text:
A B C D E F G H I J K L M N O Q R S T U W X Y
.
Maqaalee Qubee – A
.
Aagaa, Aagituu, Aannanee, Aanaani, Aana, Aantuu, Abbayaa, Abboomaa, Abdannee,...
Guddinni afaanii bu’aa waliigalteeti. Hawaasni akka dubbatutti waliigalee, akka waliigalutti dubbata. Caasaan barreeffamaas akkaataa hawaasni itti dubbatuun hinsirratu yoo ta’e, afaanichi gara biraatti daba. Sababnisaa, hawaasni akka dubbatutti dubbisa.
Afaan Oromoo keessatti rakkoon mul’atu kana....
Alaabaan sirna Gadaa halluu (bifa) fi hiikaa mataasaa qaba. Halluun alaabichaas tartiibaan Gurraacha, Diimaa fi Adiidha.
Hiikawwan buufata halluu alaabaa
A. Hiikni buufata halluu #Gurraacha: Olaantummaa Waaqati. Oromoon Waaqni gurraacha jedheeti amana. Huurriin bokkaa qabu guraacha, qaroon...
#Diary koo gaafa Hiriira deeggarsaa irratti Boombiin nutti darbatame keessaa fudhadhe.
Ilmaan Oromoo hubannoo cimsuun murteessaadha. Ilmaan Oromoo jijjiirama amma biyya keessatti dhufeef wareegama qaqqaalii hanaga lubbuu ofii kennuu gochuun eenyuufuu ifaadha. Gaafa kana ilmaan...
Sabni sun - inni dur
Gaaddisa jalatti seerasaa tumate
Sabni Kuush - inni sun
Kan Odaa jalatti Gadaasaa uummate
Kan ofiin of tolche
Kan ofiin of bulche
Kan ofiin of oolche
Kan of babbareeche
Afaanii fi aadaa - latiinsa sabboonaa
Eenyummaa sabboonsaa
Dhiigasaatiin tursee
Kan...
****DUBARTOOTA GAA'ELA QABAN QOFAAF****
Walqunnaamtii Saalaatti Gammaduu Dadhabuu Dubartootaa. (Female Orgasm Dysfunction)
Dubartiin tokko rakkoo armaan olii kana qabdi jechuudhaaf:
Walqunnaamtii saalaa abbaa manaa ishee waliin raawwattutti gammachuu kan hin qabnee fi fedhii saala abbaa manaa ishee...
LOQODA BOORANAA ------- OROMOO HUNDAA
1. Qaraa ---- jalqaba, dura
2. Ennaan ---- sana booda
3. Ojjaa. --- yoo, erga
4. Adoo --- otoo, silaa
5. Shoorkii --- dhimma, rakkoo
6. Laanaa , Yaasaa ---- suuta
7. Yaasuma, Bobbaa ---- adeemsa
8....
Dhiphuu (stress)
..............
Dhiphuun miira yeroo baayyee nama mudatuu fi yoo madaala isaa eeggate(yeroo gabaabaa fi haala keessa jiran wajjin wal kan gitu) ta’e bu’a qabeessa .fkn qormaatni yoo ga’e dhiphuu madaalamaan akka qayyabatan nama godha,yoo...
****Fayyaan faaya****
1. Erga miilla dhiqannee booda miila keenya kafanaan haxaawuu
qabna. Kun seelotaa gogaa irratti dudu'anii hafan baakteeriyaa
keessummessan waan balleessuuf
2. Miilla keenya shayiidhaan (tea) dhiqachuu (sukkaara osoo hin
taane shayii). Kunis asidiin tannic acid kan shayii...
DUBARRI AKKA HIN DUBBISNE DHIIRA QOFAAF!!!!
Dhibee ka'uu dadhabuu qaama saalaa dhiiraa (Impotency )
****************
Qaamni saalaa dhiiraa kan dhaabbatu (erection) yoo hormooniin
sammuu keessaa gadi lakkifamee ujummoolee dhiigaa qaama
saalaa dhiiraa keessatti argaman dhiigaan guutuudhaan dhiibbaa
(pressure) uumudha. Haalli...
Maxxansa Haalaan dubbifame
Jaalalleewwan lamaan akkamitti wal-qunnamtii saalaa walitti mi’eessu: Copha Jaalalaa (65,695)
Jaalalleewwan lamaan akkamitti wal-qunnamtii saalaa walitti mi'eessu. Inni kun yeroo baay'ee hanqina shammarroota irratti mul'atu yoo tahu dhiirota irrattis hamma tokko ni mul'ata.
Marsariitii AFAAN OROMOO (33,246)
Copha JAALALAA (32,836)
Copha Jaalalaa, Xayalaa Jaalalaa, Ichuma Jaalalaa, Doonii Jaalalaa fi kkf asirraa argattu!----www.afaan-oromoo.com/copha-jaalalaa
Gorsa Jaalalaa Dubbisaa (25,409)
👉Gorsa Jaalalaa Dubbisaa* ="="="="="="="="="="="=" ❤Jaalala bituu hin yaalin jaalalli siin haabitu malee. Yeroo wal fakkaataa keessatti nama lama yoo jaallatte filannoonkee isa duraa osoo hin taane isa boodarra jaallatte ta,uu qaba.sababni isaas osoo isa duraa dhugaan jaallatte ta,ee isa lammaffaa onneenkee hin keessumsiisu ture. ★Jaalala jechuun:- -Bareedina barbaaduu miti -Faayidaa barbaaduu miti. -Ejjaa(fedhii […]
Jechoota Hayyoota Addunyaa (21,479)
Jechoota Hayyoota Addunyaa 1) Namoonni hedduu gorsa yoo fudhataniyyuu,kanneen itti fayyadaman beektota qofa.(Thomas Takias) 2) sababa teessee ilaaltuuf namoonni gurguddoo sitti fakkaatu. Kanaafuu ka'i. (Jecha warra Ingilizii) 3) Ifa arguuf dukkana halkanii dabarsuun dirqama.(wiiliyaam sheekispir) 4) Kaleessaaf gaabbuu fi boruuf dhiphachuun guyyaa har'aa balleessuudha. (Maaksim Troobey) 5) Cabbii caalaa yoo addaatteyyuu, urjii caalaa yoo qulloofteyyuu […]
error: Content is protected !!


c: text/html

text:
Ummatni Oromoo fi Dargaggootni akkasumas Qabsaawotni hundi injifatnoo hanga amma
kuufame tikfataa akka Fincila Xumura Qabrummaa finiinsuun galii isaa saffisuu irratti
hojjatamu oromoon gadi jabeessee hubachiisa.
Hiraarri, cunqursaa fi saaminsi daangaa dabre ummatoota Itophiyaa hifachiisee hundinuu karaa adda addaa mormii isaa akka dhageessisu taasisuu irraa Itophiyaan Wayyaaneen bulfamtu yeroon itti tasgabboofte hin mul’atne. Sirni gabrummaa, bittaa abbaa irrummaan durfamu, ummatoota lafa irraa buqqaasuu dhaan ofii fi waaheloota isaa saaminsaaf hiriiran waliin ummatoota sadarkaa kanaan dura mul’atee hin beekneen hiyyoomse. Salphinaa fi gadadoo mul’atee hin beekneef saaxile. Haallan ummatoota irra gahan kanneen keessatti kan ummata Oromoo ammoo addatti ilaalama.
Har’a ummatni Oromoo mirga seeraa fi uumaan qabu beekee yeroo kamiinuu olitti mirga abbaa biyyummaa fi bilisummaa isaatiif aarsaa gosa hundaa baasuun fincillii fi qabsoon finiinsaa jiru ummata Oromoo, sabboontotaa fi kan haqaaf dhaabbatan mara boonsaa fi hawwataa jiraachuun haqa ifatti mul’ataa jiru dha. Ummata Oromoo qofa osoo hin taane ummatoota cunqurfamoo bittaa Wayyaanee jalatti hacuucamaa jiran maraaf fakkeenya tahuun mirga isaaniif akka falmataniif onnachiisee fincilaaf kakaasaa jira yoo jedhame dhugaa irraa fagaatuu hin tahu. Fincillii fi qabsoon ummata Oromoo ofii fi kanneen biroo biratti akka dhaga’amuu fi akka fakkeenyaatti akka ilaalamu kan taasisuu danda’e, ilmaan Oromoo, Gabrummaan nurratti haa dhaabbatu! Dhaaloota itti aanu gabrummaa hin dhaalsisnu! jechuun hogganummaa Qeerroo fi qabsaawota bilisummaa jalatti gurmaa’anii mootummaa abbaa irree irratti fincilaa jiru. Sochiin FXG ABO karoorfamee Qeerron moggaafamee baatii sagalii oliif Oromiyaa guutuu keessatti adeemsifamaa jiru sadarkaa kana kan dhaqqabe aarsaa ulfaataa miseeesota ABO, Qeerroo Bilisummaa Oromoo fi ummata Oromoo qofaan tahuun dagatamuu hin qabu. Fincilli eenyummaa Oromoo agarsiisee fi qabsoo ummata Oromoo boqonnaa haaraa seensise kun sadarkaa kanaan gahuuf marsaa fincilaa ammaa kana qofatti ilmaan Oromoo 2000 ol tahan gatii lubbuu baasanii jru. Kumootaan kan lakkaa’aman wareega qaamaa fi qalbii waan baasaniifi. Kanneen manneen hidhaa faashistootaa keessatti gidirfamaa jiran kuma kudhanootaan lakkaa’aman sodaan alatti mootummaa kana dura waan dhaabbataniifi. Fincilli Xumura Gabrummaa karoorfamee, humni namaa kana gaggeessuu itti leenjifamee wayta labsametti alagaa hafnaan lammiileen Oromoo hedduu illee dhimma ummata Oromoo fuula dura furgaasuun dhageettii fi mararfannaa argamsiisa jedhanii kan yaadan murtaawoo turan. Kan deggeruu fi tumsuuf tattaafate irraa diinaa fi masaanuu qabsoo Oromoo waliin kan qeeqanii fi komii tarrisaa turan irra heddummaatu. Kanneen Fincilli Qerroon labsamuun dogoggora, ilmaan ummataa ficcisiisa”, jechuun ABO yakkan of booda mil’atee kan ilaaluuf,rakkina hubannaa fi akeekaa jiraachuu arga.
Har’a bakka geenye kanatti injifatnoo argame kan ofitti maxxansu heddummatuu qofa osoo hin tane gara dabarsuuf kan foolatu argaa waan jirruuf sochiin ummatni Oromoo mootummaa
abbaa irree hundee raasaa jiru galii akeekkatee ka’eef irraa akka hin maqne tiksuun dirqama
ummata Oromoo fi qabsaawotaa wareega itti baasaa jiranii ti. Kanneen fincilli ummata Oromoo jabaatuu isaa arguu fi hubatuu irraa cinaa irraan saaqatanii karaa irraa maqsuun galii biraa ittiin guuttatuu kajeelan of irraa tiksuunis dirqama kanneen Oromoo biyya isaa irratti aangoomsuuf qabsaawanii ti.
Ummatni Oromoo Fincilli Xumura Gabrummaa adeemaa jiru keessatti aarsaa dorgomaa hin
qabne baasuun sadarkaa amansiisaa fi abdachisaa irraan kan gahe olloota isaa argee ka’uu irraa miti. Haqni mul’ataa fi qabatamaan kan fakeenya godhatanii mirga isaaniif akka falmatan kan onnachiise sochii FXG Oromiyaa keessatti qabsawotni ABO fi Qeerroon finiinsan tahuu
agarsiisa. Kanneen sochiilee biroo olloota Oromoo keessatti adeemsifamu irraa baratuu qabna, fincilli ummata Oromoo bifa kana qabaatuu qaba jedhanii qajeelfama dabarsuu ummata Oromoo afanfajjeessuu irra dabree akeeka ummata Oromoo bakkaan gahuu irratti gumaachi qabu murtaawaa tahuu hubatuu qaban. Kana malees FXG ummatni Oromoo yeroo dheeraaf itti jiru fincila yeroo murtaa’aaf adeemsifame waliin wal bira qabuudhaan madaaluun wareegama ummataa gadi xiqqeessuu qofa osoo hin taane wareegamaa fi akkasumas ulfina gaaffii ummata Oromof kabajaa dhabuu dha.
Ummatni kamiyyuu mirga isaaf qabsaawuun haqa isaa ti. Mirga uumaa fi seeraan ummatootni
qaban kabajamuufii qabaanis ejjannoo ABO ti. Haa tahu malee hiriira guyyoota murtaawaaf
adeemsifamee fi jijjiirama hundee hin argamsiifne, gaaffii fi qabsoo mirga ummata Oromoo
barootaaf deemaa jiru irratti ejjannaa ifaa hin qabneen mirqaanee akeeka wal hin simne walitti harkisuun ejjannoo ABO miti. Kan akeeka ummata Oromoo tarkaanfachiisuu fi galii isaan gahu ammas taanaan hundaan olitti of irratti abdatuu fi amantaa guutuun Finccila Xumura Gabrummaa labsame deemaa jiru ofii jabeeffatuu qofa. Jabaan hin jibbamu. Hundatu faarfata. Hundatu waliin mul’atuu barbaada. Itti dhihaatuu, faarfatuu fi waliin mull’atuuf carraaquun maaliif isa jedhu ammo kan adda baafatu abbaa dhimmaa taha.
Har’a FXG durummaa ABO fi Qeerroon finiinaa jiru dhihoo irraas tahe fagoo irraa qajeelfama
hin barbaadu. Akkuma kanaan dura wayta hamtuu murannoo fi bilchinaan hojjatuun diina
raasaa har’a gahe fuula duras muranno qabuu fi muyxannoo horate gabbifataa fincila isaa akka finiinsu anjessuun dirqama hunda keenya irra jiru dha.
Qabsaawotni ABO fi Qeerroon Oromoo Fincila Diddaa Gabrummaa irraa gara Fincila Xumura
gochuun ummata Oromoo biyya isaa irratti aangomsuufi. Ummatni Oromoo ajaja alagaan alatti bilisummaan jiraachuun haqa isaa tahuu hubatuu isaa ti. Ummatni Oromoos dhalaa dhiiraan, guddaa xiqqaan , Bahaa Dhihaa, Kaabaa Kibbatti kan fincilaa jiru dhugaa kana hubatuu isaati. Kan fincila isaa gaggeessaa tures akka isaaf mijatee fi aanja’etti malee ajaja fi Qajeelfama Wayyaanee fi bakka biraa irraa itti dabarfamuun hin turre. Waan taheef har’as ummatni Oromoo kanneen qabsoo fi fincila inni geggeessaa jiru irratti abbaa tahuu barbaadan, sochii ummata Oromootti cancala gochuun gara barbaadanitti oofuu barbaadan ofirraa to’ataa qajeelfama qaama sirnaawaa fi seerawaa kanaan duraa irratti hundaa’uun fincila isaa akka kanaan duraatti akka finiinsu qeerroo fi ABO ni hubachiisa. Kanneen fincila deemaa jiru irratti ejjannoo ifaa hin qabne, gamaa fi gamana utaalanis ejjannoo isaanii ifa gochuun gufatiinsa irraa akka baraaran hiree kanaan ABOn yaadachiisuu barbaada.
Ummatni Oromoo fi Dargaggootni akkasumas Qabsaawotni hundi injifatnoo hanga amma
kuufame tikfataa akka Fincila Xumura Qabrummaa finiinsuun galii isaa saffisuu irratti
hojjatamu akka ilma oromoo tokkotti gadi jabeessee hubachiisa.
Injifatnoo Umamta Oromoof.
The writer of this article can be reached amanuelbadhane2015@gmail.com

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Finfinnee, Gurraandhala 8,2011 (FBC)- Afirikarraa oomisha bunaan sadarkaa duraarratti kan argamtu Ityoophiyaan oomishaa fi gurgurtaa irratti fooyya’iinsa taasisuun oomisha bunaa dachaa sadiin guddisuuf hojjachaa jirti.
Ityoophiyaan oomisha ishee waggoota shan keessatti dachaa sadiin guddisuufii kan danda’u fooya’iinsa oomishaa fi gurgurtaa gaggeesitee jirti.
Biqiltuu bunaa durii sanyii biqiloota bunaa haaraan bakka buusuun foyya’iinsa isheen raawwate keessa tokko ta’uu abbaan taayitaa Bunaa fi Shayii beeksiseera.
Jeneraal Daayreektarri abbaa taayitichaa Addunyaa Dabalaa akka jedhanitti, fooyya’iinsa bunaa haaraan oomishitoonni bunaa oomisha isaanii kallattiin akka biyya alaatti ergan isaan taasisa.
Kana bira darbees oomishinni bunaa Itoophiyaa biyyoota baha Eeshiyaa dabalatee Ameerikaa fi biyyoota Awurooppaatti ni ergamu jedhaniiru.
Bara kana oomisha bunaa toonii kuma 600 argachuuf kan karoorfame yoo ta’u, fooyya’iinsa haaraan bara faranjootaa 2024 kaasee toonii miliyoona 1.2 hanga 1.8 argamsiisuu danda’a jedhameera.
Yeroo ammaa oomisha tajaajila kennaa jiru lafa heektaara miliyoona 1 keessaa oomishini %60 kan irraa argamu sanyii biqiltuu bunaa duriirraa yoo ta’u, lafti heektaara miliyoona 1.5 immoo oomisha kennuu hin qabne.
Sanyiin biqiltuu bunaa haaraan oomisha kennuu kan danda’an yoo xiqqaate waggaa 3 hanga 4 eeguun dirqama akka ta’e ibsameera.
Maddi; Bluunbarg
Comments
Loading...


