobba’uun barattoota Oromoo doorsisaa jiruu Abbaa Zinaab Abbaa Olii kan jedhamuun doorsifamaa fi dararama jiru. Guyyaa kaleessa sabboontota barattoota Oromoo lama badii tokkomalee biirootti ni barabbadamtu jechuun isin FDG mootummaa keenya irratti kaachiisuuf barattootaa fi uummataa kakaasaa jirtu, miseensa kenyaa diigaa jirtu,barattoota miseensa ta’an akka isaan miseensummaa mootummaa
keenyaa dhaaban dirqisiisaa jirtu jechuun doorsifaman.
SabboontotniBarattootniOromoo haala kanaan doorsifaman:
1.Barataa Guddisaa Cimdeessaa barataa Mummee Civic and Ethical Education waggaa 3ffaa
2.Barataa Seefuu Hayilee barataa Muummee Geography waggaa 3ffaa
Kanneen barachaa jiran badii tokko malee Oromummaa isaaniin yakkamuun qorannoo farreen dimookiraasii fi bilisummaatiin dararamuun ibsame jira. Goototni barattootni Oromoo Koolleejjii barsiisota Jimmaa fi Yuunibarsiitii Jimmaa Wayyaaneen gocha abbaa irrummaa isheetiin muddamtee hudhamtus FDG kan hin ollee fi doorsiisaa fi barnoota irraa arii’uu, hidhuu, reebuu,ajjeesuu fi biyya irra arii’uun dhaabuu kan hin dandeenye ta’uu hubachiisan.


text:
Bitootessaa 13,2015 Goototni Barattootni Oromoo Yuunibarsiitii Jimmaa FDG egaalaan jabeessuun itti fufuun guyyaa har’aa barruulee fi qalama isaanii qabachuun waraana Wayyaanee meeshaa waraana gurguddaa hidhachiifame waaliin wal dura dhaabbachuun, Kaardiin Filannoo wayyaaneen amma barattoota yuunibarsiitiif hiruuf jirtuu akka hin hirmneef dursanii mormii guddaan dura dhaabbatan.
Goototni barattootni Oromoo Yuunibarsiitii Jimmaa guyyaa har’aa barnoota dhaabuun mirgi keenyaa sarbamee waraanaa fi human tikaa mootummaa wayyaaneen doorsifama barachuu hin dandeenyu jechuun xalaayaa Iyyannoo gaaffii mirga abbaa biyyummaa Oromoo qabxii 14 of irraa qabu afaan Ingiliffaa fi Afaan Oromootiin qindeeffatan qaamotni bulchiinsa mootuummaa wayyaanee gaaffii barattoota irraa fudhuu irraa akka nama biyya keessa hin jirreetti waan dhokataniif humnoota poolisii fi Waraana barattoota fixuuf bobbaafama jirutti kennachuun isin iyyuu ni dandeessuu taanaan gaaffii keenyaaf deebii gahaa akka nuuf kennitan barbaadna jechuun warraaqsa FDG bifa jabaateen itti fufan.
Mootummaan Wayyaanee sodaa guddaa Sochii warraaqsaa FDG gootota Qeerroo barattoota Oromoo Yuunibarsiitii Jimmaa irraa qabu irraa ka’uun torbee tokkoo oliif human waraanaa fi humnoota tikaa biyyatti gara Godina Jimmatti guuruun sochii FDG ukkamsuuf yaaliin guddaan godhama ture, guyyaa har’aa immoo qophii fi sochii warraaqsaa barattootni Oromoo Yuunibarsiitii jimmaa godhanitti barraaguun human waraanaa fi poolisotaa ganama sa’aa lama irraa eegaluun mooraa Yuunibarsiitii irratti humnoota tikaa fi humnoota poolisii dachaan dabaluun barattoota Oromoo tokko irratti human poolisaa fi waraanaa lama ol ramaduun waldura dhaabbatnaan guddaan gaggeeffamera. Barattootni Oromoo fi barattootni yuunibarsiitii Jimmaa hundi namni tokko illee lama ta’ee akka wal duukaa hin adeemnee fi hin dhaabatne Mootummaan abbaa irree EPRDF/TPLF/OPDO/’n qoqqobbii guddaa waraana of harkaa qabuun kaa’uus Goototni barattootni oromoo Yuunibarsiitii jimmaa guyyaa baruu bItootessaa 14/2015 irraa eegaluun barnoota dhaabuun mirga isaanii afaan qawwee fi poolisootaan sarbamaa jiru deeffachuuf guyyaa har’aa bakka waraannii wayyaanee fi poolisootni wayyaanee jiranitti barruu warraaqsaa gaaffii mirga abbaa biyyummaa Oromoo fi gaaffii mirgota dimookiraasii of irraa qaban bittinneessuun diina rifaasisan.
Goototni barattootni Oromoo Yuunibarsiitii Jimmaa Mooraa Saayinsii fi Technology keessatti bifa haalan jajjabeessa fi abdachiisaa ta’een humnoota Waraana wayyaanee fi poolisoota wayyaanee dara dhaabbatan. Poolisootni wayyaanee mooraa kana seenuun doorsisuuf yaalanis diddaan barattoota Oromoo daran jabaachuun barruulee iyyaannoo isaanii wajjiraa poolisii mooraa Yuunibarsiitii jimmaa fulduratti bittinneessan.
Mootummaan abbaa Irree Wayyaanee guyyaa boruu irraa eegaluun kaardii Filannoo sobaa barattoota Oromoo fi barattoota dhaabbilee barnoota olaanoo yuunibarsiitii fi kolleejjoota Oromiyaa garaagaraaf bitootessaa 14/2015 irraa eegaluun hiruuf waan jirtuuf Goototni barattootni Oromoo olollii filanoo kijibaa/sobaa wayyaanee dhaabbachuu qaba jechuun goototni barattootni Oromoo sochii isaanii jabeesuun kaardii Filannoo sobaa Wayyaanee fudhachuun kan hin barbaachifne ta’uu hubachiisuun, guyyaa boruu barattootni Oromoo fi lammileen Cunqurfamoo biyyatti adeemsa kardii filannoo sobaa kana dura dhaabbachuun warraaqsaa FDG jabeessinee kan itti fuffan ta’uu jabeessanii hunbachiisan.
Waraabbbii sagalee fi suurawwaan sochii barattoota Oromoo guyyaa har’aa rakkoo network irraan dabarsuu ykn maxxansuu hin dandeenye.


text:
Yesus du’a isaa fi du’aa kaafamuu isaa gidduutti gara si’ol dhaqeera?
Gaaffii: Yesus du’a isaa fi du’aa kaafamuu isaa gidduutti gara si’ol dhaqeera?
Deebii: Gaaffii kana ilaalchisee waanti waliin dha’aamaa guddaa isaatu jira. yaadin ikun jalqabaa beeksifannaa amantii isa kan Ergamootaa irraa dhufe, “Inni gara si’olitti gad bu’e.” Darbees caaffatoonni muraasini jiru, akkaataa jarri hiikaman irratti hundaa’ee, Yesus gara si’ool akka dhaqe kan agarsiisu. Dhimma kana qo’achuu keessatti, jalqaba waa’ee du’aa Macaafni Qulqulluun maal akka barsiiu hubachuun barbaachisaadha.
Caaffattoota Ibrootaatiin, jechi bakki warra du’anii agarsiisuuf itt gargaaramu Sheol dha. Inni salphaadhumatti “bakka warra du’anii” agarsiisa yookiin “bakka lubbuu/hafuura adda ba’eeti.” Jechii Girikii kan Kakuu Haaraa keessatti si’oolii fi itta gargaarame “qileedha” isa darbees “bakka warra du’anii” ilaallattu. Caaffattoonni Kakuu Haaraa tokko tokko immoo si’ol/qileen bakka yeroo gabaabaadhaaf ta’e bakka lubbuuwwan du’aa kaafamuu fi firdii isa xumuraa argachuudhaaf itti eegamnii jiran akka ta’etti agarsisu. Mul’atin Yohaannis 20:11-15 garaa garummaa jara lamaan gidduu jiru ifa taasisa. Si’ol (kuufama ibiddaa) warra hin fayyineef bakka firdii iddoo dhaabbataadhaaf kan xumuraati. Qileen bakka yeroodhaaf ta’edha. Kanaaf, Yesus gara Si’ol hin deemne sababni isa Si’ol bakka isa fuula duraati kan hojii irraa kan oolchifamu firdii teessoo isa adichaa booddeedha (Mul’ata Yohaannis 20:11-15).
Si’ol/qileen bakka lamatti waan qoodameedha. (Maatewoos 11:23, 16:18; Luuqaas 10:15, 16:23; Hojii Ergamootaa 2:27-31), bakka fayyanii fi warri hin fayyinee. Bakki jireenyaa warra fayyannii “Jannata” jedhama yookiin “bobaa Abraahaam.” Bakki jireenyaa warra fayyanii fi hin fayyinee bowwaa guddaadhaan garaa gara qoodamee jira (Luuqaas 16:26). Yesus yeroo gara waaqaatti ol ba’e, Jannata keessa kan jiran (amantoota) ofii isaa fudhateera (Efesoon 4:8-10). Si’ol/qileen garri tokko kan warra hin fayyinee akkuma jirutti hafeera. Warri hin fayyine kan du’anu firdii isaanii isa xumuraa eeggachuudhaaf gar asana deemu. Yesus gara Si’ol/qilee deemeera? Eeyyee, akkaataa Efesoon 4:8-10 fi 1 Pheexroos 3:18-20.
Waantonni bita namatti galan tokko tokko keeyyattoota akka Faarsaa 16:10-11 irra ka’u akka hiika Igiliffaan King James itti hike, “Lubbuu koo Si’ooliif hin dhiiftu’oo tolaa kees badiisa haa arguuf hin kennitu’oo...ati karaa jireenyatti nama geessu na barsiifta.” “Si’ol” waraabbichaaf hiika sirrii niti. Kan sirri ta’uu qabu, “boolla” yookiin “sheol” ture. Yesus isa cina isa ture hattichaan, “har’a galgala anaa wajjin jannata keessa taata” (Luuqaas 23:43). Dhagni Yesus boolla keessa ture; lubbuu isaatii gara jannataa yookii qilee/si’ol gara tokko dhaqe. Achumaan inni amantoota hundumaa kan achi turan gara ofii isaatti gara waaqaatti ol fudhate. Kan nama gaddisiisu, hiika Macaafa Qulqulluu heedduu keessatti kan hiikaa turan, akkaataan jarri jechoota “si’ol,” “qilee” fi “sheol” afaan Ibrootaa fi Giriikii hiikaan sirrii hin turre.
Kaan Kiristoos cubbuu keenyaaf adabamuudhaaf gara bakka rakkinaa si’ol/qilee akka deemee ture kan yaadan jiru. Yaadni kun guutummaa guutuutti Macaafa Qulqulluu irraa miti. Fayyina keenyaaf duuti Yesus fannoo irratti fi bakka keenya rakkinni inni arge ga’aadha. Dhiqamuu cubbuu keenyaa dhiiga isaa inni fannoo irratti dhangala’e ni argamsiisa(1 Yohaannis 1:7-9). Akkuma inni fannoo irratti fannifameen, inni ba’aa cubbuu nama hundumaa ofii isaa irratti fudhate. Nuuf jedhee cubbuu ta’e: “Isa cubbuu tokko illee hin qabne nuyi karaa isaa qajeelina Waaqayyoo akka arganutti nuuf jedhee cubbamaa isa godheera” (2 Qorontoos 5:21). Adabbiin cubbuu kun wallaansoo Kiristoos iddoo dhaaba wayinii Geeteshimaanii keessattii xoofoo cubbuu wajjin fannoo irratti isa irratti dhangala’dhaaf jiru akka hubannu nu gargaara.
Kiristoos fannoo irratti “Oh, Yaa Abbaa maaliif na dhiifte?” (Matewoos 27:46), jedhee iyye, inni yeroo Abbaa isaattii gar gar ba’ee ture sababa cubbuun isa irratti dhangala’e ture irraa kan ka’e. Akkuma hafuura isaa kenneen, inni “yaa Abbaa koo hafuura koo harka keettan kennadha” (Luuqaas 23:46) jedhe. Rakkinni isaa bakka keenyaa raawwatamee ture. Hafuurri/lubbuun isaa gara kutaa qilee isa jannataa dhaqte. Yesus gara qilee hin dhaqne. Rakkinni Yesus yeroo inni du’e raawwatame. Gatiin cubbuu kaffalamee ture. Inni sana booddee dhagni isaa du’aa kaafamuu fi gara ulfina isaatti ol-deebi’uu eggaa ture. Yesus gara si’ol deemeeraa? Lakkii. Yesus gara qilee/Sheol deemeera? Eeyyee.
Gara Mana fuula Afaan Oromootti deebi’aa
Yesus du’a isaa fi du’aa kaafamuu isaa gidduutti gara si’ol dhaqeera?


