text:
Prezidaant Donald Traampii fi muummichi ministeeraa Israa’el Benjamin Natanyaahuu marii White Housetti geggeessaniin ergaa tokkummaa erga dabarsani booda koreen Senatii immoo kan Traamp filatan Israa’elitti ambaasaaddore US raggaasisuuf dhuga ba’umsa dhaggeeffatuuf jira.
Koreen hariiroo alaa Senetii kan qubsuma Israael ijaartu deggeranii fi embasiin US kan Isra’el Tel Aviv irraa gara Jerusalemitti akka darbu falman ogeessa seeraa David Friedmaniif gaaffii dhiyeessuuf jira.
Gareen ambaasaaddoroota duraanii kan bulchiinsa prezidaantii Republikaanotaa fi Demokraatotaa aangoo sana qabatanii turan Friedman ejjennoo leellistummaa qabu jechuu dhaan koree murtii haqaaf xalayaa erganii jiran.
Bulchiinsi Traamp immoo Friedman-n akka ambaasaaddoraatti gamasii qabaachuun hariiroo US fi Isra’eliif akka fakkeenyaatti fudhatama jedhee jira.
Tramp filmaata Faalixiin biyya of dandeessu akka taatu jedhu ilaalchisee yaada madaalawaa qabaachuu dubbatan. Gam lamaaniittu kan qaamoti lamaan itti walii galan nan deggera jedhan Trump.


c: text/html

text:
Islaamummaa Seenaa Itiyoophiyaa
Qopheessadhaan kan Qindaa’e
Mata-dureen “Islaamummaa Seenaa Itiyoophiyaa” jedhu kun ka’umsi seenaa sochii Musliimotaa yeroo ammaa kana Itiyoophiyaa keessatti ta’aa jiru maal akka ta’e agarsiisuf kan qophaa’edha. Biyyi Itiyoophiyaa jedhamtu tuni seenaa keessatti Islaamummaa akkamitti keessummeessite? Hordoftoota amantaa Islaamummaa waliin akkamitti jiraatte? Hordoftoonni Islaamaa biyyattii tana keessatti akkamitti jiraatan? Seenaa Itiyoophiyaa keessatti Musliimonni gaheen isaan taphatan maal fakkkaata? Ilaalchi fi sochiin isaan qaban maal fakkaata ture? Sochii fi Ilaalchi Musliimotaa kan yeroo ammaa dhugaalee seenaa fi kan amma mul’achaa jiru waliin wal bira qabamanii akkamitti xiinxalamu? Yaadota jedhan mata-duree kana jalatti ilaaluf ni yaalla.
Islaamummaadhaf Deebii, Afaan Oromoo Fuula Duraa

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Oduu Ho’aa
Caamsaa 17, 2014 (Bilisummaa) –Mootummaan Kallattii Qabsoo Hawaasa Musliimaa Jallisuuf “Bedr Islamawi Gazexaa” jechuun Gaazexaa haaraa Guyyaa Har’aa Gabaarra Oolchuuf akka qophaa’e beekame Jumaha, Caamsaa 8/2006
Mootummaan “Bedr Islamawi Gazexaa” jechuun gazexaa maqaa Islaamaa itti baasuun gabaa irratti baasuuf akka qophaa’e beekamee jira. Gazexaan kun Gaazexaa Dhimma Musliimootaa hordofee gabaasuu fakkeessuun guyyaa har’aa Gabaa irra oola jedhamee eegama.
Mootummaan Gaazexaan kana Gaazexaa Dhimma islaamaa hordofee gabaasu fakkeessuu fi qalbii Musliimootaa akka harkisu gochuun Fuula dura gaazexaa kanaa irratti gabaasa guutuu adeemsa murtii Koreewwan keenya Jaallatamoo kan barreesse yommuu ta’u, kaayyoon duraa gaazexaa kanaas kaayyoo Qabsoo Musliimaa cimsuuf qophaa’e taassisanii qopheessuun isaanii beekameera.
Gaazexaa kana irratti Barreeffamni dhimma Musliimaa ilaallau kan “Face Bookii” irratti barreeffamaa ture akka irratti barreeffameef, adeemsi gaazexaa kanaas gabaasa Qabsoo Musliimaa ilallatu barreessuun qalbii hawaasa erga fudhatanii booda kallattii qabsoo Musliimaa jijjiiruuf akka deemama jiru bira gahamee jira.
Barreeffamni Gaazexaa kana irratti barreefamu barreeffama qalbii Musliimaa harkisan gochuun Musliimoonni dheebuu midiyaa waan qabaniif hawaasichi gaazexaa kana baay’inaan ni bitata jechuun qarshii hedduu walitti qabachuuf deemaa akka jiranis bira gahameera.
Gaazexaan kun yeroo Namni mirga isaa gaafate hundi mana hidhaa seenetti, yeroo Gazexoonni waa’ee mirgaa dubbutan hundi cufamanittii, fi yeroo namni waan “face bookii” irratti barreesseef itti gaafatamaa ta’utti “Sagalee Uummata dhageessisna fi waa’ee qabsoo Musliimaan gabaasa” dhaadannoo jedhu qabatee dhufuun isaa dhugumatti kaayyoo Mootummaa dhoqate ifatti kan agarsiisu dha.
Yeroo Mootummaan nama Paampileetii “Dimtsachin Yisema” dubbisuu fi nama Paajii “Dimtsachin Yisema” banee dubbisu hordofuun yeroo mana hidhaa galchaa jirutti, Yeroo Mootummaan Gaazexoota Musliimaa hunda cufee fi hojjettoota gaazexoota Islaamaa mana hidhaatti dararaa jiruttii fi akkasumas Yeroo Mootummaan Koreewwan Keenya dabalatee Musliimoota Kumaatamaan lakkaa’aman himannaa sobaa uumuu fi ragaa sobaa irratti baasuun Mana hidhaa keessatti hiraarsaa jiru kanatti “Gaazexaan Islaamaa” dha jedhee maqaa baasuun gabaa irra oolchuun isaa ilaalcha badaa Mootummaan Hawaasa Musliimaaf qabu agarsiisa.
Nuti Musliimoonni yeroo hammaa kana yeroo itti goowwomsamuu hin dandeenye irra geenye jiraachuu keenya Mootummaan kun quba hin qabu??
Gaazexaan guyyaa har’aa maqaa Islaamaatiin daldalaaf dhihaatu kun Finfinnee Naannoo Masgiida Anuwaarii fi Naannoo Masgiida Nuur (benin)’tti baay’inaan gabaaf akka dhihaatu bira gahamee jira.
Nutis Gaazexaa Maqaa Islaamaatiin Kallattii Qabsoo keenyaa jijjiiruuf dhufe kana bituu dhiisuun shira Mootummaa kana haa fashaleessinu!!
Nuti Abshaaloota miti, Abshaaloonni garuu nu hin gowwomsan!!


text:
Anaalee goodiina Boranaa keessa jiran 13 keessaa 10 balaa caamaan dhahamuu isaanii bulchaa Godina kanaa kan ta'an Obbo Boruu Godaanaa ibsanii jiru.Loon du'an akka jiran kan ibsan obbo Boruun, haalli jiru to'annaan ala hin taane, gargaarsa adda addaas mootummaan kennaa jira jedhu.Lafa mootummaan dhaqqabu hafeetti immo jaarmayoota gargaarsaa kan dhunfaa gargaaraa ka jiran ta'u dubbatan.
Gama kaaniin immo jiraatoonni aanaa Areeroo fi Moyyalee yaada kennaniin, caamnii fi beelli mudate isa ammaan dura ture irra ka baranaa hamaa ta'u xuquudhaan, dhabbatootii dhunfaa irra kan hafee mootummaan waan uummata gargaare hin qabu jedhu.Loon hedduutu dhumate, uummanni waan afaanti deffatu barbaacha qe'e gadhisee godaanaa jira jedhan.
Gabaasaa Guutuu MP3 tuquun dhaggefadhaa


text:
MISEENSOTNI OPDO MAGAALAA FINFINNEE WAAJJIRAALEE MINISTRAA 9 KEESSAA HOJJETAN HAR’A MUDDE 7,2008 FINFINNEE GALMA AADAA OROMOOTTI WALTAJJII DHIMMA WAYITAAWAA IRRATTI GEGGEESSANIIN WARAANNI ILMAAN, HAADHAA FI ABBAA AKKASUMAS BARATTOOTA KEENYA AJJEESAA JIRU OROMIYAA GAD LAKKISEE MOORAA DHUFETTI DEEBUU QABA JEDHAN.
Marii kanarratti kan hirmaatan hojjettootaa fi qondaaltota waajjira ministeera maallaqaa fi diinagdee, dhimma federaalaa irraa/poolisii federaalaa irraa/, waajjira muummee tika biyyaa irraa, qaamolee Adwaaii jechuunis Raadiyoo faanaa, waaltaa, meeggaa fi waajjira adwaaii irraa, ministra haqaa, miidiyaalee fi ministra koomunikeeshinii, dhaabbata abbagaar itoophiyaa irraa, Aanaa bulchiinsaa/ waajjira muummee mistraa irraa/, fi waajjiraalee ministrootaa kan biroo irraa kan walitti dhufan yoo ta’u, namootni yaada kennan martuu gadda isaanitti dhaga’ame ibsachuun gochaa ajjeechaa raawwatame balaaleffataniiru.
Waltajicha kan geggeessan itti aanaa daayirikteera ol-aanaa abbaa taayitaa galiiwwanii fi gumuruka obbo Abrahaam NUGUSEE FI MINISTER DE-EETAA GORSAA DHIMMA HAWAASUMMAA MUUMMEE MINISTRAA OBBO BOGGAALLE YOO TA’AN, amma dhaabni keenya du’aaf jireenya gidduu jira birmachuutu isinirra jiraata dhaaba kana farreen nageenyaa kun hin kuffisiin jedhan.
Ta’ullee hirmaattotni mootummaan uummata afaan qawween cabsuudhaaf yaalu gonkumaa fudhatama hin qabu, poolisiin oromiyaa dhadabnaan moo maaliif agaaziin itti gad lakkifama mootummaan naannoo oromiyaa maal eegaa jira, ajjeechaan lammii keennyaa dhaabbachuu qaba jechuun aariin dubbatan
Kana malees abidda kana dhaamsaa jechuun dura humni qonnaan bulaa fi dargaggoo oromoo irbaata rasasaa taasisaaa jiru kun oropmiyaa gad lakkisee ba’uutu irra jiraata kanaan ala rakkoo biraa dhala jechuun akeekkachiisan.
Kana malees lafti sabbataatii dhihoo kana kenname hektaarri 12 sun saamichi jalqabuu isaa kan agarsiisudha, nurraa dhaabbachuu qaba, rakkon bulchiinsa gaarii deebi’uu qaba, sababa liiziin lafti oromoo gurguramus itti yaadamuu qaba jedhan.
Itti dabaluun waajirri maaster plaanii cufame jettan hojii hojjetaa jiraachuu ammallee argaa jirra maaliif uummata gowwoomsitu, waajjirichi cufamuu osoo hin taane gaaffiin oromoo plaanichi haqamuu qabaadha ammas taanaan yoo nu deeggaraa jettan haqneerra jedhaa uummatatti baanee amansiisuu yaalla jedhan.
Hirmaattotni kanneen biroon ammoo inumaayyuu waltajjiin kun yaadannoo sammuu ijoollee fi uummata keenya dhumaniin eeggalamuu qaba ture jechuun, du’a ilmaan keenyaarra caccabuu ambulaansii birriin bitamteetu sin dhibaa jira kun sirrii miti jedhan.
Sana booda yaadanni faallaan waltajjichaa baay’annaan ibsa ejjennoo waltajjichi hin beekne tokko fiduun waan walii galame fakkeessanii dubbisuun waltajjichi xumurameera.
Geggeessitootni waltajjichaa garuu waraanni oromiyaa dhiisee ba’uu hin danda’u osoo biyyi jeeqamaa jirtuu, jechuun deebii dhabanii burjaaja’aniiru.
MISEENSOTNI OPDO MAGAALAA FINFINNEE MORMII KAASAN
MISEENSOTNI OPDO MAGAALAA FINFINNEE WAAJJIRAALEE MINISTRAA 9 KEESSAA HOJJETAN HAR’A MUDDE 7,2008 FINFINNEE GALMA AADAA OROMOOTTI WALTAJJII DHIMMA WAYITAAWAA IRRATTI GEGGEESSANIIN WARAANNI ILMAAN, HAADHAA FI ABBAA AKKASUMAS BARATTOOTA KEENYA AJJEESAA JIRU OROMIYAA GAD LAKKISEE MOORAA DHUFETTI DEEBUU QABA JEDHAN.


text:
wedding. Thursday , August 03rd , 2017 - 23:55:34 PM
Pamela Kazmierczak is an expert in the wedding niche. If you are interested in reading more about Purple Wedding Invitations, would like a free subscription to a wedding newsletter, or would like to shop at her online wedding shop with thousands of items go to Wedding Ideas Now!Your Wedding Invitation Cards
There is nothing sacred anymore about getting married on a Saturday. Which is why more couples are contacting their wedding caterers about, instead, holding a Friday ceremony and reception.
ivclassaril-ody"ivclassaril-ody"> pOcala iisa ctty i aiinn Cuutt,, Flrrdd (UUAA.. A one eads cala, one nnttnnll associatee it iihhthe hhoo reeccuuttyyfor obvious eessnn.. Bssddssbbiig ssociated iihh hrree cuuttyytteerr aaeeaallttmmrr thingg hhttOOaaaaii faaoossffrr. vveyynn frrmmvvccttooers oohhnnyyoonnrr tt bbssnnss xxcc to eeee reeiieesswwiill ttll yoo ttaa OOaaaaii nn ppaaeewweeeehhssiiaaiiyyccmmssbbffrr anythingg else.Ocala nnrraaee itt pprrmmnnnncc ssaaccnnee ffrrttuuiimmii Florrdd..IIppoottnn ttrrcciioossiiccuue heeSilver ppiigg NaauueeTTeeeePPrr,, WWll WWttrr WWttrrPPrr,,aadd hh nnww-ddeeuucc eettrrnntteemmddSSxxGGnnTTrriiooyy all ii nneerryySSlverr SSrriigg,,FFooiidd..SSllee SSrrnnssii a aauurr theeee pprr thhaa uurruudd the eeddwwtteerr of hh Sillee Rivee,, thh llaaggss artesiaannssrriiggffrraaiinniinntteewwrrdd Beeiiee ppiittnn nnttuuaa beeuuyyOOaaaaii aass aaoossforriissPPrrtt eeuuss OOaaaawwddiigg aaeeaawwrrddyykkoonn Onneejjss has oo rreecc ttee baattffllppaaeeaadduuwwnn aaddlee thh pprrttoo xxpooation ake ooer.> pOcala iisa ctty i aiinn Cuutt,, Flrrdd (UUAA.. A one eads cala, one nnttnnll associatee it iihhthe hhoo reeccuuttyyfor obvious eessnn.. Bssddssbbiig ssociated iihh hrree cuuttyytteerr aaeeaallttmmrr thingg hhttOOaaaaii faaoossffrr. vveyynn frrmmvvccttooers oohhnnyyoonnrr tt bbssnnss xxcc to eeee reeiieesswwiill ttll yoo ttaa OOaaaaii nn ppaaeewweeeehhssiiaaiiyyccmmssbbffrr anythingg else.Ocala nnrraaee itt pprrmmnnnncc ssaaccnnee ffrrttuuiimmii Florrdd..IIppoottnn ttrrcciioossiiccuue heeSilver ppiigg NaauueeTTeeeePPrr,, WWll WWttrr WWttrrPPrr,,aadd hh nnww-ddeeuucc eettrrnntteemmddSSxxGGnnTTrriiooyy all ii nneerryySSlverr SSrriigg,,FFooiidd..SSllee SSrrnnssii a aauurr theeee pprr thhaa uurruudd the eeddwwtteerr of hh Sillee Rivee,, thh llaaggss artesiaannssrriiggffrraaiinniinntteewwrrdd Beeiiee ppiittnn nnttuuaa beeuuyyOOaaaaii aass aaoossforriissPPrrtt eeuuss OOaaaawwddiigg aaeeaawwrrddyykkoonn Onneejjss has oo rreecc ttee baattffllppaaeeaadduuwwnn aaddlee thh pprrttoo xxpooation ake ooer.
About ▪ Contact ▪ Privacy Policy ▪ Terms of Service ▪ Copyright/IP Policy
Copyright © 2016-2030 ยท Home Design Ideas and Interior Inspirations. All Wrong Reserved.
Any content, trademark/s, or other material that might be found on this site that is not this site property remains the copyright of its respective owner/s. In no way does Title claim ownership or responsibility for such items, and you should seek legal consent for any use of such materials from its owner.


