text:
Bitootessa 13,2012
Diddaa barattootaa yuunivarsiitii Amboo Bitootessa 12,2012 bifa addaan qabatee hanga guyyaa har’aatti haala jabaa taheen itti fufee jira. Diddaan gootota barattoota Oromoo kun ummata magaalaa Amboo kan dammaqsee jiru yommuu tahu fincila kana dhaamsuuf jedha mootummaan Wayyaanee jaarsummaa barattoota Oromootti ergate
Guyyaa har’aa waajjira muummicha minstera irraa akka dirqama fudhatanii bobba’an kan ibsan kanneen sodaan guutamanii bobba’an amanamtoota TPLF Obbo Fiqaaduu Sabbooqaa duraan Finfinnee keessatti ajajaa Poolisii federaalaa kan turee fi har’a dhimma nageenyaa keessatti argamuu fi Obbo Alamaayyoo Taganuu Ministeera Bishaanii fi albuudaa keessaa gara yuunivarsiitii Ambootti erguun barattoota Oromoo addatti kan miseensotiin Wayyaanee keessa hin jirre haasofsiisuuf yeroo yaalan gootonni barattooti Oromoo diddaa isaanii cimsuun gaaffiin keenya gaaffii mirga ummata Oromooti,mirgi saba keenyaa dhiitamaa waan jiruuf hanga akeeki gaaffii keenyaa deebii gahaa argatutti duubatti hin deebinu jedhuun dhadhannoo fi diddaan jara ergame naasisuun of duuba deebisanii jiru.
Haalli diddaa barattoota Amboo bifa kanaan yeroo jalqabaaf kan hammaate yeroo tahu hanga ammaatti waraanni mootummaa human komaandoo jedhamu 300 ol naannoo moorichaa fi keessa mooraa University Amboo qubatee akka jiru qeerroon gabaasa.
Kana malees mootummaan Wayyaanee warraaqsa qeerroon muddamaa jiru irraa kan ka’e ilmaan Oromoo poolisii federaalaa tahan adda adda baasuun naannoo naannotti jijjiiruuf karoorfachuun isaa saaxilame.Oduun poolisii federaalaa Wayyaanee keessaa bahe akka saaxiletti yeroo ammaa mootummaan Wayyaanee yeroodhaa yerootti ABO magaalota galee jira,Oromoon marti ABO tahee jira sodaa jedhuun maqaa sochii HASAASA jedhamuun yeroo yerootti naannoodhaa naannootti bobbaasuun rakkamaa poolisoota rakkisaa jiraachuun ifa tahee jira.
Sodaan mootummaa Wayyaanee poolisoota Federaalaa ilmaan Oromoo irraa qabdu daran jabaachaa kan dhufee fi amanamtootni mootummaa Wayyaanee poolisoota kanneen kana keessaa yeroodhaa yerootti marii sodaa kana irratti hirmaachaa jiraachuun ifa tahee jira.
Ilmaan Oromoo eenyummaa isaaniitti boonan ABO dhaaba ilmaan oOomoo tahuu yoomuu ni mirkaneessina jechuun shira diinaa yeroodhaa yerootti akka saaxilan bakka irraa bakkatti marii eegaluun odeessi qeerroo addeessa.
Qabsoon itti fufa! Gabummaan ni kufa!
Like this:
Like Loading...


