text:
GGO: Sabboonummaan Oromoo maali? Eenyutu Sabboonaa ykn Sabboontuu dha?
Abdii Boruutiin*
Yeroo baay’ee yoo dubbatamu ykn barreeffamu, sabboonummaan Oromoo guddachaa akka dhufe agarsiisa. Dhugaa dhas; galanni qabsoo bilisummaa Oromootiif akkasumas gootota keenya kan qabsoo kana keessatti wareegamaniif haa ta’u, Sabboonummaan Oromoo dhugumatti guddachaa dhufee jira. Keessumaayuu erga bara 1991 jijjiiramni hamma kan hin jedhamne argame booda, guddinni Sabboonummaa Oromoo sadarkaa ol aanaarra gahaa akka jiru hubatama. Haa ta’u malee, dhugumatti hiikni sabboonummaa hunda keenyaafuu galee jiraa? Namni tokko ani sabboonaa dha ykn sabboontuu dha yookaanis ammoo abalu sabboonaa/sabboontuu dha yoo jedhu, sabboonummaa maaliin madaaleti akkana jedhaa? Gara Sabboonummaa Oromootti otuu hin cehin dura, jecha sabboonummaa jedhu hiika isaa ilaaluun barbaachisaa dha. Jechi “sabboonummaa” jedhu Afaan Ingliziitiin “nationalism” jechuu yoo ta’u, hiikni isaa akka armaan gadii ti.
Afaan Ingiliziitiin, akka “The Free Online Dictionary”n hiikutti, nationalism:
1) Devotion to the interests or culture of one’s nation; loyalty to one’s country; patriotism
2) The belief that nations will benefit from acting independently rather than collectively, emphasizing national rather than international goals
3) Aspirations for national independence in a country under foreign domination
Dogoggoruu malullee, isaan kana Afaan Oromootti hiikuu yoon yaalu, akkana ta’a:
1) Fedhii ykn aadaa saba ofiitiif of kennanii hojjechuu; biyya ofii jaalachuu fi isaafis wareegamuuf qophii ta’uu
2) Sabootni yoo walaba ta’an caalaatti bu’aa argacguu akka danda’an amantaa qabaachuu; kaayyoo dunyaalessaa caalaa kan sabaatti (biyyoolessaatti) xiyyeeffachuu
3) Jajjabeessuu kaayyoo walabummaa sabaa, kan gabroonfataa alaatiin weeraraman ykn qabaman
Hiikni Sabboonummaa Oromoos (Oromo nationalism) kan asitti kennaman kanaa ala hin ta’u. Ani akkan ofii kiyyaa hubadhutti ykn akka naaf galutti, Sabboonummaa Oromoo jechuun gabaabumatti qabxiilee armaan olitti kennaman kanatti dabalachuudhaan, fedhii saba Oromoo eeguu; seenaa, aadaa fi Afaan Oromoo jaalachuu fi ittiin boonuu; eenyummaa ofii (Oromummaa) jaalachuu fi kabajuu; isa kanaafis dursa (priority) kennuu fi kkf dha. Obboo IBSAA GUUTAMAA barreeffama isaanii tokko keessatti, Sabboonummaa akkana jedhanii ibsanii turan: “Sabboonummaan onnnee Oromummaan guute malee barumsa yk leenjisa addaa hin gaafatu.” Dhugaa dha, Sabboonummaan Oromoo bilchina, guddina fi dagaagina Oromummaarraa madda malee, kan barumsarraa ykn leenjii keessaa argamuu miti. Otuu kan barumsarraa ykn leenjiirraa argamu ta’ee, diinni fi alagaanuu silaa Sabboonummaa Oromoo barachuu ni danda’an. Haa ta’u malee, onnee Oromummaan guutame qabaachuu hin danda’an; kun eenyummaarraa waan madduufi. Eenyummaa ammoo abbaan fedheeyyuu bituus gurguruus hin danda’u.
Egaa, gaafii kanaa olitti ka’etti deebi’uudhaaf, warri nuti sabboontota ofiin jedhan ykn abalu sabboonaa/sabboontuu dha jedhan hiika kana hubatanii jiruu laata? Asirratti ani nan shakka; hiikni Sabboonummaa Oromoo kun hunduma birattuu waan hubatamu natti hin fakkaatu jechuu kooti. Shakkiin kiyya maalirraa akka madde ibsuun yaala. Fakkeenya salphaa ta’e tokko mee Afaan Oromoo haa fudhannu. Afaan Oromoo hundee Oromummaa ti. Akkuma kanaa olitti ibsame, Oromummaan ammoo hundee Sabboonummaa Oromoo ti. Afaan Oromoo Afaan haadha fi abbaa keenyaa, kan ittiin dhalannee fi guddanne, kan ilkaan itti buqqifanne waan ta’eef, isa kana jaalachuun, isaaf dursa kennuun, akka inni guddatu tattaaffachuun fedhii keenya (Oromootaa) qofaa otuu hin taane dirqama lammummaallee ta’uu qaba ture. Yoo fedhii fi dirqama kana qabaanne fi hojiidhaan agarsiisne, nuti Sabboontota ofiin jechuu dandeenya.
Akkan yeroo tokko tokko arguu fi hubadhutti, namootni nuti Oromoo dha ofiin jedhan; kan dhalootaan dhugumatti Oromoos ta’an, gama tokkoon nuti Oromoo dha jechaa; kana birallee dabranii nuti Sabboontota ofiin jechaa; gama biraatiin garuu, Afaan ofii kana dagatanii yookaanis lagatanii? Afaan Amaaraatti fayyadamanii yoo dubbatan argamu. Asirratti, wanti hubatamuu qabu, Afaan biraatti fayyadamuu hin qaban jechuu kiyyaa miti. Nuti hundi keenyaa bakka barbaachisaa ta’etti, Afaan biraatti (Afaan alagaatti) fayyadamaa waan jirruuf kun cubbuu miti jechuu kooti. Haa ta’u malee, kan nama dinqu Afaan dhalootaa, Afaan waloo otuu qabanuu maaliif isa dagatanii kan ormaatti, keessumaayuu Afaan gabroonfataa kanatti fayyadamu kan jedhutu gaafii kaasa. Namootni akkanaa kun, hiika Sabboonummaa Oromoo gara maleetti hubatan moo waanuma akkas jedhamuuf isa kana akka muuziqaa godhanii weellisuu?
Kan baay’ee nama dinqu ammoo, namootni fakkeessitootni kun, warra Sabboontota ta’anii fi ijoollee isaaniitiif maqaa Oromoo baasan, kan ijoollee isaaniis Afaan Oromoo barsiisan qeequu isaanii ti. Fakkeenyaaf, Afaanuma arrabni isaanii bare kanatti fiiguudhaan akkana jedhu: “Lijoochuu Amaarinyaa ayichiluum indee? La mindinnawu Amaarinyaa yamaataastamiruuti?” … Afaan Oromootti yoo hiikamu: Ijoolleen Afaan Amaaraa hin danda’aniiyii? Maaliif ijoollee Afaan Amaaraa hinbarsiisne? jechuudhaan akka waan Sabboonummaan Oromoo walcaalchisa sanyii (racism) ykn dhiphina ta’eetti ilaalanii Sabboontota qeequ. Akka yaada fi ilaalcha isaaniitti tarii Afaan Amaaraa dubbachuun hamayyummaa waan ta’e isaanitti fakkaata jedheen yaada. Kun fakkeenyota baay’ee keessaa isa tokko dha. Namootni akkanaa kun eenyummaa isaanii (Oromoo ta’uu isaanii) jaalatani jibbanis ofirraa dhiquu hin danda’an. Oromoo ta’anii dhalatani, Oromoo ta’anii du’u. Hiikni Sabboonummaa Oromoo sirriitti isaaniif otuu hin galin garuu jecha kanaan of yaamuun isaanii hojii isaanii faallessa.
Waayee dhimma Sabboonummaa kanarratti waa baa’yeetu jedhamuu fi fakkeenyota hedduutu dhiyaachuus danda’u. Namootni nuti Sabboontota ofiin jechaa; karaa biraatiin garuu faallaa kanaa dalagan, tarii dammaqinsi (consciousness) isaanii guutuu hin ta’u ta’a. Isaan kun hafanii warruma dammaqinsa guutuu qaban, kan beekumsa fi dandeettiis qaban, kan waayee saba Oromoo sirriitti beekan, kan ulaagaa Sabboonummaa guutuu danda’an yoo ilaalle, isaanumti kunuu hiika Sabboonummaa Oromoo akka armaan olitti kennametti waan hubatan hin fakkaatan. Shakkii kana ibsuuf mee hiika Sabboonummaa isa 3ffaa irratti kenname haa fudhannu. 3) Jajjabeessuu kaayyoo walabummaa sabaa, kan gabroonfataa alaatiin weeraraman ykn qabaman (Aspirations for national independence in a country under foreign domination).
Sabni ykn uummatni Orommoo qawweedhaan injifatamee, gabrummaa Habashaa jalatti akka kufe fi ergasii kaase hanga har’aattis gabrummaa kana keessa akka jiru, dhugaan kun Orommoo dhiisii alagaa fi diina jalaayuu waan dhokatuu miti. Kun seenaa saba Oromoo ti. Warri seenaa kana hin beekne yookaanis isa kanaan morman ejjannoon isaanii kan biraa ti. Waayee kana amma kaasuu hin barbaadu. Egaa dubbii gabaabsuuf, sabni Oromoo saba gabroonfataa alaa itti dhufeen qabame; saba kolonii jala jiru dha. Sabni kolonii keessa jiru ammoo sirna kolonii kana caccabsee fi diigee; hundeedhaan buqqisee, biyya walaba taate ijaarrachuuf mirga qaba; ijaarrachuu qabas. Humna biyaa isaa weeraree fi weeraraa jirus ofirraa kaasee abbaabiyyummaa isaa deebisee argachuu qaba jechuu dha. Akka hiika Sabboonummaa kanaatti, silaa Oromoo waayee kana hubatuu fi kaayyoo kanatti amanutu ani Sabboonaa dha ofiin jechuu danda’a.
Maarree, humnootni Oromoo kan impaayara Itoophiyaa diimookraatessina jedhanii garee dhaabbatan, nutis Sabboontota yoo ofiin jedhan hiika kana akkamitti ilaalu? Wantin hubachiisuu barbaadu, ejjannoo kana waan hin qabneef yookaanis kaayyoo walabummaa kanatti waan hin amanneef jecha, ani gama kiyyaan akka ilma Oromoo tokkootti, jara (garee) kanaan isin Sabboontotaa mit jechuun na rakkisa. Haa ta’u malee, ammas gaafiin kiyya: Jarri kun hiika Sabboonummaa Oromoo kan akkanatti ibsame kana akkamitti ilaalu, akkamitti fudhatus? kan jedhu ta’a. Jarri kun ofiisaaniitiif dammaqinsa guutuu akka qaban; uummata keenyallee barsiisaa fi dammaqsaa akka turan waan dhara hin taaneef, otuu beekumsa kana qabanuu; otuu hiika Sabboonummaas sirriitti beekanuu garuu faallaa hiika kanaa agarsiisaa waan jiraniif isaan kanaan Sabboontota jechuun dhugumatti nama hin rakkisuu? Waayee kana fi kan kana fakkaatutu gaafiilee mata duree barreeffama kanaa akkan kaasu na taasisan.
Gootonni keenya kan qabsoo kana keessatti wareegaman garuu guutumaa guututti hiika Sabboonummaa waan hubataniif, isa kana hojiin agarsiisuuf jedhanii lubbuu isaanii dhaban. Isaan dhugumatti Sabboontota Sabboontotaa olii ti. Kanaaf bara baraaan isaan yaadanna. Haa turu yookaanis yeroonis achi haa dheeratu malee, kaayyoon isaan wareegamaniif galii hawwame otuu hin gayin hin hafu. Uummatni Oromoos sirna koloneeffataa Habashaa caccabsee fi diigee abbaabiyummaa isaa deebisee akka argatu mamiin hin jiru. Injifannoon xumuraa kan uummata keenyaa ti jechuu dha. Oromiyaan ni bilisoomti!!
Galatoomaa!
* Abdii Boruu: aboruu@gmail.com
COMMENTS
RULES FOR COMMENTING:
Gadaa.com values your inputs, and to maintain a positive environment of discussion, the following rules will be enforced for comments. When you click SUBMIT COMMENT below, you are agreeing to abide by the following rules.
1. Apply common-sense respect and courtesy. Feel free to express your thoughts within the limits of civility.
2. Personal attacks, offensive language and unsubstantiated allegations are not allowed.
3. By submitting your comments, you take all the responsibility, legal or otherwise, for your comments.
4. Comments are naturally short. Long comments may be removed; for long comments, feel free to submit them as articles to be posted on their own.
5. Gadaa.com reserves the right to remove comments that do not follow the rules stated here.