text:
Browsing Category
Featured
MM Dr Abiy Ahimad Haanzhuu daawwatan
Finfinnee, Eebila 17, 2011(FBC)- Muummee ministiraa Dooktar Abiy Ahimad magaalaa Chaayinaa Haanzhuu daawwatan. Jilli Ityoophiyaa muummee ministiraatin duurfamu turtii…
Koreen tokkummaa Muusliimotaa yaa’ii hayyootaa fi ulamoota gaggeessuufi
Finfinnee, Eebila 17, 2011(FBC)- Koreen waloo tokkummaa Muusliimota Ityoophiyaa yaa'ii hayyoota amantichaa fi ulamoota hunda hirmaachise gaggeessuuf qophaa'uu ibse. Korichi…
Ityoophiyaa fi Chaayinaan waliigalteewwan 5 walii mallatteessan
Finfinnee, Eebila 16, 2011(FBC)-Muummee ministiraa Dooktar Abiy Ahimad muummee ministiraa Chaayinaa Lii Keekiyaang waliin mari'atan. Jilli Ityoophiyaa muummee ministiraa…
Fedhiin hoggansa taayitaarra jiruu fedhii ummata Oromooti -obbo Shimallis Abdiisaa
Finfinnee, Eebila 16, 2011(FBC)- Hayyuun Oromoo diinagdee Oromiyaa tumsuu qaba jedhan itti aanaan preezdaantii naannoo Oromiyaa obbo Shimallis Abdiisaa Obbo Shimallis kora…
Ityoophiyaan hariiroo Chaayinaa waliin qabdu cimsuuf ni hojjetti- MM Dr Abiy
Finfinnee, Eebila 16, 2011(FBC)- Ityoophiyaan hariiroo Chaayinaa waliin qabdu gama hundaan cimsuuf akka hojjettu muummee ministiraa Dooktar Abiy Ahimad ibsan. Dooktar Abiy…
Chaayinaan Ityoophiyaarraa liqaa dhalarraa bilisa ta’e amma dhuma bara 2018tti kaffalamuun kan…
Finfinnee, Eebila 16, 2011(FBC)- Muummee ministiraa Dooktar Abiy Ahimad preezdaantii Chaayinaa Shii Zhiinpiing waliin walarguun mari'atan. Dureewwan lamaan walarganii kan…
MM Dr Abiy hoggansa dhaabbilee Chaayinaatti argaman waliin mari’atan
Finfinnee, Eebila 16, 2011(FBC)- Muummee ministiraa Dooktar Abiy Ahimad hoggansa dhaabbilee Chaayinaatti argaman waliin mari'atan. Waltajjichaan sochiilee invastimantii…
Adeemsa Oromiyaa ijaaruu tumsuuf warraaqsa diinagdee irratti mari’atame
Finfinnee, Eebila 15,2011(FBC)- Adeemsa Oromiyaa ijaaruu tumsuuf warraaqsa diinagdee irratti mari'atamuu hogganaan Biiroo Dhimmoota Koominikeeshinii Oromiyaa obbo Admaasuu Daamxoon himan.…
Obbo Dammaqaa Makoonnan waltajjii dhimma nageenyaa Sudaan irratti hirmaatan
Finfinnee, Eebila 15, 2011(FBC)- Itti aanaa muummee ministiraa obbo Dammaqaa Makoonnan waltajjii dhimma nageenyaa Sudaan irratti hirmaatan. Waltajjichi Gibtsitti gaggeeffameera. Manni…
Obbo Addisuu Araggaa dhiifama gaafatan
Finfinnee, Eebila 15,2011(FBC)- Hogganaan Waajjira Giddugaleessaa ODP obbo Addisuu Araggaan dhiifama gaafatan. Waltajjii marii obbolummaa ummata Oromoo fi Amaaraa Dilbata darbe…


text:
Lammiikoof nan fiigan dabarfame
-
- font size decrease font size increase font size
Finfinnee, Muddee 16,2010 -Koreen qophii fiigicha guddaa "Lammii Koof Nan Fiigaa" Mudde 22,2010tti Finfinneetti gaggeessuuf beellama qabatee ture guyyoottan hin murtoofneef dabarfamuu isaa beeksiseera.
Fiigicha guddaan kun Waldaa Atleetota Oromootin lammiilee naannoo Somaaleerraa qa'ee fi qabeenya isaaniirraa buqqa'an deeggaruuf kan qophaa'e ta'uun isaa ni beekama.
Koreen qophii figichichaa ibsa har'a laaten akka beeksisetti guyyaan fiigichaa sababoota humnaa ol ta'aniin dabarfameera.
Lakkoofsi namoota fiigicha kanaaf galmaa'an karooraan ol baay'achuu isaarraan kan ka'e baay'inni tiishartii qophaa'e kumni 50ni ga'uu waan dideefi jedhameera.
Fedhii kana guutuuf maxxansa tiishartii dabalataatif ammoo yeroo fudhateera.
Dabalataanis, ispoonsaroonni guyyichi akka dabarfamuuf gaafataniiru.
Tiishartoonni hanga yoonaa maxxanfamanii ba'an godinaalee,magaalotaa fi biiroleef guyyaa har'aarraa kaasee raabsun jalqabameera.
Kanas Waajjiraalee Dargaggoo fi Ispoortii godinaalee fi magaalotaarraa bitachuun akka danda'amu korichi ibseera.(FBC)


text:
Tapha Arjentiinaa fi El Salvador waliin taphatan irratti goolii qaraa Ever Banega galche lammeessoo Firederico Mancuhello saatii hobbaate keessa buufatee Arjentiinaan 2-0 El Salvador moote.
Dorgommii kubbaa miilaa Arjentiinaa fi El Salvador istaadiyoomii FedEx Filed MD keessatti taphatan nama kuma 54 bahee daawwate.
Arjentiinaan dorgommii hariyummaaf taphatan tanaaf nama hedduu guurratee dhuftee, Carlos Tavez (Juventus), Orban Lucas (Valencia CF) Messi (Barcelona),Gonzalo Higuain (Napoli)Pablo Zabaleta, Sergio Aguero (Manchester City)Ezequiel Lavezzi(Paris Saint Germain)fi Javier Mascherano (Barcelona)fa fidatan.
Meesii gaafa Riil Maadriid waliin taphatu miila keessa dhiitanii taphachuu baatullee yoo kilabiin isaa 2-0 moote gamuma qummaadee tapha daawwata.
Gooliin qaraa daqiiqaa 54eesso irratit galtee ta lammeessoo daqiiqaa 88essoo irratit keessa buusan.
Kubbaa qaraa galte tapahtaa Arjentiinaa Baneengaan dhiite taphatan El Salvador Nestor Renderos ufi irraa dhowwaa irratti daqiiqaa 54esso irratti ufiitti galche.
Federico Mancuello ammoo daqiiqaa 88essoo irratti goolii tokko irra buuseefii taphi sunumaan hobba’e.
El Salvadooriin Arjentiinaa waliin taphatte tun biyya diqqoo nama miliyona torbatti dhiyaatu qabdu. Yoo Arjentiinaa waliin taphatanillee akka Arjentiinaan isii mootu hinuma beekan.
Taatullee namichii goolii eeguuf Derby Carrillo goolii Da Maria, Gonzalo,Lucasii fi namii heddun dhiitu akka rasaasaa xiixaa yaatu haga tokkotti qomatti haga kaan hlafatti qabatee goolii irraa dhowwate.
Arjetiinaan maaniif akka kilaboota addunyaa ta dhibii taphatoota Afrikaa kilabi isii keesaa hin qamne?Akkanum jedhee manaajera Arjentiinaa Gerardo Martino gaafannaan akkana jedhe
“Biyya hedduu waliin taphannaa, Awurooppaa, Afrikaa, Eezhiyaa fi hedduu waliin taphanna,balbaltii teenna namuufu banaa,”jedha.
Nama kuma 54 tapha kana daawwacuu dhufe keessaa hagii guddaan ka El Salvador. Namii biyya tanaa kuma hedduutti DC jiraata.
Arjentiinaan Amerikaa dhuftee taphacuuf $2,000,000 argatte,El Salvador ammoo $150,000 argatte jedhan.
Gama kaaniin ammoo dorgommii manneen barnootaa naannoo Baahir Daaritti taphachaa bahan Oromiyaatti moo’e.
Atileetotii Itoophiyaa dorgommi Chaayinaatti dorgoman akka jecha leenjsiaa Toleeraa Dinqaatti madaaliyaa warqii shan argatani moohan.


text:
Aanaalee filataman Naannoo Oromiyaatti ‘gaazii’ baayoo misoomsuufi
-
- font size decrease font size increase font size
Finfinnee, Mudde 17, 2010 Aanaalee Biiroo Bishaanii, Albuudaa fi Inarjii Oromiyaan filataman keessatti misoomni ‘gaazii’ baayoo raawwatamuuf jedha.
Biiruchi kana dura misooma ‘baayoo-fiwuulii’ biqiltuuwwan kan akka qobboo irraa argamu sadarkaa yaaliitti aanaalee afur keessatti jalqabe, godinaalee 20 naannitii keessatti kan argaman aanaalee misoomichaaf mijatoo ta’an keessatti misoomsuuf karoora qabateera.
Kanaanis sanyiin qobboo kiiloo giraamni kuma 1 kan qophaa’e yoo ta’u, fiixee dallaa qonnaa bulaa heektaara kuma 1 irratti akkasumas lafa miidhame irratti misoomsuuf hojii qophii jalqabuusaa biiruchatti Daayirektarri Humna Baayoo Obbo Tasfaayee Sooressaa himaniiru.
Dhiheessii sanyii fi bakkaa hojii adda baasuuf bajati Birrii miliyoonni 1.5 qabamuusaa ibsameera.
Kana malees, wiirtuu qorannoo baakkoo waliin tumsuun maashinni falfallii fi cuunfaa qobboo abbootii-warraa 120f rabsameera jedhameera. Sarkaalam Geetaachootu gabaase.(FBC)


text:
Jawar Mohammed kan dhalate bara 1985A.L.A Godina Arsii gara Daangaa Harargeedhaan waldaangessu magaalaa xiqqoo Dhummuugaa jedhamtutti dhalate. Naannoo Dhummuugaa kan jiraatu ummanni gara dhibbeentaa 90(90%) hordoftoota Amantii Musliimaa yommuu ta’an, dhibbeentaan 10 hafe immoo hordoftoota amantii garagaraati. Haa tahuu malee Dargaggeessi qaroon Oromoo kun Maatii amantiidhaan walmakaa(Abbaadhaan Musliimaafi haadha Kiristaana) irraa dhalate.
Haalli kun Dargaggeessi gameessi kun umrii dargaggummaasaatti muudannoo jireenya hawaasummaa adda addaa kan itti qorame akka tahe dubbata. Akkasumas, haalli sun; Jawar, Hariiroo walitti dhufeenyaafi waliin jiraanya hawaasa maatii amantiiwwan garagaraa hubaachuu keessatti carraa guddaa akka uumeef, akkasumas yeroo fudhatee yeroo adda addaatti amantii dhuunfaasaatiyyuu murteessuuf karaa qabsiisuuf akka yaadeefi kunis waliin jireenya dhuunfaasaafi hawaasummaatiif, akkasumas obsa horachuuf hangam akka isa gargaare hima.
Jawar hanga umriin isaa barnootaaf gahuufi asuma Magaalaa Dhummuugaa jiraate.
Umrii dargaggummaan Dhummuugaa jiraate keessatti akkuma dargaggoota kaawwanii Hangafootaafi maanguddoota waliin kan dabarsu akka taheefi sababni dargaggootni naannoo dhummuugaa Hangafootaafi Manguddoota waliin yeroo dheeraa dabarsaniif Beekumsa irraa argachuufi bilchina hangafootaa dhaaluuf akka tahe dubbata Leencichi Jawar Mohammed.
Haaluma walfakkaatuun Dargaggoon Jawaris Seenaa, Seera, Aadaafi Duudhaa, Safuufi Siyaasa Akaakayyuu(Abbaa abbaa isaa) irraa fi hangafootasaa irraa akka barate dubbata. Haala kanaan Dargaggeessi gameessi Jawar akka jedhutti, Hubannoofi Muuxannoo Abbaafi Akaakoo isaa waliin madaalee, Akaakoon abbaa isaa immoo isaan kanneen caala akka dargaggoo gorsuufi gahoomsuu danda’an tilmaama isaa kaaya.
haaluma walfakkaatuun; hayyuun gameessi Jawar, akka jedhutti “Dhaaloota baroota jahaatamootafi torbaatamoota keessa turaniif DINQISIIFANNAAfi KABAJA Guddaa akka qabuufi, Ummanni sun ummata tattaafataa, ofittoo kan hin taaneefi itti gaafatamummaadhaan kan socho’an” akka ta’an akka amanu dubbata.
Yommuu Umriin isaa barnootaaf gahu, Barnoota Sad.1ffaa achuma Dhummuugatti barnoota kan eegale yoo ta’u, garuu Jawar osoo barnoota M/B sad.1ffaa hin xumurin barnoota addaan kutee akka deemu ergaan jedhu itti himame Mana barumsichaa irraa. Kun taatee osoo isaafi maatiin isaa itti hin yaadin yoo tahellee, Dargaggeessi gameessi Jawar Mohammed Carraa M/B waan hundaan M/Barumsicha duraan keessa turee caalutti akka baratu carraa saaqeef.
Kunis; Gara Magaalaa Asallaatti akka imaluufi Barnoota isaa M/B Kaatoolikitti akka eegalu taasifamuu isaati. Sana M/B kaatoolikii jedhamutti waggaa 1 erga baratee booda, waggaa itti aanu gara M/B Cilaalootti jijjiirate, hanga gara Magaalaa Adaamaatti imalutti. Imalli Dargaggeessa gameessa kanaa itti aanu Magaalaa Adaamaa ta’e. Haala Kanaan Qormaata ce’umsa biyyoolessaa magaalaa Adaamatti fudhachuudhaan xumure.
Yeroon kun yeroo Leenci umrii dargaggummaa keessa itti seenuu eegaleefi QBO(Qabsoo Bilisummaa Oromoo) keessatti qabatamaan hirmaachuu eegalee dha. Baruma Qormaata fudhatu sanaadha,
~ “Alaabaa ABO qabattee deemta”
~ “Dargaggoota jeequmsaaf kakaasaa jirta” jedhamee kan hidhaa wayyaanetti darbatamee tures.
Bara 2003, Dargaggeessi Qaroon kun, barattoota Umrii xiqqeenyaatiin Qabxii hin yaadaminiifi fakkeenyummaa olaanaa qabu fide tahe argame, kanumaanis Carraa addaa kan barnootaa Koollejii qabeenya gahaa qabu kan biyya Singapore ” United World College of South East Asia” jedhamu argate. Imalli isaa inni itti aanu gara Singapore ta’e.
As, Koollejjii United World jedhamu kana erga seenee booda Hayyuun gameessi umrii dargaggummaatti bilchaate kun haala mijataa argate tokko tokkotti dhimma bahuu eegale. Umrii ijoollummaa oftahee seenaafi aadaa, eenyummaa isaa hangaftootasaa, keessumaayyuu akaakoosaarraa barachaa guddate sana hojitti hiikuuf tattaaffii tokko tokko eegale. Barnoota Afaan Oromoos asumatti barattoota hiriyyoota kutaasaa waliin barachuu eegale.
Jawar, turtii waggaa 2, biyya Singapore keessatti barattoota biyyoota 60 ol keessaa dhufaniifi afaanota 100 ol dubbatan waliin walitti makamee dabarse. Haala kanaan Dargaggeessi gameessi Jawar, ilaalcha addaa, duudhaafi seenaa Magaalaa xiqqoo keessatti beeku sana, baldhifatee, guutumatti ilaalcha addunyaawa, Aadaafi Afaan hedduuminaan fayyadamuu hubate, muuxannoo guddaas godhee fudhatee jireenya isaa ammaa keessatti akka hedduu isa qarqaare dubbata.
Haata’uu malee Imala Hayyuu gameessa Jawar Mohammed keessatti, gufuufi rakkoon osoo hin mudatin as gahe jechuu miti. Imala isaa gufachiisuuf yaaliin M/B Sad.1ffaa barnoota irraa dhaabuun kan eegalte yommuu tahu, Hidhaafi dararaa mootummaa, Rakkoo jireenyaafi kkf hedduu keessa darbuu dubbata.
Dargaggeessi gameessi Jawar mohammed akka jedhutti, rakkooleefi gufuu yeroo adda addaatti na mudattu akka carraatti fayyadamuudhaan, Xiyyeeffannoo koo hunda, inumaayyuu daraan cimsee gama danda’uun Barnootatti kennuufi carraa argame kamuu akka nahin milindhe carraaquudha jedha. Kanumaan walqabatee, Koollejiin United World sagantaalee imala ykn daawwannaa barnoota iddoowwan seena qabeeyyii adda addaa, dhaabbilee adda addaatiin muuxannoo tola ooltummaa wal jijjiiruu fi koonfiransii dargaggoota gahoomsu qindeessuudhaan kan qopheessuu waan taheef, carraa kanaan fayyadamee carraa biyyoota addaa addaa kanneen akka Ameerikaa kaabaa, Eeshiyaa fi Awurooppaa daawwachuuf carroomuu dubbata Jawar.
Muuxannoo asitti argate kanneen keessaa Hedduumina addaa addunyaan qabdu, uumama addunyaa qabdu sirritti hubachuufi kan biyya ofii keessaa bahe ‘Itiyoopiyaa’dhaan walcinaa qabee madaalchisuun rakkoo biyyasaa mudachaa jiruufi dhugaa lafa jiru walcinatti akka madaaluuf carraa naaf uume jedha.
Bara 2005 erga barnootasaa turtii waggaa lamaa magaalaa Singapore xumuree booda, Haala qabatamaa biyya keessa jiru hubachuudhaan, Jawar imala isaa itti aanu gara biyya Ameerikaa kutaa kaalifoorniyaa taasifate.
Erga Biyya Kaalifoorniyaa galees, hin teenye leencichi; Barnoota isaa Digrii-1ffaa Yuunivarsitii guddaafi beekkamaa Yuunivarsitii Istaanfoordi kan handhuura magaalittii kibba Kaalifoorniyaa-Silconn Valley, naannoo mijataa kaampaaniiwwan gurguddaan akka Googler, yahoofikkf itti argamutti eegale. Amma haalli daraan mijataa, iddoo ciisichaa(Dorm) isaa dabalatee hojiilee inni booda eegale kan akka ittifayyadama marsaalee hawasaatiif haala kan mijeesseef ture. Kunis, Hayyuu gameessa kana gara addunyaa saayinsawaatti dhiyeessuu bira darbee ogeessa gameessa marsaalee hawaasaa sirnaan fayyadamu akka tahuufi riqicha qunnamtii akka babaldhifatuuf haala mijeesseef.
Haaluma kana keessa osoo jiru Dargaggeessa gameessa kana Bara 2009 taateewwan lama walfaana mudataniin. Isaanis: 1ffaan Fuudha Haadha manaasaa heddu Jaalatu ‘Arfaasee Gammadaa’ yoo tahu, ta’iin 2ffaan immoo Barnoota Saayinsii Siyaasaatiin Digrii 1ffaasaa fudhate.
Yeroo kana Dargaggeessi lafaa dhufaan kun Hirmaanna Siyaasaa, Qeeqa dhaabolee Siyaasaa, Qeeqa Mootummaa Itoopiyaafi kanneen biroo keessatti hirmaannaa argarsiisuu jalqabee jira.
Barnoota Saayinsii Siyaasaa erga Istaanfoordirraa erga xumuree booda, Hojii Shaakalaa(Internship) argatee imalasaa gara Kutaa Magaalaa Washingiton DC godhate. Hayyuun hardha Saffisnisaa namoota heddu ajaa’isiise kun yeroo kanaa eegalee qorannoo dhuunfaa irratti xiyyeeffannoo guddaa kenne, waan hedduus barreesse/hojjate hanga barnoota Digrii-2ffaasaa qo’achuuf deemutti.
Barnootasaa Digrii-2ffaa ammas Yuunivarsitii beekkamaa biraa filachuudhaan Yuunivarsitii olaanaa Kolombiyaa, kan magaalaa New Yorkitti argamutti jalqabe. Yuunivarsitichi hayyootaafi beektota qorannoo garagaraa gaggeessaniif hedduu mijataa kan taheefi Qorattoota jajjabeessuufi kunuunsuun kan beekkamuudha.
Haala kanaan Hayyuun dargaggeessi erga digrii-1ffaa isaa xumuree mumuldhachuu eegale kun deebi’ee achi buutee tahe. Xiyyeeffannoo isaa hunda gara barnootatti deebise.
Bara 2012, Qorannoofi barnootni inni Yuunivarsitii kanatti argate, hubannoofi muuxannoo Filoosoofawaafi seenessaa akka isa horachiise ibsuun, Yuunivarsitii Kolombiyaa, Graduate School gadi lakkisuuf murteesse.
Hojii Xiinxala Siyaasaafi Aktiivistummaa Hayyuu Dargaggeessaa Jawar Mohaammed Kutaa 2ffaatti ilaalla.
Maddi: Gaaffiif Deebiifi Barreeffamoota miidiyaalee fi marsaaleen hawaasaa Jawar wajjiin taasisan.
Kan Gulaale Ani Abdiisaa Bancaa Jaarraa
HORAA BULAA DEEBANAA
- 460Shares
460