text:
Oromiyaa Keessa Ilmaan Oromoo Mana Hidhaa Garagaraa Keessatti Dararamaa Jiran
Ibsa Qeerroo Bilisummaa Oromoo
Caamsaa 20, 2014, Finfinnee
FDG Ebla 2014 Ka’een Walqabatee Oromoonni 2390 Ta’an Mannneen Hidhaa Adda Addaa Keessatti Dararamaa Jiru. 1700 ol Ammoo Bakka Buuteen Isaanii Hin beekamne. Hidhamuu Jeeffamuu fi Bakka Buuteen Dhabamuu Oromoof Mootummaan Wayyaanee Itti Gaafatamaa
Dha!!
Gabateen Armaan Gaditti Argamu FDG Ebla 2014 Oromiyaa Keessatti Qabatee Mirga Abbaa Biyyummaa Gaafachuu Irratti Mootummaa Wayyaaneetiin Hidhamanii Jiran Oromiyaa fi Sadarkaa Federaalaatti Baayina Namoota Mana Hidhaa Keessatti Dararrii Guddaa Keessa Jiranii fi Yeroo Ammaa Nuuf Birmadhaa Jedhanii Iyyachaa Jiran.
Oromoonni 2390 ta’an kun manneen hidhaa armaa gadii keessatti haalaan dararamaa jiran fi kanneen 1700 ta’an bakka buuteen wallaalames dabalatee hatattamaan akka gadhiifamanii fi gaaffiin mirgaa Oromootaa deebii gahaa argachuu akka qabu Qeerroon Bilisummaa gadi jabeessee dhiheessa.
Full Report – Listi mana hidhaa fi baa’ina hidhamtoota – PDF


text:
Bitootessa 1/2015 Goototni Dargaggootni Qeerroon Barattootni Oromoo Yuunibarsiitii Jimmaa, Kolleejjii Barsiisota Jimmaa, Manneen Barnoota Sadarkaa 2ffaa Jimmaa fi dargaggootni Oromoo Magaalaa Jimma FDG jabeessanii itti fufuun ergamoota Wayyaanee Muktar Kadiri fi Dammaqee Mokonnoon angawoota Wayyaanee olaanoo dura dhaabachuun dhaadannoo dheekkamsaan guutame dhageesisuun, Angoowwaan Wayyaanee EPRDF/TPLF Abbay Tsahayee yakkamaan akka Seeratti dhiyaatu gaafachuun FDG dhoosan.
Mootummaan abbaa irree Wayyaanee sochii Warraaqsaa gootonni dargaggootni qeerroon barattoonni Oromoo magaalaa Jimmaa keessatti guyyaa shanii oliif wallee warraaqsaan qabsiisaniin soda fi yaaddoo guddaa keessa seenuun aangawoota sirna EPRDF/TPLF Dammaqee Mokonnooni fi Muktaar Kadiri jedhaman waraana waliin ilmaan Oromoo sodachisuu fi ficcisiisuuf bobbasee ture, gootonni ilmaan Oromoo Warraqsa egalan daran jabeessuun FDG dhoosuun dura dhaabbatan. Ergamaan Wayyaanee
sochii warraaqsa dargaggoota barattoota Oromoo Moktaar Kadir dhabachuu dadhabuun baqatee kan sokke yoo ta’uu, ergamtichi Wayyaanee Dammaqee Mokonnoon jedhamu immoo bataluma FDG dhoofametti xiyyaraan baqatee magaalaa Jimmaa keessa ba’uun dhagaa’ame. Goototni dargaggootni Qeerroo barattootni ilmaan Oromoo dhugaan qabsoo finiinsan sochii Warraaqsaa FDG guyyoota shanii oliif Wallee Warraaqsaan eegalan jabeessuun guyyaa har’aa stadium guddaa Magaalaa
Jimmaa keessatti argamu keessatti bakka Waldorgommiin Ispoortii Oromiyaa inni dhumaa /xummuraa gaggeeffamaa jirutti walitti dhufuun FDG dhoosan, Dirreen Ispoortii gara dirree FDG fi falmii mirga abbaa Biyyummatti jijjirame.
Goototni daraggootni barattootni Oromoo lafa waraannii wayyaanee
kumootan lakka’amu jiruu fi humnootni tikaa angawoota wayyaanee waliin
hiriiranii jiranitti dhaadannoo armaan gadii dhageesisan:
1. Abbay Tsahayee seeratti dhiyaachuun yakka duguginsa sanyii uummata
keenyarratti rawwacha jiruuf itti gaafatamuu qaba.
2. Abbay Tsahayee aangoo gadhiisuu qaba!!
3. Abbummaan lafaa uummata keenyaaf haa mirkanaa’u!!
4. Mirgi bilisummaa uummata Oromoo fi saboota cunqurfamoof kabajamuu qaba!!
5. Mirgi abbaa biyyummaa keenyaa nuuf haa mirkanaa’u!!
6. Ofiin buluu qabna halagaan nu hin bulchu.
7. Mirgii dimookiraasii fi namummaa kabajamuu qaba.
8. Nuti dimookiraasii barbaanna!!
9. Mirgi abbaa biyyuummaa, eenyummaa fi Oromummaa keenyaa nuuf kabajamuu qaba!!
10. Biyya dimookiraasiin hin jirree keessatti filannoo dimookitawaa
gaggeessuun hin danda’amu !!
11. Filannoon sobaa fi fakkeessa dhaabbachuu qaba!!
12. Muktaar kadir Oromoo bulchuu hin qabu!, uummata keenya arrabsiisaa
fi tuffachiisa jira.
13. Master planiin Finfinfee dhaabbachuu qaba!!
14. Gaffii mirgaa waan gaafatneef mootumman hidhaa julmaa,ajjeechaa,
fi hidhaa nurratti rawwate seeratti dhiyaachuu qaba
15. Yakka Oromiyaa keessatti U/Oromoo irratti gaggeefamaa jiruuf
Abbay Tsahayyee, Muktar Kadir, Dammaqee Mokonnoon, itti gaafatamuu
qabu!!
16. Hidhamtootni siyaasaa ilmaan Oromoo hundi halduree tokko malee
hiikamuu qabu!!
17. Nuti bilisummaa barbadna!! Oromiyaan bilisoomuu qabdi, jechuun dhaadannoowwaan dheekkamsaan guutamee afaan ingiliffaa fi afaan
Oromoon wal harkaa fudhuun dhageesisaan. Wallee Warraaqsaan qabsoo bilisummaa Oromoo ABO ‘n durfamuu fi hogganoota qabasoo bilisummaa Oromoo faarsan. Sochii warraqsa FDG kanaan wal qabatee goototni barattootni dargaggootni barattootni Oromoo 10 olitti tilmaamaman humna waraana wayyaanee Muktar Kadirii fi dammaqee Mokonnoon eeguuf bobbafameen ukkanfaman, maqaa adda baasuun gabaasna. Poolisootni Oromiyaa fi dhalootaan Oromoo ta’an tarkaanfii diinummaa fudhachuu irraa of qusachuun uummataan jalatamaa fi kabajamaa jiraachuun hubatame. hoggantootni Sochii warraqsaas poolisoota ilmaan Oromoo tarkaanfii gara jabeenyaa fi diinummaa irraa of qusachuu poolisota Oromiyaatti hedduu isaan galateeffate, biyyi kun yoo bilisoomte isin illee walumaan bilisoomtu, uummata keessaniif dhaabbadha dhaamsa jedhus dabarseefi jira.
Goototni hayyoonni hagganoonni Sochii Warraqsaa FDG fi qabsoo bilisummaa Oromoo karaa nagaa warraqsa FDG biyya keessatti qabsiisuun qabsoo finiinsa jiran ammas irra deebi’uun uummata Oromoo hundaaf waamicha FDG gadi jabeessuun dabarsuu itti fufuun ” Yaa ilmaan Oromoo waanjoo gabrummaa baatnee taa’uu hin qabnu bakka jirruu hundaa quba walqabaachuun tokkummaan kaanee biyyaa keenyaaf, mirga uummata keenyaaf, Oromummaa keenyaaf, bilisummaa keenyaaf, lafa Oromoo saamamaa jiruuf, ilma Oromoo ajjeefamaa, hidhamaa jiruuf, barnootarraa arii’amaa jiruuf, eenyummaa keenyaaf yeroon gamtaan kaanee falmannu amma.
Breaking News : Bitootessa 1/2015 Goototni Dargaggootni Qeerroon Barattootni Oromoo Yuunibarsiitii Jimmaa, Kolleejjii Barsiisota Jimmaa, Manneen Barnoota Sadarkaa 2ffaa Jimmaa fi Dargaggootni Oromoo Magaalaa Jimma FDG jabeessanii itti fufuu Muktar Kadirii fi Dammaqee Mokonni Of Irraa Arhian.
Bitootessa 1/2015 Goototni Dargaggootni Qeerroon Barattootni Oromoo Yuunibarsiitii Jimmaa, Kolleejjii Barsiisota Jimmaa, Manneen Barnoota Sadarkaa 2ffaa Jimmaa fi dargaggootni Oromoo Magaalaa Jimma FDG jabeessanii itti fufuun ergamoota Wayyaanee Muktar Kadiri fi Dammaqee Mokonnoon angawoota Wayyaanee olaanoo dura dhaabachuun dhaadannoo dheekkamsaan guutame dhageesisuun, Angoowwaan Wayyaanee EPRDF/TPLF Abbay Tsahayee yakkamaan akka Seeratti dhiyaatu gaafachuun FDG dhoosan.


text:
Dhugaa Baatonni Yihowaa Maatii Ni Diigumoo Ni Ijaaru?
Dhugaa Baatota Yihowaa waan taaneef, maatii keenyas taʼe kan olloota keenyaa ijaaruuf carraaqqii goona. Maatii kan hundeesse Waaqayyo akka taʼetti amanna. (Uumama 2:
Dhugaa Baatonni Yihowaa Maatiin Cimaa Akka Taʼu Kan Gargaaran Akkamitti?
Abbaa manaa gaarii, haadha manaa gaariifi warra gaarii akka taanu waan nu gargaaruuf, gorsa Macaafa Qulqulluu hordofuuf carraaqqii cimaa goona. (Fakkeenya 31:10-
“Waggoottan jaʼan waliin dabarsine lolaafi wal dhabiinsaan kan guutame ture. Iiveet Dhugaa Baatuu Yihowaa erga taatee booda garuu caalaatti kan nama jaallattuufi obsa qabeettii taateetti. Jijjiirama akkasii gochuunshee gaaʼelli keenya akka hin diigamne godheera.”
—Kilaaʼur, Biraaziil irraa.
“Abbaan manaakoo Chaawusaan Dhugaa Baatota Yihowaa wajjin Macaafa Qulqulluu qayyabachuu yeroo jalqabu, maatii akkasaan diiganitti waanan yaadeef isa mormeen ture. Erga inni qayyabachuu jalqabee kaasee Macaafni Qulqulluun gaaʼela keenya keessatti akka nu gargaare argeera.”
—Aagnes, Zaambiyaa irraa.
Tajaajila keenyarratti, namoonni haasofsiisnu ogummaa Macaafa Qulqulluu keessaa argamu hojiirra oolchuunsaanii karaawwan armaan gadiitiin akkamitti isaan gargaaruu akka dandaʼu itti argisiisna
Hiriyaa gaaʼelaa ogummaadhaan filachuu
Rakkina gaaʼela keessatti waggaa isa jalqabaatti uumamu dandaʼanii keessa darbuu
Warra hiriyaa gaaʼelaa wajjin walii galuu
Qarshiitti sirriitti fayyadamuu
Wal qoccoluu dhiisuu
Dhiifama gochuu barachuu
Ijoollee ofii leenjisuu
Amantii jijjiiruun maatii keessatti wal dhabiinsi akka uumamu ni godhaa?
Eeyyee, darbee darbee walitti buʼiinsi uumamuu dandaʼa. Fakkeenyaaf gabaasni dhaabbata qorannaa Soofresiin bara 1998tti dhihaate, hiriyoota gaaʼelaa 20 hiriyaan gaaʼelaasaanii Dhugaa Baatuu Yihowaa taʼe keessaa gidduusaaniitti walitti buʼiinsi kan uumame 1 qofa akka ture argisiisa.
Yesus namoonni barumsasaa duukaa buʼan darbee darbee maatiisaanii keessatti walitti buʼiinsi akka isaan mudatu dursee dubbateera. (Maatewos 10:32-
Manni Murtii Mirgoota Namummaa Awurooppaa, himata Dhugaa Baatonni Yihowaa maatii diigu jedhamee dhihaate yommuu ilaalutti, walitti buʼiinsi kan uumamu miseensi maatii Dhugaa Baatuu hin taane “mirga firoonnisaanii amantiisaanii beeksisuufi geggeeffachuuf qaban isaaniif kabajuu dhiisuu isaaniitiin” akka taʼe ibseera. Manni Murtii kun itti dabaluudhaan, “Kunimmoo Dhugaa Baatota Yihowaa qofa utuu hin taʼin, hiriyoota gaaʼelaa amantii garaagaraa hordofan hunda kan mudatudha” jedheera. * Dhugaa Baatonni Yihowaa karaa amantii dhiibbaan yommuu isaan mudatuttillee gorsa Macaafa Qulqulluu isa, “Namni hamaa yoo isin irratti hojjete, deebiftanii hamaa irratti hin hojjetinaa! . . . Nama hundumaa wajjin nagaatti jiraachuudhaaf karaa keessan wanta danda’amu hundumaa godhaa!” jedhu hojiirra oolchuuf carraaqqii godhu.
Dhugaa Baatonni Yihowaa nama amantiisaanii hordofuu wajjin qofa gaaʼela dhaabbachuu akka qaban kan amanan maaliifi?
Dhugaa Baatonni Yihowaa gorsa Macaafa Qulqulluu isa “nama amanetti,” jedhu hordofu; kunimmoo nama amantii tokko waliin hordofanii wajjin qofa gaaʼela dhaabbachuu qabu jechuudha. (1 Qorontos 7:
Haataʼu malee, Dhugaa Baatonni Yihowaa namoonni hiriyaa gaaʼelaa Dhugaa Baatuu hin taane qaban akka wal hiikan hin jajjabeessan. Macaafni Qulqulluun akkas jedha: “Namni amane tokko haadha manaa hin amanin yoo qabaate, isheenis abbaa manaa ishee sanaa wajjin jiraachuu yoo jaallatte, inni ishee hin baasin! Dubartiin amante tokko abbaa manaa hin amanin yoo qabaatte, innis haadha manaa isaa sanaa wajjin jiraachuu yoo jaallate, isheen namicha gad hin dhiisin.” (1 Qorontos 7:
^ KEY. 17 Kitaaba Caesar and Christ jedhamu, fuula 647 ilaali.
^ KEY. 18 Murtoo gama kanaan darbe ilaalchisee Jehovah’s Witnesses of Moscow and Others v. Russia, fuula 26-
^ KEY. 20 Journal of Marriage and Family, Jildii 72, Lakkoofsa 4, (Hagayya 2010), fuula 963 ilaali.


