text:
BOQONNAA TOKKO
Waaqayyoon Ilaalchisee Barumsi Sirrii Taʼe Isa Kami?
Dhugumaan Waaqayyoo waa’ee kee ni yaadaa?
Waaqayyo, Waaqa akkamiiti? Maqaahoo qabaa?
Waaqayyotti dhihaachuun ni danda’amaa?
1, 2. Gaaffii gaafachuun barbaachisaa kan ta’e maaliifi?
AKKAATAA ijoollee xixinnoon gaaffii itti gaafatan hubattee beektaa? Akkuma afaan hiikkataniin gaaffii gaafachuu jalqabu. Hawwii waan tokko baruuf qabaniin, ija kee keessa ilaalaa: Samiin cuquliisa kan fakkaatu maaliifi? Urjoonni eessaa dhufani? Simbirroota faarfachuu kan barsiise eenyu? jedhanii si gaafatu. Deebii kennuuf yaalii gootus, deebii sirrii ta’e kennuun salphaa miti. Deebiin ati gaariidha jettu, gaaffii garabiraa “Maaliifi?” jedhu akka kaasan isaan godha.
2 Gaaffii kan gaafatan ijoollee qofa miti. Nuyis gaaffii ni gaafanna. Karaa kamirra akka adeemuu qabnu beekuuf, wantoota gadhee irraa fagaachuu qabnu baruuf, ykn waan tokko beekuuf gaaffii ni gaafanna. Haata’u malee, namoonni baay’een gaaffii barbaachisaa ta’e gaafachuu dagataniiru; ykn deebii gaaffii kanaa argachuuf carraaqqii gochuu dhiisaniiru.
3. Namoonni baay’een, gaaffiiwwan barbaachisoo ta’aniif deebii argachuuf carraaqqii gochuu kan dhiisan maaliifi?
3 Mee gaaffii qola kitaaba kanaarratti, baafatarratti, ykn jalqaba boqonnaa kanaarratti dhihaatanirratti yaadi. Gaaffiiwwan kun, gaaffiiwwan kaasuu dandeessu keessaa muraasasaaniiti. Haata’u malee, namoonni baay’een deebii gaaffiiwwan kanaa argachuuf carraaqqii gochuu dhiisaniiru. Maaliifi? Macaafni kun deebii ni kennaa? Namoonni tokko tokko, deebii Macaafni Qulqulluun gaaffiiwwan kanaaf kennu hubachuun ulfaataadha jedhanii yaadu. Kaanimmoo gaaffii akkasii gaafachuu saalfatu. Gaaffii akkasii geggeessitotaafi barsiistota amantiitiif dhiisuu wayya jedhanii kan yaadanis jiru. Atoo waa’ee kanaa maal yaadda?
4, 5. Gaaffiiwwan barbaachisoo ta’aniifi jireenya keenya keessatti gaafachuu dandeenyu keessaa tokko tokko maalfa’i? Deebiiwwansaanii argachuuf carraaqqii gochuu kan qabnuhoo maaliifi?
4 Gaaffiiwwan jireenya kee keessatti si mudataniif deebii argachuu akka barbaaddu beekamaadha. Al tokko tokko: ‘Kaayyoon jireenyaa maal inni? Jireenya jechuun isuma ammaa kana qofaa? Waaqayyo Waaqa akkamiiti?’ jettee akka gaafattu beekamaadha. Gaaffiiwwan kanaaf deebii amansiisaa hamma argattutti carraaqqii gootu itti fufi. Yesus: “Kadhadhaa isiniif in kennamaa, barbaadaa in argattuu, balbala rukutaa isiniif in banama” jedhee dubbateera.
5 Gaaffiiwwan barbaachisoo ta’aniif deebii argachuuf ‘barbaachuu’ kee yoo itti fufte, carraaqqiin kee akka eebba siif argamsiisu hubatta. (Fakkeenya 2:1-5) Namoonni kaan waan barbaadan jedhanis, gaaffiiwwan kun deebii kan qaban yeroo ta’u, deebiisaaniis Macaafa Qulqulluu keessaa argachuu dandeessa. Deebiiwwansaaniis hubachuun ulfaataa miti. Kanaa manaa, abdiifi gammachuu namaaf argamsiisu. Kana malees, yeroo ammaatti jireenya gammachuu qabu akka jiraattu si gargaaru. Jalqaba, gaaffii namoota baay’eetti dalga ta’u mee haa ilaallu.
WAAQAYYO, WAAQA NAMAA HIN YAADNEEFI GARA-JABEESSADHAA?
6. Namoonni baay’een, Waaqayyo rakkoon namootarra ga’aa jiru isatti hin dhaga’amu jedhanii kan yaadan maaliifi?
6 Namoonni baay’een gaaffii kanaaf deebii eeyyee jedhu kennu. Dhuguma ‘Waaqayyo utuu nuuf hin yaada ta’ee biyyi lafaa haala akkasiirratti hin argamtu turte’ jedhu. Kan jiraannu addunyaa waraanaan, jibbaafi dhiphinaan guutamte keessadha; kana malees, ni dhukkubsanna, ni rakkanna, akkasumas namoota jaallannu du’aan ni dhabna. Kanaafuu, namoonni baay’een dhugumaan ‘Waaqayyo waa’ee keenya kan yaaduufi rakkoon nurra ga’us kan isatti dhaga’amu utuu ta’ee, rakkoowwan akkasiirraa nu hin eegu turee?’ jedhu.
7. (a) Dura buutonni amantii namoonni baay’een Waaqayyo gara-jabeessadha jedhanii akka yaadan kan godhan akkamitti? (b) Macaafni Qulqulluun rakkoowwan nurra ga’an ilaalchisee maal barsiisa?
7 Caalaatti kan nama gaddisiisummoo, dura buutonni amantii namoonni Waaqayyo gara-jabeessadha jedhanii akka yaadan gochuusaaniiti. Akkamitti? Balaan nama gaddisiisu yeroo ga’utti, balaa kana Waaqayyotu fide jedhanii dubbatu. Akka jechasaaniitti yoo ta’e, balaawwan ga’an hundaaf kan itti gaafatamu Waaqayyodha jechuudha. Waaqayyoon ilaalchisee barumsi dhugaa kanadhaa? Macaafni Qulqulluun waa’ee kanaa maal barsiisa? Yaaqoob 1:13 “Namni yommuu qoramu, qoramsi kun Waaqayyo biraa anatti dhufe hin jedhin! Waaqayyo hamaa gochuudhaaf qoramuu hin danda’u, ofii isaatiis nama tokko illee hamaadhaaf hin qoru” jechuudhaan deebii kenna. Kanaafuu, rakkina addunyaa kanarratti argitu kan fide gonkumaa Waaqayyo miti. (Iyoob 34:10-12) Dhugaadha, Waaqayyo wantoonni gadhee ta’an akka ga’an heyyameera. Ta’us wanti tokko akka ga’u heyyamuufi akka ta’u gochuu gidduu garaagarummaa guddaatu jira.
8, 9. (a) Rakkinni akka jiraatu heyyamuufi rakkina fiduu gidduu garaagarummaa jiru akkamitti fakkeenyaan ibsita? (b) Waaqayyo, ilmaan namootaa daandii gadheerra akka deddeebi’an heyyamuussaatti, komatamuu kan hin qabne maaliifi?
8 Mee akka fakkeenyaatti waa’ee abbaa ilma dargaggeessa ta’e qabuu tokko yaadi. Abbaan kun ogummaafi jaalala kan qabudha. Mucaan kun yeroo booda didaa ta’uudhaan mana dhiisee ba’uuf yeroo murteessutti abbaansaa isa hin dhowwu. Daandiin jireenyaa mucaan kun filate yoo rakkoo irraan ga’e, rakkoo isarra ga’eef sababii kan ta’u abbaasaatii? Matumaa isa ta’uu hin danda’u. (Luqaas 15:11-13) Haaluma wal fakkaatuun, Waaqayyos ilmaan namootaa daandii jireenyaa gadhee yeroo filatan isaan hin dhowwine; haata’u malee, rakkoo filannoonsaanii isaanirraan ga’eef sababii kan ta’e Waaqa miti. Kanaafuu, rakkoo ilmaan namootaarra ga’e hundaaf Waaqayyoon itti gaafatamaa gochuun sirrii miti.
9 Waaqayyo, ilmaan namootaa daandii gadheerra akka deddeebi’an heyyamuusaatiif sababii ga’aa qaba. Uumaa ogummaafi humna guddaa qabu waan ta’eef, sababii wanta kana itti heyyame nutti himuuf dirqama hin qabu. Haata’u malee, jaalalaan kaka’ee sababa wanta kana itti heyyame nuuf ibseera. Rakkinni akka jiraatu maaliif akka heyyame Boqonnaa 11rratti bal’inaan ni baratta. Kanaafuu, rakkoowwan nurra ga’aa jiraniif kan itti gaafatamu Waaqayyo akka hin taane mirkanaa’aa ta’i. Kanaa mannaa, rakkoowwan kana keessaa akka baanuuf abdii nuu kenneera!
10. Waaqayyo rakkoowwan sababii hammeenyaatiin ga’an guutummaatti ni balleessa jennee kan amannu maaliifi?
10 Kana malees, Waaqayyo qulqulluudha. (Isaayaas 6:3) Kana jechuun, hir’inni ykn hamminni tokkoyyuu isa bira hin jiru jechuudha. Kanaafuu, guutummaatti isatti amanamuu dandeenya. Ilmaan namootaa warra amallisaanii manca’uu danda’utti amanamuu hin dandeenyu. Namni aangoo qabuufi amanamaadha jedhamullee, gocha gadhee namoonni hamoon raawwatan hambisuu hin danda’u. Waaqayyo garuu, waan hundumaa gochuuf humna qaba. Rakkoo sababii hammeenyaatiin ilmaan namootaarra ga’an hundaa hambisuu ni danda’a. Waaqayyo yeroo tarkaanfii fudhatu, hammeenya bara baraaf ni balleessa!
JAL’INA NURRATTI RAAWWATAMUUF WAAQAYYOTTI MAALTU DHAGA’AMA?
11. (a) Waaqayyo hacuuccaadhaaf ilaalcha akkamii qaba? (b) Waaqayyo rakkina sirra ga’uu akkamitti ilaala?
11 Hanga yeroonsaa ga’utti garuu, Waaqayyo rakkoowwan addunyaa kanarras ta’e sirra ga’aa jiraniif maaltu itti dhaga’ama? Macaafni Qulqulluun, Waaqayyo “waan dhugaa ta’e in jaallata” jedhee barsiisa. (Faarfannaa 37:28) Kanaafuu, wantoonni sirrii ta’aniifi hin ta’inii baay’ee isa yaachisu. Hacuuccaa kamiyyuu ni jibba. Macaafni Qulqulluun, bara duriitti jal’inni namootaa lafarratti baay’achuusaatti, Waaqayyo ‘guutummaa garaasaatti akka gadde’ ibsa. (Uumama 6:5, 6) Har’as Waaqayyo hin jijjiiramne. (Miilkiyaas 3:6) Kanaan kan ka’es rakkina biyya lafaarra guute kana yeroo argu ni gadda. Dhiphina namootaas yeroo argu ni gadda. Macaafni Qulqulluun, ‘inni isiniif ni yaada’ jedha.
12, 13. (a) Jaalala dabalatee, amalawwan gaarii qabaachuu kan dandeenye maaliifi? Jaalalli ilaalcha nuyi biyya lafaatiif qabnu kan tuqu akkamitti? (b) Waaqayyo rakkoowwan addunyaa kanarratti argaman balleessuuf tarkaanfii ni fudhata jennee kan amannu maaliifi?
12 Waaqayyo hacuuccaa namootarra ga’u yeroo argu akka gaddu akkamitti mirkanaa’oo ta’uu dandeenya? Ragaa dabalataa ilaali. Macaafni Qulqulluun, namni bifa Waaqayyootiin akka uumame barsiisa. (Uumama 1:26) Amalawwan gaarii qabaachuu kan dandeenye, Waaqayyo amalawwan gaarii waan qabuufidha. Fakkeenyaaf, namoonni utuu yakka hin raawwatin yeroo dhiphatan arguun kee si hin gaddisiisuu? Dabni akkasii yeroo namootarratti raawwatamu kan si gaddisiisu erga ta’ee, caalaadhumattimmoo Waaqayyoon akka gaddisiisu mirkanaa’aa ta’i.
13 Kennaawwan gaarii ilmaan namootaa qaban keessaa inni tokko jaalala argisiisuu danda’uudha. Kunis amala Waaqayyoo kan calaqqisudha. Macaafni Qulqulluun ‘Waaqayyo jaalaladha’ jedhee barsiisa. (1 Yohannis 4:8) Nutis jaalala qabaachuu kan dandeenye, Waaqayyo jaalala waan ta’eefidha. Jaalalli kun, rakkoofi jal’ina addunyaa kanarratti argitu akka balleessitu si kakaasaa? Humna utuu qabaattee akkas goota turtee? Akka kana gootu beekamaadha! Haaluma wal fakkaatuun Waaqayyos, rakkinaafi jal’ina akka balleessu mirkanaa’aa ta’uu ni dandeessa. Abdiiwwan baafata kitaaba kanaarratti ibsaman, abjuu miti. Waaqayyo abdii kenne akka raawwatu homaa hin shakkisiisu! Abdiiwwan kennaman kun ni raawwatamu jettee amanuu akka dandeessutti, waa’ee Waaqa isa abdiiwwan kana kennee caalaatti barachuu si barbaachisa.
WAAQAYYO EENYUMMAASAA AKKA BEEKTU NI BARBAADA
14. Maqaan Waaqayyoo eenyu? Maqaa kanaan fayyadamuu kan qabnuhoo maaliifi?
14 Namni tokko akka sii wajjin wal baru yoo barbaadde maal goota? Maqaa kee itti hin himtuu? Waaqayyo maqaa qabaa? Dhaabbileen amantii baay’een maqaansaa “Waaqayyodha” ykn “Gooftaadha” jedhu. Haata’u malee, maqaawwan kun maqaa dhuunfaa miti. Akkuma jechoonni “mootii” fi “pireezidaantii” jedhaman maqaawwan ulfinaa argisiisan, maqaawwan kunis maqaa ulfinaa kan argisiisanidha. Macaafni Qulqulluun Waaqayyo maqaa ulfinaa baay’ee akka qabu barsiisa. Jechoonni “Waaqayyo” ykn “Gooftaa” jedhaman maqaawwan ulfinaa kana keessaa muraasasaaniiti. Macaafni Qulqulluun maqaan Waaqayyoo inni dhuunfaa Yihowaa akka ta’e ibsa. Faarfannaan 83:18, “Maqaan kee Waaqayyo ‘Yihowaa’ [NW] akka ta’e, ati kophaa kee guutummaa biyya lafaa irratti gooftaa isa hundumaa gararraa jiru ta’uu kees haa beekan!” jedha. Macaafa Qulqulluu ittiin gargaaramturratti maqaan kun kan hin argamne yoo ta’e, sababii kun itti ta’e Kutaa Dabalataa fuula 195-197rratti argamu ilaaluu dandeessa. Dhugaa dubbachuuf yoo ta’e garuu, maqaan Waaqayyoo barreeffamoota Macaafa Qulqulluu bara durii harkaan barreeffamanirratti al kumaatama caqasamee argama. Kanaafuu, Yihowaan maqaasaa akka beektuufi akka itti fayyadamtu barbaada. Kana jechuunis, Macaafa Qulqulluudhaan gargaaramee, of si barsiisaa jira jechuudha.
15. Maqaan Yihowaa jedhamu waa’eesaa maal argisiisa?
15 Maqaan Waaqayyo ofiisaatiif moggaase kun hiika baay’ee qaba. Maqaansaa inni Yihowaa jedhamu kun, Waaqayyo abdii kenneefi kaayyoo baase hundaa galmaan ga’uu akka danda’u argisiisa. * Maqaan Waaqayyoo maqaa adda ta’edha. Maqaan kun maqaa isa qofaaf kennamedha. Yihowaan karaa baay’eedhaan Waaqa adda ta’edha. Kun kan ta’uu danda’e akkamitti?
16, 17. Maqaawwan ulfinaa kanatti aananii jiran waa’ee Yihowaa maal nu barsiisu? (a) “Waan hundaa kan danda’u”? (b) “Mootii bara baraa”? (c) “Uumaa”?
16 Faarfannaan 83:18 Yihowaa ilaalchisee yeroo dubbatu: ‘ati kophaa kee gooftaa isa hundumaa gararraa jirudha!’ jedha. Haaluma wal fakkaatuun, ‘hundumaa kan danda’u’ jedhamee kan waamames Yihowaa qofadha. Mul’anni 15:3: “Yaa Waaqayyo gooftaa hundumaa dandeessuu, hojiin kee guddaa dha, dinqisiisaa dhas! Ati yaa mootii saba hundumaa, karaan kee hundinuu qajeelaa dha dhugaa dhas!” jedha. Maqaan ulfinaa “hundumaa kan danda’u” jedhu, Yihowaan hundumaa caalaa humna kan qabu ta’uusaa nu hubachiisa. Wanti humnasaatiin wal gitu hin jiru. Maqaan ulfinaa “mootii bara baraa” jedhummoo, karaa garabiraadhaan Yihowaan adda ta’uusaa nu hubachiisa. Yeroo hundaaf kan jiraatu isa qofadha. Faarfannaan 90:2: “Bara baraa jalqabee hamma bara baraatti ati Waaqayyoo dha” jedha. Kun ulfina sodaarratti hundaa’e akka isaaf laannu nu hin godhuu?
17 Yihowaan qofti Uumaa ta’uunsaas adda isa godha. Mul’anni 4:11 akkas jedha: “Ati waan hundumaa waan uumteef, isaanis jaalala keetiin waan uumamaniif, waan jiraataniif, gooftaa keenyaa! Waaqayyo keenyaa! Guddina, ulfina, aangoos fudhachuun siif in ta’a.” Qaamawwan hafuuraa ijaan hin argamneefi samiirratti argaman, urjoota samiirratti argaman, firii mukeetiifi qurxummiiwwan galaana keessa munyuuqan hundaa jiraachuu kan danda’an Yihowaan waan isaan uumeefidha!
GARA YIHOWAATTI DHIHAACHUU NI DANDEESSAA?
18. Namoonni tokko tokko Waaqayyotti dhihaachuu akka hin dandeenye kan itti dhaga’amu maaliifi? Macaafni Qulqulluunoo maal barsiisa?
18 Namoonni tokko tokko, amalawwan Yihowaa akka isaaf ulfina laannu nu godhan yeroo dubbisan akka isa sodaatan isaan godha. Waaqayyo guddaafi ulfina qabeessa waan ta’eef, garasaatti dhihaachuu akka hin dandeenyeefi, akka inni wayitti isaan hin lakkoofne isaanitti dhaga’ama. Haata’u malee, ilaalchi akkasii kun sirriidhaa? Wanti Macaafni Qulqulluun barsiisu faallaa kanaati. Waa’ee Yihowaa ilaalchisee yeroo dubbatu: “Waaqayyo hunduma keenyattii fagoo miti” jedha. (Hojii Ergamootaa 17:27) Kana malees, Macaafni Qulqulluun: “Waaqayyotti dhi’aadhaa, innis isinitti in dhi’aata” jechuudhaan nu gorsa.
19. (a) Yihowaatti dhihaachuuf, jalqaba tarkaanfii akkamii fudhachuu qabna? (b) Kana gochuun keenyahoo faayidaa maalii nuuf argamsiisa?
19 Waaqayyootti dhihaachuu kan dandeessu akkamitti? Jalqaba, akka amma gochaa jirtu waa’ee Waaqayyoo barachuu kee itti fufi. Yesus akkas jedheera: “Si Waaqayyo isa tokkicha, isa dhugaa, Yesus Kristosin isa ati ergites beekuun isaanii jireenya bara baraa ti.” (Yohannis 17:3) Eeyyee, Macaafni Qulqulluun waa’ee Yihowaafi waa’ee Yesus beekuun “jireenya bara baraa” akka argamsiisu barsiisa! Akkuma olitti ibsametti, ‘Waaqayyo jaalaladha.’ (1 Yohannis 4:16) Yihowaan amalawwan gaggaariifi namatti tolan garabiraas qaba. Fakkeenyaaf, Macaafni Qulqulluun Yihowaan ‘oo’a-qabeessaafi araara-qabeessa; aariitti suuta-jedhaa; gaarummaansaafi amanamummaansaa guddaa’ akka ta’e dubbata. (Ba’uu 34:6) Inni ‘gaarii waan ta’eef jaalalasaatiin namaaf cubbuusaa ni dhiisa.’ (Faarfannaa 86:5) Waaqayyo obsa-qabeessadha. (2 Phexros 3:9) Macaafa Qulqulluu yeroo dubbisaa adeemtu, Yihowaan amalawwan gaarii ta’an garabiraa akkamitti akka argisiise ni hubatta.
20-22. (a) Waaqayyoon arguu dadhabuun keenya isatti akka hin dhiyaanne nu dhowwuu danda’aa? Ibsi. (b) Namoonni tokko tokko akka siif yaadan itti dhaga’amuudhaan maal akka gootu dhiibbaa sirraan ga’uu danda’u? Haata’u malee maal gochuu qabda?
20 Dhugaadha, Waaqayyo hafuura waan ta’eef ijaan arguu hin dandeessu. (Yohannis 1:18; 4:24; 1 Ximotewos 1:17) Haata’u malee, waa’eesaa Macaafa Qulqulluurraa yoo baratte, akka nama qaamaan argituutti isa beekuu ni dandeessa. Akkuma faarfatichi jedhe, “gaarummaa Waaqayyo hojjetu ilaaluu” ni dandeessa. (Faarfannaa 27:4; Roomaa 1:20) Waa’ee Yihowaa caalaatti yeroo barachaa adeemtu, innis caalaatti siif dhugooma; kunis caalaatti akka isa jaallattuufi isatti dhihaattu si godha.
21 Macaafni Qulqulluun, Yihowaa akka Abbaa keenyaatti ilaaluu akka qabnu kan nu barsiisu maaliif akka ta’e irraa jalaan barachaa adeemta. (Maatewos 6:9) Abbaan ijoolleesaa jaallatu tokko ijoolleensaa jireenya gaarii akka jiraatan akkuma barbaadu, Yihowaanis jireenya nuu kennuu qofa utuu hin ta’in, jireenya gaarii akka jiraannu barbaada. (Faarfannaa 36:9) Kana malees, Macaafni Qulqulluun namoonni michuu Waaqayyoo ta’uu akka danda’an barsiisa. (Yaaqoob 2:23) Mee michuu Waaqayyoo, isa waan hundumaa uumee ta’uun hammam akka guddaa ta’e yaadi!
22 Macaafa Qulqulluu yeroo qayyabachaa adeemtu, namoonni tokko tokko waan siif yaadan isaanitti fakkaatee, qayyabannaa kee akka dhaabdu sitti himuu danda’u. Amantii kee si jijjiirsisa jedhanii si sossodaachisuu danda’u. Haata’u malee, eenyuyyuu michummaa hundaa caalu kana akka si dhabsiisu hin heyyamin.
23, 24. (a) Wantoota barachaa jirtu ilaalchisee, gaaffii gaafachuu kee itti fufuu kan qabdu maaliifi? (b) Boqonnaa itti aanurratti waa’ee maaliitu ibsama?
23 Dhugaadha, jalqabarratti wantoonni tokko tokko ifa sii ta’uu dhiisuu danda’u. Kanaafuu, gargaarsa warra kaanii gaafachuuf xinnoo gad of qabuun sirraa barbaadamuu danda’a; haata’u malee, saalfiin gargaarsa gaafachuurraa akka duubatti jettu si gochuu hin qabu. Yesus akka ijoollee gad of qabuun barbaachisaa ta’uusaa dubbateera. (Maatewos 18:2-4) Ijoollee xixinnoonimmoo, akkuma beeknu gaaffii baay’ee gaafatu. Waaqayyo gaaffii keetiif deebii akka argattu barbaada. Macaafni Qulqulluun namoota Waaqayyoon beekuuf hawwii guddaa qaban jajuusaa dubbata. Namoonni kun wanti baratan dhugaa ta’uusaa mirkaneeffachuuf Caaffata Qulqullaa’oo akka qoratan dubbata.
24 Waa’ee Yihowaa baruuf karaan hunda caalu Macaafa Qulqulluu qorachuudha. Macaafni Qulqulluun kitaabota hundaarraa kan adda ta’edha. Karaa kamiin? Boqonnaan itti aanu waa’ee kanaa ibsa.
^ KEY. 15 Hiikaafi akkaataa dubbifama maqaa Waaqayyoo ilaalchisee odeeffannoon wal fakkaatu Kutaa Dabalataa fuula 195-197rratti bal’inaan argama.