text:
Wal dorgommii kubbaa miilaa Amerikaa MLS, kilaboota 24tti waliin taphataa,dorgommii baranaa Bitootessa 2 jalqaban.
Tapha kalee kilabii Los Angeles Lafc fi D.C. United waltiin taphatan irratti DC goolii afur itti galchanii duwwaa galchan.D.C. United nama akka Wayne Rooney fa qabaattullee gaafas hin taaneef.
Rooniin nama EPL keessatti fi dorgommii addunyaa maqaan bahe.Itti gaafatamaa kilabii Manchester United ka duriiti. Amma kialbii D.C United nama kana Kontoraata ganna 2-5 doolara miliyoona 13tiin bitate.Tana malee horii jalaan kennaniif hedduuti jira.
Kilabiin innii taphatuuf D.C. United tapha guyyaa dhengaddaa istaadiyooma D.C, Audi Field keessatti 4-0 moo’an.Goolii sadii nama tokkotti galche.
Goolii qaraa Kaarolees Veelaatti daqiiqaa 15essoo irrattitti,lammeessoo ,sadeeffoo fi abreessoo ammoo Diego Roositti daqiiqaa 27,32,76 irratti galcheef.
Rooniin taphataa LA, Diego Rossi jilba hanqatee akka malee dhiite jennaan tapha keessaa baasan.
Rooney tana waliin marroo torba tapha keessaa baasan.DC United bori ammoo kilabi Kanadaa,Montreal Impact waliin taphatti.
Dorgommii MLS amma itti jiran tana Ohio Columbusitti qabxii 13n dura jirti, Torontoo FC qabxii 10n lammeessoo fi DC United qabxii 10n sadeessoo jirti.


text:
Woyyaanee Maaltu Raasa Laata? Jijjiirama Tartiiba Qubee Afaan Oromoo Ilaalchisee Yaada Kenname Dr. Eshete Gemeda
Bofa Dhakaa Keessaa, Nama Bifa Bineensaa: Kan Dhiigaan Machaa’ee Dawaa Hin Qabu
Woyyaanee Maaltu Raasa Laata? Jijjiirama Tartiiba Qubee Afaan Oromoo Ilaalchisee Yaada Kenname
Dr. Eshete Gemeda
Afaan saba tokkoo mallattoo saba sanii qofa osoo hin ta’in, jireenya fi eenyummaan isaatiifis hundeedha. Aaadaan, dhuudhaan, sabboonummaanii fi ofitti-amanuun afaaniin alatti jiraachuu hin danda’an. Akka saba tokkootti teknolojiidhaan guddatanii addunyaa keessatti oflaaluun afaan irratti kan hundaa’edha. Yoo afaan saba tokkoo qancaraa (stagnant) ta’e, yookaan ammo yoo du’aa deeme, sbani sun hin jira jechuun nama dhiba.
Duulli roorriftoonni Abashaa waggaa 145 guutuu Afaan Oromoo balleessuf godhaa turan, kan ammas godhutti jiran, kanaan alatti kan laallamuu miti. Duulli ardha Woyyaaneenii fi kittillayyoonni isii afaan, aadaa fi duudhaa Oromoo balleessuuf godhaa jiran kun, akkuma baratame “Oromummaa haquu” irratti kan xiyyeeffate waan ta’eef, tarkaanfii asiin booda ummanni Oromoo fudhatuuf Woyyaanetu ittigaafatama.
Sirna Woyyaanee dukkanaawaa bifa “Apartaayidiitiin” (Apartheid System) bocame (designed/structured) kana keessatti, balaan kana jedhamee himamuu hin dandeenye baa’etu ta’e. Woyyaantonni bifa bineensaa kan dhiiga saba keenyaa dhangalaasuu malee akka ilma namaatitti nama waliin jiraachuu hin dandeenye, dhiigaan machaa’uudhaan raatiinsa tokko irraa gara raatiinsa biraatti tarkaanfachuu ittifufaniiru. Yammu kana godhan hundumaa, kan meeshaa ta’uudhaan duguuggaa sanyii ummata Oromoo irratti akka raawwatamu kan godhan, hooggantootaa OPDOti.
Kan qabeenya Oromoo saamee Woyyaanee saamsisiisu OPDOdha, kan ilmaan Oromoo lafa isaanii irraa buqqisee alagaa dhaalchisu OPDOdha, kan mana mana irra deemee saba Oromoo ajjeesee ajjeesisiisu, OPDOdha, kan diinaa tumsee lammiiwwan keenya man hidhaatti guru OPDOdha, kan Woyyaanee fira godhatee, ilmaan Oromoo kan kumaatamatti laakkawaman biyya isaanii keessaa baqachiisu OPDOdha, kan Woyyaanee gargaaree hayyoota Oromoo hojii irraa ari’u OPDOdha, kan hayyoonni keenya hojii dhabanii, hiyyummaa jalatti kufanii dhakaa falaxan godhe OPDOdha. Gabaabbinatti, diina aangomsuudhaan ilmaan Oromoo akka biyya isaanii keessatti gidirffaman kan ulee ta’ee Woyyaaneen akka dalluu baaftu godhe hooggantoota OPDOti. Kanaafuu, hooggantoonni Jaarmayaa maxxanaa kanaa Oromoodha jechuun nama dhiba. YOMA KUNIS TA’E, WANTI OPDO IRRATTI DUULUU IRRAA OFQUSANNUUF, WAAN SABBOONTONNINII fi GOOTONNI QAQAALIIN SABA OFIITIIF QUUQAMAN JAARMAYAA KANA KEESSA JIRANIIF.
Akkuma asiin dura barreeffama darbe irratti kaasetti, wanti Obboo Lammaa Magarsaa afaan damma dibatee Ummata Oromoo haasa’uu fi gidiraan duubaan (harka lafa jalaatiin) ummata Oromoo irratti hojjatamu walfaallessa.Yeroo hundumaa haasawa isaatiin booda gidiraan Woyyaaneen saba keenya irratti raawwattu hammaachaati deema. “Afaaniin Sheik Husseein jedhaa, harkaan gara mukaa,” jedha Oromoon yoo mammaaku. Fuula bifa lamaa qabu muldhisuudhaan abbaa fakkaachuun hin danda’amu.
Ummata Oromoo burjaajessanii, injifannoo hamma ardhaatti karaa “Afaan Oromootiin” argame kana “suuta suutaan” balleessuuf jecha, “Qubee Afaan Oromoo” kan waggoota 27 ittiinbaratamee, ittiinhojjatame jijjiiruun, akka hooggantoonni OPDOtii fi Woyaaneen ummata keenya balleessuuf murteeffatan agarsiisa.
Dargiin ummata Oromoo garboomffachuuf jecha, tooftaa baafatee “Labsii Lafaa” (Land Proclamation) lallabe. Yoo isa kana godhu, sabni Oromoo dachee ofii dhuunfatee injifannoo dhiigaan argate san hin mirkaneeffata (hin eeggata) jedhee hin yaanne. Kanaafuu, “suuta suutaan” lafa Oromoo deebisee nafxanyoota kennuuf jecha, “Quphsiisa Gandaa” (Villagization) jedhuudhaan, ummata Oromoo lafa isaa irraa buqqisee. Sirna dukkanaa Haile-Sellaasee deebisee, ummata Oromoo hiyyoomsee, balleessuuf jecha, osoo asiif achi raata’u, ofiifuu duguugamee manca’e.
Ardhas wanti mootummaan Tigree “Afaanii” fi “Aadaa” Oromoo irratti hojjachaa jiru kanuma. Lafti kan ummataati erga jedheen booda, maqaa “Investmentii” (Investment) jedhamuun lafti Oromoo saamameera. Kunis issa hanqatee (quubsuu dadhabee), “Maastar Pilan” (Master Plan) jedhee Oromummaa balleessuuf erga saganteeffateen booda, wareegama saba keenya gootichaatiin shirrii diinaa kun fashalaayeera.
Akkum “Labsii Lafaa” kan bara Dargii san, “OPDOnii fi Woyyaaneen, “Qubee Afaan Oromoo” sadarkaa “Elementarii” (Elementary level) iraa hanga Yuniversiititti, akka baratamu seeraan murtaa’ee, wagoota 27 guutuu ittiinbaratameera.
Akkuma Dargiidhaa, Woyyaaneenii fi hooggantoonni OPDO yoo kana godhan, “Afaan Oromoo” akkanatti guddatee, addunyaa guututti beekkamee, bakka olaanaa nigaya, jedhanii hin tilmaamne. Haalli kun muddama guddaa keessa isaan galcheera. Erga “Qubeen Afaan Oromoo” hojii irra oolee eegalee, yeroo kudhan jijjiirraan irratti godhhameera. Yeroo kana hundumaa wanti “Oromummaa fi sabboonummaa cimsu” “Kaarikuleemii” (Curriculum) keessaa akka baduu danda’u harka lafa jalaatiin irratti hojjatamaa tureera. “THE OROMOO LANGUAGE IS NOT OLY SUPPRESSED, BUT ALSO MUTILATED.” Qubee Afaan Oromoo irrattis duguuggatu raawwatamaa jira jechuudha.
Akkuma sila jedhe, Woyyaaneenii fi ergamtonni isiidhaa, kallattiidhaan Qubee Afaan Oromoo akka badu godhuu waan dadhabaniif, tooftaa biraa yaaluu qaban. Akkuma Dargiidhaa harka lafa jalaatiin Afaan keenya balleessuuf yookaan akka hin guddanne “qancarsuudhaaf” (to reduce it to nominal existence and/or stagnant level) baldhinaan akka saganteeffatan karaa adda addaatiin irra gayameera.
Afaan hundeen isaa “Laatiina” ta’e (Latin originated Language) addunyaa guututti, “Qubee” “A/a” jedhuun jalqaba. Afaan Oromoollee “Afaanota Addunyaa” kan uumamni isaanii “Laatiina ta’een” addatti laallamuu hin danda’au.
Sabni Oromoo Afaan isaa kan alagaan jala balleesse deebiffachuuf jecha, wareegama kana jedhamee himamuu hin dandeenye kafaleera. Sabboontonninii fi hayyoon qaqaallin sababa kanaaf dararamanii ajjeefamaniiru. Akkuma “Lafa Oromoo,” dubbiin “Qubee Afaan Oromoottis” “dubbii jireenyaa fi du’aati.” Woyyaaneenii fi dabballoon isii kan waan godhan hin beekne, Qubee Afaan Oromoo kan dhiiga ilmaan Oromootiin jiraachuu danda’e, jijjiiruuf mirga hin qaban. Akka ardha dabballoonni Woyaanee “Soofaa Garbummaa” irra gaangalachaa qoosan osoo hin ta’in, Qubeen Afaan Oromoo du’a jalaa ba’ee bakka amma jiru kana ga’uu kan danda’e, qorannaan waggoota dheeraa fudhate godhameeti. Diinni dhiiga ilmaan Oromootiin harka dhiqate, waa’ee guddina afaaniititti irkkachuudhaan, dhaloota haarawa “maataan bilisoome” burjaajessuuf raata’uu dhiisuu qaba. Woyaaneenii fi hordoftoonni “Goobana Dacee” osoo ummata keenya tuttuquu irraa ofqusatanii isaanii woyya. “LUKKUUN HAATEE HAATEE, ALBEE ISII QALU BAATI,” jedha Oromoon yoo mammaaku. Akka saree maraattee raata’uun kun “SUNAAMII FIDUUN ISAA WAAN HIN OOLLE.”
Akkuma armaa olitti tuqeetti, Qubeen Afaan Oromoo kan waggoota dheeraa hojii irra oole kun, hayyoota Oromootiin qorannaan olaanaan irratti godhameeti. Inni kun ammo hamma ardhaatti milkaa’ina gudddaa argamsiiseera. Akkuma baratame, Woyyaaneenii fi lukkiileen isii jireenya Oromootii fi waan saba kana guddisu maraa balleessuu irratti cichanii hojjachuun, sagantaa isaanii kan duraa godhataniiru. Oromummaa fi waan Oromoon qabdu hunda diiguuf dhakaan isaan garahingalchin hin jiru. Dabballoonni Woyyaanee kan shiraan leenjifamanii maqaa Oromootiin daldaluudhaan dalluu baasan, hojiin isaan irratti bobba’an kanuma. “Ilmaan hattuun oomishte mataa boruuf ittiinyaadan hin qaban.” “THIS IS the TRAGEDY of the ROBOTIC PEOPLE.”
Jijjiirraa Tartiiba Qubee Afaan Oromoo” iilaalchisee, sababni warri waa’ee kana irratti hojjatan dhiyeessan, waan hundee hin qabne. Qorannaan isaan goone jedhanis soba akka ta’e mulddhateera. Afaan saba tokkoo guddisuuf “Tartiiba Qubee” afaan sanii jijjiiruun barbaachisaa miti. Woyyaaneenii fi dabballoonni isii tapha amma taphatan kan yoo qopheessan, xiyyeeffannaan isaanii - DAA’IMMAN OROMOO AFAAN ISAANII KAN DHALOOTAA JIBBISIISANII KOOMEE DIINA JALATTI AKKA KUFAN GODHUUDHA. Shiftoota dhiigni macheessee hin galu malee, dhaloonni keenya haarofni, garbicha “Afaan” ofii hin qabne ta’ee, “Afaan Ergisaatiin” (borrowed language) hidhamee, booji’amaa diinaa akka hin taane, wareegama olaanaa kafalee muldhiseera.
Afaan Oromoo guddisuudhaaf “Tartiiba Qubee” jijjiiruu osoo hin ta’in, “AADAA, SEENAA, DUUDHAA, SAFUU fi SABBOONUMMAA” Oromoo irratti kan hundaa’e qorannaa “SAAYINSIFFAA” (Scientific Research) godhuudha. Qorannaan akkanaa kun yoo godhamu, duraan dursee, wanti barbaachisu inni duraa, waan armaa gadii kanniin (kanneen) xiyyeeffannaa keessa galchuudha:
1. hawaasa hirmaachisuu (mari’achiisuu)
2. hayyoota beekkomsa olaanaa qaban (highly trained
experts) hirmaachisuu (mari’achiisuu)
3. barsiiftota hirmaachisuu (mari’achiisuu)
4. barattoota hirmaachisuu (mari’achiisuu)
Waa’ee guddina Afaan keenyaa ilaalchisee, murteessaan hayyoota keenyaa fi saba keena malee, “KOMPUTARRI” (computer) akkasi jedha, jechuudhaan waan jaarraa 21ffaa waliin hin deemne irratti haasa’uun nama saalfachiisa. Yoma wanti biyyoota guddatan irraa fudhannu jiraates, akka jaarraa 19ffaa yaada alagaadhaa kan “Afaanii fi Aadaa” keenya waliin hin deemne fudhannee masakkamuu hin dandeenyu. “The Woyyaanee and its followers do not have their own world other than imitating the anachronistic method of foreigners.”
Woyyaaneenii fi dabbaloonni isiidha lafa teenya humnaan dhuunfatanii, qabeenya Waaqayyo ummata keenya badhaase saamanii, AFAAN, AADAA, DUUDHAA, SEENAA fi EENYUMMAA keenya balleessuudhaaf waan murteeffataniif, ummanni Oromoo osoo hin badiniin dura, akkuma asiin dura godhe san, tokkuummaadhaan ka’ee Mootummaa “Apartaayid” (Apartheid Regime) kana ofirraa buqqisuun barbaachisaadha.
Faashistummaan Woyyaanee yoommiyyuu caalaa jireenya Oromoo waan sodaachisuuf, galtuuwwaan bifa bineensaa jalatti buluun ga’uu qaba. Osoo hin badiniin dura diina balleessuun filannoo (murtii) ilmaan Oromoo isa dhumaa ta’uu qaba.
The Oromo nation will not negotiate its language in favour of the rule of Beasts.