c: text/html

text:
Kutaa 2ffaa: Utaaltee muka yaabdee, Buutee mucaa ishee dhabde
Jiituu Sabaafi Lammii Moosisa | Unbarsiitii Finfinnee – Amajji 2013
“Kan dagalee raasu yemmuu namatti bu’e argu …”
Kabajamoo dubbistoota barruu kanaa, kutaa jalqaba barreeffama kaanaa keessatti qabxiiwwan ijoo tokko tokko kaasuf yaallee turre. Inni dursaafi waliigalaa gidiraan adda addaa jiraatullee abbaan dhugaa tasuma gola salphinatti akka hinafne; warri dhugaa awwaaluuf dhagaa gangalchan ooli bulii booda matuma isaaniitiin bool’a salphinaatti yoo dhidhiman seenaa kaleessaarraas ta’ee jiruu har’aa keessattii argaa jiraachuu keenya wal yaadachiifnee turre. Barreessitoonni barruu kanaa bardheeraa of duuba deebinee seenaa kaleessaa dubbachuuf tarii umriin nu daangessullee, barri keessa dhalanneefi keessa jirru yeroo qabsoon Orommummaafi Bilisummaa sadarkaa murteessaarra gahe ta’uun adeemsa kana keessatti waa hedduu arginee deebifnee akka dubbannu seexaa seenaa nutti hore. Dhugaan seenaa quqquuqee nu dubbisullee dubbii keenya dura Angaftichaafi Angaftittiif SAFUU qabnaa “NU OOFKALCHAA!” jennee gara dubbii kaaneefitti ceena.
Isa dura garuu sabboonummaan Oromoo sadarkaa akkamiirra akka jiru hubachuuf akka tolu ta’eewwan yaadannoo keenyarraa qabnu keessaa waan waggaa kurnan baranaa ta’e tokko isinii qooduu hawawine. Yerichi yeroo FDG gola Oromiyaa hunda keessaa laboobee muul’atu waanta’eef ammallee yaadannoo ho’aatu miira keenya keessaa nutti dhagahama. Nuti, (barreessitoonni barruu kanaa) yeroo sanatti Unbarsiitii Finfinnee keessattii barattoota turre. Barattoota FDGirratti miidhaman gaafachuuf takkaayyuummoo warra kaan caalatti qindeessuuf barii kaanee gara Ambootti imalle. Mana hidhaatti gorree barattoota hidhaa jiran alaalumaa ijaan ilaallee, maatiifi hiriyoota isaanii jajjabeessinee, dhimmoota biroos erga raawwannee booda barattoonni hedduun miidhamanii hospitaala Amboo keessa jiraachuu ergaan nu qaqqabe. Nama odeessa kana nuun gahe galateeffannee ijoollee kana dubbisuuf haalli akka nuu haanja’u namoota nu gargaaruu malan barbaannee gara hospitaalichaa seenne. Barattoota rasaasaan rukutamanii hospitalicha keessatti yaalamaa jiran keessaa hanga shanii kan ta’an bakka ciisanitti agarree dubbifne. Miidhaan isaanii hagamuu cimaa ta’ullee jajjabinni isaan qaban nuyyuu deebisee si’oomina nutti uume. Otuma kanaan jirruu hogeessi fayyaa ijoollee kana wal’aanaa jiru kutaa biraa nu fudhatee seene. Namni ciisee agarre mucaa soolaa reefu jalqaba umrii dargaggummaa seenu ta’uu hubanne. Miilli isaa tokko jilba gararraatti garmalee miidhameera. Lafeen garmalee waan caccabeef tarii irraa cituuyyuu akka danda’u hogeessi fayyaa sun yaaddoo isaanii nutti himan. Dhiigni isaa ammallee yaa’ee baandeejii adii jiisee muul’atu laaluuf nama rifaasisa. Ittisiqnee dubbifne. Bakkuma ciisuu ijaan nu simate. Dhiigni baay’ee waan dhangala’eef dadhabbiitu ittidhagahama. Dugduubatti akka hirkachuu ta’ee takka miila isaa, takkammoo nuun ilaalee deebi’ee hirkate. Keessa isaatii waa dubbachuu waan barbaadu fakkaata. Ammas madaa isaa erga ilaalee booda oljedhee “…..gabroomee miila lamaan jiraachurra bilsoomee miila malee jiraachuutu naaf caala…..!” jedhee beebi’ee ciise. Dhiigni ho’aan dhangala’ullee, lafeen cabee laalaan hammaatullee, dheebuun isaa bilisummaa saba isaati. Kana dhugoomsuuf ammaallee waakkii akka hinqabne akkaataan isaa hundi nimirkaneessa. Kuni mallattoo dhaloota fincileeti. Sabboonummaan cunqursaafi gabrummaa waliin firummaa hinqabu. Dhaloonni sabboone didaadha. Gabrummaa dida; cunqursaa fincila. Dhalonni fincile galaana. Gufuufi gufachiisaa bifa kamiituu karaarraa buqqisee fudhee deema. Dhaloonni fincile abidda saafaati. Haafaafi haasura, jiidhaafi gogaa karaarratti isa eege hunda arraabee daaraa tufee bira darba.
Kabajamtoota; har’aaf kuni bu’ura dubbii keenyaa miti. Kutaa ittaanu keessatti fakkeenya kana qaaccessinee kan dhibiis ittidaballee warra agartuun isaanii guddina qabsoo Oromoo hubachuu dadhabeef ykn hubachuu hinfeeneef waldhaansa qabannee deebina. Waldhaansa kanaan warra kanaaf yookii fayyina, yookaa ammoo haafaafi haasura waliin daaraa ta’uu filannoo jaraaf dhiifnu dhaloonni diina fincilu sonaaf si’ayinaan qabsoo sabaa harkaa qabaachuu isaa garuu firaaf diinattillee otoo hinimne darbuu hinfeenu.
Kabajamtoota dubbistoota barruu kanaa; ammallee guutummaa barreeffama kanaatti otoo hinseenne waa wal yaadachiisuu feena. Fakkeenyi barreefama kana keessatti ilaaaluuf jirru ejjannoo keenya: “…..diinni Oromoo Oromoo kamiifuu fira ta’uu hindanda’u.” jedhu jabeessuun: warri ammallee hirkattummaa diinaa filatanii jiran, otoo diinni harka jalaa fudhatee hinsalphifne gara gaaddisa saba isaaniitti akka baqatan; warri otoo karaa dhugaa beekanii gidduutti gufatanii bitaa mirgatti daddaaqaa jiran, karaan dhugaa tokko qofa ta’uu akeekkatanii ho’a bobaa diinaa hawwuurra kabajaafi ulfina saba isaanii keessatti akka of tiksan; akkasumas, warri dhugaaf jedhanii gatii baasaa jiran yeroof haa fakkaatu malee injifannoon kan abbaa dhugaa ta’uu akeekkatanii ifaajjii isaanii dachaan akka dabalan jajjabeessuuf filatame. Walii galatti, fakkeenyi kun qabsoon Oromoon har’a harkaa qabu bilisummaa Oromoo dhugoomsurratti kan fuullefate waanta’eef, ilmaan Oromoo gola diinaa keessatti salphina hambaa hinqabneen ergamaa jiraniifillee furmaata maayii waan fiduuf barri Oromoon qabsoo Oromootti gufuu ta’u seena qofaan kan yaadatamu akka ta’u hubannoo gaarii uuma. Akkuma olitti wal yaadachiisuuf yaalle, ittifufinsa barruu kanaa keessatti sadarkaa dagaagina sabboonummaa Oromoofi qooda inni QBO keessatti qabu qabannee wal arguuf beellamaan turfannee, dhimma har’aaf ittifuulleffannetti ce’uu filanne.
Ji’oota muraasa dura; guyyaan guyyaa Dilbataati. Guyyaan kun nuuf guyyaa boqonnaa hinturre. Barii kaaneeti waan qabnu walitti qaqqabannee qajeella. Kuni nuuf waan barame ta’eera. Keessumaammoo waggoota kurnan darbaniif. Bakki dhaquuf jirru lafa bashannanaa yookaanimmoo lafa haara galfiif dhaqamu hinse’iinaa. Lafa miira namaa miidhu. Lafa miidhama saba ofii keessatti arganii quuqaman. Lafa wantii argaafi dhageettii namaa seenuu cufti miiraa namaa dheekkamsiisee furmaata barbaacha qaamaafi qalbiin buusee nama baasu – Lafa xiiqiiti. Bakka baangeef karrarra geenyee namoota dursanii toora qabatanitti aannee tarree gallee ijaan karra eeguu jalqabne. Lafichi mana hidhaa beekamaadha. Nutimmoo lammii keenya hidhaa jiran dubbisuuf achitti argamne. Poolisoota sadi ta’anii karricha dura dhaabatan keessaa tokko waraqaa harkatti baaturraa maqaa namoota dabaree eeggatanii waamuu jalqabe. Maqaan inni jalqabarraatti waame dhageettii nama hundaa keessatti miira adda addaa uume. Ofduuba garagallee nama sana ijaan barbaanne. Yeelloon mataa gadi cabsee miila kaasee namoota sana fuuldura darbuu dadhabe. Isa ilaaluu dhiifneeti bakka inni kaleessa tureefi haala inni har’a keessa jiru yaadaan buufnee baasuu jalqabne.
‘Dubbiin gaafa qoosaa bulee nama oosa.’ Jedhama. Dhugaa salphisee, saba isaa quucarsee eenyutu ulfaatee beeka! Namni kun waggoota muraasa dura muudama “Peresedantii Oromiyaa” jedhu argatee ture. Booda kanammoo angoo ministeerummaayyuu argateera. ‘Alagaa ilkaan adii, alangaan isaa sadii’ akkuma jedhan, diinni gaafa gola isaa keessatti waamee maqaa namarra tuulu harka lafa jalaatiinimmoo bool’a awwaalchaa namaaf qopheesa. Kana dhugoomfachuuf waa hedduu yaadachuu dandeesssu. Ammaaf nuti waan namni kun gola diinaa keessa taa’ee saba isaarratti hojjataa ture heddu keessaa waaxiqqoo wal yaadachiisuu feene. Kana booda nama kana maqaan waamuu dandeenya. Juneddiin Saaddoo jedhamu. Bara isaaniitti perezedantiis, minsteeras turaniiru. Waan isaan kaleessa saba isaaniirratti hojjataniifi har’a keessa jiran walbira qabanii ilaaluun ergaa barnoota guutuu dabarsu waan qabuuf ittifuulleffannee turtii gaarii!
Sagantaa diinni tokkummaa Oromoo laaffisuufi sabboontota Oromoo dadhabsiisuuf hojjatu keessatti namoota dirqamni addaa itti kenname keessaa toora duraarratti argamu. Dirqama kana bahachuuf lafti xiyyeeffaannoo isaanii inni dursaa Unbarsiitii Finfinnee ture. . Gamtaa barattoota Oromoo diiguun FDG barattoonni geggeessan laaffisuun hojiiwwan namni kuniifi fakkaattonni isaa diinarraa fudhatan keessaa isa tokko. . Kana dhugoomsuuf Basaastota maqaa barattootaatiin unbarsiiticha keessatti ramaduu, waajjirri dhoksaa kennameefi hojii basaasummaa akka hojjatan haala mijeessuu ture. Namoota isaan hojii kanaaf bobbaasanillee gaafa guyyaan gahe tokkoo lamaan raga seenaafi dhiyeessuun nidanda’ama. Bifa kanaan unbarsiitii keessatti erga haala mijeeffatanii booda karaa lukkeen isaanii kana barattoota hojii akeeka isaanii waliin deemuu malan filatanii ofitti hawachuuf waajjira isaanii ‘Caffee Oromiyaa’ jedhamu keessatti waamanii mariisisaa turan. Yeroo kana xiyyeeffannoon isaanii barattoota Oromoo naannummaafi amantiin gargar fageessuun jibba uumuu ture. Kuni toftaa diinni kaleessa Oromoo cabsuuf itti fayyadame, har’as harkaa qabu ta’uu hubachuu feesisa. Haata’u malee boodarra barattoonni isaan dhimma kanaaf filatan adeemsa kana tuffachuun murna sana keessaa fincilanii iccitii kana kana saaxilan. Ta’us garuu obbo Junaddiin dirqama diinarraa fudhatan kana lafa buusanii dhiisuu hindandeenye. Tooftaa biraa filatanii carraaqqii isaanii ittifufan.
Akkuma kanaan, karaa basaasota isaanii unbarsiitii Finfinnee dabalatee addatti ammoo Komarsii ‘ Addis Ababa commercial college’fi ‘Kotebe Teachers’ College’ keessaa barattoota hubannoo laafaa qaban, dhiigaan Oromoo hintaaneefi maallaqaan gowwomfamuu danda’an filachuun mandhee dhokataa ijaaruu yaalan. Gamtaan barattoota Oromoo sochii farra Oromummaa kana dursee hubachuun waan hordofaa tureef walgahii iccitiin isaan masaraa isaanii ‘Caffee Oromiyaa’ jedhamu keessattii karoorfatan harkatti fashalsiise. Guyyicha, jalqabbii walgahichaa dura barattoon Oromoo kaampaasii hunda keessaa walitti dhaamuun warra waamame dura galmicha dhuunfachuun warra tikaatti sardamsuu uume. Obbo Junaddiin waayiloota isaa lama waliin ( Abbaa Duulaa fi nama yeroof maqaa isaa hinyaadanne) waliin ta’uun galmicha yoo seenan waan hineegnetu isaan mudate. Akkuma isaan waltajjii qabataniin barattoonni hunduu lafaa ka’uun gootota Oromoo qabsoo bilisummaa sabaarratti wareegamaniif yaadannoofi ulfina agarsiisuuf daqiiqaa shaniif kadhannaa godhan. Yeroo kana Juneddiiniifi miseensonni isaa bakka taa’anitti lafa seenan dhaban. Obbo Junaddiin (perezedantiin yerichaa) rifaasuun dubbiin harkaa faca’ee ajandaa qabatanii dhufan dhiisanii waa’ee ‘Agricultural Lead Development’ jecha lama dubbatanii guyyaan walgahichaa geeddaramuu himan waltajjicharraa baqachuu yaalan. Haata’uutii garuu ibsa ejjannoo mata duree ‘Gantuufi maxxantuu of keessaa baafna.’ jedhu jalatti gamtaa barattoota Oromoon dubbifame dhaggeeffachuu dhiisuu hindandeenye. Akkuma amala isaanii ABOtu isin erge jechuun akka dheekamuu godhanis dubbichi bifa geeddaratee fincilatti geeddaramuu hubannaan eegdota isaaniitti dhaammatanii walgahyicharraa baqatan.
Walgayichi hiriira nagaatti geeddaramee barattoonni Oromoo kumaan lakkaawaman hiriiraa dheeraa lafa ‘Caffee Oromiyaa’ jedhamu [Olompiyaa] ka’anii teessoo masaraa mootummaa [aratkilo] qaxxaamuranii dhaadannoo “Down with Woyane” jedhu dhageessisaa humna waraanaa naannichatti guurame otoo maayitti hinmakiin hanga unbarsiitii Finfinnee (main campas)itti deeman. Sanaan dura hiriirri akka kanaa biyyattii keessatti muul’atee hinbeeku. Murannoon barattoon kun qaban diinatti rifaasuu guddaa uume.
Sana booda sochii barattoota kanaa dhaabuuf karoora addaatu bahe. Humni tikaa shugguxii hidhate unbarsiitii keessatti ramadamee barattoota basaasa wayyaaneetiin fooyamanirratti fuulleffate. Bahaa gala barattoota kanaa eeganii aleellaafi doorsisa adda addaa geessisuu jalqaban. Kunis akka yaadame bu’aa battalaa fiduu dinnaan tarkaanfii dhumaaf karoorfatan. Ilmaan Oromoo unbarsiitii Finfinnee keessatti argaman hundi uffatallee otoo hinfudhanne unbarsiitii keessaa akka hari’ataman godhan. Gariin nihidhan. Kanimmoo ni ajjeesan; biyyarraa har’ataman. Guyyaan kun Oromoof guyyaa gaddaati. Guyyaa duulli sanyii balleessuu ifatti sabicharratti labsame. Guyyaa diinni diinummaa sabichaaf qabu ifatti mirkaneesse. Gaddaafi miidhama saba kanatti gammachuu ibsachuun namni Obbo Junaddiin durse hinturre. Gola diinaa keessaa as bahanii “….kun barattoota kanatti nixinnaata, Unbarsiitii Finfinnee keessaa barattoota dhibba sadii ol ari’uun Ummata Oromoo hinmiidhu …..” jedhan. Akka isaaniitti hidhamuun, ajjeefamuun, barattoota saba biraa keessaa addatti fooyamanii unbarsiitii keessaa hari’amuun ilmaan Oromootti nixinnaate. Barattoota qaroo fi egeree saba Oromoo ta’an foyanii unbarsiitii keessaa ari’uun tarsiimoo bara dheeraa sirnoonnon gita bittoota Habashaa Oromoon akka hin baranne balbala itti cufuun waggaa dhibbaa ol of duubatti hambisanii bituuf hordofaa turaniifi jiran ta’uu Ob. Junediin walaalanii otoo hin taane diina saba Isaanii Oromoo fi gooftaa isaaniif amanamoo ta’uu mirkaneeffachuuf ture.
Kabajamtoota dubbistoota barruu kanaa, ‘Utaaltee muka yaabdee buutee ilmoo ishee dhabde’ jedha ka’umsi dubbii keenyaa. Ittigalli dubbii keenyaas kanuma. Namoonni hedduun bobaa diinaa jala taa’anii saba isaaniirratti hojii fokkisaa yoo hojjatan barri nidarba itti hinfakkaatu. Haduun saba isaanii qalaa ture deebi’ee morma isaaniitti yoo aggaamuu dubbiin isaaniif gala. Obbo Juneddiin gaafa nama hunda dursanii badii saba isaaniirra gahe “…..nixinnaate.” jedhanii komatan dabareen bor kan isaanii ta’uu hinyaanne. Har’a, dabareen isaan gahee badiin walfakkaatu balbala isaanii gaafa seenu maal akka jedhan isaanumaaf dhiifna. Garuu hojii waqayyoo ta’ee bakka ilmaan saba isaanii ittihiisisaafi ajjeesisaa turan yoo ejjatan salphina isaanitti dhagahame ijaan arguu dandeenyeerra. Haata’uutii ammas ka’umsi keenya nama kana qeequuf miti. Kuni seenaa itti gammadan miti. Dhalli saba tokkoo diina wajjin lammii isaa miidhee galgala keessa deebi’ee ofiifis gaafa miidhamu arguun seenaa fokkisaadha. Kaleessarraa baruun dadhabamee seenaan kun deddeebi’ee muul’achuun ammo caalatti nama gaddisiisa. Kanaaf waa’ee kana dubbachuuf dirqamne. Furmaata bardaada. Furmaanni dursaa ammoo warra lama dhabdee ta’anii hafaa jiran kana harka jira. Har’a, Oromoon dhibdee isaa furachuuf qabsoo murteessaarra jira. Bilisummaan Oromoo waan hinoolle! Diinni Oromoo Oromoo kamiifuu fira hinta’u. Haaduu isaa qarri lama. Galgala warruma isa firoomfatetti deebi’a. Dafanii of baasuun dhimma abbaati. Yaada olitti bulfanne waliin kutaa sadaffaa barruu kanaa keessatti walgarra. Har’aaf xumurre.
Injifannoon uummata Oromoof!
COMMENTS
RULES FOR COMMENTING:
Gadaa.com values your inputs, and to maintain a positive environment of discussion, the following rules will be enforced for comments. When you click SUBMIT COMMENT below, you are agreeing to abide by the following rules.
1. Apply common-sense respect and courtesy. Feel free to express your thoughts within the limits of civility.
2. Personal attacks, offensive language and unsubstantiated allegations are not allowed.
3. By submitting your comments, you take all the responsibility, legal or otherwise, for your comments.
4. Comments are naturally short. Long comments may be removed; for long comments, feel free to submit them as articles to be posted on their own.
5. Gadaa.com reserves the right to remove comments that do not follow the rules stated here.
6. Frequent offenders of the above rules will lose future posting privileges.
How to Use the New Comment Section
1. One can sign in using social networking services (if using this, click on "Sign In With your preferred social networking service")
2. One can also comment as "Guest" (no log-in required; for this, click on "Pick A Name" AND check the "I'd rather post as guest" button.)
(ONLY NAME and EMAIL are required; no password needed if commenting as Guest.)
3. To SUBMIT comments for moderation, click on the "Arrow" sign.
Disclaimer: Opinions expressed in comments do not reflected the views of Gadaa.com unless explicitly stated otherwise by Gadaa.com; Gadaa.com IS NOT accountable for any thought and content of comments.
3 Comments
-
NuRE Ali:
galanni kan waaqa uumaati. !
Sochiin bilisummaa oromoo
ifa aduuti hagooguun hindanda’amu. warreen amma duraaf diina deeggaran hundi
yeroo gabaabduukeessatti deebi’uun gabrummaa bara dhibbaa fonqolchuu qabna.
Injifannoon tan oromooti.!!!!!!!!
-
Gurmu abdi:
Bareesitoonni barruu gaddadhaa! Mo’aa ,bilisummaa argaa,dheebuu ba’aa.seenaa walitti dhufeenya habashaafi oromoo keessatti minilikii kaasee haga ammaatti oromoon baandaa habashaa ta’ee hojjete marti dhumisaa garii ta’ee hin beeku.kan akka goobanaa daaccee,baalchaa abbaa nafsoofi habta gorgis “awultiin” illee hindhabanneef.kan warra tplf immo itti baasayyuu mana hidhaa ta’e.ABO Jabeessaa ODF nurraa fageessaa.yookaan kaayyoo keessan nuhubachiisaa.WMO KUN MAAL BAANDAA HABASHAATII????ABOn gosa dhiiga keenyaati.abo blood group A,B,AB&O. “Olf never die”but his enemy is die.qeerroon oromoo qawwee akka bitatu dhaamsa kooti.sababiin isaa nagaan erga hinjirre qawwee dhukaasuudhaan siyaasa oromoo kan warra alaa utuu hin eegatin warri biyyaa nisirreesina.injifannoon uummata oromoof
-
Gammachiis:
Galata argadhaa. Barreefamni kun waanan argee darbe wajjiin wal fakkaata. Gantoonni alagatti maxxananii yakka isaan guutuu oromiyaa keessatti rawwaataa jiran isa keessa jirutu beeka… Fala biraa hin qabnu tokko taane diina ofirraa fonqolchuu qabna.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Daily Archives: June 9, 2014
Barattootni Oromoo Yuunivarsiitii Madda walaabuu 15 tika mootummaa wayyaaneen halkan ukkaamsamuun bakka buuteen isaanii dhabame
Gabaasa Qeerroo Waxabajjii 09,2014 Madda Walaabuu
Mootummaan Wayyaanee hanga hundeen buqqa’u hidhaa fi ajjeechaa ilmaan Oromoo irraa kan hin dhaabbanne Yuunivarsiitiilee keessaa barattoota Oromoo maqaa ABOdhaan funaanuun mana hidhaatti ukkaamsaa jira. Mootummaan abbaa irree faashistii wayyaanee gaaffii abbaa biyyummaa Uummatni gamtaan gaafataa jiru dura dhaabbachuuf tarkaanfii hidhaa fi ajjeechaatti kan xiyyeeffatte Barattoota Oromoo Yuunivarsiitii Madda Walaabuu keessaa funaanuudhaan isin Qeerroodha, Kan Qeerroo ijaaruu fi Uummata kakaasu isini jechuun mana hidhaatti ukkaamsitee jirti. Barattootni 15 ol bakka buuteen isaanii kan dhabame yoommuu tahu isaan keessaa
- Barataa Anuwaar Sayid muummee Accounting waggaa sadaffaa irraa
- Barataa Amaan Badhaasoo Barataa Civil Engineering waggaa 4ffaa
- Barataa Gurmeessaa Tujibaa Barataa Managment waggaa 2ffaa
- Barataa Ashannaafii Bariisoo barataa Managment waggaa 3ffaa
- Barataa Tasfaayee Caalaa Economics waggaa 3ffaa
- Barataa Hamzaa Usmaan barataa Civil engineering waggaa 4ffaa
Keessatti argamu. Mootummaan wayyaanee hanga hundeen buqqa’ee Bilisummaan oromoo fi Walabummaan Oromiyaa mirkanaa’utti gocha farrummaa Uummata Oromoo dararuu irraa waan hin dhaabbanne tahuu hubachuun Uummatni gamtaan qabsoo Oromoo deemsifamaa jirutti makamuun qooda Oromummaa akka baatan jechuun Qeerroon Yuunivarsiitii Madda walaabuu waamicha dabarsee jira.
Manneen Hidhaa Godina Lixa Shawaa Keessatti Oromoonni lakkoofsaan 75 ta’an Haalaan Dararamaa Jiru. Kanneen Keessaa 8 Shamarran Ta’uun Beekame.
Gabaasa Qeerroo Lixa Shawaa Waxabajjii 09,2014
Yeroo ammaa kanatti Oromoonni Maqaan Isaanii kanaa gaditti tarreefaman kuniin mana hidhaa godina Lixa Shawaa,Amboo, Waajjira Poolisii Godinaa, Kachallee Amboo,Gamoo Abbabechi jala,Masaraa Mootummaa Magaalaa Amboo, Hoomachoo, fi Sanqallee Keessatti hidhamuun miidhaan reebichaa fi dararaan adda addaa haalaan akka irra gahaa jiru gabaasi Qeerroo Magaalaa Amboo ibsee jira.
A/ Shamarraan Oromoo Amboo irratti hidhamuun dararamaa jiran keessa
- Ayyaantuu Margaa jiraattuu magaalaa Amboo, hojii daldalaa huccuu aadaa Oromoo kan Godinaalee Oromiyaa hundaa walitti qabuun Magaalaa Amboo keessatti kan daldaltee jiraattu
- Misgaanee Tarrafaabarattuu kutaa 8ffaa M/b Carii sadarkaa 1ffaa
- Kumee Lammaa barattuu kutaa 9ffaa M/b Liiban Maccaa Sadarkaa 2ffaa
- BeezaaTarreessaa jiraattuu magaalaa Amboo,
- Gissoo Fufaa barattuukutaa 8ffaa
- Masarat Abarraa kutaa 10ffaa barattuu kutaa 10ffaa m/b sadarkaa 2ffaa fi qopha’inaa Gudar
- Sisayi Baqqalaa dubartii lafarra harkisuun reebaa mana hidhatti geeffamte,
- Taddaluu hojjettuu guyyaa buna jabanaan danfistee gurguruun kan maatiii shee jiraachiftu.
B/ Dargaggoota, Barattoota Ga’eessota, Manguddootaa fi Jiraattoota Magaalaa Amboo fi Naannoo irra qabamuun hidhamanii dararamaa jiran keessa: Manneen Hidhaa Godina Lixa Shawaa Keessatti Oromoonni lakkoofsaan 75 tahan dararaman
የወጣት ኒሞና(ፍሮምሳ) ጥላሁን ሞት የህዝብ ኣይን የሆኑ የኦሮሞ ምሁራንን ለመግደል ወያኔ ያወጣው እቅድ
ቀጣይ ኣካል ነው!
የኦሮሞ ነጻነት ግንባር መግለጫ
በወያኔ መንግስት የኦሮሞ ዜጎች ላይ እየተፈጸመ ያለው ጭካኔ የተመላበት የግድያ ወንጀል፡ በሃበሻ ገዢ መንግስታት የኦሮሞ ምሁራንን ከምድረ-ገጽ ለማጥፋት ለረዥም ዓመታት ኣቅደው በመስራት ላይ ያሉት የዘር ማጥፋት ተግባር ኣካል ነው። በተለይም የህዝቡ ዓይንና ኣለኝታ፡ የነገ ሃገሪቷ ተስፋ የሆኑ ወጣቶችን በእስር ቤት ውስጥ ለኣካላዊና ለሰነ-ልቦናዊ ሰቆቃ በመዳረግ በኣሰቃቂ ሁኔታ ህይወታቸው እንድታልፍ ማድረግ የተለመደ ሁኔታ ሆኗል። የወያኔ ኣምናገነን መንግስት የፖለቲካ ስልጣኑን በሃይል ከተቀጣጠረ ኣንስቶ ባሉ 23 ዓመታት ውስጥ ይህን በመሰለ ዘግናኝ ሁኔታ የተገደሉ የኦሮሞ ዜጎች ቁጥር የትየለሌ ነው። የወጣት ኒሞና ጥላሁን ሞትም በዚሁ ስልት ጠላት ካደረሳቸው ግድያዎች ውስጥ ኣንዱ ነው። ኒሞና በሩጫ ላይ ሳለ ካሰበበት ሳይደርስ ያለኣንዳች ጥፋት የኦሮሞ ዜጋ በመሆኑ ብቻ ተወንጅሎ በወያኔ ስርዓት በኣጭሩ የተቀጨ የ28 ዓመት ወጣት ነው። ኒሞና ከኣባቱ ኣቶ ጥላሁን ኢማናና ከእናቱ ወ/ሮ ላቀች እንዳለማ ሙልአታ በምስራቅ ወለጋ ዞን ኣርጆ ከተማ ተወለደ። የ1ኛ እና 2ኛ ደረጃ ትምህርቱንም እዚያው ኣርጆ ከተማ በማጠናቀቅ የከፍተኛ ትምህርቱን ለመቀጠል በ2004ዓም ፊንፊኔ ዩኒቨርሲቲ ገባ። በዚሁ ዓመት የኦሮሞ ተማሪዎች ከፊንፊኔ ጉዳይ ጋር ኣያይዘው ባስነሱት ተቃውሞ የወያኔ ስርዓት ከ400 በላይ ተማሪዎች ላይ ባሳለፈው ኢ-ፍትሃዊ ብይን ኒሞና ጥላሁንም ለኣንድ ዓመት ከትምህርት ገበታው ተባረረ። ከኣንድ ዓመት በኋላም ወደ ትምህርት ገበታው በመመለስ በ2007 ዓም የመጀመሪያ ዲግሪውን በ’Banking and Insurance’ በማጠናቀቅ ተመረቀ። በወያኔ መንግስት ሃይሎች ህይወቱ እስካለፈችበት ዕለት ድረስም በመምህርነት ስራ ላይ ተሰማርቶ በሸኖ ከተማ ህዝቡን ሲያገለግል ነበር። በስራ ላይ እያለ ኦሮሞ ሆኖ በመፈጠሩና በብሄርተኝነቱ ብቻ ከወንጀለኛ ተቆጥሮ በ2008ዓም በወይኔ መንግስት የደህንነት ሃይሎች ታፈነ። የወይኔ ስርዓት የኦሮሞ ምሁራንና የህዝብ ኣለኝታ የሆኑ የኦሮሞ ዜጎችን በኦነግ ኣባልነት ወንጅሎ የመሰወር ያረጀ-ያፈጀ ስልት ሰለባ የሆነው ወጣት ኒሞና ጥላሁን እጅግ ዘግናኝና ኢ-ሰብዓዊ ሰቆቃ ሲፈጸምበት ነበር።
ባለፉት ስድስት ዓመታት ውስጥም በማዕከላዊ፣ በቃሊቲ፣ በቂሊንጦና በዝዋይ እስር ቤቶች ውስጥ ከዚህ ዓለም በሞት እስከተለየበት ቀን ድረስ የድብደባና ቶርቸር ተግባር ሲፈራረቅበት ነበር። በደረሰበት ድብደባና ሰቆቃም ለከፋ የጤና መታወክ ተዳርጎ ተገቢውን የህክምና ኣገልግሎት በመነፈግ ህይወቱ እንድታልፍ ተደርጓል። ከረዥም ግዜ ድብደባ የተነሳ ቁስሉ ኣመርቅዞ ለከፋ የእጢ በሽታ ዳረገው። ለይስሙላ ወደ ሃኪም ቤት ተወስዶ የቀዶ ጥገና ህክምና ከተደረገለት በኋላ ቁስሉ ሳያሽር ወደ እስርቤት እንዲመለስ በማድረግ በቁሙ እንዲሞት ፈረዱበት። OLF Press Release June 2014 Amharic
Falmadhu Mirga Kee!! Dhaamsa Shamarran Oromoo Maraaf/Walaloo Qabsoo
DIINA IRRATTI WAL-TUMSUUF,YEROOTU GA’E ! kutaa 2ffaa
DIINA IRRATTI WAL-TUMSUUF, YEROOTU GA’E !!
SEENAA Y.G (2005) kutaa 2ffaa.
Diina irratti wal tumsuuf, waamicha tarrisuun furmaata hin ta’u. Dhaabbileen Siyaasaa Oromoo adeemsa kana keessa jiran dogoggoratti jiruu jedheen yaada. Muxannoon Qabsoo keessa qaxxaamurree jirru, salphaa miti. Aadaa keenyatti amanna yoo ta’es, waan jiru sirreessuuf karaa salphaa qabna Irraa barbaachuun fardiidha. Dhalli Oromoo Addunyaa kana irra jiraatu hundumtuu, keessa isaatti waan of gaafatuu fi waan ta’uu qabu ilaalchisee keessa isaatti bilcheessee mala malachaa jiraachuun ifadha. Tumsa barbaachisuuf gumaacha irraa eegamu taasisuuf qophiidha. Amma gaaffii guddaan Tumsa kana akkamiin Ummachuu dandeenya ? Tumsa akkamii nu barbaachisa ? Tumsaa fi kaayyoo akkamitti araarsina ? Daangaan isaa maalii ? Tumsi nuuti barbaannu fi kan addunyaan itti jirtu wal simaayi ? akka isaanii taana jennee aadaa keenya keessaa ceenee, waan kolfaa hojjachuu wayya ? moo, Makaanizimii Tumsaa Mataa keenyaa addunyaattu qabannee ba’uu dandeenyu uumnee, bu’ura aadaa fi Gadaa gadi dhaabnee, hegaree keenyaaf yaadutu furmaata nu ta’aa ??? jennee of gaafachuu nu barbaachisa. Sadarkaa kana irra ga’uuf wareegama qaalii kafaluu keenya dagachuu hin qabnu. Karaan nu eeggatu kana irra ulfaataa ta’uu waan maluuf, Tumsa Ummachuun amma shamiza of irraa baasanii geeddarachutti fudhachuu dhiifnee, gadi jabeessinee irratti hojjachuutu hegaree isaa mi’eessa.
DIINA IRRATTI WAL-TUMSUUF YEROOTU GA’E !!! kutaa 2ffaa.docx
GAAFFIIN FINFINNEE FI RAAYYAA, WALLOO, DIRREE DAWAA, SODDOO…..TOOKODHA !!!!.docx
Keekiyyaa Badhaadhaa, Wallee Haaraa 2014