text:
Jiraattota Naannoo Gaambeellaatti fii baqattoota biyya suudaan kibbaa kan koola galtummaa argatanii naannoo Gambeellaa jiraatan jidduutti waldhabbii uumamteen namoonni 14 akka ajjeefaman jaarmayoonni gargaarsa adunyaa ibsan. Baqattoonni biyya Suudaanii kanneen koola goltummaa argatanii biyya Itiyoophiyaa jiraatan sababaa konkolaataan tokko baqataa 2 ajeeseef jecha lubbuu lammiilee itoophiyaa 10 akka ajjeesanii nagaya eeyduun mootummaa namoota ajjeechaa kanaa waliin hidhata qaban ja’aman 30 ...Read More »
Magaalaan Harar saganttaa mana diiguu irratti guyyaa arraa rakkoo keeysa oolte.
Karoora mootummaan naannoo manneen kuma 2 oli jiigsuu irratti baafteen ummanni shorarkaa keessa jiraachuun hubatame. Manneen bara 10 niif jaaraa jirru maalif nutti calliftan jechuun Ummanni gaafataniis deebisaa takkallee hin arganne. Bulchinsa Aanaa Shankoor itti manneen kumaa oli akka deegamuuf jiraatn waan karoorameef jecha guyyaa arraa riqicha aanaan Shankoorii fii dirree xayyaaraa walitti fidu biratti dhagaalee gurguddaa tuuluun daandii cufaati ...Read More »
Senaataroonii Ameerikaa 12 Tarkaanfi Mootummaan Itoophiyaa Lammiiwwan Irratti Fudhatu Balaaleffatan
Senaataroonii Yunaaytiid Isteets 12 mootummaan Itoophiyaa mirga lammi biyyaa akka kabajjuu fi biyya bulchuu keessatti caasaan hawaasaa hundi bakka bu’oota akka qabaachuun irra jiru gaafachuudhan guyyaa Ebla 21, 2016 wixinee baasaniiru. Wixinee tana irratti senaataroonni tarkaanfii humnoonni mootummaa Itoophiyaa namoota hiriira mormii karaa nagahaaatiin geggeessanii fii, gaazexeesotaa, akkasuma lammiiwwaan biyyichaa irratti fudhachaa jiran balaaleffataniiru. Senaatariin godina Meerilaandii fi, Seneetii Yunaaytiid ...Read More »
Mormii Bulchinsa Oromiyaa waliin hidhata qabdan jechuun namoonni 22 seera farra shororkeessummaa tiin himataman.
Mormii master pilaanii magaalaa Finfinnee tiin eegalamtee Oromiyaa keessaatti ji’oottan shan lakkaawwattee baatii jahaffaaf deemtuu waliin hidhata qabdan jechuun hooganoota jaarmaya KFO waliin namoota 22 irratti seera shoorarkeessummaatiin abbaan halangaa mana heeraatti himannaa guyyaa Jimaata dhiheeyse jira. Hoogganaan jaarmaya KFO obboo Baqqalaa Garbaa ammaan duraas haaluma kanaan wal fakkatuun mana heeraatti dhihaatee yakkamee bara afur erga hidhamee turee gadi lakkifamee ...Read More »
Ammaas Lammiileen Itoophiyaa biyya isaanii irratti namoota biyya alaatiin ajjeefamuun itti fufeeti jira.
Guyyaa Kamisaa namoota konkolaataan ajjeefaman lama biratti lubbuun nama 13 ajjeefamuun barame. Baqattootni Biyya Suudaanii kanneen Naannoo Gambeellaa Mooraa baqattuu Jawwii ja’amtu keessatti qubsuma baqattummaa argatanii jiraatan lammiilee biyya Ithoophiyaa 13 haala suukanneeysaan waraanaa fii habaleen tumanii cicciranii haala suukanneessaan akka ajjeesan jiraattonni naannoo warri ijaan argan Raadiyoo VOA dame afaan Amaaraa tiif haala nama suukanneeysuun ibsaniiti jiran. Balaa tanaan ...Read More »
Baqattootni Itoophiyaa biyya keeniyaa tti humnoota tika TPLF iin shoorarkaawaa jiraachuun barame.
Baqattootni rakkoo siyaasaatiif biyya Itoophiyaa irraa baqatanii biyya keeniyaa jiraatan damee tika mootummaa TPLF iin daraa keessa jiraachuun hubatame. Gaazeexaan Okey Afrikaa ja’amu kan keeniyatti qophaahu akka gabaasetti baqattootni lammii Itoophiyaa kan rakkoo siyaasaatiif biyya irraa baqatanii biyya keeniyaa jiraatan qabeenya isaanii saamamuu bira darbanii haala sodaachisaa cimaan akka doorsifamaa jiran gabaaseera. Gaazeexaan kun baqataa Obboo Taarikuu Dabalaa ja’amu ragaadhaaf ...Read More »
Guyyaa Arraa magaalaa gudditti biyya Ameerikaa Waashington D.C. tti Oromoonni kutaalee biyya Ameerikaa 28 fii Biyya Kanadaa irraa walitti dhufan marii fii hiriira akka taasisaa jiran ibsame
Qophii tanaaf torbee sadii caalaa qophii cimtuu taasisuun hawaasni Oromoo godinaalee biyya Amerikaa jiraatan marti akka qooda irraa fudhatan tattaafachaa turuuniis barameera. Qophii guyyaa arraa tana milkeeysuuf jecha kaleessa galgala hoteela Metro Point tti walgahuun haala sagantaa guyyaa arraa itti qaceeluun malu irratti marii addeellaan face book gubbatti adunyaa maraaf dabrsaa ti turan. Marii tana irraa hiis sadarkaa adunyaatti namoonni ...Read More »
Hidhattoonni Suudan Kibbaa Daangaa biyya Itoophiyaa ciihanii Gambeellaa Seenanii Nama 200 Ol Ajjeesan
Hidhattoonni gosa Murlee, torban darbe keessa, Sudaan Kibbaa irraa gara daangaa Itoophiyaa seenani namoota baayyee ajjeesuu isaanii fi joollee 100 ol fudhatani horii beeyladaa hedduu saamanii gara Sudaan Kibbaa deeb’uu miidiyaaleen gara garaa gadda cimaan gabaasaati jiran. Haaluma kanaan Televisonni fii Radiyoon Isaat goyyaa sadi hiif guyyoota gaddaa labsaniiti jiran. Akkuma himamutti hidhattoonni gosa Murlee jimaata darbe Suudan Kibaatii gara ...Read More »
Baqattoonni Dhibbootaan Lakkaawaman Garba Meditraaniyaan Keessatti Dhuman
Baqattoonni biyyoota Gaafa Afrikaa dhibbootaan lakkaawaman, gara Awurooppaatti osoo bahara bishaan Meditraniyaan gubbaan doniin deemaa jiranii galaana Meditiraaniyaan gama Bahaa keessatti dhumuu isaanii barame. Kanneen balaa kana irraa hafanii fi namoonni ijaan arggan akka himanitti dooniin galaanaanni fuudhe tun gara baqattoota dhibba shanii fe’attee akka deemaa turte ibsaniiru. Baqattoonni kuni guyyaa jimaataa Ebla 8 bara 2016 tti magaalaa kaayroorraa gara ...Read More »
Kubbaaniyaan Hindii tajaajila humna ibsaa Itoophiyaa fooyyessuuf walii galtee dolaara miliyoona 50 mallatteesse.
Bitootessa 31/2016 Kubbaaniyaan Hindii tajaajila humna ibsaa Itoophiyaa fooyyessuuf walii galtee dolaara miliyoona 50 mallatteesse. Magaalaa Finfinnee dabalatee magaalota naannoowwan ishee keessatti qulqullinaa fi ciccitiinsa ibsaa furmaata dhabee jiru furuuf kubbaaniyaan hindii tokko piroojektii dolaara miliyoona 50 fudhate. Hojii wal fakkaatuuf waggaa tokko dura walii galtee dolaara miliyoona 16.7 mallatteessee kan ture dhaabbatni paawor Giriik konsitiraakishinii rakkoo jiruuf furmaata hin ...Read More »


text:
WASHINGTON,DC —
Prezidaantii Bulchiisa Naannoo Oromiyaa fi Dura-taa’aa Paartii Mootummaa naannoo sanaa - Dhaabbata Dimookitaatawa Oromoo ka turan - Obbo Alamaayyoo Atoomsaa du’aan boqochuu isaanii, Mootummichi naannoo Oromiyaa beeksisee jira.
ISKINDIR FIREW - FINFINNEE irraa akka gabaasetti Obbo Alamaayyoon, dhukkuba isaan mudateen, umurii isaanii waggaa afurtamii-shaniitti Addunyaa kana irraa du’aan boqotan.
Duti Obbo Alemaayyoo wanna eegame - jechuun rakkisaa dha. Sabbaan isaa, itti-gaafatama guguddoo kana lameen baatanii haga dhiheenya kanaatti hojjetaa turan. Akka Lakkobsa Itiyoophiyaatti, Hagayya bara kuma lamaa fi lama irraa jalqabee -- dura-taa’aa DHDUO yokaan OPDO, Fulbaana bara 2003 irraa jalqabanii Prezidaantii Oromiyaa ta’uudhaan tajaajilan - Obbo Alamaayyoon. Itti-gaafama kana lameen qabatanii hojii itti fufuun isaanii -- rakkoo fayyaa qaban danda’auudhaan akka tahe dubbatu - maddeen Paarticha Mootummaa.
Ibsi Mootummaa Oromiyaa irraa bahes, kanuma mirkaneessa. Waggoota lamaan dabran keessa -- dabree dabree akka rakkoon fayyaa isaan mudataa ture dubbate. Taayitaa isaanii gad-lakkisuuf, ka Paartii isaanii -- Dhaabbata Dimookiraatawa Uummata Oromootti iyyannaa dhiheessatan garuu dhihoo dha. Torban lama dura. Itti-gafatama Paartii fi ka Mootummaa gad-lakkisuun isaanii beeksisamee, otuu waan hin turiin immoo duuti isaanii dhaga’ame.
“Obbo Alamaayyoo Atoomsaa - Itti-gaafatama guddaa Mootummaa fi uummatni itti kenne - amanamummaa fi fedhii uummata tajaajiluu guutuudhaan hojiin mul’isaa turan” - jedha - ibsi Har’a bahe kun.
Dhaabbatni Dimookiraasawa Uummata Oromoo - OPDO-n, walga’ii dhiheenya geggeesseen -- Obbo MUKTAAR KADIR, dura-taa’aa, Aadde Aster Maammoo immoo itti-aantuu gochuun filatee jira. Taayitaa Itti-aanaa Muummicha-ministaraatiin Qindeessaa Damee Bulchiisa gaarii fi Ministara Koolejii ka ta’an - Obbo Muktaar Kadir, Mootummaa Federaalaa keessatti itti-gaafatama guddaa dha kan isaan qabatanii jiran. Kanaaf -- Eenyu akka Prezidaantii Oromiyaa ta’uuf jiru haga ammaatti hin beekamne.
Obbo Alamaayyoo Atoomsaa, godinaa Wallagga Bahaa - aanaa Billoo-Bosheetti Abbaa isaanii - Obbo Atoomsaa Maajoo fi haadha isaanii - Aadde Ayyelech Birruu irraa, akka lakkoobsa Itiyoophiyaatti bara dhibba kudha-sagalii fi Jaatamii tokko dhalatan.
Du’a Prezidaantii Oromiyaa - Obbo Alamaayyoo Atoomsaa ilaalchisuun, nama dur itti-dhiheenyaan isaan beeku tokko LONDON irraa dubbiseen. Akka lakkobsa Awurooppaatti bara 2001 irraa haga 2006-tti Prezidaantii Mana-murtii Walii-galaa Oromiyaa ka turanii fi booda gad-lakkisanii biyyaa ba’an - Obbo Tashaalee Abarraa ti. Du’a Obbo Alamaayyootti, maal akka itti dhaga’ame nuuf ibsuun jalqabu.


text:
Haratussi Koshshiyaabaa Kunttanau Waatidi Maaddana Danddayiyoo?
DICCIIDDI deˈiya issi biittan gubaaˈe cima gidida Fransuway hagaadan giis: “Xoonanau daro baaxetido dooroy wuri simmin denddida ooshshay shaˈan qoodettiya Yihoowa Markkati bantta keettaa aggidi baqatanaadan oottiis. Deˈiya kattaynne xalee guutta gidiyo gishshau, waagay keehi alˈˈo. Bankke keettay gorddettiis; qassi asay miishshaa ekkiyo maashiniyan miishshi baawa woy maashinee oottenna.”
Macara biiruwaappe yiida ishantti baqatidi Kawotettaa Addaraashatun shiiqida Yihoowa Markkatussi sohuwaara miishshaanne etau koshshiya harabaa immiyoogaa doommidosona. Issoy issuwaara eqettiya citati ogiyaa gorddikkonne, naaˈˈu baggan deˈiyaageetikka Yihoowa Markkati polotikan mule gelennaagaa eriyo gishshau, macara biiruwaappe yiya kaameti hegaara kanttanaadan darotoo paqqadoosona.
Fransuway hagaadan giis: “Issi Kawotettaa Addaraashaa biyo wode qosetti uttidi zambbiyaageeti nu kaamiyaa bolli tokkosidosona. SHin, xiitee nuuppe gidduwaara aadhiis. Issi wotaaddaray zayyiyaa oyqqidi nuukko woxxiiddi yiyaagaa beˈidi, nu kaamiyaa sohuwaara guyye zaaridi eesuwan macara biiruwaa guyye simmidi biida. Nuuni paxa attido gishshau Yihoowa galatida. Wonttetta gallassi, he Kawotettaa Addaraashan deˈiya 130 ishantti naagetti attiyo sohuwaa biidosona. Amaridaageeti macara biiruwaa yiidosona; yan he iita wodee aadhana gakkanaashin asatettaaninne ayyaanaaban etau koshshiyaabaa kunttida.”
Fransuway hagaadan giis: “He biittan ubbasan deˈiya ishantti guyyeppe macara biiruwau xaafido dabddaabbiyan wozanappe galatidosona. Harasan deˈiya ishantti banttana waati maaddidaakko beˈidoogee eti Yihoowan kaseegaappe aaruwan ammanettanaadan oottiis.”
Meretaa gaasuwaaninne asaa gaasuwan bashshay gakkiyo wode, maadoy koshshiyo ishanttanne michontta, “Tamaa ho77ite. Kallidi miite” gookko. (Yaaq. 2:15, 16) Nuuni etassi asatettan koshshiyaabaa kunttanau koyoos. Hegaadankka, koyro xeetu layttan koshay denddanaagaa siyidi, “kaalliyaageeti huuphiyan huuphiyan bantta wolqqaa keenaa miishshaa peeridi, Yihudan de7iya bantta ishanttussi maaduwaa yeddanau qofaa qachchidosona.”—Oos. 11:28-30.
Nuuni Yihoowa ashkkarata gidiyo gishshau, asatettaaban maadoy koshshiyoogeeta maaddana koyoos. SHin, asau ayyaanaabaa koshshaykka deˈees. (Maa. 5:3) He koshshaa akeekidi hegaa kunttanaadan eta maaddanau, Yesuusi bana kaalliyaageeti erissiyo ashkkara oottanaadan kiittiis. (Maa. 28:19, 20) Nuuni nu wodiyaappe, nu wolqqaappenne nu aquwaappe daruwaa he kiitaa polanau peeshshoos. Nu dirijjitee asay immido miishshaappe amaridaagaa asaa aquwaaban maaddanau peeshshikkonne, he miishshan oottiyo waannabay Xoossaa Kawotettaara gayttidabaanne mishiraachuwaa yootiyoogaa. Yaatiyoogan, Xoossaanne nu shooruwaa siiqiyoogaa bessoos.—Maa. 22:37-39.
Yihoowa Markkatu alame yuusho oosuwaa miishshan maaddiyaageeti eti immiyo miishshay bessiyaaban maara peˈiyoogaa ammanettana danddayoosona. Maadoy koshshiyo ishata maaddana danddayay? Erissiyo ashkkara oottiyo oosuwan maaddana koyay? Yaatikko, “neeyyo wolqqai de7ishin, metootidaagau lo77obaa oottiyoogaa aggoppa.”—Lee. 3:27.