6. Frequent offenders of the above rules will lose future posting privileges.
How to Use the New Comment Section
1. One can sign in using social networking services (if using this, click on "Sign In With your preferred social networking service")
2. One can also comment as "Guest" (no log-in required; for this, click on "Pick A Name" AND check the "I'd rather post as guest" button.)
(ONLY NAME and EMAIL are required; no password needed if commenting as Guest.)
3. To SUBMIT comments for moderation, click on the "Arrow" sign.
Disclaimer: Opinions expressed in comments do not reflected the views of Gadaa.com unless explicitly stated otherwise by Gadaa.com; Gadaa.com IS NOT accountable for any thought and content of comments.
5 Comments
-
Ifaa:
Abdi Boru, barreeffamoota kee bilchaatoo ta’an yeroo hundaa itti yaadde dhiheessituuf hedduu galatoomi. Keessahuu afaan Oromoo mi’aawaa fi qubee xaliilawaa ati barreessitu bayyeen itti gammada.. Barreeffama kee kana irratti waa lama jechuun barbaaada.
1. Sabboonummaan eeyyee ni baratama. It depends on your reality – depending on where you were born and who your parents are etc… dhalootuma irraa subboonaa taatee guddachuu ni dandeessa. Akkuma kana Oromoo irraa dhalattee waan Oromoo osoo hin beekin guddattee, san booda aadaa , seenaa kkf… Oromoo barattee subboonaa tahuu ni dandeessa. Waanuma Obbo Ibsaan dogoograniif atis duukaabuutee boolla bu’uu hin qabdu. Yoo barbaadde kanaaf fakkeenya hedduu sii kennuu nan danda’a. Bara 1991 Oromoonni kumoota dhibbaan lakkaawaman seenaa fi aadaa Oromoo baratanii subboonoo finiinoo ta’anii jiru, kun dhugaa dirree irra jiru. So obbo Ibsa’a assertion could not be far from the truth. Your case I think is just blind loyalty
2. Ani akka nama tokkootti Oromiyaan walaboomuu qabdi jedheen amana, gama kanaanis hangan danda’e gumaachaan jira. Gama biraadhaan ammo ani biyya ambaa keessan jira , xiqqaatus guddatus namni biyya guddate keessa jiratu jireenya sadoo jiraata. Haala Oromoonni fi jaarmayaaleen Oromoo biyya ambaa keessa jiran akka gaariittan quba qaba. Haala kana keessatti namoota bu’aa Oromootiif hojjatn hundaa nan kabaja subboonummaa isaaniis hin shakku. Maalif akka koo walabummaa Oromootti hin amanne jedhee hin balaaleffadhu. Maalif ? mammaaqsa Oromoo “sissiqaa goobana” jedhanittin amana. Daba waggoota dhobbaa oliif nu irratti raawwatamaa ture waggoota 20 fi soddomatti bade barbaadawwa amantaa jedhu hin qabu. Keessumaa iyyuu haala jaarmayootii ilaalcha akka kootii qaban keessa jiran yeroon ilaalu, jechuu koo ti. Kanaaf bifa kamiin iyyuu gabrummaa irraa sharafuun karaa fagoo gabaabsa jedheen amana. Fakkeenyaaf in principle yaada ODF hin deggeru, garuu akka isaan jedhan Itoophiyaan dimokraatawuu ni dandeessi taanaan, Oromoodhaaf bu’aa guddaa dha. Oromoon hidhaa fi ajjeechaa, arhatamuu jelaa bahee nagaan bahee galuu dandeenyaan, afaan adaa isaa guddifachuu dandeenyaa, mirga wal gahuu, yaada ofii bilisaan ibsachuu argannaan..bilisoome jedhuu dha. Walabummaa biyya isaaf ammo achi irraa ka’ee itti fufuun mirga isaa ti. Itoophiyaan ni diimkraatoftii fi ni dhiiftiin rakkoo keenya miti…warra jedhetu beeka, ni dandeenya erga jedhanii dhaqanii haa ilaalani, maalif balaaleffatamu ? maalif subboonummaan isaaniis shakkama. Yoo tarii akka tasaa milkoomaniif seenaa hojjetan jedhuu dha. Let them try. namoonni waan kun Oromoof ni tola jedhanii itti jiran kun silaa namootuma kara deemaa ta’e anis niin shakka. Garuu namooti kun namoota waggoota 20+ dhaaf utuu nuti hin dhalatin irraakaasanii qawwee kaasanii Oromoof lolaa turani dha. Kanneen subboonummaa ati baantu kana dafqaa fi dhiiga isaaniittiin magarsan keessaa tokko. Kanaaf yaa Abdii kiyyaa siinuu Oromummaa si barsiisanii ka’anii deebitee isaanuma kana suboonummaa isaanii shakkuun eessan akka inni nu gahu naa hin galu. Yeoon kana jedhu waan ati jedhuu barbaadde naa galuu didee osoo hin taane, akki nuti itti yaadnu jijjiiramuu qaba yaada jedhuufi. Abdi, this is now our reality, namooni akkasitti yaadan jiru ! mitii ? human keenya aati subboonaa dha ati miti jechuu irratti fixuu irra, jajjabeessanii akka isaan dhaqan gochuun gamnummaa natti fakkaata. Itoophiyaan yoo dimokraatofte Orommof bu’aa qabaachuu ni shakkitaa ? yoo milkaawaniif Oromoof bu’aa guddaa dha, yoo dadhabaniifis barnoota guddaa dha. My way or the highway ! jechuun dhaabachuu qaba. Namuu karaa itti fakkaateen haa yaalu. Oromoo miliyoon 40+ dhaaba siyaasaa tokko jelatti hirrisina jechuun abjuu dha. Baay’ina caalaa hani itti amane muratee hojechuutu irra caala. Mee ati sanaa fi kanaatti wal qoqqooduu dhiifnee karaa saba keenya itti aangessinu irratti gama maraan haa bobbaanu.
-
Leemmuu:
Dear Gguta Damoso,
Really thank you very much for your smart idea. Well put!!!
-
Sanyii tadassa nagasa:
Obbo Ibsaa baay’een isin galateeffadha dhaamsa keessanirra wanan hin beeknee waan baay’een hubadhe akkasuumaan yaada nuuf dabarsaa.
-
Abdii Boruu:
Obboo Ifaa,
Duraan dursee yaada keetiif galatoomi. Dhugumatti jechoota kee yoon ilaalu, onneerraa akka barreessiten hubadha. Kanaaf ammoo kabajan siif qaba. Garuu qabxiilee kaaste tokko tokkoon siif ibsuun yaala.
“…Waanuma Obbo Ibsaan dogoograniif atis duukaabuutee boolla bu’uu hin qabdu…”
Akka yaada fi amantaa kiyyaatitti, Obboo Ibsaan waan dogoggoran natti hin fakkaatu. Sabboonummaa ilaalchisee waanuma dhugaa ta’e lafa kaayan jedheen amana. Otuun ibsa isaanii kanatti amanuu baadhee, akka fakkeenyaatti hin kaasun ture. Karaa biraatiin ammoo, Obboo Ibsaa dhaaf kabaja guddaan qaba. Haa ta’u malee, isaanis ta’ee abbaa fedhe wajjinuu yoo dogoggoran isaan duukaa bu’ee boolla bu’uuf hamma kana sammuu hubachuu hin dandeenye waanan qabu natti hin fakkaatu.
“…Maalif akka koo walabummaa Oromootti hin amanne jedhee hin balaaleffadhu. Maalif?”
Ani hiika sabboonummaa karaa sadiin ergan ibse booda, qabxii isa sadaffaa akka fakkeenyaatti keessaa fuudhee; isa kana akkamitti akka ilaalan hubachiisuuf ykn gaafachuuf malee, yaada kana waan hin qabneef isaan kun Sabboontotaa miti jechuu kiyyaa miti; isaan balaaleffachuus miti. Mee kunoo isa kana barreeffama kiyya keessatti irra deebi’ii dubbisi.
“…Wantin hubachiisuu barbaadu, ejjannoo kana waan hin qabneef yookaanis kaayyoo walabummaa kanatti waan hin amanneef jecha, ani gama kiyyaan akka ilma Oromoo tokkootti, jara (garee) kanaan isin Sabboontotaa mit jechuun na rakkisa. Haa ta’u malee, ammas gaafiin kiyya: Jarri kun hiika Sabboonummaa Oromoo kan akkanatti ibsame kana akkamitti ilaalu, akkamitti fudhatus? kan jedhu ta’a…”
“…Itoophiyaan ni diimkraatoftii fi ni dhiiftiin rakkoo keenya miti…warra jedhetu beeka, ni dandeenya erga jedhanii dhaqanii haa ilaalani, maalif balaaleffatamu ? maalif subboonummaan isaaniis shakkama…”
Akkuman kanaan duras, irra deddeebi’ee barruulee kiyya keessatti ibsaa ture, akka yaadaatti (theoretically) abbaan fedhe karaa danda’e fi itti amaneen qabsaa’ee ykn hojjetee uummata Oromoo gabrummaa keessaa baasuu yoo danda’e, ani ammas kanarraa rakkoo hin qabu. Warra yaada akkanaa qaban hin balaaleffanne, hin balaaleffadhus. Ani siriidhaa kana jedhaa ture fi ammas jedhu, erga hin oollee warri ilaalcha ykn kaayyoo tokko qaban maaliif walitti dhufanii tokkummaa kaayyoo hin ijaarree dha malee isaan balaaleffachuu kiyyaa miti.
Ani kanan jedhu fi ejjannoon kiyya, Itoophiyaa diimookraatessuun yeroo baay’ee yaalamee waan hin milkaayiniif, ammas projektii hin milkoofne yaaluurratti yeroo fi humna keenya balleessuun eessanuu nu hin gahu amantaa jedhun qaba. Haa ta’u malee, namootni kanatti yoo amanan karaa kanaan yaaluun mirga isaanii ti. Gorsamuu malee balaaleffatamuu hin qaban jedheen yaada. Ammas irran deebi’a, hiika sabboonummaa barreeffama kiyya keessatti dhiyaate kana akkamitti ilaalu fi hubatuu dha malee saboonummaa isaanii shakkuu miti.
“…Kanneen subboonummaa ati baantu kana dafqaa fi dhiiga isaaniittiin magarsan keessaa tokko. Kanaaf yaa Abdii kiyyaa siinuu Oromummaa si barsiisanii…”
Qabsaa’otni keenya kan qabsoo kana keessatti gahee ofii taphatan ykn qooda ofii gumaachan;kan wareegama itti kaffalan, har’a ilaalcha biraa waan qabaataniif jedhee, kan isaan itti dafqanii fi dhiigan gaafii keessa hin galchine, hin galchus. Galata guddaa qabu; galanni isaaniis bilisummaa uummata Oromoo haa ta’un jedha. Dhugaa dha, warra qabsoo kana kessatti wareegama guddaa kaffalantu akka ija keenya banannu nu taasisan. Guddinni Oromummaas qabsoo isaan godhanirraa madde. Kun waan wal nama mormisiisuu mit. Garuu waayee saboonummaarratti akkuman armaan olitti ibse ta’a.
“…Itoophiyaan yoo dimokraatofte Orommof bu’aa qabaachuu ni shakkitaa ? yoo milkaawaniif Oromoof bu’aa guddaa dha, yoo dadhabaniifis barnoota guddaa dha…”
Diimookraatayuu ishiitu na shakkisiisa malee, yoo dhugumatti kan diimookraatofti taate, Oromoodhaaf bu’aan hin argamu hin jedhu. Eeyyen, yoo projektiin kun milkaawe Oromoof bu’aa guddaa qaba. Yoo hin milkoofne garuu, ammas yeroo, humna, beekumsa, dandeettii fi qabeenya keenya irratti fixnee; bilisummaanis achi nurraa fagaachaa deema. Isa kana yaaddoon kiyya.
Kan kanarraa hafan, qabxiilee tokko tokko kan kaaste irratti waliif galla:
“…Daba waggoota dhobbaa oliif nu irratti raawwatamaa ture waggoota 20 fi soddomatti bade barbaadawwa amantaa jedhu hin qabu.
Kanaaf bifa kamiin iyyuu gabrummaa irraa sharafuun karaa fagoo gabaabsa jedheen amana
Walabummaa biyya isaaf ammo achi irraa ka’ee itti fufuun mirga isaa ti.
Namuu karaa itti fakkaateen haa yaalu
wal qoqqooduu dhiifnee karaa saba keenya itti aangessinu irratti gama maraan haa bobbaanu…”
Eeyyen karaa dandeenyuun haa hojjennu, garuu ofeeggannoo guddaa barbaachisa.
Yeroo kee fudhattee yaada kee bal’inaan ibsachuu keetiif ammas galatoomi jechuun barbaada. Nagaatti
-
yasino:
obbo ibsa hedu galatoomi malumaa saboonuma irra baradhee!