text:
Melanin
Ballinan, melaniniin kaneen kessa tokko dha: polyacetylene, polyaniline, fi polypyrrole "gurracha" fi "bunii" yokan makaa copolymer isaani. biological melaniniin bayye bekkama ta'ee polymerii monomer molecules laman (indolequinone, fi dihydroxyindole carboxylic acid) kessa tokko ta'ee yokan kan lachuu kaneeni ta'etti. Melaniniin plant, binensotta fi protista kingdoms kessatti argama, innis akka pigmentiit tajajilla. Archaea fi bacteria kingdoms kessa jirachuun melanin walii-galtee dhabisaa qo'atotta kutta kanaaf sababa ta'erra.
This is an excerpt from the article Melanin from the Wikipedia free encyclopedia. A list of authors is available at Wikipedia.


text:
Daily Archives: January 24, 2013
Ka’i Oromoo!! Waamicha Hiriira Nagaa Oromoota Washington, DC
Godina addaa Oromiyaa Kamiseetti uummatni gibira mootummaa Wayyaanee dhorkate.Dargaggootni oromoos hidhamaa jiru
Amajjii 24,2013 Finfinnee
Godina addaa Oromiyaa magaala Kamisee baatee ganda qotee bulaa Karrajumaa keessatti uummatni gaaffii mirgaa kaasuun mootummaa Wayyaanee yaaddoo keessa buuse.Ganda qotee bulaa kana keessatti uummatni gibira mootummaa wayyaanee dhorkachuun diddaa isaa gamtaan mulisee jira.Mootummaan Wayyaanee naannoo kanatti yeroodhaa gara yerootti dargaggoota naannoo kanaa maqaa miseensota ABOn hidhaa kan ture yeroo ammaa kanas magaala Kamisee fi ganda qonnaan bulaa kanneen keessaa isintu uummata qindeessa jechuun mana hidhaatti ukkaamsee jira.Dargaggootni Oromoo
1. Abdii Mohaammed koollejjii BLTO irraa kan eebbifame
2. Sayid Abdullaah Yaayyaa barataa kutaa 12ffaa
Mana hidhaatti ukkaamsuun reebicha irraan gahaa jiran.Naannoo kanatti wayyaaneen dargaggoota Oromoo gowwoomsuun gara waraanaatti guuruuf kan karoorfate diddaa uummataan fashaluun isaas ni yaadatama.


text:
Barattootni Oromoo Yuunivarsiitii Haramaayaa Ayaana Ayyaanee Wayyaanee Caamsaa 20 Nyaata Lagachuun Dabarsan
Barattootni Yuunivarsiitii Haramaayaa Ayaana Caamsaa 20 irratti nyaata lagachuun diddaa dhageesisan. Yuunivarsiitii Garaa garaa keessattis Sabboontotni Oromoo uffata gaddaa
Mootummaa Wayyaanee irratti qabsoon abbaa biyyummaa jabaachuudhaan kan itti fufe Yuunivarsiitii Haramaayaa keessatti Barattootni Oromoo ayyaana Mootummaa Wayyaanee Caamsaa 20 irratti Yuunivarsiitii keessatti nyaata lagachuun diddaa dhageessisan. Barattootni Oromoo Yuunivarsiitii Haramaayaa keessatti baay’inaan 10,000 ol tahan Guyyaa waanjoon garbummaa Uummata Oromoo irratti bifa jijjiirratee dhufe Caamsaa 20 gaddaan dabarsuun diddaa nyaata lagachuu taasisanii jiran. Bulchinsi mooraa Yuunivarsiitii Haramaayaa fi Bulchaan Godina Harargee bahaa dhimma kana irratti dhiphina guddaa keessa kan seenan yoommuu tahu Mootummaan wayyaanees haala jabaan dhiphattee jirti. Barattootni Kunneen nyaata lagachuu irraan darbuun uffata gaddaa kan uffatan Yoommuu tahu diddaa wal fakkaataan Yuunivarsiitii Adaamaa, Amboo fi Hawaasaa keessatti bifa wal fakkaataan sabboontotni Uffata gaddaa uffachuun ayyaana caamsaa 20 gaddaan yaadatanii jiran.


text:
Mootummaan Wayyaanee gaaffii mirgaa ilmaan Oromoof deebii kennuu dhiisee hidhaa fi ajjeechaan saminsa lafaan ummata Oromoo miidhaa waan jiruuf.Kana irratti dabalees yeroo ammaa caalaati ummata Oromoo gabrummaa jalatti hambisuuf jecha halkanii fi guyyaa kan tattaafatu haala kanaan jireenya fi abbaa biyyummaa Oromoo mirkaneeffachuuf jecha warraaqsi bilisummaa Oromoo eegale tarkaanfii gochaa mootummichaan madaalu fudhachuu dha.
Haala kanaan guyyaa har’aa Bitootessa 10,2012 sa’a 9:57tti Oomisha shonkoraa Waarshaa sukkaaraa Fincaa’aa magaala Xiqqoo ‘’I’’ jedhamtuun waamamtuu fi Nashee gidduutti argamu karaa Konkolaataa laga Nasheetti geessu irraa gama mirgaatti kan argamu guutummaatti ibiddaan barbada’ee jira.Mootummaan Wayyaanee lafa ilmaan Oromoo irratti horee Oromoo bitaan kana booda abjuu isaaf haa tahu jechuun tarkaanfiin kun jabaatee akka itti fufu warraaqtonni gabaasanii jiru.
Baatii lamaan kana keessatti tarkaanfiin inveesiterootaa fi qabeenya mootummichaa irratti kan fudhatame kan jalqabaa malee kan dhumaa akka hin taane gootonni Oromoo ni mirkaneessu. Washaanlee fi lafa qonnaa shukkaara Finca’aa haala eegumsi isaa waraana wayyaanee jabaate keessatti gootonni warraaqsa gaggeessan tarkaanfii akkasii fudhachuun wayyaanee guddoo naasisee akka jiru argama.
Mootummaan wayyaanees baatii darbe keessa oomisha shonkora Finca’aa kan hektaara 7 tahu sababaan gubateef hojjettoonni warshichaa fi kan oomisha irratti hojjetan Oromoota waan taataniif diddaa keessan muldhisuuf akkana gootan jechuun nama 27 kan tahan mana hidhaatti dabarsee kanneen 200 ta’an ammo hojii irraa ari’uun isaa ni yaadatama.
Guyyaa har’aas haala kanatti kan rifate mootummichi human waraanaa gara oomisha sanitti yeroo guuree bobba’ee jira.
Haala kanatti aanu jala bu’ee qeerroon ni gabaasa.
Qabsoon itti fufa! Gabrummaan ni kufa!


text:
Bitootessa 12,2012
Guyyaa har’aa Bitootessa 12,2012 ganama irraa hanga sa’aa kanaatti fincilli diddaa gabrummaa barattoota University Amboo fi Qeerroo jiraattota magaalaa dabalatee mooraa Univresitycha keessatti qabate hanga ammaa sadarkaa guddaatti itti fufee jira.Gootonni barattooti Oromoo gaaffii nyaataan wal qabatee mirga ummata Oromoo fi Oromiyaa gaafachaa fi mooricha keessatti guutummaatti wal gurmeessuun dhadannoo dhageessisaa fi wallee warraaqsaan gaaffii fi yaada isaanii ibsataa akka jiran beekama.
- Gaaffiin guyyaa har’aa mootummaa Wayyaaneetti dhihaatee jiru keessaa.
- Mirgooti ummata Oromoo kan qabeenya isaa tikfachuu fi biyya isaa irratti abboomuu haa eegamu.
- Mooraa barannuu kessaatti qawwee fi raasaasaan doorsifamuun hatattamaan haadhabbatu.
- Hidhamtooti Oromoo haa gadhifaman
- Barttooti Oromoo mooraa University adda addaa irraa sababaan tokkoon malee qabamanii hidhaman hatattamaan haagadhiifaman.
- Lafti Oromoo inversteroota alagaatti gurguraman ammaan gara abbaa biyyaa kan tahe Oromootti haadeebi’u.
kan jedhuu fi gaaffiileen kaan keessatti argamu.
Guutuu gabaasa kanaa wal duraa dubaan ni dhiheessina.
Qabsoon itti fufa!!


text:
MEETNI NAMA HARKA JIRU DHAGAA FAKKAATA
Malkaa Caffee irraa*
Baatiilee 10 dura (Waxabajjii 2012) barreeffama mata duree “Meetni Nama Harka Jiru Dhagaa Fakkaata” jedhu kana oggaan barreessu, adeemsi marii kan amma ‘ADO/ODF’ dhalchuudhaan xumurame kun jalqabamee reefuu gara baatii lamaa gaha ture. Yeroo sanatti namootni ‘Marii’ sana irraa hirmaachaa turanii fi ala taa’anii deggeran kan nuun jechaa turan “Dhimmi rakkinoota QBO waan nu yaachiseef mari’annee waan fala/furmaata irra wayyaa tahuun gadi bahuuf akeekkanne” dha. Namoota adeemsa ‘Marii’ sana ija shakkiitiin ilaalanii mormaa turaniin ammoo wanti dubbatamaa fi barreeffamaa ture faallaa kanaa ture. Anis yaaddoo fi shakkii namoota waan sana mormanii irra guddaa isaa kanin qooddadhu tahu illee, yoo bifa ijaaraa taheen qooda gama keenyaa gumaachuudhaan itti dirmanne tarii sodaa fi yaaddoo ture sana danda’amu hanqisuu, dadhabamu ammoo xiqqeessuu, hin dandeenyuu laata? abdii jedhuunin yeroo sanatti waan kana barreesse.
Adeemsichi guddina isaa kan sadarkaa duraa xumuratee amma boqonnaa biraatti seenee jira. Ulfi gaafas garaa jiru amma dhalatee lafa jira. “Kan dhalate kun waan Farraa ti. Nu balleessuuf dhalate” jedhanii kan sodaatanii fi irraa waywaatan jiru. “Nama gadi hin gatin, midhaan itti gati” jedhamaatii mee bullee ilaalla jedhanii fayyaalummaa fi abdiidhaan yeroo fudhatanii ilaaluu kan filatanis jiru. Adeemsa sana sadoo jireenya dhuunfaa ofiin wal qabsiisanii ilaaluudhaan kan deggeraa fi jajjabeessaa turanii fi itti baha isaa kanas akka ‘Free Ticket’ fi ‘Green Card’ Oromiyaatti nama galchuutti kan herregatanis jiru. Daa’imni dhalate kun qaama guutuu fi lubbuu waliin dhalachuu isaa iyyuu kan hin amaninis guutan.
‘Mul’atni Haaraya’ gadi baaneen jedhamu meerre nama biraatti mul’achaa hin jiru? Garaagarummaan gurguddaan OFC (dhaabota biyya keessatti karaa nagaa qabsoofna jechaa jiran) fi ODF gidduu ni jira jedhamu meerre miseensotuma ODF hedduuttuu mul’achaa hin jiru? Hundaafuu, “Meetni Harkaa Qaban Dhagaa Fakkaataa”n gaafas caalaa har’a namaaf hubatamuu danda’a jedheen amana. Barreeffama kana warri oggas argattanii hin dubbisin (keessattuu miseensotni ODF) akka dubbistaniifin irra deebi’ee maxxanse.
Bilisummaan kadhaa/tolaa yookaan ammoo kan karaa qaxxaamuraa (short cut) argamu inuma hin jirre. Humna jaarmayaa caalaa namoota dhuunfaatti amanuu, abdachuu fi waan ajaa’ibaa ‘Miracle’ irraa eegachuun dogoggora guddaa dha. Hanga ammaatti QBO hoogganee galmaan gahuuf abdiin Ummatni Oromoo qabu tokkichi ABO qofa. Kan ABO caalu nuuf hin dhalatin hin jennu. Garuu hanga ammaatti kan isa caalu hafnaan kan isaan dorgomu illee hin jiru. Kanaaf isa harkaa qabnu haa jabeeffannu. “Meetni Harkaa Qaban Dhagaa Fakkaata” jedha Oromoon!
* Malkaa Caffee: malkaacaffee@gmail.com
COMMENTS
RULES FOR COMMENTING:
Gadaa.com values your inputs, and to maintain a positive environment of discussion, the following rules will be enforced for comments. When you click SUBMIT COMMENT below, you are agreeing to abide by the following rules.
1. Apply common-sense respect and courtesy. Feel free to express your thoughts within the limits of civility.
2. Personal attacks, offensive language and unsubstantiated allegations are not allowed.
3. By submitting your comments, you take all the responsibility, legal or otherwise, for your comments.
4. Comments are naturally short. Long comments may be removed; for long comments, feel free to submit them as articles to be posted on their own.
5. Gadaa.com reserves the right to remove comments that do not follow the rules stated here.
6. Frequent offenders of the above rules will lose future posting privileges.
How to Use the New Comment Section
1. One can sign in using social networking services (if using this, click on "Sign In With your preferred social networking service")
2. One can also comment as "Guest" (no log-in required; for this, click on "Pick A Name" AND check the "I'd rather post as guest" button.)
(ONLY NAME and EMAIL are required; no password needed if commenting as Guest.)
3. To SUBMIT comments for moderation, click on the "Arrow" sign.
Disclaimer: Opinions expressed in comments do not reflected the views of Gadaa.com unless explicitly stated otherwise by Gadaa.com; Gadaa.com IS NOT accountable for any thought and content of comments.
2 Comments
-
BULE COOMA:
Namootiin yaada isaan gama kamii iyyu isbsachuu miega jedheen ammana garuu OBBO MALKAA CAFFEE mee dhimma kana irra deebi’itti laal mee mee ati oli buli garme deema dhimmi tun jedhe isa ganna dheeraaf huduun itti dadha bee qabsaa wa,ee dhimma sabaa keenyaa yaaduun caalaa sabboontoota nu godha dhaaba siyyaasa tokko murmuuf deggeruu caalaa
-
Barii:
Obbo Guta Damoso,
Sarara jalqabaa irratti isa halluu blue qabu kan (Waxabajjii 2012) barreeffama mata duree “Meetni Nama Harka Jiru Dhagaa Fakkaata”) jedhu sana yoo click goote article guutuutti si geessa. Kan armaan olii kophaa isaatti dhugma article miti.