text:
Cartilage
Cartilageiin gossa connective tissue walitti qabame dha. Kaan ofii kessa qabus fiberotta collagenous ta'an fi/yokan elastin ta'an yoo ofii kessa qabataan, gossa celli kan chondrocyte jedhaman, kan waan akka gel ta'e kan matrix jedhamuun marfamanii argamu. Cartilagiin kunin avascular (blood vessel homma kan hin qabne) fi nyatnii isaani matrix kessan hurkee dabraa. Cartilagiin fayyida bayye qabu, hundee jabba lafee kennaf kennu fi akkasumas lafee articulate ta'aniif fulla cisse (smooth) ta'e kennun ademsaa isaani salphisuu. Cartilagiin nafa kenyaa kessatti bakka bayeet argamu isaanis jilbaa fi ciqiletti, cinacha, gurra, funaan, Tuboo Bronchial fi jiddu Marsaa Intervertebralt. Cartilage gossa sadiit jirra: hyaline, elastic fi fibrocartilage. Isaanis waan tendon kessatti argamanii dha.


text:
Himatamaan kun Biiniyaam Warquu jedhama.
Lammilee Itiyoophiyaa alatti erguu akka danda’utti seerri osoo hineyyaminiif lammilee gara alaatti erguu yakka jedhuuni Abbaan –alangee nama kana kan himate.
Namni kun Naannoo Amaaraa, Godina Baha Goojjaam Aanaa Shabalaa keessa Fulbaana 2004 karaa seera qabeessa ta’een gara Saawud Arabiyaa fi biyyoota gara-garaatti isinan erga jechuun namoota gara-garaa amansiisuuf socho’a.
Mana Aadde Sinaafiqish Iyyaayyaaw jedhaman dhaquunis mucaakee maalifan gara alaatti sii inergu jechuun amansiisuu yaala.
Mucaashees haala seera-qabeessa ta’een akka ergu itti himuun qorannoo fayyaa mucayyoon geggeessituu fi adeemsota gara-garaa raawwachiisuuf jechuun Birrii 12,000 harkaa fuudha.
Himatamaan mucayyoon gara Finfinnee dhuftee qorannoo Fayyaa fi ashaaraa akka fixxuu fi beellama paaspoortii qabsiisee gara manaatti akka deebitu godheera jedha himanni Abbaa-alangee.
Himatamaan kun booda Caamsaa 2004 gara maatii mucayyootti bilbiluun adeemsichi akka xumurame ibsuun gara Finfinneetti akka deebitu, maallaqa irratti waliigalanis fiddeefii akka dhuftu gaafata.
Caamsaa 30,2004 Finfinnee, Kutaa Magaalaa Addis Katamaa bakka addaa Awutoobis Taraa jedhamee waamamu guyyaa keessaa sa’a 9:00 irratti Birri isa hafe 12,000 mucayyoo harkaa fuudhatee, Waxabajjii 20, 2004 gara Beeruut akka deemtu taasisa.
Mucayyoon deemtee ji’a 6ffaatti Sadaasa 6, 2005 garuu gamoo 11ffaarraa darbatamtee kufuun buqqeen sammuushee miidhamee lubbuunshee darba.
Reeffishees Mudde 6, 2005 gara biyyaa gala.
Abbaan-alangees nama kana yakka lammilee Itiyoophiyaa karaa seeraan ala ta’een alatti erguun himata irratti baneera.
Himatamaan yakka kana raawwachuusaa akka hinraawwanne ganee mormus raga namaa fi sanadaa abbaan-alangee irratti dhiheesse moo’uu dadhabee Manni-murtichaa Yakkamaa jedheeraani.
Manni-murtii Olaanaa Fedaraalaa –Sadaffaa Himatamaan kana dura rikardii yakkaa kan hinqabnee fi dhukkuba fayyamuu hindandeenye kan dhukkubsatu ta’uusaaf addabbii salphisee, hidhaa cimaa waggoota saddeetii fi Birrii 2,000’n akka adabamnu itti murteesseerra; Kan gabaase Balaay tasfaayeeti.
Fe’uu: Maarituu Galaalchaa


text:
Thursday, December 26, 2013
ሲዳማ ቡና ኣምራች ኣርሶ ኣደሮችን የቡና ጥራት በማሳደጉ በኩል እንዲረዱ ተብለው በየቀበሌያት የተመደቡት የልማት ስራተኞች የተመደቡበትን ስራ ከመስራት ይልቅ በፖለቲካ ስራዎች ላይ በመጠመዳቸው ለቡና ጥራት መውረድ ምክንያት ሆነዋል ተባለ
Posted By: Nomonanoto Sidama | At: 12/26/2013 01:32:00 AM Be the first to comment!
ዘንድሮ የሲዳማ ቡና ከተጠበቀው በላይ ገበያ ያጣበት ሁኔታ ያለ ሲሆን ቡና ገበያ ካጣባቸው በርካታ ምክንያቶች መካከል ጥራቱ መውረዱ ኣንዱ ነው። የሲዳማ ቡና ኣልም ኣርሶ ኣደሮችን የቡና ጥራት በማሳደጉ በኩል እንዲረዱ ተብለው በየቀበሌያት የተመደቡት የልማት ስራቸኞች የተመደቡበትን ስራ ከመስራት ይልቅ በፖለቲካ ስራዎች ላይ በመጠመዳቸው ጉዳዪን ኣባብሶታል።
የሲዳማ ቡና ታይቶ በማይታቀው ሁኔታ በዘንድሮ ኣመት በዝቅተኛ ዋና ተሽጧል፤ ዝርዝሩ የሪፖርተራችን ጥቻ ወራና ነው ያንቡት፦
Bunu Sidaamu dagara sa"eno Wo'mu Tophiyira Ekonoomete, poletikahonna dagoomu lophphora umikkiha ikkasi anfoonnite. Sidaamu daga ekonoome umihunni bunu jiro iima xintantinoti xawoho. Konni buni dikko ragunni duushsha agurtunkunni kuneeti tayiixe sase diro ikkino. Konni albaanni ECX /Ethiopian Commodity Exchange/ xiinxallo assite bunu deerra babbade wortino.
Sidaama A- yite gaantinohu = Cirrete worku woradi geeshsha heeranno buna, Bansiha, Booniha, Hulate noo buna Sidaama B Yine gaamoonihu Alatta Wondiha, Aletta Cuukkoniha, Daarraniha, Daaleha, Wonshiha,Gorcheha, Shebbediiniha buna Sidaama C Yine gaamoonihu, Kambaatuniha, Wolaaitunniha, Halaabunnihanna hadiyyunniha buna. Sidaama C yinoonni korkaati insawiinni fulanno buni shiima ikkino daafira uminsa su'minni deerranna su'ma fushshate ikka hoogino daafiraati.
Tenne gaamo assininoonnihu bunu afirino coomillena isilanchimma/ quality and testing/ kee''ne la'nihu gedensaaniiti. Xaa yannara Sidaamu giddo bunu dikko hirantanni no. Sidaama A yine gaamoonni woradda buna mitte kiilo 8 birrenni kayiise 8.5 geeshsha hiramanni no. Sidaama B yinannihu kayiinni mitte kiilo buna 7 birrenni kayiise 7.5 geehshsa hiramanni no. Konni albaanni Sidaamu daddalaanora Baanke buna hidhdhate birre liqiisa gibbinoti qaangannita ikkitanna, hakkunni kawa limaatawi balehabit yite insa yituta yaanohura calla mangiste uyisiisino. Affu gede ikkite baalanti daddalaano bunu dikko giddora e''inoha nafa ikkiro daganke tayiixe bunu dikko di duushitino. Hakkuno dikko ubbinohu mereerima dikkora ikkino daafira daddalaano abbitino qarri dino. Alamete dikko babbaxitinoti shiimadda gobbuwa buna iillishshe shiqishino daafira bunu hasatto/ demand/ ajjeenna dikko hakuyii daafira ubbino yitanno mitootu. Xaano bunu xiraate iima lowo looso loosa hasiisanno. Bunu konni garinni uwanni hariro ekonoomete heeliichcho mayi ikka dandaanno yine xiinxallo loosa hasiisanno. Gibirinnu ogeeyye daganke wole gide kaase/wixxe yaano yannate dikkote hasamannoricho, baattonsa fushshitanno garinni loosidhdhe woxe afi'dhanno doogo kaajite rosiisanna qajeelsha aa hasiisanno. Gibirinnu latishshi looso loosiisanno qajeelsha uyiitanno yine qawwalla baala gaamoonni latishshu loosaasine poletiku looso calla loosanni uminsa gaamooshshe habbino daafira daganke latishshu loosinni kaa'lituro woyyanota buuxa hasiisanonsa.
Subscribe to: Posts ( Atom )
-
http://www.jpost.com/ The Islamic State terrorist group released a video on Sunday purporting to show its operatives shooting and b...
-
ካላ ሽፈራው ሽጉጤ ሙሉ ጽሁፉን ለማንበብ ከታች ካለው ፎቶ ላይ ዴብል ክሊክ ኣድጉ ... ራሳች እራሳችን ስናስተዳድር አንድ ሲዳማ ሆነን ክልላዊ መንግስት ከመሰረተን የሚከተሉ ጥቅሞችን እንጎናጽፋለ...
-
አዲስ አበባ ሚያዝያ 15/2007 በደቡብ ክልል ሲዳማ ዞን ከ426 ሚሊዮን ብር በላይ በሆነ ወጪ የተገነባው የአለታ ወንዶ- ዳዬ 51 ኪሎ ሜትር የአስፋልት ኮንክሪት መንገድ በይፋ ሰራ ጀመረ። በዚህም መሰረት የሲዳማ ...
-
Ethiopia: New Report Unveils Alternative Policy to Transform Economies, Make Gender Equality a Realityallafrica.com "Progress of the World's Women 2015-2016: Transforming Economies, Realizing Rights" launches in seven cities...
-
By Yelibenwork Ayele Monday afternoon and Tuesday morning Hawassa was in a festive mood as the Sidama, one of the tribes in the south, cel...