c: text/html

text:
SHEMPPUWAA ISSUWA
Xoossaa Xeelliyaagan Tumay Aybee?
Xoossay tumuppe neessi qoppii?
Xoossay ayba mala Xoossee? Ayyo sunttay de'ii?
Xoossaakko shiiqanaagee danddayettiyaabee?
NAATI oyshaa oychchiyo ogiyaa akeeka eray? Daro naati doonaa pogosaara oyshaa doommoosona. Eranau koyiyoogaappe denddidaagan bantta ayfiyaa borxxu ootti nena xeelliiddi: Away qammi awa bii? Xoolintteti aybippe merettidonaa? Kafuwaa yettaa tamaarissiday oonee? yaagiyaageeta milatiya oyshata oychchoosona. Neeni zaaranau hanettidaagaa keenaa baaxetana danddayaasa; shin zaaranaagee ubbatoo metennaba gidenna. Ubba neeni a mali baawa giido zaaroykka, aybissi? yaagiya hara oyshsaa kaalettana danddayees.
2 Oysha oychchiyaageeti naatu xalla gidokkona. Nuuni dicci dicci biiddikka, aggennan oychchoos. Nu hegaadan oottiyoy, haakkana bessiyo iitabaappe haakkanaassa, woykko eraa koshshaa alanaassa. SHin daro asay oyshata, ubba qassi keehi koshshiya oyshata oychchiyoogaa aggiigiyaaba milatees. Haray attikko, zaaruwaa koyiyoogaa aggiigees.
3 Ha maxaafaa koohuwaa bolli de'iya oyshaa, kochchooruwan de'iya oyshata woykko ha shemppuuwaa doomettan de'iya oyshata ane qoppa. Hageeti neeni oychchana danddayiyo keehi koshshiya oyshatuppe amaridaageeta. Gidikkonne, daro asay ha oyshatuyyo zaaruwaa koyiyoogaa aggiichchiis. Aybissi? Geeshsha Maxaafay he oyshatu zaaruwaa oyqqidee? Amarida asati Geeshsha Maxaafaa zaaruwaa akeekanau wayssiyaabadan qoppoosona. Harati oyshaa oychchiyoogaa yeellayiyaabadan qoppoosona. Amarida asati qassi hegaa mala oyshaa zaarana danddayiyay haymaanootiyaa kaalettiyaageetanne tamaarissiyaageeta giidi qofaa qachchoosona. Ne qofayshin, aybee?
4 SHin neeni de'uwan keehi koshshiya oyshatuyyo zaaruwaa demmanau koyennan aggakka. Neeni issitoo issitoo: ‘De'uwau halchchettidabi aybee? De'o giyoogee hagaa xalleeyye? Xoossay tumuppe ay mala Xoossee?’ gaada oychchanaagau siree baawa. Hegaa mala oyshaa oychchiyoogee lo''oba; qassi aliyaanne ammanttiya zaaruwaa demmana gakkanaashin aggana koshshenna. Erettida asttamaaree Yesuus Kiristtoosi: “Woossite; intte ekkana. Koyite; intte demmana. Kare yiidi xeesite; intteyyo karee dooyettana” yaagiis.—Maatiyoosa 7:7.
5 Keehi koshshiya oyshatuyyo zaaruwaa demmanau ‘koyiyaaba’ gidikko, he koshshay keehi daro woyto demissiyaaba gidiyoogaa be'ana danddayaasaa. (Leemiso 2:1-5) Hara asati neessi ay giidi odidaba gidikkonne, zaaroy de'ees; hegaa qassi Geeshsha Maxaafan demmana danddayaasa. Zaaroti akeekanau wayssiyaageeta gidokkona. Hegaappe ubba hidootay de'anaadaaninne ufayssaa demanaadan oottoosona. Qassi ha wodiyankka neeni ufayttada de'anaadan maaddana danddayoosona. Koyro ane, daro asau deexo gidida issi oyshaa be'oos.
XOOSSAY QARETI BAYNNA QOPPENNAAGEEYYE?
6 Daro asay ha oyshaa zaaroy ee yaagiyaagaa giidi qoppees. Eti: ‘Xoossay qoppiyaaba gidiyaakko, alamee ha''iigaappe dumma hanotan de'enneeshin?’ yaagidi qoppoosona. Nuuni nu yuushuwan de'iyaabaa xeelliyo wode, alamee olan, ixuwaaninne barchchiyan kumidoogaa be'oos. Qassi nuuni nu huuphen sahettoos, tuggatoosinne nu siiqiyoogeeta hayqoy nuuppe shaakkiichchees. Yaatiyo gishshau daroti, ‘Xoossay nuussinne nuna metiyaabau qoppiyaaba gidiyaakko, ha hanotati gakkennaadan oottana danddayenneeyye?’ yaagoosona.
7 Hegaappekka iitidi, haymaanootiyaa asttamaareti baggaade asay Xoossaa meqetti baynnabadan qoppana mala oottoosona. Waatidi? Iitabay asaa bolli gakkiyo wode, hegee Xoossaa shene yaagoosona. Hegaadan giyoogan, hegaa mala asttamaareti asaa gakkiya iitabata Xoossaa bolli wottoosona. Xoossaa xeelliyaagan tumay hegee? Tumuppe Geeshsha Maxaafay tamaarissiyoy aybee? Yaaqooba 1:13y, “Ooninne paacettido wode, ‘Tana Xoossai paaccees’ gooppo. Ayssi giikko, Xoossai iitan paacettanau danddayenna; qassi i ba huuphen oonanne paaccenna” yaagees. Yaatiyo gishshau, neeni ne yuushuwan de'iya alamiyan be'iyo iitabau pulttoy mulekka Xoossaa gidenna. (Iyyooba 34:10-12) Iitabay polettishin i co''u gi xeelliyoogee tuma. SHin issibi polettishin co''u gi xeelliyoogaanne polettanaadan oottiyoogaa giddon gita dummatettay de'ees.
8 Ane leemisuwau, son asa gamma gakkida na'i de'iyo, eranchcha gidida siiqiya aawaba qoppa. Na'ay makkalidi sooppe kiyanau qofaa qachchiyaaba gidikko, a aaway wolqqan a teqqenna. Na'ay iita de'o ogiyaa kaallidi metuwan geliis. He na'ay metuwan gelanaadan oottiday a aawayiyye? CHii; gidenna. (Luqaasa 15:11-13) Hegaadankka, asay iita ogiyaa kaallanau doorido wode Xoossay eta teqqibeenna; shin eta metoy gakkanaadan oottiday Xoossaa gidenna. Hegaa gishshau, asaa naatu metuwaa ubbaayyo oyshettiyay Xoossaa yaagana bessennaagee qoncce.
9 Asay iita ogiyaa kaallishin Xoossay co''u gi xeelliyo lo''o gaasoy de'ees. I nuna Medhdhida wolqqaamaanne eranchchaa gidiyo gishshau, issibaa oottiyo gaasuwaa nuussi yootana koshshenna. Gidikkonne, nuna siiqiyo gishshau hegaadan oottiis. SHemppuwaa 11n he gaasotubaa, darobaa tamaarana de'aasa. SHin nuna gakkiya metotun Xoossay oyshettennaagaa ammanetta. Hegaappe ubba, metoti giiganaagau bixee baynna hidootaa immiis!—Isiyaasa 33:2.
10 Harabay qassi, Xoossay Geeshsha. (Isiyaasa 6:3) Hegee, i xillo yaagiyoogaa. A bolli ayba iitatettinne baawa. Yaatiyo gishshau, an muleera ammanettana danddayoos. Moorobaa oottiya asaa naata hegaadan ammanana danddayokko. Aawatetti de'iyo, ubba a mala ammanettiyaagee baawa giido urikka, iita asati medhdhiyo metuwaa giigissana danddayenna. SHin Xoossay aybanne oottana danddayees. I iitatettay asaa bolli ehiidobaa ubbaa xayssana danddayees; qassi xayssana. Xoossay hegaa oottiyo wode, iitatettaa merinau xayssiyo ogiyan oottees!—Mazamure 37:9-11.
NUNA GAKKIYA PIRDDA PACAN XOOSSAAYYO AYBI SIYETTII?
11 Hegee gakkanaashin, alamiyan hanettiiddi de'iyaabaunne nena gakkiiddi de'iyaabau Xoossaayyo aybi siyettii? Geeshsha Maxaafay, Xoossay “xillobaa dosees” yaagidi tamaarissees. (Mazamure 37:28) Hegaa gishshau, suure gididabaynne bala gididabay a keehippe qofissees. I pirddi paccido aybabanne ixxees. Geeshsha Maxaafay, beni wode alamiyan iitabay kumido gishshau, ‘Xoossay ba wozanan keehippe seelettidoogaa’ yootees. (Doomettaabaa 6:5, 6) Xoossay laamettibeenna. (Milkkiyaasa 3:6) I ha''ikka kumetta alamiyan de'iya tuggaa ixxees. Qassi, Xoossay asay tuggatishin be'iyoogaakka ixxees. Geeshsha Maxaafay: ‘I intteyyo qoppees’ yaagees.—1 PHeexiroosa 5:7.
12 Asay tuggatiyoogaa Xoossay be'anau koyennaagaa waanidi ammanettana danddayiyoo? Hegaa ammanttiya harabaa ane be'a. Geeshsha Maxaafay, asay Xoossaa leemisuwan merettidoogaa tamaarissees. (Doomettaabaa 1:26) Yaatiyo gishshau, nuussi lo''o eeshshati de'iyoy, Xoossaassi lo''o eeshshati de'iyo gishshataassa. Leemisuwau, issi geeshsha asi tuggatiyoogaa be'ada mishettay? Hegaa mala pirdda pacay nena qofissiyaabaa gidikko, Xoossaa neegaappe aaruwaa qofissiyoogaa ammanetta.
13 Asaayyo de'iya keehi lo''obatuppe issoy siiquwaa bessana danddayiyoogaa. Hegeekka Xoossaa siiquwaa zaaridi qonccissiyoogaa. Geeshsha Maxaafay, “Xoossai siiqo” gidiyoogaa tamaarissees. (1 Yohaannisa 4:8) Nuuni siiqiyoy Xoossay siiqiyo gishshataassa. Siiqoy nena alamiyan neeni be'iyo tuggaanne pirddaa pacaa xayssanaadan denttettanee? Neeyyo wolqqay de'iyaakko, hegaadan oottuutii? Neeni oottanaagee erettidaba! Hegaadankka, Xoossay tuggaanne pirddaa pacaa xayssanaagaa ammanettana danddayaasa. Ha maxaafau kochchooruwan qonccida hidootati aymo woykko hanennaba gidokkona. Xoossay qaalaa gelidobati polettanaagee erettidaba! Gidikkonne, neeni he hidootatun ammanettanau, he qaalaa gelida Xoossaabaa loyttada erana bessees.
XOOSSAY, NEENI A ERANA MALA KOYEES
14 Issi uri nena erana mala neeni koyikko, waatana danddayay? Ne sunttaa assi yootikkii? Xoossaassi sunttay de'ii? Daro haymaanooteti a sunttay “Xoossaa” woy “Godaa” yaagoosona; shin hegeeti ayyo buzo suntta gidokkona. Hegeeti “kawuwaa,” “pirezddanttiyaa” giyoogaadan bonchcho sunttata. Geeshsha Maxaafay, Xoossaassi daro bonchcho sunttati de'iyoogaa tamaarissees. “Xoossaa” nne “Godaa” giyo xeessati hegeetuura qoodettiyaageeta. Gidoppe attin, Geeshsha Maxaafay Xoossaayyo Yihoowa geetettiya buzo sunttaykka de'iyoogaa yootees. Mazamure 83:18y: “Ne xalaalai GODAA [“Yihoowa,” NW] gidiyoogaa, neeni Ubbaappe Xoqqiya Xoossai sa7aa ubbaa haariyoogaa eti erona” yaagees. Ne qaalan birshshettida Geeshsha Maxaafan he sunttay xayikko, hegee waanidi hanidaakko eranau ha maxaafan de'iya Gujo Timirttiyaa be'ana danddayaasa. Xoossaa sunttay beni wode kushiyan xaafettida Geeshsha Maxaafaa xuufetun daro sha'utoo xaafettidoogee tumattiis. Yaatiyo gishshau, Yihooway neeni a sunttaa eranaadaaninne an go'ettaanaadan koyees. Yaanikko, i bana neessi erissanau Geeshsha Maxaafaa go'ettiiddi de'ees gaana danddayettees.
15 Xoossay bana loytti qonccissiya birshshettay de'iyo sunttaa baassi kessiis. Yihoowa geetettiya a sunttaa birshshettay, Xoossay qaalaa gelido aybabaanne gido, woykko ba qofan halchchido ayba halchchonne polana danddayiyoogaa bessees.* Xoossaa sunttay keehippe dumma suntta. He sunttay a xallaassi bessees. Yihooway daro ogiyan dumma. Hegee waanidi hanidee?
16 Mazamure 83:18y Yihoowa xeelliyaagan: ‘Ne xalaalay…Ubbaappe Xooqqiyaagaa’ yaagees. Hegaadankka, “Ubbaappe Wolqqaama” geetettiday Yihoowa xalaala. Ajjuutaa 15:3y: “Godau, Ubbaappe Wolqqaama Xoossau ne oosoi gitanne garamissiyaagaa. Asa zare ubbaa Kawuwau, ne ogee xillonne tuma” yaagees. “Ubbaappe Wolqqaama” giya bonchcho sunttay, ooppenne wolqqaamay Yihoowa xalaala gidiyoogaa nuna tamaarissees. A wolqqaara geeddarissiyoobi baawa; aybippenne aadhdhiyaagaa. Yihooway, 1 Ximootiyoosa 1:17n, ‘merinaa Kawuwaakka’ geetettiis. ‘Merinaa Kawuwaa’ giya bonchcho sunttay qassi, Yihooway hara ogiyan dumma gidiyoogaa akeekissees. Ubba wode de'iday a xalaala. Mazamure 90:2y: “Merinaappe merinaa gakkanaayyookka neeni Xoossaa” yaagees. Hegee au hoola gaanaadan oottiya qofa gidennee?
17 Yihooway, Medhdhidaagee a xalaala gidiyoogankka dumma. Ajjuutaa 4:11: “Nu Godau Xoossau, neeni bonchchuwaa, sabaanne wolqqaa ekkanau bessaasa. Aissi giikko, ubbabaa neeni medhdhadasa; qassi ubbabaikka neeni koyidoogaadan haniisinne de7iis” yaagees. Neeni qoppana danddayiyo ubbabi—saluwan de'iya ayfiyan beettenna ayyaana meretatuppe doommidi, qammi saluwan kumiya xoolintteti, mitti ayfiyo ayfeti, abbaaninne shaafan wadhdhiya moleti—ubbabi de'idoy, Medhdhidaagee Yihoowa gidiyo gishshataassa!
YIHOOWAKKO SHIIQANA DANDDAYAY?
18 Yihoowassi de'iya maalaalissiya eeshshatubaa nabbabidi, issi issi asay guuttaa yayyees. Xoossay banttappe keehi xoqqa gidiyo gishshau, eti akko mule shiiqana danaddayennabadaaninne ubba hegaa mala xoqqa Xoossay eta ebeli godoonne geennabadan qoppoosona. SHin ha qofay likkee? Geeshsha Maxaafay hegaappe keehi dummatiyaabaa tamaarissees. I Yihoowa xeelliyaagan: “Xoossai nuuppe ooyyoonne haaho gidenna” yaagees. (Oosuwaa 17:27) Geeshsha Maxaafay ubba nuna, “Xoossaakko shiiqite; ikka inttekko shiiqana” yaagidi minttettees.—Yaaqooba 4:8.
19 Neeni waanada Xoossaakko shiiqana danddayay? Koyro, ha''i neeni oottaydda de'iyoobaa oottiyoogaa, giishin Xoossaabaa tamaariyoogaa aggoppa. Yesuusi: “Asai nena issi Xoossaa gididaagaa erana malanne, qassi neeni kiittido Yesuus Kiristtoosa erana mala, hagee merinaa de7o” yaagiis. (Yohaannisa 17:3) Ee, Geeshsha Maxaafay Yihoowabaanne Yesuusabaa tamaariyoogee ‘merinaa de'uwau’ kaalettiyoogaa tamaarissees! Nuuni be'idi aadhdhidoogaadan, “Xoossai siiqo.” (1 Yohaannisa 4:16) Yihoowayyo keehi lo''onne a dosanaadan oottiya hara daro eeshshatikka de'oosona. Leemisuwau Geeshsha Maxaafay, Yihooway “qaretainne maarotai kumido Xoossaa, danddayanchchaa, aggenna siiqoi daridoogaanne daro ammanettiyaagaa” yaagees. (Kessaabaa 34:6) I “kehanne atto giyaagaa.” (Mazamure 86:5) Xoossay gencciyaagaa. (2 PHeexiroosa 3:9) Geeshsha Maxaafaa neeni daro nabbabaydda biyo wode, Yihooway baassi hageetinne hara a dosanaadan oottiya daro eeshshati de'iyoogaa waatidi bessidaakko be'aasa.
20 Xoossay ayyaana gidiyo gishshau, neeni a be'ana danddayennaagee tuma. (Yohaannisa 1:18; 4:24; 1 Ximootiyoosa 1:17) Gidikkonne, Geeshsha Maxaafan xaafettidabatuppe abaa tamaarada, issi ura eriyoogaadan a erana danddayaasa. Mazamuriyaa yexxiyaagee giidoogaadan, neeni ‘GODAA lo''otettaa be'ana’ danddayaasa. (Mazamure 27:4; Roome 1:20) Neeni Yihoowabaa gujja gujja tamaariyo wode, i neeyyo kaseegaappe qoncciiddi baananne neeni a siiqiyoonne akko shiiqiyo daro gaasuwaa eraydda baana.
21 Geeshsha Maxaafay nuuni Yihoowa nu Aawaadan xeellana mala tamaarissiyoy aybissakko neeni takkaydda akeekana. (Maatiyoosa 6:9) I nuuyyo de'uwaa immidoogaa xalla gidennan, siiqiya ay aawaynne ba naatussi koyiyoogaadan, nuuni nu de'uwan aybippenne aaruwan ufayttanaadan koyees. (Mazamure 36:9) Geeshsha Maxaafay asaa naati Yihoowaara dabbotana danddayiyoogaakka tamaarissees. (Yaaqooba 2:23) Neeni ubbabaa Medhdhida Xoossaa dabbo gidana danddayiyoogaa qoppa!
22 Neeni Geeshsha Maxaafaappe darobaa tamaaraydda biyo wode, issi issi asati neessi qoppidi ne xanna'enna mala minttettana danddayoosona. Eti neeni ne ammanuwaa laammiyoobadan hirggana danddayoosona. SHin ooninne neeni medhdhiyo, awudenne demmenna dabbotaa duuttana mala oottiyooba siyoppa.
23 Neeni koyro heeran akeekanau metootanabati de'anaagee qoncce. Maaduwaa oychchanau amarida keenan ne huuphiyaa kawushshiyoogaa koshshana danddayees; gidikkonne yeellatada oychchennan aggoppa. Yesuusi, issi uri guutta na'adan ba huuphiyaa kawushshiyoogee lo''o gidiyoogaa yootiis. (Maatiyoosa 18:2-4) Qassi, nuuni eriyoogaadan naati keehi daro oyshaa oychchoosona. Neeni oychchiyoobau zaaruwaa demmana mala Xoossay koyees. Xoossaabaa eranau yeemottida amarida asati, Geeshsha Maxaafan sabettidosona. Eti tamaariiddi de'iyoobay tumakkonne shaakkanau, Geeshsha Maxaafaappe akeekan pilggidosona.—Oosuwaa 17:11.
24 Yihoowabaa tamaariyo aybippenne aadhdhida ogee Geeshsha Maxaafaa pilggiyoogaa. I hara ayba maxaafappenne dumma. Ayba ogiyan dummee? Kaalliya shemppuwan he allaalliyaa be'ana.
GEESHSHA MAXAAFAY TAMAARISSIYOOBAA
- Xoossay neessi ne huuphen qoppees. —1 PHeexiroosa 5:7.
- Xoossaayyo buzo sunttay Yihoowa.—Mazamure 83:18 NW.
- Yihooway akko shiiqana mala nena shoobbees.—Yaaqooba 4:8.
- Yihooway siiqiyaagaa, qarettiyaagaanne maariyaagaa.—Kessaabaa 34:6; 1 Yohaannisa 4:8, 16.
* Gujo Timirttiyan Xoossaa sunttaa birshshettaunne xeessau gujo qonccissoy imettiis.
Menttotu Oyshaa
1, 2. Darotoo oyshshaa oychchiyoogee lo''o gididoy aybissee?
3. Daroti keehi koshshiya oyshatuyyo zaaruwaa koyiyoogaa aggiichchidoy aybissee?
4, 5. De'uwan nuuni oychchana danddayiyo keehi koshshiya oyshatuppe amaridaageeti awugeetee? He oyshatu zaaruwaa eranau ayssi koshshidee?
6. Daro asay asaa naata gakkiya tuggaara gayttidaagan Xoossay nuussi qoppenna yaagidi qoppiyoy aybissee?
7. (a) Haymaanootiyaa kaalettiyaageeti daro asay Xoossaa meqetti baynnabadan qoppanaadan waatidi oottidonaa? (b) Nuna tuggaa bessana danddayiya paacetubaa Geeshsha Maxaafay tumuppe ay tamaarissii?
8, 9. (a) Iitatettaa co''u gi xeelliyoogaanne de'anaadan oottiyoogaa giddon de'iya dummatettaa waatada leemisuwan yootana danddayay? (b) Asay iita ogiyaa kaallishin co''u gi xeellidoogan, Xoossaa mooranchchadan xeellana bessennay aybissee?
10. Iitatettay ehiidobaa ubbaa Xoossay xayssanaagaa amanettana danddayiyoy aybissee?
11. Pirddi paccido hanotan Xoossaassi aybi siyettii? (b) Nena tuggay gakkiyoogan Xoossaayyo aybi siyettii?
12, 13. (a) Nuussi siiquwaa milatiya lo''o eeshshati de'iyoy aybissee? Siiqoy alamiyaassi de'iya nu xeelaa waatidi bochchii? (b) Xoossay alamiyan de'iya metuwaa xeelliyaagan issibaa oottanaagee attennaagaa neeni ammanettana danddayiyoy aybissee?
14. Xoossaa sunttay oonee? An ayssi go'ettana koshshii?
15. Yihoowa geetettiya sunttaa birshshettay aybee?
16, 17. Kaallidi de'iya bonchcho sunttatuppe, giishin: (a) “Ubbaappe Wolqqaamaa”, (b) “Merinaa Kawuwaa”, (c) “Medhdhidaagaa” giyaagaappe Yihoowaabaa ay tamaarana danddayiyoo?
18. Issi issi asay Xoossaakko mule shiiqana danddayennabadan qoppiyoy aybissee? SHin Geeshsha Maxaafay ay tamaarissii?
19. (a) Nuuni Xoossaakko shiiqiyoogaa waatidi doommana danddayiyoo? Qassi ayba go''aa demmiyoo? (b) Xoossaa eeshshatuppe neeni keehi dosiyoogeeti awugeetee?
20-22. (a) Nuuni Xoossaa be'ana danddayennaagee akko shiiqennaadan teqqii? Qonccissa. (b) Issi issi asati neessi qoppidi ne ay oottanaadan minttettana danddayiyoonaa? SHin neeni ay oottana bessii?
23, 24. (a) Neeni tamaaraydda de'iyoobata xeelliyaagan aggennan oychchana bessiyoy aybissee? (b) Kaalliya shemppuwan be'ana allaallee aybee?