text:
#oromiyaa irraa
hojjatanni banki misooma Ethiopia kan sanyin oromo ta’an sababa malanmaltumma hojjatan jedhun ari’ama jira.akkuma beekkamu presidantin bankicha obbo Isayyas Barihe ji’a tokko dura malanmaltummadhe jedhani arianis hin hidhamne.garu inni kan ariame sababa ummanni bankin kuni ummata tigre qofaf liqessa jedhe gaffi kaasef san tasgabessufi.garu dhugan jiru ijollen oromo amma aria’ama jiran sila secret kana ummat baasanif.hnaga ammati ijollen jaha yeero ari;aman jahanu oromodha.kana nama dhibu garu 95% ligeffatan banki kana tigreedha. Via Mohammednur Guye
Godina Arsii bakkoota adda addaatti Qeerroon barattoota Oromoo manneen barnootaa sadarkaa tokkoffaa fincila xummura gabrummaa(FXG) gaggeessaa jiraachuun dhagahame jira, Arsii Aanaa Suudee M/B Haliilaa, M/B Darrabbaa, Aanaa Roobee M/B Ataabaa Adamii,M/B Haddaa Baamoo, M/B Suudee Sinbixaa, Aanaa Loodee Heexosaa M/B Loodee, Aanaa Limmuuf Bilbiloo M/B Garjeedaa Aanaa Arsii Nageellee M/ B Nageellee fi Aanaa Seeruu M/B Seeruu keessatti mormiin bifa Faaruu Alaabaa lagachuufi Barnoota Lammummaa Amala gaarii barachuu didanii jiru. Qeerroo irra
#OromoRevolution
Dubii Oromiyaa irraa dhuftee
Qabsoon keenna garam deemaa jira laata?
===================================
Dhimmi dhuunfaa kootiif jechan Adaamaa Ka’ee gara Universiitii Arsii magaalaa Asallaa deddebi’aan ture torbaan kana keeysa karaa Adaamaa kara Awaash Malkaa sa’aa geessuu irratti injifannoo qeeyrroon keenna galmeesse keeyssaa inni tokko lafa shoonkooraaf jecha shiftootni Woyyaanee qotee bulaa harkaa saamanii turan hedduu isaa ibiddaan barbadeeysanii jiru isa kana laalee gammachuun guuttamaa abdiin kos haalaan cimaa akka guyyaa takka Oromoon bakka jiruu ka’ee diina keenna akka awwaanisaatti itti duudee lafa irraa buqqisu utuman yaadaa deemuu haala qaabsoon keenna itti deemaa jiruuf akka diinni keenna akkuma bofaa mataa dhayanii biyyee arrabee lafaa ka’uu deebisee uf dhaabuuf sardamuu yoon laalu baay’aa aaree matanis na dhukkube haaluma kanaan magaalaa Dheeraatiif Magaalaa Itayyaa keeysatti gowwajjeesi hedduu ganama gamana leenjiif ulee diinaa ta’uuf karaa irra fiigu argaatiin aaraatiin baay’ataniif utuu hin taane kutannoon lolutuu fala jedhee gowwajjeesitti kolfaa bira darbe gama biraatiin immoo Adaamaaf Awaasha Malkaa Sa’aa jiddutti ijaarsa maqaa paarkii indastrii jedhuun woyyaaneen ariifachaa hojjattun laalee kunis yoo Rabiin jedhe kama lammiilee keennatti jedhee abdiin bira darbe Via Anii Sifa Hamid
https://www.facebook.com/plugins/video.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Ftiyya.hamid%2Fvideos%2F586561271537663%2F&show_text=0&width=400
Wayyaaneen Oromiyaa bakkoota gara garaa keessatti milishoota gandaa walitti qabuudhaan leenjii kennuuf dirqaa jira.
Amajjii 30,2017 Murni Wayyaanee yeroo ammaa kanatti Oromiyaa iddoowwan garaagaraatti milishoota gandaa walitti qabuudhaan leenjii waraanaa kennaafii jira.
Haaluma kanaan yeroo ammaa Godinaalee akka Harargee, Shaggar Lixaa, Wallaggaa fi Jimmaa keessatti aanota baay’ee keessatti leenjisaa jiraachuun baramee jira. Shirri mootummaan wayyaanee milishoota kanneen leenjisaa jiruufis sochiin ummata Oromoo daran jabaachaa jiraachuu irraa soda guddaa waan qabuufi.
Akkuma kanaan dura bare Wayyaanee irree ummata Oromoo ummatuma Oromootiin cabsuuf yaaluuf ta’uu hinhaalamu. Ilmaan Oromoo wal ajjeesisaa, walirratti duulchisaa umrii dheereffachaa kan har’a ga’e mootummaan wayyaanee ammas shira walfakkaatuun Humna Ittisa Ummataa dadhabsiisuuf milishoota kanneenitti dhimma ba’uuf akka ta’e ifatti barame. Milishaan gandaa mootummaa wayyaaneetiin leenji’ee ilmaan Oromoo biyya abbaa isaaniif falman irratti dhukaasuuf yaaluun garuu, ofii fi maatii ofii irratti murteessuu akka ta’e asumaan dhaammanna. “Sodaa abjuu hirriiba hindhaban” akka jedhamu sana leenjii milishaa gandaaf kennamu sodaatee Oromoon gaaffii abbaa biyyummaa irraa duuba hindeebi’u. Ummatni Waraana Agaaziitiif hinjilbiiffatin milishaa gandaaf jilbiiffata jedhanii yaaduun gowwummaa fakkaata. Via Falmii Lakkuu


text:
Qaagatto?
Muli yannara fultinota Agarooshshu Shae metseetta seekkite nabbawootto? Hanni aante noo xaˈmuwara dawaro qolate woˈnaali:
Wole gobbara heedhannori qaaqquullensa ayyaanaamittetenni kaaˈlate hiikkonne afoo horoonsidhannoro heda hasiissannonsahu mayiraati?
Oosoˈne heedhinanni gobba afoo rosu minenna hossannowa rossara dandiitanno. Mittu qaaqqi haammata afoo rosasi kaaˈlitasira dandiitanno. Annuwunna amuuwu oosonsa halaale seekkite huwatatenna ayyaanaamittetenni lophate, heedhanno gobbara coyiˈnanni afiinni massanganni songonso, afoo dadhitino qaalinni massanganni songo hadhuro woyyannoro heda hasiissannonsa. Annuwunna amuuwu uminsa hasattonni roore oosonsa ayyaanaamittete kaaˈlitanno gara heda hasiissannonsa.—w17.05, qool. 9-11.
Yesuusi Pheexiroosi, “Kurinni roorsite baxattoe?” yee xaˈminohu maa xawisateeti? (Yoh. 21:15)
Yesuusi mulesi noo qulxuˈme woy qulxuˈme woshshaadate loosi daafira coyiranni nooha lawanno. Yesuusi reyi gedensaanni, Pheexiroosi albi loosisiwa yaano qulxuˈme woshshaadate higino. Kiristaanu loosoho quwa saˈˈannoronna teˈee layiˈra hasiissannonsa.—w17.05, qool. 22-23.
Yesuusi ‘Xaartinoonte’ yiinohu hiikkonne Ayihudete rosicho giweeti? (Mat. 5:34)
Yesuusi waro Ayihude coyidhinori halaale ikkinota lellishate kaˈurira baalaho xaara roso assidhino. Insa xaartannohu coyidhanno coye ammannara yiteeti; Yesuusi kayinni togoo rosicho giwannota lame hige coyiˈrino. Togo yino: “Coyidhinanniri addahoro, ‘Ee,’ kaphohoro, ‘Deeˈni’ yiiyye.” (Mat. 5:33-37; 23:16-22) Yesuusi xaaro ajinshe laˈnannita hoolino. Woˈmanka wote halaale coyiˈneemmoha ikkiro, mannu ammanankera yine xaara dihasiissannonke.—w17.10 qool. 32.
Eeliyaasi Huteri Ibiraawootu Afoo rosa hasidhannore kaaˈlate maa assino?
Isi, rosaano Qullaawu Maxaafi giddo noota Ibiraawootu Afiita qara qaalla, qaru qaalira albaanna badheenni borreessinanni fidallanni baddanno gede kaaˈlate hedino. Konni daafira, qara qaale giddose fano bayicho afidhinokki fidallanni borreessino; qaru qaalira albaanna badheenni eˈanno fidalla kayinni giddose fano bayicho afidhino fidallanni borreessino. Xawishshu Ledo Noote Qullaawa Borrote Haaro Alame Tirorano lekkaalliidi qaagiishshira hattoo hayyo horoonsiˈnoonni.—wp17.3, qool. 11-12.
Kiristaanu mannu gawajjannonsata gargadhate olu uduunne horoonsiˈra lainohunni hiikkuri coyibba heda hasiissannonsa?
Aane noore heda hasiissannonsa: Maganu albaanni heeshsho qullaawate. Yesuusi harunsaanosi bise qodhitanno gede kulinohu, meessaneeto gargadhate yine bagado qodha hasiissanno yaate diˈˈikkino. (Luq. 22:36, 38) Ninke bisenke haantote soorriˈra hasiissannonke. Heeshsho maalaamittete coyinni roortanno. Wolu manni tiia gawajjannore assineemmokki gede qoropha hasiissannonke. (2 Qor. 4:2)—w17.07, qool. 31-32.
Maatewoosinna Luqaasi Yesuusi ilama daafira addi addi garinni borreessitinohu mayiraati?
Maatewoosi borreessinohu Yooseefi ledo xaado afiˈrinoreeti; lawishshaho Maariyaami godobbinota afi wote Yooseefira mayi macciishshaminosiro, sokkaasinchu haaqeetenni tenne haja daafira xawise kulinosi garanna sokkaasinchu kulinosire ammane adhinota borreessino. Luqaasi kayinni, Maariyaami ledo xaadooshshe afiˈrino coye illachishino. Isi Maariyaami Gebirieeli yinanni sokkaasinchi hasaawisinota, ise fiixase Elsaabeexi laˈara hadhinotanna Maariyaami Yihowa guwwissanni yitinore borreessino.—w17.08, qool. 32.
Qullaawu Maxaafi hiikkuri coyibba qeele saino?
Yanna saˈnanni hadhuta Qullaawu Maxaafi giddo horoonsiˈnoonni qaallanna yaatto soorrantino. Poletiku gashshooti soorramanno wote duuchu manni coyiˈranno afii soorramanno. Qullaawa Maxaafa wolu afiira qolle tirrannita gibbinori no.—w17.09, qool. 19-21.
Maganu Qaali afiˈrino wolqa horoonsira dandaattohu hiittoonniiti?
Heeshshokki giddo: Ganyite nabbawi, nabbawoottore hiinci, rosoottore loosunni leellishi. Soqqamatto wote: Qullaawa Maxaafa seekkite horoonsiˈri, qummeeshshunnita qara hedo xawisi, qummeeshshuwa mannu Maganu Qaale ayirrisanno garinni egensiisi. Madirake fulte rosiisatto wote: Qummeeshshuwa seekkite horoonsiˈri; mannu Qullaawu Maxaafi aana illachisha agure, kulatto woˈnaalshuwa, lawishshuwanna lallawo shiqishatto gara illachishannokki gede qorophi; nabbawatto qummeeshshuwa seekkite xawisi, lawishsha horoonsiˈri, hattono qummeeshshu rosu ledo xaadooshshe afiˈrino gara xawisi.—w17.9, qool. 23-27.
Baalanka rooranno baxilli hiikkonneeti?
Agaappe gara ikkinohu xintu seeri aana xintamanno yannara, baalanka rooranno baxilleeti. Kuni baxilli manna seekke baxate akataati; roorenka wolootaho yine meessi horo agurre insara danchare assine leellinshanniho.—w17.10, qool. 7.


text: Adoolessa 15,2017/ Godina Buunnoo Beddelleetti gibirri humnaa olii uummata keenya irratti gatamaa jiru biyya keenya sodaa keessa galchee jira.Bu’uuruma kanaan magaalaa Beddelleetti hoteela tokkotti gibirri murtaa’ee jiru waggaatti 4,000,000 (miliyina afur).Akkasumas Aanaa Daaboo Haannaa Magaalaa koneetti mana puulii tokkotti qarshii 7000 (kuma torba)dha.Mana rifeensaa tokkotti qarshii 4000(kuma afur)dha. Akkasumas suuqii xiqqaan guyyaatti tilmaama qarshii 76tti daldalee kan oolu gibirri itti murtaa’ee jiru qarshii 2500 dha. Egaa akka naannoo beddelleetti haali jiru otoo kana ta’ee jiruu magaalaa Beddelleetti namootni iyyannaaf gara waajjira Abbaa Taayitaa Galiiwwaniitti dhiyaatan guyyaa 6/11/2008 -07/11/2009 tti tilmaamaan namoota 200 irra gahaniiru.Akka Daabootti guyyaa lamman kana keessatti namoota 700 irra gahaniiru.Haalli jirtu haala sodaachisaa fi gaddisiisaadha. Walumaa galatti haalli naannoo jirtu ammaaf kanuma yeroovbiraa hanga walitti deebinutti nagaatti.


text:
Amerikaatti nama miliyoona hedduutti kadhimamtoota perezdaantummaa filachuutti jiran.
Qara nama 20 dhiyaatutti jalqabee amma torbatti walti hafe.Warrii walti hafe hagii tokko dureeyyii horii biliyoona hedduu qabu,hagii tokko ogeeyyota fayyaa addunyaan beettu, hagi tokko warra siyaasaan addunyaatti beekamu namuu waan akka akkaatiin beekama.
Amerikaan perzdaantii filachuuf kaadhimamtoota wal dorgomsiifachuutti jirti.
Paartii Rippaabilikaan keessaa nama shanitti wal hafe Demokiraati keessaa ammoo lama.
Nama hardha ‘Super Tuesday’ filannoo godinii 12 bahee kaadhimamaa filatu moohate abdii perzidaantii tahuuf abdii guddaa horata.
Filannoo hardhaa Super Tuesday irratti warrii dorgomu cufti godina Amerikaa gamaan itti baafatee akka ummatii bahee filatu iyyachuutti jira.
Ministerii haajaa alaa USA ta durii, Hilary Clinton, godina gama Kibbaa irraa abdii qabdi.
Warrii haga ammaatti namii hedduun hin fialtain deeggarsa hedduu hin qamne ka akka Dr.Ben Carson faatii dafanii nama argachuu baannaan filannoo keessaa bahuuf falachuutti jiran.
Namii akka Ted Cruz faatii Trumph dhaqabachuuf waan qaban waan hambifatan hin fakkaatan.
Dureessii Amerikaa beekamaan horuma ufiitii doolara miliyoona hedduu baasee filannoo tanatti dorgomuutti jiru,Donald Trumph fi Hilary Clinton deeggarsa dansaa argatanii abdiin filannoo tanatti jiran.
Woma taateefuu abbaa filannoo hardhaa Super Tuesday moohatu hardhuma galgaluma kana beennaa abbaa fahatee ummata galateeffatee filannoo keessaa galullee hardhuma beennaa nama miliyoona hedduutti filannoo kuroo jira.