text:
FINFINNEE—
Gamtaa paartilee mormituu kan Itiyoophiyaa salganiin waltajji Masqalaa irratti Muddee ja’a fi Torba bara 20014 gaggeeffamuuf kan ture walgahiin uummataa fi hiriirrii mormiidanqamuu isaa beekamee jira.Hogganoonni paartilee hedduu fi kanneen biroon polisotaan qabamuu isaanii fi sababaa reebichaa irra ga’een kanneen qqamnii isaanii miidhame akka jiran madden ibsanii jiru.
Kanneen hidhaman keessaa nyaata lagachuun mormii qaban dhageesisaa kan jiran akkasumas kanneen wal’ansaaf gara mana yaalaatti geessaman dawaa dhukkubbi itti dhagesisuu irraa salphisu malee wal’ans biraa kan hin arganne ta’uun ibsamee jira.
Dhimma kana kan ilaaleen waajiira dhimmootii Komunikeeshinii mootummaa Itiyoophiyaa keessatti minister de’etaa kan ta’an Obbo Iwnetuu Bilaattaa deebii kennaniin hogganoonni mormituu hiriira ba’uuf kan gaafatan ta’uus iddoon itti ba’uuf gaafatan waltajjiin Masqalaa garu hojiin ijaarsa daandii baaburaa fi misoomnii ka biraan irratti gaggeeffamaa waan jiruuf hin ehamamneef jedhan.Mormitoonni garu achuumatti ta’u qaba jedhan jedhu.
Gama kaaniin Itiyoophiyaa keessa kan jiru Embaasiin Amerikaa lammiwwan isaaf beeksiisa baaseen baatii caamsaa dhufu filannoo Itiyoophiyaa keessatti gaggeeffamu dursee guutummaa biyyatti keessatti mormii siyaasaa gaggeeffamuu mala jedha.Hiriira kana irratti jeeqama mudachuu maluu maqaa dhahuun naannoo haalli nageenya isaanii yaaddeessaa dha ittiin jedhe fi of-eeggannaan akka barbaachisu hubachisee jira.
Gabaasa guutuu armaan gaditti caqasaa


text:
WASHINGTON,DC—
Sengaal 2- Gaanaa 1
Aljeeriyaa 3-Afrikaa Kibbaa 1
Zaambiyaa 1-Koongoo DR 1
Tuniiziyaa 1-Kep Verdee 1
Equwaatoriyaal Giinii 1 Koongoo 1
Gaabon 2-Burkiinaa Faasoo 1
Dorgommii Waancaa Afrikaa Eqwatooriyaal GiinIitti qopheessaan taphachumatit jiran.Tapha guyyaa sadiitti goolii 15 galee, nama kuma kurnya hedduutti bahee daawwate.
Tapaha Garee C keessaa Senegaalii fi Aljeriyaan duubaa dhufani mo’an.Tapha guyyaa sadii marroo jaha taphatanii biyyiyii sadii qoftii wal moote sunitti , Bafaanaa Bafaanaa Afrika Kibbaatii fi Black Stars, Gaanaati taphi hin taane.
Tpahta Senegaal, Gaanaa 2-1 moote irratti taphataan Senegaal Moussa Sow sekondii hafte keessatti gooli keessa buufatee Senegaal mirgaan galatte.
Senegaal ta Moussan galche sun waliin marroo haga 20 gooli galchuuf balbala Gaanaa,Black Stars irraa cabsuuf gamte kubbaa sibiilaa gooliiti fi laphee namicha goolii eeguutiin dhaananii taan ammoo qilleensa keessa oofte.
Gooli takkittiin Gaanaa gurbaan isiin Faransaayii fidatte Andree Ayewutit daqiiqaa 27essoo irratti keessa buuseef.
Gaanaan tapha jalqabaa irratti goolii galchu malte hedduu dhabde. Gurbaan isiin abdattu, Asamoah Gyan, biinnii, busaa irratti arganii wallaanchuutti jiraa.
Gaanaa silaa tapha jalqaba akka dansaa taphachaa dhuftullee taphii sun goolii hin taaneef.Goolii Senegaal ta qaraa Mame Diouf,nama isiin kilabii EPL,Stoke City fidatanitti daqiiqaa 58esso irratti keessa buuseef.
Senegaal duubumaa dhuftee moote.Gama kaaniin ammoo Aljeeriyaallee Bafana Bafana Afrikaa Kibbaa 3-1 adabdee waan hamtuu goote.Aljeeriyaan duruu nama hedduu alaa fidatte jedhanii sodaatanillee yoo taphii jalqabe haga Afrikaa Kibbaa miila hin oowwine.
Afrikaan Kibbaa tapha jalqabaa ufumatti qabaadhattee daqiiqaa 51 irratti Thuso Phala goolii qaraa galcheef.Kubbaa adabbii ta taphataan isii Tokelo Rantie dhiitelleen sibiilaa gooli dhooftee irraa deebite.
Afrikaan Kibbaa Gooii sadeen Aljeriyaan AfrIkaa Kibbaatiin moote ta qaraa Afrikuma Kibbaatti daqiiqaa 67essoo iratti ufitti galchite, ta lammeessoo Faouzi Ghoulam,ta sadeessoo ammoo Islam Slimani dabaleef.
Ammajii 20,2015 ammoo Ayvori Koosti fi Giiniitti waliin taphata.Diider Diroogbaa dhufuu baatullee Ayvori Koasti moohichaan egan.
Tapha Maali fi Kaameruun irratti taphataan Maalii,Saamu’eel Eto dhufuu baatullee abdi qabdi.Fulaa Saamu’eel hin jirretti Maaliin Vincent Aboubakar abdatti.
Tapha Waancaa Afrikaa kana Equwaatooriyaal Giinii magaalaa afur keesstti itti jiran.


text:
WASHINGTON,DC—
Maaykil Felipsi,bisan daakuun madaaliyaa warqii 18 moohe.Amma farsoo dhugee mataa machiitiin makiinaa oofe jedhani dorgommii ji'a 6 irraa dhaaban.
xMaaykil Felipsi,bisan daakuun madaaliyaa warqii 18 moohe.Amma farsoo dhugee mataa machiitiin makiinaa oofe jedhani dorgommii ji'a 6 irraa dhaaban.
Amerikaatti farsoo dhuganii makiinaa oofuun seera malee. Atileetiin Amerikaa dorgommii bisaan daakuutiina addunyaatti beekamu Maaykil Felipsi,[Michael Phelps] Fulbaana 30,2014 isaa mataa machitiin makiina ooofu karaa Baaltimor,MD irratti tiraafikiin qabee himatanii dorgommii irraa dhaaban.
Felipsi,atileetii ganna 29 dorgommii olompikii afur irratti warqii badhaafame, irratti marroo 20 madaaliyaa badhaafamee kana keessaa 18 madaaliyaa warqiiti.
Balleessaan isaan himatan karaa saatii km 40 oofan irratti innii 134 oofee qabame. Akka daarekterii Daakuu Bisaan Amerikaa,Chuck Wielgus jedhetti hujiin atileeti kanaa balleessaa guddoo murtii jabduu feetu.
Itti gaafatamaan guddaan Koree Olompikii Amerikaalleen murtiin tun waan tahuu male. Yoo dorgommii ispoortii irraa dhaaban kanatti Felipsi,barnoota nama amala akka isaa qabu,ka farsoo dhugee makiinaa oofu barsiisan barata. Felipsi ji’a jahaaf boqonnaa fudhadhee akka ani akka dansaa ufi beekuuf wa na barsiisuutti jiran jedhe Tiwiiterii isaa irratti erge.
Dorgommii Hockey(Qillee)
Ispoortii Amerikaatti bebeekamtu gugurdoo keessaa tokko Hockey, dorgommii afaan keennaan Qillee jennuu tana.Liigii kilabaata Hockey Amerikaa,NHL jedhan.Cabbii irratti kophee goommaa qabdu naqatanii cabbii irra mucucaachaa tapahtan.Dorgommii baranaa Onkololeessa 8,2014 Roobii dhuftu jalqaban.NHL,kilabii 30 qabdii,23 Amerikaa 7 Kanadaati.
Kilaboota tana akkuma quftuma isaatiin kilabii gama Bahaa,gama Dhiyaa,magaala gugurdoo fa jedhanii maqaa kennaniif. Kilabiin Hockey WDC,Caps., jedhanii,kamisa dhufu kiaabii Kanadaa Candaines waliin tapahtti.Walumattuu kilabota 30 haga Ebala dhufuu Amerikaa fi Kanadaa irra maree tapahta.
Atileetiksi
Chaayinaa magaalaa Nanningitti atileetota 600 biyya 70 keessa dhufanitti Chaampiyonaa Jimnaastikii addunyaa irratti dorgommiitti jira.Amerikaalleen atileetota hedduu ergatte.Atileetotii 600 ta biyya 70 keessaa dhufan Chaayinaa magaalaa Nanningitti dorgommii Artistic Gymnastics Championships jedhan 45essoof dorgomuutti jira.Guyyaa dheengaddaa jalqabanii guyyaa 6n duubatti dhumatti.
Amerikaan dorgommii tana iratti atileetota addunyaatti bebeekaman kurnya tahan ergatte.
Dorgommii kilaboota English Premiere League ittuma jiranii manaajera kilabii Cheelsii Joosee Moriinoo fi ka kilabii Arsenal Arsene Wenger tapha kilaboota isaanii irratti wal dhabanii harkumaan gargar qaban.
Jarii kun tapha Onkololeessa 5,Chelsii fi Arsenal taphatan irratti wal falmee achumaan wal dhabe.Akkuma taphii jalqabeen daqiiqaa 20eesso irratti manajerii Arsenal akka taphataan Cheelsii Gary Cahill, taphataa Arsenal Alexis Sanchez,seera malee miila dhaabe dorgommi bahu malee fi manajeerii Chelsi ammoo bahuu hin mallee irratti wal dhaban.
Falamaan oowwitee Morniinoo f Arsene barucmaa irratti walti kakahnii wal fallaadanii wal dadarban.ii haga quba ila wal kaahuutuu gahan.Manajerii Chelsii manajera Arsenaaliitiin falii ke malkaa si hin dabarsu,ati jiguun beekmata jedheen namuu woma akkanaatiin wal arrabsa. Arsenaalii fi Chelsiin marroo 12 waliin taphatanii 12nuu Chelsiitti moohee kalee 2-0 adabe.
Dorgommii EPL tana amma Chelsiitti qabxii 19n dura jira Manchester Cityitti 14 faana jira,South Ampton sadeessoo,Dorgommi kaleetti Hull Cityn Crystal Palace 2-0, Mancheser City Aston Villa 2-0 mootee walumattu Sanbata lamaan irratti goolii 27 gale.


text:
Naqamte
Naqamte magaalaa Oromiyaa dhihaatti argamtu. Magaalaan Naqamte naannoo Oromiyaa Godina Wallagga Bahaa kessatti argamti. Iddon itti argama ishee ol ka’iinsa lafaa meetira 2,088 kan qabu yoo ta’u latitude fi longitude 905’N 36033E qaba. Naqamte aanaa Guutoo Waayyuu keessatti argamti.
Naqamte magaalaa guddoo Kutaa Bulchiinsaa Wallaggaa kan durii kan turte yoo ta’u amma immoo magaalaa guddoo godina Wallagga Bahaati. Akka lakkoofsa uummata bara 2005 godhame agarsiisutti, uummata 84,506 ta’utu magaalaa kana keessa jiraata. Akka lakkoofsa uummata bara 1994 godhameetti, Naqamte uummata 47, 258 qabdi turte.
Naqamte keessa iddoowwan seenaa kan akka Masaraa Kumsaa Morodaa, awwaala Onesmoos Nasib (Abba Gammachiis), godaamba Wallaggaa fi kkf jira. Dhaabbata gurguddoo Naqamte keessatti argaman keessa tokko Yuunivarsiitii Wallaggaati. Istaadiyeemin sadarkaa isaa eeggate Naqamte keessatti qarshii miliyoona dhibba lamaa ol ta’uun ijaarramaa jira. Istaadiyeemin kun Istaadiyeemii Wallaggaa jedhamee moggaafame. Naqamte nyaata aadaa wallagga keessatti bekkamaa ta’e Ancooteedhan beekkamti. Hoteellonni fi manneen nyaata hedduun nyaata kana keessummoota isaaniif ni dhiyeessu.
Naqamte kan ishiin hundoofte jaarraa 19ffaa gara gidduu keessa. Yeroo san magaala guddoo Mootummaa Wallaggaa turte. Bakaree Godaanaa fi ilmi isaanii Morodaa Bakaree Naqamte magaalaa guddoo Mootummaa Wallagga godhatanii akka turan seenaan ni dubbata. Boodarras, ilmi Morodaa, Kumsaa Morodaa achuma qubatee Wallagga bulchaa akka ture ni dubbatama.


text:
Afaan Afiroo-Eeshiyaatikii
Afaan Afiroo-Eeshiyaatikii maatii afaanii guddaa, kan afaanota walitti dhiyaatanii fi loqodoota dhibba baayyetti lakkaawwamu of keessaa qabu dha. Akka tilmaama Etinoloogii bara 2009tti, afaani fi loqoda amma dubbatamaa jiran naannoo 300 ta'utu maatii afaanii kana keessa jira. Afiroo-Eeshiyaatikiin baayyinaan afaanota naannoo Giddugala Bahaa, Kaaba Afrikaa, Gaanfa Afrikaa, fi nannoo Sahil keessati dubbatamani of keessatti qabata. Maatin Afiroo-Eeshiyaatikii damee seenaa qorannoo afaaniitiif barbaachisaa dha, kunis seenaa dheeraa galmeeffame maatii afaanii kamiyyuu caalu waan qabuu fi.