text:
WBOn Godina Kibbaa Irraan Sosso’u Kaampii Poolisii Magaalaa Moyyaalee Ganda 02 Keessatti Argamu fi Bakkoota Adda Addaa Weeraruun Kasaara Guddaa Wayyaaneen Irraan Geessisuun Beekame
(Madda Oduu ABO/MOA/Caamsaa 26, 2014) Gumaan barattoota Oromoo fi sabboontota Oromoo FDG fi Falmaa Mirga Abbaa Biyyummaa irratti humnoota faashistii wayyaaneen ajjeefamanii fi qaamaa hir’atanii lafatti hin hafu, ni baafama jechuun Tarkaanfii Haleellaa kan jalqabe Gootichi WBO Godina Kibbaa, dhaadannoo isaa itti fufuun Caamsaa 25,2014 guyyaa kaleessaa mooraalee poolisoota Wayyaanee ummata hiraarsan...


text:
Qubee Afaan Oromoo
Qubeen Afaan Oromoo, Afaan Oromoo baruuf bu'ura dha. Qubeen kun ka'umsi isaa Laatinii yoo ta'u yeroo ammaatti bal'inaan itti hojjetamaa kan jiru dha. Qubeen Afaan Oromoo qubee guguddaa(gurguddaa) fi qubee xixiqqaa jedhamuun lamatti qoodama.
Qubee Guguddaa(Gurguddaa)[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Gabateen armaan gadii qubee Afaan Oromoo gurguddaa agarsiisa:
Qubeelee armaan olitti barreeffaman alattis Qubeen Afaan Oromoo qubee guguddaa warra qubee dachaa ta'a of keessaa qaba. Isaanis:
Hubachiisa: P, V, Z, Ts, fi Zy n sagalee fi jechoota afaan ollaa fi addunyaa biraa irraa ergiffanne. Itti gargaaramuuf akka salphatuuf kan uumame malee sagalee dubbifamaa kanniin Afaan Oromoo keessatti hin argaman
Qubee Xixiqqaa[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Afaan Oromoo qubee xixiqqaa gabatee armaan gadii keessatti agarsiifaman qaba:
Qubeelee armaan olitti barreeffaman alattis Qubeen Afaan Oromoo qubee xixiqqaa warra qubee dachaa ta'an of keessaa qaba. Isaanis:
Hubachiisa: p, v, z, ts, fi zy n aadaa sabafi sablammii naannoo Oromoo jiraatanii calaqqisiisuuf kan uumamani malee Afaan Oromoo keessatti iddoo mataa isaanii hin qabani.
Qubee Dachaa[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
Qubeen dachaa qubee sagalee addaa ta'e, kan qubeewwan digdamii jahan keessa hin jirre of keessaa qabu. Sagalee qubee kanniinii qubeewwan dubbifamaa gara garaa lama walitti fiduun barreesina. Qubeewwan dachaan kunniin qubee akka SH, NY ,CH, DH, PH,fi (ST) ti. Qubeewwan dachaa kanniin keessa qubeen TS quboota akka P,V fi Z dabalatee qubee ergifanna ykn qubee alagaa jedhamani beekkamu.
Wabii[edit | Lakkaddaa jijjiiri]
- Catherine Griefenow-Mewis (2001). A Grammatical Sketch of Written Oromo (Grammatical Analyses of African Languages), Rüdiger Köppe


text:
SHEMPPUWAA HEEZZA
Xoossay Sa'au Halchchidoy Aybee?
Xoossay asaa naatussi halchchidoy aybee?
Xoossaa maataa bolli ayba oyshay denddidee?
Sinttappe sa'an de'oy ay mala gidanee?
XOOSSAY sa'au halchchidobay tumuppe maalaalissiyaaba. Yihooway, sa'ay payyanne ufayttiya asan kumana mala koyees. Geeshsha Maxaafay, “Xoossai…Edene giyoosan gannatiyaa kase tokkiis;” qassi i “xeellanau lo77iya, maanaukka mal77iya ubba qommo mittaa…mokissiis” yaagees. Xoossay koyro bitaniyaanne a maccaasiyo, Addaamanne Hewaano medhdhi simmidi, eta he lo''iya sohuwan wottidi: “Yelettite; corattite; ha sa7aa kumitenne haarite” yaagiis. (Doomettaabaa 1:28; 2:8, 9, 15) Yaatiyo gishshau, Xoossaa halchchoy asay naata yelanaadaana, gannatiyaa aassidi sa'aa ubbaa gattanaadaananne mehiyaanne do'aa haaranaadaana.
2 Xoossaa Yihooway, asaa gannate sa'an wottanau halchchido halchchoy polettanaba neeyyo milatii? Xoossay: “Taani giidoogaa taani…oottana” yaagiis. (Isiyaasa 46:9-11; 55:11) Ee, Xoossay ba halchchidobaa polanaagee attenna! I ‘biittaa giigissidoogee, asi de'anaadaanappe attin, coo medhdhibeennaagaa’ yootees. (Isiyaasa 45:18) Xoossay sa'an ay mala asay de'ana mala koyidee? Qassi eti he sohuwan ay keena wodiyaassi de'ana mala koyidee? Geeshsha Maxaafay hegau zaaruwaa immiiddi: “Xilloti biittaa laattananne yan merinau de7ana” yaagees.—Mazamure 37:29; Ajjuutaa 21:3, 4.
3 Hagee biron polettibeennaagee qoncce. Asay ha''i harggeesinne hayqqees; ubba issoy issuwaara waretteesinne issoy issuwaa worees. Issi moorettidabi de'ees. Gidoppe attin, sa'ay ha''i nuuni be'iyoogaa mala gidanaadan Xoossay halchchibeennaagee tuma. Yaatin aybi merettidee? Xoossaa halchchoy ayssi polettibeennee? Metoy doommidoy saluwaana gidiyo gishshau, asi xaafido ayba taarike maxaafinne hegaa nuuyyo yootana danddayenna.
ISSI MORKKEE DENDDIIS
4 Geeshsha Maxaafan koyro maxaafay, Edene ataakiltte sohuwan Xoossaara eqettiyoogaa qoncciyan beessida, Xoossaa morkkiyaabaa yootees. I ‘shooshshaa’ geetettiis; shin i tumu shooshsha gidenna. Geeshsha Maxaafan wurssetta maxaafay i ‘xalahe halaqaa [Dabloosa] woikko Seexaanaa giyoogee,…sa7a ubbaa balettiyaagaa’ gidiyoogaa qonccissees. I, ‘beni shooshshaakka’ geetettiis. (Doomettaabaa 3:1; Ajjuutaa 12:9) Ha wolqqaama kiitanchchay woykko ayfiyan beettenna ayyaana meretay, issi hiillanchcha uri ba cenggurssay matan de'iya asa milatiya ashangguluutiyaappe kiyiyaaba milatissiyoogaadan, shooshshan go'ettidi Hewaano haasayissiis. Xoossay asaayyo sa'aa giigissido wode, he ayyaana meretay de'iyoogee sirissenna.—Iyyooba 38:4, 7.
5 Gidikkonne, Yihooway medhdhido ubba meretati polo gididaashin, Dabloosa woykko “Seexaanaa” medhdhiday oonee? Qanttan, Xoossaa naata gidida, wolqqaama ayyaana meretatuppe issoy bana Dabloosa oottiis. Hegee waanidi hanana danddayidee? Ha wodiyankka, issi wode ammanettida lo''o asa gidida uri, laamettidi kayso gidana danddayees. Waanidi hegaadan hanii? He uri issi bala amoy ba wozanan diccanaadan oottana danddayees. I hegaabaa qoppiyoogaa aggennan ixxikko, he bala amoy keehippe wolqqaamana danddayees. Hegaappe injjee beettiyo wode, qoppiiddi takkido ba bala amuwaa polana danddayees.—Yaaqooba 1:13-15.
6 Seexaanaa Dabloosa xeelliyagan haniday hegaa. Addameenne Hewaana naata yelanaadaaninne sa'ay eta zerettan kumanaadan Xoossay etau yootiyo wode, i siyidaba milatees. (Doomettaabaa 1:27, 28) Seexaanay: ‘Asaa naati ubbay Xoossaayyo goynniyoogaa aggidi taayyo goynnana danddayoosona!’ yaagidi qoppidoogee qoncce. Yaatiyo gishshau, a wozanan bala amoy dicciyoogaa doommiis. Wurssettan, Xoossaa xeelliyaagan worddobaa yootidi Hewaano cimmiis. (Doomettaabaa 3:1-5) Hegaa oottiyoogan i Dabloosa gidiis; hegau birshshettay “Sunttaa Mooriyaagaa” giyoogaa. Hegaadankka i “Seexaanaa” gidiis; hegau birshshettay “Eqettiyaagaa” giyoogaa.
7 Seexaanaa Dabloosi worddottiyoogaaninne cimmiyoogan, Addaameenne Hewaana Xoossaassi azazettennaadan oottiis. (Doomettaabaa 2:17; 3:6) Hegaappe denddidaagan, Xoossay eti azazettana xayikko gakkiyaabaa odidoogaadan, wurssettan hayqqidosona. (Doomettaabaa 3:17-19) Addaamee nagaraa oottido wode ayyo polotettay paccido gishshau, a zeretta ubbay appe nagaraa laattiis. (Roome 5:12) Hanotaa, buddeenaa tigiyo bashiyan leemisana danddayettees. Bashiyaa bolli za'oy de'ikko, an tigido buddeena ubbay waanii? Ubba buddeenaa bollikka zirimoy woykko za'uwaa malaatay merettees. Hegaadankka, ubba asay Addaameppe polotettaa pacaa “za'uwaa” laattiis. Asay ubbay cimiyoyinne hayqqiyoy hegaassa.—Roome 3:23.
8 Addaamanne Hewaano Xoossaa bolli nagaraa oottanaadan kaalettido wode, Seexaanay makkalatettaa kaalettidoogee qoncce. I hegan, Yihooway haariyo hanotaa xeelliyaagan oyshaa denttiis. Seexaanay hegaadan giyo wode, ‘Xoossaa haaroy iita. I worddoteesinne bau haarettiyaageeta lo''obaa diggees. Xoossay haariyoogee asaayyo koshshenna. Eti lo''obaanne iitabaa banttau shaakki erana danddayoosona. Qassi eti taassi haarettiyoogee etassi lo''o’ yaagiyoogaa mala. Hegaa mala cashsha mala mootuwaa Xoossay waatidi shatimmaneeshsha? Issoti issoti Xoossay he wode makkalanchchata worana bessees giidi qoppoosona. SHin hegee Seexaanay denttido oyshaa zaaranee? Hegee Xoossaa haaroy suure gidiyoogaa boxooxissanee?
9 Paci baynna Yihoowa pirdday, makkalanchchata i sohuwaara woranaadan oottenna. I Seexaanaa mootuwaa bessiya ogiyan shatimmanaunne Dabloosi worddanchcha gidiyoogaa boxooxissanau, wodiyaa immana koshshiyoogau qofaa qachchiis. Yaatiyo gishshau Xoossay, asay Seexaanan sugettiiddi guutta wodiyaassi asaa haaranaadan qofaa qachchiis. Yihooway hegaa ayssi oottidaakkonne he denddida yohuwaa giigissanau i ayssi hegaa keena wodiyaa immidaakko, ha maxaafaa SHemppuwaa 11n tobbana. Gidikkonne, ha''i hagaadan giidi qoppiyoogee bessiyaaba: Addaameenne Hewaana etassi ayba lo''obanne oottibeenna Seexaanaa ammanidoogee bessiyaabee? Banttau de'iya ubbabaa immida Yihoowa, eti meqetti baynna worddanchcha giidi ammanidoogee bessiyaabee? Nena gidiyaakko ay oottuutee?
10 Nuna ubbaa ha wodiyan hegaa mala oyshati xeelliyo gishshau, he oyshata qoppiyoogee lo''o. Ee, neenikka Yihooway Seexaanaa oyshaayyo zaaruwaa immanaadan maaddiyaabaa oottiyo injjiyaa demmadasa. Yihooway nena haaranaadan doorada, Seexaanay worddanchcha gidiyoogaa bessiyaabaa oottana danddayaasa. (Mazamure 73:28; Leemiso 27:11) Biilooniyan qoodettiya ha sa'aa asaappe hegaa mala dooruwaa dooridaageeti keehi guuttata gidiyoogee azzanttiyaaba. Hegee, tumuppe Geeshsha Maxaafay ha sa'aa haariyay Seexaanaa gidiyoogaa tamaarissii? yaagiya issi keehi koshshiya oyshaa denttees.
HA ALAMIYAA HAARIYAY OONEE?
11 Ha alamiyaa haariyaagee Seexaanaa gidiyoogaa Yesuusi mule siribeenna. Seexaanay issi wode issi maalaalissiya ogiyan, “sa7an de7iya kawotetta ubbaanne eta bonchchuwaa” Yesuusa bessiis. Seexaanay hegaappe guyyiyan, “Neeni taayyo gulbbatada goinnikko, taani hagaa ubbaa neeyyo immana” yaagidi qaalaa geliis. (Maatiyoosa 4:8, 9; Luqaasa 4:5, 6) Ane issibaa qoppa. He kawotettata haariyaagee Seexaanaa gidennaakko, hegee Yesuusa paacciyooba gidana danddayii? Ha sa'aa kawotettati ubbay Seexaanaaba gidiyoogaa Yesuusi kashi gibeenna. Etayyo wolqqaa immidaagee Seexaanaa gidennaakko, Yesuusi hegaadan gaanaagee tuma.
12 Maalaalissiya yuniverssiyaa Medhdhidaagee, ubbaappe wolqqaama Xoossaa Yihoowa gidiyoogee qoncce. (Ajjuutaa 4:11) Gidikkonne, Geeshsha Maxaafay awaaninne ha alamiyaa haariyay Xoossaa Yihoowa woykko Yesuus Kiristtoosa geenna. Ubba, Yesuusi Seexaanaa qoncciyan, ‘sa'aa haariyaagaa’ yaagidi xeesiis. (Yohaannisa 12:31; 14:30; 16:11) Geeshsha Maxaafay Seexaanaa Dabloosa, ‘ha sa'aa Xoossaa’ yaagidikka xeesees. (2 Qoronttoosa 4:3, 4) Kiitettida Kiristtaanee Yohaannisi, ha eqettiyaagaa woykko Seexaanaa xeelliyaagan: ‘Mule sa'ay xalahe halaqan haarettees’ yaagiis.—1 Yohaannisa 5:19.
SEEXAANAA ALAMEE WAANI XAYANAAKKO
13 Issi layttay aadhdho payduwan, alamee de'anau kaseegaappekka haa metiya soho gidi gidi bees. Alamee olettiya wotaaddaratun, ammanettenna polotikaa asatun, iita gididi lo''o milatiya haymaanootiyaa kaalettiyaageetuuninne danuwaa oottiyoogan zozzidaageetun kumiis. Kumetta alamee giigana danddayennaagaa gidiis. Geeshsha Maxaafay, Xoossay ba olaa Armmageedoonan iita alamiyaa xayssana wodee matattidoogaa bessees. Hegee geeshsha ooratta alamiyau ogiyaa dooyana.—Ajjuutaa 16:14-16.
14 Xoossaa Yihooway saluwan de'iya Ba Kawotettan woykko aysuwan Haariyaagaa gidanaadan dooridoy Yesuus Kiristtoosa. Adussa wodiyaappe kase Geeshsha Maxaafay: “Na7i nuuyyo yelettiis! Attuma na7i nuuyyo imettiis! Kawotettai a hashiyan wodhdhana; a sunttai…Sarotettaa Halaqaa” geetettana. A kawotettaa daruwaunne a sarotettau zawai de7enna” yaagidi yootiis. (Isiyaasa 9:6, 7) Yesuusi ha kawotettaa xeelliyaagan bana kaalliyaageetussi: “Ne kawotettai yo; ne shenee saluwan hanidoogaadan, sa7ankka hano” yaagidi woossanaadan tamaarissiis. (Maatiyoosa 6:10) Nuuni takkidi ha maxaafan be'anaagaadan, Xoossaa Kawotettay ha alamiyaa kawotettata ubbaa mata wode xayssana; yaatidi i ba huuphe eta ubbaa sohuwaa oyqqana. (Daaneela 2:44) Hegaappe gannate sa'an, Xoossaa Kawotettay haarana.
OORATTA ALAMEE MATATTIIS!
15 Geeshsha Maxaafay: “SHin nuuni Xoossai immana giido ooratta saluwaanne ooratta sa7aa xilloi de7anasaa naagoos” yaagidi ammanttiyaabaa yootees. (2 PHeexiroosa 3:13; Isiyaasa 65:17) Issitoo issitoo Geeshsha Maxaafay ‘sa'aa’ yaagiyoy sa'aa bolli de'iya asaa malaatanaassa. Yaatiyo gishshau, xillotettay de'ana ‘ooratta sa'ay’ issippetettan de'iya, Xoossan nashettiya asaa malaatees.
16 Yesuusi, Xoossan nashettiya asati mata wode yaana ooratta sa'an “merinaa de7uwaa” woytuwaa demmanaagau qaalaa geliis. (Marqqoosa 10:30) Hayyanaa ne Geeshsha Maxaafan Yohaannisa 3:16nne 17:3 kessada, merinaa de'uwaa demmanau nuuni ay oottana bessiyaakko Yesuusi yootidoogaa nabbaba. Ha''i mata wode yaana Gannate sa'an, Xoossaappe he maalaalissiya woytuwaa ekkanau giday de'iyoogeeti demmana ufayssiya anjjuwaa Geeshsha Maxaafan xeella.
17Iitatettay, olay, danoynne kobabay xayana. “Iitaa oottiyaageeti…de7okkona;…SHin ashkketi biittaa laattana.” (Mazamure 37:10, 11) Xoossay, ‘Sa7aa gaxaa gakkanaassi de7iya olaa teqqiyo’ gishshau sarotettay de'ana. (Mazamure 46:9; Isiyaasa 2:4) Hegaappe guyyiyan ‘xillotettay daayana; aginay xayana gakkanaassi sarotettay darana’—hegee, sarotettay merinau de'ana yaagiyoogaa!—Mazamure 72:7.
18Yihoowassi goynniyaageeti sarotettan woppu giidi de'ana. Beni wode, Israa'eeleti Xoossaassi azazettido wode ubban sarotettan woppu giidi de'idosona. (Wogaabaa 25:18, 19) Gannatiyankka hegaadan woppu giidi de'anaagee ayba ufayssiyaabee!—Isiyaasa 32:18; Mikkiyaasa 4:4.
19Kattay qaxuhatiyoogee attana. Mazamuriyaa yexxiyaagee: “Biittan daro kattai mokko; dereti kattan kamettona” yaagidi yexxiis. (Mazamure 72:16) Xoossaa Yihooway ba geeshsha asata anjjananne ‘biittay kattaa mokkana.’—Mazamure 67:6.
20Kumetta sa'ay gannate gidana. Kase nagaranchcha asatun moorettida biittan lo''iya ooratta keettati keexettananne gadeti oosettana. (Isiyaasa 65:21-24; Ajjuutaa 11:18) Wodiyaappe wodiyan, kumetta sa'ay Edene ataakiltte sohuwaadan araddanne lo''iyaagaa gidana gakkanaashin, murutaa immiya biittay aakki aakki baana. Xoossay ‘ba kushiyaappe yeggidi, paxa de7iyaageeta ubbaa amuwaa aliyoogaa’ mule aggenna.—Mazamure 145:16.
21Asaanne do'aa giddonkka sarotettay de'ana. Do'aynne mehee issippe heemettana. Ubba guutta na'ikka ha wodiyan qoho gattiya do'atussi he wode yayyenna.—Isiyaasa 11:6-9; 65:25.
22Sahoy xayana. Yesuusi saluwan de'iya Xoossaa Kawotettan Haariyaagaa gidiyoogaadan, i sa'an de'iiddi oottidoogaappe keehi aadhdhiya hanotan harggiyaageeta pattana. (Maatiyoosa 9:35; Marqqoosa 1:40-42; Yohaannisa 5:5-9) Hegaappe guyye “ooninne, ‘Taani harggais’ yaagenna.”—Isiyaasa 33:24; 35:5, 6.
23Hayqqida nu siiqoti mule hayqoy baynna hidootay de'iyo de'uwau denddana. Xoossay hassayiyo, hayquwan xiskkida asati ubbay de'uwau denddana. Ubba “worddoikka xilloikka haiquwaappe denddana”.—Oosuwaa 24:15; Yohaannisa 5:28, 29.
24 Nuna Medhdhida Gitaa, Xoossaa Yihoowabaa tamaaranaunne ayyo haggaazanau dooriyaageeta sinttappe ayba ufayssiya wodee naagii! Yesuusi baappe miyyessan kaqettida iitabaa oottida bitaniyaassi: “Neeni tanaara gannatiyan de7ana” yaagidi qaalaa gelido wode, malaatidoy sinttappe sa'an yaana Gannatiyaa. (Luqaasa 23:43) Ha ubba anjjoy a baggaara polettanau de'iyo Yesuusabaa, nuuni gujjidi tamaaranau koshshees.
GEESHSHA MAXAAFAY TAMAARISSIYOOBAA
- Xoossay sa'aa gannate oottanau halchchido halchchoy polettana.—Isiyaasa 45:18; 55:11.
- Ha wodiyan alamiyaa haariyaagee Seexaanaa. —Yohaannisa 12:31; 1 Yohaannisa 5:19.
- Mata wode yaana ooratta alamiyan, Xoossay asaa daroban anjjana.—Mazamure 37:10, 11, 29.
Menttotu Oyshaa
1. Xoossay sa'au halchchidoy aybee?
2. (a) Xoossay sa'au halchchidobay polettanaagaa aybin eriyoo? (b) Geeshsha Maxaafay, merinau de'anay ay mala asa gidiyoogaa yootii?
3. Ha wodiyan sa'an ayba azzanttiya hanotati de'iyoonaa? Hegee ayba oyshata denttii?
4, 5. (a) SHooshshan go'ettidi Hewaano haasayissiday tumuppe oonee? (b) Issi wode ammanettida lo''o asa gidida uri laamettidi waani kayso gidana danddayii?
6. Wolqqaama ayyaana meretanne Xoossaa na'a gididaagee waanidi Seexaananne Dabloosa gididee?
7. (a) Addaameenne Hewaana aybissi hayqqidonaa? (b) Addaame zeretta ubbay cimiyoynne hayqqiyoy aybissee?
8, 9. (a) Seexaanay ayba qoncce gidida mootuwaa denttidee? (b) Xoossay ba bolli makkalidaageeta sohuwaara xayssibeennay aybissee?
10. Yihooway Seexaanaa oyshau zaaruwaa immanaadan maaddiyaabaa neeni waatada oottana danddayay?
11, 12. (a) Seexaanay Yesuusa paaccido issi paacee, ha sa'aa haariyay Seexaanaa gidiyoogaa waatidi qonccissii? (b) Ha sa'aa haariyaagee Seexaanaa gidiyoogaa boxooxissiya harabi aybee?
13. Ooratta alamee keehi koshshidoy aybissee?
14. Xoossay Ba Kawotettan Haariyaagaa gidanaadan dooridoy oonee? Hegee hananaappe kase woygettidi odettidee?
15. ‘Ooratta sa'ay’ aybee?
16. Banan nashettiyaageetussi Xoossay immanau qaalaa gelido al''o woytoy aybee? Hegaa demmanau nuuni ay oottana bessii?
17, 18. Sa'an ubbasan sarotettaynne woppatettay de'anaagaa waanidi ammanana danddayiyoo?
19. Xoossay ehiyo ooratta siraatan kattay kumanaagaa aybin eriyoo?
20. Kumetta sa'ay gannate gidanaagaa ammanana danddayiyoy aybissee?
21. Asaanne do'aa giddon sarotettay de'anaagaa bessiyay aybee?
22. Sahoy waananee?
23. Denddoy nu wozanaa ufayssiyaagaa gidanay aybissee?
24. Gannate sa'an de'anaagan neeyyo aybi siyettii?