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Galmee Seenaa Jen. Taddasaa Birruu (2)
Tolchaa Wagii Irraa
Mootummaa sirna gonfoo Keessaatti Amanamuu Jen. Taddasaa
Jeneral Taddasaan, erga mana hiidhaa xaliyanii keessaa ba’ani gara biyyaatti deb’ani Mootummaa sirna hailasilasee keessatti Sadarkaa Olanaa adda addaa keessatti hojataniiru.
Sirna Lammii Oromoo xiqqeesee, Amaaara/Habashaa /ol kaasau kana keessaatti Jen. Taddasaan amanammuu kan argachiise, yeroo duura mana waranaa rayyaa ittisaa biyyittii keessatti, qaxaramaan, Unkaa/Form/ bakka dhalotaa jeedhu irrraatti ”Marraa-beete”jedhani waan gutaniif Amaraatti malee Oromoo ta’uu isanii hinbekinne.
Nafixanyonni Mootummaa sirna gonfoo H/Silaseetti marsani jiran,karoora isaan ummata kanaaf qaban, Iccittii Habashoota malee Oromonni beekuu hinqabine Jen.Taddasaatti himaa turaniiru.
Jen. Taddasaan ammuma dhaga’an Lapheen isanii madawaa akka tuure Irriyonnii isanii nidubatu.
Hata’u malee Bara Calqaaba waldaan gargaarsa Maccaaf Tulamaa Bu’urefaamu Jen. Taddasaan Miseensummaa gafataminaan hinfudhanne. Maccaaf Tulamaa Oromoota yeroo sana sadarkaa adda addaa irraa jiran walitti fidee jiira.
Jen. Taddasaan Gara Miseenssummaaa Walda Maccaaf Tulamaatti dhufuu
Nafixanyoonnii xinneeyaaf gadiantummaa Lammii Oromoo malee, guddina ummata kana hinyadani. Jen. Taddasaan Oromoota qoofa osoo hintanee, saboonni cufiti iyyuu, akka baratan waan fedhaniif, itti gafatamaa bu’uura barnoota ta’uu isaani irraa kan ka’een, Caasaa barnoota kanaa guubbaa hanga gadiitti dirrirsan. Kuni ammo Oromo ija banuu waan danda’uuf nafixanyoota sirnichaan marfamanii jiran biraatti Jen. Taddasaa balaleefachiise.
Biyyitti keessatti H/Silaseetti anee kan jiruu, Akililuu Habita walid Gafa tokko Jen. “Taddasaa mana jireenya isaatti waame, “Taddasaa baradhu!baradhu! jeetta,nama barachuu qabu addaan bafadhuu barii!! Nutii Yoo xiqatee Oromoota Jaarraa tokkoo dubatti hanbifinee deemuu barbanna, ummannii kun yoo baratee siliqimsa beekii jechuun akkekachise.”
Jen. Taddasaan Mana Akililuu H/waldtti i affeeramanii dhimmi, kun itti himamuu dhugatiin Uskii dhiyateefii waan tureef, Uskii( dhugattii) osoo hintanee summii ta’ee akka isanitti mulaate seenefachuun dubataniiru.
Iccitti Habashonnii malee Oromonni beekuu hinqabine, Mumichi minsteera yeroo sanaa kana ta’e Akililuu H/walid gutuu isaa Jen. Taddasaatti gabaseera.
Jen. Taddeen ummannii kun daba farrewaan kana jalaa ba’ee abbaa biyyummaa isaa mirkanefachuu akka qaabu saammuu isanii amanisisuun qabsoo calqaban.
Waldaa Maccaaf Tulamaa armaan duura itti miseensa ta’uu dhisaniis, miseensa ta’udhaan waldichaa hoganudhaan damaqiinsaa ummata yeroo gababaa keessatti olkasani.
Badiyaaf magalaa, akkasumaas kutalee oromiyaa keessa nanaudhaan Ummanniin Oromoo Kolonii Habashoota jala akka jiiru yeroo calqabatiif ibsani
“Dhibbaaf Haccucaan Lammii Oromoo irraa ga’aa jiiru Kan gurrachaa Afrikaa Kibbaa/South Africa/gadii akka hintane” halaan hubachisan!!
Guyyaa gaafa tokkoo Kabineewaan H/Silasee Mana Akililuu H/walidditti irribaata affeeramanii osoo jiranii, Isaan keessaa innii tokkoo” maloo Taddasaa kana hingorsitanii? baradha! baradhaa! jedhaa, jedhee, jedhee gara funduura nama Kophee illee nuuf quliqulleesuu nudhabisisuuf jiira “yeroo jedhuu, inni tokkoo harkaa butuun maal, isa qoofa amma amoo dhaaba Oromoo keessa galee nu-jeeqaa jiira miti” jedhee.
Jen. Taddasaa akka Amaraatti fudhachudhaan Iccittii isaan malee kan biroo beekuu hinqabinnee itti himaa kan tuure Akkililuu H/w rifachudhaan Taddasaan dhaaba Oromoo keessaa maal godha? jedhee gaafate.
Innis Oromoo Salalee ta’uu isaani itti hiime. Akkililuu H/w waan jechaanii tuure waan beekuuf mataa qabate.
Iccitti kun akka ala hinbanee dafee dhaamuu akka qaabu ,Hailasilasee biira dhaaqe.
Jen. Taddasaanf waldaan Maccaaf Tulamaa akka dhabamani murteefatani.
Akkataa Jen. Taddasaaf waldichii dhabamuu qaban irraatti Dirmaan Qinda’ee qophawee hojii irraa oole.
Comments are closed.