text:
Bitootessa 11/2015 Kolleejjiin dhaabbata barsiisota Jimmaa kan Waggaa dheeraaf ogummaa barsiisuummaa sadarkaa Dipiloomaa fi sertifikeetiidhaan barsiisota leenjisaa ture fi amma illee barattoota godinaalee Oromiyaa garaagaraa irraa walitti qabuun barattoota 10,000 olitti lakka’aman leenjisaa jiru gara mooraa Siyaasa mootummaa Abbaa irree Wayyaanee TPLF/EPRDF/OPDOtti jijjirame. Mootummaan Wayyaanee sochii warraaqsa FDG’n muddamee dhiphina keessa seenuun dabbaloota ergamtuu Wayyaanee ta’an mooraa dhaabbilee barsiisota kanarratti bobbaasuun ilmaan Oromoo dirqamaan miseensa OPDOtti ijaaruu, kanneen asiin dura ijaaramanii jiraniin immoo isin ABO waliin jirtuu, namoota warraa ABO ta’anii fi gara ABOtti isin ijaaraan immoo akka waaqaatti sodaattu, qajeelfama isaan isinitti kennaan immoo kuftanii kaatani hojiitti hiikaa jirtu jechuun meseensota OPDO mooraa Koolleejjii barsiisota Jimmaa keessatti argaman barattoota 179 irratti qormaatni bifa adda ta’een koolleejjicha keessatti irratti gaggeeffama jira. Qorannoo kanaan walqabatee miseensotni OPDO duraanii iyyuu arii fi dheekkamsaan guutamuun guutummatti miseensummaa OPDO dhaabuuf murtii fudhatan, sabboontotni barattootni Oromoo kun OPDO’n waanjoo garbummaa uummata Oromootti feetee ofii harree ba’aan itti tole taatee akka harree halaakaa wayyaanee faarsa jiraachuu murteeffatte jechuun arii wayyaanee fi OPDO irraa qaban ibsatan.
OPDO’n uummata Oromoo tuffachiiftee, qaanessitee, Oromoo waanjoo garbummaa jalatti tiksuun dhiyeenya kana immoo mootii abbaa irree TPLF kan ta’ee Abbaay Tsahaayee walga’ii dhoksaan Hawaasaatti gaggeeffame irratti namichi nafxanyaan kun OPDO arrabsee, tuffate doorsise, akka niitii isaattis kabaluuf ”Liki naasgabachowaleen” jechuun itti dhaadate, ergasii as immoo OPDO’n bakka dhaloota isaanii sirrii fi abbaa isaanii sirriin himatan, haala kanaan uummata Oromoo tuffachiisaa, arrabsiisaa mirga dhabsiisaa, qabeenyaa Oromoo saamsisaa fi ilmaan Oromoo ajjeesisaa nuti uummata Oromoo bakka buuna jechuun dhaadachuun kanaan booda dhaabbachuu qaba jedhu sabboontotni Oromoo barattootni koolleejjii barsiisota Jimma.
Dabballoota basaastota Wayyaanee yeroo ammaa koolleejjii barsiisota Jimmaa irratti ramadamuun hojii diinummaa fi garboomsaa umrii dheeressuuf ramadamanii kanneen maqaa qorannoo jedhuun barattoota Oromoo dararaa jiran:
1. AbbaZinaab Abbaa Olii president koolleejjii barsiisota Jimma
2. Taarikuu Laggasee dabballee OPDO fi basaasa barattoota Oromoo dararaa jiru ta’uun yeroo amma kana mooraa koolleejjii barsiisota Jimmaa keessatti waajjira OPDO banachuun mooraa barnooticha gara mooraa siyaasaa fi qorannoo barattoota Oromoo irratti gaggeessutti jijjirani jiru.
Barattootni Oromoo ilmaan qotee bulaa baratanii lammii isaanii barsiisuuf mana ba’an qorannoo Wayyaanee fi dabballoota Wayyaanee kanaan halkanii guyyaa dararamaa waan jiraniif barnoota dhaabuuf murtii godhan. Goototni barattootni Oromoo koolleejjii barsiisota Jimma mooraan barnoota mooraa siyaasaa miti yeroo amma kana waajjirrii OPDO mooraa koolleejjii keessatti ifatti banamuu fi galgalaa ganama barattootni Oromoo dirqamaan akka miseensa OPDO ta’an dirqisiifamuu fi kanneen miseensa ta’aniin immoo isin ABO jechuun dararuun dhaabbachuu qaba. Uummatni Oromoo akka waliigalatti garbummaa keessa jira, dabballootni Abbaa Zinaab abbaa Olii fi Taarikuu Laggasee jedhaman kun seeraatti dhiyaachuu qabu jechuun dhaamsa dabarfatani jiru, Wajjirrii OPDO fi qorannoon Siyaasaa mooraa Koolleejjii barsiisota jimmaa keessa hanga hin dhaabbatnetti guutummaatti barnoota itti fufuun iyyuu rakkisaa waan ta’eef guutummaatti barnoota dhaabuun mirga keenya kabachiisuuf kan falmannu ta’a jechuun murtii isanii dabarfatanii jiru.
Kolleejjiin Barsiisota Jimmaa Irratti Maqaa ABO Qorannoon Irratti Gaggeefamaa Jiraachuu Qeerroon Gabaase.
Bitootessa 11/2015 Kolleejjiin dhaabbata barsiisota Jimmaa kan Waggaa dheeraaf ogummaa barsiisuummaa sadarkaa Dipiloomaa fi sertifikeetiidhaan barsiisota leenjisaa ture fi amma illee barattoota godinaalee Oromiyaa garaagaraa irraa walitti qabuun barattoota 10,000 olitti lakka’aman leenjisaa jiru gara mooraa Siyaasa mootummaa Abbaa irree Wayyaanee TPLF/EPRDF/OPDOtti jijjirame. Mootummaan Wayyaanee sochii warraaqsa FDG’n muddamee dhiphina keessa seenuun dabbaloota ergamtuu Wayyaanee ta’an mooraa dhaabbilee barsiisota kanarratti bobbaasuun ilmaan Oromoo dirqamaan miseensa OPDOtti ijaaruu, kanneen asiin dura ijaaramanii jiraniin immoo isin ABO waliin jirtuu, namoota warraa ABO ta’anii fi gara ABOtti isin ijaaraan immoo akka waaqaatti sodaattu, qajeelfama isaan isinitti kennaan immoo kuftanii kaatani hojiitti hiikaa jirtu jechuun meseensota OPDO mooraa Koolleejjii barsiisota Jimmaa keessatti argaman barattoota 179 irratti qormaatni bifa adda ta’een koolleejjicha keessatti irratti gaggeeffama jira. Qorannoo kanaan walqabatee miseensotni OPDO duraanii iyyuu arii fi dheekkamsaan guutamuun guutummatti miseensummaa OPDO dhaabuuf murtii fudhatan, sabboontotni barattootni Oromoo kun OPDO’n waanjoo garbummaa uummata Oromootti feetee ofii harree ba’aan itti tole taatee akka harree halaakaa wayyaanee faarsa jiraachuu murteeffatte jechuun arii wayyaanee fi OPDO irraa qaban ibsatan.


text:
Shark
Shark (superorder Selachimorpha) gossa qurxummi yoo ta'u skeleton (lafe fi kuta nafa jabba bira) Cartilage guttu kan qabufi akkasumas nafi isaa akka bishaan kessa rakko malle demmu danda'u isaa godha. Kan itti hafurra fudhatanin gill bana shan hanga torba ta'un. Sharkotni dermal denticles (waan akka ilkanii) gogga isaani irra kan qabani yoo ta'an, kunis akka midhama fi parasite irra gogga isaani eega, kana malle akka fluid dynamics (demma bishaan kessa) salpha isaani ta'u godha. Sharkotni ilkaan ofiin debi'e biqillu danda'u qabu. Predatorotta (binensotta ajjesani nyattan) nama hin galle adunya kessa Sharkiin tokko dha, yoo nami isaan hin tuqne, nama yerro bayye hin nyattan. Ummatti tilmamaan wagga tokko kessatti Shark hanga 26-73 kan ijessani yoo ta'an, Sharkiin garu wagga tokkotti tilmamman nama hanga shan qofa nyattu. Waan guddan nami Shark ijessuf "fin" (waan harka fakkattu) isaan qabani kessa fudhachuf yoo ta'u, kuni immo Shark fin soup gochuf fayyadatama. Haa ta'u male Sharkotti bayyen osoo hin bekkin namotta dinagde qurxummi barbadu jirranin qabamu.
Gossi Shark garagara kan jirru yoo ta'u, kunis sharkii diqqa harka ga'u pygmy shark kan gossa "Euprotomicrus bispinatus" ta'an kan jalla gallanatti argaman, kan 22 centimetres (nine inches) ga'anii jalqabe hanga whale shark, kan gossa Rhincodon typus ta'e, qurxumii gudinan tokkoffa ta'e fi kan yoo guddatte tilmaman hanga 12 metres (41 feet) ga'u danda'u jirra. Whale sharkiin akkuma great whale, kan nyattu plankton qofa yoo ta'u, akkatan itti nyattus filter feeding jedhama. Bull shark, kan gossa Carcharhinus leucas ta'e, gossa qurxummi gallan soda qabu, gallana qulqullu (fresh water) fi delta kessa dakkachu danda'an kessa bekkamicha dha.


text:
AK-47
Gababani Avtomat Kalshnikov (Afaan Raashiyaa Template:Lang-ru) kuni qawwe gas-operated assault rifle kan yerro Cold War biyyotta Eastern Blociin fayyadattama turre. Kan bara 1947 fayyida irra kan olle qawwen kuni kan midhafame Mikhail Kalashnikoviin yoo ta'u kampaniin midhasee immo kampanii Raashiyaa Izhevsk Mechanical Works jedhamunii.
Yoo qawwe offin ofii guttu (auto-loading rifles) kan yerro World War II (the StG-44 aside) wajjin yoo walitti madallani, AK-47iin jabba, dheriinna diqqa kan qabu fi bakki qallaciin (rifle) itti sennu bayye diqqa 7.62 × 39 mm cartridge yoo qabattu akkasumas selective fire qaba. Assault rifle tokkoffa fi dhugaa isaa yoo ta'u, adunya hundatti bayye fayyadatama fi bekkama dha. AK rifles kuni assault rifle hunda irra bayye hojjatama.


text:
Giloobiyuliin
Giloobiyuliin kan jedhamu kun gosa pirootiinii serum keessatti argaman lamaan keessaa tokko dha, kan biraa immo albiyumiinii dha. Maqaan genetic kuni tartiiba pirootiinoota garagara kan gosa pirootiinii molecule gugguda qaban, kan bishaan qulqullu keessatti hanga albumin makamu hin dandenne, kan ademsaa serum electrophoresis kessatti albumin gaddi ademaan kessatti argama.
Maqaan kuni yeroo tokko tokko maqaa Globular protein jedhamu wajjin akka gosa tokkotti tajajilamma. Haa ta'u malee albiyumiiniin globular protein dha garuu, giloobiyuliinii miti. Serum globular pirotiinonni kan bira hundi garuu globulin dha.
Protein electrophoresis tajajilamuun giloobiyuliinii gosa afuuritti qoqqodamu:
- Alpha 1 globulins
- Alpha 2 globulins
- Beta globulins
- Gamma globulins (immunoglobulins)