c: text/html

text:
Hidhamuu Dr. Mararaa Guddinaa Ilaalchisee Sochii Biyyaa Itiyoophiyaa Irraa Ibsa Kenname
Aangoo mootummaa biyya keenyaa fedha ummataatiin ala humna qawweetiin kan dhuunfate Wayyaaneen, gaafii bilisummaa, wal-qixxuumaa fi diimookraasii sabnni bal’aan yeroo dheeraaf dhiheeffachaa tureef deebii keennuu lagatee warra gaaffilee kana dhiheessuun beekaman hayyoota, hooggantoota siyaasaa fi jarmiyaalee adda addaa, gaazeexessitoota, barattoota fi lammiiwwan mirga saba isaanii karaa nagaa mormmachuuf ol ka’an hunda hidhuun, biyyaa baasuun, akkasumas waraana isaa uummattoota Itiyoophiyaatiif otoo hinta’iin sirnichuma tiksuudhaaf ijaarame itti bobbaasuun ajjeesuu fi lafarraa duguuguu hojii guddaa taasifachuun isaa ifa bahee jira.
“Mootummaa Itiiyoophiyaa” jedhee kan if saadu murni saamtuu Wayyaaneen durfame kun torbban darbe kana keessa gocha hamaa tokkoon as bahee jira. Gocha suukanneessaa fi badii Wayyaaneen sabaa qulqulluu irraan gahaa jirtuu hunda utuu argee hubatuu, gaaf tokko deebii argachuun hin ooluu jechuun sodaa tokko malee harka-qullaa dura dhaabachuun nama mormaa ture, hayyuu, jaynnaa fi muraataa kan ta’e mata duree Kongresii Federaalistii Oromoo fi itti anna dura taa’aa MADRAK, Proofeesar Mararaa Guddinaa hidhamuun hedduu nu rifachiiseera. Dr Mararaan qabsoo karaa nagaatiin Wayyaanee mormuun namoota beekaman keessaa angafa ta’uun isaanii wal nama hin gaafachiisu. Dr. Mararaa Guddinaa walgahii Mootummooti Gamtaa Awuroppaa haala biyyaa Itiiyoophiyaa keessa jiru irratti mari’atan irratti hirmaatee utuu biyyatti deebi’aa jiruu badii tokko malee nama qabamee hidhameedha.
Kunis haddaggummaa, hammeenya, gara jabinaa fi dantaa dhabuu Wayyaanee caalaatti mirkaneessuu irra taree qabsoo fi diddaan saba Oromoo, saba Amaaraa fi saboottan biraan geggeessaa jiran itti hammaatee maraamarttoo keessa seenuu fi abdii kutannaan kan ka’e waan qabanii dhiisan wal’aaluu isaanii addeessaa.
Fedhiin hooggantoota Wayyaanee akkuma kanaan dura barataniitti uummata Itiyoophiyaa qawwee itti qabanii humnaan dhiitanii akka fedhaniitti hidhanii, ajjeesanii, saamanii gabroomsanii bulchuudha. Yoo kun hin mijatiniif ammo biyyattii barbadeessanii qabeenya saammatan guurratanii gara biyya isaanii fi maatii isaaniitiif tolutti dahatanii sadoon jiraachuudha. Gochi yeroo ammaan tana Dr Mararaa irra gahes gaalchi isaa kanuma nutti fakkaata. Aarsaa barbaachise baasee Wayyaanee hiddaan buqqisuun biyya bilisaa fi walaba taate dhaloota dhufu dhaalchiisuu malee sabni keenya filmaata biraa hin qabu; sabni keenyas kana akka gaariitti hubachuu isaa hin shakkinu.
Kaayyoon Sochii Biyyaa Itiyoophiyaa inni guddaan gaaffii uummanni keenya bilisummaa fi diimookraasii gonffachuuf dhiheessaa jiru kalattiin deebii argamiisuu, qabsoo saba keenyaa waalteessuun sirna diimookiraasii dhugaa mirkaneessuudha.
Dr Mararaa akkasumas qabsaawotaa, gaazeexessitootaa fi hooggantootaa kan akka Obbo Baqqalaa Garbaa, Andargaachaw Tsigee, Olbaanaa Leellisaa, Andualem Arraagee, Iskindir Naggaa, Tamasgeen Dassaaleny, Koloneel Dammaqee Zawuduu fi kan hafan kan lakkoofnee fixuu hin dandeenye hunda kaayyoo isaanii bakkaan gahuuf harka wal-qabannee tokkuummaan qabsootti bobba’uun dirqama lammummaati. Rakkoo fi miidhaa saba keenya irra gahaa jiru ibsa baasuu qofaan bira taruun bu’aa tokkoollee akka hin qabne hubannee jirra. Kanaaf jecha:
1. Sirna yartuu kan akka Wayyaanee jalatti ukkaamamanii, dhiitamanii, mirga uumamaa mulqamanii buluun barbadaawee, seera, heeraa, diimookraasii, wal-qixxuumaa fi bilisummaan buluun dhugoomee akka dagaagu kan fedhii fi hawwii qabdan hundi qabsoo Sochii Biyyaa Itiyoophiaatiin calqabame itti dabalamtanii/makamtanii qabsoo akka waliin gaggeessinu waamiicha isniif dhiheessina.
2. Wayyaaneen Dr. Mararaa fi hidhamtoota siyaasaa hunda hatattamatti mana hidhaatii hiikuun qabsaawota fi lammiilee dhimmi biyyatti illaalu hundaaf waltajjii siyaasaa diriirsuun haala namni hundi waliitti dhufee waayee biyya isaanii irraatti mari’achuu danda’an tokko akka diriirsu fi akka mijeessu dhaamsa dabarsinaaf.
3. Mootummaan Wayyaanee mataa uummata Itiyoophiyaa irraatti bargaagee, cunqursee, mirga sabaa mulqee akka bulchu warri kunuunistanii fi utubddan dhaabbileen idil addunyaa tokko tokkoo fi mootummooti qaroo fi dagaagoon addunyaa irratti beekamtan gocha keessan xinxaltanii qarqaarsi/deeggarsi isin mootummaaa Itiyoophiyaa kan garee bilisa baaftuu Tigraayiin durfamuuf amma ammaatti gochaa turtan badii uummattoota Itiyoophiyaa irrattis fide hubachuun mootummaa cunqursaa kana irraa harka keessan fuudhuun saba bal’aa hidhamaa, dhiitamaa, daraaramaa fi badii tokko malee ajjeeffamaa jiru cinaa dhaabbattanii furmaata akka barbaaddan gartuu akka mootummaa irrattis dhiibbaa cimaa akka gootan waamicha seenaa ennaa isniif dhiheessinu tarkaanfii cimaa mootummaa Itiyoophiyaa irratti fudhachuu yoo baattan garuu mormiin uummataa waggaa tokko dura calqabamee ammas babaldhachaa jiru kuni nagaa fi tasgabbii Itiyoophiyaas qofa otoo hintaane kan Gaafa Afrikaa illee akka jeequuf deemu akka hubattna isin yaadachiifna.
Haqaa fi bilisummaan saba hundaaf!!
Sochii Biyyaa Itiyoophiyaa
PDF Document