text:
Seenaa Dinqisiisaa- Abdiisaa Aagaa
~Odaa Gurree
Abdiisaa Aagaa bara 1928 bara weerarsa Xaaliyaanii booji’amee gara biyya Xaaliyaanii erga geeffameen booda uffata qorraa tatarsaasee walitti fo’uudhaan mana hidhaa warra Xaaliyaanii keessaa of baasuun nama biyya sana keessatti tapha gootummaa dinqisiisoo raawwate dhala Oromoo bara sana loltuu Impaayera Itiyoophiyaa ture. Abdiisaan kan dhalate Oromiyaa gama lixaa Wallagga keessatti ture.
Abbaan Abdiisaa yommuu inni waggaa 12 turetti obboleessa isaa ykn Wasiila Abdiisaa aariidhaan ajjeesee mana hidhaa keessa yeroo turetti Abdiisaan abbaa isaa mana hidhaa keessaa baasuuf yaalii hedduu gochaa turus otoo isaaf galma hin gahiin murtiin du’aa waan irratti darbee tureef du’aan lafarraa jalaa godaane. Waggaa 2 booda waggaa 14ffaa isaatti gara waraana Impaayera Itiyoophiyaa yeroo sanaatti makamee sochii loltummaa eegale. Erga dirree waraanaa seeneen waggaa 2 booda waggaa 16 yommuu guutu gaggeessaan biyya Xaaliyaanii Mosolooniin haaloo mo’amuusaa isa jalqabaa bahuuf dhaadachuun gara biyya kanaa dhufuun waan weerareef Abdiisaanis adda waraanaatti hirmaachuun waraanuu eegale.
Waraana irratti balaan madaa’uu cimaan waan isa qunnameef erga yaalii fayyaa irra tureen booda Magaalaa Finfinnee naannoo amma Piyaassaa jedhamu kanatti mana tokko keessatti hidhaa dhaabbii irra ture. Yeroo sanatti Itiyoophiyaa akka bulchuuf Xaaliyaanotaan kan muudamee ture nama maqaan isaa Giraaziyaanii jedhamu irratti yaalii ajjeechaa gootanittu namoota jedhamuun shakkaman 37 mana hidhaa keessatti hidhaa dhaabbiin erga dararama guddaa dhamdhaman booda karaa bittaa Xaaliyaanii jala kan turte Somaaliyaa fuudhanii Abdiisaa fi namoota kana hunda gara cittuu lafaa kan Xaaliyaanii Siisiiliitti hidhaman taasifaman.
Abdiisaan nama yeroo maraa ani maaliifan mo’amaa? mo’amuun anaaf du’a jedhu waan tureef lammii biyya Yuugozlaaviyaa kan ta’e Huuliyoo nama jedhamu waliin wal ta’ee mana hidhaa eegichi cimaan godhamuuf kana keessaa haala ittiin badu mala dhayachuutti ka’e. Yoo mana hidhaa kana keessa bades biyya inni itti badu kun ammas isaaf keessummaa taatus of bilisoomsuuf jecha uffata qorraa isaaf laatame tatarsaasee walitti fo’uudhaan karaa foddaa bahe.
Kana booda garuu jalaa baqa hin turre kan eegale. Guyyoota muraasa booda halkan gara mana hidhaa sanatti deebi’ee dhaquun eegdota mana hidhaa sanarratti dhukaasa banuun hidhamtoota achi keessa turan gadhiisisees ture. Namootni mana hidhaa sana keessaa bahanis garee mormitootaa isa yeroo ammaa kana bilisa baasaa jedhamuu kana meeshaa eegdota mana hidhaa irraa saaman fayyadamuun ijaarratanii gooticha Abdiisaa Aagaas akka gaggeessaa isaanii ta’uuf sagalee guutuun filatan. Gareen kunis ejjennoo isaanii haala cimaan jabeeffachuun mooraa loltootaa Xaaliyaanii hedduu rukuchuudhaan isa biyya Itiyoophiyaa jedhamtu keessatti isaan qunname caalaa balaan amma karaa gartuu Abdiisaafaa isaanirra gahaa jiru humnaa ol itti ta’aa dhufe.
Waraana Abdiisaatiin kan hunkuraman Xaaliyaanotni kennaa fi wantoota adda addaa waadaa galuufiin akka gara waraana isaaniitti makamuufillee kadhataanii ture. Abdiisaanis Faashistoota waliin akka hin hiriirre jala sararee isaan hubachiisuun daraan Xaaliyaanota dhiphisuusaa itti fufe.
Waqtii sana baay’ee ho’aa kan dhufe sirni Naazii Jaramanii waraana addunyaa lammaaffaa yommuu eegalu Faashistichi Mosolooniin Jarmanoota faana soddoomuusaatiin kan ka’e Biritaaniyaa,Faransaayii fi Ameerikaan biyyoota dhihaa waliin wal ijaaruun Mosoloonii waraanuu eegalanii ture.
Gamtaan sunis maqaa Abdiisaa erga dhagahan booda humna Mosoloonii dadhabsiisuuf jecha meeshaa waraanaa fi kanneen biroo kennuufii eegalan. Gargaarsa sanaan jabaachuun Xaaliyaanota lafa isaan dhaabbatan hunda qilee erga itti godhaa tureen booda humni waraanaa Xaaliyaanii kufuusaatiin magaalaan guddittiin Xaaliyaanii Ameerikaa fi Biritaaniyaa harka waan seenteef Abdiisaanis loltoota isaa biyyoota adda addaa irra walitti dhufan irree isaaniirratti alaabaa addaa yeroo sanaa irree isaanii irratti akka godhan taasisuun yommuu magaalaa Roomaa seenan gamtaan waraanaa Idil Addunyaa yeroo sanaa simannaa baay’ee ho’aa taasiseef.
Kana itti aansuun loltoota dabalataa kan gamtaa waraana Idil Addunyaa yeroo sanaa jalatti bulu tokko gaggeessuudhaan waraana isa dhumaa Jarmaniin mo’achuuf gaggeeffame sirnaan dirqama isaa baheera. Erga waraanni xumurameen boodas Mootummoonni akka Biritaaniyaa,Ameerikaa fi Kanaadaa akka waraana isaanitti makamuun itti fufuuf faayidaa adda addaa dhiyeessaniifi ture. Abdiisaani akka biyyasaa dhiisee jiraachuu hin feene itti himuun gaaffii biyyoota kanaa kufaa godhe.
Isinitti hin makamu jechuun gaaffii isaanii jalaa waan kuffiseef maqaa yakka jedhuun Abdiisaatiin gamtaan waraanaa Idil Addunyaa sun mana hidhaa isa galchanii ture. Hidhaan sunis boodarra gara adabbii qarshiitti jijjiirameefii kaffaaltiinis xumuramee kabajaan gara biyyaatti deebi’e. Bulchaan biyya Itiyoophiyaa yeroo sana Hayile Sillaaseen kabajaan erga Abdiisaa Aagaa siamteen booda gara Ministeera Ittisa Biyyaa yeroo sanaa kan ture Raas Abbabaa Aregaay nama jedhamuuttis ergee ture.
Ministirichis gara mooraa loltootaa xiqqoo Hoolotatti argamtuu tokkotti erguun aangoo loltummaa xiqqoorra kaa’e. Haa ta’uyyuu malee Hayile Sillaaseen namootni adiin yommuu dhufanitti waa’eesaa yommuu odeessan waan dhaga’eef gara masara mootummaatti waamuun Kolooneelii taasisuun muudama laateefii. Hamma lubbuun isaa darbutti hojii irra ture.
Published by: Odaa Gurree
Marsariitii: OromoProtests Blog


text:
Mootummanan Woyyaanee Oromoota mana isaanii fi daandii irraa guuree baatii lamaa oliif manniin hidhaa fi mooraa woraanaatti daraaa ture keessaa 9,800 akka gadi lakkisuudhaaf murteesse beekame. Namoonnii kunniin kan gadi lakkifaman guyyoottan muraasa keessatti. Haa ta’uu garuu, namoota qabsoo fincila diddaa gabrummaa addadurummaadhaan geggeessan ykn ummata sochoosan jettee yakkite ammo hidhaa woggaa dheeraatiin adabuudhaaf raga sobaa wolitti qabaa jiraachuun barameera.
Baatii lamaan dabran keessa qofa, erga labsii yeroo muddamaatii eegalee, Oromoo 24,000 hidhuu isaa mootummaan amaneera. Namoonni biraa laakkofsa namoota yakka tokkon maletti daandi irraa qabamaniihidhamnaii 50,000 akka caalu dubbatu.
Namoota hidhaman keessaa kanniin lubbu dhaban heddu ta’utu himama. Kanaan alattis, hidhamtoonni yeroo dheeraadhaaf too’annaa Woyyaanee jala turan sarabamiinsa mirgaa, dhabiinsa nyaataa, dhibee fi gidiraa addaddaaf saaxilamaniiru. Gama biraatiinis, baatii lamaa oliif halkan guyyaa proppaaggaandaa Woyyaaneen guutamaa fi kaadireen itti taphatamaati kan turan. Kuni hundi yaalii Oromoo harka kennachiisuu fi qabsoo bilisummaa eegalame fashalsiisuuti, akka xiinxallitootaati.
Oromoon hidhamtoota gadi lakkifaman simachuu fi deeggarsa danda’amu hundaan bira dhaabachuu qaba, jedhu taajjabdoonni.


text:
Arsii Lixaa, Shaallatti Dargaggeessi Intala jaallate akka kennaniif muka kore milkaa’eera
Jaalala dhugaa qabaadhu malee ni milkoofta.
Naannoo Oromiyaa godina Arsii Lixaa aanaaa Shaallaa ganda Awwaara Gamaatti dargaggeessi kaadhimaasaa akka laataniif muka kore milkaa’era.
Barataan kutaa 7 Roondii Nageessoon, umriin isaa 23 yammuu ta’u, intala naannoo isaarraa jaalalli isa qaba. Jaalatees akka aadaa naannichaatti jaarsa ergatee gaafata. Roondiin jaalatee jaarsa ergatee fuudha gaafatus, intallii jaalatamtee fi warrishee sarmuu didu. Diddaa kanas hubatee Adoolessa 30,2009 ganama barii sa’aa 2tti ka’uun qilxuu guddaa naannichatti argamurra koree, intala dhabuurra akka lubbuu ofii balleessu hima. Jaarsoliin naannichaa gochaa kana arganis waan wallaalanii, maatii isaa waliin akka irraa bu’u gaafatan. Innis intala jaalate yoo argate malee, mukicharraa gadi of darbee akka of balleessu itti hima. Dhimma Roondii qabataniis jaarsoliin gara warra intala jaalatamtee qajeelu. Warri intalaas bakkichatti argamuun, Birrii kuma 10 siif laannaa irraa bu’i jedhuun. Roondiin garuu jaalalli kan isa qabe shamarrittiirraa malee Birriirraa waan hin turreef, ishii malee akka hin buune fi akka of ajjeesu himata. Abbaan alangee Waajjira Haqaa Aanaa Shaallaa obbo Laakamihirat Makoonnin akka jedhanitti, warri kaadhimicha eeyyamuu diddaan turanis, Roondiin yaadasaa jijjiirrachuu dhabuu isaatin intala manaa fidanii akka bu’u taasisaniiru. Roondiif bifa jaarsoliidhan waadaa galaniifin guyyaa lammaffaatti warri intalaa ebbisanii laataniifiru.
Ajaa’iba
- 460Shares
460