text:
Mallattoon bara dhumaa maalii dhaa?
Gaaffii: Mallattoon bara dhumaa maalii dhaa?
Deebii: Maati 24:5-8 barri dhumaa ga’uu isaatiif kan argisiisuu waan xiqqoo mul’atuu nuuf kenna, “baay’een isaanii, ani Kristoos jechaa maqaa kootiin dhufu, baay’ees ni dogogorsuu. Lolaa fi oduu lolaa akka dhageessan isaanin jedhe, kun ta’un dirqama eegaadhaa, hin na’inaa, haa ta’uu malee dhumni amma iyyuu sichi. Sabni saba irratti mootummaan mootummaa irratti ka’aa, beelli dha’ichi raafamni lafaa bakka adda addaatti ta’a.” Raajjii sobaan dabalaa dhufuun isaa, lollii dabalaa dhufuun isaa, fi beellii dabalaa dhufuun isaa, dha’ichaa fi balaan uumamaa mallattoo bara dhumaa kanaati. Dubbifama kanaan of eegachiisa nuuf laata: akka hin dogogoree, sababii isaa mallattoon kun jalqaba dhiphinaati dhumni sichii dhufa. Hiiktoonni tpkko tokkoo akka argisisanitti tokkoon tokkoon sochiin lafaa, tokkoon tokkoon tasgabaa’uu dhabuu siyaasaa, fi Israa’el irra kan ga’uu tokkoon tokkoon waraanaa barrii dhumaa ariitiidhaan ga’aa akka jiru mallatto mirkanaa’uu dha. Haallii dhuma baraa ga’uun yeroo argisiisuu, isaan barrii dhumaa ga’eera jechuudhaani kan argisisan ta’uu dhiisuu danda’u. Ergamaan Phaawuloos akka inni nu akeekachiisuutti guyyaa dhumaatti barumsi sobaa dabalaa dhufa. “Afuurri garuu, mul’inatti, guyyaa bara dhumaatti kan dogogoran tokko tokkoo afurrii fi of arguu dhabuu sobdootaatiin barumsi afuura seexanaan kennamuu dhageefachaa, amantaa ganuu jedha” (1ffaa Ximoo 4:1). Guyyaan dhumaa “guyyaa mudamaa” jedhamuudhaan beekama, hameenyi namaa dabalaa dhufuu saatiif namoonni “dhugaa mormuu isaaniitiin” sababa (2ffaa Ximoo 3:1-9, akkasumas 1ffaa Teso 2:3 ilaali).
Kan biraan mallattoon yaadamu kan inni of keessatti qabatuu manni ququlluummaa Yihudootaa Yerusaaleemitti deebi’ee ijaaramuu isaa yeroo ta’uu, innis Israa’el irratti dinuummaa dabala, mootummaa addunyaa tokkoo dhaabuu duukaa bu’e. Ta’us, baay’ee mallattoon bara dhumaa inni guddaan mootummaa Israa’elitti. Bara 1948 Israa’el akka mootummaa of danda’ee tokkootti beekamtii argate, irra guddeessa bara haraaraa 70 asitti yeroo jalqabaatiif. Waaqayyoo Abrahamiif kakuu akka galeetti, sanyiin isaa Kana’aaniin akka “dhaala bara baraa” akka dhaalan (Uuma. 17:8), Hisqeelis waa’ee Israa’eel haaromsa foonii fi afuuraa raajeera (Hisq boqonnaa 37). Isiraa’eel lafa mataa isaa irratti mootummaa akka dhaabbatuu akka raajii bara dhumaatti isa guddaa dha, haala bara dhumaa Israa’eel wajjin wal qabachuu irraa kan ka’e (Daani. 10:14, 11:41, Mul.11:8).
Milikita kanaan tilmaama keessa galchuudhaan, abshaalaa fi hubatoo ta’uu dandeenya, abdii bara dhumaa kan ilaalate. Ta’us isaan haaloota adda addaan hiikuun nurra hin jiraatu, raawwiin bara dhumaa ga’uu isaa ifatti akka argisisan goone. Waaqayyoo ragaa ga’aa nuu laateera, qophaa’uu ni dandeenya, kan waamamneefis akkas akka taanuuf.
Gara Mana fuula Afaan Oromootti deebi’aa
Mallattoon bara dhumaa maalii dhaa?


text:
Whale shark
whale shark, kan gossa Rhincodon typus ta'e, gossa shark yoo filter feeding nyattu kan dafe nyachu hin dandenne fi gossa qurxumi yerro dheraaf jirrachu danda'u dha. Gossi sharkii kun gossa qalamu nama gamachisu akkatta gossa tokkon midhafame argamu kan qabu yoo ta'u, kuni immo misensa genus Rhincodon , family, Rhincodontidae (1984n dura Rhinodontes jedhama ture), kan subclass Elasmobranchii fi class Chondrichthyes jalatti ramadamu dha. Sharkiin kuni gallana tropical fi ho'a akkasumas gallana bana kessa jirratta. Gossi kun wagga million 60 dura burqaan jedhame amanama.


text:
Xagge 86: Mitte Beeddakko Manna Massaggu
KONNI manni giddo mittichchu angichchunni kulannota roorte xabbanno beeddakko laitto? Kuni manni Yerusaalametenni kai wote, tini beeddakko leeltunsa. Insa Soojjaatinni daggino; ayyaantote yinannireeti. Insa, tini haaro beeddakko mittu ayirradu manchiwa massitanni noonke yite heddino.
Kuri mannooti umo Yerusaalame martu wote, ‘Yihudootaho nugusa ikkanno qaaqqi hiikko no?’ yite xa'mitu. “Yihudootu” yaa wole Isiraeelete su'maati. Mannootuno togo yitu: ‘Ninke Soojjaato hee'ne qaaqqu beeddakko balanxe la'ne, sagandammosira dangoommo.’
Yerusaalamete nugusa ikke noohu Heroodiisi tenne macciishshiti masi. Isi wolu nugusi bayichchosi adhannota dibaxino. Konni daafira kakkalaanote biilla woshshe, ‘Ilamanno yine qaale e'noonni nugusi ilamannohu hiikkooti?’ yee xa'mi. Insano, ‘Qullaawu Maxaafi Beeteleemete ilamanno yaanno’ yite qoltusi.
Hakkiinnino Heroodiisi Soojjaatinni dayi manna woshshe togo yii: ‘Hadhine ilamino qaaqqo hasse. Anino mare isira sagada hasi'roommona, affiniha ikkiro kulle''e.’ Ikkollana Heroodiisi qaaqqo hasi'rinohu shaara yoreeti!
Hakkiinnino beeddakko konne manna massagganni Beeteleeme hadhu; qaaqqu noo taaloote iillituti uurritu. Mannuno minira ei wote, Maariyaaminna qaaqqu Yesuusi hakko no. Insano abbitino elto Yesuusira uyitu. Gedensaanni kayinni Yihowa haaqetenni mannootaho, Heroodiisiwa higginoonte yee kulinsa. Konni daafira mannootu gobbansa wole doogo widoonni higgu.
Heroodiisi Soojjaatinni daggu mannooti gobbansa higginota afiti, lowo geeshsha hanqi. Konni daafira Beeteleemete lame diro wo'minonsarenna lamu diri woroonni noore labballo qaaqquulle baala shine gundanni gede hajaji. Yihowa kayinni balaxe Yooseefira tenne haaqetenni kulinosi daafira, Yooseefi maatesi ledo Gibitse ha'ri. Yannate gedensaanni Yooseefi, Heroodiisi reyinota afiti, Maariyaaminna Yesuusa haare Naazireete higi. Yesuusi lophphinohu hakkooti.
Tenne haaro beeddakko leeltanno gede assinohu aye lawannohe? Mannootu tenne beeddakko la'uhu gedensaanni, Yerusaalame hadhinota qaagi. Sheexaanu Daawuloosi Maganu Beetto shaara hasi'rino; qoleno Yerusaalamete nugusi Heroodiisino shaara hasi'rannota afino. Konni daafira tenne beeddakko fultanno gede assinohu Sheexaaneho.
Maatewoosi 2:1-23; Mikiyaasi 5:2.
Xa'muwa
- Misilete aana noo mannooti ayeooti? Insa giddonni mittu wara'a yite xabbanni noo beeddakko angichchunni kulanni noohu mayiraati?
- Nugusu Heroodiisi mayira masi? Isi mase ma assi?
- Wara'a yite xabbanno beeddakko mannoota massage hiikka iillishshu? Mannootu daggino doogo agurte wole widoonni higge gobbansa hadhinohu mayiraati?
- Heroodiisi mayyee hajaji? Mayira?
- Yihowa Yooseefira ma assanno gede kulisi?
- Haaro beeddakko leeltanno gede assinohu ayeeti? Mayira?
Wole xa'mo
- Maatewoosi 2:1-23 nabbawi.
Ayyaanto Yesuusa la'ara martu wote isira me''e diro ikkinosi? Isi hakkawote hiikko olliira no? (Maat. 2:1, 11, 16)


text:
Oromoo Baarentuu
Baarentuuu (Baarentoos ni jedhama; (maqaa durii) Baraytumaa ) gosa Oromoo lamaan keessa isa tokko. Gosti inni kan biraa Boorana. Gosti Oromoo Barentu nannoo Ormiyaa Bahaa keessa jiraata. Ummanni Baarentuu godinaalee Oromiyaa Harargee Bahaa, Harargee Dhihaa, Arsii fi Godina Baalee keessa jiraatu.
Contents
Waa'ee Baarentuu[edit | Lakkaddaa gulaali]
Baarentuun ummata Oromoo yoo ta'u gosa Oromoo kan jalqabaa keessaa walakkaa ta'a (walakkaan inni biraa Boorana). Ummanni Baarentuu baayyinaan magaala keessa fi baadiyyaa keessa yoo jiraatan muraasni garuu horsiisee bulaa fi qonnaa aadaatin jiraatu.
Amantii[edit | Lakkaddaa gulaali]
Gara Godina Wallagga Bahaa fi Wallagga Dhihaa, ummanni baayyen amantii Piroteestaantii kana hordofan yoo ta'u, ummanni Shawaa Kaabaa, Shawaa Dhihaa, fi Shawaa Bahaa amantii Ortodoksii, Piroteestaantii, Islaamaa hordofu. Godinaaleen Baha Oromiyaa kan akka Harargee Bahaa, fi Harargee Lixaa keessatti ummanni baayyeen, naannoo dhibbeentaa 98.5% kan ta'u, amantii Islaamaa hordofa. Harargeen Oromiyaa gara bahaa achi fagoo waan jirtuuf, kunis ollaa ummata Sumaalee kana Ogaaden keessa jiraatu fi kibba ummata Affaar kan Mootummaa Naannoo Affaar keessa jiraatu waan ta'eef, ummanni Sumaalee fi Affaar ummata Afrikaa keessa jalqaba amantii Islaamaa fudhate waan ta'ef, Oromoon Harargee baayyeen amantii Islaamaa fudhate. Ummatni muraasni godinaalee Arsii fi Baalee keessa jiraatu ammallee amantii Oromoo kan durii Waaqa tokkichatti kan amanu yoo ta'u, ummatni baayyeen garuu amantii Islaamaa hordofu. Ummanni amantii aadaa Oromoo Waaqatti amanan baayyen isaani gosa Booranaati.
Qoqqooddama[edit | Lakkaddaa gulaali]
Ummanni Baarentuu/Baarentumaa qoqqooddama armaan gadi qaba (qoqqooddamni tokko deebi'ee mataasaatti qoqooddamuu danda'aa):
- Oromoo Walloo, Oromoo gara kaaba ol fagaatee jiraatu, kan baayyinaan Naannoo Amaaraa Godina Oromiyaa keessa jiraatu. Oromoon Walloo gara kabaatti hanga Haroo Ashangeetti ol fagaatee kan jiraatu yoo t'u, Oromoon Raayyaa fi Oromoon Yajjuu as jalatti ramadamu.
- Oromoo Ituu, kan naannoo Oromiyaa keessa Laga Awaash fi kibba Dirre Dhawaa gidduu jiraatu
- Oromoo Karrayyuu, kan sulula Awaashi keessa godina Shawaa Bahaa fi Harargee Dhihaa keessa jiraatu
- Oromoo Aniya, kan kibba Ituu fi dhihaa Laga Erer jiraatuu
- Oromoo Afran Qalloo, kun Oromoo Qalloorraa dhalata afur yoo ta'an, isaanis:
-
- Oromoo Ala, kan magaalaa Harar gara dhihaa jiraatu akkasumas naannoo Laga Erer
- Oromoo Oborraa, kan Oromoo Ituu fi Oromoo Ala gidduu jiraatu
- Oromoo Baabbilee, kan baha Laga Erer jiraatu
- Oromoo Daagaa (Huumee, Noolee, Jaarsoo):
- Huumee (), kan Laga Laaftoo fi Faafam gidduu jiraatu - magaalan guddoon isaani Gursumi
- Oromo Noolee, kan baha Dirre Dhawaa fi kaaba Harar jiraatu
- Oromoo Jaarsoo, kan fiixa kaaba-bahaa Oromiyaa keessa jiraatu
- Oromoo Arsii, kan baayyinaan Godina Arsii keessa jiraatu; akkasumas Godina Baalee keessa jiraatu
- Oromoo Qaalluu, kan Lagaa Awaashi fi Dirre Dhawaa gidduu jiraatu
- Oromoo Worjii, kan bittinnaa'ee magaalaa Dasee fi Finfinnee keessa jiraatu
- Oromoo Sharifa, kan Laga Awaashi fi Dirre Dhawaa gidduu jiraatu, akkasumas Hararge Bahaa keessa Baabbilee, Dadar, Gursum fi Hararge Dhihaa Galamsoo keessa jiraatu