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Archive | December, 2016
Qeerroo Bilisumma Oromoo Muddee 23, 2016
RSWO – Mudde 22, 2016 (Magaalaa Amboo Keessatti Warraaqsi Bifa Haariyaan Itti Fufe : Jiraattota)
Seenaa goota Oromoo Obbo Asaffaa Shaaroo Lammii – “Kan si caalutu na argate…”
SBO: Muddee 23 bara 2016. Oduu fi Qophiilee adda addaa
Waamicha Kabaja Guyyaa WBO, Washington, DC – Sanbata, Amajjii 21, 2017
Qeerroo Bilisummaa Oromo, Muddee 22, 2016
Oromoon yoo akka sabaatti jiraachuu barbaade qabsoo jabeessuu
Oromoon yoo akka sabaatti jiraachuu barbaade qabsoo jabeessee itti fufuu malee malli biraa hin jiru. Caalaa Hayiluu irraa Oromoon maalif qabsaa’aa? Maal dhabe? maal dhabuuf taa’aa? yoo haala amma wayyaaneen ija sobaa fi fakkeessii dhoqqee ofii dhodhoobbatte kanneen fayyadamtee, fardeen ofii leenjifatte kanneen yaabbattee, harroota ba’aa hin dadhabne kanneen ba’aashii baachifattee yoo itti fufte […]
“ ABO ”n , MAQAA MITII !!! KAAYYOO UMMATA OROMOOTI !!!
“ ABO ”n , MAQAA MITII !!! KAAYYOO UMMATA OROMOOTI !!! SEENAA Y. G(2005) kutaa 2ffaa. Barruu kiyya kutaa 1ffaa yaada itti aanuu kaa’ee har’af bulfadheen adda baane. Akkas jedha. Wayyaaneen sochii qabsoo Oromoo fudhatama dhabsiisuuf, Faranjootaaf haala itti aanuun gaaftee turte. Dhimma Ummatichaa fi qabsoo isaa bara baraaf karaa itti cufuuf:, ABO n namoota […]
Wayyaaneen ammas Maastar Pilaanii hojiirra oolachina jechuutti jirti
Wayyaaneen ammas Maastar Pilaanii hojiirra oolachina jechuutti jirti FB: Jawar Mohammed Wayyaaneen ammas Maastar Pilaanii hojiirra oolachina jechuutti jirti. Maastar Pilaaniin kun kan amma duraatiin adda moo tokko? Mirga Oromoofi Oromiyaa ni miidhamoo? 1) Maastar Pilaannin kun maqaadhaaf kan duraatiin adda. Kan duraa sun Maastar Pilaanii Qindaawaa Magaalaa Finfinneeif Magaalota Godina Addaa Oromiyaa sanitti walitti hammatee […]
Muddee 21/2016, Magaala Ambootti, FXG itti fufee
#OromoRevolution Muddee 21/2016 Gidduugaleessaa Oromiyaa Godina Lixa Shaggar(Ambootti) Warraaqsii Biyyoolessaa Oromiyaa FXG Gootota Barattoota Oromoo Ambootiin Fininnee kan itti fufee jiruu ta’uu Qeerroon Amboo gabaase. Ganama har’aa Mana Barnootaa Sadrakaa 2ffaa Ambootti Warraaqsi FXG daran jabaachuun kan eegalamee, bifuma walfakkaatuun gara manneen manneen barnootaa Magaalaa Amboo keessa jiran kanneen akka Mana barnootaa Carii Sadarkaa 1ffaa […]
Sagalee Bilisummaa Oromoo (SBO) Muddee 21, 2016
Nuria Gollo Halakhe, Borana community, northern Kenya
OMN: Qabxiin Marii fi conversation with MELODY SUNDBERG
OMN:Girma Gutema in conversation with MELODY SUNDBERG (Founder & Manager of Untoldstoriesonline.com)
Oromo TV: Gaafif deebii Saphalo Kedir fi Obboo Duubee waliin
Oromo TV Toftaa Woyyaanneen Basaastu FI EEGGANNOO
Aadaa fi Duudhaa Oromo Boorana on DAANDII BOSONTU
Yooyyaa, babaaroo? Nagaa badhaadhaa?Galchumni nagayaa? Bultiin badhaadhaa? Daa’imtuun urgooftuu? fi kan hafan heddu akkaataa Oromoon Booranaa itti nagaa wal fuudhuu fi wal yooyyifatuu dha.Aadaa ganama badhaafamee uumame. Uummanni booranaa Uummata Oromoo naannoo kaan irraa waan adda godhu keessaa tokko uummata aadaa , seenaa fi duudhaa ofii tiksuun otoo hin sharafamiin yoonaan gahe ta’uu isaati.Kuni Oromoon […]
Qeerroo Bilisummaa Oromoo, Muddee 20, 2016
Motummaan Abbaa Irree TPLF ‘Master Plaanii’ dhiise jette hojii irra olchuuf yaalii ka biraa eegalte.
Yaadachiisa: Mootummaan Abbaa irree TPLF karoora saamiinsa lafa Oromoo maqaa ‘Master Plan’ jedhuun baafattee itti adeemuuf ture mormii cimaa fi diddaa wareegama qaalii kaffalsiise uummati Oromoo Kaabaa-Kibbaa, Bahaa-Dhiyaa tokko tahuudhan waggaa tokko oliif adeemsisaa tureen yeroof dhabuuf dirqamuun ishii ni yaadatma. Haa ta’u malee, mootummaan murna bicuu fi nama-nyaataa Tigree karoora saaminsa lafaa fi Oromoo […]
Dandii Bosontuu 15-12-2016
Interview with Ali Noor the chairman of corner community in Marsabit County
RSWO – Mudde 18, 2016 (Aanaalee G. Arsii Lixaa Keessatti Maaltu Ta’aa Jira? : G. Addaa Caqasaa)
Bubbeen DHUGAA UMMATAA GABROOMFATTOOTAA Dhabamsiisa
Bubbeen DHUGAA UMMATAA, Tuulaa Cubbuu GABROOMFATTOOTAA Dhabamsiisa! Firaa’ol Jaalataa Seenaa Qabsoo mirgaa Ummanni tokko gaggeessu keessatti, kan Dhugaadhaan fedhii fi mirga Ummatichaa kabajuuf wareegama lubbuu fi bifa feesisu hundaa baasee falmaa gaggeessuufis tahee, kan faallaa hawwii fi fedhii ummatichaa goruudhaan abdii sabichaa dukkaneessuun mirga isaa sarbuuf, kabajarra salphina itti haguuguuf fiigus Ummataaf Qabsoofna jedhanii dubbatuun […]


text:
SBO March 30, 2016
#oromoprotests Godina Lixa Shaggar Gindeberet Magalaa Kaachis Keessaa Irreen Uummata Oromoo Waraana Wayyaanee Injifachaa Jira.
Magaala Kachisii keessatti guyya fi halkan waarani Waayanee diddaa uummata irraa itti ka’aa jiru dura dhaabbachuu dadhabuun humna dabalataa adda addaa gara aanaa kanaatti guru iyyuu irree uummataa mohachuu waan hin dandeenyeef cinqama guddaa keessa akka jiru beekame.
30/03/2016 halkaa alaaba Adda Bilisuma Oromoo ykn Oromiyaa lafaa gabaa qidamee keessatti mukaa ibsaa irratti bakkoota hedduutti fannifamee barruuleen warraaqsaa guutuu magaalaa keessatti raabsamuu fi maxxanfamuu irraa humni waraanaa about seene jechuun raafama keessa jiru.
Jirtoota magaalaa fi baadiyaa hundaa reebichaa dhalaa namaaf hin malle reebaa kan turan yoo ta’u,namooni hundi kan garaa keessa waan qabuf bartoota isaa gara mana barumsaa osoo hin erginii mana manasitti dhowee manneen barnootaas cufamanii jiru.
Guyyaa hara’aa immo bartoota fi jirtoota fi kanen mana magaala kireefatan hundi bartoota mana keessan kireessan jiran akka walga’ii qabatan dhiyaatan jechudhaa waarani magaala fi hidhatootni magaala fi baadiyaa mana mana irra deemudha ummata fi bartoota koota walga’ii deemaa jechudhaa dorsisaa kan turaa yoo ta’u,bartootnis jirtootnis namni tokko osoo hin ba’iin haafee jira
FXG Haalaan Jabaatee Magaalaan Naqamtee Humna Waraana Wayyaanee Liyyuu Haayilii ykn Qeybaahir Jedhamuun Weeraramtee Jirti.
Fincilli xumura garbummaa magaalaa naqamtee fi naannoo ishee keessatti guyyaa harraa Bitootessa 30,2016 kanas itti fufee oolee jira.Halkan halkanis magaalattii kessatti dhukaasni daran humna hin beekamneen akka bishaanii roobsamaa bulaa jira .fincilli kun daran jabaachuurraan kan ka,e humni liyyuu aayil yookiin qaybaahir warri jedhaman jedhaman guyyaa harraa kana magaalattii keessa makiinaa kan hayyundai qixqixii tokkoon magaalattii keessa naanna,uun uummata goolaa jiru.Uummata hidhuu ,reebuu fi mana uummataa olseenuun poolisiin oromiyaa fi humni federaalaan fattashuun daran jabaatee jira.Uummanni magaalattiis sodaa tokko malee fincila kana eenyuyyuu boodatti nun deebisu jechuun finiinsuu itti fufaniiru.
Ibsa gabaabaa CTBOBM irraa…
Haala yeroo laalchisee kenname.
Koreen Caayaa fi Koreen Waldaya guutuu hawaasa baqataa Oromo kaayroo fuula waajjira UNHCR duratti hiriira nagayaa bahee mirga isaa falmachaa jiru bitotessa 27/2016 irraa egalee hanga arraatti haragalfannaa tokkoon maletti waliin dhaabbataa rakkoo fi qorra halkanii akkasuma oowwaa fi aduu guyyaa irratti isaani waliin dhaabbachaa akka mirga isaanii itti falmataniif haala anjessaafi jira.
Garuu guyyaa dura hawaasni baqataa Oromoo kaayroo hiriira baheetti qaamni hinbeekamne hiriira kana fashalsuuf karoorfatee jira jechuun bal’inaan odeeffamaa waan tureef koreen Caayaa fi Waldayaa hawaasa tasgabessu nagayaa isaanii akkasuma dhaadannoo fi sirna isaan iyyanna fi rakkoo isaanii ittiin UNHCR ittiin ibsataniif yaalii guddaa godhaa turree.
Haala akkanaa kessatti rakkoon xiqqoon tokko bu’ee ture waan taheef akkamiin rakkon san umamtee wayta Kaayo hiriiraa ittiin bane kan rakko baqataa fi UN kana raawwannu booda qormaata irratti gad-gessuuf deemna waan taheef qaamni kamu alarraa mallaqaa waliitti buusanii biyyaa masriitti gad-ergitanii hawaasa yeroo dheera nagaan waliin jiruu waliitti buusuufi sossoha jirtan dhimma kaayroo harka kakkaayuu akka dhaaban isaan gaafanna. Rakkoon Kayriootti dhalatte yoo jiraatte, kayrumaa keesatti nagaan fixanna,Dhimmaa namaa tokko olkaasanii (Exergerate) godhanii guddisanii ololaa hinfakkaanne akka biraatti hiikanii oofun akka dhaabbattu kabajaan isin gaafanna.CTBOBM dhaaba siyaasatiimitii, Caaya gaaddisaa baqataa Oromooti, Yeroo hiriira kanaa fixanneen booda Koreen Caayaa fi Koreen Waldaya akkumaa wajiin jirruu kanaatti waliitti dhufne sirreessina. Oromoon yoomiyyu tokkumaa, Gandaan walhiqoodinuu..
Koree CTBOBM
In spite of Oromo protests (students and farmers) against the land grabbing policy in Oromia.
The TPLF elites has continued with land grabbing in Oromia, giving Oromo land to foreign land-grabbers for close to hundred years. For instance, the Industrial Park in Adama, 1,000ha, will be owned by a Chinese company for 85 years. As per the recent agreement, the Chinese company can sell, lease or rent the park to any country or company for up to 85 years. After the 85 years is up the Industrial Park will become Ethiopia’s property again. Other industrial parks also follow the same suit in terms of foreign ownership. TPLF Regime will destroy Oromia and the rest of Ethiopia as much as possible, and try to buy Oromia/Ethiopia as many enemies as possible.
#OromoProtests Guyyaa har’aa Bitooteesa 30/2016 FXG magaalaa Bishooftuufi naannoo ishiitti itti fufa jiru guyyaa har’as itti fufee ooleera. Gaaffii mirga abbaa biyyummaa barattoota mana barumsaa qophaa’inaa Bishooftuutiin ka’e irratti gaaga’amni hamaan barattoota irra ga’eera. Hedduunis hidhamaniiru. Suuraa akkuma arganneen isiniin geenya sirkanan.
#Rising High Oromo Resistance Flag In Moses Mabida Stadium During South Africa vs Cameroon Game!
#OromoProtests-(30.03.2016, #DiddaaOromoo, Oromia) Diddaa fi Mormiin Oromoo website fi network mootummaan Wayyaanee aanaalee ittiin to’atu jalaa caccabsuu aangawoti Wayyaanee amanan.
Ministeerri Informeshin Tekinolojii Wayyaanee,Dr DabraTsiyoon paarlaamaa wayyaaneef akka ibsetti, diddaa fi mormiin Oromoo beeksisuuf website fi networkii aanaalee walqunnamsiisan irratti tarkaanfiin fudhatameera. Tarkaanfiin kun immoo kaayyoo diddaa Oromoo beeksisuuf ta’uu qondaalli wayyaanee kun paarlaamaatti himee jira.
===============
በኦሮሚያ በተከሰተው ተቃውሞ ወቅት የወረዳ የመንግሥት ድረ ገጾችን ሰብሮ የመግባት ጥቃት ተፈጸመ ፡፡ የወረዳ ኔት ድረ ገጽ ላይ ጥቃት የተሰነዘረው ተቃውሞ ሲጀመር ነው ፡፡
የመገናኛና ኢንፎርሜሽን ቴክኖሎጂ ሚኒስትሩ ዶ/ር ደብረጽዮን ገብረ ሚካኤል ለፓርላማው እንደገለጹት በኦሮሚያ ክልል የተለያዩ አካባቢዎች ተነስቶ በነበረው ተቃውሞ ወቅት የመንግሥት ድረ ገጾችን ሰብሮ የመግባት ጥቃት ተመፈጽሞ ነበር፡፡
ዓላማውን የኦሮሚያ ተቃውሞ ለማቀጣጠል እንደሆነ ዶ/ር ደብረጽዮን ተናገረዋል፡፡
የወረዳ ኔት የኢንተርኔት ቴክኖሎጂ ሁሉንም የአገሪቱ ወረዳዎች በአንድ የሚያገናኝ በጠቅላይ ሚኒስትር ጽሕፈት ቤት የሚገኘው የብሔራዊ የዳታ ማዕከል ውስጥ የተካተተ ነው፡፡
#OromoProtests Bitootessa 30,2016 Qeerroon Wallagga lixaa magaalaa Jaarsoo jalaa deemtoota wayyannee kan tate OPDO boqonnaa dhorkee jira. Guyyaa har’aas waraqaa “Qabsoon keenyaa hangaa bilisummaattii hin dhabatu: OPDOn ummataa oromoo bakka hin butuu: Hiidhaafi Ajeechaan dubbattii nun deebisu: ” kan jedhu torbee torbeen moraa maneen barnoota wajjiraalee motummaa akkasumaas maneen ummataa keessa faccasuun: motummaa Wayyannee nasuu guddaa keessa galchanii jiru.
Hiriira Mormii Guyyaa Afuraffaaf(4) biyya Masirii Magaalaa kaayirootti Baqattoota Oromootiin Balbala Waajjira UNHCR Duratti geggeeffamaa Jiru Ammas Cimee Itti Fufee Jiraa.
Amma Mirgi Baqattummaa keenya Haalaan Kabajamutti qabsoo karaa nagaa geggeessinu hin dhiifnu jechuun daa’ima xiqqaa hanga beeraatti mudhii jabeeffatanii falma gochaa jiru.
waaqi Oromoo Isaan Faana Haa Ta’uu!
#OromoProtests-(30.03.2016, #MediaCoverage, Oromia) Kun diddaa fi mormii Oromoo, Oromiyaa Bahaa godina Haragee bahaa aanaa Fadis keessatti adeemsifamaa jiruud ha. Diddaan guyyaa lamaaf: Bitootessa 29-30 bara 2016 hawaasni, manguddoonni, dargaggoonni, hojjattoonni fi jiraattonni aanichaa gaggeessaniin bulchiinsi OPDO aanichaa danqamee jira. Humni Agaazii Diddaa Oromoo kana dhaabuuf namoota akka obbo Xilaahun fi obbo Bushraa jedhamn hidhee jira. Umamti immoo hidhaan kamuu qabsoo keenya hin dhaabu jechuun diddaa fi mormii isaanii itti fufanii jiru.
#Breakingnews:Bitooteysa 30/3/2016 oduun miliyxee achii as baate akka nugeeyseetti raayyaa ittisa biyyaa kan mootummaan wayyeenee abdattee teeysu gidduutti walitti buhiinsi guddaan jiraachuu ibsameet jira.Jeequmsi tun kutaa waraanaa 24ffaa keeysatti yoo tayu sababaan isaatiis jibbiinsa sirna bulchiinsa mootummaa tanaa tahuun ibsameet jira.Amma tolakaa yoo tole,Wayyaanee akkuma harree yaabbattee oromiyaa seente harree tee yaabbadhuu bakka dhufte galikaa,Opdo atihoo eeysa abbaakee seentagaa?boolla seenta moo sami baata? kkkkkkkk…hhhhhhhhhhh
#Abbaan_biyyaa_OROMOO_dha
#Abbaan_biyyaa_ABO_dha!!!!!!!!!