text:
Haala Minsteeraa
Charteerii Maammila
mul'ata
Filannoo chanalii kan moootumma fi tajaajilawwan warrra dhaabbata mootumma kan hintanen kalatii internetitiin.
-
Suuqii tokkoo dhabudhan tajaajila onliniitif(internetidhan).
-
Odeeffannootti fayyadamudhan,walqunnamitii fi tajaajila transakishinalii kara tekinologii ammayyattii kan sadarka isa egeen.
-
Tokkumma guddina Itiyoophiya fi kayyoo jijjirra.
-
Ciminaan kan filatamuu mamilaa chanalii gidduu galeesatin haala gariidhan rabisuu fi saliphadhan tajaajila itti fayyadamuu kara mala elektironikatin uummata walqunamisisuu tajaajila kan uummata fi dhunfaa.
-
Iddoo undumattii yaada debii ‘uuummata fi imammata qona irrat hirmachudhan fi kara haala ammayatiin tajaajiluu.
Kaayyoo:
-
Tajaajili chanali kan kenamuu 24 x 7 dhan.
-
Tajaajila elektironikatiin mamilitoota tajaajiluu.
-
Tajaajila Ministeera kan dhabii hinqabineen itti fayyadamuu.
-
Jiduugalessa marii forumitiin fi ykn blogsiidhan lammuma fi hirimmanna daldaloota fi yaada imaamata fi yaada ‘uummata.
Maammiltoota:
· Lammii tookkoo tokkon hunduma fi jiratoota Itiyoophiya.
· Daldaloota.
· Bulchinsa ‘Uummata fi mindeeffamtoota .
· Foyya'insa fayyaa.
· Dhaabbata Mootumma kan hintanee fi dhaabbata adungaleessa.
Sadarikkalee isa kan egee waligala:
· Nui waligaltee sirri ta'eetti fayyadamudhan fi dhugaqabesa odeeffannoo kara portal ministeeratiin .odeeffannoon barbachisa ta'ee kara portalii ministeeratiin ni ammayefama akka barbachisa ta'eetti..
· Nui kan dhugomsinuu 24 X 7 X 365 fayyadammi kan persenttii 99 % hanga yerron ga'utti portal irra fayyadamun nidandama.
· Nui kan walitti fidinuu egumissa tekinologii walitti fiduudhan industrii data mamilitoota eguudhan akka hinjijiraminee ykn hinbadinneef.portalii Kenya kan of'keessatti qabaate paswaordii ittin lixaa sistemicha fi protokolii SSL data kan dhokisuu.
· Portaliin ministeera 100% Interneti Eksploreri vershini 6.0 kan walfakkatudha fi isa ol,fi bayyinan kan walfakatuu firfoksii, Netskapi fi waligala broseroota webii tidhan .
· Portaliin minsteera kun kan qopha'ee Afaan oromo,afaan Amahaara, Afaan Ingilizii fi Afaan Tigirenya tindha.
· Nui yaada jajjabina fi yaada debi tajaajila kenyaarratti fi portalii kan ittin darbuu midiyya karaa gara garatiin bifa qayyabanna,bifa yaada debii fi forumiitin..
· Nui tokkon tokko fi mirgaa namumma fi ofittiamanuumma kan kabajinnuudha.
· Portaliin ministeera kan ibsamuu dhabinsa waligaltumma adeemissa ittin tokkumaa uumuf mamiltoota cimisuuf gargaruu fi jajabesudha.
Hiikaa tajaajila sadarikkaa murta'ee:
Fayyaduman Odeeffannoo portalii ministeera fi tajaajilawan uummamee fi kan gargarmuu mootummalee gara gara fi dhaabbata mootumma kan hintaneen,fay'idan tajaajila kana fi sirrumman odeeffannoo ittigafatamumma kan uummata kabajisuu kara kara tajaajila portalii ministeeratindha.
Kabaja fi hiri'naa mamiltoota
Nutii kan qophofinuu ciminan isiin gargaruu fi garagassa cimadhan isiin gargarudha yeroo unduma. Nutii isin niamana cimuuma Kenya malee ,wantootin yeroo haala garidhan demuu didee fi yeroo numudatuu isinirrs dhaga'udhaf bayyee qopha'ootadha.Yoo rakkinii isiin mudatee kara tajaajila Kenya kami'yuu kan kara zportalii biyyaleessa ykn yaada keenudhaf kan itti fayyadamitan /yaada debii, kabajan isiin gaffanna akka nuqunamittan karaa chanaloota armaan gidiin ittifufaaniin.
· Kara bili.: +251(0)11 550 01 91wixaata – dilbaata saa 8 :00pm - 5 :00pm
Interneti(Online): kan dhumee "yaada debii" bifa kan ittin itti fayyadamtan portalii ministeera www.ethiopia.gov.et.


text:
Listen Here (Alternative Link)
Obbo Biraanaa Gammachuu fincila diddaa garbummaa barattoota Oromoon waggoota muraasa dura biyya keessatti ta’ee ture sabboontota gaggeessaa fi hogganaa turan keessaa nama tokko yoo ta’u, eegaa mana hidhaa wayyanee keessaa baheen boodas qabsoorraa utuu hin fagaatin, qabsoo bilisummaa Oromoo ABOn hogganamutti makamuun dirqama olaanaa fudhatee nama socho’aa jiruu dha. Obbo Biraanuun Kora sabaa ABO sadaffaa bara 2004 ta’e irratti namoota shan biyya keessaa Gumii Sabaa ABOti akka makamaniif taasifaman keessaa tokko yoo ta’u, yeroo sanaa kaasee hanga ammaatti Miseensa Gumii Sabaa ABO obbo Dawud Ibsaan hogganmuun nama hojjechaa jiruu dha. Obbo Biraanuun yeroo adda addaatti barreeffamoota rakkoo siyaasaa fi mal-bulchiinsaa ummatoota Ganfa Afrika hudhee jiru, keessattuu rakkina qabsoo bilisummaa Oromoo irratti xiyyeeffatan bareessee dubbisaaf dhiheessuun gahee ofii nama bahaa jiruu dha. Akkasumas kitaaba Walaloo Innoo jedhamu barreessee fi maxxansee dubbisaaf nama dhiheessee dha. Gaaffii fi deebii harraa kana keessatti Obbo Biraanun rakkoolee qabsoo Oromoo hudhanii jiranii fi furmaataa waliin yaadaa dhuufnaa bareeffamoota kanaan dura dubbisaaf dhiheesse irra dhaabbachuun dhaggeeffatoota keenyaaf dhiheessa. Marii kanaaf fedhaa fi yeroo qabaachuu Obbo Biraanuuf galatoom jecha guutummaa gaaffii fi deebii kana akka dhaggeeffataniif isin afeerra. Caqasaaa.


text:
Obonboleettii
Obonboleettiin(Tornado) dagalle qilleensa baayyee hamaa yoo ta’u, cumulonimbus yookan (yeroo tokko kan cumulus jedhamu) jala duumessa fi lafa wajjin walitti qabata. Obonboleettiin ballina adda addaan dhufuu ni danda’a, haa ta’u malee yeroo baayyee “form” yookan gosa illan mullatu fi qilleensa walitti qabame ta’e kan gubban furdaa fi jalaan qalla ta’e fakkaatte dhufaa (fakkii ilaalaa). Yeroo baayyee jalli isaa duumessa debris jedhamuun marafamee argama.
Obonboleettii baayyeen buubbee saffisa 110 mph (175 km/h) yookan kan irra xiqqaan deema, akkasumas dagalletti hanga 250 feet (75 meters) fi osoo hin badin maayilii xiqqoo (km baayyee) deemuu danda’a. Haa ta’u malee obonboleettiin tokko tokko buubbeen isaani saffisa 300 mph (480 km/h), dagallen hanga maayilii tokko (1.6km) fi osoo hin badin kiilomeetira hanga 100 ni deema. Obonboleettiin Antaarkitiikaa malee ardii hunda keessatti mullateera, haa ta’u malee baayyinan obonboleettiin USA keessatti mullata. Bakkonni birra obonboleettii baayye qaban Niwuu Ziilaandi, dhihaa fi kibba-baha Awustireliyaa, kibba-jiddu Kanaadaa, kabba-dhihaa fi jiddu Yuurooppi, Xaaliyaanii, kibba-jiddu fi baha Eshiyaa, baha-jiddu Ameerikaa Kibbaa fi kibba Afrikaatti.


text:
Amajjii 06,2013 Mattuu
Gaafa Amajjii 04 fi 05,2013 Godina Iluu Abbaa Booraa aanaa Baddaallee fi Magaalaa Baddaallee, Dhiddheessaa, Cooraa, fi Huruummuu keessaatti diddaan Ummataa Jabaatee itti fufe. Sababiin diiddaa ummataa kaase keessaa dabballoonni Wayyaanee maqaa walgahii dhimma nageenyaa fi buusii hidhaa laga Abbayyaa jedhuun ummata walitti qabuuf yeroo yaalanitti ture.
Hidhaa laga Abbayyaa sababa jedhuun daldaluu fi ummatas hiraarsuun yeroo muummicha ministera duraa Mallas Zeenaa lubbuun jirutti ture kana booda waayeen hidhaa laga Abbayyaa ololaa fi karoora dulloomaa waan ta’eef isin hin dhageenyu jechuun ummanni dabballota Wayyaanee irratti ka’uu gabaasi Qeerroo godinicha irraa nu gahe addeessa.
Kana malees dabballoonni Wayyaanee miseensota OPDO ta’anii dammaqiinsa eenyummaa fi siyaasaa hin qabne yaadota dulloomaa mootummichi ittiin ummata bitaa jiruun karoora Mallasaa bakkaan geenya sababa jedhuun ummata hiraasan iyyuu ummanni naanncha garuu karoorri Oromootaa kan bilisummaa fi walabummaa dha jechuun harkatti didaa akka jiran qeerroon gabaasa.
Naannuma kanatti Amajjii 4,2013 irraa egalee Waraqaan Waamichaa FDG Qeerroon qopheessee magaalaa Baddaallee aanaa Baddaallee, Dhidheessaa, Cooraa, Hurruummuu, Mattuu, Yuunivarsiitii Mattuu fi Koolleejjii barsiisotaa Mattuu keessaa facaafamuu egalee jiraachuu Qeerroon godinichaa gabaasee jira. Ibsa waraaqaa qeerroo kana keessaattii barreeffaamonnii baratootni Yuunivarsiitii Finfinnee badii tokkoo malee ukkaaffamaa jiruu haa hiikamaan, gochaa baratootaa Oromoo Finfinneef mootummaan Wayyaanee gaafatamaadha, gaaffiin ummataa Oromoo deebii haa argatu, dargaggoonnii Oromoo fi uummaannii Oromoo hundii baratootaa Yuunivarsiitii Finfinnee dararamaa Waayyaanee jala jiraaniif haa dirmannuu garbummaa waloon nutti fe’amee waloon of irraa haa buusnuu jedhuu kan of irraa qabuu, Qeerroon ummataa qaqqabsiisaa jiraachuu addeessa.


text:
Ayinaasaatiin adda dha kan jedhame hiriirri mormii gocha mootumaa Itoophiyaa gaafa Caamsaa 9, 2014 magaalaa The
Hague itti bahame.
Oromootni biyyoota Netherlands fi Belgium keessa jiraatan hedduutu hiriira sanarratti hirmaateera. Hiriira sanaanis FDG adda durummaa barattoota Oromootiin Oromiyaa keessa jiruuuf tumsaa fi gocha gara jabeenyaa mootummaan Itoophiyaa barattoota harka qullaarratti fudhate balaaleffataa oolani.
Hiriira daa'immaan xixiqqoo hanga manguddootti jiran, dargaggootaa fi sharren hedduu hirmaachise kuni afuura Oromummaa, tokkummaa fi xiiqiitiin gaggeeffamaa oole. Hiriira sanarratti mootummaan Itoophiyaa nama ajjeesaa dha!, barattootaa fi qonnaan bultoota Oromoo ajjeesuun haa dhaabbatu!, pilaanii magaala FF fi naannooshee ni mormina!, Oromiyaan ni biulisoomti!, gaaffiin Oromoo haa deebi'u!, mootummaan Itoophiyaa goolessituu dha!, mootummootni Netherlands, gamtaan Awurooppaa fi US Amrikaa mootummaa nama ajjeessuu gargaruu haa dhaabani jechaa oolani.
Kanarratti Simbirtuu fi RSO sagantaa addaa qophii isaanii itti aanu keessatti qabatanii dhihaatu.