text:
Demokrasii America hin hubatamin hafe
Akka badii Oromoott keessummummaa Amerikaan basha’ee sodaa fi doorsisa malee waggaa dheeraan jiraadhe. Abjuun kiyya yeroo hundaa ofiin bulummaa biyya tiyyaa, Oromiyaa fi nagaa fi tasgabii olloota seeti. Sadaasi 8, 2008 abdii koo kana caalaatt jabeesse. Seenaa addunyaa Ammayyaa keessatt mallatoo kan tahu. Guyyichi guyyaa namoota sanyii, amantee fi gita jireenya hunda afaan bansiise ture. Yeroo imimmaan osoo hin beekin ijoota duulaagaloo sochii mirga noolaa akka Jeesii Jakson keessaa lola’an argan miirri nama hagam akka tuqameef ragaa ture. Qabsoon saanii mirga walqixxe ilaalamuu fi kennataa wareegama guddaa itt baasan irra qaari’ee jira. Kun kaleessuma ture. Ammaa hooda hunda caccabsanii waajjira biyyatii olhaanaatt filamuun dandahamee jira.
Waan raajii itt tahee imimmaan saanii dhaabuu hin dandeenye. “Eyee ni dandeenya” ture dhaadannoon isa filamee yeroo dorgomuu jalqabee hanga hasaa injjifannoo tolchett. Sun abdii saanii faaruu “irra haanna” jedhun ifsaamaa ture kililche.
Kanneen demokraasii seenaa irra barataniif demokrasiin Amerikaa kan sobaa fakkaata. Gargaarsi isaan abbaa Hirrootaa akka Haayila Sillaasee, Mallas, Mobutu, Shahn Shah, Pinochet kkf godhaa bahan Amerikaan demokraatawaa tahuu seeyyuu nama ciicachiisa ture. Hangammeessi qara lamaa isaan Afrikaatt agarsiisan demokrasii waanti fakkaatu keessaa hin mullatu ture. Mudaan kun haasaa, ifsaa fi heera saanii guddicha keessatt hin mullatu. Garuu dubbiin sadarkaa hojiirra oolchaatt karaa irra jallatta.
Hogganni haaraan akka Washington itt hojjetu urgufuuf irbuu seenee ture. Sana jechuun shakala waajjirbulchii dullachaa kan sammuu namoota itt ramadaman xaxee to’atu urgufuu jechuutt fudhatame.
Yoo sun tahe qofa kan kanneen biraa geedaramicha irra bu’aa argatan. Mirgaa fi bitaan Washington urgufuun akka barbaachisaa tahe itt dhagahameera. Sana malee michooti ummataa akka diina Amerikaatt yoo tarreeffamaan diinoti ummataa garuu michuu saa tahanii ilaalamu. Murnoota mootummaa michuu Amerikaa tahaniin lolan hundi shororkeessituu akka hin taane, mootummooti Amerikaa michuu tahan hundi naannaa saaniif qajeeloo fi demokraatawoo miti. Michoommi ummataa waliinii kan barabarati; kan abbaa hirrootaa garuu jireenya saanii irra hin darbu. Kun naannaa keettota jijjiiramaa Amerikaatiin daawwatamuu qabu. Abbaan hirree eessattuu farra demokraasiiti. Abbaa hirree Itiyoophiyaa abbaa hirree Zimbaabween haa tahu bakka biraa addatt ilaaluun qajeeltummaa Amerikaa addunyaa biratt mamii keessa galcha. Hangammeessi qara lamaa demokraasii mittii yoo tahu Amerikaa mitiidhas jechuu dha.
Kanneen seena Amerikaa hordofaniif heerri Federeeshinicha dhaabe yerosiif waan addaa fi demokratawaa hunde buqqis ture. Heerichii kanneen garba bulfataniin birmadootaaf kan tolfamee ture. Kan hafan qabssoo saniin birmadoomuun itt dabalamuutu irra ture. Sanatu sochii mirga noolaa fii walabooma dubartii kakaase. Demookrasiin waan qabsoon argamu malee akka mannaa kan gubbaa nama harca’u miti. Akka hoggana addunyaatt Amerikaan gara kamiifuu osoo hin loogin dirreen qabsoo kanaa akka didibbee tahu gargaaruu dha. Waan mirga ilmoo nama ilaalutt qaabannoon hariiroo biyya tokkoo waliin dur qabanii akka sirni addunyaa haaraan dogoggora si’ana jiru hin sirreessine gufuu tahuu hin qabu.
Heerri Amerikaa bara dhalootaan gogaa saa muuxataa deeme. Muuxannaan sun akka fooyyessi dabalamee ta’umsaa seera tumoota darban dursanii hin agarre akka golgu tolfame. Waanti heera irratt kennaman eegalee barbaachisan gara caalu qabu turan. Garuu mariin eenyutu itt dhimma baha jedhu hin xumuramne? Amerikaaniin kan biraa gadi argachuutt amanu hin jiru. Kan mirga heera dhorgame abba tokkeen yk murnaan akkaataa itt lolatuu filmaata qaba. Walabummaan of ifsuu fi walgahuu kana fa’iif beekamu. Amerikaanoti hundi kan abjootan, durooma, carraa walqixxee fi jireenya gammachuutt. Garuu wanta heeraan kennamee fi qajeelloon hojii irra oolchaa wal gichisiisuun yeroo fudhate. Abjoototaaf haa galatu amma waliitt dhufuu eegalaniiru.
Biyya yaada dudhatissaan dhuunfatamett geedarammii, kan malbulchaa, hawaasomaa, yk diinagdee tahus walitt fufina qabaachuu qaba. Geeddarammi hundeebuqis tahe bu’uura fonqolchee badii hin yaadamin fiduun bu’aa jabinaan argaman fittee irra buusaa sodaatu. Murnooti mirgatt duufan jiru. Garuu garagarummaa fiduuf gahatt hundee buqisoota miti. Kanaaf yoo bitaan kennata moohellee geedarammi sirnaa dhiibbaa hawaasaan malee ilaalcha addunyaan hin dhufu. Addunyaan ariitiin jijjiiramaa jira. Yoo akkaataa dullacha irratt sisirreessi tolfame malee waan bu’uuraa irratt illee to’annoo dhabuun dhufuu dandaha. Sabdoommi daandii hundaa Wall Street fi Main Street nama jaamsa. Nammi utuu dantaa ufittummaatt ija babaasuu malifaa fi madaallii dhabuu dandaha.
Yeroo waggaa shantamaa gadi keessatt nammi bifa gogaan addaan qoodama ture. Adii fi gurraacha waliin atobusi, bunoo (mana bunaa), bakka taphaa kkf tokkoo waliin hin seenan turani. Qaanii malee namooti “gurraachaaf hin hayyamamu” jedhanii balbala mana nyaataa yk bunoo saanii irratt maxansu turan. Sun tahus Amerikaanoti bifa yk amantee osoo hin laalin mirga walqixxeef qabsawan turani. Jijjirama kenna heera irratt hundaawes dirqisiianiiru. Heerichi of keessaa yaa’umsa jijjirama haammachuu dandahu qaba.
Akeeki wal eegumsaa fi madaalaa gargar yaa’umsa kana kan hayyaman keessaa meeshaa tokkoo. Itt daballi nambiyyaa, dhiibbaan lammigidduu, fi guddinni teknoolojii abjuun Amerikaa akka hin dhaamne gochuu keessaa qooda qabu. Addunya kana keessa wanti hin dandahamne akka hin jirre nammi Amerikaanii irra barachuu dandaha.
Heerri Amerikaa humna riphaa ammallee dhimma itt hin bahamne qaba. Eegaloota dhokataa kan yeroo haalli bilchaatu mullatan qaba. Karaa dullachii dandeettii Amerikaan addunyaa hogganuu fi burjaajii qeyee too’achuu qabaachuu gaaffi jala galchee ture.
Sadarkaa addunyaatt sirni moofaan burkutaawuu jalqabeera. Amerikaan itt rarra’uun waan buufatu hin qabu. Humna riphaa saatti dhimma bahuun kuruphisee “sirna addunyaa haaraa” kan kallattii haaraa qaata qabachuu eegale keessatt, bakka saa akkaa fudhachuu qaba. Sanafi kan ciigoo sanyii waggaa hedduu ture gatee dandeettii jijjirama fiduu irratt xiyyeefate. Kun, akka filamaa Presidantiin jedhett fuula seenaa jijjiiruu dha. Amerikaan jaamaa halluu tahaa jira. Sana jechuun Amerkaanii hundi jijjiramicha leellisa jechuu miti, Amerikaa kan adda godhu murtee demokraasii komee malee fudhachuu dha. Wanti 2008 tahe, yooma Obamaan irbuu seene fiixaan baasuu dadhabellee, ofumaanuu jija ilmoo nama guddaa dha.
Yoo nammi jabaatee dhugoomsuuf hojjete Americaan biyya irbuu hedduuti. Biyya abjuu, abjuu dhugoomuu dandahuu malee kan yaacii miti. Mullisi saa amma biyyoota demokraasii hin taane hunda dambalii rifaatuu itt gaddhiisa. Akka ajajaa olhaanaa humnoota saatt Amerikaan waan hin yaadamne, goota duulaa dhiisee, dardara gurraacha kana filuun hammam akka hariiroo ilmoo nama gidduuti jijjirama fiduu sirinyaa tahan agarsiisa. Hunduu Amerikaan akka durii ofirroo fi hallee dhuunfataa osoo hin tahin hooggana addunyaa gara laafessa fi demokraatawaa taha jedhee abdata.
Kennati si’ana yaada Amerikaaniin mirga ilmoo nama fi ormootaa irratt qabu geeddara jedhamee yaadama. Yoo miseensi murna bucuu Amerikaa keessatt olhaantummaati guddachuu dandahu tahe abbaa hirrootaa biyya ofiitt nama gidirsanii kalchuuf maalifaan himatu hin jiruu. Dantaan Amerikaa shakala democraasii alaa, keessaayyuu kan Afrikaaf, hubaa tahuu hin qabu. Oromoon, hangammeessi yaadaa nama gurraacha angootti ol darbate, Afrikaafis dhimma itt bahama jedhee abdata. Qabsoon saa haala sirrii keessatt argamuun akka ilaalamu Oromoon ni abdata. Meeshaan lolaa Amerikaa, horii fi ogummaan saa faallaa ummata kamifuu dhimma itt bahamuu hin qabu. Demokraasiin Amerikaa yeroo dhufu osoo hin tahin, ammaan tana sana dhugoomsa jennee haa abdannu.
Amerikaan amma kuusaa demokraasii tahuu saa addunyaatt agarsiiseera. Heerri saa hin dulloomu. Hundaaf jireenya wayyaa abjoochuun saa gonka hin dhaabbatu. Aabjuu ofii, abjuu qajeeltuu, bilisummaa, carraa walqixxee fi mirgoota ilmoo nama fi ummataa mirkaneeffachuuf qabsaawutt ummatisaa fakkaatii taha.Kennati Barak Obaamaa fuula demookrasii Amerikaa hamma yoonaa donnummaa dureeyyii fi ango qabasoon waliin dhahamaa ture mullisee jira. Kan dhimma baasu waliin dhahamaa fi nafii kuufatee of keessaa qabu gargar baafachuu dha. Amma adunyaan, demokraasiin hawwama qofa osoo hin tahin, waan shakalamuu dandahu tahuu saa huubateera. Kan demokraasota keessa jiraatan hundi demookraatawoo miti. Kanaafii kanneen dhahatan tokkoo tokkoo, qayyabamuu dhaba demokrasii Amerikaatt kan gumaachan.
Qabsoon Afrikaa Amerkaa sochii birmadummaa kaasee hamma sochii noolaa jaatamootaatt jiru amma Masaraa Adiiin isaan gahee jira. Qabsawota jaatamootaatt maqaan meeqa bahee ture garuu amma seenaan faloo baasee jira. Garuu demookraasiin ammallee mudaa hin qabnee miti; tahus heerri yeroo hundaa furmaata qaba. Murni bucooti Amerikaa hundi qabsoo saaniin faanfanama hunda, kan sanyii, saala, amantee, yk akkaataa jireenyaa irra ni bilisoomu. Ulfinni fi surraan kanneen walqixummaa ilmoo nama fi barruunqabii guddicha, “Heera Ameerikaa” hamaa irra eeganiif haa tahu. Amerikaanoti wareegama saniin jabaatanii hojjechuun waanti hin dandahamnee akka hin jirre addunyaa agarsiisanii jiru. Kun cunqurfamoota hundaaf barnoota guddaa dha. Hammam rakkisaa fi giixirsaa yoo tahellee kutannoon irra haanna. “Eeyyee ni dandeenya” jeenni kutannee haa kaanuu.
Milkii argatanii fi Amerikaanotaa fi demokraatota Addunyaan ishoon jedha! Akka Obaamaaf beekumsaa fi jabina kennu Waaqan kaddhaaf. Namoota biyya koof jabaadhaa hojjedhaa Abboomaa keenya argamsiisaa bilisoomaan jedha! Bilisummaan tarkaanfii tokkoo qofa fagaattii. Eeyyee ni dandeenya!
Qabsoon itt fufa! Ni moona! Eeyyee ni dandeenya!
Ibsaa Guutama
Ibsaa Guutama was Minister of Education of Ethiopia (1992) representing the OLF.
November 2008


text:
Itoophiyaan biyyoota Gaanfa Afrikaa keessaa nagaafi tasgabbii qabduudha. Ofirra darbitees nageenya biyyoota birootiif waardiyyummaa dhaabchaa jirtuudha. Keessumaa jeequmsa Sudaan Kibbaafi Somaaliyaa tasgabbeessuun nageenyi waaraan naannawichatti akka dhufuuf gumaachi taasisaa jirtu akka fakkeenyaatti kan eeramuudha. Kunimmoo biyyattiin nageenya biyyootaa ollaasheetiifi naannawichaa mirkaneessuuf xiyyeeffannaa qabdu kan argisiisuudha.
Itoophiyaan sochii hawaasdinagdeefi siyaasaa naannawichaa keessatti gumaacha qabdu kana baranas biyyoota ollaasheetiif xiyyeeffannaa addaa akka kennituudha karoorri Ministeera Dhimma Alaa kan mul'isu. Kunis hojiilee gama dippilomaasummaatiin hojjetaman keesatti biyyoota ollaatiif xiyyeeffannaa addaa kennitee kan hojjettu ta'uudha dubbii himaan ministiraa, Obbo Mallas Alam tibbana kan dubbatan.
Akka isaan jedhanitti, ergamni ministeerichaa hojiiwwan dippilomaasii milkeessuufi gama kanaan hojiileen biyyattiin bara darbe hojjetaa turtes milkaa'aafi bu'aa qabeessa.
Barana Itoophiyaan gama dioppilomaasii gamlameeniifi gama hedduutiin sochiin taasiftu cimee akka ittifufuuf qophii barbaachisaan taasifameera. Biyya kamittuu ka'umsiifi ga'umsi faayidaa dippilomaasii faayidaa biyyaalessaa kan kabachiisuudha. Kanaaf faayidaa biyyaalessaa ummataafi mootummaa dhimmi kabachiisuu xiyyeeffannaa ijoo baranaati jedhan.
Keessattuu, hariiroon gamlameenii biyyoota biroo waliin qabdu akka cimuufi sadarkaa fooyya'aarra akka ga'u gochuudha. Kana malees, hawannaa invastimantii guddisuudha jedhu. Itoophiyaan sochii misoomaa olaanaa kan geggeessaa jirtu yoo ta'u, sochii kana kan deeggaru ammoo invastimantiin barbaachisaa waan ta'eef, hojiin invastimantii biyya keessatti hawachuu kan ministeerichaati.
Kanaaf kallattiilee xiyyeeffaannaa invastimantii ta'anii jiraniin hojiileen hawata invastimantii kan hojjetaman ta'uudha kan himan. Keessumaa, invastimantii manufaachariingiifi qonnaarratti akka xiyyeeffatamuudha kan ibsan. Akkasumas, gama ce'umsa teknolojiitiin teknolojiiwwan biyyoota sadarkaan guddinasaanii Itoophiyaan qixa tureefi yeroo ammaa guddina dinagdee fooyya'aa galmeessisan kanneen akka Kooriyaa, Chaayinaa, Turkii, Biraaziilfaa gargaaramuuf kan hojjetamuudha jedhu. Teknolojiiwwan biyyoota kanneenirraa biyyattiin barbaaddu teknolojiiwwan industiriiwwan ammayyeessaniifi jireenya hawaasaa foyyeessan walmadaalchisuun ittifayyadamuuf xiyyeeffannaan kannameera jedhan.
Dabalataan, Itoophiyaan lammiilee biyya alaa jiraatan miliyoona lamatti dhiyaatan kan qabdu yoo ta'u, xiyyeeffannaan baranaas hirmaannaa diyaaspooraa guddisuun isa tokko akka ta'eedha kan himan.
Akkasuma biyyattiin hariiroon biyyoota alaa waliin qabaattu walitti dhufeenya siyaasaa qofa waan hintaaneef, dippilomaasummaan dinagdee Itoophiyaaf wiirtuu ta'ee kan ittifufuudha jedhan.
Akka Obbo Mallasitti, hiriyaa filachuun danda'amus ollaa filachuun waan hindanda'amneef, xiyyeeffannaan biyyatti inni biraan biyyoota ollaati jedhu. Itoophiyaan naannawichatti qofaashee kan tasgabboofteefi misoomte taatee ittifufuu hindandeessu. Somaaliyaan hunkuramtee, siyaasi Sudaan Kibbaa boora'ee, rakkooleen keessoo biyyattii hinfuramin utuu jiruu, Itoophiyaan odola nageenyaa taatee qofaashee itti fufuu waan hindandeenyeef, gama dimokraasii, misoomaafi nageenyaan taasiftuuf haala mijataa uumuuf xiyyeeffanaan hariiroo biyyoota ollaatiif kennameera.
Kana jechuunis Sudaan Kibbaa nagaa akka taatuuf gaaddisa 'IGAD' jalatti hojiilee bal'aan hojjetamaa akka jiran, nageenya Somaaliyaa mirkaneessuu keessatti gahee ijoo kan qabu ijaarsa hawaas-dinagdee biyyattii deebisanii dhaabuu keessattis yaaliin gama Itoophiyaatiin eegalame akka jiru eeran.
Kanaaf hariiroon gama hundaa olloota waliin taasifamu nageenyiifi tasgabbiin akka jiraatu gochuuf qofa utuu hintaane, Itoophiyaan guddina dinagdeefi ijaarsa sirna dimokraasii galmeessisaa jirtu ittifufsiisuuf murteessaa akka ta'eedha kan himan.
Walumaagala, Itoophiyaan Gaanfa Afrikaatti gahee isheen gama hundaan qabaataa jirtu murteessaadha. Faayidaa mataasheetiifis ta'e, kan biyyoota ollaasheetiif gumaachisheen qabdu olaanaadha. Kunimmoo barana xiyyeeffannaa argatee socho'amaa jiraachuun naannawichatti gumaachi biyyattiin gama hawaas-dinagdeefi siyaasaatiin qabaattuufi faayidaa biyyaalessaa ummataafi mootummaa mirkaneessuuf tarsiimoo ijoodha.
Dabalaa Taaddasaatiin


text:
Gama Ayeer Laandiin as gara Amerikaatti balali’aa kan ture xayyaarri Itiyoophiyaa Dream Liner jedhamu har’a deebi’ee achuuma Dablin keessa qubachuu isaa daandiin balalii xayyaaraa kan Itiyoophiyaa marsariiti isaa irrratti beeksisee jira.
Xayyaarichii har’a ganama dirree Xayyaaraa Dablin irraa ka’ee gara as washingtonti imalaa ituu jiru/galaana Atlaantiik irraatti rakkoon waan isa mudateef deebi’e jedhama.
Lakkofsii balalii isaa ET-ARF kan ta’e 787 dream liner Motorri isaa tokko hojii waan dhaabeef imaltoota 300 fe’ee akka ture IRISH Mirror gabaasee jira.
Xayyaarichi nagana qubachuun isaas ibsamee jira.Itiyoophiyaan imaltoota 242 hanga 335 fe’uu kan danda’an xayyaaroota Driim Laayneer jedhaman 13 qabdi.


text:
Hagaya 8 bara 2008 mana balaa ibiddaa hidhaa Qilinxoo irra ga’ee fi miidhaaa dhaqqabeef miseensonni bulchiinsa mana hidhaa Sanaa akka itti gaafataman komiishinni mirga namoomaa Itiyoopiyaa mana maree bakka bu’oota Itiyoopiyaa koree dhaabbataa kan dhimmootii bulchiinsaa murtii haqaaf gabaasa dhiyeessee jira.
Sababaa dhibee garaa baasaa fi haqqisaa ariifachiisaan kan ka’e nyaati alaa ol hin seenu maqaa jedhuu murtii mana hidhaa sanaan kanneen mufatan hidhamtoonni hookkara kaasan ittiin ka’umsa godhachuu dhaan laayterii ibidda ittiin qabsiisaniif alaa seenaniin ibiddi sun ka’uu gabaasichi ibsee jira. Hidhamtoonni kunis ibidda sana jalaa milisuuf yaalii utuu godhanii waardiyyaalee mana hidhaatiin dhukaasi itti banamuu isaaf gaaziin imimmaansu illee alaa itti buufamuu gabaasichi tuqee jira.
Itti dabaluu dhaanis hidhamtoonni ibidda jalaa miliquuf yaalan lama rasaasaan ennaa ajjeefaman saddeet immoo madaa’aniiru jedhameera.