text:
Phawuloosi
Qoronttoosa Asaw
Xaafeedda Koyro Kiitaa
Geluwaa
Phawuloosi Qoronttoosa asaw xaafeedda koyro kiitay, Phawuloosi Qoronttoosa katamaan de7iyaa ammaniyaawanttu giddon Kiristtinnaa de7uwaanne ammanuwaa xeelliyaabaan denddeedda metuwaa dhayissanaw qoppiide xaafeeddawaa. He wode Qoronttoosa katamay he gaden de7iyaa asay go77ettiyaa eretteedda Giriike katamaa. Hewaa bollaakka qassi Akaayiyaa geetettiyaa Roomaa kawutethaassi huuphe katamaa. Ha katamay wolqqaama zali77iyaan, gami77iide minneedda wogaan, loythi aakki aakki biyaa yeda de7uwan woy giigennabaa haniyaawaaninne haymaanotiyaa coratethaan eretteeddawaa.
Yesuusi kiitteeddawe minissiide odanaw koyyeeddawe, he ammaniyaawanttu giddon de7iyaa shaakotethaabaanne yeda de7uwaabaa, woshummaabaanne geluwaa akaabaa, woosa golle wogaabaa, Geeshsha Ayyaanaa imotatuwaabaanne hayquwaa dendduwaabaa. Yesuusi kiitteeddawe ha Mishiraachchuwaa Qaalaa ha ooshatuwaa bolla minnisiide odiyaawaa naagiide shiishshee.
Siiquu Xoossay bare asaassi immeedda imotaa ubbaappe aadhdhiyaawaa gidiyaawaa odiyaa shemppuwaa tammanne heezzuu, ha maxaafan daro eretteeddawaa geetettiide qofettee.
Shemppatuwaa Ubbatuwaassi Imetteedda Qantha Qofatuwaa
Geluwaa (1:1-9)
Ammaniyaawanttu Giddon denddeedda shaakotethaa (1:10-4:21)
Yeda de7uwaabaanne soy asaa de7uwaabaa (5:1-7:40)
Ammaniyaawanttanne kiristtinna ammanuwaa akkibeennawantta (8:1-11:1)
Ammaniyaawanttu de7uwaanne goshetaa wogaa (11:2-14:40)
Kiristtoosi hayquwaa xooni denddowaanne ammaniyaawanttu dendduwaabaa (15:1-58)
Yihudaan de7iyaa meetootanchchatuwassi imetteedda maaduwaabaa (16:1-4)
Wurssethaa qutiyaa (16:5-24)
1
1 Taani, Xoossaa sheniyaan Yesuusi Kiristtoosi kiitteeddawaa gidanaw xeesetteedda Phawuloosinne, nu ishaa Sostteniisi, 2 Qoronttoosan de7iyaa Xoossaa ammaniyaa asatuwaassi, Yesuusi Kiristtoosan geeyyeeddawanttussinne, nuussi Godaa gidiyaa nu Godaa Yesuusi Kiristtoosa sunthaa ubba sa7aan xeesiyaa ubbatuwaanna geeshsha gidanaw xeesetteeddawanttussi ha dabidaabbiyaa xaafeetto.
3 Xoossay, nu Aawuunne nu Goday Yesuusi Kiristtoosi hinttenttussi aadho keekatethaanne sarotethaa immo.
Xoossaa Galatussaa
4 Xoossay Kiristtoosa Yesuusa bagganna hinttenttussi immeedda aadho keekatethaa diraw, taani ubba wode hinttenttussi Xoossaa galatay. 5-6 Taani Kiristtoosassi markkattiyaawe hinttenttun minneedda diraw, hintte ubbabaani, haasayaa ubbaan eratethaa ubbaan, aani duretteeddita. 7 Hawaadan hintte nu Godaa Yesuusi Kiristtoosa yuussaa naagishshin, ayyaanaa imotaappe haray atto ittuunne hinttenttussi paccenna. 8 Qassi nu Godaa Yesuusi Kiristtoosa gallassan hintte kadhee baynnawantta gidanaadan, wurssethay gakkanaw I hinttentta minissanawaa. 9 Bare Na7aa nu Godaa Yesuusi Kiristtoosa ittippetethaw hinttentta xeeseedda Xoossay ammanetteeddawaa.
Ammaniyaa Asaa Giddon Shaakotethay Medhettoppo
10
Shin taanaadan ammaniyaawanttoo, itti wozanaaninne itti qofaan ittippe gidanaappe attin, shaakotethay hintte giddon de7enna mala, hintte ubbay itti haasayaa haasayanaadan, nu Godaa Yesuusi Kiristtoosa sunthan taani hinttentta woossay. 11
Ayissi gooppe, taanaadan ammaniyaawanttoo, Qaloo7a soy asay hinttenttubaa, hintte giddon walassay de7iyaawaa, taw odeeddino. 12
Taani giyaawe hawaa; hinttenttu huuphiyan huuphiyan, <<Taani Phawuloosawaa. Taani Aphiloosawaa. Taani Keefaawaa. *
Taani Kiristtoosawaa>> yaagiita. 13
Kiristtoosi shaaketteeddee? Hinttenttu diraw, masqqaliyaa bolla misimaariyan dhishettiide kaqetteeddawe Phawuloose? Woy hintte Phawuloosassi gidanaw xammaqetteedditee?
14 Taani Qarisiphphoosappenne Gaayoosappe attin, hinttenttuppe oonanne xammaqabeenna diraw, Xoossaa galatay. 15 Hewaa diraw, ooninne hinttentta taw gidanaadan xammaqetteeddita gaanaw danddayenna. 16 Qassi, E, Isxxifaanoosa soy asaakka taani xammaqaaddi. Shin haraa gujjaade xammaqaadditanttonne wozanaa aathikke. 17 Ayissi gooppe, Kiristtoosi taana mishiraachchuwaa qaalaa odana mala kiitteeddappe attin, xammaqana mala kiittibeenna; qassi Kiristtoosi masqqaliyaa bolla hayqqeeddawe mela gidenna mala, taani asaa aadhdheedda eratethaa qaalaan tamaarissikke.
Kiristtoosi Xoossaa Aadhdheedda Eraanne Wolqqaa
18 Ayissi gooppe, Kiristtoosi masqqaliyaa bolla hayqqeeddawaa odiyaa qaalay dhayiyaawanttussi eeyatethaa. Shin nuussi attiyaawanttussi Xoossaa wolqqaa. 19 Xoossaa Maxaafay,
<<Taani eranchchatuwaa aadhdheedda eratethaa
bayizzana;
qassi akeekanchchatuwaa akeekaakka dhayissana>>
yaagee. 20
Aadhdheedda eranchchay haqan de7ii? Higgiyaa tamaarissiyaawe haqan de7ii? Woy ha alamiyaa xoonanaw palumettiyaawanttu waananddinooshsha? Xoossay ha sa7aa aadho eratethay eeyatethaa gidiyaawaa besseedda!
21 Ayissi gooppe, asay bare huuphe aadho eratethaan barena Xoossaa erenna mala, Xoossay bare aadho eratethaan diggiide, nuuni odiyaa eeya qaalaan ammaniyaawantta ashshanaw qoppeedda. 22 Ayihudatuu malaataa oochchiino. Qassi Giriike asatuu aadho eratethaa wolqqaama koshshaa koyyiino. 23 Shin nuuni masqqaliyaa bolla misimaariyan dhishettiide kaqetteedda Kiristtoosabaa odeetto. Hewe Ayihudatuwaassi dhubo; qassi Ayihuda gidennawanttussi eeyatethaa. 24 Shin Xoossay xeeseeddawanttussi Ayihudatussikka Giriikatussikka nuuni odiyaa Xoossaa wolqqaynne A aadho eratethay Kiristtoosa. 25 Ayissi gooppe, Xoossaa eeyatethay asaa aadhdheedda eratethaappe aadhdhee; qassi A laafatethaa geetettiyaawekka asaa minotethaappe minnee.
26 Simmi taanaadan ammaniyaawanttoo, Xoossay hinttentta xeesiyaa wode hintte woysa mala asentto qoppite. Asaa qofaan hintte giddon aadho eranchchatuu, wolqqaamatuunne dhoqqa sheeshshatuu dara gidikkino. 27 Shin Xoossay aadhdheedda eranchchatuwaa yeellayanaw, alamiyaan de7iyaa eeyatuwaa dooreedda; qassi minatuwaa yeellayanaw, alamiyaan de7iyaa laafatuwaa dooreedda. 28 Xoossay ha alamiyaan wolqqaamabaa giide qoppiyaawaa dhayissanaw, ha alamiyaa maaddennabaa kadhettobaanne hanibeennabaa dooreedda. 29 Hewaa diraw, ooninne Xoossaa sinthan ceeqettanaw bessenna. 30 Shin Xoossay hinttenttussi Kiristtoosi Yesuusa de7uwaa udi immeedda. Kiristtoosi nuussi aadho eratethaa, xillotethaa, geeshshatethaanne atotethaa gideedda. 31 Hewaa diraw, Xoossaa Maxaafay,
<<Ceeqettiyaa uray
ooninne Goday ootheeddawaan ceeqetto>>


text:
Injifannoofi Galatni Kan uummata Oromoo Hundaafi Qeerroo Bilisummaa Oromooti!
Ibsa Gabaabaa Qeerroo Bilisummaa Oromoo Irraa Kenname
Manni Maree minsteerotaa Itoophiyaa ADWUIn Seeraa dabaa kan maqaa Labsii Shororkeessummaa jedhuun ABO, ONLF fi G7 ittin maqaa balleessuu cinatti labsii seeraa kana dahoo godhatee lammiilee keenya nagaa mirga sarbaa, dhiiga dhangalaasaa, lafee cabsaa, hidhaan gidirsaafi biyyarra ittin baqachiisa ture akka haqamu murteesseera. Uummatni Oromoo akka uummatattiifi jaarmiyaan qabsoo hadhooftuu wareegama qaalii gaafate gochuun injifannoo boonsaa qabsoon galmeeffameen icciitiin seeraa dabaa lammii keenya miidhaa ture saaxilamuun sirnachi dirqamee sadarkaa seeraa dabaa farra dhala namaa addatti farra uummata Oromoo ta’e kana haquu danda’ee jira. Dhugaan jiru jaqabuma iyyuu ABOn shororkeessaa akka hin taane sirriitti utuu beekanii jaalala guddaa uummatni Oromoo ABOf qabu irraa ka’uun Uummata Oromoo ittin miidhuuf ta’ee jedhamee labsii shira guddaan uummata keenyarra kaa’amedha.
Amma egaa yoo dhuguma araara siyaasaa biyyoolessaa ni buufna badii keenya ni fudhanna rakkoon jirtu hundaa karaa nagaa haafuramu, gaaffii uummataaf deebiin haa kennamu kan jedhan ta’ee ABO waliin ifatti bakka qaamni 3ffaan jirutti dubbachuudha. Kanaaf immoo gama ABOtiin ABOn karaa ifaafi qabatamaa ta’een bakka qaamni 3ffaan jirutti waliin dubbii araaraa gochuun biyyatti keessatti mirgi Bilisummaa, walqixxummaafi Dimookiraasiin dhugaan akka jiraatuuf qophii ta’uu irra deddeebi’uun Medialee garaagaraan Hayyuu Dureen ABO Jaal Daawudi Ibsaa Ifa godhaniiru. Kanaafuu deebiin hundagaleessa ta’ee Mootummaa Ethiopia ADWUI (EPRDF) MM Dr Abiyyi Ahimed irraa eegama jira.
Dhaamsa Maayii akka waliigalaatti dabarsinu:
1. wanti hundii akkuma jirutti ta’ee akka Qeerroo Bilisummaa Oromootti dhaamsii jaarmiyaalee Qabsoo Bilisummaa Oromoo, uummata Oromoofi Mootummaa ADWU’f dabarsinu biyyatti keessatti araarrii siyaasaa dhugaafi amansiisaan wabii mirga siyaasaafi mirga dhala namaaf ta’uu danda’u labsii seeraan deeggaramuufi raggaasifamuun qophaa’ee labsamuu qaba!!
2. Uummaatni Oromoo, Qeerroon Bilisummaa Oromoofi Jaarmiyaaleen Qabsoo Bilisummaa Oromoo hanga gaaffiin mirga abbaa biyyuummaa, mirgi Bilisummaafi Walabummaa Uummata keenyaa kabajamutti Oromoon akka sabattis akka jaarmiyaattis kaayyoo qabsaa’ee wareegama qaalii kanfalaa as gaheef ejjennoofi akeekaa qabsa’eef utuu hin jijjirre injifannoolee qabsoon gonfanne utuu hin sharafiin tokkummaan dhaabbachuun dirqama haalli yeroo gaafatu ta’uu gadi jabeessuun hubachiifna!! Kanuma waliin qabsoon hanga bilisummaafi Walabummaan Oromiyaa mirkanaa’uutti kan itti fufu ta’uu dhaamsa dabarsina!!
3. Adeemsaa Araaraa Siyaasaa ABOfi ADWUI gidduutti godhamuu danda’uuf Uummatni keenyaa ibsaafi yaada ABO adeemsa haala yeroo irratti kennu hordofaa qabsoo Bilisummaa Oromoo galiin gahuuf Caalaatti ofjabeessuufi injifannoolee Qabsoon argaman qabsoon tiksuun barbaachisa ta’uu irra deebi’uun dhaamsa dabarsina!!
4. Yakki ajjeechaa duguuginsa Sanyii uummata Oromoo irratti AWUI(EPRDF)n saboota ollaa hidhachiisuun kallattii hundaan rawwatama jiru atattamaan akka dhaabu gadi jabeessuun gaafatana!!
5. Hidhamtootni ilmaan Oromoo Manneen hidhaa biyyatti garaagaraa keessatti hafan kanneen Siyaasaan hidhamanii gidirfamaa jiraniifi kanneen ukkanfamanii achii buuteen isaanii uummata jalaa dhokfaman bakka jiran hundaa akka gadi gadhiifaman gadi jabeessuun gaafachaa, Sochii Warraaqsa FXG gadi jabeessuun kan dirqisiifnu ta’uu uummata Oromoo hundaaf waamicha dabarsina!!
Injifannoon Uummata Oromoof
Gadaan Gadaa Xummura Garbummaati!!
Qeerroo Bilisummaa Oromoo
Waxabajjii 30/2018


text:
Magaalaa Finfinneetiin ala, Mootummaan Tajaajila Interneetaa Kukkutuun maaliif?
Torbaanota darban kan tajaajilli Interneetaa Magaalaa finfinneetiin ala adda citeera. Tajaajilli Interneeta Mobile Itoopiyaa keessatti gara lakkoofsa icciitii – ItiyooTelekoom dhaan ummataaf raabsama. Dargaggoonni karaa yoo cufan – Interneetiin ni cufama, Kakaastotni(Activits) yoo jabaatan ykn ciman – Interneetiin ni cufama, Barattootni yoo mufatan – Interneetiin ni cufama, Qilleensillee yoo hin bareedni – Interneetiin ni cufama. Tajaajila interneetaa osoo hin taane, Wardiyyaa Abbaa dubbii kan tajaajilicha dhiyeessutu taphataan. Daqiiqaadhaan bana daqiiqaadhaan cufa.
Teeleen tajaajila Interneeta mobile kana yoo nuuf dhiyeessu yoo barbaade akka cufu ykn yeroo barbaadetti akka banu walii galteen qabnu hin jiru. Kan kana hin hubatin dhaabbanni Addunyaa – Meetii badhaaseera.
Dhugumatti, tajaajilli akkanaa kun biyya Itoopiyaa tana keessatti irra deddeebiidhaan kan ta’u waan ta’eef Aadaa mootummaan Itoopiyaa ittiin ibsamu ta’eera. Ta’us, Mootummaan sobaan kakachaa bulchus, Dhiyeennuma kana Dubbi Himaan Mootummaa federaalaa ‘Rakkoon fedheyyuu yoo uumame kana booda rakkoon tajaajilli Interneetaa addaan ciccituu akka hin uumamne ibsuun ni yaadatama.
Amanuu dadhabnus, qabataan haalli jiru faallaa kanaa ta’ee hafeera. Kanaafuu, Dubbi himaan Mootummaa bakka bu’ee waadaa seenullee Waadaan seename diigameera.
Yeroo amma, Magaalaa Finfinneetiin alatti, guutuma biyyatti jechuun kan danda’u Tajaajilli Interneetaa addaan citeera.
Dhimmicha fageessinee hin ilaallu, Tajaajila kana hedatee abbaan qabeenyaa, dhuunfaan ykn dhaabbanni tajaajila Investimantii ykn daldala irratti bobba’e mallaqa isaa dhangaalee hojjachaa jiru hundi Rakkoo qaamni itti gaafatamummaa fudhatu hin jirre kanaaf saaxilameera, murtii kanaaf miidhameera.
Kan biraa hafee, Feesbuukiidhaan hiriyyootnifi maamilootni walargachuuf ykn tajaajila walqunnamtiif fayyadaman addaan citaniiru, akkasumas dhaabbileefi maamiltootni daldalaa gama kanaan tajaajilamaa turans rakkoo hamaaf saaxilamaniiru.
Osoo hin barbaadin gara bara tajaajila Poostaa ture sanatti deebi’uuf. Bilbila keenyaan Ergaa Elektroonikii(e-mail) waliif erguu hin dandeennu.
Bara ammayyaawaa kana keessatti tajaajille bilbila keennaa hanga Bilbila haadaa ykn bilbila manaa ta;ee hafeera. Of duubatti deebinneerra. Jette jetteedha jennee mormachuu irra baqachuu filanneerra. Wantootni sirrii hin taane akka hin raawwatamne gochuu irra kan raawwatame akka hin dhageenne ta’uun keenya gatii guddaa nu baasisaa jira.
Maddi DireTube
Kan Hiike OROMO ICT