text:
Haala yeroo ammaa irratti hubannoo waldaa Hawaasa Oromoo magaalaa Wellington (New Zealand) fi waamicha Oromummaa
Waldaa Hawaasa Oromoo Wellington, New Zealand | Caamsaa 29, 2014 Nuti Oromoonni biyya New Zealand magaalaa Wellington jiraannu biyyaa fi mirga umamaa sarbamuu ummata keenyaa irraa kan ka’e dararaan motummaa abbaa irree Ethiopia ummata keenya irraan gahaa jiru hedduu nu dhukkubsa. Keessattu dhiheenya kana maqaa ‘Integrated Addis Ababa master plan’ jedhun Lafaa fi Magaaloti Godinaa addaa (…)


text:
Galmeen eegumsa mirga dhala-namaa Mootummaa Itiyoophiyaa hamaa ta’uun isaa fi kun immoo hariiroo Yunaayitid Isteets Mootummaa Itiyoophiyaa waliin qabdu irratti jijjiiramni fide mul’achuu dhabuun nu yaaddesse ka jedhan – Seneetaroonni kutaa Minesootaa bakka-bu’an lameen – Al Fraankinii fi Amii Kiilo-Baashaar.
Keessumaa ka biyyattii keessatti baay’ina uummataan guddicha tahe - Saba Oromoo haala itti mootummaan Ethiopia qabee jiru irratti yaaddoo qabaachuu isaanii fi kabajamuu seeraa fi qabiyyee dhala-namaa dabalee deemsi dimookiraasii hunda hirmaachisu dhabamuun yaaddessaa ta’uu isaa ibsan – xalayicha kaleessa galgala Joon Keeriitti ergan sana keessatti.
Akka xalayaan Senator Al Fraankinii fi Senator Amii Kiloobaashaaritti dhhiheenya kana – fakkeenyaaf, gareen mirga dhala-namaa Hiyuumaan Raayits Waach barattoota, daangaa magaalaa Finfinnee bal’isuuf karoora bahe mormuun hiriira nagaa bahan dhaabsisuuf -- humnoonni naga-eegumsaa Itiyoophiyaa humna gitaa-olii gargaaramuu gabaasee jira. Bakka tokko tokkotti mormii sanaaf deebiin hookkaraa kenname du’a hiriirtotaa illee dubbate.
Akka xalayaa isaaniitti , bara 20014 Kongiresiin Yunaayitid Isteets marii waa’ee baajetaa geggeesseen -- gargaarsa humnoota waraanaa fi poolisii Itiyoophiyaaf kennamuuf haal-duree lafa kaa’ee jira.
“Gargaarsa kana argachuuf” - Mootummaan Itiyoophiyaa -- imaammata -- walabummaa murtii seeraa, walabummaa yaada ofii ibsachuu, kan ijaaramuu, kan walga’uu fi kan amantii tiksu -- kan paartiilee polotikaa, jaarmayaalee hawaasaa, gaazzexeesotaaf mirga walabummaan socho’uu fi murtii haqaan ilaalamuu kennu hojii irra oolchuu qaba - akka haal-duree Kongiresii Yunaayitid Isteets lafa kaayame sanaatti jedhu – Senaataroonni lameen.
Ministarri Dhimma-alaa Yunaayitid Isteets, Joon Keerii, ennaa dhiheenya gara Itiyoophiyaatti imalanitti, hojii jaarmayaa hawaasaaf akka carraan wayyaawaan banamu dubbatanii, waa’ee walabummaa Preesii fi walabummaa yaada ofii ibsachuu biyyattii keessaa irratti yaaddoo qaban beeksiisuun isaanii mallattoo gaarii isaan jajjabeesse tahuu kan ibsan – Senator Fraankinii fi Senaator Kiloobaashaar.
keessumaa, hiriira dhiheenya geggeessame irratti kanneen humna seeraa-alaa gargaaramani fi tarkaanfii hookkaraa fudhatan seeratti dhiheeffamuu isaanii, Ministarichi akka mirkaneeffatanii fi hariiroon Yunaayitied Isteetsii fi Mootummaa Itiyoophiyaa gidduu kabajamuu mirga dhala-namaa fi ol’aantummaa seeraa akka ilaalcha keessa galchu, xalayaa kaleessa Joon Keeriitti ergan kanaan gaafatanii jiran.


text:
WASHINGTON,DC
—
Mee tana ammoo caqasaa
Gurrii ijoollee faaruu jaalata.Faaruun ceekhoo dhoorti,hin gammachiifti,seenaa fi aadaa barsiisfti.Akka qalbiin wa caqasaa guddatanillee akkanuma barsiifti.
Aaddee Darmii Jaarsoo,Haatii Walaabuu, haadha ijoollee afuriiti,Mankeetoo jiraatti. Ijoollee ufii diqqeennaan faarsaa guddifatte.Gurbaan isii lammeessoo Liibaan, amma kutaa 12 baratu faaruu argatu malee rafuu hin jaalatu jetti.”Haga ani dhufee faarsutti hin rafuuyyuu.”
Faaruun ijoollee seenaa qofaa mitii jaalala biyyaallee hin barsiifti jetti,Haatii Walaabuu.
”Faaruun Ijoollee waan hedduun gargaarti,ijoollee wa kennuuf faarsan, jaalalaaf faarsan,boohuu dhowwuuf faarsan,akka isiin harma hootu faarsanii waan hedduuf faarsan.”
Faaruun ijoolleen gosa hedduu.
“Akka waaqii ijoollee itti uumee faarsan, ijoolleen diqqeennaan maan akka fakkaattu faarsan, ijoolleen yoo walti baatee taphattu akkam akka maatii gamamchiiftu faarsan, ijoollee waliin taphachuun akkam akka nama gammachiiftu faarsan,ollaan yoo ijoolleen dhalattu maan akka tolchuufi akkam akka gammaduuf faarsan.Yoo ijoolleen dhalattu akkoo dabalee maatiin akkam akka gammadu fa.Maatiin yoo ijoolleen dhalattu akkam akka gammadan fa.”
Aaddee Darmiin haadha ijoollee afuriiti, ijoollee guddisaa yuniversitii barattee digirii lama barattee eebbofamte.Digrii qaraa barumsa Guddinna Ijoolleetii fi Fayyaa Maatii(Child Development and Family Health
) digiri lammeessoo, Master’s Degree,
Fayyaa Ummataa (Community Health)
ammoo Minnesota State University baratte.
Ijoollee guddisaa barachuun hagam nama dhibdii jennaan yoo itti jabaatanii hojjatan waaqatti nama gargaaraa wannii namii hin taane hin jirtu jetti.


text:
Oduun biyyarraa nu qaqqabe tokko akka addeessutti humni polisa federal Walloo kibbaa magaalaa Garbaa keessatti hordoftoota amantii islaamaa filmaata majilisan walqabatee dhimma majilisa keessa harka galfachuu mootummaa morman jedhe sadii ajjeesee kaan madesse. Akkasumas walitti’e bu’iinsa ta’e kanaan humna poolisa federalaa keessas nam-tokko kan galaafatame tahuun hubatame akka oduu biyyaaraa nu gahetti.
Akkuma yaadatamu baatii Ebla darbe keessaa Oromia keessaa naannoo Asaasaa tti humni polisa federaalaa maskida cabsanii seenuun hordoftoota amantii musilimaa sagadarra turan keessaa afur ajjeesuun ni yaadatama.
Akka oduun Finfinnee irraa bahe addeessuttu walitti bu’iinsi amma Walloo keessatti tahes itti fufinsa mootummaan Ethiopia gaaffii mrigaa hordoftootni amantii musiliimaa kaasan ukkamsuuf godhaa jirudha jedha.
Akkuma iddoo birotti, walloo kessatti kan tahe, Mootummaan soban dabalootaa ofii majilisa godhatee filachuu yeroo yaaletti ummatichi harkaa fashaleessee. Irra caalaayyuu ummatni bakka butota nuuf tahu jedhe filatee ergate. Mootummaan gama isaan bakka buutota ummataa fudhatama dhorkachuu bira darbee humn poolisa federalaan bakka buttota ummataa irraan miidhaa gahuu filate. Sun ummaticha dalanisessee walitti bu’iinsa kanaaf sababa tahe, jedha oduu achii nu gahe. Qacceen ofumaa reebee ofuma iyya akkuma jedhamu, polisi federaala okkoricaaf sbaba tahee utuma jiruu ummataan okkora kaastan jedhee rasaasaan reebee ajjeesa. Dhukaasa polisa federaalaan namoonni afur kan du’an yeroo tahu hedduunis akka mada’an addeessiti maddi oduun keenya.
Akkuma beekamu mormiin hodoftoota muslima eega jalqabe waagga tahuuf deeme. Hanga ammatti mormiin magalowwan keessatti deemaa ture karaa nagaa fi haala qindoomina qabuun kan ture yeroo tahu, mootumman basaasota fi kashalabota itti bituun akka hordoftoota manatii musilimaa fakkataanii keessa seenanii okkora kaasaniif yaalii gochaa akka tureef garuu hanga yoonatti kan duraa fashalaa ture tahun beekamaa dha. Ammas hogganoonnii fi qindeesitootni mormii kanaa eeggannoo jabaa gochuun basaasa fi murna tikaa wayyaneef meehsaa fi irbaata tahuu of-oolchuu qaban. Kanaafis mormii godhaa jiran karaa nagaa fi haala qindoomina qabuun baballisuun mootummaa kana jilbeenfachiisuu qaban.


text:
Ustaz Raayyaa Abbaa Maccaa 22A Menzuma Affaan Oromo...Mp3
Raayyaa Abbaa Maaccaa 20A Menzuma Affaan Oromo...Mp3
Ustaz Raayyaa Abbaa Maccaa 19A Menzuma Affaan Oromo...Mp3
"NEW" Raayyaa Abbaa Maccaa @ Tawfiq islamic Center Conference.Mp3
New Afaan Oromo Manzuma Ustez Raayyaa Abbaa Macca 17.Mp3
Raayyaa 23A Menzuma Affan Oromo....Mp3
raayyaa abbaa maccaa 25ffaa 2.Mp3
New Afaan Oromo Rayyaa Abba Maccaa 15ffaa....Mp3
Ustaz Raayyaa Abbaa Maccaa ~ Amharic V. 3.Mp3
Ustaaz Raayyaa Abbaa Maccaa - Afaan Oromo V. 24.Mp3
"NEW': Raayyaa Abbaa Meeccaa Menzuma Affaan Oromo.Mp3
Raayyaa Abbaa Maccaa 20 B Affaan Oromo.Mp3
"NEW" Raayyaa Abbaa Maccaa V:21 VIDEO By TIC & Al-Rayyan.Mp3
Raayyaa Abbaa Maccaa Amharic.Mp3
Ustaz Raayyaa Abbaa Maccaa 22B Menzuma Affaan Oromo...Mp3


text: Aayiram Vanavil aa...aa.... aagayaththin aa...oh... aayiram Album anbil azhagiya Director engO idhayangaL idhuvarai ingae ini kaalam kaatril kadalil kadavuL kallum kaNmun koottup Lyricist Lyrics maatram malayil manadhil manangaL meendum nadhiyil naetru nam naNaivadhu nanananaa....nananannaaa... oh...! Oh... ondraai Oviyam pongi punnagai saerndhu Singer sOgam Song thaanana...naanaa..nananaanaa.. vaedandhaangaL vaerai vaNNam - : aa...aa.... aagayaththin aagum aa...oh... aayiram Aayiram Album anbil arugil aruvigaL azhagiya azhudhu Balakrishnan, bhoomikku bimbam dhaanae dinamdhOrum Director ellaam engO ezhudhaa idhayangaL idhuvarai illai iNaigiradhu ingae ini irundhaal kaalam kaatril kadalil kadavuL kalakkiradhu kallum kaNmun Karthik kavidhai kidaiyaadhu kilaigaL kOdi kooda koottaal koottam koottup Lyricist Lyrics maaraadhu maatram madhikkaradhu Madhu malayil manadhil manadhOdu Manadhodu manangaL maNNum mazhaikkaalam Mazhaikkaalam meendum naaLai nadhiyil naetru nam namakkaedhu naNaivadhu nanananaa....nananannaaa... nilavin nirkaadhu nooru oh...! Oh... ondraai orunaaL Oviyam parakkiradhu paravaiyai pirakkum pirandhu piriya pOla pongi pookiradhae pookkaalam punnagai puzhuvukku Raja Sadhana saerndhu samudhiramaaga Sargam seidhadhu Singer siriththu sOgam Song thaanana...naanaa..nananaanaa.. thavazhndaal thayangiduvaan thOndridudhae uNdaagum uravugaL urundu vaanavil Vaanavil vaazha vaedandhaangaL vaerai vaLarndha vandhaal vaNNam varaigiradhae vazhigiradhae veeda veedaagum viNmeen virumbiduvaan vizhundha yaarum