text:
Archive | December 18, 2016
Bubbeen DHUGAA UMMATAA GABROOMFATTOOTAA Dhabamsiisa
Bubbeen DHUGAA UMMATAA, Tuulaa Cubbuu GABROOMFATTOOTAA Dhabamsiisa! Firaa’ol Jaalataa Seenaa Qabsoo mirgaa Ummanni tokko gaggeessu keessatti, kan Dhugaadhaan fedhii fi mirga Ummatichaa kabajuuf wareegama lubbuu fi bifa feesisu hundaa baasee falmaa gaggeessuufis tahee, kan faallaa hawwii fi fedhii ummatichaa goruudhaan abdii sabichaa dukkaneessuun mirga isaa sarbuuf, kabajarra salphina itti haguuguuf fiigus Ummataaf Qabsoofna jedhanii dubbatuun […]


text:
(OroMedia, Adoolessa 9 bara 2015) Barattooti Oromoo bara 2014 keessa Yunversiitii garaa garaa irraa walitti guuramanii hidhaatti darbaman keessaa jaha bilisaan gadhiifaman.
Maddi keenya Finfinnee irraa akka gabaasetti abarattooti kunneen rakkooleen uummata Oromoo akka furmaata argatuufi uummanni Oromoo seeraan ala qe’ee isaa irraa akka hin buqqaaneef karaa nagaan gaaffii mirgaa warra dhiyeessan keessaa adda baafamanii kanneen hidhaatti darban ture.
Barattootia hiikaman Yunversiitii Saayinsiif Teknooloojii Adaamaatti Dursaa Gumii GAAO kan ture barataa Addunyaa Keessoo, barataa Toofik Rashiid Yunversiitii Dirree Dhaawaa irraa, Barataa Leenjisaa Alamaayyoo, Barataa Abdii Kamaal, Barataa Magarsaa Warquu, Barataa Bilisummaa Daammanaa ta’uun beekameera.
Akka odeessa nu gahetti, abrattooti kunneen adda dureedhaan barattoota qindeessitaniittu jedhamanii kanneen himatamuudhaan Finfinnee Mana Hidhaa garaa garaa keessatti dararamaa turaniidha.
Barattooti kunneen gaafa Waxabajjii 22, 2015 murtii dhumaatiif Mana Murtii Federaalaatti dhiyaatanii sagalee isaanii erga laatanii booda barattoota wagaga tokkoof hiraarsan beenyaa tokko malee gadhiisaniiru.
Barattooti kunneen kanneen adda duree jedhamanii hanga ammaa hidhamanii turanii dha. Barattooti Oromoo hundi Bilisaan akka gadhiifamaniis beekameera.
Akk odeeffannoo nu gaheetti barattoota yeroo darbe badii malee funaanamanii Finfinneetti ukkaamfaman keessaa Alsan Hasan (kan mana hidhaa keessatti reebamee ajjeefame) waliin kijiba boombii darbattan jedhuun kan hidhame barataa Abbabaa Urgeessaa qofti beellami kan biroo qabameefii ammas mana hidhaa Qaallittii keessatti argama.
Barattooti Oromoo amam hiikamanis ta’ee kanneen mana hidhaa keessatti argaman barattoota Qulqulluu fi Falmitoota Haqaa ta’uu isaanii namooti hedduu irratti waliif galaa jiru.
—-
RELATED: Daandii Qajeelaa:- A Chronological Summary of Oromian Students Movement Led by Qeerroo Bilisummaa: Nov. 2013 – Nov. 2014
—-


text:
Guddinnii fi Jijjiiramni lammiilee hin haammatne dhumaatii maddisiisa.
(Ijoo Dubbii ABO)
Bitootessa 12,2017 bulchiinsa magaalaa Finfinnee naannoo Laaftoo iddoo kosii/balfi itti gatamu bakka Qoshee jedhamee yaamamutti jigiinsa tuullaa kosii irraa lammiileen hiyyeeyyii dhibbaa ol tahan iddoo kana bakka jireenyaa godhatan haala gaddisiisaa fi suukanneessaan lubbuu dhabaniiru. Akkanumattis dhibbatti kan lakka’aman balaa kanaan qaamaan gaaga’amaniiru. Kosii kana jalatti awwaalamanii jiraa fi du’aan isaanii kan adda hin ba’inis hedduu dha.
Lammiilee balaa kanaan miidhaman keessaa irra jireessi lammiilee ummatoota cunqurfamoo ta’uun hin falamsiisu. Kanneen dhumiinsi gaddisiisaa irra gahe, kanneen lafa isaanii irraa mootummaa TPLFn buqqaafaman, biyya abbaa isaanii keessatti alagoomfamuu irraa akka kosiitti ilaalamanii kosii waliin jiraachuuf dirqaman, warreen cunqursaa fi saaminsi mootummaa abbaa irree itti jabaatuu irraa jiruu fi jireenyi harkatti babbadee dha.
Mootummaan Wayyaanee ummatoota cunqurfamoof dantaa hin qabne, addatti ammoo ummata Oromoo diina sirna kiyyaa jedhee fudhatee jiru karaa isaaf danda’ame miidhuu fi akka inni hubamuuf hojjechuu bal’inaan itti jira.
Tuullaan kosii Qosheetti jigee lammiilee hiyyeeyyii jireenya gadaanaa dhiibuun jiraatan haala gaddisiisaan jimlaan awwaale kun tuullaa kosii waggoota 25 oliif tuulamaa turee dha. Kosiin maaltu na dhibeen bakka tokkotti tuulamu akkanaa ummata naannoo kana jiraatu irraan balaa akka dhaqqabsiisu mootummaan Wayyaanee/TPLF hin wallaalle. Balaa itti as adeemaa jiruun yaadda’uu irraa furmaata akka godhatuuf ummatnis iyyachuu hin dhiisne. Iyyachuu irra dabree ummatni naannoo kanaa addatti ammoo Oromootni naannoo kana jiraatan balfi ykn kosiin magaalaa Finfinnee keessaa irratti gatamuun akka irraa dhaabbatu gaafataa turan. Iyyatuu fi gaafatuun gamasittis nagayummaa, jiruu fi jireenya isaa guyya guyyaa irratti miidhaa geessisaa jiru irraa of irraa dhaabsisuuf ifatti dirreetti bahee mormataa akka tures ni yaadatama. Haa tahu malee gaaffii fi iyyatni ummataa aangaawota mootummaa Wayyaanee ummataaf dantaa hin qabne irraa deebii quubsaa fi furmaata hin argatin hafuu irraa balaan suukanneessaan kun irra gahe.
Mootummaa Wayyaanee/IHADGf furmaatni rakkoo hundaa humna. Wayta ummatni kosii kanaan wal qabatee mormii dhageessisetti iyyata ummataa dhaga’uu diddaan humna waraanaa fi poolisaa itti bobbaasuun kosii irratti gatuu itti fufe. Tuffii mootummaan kun ummatootaaf qabu irraa murtiin humnaan kosii gatuu dhaabbatuu irra itti fufee balaan akkaan suukanneessaa kun lammiilee ummatoota cunqurfamoo harka qalleeyyii, jireenyi isaanii harka irraa gara afaanii ta’e kanneen miidhuuf sababa tahe.
Mootummaan wayyaanee jireenya ummatoota Itophiyaa wayyeesseera; guddinni waggaa waggaan dijitii dachaadhaan dabaleera; jijjiirama mul’ate irraa ummatootni gargaaramaniiru jechuun dharaan lallabaa bahe, wayta dhumaatiin kun dhaqqabetti illee qaanii malee olola isaa kana itti fufuun hedduu gaddisiisa. Guddinni ykn jijjiiramni argame jedhamee lallabamuuf kan Wayyaanotaa fi waaheloota Wayyaanee ti malee kan ummatootaa akka hin tahin jireenya ummatootaa irraa mul’ata. Osoo guddinnii fi jijjiiramni ummatoota haammatu jiraatee lammiileen garii jireenya sadoo fi qananii sadarkaa biyyattiin olitti jiraataa, lammiileen cunqurfamoon ammoo bakka hin malle kosii keessa jiraachuu irraa gaaga’ama nam-tolcheen lubbuu isaanii hin dhaban. Kuma dhibbootaan ala bulaa fi kadhataa tahuun magaalaa Finfinnee dhiphisuun mul’atuu hin qabu ture.
Lammiileen ummatoota cunqurfamoo addatti ammoo ummatni Oromoo Finfinnee keessaa fi Finfinneetti naanna’ee jiraatu, bittaa Wayyaaneen qe’ee fi qabeenya isaa irraa buqqa’ee jireenya gadadoo keessa akka jiru dhokataa miti. Kan humnaan lafa isaa irraa buqqifame, kan dalagaa fi bakka bultii dhabee maatiin faca’ee dirreetti hafe, kumoota danuun lakkaa’ama. Jireenyii fi lafti kan itti dhiphifame akkanaa ammoo bakka itti dahatu dhabuu irraa lafoota akka Qoshee jiraachuuf dirqama. Balaan amma Qosheetti mudatee lammiilee gaaga’e kun irra jireessa kanneen dhiibbaa sirna wayyaanee irraa iddoo kana bakka jireenyaa godhatuuf dirqaman akka miidhe waakkatuun hin danda’amu.
Magaalaa Finfinnee dabalatee guutummaa biyyattii keessatti walcaalmaa jiruu fi jireenyaa mootummichi uumee fi imaammatni dogoggoraan sirna kanaan hordofamu miliyoonota rakkinoota gara garaaf saaxileera. Maanguddootni, ijoolleen, dubartootnii fi warri humna hin qabne adda durummaan kanneen hubamaa jiranii dha.
Guddinni baanamu, jireenyi ummatootaa wayyaa’uu guyyuu ummatootatti lallabamu, bu’aa siyaasaa qofaaf kan ololamu malee haqummaa hin qabu. Finfinnee qofa keessatti ummatni hagas baay’atu kosii keessa akka jiraatu dirqamuun, ala bulaa ta’uu fi kadhattummaaf saaxilamuun, guddinnii fi jijjiiramni jiraachuu hin mul’isu. Deegi, hiyyummaa fi gadadummaan babal’achuun, sirni ummatootaaf dhimmee jiruu fi jireenya isaanii wayyeessuuf hojjetu jiraachuu dhabuu agarsiisa.
Dhumaatii Finfinnee naannoo Laaftoo bakka addaa Qoshee jedhamutti lammiilee mudateef ABOn gadda isaa ibsa. Furmaatni jiru tokkichi, sirna balaa adda addaa yeroo gara garaatti akka uumamuuf sababa tahee lubbuu ummataa akka galaafatu taasisaa jiru, sirna Wayyaanee/TPLF karaa irraa kaasuu ta’uu ABOn ummatoota Itophiyaa keessa jiran hundaa hubachiisa.
Mootummaan bakka bu’ummaa ummatootaa hin qabnee fi lubbuu guyya guyyaan ba’uuf sababa ta’e, paarlamaa sirnichaa guyyaa gaddaa labsuu malee madda gaddaa gogsuuf hin uumamne kanneen of irraa kaasuuf ummatootni qabsoo geggeessan jabaatanii akka itti fufan ABOn yaadachiisa.
Addatti ummatni Oromoo sirna cunqursaa mootummaa Wayyaanee isa irratti diriirfamee jiruu fi jireenya isa hanqisee bakkayyuutti lubbuu isaa galaafataa jiru kana of irraa qolachuuf, qabsoo fi warraaqsa FXG itti jiru hifannaa tokko malee cimee akka itti fufu ABOn hiree kanaan dhaaamsa isaa dabarsaaf.


text:
Akkuma beekamu mootummaan abbaa irree Wayyaneeerga FXG Oromiyaa keessatti dhowee kaasee ajjechaa fi hidhaa irraa duubatti deebi’ee hin beeku ammas haaluma kanaan uummata Oromoo mana hidhaatti guuraa jiraachuun ifaadha,lubbuu hedduun itti wareegamee jira,kumaatam aguddaadhan kanlakkaawamu lubbuu ilmaanOromoo bade jira. LolliLiyyuu Hail addaaddaaWayyaaneenummataOromooirrattibobbaaftuji’ootajahaaoldeemaajira. Lubbuu fi qabeenyiOromoobadaajirudaangaahinqabu. Ajjechaa fi hidhaauumataOromooirragahajirutarreessuunbarbaachisummaahinqabu; kana boodasirnanamanyaataamootummaaTPLFtti jinni caamsaa kun xumuraisaatahuuqaba. KanaafuummanniOromoo
- OPDO keessakanjirtan
- Humnawaraanaakeessakanjirtan
- Poolisootakeessakanjirtan
- Milishotaa fi
- Ajajootaolaanookeessakanjirtanhundaaf
Caamsaa 28 irraakaaseewalgahii fi ayyaanagaragaraa TPLF waamichataasisudhiignikeenyamadaankeenyasosoohinqoorinwayyaaneefragaduuhinqabnu!!
Yeroo FXG finiinsuudhaanmootummaawayyaaneekanattixumurataasisuuwaantaheefgaaffiinuummataOromoogaaffii
- Mirgasiyaasaa
- Gaaffiisaamichilafaadhaabbachuu
- Gaaffiibilisummaa
- Gaaffiigabrummaajalaabahuu
- OPDOnuummataOromoobakkabu’aaosoohinjirrefedhiiWayyaaneeraawwataajirtuhubachuundiddaaittifufuuti!
Kanaaf jinni kun yknkurmaannifuulakeenyadurajiru kun xumurasirnamootummaa TPLF akkatahuufuummanniOromoobakkajiruuCaamsaa 28, 2017 (Ginbot 20, 2009) irraakaasee FXG ittifufuuakkaqabuQeerroonBilisummaawaamichaisaadabarseera.
InjifannoonuummataOromoof
GadaanGadaaBilisummaati


text:
Qabsaawaan ni kufaa qabsoon itti fufa! Kan kaayyoof kufe lama dhalatee takka du’e, kana ofumaa du’e takkaa dhalatee lama du’e.Qabsoo bilisummaaf deemsifamaa ture keessatti goototi Oromoo qaqqalii ta’an itti wareegamaniiru. Wareegama isaanii kanatu har’a akka nuyi Oromummaa keenyaa beeknee sanaafis falmannu nu godhe. Haata’uu malee, wareegama haga har’aa kaffalameen qabsoon Oromoo galii isaa hin geenye. Garuu qabsoon keenyi guyyumaa guyyaan fuladuratti tarkaanfataa jira.
Goototii barattooti Oromoos qabsoo hangafooti qabsaawoti keenyi warri akka Jeneraal Taaddasaa Birruu, Baroo Tumsaa, Elemoo Qilxuu, Magarsaa Barii, Gadaa Gammadaa, Abbomaa Mitikkuu fi kkf itti wareegamanii aakka bakkan geenyuuf imaana nutti kennatanii dabran bakkan gayuuf qabsoo hadhawaa gochaa turuun isaanii ni beekama.
Keessatti baroota 2000 as wareegamni goototi baratoota Oromoo seenaa Qabsoo Bilisummaa Oromoo keessatti bakka guddaa qaba.
Wareegamtooti kanneen akka Geetuu Dirribaa/ Ambotti/ Diribee Jifaar /Dambidoollootti/ bara 2000 keessa kaffalan baratoota Oromoo bakka adda addaa tti fakeenyaa gootummaa ta’ee akka isaan qabsoo isaanii finiinsan isaan taasiseera. Maqaleett ajjeefamuun barataa Simee Tarrafaa ammoo baratoota Oromoo caalatti tokko ta’anii diina ija baasaa Oromoo lafa irraa dhabamsiisuuf itti jiru kana falmachuun waan furmaata hin qabne ta’uu isaa hubachiseera. Egaa akka kanaani qabsoon Bilisummaa baratoota Oromoo golee arfan Oromiyaa keessatti kan fininee itti fufee har’a as gaye.
Egaa fincilli diddaa gabrummaa amma itti jirus itti fufaa qabsoo goototaa qabsaawota keenya bilisummaa Oromoof gucaa ta’anii darbaniiti. Akka kanaan baratooti Oromoo fi hawaasi Oromoo bakka adda addaatti wareega qaqqalii kaffalaa jira. Isaan kana keessa gaafa roobii/ 9/11/05/ kan wareegamee Gootichaa Jaagamaa Badhaanee waa jetna.
Jaagamaa Badhaanee barataa Oromoo goota, gara kuteessa fi gamna barattoota kanneen kaniif fakkeenya garii fi dura bu’aa ture.
Sochii barattoota bara 2000 jalqabamee irraa kaasee adda durumaan kan baratoota qindeessaa turee fi kan sabboonummaa Oromoo barattoota keessatti dagagsaa turee dha. Gaafa sadarkaa tokkoffa/ kutaa 7ffaa/ baratuu illee maadhee dhoksaa barattootatti ijaaramee kan qindeessa ture ta’uun isaa hiriyooti isaa oso hirqinfatani dubbatu.
Jaagamaan beekaa kan dubbatee nama hin mufachiisnee fi kan namoota hedduuf fakkeenya ta’ee dha. Kana irraa ka’uun baratooti Oromoo naannoo Amboo akka “motora’ sochii isaanitti isa ilaalu. Wayyaneenis kanumaa irraa ka’uun akka inni mana barumsaa irraa wagga sadiif /2002-2005/ariyatamu goote. Haata’uu garuu Jaagamaatiin kun haamilee isa hin tuqne. Bakka jiru hundumaatti waa’ee gabrummaa Oromoo dubbatee hiriyoota isaa qabsoof kakasuu irraa duubaa hin deebine. Yeroo kana mana suuraa Tsiyoon jedhamu Amboo keessa waggota sadan kana yeroo hojjetaa tures sabbonota Oromoo mamiltooti isaa dinqisifanna fi jaalala guddaa horateera.
Egaa Wayyaneenis kana hundumaa waan beektuuf dursitee baratoota keessa isa baaftee kan isheen osoo baratooti dhaadhannoo isaanii illee dhageessisuu hin jalqabiin kan isheen rasaasa itti roobsite. Ummati fi baratooti Amboos Awwaalcha goota Oromoo kana irratti hedduminaan argamuun kabaja guddaa fi gootummaa isaa faarfachaa kan isaa awwaalan. Sana qofaas osoo hintaane ergaa awwaalchaa isaa irraa deebi’anii alabaa ABO qabatanii halkan guutuu goototaa Oromoo wareegaman fi Jaagamaa farsaa akka gumaan isaan deebisan dhaadhachaa kan bulan. Ammallee ummati Amboo “qabsaawaan ni kufa qabsoon itti fufaa!” Jechuun fincila didda gabrummaa itti fufaa jiru. Egaa gootii akkas ummata isaaf fakkenya te’ee du’ee barabaraan jiraata kan jedhamuufis kanumaafi.