text:
Waliigaltenii ABO fi ODP giduu halaagariinii xumuramerraa gadanii gadaa tokkummaatii ijnifanoonii umattaa oromotii.
ODUU#Breaking News Walahii akkanumatu isin irraa bareddaa
ODP fi ABOn waliigaltee isaanii cimsuun rakkoo mudatu hunda waliin furuufii waliin hojjechuuf waliif-galan.
Hooggantoonni Paartilee lameenii har’a ibsa waloo kennaniiru .
I/A Dura taa’aa ODP fi Pireezidaantiin Mootummaa Naannoo Oromiyaa Obbo Lammaa Magarsaan ABO waliin guddina biyyaatii kanaatiif kanaan booda waldhaggeeffachaa waliigalteen akka hojjetan dubbatan.
HD-ABO Obbo Dawud Ibsaa waliigaltee Asmaraatti irra gahan hojiirra oolchuun ODP waliin hojjechuuf qophii ta’uusaanii dubbataniiru.maddi OBN Afaan Oromoo
Waliigaltenii ABO fi ODP giduu halaagariinii xumuramerraa gadanii gadaa tokkummaatii ijnifanoonii umattaa oromotii.
News Update: Addi Bilisummaa Oromoo fi mootummaan Naannoo Oromiyaa waliin hojjechuuf waliigalan, @OBNOromiyaa
“#OLF and #Oromia regional state have agreed to work together” https://t.co/JcgAnnC1sv#Ethiopia #Oromia pic.twitter.com/E7Re9S1NQv
— Addis Standard (@addisstandard) November 14, 2018
ODUU AMMEE!!
ODP fi ABOn waliin hojjechuuf waliigalan.
I/A Dura taa’aa ODP fi Pireezidaantiin Mootummaa Naannoo Oromiyaa Obbo Lammaa Magarsaa fi Hayyu-dureen ABO Daawud Ibsaa ibsa waloo kennaniin, kana booda waldhaggeeffachuun guddina biyyattiif hojjenna jedhaniiru.
Akka gabaasa OBNtti, Obbo Daawud Ibsaa waliigaltee Asmaraatti irra gahan hojiirra oolchuun ODP waliin hojjechuuf qophii ta’uusaanii dubbataniiru.
Kana malees, waan nu harkaa bahaa ture waliin sirreessaa gara fuulduraatti walta’insaa fi akeeka jaarsoliin lafa kaa’aniin waloodhaan ni hojjennas jedhaniiru.
Kanumaafis, miseensonnii fi deeggartoonni ABO kana fudhatanii tasgabbiin Oromiyaa akka eegan dhaaman.
Humni kanaan dura waraana ABO ture qaama mootummaa ta’ee mootummaa Naannoo Oromiyaatiif humna dabalataa akka ta’u gochuuf waliigaluus dubbatan.
Pireezidant Lammaa Magarsaa gama isaaniitiin jaarmiyaaleen siyaasaa waraana tokko malee nagaan waliin qabsaa’uun, sagantaa siyaasaa ofii tarkaanfachiisuu danda’uun nageenya biyyaatiif murteessaa ta’uu akka amanan himaniiru.
Odeessaalee biroof bbcafaanoromoo.com mil’adhaa
Suuraan Getty Images irraa argame.
ABO Fi ODPn Walii Faltee Kana Dura Eeritiraa,Asmaraatti Taasisan Osoo Irraa Hin Sharafne Hoojirra Oolchuuf Marii Har’a Sad.14/2018 Finfinnee Waajjira Pireezidaantii Naannoo Oromiyaattii Taasisaniin Walii Galan.
Kaayyoon Keenya Ummata Keenya Fedhii Fi Dantaa isaa Tiksuudha,Nageenyaa Isaa Amansiisaa Taasisuudhas Jedhaniiru.
Aadam Mohaammad**Gadaan Keenya** New Oromo Music 2018 By Raya studio
Rabbirraa Hayluu : Nurraa Galaa By Gadaa Digital Studio 2018
Yoosaan Geetahun – keenya Yeroon – New Ethiopian Music 2018 (Official Video)
Oromo music : Badhaatu Abbuu (Jajjabee) – New Ethiopian Oromo Music 2018(Official Video)
Kekiya Badhadha – Dhugaa Maseenaaree!! – New Ethiopian Oromo Music 2018 (Official Video)
OBN Sad 05, 2011 – ODP fi ABO waliigalteesaanii cimsuun rakkoo mudatu waliin furaa waliin hojjechuuf waliigalan. Hooggantoonni Paartilee lameenii har’a ibsa waloo kennaniiru. I/A Dura taa’aa ODP fi Pireezidaantiin Mootummaa Naannoo Oromiyaa Obbo Lammaa Magarsaan ABO waliin guddina biyyaatiif kana booda waldhaggeeffachaa waliigalteen akka hojjetan dubbatan. Hayyu Dureen ABO Obbo Dawud Ibsaa waliigaltee Asmaraatti irra gahan hojiirra oolchuun ODP waliin hojjechuuf qophii ta’uusaanii dubbataniiru.
OMN:ODUU,(SAD,14,2018)


text:
Lammiilee Suudaan fonqolcha mootummaa waraanni biyyattii raawwate diduun mormii kan itti fufan tahuu gabaafame
Qondaaltonni waraana Suudaan guyyaa kaleessaa prezdaantii biyyattii waggaa dheeraa taayitaa irra ture fonqolchuun, biyyattiin waggaa lamaan itti aananiif too’annaa mana marii waraanaa Jeneraal Awad Ibn Awufiin hogganamu jala kan turtu tahuu labsan. Haata’u malee lammiileen biyyattii prezdaant Umar Al- Bashiir fi qondaaltonni mootummaa isaa hundi akka taayitaa gad dhiisan gaafataa turan, fonqolcha mootummaa waraanni biyyattii raawwate kana mormaa jiran.
Qindeessitoonni mormii ji’a shan dura jalqabame kanaa, warraaqsi ummata Suudaan qondaaltota waraanaatiin kan butame tahuu ibsuun, ammas hanga humnoonni siviilii taayitaa qabatanitti mormiin ummataa kan itti fufu tahuu beeksisan. Haaluma kanaan waldaan ogeeyyotaa mormii kana qindeessaa ture, labsii yeroo muddamaa manni marii waraanaa dabrse cabsuun ummanni diddaa akka agarsiisuu waamicha godhe.
DhaabbiIee fi biyyoonni heddu fonqolcha mootummaa Suudaan kana hordofuun ejjannoo isaanii kan ibsaa jiran yoo tahu, Gamtaan Afrikaa, “gaaffii ummataatiif deebisaan heera biyyattii diiguu miti” jechuun fonqolcha mootummaa Suudaan kana balaaleffatee jira. Barreessaan dhaabbata mootummoota gamtoomanii Antooniyoo Gutarees ammoo, “fedhii sirna dimokrasii ummanni Suudaan gaafataa jiru galmaan gahuudhaaf, mootummaan cehumsaa qaamota hunda hammatu akka hundeeffamu” waamicha dabarse. Haaluma wal fakkaatuun Ameerikaa fi Gamtaan Awrooppaatis mootummaan cehumsaa siviilotaan hogganamu akka hundeeffamu gaafatanii jiru.
Gama biraatiin ammoo mootummaan Masri , waraanni Suudaan cehumsa kana dandeettii ol’aanaan ni geggeessa abdii jedhu kan qabu tahuu ibsuun, Masri deeggarsa barbaachisaa tahe hunda kan kennitu tahuu beeksiste. Ityoophiyaan gama isiitiin, fedhii ummata Suudaan kan kabajju akka taheefi, akkasumas dhimma biyyoota olla keessa kan hin seenne tahus haala Suudaan keessatti adeemaa jiru hunda garuu itti dhiheenyaan kan hordoftu tahuu ibsite.


text:
Article
Guyyaa: 23/1/2011
Inistiitiyuutichi rakkoowwan gama gahumsa ogeessota qaamolee haqaa fi hojimaataa kenninsa tajaajilaa haqaa keessatti mul’atan leenjii fi qorannoon furuuf qaamolee adda addaa waliin atoomuun ciminaan hojjechuu irratti argama. Guyyaa har’aa kanattis Yunivarsiitii Jimmaatti Mana Barnoota Seeraa waliin hojjechuuf dhimmoota afur (4) irratti sanada walhubannoo mallatteesseera. Dhimmoonni kunniinis:
-
Qo’annoo fi qorannoo:- Dhimmootni qorannoon irratti gaggeeffaman rakkoo qabatama jiru wajjiin hidhata qabaachuu irratti waliin mari’achuu, bakkaa fi mata-dureewwan qorannoon irratti gaggeeffamuu qabu waliin adda baasuu, gamaaggama bu’aawwan qorannoo gaggeeffamu irratti muuxannoo fi beekumsaan waldeeggeruu fi kkf
-
Leenjii fi Barumsa:- Ogeessaa fi loojistikii hojii leenjii fi carraa barnoota adda addaan waldeeggeruu
-
Tajaajila Hawaasummaa:- Hojii tajaajila hawaasummaa (community service) taasifamu irratti waldeeggaruu
-
Tajaajila Gorsaa Seeraa:- dhimmoota kallattidhaan rakkoo sirna haqaa Naannichaa waliin walqabatan gorsaan furmaata kennuu keessatti wal hubachuu, wal deeggaruu fi muxannoo qabaniin wal jijjiruu dha.
Dabalataanis, Inistiitiyuutichi qaamolee foyya’insaa sirna haqaaf hojjatan kanneen biroo waliin hojjachuufis karoora qabaachuu isa sirna walhubannoo mallatteessuu kana irratti ibseera.
Counter
- Site Counter:1,091,735
- Since:31 May 2016
- Visitors:
- Today:1,855
- This week:17,165
- This month:105,907
- This year:591,336
Corporate Site - This is a contributing Drupal Theme
Design by WeebPal
.


text:
Dubartiin Bangilaadesh ji'a tokko booda dabaltee lakkuu deesse
Haati Bangilaadesh ega ilma tokko deettee ji'a tokko booda daa'imman lakkuu dahu doktoorri ishee BBC'tti himeera.
Ariifaa Sulxaan, dubartii ganna 20 yoo taatu, dhuma ji'a Gurandhalaa keessa daa'ima tokko deesse, guyyoota 26 booda garuu garaa ishee keessatti dhukkubbiin itti dhagahamnaan gara mana yaalaa biraa deemte.
Doktoroonni gadameessa ishee lammaffaa keessatti daa'imman lakkuu biroo jiraachuu baranii yaala baqaqsanii wal'aanuu tasaa godhaniif.
Daa'imman lakkuu dhalatan gutummatti fayyaa qabeeyyii yoo ta'an rakkina tokko malee dhalatan.
- Daa'ima ilkaan waliin dhalatte
- Haatii al tokkoon daa'ima afur deessee
- Maanguddoo du'asaa dura daa'imaa ollaasaaf kennaa waggaa 14'f ta'u kenne
'Baay'ee nasuu keessa turre'
Addee Sulxanaan, baadiyyaa kan jiraattu yoo taatu, daa'ima ishee jalqabaa hospitaala kolleejjii fayyaa Khulna kan aanaa Khulna keessatti argamutti deesse.
Guyyoota 26 booda, gaafa Bitoteessa 21 dhukkubbii garaa himachudhaan gara hospitaala Ad-din kan aanaa Jessore argamutti geffamte jechuun ispeeshaliistiin yaala gadameesssa kan yaala baqaqsanii yaalu tolchiteef doktoor Sheila Poddar dubbatti.
"Yeroo isheen dhuftu eega 'ultrasound'dhaan ilaalle booda akka lakkuu garaa keessa qabdu beekne," jetti Dr. Sheila Poddar .
"Baay'ee rifanne, raajeeffannes. Asiin dura waan akkana argee hin beeku."
Sabaabni isheen gara mana yaala biraa deemteef ifa miti.
Akka Dr. Poddar jeettutti, Addee Sulxaanaa fi abbaan warraa ishee "harka qalleeyyii" waan ta'aniif "asiin dura 'ultrasound'dhaan ilaalamte hin beektu."
"Akka lakkuu biraa gadameessa keessaa qabdu hin beektu ture," jedhu Dr Poddar. "Yaala baqaqsanii wal'aanuu gooneefi lakkuu, intala tokko fi dhiira tokko deesse."
Haati ganna 20 fi daa'imman ishee turtii guyyoota afur booda gaafa Bitoteessa 25 hospitaala bahan.
"Daa'immaniifi isheenis naguma isaaniti. Wanni hundi haala gaariin xumuramu isaatiin baay'ee gammade" jedhu Dr. Poddar.
- Michooma Awwadaayi fi Jimaa, hamma yaaddaniin olitti
- Boeing sirreeffama xiyyaara 737 Max ifa taasise
Ispeshaliistiin yaala gadameesssa Singapoor tokko akka jedhanitti haalli kun 'Uterus Didelphys' jedhama - gadmeessa lama qabaachu - kunis "akka namoonni yaadan waan hin jirre miti".
"Killeen sanyii sadii al tokkotti akka isheen daa'immaan godhachuu dandeettutti uumamee akka isheen daa'imman sadii qabaattu tasisee jira."
Akka AFP gabaseetti Addee Sulxaanaan daa'immaan argachuu isheetti kan gammadde yoo ta'u haala diinagde isheeetiin garuu sadanuu guddisuun akka itti ulfaatu himteetti.
Abbaan warra ishee ji'atti doolaara 95 kan argatu yoo ta'uu innis "waan danda'u hunda nan godha" jechu isaa AFP gabaseera.
"Kuni kenna Rabbiiti kan daa'imman koo hundi fayyaa qabatan. Isaan gammachiisuudhaaf waan hunda nan godha" jedhe.