text:
WASHINGTON, DC —
Caamsa 30 bara 1868 bakka awwaalcha Loltoota wal waraansa irrtti du’anii irra dararaan kaa’amee ture. Awwaalcha bakka kana jiru irras dhakaa adaadiitu dhaabamee jira. Bakki awwaalchaa hektaara 80 ta’e kun namoonni seenaa biyyoolessaa galmeessanis keessatti awwaalamaniiru. Bakki Awwaalchi Arlington VA jiru waajjira haadhoo ministrii haajaa alaa Ameerikaa Pentagon fuulleetti argama.
Sirni yaadannoo gadamoojjiiwwan waraan Vietnam magaalaa galma mootummaa Ameerikaa keessatti ayyaana beekamaa dha.
Yaadannoo gadamoojjiwwan waraana Vietnam jalqaba kan fide loltuu maqaan Jan Scruggs jedhamu ture. Waraana Vietnam irratti hirmaataniiru.
Waraanichi bara 1975 dhumate. Yeroo isaan biyyatti deebi’an loltoonni namoonni hedduun kanneen lola sana mormantu isaan quunname. Jan Scruggs garuu kanneen waraana sana irratti wareegaman akka yaadatamaniif tattaaffii godhamu qindeessan.
Bara 1980 keessa gareen loltoota duraanii yaadannoo sana kan calaqqisu namoonni qopheessuu danda’an akka wal dorgoman labsan.
Dorgommii sana kan injifate kan umuriin 21 Maya Lin turte. Mayan barnoota Architechure Yuniversitii Yale kan Connecticut keessatti baratte. Siidaa yaadannoo sanas keenyan dhagaa gurraacha lama irraa qopheessite. Siidaan yaadannoo gadamoojjiiwwan waraanaa Vietnam sun bara 1982 baname.
Maqaan loltoota kuma 58 kanneen waraana irrattu du’aniif dhabamanii achi irratti galmeessame. Siidaa sana irra loltoota sadiitu argama. Sadarnuu kallattii maqaan sun barreeffame ilaaluu. Siidaa ka biroon immoo dubartoota waraana irratti wareegamaniif dhaabate.
Yeroo mara namoota miseenosnni maatii duraa du’an dhaqanii maqaa sana achi irra brbaaduu dhaan maqicha yeroo argatan qalama itti dibanii copy godhatu.
Yaadannoo waraana Vietnamf siidaan erga dhaabatee booda Congressi Ameerikaa gadamoojjiiwwan araana Koriyaafis sirni yaadannoo akka geggeessamu raggaasise. Siidaan yaadannoo isas Adoolessa bara 1995 keessa siidaa dhuma yaadannoo waraana Vetnam cina dhaabame.
Siidaan yaadannoo bakka awwaalcha Arlington National Cemetery jedhamu cina jiru yaadannoo dubartoota waraana irratti hirmaataniif dhaabate. Dubartoota miliyoona lama ta’antu waraana Amerikaan geggeessitu irratti hirmaatan ykn yeroo ammaa humna waraanaa keessa jiru.
Siidaan yaadannoo waraana addunyaa lammataas siidaa yaadannoo Lincoln fi siidaa Waashington bakka National Mall jedhamu gidduu jiru dhaabatee jira. Ameerikaan kan waraanatti seenta erga Japan maadhee humna galaanaa Pearl Harbor jedhamuu fi Hawaii keessa jiru Muddee 7 bara 1941 boombiin haleeltee booda.
Bara 1941-1945 gidduu yroo jiru keessatti dubartootaa fi dhiirota lamiiwwan ameerikaa miliyoona 16 ta’antu waraana keessatti hirmaatan. Kanneen keessaa kuma 400 kanneen ta’an ni wareegaman.
Daawwattoonni hedduun kanneen siidaa yaadannoo waraanaa kana daawwatan waraana keessatti hirmaataniiru.
Kanneen keessaa tokko miseensa humna galaanaa turan. Lola ani itti hirmaadhe keessaa waanti gaariin yeroo sana hin sodaadhun ture, sababiin isaas dargaggeessa waanan tureef jedhan.
Seerri federaalaa kan bara 2000 keessa raggaasisame lammiiwwan Ameerikaa sa’a booda sa’a sadiitti guyyaa ayyaana goototaa kana daqiiqaa tokkoof akka dhaabatan waamicha dabarse. Kunis guutuun biyyoolessaa yeroo inni miseensota humnootii waraanaa keessa jiraniif kanneen utuu Ameerikaa tajaajilanii wareegaman kabajaan yaadachuuf jecha.


text:
Jiituu Lammii; Adoolessa 13, 2014
Waaqaa gaditti kan sodatamuu fi kan bara baraan jiraatu ummata. Ummanni kan jibbe ni buqqisa; kan jaalatemmoo jabeessee dhaaba. Kunuunsee magarfata. Kana hunda gochuuf humnaa fi ga’umsa of harkaa qaba. Ummanni humnoota jallinaa seenaa dhala namaa keessatti dhufanii darban hunda dabareen ofirraa godaanisisaa ofii bara baraan jiraata. Henry VIII (England: 1509-1547), Adolf Hitler (Germany: 1933-1945), Augusto Pinochet (Chile: 1973-1990), Benito Mussolini (Italy: 1922- 1943), Joseph Stalin (USSR: 1922-1953), Jean Bokassa (Central African Republic: 1966 –1976), Idi Amin Dada (Uganda: 1971-1979.) Emperor Menilik, Mengistu Haile Mariam fi Meles Zenawi (Ethiopian Empire), hunduu bara isaanii keessatti hirree jabeeffatanii ummatarratti fokkuu dalaganiiru. Ajjeesaniiru. Ajjeesisaniirus. Isaaniin olitti Waaqayyollee jiraachuu dagataniiru. Haa ta’u malee Isaanis ta’e, akeekni isaanii bakkatti hafuu hin dandeenye. Ummanni garuu yaadannoo xuraawaa isaan dhiisanii darban faana isaaniirraa seenaa keessatti ilaalee yaadachaa bara baraan jiraata.
Adoolessa 13, 2001 Oromoon “guyyaa gaddaa” jedhee yaadata. Guyyaa sirni wayyaanee miidhaa ummata Oromoorraan gahaa jiru daran jabeeffachhuun Labsii jallinaa itti dabarse ture. Finfinneen teessuma lafaatiinis ta’e seenaa, aadaa fi duudhaadhaan Oromootti hidhata addaa qabdi. Diinni Oromoo dhugaa kana waan beekuuf erga Oromiyaa dhuunfatee eegalee Oromoo fi Finfinnee gargar kutuuf shira hanga hin qabne hojjachuu lakkisee hin beeku. Labsiin Adoolessaa kunis itti fufiinsa shira kanaa ti. “Finfinneen magaala guddittii Oromiyaa ti” jechuun maqumti isaatuu diinaaf dhukkubbii dha. Seenaa, Aadaa fi duudhaan Oromoo achitti deebi’ee biqiluu fi guddachuuf hiree argata. Oromoon baroota dheeraadhaaf waa hallerraa moggeeffamee ture carraa kanaan walitti dhufuun guddina eenyummaa isaa furgaasuuf haalatu aanja’a. Inni diinni Oromoo sodaatu isa kana waan ta’eef, golgaa teessoo OPDO geeddarra jedhuun Oromoo rukutuuf karoora baafatan.
Kanaaf Oromoon murtii hamaa kana hadheeffatee mormuun warra murtii kana dabrsee fi murtii kana fudhaterratti gamtaan waldhaansoo eegale.
Jalqaba bara 2004tti, waamicha hiriira mormii Waldaa Maccaa fi Tuulamaatiin qophaawerratti Oromoon xiyyoo lafaa hundarraa walitti dhaamee Finfinneetti fuula deeffate. Dambaliin ummataa fardaa fi lafoo magaalittiirra garagaggaluu kan arge diinni Oromoo, sodaadhaan humna waraanaa naannichaa qabu hunda ummata nagaan mirga isaa gaafachuuf bahetti bobbaase. Waraanni kun Maanguddoo fi dubartii otoo hin jenne diinummaa isaa mirkaneesse. Hooggantoonnii fi miseensonni Waldaa Maccaa fi Tuulamaa hidhaatti guuraman. Waajjirri waldichaa qabeenyi isaa saamamee akka cufamu ta’e. Barattoonni Oromoo Yunbarsiitii Finfinnee keessa baratan hundi barnootarraa hari’aman. Gariin calalamanii hidhaman. Isaan keessaa lama haala sukkanneessan mana hidhaa keessattii ajjeefaman.
Kun hunduu walgahee diddaa ummataa jabeesse. Haariidhaan gamtaa ummataa ijaare. Dallansuun ummataa fincilatti geeddaramee gola Oromiyaa hunda keessaa dheekkamsa ho’aa kaase. FDG Oromoon gamtaa jabaan geggeesseen teessoon diinaa raafame. Warri labsii hammeenyaa labsan irriba dhaban. Ilmaan Oromoo haqa sabaaf jecha heddumminaan wareegaman. Hidhamanii gaaga’aman. Ta’us gatiin dhiigaa – lubbuu isaanii lafatti hin banne.
Waxabajjiin 10, 2005, seenaa addaatiin bari’e. Warri tuffiin labsii jal’inaa ummatarratti labse “… Finfinneen Magaala Guddittii Oromiyaa ta’uu akka qabdu qorannoon irra geenye …” jechuun labsii labsiin kaasuuf dirqaman. Fedhii ummataatiin ala deemuun eessaanuu akka nama hin geenye baruuf qorannoon hin barbaachisu ture. Boru hin-beekneen diinatti hidhattee “…Finfinnee keessatti yoo mana ijaarre hin mul’atu, Adaamaatti garuu ni mul’ata, … Waldaan Maccaa fi Tuulamaa waa’ee Finfinnee haasa’uuf mooraalii maalii qaba … ?” jechuun afaan darbaa dubbattes har’a taajjabatti hafte. Yeroof fakkaata malee ummanni mo’amee hin beeku. Bubbulullee diddaan ummataa labsii labsiin nama kaasisa. Isa tufan nama arraabsisa.
Isa kaleessaa akkanaan yaadanna. Har’as dubbii wal fakkaataatu gola Oromoo seenee jiraa kanaaf isatti fuulleffaana. Karoorri golgaa ‘magaalaa Finfinnee guddifna.’ jechuun si’a kana labsame itti fufa shira diinaa kan Finfinnee fi Oromoo walirraa kutuuf deemsifamaa turee ti. Tarii inni si’anaa Oromoo fi Finfinnee walirraa kutuu qofa otoo hin taane, Oromiyaa fi Oromiyaa gargar kutuuf kan akeekame murtii fokkisaa fi abaaramaa dha. Erga karoorri kun ifa ta’ee eegalee Oromiyaa keessatti diddaan ummataa jabaachuu namuu gurraa qaba. Oromoon akkuma kanaan duraa gatii lubbuutiin shira kana ofirraa debisuun ala furmaata dhibii harkarraa hin qabu. Kanammoo hojiin agarsiisaa jira. Mormii ummataa tuffachuun labsiin kun ragga’ee hojiirra oola taanaan, badii hanga hin qabnetu dhufuuf deema. Warri karoora kana raggaasisuuf olii gadi fiigaa jiran seenaa fokkuu hojjachuun dura waan boodarra dhufuuf malu otoo xiinxalanii isaaniif wayya. Sana gochuu hanqatanii tuffii agarsiisuu fi fedhii ummataan ala bahuu isaaniitiin adda dureen gatii baasu. Seenaarraa baruu dadhabuun doofummaa dha. Afaan qawweetiin fedhii ofii ummata fudhachiisuuf carraaquun booddeen isaa salphina ta’uu kan darbe yaadachuu feesisa. Gaafa tuffiin akka kanaa diinarraa dhiibee dhufe, Oromoon hundi waliif humna. Humna halkan tokkoon labsii labsiin geeddarsiisu harkaa qaba. Akkuma kaleessa agarre, har’as laaluuf jirru, diddaan ummataa isa tufan nama arraabsisa.
Gadaan Gadaa Bilisummaati!


text:
Gabaasa Qeerroo Asoosaa,Gur-dhala 20,2012
Naannoo Beenishaangul Gumuz Asoosaa bakka Toongoo jedhamutti hojjettootni mootummaa qomoo Oromoo ta’an imaammata mootummaa BPR jedhamu hojii irra hin oolchine jedhamuun yakkamuun hojii irraa
arii’amanii jiru.Hojjettootni kunneen qorannoo amanamtoota mootummaa Wayyaaneen kan arii’aman yoommuu ta’u sababa Oromummaa duwwaaf hojii irraa arii’amuun isaanii bira ga’amee jira.Oromoota kan ayeroo adda addaatti waraana ABO bakka irraa bakkatti dabarsitan,maadheelee ABO ti jechuun shakkiin ragaa malee irratti himata dhihaassaa turan.
Hojjettoota kanneen keessaa
1.Obbo Yaasin Mohaammed Hojjetaa kutaa qabeenyaa fi
2.Obbo Dameessaa Abdiisaa Hojjetaan ijaarsaa fi Dandeettii keessatti argamu.
Hojjettootni kunneen hojii irraa arii’amuun hafee biyya irraa illee arii’aa jiraachuun waanuma barame waan ta’eef hojii mootummaan garboomfataa wixinee bittaa umrii isaa ittiin dheereffachuuf deemu yoomuu hin fudhannu jechuun jala dhaabbatanii argamu.
Qabsoon Itti fufa! Gabrummaan ni kufa!