text:
Xumura
Walgaʼii gumii nama jajjabeessu, walgaʼii guddaa nama gammachiisu, muuxannoo gaarii tajaajila irratti argatte, akkasumas maree gaarii obboloota kee wajjin goote ilaalchisee yeroo gaarii saba Yihowaa wajjin dabarsite yaaddee beektaa? Ati Yihowaa hin irraanfanne; innis si hin irraanfanne. Inni tajaajila ati amanamummaadhaan raawwate gammachuudhaan ni yaadata. Kana malees gara isaatti akka deebitu si gargaaruuf ni hawwa.
Yihowaan, “Kunoo, ani ofii kootii hoolota koo nan barbaada, isaanis nan kunuunsa. Akkuma tikseen hoolota isaa tamsaʼan argatee sooru hoolota koo nan kunuunsa. Iddoo isaan itti tamsaʼan hundumaatii isaan nan oolcha” jedheera.—Hisqiʼel 34:11, 12, NW.


text:
Kan Ulfinni Isaaf Maluuf Ulfina Kennaa
“Isa teessoo irra taaʼe Sanaa fi Hoolichaaf eebbi, kabajni, ulfinnii fi humni baraa hamma bara baraatti haa taʼu.”—MUL. 5:13.
FAARFANNAA: 10, 16
1. Namoonni tokko tokko ulfina argachuun kan isaaniif malu maaliifi? Amma waaʼee maalii mariʼanna?
NAMA tokkoof ulfina kennuu jechuun xiyyeeffannaa addaa fi kabaja isaaf kennuu jechuu dha. Xiyyeeffannaa fi kabaja akkasii argachuu kan qabu, nama wanta ulfina isaaf argamsiisu raawwate ykn aangoo adda taʼe qabu dha. Mata duree kana keessatti ulfina kennuufii kan qabnu Eenyuuf akka taʼee fi ulfinni akkasii kan isaaf malu maaliif akka taʼe mariʼanna.
2, 3. (a) Keessumaa, Yihowaadhaaf ulfinni ni mala kan jennu maaliifi? (Fakkii jalqaba irra jiru ilaali.) (b) Mulʼata 5:13 irratti Hoolicha kan jedhame eenyu? Ulfinni kan isaaf malu hoo maaliifi?
2 Mulʼata 5:13 irratti akka ibsametti, “Isa teessoo irra taaʼe Sanaa fi Hoolichaaf” ulfinni ni mala. Kitaabuma kana boqonnaa 4 irraa sababii Yihowaadhaaf ulfinni ni mala itti jennu hubanna. Uumamawwan hafuuraa samii keessa jiran sagalee isaanii guddisanii Yihowaa “isa baraa hamma bara baraatti jiraatu” faarsaniiru. Akkana jedhan: “Yaa Waaqa keenya Yihowaa, ati wantoota hundumaa waan uumteef, isaanis fedhii keetiin gara jireenyaatti waan dhufanii fi waan uumamaniif, ulfina, kabajaa fi humna fudhachuun siif ni mala.”—Mul. 4:9-11.
3 Hoolichi, Yesuus Kiristoosi dha; inni “Hoolicha Waaqayyoo isa cubbuu addunyaa kanaa balleessu!” jedhameera. (Yoh. 1:29) Kitaabni Qulqulluun Yesuus mootota hanga harʼaatti bulchan ykn bulchaa jiran hunda irra akka caalu dubbata. Akkana jedha: “Inni Mootii moototaa fi Gooftaa gooftotaa ti; kan hin duune isa qofa dha; ifa itti dhihaatamuu hin dandaʼamne keessa jiraata; namni tokko illee isa argee hin beeku, isa arguus hin dandaʼu.” (1 Xim. 6:14-16) Mootota keessaa fedhiidhaan cubbuu keenyaaf jecha lubbuu isaa furii godhee kan kenne jiraa? Maarree, uumamawwan samii kumaatamaan lakkaaʼamanii wajjin, “Hoolichi inni qalamee ture humna, qabeenya, ogummaa, jabina, kabaja, ulfinaa fi eebba fudhachuun isaaf ni mala” jechuuf hin kakaatuu?—Mul. 5:12.
4. Yihowaa fi Kiristoosiif ulfina kennuun wanta filannoodhaaf dhiifame miti kan jennu maaliifi?
4 Yihowaa fi Kiristoosiif ulfina kennuun wanta filannoodhaaf dhiifame miti. Jireenya bara baraa argachuun keenya isaaniif ulfina kennuu irratti kan hundaaʼe dha. Wanti Yesuus Yohaannis 5:22, 23 irratti dubbate kana ifatti hubachuuf nu gargaara: “Abbaan matumaa eenyutti iyyuu hin murteessu; kanaa mannaa hundumaa irratti akka murteessuuf Ilmaaf aangoo kenneera; kanas kan godhe, namni hundi akkuma Abbaadhaaf ulfina kennu, Ilmaafis ulfina akka kennuufi. Namni Ilmaaf ulfina hin kennine, Abbaa isa isa ergeefis ulfina hin kennu.”—Faarfannaa 2:11, 12 dubbisi.
5. Namoota hundumaaf ulfina kennuu fi isaan kabajuu kan qabnu maaliifi?
5 Ilmaan namootaa “akka bifa Waaqayyootti” uumaman. (Uma. 1:27) Kanaaf, hammi isaa garaa gara taʼus, baayʼeen isaanii amalawwan Waaqayyoo calaqqisiisuu ni dandaʼu. Fakkeenyaaf, namoonni jaalala, garraamummaa fi gara laafina argisiisuu dandaʼu. Kana malees, qalbii wajjin waan uumamaniif, wanta sirrii ykn dogoggora taʼe, akkasumas wanta soba ykn dhugaa taʼe addaan baasanii beekuu dandaʼu. (Rom. 2:14, 15) Wanti qulqulluunii fi wanti miidhagaa taʼe namoota hedduu ni hawwata. Walumaa galatti, namoota kaanii wajjin nagaadhaan jiraachuu barbaadu. Beekanis beekuu baatanis hamma tokko ulfina Yihowaa calaqqisiisu; kanaaf ulfinnii fi kabajni isaaniif ni mala.—Far. 8:5.
KARAA SIRRII TAʼEEN WARRA KAANIIF ULFINA KENNUU
6, 7. Namootaaf ulfina kennuu ilaalchisee, Dhugaa Baatonni Yihowaa namoota hedduu irraa adda kan taʼan akkamitti?
6 Namootaaf ulfina akkamii fi hanga maaliitti ulfina isaaniif kennuu akka qabnu ilaalchisee, ilaalcha sirrii qabaachuun keenya barbaachisaa dha. Hafuurri addunyaa Seexanaa namoota cubbuu dhaalan hedduu irratti dhiibbaa guddaa geessiseera. Namoonni ulfinaa fi kabaja isaaf malu nama tokkoof kennuu mannaa isa waaqeffachuuf kan kakaʼan kanaafi. Geggeessitoota amantii ykn siyaasaa, namoota ispoortii fi bohaartii irratti beekamtii argatan, akkasumas namoota beekamoo taʼan kaan gar malee kan kabajan siʼa taʼu, uumama addaa akka taʼanitti isaan ilaalu. Kanaaf xinnaa guddaa utuu hin jedhin, namoota kana akka fakkeenyaatti ilaaluudhaan tarii haala, akkaataa uffannaa fi amala isaanii hordofu.
7 Kiristiyaanonni dhugaan haala kanaan namootaaf ulfina kennuu irraa ni fagaatu. Namoota hanga harʼaatti jiraatan keessaa fakkeenya guddaa nuuf taʼuu kan qabu Kiristoos qofa dha. (1 Phe. 2:21) Waaqayyo namootaaf ulfina isaaniif malu caalaa yoo kennine nutti gadda. Dhugaa buʼuuraa kana yaadachuu qabna: “Hundi isaanii cubbuu hojjetaniiru, ulfina Waaqayyoos calaqqisiisuu hin dandaʼan.” (Rom. 3:23) Dhuguma iyyuu, namni kam iyyuu hamma waaqeffannaa fakkaatutti ulfina argachuu hin qabu.
8, 9. (a) Dhugaa Baatonni Yihowaa abbootii taayitaa mootummaatiif ilaalcha akkamii qabu? (b) Abbootii taayitaa kan deggerru hanga maaliitti taʼuu qaba?
8 Addunyaa kana keessas namoonni aangoo qaban jiru. Abbootiin taayitaa mootummaa seeraa fi heera eegsisuu, akkasumas wantoota lammiiwwan isaaniitiif barbaachisan akka guutan isaan irraa eegama. Kun immoo namoota hundumaatiif faayidaa argamsiisa. Kanaaf, Phaawulos ergamaan Kiristiyaanonni, bulchitoota namoota taʼan kana, “abbootii taayitaa iddoo ol aanaa qaban” akka taʼanitti ilaaluudhaan isaaniif bitamuu akka qaban gorseera. Kana malees, “Hundumaaf wanta isaaf malu, jechuunis isa qaraxa gaafatuuf qaraxa, . . . isa ulfina barbaaduuf ulfina kennaa” jedhee isaan ajajeera.—Rom. 13:1, 7.
9 Dhugaa Baatonni Yihowaa, akka biyya isaaniitti waan isaan irraa eegamu gochuudhaan, bulchitoota uummata tajaajilaniif fedhiidhaan ulfina kennuun isaanii sirrii dha. Dirqama isaan irra jiru yommuu raawwatan isaan ni deggerra. Haa taʼu malee, Kitaabni Qulqulluun ulfinnii fi deggersi isaaniif kenninu daangaa isaa irra darbuu akka hin qabne ibsa. Wanta ajaja Waaqayyoo akka cabsinu ykn siyaasa keessa akka seennu nu taasisu hin raawwannu.—1 Pheexiros 2:13-17 dubbisi.
10. Tajaajiltoonni Yihowaa bara durii walitti dhufeenya bulchitootaa fi abbootii taayitaa wajjin qaban ilaalchisee fakkeenya kan nuuf taʼan akkamitti?
10 Tajaajiltoonni Yihowaa bara durii walitti dhufeenya bulchitootaa fi abbootii taayitaa wajjin qaban ilaalchisee fakkeenya nuuf taʼu. Mootummaan Roomaa namoonni akka galmaaʼan yeroo seera baasetti, Yoseefii fi Maariyaam ajajamaniiru. Maariyaam ilma ishii isa jalqabaa daʼuu jala geessee kan turte taʼus, gara Beetaliheem dhaqaniiru. (Luq. 2:1-5) Yeroo booda immoo, Phaawulos yeroo himatametti, karaa kabaja qabuun of irraa ittiseera; akkasumas Heroodis Agriiphaa fi Feesxos isa bulchaa godina Yihudaa ishii Roomaa jala turtee akka kabaju argisiiseera.—HoE. 25:1-12; 26:1-3.
11, 12. (a) Geggeessitoota amantiitiif ulfina addaa kennuu kan hin qabne maaliifi? (b) Dhugaa Baatuun Ostiriyaa tokko nama siyaasaa tokkoof ulfina kennuu isaatiin buʼaa gaarii akkamiitu argame?
11 Haa taʼu malee, geggeessitoonni amantii ulfina addaa argachuu akka qabanitti kan of ilaalan yoo taʼe illee, Dhugaa Baatonni Yihowaa kana gochuu irraa of qusatu. Amantiin sobaa waaʼee Waaqayyoo dhugaa isaa kan hin barsiisne taʼuu isaa irra iyyuu, barumsawwan Dubbii isaa irra jiran ni jalʼisa. Kanaaf, geggeessitoota amantii kanaaf akkuma namoota kaaniitti ulfina isaaniif kennina; ulfina adda taʼe garuu isaaniif hin kenninu. Yesuus geggeessitoonni amantii bara isaatti turan fakkeessitootaa fi geggeessitoota jaamaa akka taʼan dubbateera. (Mat. 23:23, 24) Faallaa kanaatiin garuu, abbootii taayitaa mootummaatiif ulfinaa fi kabaja isaaniif malu kennuun keenya, yeroo tokko tokko buʼaa gaarii argamsiisuu ni dandaʼa.
12 Liiʼoopolti Eenglaayitinar Dhugaa Baatuu hinaaffaa qabuu fi Ostiriyaadhaa dhufe siʼa taʼu, warri Naazii isa qabanii baaburaan mana hidhaa Buukanwaalditti argamutti isa geessanii turan. Hayyuun seeraa Haayinriik Gilaaysinar jedhamus hidhamtoota seeraa baabura sana keessa turan keessaa tokko ture. Namni kun nama siyaasaa Ostiriyaa ture. Haa taʼu malee, warra Naazii biratti fudhatama dhabee ture. Gara mana hidhaa yeroo waliin deemanitti obboleessi keenya Eenglaayitinar, wanta itti amanu karaa ulfina qabuun Gilaaysinaritti kan hime siʼa taʼu, innis akka gaariitti isa dhaggeeffateera. Gilaaysinar, waraana addunyaa lammaffaa booda, Dhugaa Baatota Ostiriyaa keessa jiran gargaaruuf carraaqqii guddaa godheera. Isinis, Dhugaa baatonni ulfina sirrii isa Kitaabni Qulqulluun ajaju abbootii taayitaatiif kennuu isaaniitiin kan kaʼe, muuxannoo gaarii argame kan biraa ni yaadattu taʼa.
NAMOOTA KAN BIROO ULFINNI ISAANIIF MALU
13. Keessumaa kabajaa fi ulfina argachuu kan qaban eenyu faʼi? Maaliifi?
13 Namoonni nuu wajjin waaqeffatan ulfinaa fi kabaja argachuun isaaniif mala. Keessumaa immoo jaarsoliin dursa fudhatanii nu geggeessan ulfina argachuu qabu. (1 Ximotewos 5:17 dubbisi.) Lammummaan, sadarkaan barumsaa, iddoon isaan hawaasa keessatti qaban ykn haalli dinagdee isaanii maal iyyuu yoo taʼe isaan ni kabajna. Kitaabni Qulqulluun ‘dhiirota kennaa’ taʼan jechuudhaan kan isaan waamu siʼa taʼu, wanta saba Waaqayyootiif barbaachisu guutuu wajjin haala wal qabateen gahee guddaa qabu. (Efe. 4:8) Mee waaʼee jaarsolii gumii, ilaaltota ol aanaa aanaa, miseensota Koree Waajjira Damee fi miseensota Qaama Ol Aanaa yaadaa. Obboloonni jaarraa jalqabaatti turan, namoota geggeessuuf itti gaafatamummaa qabaniif kabaja guddaa kennu turan; nutis akkas gochuu akka qabnu nutti dhagaʼama. Bakka buutota gumii Kiristiyaanaa beekamoo taʼan hin waaqeffannu ykn yeroo isaan nu bira jiranitti akka waan maleekaan nu bira jiruu hin taanu. Taʼus, hojii cimaa isaan hojjetanii fi amala gad of qabuu isaan argisiisaniin kan kaʼe obboloota kana ni kabajna; ulfinas ni kenninaaf.—2 Qorontos 1:24; Mulʼata 19:10 dubbisi.
14, 15. Garaagarummaa tiksitoota dhugaa Kiristiyaanota taʼanii fi warra akkas akka taʼan dubbatan gidduu jiru ibsi.
14 Jaarsoliin kun tiksitoota hafuuraa gad of qaban akka taʼanitti beekamu. Kanaaf, beekamummaa argachuu hin barbaadan. Gama kanaan geggeessitoota amantii bara keenyatti jiran hedduu irraas taʼe, warra jaarraa jalqabaatti Yesuus waaʼee isaanii akkana jedhe irraa adda dha: “Afeerraa irbaataa irratti bakka filatamaa taaʼuu, mana sagadaa keessattis fuuldura taaʼuu jaallatu. Iddoo gabaatti nagaa gaafatamuu . . . barbaadu.”—Mat. 23:6, 7.
15 Tiksitoonni dhugaan Kiristiyaanota taʼan wanta Yesuus akkana jedhee dubbateef gad of qabuudhaan ajajamu: “Barsiisaan keessan tokko qofa waan taʼeef, ‘Rabbii’ jedhamtanii hin waamaminaa; isin hundi keessan obbolaa dha. Kana malees Abbaan keessan tokkicha isa samii qofa waan taʼeef, lafa irratti eenyuun iyyuu ‘abbaa’ jettanii hin waaminaa. Geggeessaan keessanis tokko, innis Kiristoos qofa waan taʼeef, ‘geggeessaa’ jedhamtanii hin waamaminaa. Garuu inni hunda keessan irra caalu tajaajilaa keessan haa taʼu. Namni ol ol of qabu hundi gad ni deebisama; namni gad of qabu hundi garuu ol ol ni qabama.” (Mat. 23:8-12) Kanaafuu, sababa jaarsoliin gumii addunyaa maratti argaman, Dhugaa Baatota hidhata amantii isaanii taʼan irraa jaalala, kabajaa fi ulfina itti argachuu qaban hubachuu dandeessu.
16. Wanta Kitaabni Qulqulluun ulfina kennuu ilaalchisee dubbatu hubachuu fi hojii irra oolchuuf carraaquu kee itti fufuu kan qabdu maaliifi?
16 Ulfina kennuu kan qabnu akkamittii fi eenyuuf akka taʼe ilaalchisee, ilaalcha sirrii qabaachuuf yeroo nutti fudhachuu akka dandaʼu ifa dha. Haalli akkanaa Kiristiyaanota jaarraa jalqabaa mudatee ture. (HoE. 10:22-26; 3 Yoh. 9, 10) Taʼus, wanta Kitaabni Qulqulluun ulfina kennuu ilaalchisee dubbatu hojii irra oolchuun carraaqqii guddaa gaafata. Ilaalcha sirrii qabaachuun garuu faayidaa hedduu qaba.
FAAYIDAA ULFINA SIRRII TAʼE KENNUUN QABU
17. Namoota aangoo qaban kabajuun faayidaawwan akkamii qaba?
17 Abbootii taayitaatiif ulfinaa fi kabaja sirrii taʼe kan kenninu yoo taʼe, tarii rakkinni utuu nu hin mudatin mirga hojii lallabaa keenya raawwachuuf qabnu nuuf kabachiisuu dandaʼu. Yeroo baayʼee immoo, hojii keenyaaf ilaalcha gaarii akka qabaatan gochuu dandaʼa. Waggoota hedduu dura qajeelchituun Birgiit jedhamtuu fi Jarmanitti argamtu, guyyaa eebbaa intala ishii irratti argamtee turte. Barsiisonni waggoota hedduudhaaf barattoota Dhugaa Baatota taʼan barsiisuun isaanii akka isaan gammachiise Birgiititti himaniiru. Barattoonni Dhugaa Baatota taʼan mana barumsaa isaanii keessa jiraachuu isaaniitiin manni barumsaa isaanii gaarii akka taʼe isaanitti dhagaʼameera. Birgiit akkana jetteetti: “Ijoolleen keenya, barsiisota kabajuu fi ulfina isaaniif kennuu dabalatee, seera Waaqayyo naamusaaf baase akka hordofan barataniiru.” Barsiistuun tokko, “Ijoolleen hundi akka ijoollee keessanii utuu taʼanii barsiisummaan jannatuma fakkaata ture” jetteetti. Torban hedduu booda barsiisota sana keessaa ishiin tokko walgaʼii Laayipsiigitti godhame irratti argamteetti.
18, 19. Jaarsoliidhaaf kabaja sirrii kennuu kan qabnu maaliifi?
18 Kabajni sirriin jaarsolii gumiitiif kenninu, dhugaa buʼuuraa Dubbii Waaqayyoo isa mudaa hin qabnee fi ogummaa irratti hundaaʼee wajjin kan wal simu taʼuu akka qabu beekamaa dha. (Ibroota 13:7, 17 dubbisi.) Carraaqqii isaan godhaniif isaan galateeffachuu ni dandeenya, akkas gochuus qabna; akkasumas qajeelfama isaan nuu kennan hojii irra oolchuuf dhamaʼuu qabna. Akkana gochuun keenya, hojii isaanii gammachuudhaan raawwachuu isaanii akka itti fufan isaan gargaara. Kana jechuun garuu akkuma jaarsi tokko uffatutti uffachuu ykn akkaataa inni itti haasaa dhiheessu ykn akkaataa inni itti dubbatu hordofuu qabna jechuu miti. Kana kan goonu yoo taʼe ergaa sirrii hin taane dabarsuu dandaʼa. Innis taanaan nama mudaa qabu akka taʼe dagachuu hin qabnu. Kan nuti hordofuu qabnu fakkeenya Kiristoosi.
19 Jaarsoliin beekamoo akka taʼanitti isaan ilaaluu dhiisuudhaan, ulfinaa fi kabaja sirrii taʼe isaaniif kennuun keenya isaan fayyada. Koora, warra kaan akka caalanitti ykn qajeelota akka taʼanitti of ilaaluu irraa fagaachuun akka isaaniif salphatu godha.
20. Warra kaan kabajuun kan nu gargaaru akkamitti?
20 Warra ulfinni isaaniif maluuf ulfina kennuun keenya ofittoo taʼuu irraa nu eega. Akkasumas namoonni kaan yeroo nu kabajan akka of hin tuulle godha. Kana malees, warra amananis taʼe kan hin amanne garmalee kabajuu ykn ulfina isaaniif hin malle isaaniif kennuu irraa fagaachuudhaan, jaarmiyaa Yihowaa wajjin wal simnee jiraachuuf nu gargaara. Hunda caalaa immoo, namni nuti kabajnu tokko yommuu nu mufachiisu gufachuu irraa nu eega.
21. Warra isaaniif maluuf ulfina sirrii kennuun faayidaa guddaa akkamii qaba?
21 Faayidaa guddaan warra isaaniif maluuf ulfina sirrii kennuudhaan argannu, Waaqayyoon kan gammachiisu taʼuu isaa ti. Wanta inni nu irraa barbaadu kan raawwannu siʼa taʼu, kun immoo amanamummaa isaaf qabnu eeggachuuf nu gargaara. Kunis warra isa arrabsuuf yaalan hundumaaf deebii kennuu irratti gumaacha godha. (Fak. 27:11) Namoonni addunyaa irratti argaman kabaja kennuu wajjin haala wal qabateen ilaalcha sirrii hin qaban. Nuti garuu karaa Yihowaan barbaaduun ulfina kennuu barachuu keenyatti guddaa galateeffanna.