text:
Oromia: Knoweldge and Society: Mammaaksa Oromoo March 4, 2017Posted by OromianEconomist in 10 best Youtube videos, 25 killer Websites that make you cleverer, Afaan Oromoo, African Literature, Black History, Chiekh Anta Diop, Culture, Cushtic, Indigenous People, Kemetic Ancient African Culture, Khemetic Africa's culture, Oromia, Oromiyaa, Oromo, Oromo Art, Oromo Literature, Oromo Wisdom, Uncategorized.
Tags: Afaan Oromoo, Africa, African Studies, Ancient Egyptian, Ateetee (Siiqqee Institution), Black History, Chiekh Anta Diop, Kemetic Ancient African Culture, Language and Development, Mammaaksa Oromoo, Meroetic Oromo, Muscians and the Performance Of Oromo Nationalism, Oral Oromo literature, Oromia, Oromian Voices, Oromo, Oromo Artists, Oromo culture, Oromo Identity, Oromo music, Oromo Nation, Oromo people, Oromo Proverbs, Oromo Proverbs (Mammaaksa Oromoo), Philosophy and Knowledge, Qubee Afaan Oromo, Safuu: the Oromo moral value and doctrine, The Goddess of Fecundity, The Making of African Philosophy: Converting Knowledge to Wisdom in Traditional Oromo (African) Society
2 comments
True Knowledge is wisdom. The Oromo value wisdom to the highest degree: ‘Rather than to be kissed by foolish man, I prefer to slapped by a wise man.’ How is true knowledge acquired? The Oromo proverbs answers: By inference, by study, through suffering, by moulding another person, by heart. ‘ One who does not understand an inference will never understand the thing as it is.. … But the great school of knowledge is experience, long life and old age. … The Oromo proverb offers no definition of knowledge; they are not interested so much in nature of knowledge as the type of knowledge they propose as a model for man-in-society, and it is clearly a knowledge obtained through experience through proximity to the object, as ‘the calf is known by the enclosure to have become a bull.’ See Claud Summer, Ph.D., Dr.h.c (1995), Oromo Wisdom Literature, Volume I , Proverbs Collection and Analysis.
Makmaaksa Oromoo (Oromo proverbs):
Abba hin qabdu akaakyuuf boochi
Abbaa iyyu malee ollaan namaa hin birmatu
Abbaan damma nyaateef ilma hafaan hin mi’aawu
Abbaatu of mara jedhe bofti hantuuta liqimsee
Abjuun bara beelaa buddeena abjoota
Addaggeen hamma lafa irra ejjettu nama irra ejjetti
Afaan dubbii bare bulluqa alanfata
Afaan gaariin afaa gaarii caala
Afaanii bahee gooftaa namaa ta’a
Akka madaa qubaa, yaadni garaa guba
Akka abalun sirbaan boquu nama jallisa
Akkuma cabannitti okkolu
Akukkuun yeroo argate dhakaa cabsa
Alanfadhuuti gara fira keetti garagalii liqimsi
ama of komatu namni hin komatu
Amartiin namaa hin taane quba namaa hin uriin
Ana haa nyaatuun beela hin baasu
Ani hin hanbifne, ati hin qalbifne
arrabni lafee hin qabdu lafee nama cabsiti
Asiin dhihoon karaa nama busha
“Aseennaa natu dide, kennaa warratu dide otoo nabutanii maal ta’a laata”,jette intalli haftuun
Badduun fira ishee yoo hamattee, baddubaatuun niiti ishee hamatti
Bakkka oolan irra bakka bulan wayya
Bakka kufte osoo hin taane, bakka mucucaatte bari
Balaliitee balaliite allaattiin lafa hin hanqattu
Bara bofti nama nyaate lootuun nama kajeelti!!
Bara dhibee bishaan muka namatti yaaba
Bara fuggisoo harreen gara mana, sareen gara margaa
Barri gangalata fardaati
Beekaan namaa afaan cufata malee hulaa hin cufatu
Biddeena nama quubsu eelee irratti beeku
Billaachi otoo ofii hin uffatiin dhakaatti uffisti
Bishaan gu’a gahe nama hin nyaatiin, namni du’a gahe si hin abaariin
Bishaan maaltu goosa jennaan waan achi keessa jiru gaafadhu jedhe
Bishingaan otoo gubattuu kofalti
Boru hin beekneen qad-bukoon ishee lama
Boftii fi raachi hanga ganni darbutti wal faana jiraattu
Bulbuluma bulbuli hangan dhugu anuu beeka
Buna lubbuuf xaaxa’u warri naa tolii kadhatu
Cabsituun tulluu amaaraatiin giraancee jetti
Citaan tokko luqqaasaniif manni hin dhimmisu
Dabeessa uleen (jirmi) shani
Daddaftee na dhungateef dhirsa naa hin taatu jette sanyoon
Dawaa ofii beekan namaa kudhaamu
Deegan malee waqayyo hin beekani
dhalli namaa otoo nyaattu diida laalti
Dhirsi hamaan maaf hin nyaatiin jedha niitii dhaan
Dhirsaa fi niitiin muka tokko irraa muramu
Dugda hin dhungatan, hunda hin dubbatani
Durbaa fi jiboota garaa gogaa lenjisu
Iyyuuf bakkeen naguma, dhiisuuf laphee na guba
Dhuufuun waliin mari’atanii dhuufan hin ajooftu
Diimina haaduun nyaatani,diimaa arrabaan nyaatu
Dinnichi bakka gobbitetti hordaa cabsiti
Doqnaa fi garbuu sukkuumanii nyaatu
Du’aan dhuufaa jennaan kan bokoke dhiisaa jedhe
Dubbii baha hin dhorkani galma malee
Dubbii jaarsaa ganama didanii galgala itti deebi’ani
Duulli biyya wajjinii godaansa
Eeboo darbatanii jinfuu hin qabatani
Edda waraabessi darbee sareen dutti
Fagaatan malee mi’aa biyyaa hin beekani
Farda kophaa fiiguu fi nama kophaa himatu hin amaniin
Firri gara firaa jennaan kal’een gara loonii jette
Foon lafa jira allaatti samii irraa wal lolti
foon lakkayi jennaan rajijjin tokko jedhe
fokkisaan nama qabata malee nama hin kadhatu
Fuula na tolchi beekumsi ollaa irraa argamaa jette intalli
Gaangeen abbaan kee eenyu jennaan eessumni koo farda jette
Gaangoonn haada kutte jennaan oftti jabeessite jedhani
Gabaan fira dhaba malee nama dhabinsa hin iyyitu
Galaanni bakka bulu hin beekne dhakaa gangalchee deema
Gaalli yoom bade jennaan, gaafa morma dheeratu bade
Gama sanaa garbuun biile (asheete) jennan warra sodaanne malee yoom argaa dhabne jedhe jaldeessi
Gamna gowomsuun jibba dabalachuu dha
Ganaman bahani waaqa jalaahin bahani
Gara barii ni dukkanaa’a
Garaa dhiibuu irra miila dhiibuu wayya
Garbittii lubbuuf walii gadi kaattu, warri qophinaafi se’u
Jaalalli allaatti gara raqaatti nama geessa
Gaashatti dhuufuun daalattii dha
Gogaa duugduun yoo dadhabdu saree arisaa kaati
Gola waaqayyoo itti nama hidhe lookoo malee ijaajju
Goomattuuf goommanni hin margu
Goondaan walqabattee laga ceeti
Gowwaa wajjin hin haasa’iin bakka maleetti sitti odeessa, karaa jaldeesaa hin hordofiin halayyaa nama geessa
Gowwaan ballessaa isaa irraa barat, gamni balleessaa gowwaa irraa barata
Gowwaan bishaan keessa ijaajjee dheebota
Gowwaan gaafa deege nagada
Gubattee hin agarre ibiddatti gamti
Guulaa hin bitiin jiilaa biti
Gowwaa kofalchiisanii, ilkee lakawu
Gowwaa fi bishaan gara itti jallisan deemu
Haadha gabaabduu ijoolleen hiriyaa seeti
haadha laalii intala fuudhi
Haadha yoo garaa beekan ilmoo jalaa qabani
Halagaa ilkaan adii, halangaan isaa sadi
Hanqaaquu keessa huuba barbaada
Haati ballaa (suuloo) ya bakkalcha koo jetti
Haa hafuun biyya abbaa ofiitti nama hanbisa
Haati hattuun intala hin amantu
Haati hattuun intala hin amantu
Haati kee bareeddi jennaan, karaa kana dhufti eegi jedhe
Habbuuqqaa guddinaaf hin quufani
Hagu dhiba jette sareen foksoo nyaatte
Hagu dhiba jette sareen foksoo nyaattee
Halagaa gaafa kolfaa fira gaafa golfaa
Hantuunni hadha ishee jalatti gumbii uruu bartii
Harka namaatiin ibidda qabaa hin sodaatani
Harki dabaruu wal dhiqxi
Harkaan Gudunfanii, Ilkaaniin Hiikkaa Dhaqu
Harree ganama badee, galgala kur-kuriin hin argitu
Harree hin qabnu, waraabessa wajjin wal hin lollu
Kan harree hin qabne farda tuffata
Harreen nyaattu na nyaadhu malee bishaan ol hin yaa’u jette waraabessaan
Harreen yoo alaaktu malee yoo dhuuftu hin beektu
Hidda malee xannachi hin dhiigu
Hidda mukaa lolaan baaseetu, hidda dubbii farshoo (jimaa)n baase
Hidhaa yoo tolcha, gadi garagalchanii baatu
hin guddattuu jennaan baratu dhumee jedhe
Hiriyaa malee dhaqanii gaggeessaa malee galu
hiyyeessaf hin qalani kan qalame nyaata
Hoodhu jennaan diddeetu lafa keenyaan hatte
Hoolaan abbaa abdatte, diboo duuba bulchiti
Hoolaan gaafa morma kutan samii(waaqa) arkiti
Ija laafettiin durbaa obboleessaf dhalti
Ijoollee bara quufaa munneen ibidda afuufa
Ijoollee hamtuun yoo nyaataaf waaman ergaaf na waamu jettee diddi
Ijoolleen abaa ishee dabeessa hin seetu
Ijoolleen quufne hin jett, garaatu na dhukube jetti malee
Ijoolleen quufne hin jettu beerri fayyaa bulle hin jettu
Ijoolleen niitii fuute gaafa quuftu galchiti
Ijoollee qananii fi farshoo qomocoraa warratu leellisa
Ijoollee soressaa dhungachuun gabbarsuu fakkaatti
Ilkaan waraabessaa lafee irratti sodaatu
Ilmi akkoon guddiftu dudda duubaan laga ce’a
Intalli bareedduun koomee milaatiin beekamti
Intallii haati jajju hin heerumtu
Itti hirkisaan kabaa hin ta’u
Ittiin bulinnaa sareen udaan namaa nyaatti
Jaamaan boru ijji keen ni banamti jennaan, edana akkamitin arka jedhe
Jaarsi dhukuba qofaa hin aaduu, waan achisutu garaa jira
Jaarsii fi qalqalloon guutuu malee hin dhaabatu
Jabbiin hootu hin mar’attu
Jaalalli jaldeessa yeroo fixeensaa garaa jalatti, yeroo bokkaa dugda irratti nama baatti
Jaalala keessa adurreen ilmoo nyaatti
Jaalalli allaatti gara raqaatti nama geessa
Jarjaraan re’ee hin horu
Jarjaraan waraabessaa gaafa ciniina
Jibicha korma ta’u elmaa irratti beeku
Jiraa ajjeesuun jalaa callisuu dha
Kadhatanii galanii weddisaa hin daakani
Kan abbaan gaafa cabse halagaan gatii cabsa
Kan abbaan quba kaa’e oromi(namni, halagaan) dhumdhuma kaa’a
Kan afaanii bahee fi kan muccaa bahehin deebi’u
Kan bishaaan nyaate hoomacha qabata
Kan citaa qabaa tokko namaa hin kennine mana bal’isii gorsiti
Kan dandeessu dhaan jennaan gowwaan galee nitii dhaane Adaamiin ollaa hagamsaa jiru bara baraan boo’aa jiraata
Kan gabaa dhagahe gowwaan galee niitii dhokse
Kan hanna bare dooluutu sosso’a
Kan hordaa natti fiiges, kan haaduun natti kaates bagan arge jette saani du’uuf edda fayyitee booda
Kan humnaan lafaa hin kaane yaadaan Sudaanitti nagada
Kan ilkaan dhalchu kormi hin dhalchu
Kan namni nama arabsi irr, kan abbaan of arabsutu caala
kan qabuuf dabali jennaan harreen laga geesse fincoofte
Kan of jaju hin dogoggoru
Kan quufe ni utaala, kan utaale ni caba
Kan tolu fidi jennaan, sidaama biyya fide
Kan tuffatantu nama caala, kan jibbanitu nama dhaala
Kan tuta wajjin hin nyaanne hantuuta wajjin nyaatti
Kan waaqni namaa kaa’e cululleen hin fudhattu
Karaa foolii nun hin jedhani jette wacwacoon
Karaan baheef maqaan bahe hin deebi’u
Karaan sobaan darban, deebi’iitti nama dhiba
Karaa dheeraa milatu gabaabsa, dubbii dheeraa jaarsatu gabaabsa
Karaa fi halagaatu gargar nama baasa
Keessummaan waan dhubbattu dhabde mucaa kee harma guusi jetti
Keessummaan lolaa dha abbaatu dabarfata
Keessa marqaa boojjitootu beeka
Kijiba baranaa manna dhugaa bara egeree wayya
Kokkolfaa haati goota hin seetu
Kormi biyya isaatti bookkisu biyya namaatti ni mar’ata
Kursii irra taa’anii muka hin hamatani
Lafa rukuchuun yartuu ofiin qixxeessuu dha
Lafa sooriin du’e baataatu garmaama
Lafaa fuudhuutti ukaa nama bu’a
Lafti abdatan sanyii nyaatee namni abdatan lammii nyaate
Laga marqaa jennaan ijoolleen fal’aanaan yaate
Lama na hin suufani jette jaartiin qullubbii hattee
Leenci maal nyaata jennaan, liqeeffatte jedhe, maal kanfala jennaan, eenyu isa gaafata jedhe
Lilmoon qaawwaa ishee hin agartu, qaawwaa namaa duuchiti
Lukkuun(hindaaqqoon) haatee haateealbee ittiin qalan baafti
Maa hin nyaatiin jedha dhirsi hamaan
Maal haa baasuuf dhama raasu
Mammaaksi tokko tokko dubbii fida tokko tokko dubbii fida
Mana haadha koon dhaqa jettee goraa bira hin darbiin
Mana karaa irra kessumaatu itti baayyata
Manni Abbaan Gube Iyya Hin Qabu
Maraataa fi sareen mana ofii hin wallalani
Maraatuun jecha beektu, waan jettu garuu hin beektu
Marqaa afuufuun sossobanii liqimsuufi
Marqaan distii badaa miti, irri ni bukata, jalli ni gubata
Marxoon otoo fiiganii hidhatan otuma fiiganii nama irraa bu’a
Mataa hiyyaassaatti haaduu baru
Midhaan eeguun baalatti hafe
Mucaa keetiin qabii mucaa koo naa qabi jettehaati mucaa
Muka jabana qabu reejjiitti dhibaafatu
Morkii dhaaf haaduu liqimsu
Nama foon beeku sombaan hin sobani
Namni akka fardaa nyaatu, gaafa akka namaa nyaate rakkata
Namni beela’e waan quufu hin se’u
Namni dhadhaa afaan kaa’an, dhakaa afaan nama kaa’a
Namni gaafa irrechaa duude, sirba irreechaa sirbaa hafa
Namni guyyaa bofa arge halkan teepha dheessa
Namni hudduu kooban galannii isaa dhuufuu dha
Namni mana tokko ijaaru citaa wal hin saamu
Namni nama arabsu nama hin faarsu
Namni badaan bakka itti badutti mari’ata
Namni gabaabaan otoo kabaja hin argatiin du’a
Namni qotiyyoo hin qabne qacceen qalqala guutuu dha
Nama kokkolfaa nama miidhuu fi bokkaan aduu baasaa roobu tokko
Niitiin dhirsaaf kafana
Niitiin marii malee fuudhan marii malee baati
Niitiin afaan kaa’aami’eeffatte yoo kabaluuf jedhan afaan banti
Nitaati jennaan harree qalle, hin tatuu jennaan harree ganne, qoricha jennaan isuma iyyuu dhaqnee dhabne
Obboleessa laga gamaa mannaa gogaa dugduu(faaqqii) ollaa ofii wayya
Obsaan aannan goromsaa dhuga
Obsan malee hn warroomani
Ofii badanii namaa hin malani
Of jajjuun saree qarriffaan udaani
Ofi iyyuu ni duuti maaliif of huuti
Ofii jedhii na dhugi jedhe dhadhaan
Okolee diddu okkotee hin diddu
Ollaa araban jira akkamittin guddadha jette gurri
Ollaan akkam bultee beeka, akkatti bule abbaatu beeka
Ollaafi garaan nama hin diddiin
Ollaa fi kateen nama xiqqeessiti
Ol hin liqeessiin horii keetu badaa, gadi hin asaasiin hasa’aa keetu bushaa’a
Otoo beeknuu huuba wajjin jette sareen
Otoo garaan tarsa’e jiruu, darsa tarsa’eef boossi
Otoo farda hin bitiin dirree bite
Otoo fi eegeen gara boodaati
Otoo garaan dudda duuba jiraate, qiletti nama darbata
Otoo sireen nama hin dadhabiin tafkii fi tukaaniin nama dadhabdi
Qaalluun kan ishee hin beektu kan namaa xibaarti
Qaban qabaa hin guunnee gad-lakkisan bakkee guutti
Qabbanaa’u harkaan gubnaan fal’aanan
Qabanootuharkaa, hoo’itu fal’aanaan
Qabeenyi fixeensa ganamaati
Qalloo keessi sibiila
Qalladhu illee ani obboleessa eebooti jette lilmoon
qaaqeen yoo mataan ishee marge bade jetti
Qarri lama wal hin waraanu
Qeesiinwaaqayyoo itti dheekkam, daawwitii gurgurtee harree bitatte
Qoonqoon darbu, maqaa hin dabarre nama irra kaa’a
Qoonqoon bilchina eeggattee, qabbana dadhabde
Qorichaofii beekan namaa kudhaamu
Qotee bulaa doofaan, miila kee dhiqadhu jennaa, maalan dhiqadha borus nan qota jedhe
Qurcii dhaan aboottadhu jennaan, qophoofneerra jedhe
Raadni harree keessa ooltedhuufuu barattee galti
Sa’a bonni ajjeese ganni maqaa fuudhe
Saddetin heerume jarjarrsaa akka baranaa hin agarre jette jaartiin, salgaffaa irratti waraabessi bunnaan
Salphoo soqolatte soqolaa gargaaru
Saree soroobduun afaan isheef bukoo ykn. dudda isheef falaxaa hin dhabdu
Sabni namatti jiguu irra gaarri (tulluun) namatti jiguu wayya
Sareen duttu nama hin ciniintu
Sanyii ibiddaa daaraatu nama guba
Sareen warra nyaattuuf dutti
Seenaa bar dhibbaa baruuf bardhibba jiraachuun dirqama miti
Shanis elmamu kudhanis, kan koo qiraaciitti jette adurreen
Sirbituu aggaammii beeku
Sii uggum yaa gollobaa, anaafoo goommani ni dorroba inni gurr’uu soddomaa jette jaartiin horii ishee gollobaan fixnaan
Sodaa abjuu hriba malee hin bulani
Soogidda ofiif jettu mi’aayi kanaachi dhakaa taata
Sombaaf aalbee hin barbaadani
Suphee dhooftuun fayyaa gorgurtee, cabaatti nyaatti
Taa’anii fannisanii dhaabatanii fuudhuun nama dhiba
Takkaa dhuufuun namummaa dh, lammmeessuun harrummaadha
Tikseen dhiyootti dhiifte fagootti barbaacha deemti
Tiksee haaraan horii irraa silmii buqqisaa oolti
Tokko cabe jedhe maraataan dhakaa gabaatti darbatee
tokko kophee dhabeetu booha, tokko immoo miila dhabee booha
Tufani hin arraabani
Udaan lafatti jibban funyaan nama tuqa
Ulee bofa itti ajjeesan alumatti gatu
Ulee fi dubbiin gabaabduu wayya
Ulfinaa fi marcuma abbaatu of jala baata
Waa’een garbaa daakuu fi bishaani
Waan ergisaa galu fokkisa
Waan jiilaniin kakatu
Waan kocaan kaa’e allaattiin hin argu
Waan namaa kaballaa malee hin quufani
Waan samii bu’e dacheen baachuu hin dadhabu
Waan uffattu hin qabdu haguuggatee bobbaa teessi
Waan warri waarii hasa’aan, Ijoolen waaree odeesiti
Wadalli harree nitii isaa irraa waraabessa hin dhowwu
Wal-fakkaattiin wal barbaaddi
Wali galan, alaa galan
Wallaalaan waan beeku dubbata, beekaan waan dubbatu beeka
Waaqaaf safuu jette hindaaqqoon bishaan liqimsitee
Warra gowwaa sareen torba
Waraabessi bakka takkaa nyaatetti sagal deddeebi’a
Waraabessi biyya hin beekne dhaqee gogaa naa afaa jedhe
Waraabessi waan halkan hojjete beekee guyyaa dhokata
Yaa marqaa si afuufuun si liqimsuufi
Yoo ala dhiisan mana seenan, yoo mana dhiisan eessa seenan
Yoo boora’e malee hin taliilu
Yoo ejjennaa tolan darbatanii haleelu
Yoo iyyan malee hin dhalchanii jedhe korbeesi hoolaa kan re’eetiin
Yoo suuta ejjetan qoreen suuta nama waraanti
yoo dhaqna of jaalatan fuula dhiqatu
Yoo namaa oogan eelee jalatti namaa marqu
yoo ta’eef miinjee naa taata jette intalli
Mammaaksota Dubartootaa Oromoo
1. Heeruma dharraanee(hawwinee) heerumnaan rarraane (rakkannee)
2. Asuu oolle jette tan heerumaaf muddamte”
3. Takkattii qayyannee taduraa hanqannee ykn takkaa qayyannee lukaa gubanne
4. Bakka dhiiganii hin fiigan.
5. Kana muranii kamiin fincaayan jette haati manaa inni ofirraa mura jennaan.
6. Kaanittuu abbaa argadhu jette haati intalaan.
7. Intalti ariifattuun haadha ciniinsuubarsiifti
8. Akka beekutti dhalaa(dahaa) nadhiisaa jette intalti harka namaa diddu
9. Sirbaaf bayanii morma hin dhofatan jettee intalti waa hin saalfannee.
10. Akka ebaluutti sirbaan morma nama jallifti jette intalti qalbii qabdu.
11. Mucaa deenna malee mucaa hin geennu jette intalti of tuffatte.
12. Wol akkeessee ollaan marqa balleesse jette intalti ofiin bultun .
13. Akka aadaa teennaa gaara gubbaa baanee teenna jedhe harmi dubartootaa.
14. Ati baldi ta dhiirsa ka’imaa jette intalti abbaan manaa isii jaarsaa.
(Baldu : ashuu,qoosuu,taphachuu, busheesuu)
15. Har’allee moo jette haati ijoolleen beelofne (shoomofne) jennaan isiin bakka cidhaatii quuftee waan galteef
16. Ani ufiif hin jennee, mucaan keessan ka hangafaa sun fuudha hin geennee? jette intalti mucaa kajeelte.
17. Soddaa fi dayma hin duudhatan.
18. Osoo dhukubsataan jiru, fayyaalessi du’a.
19. Ana bakki na dhukubu asii mitii maraafuu bakkuma gooftaan kiyya jedhe san kooba jette bookeen.
20. Makkitu malee makkaa hin hajjan
(Makkitu : naamaaf mijooftu/mijaa’u)
21. Akka dida’aa fi akka didanaatti na galchi
22. Daalun xaraan kaanu tara.
Qopheessan : Abdii Boriiti
Source: http://opride.com/hamba/?p=231
Related:


text:
By
Admin on September 16, 2015
ABO, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT), WBO
1All_Videos, News
VIDEO
By
Admin on September 7, 2015
Featured, Irreecha, Irreecha 2015, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
1All_Videos, Culture, Culture/History/Language/Religion, Irreechaa
VIDEO
By
Admin on September 5, 2015
Featured, Irreecha, Irreecha 2015, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
1All_Videos, News
VIDEO
By
Admin on September 5, 2015
Hyder Usmael, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
1All_Videos, Hyder Usmael, Music/Films/Poetry
VIDEO
TVOMT: Gaafiif Deebii Artiistii Haarayaa fi Sabboonticha Hyder Usmael
By
Admin on May 5, 2015
HRLHA, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
1All_Videos
VIDEO
TVOMT: Gaafiiif Deebii Obboo Gaaromaa Waaqqessaa Waliin Goone!
By
Admin on April 27, 2015
TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
1All_Videos
VIDEO
TVOMT: Prof. Ismail Abdullee Magaalaa Torontoo Keessatti
By
Admin on April 15, 2015
Guyyaa Gootota, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT), WBO
1All_Videos
VIDEO
TVOMT: Gaafiif Deebi’ii Ob. Billoo Garbii Bakka Bu’aa G.M. WBO Biyya Alaa Waliin Goone
By
Admin on April 14, 2015
Guyyaa Gootota, Oromo Refugees, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
1All_Videos
VIDEO
TVOMT: Gaafiif Deebi’ii Baqqatoota Yeman Jiruu Waliin Goone fi Kabajaa Guyyaa Gootota!
By
Admin on April 7, 2015
Asaantii, Keyirat Yusuf, Oromo Movies, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
1All_Videos, Keyirat Yusuf, Music/Films/Poetry
VIDEO
TVOMT: Sagantaa Filmii Asaantii Magaalaa TORONTOO
By
Admin on April 3, 2015
Featured, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT), WBO
1All_Videos
VIDEO
By
Admin on March 2, 2015
TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
1All_Videos, News
VIDEO
TVOMT: Waan Abbaay Tsahaayyee Jedhe Ilaalchisee Artistooni Keenya Maal Jedhu?
By
Admin on February 25, 2015
Ifaa Gammachuu, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
1All_Videos, Ifaa Gammachuu, Music/Films/Poetry
VIDEO
By
Admin on April 9, 2014
Toltu Tufa, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
Advocacy/Activism, Language
Aad. Toltu Tufaa Kurfii Kaaba Ameerkaa Kan Duraa Torontoti Geggeesite
By
Admin on April 4, 2014
Afaan Publications, Toltu Tufa, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
News
AFAAN Publications’ Founder Aad. Toltu Tufa Warmly Welcomed by Torontonian Oromos as She Arrives for the AFAAN Event (Event Scheduled for Tomorrow/April 5, 2014 @ 94 Kenhar Drive, Toronto – between 2-7pm)
By
Admin on March 11, 2014
Elemo Ali, Menelik II, Teddy Afro, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
Elemo Ali, ElemoMenelik, Music/Films/Poetry
Elemo Ali: Maali Mallisaa
By
Admin on March 9, 2014
Juneeddii Saaddoo, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
News
TVOMT: Obboo Juneeddii Saaddoo Eenyu? TVOMT: “TV Oromiyaa MT: Badii Obboo Jundeedi Saaddoo Saba isaa irrati raawate hin himinaa jedhuu? Kun waan addunyarrati hin argamini. Yoo badii kan hin qabne tahe abbummaan as bahee akka badii itti hin qabne himachuutu akka malee, haqa jiru dhoksuuf muka walirrati cabsuun Oromummaa miti. Dhugaan yoomiyyuu ni injufati. Kanneen […]
By
Admin on March 5, 2014
Oromia Media Network (OMN), TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
News
Kurfii Guyyaa Eebba OMN Galma Aadaa Oromiyaa Magaalaa Toronto ti Raawate Hordofaa Kurfii Guyyaa Eebba OMN Galma Aadaa Oromiyaa Magaalaa Toronto ti raawate Hordofaa sagantaan kan Torontoo fii USA ti geffeefame yemmuu tahu hirmaattonni isa Ameerikati gaggeefames hordofaati irraa hirmaatan. Rakkoo qulgullin sagalee garuu dursinee dhiifama isin gaafanna.
By
Admin on February 27, 2014
Adnaan Mohammed, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
Adnaan Mohammed, Music/Films/Poetry
TVOMT: Gaafif Deebii Artist Adnaan Mohamad waliin Goone Hodofaa
By
Admin on February 16, 2014
Abdii Wuushu, Ahmad Sayyoo, Garibii Nuuree, Naasir Aadam, Tumsaa Omer, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
Movies, News
TVOMT: Artists Abdii Wuushu and Naasir Aadam Discuss About One of the Best Action Movies from Oromiyaa
By
Admin on February 4, 2014
Sharmarkee Aadam, TV Oromiyaa Magaalaa Torontoo (TVOMT)
Music/Films/Poetry
TVOMT: Producer Artist Sharmarkee Aadam Hojii Boonsaa Hojachaa Jiran Ibsu


text:
To search the site please enter a valid term
New Search
If you are not happy with the results below please do another search
Nu argadhaa!
L.S.P: 80078
Finfinnee
Itiyoophiyaa
Toora Intarneetii: www.eotcmk.org/ao
Barreeffamoota haaraa
- Beeksisa
- Sagantaa keenyarratti hirmaadhaa!
- Lubummaan Eenyuuf Mala?
- Isa argatanii, “Hundinuu Si barbaadaa jiru.” jedhaniin. “ወሶበ ረከብዎ ይብልዎ ኵሉ ሕዝብ የኃሥሱከ” Maar. ፩፥፴፯/1:37
- Koottaa wal ceephanna (ISAY. 1:18)
- ARAARSUMMAA mana Kiristaana Ortodoksi Tawaahidoo Itiyoophiyaa keessatti
- Baga Ayyaana Cuuphaaf nagaan isiniin gahe.
- Taabota, waaqa tolfamaa waliin tokko kan taasisu eenyu dha? (2ffaa Qor. 6፥16)
- Cuuphaa Gooftaa
- Har’a mandara Daawititti Fayyisaan isiniif dhalateera. Innis Kiristoos Goofticha dha.”
Hojii kee hojjadhu! (Eebbifamoo Abbaa Gorgorewoos)
Tokkoon tokkoo namaaf Waaqayyo hojii kenneera. Hojii sana hojjachuun immoo gahee abbaa ti. Odoo danda’e, hojii isaa sana gufachiisuun immoo hojii diyaabiloosii dha. Dhugaan jiru, akkuma Waaqayyo hojii kana siif kenneen, seexanni immoo si gufachiisuuf yaala. Waan gar-malee namatti miidhagu sii fiduuf carraaqa. Abdiiwwan fooniitiin si sossobuu danda’a. lolaa hamii gar-malee dhangalaasa. Barreessitootni akka si gaafataniif, namootni bebbeekamoos hammeenyaan akka sirratti dubbatan ittiin fayyadama. Philaaxoos, Heeroodsi, Hannaa, Qayyaafaa fi k.k.f. hundumtuu sirratti ijaaramu. Ati garuu, murtii cimaan inaaffaa Afuurawaa hin worraaqneen dhumarrattis; “Akkan hojjadhuuf hojii naaf kennite xummure. Amantaa koos eege.” jechuuf hanga dandeessutti kaayyoo jireenya kee fi galma uummamteef sana duuka bu’i.
Eebbifamoo Abbaa Gorgorewoos 2ffaa
Duree Phaaphaasota Shawaa 1932-1982 B.A


text:
Kontoraatii warshaa Warqii Midrook godina Gujiitti aanaa Shaakkisoo ammallee ganna 10f haaressan. Tun falmii fi hiriir ahedduun dhufuutti jirti.
Ministerii koominikeeshiinii albuuda Itoophiyaa seera ammaa keessatti akka warrii naannoolleen huji warshaa keessaa harka 2 argatu tolchanii baasan jedha.
Warrii lafaa ammoo hujiin warshaa tanaa namaa fi horiilleen waliin balleessuutti jira jedha.
Obboo Baacaa Raajjii daarektera koominikeeshiinii ministera albuudaa,gaazii uumamaa fi bobahaati.Akka jecha isaatti duruu afaanumaan akka warshaan ummataa faaydaa kennu itti himan malee seeraan jabaan hin jiru jedha.
“Wagga dabre keessa akka kontoraatini haareffamuuf gaafatan.Koreen dhaabatee waan isaan guutu qaban qoratanii faaydaa ummati keessaa argatus qoratanii Bitootessa 30 kontoraata haaromsaniif,” jedha.
Midoorki duruu ganna 20 Laga-Dambii keessaa warqii qotachaa bahe ammallee ganna 10 daraniif.
Midrook akka warii lafaa jedhutti lafa km 10 caaluti jaarratee warqii keessaa qotata. Ganda sadiitti achitti dhiyaata qubata; Giindhee,Reejjii fi aanaa shaakkisooti.
Ummatii kun guddoo miidhamuutti jira jedhan jiraattotii.Tanaaf ammallee namii hedduu haareffamuu Midrook irratti hiriira bahee falmuutti jira.
Aabba Dullcha Halakee bulchaa aanaa Goroo Doolaa hardha namii hiriira keessatti bahee rakkoo himateeti.
Gooroo Doolaa maleellee aanaa Hannaa-Sorraa,Dudda-Daawwaa faalleetti nama hedduutti haareffamuu kontoraataa kana irratti hiriira bahe.Jarii kun hujiin tun qorannoo malee kennani haareffamu hin mallee jedha.
Kemikaala wardhaa Midrook keessaa bahuun akka jiraattotii jedhanitti haawwan hedduu irraa ulfatti baha,ijoollee naafaa fi ballaatti dhalataa horiin hin salleessa jedhan.
Dullchaa halakee bulchaa aanaa Gooroo Doolaati.Haawwan qaamii guddatee,miilii qallachuu,namii yeroo malee dahuu fi rakkoo akka akkaa keessa jira jedha.
Gama qilleensaatiin ammoo kemikaalii kun bisaan hadheessa namallee xiixaa ykn asmii qabsiisa jedhan.
Ijoolleen hiriira baatelleen rakkoo tana himachaa karaallee dhagaan cufte akka warrii achi jiru jedhutti.
Dr.Asebee Raggaasaa yuniversitii Dillaatti daarektera qorannooti.Ganna hedduu hujii warqii Laga-Dambiitii fi dhiba hujiin tun biyyattiin dhuftu qorachaa bahe.
Daa’ima qaamii laamisha’ee,haawwan ulfatti irraa bahaa,daa’imman ijaan hin arginetti dhalataa,kemikaalii kun horii nama irraa ijjeesaa jedha Dr.Asebeen.
Ji’a lamaan duratti ijoollee 20 qaami laamishahetti dhalate mana irra deemee qoradhee argee jedha Dr.Asebeen.
Ijoolleen ganna 1-12 jidduu jiran tun ta garii nama 11 faatti miilaan deemuu dadhabee lafa irra sorroonqatan fa jedhan.
Warqii kemikaalii baasan.Kemikaalii ykn hadhaan tun mukaa,buuyyoo,bisaanii fi qilleensa hammeessiti namati.
Kemikaalii hujii albuuda Itoophiyaatiin hojjatan yoo hedduu akka jecha Dr. Asebeetti Merkurii fi Saaynadii.Tanatti haawwan irraa ulfa baasee qilleensallee balleessa.
“Merkuriin qaamma horii caaccabsa dhaabbachuu hin dandahan.”