text:
2
Pauroofa niqiqoo fasiqausaki sía qinée óorudupirausee qídanoo.
1 Qinée Pauroosa Siria máqa maaqaki faqa Sirisia máqa maaqaki faqa kísaaqasaa qísaukuqara taikásee qíkunni qaara faqa qaara faqa óoqu marasée aukuana maraséeqa Baranabasina faqa Titusana faqa nífiqamareeqa Yeerusareenni óoru fíqiafana. 2 Ánutufa narí maraqunannai kukéeqasee qímaqimunara óoru fíqiafana. Miqóo óoruree Yísuna ufara suqímarusa misá úriqararausa faqá kai ufa qídaqa, ánaamuru Yísunara qímannimiafannufana óosana óosana qímannimiqiafana. Misá sía írifaqa qiní saika óoqai faqa maqee faqa sía ámiqimandee qiní dóoki íriranaki qáoo qifóora minára qinée qímannimiqa.
3 Qiní qíqoondi Titusafa ánaamuru Kirisa máqusaindari qiní faqa Yeerusaree máqusai óoru márufaqa Yuda máqannaasa Yísuna ufa írimarusa minára maasá sía Yuda máqannaa naanna rámasee Titusana fáinánduquaneera qiqau, káqi mána mána ímariqau. 4 Faiqí akaqáusa Yuda máqannaa únna qímasee Yísuna ufara suqímarunausee qímasee maasáki umeé ani kéeqafufaqa Titusana qáfammasee miná fáinánduquaqee qufaqa maasá qáoo qiqíafana. Misá nipuráraa fasiqara foora kukéeqasee maasáki ani kéeqee maríqau. Maasá Yuda máqannaasa faqa ánaamuru faqa ásauku mundírana Yísunaki márunara sía naríara naríara rufíeeqa ámiqi mándee moodáanaki Mooseena sándufakiqari idukíara foora márunara nipuráraa fasiqara foora minakí ani kéeqafufaqa maasá maréeqee Mooseena sándufaki rumbáranakiara foora kafáa quqáaneera nipuraqau. 5 Maasá sía misá ufara eedóo qiqíafana. Ínni ánaamuru máriasara iriséeqa sía eedóo qímasee Titusana fáinánduqiqíafana. Yísuna ámiqira fasaasa ufa ánoona ufara kai ínnee ánaamuru mapukúsee maráaqee qímasee sía misá ufa fáinánduqirufa íriqiafana.
6 Qinée Pauroosa Yeerusareenni ufa qímarunaki máridaqa Yísuna ufara suqímarusaki máridaqa faiqí misára úriqararausee qímarusa faqa ufa qímarufaqa íriafanaqa sía moómau fiqau qinée fímariafannamau mi-maú kai fiqau. Qinée faiqí misára úriqararausee qíqa, Ánutufa sía faiqí nifaaqa qáfamaseenoo úriqararausee uréeqarausee qídanoo minára qinée sía úriqararausee qíqa sía uréeqarausee qíqa amana amana kái máriaa foo qímasee qeeqá ánaamuru faiqí ánaaseeki saika máree márunnana kooroomásee paasóosamándee káqi qímannimiqiafana. Qímannimiafanaqa úriqararausee qímariasa sía qáoo qímasee moosáa fía̱anoo qiqau. 7 Misá qiníara maaqí qiqau, óoqai Yísuna ámiqira fasaasa ufa Yuda máqannaasa qímannimirafa Peetooroonasaa Ánutufa quqánau, dóo maqee kámuqoo mifá ánaamuru mi-ufánakai qímannimirafa qiní Pauroonasaa quqée foo qímasee maanára faqa írimariqau. 8 Ánutuna afeeka fannóo kai Peetooroona mara quqá ámufanoo Yuda máqannaasaki fídanoo qímanniminau, miqí kai ínoo Ánutuna afeeka fannoo qiní Pauroosa maréeqeenoo ánaamurukina mara quqásoofaqa fúafannaqa minára faqa írimariqau.
9-10 Yísuna ufa írimariasa úriqararausara foora máriasa Yameesafa faqa Peetooroona faqa Yoohaneefa faqa qiní ufa iriséeqa maaqí qiqau. Óo kúqaa Ánutufa aní maréeqeenoo kúqaa ánaamuruki quqéenoo, anée ánaamuruki aináininaqa maasá Yuda máqannaasaki aináinianauree qímasee qiní faqa Baranabasina faqa nísauku ruqúnnaseeqa dóo fuaqée qímasee moodáa ufá kai maaqí kai qímasee qímaqimiqau. Ínneeqara Pauroosa faqa Baranabasina faqa Yudeea máqa maaqaki mária kudi fasiqausara Yísuna ufa írimariasa maqee maqee íridaqa dadaaqiaqa. Miqí qufaqa qinée iriséeqa maaqí qiqíafana, qinée minára kai afeekaíkianauranoo fee qíqa. Mi-ufa suqirána Yeerusareenni máridaqa qímaqimiqau.
Pauroofa Antiooka máqusai máridanoo Peetooroona áqinau.
11 Dóo miqóoqari moo áukuana ái randóofaqa Peetooroofa Antiooka máqusai qinée máriafannaqoo aniroofaqa qinée aiqámausa nífusaa Peetooroona áfusaa áqiqiafana, akooqóo mifá áaqamásoonara áfusaa áqiqiafana. 12 Yuda máqannaasa nári sándufa qíqa ánaamuru máriasa faqa sía moodáanaki misá saimbaqa nárana naanáuree qiqau. Peetooroofa Antiooka máqusai máridanoo misá Yuda máqannaasa sándufa rukíaseenoo miqóoqaraa ánaamuru Yísuna ufa írimariasee qímaseenoo maqee maqee misá saimbaqa moodáaqoo óoqu marifídanoo nárana née marínau. Miqínoo márufanoo Yameesafa Yeerusaree máqusai máridanoo akaqá Yuda máqannaasa niqiqoofaqa Antiooka máqusai óoqu fiqau. Misá óoquroofanoo Peetooroofa níndafamaseenoo rufíamareenoo áadumai níanasaa óonu óoqu marifufanoo qímmirinoo qinau. Maa-fúka Yuda maqannaasá Yeerusareendari qumuraasá qiníara sía fáinanduqirausa faqa nárana náidanoommifoo qifóo qímasee rakéemasee áadumai óoqu marifinoo narí nárana nanau. Yuda máqannaasa Yísuna ufa írimarusa misákiqari akaqáusa ánaamuru márusara maaqí qiqau.
13 Yuda máqannaasa qíkaqaafasaauqa Peetooroona faqa miqóo márusa Peetooroona óosana qáfamásee misá faqa miqí kai íqa Yeerusareendari qúmusara rufíamareeqa Peetooroofa óoqu márutinai óoqu marifíqa nári nárana naqau. Misá sandéeqa Baranabasina faqa fírarisámeeqee nári mandá máparaa iranaki quqásoofanoo áadumai óoqu márifi nanau. 14 Qinée misá miqíu̱ oosanna qáfamaseeqa maaqí qiqíafana, misá sía ámiqira fasaasa ufa ánoona ufamau andeeqásee fídaqa eendaandámmida miqí máriafanoo, miqí qímasee Peetooroona aiqámausa nífusaa áfusaa áqiqiafana, anée Yuda máqannaafa máriananoo ánaamuru óosana marasée ánaamuru faqa moodáanaki máriananoo, anée nánaree maqee ánaamuruara asaurúsee rakéemasee áadumasaa óoqu márinanee. Anée miqíannana ánaamuruara sía fee amanaikínanee miqínanee. Anée ánaamuru maréeqeenana Yuda máqannaasaki quqásainaqa innaarúnai fírana amanaikídee miqídanee.
Yuda máqanaasa faqa ánaamuru faqa Yísunasaaqaraana asumu máreefaranoo.
15 Qinée miqí qímasee Peetooroona aqisée maaqí qímasee aiqámausa qímannimiqa. Kúqaa maasá Yuda máqannaaki kambíqarausa máridaqa. Maasá sía ánaamuru máriasa, misá Ánutuna ufara sía irirai mána mána ímariasa. 16 Sía maasá Mooseena sándufasaaqari fíranannai Ánutuna innaarúnai fírana amanaikíranaki kéeqaanaura, ásauku mundírana Yísunasaa rusíranannai kai Ánutuna innaarúnai fírana amanaikíranaki kéeqaanaura. Sía faiqí moó fannoo Yuda máqannaasa sándufannai Ánutuna innaarúnai amanaikíranaki kéeqaannoo.
17 Maasá Yuda máqannaasa Ánutuna innaarúnai amanaikíranaki kéeqararee qímasee ásauku mundíranasaa atooqáfiqa quándakiqa bóo ánaamuru máriasa naanna rámafiqa mandóosana máree márunausee qianáuranoo. Maasá miqídaqa ásauku mundíra fee maasá maréeqee mandáinainaki quqéenoo fee qianáuree. 18 Óo sía uqanna miqínoo máridanoo. Qinée Pauroosa Mooseena sándufannai Ánutuna innaarúnai amanaikíranaki kéeqaranara qáoo qímarunausa máridaqa, qinée maqee quándaki minára eedóo qíqa Mooseena sándufa rukíaanaura. 19-20 Mooseena sándufara qinée maaqí qianáura dóo mifá qiní áaqarana qímaqiminoo darusaifaqá kúqiqa máridee qídaqa. Qinée Ánutuna saikara fíndifi minakí máriaqeera qiní darusaifaqá kúqiara foora íqa máridaqa. Ásauku mundírafa auníriranasaa kúqinoo qinée faqa minándiri kúqiara foora íqa máridaqa dóo maqee sía qeeqáraa kásida máridaqa, ásauku mundírafa qiní daundurái márinara kásida máridaqa. Qinée maa-maqee kásira márirafa Ánutuna ámaaku maqee maqee saqárikidaqa máridaqa, mifá qiníara ámuqusinoo narí márirana quqánau. 21 Qinée Ánutuna idaaqíra káqi nímirana qímifaqa sía qáoo qímasee minnísaanaura, faiqí moó fannoo Mooseena sándufasaaqari Ánutuna innaarúnai amanaikíranaki kéeqainanara ásauku mundírafa fífau kúqinau foo qídaqa.


text:
Lagni Shaballee
Lagni Shaballee (Sumaaliffa: Webi Shabeelle, Xaaliyaaniffa: Uebi Scebeli) laga baddaa Itoophiyaarraa ka'u yoo ta'u gara kibba-bahaatti yaa'udhaan gara Sumaaliyaa naannoo Muqaadishootti deema. Naannoo Muqaadishootti, gara kibba-dhihaatti jal'ata, achii gara qarqara garbaatti deema. Muqaadishoodhaa gaditti, lagni kun ganna qofa yaa'a. Waggaa baayye, lagni kun naannoo Laga Juba yoo ga'u ni goga. Bara bokkaan sirriitti roobu garuu, Waabii Shaballeen Laga Juba biraa ga'ee itti makamuun gara Garba Indiyaatti makama.


text:
Butamuun waldaa kiristaanaa maalii dhaa?
Gaaffii: Butamuun waldaa kiristaanaa maalii dhaa?
Deebii: “Butamuu” jechi jedhuu macaafa qulqulluu keessatti hin argamu. Ta’us yaad-rimeen butamuu qulqulluu sagalee isaa ifatti barsiseera. Butamuun waldaa kiristaanaa, Waaqayyoo amantoota hundumaa lafa irraa haala fudhatuu dha, murtii tolaa isaa lafa irratti dhangalaasuu isaa fuuldura karaa isaa kan wal qixeessu, yeroo rakkina isa guddaatti butamuun dursa kan ibsame 1ffaa Teso 4:13-18 fi 1Qoro 15:50-54 irratti dha. Waaqayyoo amantoota du’an hundumaa ni kaasa, qaama ulfinaa itti uwwisa, lafa irraas isaan fudhata, jireenyatti amantoota jiraatani wajjin isaan immoo yeroo sanatti qaamni ulfina qabeessii kan isaaniif kennamu. “Gooftaa mataan isaa ajajaan sagalee angafa ergamootaatiin malakatni Waaqayyoo waaqa irraa gadi bu’a, Kristoositti kan du’an dursani ka’u, isa booddee nuyii jiraatoo taanee kan hafne, Gooftaa qilleensa irratti simachuudhaaf isaani wajjin duumessa keessa butamna, akkuma kana yeroo hundumaa gooftaa wajjin nii taana” (1Teso 4:16-17).
Butamuun amaluma isaatu libsuu ijaatti ta’a yeroo sanattis qaama ulfina qabeessa fudhanna. “Egaa dhoksaa tokkoo isinittan hima hundumti keenya hin duunu malakani inni dhumaa yeroo afuufamuu hundumti keenya libsuu ijaatti ni jijjiramna, malakatni ni afuufama warri du’anis kan hin totore ta’ani ni ka’uu nuyiis ni jijjiiramna” (1Qoro 15:51-52). Butamuun hundumti keenya abdiidhaan eeguun kan nurra jiraatuu dhugaa ulfina qabeessa dhuma irraattis cubbuu irra walaba baana. Argamuu Waaqayyoo wajjin bara baraan nii taana. Wal falmii baay’ee wal hiikuu butamuu irraa fi haala bal’ina isaatiin geggeefameera. Kun yaada Waaqayyoo miti. Caalaadhumatti, butamuu kan ilaalatee, Waaqayyo “wali walii keenya sagalee kanaan akka wal jajjabeesinu barbaada”, (1Teso 4:18).
Gara Mana fuula Afaan Oromootti deebi’aa
Butamuun waldaa kiristaanaa maalii dhaa?