text:
Dhaamsa Guyyaa Yaadanno WBO fi Bara 2013 Simachuu
ADDA BILISUMMAA OROMOO
OROMO LIBERATION FRONT
Amajii 1, bara 2013
Lakko.A02.13
DHAAMSA GUYYAA YAADANNO WBO FI BARA 2013 SIMACHUU
Uummatni Oromoo falmaa jaarraa torbaa ool ta’ee keessatti seenaan isaa bu’aa bahii qabaatullee sirna bulchiinsa qaroo fi baranee kan uf danda’ee, kan seenaa fi aadaa isaa irraa madde qabaachaa ture. Sabni Oromoo koolu galtoota garba diimaa qaxaamuranii gara biyya isaa dhufanii fi naanno biro irraahis isaaniif tumsa bahan waliin falmaa hadhaawwaa jaarraa baayy’eef eega gaggeesse booda humnaan booji’ame.
Sabni Oromoo, saba mallattoon sabummaa isaa akka gaaffii jala galu dabni guddaan irratti hojjatamee, safuu, aadaa, sirna bulchiinsa isaa fi biyya dhabe, saba qabeenya takko illee dhorkamee gabrummaa adunyaa kana irratti haalaan duubatti hafaa fi hamaa jala jiru. Sabni Oromo gantoota xiqqoo malee qabeenya hin qabu. Lafaa fi warshaaleen kan mootummaa koloonnefatu fuudaala, fudo-bourjaa, mootummaa abbaa irree cubamaa Darguu irra gara sirna Amaarsaa fi Tigreessaa Habashaa mootummaa abbaa irrummaa fi eergamtu kaapitaalistootaati hirkateen gabrummaa jala kufeetti jira. Mootumootni shanan walduraa dubaan irratti waldarbaa dhufan hundii akeekaa fi galiin isaanii tokko-ummata Oromoo fi biyya isaa humnaan qabatanii jiraachu dha.
Gurmuun Qabsaawootaa fi Miseensoota ABO, Seenaa, qora-qalbi muyxanno siyaasaa fi hawaasummaa Oromoo dhawaata seenaa gabrummaa kanarraa madde irratti hirkachuun bilisummaa uummata Oromoo fi walabummaa Oromiyaaf falmuun dirqama dhaloota Oromoo kan jaarraa 21ffaa maraatti jedheetti amana. Sabni Oromoo bala’aan biyyaa fi qabeenya dhuunfaa fi gamtaan qabaachaa ture kan dhabe Oromummaan malee ilaalcha siyasaa biroo irratti hundaawweef miti. Kanaaf, dirqamni diina gabroonfataa dura dhaabachuun bilisummaa Oromoof falmu dirqama dhala Oromoo kan maraatti malee kan filanno biro qabaatuun malus ta’u hin danda’u jenna.
Uummatni Oromoo Sirna Impaayyeera Itiyoophia kan uummata Oromoo cinaa galaafachuun biyya isaa Oromiyaa Itiyoophiyaan golguun irratti ijaarame kana falmuu irraa guyyaa tokkoofillee aaragalfate hin beeku. Waliitti qaba qabsoo fafacaa’aa kanatu ABOn akka gadaameessa gadadoo gabrummaa keessatti uumame dhalatus godhe. Sabni Oromoo dirqama seenaan isaan fedhee fi fedhii isaa kan yeroo finxaan gahuu kan danda’u yoo sirnaan gurmaawwee fi ijaaramee qofa ta’uu hubachuun, gamtaan ummata damaqsanii, gurmeeysanii hidhanno barbaachiisu harka lafa jalaan hidhachiisanii yoo hin qopheeysine bilisummaan galii isaa rukutu akka hin dandeenye hubachuu irraa ABO bara 1973 ti abuuramu danda’e.
Haata’u malee, akkumma Ibsa keenya lakk.O01.12 irratti, ibsinne “Qabsoon uummanni Oromoo bilisummaa fi walabummaa Oromiyaa godhaa jiru, gadaa shanan darbe bu’aa baayyee argamsiisulee, caraa gaarii yeroo adda addaa argameetti akka barbaachiisutti, dhimma itti bahuu dadhabuun deddeebi’ee qabsicha fi dhaaba keenya ABO muddateetti jira. Hamma hara’atis, Jaarmyni Oromoo tokolleen, humna damboobaa fi qabsaawaa ta’ee, barattoota barsisoota, qonaan bultoota, hayyoota, dubarttootaa, hojattootaa fi dargaggoota Oromoo kan biyyaa fi biyya alaa fagoo fi ollaa jiran mara qabsoof hiriirse, alagaalee dhimmi siyaasaa naannoo sani nu galcha jedhu mara gargaarsifachuun qabsicha injifannoon gahu hin dandeenye.”
ABOn hiri’noota cuunfaan kaayyaman kana haa qabaatu malee, injifannoon akka dhaabaatti galmeeysees akka jiru ifaa dha. Jaallan qaroo qaqaaliin ilmaan Oromoo bilisummaa fi walabummaa Oromiyaaf jaallan lubu jijjiiraa hinqabnne kennaannhedduun maqaa dhaaba kanaattiin dhaadhatanii, lolanii lolchiisanii awaalcha malee hafan lakkoofsi isaan haalaan gudaadha. Jaallan kuni kan haraan tana yaadannuu dha.
Akkasumas, fira qabsichaa fakkaatanni seenuu dhaan bu’aa fi kaayyoo mataa isaanii guutachuuf kall’oo qabsaawummaa ufatanii qabsicha galii hanqisuuf yknis galii qabsichaa jijjiiruuf warra caraaqinii waliinis qabsoon godhamee fi hacuucaan karaa alaa fi keessaan dhufe faca’insa gartummaa dhaaba keessaattif gumaata akka qabu dagatamu hin qabu. Qabsoon kamuu qabsoo of keessaa fi kan alaati qaba. Qabsoon bilisummaa diina wajjiin qabsoo yero godhu, uf keessaan ammo boodeetti harkifatoota mala akka qilleensa qabchu caalaa nama dhiibu uummata keessa facaasan wajjiins qabsoo haalaan xaxamaaa fi yeroo gariis ifachiisaa fi xiiqqeeysaa ta’ee gaggeessuus gaafata.
Guyyaan hardhaa guyyaa yaadanno WBO itti kabajamu. Guyyaan kun guyyaa seena qabeessa,jaallan kaayyoo qabsichaa bakkaan gahuuf qawwee kaasanii qabsaawuun diina falmu jalqaban itti yaadannu. Guyyaan kun guyyaa dhaamsa jaallan wareegaman nuuf dabarsan bakkaan gahuuf dhuunfaanis ta’ee waloon kakuu keenya irra deebinne haaroomsinnu. Guyyaa kun guyyaa miseensoota WBO madoo fi miseensoota dhaaba kanaa ta’anii osoo qabsaawwanii dhukubsatanii dhuunfaan uf tajaajiilu dadhaban itti yaadannuu fi gargaaruuf mala dhwoonnu. Guyyaan kun guyyaa Jaallan umurii guutu qabsoo kana keessatti dabarsanii dulloomuun kunuunsaa dhabanii rakkachaa jiran itti yaadanee mala itti barbaaduuf mala itti walgaafannu. Amajii 1, bara baraan kan yaadannu kana qofaan osoo hin taane, guyyaa hir’ina dhaaba keenya keessatti fi walumaagalatti hir’ina mooraa qabsoo bilsummaa Oromoo keessatti mul’ate uf duuba deebinne xiinxaluu, gamaagamu fi dadhabiinsa mul’ate sirreeysuuf tarkaanffii kabeeyssaa fudhachuun gama humnaatti uf jijjiiruuf tilmaamnnuu fi hojjannu.
Gurmuu Qabsaawootaa fi miseensoota ABO waliigaltee fi walhubannoota SHG-G-S.ABO fi QC- ABO waliin godhe hojjiitti hikuun gahee isaa bahuuf dhaamsa jaallan kufanii bakkaan gahuuf wa’ada kana dura seenne irra deebinne haaroomsuun, ABOn tokkoomee, haaroomee fi qaroomee akka diina muruu danda’uutti shaffisaan akka irratti hojjatamu danda’u GQM-ABO qophii ta’uu mirkaneeysa.
MQBO waalteeysuun sirna siyaasaa gamoo ykn agoobara walabummaa Oromiya (Oromia Sovereign Block) tokko utubuun yeroo isaatti jenne waan amannuf Gamoon sirna tokkummaa “dhaaboota siyaasaa Oromoo mara hamatu tokko uutubamee, ummatni Oromoo riifireendamaan (referendum) mirga isaas ta’ee walabummaa biyya isaa irratti murtii kennachu akka danda’u haala isa dandeeysiisu irratti humna hojjatu tokko waliin uummachuun ni danda’ama” jenna. Sirna siyaasaa bala’aan kuni jaarmayoota Oromoo kana hawaasummaa, kan dhimma adda addaaf ummata Oromoo tajaajiiluuf uumamanii (civic organizations) fi namoota qooda oolaanaa kennan mara kan hammatu yoo ta’ee soso’a bilisummaa hundeen bali’su danda’a.
Tokkummaan QBO gidduutti argamuu qabu kunis, kan akka ilaalcha hawaasaa sirna boodeetti hafaa keessatti firoomaa, ijoolle gandaatti, kan waliin gosa tokkoo, abalu hiriyaa kiyya, waan ta’efis akkasiin si godha akkana naaaf godhi kan jedhu ilaalcha tortoraa irratti kan bu’ureefamu osoo hintaane tokkummaa ilaalchaa fi biyyummaa cimaa ka qabaatu ta’uu qaba. Tokkummaan haalaan cimaa ta’e kun kan dhufuu danda’u yoo dhaaboota siyaasaa Oromoo gidduutti tokkummaan kaayyoo fi ilaalcha siyaasaa ifaa ta’ee jiraate beekame duwwaa dha. Akka ilaalcha keenyatti, garaagarummaan mooraa qabsoo bilisummaa Oromoo keessatti argame jedhamu kuni waldiddaa sadarkaa lamaffaa fi sadafaatti ilaalamu qabu malee waldiddaa sadarkaa duraa kan diina keenya nu dagachiisee waliirratti nu bobbaasu fi diina keenya umuurii dheersu miti jennatti amana. Haala keessa keenyaa kanas bilchiinaan sirreeyfachuu dhabuun walitti bu’uu, dalansu xixiqqoo, xiiqqii fi if qolee ta’uun dhimma saba keenyaa dursuu dhabuun waan mula’atuuf isa kana irra guddachuun dhimma saba keenya dursu qabna yaada jedhu qabna.
Miseensoota, deegarttootaa fi hawaasa keenya ABO- Jijjiirama kanneen haala baroota sadan darbe keessatti garee kana keessatti mumula’te irraa kan ka’ee, gadduun manatti galanii fi dhaabatanii haala adeemaa jiru gargar baafachuuf yaalaa jiraniif yaamichi nutti dhiheesinnu, kootaa dhaaba keessaniitti dabalamaatti jabbinattu nu irraa hira’te ni guutan jettan sanirraatti waliin haa hojjannu jenne waamicha dhiheesina.
Uummatni Oromoos, diddaa gabrummaa kan gaggeeyssaa turanii fi ittis jiran itti fufan, cunqursaa karaa amantii fi daragaggoota Oromoo irratti godhamu kana akka dura dhaabatan. Sabni Oromoo seenaa tokkichaa fi hiree tokkichaan alatti hiree biro fi mala biro akka hin qabne hubatee, karaan waliigaltee fi wal hubannoota araaraa ABO tokkomsu uf irra gahamee kana tinisuun, ABO dhaaba ilmaan Oromoo roga Oromiyaa hunda irraa keessatti uf arganii fi itti hirmaatani ittiin qabsaawwuun bilisummaa uummata Oromoo fi walabummaa Oromiyaa mirkaneeysan akka ta’uu danada’u gochuuf akka hirmaatanii fi dhiibaa barbaachiisaa fi murteeysaa ta’e akka gotan yaamicha dhiheesiinna.
Ilmaan Oromoo, bari haaraan kun bara ABO dhinu, MQBO itti sirnoomuu fi itti humnoomu akka ta’uuf jiraatu abdi fi hawwi keenya. Bari kun bara Ummatni Oromoo tokkummaa isaa jabeeyfatee diina irratti xiyyeefatu akka ta’u abdii keenya. Walumaa galatti, bara uummatni Oromoo karaa siyaasaa, hawaasumaa, diinagdee, aada, afaan fi fayyaan guddina itti argamsiisu akka ta’uu hawwina.
Injifanno Uummata Oromoof!
Gurmuu Qabsaawootaa fi Miseensoota ABO
COMMENTS
RULES FOR COMMENTING:
Gadaa.com values your inputs, and to maintain a positive environment of discussion, the following rules will be enforced for comments. When you click SUBMIT COMMENT below, you are agreeing to abide by the following rules.
1. Apply common-sense respect and courtesy. Feel free to express your thoughts within the limits of civility.
2. Personal attacks, offensive language and unsubstantiated allegations are not allowed.
3. By submitting your comments, you take all the responsibility, legal or otherwise, for your comments.
4. Comments are naturally short. Long comments may be removed; for long comments, feel free to submit them as articles to be posted on their own.
5. Gadaa.com reserves the right to remove comments that do not follow the rules stated here.
6. Frequent offenders of the above rules will lose future posting privileges.
How to Use the New Comment Section
1. One can sign in using social networking services (if using this, click on "Sign In With your preferred social networking service")
2. One can also comment as "Guest" (no log-in required; for this, click on "Pick A Name" AND check the "I'd rather post as guest" button.)
(ONLY NAME and EMAIL are required; no password needed if commenting as Guest.)
3. To SUBMIT comments for moderation, click on the "Arrow" sign.
Disclaimer: Opinions expressed in comments do not reflected the views of Gadaa.com unless explicitly stated otherwise by Gadaa.com; Gadaa.com IS NOT accountable for any thought and content of comments.
Comments are closed.