text:
BY Nagessa Dube
Ameerikaan guyyaa Adoolessa July) 4 Lallaba wolabummaa / Declaration of Independence on July 4, 1776 kabajatte. Woggaa 239ffaa bilisummaa itti gonfatan jechuu dha. Guyyaan kun guyyaa isaan gita-bittaa ykn colony Ingiliz jalaa itti bilisa bayanii walabummaa isaanii labsatan. Halkan keessa firework/richiitiin dhuka’aa bule.
Gammachuu isaaniitti gammadee garuu nuuti ho gita bittaa murnoota Abyssiniyaa jalaa yoom baana? Yoom akkana kabajanna? Guyyaan Bilisummaa/wolabummaa keenna yoom ta’a? jedhee of gaafadhe. Gonfachuun keenna akka hin hafne nan beeka garuu ”an ijaan argaa laata?” jedhee mami’iin if gaafadhe.
Maraafuu me haala qabsoo Ameerikaa (USA ) ilaalchisee mata-duree ”Lallaba Wolabummaa ” jedhuun barreesse tana dubbisaa.
Lallaba Wolabummaa (Declaration of independence) irraa Maal Baranna?
=================================================
Bara 1492tti erga Kiristoofer Kolomboos Ameerikaa argateen duuba. Faranjoonni biyyoota Awurooppaarraa deemanii Ameerikatti qubatuu eegalan. Isaan kana keessaa kan baayyinnaan dhufaa turan England, France, Holland, Sweden fi Spain irraa ture. Baqattoonny Awurooppaa kan Ameerikaa dhufanii qubatan sababa gugurdaa sadi qaban ture.
1. Sababa woldhabdee/lola Amantii Kaatoolikii (catholik) fi protestant jiddutti Awurooppaa keessatti deemerraa kan ka’e
Akkasumalle amantaa baballisuu sababa jedhuun
2. Carraa diinagdee barbaassa- Lafti Ameerikaa duwwaa waan turteef achitti tobacco(Tamboo) fi waan garaa garaa omishanii duroomuuf
3. Sababa siyaasaarraa kan ka’e worra Awurooppaarraa baqatan.
Lola Koloneeffattoota Lameen (England and France ) Giddutti Gaggeeffame
======================================================
Haa ta’uu malee Ingiliz qubsuma /settlement/colony gugurdaa 13 naannoo xarafa(coastal area) irratti ijaarrattee turte. Spain naannoo kibba Ameerikaa keessa biyyoota akka Mexico,Brazil fi kkf qabatte. Naannoo kaaba Ameerikaa toowachuuf jecha Ingilizii fi Faransaay (France) bara 1689-1763 tti lola gugurdaa afur gaggeessan. Loloota kana Ingilizitu moohate. France Kanaadaa keessa naannoo Quebek qofa tti daangofte.
Bara 1650 irraa kaasee mootummaan England Ameerikaa Kaabaa karaa lammiilee isaa qabattoota tiin toowatee bulchuu eegale. Mootummaan Faransaayis lafa hanga ta’e irraa qoodamuuf socho’e. Haaluma kanaan Konyaalee Kanaadaa Faransaayi bulchaa turteerti.
Labsiiwwan Qaraxaa fi Gibiraa
======================
Dorgommii biyya Ameerikaa toowachuuf taasifame keessatti England fi French giddutti lolli shan gaggeeffameera. Sababa lola hedduu kanarraa kan ka’e motummaa Ingiliz kufaatiin diinagdee waan irra qaqqabdeef Naannolee Ameerikaa ofii bulchu irratti Qaraxaa fi gibira dabale. Isaan kana keessaa:
1. Sugar Act- Sukkaara biyya alaarraa seenurratti paarlaamaan Ingiliz Qaraxa buuse.
2. Currency Act- Bittaa fi Gurgurtaan mallaqa-baalaatiin (paper money) osoo hin taane Worqiin (gold)dhaan akka ta’u murteesse.
Uummanni Ameerikaa kan bittaa England jalatti kufe garuu haala kana fudhatee hin callisne. Mormii garaa garaa gaggeessuudhaan bittaa(colonization) Ingliz kana ofirraa cabse.
Mormii Diddaa Gabrummaa Matoomaa
===============================
1. “No taxation without representation”-“Bakka bu’ummaa osoo hin qabaanne/ofiin osoo of hin bulchine, gibira hin kaffallu.” Uummanni Ameerikaa nu bakka bu’oota /mirga ofiin of bulchuu waan hin qabneef gibiraaf qaraxalle hin kenninu; meeshaa mootummaan Ingilizi alaa galchulle irraa hin bitannu, jechuudhaan uuffanaa fi meeshaalee adda addaa duubatti hafaalle ta’u kanuma ofii hojjatanitti tajaajilachuun diddaa argisiisan.
Mormii Diddaa gabrummaa Lammeessoo
=================================
2. Mootummaan Ingilizi galii karaa kanaan jiru dhabuu isatiin “Stamp act of 1765”(seera teembiraa) kan jedhamu uumee wanti waraqa fakkaate marti gazeexaarraa kaasee hanga iyyannoo mana murtii fi kaartaa taphatanuutti teembirri irratti maxxanfamuu qaba jechuun karaa teembiraa kanaan beesee/mallaqa sassaabuuf labsii baase. Labsiin kun yoosuma mormiin ciman isa qunname. Uummanni fayyadamuu diduu fi alatti bayee hiriira nageyaa bahee mormuu eegale.
Wanti yennaa mara beekkamuu qabu tokko gabroomfattoomnni faayidaa wayii argachuuf /duroomuuf saba gabroomfatu. Sabni qaroon faayidaa aka isaan hin arganne karaa adda addaa itti cufa akka uummata ameerikaa kana. Gabroomfattoonni maallaqa uummatarraa guuranii rasaasaa fi garaan-bultoota itti bitanii ittiin uummata gabroomsu.
Mormii Diddaa Gabrummaa Sadeessoo
===============================
3. Bara 1767 loltoonni Ingilizi markaba lammii Ameerikaa tokko qaraxa hin kaffalle jettee aate. Worri markaballe ifirraa adhe. Uummanni Ameerikaalleen aaree ka’e. uummanni qawwee bitachuu fi loluu itti fufe. Gaafa March 5, 1770 naanoo New England jedhamutti uummanni Ameerikaa hiriira mormii bayee osoo jiruu loltoonni Ingiliz dhukaasa bananii nama 5ajjeesan. Tarkaaffiin (Bosten Massacre)-fixiinsa Bosten kun uummata ameerikaa garaa hammeesse. Uummanni ameerikaa addee cufaa ka’ee loltoonni gocha kana raawwatan murtiif dhiyaachuu qaban jedhanii falman. Mootummaan Ingilizilleen loltoota lama itti murteessee hidhaan adabe. Fincilli itti fufee uummanni Ameerikaa qabeenna shayii Ingilizi alaa fiddu eegee markabarraa abbaayaa/galaana keessatti gad-naqe. Gochi kun Ingilizootarratti kasaaraa hagana hin jenne geessisee dhiibbaa guddaa irratti uume.
Mormii Diddaa Gabrumma Afureessoo
===============================
4. April,1775 irratti lolli bilisummaaf godhamu state/naannole 13 (amma 50) keessatti itti jalqabame. Gaaffiin George Washington fa dhiyeessaa turan “Nu ofiin of bulchinee/paarlaamaa/congress mataa keenyaa akka Ameerikaatti ijarrachuu qabna; garuu nugusa Ingiland jalatti akka bullu nuuf haa eeyyamamu” kan jedhu ture. July 14,1776 irratti garuu gaafiin fincilichaa ifaa ifatti gaafii Wolabummaa/independence ta’ee lallabame. Inni kun kan nama Jafferson jedhamuun barreeffamee fi kan- The Declaration of Independence- Lallaba walabummaa jedhamee beekkamuu dha.
Lallabni Wolabummaa maal of keessaa qaba?
A. All men are created equal- ilmaan namaa marti wol-qixxee ta’anii uumaman.
B.Ilmaan namaa maraafuu uumamaan mirgoonni hin mulqamne(inalienable) kan akka mirga lubbun jirachuu (life), bilisummaa(liberty) fi gammachuu (pursuit of happiness ) rabbirraa kennameefii jira.
C. Mootummoonni mirgoota kanneen kabachiisuuf fedhii fi filannoo uummataatiin uumamu/ijaaramu.
D. Yo mootummaan mirgoota kana hin kabajnee fi hin kabajsiisnee, kan burjaajessu yokaan kan uummata cunqursu taate uummanni mootummaa akkasii kana irratti fincilee jirjiiruuf mirga guutuu qaba.
Mootummaan Ingiliz waan fedhii uummataatiin hin filaminiif akkasumas mirgoota namoomaa keenya kabajee kabachisiisaa hin jirreef nu nannoleen 13 tokko taanee wolitta dhufeenyaa fi olantummaa siyaasaa Ingiliz woliin qabnu guutumaa guututti cabsuudhaan BILISAA FI WOLABA ta’uu keenya addunyatti beeksifna. Kanaafuu nu naannoleen woliigalle ardharraa kaasnee woraana labsuu, nageya buusuu, woliigaltee uumuu,gibira guuruu fi waan mootummaan wolaba ta’e tokko godhu cufa kan godhuu dandeenyu ta’uu mirkaneessina.
Labsiin kun labsamee woggaa tokko keessatti USAn bilisa baate.
Nu Oromoon asirraa maal baranna? Namni hunda wolqixa uumamuu ni fudhannaa? Mootummaan nu bulchu mootummaa nuuti filanne? Nutti jaalatee filate mo humnaan ifiin ifi filee nu bulchaa jira? Mirgoota keenya nuuf kabajaa jiraa? Mootummaan nu bulchu wolqixxummaa keenna nuuf kabajsiisee jiraa?
Wolqixxummaan keenya nuuf kabajamee yo jiraate; mootummaa jaalannuu fi filanneen bulutti yo jiraanne waan barbaadamu cufa kaffaluun nurraa eegama. Seera kabajuu fi ajajamuun barbaachisaa dha. Kana ta’uu baannaan garuu UUMMATI MIRGA FINCILUU FI MORMUU NI QABA. Kanaafuu mirga keenya santi fayyadamnee ofirraa darbuu qabna. Mormiin keenya baasii adda addaa inni nu gaafatu baasuu diduu irraa eegaluu qabdi. Maaliif jennan qarshii nu baasne angawoota ifii ittiin nyaachisa, rasaasa nuun fixu ittiin bitata, Maallaquma nurraa guureen deebi’ee nu ukkaamsa; Radio Ameerikaaf ,Jarman ittiin ukkaamsa, silkii fi intrneetii xalafuuf ittiin gargaarama; basaastota ifii nurratti ittiin bobbaasa. Kanaafuu baasii adda addaa diduu, yo jajjabaanne hanga gibiraa fi qaraxa diduutti deemuu; karaa cufaan diinagdee isaa jalaa laamshessuun barbachisa dha. Achitti aansee hiriira bahanii sagalee dhageessisuuf wol-ijaaranii tarkaanfii san caalulle fudhachuudhaan bilisummaa gonfachuun dirqama keenya. Waaqni nama mara walqixa uume. Wolqixxumma keenya qabsoon haa mirkaneeffannu.
Horaa Bulaa
Kaayoo Qabna