text:
ADDA BILISUMMAA OROMOO
Gaafa: 31/12/2015
Ummata Oromoo Kabajamaa, Waraana Bilisummaa Oromoo, Miseensota ABO biyya keessaa fi alaa, akkasumas, ummatoota Cunqurfamoo Itoophiyaa keessa jirtan maraaf, baga waggaa haaraya 2016 geessan jechaa, waggaan haaraan kunis kan bilisummaa fi nagaa itti argannu hunda keenyaaf akka nuuf tahu hawwii qabun ibsa.
Nagaatti aansuudhaan, lammiilee Oromoo mirga ummata isaaniif jecha falmaa karaa nagaa hiriira adeemsisaniin mootummaa shororkeessaan gara-laafina malee ajjeefamanii lubbuu isaanii bakka bu’aa hin qabne wareeganiif Addi Bilisummaa Oromoo gaddi itti dhagahamu ol’aanaa tahuu ibsaa hundi isaanii tarree wareegamtoota kabajaa olaanaa qabaniitti kan galmaawan tahuus hubachiisa. Wareegama isaaniitti firii gochuufis falmaa hadhaawaa kana hanga bilisummaan mirkanaawuu kan itti fufu tahuu mirkaneessa.
Kanneen haqa ummata isaanii kabajsiisuuf jecha gaaffii mirgaa kaasuu isaanii qofaaf, barataa, hojjataa fi qotee-bulaa Oromoo magaalaa fi baadiyyaa irraa mana hidhaa suukanneessaa keessatti dhamaafamaa jiran hundaaf ABOn kabajaa qabuuf ibsachaa onnee Oromootaa hunda keessatti guyyuu kan yaadataman tahuu beeksisa.
Ilmaan Oromoo biyya abbaa isaanii irratti, qe’ee dhalootaan irra jiraatan irraa humnaan buqqaafamuun jireenya dhala namaaf hin malle keessatti gatamanii jiran hunda, miidhaan irra gahaa jiru hundi sababa sabummaa isaaniitiin tahuu hubachiisaa, rakkoon irra gahaa jiru kan Oromoo hundaa tahuu yaadachiisuu barbaada. Furmaatni rakkoolee kanneen hundaas falmaa kana finiisuudhaan bilisummaa ofii qabsoon gonfatuu qofa tahuu kana waliin hubachiisuu fedha.
Yaa Ummata Oromoo;
Waggaan dhumataa jiru waggaa yeroo hundaan olitti eenyummaa Oromoo dhabamsiisuuf shira mootummaan Wayyaanee shire dura dhaabbatuuf wareegamni Ol’aanaan itti kafalame dha. Falmaan Ummatni Oromoo daangaa Sudaan irraa hanga Somaaleetti, Kaaba Impaayerittii irraa hanga Daangaa Keenyaatti adeemsise kan ummata Ormoo hunda hirmaachise tahuun, sadarkaa guddinni QBO irra gahe kan firaa fi diina hubachiise, ummata Oromoo tokkoomse, kanneen mooraa diinaa keessatti hiriiranii turanillee gara mooraa qabsootti deebisuun ummata isaanii cinaa akka dhaabbataniif dirqe waan taheef seenaa keessatti bakka guddaa qaba. Hubannaa fi dammaqinsi, qaroominaa fi bilchinni ummatni Oromoo fincila geggeessu keessatti agarsiise, kan seenaa Itoophiyaa keessatti mul’atee hin beekne kan nama boonsuu fi egeree Oromoo dukkana keessaa ifatti baase dha. Kunis firii falmaa hadhaawaa ummatni Oromoo, ABO fi WBO godhanii tahuu kan haalu jira jennee hin amannu.
Waggaan haaraan wayta seenu kan fuula duraa karoorfatuuf kan dabre ilaallatuun waan barame tahuu irraa, haala siyaasaa biyyattii, haala dinagdee fi hawaasummaa irratti dhugaa mul’ataa fi qabatamaa jiru wal yaadachiisuun barbaachisaa taha. Gareeleen seenaa dabre hin kaasiinaa, irraanfadhaa jechuun miidhaan ummata keenya irra gahe dhokatee akka hafu barbaadan akka jiran beekamaa dha. Haa tahu malee, kan dabre kaasan malee kan keessa jiran hubatuu fi fuula dura ofii beekuun ulfaataa waan tahuuf qaphxiilee garii kaasuun dirqii taha.
Hundeen rakkoo ummatoota Itophiyaa, rakkoo siyaasaa dhuma jaarraa 19ffaa irraa eegalee gangalataa dhufe tahuu haaluun hin danda’amu. Sirni jaarraa kana irraa jalqabee Itophiyaa irratti diriirfame, sabaa fi sab-lammoota biyyattii kan biyya isaanii weeraree qabatuun mirga isaanii ol aanaa sarbe, moggeessee fi sabummaan xiqqeesse, cunqursaa siyaasaa fi saamicha dinagdee kan tarkaanfachiisu tahuu irraa biyyattii nagaa fi tasgabbii dhorkate. Mirgi eenyummaa sarbamee, dhimma biyyaa fi matayyaa irratti murteessaa tahuu hanqatuu, mirga-dhablummaan ajajamaa tahanii jiraatuuf dirqamuun hundee rakkoo siyaasaa Itophiyaa ti. Haa tahu malee, ummatootni Itophiyaa sirnoota humnaan irratti of irroomsuun isaan bitaa turanii fi jiran kanneeniif yeroon itti jilbeenfatanii bulan akka hin turre irra deebiin yaadachisuu baraabaachisa. Yeroo adda addaatti bakkoota gara garaatti qabsoo hadhaawaa gochaa diddaa isaanii agarsiisaa turan.
Bittootni Itophiyaa kan ofittummaan jaaman, dantaa biyyaa fi ummatootaa irra kan garee fi dhuunfaaf dursa kennan, sirna dimokraatawaa dhugoomsuu irra Abbaa-irrummaa dagaagsan waan tahaniif qabsoon waggoota dheeraa mirga Abbaa-biyyummaa, wal-qixxummaa, bilisummaa fi dimokraasii argamsiisuuf eegalame har’as itti fufee jira. Kana irraa waggoota 24 dabraniif falmaan ummatootni Itophiyaa mootummaa TPLF/EPRDF of irraa darbuuf adeemsisan kan wareegama hedduu baasise dha. Addatti ammoo mootummaan kun ummata Oromoo irratti xiyyeeffatuun lolli irratti bane murna hawaasaa Oromoo hunda kan dabalatee fi wareegama qaalii baasise dha.
Mootummaan murna bicuu Itophiyaa irratti of irroomsee jiru kun yeroo ammaa kana waan hunda dhuunfatuu fi to’atuun cunqursaa isaa itti fufuuf murteeffatee jira. Kana irraa har’a mootummaa fi paartii ummatootaan filamee jira jedhee of himu gidduu garaagarummaan jiraatee hin beeku. Qondaalota, ajajootaa fi dabballootni hundi sirnicha irraa bu’aa guddaa waan argataniif imaammata paartii aangoo irra jiruu gara-laafina malee humnaan hojii irra oolchuu irratti argamu. Humni Waraanaa, humni tikaa, poolisni Federaalaa fi bulchiinsa naannoolee, hidhattootni gandaa fi humnootiin maqaa adda addaan ijaaraman hundi kan sirna kana tiksuuf ijaaraman tahuu tarkaanfii suukanneessaan isaan ummatoota irratti fudhataa jiran bareechee hubachiisa. Waan taheef bittootni Itophiyaa hundi kan aangootti dhufanii fi aangoo irra jiraatan humnaan waan taheef, ummatootni Itophiyaa falmaa bifa hundaa itti jiran jabeessuun sirna bittaa abbaa irree kanatti xumura itti gochuun alatti furmaatni biroo tokko illee hin jiru. ABO kana irra deddeebiin hubachiisaa ture, hubachiisaas jira. Kana tolchanii hubatan malee furmaatatti siquun rakkisaa taha.
Mootummaan Wayyaanee/IHADEG guyyaa aangoo siyaasaa Itophiyaa dhuunfatee eegalee humna, kijibaa fi waadaa hin guutamneen ummatoota gowwoomsaa bittaa isaa hanga har’aa dheereffatuu yeroo of duuba deebi’anii ilaalan hedduu nama gaabbisiisa. Mootummaa misoomaa of moggaasee guddina galmeessuu isaa kan guyyuu himatu kun, ummatoota Itophiyaa beelaa baasee guyyaatti marroo sadii akka sooratan dandeessisa jechuun dhaadataa ture. Haa tahu malee irra deddeebiin miliyoonota beelessee, deggertoota isaa qubaan lakkaa’aman duroomsuun, miliyoonata hedduu hiyyoomsuun farra ummatootaa tahuu, ummata caalaatti kan beelessuu fi hiyyoomsu tahuu isaa mirkaneessee jira. Saamicha lafaa fi qabeenyaa daangaa dabreen, akkasumas, daldala garee mootummaatiin dhuunfatameen ummatootni Itophiyaa sadarkaa hiyyummaa laafaatti keessaa bahuu hin dandeenye keessa seenanii jiran. Saaminsa daangaa hin qabne kanaan caalaatti kan miidhamaa jiru ammo ummata Oromoo lafa abbaa isaa irraa buqqaafamaa jiru akka tahe hin falamsiisu. Kanatti dabalees ummata Oromoo aangoo siyaasaa fi dinaggee fi akkasumas misooma irraa fageessanii tahe jedhamee beelessuuf shira hojjatamuun miliyoonotaan beelaaf saaxilamee daa’imman, maanguddoo fi haawwan miidhamaa akka jiran mootummaan kun dhoksuuf yaalu illee addunyaan argee ifa baasuun gochaa mootummaa kanaa saaxileera.
Kana irraa kan hubatamu, daandiin mootummaan Itophiyaa hordofaa jiru, kan wayyaba ummatoota Itophiyaa hiyyoomsee murna bicuu irra guddaan saba tokko keessaa bahe duroomsu, ummatoota cunqurfamoo beelessuun deggertoota sirnichaa quubsu dha. Waan taheef rakkoo gama dinagdeen mul’atu kanaafis furmaatni sirna nama-nyaataa kana qabsoodhaan of irraa qaarsuu qofa.
Tajaajila fayyaa gahaa argatuu dhabuun, barnoota qulqulluu fi sadarkaa isaa eeggate barattootaan gahuu hanqatuun, malaammaltummaan olii hanga gadiitti babal’atuun, hoji-dhablummaan heddummaatuun, nagaan bahanii nagaan galuu dadhabuun, rakkinoota hawaasummaa kan ummatoota Itophiyaa hudhee qabee jiru dha. Rakkooleen kanneenis sirnicha xumura itti godhan malee akka hin dhabamne hubatuu feesisa.
ABOn rakkoon ummatoota Itophiyaa walii galaa, addatti ammoo kan ummata Oromoo akka furmaata argatuuf qabsoo waggoota dheeraaf adeemsiseen mirgoota argamsiise hedduu qabaatullee gahaa waan hin tahiiniif Qabsoo Bilisummaa itti jiru jabeessee itti fufee argama. Akeeka ittiin ijaaramee fi kaayyoo ittiin durfamu bakkaan gahuufis, ummata Oromoo barsiisuu, dammaqsuu fi ijaaruutti dabalee Qabsoo Bilisummaa Oromoof firoottan argamsiisuu keessatti qoodni gumaachaa turee fi jiru kan hamlachiisuu fi abdachiisu dha. Farreen ummata Oromoo Qabsoo Bilisummaa Oromoo kophxeessuuf olola adeemsisan cabsee Tumsa Ummtootaa Bilisummaa fi Dimokiraasiif (TUBD) ijaaruu danda’uun milkii har’aatti qofa kan murtaawe osoo hin taane ollummaa fi obbolummaaf, akkasumas, waliin jireenya fedhii ummatootaa irratti hundaawe argamsiisuuf akka bu’uraatti kan ilaalamu dha.
Farreen ummata Oromoo Qabsoon Bilisummaa Oromoo (QBO) ummata kamiinuu akka hin deggeramne taasisuuf carraaquu qofa irratti hin dhaabbatan. Mooraan QBO akka hin tasgabboofne taasisuuf tattaafatni itti fufinsaan waggoota 24 darban gochaa turanii fi jiran kan laayyootti ilaalamu miti. ABOn kana hunda irra aanuuf carraaqqii godheen mooraan qabsoo bilisummaa Oromoo yeroo kamiyyuu caalaatti akka jabaatu taasisee walitti dhufeenya qabsaawotaa cimsuu danda’uun kan qabsoo keenya fuula dura tarkaanfachiise dha. Kun amma illee dhawaataan kana caalaa kan irratti hojjatamuu qabu tahuun ifaa dha. Kana caalatti gabbisaa deemuun dirqamni kan ABO qofa osoo hin taane kan hunda keenyaa tahuu yaadachiisuu barbaadna.
ABOn mooraa qabsoo tasgabbeessuutti dabalee humna isaa jabeessuuf tarkaanfii bara kana fudhataa tureen WBO aynaa fi baay’inaan guddisuu danda’uun dhaamsa gammachuu diina rifaasisuu fi ummata keenya gammachiisu dha. Tarkaanfiin Waraanni Bilisummaa Oromoo yeroo adda addaatti diinaa fi lukkeelee diinaa irratti fudhataa ture hanga ummatni keenya barbaadu tahuu hanqatullee kan diinatti mataa dhukkubbii tahee fi shoorarkeesse tahuun waan eenyu illee haaluu danda’u miti. Ummatni keenya falmaa jihaa kanaan godhamu caalaatti yoo nu tinnise kana caalaa ol guddiisuuf haala aanjaa kan durii caalaatu diriirfamee jira. Falmaa ummatni keenya godhaa jiruu fi addatti ammoo falmaa dargaggotni Oromoo miliyoonotaan humna isaanii tokkoomsanii akka dungootti baqaa qabsoo itti fufiinsaan waggoota 14 darban godhaa bahan keessatti gumaachi ABO sadarkaa ol’aanaa kan qabu tahu illee murannnoo fi bilchinni jarmyaa dargaggootaa kan qooda daran ol aanaa qabuu fi seenaa qabsoo ummata Oromoo keessatti bakka addaa kabajamaa qabu tahuu ABO hunda hubachiisuu fedha. Ummatni Oromoo ilmaan isaa qaroo fi gootota kanatti kan boonuu qabu tahuu hubachiisaa qabsoo hadhaawaa bobaa diinaa jala ta’anii qoma isaanii rasaasa diinaaf kennaa jiraniif deggarsa of qusatnaa hin qabneen akka bira dhaabbatan ABO gadi jabeessee dhaama. Dargaggootni keenyas jarmyaa fi muuxannoo qabsoo argatan daran jabeeffataa sadarkaa ol’aanaa falmaa bilisummaaf godhamuutti akka ol guddisaa deeman gadi jabeessee hubachisa. Kanuma waliin diinaa fi farreen jarmyaa isaanii fi qabsaawota Qeerroo harka keessa galfatuun facaasuuf tattaaffii irra deddeebiin godhaniif, cufaa tahuudhaan jarmayaa isaanii akka qaroo ija isaaniitti akka tikfatan yaadachiisa.
Yaa Ummata Oromoo!
Haalli keessa jirtu akkaan ulfaataa tahuu irraa gabrummaan haa gahu! jechuun dargaggoo fi barattoota cinaa hiriiruutti dabalee ilmaan keenya dura nuutu du’uu qaba! jechuun wareegamni abbummaa fi haadhummaa baasaa jirtan galmee seenaa keessatti akka Bakkalchaatti ifee bara baraaf jiraata.
Ilmaan keessan roorroon ummata Ormoo irra gahaa jiru haa dhaabbatu jechuun harka qullaa diina dura dhaabbatuudhaan falmaan adeemsisaa jiranis akkanuma kan nama boonsuu fi seenaa keessatti bakka cululuqaa qabu dha. Waan taheef diddaa kee itti fufi. Tokkummaa kee cimsatuun mormii agarsiiftuun diina kee akka jilbeenfachiisuu dandeessu beeki. Seenaa keessatti qawween ummata injifatee waan hin beekneef qabsoo kee jabaadhuu itti fufi. Kanneen ollaa kee jiranis tumsa godhatuuf qaroominaa fi obsaan irratti hojjadhu.
Har’a egereen ummata Oromoo maal akka tahuu danda’u wallaalaa doofaan iyyuu tilmaamuu hin rakkatu. Kanneen akka abbootii isaanii ummata Oromoo saamaa jiraatuu akeeka godhatan, akeeka yeroon itti dabre tahuu beekuu qaban. Ummata Oromoo cunqursaa fi saaminsi haa gahu jechuun murteeffatee gootummaa fi murannoon ka’e humnaan ukkaamsuuf yaaluun egeree ofii dukkaneessuu tahuu hubatuu qaban. Kanneen dhimmi ilaalu hundis furmaata waaraa fi ijaaraa argamsiisuu irratti akka bobba’an, kanneen moggaa dhaabbatanii ilaalanii fi sodaa irraa qabsoo ummataa irraa fagaataniis tarkaanfiin kun ijaaraa akka hin tahin hubachiisuu barbaada.
Dhuma irratti waamicha armaan gadii akkan dabarsu naaf hayyamaa.
Diinni ummata Oromoo humnaan bitaa jiru, ummata Oromoo fi Oromiyaa dhabamsiisuu irraa of duuba kan hin jenne tahuu gochaa raawwatuu fi karoora baafatuun agarsiisaa jira. Waan taheef miseensoti ABO biyya keessaa fi alaa marti yeroon amma keessa jirru murteessaa tahuu hubattanii Qabsoo Bilisummaa itti jirtan hifannaa tokko malee dachaa dachaan guddisuun bittaa mootummaa farra ummatootaatti xumura akka itti goonu waamicha kiyya dabarsa. Ofii keenyaa akka shaamaa baqnee dhumnee mirgi ummata keenyaa kabajamuu akka qabu murtii keenya akka tahu gadi jabeesseen hubachiisa. Mootummaa kanatti xumura itti goonu malee ummatni keneya mirga isaa argatuun kan hin abjootamne waan taheef xumura itti gochuun murtii keenya tahuu hundi akka hubatu;
Lammiilee Oromoo nagaan jiraachuu dhorkatamtan, sabummaa keessaniin fo’amtanii hoji-dhablummaan mankaraaraa jirtan, kanneen biyya ollaatti baqattanillee wabii jireenyaa dhabuu irraa bir’aan jiraattan, kanneen lafti keessan alagaan saamamee mirga, jireenyaa fi lafa-dhablee taasifamtan, rakkoolee ummata Oromoo tarrifamee hin dhumne kanneeniif sababni mootummaa Wayyaanee waan taheef mootummaa diina nu godhatuun dhabama keenya irratti halkanii fi guyyaa hojjataa jiru jilbeenfachiisuun abbaa-biyyummaa keenya harkatti galfatuuf karaa nuuf danda’ame hundaa akka sossoonu waamicha kiyya isiniif dabarsa.
Hafuurri Obbolummaa fi ollummaa saboota cunqurfamoo gidduutti mul’ataa jiru kan jajjabeessuu fi abdachiisu dha. Kana caalaatti jabeessanii kan diina waloo sarduun danda’amu tarkaanfiilee qabatamaan mul’atan lafa irratti agarsiisuudhaan waan taheef irratti hojjechuun sirna bittaa Abbaa-irrummaa waliin akka of irraa jigsinu waamicha kiyya dhiheessa. Qabsoon ummata cunqurfamaa, ummata cunqurfamaa biroof irkoo taha malee miidhaan irraan gahu waan hin jirreef harka wal qabannee haa kaanu!
Mootummaan Wayyaanee farra dimokraasii fi wal-qixxummaa tahuu mootummootni hin hubanne jiru jechuun ulfaataa dha. Kanneen kana irraa ilaalcha biraa qaban yoo jiraatan kanneen dantaan walitti hidhamanii fi akeeka fakkaataa waliin qaban qofa. Farra dimokraasii tahuu isaa irra deddeebi’ee ajjeechaa suukanneessaa raawwatuun, filannoo kijibaa geggeessaa tureen, ukkaamsaa mirga namoomaa fi preesii irratti adeemsisuun shakkiin alatti mirkaneessee waan jiruuf, mootummaa akkanaa cinaa dhaabbatanii gargaarsa bifa kamuu hiixatuufiin, namoomaan alaa fi fakkeenya gaddisiisaa tahuu dha. Waan taheef mootummaa Wayyaaneef tumsa dinagdees tahe diplomaasii godhaafii jirtan dhaabuun ummatoota mirga isaaniif falman akka gargaartan hiree kanaan ammas hifannoo malee irra deebiin waamicha mootummootaa fi hawaasa addunyaaf dabarsa.
Barri haaraan 2016 bara injifannoo, bara imimmaan haawwan Oromoo itti qoorsinu, bara nagaa fi milkii itti argannu, bara ummatni Oromoo fi ummatnootni cunqurfamoo Itophiyaa keessaa marti harqoota gabrummaa irratti fe’amee jiru keesaa bilisa bahanii biyya isaanii keessatti nagaan jiraatan akka tahu hawwiin qabu ibsuudhaanin dhaamsa kiyya xumura.
Injifannoo Ummata Oromoof!
Daawud Ibsaa
HD-GS-ABO