text:
WASHINGTON,DC
—
Baankiin Addunyaa dhaaba maallaqaa akka addunyaan hiyyumaa keessaa baatu gargaaru.Waajjirii isii guddaan DC.
xBaankiin Addunyaa dhaaba maallaqaa akka addunyaan hiyyumaa keessaa baatu gargaaru.Waajjirii isii guddaan DC.
Korii Baankii Addunyaa Bitootessa 12-13, 2014,Kigaalii,Riwaandaatti taa’e akka biyyoota Afrikaa Gammoojjii Sahaaraa gadi jiran rakkoo baasaniin irratti waan hedduu dubbate.
Afrikaan guddinna hunda qabuu argachuf injineerota miliyoona hedduu barbaaddi.
Misooma biyyoota Afrikaa gammoojjii Sahaaraa gadii guddisuuf sadarkaa olaanaatti barnoota saayinsiitii injineerota hedduu qabaachuun fala misoomaa jabaa taha.
Korii Afrikaa barnoota sadarkaa olaanaa saayinsii fi teknooloojii,oguma wa uumuu fi waan hedduun guddisuuf mari’ate kun Afrikaan guddinna misooma bara kumeetti milkhaauuf qabenna uumaan kenneef irratti nama barateef hedduu qabachu malte jedha.
Barnoota kana irra gahuuf barnoota jabanaa investerootilleen jaalatan qabaachuun ammoo faaydaa guddaa qaba.
Ufumaan beelaa-dheebuu,oolaa dhukkubaa fi wallaalaa keessaa ufi baafti.Warra kora kana dhufe keessaa tokkoo itti aanaa Perzdaantii Baankii Addunyaa damee Afrikaa,Makhtar Diop.
“Akka ganna dhufu jalqabee barnootii herregaa,saayinsii fi teknooloojii sadarkaa digriitiin sadarkaa olaanaa Afrikaatti baballatu feena.Akka horii kennamu keessallee gama kanaan qoodii guddaan argamu feena.”
Gama kaaniin ammoo akka gabaasii inistituutii IFPRI
, International Food Policy Research
jedhaniin bahe jedhutti jireenna ilmee namaa wayyeessuuf jalqaba namii nyaata nafa isaatii tahu argachuu qaba.
Akka gabaasa Tokkummaan Mootummootaatti addunyaa irraa nama miliyoona 840-tti guyyuma guyyaan nyaata nafa isaatii taatu dhaba, biliyooa lamatti ammoo woma argate nyaatee oola.
Taatullee biyyootii hedduun nyaata nafa isaaniiti tahu argachaa dhufuutti jiraatanillee biyyootii gammoojjii Sahaaraa gadiitii fi Eezhiyaa Gama Kibbaa rakkoo akkanaa keessuma jiran.
Birazil Chaaynaa,Taaylaadni,Vetnaami faan ammoo hiyyuma keessaa bahuutti jiran. Hujii qonnaa biyyootii tun wayyeeffatanitti rakko tanaa isaan baase.
Tanaan bahuuf ammoo akka Daarktera kanaatti mootummaa,dhaabbilee hawaasaa, fi investeroota fi qonnaan bultootii waliin hojjachu malan
Initituutiin tun akka namii biyya guddachuutti jiru amala amma itti deemuutti jiru waan mi’ooftuu,sooddii irra dabree fi cooma nyaachuu amala tolfatee deemu kana diqqeeffatee kuduraa fi fuduraallee ittti dabalatu gaafata.Soodaa fi waan mi’ooftuu coomillee irra dabre ufitti dabaluun dhiba akka akkaa keessa nama buusa.


text:
Gurraandhala 23,2012
Gaaffii mirgaa barattooti Oromoo gaafatan deebisuun kan itti ulfaate mootummaan nama nyaataa Wayyaane,dargaggoota Oromoo yeroo barbaadetti hidhuu gaafa fedhe ammo barnootaa fi dalagaa irraa arihuun mirga ummataa keessatti ukkaamsuuf yaalii gurguddaa godhaa jira.Yeroo ammaa kanattis barattoota Oromoo University Finfinnee keessatti gaaffii kaasan keessaa barattoota 14 gaaffii mirgaa kaastan FDG isinii kaasuuf jedhu bara geenye fi sababoota mirga Oromoo waliin walitti hidhu irratti qopheessuun barnoota isaanii irraa arihee jira. Kanneen kunis:-
- Mahdii Ahmad Harargee/Gaara Mul’ataa Furdaa Fayyaa W.2
- Najiib Aliyyii >> >> Baddannoo Engineer W.3
- Abdii Mahammad >> Dirree Dhawaa Seera W.2
- Mahammad Abdii >> Ciro Economy W.2
- Ayub Asfaaw >> Mi’eesso Seera W.2
- Jamaal Yusuf Harargee Haramaayaa Fayyaa W.3
- Qonjit Akliiluu >> Calanqo Accounti. W.3
- Fathiyaa Jamaal >> Qullubbii A.Oromoo W.2
- Zalaalam Damee >> Asaboot Fayyaa W.2
- Halimaa Shaamil >> Ciro Seera W.3
- Jannaa Mahammad >> Bookee Lammummaa W.2
- Caaltuu Hassan >> Dadar Fayyaa W.2
- Abbush Katamaa Shawaa Bahaa/Adaamaa lammummaa W.3
- Almaaz Yixinaa Shawaa A.Oromoo W.2
Barattooi Oromoo yakka Wayyaaneen kanaan barnoota irraa arihamanis,nuti aarsaa taanee ummanni keenya haabilisoomu, gaaffii haqaa fi mirgaa ummata keenyaa gochaa hammeenya Wayyaaneen nurraan gahaa jirtu kanaan hin dhaabbatu jechuun yaada isaanii Qeerrootti kennatanii jiru.
Qabsoon itti fufa! Gabrummaan ni kufa!


text:
Is’haaq Niiwtan
Is’haaq Niiwtan fiiziziistii, ogeessa herregaa, astroonoomara fi falaasessaa uumaa biyya Birixaaniyaa ture. Kitaabni itti-bultoota herrega fi falaasama umaa irratti inni bara 1687tti katabe seenaa sayinsii keessatti kitaabota dura-bu’oota keessaa tokko, kitaabota herregaa gurguddaa duubarra dhufaniif utubaa tahuudhaan. Kitaaba kanarratti Niiwtan akkaataa ufitti-harkisa lafaa fi heera sochii sadiin addaan baasee ibsa. Dhufiinsa Diifaranshaal kaalkulas fi intagraal kaalkulasiitiif, herrega keessatti Niiwtan, Gootfrad Liibniz waliin galata qaba.


text:
Waajjirri piroojekti ijaarsa manneen bulchiinsa magaalaa Finfinnee akka ibsetti,waldaaleen Interpiraayizoota hoji ijaarsaarratti hirmaachuun isaan muuxxannoo akka horatan isaan gochaa jiraadha.
Bulchinsa magaalaa Finfinneetti piroojeektoota ijaarsa manneen irratti hirmaannan interpiraayizoota harka 40 akka tahedha.
Bara 2003 keessa waldaaleen hoji ijaarsa irratti bobba'an muuxannoofi humna isaanii cimsachuun interpiraayizoonni 28 gara giddugaleessatti ceehuusaani ijaarsa manneen waliin sagantaa 10/90 irratti hirmaachaa jiruudha.
Hojii interpiraayizoonni hojjetan qulqullinni isaan dhiheenyatti hordofamaa akka jiru tajaajilli oduu Itiyoophiyaa gabaaseera.


text:
WASHINGTON, DC
— Itti aanaa Prezidaantii Oromiyaa obbo Abdulaziz Mohammed har’a barattoota Yuniversitii Haromaayaa dubbisuu isaanii barattoonni ibsanii jiru.
Gaaffii dhiyeessineef deebiin nuu kenname garuu barnoota itti fufaa jedhamne jedhu.
Gara biraan godina Horroo Guduruu Wallaggaa mgaalaa Shaambuu keessatti waraanni mootummaa mooraa Yniversitii Wallaggaa kan magaalaa keessa jiru keessatti boombiin dho’uu isaa barattoonni dubbataniiru.
Sana booda barattoonni gaaffii dhiyeessuu yeroo yaalanitti humnootii waraanaan reebamuu fi hidhamuun hanga har’aatti itti fufuun ibsameera.
Dhaabni momrituu paartii Kongresa Federaala Oromoo dilbata dhufutti hiriira waamuuf karoorfadhe jedha.
Gaaffii fi Deebii gaggeeffame caqasaa


text:
WASHINGTON DC
— Hagaya bara 1963 keessa hiriira nagaa sochii mirga namaa kan uummati nuusa miliyoonaa irratti argame fi Washington DC keessatti geggeessame irratti haasaa“I have a dream” jedhu kan Dr. Martin Luther King dhageessian ture. Seenaa Ameerikaa kan yeroo dhiyoo keessatti yeroo ajaa’ibsiisaa ture.
Bara 1893 keessa Afriikaa kibbaa keessatti abukaatoo lammii Hindii daraggeessa ta’an Gaandhiin baabura imaltootaa teessuma sadarkaa duraa ta’uuf malllaqa itti baasan irraa kaafamanii gara warreen adii hin taane taa’an sadarkaa gad aanutti akka darban ajajaman.
Presidentiin gumii “forth Freedom Forum” jedhuuf barreessaan kitaaba “Gandi and Beyon” jedhamuu David cortwright akka jedhanitti haala sana kan addunyaa guutummaa keessatti garaagarummaa guddaa fide.
Jireenya isaanii keessatti yeroo jalqabaaf loogiin sanyii isaan mudate. Hedduu gaddan, hedduu aaran. Waa’ee kanaa yeroo yaadan, qabsaa’uun akka irra jiraatu dhugoomsatan.
Haa ta’u malee hookkaratti hin amanan. Gaandiin hookkarri hookkara ka biroo akka kaasu, tarkaanfiin yeroo fudhatamu deebiin akka jiru, inni kaan isa kaan ijaa akka ba’u hubataniiru. Marsaa hookkaraa hamaa kana cabsinee keessaa ba’uun akka nu irra jiraatu Gaandiin hubatanii jiran jedhan.
Akkuma Hinduu kan tauran Ghandhi, Kirstiyaana hojjetaa Wangeelaa kan ta’an Dr. Martin Luther king leellistummaa polotiikaa isaanii kan bu’uursan amantii isaanii irratti.
Akkuma amantiin Gaandhii Hinduun barsiisu ilmoon namaa martinuu diina ofii iyyu haa ta’u siin gad kan hin taane fakkeenya uummaa ti. Marthin Luther king fi duuka buutonni isaaniis ajaja Yesuus Kiristoos diinni kee maddii kee tokko yoo kabale isa kaan itti qabadhuu ti, isaaf kadhadhuuf bakka isaa iyyuu fidirmafiif, dhuma irrattis dhiifama godhiif ka jedhu hordofu.
Dr. king dandeettii gidirsuu isaa dandeettii gidirfamuutiin ofi irraa deebisna. siin gad kan hin taane fakkeenya uummaa ti jedhan.
Kana kan dubbatan TMtti ambasaddora Ameerikaa hidda dhalata Afriikaa isa duraa fi michuu Dr. Martin Luther keessaa tokko kan ta’an Andrw Young.
Fiilmee seena galmeessa “Do not Walk Alone” Qofaa kee hin deemin jedhuufi waa’ee sochii mirga namaa mull’isu daawwatan. Fiilmii kana keessaa hirira hookkaraan alaa bara 1964 Saint Augustine, Floridatti geggeessameef yeroo daragaggummaa isaanii isaan hoogganan tu keessatti argama.
Gabaasaa Guutuu Armaa Gaditti Caqasaa


text:
Deoxyribonucleic Acid yokan DNA kan jedhamu kunii gossa Nucleic Acid yoo ta'u genetic instruction guddina fi jirenya waantotta lubbu qabanifi fayyadu ofi kessa qaba. Hojjin guddan DNA information yerro dheraffi offi kessatti kusse qabatta. DNA'n Blueprints wajjin walitti madalama, kunis DNAn instruction akkatta qophii Waantotta Cell kessatti argamni kan birra akka Protein fi RNA molecules ofii kessa waan qabufi. Kuttan DNA kan information kan qabattani Genes jedhamu.
Akka Chemikallatti yoo ilallani DNAn Polymer dherra yoo ta'u, ofii kessatti wantotta diddiqoo Nucleotides jedhamani ofii kessa qaba. Nucleotidotni kuni immo Sugar fi Phosphate group wallitti qabamani. Sugar hundaa wajjin Baseotta afuurenni kessa tokko walitti qabame argamma.