text:
Ronaaldoon hin mirrsee,goolii lama keessa buufate,lama galfate.Kasemiiroo fi Maarkoon ammoo golii tokko tokko irra buusanii Riyaal Maadriid Juventuus 4-1 irraa galchitee shaampiyoonaa waancaa Awurooppaa taate Oolee! Oolee! dhahachaa galte.
Ronaaldoon goolii qaraa daqiiqaa 20essoo irartti keessa buufate,Kasemiiroon ammoo daqiiqaa 61essoo irratti tokko itti dabale. Ronaaldoon ammallee daqiiqaa 64eessoo irratti tokko irra buuse. Adoo suniif eeganuu Markoon taphi dhumachuu geennaan daqiiqaa 90eessoo irratti tokko itti cuqqaalee Juventuus mataa buusaa Riyaal Madriid ammoo sirbaa qahee ufiitti galte.
Ronaaldoon tana waliin marroo afur waancaa Awurooppaa moo’e sadii Riyaal Maadriidiif tokko ammoo Yunaaytidiif moo’e.
Ronaaldoon dhalootaan Poortugaal nama ganna 32ti lakkoofsa 7 keeyyatee dura taphataa mindaa isaa ganna dabree gannatti euro mliyooa 32.
Ronaaldoon nama ganna 32 lafkkoofsa 7 keeyyatee dura taphata tapha 139 keessatti goolii 105 galafte.Mindaan isaa bara 2016 keessaa euro miliyoona 32ti.Yoo taphaaf diree seenee miilii isaa dhaba hin galu.
Woyichi Ishtireensinee,namichii Arsenaliif goolii eegu kaan kilabii Juventuusitti galuuf kurfoo jira.Nama kana euro miliyoona 14tiin kontoraata ganna 4f bitatan.
Atileetikis
Itoophiyaan dorgommi atileeetiksii ji’a lamaan duubatti Londonitti dorgomaniif atileetota filattee qixeeffachuutti jirti.
Maratooniif Qananiisaa Beqqelee,Taammiraati Tolaa fi Tsegaayee Taaddesee fa filatte.Dubaraan ammoo Birhaanee Dibaabaa, Xurunesh Dibaabaa,Shuree Demisee fi Maaree Dibaabaa fa filatan.
Dorgommiin London metirii 800 haga metirii 10,000 jara hafellee filuutti jiran.
FIFA U-20
Dorgommii kubbaa Miilaa Addunyaa Ijoollee ganna 20 gadii U-20 itti jiranii Afrikaan ya keessaa galtee warrii hafe walumatti jira.Giinii Arjentiinaatti goolii 5-1 itti naqee dorgommii keessaa galche.
Xaliyanaa fi Jappaana ammoo Afrikaa Kibbaa goolii lama lama itti guuranii dorgommii keessaa oofan.Meksikoon ammoo Senegaal 1-0 galchite.Chipolo pooloo Zaambiyaa ammoo Xaliyaanaatti 3-2 afaan qabsiise.
Dorgommii kubbaa miilaa ijoollee ganna 20 gadii U-20 biyya 16 jalqabee amma ammoo matoota kubbaa miilaa addunyaatti walti hafe.Uraagaay fi Venezuheelaa,Xaliyaanaa fi Ingilaandi.
Ingilaandi ganna 24 keessatti takkuma akkana biyya 4n dorgommii tanaaf walti hafan hin taane.
Dorgommii kubbaa miilaa ijoollee addunyaa tun guyyaa 6n duubatti Kooriyaa Kibbaa keessatti dhumatti.


text:
Riqicha-Gaaffii fi Deebii Addaa HD ABO, Ob Daawud Ibsaa -Kutaa 4ffaa (Xumuraa)
ONN: Qophii Kaayyoo – Waxabajjii 3, 2017
SBO: Waxabajji 04 bara 2017. Oduu, Gaaffii fi Deebii Dargaggoo Gooressaa waliin taasifamee fi Qophii Haala Yeroo Irratti Fuuleffate.
OPDOn Tartiiba Qubee Afaan Oromoo A B C D….Z Ture Jijjirte!
Baarentuu Gadaa Irraa
Biiroon Barnoota OPDO Oromiyaa keessatti tartiiba qubee Afaan Oromoo A B C E F….Z ture jijjirudhaan tartiiba haaraa L irraa eegalu uumee kitaaba barnootaa maxxansee barsiisuu eegaluun wal qabatee gutummaa Oromiyaa keessatti ummanni Oromoo keessumaa barattoonnii fi barsiiftonni mormii guddaa muldhisaa jiru.
Akka gabaasa kanaatti biroo barnoota Oromiyaa kena jedhamuu fi kan jalee wayyaanee OPDOn hogganamu jiru qormaata gahaa fi sababa ifa ta’e osoo lafa hin kaa’iin tartiiba qubee faaan Oromoo waggota hedduuf, Odoo OPDOnuu hin ummamin hojiirra oolaa ture tartiiba isaa faalleessuun isa ummanni Oromoo fi saboonni kuunilleen ittiin beekan A B C D…..Z jedhu jijjiruun ka’uumsa isaa L.. …..taasisuun kutaa 1- amma 8tti kitaaba maxxansee barsiisuu eegaleera.
Jijjiramuu tartiiba qubee afaan Oromoo kanaaf sirnichis ta’e ogeeyyiin afaanii amma ammaatti ibsa ballaa fi sababa isaa kan lafa hin kaa’iin yoo ta’u; Barattonnii fi barsiiftonni manneen barnootaa adda addaa gutummaa Oromiyaa keessa jiran deemsa kana ifatti balaaleeffachaa akka jiran gabaafameera. Continue reading
ONN- Qophii “Gaaddisa Dhugaa”
Xumura Hogantoota OPDO, Motummaa Woyaane Jalati – Same Disastrous Fate of All OPDO Leaders
Hasan Alii, Almaaz Makkoo, Dr. Nagaasoo Gidaadaa, Junaddii Saaddoo, Abbaa Duulaa Gammadaa, Bakar Shaalee, Lammaa Magarsaa …. Abaate Kishoo, Yaaragaal Ayishashum…fi …. Xumura Isaanii!
Baarentuu Gadaa Irraa
Biyyaa fi saba kam keessattuu, dhaabooleen siyaasa walii masaanuu ta’anii fi anatu caala, anatu caala waliin jechuun waliin atakaran ni jiru. Yaadoota adda addaarrattis wal mormuu danda’u; bakka walii galanitti walii galanii, bakka walii hin galletti ammoo garaagarummaa isaanii tikfatanii jiraatu. Biyyoota hedduu keessattis jiraachaa jiru.
Keessumaa biyyoota lixaa hedduu keessatti kun aadaa ta’eera. Continue reading
Koreen Tumsa Qeerroo Bilisummaa Asutralia marii Hawaasa Oromoo magaalaa Meelboorni, Awustraaliyaa Waliin Gaggeeffate
Koreen Tumsa Qeerroo Bilisummaa Viiktooriyaa (KTQBV) marii hawaasa Oromoo magaalaa Meelboorni, Awustraaliyaa waliin gaafa Caamsaa 28/2017 gaggeeffate.
Kanatti aansuudhaan seena Qeerroo Bilisummaa Oromoo bal’inaan hirmmaattotaaf ibsameera. Ibsa seenaa Qeerroo Bilisummaa Oromoo keessatti yoomi jalqabe akka hundaa’ee fi gadameessa ABO keessatti umamuun isaa ibsamee jira.
Kanatti aansuudhaan seena Qeerroo Bilisummaa Oromoo bal’inaan hirmmaattotaaf ibsameera. Continue reading
SBO: Waxabajjii 02 bara 2017. Oduu, Ijoo Dubbii ABO fi Qophii Haala Yeroo Irratti Fuuleffatte.
Qophii Kaayyoo Caamsaa 2017
Abbootiin Irree Odoo Dhaadatanuu Hallayyaa Bu’u !
Abbootin irree baayyeen osoo dhaadatanuu, osoo gaafii ummataa qixa sirriin deebisuurra humnaan ukkaamsuun bara bittaa dheereeffachuuf carraaqanu hallayyaa hin deebine bu’aa turan, bu’aas jiru. Keessumaa abbootiin irree Afrikaa fedhii fi heyyama ummataa malee qawwee fayyadamanii aangoo humnaan qabatan hundi isaanii jechuutu danda’amaa odoo dhaadatanuu, odoo rorrisanuu irree ummataatin daaraa botoroo ta’aa tura. Ta’aas jiru. Hundii isaanituu aangoo humnaan qabatan quufnee wallaaluun akka qawween Koran qawween harcahaniiru. Baayyeen isaaniis du’a saree abbaa hin qabnee du’anii hafaniiru. Wayyaaneen har’a qawween harkaa qaba jettee ummata Oromootti dhaadachaa fi roorrisaa jirtus kan ishii eeggatu kanuma. Akka rorriftetti hin haftu. Continue reading
SBO Caamsaa 31,2017. Oduu, ‘Ginboot 20’ wayyaanee irratti gabaasa qindaa’ee fi qophiilee biroo, akkasumas SBO Sagantaa Afaan Amaaraa
Obbo Abba Dulaa fi Qaanqee Show
“Habashummaan” Ulaagaa Itoophiyummaan Ega Itti Fuftee … ????
Hundee Abrahaamii Musee tiin .
Warri Itoophiyaaf mudhii qabatee caraanaa jiru, diigamuu itoophiyaas walumaan labsaa jiru.Bara Dargii badii guddaan jecha “ummata tokko” jedhu ture. dargiin har’aa hin jiru, garuu warra Habashummaa leellisaniin har’allee habjuun jecha kanaa itti fufee jira. Har’allee sirna Fedaraalaa jala jiraachaa, Ummatoota Itoophiyaa jechuu irra, Ummata Itoophiyaa jedhanii tokkummaa sirba giddii fakkaatu kanneen gaggeessan daran baayyachaa jiru. miidiyaa biyyatti gama hundaan tu’atanii jecha kana gabbifachaa jiru. Habashummaan kaleessa Itoophiyaa qofaaf lallabamaa ture, har’aa bifa isaa geeddaratee habjoottoota humnoota sadii walitti fidaa jira. Keessattu Biyya alaa kanatti , lammiilee Ertiraa “Amichee” jedhaman ykn Tiwulidda Itoophiyaawwii ofiin jedhan, warra amaaraa fi Tigiree nuuti Habashoota jedhanii , Habashummaan wal fo’achuu ega eegalanii bubbulaniiru. Continue reading
SQ-Sagalee Qeerroo Bilisummaa Oromoo Qophii Caamsaa 30,2017
Dr. Rundaasaa Asheetee Hundee:ITOOPHIYAAMOO SEERRI ITOOPHIYAA HAADIIGAMTU JENNE? Ibsa Dr. Qadiidaa Faana taasisan daawwadhaa!!
ከደራሲ ገዳ/ተስፋዬ ገብረ-ኣብ ጋር ቆይታ (via OMN)
Riqicha-Gaaffii fi Deebii Addaa HD ABO, Ob Daawud Ibsaa -Kutaa 3ffaa
Godina Wallaggaa Magaalaa Mandii Keessattti Dargaggoonni Nagaan Lama Waraana TPLFn Butaman
Caamsaa 30,2017/ Godina Wallaggaa Liixaa magaalaa Mandii keessattii Qeerroon waraqaa waraqaasa guutumaa magaalaatii keessa rabsuu isa gabasnee ture haalumaa kanan warqaa facaa’ee sanattii baayee kan na’ee Wayyanneen erga gaafa sana uummataa nagaa gollaa jirtii dargagoota 2 as mana hiidhaa galchuun dararaa guddaa irraan ga’a jiru.
Isaniis:-
- Iyoob Kumaarraa
- Getuu Alamayyoo kana jedhamaan sababa sanan harkaa Koomandii Poostittii miidhaan irraa ga’aa jira.
Kanan duraas yeroo gara garaa mana hidha wayaanetti hiidhama fi reebama turan. Sababa waraaqallee dhaadanno qeerron raabsamanif magaalan Mandii shororka jabaa keessa jirtii. Kumaatamni kufee kumaatamonni hiidhamanis qabsoon keenya itti fufa. Qeerro Magaala Mandiira
Godina Arsii Aanaa Dodolaa Gandaa fi Magaala Eddoo Keessaa Dargaggoonni Oromoo Umurii 20 Hidhaa Keeessatti Dararamaa Jiru.
Caamsaa 29,2017/ Kanneen maqaan isaan armaan gaditti woraqaa fuula duraa irratti tuqamee Himataamtoota Qeerroo Aanaa Dodolaa Magaala Eddoo yoo tahan, kanneen fuula lammaaffaa irratti agartaan ammoo warraa faaydaan Xiqqoon sobamaani Qeerroo irratti ragaa bahuuf dhihaatanii dha. Abbaan Alaangaa Aanaa Dodolaa Himannaa Qeerroo Eddoo irratti banee immoo Tasfaye Dheekkoo jedhama.
Worroonni ragaa baana jettaani faayda xiqqoon bitaamtanis gochaa jibbisisaa fi Amala ammaan dura Eddoon ittiin hin beekmne maqa xureessummaa fi maqa balleessumma akkasii irraa of eega isiniin jenna.Eddoo biyyaa Afaan tokkoo, karoora tokkoo, kaayyoo tokkon, waliin duuluu, fi waliif duuluun beekamtu murnii xiqqoo faayda xiqqoo ragaa baataani boruu seenaa fi ummannii eddoos isin gafataa irraa dhabbaadha isiniin Jenna. Abbaan Alangaa obbo Tasfaye Dheekkofis kanumaa dhaamna.” Continue reading
“Dhiisi-Dhiisi,Lakki Dhiisi”
Koloneeffataan TPLF Godina Wallagga Aanaa Waayyuu Xuqaa fi naannoo ishee irraa xaa’oo kutuudhaan uummata naannichaa rakkoo beelaaf saaxilaa akka jiru himame.
Caamsaa 30,2017/ Godina Wallagga aanaa Waayyuu Xuqaa fi naannoo ishee keessatti koloneeffataan Wayyaanee uummata irraa xaa’oo kutuudhaan uummata naannichaa rakkoo beelaaf saaxilaa akka jiru himame.
Akka maddi oduu Qeerroo naannicharraa himaa jiranitti uummanni naannichaa maqaa mootummaan wayyaanee xaawoo uummaticharaa kuteef rakkoo keessa akka seenanii jiran human.Irra caalaattimmoo akka oduun qeerroo achirraa dhufaa jirutti xaawoon akka harka qonnaan bultootaaf kennamuuf dhiyaateyyuu gatiin isaa humna uummata naannichaa ol waan ta’eef bitannee itti fayyadamuun nutti ulfaataa jira jechuunis uummanni naannichaa iyyachaa jiran.Sababa dhiyeessii xaawoo dhabuu isaanii kanarraa kan ka’es uummanni aanichaa beelaaf saaxilamaa jiraachuu isaaniitu gabaafame.
Sirni aangoo qawween biyya bulchaa jiru wayyaaneen karaa tokko maqaa misoomaatiin uummatatti hololaa karaa tokkoon uummata oromoo miidhuun ittuu qabsoo uummatichaa gabbisa malee boodatti hin deebisu Continue reading
Godina Wallaggaa Anaallee NaaJjoo, Jaarsoo fi Baaboo Gambeel irraa ibsan erga badee guyyootaa 4 dabarsee jiraachuu Qeerroon Gabaase.
Caamsaa 29,2017/ Godina Wallaggaa Anaallee NaaJjoo, Jaarsoo fi Baaboo Gambeel irraa ibsan erga badee guyyootaa 4 dabarsee jira. Uummannii anaallee kaneennii hedduu rakkacha kan jiran yoo motummaan afaaniin misoomaa labbsuu bishaan Oromiyaa keessa ba’uun illee uummataa isa Ibsa ga’a ta’ee kennefi gargara hin jiru haati Iyyeessaa anallee kaneennii miidhaan nyaatan ilee bakka itti dakkataan dhabbanii rakkinnaa guddaa keessa jiru.
Qophiilee Diinqa Oromoo
ONN: Gaaffii fi Deebii Itti Aanaa HD ABO Jaal Dhugaasaa Bakakkoo waliin
Caamsaa 20 Gaadituu Bilisummaa Saboota Cunqurfamoo
Caamsaa 28 2017
Dachaasaa Deebisaatiin
Ilmaan gita bittuu Habashaa, egeree saboota cunqurfamoo keessattu sabota hidda Kush(Numibiyaa) haqaaquun maksuuf tattaafachaa turuun nii yaadatama. Aadaawwaan sabichaas kansaanii tasifachaa afaan saboota kanaallee bakka bakka walitti funaanuun afaansaanii godhaachaa as gahan. Ilmaan garboonfattootaa kun kanneen walqixxummaa sabaatti hinamanneef; kanneen olaantummaa isaanii qofa mul’ifachuu barbaadan yoo ta’u. Saboota biroo biyya Xoopiyaa jedhamtu kana keessaa barbadeessuuf irratti hojjechaa turuunsaanii seenaan nii yaadata. Saba tokkoon afaankee hindubbatin afankoon dubbadhu jechuun hanga arraba irraa muranitti gahaa turan. Kana fakkenya goonee yeroo mara kaasuu kan qabnu uummata Oromoo Raayyaa Qobboo jiraatuuf, Wallo Kamisee keessaa kaasuun nii danda’ama. Gochaawwaan ilmaan oftuultotaa kanaan Oromoon baroota darbaniif aangaa’ota Habashaa darban keessatti gootota hedduu dhabee jira. Afaan keessan hindubbattan jechuu qofaaf saboota Oromoo bakkeewwaan , Raayyaa Qobboo, Wallo kamisee, Goojjam Mattakkal, Kafaa ( har’allee sirna bittaa Wayyaanee kana keessatti mirgi isaanii kan kabajaamaa hinjirre) fi kkf keessa jiraatan irratti duguuggaa Aadaa, seenaa, afaaniif sabaa dalagaa as gahuun isaanii nii yaadatama. Continue reading
Riqicha-Gaaffii fi Deebii Addaa HD ABO, Ob Daawud Ibsaa -Kutaa 2ffaa