text:
Hawaassichi hubannoon doronyoo harmaaf qabu hanqachuun, dhaabbilee fayyaa wal’aansicha kennan gahaa ta’uu dhiisuun, dhibicha salphaatti ittisuun akka hin-danda’amne gochuusaa ministeerichi beeksiseera.
Kaansariin harmaa jalqaba harma irratti mul’achuun kutaalee qaamaa kaanitti tatamsa’uun dhibee du’aaf kan nama saaxilu yoo ta’u, ijoodhaan dubartoota kan hubu ta’us darbee darbee dhiirotas nihuba.
Itiyoophiyaatti waggaa waggaan namoonni kuma 13 kaansarii harmaaf kan saaxilaman yoo ta’u, isaan keessaa kuma 7 kan ga’an akka du’an ragaan Ministeera Eegumsa Fayyaa irraa arganne ni-eera.
Baatiin Onkololeessaa sadarkaa Idil-addunyaatti baatii kaansarii harmaa ilaalchisee hubannoon itti qabsiifamu ta’ee tura.
Kana ilaalchisanii Ministeerri Eegumsa Fayyaa waajjira Giiftii Duree waliin ta’uun ibsa kennaniin hawaasichi hubannoon waa’ee dhibichaa qabu gahaa waan hin-taaneef saaxilamummaa isaa hir’isuun akka hin-danda’amne ibsameera.
Ministirri Eegumsa Fayyaa Piroofeesar Yiftruu Birihaane Itiyoophiyaan biyyoota guddataa jiran dhibee kanaan hubaman keessa tokko ta’uushee eeranii, hubannoon hawaasichaa hanqachuun rakkoo ijoo ta’uu ibsaniiru.
Sababoota Kaansarii Harmaa fidan
• Sochii ga’umsa qaamaa hojjachuu dhiisuu
• Harma hoosisuu dhiisuu,
• Tamboo xuuxuu
• Alkoolii dhuguu dawaawwan hoormoonii waliin wal-qabatan fudhachuu
• Dafanii da’uu dhiisuu fi sababaoonni kaan kaansarii harmaaf kan nama saaxilanidha.
Saaxilamummaa kaansarii harmaa hir’isuuf
• Guyya guyyaan sochii ga’umsa qaamaa hojjachuu
• Waggaa 1 hanga 2 harma hoosisuu
• Umurii 20 hanga 30 gidduu jirutti da’uun saaxilamummaa isaa qabnu hir’isuun akka danda’amu Piroofeesar Yifruun himaniiru.
Kaansariin harmaa qorannaan isaas ta’e wal’aansi isaa baasii guddaa waan gaafatuu fi lubbu dhabsiisuu waan danda’uuf hawaasni qoratamuun of eeggachuu akka qabu hubachiisaniiru.
Ministeerichis tarsiimoo too’annaa kaansarii biyyaalessaan geggeffamaa akkuma dhibee kamiiyyuu ittisuu irratti xiyyeeffachuuf hojii hubannoo qabsiisuu hojjataa jira jedhaniiru.
Qorannoo duraan yoo danda’ame dursanii ittisuuf, yoo ta’uu baates dhibicha dursanii beekuun wal’aansa akka argatan taasifamaa akka jiru ibsaniiru.
Ministirichi wayita ammaa hospitaalotni mootummaa 12 wal’aansa kennaa akka jiran eeranii, wiirtuuwwan wal’aansaa hanqina hir’isuuf wiirtuuwwan wal’aansaa ja’a ijaaramaa akka jiran ibsaniiru.
Dhaabbileen wal’aansaa dhuunfaa wal’aansicha akka kennan gochuuf hojjatamaa akka jiru kan ibsan ministirichi isa cinatti ogeeyyii waa’ee dhibichaa leenjisuun akka qoratanii fi wal’aansa akka kennan taasifamaa jira jedhaniiru.
Baatiin hubannoo qabsiisuu baranaa Itiyoophiyaatti mata duree “Dhibee Kaansarii Harmaa Ittisuun Itti-gaafatamummaa Hunda Keenyaati, Harma Keessan Qaqqabattanii Qorannoo Duraa Rawwachuun Lubbuu Keessan Oolchaa” jedhuun si’a 11ffaaf kabajama.
Madda: Tajaajila Oduu Itiyoophiyaa


text:
Sochiilee nagaa fi seera-qabeeyyii humnaan dhaabsisuuf jecha ajjeechaalee fi ukkaamsaaleen haa dhaabatan, kanneen yakkicha raaw’atanis seeratti haa dhihaatan, jechuun, gamtaan paartiilee mormituu, Medrek, har’a gaazzexeessotaaf ibsa kennee jira.
Hoogganoonni Medrek ibsa har’a kennaniin, mormii barattootaa Oromiyaa keessatti ka’e irraa eegalee haga ammaatti lakkoobsi namoota ajjeesamanii 86 ga’ee jira. “haleellaa hunoota mootummaatiin kanneen miidhaman yokaan madaawan gara kuma afurii ti” ka jedhan, barreessaan Medrek, Obbo Gabruu Gabre-Maariyaam, guutummaa Oromiyaa keessatti kanneen qabamanii bakkawwan adda addaatti hidhamanii jiran gara kuma afurii akka ga’an dubbatan. “Namoonni dhibba sadii immoo achi buuteen isaanii hin beekamne” jedhu.
Raadiyoo Sagalee Ameerikaa waliin gaaffii fi deebii geggeessaniin kan kana dubbatan, barreessichi Medrekii fi itti-aanaa dura-taa’aan Kongiresa Federaalawa Oromoo – Obbo Gabruu Gabre-Maariyaam, yeroo ammaa, mootummaan karaa itti gaaffiin uummataa deebii argatu irratti qaamota dhimmi isaa ilaallatu waliin gad-taa’ee mari’achuu irra humnoota isaa guutummaa Oromiyaa keessa bobbaasee ajjeesaa, reebaa, ukkaamsaa fi doorsisaa jira, jedhan.
Mootummaan immoo gama isaatiin miidhaa dhaqqabe kanaaf itti gaafatamtoonni dhaabota mormituu inni “humnoota badisaa ti’ ittiin jedhu akka tahe dubbata. “Kanneen jeeqama sana keessa jiran humnoonni hidhatan humnoota naga eegmsaa irra illee miidhaa geessisanii jiran” jedhanii turan, Muummichi-ministaraa Itiyoophiyaa – Hayile-maariyaam Dessaalenyi, ibsa gidduu kana kennaniin.


text:
Boruu Barraaqaa:- Mootummaan Wayyaanee Dhimma Maastar Pilaanii Magaalaa Finfinnee kan Duraan Dhiise jedhe Amma Maaliif Afarsaa Jira?
Boruu Barraaqaatiin* Dhimmi Maastar Pilaanii magaalaa Finfinnee amma dura eegalame mormii jabaa ummanni Oromoo godheen hambisiifamuu danda’ee akka ture ni yaadatama. Yeroo sanitti dabballoonni OPDO arraba damma dibatanii gad bahuudhaan…
Boruu Barraaqaa:- Rakkoo Mooraa Keessaa Qabnu Yeroodhaan Furachuu Nu Feesisa
Boruu Barraaqaatiin* Gidduu kana baay’een keenya diina mataa irra nu jiru dagannee walii keenyatti dhagaa darbuudhaan qabamnee akka jirru hin haalamu. Kunis lafumaa ka’ee miti. Nu keessaa namni hoggana qabsoo…
Boruu Barraaqaa:- Mootummaan Wayyaanee Maastar Pilaanii duraan dhaabe jedhe Maastar Pilaanii irra hamaadhaan bakka buusuu isaa labsaa jira
Boruu Barraaqaatiin* Oduun gidduu kana gaazexaa biyya keessaa Reporter jedhamu irratti bahe ‘አዲስ አበባና ኦሮሚያ ለልማት ለሚነሱ አርሶ አደሮች የተሻለ ካሳ ለመክፈል በተናጠል ሕግ እያዘጋጁ ነው’ jedha. Qabiyyeen seera gama…
ቦሩ በራቃ:- የብሄር ማንነት ጭቆና ኣበቃም ኣላበቃም የማይለወጥ ማንነት ነው
በቦሩ በራቃ* ምላሽ ለዶክተር ብርሃኑ ነጋ ዶክተር ብርሃኑ ነጋ ዋሽንግተን ዲሲ ላይ ድርጅታቸው በጠራው ህዝባዊ ስብሰባ ላይ ያደረጉትን ንግግር ዩቲዩብ ላይ ገብቼ በቀጥታ ተከታትየዋለሁ። ሌሎችም በቀጥታ ገብተው እንዲከታተሉት ብዬ ሊንኩን…
Boruu Barraaqaa:- Labsi OPDO ‘karoorri Maastar Pilaaniin guutummaa guutuutti haqameera’ jedhu seenaa Wayyaanee waggaa 24 keessatti injifannoo ummata Oromoo isa duraa ti!
Boruu Barraaqaa irraa* Fincilli ummanni Oromoo lubbuu isaa kitimee baatii lamaaf odoo wal irraa hin kunne geggeesse kunoo injifannoo isa duraa mootummaa Wayyaanee irratti galmeeffateera. Sirni seenaa isaa ganna 24…
ቦሩ በራቃ:- ወሎና ፖለቲካ-ወለድ ረሃብ ከድሮ እስከ ዘንድሮ
በቦሩ በራቃ* ረሃብ ኢትዮጵያ ውስጥ በተሰማ ቁጥር የወሎው ወገናችን ስም ሁሌም ቀድሞ ይነሳል። ከ40 ኣመት በፊት የጀመረው ይህ በገዢዎች ሆን ተብሎ ትኩረት የተነፈገው ፖለቲካ-ወለድ የረሃብ ኣዙሪት ዛሬም ድረስ ቀጥሏል። ያኔ…
Boruu Barraaqaa:- Artiist Saalihaa Saamii – Gootittii Lafa ‘KUUNNOO’ Jedhamaa Tureen ‘KUNOO’ Jette!
Boruu Barraaqaa irraa* Nan yaadadha. Waggaa 6 dura ture. Bara 2009 keessa. Waa’ee Oromoo Raayyaa laalchisee documentary tokkotu akka malee jallifamee seenaa haalee Televizyiina Ethiopia (ETV gaafasii) irratti dhihaate. Sagantaa…
Now on YouTube | የተደበቀው የራያና አዘቦ አኩሪ ብሔራዊ ማንነትና ታሪክ (በቦሩ በራቃ) | Brief National History of the Raya and Azebo People in Ethiopia
Now on YouTube | የተደበቀው የራያና አዘቦ አኩሪ ብሔራዊ ማንነትና ታሪክ (በቦሩ በራቃ) | Brief National History of the Raya and Azebo People in Ethiopia Many of you have informed…
የተደበቀው የራያና አዘቦ አኩሪ ብሔራዊ ማንነትና ታሪክ (በቦሩ በራቃ) | Brief National History of the Raya & Azebo People in Ethiopia
…
Boruu Barraaqa:- ‘የፍቅር ከተማ’ jedhanii? ‘Yaa Marqa si Afuufuun si Liqimsuufi’ (Kutaa 2ffaa)
Boruu Barraaqaa irraa* Kutaa 1ffaa dabre keessatti afanfaajjii maqaa jedhuun Habashoonni magaalaalee Oromiyaa akka Jimmaa, Dirree Dhawaa fi Harar dhaaluuf geggeessaa jiran laaluuf yaallee jirra. Kutaa 2ffaa har’aa keessatti ammoo…


text:
Baqattoonni Oromoo kanneen Yemen keessa jiraatan yeroo ammaa rakkoo keessa jiraachuu isaanii dubbatu.
Lammiiwwan Yemen kanneen Sana'aa fi magaalaalee ka biroo keessaa gosaan wal qodoanii walii isaanii irratti ka'anii wayita jiran kanatti gurraacha of keessatti arguu hin feenu jechuu dhaan baqattoota irraan reebicha, saamichaa fi ajjeechaa nu irraan ga'aa dubartoonni keenyas humnaan gudeedamaa jiru jedhu.
Torban darbe keessa illee kan rasaasaan rukutamee balaan madaa'uu irra ga'ee ture baqataan Oromoo tokko dhaaba koolu galtootaa fi kan baqattootaatti iyyatu iyyuu deebii waan dhabeef jecha of ajjeesuu isaa miseensi hawaasa Oromoo Yemen Sana'aa nuuf ibsanii jiran.