text: Naadu Summaa Kidanthalum aanaa ada adhanaal ethanaiyo eththanaiyo evanaachum Ganapathithaan idhuthaan indha ippo January machi manushan meendum Munnayellaam Naadu naalu naam nambaadhey neetturaandaa pallikkoodam pathirikkai Paththu pudhu Pullaikki punnagaichaan puthaanda sertha summa thalaigeezhaa thappaavey tharmam thengaa thoongiduvaan ullaara uppu vidiyumvarakkum ye Ye yeppam yethivacha yezhai aafodum aalungathaan Aamaa aanaa aayidum ada adhanaal adippoam allaaduraan Buthargalum dheepam eduthu ellaam ellaamey ethanaiyo eththanaiyo evanaachum (G.) Ganabadhikkaaga Ganapathithaan Gandhigalum idhuthaan illaamthaan indha ippo January kaakkuraaney kaasa kaasukku kaaval kaavalukku kadavulu kambi kanneeril kannu katti kedaikkum kedakkum kedandhaalum kedukkum koadigala kondaadalaam kondaaduraan koothu lanjamingey latcham latchathula maadhamunnu maarudhadaa machi maela mannu manushan mappethikkollaadha marakka medaiyila meendum milliya mudhal Munnayellaam munney muzhu Naadu naagareegam naalu naam naayigala naayirukkum nadakkum nambaadhey nee needhiyellaam neetturaandaa neram nimbi ninnu odaichoam Odivandhu Olathatti onnu oothalannaa ooththu oothu oru paarttiyellaam painaancil pakkam pallikkoodam pathirikkai paththu Paththu poarapoakku poattu poottivachi porkkaalam pudhu Pullaikki pulloadum punnagaichaan puriyumaadaa puthaanda puthaandu puthaanduthaan rooba saappaadu sappillaa sarakka seidhiyadaa sertha sonnaakkaa summa summaa suvaru thaan thalaigeezhaa thambi thappaavey tharmam thengaa theriyumaadaa thoandrumunnu thoanudhadaa thoongiduvaan ulagam ullaara ullaga uppu vaangipputta vaayakkatti vaazhkkaiyaa vachaa vayithakkatti veettu veettukkaaran veettukkul vidiyumvarakkum vita ye Ye yeppam yepralu yethivacha yezhai


text:
Haawaasni Oromoo naannoo Phoenix Ing.Tasfaahun Camadaa fi Oromoota Koofaleetti ajjeefamaniif siirna dungo ibsu gaggeessan
Fulbaana 19, 2013
Ummatni Oromoo nannoo Phoenix jiraatan walitti dhufudhaan goota oromoo yeroo dhihoo mana hidhaa wayyaanee keessatti haala sukkanneessaa ta’een du’aan adunyaa kana irraa booqoote Ing.Tasfaahun Camadaa fi akkasumas Oromoota jumlaan Koofaleetti guyyaa saafaa rasaasa wayyaaneedhaan ajjeefaman yaadachuuf qophi gaafa 09/15/13 qophaahee irratti argamuun gadda isaani ibsatan.
Qophi kana irratti senaan goota oromoo Engineer Tasfaahun Chamadaa Engineer Musa Dawudiin dubbifamee jiira. Qabsoo baratoota Oromoo keessatti guubachuun boosana bale seenaa fi bakka guuddaa qabaachuun kan ibsame yeroo ta’u Eerga addi bilisummaa Oromoo Motuummaa ce’umsaa lakkisee baheen booda qabsoon baratootni Oromoo goodhan faffaca’u irraan kan ka’ee barruulee ebbiifamtoota oromoo maxxansu irratti daangeeffame ture. Motummaan wayyaane kan saamu saamee, kan gurguuratu gurguuratee, ka haafee ammo balleessuu imaammata siyaasa isaa goodhachuun yeroo boosana baaleetti abidda qabsise barattoota oromoo university finfinnee qindeessuudhaan ibida kana dhaamsu irratti akka boobbaafaman goochu keessatti barattoota gahe guddaa xabatan keessa gootichi oromoo Eng. Tesfahun isa jalqabaa ta’uun ibsameera. Barattoonni abiidda kana dhaamsuuf bobbaafaman carraa guuddaa argatan kanatti fayyadamudhaan bosana keessatti ijaaramani akka dallaatti debi’ani goochu keessatti gaheen Eng. Tasfaahuun Chamadaa bara baraan kan seenaa qabsoo barattoota Oromoo keessatti yaadatamaa hafudha.Bara 2000 booda barattoonni oromoo doorsisa, hidhaa fi ajjeechaaf osoo hin jiilbeeffatiin haala daran qindaaheen gaaffi mirgaa fi gaaffi abbaa biyyuummaa daddabalani kaasuun bu’aa goota oromoo Eng. Tasfahun Camadaa fi barattoota yeroo sanatti koree giddu (central committee) keessa turan ta’u seenaatu ragaa baha.
Barattoonni Oromoo yeroo eebbifamani hoojjaa irratti bobbaafaman haala hojii irraan kan ka’een network yokaan walqunnamtiin isaan barattoota dallaatti haafan dukaa qaban laafaa ta’uun rakkoo qabsoo barattootaa keessaa isa guuddaa ta’uun kan ibsame yeroo ta’u Gootni Oromoo Eng. Tasfaahun Chamadaa kanaanillee kan hin daangeeffamnee fi erga eebbiifame hoojjaa irratti boobba’een boodas commitment ykn of-keennuummaa isaa dachaa dachaatti dabaluun nama qabsoo dukaa hafee fi barattoota birofiillee fakki guddaa kan ta’uu danda’u akka ture ibsameera. Mootummaan wayyaane tuffi ummata keenyaaf qabu irraan kan ka’ee barattoota Oromoo toorcharaan gugguubee mirga yaalamu illee dhoorkuun haala suukkanneessaan akka lubbuun keessaa yaatu goochun kan jalqabaa akka hin taaneef qaroo Oromoo kan akka Alamaayyo Garbaa fi Gaaddiisaa Hirphasaa haaluuma wal fakkaataan mana hidhaa keessatti wareegamuun yadannoo yeroo dhihoo ta’uu wal yaadachisuun Oromoo gumaa gotoowwan isaa baasuudhaan motummaan wayyaanee goochaa qaroo oromoo balleessu irraa akka dhaabbatu yoo hin barsiisne hireen barattootta Oromoo ammallee mana hidhaa keessatti haafani kanaan ala akka hin taane namootni qoophi kana irrati argaman dhaammatani jiiru.
Mootuummaan wayyaane mirga amantaa dhibuun karaa manneen amantaallee qabsoo ummata Oromoo dhukaamsuuf jeecha amantaa haaraa ummatatti fiduun karoora yeroo dheeraa ta’uu kan dhibsee obboo Waqgaariin, ajjeechaan magaala koofaleetti obboolaawwan keenya irratti guyyaa saafaa raawwatame yakka guuddaa ta’uu ibsuun mirgi amanti nuf haa kabajamu jeechudhaan sabootni biroo kan oromoo hin ta’iin illee akka gaafachaa jiirani garu haala nama ajaa’ibsisuun ajjeechaan kan raawwatamaa jiru naannoo Oromoo qoofatti ta’uun ammam dubbichi siyaasa dukaa hidhata akka qabu argisisa jeedhe jiira.
Qophii kana irratti walaloon mata dureen isaa “Maal Dhaammate Gootni” jeedhu Eng. Musaan kan dubbisame yeroo ta’u ummatni sagantaa kanarratti argame ijaaramuun ummata Oromoo balaa dina isaatiin irratti aggaamamaa jiru of irraa qoolachuuf furmaata ta’u ibsuudhaan akkaataatti Hawaasa Oromoo naannoo Phoenix daran jabeessuun danda’amurratti mari bal’aa taasisuun sagantaa isaani milkiin xumurataniru.
Qabsaahaan ni Kuufa Qabsoon itti Fuufa!!!
Phoeinx, AZ 09/15/2013


text: Anju Gejam aaththu adhukkaaga aeththi Album ammaNiyae andha anji bambaramaai Director en ennaalay enudaiya eppo in irundhalam kaiyai konjam Lyricist Lyrics maalai maaththi muththam nalla nedunaaLaai nee nikkaadhu pakkam panchaangam panjimittaai pOdhum Singer Song sonnappadi suththi thaLLikittu thangachittu thannichittu unakkay unnai unnOdu vaikaadhay vatta veesum vetkam : aagaadhu aaLai aaLum aaridum aasai aathiram aaththu aatti aayiram adam adhukkaaga aenadi aerattum aeththi Album ammaNiyae aNaikka andha anji Anju aththai azhagu Balasubramaniam bambaramaai daesam dhaan dhaegam Director eduththukkanum en ena ennaalay ennaiyae enudaiya eppo eppodhum etti gajam Gajam idam idhu Ilaiyaraaja in ippodhu irukka irundhalam Janaki, kaanji Kaanji kaiyai kannam katti kattiya kattu kaytkum kodukka kolludhu konjam koodaadhu kooru koorum kOththadhum Lyricist Lyrics maalai maanidhu maanthOppu maaththi maeni maga Magan maraichchu mOgam muththam naan nadaththivechcha nalla nedunaaLaai nee neengidum neeyum nera nikkaadhu nilavai oorum ooththu Oram oru otkaandhu P paakkaadhu paaru paaththadhum paeru paesa pakkam panchaangam panjimittaai pattu Pattu pidichchu pirinju pOda pOdhum poonkaaththu poosai poru raasaa Raasaa rendu S Singer Song sonnappadi soodu suththi thaali thaan thaLLikittu thangachittu thannichittu theendinaal thOttam thottu unakkay unnai unnOdu vaanam vaangida vaeli vaikaadhay vaikkudhu vandhaen vandhu vatta vechcha vechchu veesum vesham vetkam


text:
Walaloo Guyyaa Gootota Oromoo: Qabsaawaan Ni Kufaa, Qabsoon Itti Fufa!
Irraanfachuu hin qabnuu hogguu haa yaadannuu,
Haa wal yaadachiifnuu namuu haa qaabannuu,
Waan dhaammatan qabuu gootowwan kaleessaa,
Kan haqamuu hin qabne sammuu keenya keessaa. (2)
Gootowwan kaleessaa warri biyyaaf dhabne,
Kan biyya ofiif kennan kennaa daaddaa hin qabne,
Takkittii lubbuu ifii tan jijjiirraa hin qabne. (2)
Warri biyyaaf jedhee ofii biyyee ta’e,
Warri ofii dhabamee qabsoo asiin ga’e,
Warri qabsoon haqaa isaaniin daraare,
Warri lafee isaaniin sab-boonummaa ijaare. (2)
Lubbuu deebii hin qabne sabaaf dabarsanii,
Abdii bilisummaa dhiigaan magarsanii,
Warri ofii du’anii qabsoo jiraachisan,
Lammii abdachiisuun kan diina naasisan,
Seenaa awwalame warri boollaa baasan,
Aadaa tuffatame warri lafaa kaasan,
Warri bilisummaaf gatii lubbuu baasan. (2)
Tokkoo-lamaa mitii hunda yaamnee hin fixnuu,
Kaan fakkiif kakaasnee kaan galmeef haa dhiisnuu.
Taaddasaa fi Baaroo, Bariisoo fi Gammadaa,
Elemoo fi Mul’is, Buruysoo fi Gadaa,
Kan yaadannoon isaanii nutti dhiise madaa.
Gaaddisaa fi Bareentoo, Daddafaa fi Bilaal,
Guutamaa fi Gammachiis, Boruu fi Guutuu Caalii,
Jaallattoota sabaa gootowwan qaqqaalii.
Qees-Guddinaa fi Jigsaa, Habroo fi Goota-bobbaas,
Guddataa fi Iddaa, Badhaasoo fi Wal-taasis,
Alii Garoo fi Baatii, Hambisaa fi Dayyaas,
Babal’achaa jirtii xurreen keessan har’aas. (2)
Magarsaa fi Baalchaa, Caccabsaa fi Waaq-gaarii,
Nuuraddiinii fi Qorkee, Murataa fi Marii,
Nu duraa mul’attan hogguu, dhihaa-barii.
Lalisee fi Juukii, Jamiilaa fi Saartuu,
Aashaa fi Kuulanii, Argannee fi Daraartuu,
Iftuu fi Waarituu, Leensaa fi Ayyaantuu,
Dhiiraa fi dhalaa hin qabuu kan biyyaaf of laatu. (2)
Odaa fi Mohammad-amaan, Godaanaa fi Galmoo,
Jaatanii fi Ifireem, Subii fi Jaarsoo Waaqoo,
Huseen Soraa fi Dursaa, Margaa fi Qallaa Waaqoo,
Insarmuu fi Tottoobaa, Abbaa Xiiqii fi Shaanqoo.
Sab-boontota sabaa jaallewwan warraaqoo.
Irra’aanaa fi Gishuu, Falmataa fi Leenjisaa,
Suleymaanii fi Aadam, Aannannoo fi Beeksisaa.
Goota biyyaaf kufe seenaatu leellisa.
Yohaannisii fi Raayya, Hundumaa fi Abdataa,
Burqaa fi Xuusee Areeroo, Xaasoo fi Jaallataa,
Dhiigni keessan badnaan seenaan nu gaafata. (2)
Solomoonii fi Dahoo, Gabbisaa fi Gurmeessaa,
Kormee Tolaa fi Jiraa, Areeroo fi Lammeessaa,
Maaxiquu fi Abdiisaa, Turee fi Yaaddessaa,
Warra diinaanf summii, Urjii lola keessaa.
Kadir Boruu fi Caalaa, Caannee fi Milkeessaa,
Nadhii fi Miidhegsaa, Libee fi Hurreessaa,
Fayyisaa fi Guulaa, Aaneysoo fi Irreessaa,
Nagaasaa fi Maammoo, Hawaasii fi Addeessaa,
Akka biiftuu iftan galmee seenaa keessaa.
Nagayoo fi Dhaqqabaa, Baroodaa fi Ibsaa,
Mul’ataa fi Abdii, Fayyinaa fi Boonsaa,
Qindeessaa fi Kuuloo, Doorii fi Gootomsaa,
Dhaddachoo fi Tuujii, Baatuu fi Iddoosaa,
Qoodni isin kennitan lammii mara boonsa. (2)
Kanneenii kan biroos hedduudha turanii,
Amna qabsoo keessatti kan nu irraa kufanii,
Seenaa dalaganii gootummaan kufanii,
Lammaffaa hin agarruu, deebi’anii hin dhufanii. (2)
Gaafa lubbuun jiran oggaa waliin turree,
Bu’aa-bahii qabsoo waliin qaxxaamurree,
Guyyaa bilisummaas waliin hawwaa turre. (2)
Qabsoo saba keenyaaf waliin kufnee kaanee,
Hamadayaa fi aduu waliin keessa yaanee,
Ba’aa wal gargaarree, madoo walii baannee,
Caayaa waliif ijaarree, dhibee wal wal’aannee,
Akka haadhaa fi ilmoo toltuu waliif yaadnee,
Waan hin dagatamne hedduu waliif taane. (2)
Caayaa muka hedduu waliin jala teenyee,
Sagantaa fuul-duraas hedduu lafa keenyee,
Waliin nyaannee dhugnee, waliinis agabnee,
Waliin baanee buunee, waliinis taphannee,
Waliinis gammadnee, waliinis gaddinee,
Du’aan gar-gar baanaan waliifis gaddine.
Gaddaan liqimfamnee waan taanu wallaallee,
Aadaa du’aa taanaan qonnee wal awwaalle.
Gootowwan kaleessaa waan tokko dhaammatan,
Oggaa lubbuu kennuun dirqama raaw’atan.
“Qabsaawaan ni kufaa, qabsoon itti fufaa,
Wareegama qofaan bilisummaan dhufaa,
Jaallan nuti kufnee qabsicha itti fufaa,
Bakki keenya hin qaawwin, warri jirtan cufaa! (2)
Nuun hin jalqabamnee gootni biyyaaf kufuun,
Nu irraan tarkaanfadhaa qabsoon itti haa fufuu,
Bilisummaan sabaa akkas malee hin dhufuu.”
Jechaa wareegaman jaallan sun hundumtuu
Eeyyeeeee………. !!
Isaan kufan illee qabsoon haqaa hin kuftuu!
“Bilisummaa yookaan du’aafi kakannee,
Oggaa murteeffannee daandicha qabanne.
Murtii keenya guutnee, egaa nu dabarree,
Bilisummaa caalaa lubbuun nu hin mararree.
Murticha hin diiginaa!, isinis jabaadhaa.
Jabaadhaa!, Jabaadhaa!, Jabaadhaa!
Bilisummaadhaani kabajaan namummaa,
Gabrummaa didadhaa, madda gad-aantummaa.
Qabsoon bilisummaa hanga geessuu galma,
Faajjii keenya kaasaa gumaa keenya falmaa.” (2)
Gootowwan kaleessaa kana nutti dhaammatan,
Oggaa lubbuu kennuun dirqama raaww’atan.
Qoodni barattootaas yoomuu hin dagatamuu,
Seenaa qabsoo keessatti hogguu yaadatamuu.
Finfinnee fi Hawaasaa, Bahr-Daar fi Maqalee,
Amboo fi Dambi Dolloo, Jimmaa fi Nageellee,
Hadaamaa fi Asallaa, Hara-Maayaa fi Ciroo,
Naqamtee fi Roobee, Gimbii bakkeen biroo,
Bakka jiran hundaa qabsoof wal kaasanii,
Gaaffii saba isaanii gamtaan hangaasanii,
Dabtaraa fi qalamaan kan diina raasanii,
Wareegama qaalii haqaaf kan baasanii,
Kabajaan jiraata hogguu seenaan isaanii. (2)
Jaagamaa Badhaanee, Morkataa Iddoosaa,
Aannanee Addaamuu, Malaakuu fi Nuurasaa,
Jamaal Leencoo fi Habiib, Dabalaa fi Fayyisaa,
Alamaayyoo Garbaa, Gaaddisaa Hirphaasaa,
Oromoon hoggayyuu maqaa keessan kaasaa,
Aha..a!
Qabsoof isin dhabne. ……..
Qabsoof isin dhabnee egaa maal abbaa isaa,
Bilisummaa sabaatu gumaa keessan baasa. (2)
Yaa gootowwan keenya!,
Yaa gootowwan keenya, aarsaa walabummaa,
Warraaqxota dhugaa, miciraan gootummaa,
Abukaattoo haqaa, fakkii sab-boonummaa,
Jaallattoota biyyaa, gaachana Oromummaa,
Faaya galmee seenaa, daaw’itii tokkummaa,
Isin hin dagatu Oromoon gonkumaa !! (2)
Seenaan keessan boonsaan hoggayyuu hin moofa’uu,
Jaalalli isin hortan yoom iyyuu hin boora’uu,
Haqamuu hin danda’uu dhiigaan barreeffamee,
Bara baraan taa’aa seenaan galmeeffamee. (2)
Sab-boontota Oromoo murna hawaasaa adda addaa,
Cunqursaa mormanii gammoojjii fi baddaan,
Kan saba ofiif falman lolaa fi haala adda addaan,
Hunda isaanii Oromoon ni yaadata gaddaan. (2)
Kan akka Adam Jiloo fi Alamuu Qixxeessaa,
Generaal Waaqoo Guutuu fi Obbo Siisaay Ibsaa,
Ni yaadata Oromoon qabsaawota ilmaan isaa. (2)
Wal fakkaataa ture hawwiin isaan hundaa,
“Tokkoomaa!” kan jedhu dhaamsi isaanii guddaan.
Sirna bittaa alagaa morman hundi isaanii,
Bilisummaa ture gaaffiin hunda isaanii,
Jannata haa kennuuf jenna lubbuu isaanii. (2)
Injifannoo Ummata Oromoof!
COMMENTS
RULES FOR COMMENTING:
Gadaa.com values your inputs, and to maintain a positive environment of discussion, the following rules will be enforced for comments. When you click SUBMIT COMMENT below, you are agreeing to abide by the following rules.
1. Apply common-sense respect and courtesy. Feel free to express your thoughts within the limits of civility.
2. Personal attacks, offensive language and unsubstantiated allegations are not allowed.
3. By submitting your comments, you take all the responsibility, legal or otherwise, for your comments.
4. Comments are naturally short. Long comments may be removed; for long comments, feel free to submit them as articles to be posted on their own.
5. Gadaa.com reserves the right to remove comments that do not follow the rules stated here.
6. Frequent offenders of the above rules will lose future posting privileges.
How to Use the New Comment Section
1. One can sign in using social networking services (if using this, click on "Sign In With your preferred social networking service")
2. One can also comment as "Guest" (no log-in required; for this, click on "Pick A Name" AND check the "I'd rather post as guest" button.)
(ONLY NAME and EMAIL are required; no password needed if commenting as Guest.)
3. To SUBMIT comments for moderation, click on the "Arrow" sign.
Disclaimer: Opinions expressed in comments do not reflected the views of Gadaa.com unless explicitly stated otherwise by Gadaa.com; Gadaa.com IS NOT accountable for any thought and content of comments.
Comments are closed.