text:
SHEMPPO ICHASHAA
Wozoy Xoossay Immido Ubbabaappe Aadhiyaagaa
1, 2. (a) Neeni issi imotaa keehi nashshanaadan oottiyay aybee? (b) Wozoy Xoossay immido ubbabaappe aadhiyoy aybissee?
IMOTA ubbaappe aaruwan nena ufayssidaagee aybee? Neeni imotaa nashshanawu, hegee alˈˈuwan shamettidaagaa gidana bessenna. Issi imoti neeni ufayttanaadan oottikko woy neessi keehi koshshiyaagaa gidikko, hegaa gishshawu galataasa.
2 Xoossay immido imota ubbaappe aadhiyaanne aybippenne aaruwan nuussi koshshiya issi imotay deˈees. Hegee Xoossay asawu immido imota ubbaappe aadhiyaaba. Nuuni merinaa deˈuwaa demmanaadan, Yihooway ba Naˈaa, Yesuus Kiristtoosa kiittidoogaa ha shemppuwan tamaarana. (Maatiyoosa 20:28 nabbaba.) Yesuusi wozo gidanaadan ha saˈaa kiittiyoogan, Yihooway nuna tumuppe siiqiyoogaa bessiis.
WOZOY AYBEE?
3. Asay ayssi hayqqii?
3 Wozoy asaa nagaraanne hayquwaa aylletettaappe Yihooway kessiyo oge. (Efisoona 1:7) Nuuni wozoy koshshidoy aybissakko eranawu, shaˈan qoodettiya layttappe kase Edene gannatiyan aybi hanidaakko erana koshshees. Addaameenne Hewaana nagaraa oottidosona. Eti nagaraa oottido gishshawu hayqqidosona. Nuunikka Addaameppenne Hewaanippe nagaraa laattido gishshawu hayqqoos.—Wurssetta Qofaa 9 xeella.
4. Addaamee oonee, qassi Xoossay a ay mala asa ootti medhidee?
4 Yihooway koyro medhido bitaniyaa, Addaameyyo alˈˈobaa immiis. I Addaameyyo wottiyoobi baynna deˈuwaa immiis. A guuggiyaaninne a asatettan wottiyoobi baawa. I mule harggenna, mule ceeggennanne mule hayqqenna. Yihooway Addaama medhido gishshawu, Xoossay assi aawa mala. (Luqaasa 3:38) Yihooway ubba wode aara haasayees. Xoossay Addaameppe koyiyoobaa ayyo qoncciyan yootiis; qassi ufayssiya oosuwaa assi immiis.—Doomettaabaa 1:28-30; 2:16, 17.
5. Geeshsha Maxaafay Addaamee “Xoossaa leemisuwan” merettiis giyoogee woygiyoogee?
5 Addaamee “Xoossaa leemisuwan” merettiis. (Doomettaabaa 1:27) Yihooway siiquwaa, aadhida eratettaa, suure pirddaanne wolqqaa gujjin, baagaa mala eeshshay deˈanaadan oottidi Addaama medhiis. I Addaameyyo koyiyoobaa dooriyo maataa immiis. Addaamee merettidoy mehiyaadan gidenna. Mehee ba haniyoobaa kasetidi qoppenna. SHin Xoossay Addaama iitaa woy kehaa dooranaadan oottidi medhiis. Addaamee Xoossaayyo azazettanawu dooridaakko, i Gannatiyan merinawu deˈana danddayees.
6. Addaamee Xoossaayyo azazettennan ixxido wode appe halidabay aybee? Hegee nuna waati qohidee?
6 Addaamee Xoossaayyo azazettennan ixxin hayqqanaadan pirddettido wode, appe gitabay haliis. Ayyo Yihoowaara deˈiya dabbotay duuxxiis; qassi wottiyoobi baynna deˈoynne Gannatee appe haliis. (Doomettaabaa 3:17-19) Addaameenne Hewaana Xoossaayyo azazettennan agganawu doorido gishshawu, etayyo ayba hidootinne baawa. Addaamee oottidobaa gaasuwan “nagarai ha sa7aa . . . geliis; he nagarai banaara haiquwaa ehiis; hegaa gaasuwan, asai ubbai nagara oottido gishshau, haiqoi asa zare ubbaa gakkiis.” (Roome 5:12) Addaamee nagaraa oottido wode, nagaraanne hayquwaa aylletettawu bananne nuna ‘bayzziis.’ (Roome 7:14) Nuussi hidooti deˈii? Ee, deˈees.
7, 8. Wozoy aybee?
7 Wozoy aybee? Wozo giyoobay darotoo naaˈˈubawu goˈettiyooba. Koyro, wozoy issibaa yedissanawu woy zaarettidi shammanawu qanxxiyooba. Naaˈˈantto, wozoy gakkida qohuwawu qanxxiyo waaga.
8 Addaamee nagaraa oottidi nuuni hayqqanaadan oottiyoogan gattido wolqqaama qohuwawu waagaa qanxxana danddayiya asi baawa. SHin nuuni nagaraanne hayquwaa aylletettaappe kiyanawu koshshiyaabaa Yihooway giigissiis. Wozoy waani giigidaakko, qassi nuuni hegan waani goˈettana danddayiyaakko ane beˈoos.
YIHOOWAY WOZUWAA WAATI GIIGISSIDEE?
9. Wozoy waani qanxxettana danddayii?
9 Addaameppe halida wottiyoobi baynna deˈuwawu wozo qanxxana danddayiya asi baawa. Ayssi giikko, nuuni ubbay nagarancha. (Mazamure 49:7, 8) Wozo gididi qanxxettana bessiyay wottiyoobi baynna hara uraa deˈo. Geeshsha Maxaafay, “I asaa ubbaa wozanau bana ubbau immiis” yaagees. (1 Ximootiyoosa 2:6) Yesuusi wozo oottidi immido wottiyoobi baynna deˈoy Addaameppe halida deˈuwaara issi mala.
10. Yihooway wozuwaa waati giigissidee?
10 Yihooway wozuwaa waati giigissidee? Yihooway keehi siiqiyo Naˈaa saˈaa kiittiis. Ha Naˈay, Yesuusi Yihooway medhido ubbabaappe bayra. (1 Yohaannisa 4:9, 10) Yesuusi ba Aawaanne ba deˈiyo sohuwaa, saluwaa aggidi yaanawu eeno giis. (Piliphphisiyuusa 2:7) Yihooway Yesuusa deˈuwaa saˈan deˈiya Mayraami uluwawu aattin, Yesuusi nagari baynnaagaa gididi yelettiis.—Luqaasa 1:35.
11. Issi asi asa ubbawu waanidi wozo gidana danddayii?
11 Addaamee Yihoowayyo azazettennan ixxido wode, wottiyoobi baynna deˈoy asa ubbaappe haliis. Addaame naati ubbay hayqqennaadan oottana danddayiya asi deˈanee? Ee, deˈees. (Roome 5:19 nabbaba.) Nagaraa mule ootti erenna Yesuusi wottiyoobi baynna ba deˈuwaa wozo oottidi immiis. (1 Qoronttoosa 15:45) Wottiyoobi baynna a deˈoy Addaame naati ubbay hayqqennaadan oottana.—1 Qoronttoosa 15:21, 22.
12. Yesuusi keehi waayettidoy aybissee?
12 Geeshsha Maxaafay Yesuusi hayqqanaappe kase keehi waayettidoogaa yootees. I lissuwan garafettiis, mittaa bolli misimaariyan xishettidi kaqettiis, qassi barchetidi hayqqiis. (Yohaannisa 19:1, 16-18, 30) Yesuusi keehi waayettana koshshidoy aybissee? Ay asinne wolqqaama paacee gakkikko Xoossaayyo ammanettana giidi Seexaanay yootido gishshataassa. Wottiyoobi baynna uri keehi paacettikkokka, Xoossaayyo ammanettana danddayiyoogaa Yesuusi bessiis. Yihooway Yesuusan ay keena ufayttidaakko qoppa!—Leemiso 27:11; Wurssetta Qofaa 15 xeella.
13. Wozoy waani qanxxettidee?
13 Wozoy waani qanxxettidee? Yesuusa morkketi, Ayhudatu qoodan Niisaana 14n 33 M.Ln, a woranaadan Yihooway paqqadiis. (Ibraawe 10:10) Heezzu gallassappe simmin, Yihooway Yesuusa asa gidennan ayyaana mereta oottidi hayquwaappe denttiis. SHin, Yesuusi wottiyoobi baynna asa gididi saˈan deˈiyo maataa mule digettibeenna. Guyyeppe, Yesuusi ba Aawaakko saluwaa biido wode, Addaame zareta Xoossay wozana mala Yesuusi wottiyoobi baynna ba deˈuwaa waagaa Xoossawu immiis. (Ibraawe 9:24) Yihooway he wozuwaa ekkido gishshawu nuuni nagaraanne hayquwaa aylletettaappe laˈa kiyana danddayoos.—Roome 3:23, 24 nabbaba.
WOZUWAN WAANA GOˈETTANA DANDDAYAY?
14, 15. Nu nagaray atto geetettanaadan nuuni ay oottana bessii?
14 Nuuni Xoossay asawu immido imota ubbaappe aadhiya imotan goˈettida. Nuuni hegan haˈˈikka sinttappekka waati goˈettanaakko ane beˈoos .
15 Nu nagaray atto geetettiis. Suure gididabaa ubba wode oottanawu metootoos. Nuuni mooroos; qassi issi issitoo likke gidennabaa haasayoosinne oottoos. (Qolasiyaasa 1:13, 14) Nuuyyo waani atto geetettana danddayii? Nuuni oottido balabawu wozanappe azzanana bessees; qassi nuussi atto gaanaadan nu huuphiyaa kawushshidi Yihoowa oychana koshshees. Yaatiyoogan, nu nagaray atto geetettanaagaa nuuni ammanettana danddayoos.—1 Yohaannisa 1:8, 9.
16. Nuuyyo loˈˈo kahay deˈanaadan ay oottana koshshii?
16 Nuuyyo loˈˈo kahay deˈees. Nu kahay nuuni balabaa oottidoogaa nuussi yootikko, mooranchadan, ubba qassi hidooti baynnabadaaninne pattennabadan nuuyyo siyettana danddayees. SHin hidootaa qanxxana koshshenna. Yihooway nuussi atto gaanaadan woossikko, i nu woosaa siyanaagaanne atto gaanaagaa ammanettana danddayoos. (Ibraawe 9:13, 14) Yihooway nuuni nu meto ubbaanne nu daafuraa baassi yootanaadan koyees. (Ibraawe 4:14-16) Hegaa gishshawu, nuuni Xoossaara saruwan deˈana danddayoos.
17. Yesuusi nuuyyo hayqqido gishshawu ayba anjjuwaa demmana danddayiyoo?
17 Nuuyyo merinawu deˈiyo hidootay deˈees. “Nagarai qanxxiyo miishshai haiquwaa. SHin Xoossai nu Godaa Kiristtoos Yesuusa baggaara immiyo imoi merinaa de7uwaa.” (Roome 6:23) Yesuusi nuuyyo hayqqido gishshawu, nuuni sahettennan merinawu deˈana danddayoos. (Ajjuutaa 21:3, 4) SHin he anjjuwaa demmanawu nuuni ay oottana bessii?
NEENI WOZUWAA AMMANANEE?
18. Yihooway nuna siiqiyoogaa waati eriyoo?
18 Neeyyo issi uri loˈˈiya imota immin neeni keehi ufayttidoogaa qoppa. Wozoy aybippenne aadhiya imota; hegaa gishshawu nuuni Yihoowa wozanappe galatana koshshees. Yohaannisa 3:16y, “Xoossai ha sa7aa keehi siiqido gishshau, ba mexi issi Na7aa immiis” yaagees. Ee, Yihooway nuna keehi siiqiyo gishshawu, i keehi siiqiyo ba Naˈaa, Yesuusa nuussi immiis. Qassi Yesuusi nuussi hayqqanawu eeno giido gishshawu, ikka nuna siiqiyoogaa eroos. (Yohaannisa 15:13) Wozuwaa imotay Yihoowaynne Yesuusi nena tumuppe siiqiyoogaa neeni ammananaadan oottees.—Galaatiyaa 2:20.
19, 20. (a) Neeni Yihoowa dabbo waana gidana danddayay? (b) Neeni Yesuusa wozuwaa yarshshuwan ammaniyoogaa waata bessana danddayay?
19 Neeni Xoossaa gita siiquwaabaa haˈˈi tamaaradasa, a dabbo waana gidana danddayay? Erenna ura siiqiyoogee metana danddayees. Yohaannisa 17:3y nuuni Yihoowa erana danddayiyoogaa yootees. Hegaadan oottiyoogan, neeni a wozanappe siiqana, a ufayssanawu koyana, qassi a dabbo gidana. Yaatanawu, Geeshsha Maxaafaa xannaˈiyoogan Yihoowabaa ubba wode tamaara.—1 Yohaannisa 5:3.
20 Yesuusa wozuwaa yarshshuwan ammana. Geeshsha Maxaafay, “Na7aa ammaniya urau merinaa de7oi de7ees” yaagees. (Yohaannisa 3:36) Ammano giyoobi aybee? Nuuni oottanaadan Yesuusi tamaarissidobaa oottiyoogaa. (Yohaannisa 13:15) Yesuusa ammanays giyoogaa xallay gidenna. Wozuwaa ammananawu, nu ammanuwaara gayttidaagan nuuni issibaa oottana bessees. Yaaqooba 2:26y, “Oosoi shaahettido ammanoi haiqqidaagaa” yaagees.
21, 22. (a) Nuuni layttan layttan Kiristtoosa Hayquwaa Hassayiyo Baalaa bonchana koshshiyoy aybissee? (b) SHemppo 6ninne 7n ay beˈanee?
21 Kiristtoosa Hayquwaa Hassayiyo Baalaa boncha. Yesuusi hayqqanaappe kase qammi, ba hayquwaa hassayana koshshiyoogaa nuna tamaarissiis. Hegee Kiristtoosa Hayquwaa Hassayiyo Baalaa woy “Godaa kahuwaa” geetettees; nuuni he baalaa layttan layttan bonchoos. (1 Qoronttoosa 11:20; Maatiyoosa 26:26-28) Yesuusi wottiyoobi baynna ba deˈuwaa wozo oottidi nu gishshawu immidoogaa nuuni hassayanaadan koyees. I, “Hagan tana hassayite” yaagiis. (Luqaasa 22:19 nabbaba.) Neeni Kiristtoosa Hayquwaa Hassayiyo Baalaa bonchiyo wode, Yihoowaynne Yesuusi nuna siiqido gita siiquwaanne wozuwaa hassayiyoogaa bessaasa.—Wurssetta Qofaa 16 xeella.
22 Wozoy nuuni ekkido ayba imotaappenne aadhees. (2 Qoronttoosa 9:14, 15) Ha alˈˈo imotay miilooniyan qoodettiya hayqqida asatakka maaddana. Hegee waani haniyaakko SHemppo 6ninne 7n beˈana.