text:
Majaa Mallika Kathaigal 75
— Anpu Mallikaa Akka Naan Palli Iruthi Vakuppu Padikkireen. Vasathiyillaatha Kudumpamthaan. Aanaal En Diyar Pirandu Nalla Panakkaari. Aval Moolamaakatthaan Aval Veeddil Indrned Parrit Therinthu Kondeen. Mummuramaakap Padippathaaka Solli Viddu Saatthiya Araikkul Naanum Avalum Mundakkaddaiyaaka Udkaarnthu Neddil X Padangal Paartthapadi Maarri Maarri Pundaiyai Nakkik Kolvom. Orutthi Pundaiyil Orutthi Viralai Viddu Kaimuddi Aditthuk Kolvom. Naan Solla Vanthathu Athu Parriyalla. Namathu Valaitthalatthil Silar Etho Naakareekam Munneeriyathaal Thaan Penkal Keddup Povathaakavum Athanaal Thaan Insesd Parriyellaam Peechu Varukirathu Enrum Angalaaytthuk Kolkiraarkal. Akka Naan Vasippathu Oru Seerippakuthi. Amma Veeddu Veelai Seykiraal. Angee Vidinthu Elunthaal Ellaam X Thaan. Neengal Eluthuvathellaam Enna Periya Insesd. Angee Paakkanum. Kaalaiyil Vilitthathum Ammavidam Pees Kadda Panam Veenummaa Enraal Varum Pathil Enna Theriyumaa- Aamaa Neetthuthaan Antha Seeddup Paiyan Ennaip Poddathukku Koduttha Roopaayai Dappaavil Vachiruntheen. Kaalaiyileeyee Ungappan Athai Otthuddup Poyiddaan” Enpaal. Ivining Palliyilirunthu Thirumpi Vanthu Amma Pasikkuthu Kanji Irunthaa Ootthummaa Enraal Amma Kanjikku Engee Porathu Poyi Ungappankiddee Thookkikkaaddu Avan Kanji Ootthuvaan Enpaal. Akkam Pakkatthil Evaludanaavathu Sandai Vanthuviddaal Peesum Peechukkalil Okkarathula Ennenna Irukko Atthanaiyum Katthukkidalaam. “mukkaatthuddukku Moonu Sunniyai Umpinava” “naalanaavukku Naalu Peerai Otthava” “appan Sunniyai Pundaiyila Viddukkiddu Makan Sunniyai Vaayila Viddu Umpinava” Ippaditthaan Ivarkal Peechu Irukkum. Athu Polavee Karpu Kattharikkaay Ellaam Angee Kidaiyaathu. Anru Orunaal En Amma Pakkatthu Veeddukkaarik Kiddee Ennaipparri “intha Manjulaakkuddi Thalathalannu Vanthuddaa. Vaadi Ethaavathu Pangalaavula Veeddu Veelaikku Seetthu Vidareen. Angee Pasaiyulla Pasangalaap Paatthup Pochai Polanthu Kaaddinaa Naama Vasathiyaa Irukkalaamnnu Sonnaa Anthat Theevadiyaa Keekkaamaa Padichu Periya Kalakdaraakap Pora Maathiri Thiriyaraa ennatthai Solrathu-” Appadinnu Sonnaa. Ithai Kavanicheengalaa Akka En Amma Solrathu Maathiri Enthap Panakkaarankiddayaavathu En Pundaiyaik Kaamichu Okka Viddaa Naan Nallava Maaddeennu Sonnaa Theevadiyaa . Enna Kodumai Ithu. Saarikkaa Rompa Poradichiddeen. Naan Solla Vanthathu Ennavenraal Indarneddo Munneerivarum Samuthaayamo Avai Maddumee Engalathu Kaama Unarvukalait Thoondupavai Alla Enpathee. X Enpathu Ellaa Vakaiyilum Entha Samuthaaya Nilaiyilum Iyalpaaka Uruvaakivaruvathee. Enavee Evar Palitthus Sonnaalum Ungalathu Vilippunarvu Alikkum Pakuthi Menmeelum Sirappura Enathu Marrum En Aaruyirt Tholi Senpakaavin Vaaltthukkal. ____________manjulaa. Chinnappen Manjulaa Un Sirantha Kannoddatthaip Paraaddukireen. Aam Manjulaa Thannaichurri Enna Nikalkirathu Enpathai Ariyaamaleeyee Silar Valarnthu Varum Naakareekam Maddum Thaan Itharku Kaaranam Enak Kurram Saaddukiraarkal. Ivarkal Thamathu Thanippadda Vaalkkaiyil Thannidam Porulaathaarat Theevaikkaakap Panipuriya Vanthulla Ilampenkalai Kaddaayappdutthi Olppathaiyo Thannidamthaan Mathippen Tharaveendiya Athikaaram Ullathu Enra Nilaiyil Thannidam Kalvi Karka Vanthulla Maanaviyai Pilaak Meyil Seythu Eeruvathaiyo Veliyil Kaaddik Kolvathu Kidaiyaathu. Enna Seyvathu- SamuThais Soolnilaikalukkaaka Naam Silavarrai Sakitthukkollatthaan Veendum. Sari Manjulaa Nee Un Ammavin Varpurutthalukku Inangidaamal Padippait Thodaraveendum Enra Nilaippaaddai Naan Paaraaddukireen. Nee Unmaiyil Nanraakap Paditthu Oru Uyarntha Nilai Adaiya Veendum. Athanpin Un Amma Solvathai Vida Sirantha Naparkal Un Pundaiyil Okka Varisaiyil Nirpaarkal. Athuvarai Unathu Kaama Unarvukalukku Vadikaalaaka Ithu Varai Seythu Vruvathu Polavee Un Tholi Senpakaavudan X Seythu Inpam Anupavitthuk Kol. Vaaltthukkal. 12 2009 12 30 Majaa Mallikaavidam Keelungal. 2.0 . .


text:
Itoophiyaa Olomipikii London bara 2012 maratoonii fi fiigicha M5000-10,000 atileetota hedduu kopheeffachuutti jirti.Maratooniif atileetoa saddeetitti filatamee dorgommii metirii 5000-10,000 ammoo atileetota keessaa filachuutti jirti.
Warra barana hin filatamin keessaa tokko atileeti Hayilee G/Sillaaseeti.Hayileen qabxii dorgommii Olompikii Londonfiif fedhan hin arganenef hafe.Akka leenjisaa Malaakuu Darrasaatti Hayileen hafullee yaadaa fi gargaarsaan waan isaanuma waliin jiruuf waan nama yaaddessaa hin qabu.
Dorgomtootii maratoonii haga dorgommiin London geettutti asi achi dorgommii gugurdoo hin qabanii shaakaluma irra turan.
Atileetiin Keenyaa beekamaan Gefry Mutaayiillee Olompikii London 2012 dabruu hin dandeenneef hafe.
Gama dhibiin ammoo atileeti Taariku Beqqelee,Leellisaa Addunyaa,fi Sileshi Siin dorgommii kalee Nezerlaanditti dorgoman 1-3 bahanii moohatan.


text:
Ameerikaan gargaarsi namoomaa garee shororkeessotaa kan akka al shabab harka akka hin seenne jaarmayaalee gargaarsaa irra keessee kan turte uggura hojii cimaa laafisuu ishee bulchiinsi Obama beksiisee jira.
Al Qaida waliin hidhata qaba jedhamuun toora dhaaba tika nageenyaa US irra kan kaa’ame al shabab naanolee Somalia inni to’atu keessatti kan hojjetamu hojiin gargaarsa raabsuu ulaagaalee guutuu qabu cimaatu tolfameefii ture.
Ameerikaan Waggaa bajataa kana qofaatti gargaarsa namummaaf kan oolu doolaara miliyoona 459 gumaachiteetti.
Ityioopia, Somalia, Keniya fi Jibuutii keessaa uummata miliyoona 12 ol ta’u miidhaan irra ga’uu isaa jarmoliin gargaarsaa ibsaniiru. MP3 tuquun gabaasa guutuu dhaggeeffadhaa.


text:
Akkuma hoogganaa waajjiraalee White House kan ta’an Denis McDonough jedhanitti ministriin dhimma alaa US John Kerry-n erga michoota giddu galeessa bahaa keessajiran waliin erga wal arganii booda biyyoonni hedduun garee finxaaleyyii warra Sunni haleeluuf walii galaniiru jedhan jechuun caasaan TV ABC gabaasee jira.
=Kan nuti mirkaneessuu barbaannu michoota cicha qaban kanneen lola lafoo ISIL irratti oofamu qabaachuu keenya. Deggersa haleellaa samii irraan geggeeffamu nu biraa hin argatan. Garuu leenjii fi meeshaalee ni argatu jedhan.
Humnootiin United States dirree waraanaatti utuu hin bobba’in garee finxaaleyyii Islaamummaa kana injifachuuf walta’iinsa kana uumuun baay’ee barbaachisaa dha. McDonough akka jedhanitti ka biroo kan nama jajjabeessu immoo mootummaan Iraq kan garee hunda hirmaachise hundeeffamu isaa ti jedhan.
Yeroo ammaa mootummaa gosoota hedduu hirmaachise haaraatu Bagdad keessatti uumame. Waraana Iraq tokkoome, dandeettii qabuu fi gosoota hedduu irraa walitti dhufes ni deggeru. Duula ISIL irratti geggeessamu keessattis ni hirmaatu.
Seera tumtoonni filanoo walakkeessa marsaa kan baatii Sadaasaaf wal ga’aa wayita jiran kanatti tooftaa presidenti Obaman garee finxaleyyii kanatti duuluuf lafa kaa’an mirkaneessuuf sagalee kennuuf dhiisuun isaanii hin beekamin jira.
Gama biraatiin immoo presidentiin Ferensaay Francois Hollande garee ISILtti duuluuf gamtaan akka uumamuuf waamicha president Obamaan godhaniif deebii kennuuf jecha ministrii dantaa alaa US John Kerry fi mnisteerota dhimma alaa biyyootii Arabaa fi Awrooppaa waliin paris keessatti wal araganii jiran.
Johan Kerryn Paristti kan imalan marii Bagdad, Amman, Jeddah, Ankara fi Cairo keessatti gamtaa snatti akka dabalamaniif hoogganoota biyyoota Arabaa waliin marii torban tokkoo erga geggeessanii booda.
Doorsisi garee kanaa hamaa ta’uu isaa angawoonni biyyootii Arabaa walii galanii, garee ideology garee kanaa dadhabsuu deddeebii loltoota deggeruuf maallaqa deddeebisamus cimsanii ugguruuf walii galaniiru jechuu dhaan angawoonni US beeksisaniiru.
Hoogganoonni hawaasaalee Musliimaa kanneen US keessaas hookkara ISIL-n geggeessamu balaaleffatanii jiran.
As naannoo Washington kan jiru bakka Daulles jedhamu keessatti argamu hawaasi musliimaa mariin amantiwwan adda addaa gidduttigeggeessuu dhaan waa’een Islaamaa akka beekamu barsiisuun beekama.
Imam Mohamed Magid akka jedhanitti musliimonni YS hookkara gara jabinaa gareen ISIL geggeessanitti hedduu kan gaddan ta’uu isaanii fi haala giddu galeessa bahaa keessati uumamaa jiruuf itti gaafatamoo dha jedhan.


text:
Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.
Magarsa Baqala ttin
Leenca qaraniyo angafa nagaa yaa Yesus mootii
Lalisa saaroon mootii gudda hida Daawitii
Mootota keessa kan akka kee hin jiru akkikee
Ati ulfeefamii waaqaa-lafa ulfaadhu amma illee
Ulfaadhu male bara baraan, ulfadhu amma illee /4
1. Hin sagadinuu waaqota ormaaf, (Mootii gudda ulfinni kee)
Hin sagadinuu kan du’aniif, (Mootii gudda ulfinni kee)
Barri kan sii hin jijirree, (Mootii gudda ulfinni kee)
Mootee jiraata bara baraan, (Mootii gudda ulfinni kee)
Inni jiraatan innichi lubu qabu
Inni eenyuee irre si male /4
Irra ejette ka’u inni abbo qabu
Inni eenyuee irre si male /4
Inni latee hin qufnee misee inni jiraatu
Inni eenyuee irre si male /4
Inni waaqaa irra ta’e inni oli mul’atu
Inni eenyuee irre si male /4
Leenca qaraniyo …
2. Hin quufamu maqaan kee, (Mootii gudda ulfinni kee)
Dacheetuu odeessaa gudumma kee, (Mootii gudda ulfinni kee)
Barroonni kee hin dhumanii, (Mootii gudda ulfinni kee)
Sii duwwadha baraan mo’an, (Mootii gudda ulfinni kee)
Iji isaa giimii abidaa irra kan dimatuu
Inni eenyuee irre si male /4
Tujuba galaana irra inni tarkaanfatu
Inni eenyuee irre si male /4
Garaa ulfinaa irra oli jedhee inni jraatu
Inni eenyuee irre si male /4
Ejjetti miilla isaa dachee kan dhuunfantuu
Inni eenyuee irre si male /4
Leenca qaraniyo …
3. Hiriira naannesse Waaqayyoo waa’ee koo
Waaqa irra gunqumee nasisee diina koo
Humni waaqaa dhufee barrise akka gugee
Labsii labsiin diigee gaddan diina hagugee
Ani immo naan jedhee ka dhuferraa qoodni kee
Kana booddee hin qooru yaaseerraa burqaa kee
Liqiis in liqeesitaa male hin liqeefatuu
Afaan ha qabatuu inni sin goomatuu
Mirgaa koo sii keeneerra deemi garaa guutuu
Jedhee kakuu ergee maqaan isaa haa ulfaatuu
Hin qaanoftuu hin romiinii hin sqlphatu hin nainii
Jedhee na jabeessaa dhufee ganamanii
Laqqichaa akka suphee naan hin mormuu lamuu
Bisoonni mo’ichaa siichi egaa hin haamanuu
Maal jedharee diinnii isaa raaje waa’ee koo
Abaan ilma isaa hambise du’a koo
Na hin dhaluu inni diinii jedhee, Arguuf jiraa olu ba’ee
Tasa na hin dhaluu inni jedhee, Arguuf jiraa olu ba’ee
Na hin dhalu inni abjootee, Arguuf jiraa olu ba’ee
Tasa na hin dhaluu inni inni raajee, Arguuf jiraa olu ba’ee
Si’olii labsiin labasame waa’ee kootiif
Gamatti hafe hin ceenee, Gamatti hafe hin cee’usii /2
Iyyatii ol iyyaannoo waa’ee kootiif
Gamatti hafe hin ceenee, Gamatti hafe hin cee’usii /2


text:
Sadaasa 2,2016
Lixa Wallaggaa Dambi Doolloo Keessatti Mootummaan Wayyaanee Erga Labsii Waraanaa Labasee Asitti Loltoonni Mootummaa Gabroomsaa Yakka Gudeeddiif,Ajjeechaa,Hidhaa Irratti Fuulleffatanii Jiran.
Uummati Oromoof Qe’een oromoo maal keessa jiraa?..kan jedhu yaaddoo guddaa keessa nama seensiseera.Magaalaaf baadiyyaan halkanio guyyaa dararamni dhala namaaf him malle irratti fudhataammaa jira.Akka addunyaan afuura keenya hin dhageenyeef internet nurraa muranii dhoksaatti nu miidhuuf tolee jira.Haalli Oromiyaa keessaa akka argaa jirrutti dararaa jaarraa keessa jirru kanatti rawwaatamee hin beeknedha.Loltoonni mootummaa Wayyaanee ganamaa galagala hojii taasisanii nama reebuuf ajjeesuu irratti fuulleffatanii jiru.Adeemsa amma jirruun kan itti fufamu taanaan sanyiin Oromoo daguugamuu yoo dadhabe haala akkaan daguuggaa keenyaaf daandii saaqu ta’aa jira.
Tibba kana Magaalaaf baadiyyaa Danbi Doolloo keessatti wantootni hawwaasa keenyarra gahaa jira sammuu namaa dhukkubsa Jiraataan Danbi Doolloo akka Sagalee Qeerroof gabaasanii jiranitti,Ganamaa galgala reebichaaf hidhaan dhaabbatee hin beeku.Abbaa manaa sansalataan hidhanii haadha manaa gudeeduu,Abbaaf Haadha sakaalanii ija isaanii duratti ijoollee waggaa 6 fi 7 irra hin caalle humnaan qabanii gudeeduu,shamarran argan kam irrattuu yakka gudeeddiin nu miidhaa jiru,Ajjeechaanis nurraa dhaabbatee hin beeku guyyaa guyyaan kan rasaasni isaanii galaafate hanga awwaluu irra gahaa jirra.Galgala galgala mana jala nu deddeemu,raadiyoon dhageeffatamu kan mootummaa yoo ta’een ala yakkoota suukanneessoo sanatu uummatarrra dhaaqaba.
Egereen keenya guddoo yaaddessituudha.Haalli taasifamaa jiru kun akkan akka kaanee lolluuf yoomuu booree jaabaa nuuf ta’aa jira.Taatus dararaan gaggeeffamaa jiru akkaan garmalee nu gaddisiisaa jiraa jechaa imimmaan haqataa gabaasan.Haalli kun Oromiyaa bakkeewwaan hedduutti fudhataamaa jiraachuus dhagaa’aa jirra.