text:
7 responses
-
Dhaamsa ilmaan Oromoo hundaaf,
Qeerroon Abdii Oromiyaa ta’uu mamii tokko malee itti amanuu dhaan ilmaan Oromoo hundinuu bakka jirrutti waan dandeenyuun qeerroo cinaa hiriirree cunqursaa mootummaa Wayyaanee haa barbadeessinu. Gita bittaa Mallas Zeenaawii kan ummata keenyarratti roorrisu kuffisuun nurraa eegama. Kana ta’uu baannaan dhalootni Oromo kan fulduraa rakkoo jalaa bahuuf yeroo kan fudhatu ta’uu beekuu nurra jira.
Bilisummaa Oromoo tiif hiriiruun lammii oromoo hundaa irraa kan eeggam. Kunis barattoota Univarsitii, mana barnootaa sadarkaa hundaa,kan biyya alaa fi biyya keessaa sochii haaraa Qeerroon jalqabe kana irratti birmadha. Hojjetoota fi qonnaan bultoota, daldaltoota fi dalagaa adda addaa irra kan jirtan gumaacha isin irraa eeggamu hunda irratti hirmaadhaa.
Wayyaaneen haa baddu
Oromiyaan akka billisoomtu
-
qabsaa.an nikufa qabsoon ittifufaa ashamaa oromoo
-
guyyaan nuuf hin dhufa
guyyaan walabummaa
guyyaa gaffiin keenya
itti deebii argatu yoomuma
nuuf dhufa
atis akka nama
nuuf kutattee garaa
maaliif nuu hin dhageessu
yaarabbiii….
-
Lammi koo oromo oromummaan maaliif yakka ta’ee oromos rabbitu uume,haqa qabna haqa keenya falmachuuf deefachuun jihaadii dha lolle fudhachuu qabna,falmachuuf jabaanne loluu qabna. Yaa dhaloota ammaa seenaa keenya tolchuu qabna. WBO abdii saba oromootii hunduu ka’uu qabnaa carraa dirreetti deemanii WBO tti dabalamuuf kan feetan kabiyya keessaaf alaa daandi dirre banamee jira bilisummaan dhiiga malee hin dhuftu yeroon oromiyaan itti bilisoomsinu amma jabaanne ha kaanu!. Oromiyaan kan oromooti aarsaa kamiyyu ni kanfalla! I.U.Of
-
Gochigittabittonnihabashootaanurrattiraawachaaturaniifii ammaasraawachaajiran.ammalleegochisuukanneessaan ilmaan oromoo irrattirawatamaatijira .warri ormotahaniigaraakeessaniifjecha ilmaan oromo ajjeechaa,hidhaafiibiyyarraabaasaajirtanhundinuu irra ofqusadhaa.seenaan nigaafata. Cinaaqaamakeessaniitokko ,oso agarttuu ibiddaanhingubinaa.animaali?jedha,aati ofgaafadhaa
-
Sabboontonni orom kanbiyyitaa,adda addaakeessafacaataniijirtanhundinuubakkumajirtaniqabssoojabeessaa
-
Guyyichi ofiin hindhufu, wareegama gaafata, ani kana booda jilbiinfadheedhuma rabbiin duwwaa hinkadhadhu!
Maarree?
Rabbikeenya kadhachaa,
Hoofaa keenyas qarachaa guyyaa bilisummaa ariifachiisna!


text:
The Tower of Babel (Genesis 11: 1-9)
Borana
Aka mana d'eera Babeli jaarani
- Gaafa qara nami ch'ufti afaani toko dubbata, dubbileeni toko.
- Ato nami gara ilaboru gogodaanu, lafa diida diriirtu Shinari keesati qubatani.
- Duuba waan woliini jed'ani, Koota me, biyye faara suumne aka dansaa gumne matofaara mid'aasina. Duuba matofaara suniini woi jaarani, matofaara suni laamiini wolti qabani.
- Jennaani waan jed'ani, Koota me, dira jaaranne, mana d'eera ka fiit'eeni isaa Waaqati ejitule jaarra, aka gurra baafanne lafa ch'ufa keesa gargari imbaane.
- Jennaani AABBO Waaqi gadi bue, dirafi mana d'eera nami jaare argu d'ufe
- waan jed'e, Me ilaala, worri kunini ch'ufti gosa toko, ammalle afaani toko dubbatani; iti keeyachaani waan worri armaa achi tahu tana. Armaa achi worri woma yaadu taha!
- Koota me, gadi buune, afaani worraa wolmilisine, aka worri wolind'ageenne.
- Duuba AABBO Waaqi lafa ch'ufa keesa worra gargari baase wolhanqise; jennaani worri ijaarsa dira suni lakisa.
- Tanaafi dira suni maqa Babeli baasani; wonti akanatiifi achiti AABBO Waaqi afaani nama ch'ufa wolmillise, achumaani nama ch'ufa gargari baase wolhanqise.
Source: Kitaaba Waaqa. Ka Kitaaba Deutarokanonikol/Apokrifa Qabu.
The Bible with Deuterocanon/Apocrypha in Borana. The Bible Society of Kenya, Nairobi, 1994.


text:
Hamara Bhi Ek Zamana Tha Lyrics - Magic Moments (1994).
Hamara Bhi Ek Zamana Tha
Song Duration: 3:24
Isii chaman mein hii hamaaraa bhii ik zamaanaa thaa Yahin kahin koii saadaa saa aashiyaanaa thaa Isii chaman Nasiib ab to nahin shaakh bhi nasheman kii Ladaa huaa kabhii phoolon se aashiyaanaa thaa Isii chaman Terii qasam are o jald ruuthanevaale Guruur-e-ishq na thaa naaz-e-aashiqaanaa thaa Isii chaman Tumhiin guzar gaye daaman bachaakar varnaa yahaan Vahii shabab vahii dil vahii zamaanaa thaa Isii chaman Isii chaman mein hii hamaaraa bhii ik zamaanaa thaa Yahin kahin koii saadaa saa aashiyaanaa thaa Isii chaman.
Total views : 118
(No Ratings Yet)


text:
Ronaldinho
Ronaldo de Assis Moreira n taphatta kubba milla Brazil yoo ta'u, maqqa birra Ronaldinho Gaucho jedhamuni bekkama (kunis sababa inni state Brazil, Rio Grande do Sul dhufeef), haa ta'u malle salphatti akkasumas bayyinan Ronaldinho jedhame bekkama. Innis january 2007tti akka jirratta Spanishitt fudhatame.
Maqqan issa Ronaldinho kan jedhamu kuni Brazilian Portugueseiin Ronaldo diqqa jechu yoo ta'u kunis kan ba'ef taphatta Ronaldo jedhamu irra gargara isaa basuuf jedhametti. Bekkamumma inni argatte kessa, Ronaldinhon FIFA World Player of the Year yeroo lamma fudhaterra (2004 fi 2005) akkasumas European Footballer of the Year award fi FIFPro World Player of the Year award yerro lamma (2005 fi 2006)tti fudhatterra.
Contents
Wa'ee issa[edit | Lakkaddaa gulaali]
- Maqqa guttu - Ronaldo de Assis Moreira
- Guyya dhallotta - March 21, 1980 G.C
- Umrii - 27
- Bakka itti dhallate - Porto Alegre, Brazil
- Dherrina - 1.81 m (5 ft 11 in)
- Bakka itti taphattu - Attacking Midfielder
Bakka itti taphattu[edit | Lakkaddaa gulaali]
- Club amma - Barcelona
- Lakkofsa - 10
Boca Juniors
club Ijolluma[edit | Lakkaddaa gulaali]
- 1997-1998 - Gremio
club ergaa guddatte kessa turee[edit | Lakkaddaa gulaali]
- 1998-2001 - Gremio yerro 110 fi taphatte 37 galchee
- 2001-2003 - Paris Saint-Germain yerro 55fi taphatte 17 galche
- 2003 - amma - Barcelona yerro 114fi taphatte 56 galche
Biyya taphatef[edit | Lakkaddaa gulaali]
- 1999 - amma - Brazil yerro 73 taphatte 29 galche


text:
WASHINGTON,DC—
Ka akka billaachaa bisaan irra barrisee daaku,ka akka qurxummii bisaan keessa loo’u loo’u, akka raachaa itti bindiirfatu,fi ka roophii gurdummatulleen hedduu.Akkii bisaaniin daakatan gosa hedduutti jira.Atileetotii addunyaa bebeekamoon wal dorgomuuf qophii jiran.
Dorgommii 12essooo FINA Chaampion Ship jedhanii biyya 171 dorgomuuf galmaahe.USA nama akka Ryan Olche Olympikii irratti madaaliyaa 11 argate fa ergatte. Rekordii metirii 100,200 fi 400 harka isaa jirti.
Dorgommii bisaanii ka daattuun,warri bisaan daakuun beekamu walti qophaahuu 12essoo Federeshiiniin FINA qopheessu Muddee-3-7, 2014 jalqabdi.
Atileeti Tikkii Galaanaa Maratoonii Jappaanif Qophii Jirti
Maratoonii Rotterdaami ta Tikkiin moote,bara 2102
xMaratoonii Rotterdaami ta Tikkiin moote,bara 2102
Tikkiin nama ganna 27ti eegii bara 2012 Olompiki London irratti warqii motee asitti guddoo hin mumullattu.
Tikkiin fiigicha hedudu irrattti badhaasa argatte. Maratooni Rooterdaamii fi Amesterdaam fa irratti moohachuun beekamti. Atleetiin Ugaandaa Stephen Kiprotichilleen dorgommii tanaa qophii jira.Innilleen Tikkii waliin Olompiki Londo moohe.Dorgommii tana Gurrandhalaaa 22 bara 2015 jalqabn.
Gama dhibiin ammoo maratoonii addunyaan eeguutit jirtu Jappaanii fi Singapoor guyyaa 6n duubatti jalqabanii atileetotii walti qophaahuutti jiran.Dorgommii tana Federeshiinii Atileetiksii Addunyaa IAAF qopheessa.
Biskileetii
Atileetiin Eertiraa, Mekseb Debsay dorgommii biskileetii oofuutiin Afrikaa keessaa tokkeessoo tahee badhaafame.
Waldaa Atileetoa Addunyaa,UCItti atileetota Afrikaa keessaa biskileeti oofan tokkeesos tahee badhaafame.Atileetii kun dorgommii bara kana dorgme qabxii 241 argatee Afrikaa keessaa tokkeesso tahe.
Gurbaan Eertirtaa kun nama ganna 23 amma kilabii Jermen gargaarsa Biskileeti Geremeni keessa jira.
Biyya Afrikaa ta barana jabeenna kubbaa miilaatiin guddoo guddatee FIFAn Sadarkaa kenneef,Giinii
Sadarakaa FIFA Sadaasaa baaseen Giiniitti akka malee oli bahe sadarkaa guddaa irra gahe.Giiniin duraan Afrikaa keessaa 11essoo irra turte amma oli ceetee Afrikaa keessaa jaheessoo taate.
Tokko haga kudhani ka jiru sadarkaa Afrikaati,kana ammoo ka addunyaati.
1.Aljeeriyaan addunyaa ammo(18)
2.Tuniziyaa (22)
3.Ayvoori Kosti,(24)
4.Senegaal (35)
5.Gaanaa(37)
6.Giinii (38)
7.Keep erdee(39)
8.Kaameroon(41)
9.Naayjeeriyaa(42)
10.Maalii(49)
Taphattota kubbaa miilaa ka miilii miidhame
Manchster Untied keessaa Angel De Mariya, foon gudeedaatti cite,’Stoke City’ keessaa ammoo Vikotr Moses foon ribuutti rifate, Juventus keessaa ammo Kwadwo Asamo’ah foon mogoleetti micciirame wallaansatti jiran.
Di Mariyaan tapha kialbiin isaa bori,Muddee2,2014 Sitii waliin taphattuuf waan taphata hin fakkaatu.Jarii kaanillee tapha Waancaa Afrikaa bara 2015 keessa waan jiran hin fakkaatu.Di María kialbii Manchester Yunaaytid Hull Ciy waliin taphattu daqiiqaa 13esso irratti ribuun gudeedaa dudda duubaan oli rifattee tapha keessaa bahe.Di Mariyaan dhalootaan Argentiinaa.
Viktor Moses Istokei Sitii taphatu torbaan saddeetiif tapha dhaabuuf deema. Sitiin Viktor ergifattee taphachiifatti.
Gama kaaniin Dorgommii waancaa kubbaa miilaa Afrikaa Ammajii 17,2015 jalqabaniif biyya 16 walti qophaahuuttti jira. Taphattotii biyya alaatii dhufanii abdan hagaii tokko ya dhufiitii hanqate. Namii Gaanaan abdattu Kwadwo Asamoah kilabii Juventus keessa jiru tapha irratti jilbii miliqee dhufu dadhabe.
Asamoha nama ganna 25ti marroo afur dorgommii waancaa Afrikaa kana taphatee barana hin taaneef.