text:
Amajjii 07,2013
Uummatni Oromoo aadaa fi seenaa isaa guddisuuf hojiiwwan garaa garaa hojjechaa ture. Ammas jabaatee itti jira. Godina Shawaa lixaa aanaa Amboo keessatti Uummatni Oromoo gamtaan aadaa fi amantii isaa guddisuuf malkaatti bahuun waaqa isaa kadhachuun sirna nafxanyummaas gamtaan mormee jira. Sirna waaqeffannaa gaggeeffame kana irrattis ilmaan Oromoo gamtaan shira mootummaa wayyaanee ilmaan Oromoo irratti sagalee diddaa dhageessisee jira. Qeerroon Yuunivarsitii Amboos gamtaan uummata waliin yaa’uun walleewwan warraaqsaa kanneen akka Eebbisaa Addunyaa, Sirba Kumaalaa Addunyaa alaabaa jedhu wallisuun mootummaa wayyaanee rifaatii gudddaa keessa seensisanii jiran. Mootummaan wayyaanees diddaa kana dura dhaabbachuuf waraana hedduumminaan bobbaasu illee diddaan qeerroo gamtaan shira mootummaa wayyaanee fashalsee jira. Waraqaaleen dhaadannoo garaa garaa halluu diimaa magariisa diimaan kuulaman ” Nuyi tasa garbummaa hin barbaadnu, Qeerroo Viva” Jedhu hedduumminaan maxxanee jira.
SBOn Kurmaana Bardhibbee Kabajatuuf Jira.
(Bilisummaa, 2 Waxabajjii 2013) Sagaleen Bilisummaa Oromoo (SBO) waggaa 25ffaa tamsaasa raadiyoo itti eegale Waxabajjii 15, bara 2013 kabajuuf akka jiru beekame.
SBOn guyyaa itti hundeeffame, Waxabajjii 15, bara 1988 irraa qabee hanga har’aan tanaatti adeemsa qabsoo dheeraa keessatti carraaqqii qilleensa irraa dhaamsuuf diinni taasisu maraa dandamatee gumaacha oláanaa waliin waggaa 25ffaa isaa kabajuuf qophaawaa jira.
Kurmaana bardhibbee tokkoof ummata Oromoo dammaqsuu, barsiisuu, ijaaruu fi qabsoo hiree murteeffannaaf warraaqsa godhamu humneessuu keessatti gumaachi SBOn taasisaa yoona gahe guddaadha. SBOn arraata ABO kana meediyaalee dhimma qabsoo Oromoof hundaawan kamuu keessaa isa hangafa ta’uun ummata Oromoo bal’inaan kan tajaajilaa jiru, Sagalee Warraaqsa Oromiyaa ti.
“Ayyaana Meetii (Waggaa 25ffaa) guyyaa hundeeffama SBO kana ummata keenya Oromiyaa fi addunyaa mara irratti argamu waliin yoo kabajannu, gammachuu guddaatu nutti dhagahama,” kan jedhan galaalchitoonni Warraaqsa Oromoo, “hundi keessanuu bakkuma jirtanitti nu waliin tahuun ayyaana seena qabeessa kana irraa akka qooda fudhattan isin afeerra,’ jechuun dhaammtanii jiru.
Waggoottan 25nan dabraniif SBO jiraachisuuf karaa adda addaa haala seenaan hin daganneen warra gumaachaa olaanaa arjoomaa turtanii fi amam illee jiran maraafis galatni bilisummaa akak ta’uuf dhaamamee jira.
“Ayyaana kana milkeessuuf, akkasumas, gara fuula duraattis SBO raadiyoo keessan tamsaasa irra jiraachisuuf karaa maallaqaa, yaadaa fi gorsa ijaaraa gumaachuun akka nu cinaa dhaabbattan hiree kanaan waamicha goona.,” jedhu galaalchitoonni SBO.
SBO qunnamuuf:
Email: sbo.radio88@gmail.com
Injifannoo Ummata Oromoof!
Boordii Gulaalaa SBO


text:
Agarsiifni suuraa ayyaana caamsaa 20f qo’phaa’e banameera
Itiyoophiyaan waggoota 20 ol darban guddinni galmeessifte kan hunda hirmaachise akka ta’e itti aanaan ministira muummichaa obbo Dammaqa Makoonnin dubbataniiru.
Obbo Dammaqan kana kan dubabtan agarsiisa suuraa ayyaana injifannoo Caamsaa 20 waggaa 23ffaa sababeeffachuudhaan qophaa’e kaleessa wayita banan haasawa dhageessisaniinidha.
Guddinni galmeeffame dhalootaa dhalootatti kan darbu waan ta’eef dhaloonni haaraan humnasaa misoomaafi guddina biyyaatiif oolchuu qaba jedhaniiru.
Waggoota 23n darban hojiiwwan damee hawaas-diinagdeetiin hojjetamaniifi kallattiiwwan gara fuulduraa kan mul’isu agarsiifni Suuraa ayyaana injifannoo caamsaa 20 sababeeffachuudhaan qophaa’e wiirtuu agarsiisa Finfinneetti banameera.
Agarsiifni kun guyyoota shaniif kan turu yammuu ta’u dhaabbileen Federaalaafi bulchiinsa Magaalaa Finfinnee lakkoofsaan 56 ta’an hojiiwwan hojjechaa turan irratti dhiyeessaniiru.
Sirna banuumsa agarsiisa kanarratti qondaaltoonni mootummaafi qaamoleen hawaasaa gara garaa argamaniiru.
********
Source: Fana, May 23, 2014.


text:
Finfinnee Master Plan Protest
-
OMN: Qophii Keessummaa (ob. Laggasaa Deettii) K. 2ffaa, Fulbaana 10, 2014Sep 11, 2014Qophiin Keessummaa har’aa kun kutaa 2ffaa gaaffii fi deebii obbo Laggasaa Deettiii wajjin taasifame....Read More
-
OMN: Oduu Adoolessa 21, 2014Jul 22, 2014Mataduree Oduu: - Baqattooti¬†Itoophiyaa 60 gahan ¬†gamoojjii Jibuutii keessatti dhuman jedhame. - Godinaalee Oromiyaa keessaa Oromoota gara Maa’ikalaawiitti guuruun ittifue. - Muslimoota tibbana hidhaman keessaa 30n mana murtiitti dhiyeeffaman....Read More
-
OMN: Qophii Addaa (Ob. Daawee Ibrahim, K. 2ffaa) Addoolessa 21, 2014Jul 21, 2014Gaaffii fi Deebii Obbo Daawee Ibrahim Duree Waldaa Hojjattoota Itoophiyaa Duranii Wajjin Taasifame Kutaa Xumuraati....Read More
-
OMN: Oduu Adoolessa 18, 2014Jul 19, 2014Mataduree Oduu: - Poolisiin Itoophiyaa hawaasa musliimaa tumaa fi hidhaa oleera. - Maastar pilaaniin Finfinnee ammas gaaffii hawaasaa akkuma ta’etti itifufee jira. - Hawaasni Oromoo Washingitan DC mormii nyaata lagachuu taasisuuf. - ABO fi Ginboot 7...
-
-
OMN: Oduu Ebla 25, 2014Apr 26, 2014Oduu Ebla 25, 2014...Read More


text:
Viidiyoowwan baay’inaan daawwatamanMore Videos >
ILKEE - Part 1
Dhaamsa dhalootaaf darbe
Barbaacha bareedduu Arsii
Oduu spoortii guyyaa sa'aatii 7 waxabajjii 24(ETV)
Sanyiin Dibaabaa Addunyaarratti...!!!(TVO)
Abjuu Saamu'eel Zamikaa'eel
Ibsa obbo Hayilmaariyaam Dassaalany kennan kutaa 2ffaa
Viidiyoowwan haarawaaMore Videos >
Wal morkii garee Itiyoophiyaafi Maalii
Ibsa ob.Reedwaan Huseen haala yeroo irratti kennan
Saayiman Riiv imala dinqsiisaa Abbayyaa irratti taasise
Bakka bu'oota Ummataa
Ibsa Ambaasaaddar Girmaa Birruu kennan
Wal argaan hin oolu
Haasawa ministirri muummichi Hayilamaariyaam yaa'ii waliigalaa UN 69ffaa irratti dhageessisan
Qondaaltoonni Itiyoophiyaa Baaraak Obaamaa wajjin mari'atan
Ibsa Ministiroonni Dhimma Alaa Itiyoophiyaa fi Ijipt Kennan
Ibsa Obbo Alamaayyoo Taganuu marii tibbana Kaartuumitti taa’ame irratti kennan
CNN - Ethiopia builds infrastructure for growth
Jiituu Daanyee- Shobolaalee


text:
WASHINGTON,DC
— Hiriiri barattoota Oromoo MASTER PLAN/ karoora magaalaa Finfinneetiin ballisuuf jedhanii bahe irratti bahan godina gara garaatii fi biyya alaa hedduu waliin gahe.
Hiriira kana yuniversitii fi manneen barnota heduutis keessalleetti bahan.Sab-qunnamtin biyyoota alaa hedduutti hiriira barattootaa kana gabaasan.
Lammiiwwan Oromoo Amerikaa MN keessa jiraatan illee karora mootummaan Itoophiyaan Finfinnee baasee fi balaa tana fana dhufe falmanii nyaata lagatanii mormii qaban mootummaa kutaa MN jirutti himanii deebii argatan.
Walumagaltuu sab-qunnamtiin biyyoota alaa hiriria barattoota Oromoo irratti maal jedhe.
Gabaasa sab-qunnamtiin biyyoota alaa hiriira Oromoo irratti gabaasan


text:
WASHINGTON, DC
— Wallagga Lixaa, magaalaa Najjoo keessatti, barattoonni Mana-barnootaa Qophaa’inaa NajjooJimaata, Caamsaa 15, bara 2014 ganama kaleessumtaa isaa Wallaggaa Yunivarsitii keessatti tarkaanfii humnoonni mootummaa barattoota irratti fudhafte ni balaaleffanna.
Barattoonnii hidhama haa hiikamanii,jedhanii mooraa keessaa bahuun gara magaalaatti hiriira jalqabuu isaanii irraa kana kahe humnooonni mootummaa barattoota hedduu reeban,jedhama.
Ummannii magaalattii immo barattootaaf baabsee ka'uudhaan polisii federaalaa tokko dhagaan harka cabsuu dubbata jirataan naannoo kun.
Gabaasaa Guutuu Caqasaa


text: Duraan dursee,nagaan koo kan Oromummaa golee jirtan maraatti isin haa qaqqabduun jedha.Harree osoo ba’aa baatee dheeduu malee,akka hidhii xuuxaa,imimmaan keessan haxaawwachaa,guyyaa kolonitti goolaba gochuuf,gidiraa diinaatiin hiraartan,yaadnii fi qalbiin koo isiin waliin rarra’aa jiraachuu akka naaf beektan dhaammadha.Nagaaf waaraan ,biyya kenyaaf saba keenya keessatti erga dhibee akkuma tokko tokkoon keenya beeknu baroota hedduu jaarraatti lakkaa’amu dabarsuun waan haaraa nuuf hin tahu.Wadaroo diinaatiin sakaalamne,waaroo gabrumman haguugamne,biyya abbaa keenya irratti alagaa saba bicuun to’atamne jirenya gaaffi jala jirtu jiraachaa akka jirru waan wal nuu gaafachisuu miti.Egaa guyyaa sirma gita bittuu Habashaatiin cabnee kaasee hanga har’atti of duuba millannee yoo laallee waan hin taanee fi waan hin dhabne hin qabnu.Kanaaf harma muraan fi harka muuraan godaannisa sammuu keenya keessatti yoomu nutti dhagahamu dha.Har’as habashoonni hidda walii lakkaa’achuun gochuuma kaleesa eessumman isaanii nurratti raawwatanii biyyoo cininan deebisanii lubbuu itti horuuf abjuu hin hikamne abjoochaa jiraachuu isaaniitu mullata.Akkuma kaleessa irraa mul’ataa ture nafxanyoonni guyyaa nu cabsanii kaasanii maqaa nu fakkaannee nutti dhoobuun akka nuti qabsoo mirga keenyaaf hin gone qor-qalbii nu hatuuf dhama’aa as gahan. Qabeenya keenya socho’uu dandahu saamuun ,kaan ibiddaan barbadeessaa egeree Oromiyaan ilmaan isheef qabdu maseensuun akka ilmaan Oromoo eeggatummaaf saaxil bahan godhaa jiraachuu isaanii waan har’a midiyaan addunyaa wal harkaa fudhee balballoomsaa jiru dha. DHAAMSA QABSAAWAA KAAYYOO


text:
Abdiin koo kan ijaarame dhiiga Yesuusiif tola isaan
Isa malee hin abdadhu maqaasaattis nan-hirkadha.
Buufata
Yesuus koo irra nan-dhaabadha
Lafti biraa na dhidhidhimsa
Lafti biraa na dhidhimsa.
Dukkana fi yoon arguu dhabee ayyaana isaan amanaa
Karaan koo yoo natti cimee jabaadhee isan qabadha.
Buufata
Abdiin isaa fi kakuun isaa anaaf lola badiisa na oolcha
Lubbuu koo yeroo dadhabdu inni abdii koo naa ta’a.
Buufata
Yammuu dhufuu maalakataan isa keessattan argama
Tola isaatiin aguugamee teesso isaa duran dhaabadha.
Buufata


text:
Amajjii 11,2013 Gobbaa
Godina Baalee magaala Gobbaa keessatti mootummaan Wayyaanee dargaggoota Oromoo maqaa leenjii namuusaa jedhuun olola siyaasaaf kan karoorse dura dhaabbannaa Qeerroo bilisummaan bakka gahuu dhabe. Qeerroon naannicha irratti Wayyaanota dursee olola dharaa mootummaan gabroomfataa oofaa jiru rakkoo saba Oromoo hin furu jechuun dhadannoo fi barruulee facaaseen dabballoonni Wayyaanee akeeka isaanii bakkaan gahuu hin dandeenye. Haala kanatti kan rifatan Wayyaanotnni hidhuu fi hiraasuun filmaata jedhanii Qeerroo Oromoo maqaa miseensummaa ABOn daran dararaa jiru.
Dargaggoota Oromoo isin miseensota ABOti,ABOf hojjechaa jirtu jechuun mana hidhaatti ukkaamsee kaan ammo qorannoon rakkisaa jira.Dargaggootni oromoo
1. Dargaggoo Amiin Ida’oo
2. Dargaggoo Girmaa Olaanii
3. Dargaggoo Mangistuu Alaqaa Dheeraa
Jedhaman mana hidhaa mootummaa Wayyaaneetti kan ukkaamsaman yoommuu tahu daraggoon Jibriil Usmaan jedhamu ammoo kaabinoota mootummaa wayyaaneen yeroo yerootti qoratamaa jira.Dargaggootni mana hidhaa mootummaa wayyaaneetti ukkaamsan ulee wayyaaneen hedduu reebamaa kan jiranii fi warra isaaniin akka hin dubbisne dhorkamanii jiran.Qeerroon magaala kanaa miidhaa fi daba ilmaan oromoo irratti gaggeeffamu adda durummaan mormuu ibsuun hanga Bilisummaan keenya mirkanaa’u qabsoo jabaatanii itti fufuu ibsatanii jiran.