text:
Qorattoonni Raashiyaa, kan kaleessa magaalaa Seent Piitersberg, buufata baaburaa uummatni itti heddummaate keessatti Boombii of wareeiginsaa dhoosuun namoota kudhanii ol fixee fi ka biroo hedduu madeesse, ka Kirgistaanitti dhalate – nama Akbaarzoon Shaaliloov jedhamu tahuu adda-baafachuu isaanii dubbatan.
Kan suuraa shakkamaa boombii of-wareeginsaa sana baase – Poolsiin Raashiyaa, “kan umuriin isaa waggaa 22 tahe – Shaaliilov, Kirgistaan, bakka Osh jedhamtutti dhalatee, bara 2011 lammii Raashiyaa tahe” jechuun ibse.
Shaaliloov, achuma magaalaa Seent Piitersberg keessatti, Boombii ka biraa bakka biraatti hidhee ture garuu, humnoota poolisii Raashiyaan argamee akka hin dhoone taasisame – jedhama.
Hoogganoonni biyyoota Addunyaa, Chaayinaa dhaa haga Awurooppaatti, haga Braazilitti miidhaa Raashiyaa keessatti dhaqqabe kanaaf gadda isaanii ibsanii jiran. Prezidaantiin Yunaayitid Isteets – Donaald Traamp, hoogganaa Raashiyaa – Vilaadmiir Puutinitti bilbiluudhaan, haleellaa kana ittisuuf tarkaanfii fudhatamu irratti deggersa guutuu ka kennan ta’uu beeksisanii jiran.


text:
Sudaan Kibbaa irraa dhufan kan jedhaman gosnii murillee daangaa Itiyoophiyaa seenuun bulchiinsa naannoo Gaambeelaa keessatti namoota dhibba lamaa ol ajjesanii kanneen dhibba tokkoo fi saddeet ta’an ukkaamsanii fudhatan jedha motummaan Itiyoophiyaa. Kanas sababaa gochuun Robii borii fi Kamiisa iftaanii guutummaa biyyatti keessatti guyyaa gaddaa akka ta’u fi alaabaan biyyatti gad bu’ee akka fannifamu manni marii bakka bu’oota uummataa har’a murteesse jira.
Mummichi ministeeraa Itiyoophiyaa Haayle Maariyaam Dassaaleeny akka jedhantti ijoollee nu jalaa butaman haal duree tokko malee gadhiisisuuf akkasumas tarkaanfii barbachisaa ta’e fudhachuuf raayyaan biyyatti socho’aa jira. Gamtaan Afrikaa fi komishinni gamtaa Afriikaas gocha gosa Murillee kana balaaleffachuun kanneen namni jalaa ajjefamaniif jajjabiina hawwuun kanneen butamanii fudhataman deebifamuu qaba jedhu.
Hayyuu seeraa kan ta’an Obbo Israa’eel Fayisaa Kaanaadaa irraa dhimma guyyaa gaddaa moggafamu kana irratti yaada kennaniin mootummaan lammii biyyatti hanga tokkoof guyyaa gaddaa labsaa isa kaan immoo ajjesaa cal jedhanii ilaaluun sirri miti jedhu. Mootummaan Ofii isaa Oromoo ajjesaa, sababaa ajjechaa hidhaa fi dararaan Oromoo biyyaa godaansisaa, galaanaan nyaatamanii dhumaa yeroo jirantti callinsaan ilaaluun kun siyaasa of keessaa qaba jedhu. Humna alaan daangaatu cabee, lammiitu ajjefamee jechuuf malee jaalala eenyuuf qabaate iyyu miti jedhu.


text:
Qondaalonni Niwu Yoork, nama magaalaattii keessatti kaleessa konkolaataa fe’isaa kireeffame karaa namoonnii fi biskileetiin itti heddummaatetti oofuudhaan namoota hedduu galaafate qorachuu jalqabanii jiran.
Eega Fulbaana 11, bara 2001 haleellaan xayyaarota lamaan gamoolee Waaltaa Daldala Addunyaa lama irratti geggeessamee lubbuu dhibba hedduu fixee as, haleellaa shororkeessummaa magaalaa Niw York keessatti yoo xiqqaate namoota 8 galaafate kana duuba kaka’insi maalii akka jiru adda-vbaafachuutti fuuleffate – qorannaan geggeessamu kun.
Namni haleellaa kaleessaa kana geggeesse – jedhame – Sayfulloo Saypoov, bara 2010, Uzbeek irraa gara Yunaayitid Iasteets-tti ka godaane yoo tahu, fuula Meediyaa hawaasummaa qabiyyee garee shorrokeessummaa “Islamic Isteet” qabutti hidhata qabaachuu isaa dubbatu – Qondaalonni qorannaa.
Barreeffamni bakka haleellaan itti geggeessame sanatti argame – garee Jihaadii sanaaf kan bulu tahuu isaa kan inni ittin dhugeesse of keessaa qabaachuu isaas maddeen oduu gabaasanii jiran. Kaleessa, poolsii magaalaa Niwu Yoorkiin garaa isaa irra haleelamee kan qabame – Saypoov, amma lubbuun hafee wal’aansi baqaqsanii hodhuu godhameefii jira.
Bulchaan magaalaa Niw York – Biil Dibilaasiyoo akka jedhanitti, haleellaan kaleessa magaalaa isaanii keessatti Sayfulloo Sayppoviin geggeessame yoo xiqqaate namoota saddeet ajjeesee, 11 madeesse.


text:
Fulbaana 27,2016,Godina Arsii aanaa Doddotaa magaalaa siree keessatti Qeerron Daandii cufee Wallee warraaqsaa Eebisaa Adunyaatin garmaamaa jira.
Kanuma waliin Arsii aanaa Diksiis Hamdaa magaalaa Diksiis keessatti kaabinootni OPDO ummata dararaa turan ammas gocha isaanii kana kan durii caalatti cichanii dalagaa jiraachuu fi miseensota ABO fi OPDO jechuun addaan baasanii namoota miseensota ABO ti jedhanii shakkan hiisisaa fi reebsisaa jiran maqaan isaanii akka armaan yeroo ta’u maqaan isaanii :-
- Muhaammad Qotichaa itti gaafatamaa dhimma nageenya aanaa
- Inispeektar Tashoomaa Mangistee
- Biraanuu Adaree itti gaafatamaa milishaa aanaa
- Bulbulee Muhaammad Bulchaa ganda 01Ta’uun beekamee jira.
Gama biroon achuma Godina Arsii lixaa aanaa Shaallaa gandoota ollaa magaalaa Shaallaa keessatti komaandoon ummata isaan dheefa daggalatti gale isintuu shiftaa bosonatti nurratti sooraa jira jechuun reebicha hamaa ummata nagayaa irraan gayaa jiru.ummanni magaalaa Shaallaa fi gandoota baadiyyaa jeeqama hamaa keessa jirra waan.ABO hin deggeriina jechuun kan ummata biyyattii shororkeessaa jiru sirna abbaa irree loltoota TPLF dha.
Arsii lixaa aanaalee Shaashamannee fi Shaallaa jiddutti kan argamu gaara Harree keessatti waraanni Agaazii ummatarraa hidhannoo hiikaa jedhamanii bobbaafaman tarkaanfii ummanni irratti fudhateen waraanni agaazii lama ummataan reebamanii galaafatamuun beekame.


text:
XAˈMO 1
Isi Ani Ayeti?
ATE IKKOOTTORO MA ASSATTO?
Hanni tenne ikkito hedi: Maassantu wedellu gamba yee boohaarannowa marte taxxi nafa yitukki, jaalase badheenni higge dagge togo yituse:
“Tee Maassantu kowiicho mayira uurrootta?”
Maassantu caaqqi yitanno wote, jaalase Asteeri lame xaalla fannoonni xarmuuse haadhe no. Laˈanno wote xarmuussa biirunnite. Asteeri mitto biira Maassantura uyitanni togo yitu: “Biira ageemma geeshsha diˈˈikkoommalla yitootie!”
Maassantu ago aga dihasidhino; kayinni Asteeri jaalase ikkitinohura yitannori bainose. Maassantu jaalase gowwate yitasera dihasidhino. Qoleno, Maassantu danchaho yite heddanno seenni giddo mitte Asteeriiti. Hakko daafira ise aggu geeshsha, ago aga hakkeeshsha bunshe diafidhino yite heddu. Maassantu wodanisenni togo yitu: ‘Biira aga hakkeeshsha cubbo ikkitinoni? Maaho biiralla agi yitinoena, hashiishe adhi yitinoeni?’
Togoo coyi atera tuncu yiinoheha ikkoommero ma assatto?
WODANAAˈMITE HEDI!
Togoo coyi tuncu yaannohe yannara gara ikkinore doodhate ayimmakki badde afa hasiissannohe. Ayimmakki afate yaa ati ayetiro, maa ammanattoronna harunsatto biddishsha huwatate yaate. Ayimmakki badde afakki, wolu manni baxi gede assahera wodha agurte, gara ikkinore ati umikki doodhatto gede jawaante uyitannohe.—1 Qorontoosi 9:26, 27.
Ikkina, togoo jawaante heedhannohe gede kaaˈlannoheri maati? Hanni aante noote shoole xaˈmuwara dawaro qolate woˈnaali.
1 JAWAANTEˈYA HIITTEETI?
Dandookkinna dancha akattakki badde afakki, saalfataamo ikkattokki gede kaaˈlitannohe.
QULLAAWU MAXAAFI LAWISHSHA: Soqqamaasinchu Phaawuloosi togo yee borreessino: “Coyi hayyora fullahoommoha ikka hoogummoro nafa, egenno dixeˈinoe.” (2 Qorontoosi 11:6) Phaawuloosi Qullaawa Borro seekke afino daafira, wolootu isi ledo hettisantu yannara kaajje uurrino. Insa isi daafira gara ikkinokkire coyidhu yannara, isi tini qara baˈˈanno gede assitasira diwodhino.—2 Qorontoosi 10:10; 11:5.
AYIMMAKKI LAI.
Woroonni noote fano basera hiitti ogimma woy dandoo noohero borreessi.
Tenne hanni hiikku danchu akati noohero borreessi. (Lawishshaho, manna mararattoho? Shaqqadoho? Ammanamoottoho? Dibarrisiˈrattoho?)
2 LAANFEˈYA HIITTEETI?
Kaajjado xarranni minnoonni mine nafa hoolo sunu sununni ittanni kartara dandiitannonte gede, noohe laanfera anga aattoha ikkiro ayimmakki soorranteenna busha mancho ikkattora dandaatto.
QULLAAWU MAXAAFI LAWISHSHA: Soqqamaasinchu Phaawuloosi laanfesi bade afino. Isi togo yee borreessino: “Giddoyidi mannimmaˈya Maganu Seerinni hagiidhitanno. Ikkollana wodaniˈya seeri ledo gaaramannohu, mannimmaˈya widoonni cubbu seeri usuranya assannoehu wolu seeri mannimmaˈya giddo noota afoommo.”—Roomu Sokka 7:22, 23.
AYIMMAKKI LAI.
Qeeˈla hasiissannoheti hiitti laanfe noohe?
3 MIXOˈYA MAATI?
Hanni makeena karaayyaoottohu gede assite hedi; makeena kadannohu makeenaho beenzile takki yite gooffa geeshsha haafa yee alenna woro doyara kulattoni? Hatto assa gowwimmate; qoleno haafa yine woxe huˈnate!
Kuni lawishshi maa rosiisannohe? Mixo fushshiˈrakki haafa heeshsho heeˈrattokki gede kaaˈlitannohe. Mixo fushshiˈrittoro, iilla hasiˈratto bayichonna hakko bayicho ma garinni iillattoro afootto yaate.
QULLAAWU MAXAAFI LAWISHSHA: Phaawuloosi togo yiino: “Hedo nookkihu gede ikke mulla haafa [yee] didodeemmo.” (1 Qorontoosi 9:26) Phaawuloosi tuncu yiisire calla assanni heeˈra agure, mixo fushshiˈre hatte mixosi wonshiˈrate sharramino.—Filiphisiyusi Sokka 3:12-14.
AYIMMAKKI LAI.
Aantete, daanno diri geeshsha wonshiˈra hasiˈrattota sase mixo borreessi.
4 AMMANEEMMO COYI MAATI?
Ammanatto coye badde afa hoogittoro, mitto coye assate hobbi ruxxi yaattoha ikkatto. Hatto ikkiro, qooxeessisera noore lawate danase soorritanno hamasaama gede darawokki ikkituta ikkate woˈnaalattoha ikkatto; tini umikki ayimma noohekkita leellishshanno.
Mitto coye assattohu ammanoottori ledo sumuu yaanno garinni ikkiro, wolu manni baxire assirono ati insa hoode dihaˈratto.
QULLAAWU MAXAAFI LAWISHSHA: Masaalaanchu Daanieeli maatesiwiinni baxxinohu wedellichu heeˈre ikkikki digatino; ikkollana, isi Maganu seera diigannokki gede ‘agadhino’ woy wodanisinni murciˈrino. (Daanieeli 1:8) Konni garinni, isi ammananno coye seekke cuˈmirino. Daanieeli ammananno coyi ledo sumuu yee heeˈrino.
AYIMMAKKI LAI. Ammanatto coyi maati? Lawishshaho: Maganu no yite ammanatto? Hatto ikkiro, togo yite ammanattohu mayiraati? Maganu noota ammanatto gede assitinohe taje maati?
Maganunnihu amanyootu seeri kaaˈlannoheta ammanatto? Hatto ikkiro, tenne ammanattohu mayiraati?
Ikkina, ati shiima diilallo ale woro qoltannohu tae uwino darchi gedenso, wolqaataame bubbe dandiite saˈanno haqqicho gede ikka hasiˈratto? Ayimmakki badde afittoro, hatte haqqicho gede ikkatto. Tini qolte, Isi Ani Ayeti? yitanno xaˈmora dawaro afiˈratto gede kaaˈlitannohe.


text:
Obonboleettii jandoo makatee kutaa Teksaas gama Kibba Bahaa, ka magaalaan Hiyusten keessa jirtu keessatti bu’een lubbuun namaa dhabame haga ammaatti 39 ga’ee jira.
Ogeessi metrooloojii – Jeef Lindner, kutaa Teksaas keessatti kan roobni cimaan haga Sentii-meetirii 120-maa gahu itti bu’e – bakka Kiliir Kirik jedhamutti akka tahe dubbatu.
Aanaa hariis keessatti yeroo uummatni jireenya isaa deebisee gad-dhaabbachuuf yaaduu jalqabetti, godaantonni aanicha keessa jiran immoo “yoo gargaarsaaf mootummaatti iyyanne, qabamnee hidhamna” yaaddoo jedhuun qabamanii jiran.
Bulchaan magaalaa Hiyusten garuu, Silvester Terner garuu, “namni kam iyyuu eega gargaarsa gaafatee booda kan hihdamu tahe, ani bakka-bu’een falmaaf” jechuun dubbatanii jiran.
Maatiilee namoota biyyoota biraa irraa achi godaanii fi barattoonni achi jiraatan, abdiin bulchaa magaalaan kenname kun isaaniif waan guddaa akka tahe dubbatu.
Qondaalonni immigireeshinii fi eegumsa daangaa biyyattiis, bakka balaan kun dhaqqabetti godaantota irratti akka tarkaanfii hin fudhanne beeksisanii jiran.


text:
(Oromedia, 18 Guraandhala 2014) Pirezidaantiin Mootummaan Oromiyaa Ob Alamaayyoo Atoomsaa sababa ” dhukkubaan” aangoo gadhiise.
Ibsi Waajjira Dhaabbata Dimokiraasummaa Ummata Oromoo irraa bahe akka ibsutti, Ob Alamaayyoon aangoo kan gadhiise sababa fayyaatiin hojii gaggeessuu waan dadhabeef.
Akka ibsa kanaatti, Ob Alamaayyoon iyyannaa aangoo duta taa’ummaa dhaabaa fi pirezidaantummaa mootummaa gaadhiisuu waan galfateef, gaaffichi Koree hojiraawwachiiftuuf dhiyaatee guutummaatti fudhatameera.
Simbirtuun maddeen isaa amanamoo wabeeffachuun akak gabaasetti, aangoo irraa gadhiisuun Ob Alamaayyoo dhukkuba sababa haa godhatu malee, hundeen isaa “dhiibbaa TPLF irraa dhufee dha” jedha.
Akka gabaasaa Smbirtuutti, walgahiin hatattamaa “akkuma FDG qeerrootiin guutummaa Oromiyaa keessatti labsameen gaafa Guraandhala 14, bara 2014 obbo Alamaayyoo fi warri tikaa dhimmicharratti Adaamaatti mariif wal-gahanii ture. Wal-gahii sanaa akka bahaniin obbo Akamaayyoon waraqaaa aangoo gadhiisuus galfatani.”
Akka Heera Mootumama naannoo Oromiyaatti, yoo pirezidaantiin hin jiraanne pirezidaantiin ittaanaa bakka bu’ee hojjata.
Haaluma walfakkaatuu, gaafatamaan Dhaabata Raadiyoo fi Televizynii Oromiyaa, Ob Masfin Darajjee aangoo irraa kaafamuun ibsame.
Ob Masfin Darajjee sababa aangoo irraa itti kaafame ifatti hin beekame. Bakak isaa immoo itti gaafatamaa dhimma nageenya Oromiyaa kan ture, Ob Tamasgeen Baay’isaa akka buufame beekameera.
Yeroo ammaa kanatti Oromiyaa roga garaa garaa keessatti fincilli diddaa garbummaa babal’ataa jira. Akka Raadiyoon Sagalee Oromoo tamsaasa isaa Guraandhal 17, 2014 keessatti gabaasetti, FDG Oromiyaa keessatti itti fufee jira.
Mootummaan Itophiyaa immoo fincila kanaan duuba namoota jiran jedhee shakku mara adamsee hidhuutti akka Qeerroon gabaasee jira.