text:
Dhugaa Baatonni Yihowaa Amantii Isaanii Wajjin Akka Wal Simu Gochuuf Macaafa Qulqulluu Ni Jijijjiiruu?
Lakki. Tasumaa akkas hin goonu. Kanaa mannaa, wanti nuti itti amannu Macaafa Qulqulluu wajjin kan wal hin simne yeroo taʼetti, yeruma sana jijjiirama gooneerra.
Macaafa Qulqulluu qoruu kan jalqabne bara 1950tti Macaafa Qulqulluu Hiika Addunyaa Haaraa maxxansuu jalqabuu keenya duradha. Hiikkaa Macaafa Qulqulluu arganne hundatti fayyadamaa kan turre siʼa taʼu, amantiin keenya akka isaa wajjin wal simus gooneerra. Wantoota Dhugaa Baatonni Yihowaa durii kaasanii itti amanan keessaa muraasa akka fakkeenyaatti ilaaluudhaan, Macaafa Qulqulluu wajjin kan wal simaniifi hin simne taʼuusaanii ofuma keetii murteessi.
Wanta itti amannu: Waaqayyo sillaasee miti. Barruun Zaayansi Waachtaawar, Adoolessa 1882tti maxxanfame akkas jedha: “Dubbistoonni keenya Yihowaafi Yesusitti, akkasumas hafuura qulqulluutti akka amannu, haataʼu malee barumsi qaama tokko keessa Waaqa sadiitu jira ykn akka namoonni tokko tokko jedhanitti immoo qaamota sadii keessa Waaqa tokkotu jira jedhu deggersa Macaafa Qulqulluu kan hin qabne waan taʼeef akka nuti hin fudhanne beeku.”
Macaafni Qulqulluun maal jedha? “Waaqayyo gooftaan keenya Waaqayyo isa tokkicha.” (Keessa Deebii 6:4) “Nuuf garuu Waaqayyo tokkichatu jira; innis abbaa, isa waan hundumaa uume, isa nuyi maqaa isaatiif jiraannus.” (1 Qorontos 8:6) Yesusiyyuu, “Abbaan na caala’o” jedheera.—Yohannis 14:28.
Wanta itti amannu: Ibidda qilillee keessatti barabaraaf gubachuun hin jiru. Barruun Zaayansi Waachtaawar maxxansa Waxabajjii 1882rratti, mata duree Roomaa 6:23 irratti hundaaʼeefi “Beenyaan nama cubbuu hojjetuu duʼa” jedhu qabatee baʼee ture. Mata duree kanarratti akkas jedheera: “Himni kun salphaafi ifa dha. Namoonni Macaafni Qulqulluun Dubbii Waaqayyoo akka taʼetti dubbatan baayʼeen hima sirrii taʼe kana mormuu itti fufuunsaanii, akkasumas Macaafni Qulqulluun Beenyaan cubbuu barabaraaf ibidda qilillee keessattii gubachuudha jedhee barsiisa jedhanii akka amanan afaan guutanii dubbachuunsaanii nama dinqisiisa.”
Macaafni Qulqulluun maal jedha? “Lubbuun isa cubbuu hojjetuu haa duʼu.” (Hisqiʼel 18:4, 20) Adabni xumuraa namoota Waaqayyoon mormanii, ibidda qililleedhaan barabaraaf gubachuu utuu hin taʼin, ‘badiisa barabaraati.’—2 Tasaloniiqee 1:9.
Wanta itti amannu: Mootummaan Waaqayyoo bulchiinsa dhugaadha malee haala garaa nama tokkoo kan argisiisu miti. Barruun Zaayansi Waachtaawar Muddee 1881tti maxxanfame Mootummaa Waaqayyoo ilaalchisee akkas jedheera: “Wantoota mootummaan kun godhu keessaa tokko mootummoota addunyaarra jiran hunda balleessuudha.”
Macaafni Qulqulluun maal jedha? “Bara mootota sanaatti Waaqayyo inni waaqa irraa mootummaa deebiʼee matumaa hin badne, isa mo’ichi isaas saba biraatti hin darbine dhaabuuf jira; inni mootummoota sana hundumaa caccabsee in hurreessa, badduus isaan in baasa; ofii isaatii immoo bara baraan jabaatee in dhaabata.”—Daaniʼel 2:44.
Dhugaa Baatonni Yihowaa amantiisaanii ittiin deggeruuf Macaafa Qulqulluu Hiika Addunyaa Haaraatti fayyadamuu?
Lakki. Hojii lallabaa keenyarratti hiikkaawwan Macaafa Qulqulluu kan biroottis fayyadamaa jirra. Akkuma Macaafa Qulqulluu tola qayyabsiisnu, Macaafa Qulqulluu Hiika Addunyaa Haaraa kaffaltii malee namootaaf kan kenninu yommuu taʼu, namoota hiikkaawwan Macaafa Qulqulluu kan biraatti fayyadamanii qayyabachuu barbaadanii wajjinis qayyabachuun nutti tola.


text:
Hojii Maxxansaa Addunyaa Maratti Namoonni Waaʼee Waaqayyoo Akka Baran Gargaaraa Jiru
Addunyaa maratti namoonni barreeffamoota Dhugaa Baatota Yihowaa ni dubbisu. Namoonni miliyoonaan lakkaaʼaman akkuma ati amma gochaa jirtu bifa elektiroonikiitiin isa qophaaʼe dubbisu. Haataʼu malee balʼina hojii maxxansuu keenya yeroo beektu si ajaaʼibsiisuu dandaʼa taʼa. Bara 2013tti barreeffamoota Macaafa Qulqulluu irratti hundaaʼan afaanota gara 700 taʼaniin maxxansuudhaan biyyoota 239 keessatti raabsineerra.
Bara 1920 dura warshaalee daldalaatu barreeffamoota keenya nuu maxxansa ture. Bara sanatti, Biruukiliin, Niiwu Yoorki keessatti gamoo xinnoo tokko kireeffannee barruulee fi buukleetota muraasaa maxxansuu jalqabne. Jalqabbii xinnoo kana irraa kaʼuudhaan, yeroo ammaatti Afriikaa, Eeshiyaa, Ameerikaa Kaabaa fi Kibbaatti warshaalee maxxansaa 15 sochoosuu dandeenyeerra.
Kitaaba Keenya Isa Caalaatti Faayida Qabeessa Taʼe
Kitaabni hunda caalaa faayida qabeessa taʼee fi maxxansinu Macaafa Qulqulluu dha. Bara 1942tti Macaafa Qulqulluu guutuu tokko meeshaa maxxansaa keenyaan maxxansine; kunis Macaafa Qulqulluu afaan Ingiliffaa King James Version jedhamu dha. Bara 1961 irraa kaasee Dhugaa Baatonni Yihowaa Macaafa Qulqulluu guutuu Macaafa Qulqulluu Hiika Addunyaa Haaraa jedhamu hiikanii jildii tokkoon maxxansaa turaniiru. Hanga bara 2013tti Macaafa Qulqulluu kana koppii miliyoona 184 ol afaanota 121n maxxansineerra.
Warra maxxanfame irraa akkaataa inni itti hojjetame guutummaatti hubachuun hin dandaʼamu. Macaafni Qulqulluun nuti qopheessinu yeroo dheeraa turuu kan dandaʼani dha. Fuulli isaanii waraqaa asiidii bifa keelloo akka qabaatu godhu hin qabne irra kan hojjetaman siʼa taʼu, akka gaariitti walitti kan hodhamani dha. Kun immoo Macaafa Qulqulluutti guyyaa guyyaatti akka itti fayyadamamu taasisa.
Barreeffamoota Kaan
Akkasumas barreeffamoota namoonni Macaafa Qulqulluu akka hubatan gargaaran ni maxxansina. Bara 2013tti warra maxxanfaman akka fakkeenyaatti ilaali:
Barruun keenya beekamaa taʼee fi Masaraa Eegumsaa jedhamu, afaanota 210n kan qophaaʼe siʼa taʼu, addunyaa irratti barruu baayʼinaan raabsame dha. Tokkoon tokkoon barruu fuula 16 qabu kanaa koppii 45,000,000n maxxanfama.
Barruun Dammaqaa! Masaraa Eegumsaa wajjin baʼuu fi Masaraa Eegumsaatti aanee raabsamuudhaan sadarkaa lammaffaa irra jiru immoo afaanota 99n maxxanfama. Tokkoon tokkoon barruu kanaa koppii 44,000,000n maxxanfama.
Kitaabni Macaafni Qulqulluun Maal Barsiisa? jedhamu fuula 224 fi qola lallaafaa kan qabu siʼa taʼu, namoonni barumsawwan buʼuuraa Macaafa Qulqulluu akka hubatan gargaaruuf kan qophaaʼe dha. Bara 2005 irraa kaasee, koppiin miliyoona 214 ol taʼu afaanota 240 oliin maxxanfameera.
Birooshurri Waaqayyoon Dhaggeeffadhu jedhamuu fi fuula 32 qabu namoota akka gaariitti dubbisuu hin dandeenye gargaaruuf kan qophaaʼe dha. Dhugaa Macaafa Qulqulluu salphaa taʼe fakkiiwwan babbareedoo fi ibsa gabaabaadhaan barsiisa. Koppii miliyoona 42 oltu afaanota 400 oliin qophaaʼe.
Barreeffamoota kana dabalatee, Dhugaa Baatonni Yihowaa kitaabota, birooshurootaa fi tiraaktota, barattoonni Macaafa Qulqulluu gaaffii Macaafa Qulqulluutiif deebii akka argatan gargaaran, akkasumas rakkina jireenyaa moʼuu fi maatii gammachuu qabu qabaachuuf gargaaran qopheessu. Bara 2012tti Dhugaa Baatonni Yihowaa warshaa maxxansaa isaaniitiin barruulee biliyoona 1.3 ol taʼan, akkasumas kitaabotaa fi Macaafota Qulqulluu miliyoona 80 maxxansaniiru.
Bara 2012tti Dhugaa Baatonni Yihowaa warshaa maxxansaa isaaniitiin barruulee biliyoona 1.3 ol taʼan, akkasumas kitaabotaa fi Macaafota Qulqulluu miliyoona 80 maxxansaniiru.
Namoonni iddoo maxxansaa keenya daawwatan namoota barreeffamoota kana qopheessuuf tattaafatan yeroo argan baayʼee dinqisiifatu. Dhiironnii fi dubartoonni iddoowwan maxxansaa kanatti hojjetan yeroo fi humna isaanii fedhiidhaan kennu. Baayʼeen isaanii yeroo jalqaba gara Betʼel isa hiikni isaa “Mana Waaqayyoo,” jechuu taʼee dhufan, waaʼee hojii maxxansaa muuxannoo hin qaban turan. Haataʼu malee, naannoo hojii leenjii jajjabeessu keessatti leenjiʼuun isaanii buʼaa gaarii argamsiiseera. Fakkeenyaaf, meeshaalee maxxansaa saffisa guddaa qabanii fi saʼaatii tokkotti barruu fuula 16 qabu 200,000 maxxansan biratti dargaggoota umrii waggoota 20nii keessa jiran arguun baramaa dha.
Qarshiin Eessaa Argama?
Addunyaa maratti hojiin Dhugaa Baatonni Yihowaa hojjetan buusii fedhiidhaan godhamuun deggerama. Maxxansi Hagayya 1879 Masaraa Eegumsaa Xiyoon, yeroo ammaatti Masaraa Eegumsaa jedhamee beekamu akkas jedheera: “ ‘Masaraa Eegumsaa Xiyoon’ kan gargaaru YIHOWAA akka taʼe ni amanna; inni immoo matumaa gargaarsa namootaa hin kadhatu ykn hin gaafatu.” Harʼas akkasuma nutti dhagaʼama.
Hojii kanaaf yeroo fi humna kana hunda kan oolchinu, akkasumas hamma kana kan carraaqnu maaliifi? Macaafni Qulqulluun ykn kitaabonni miliyoonaan lakkaaʼamanii fi maxxansinus taʼe Intarneetii irratti baasnu, Waaqayyotti akka dhihaattu si gargaaru jennee waan abdannuufi dha.


text:
Denzel Washington
Denzel Hayes Washington, Jr. December 28, 1954 dhalatte. Washingtoniin yeroo lamma Academy Award kan fudhatte yoo ta'u innis American actor fi director. Warra lubbun jirrani fakkatte yoo hojjatu, Washingtoniin illaltotta irra yadda morkaa guddo argattera. Movieiin kunis kan akka Steve Biko(Cry Freedom), Malcom X(Malcom X), Rubin "Hurricane" Carter(The Hurricane) fi Herman Boone(Remember the Titans).
This is an excerpt from the article Denzel Washington from the Wikipedia free encyclopedia. A list of authors is available at Wikipedia.


text:
Tuesday, April 27, 2010
Ayyaana Gootota Oromoo
Hidhaa fi Saamichi Ummata Oromo Irraa Akka Dhaabbatu Gaafatame!
(Madda Oduu ABO/MOA/ Adelaide, South Australia, 27 Ebla 2010) Hidhaa fi Saamichi ummata Oromoo irratti raawwatamaa jiru, naannoo Gaanfa Afrikaa jeequmsa olaanaaf kan saaxilu waan ta’eef naga jaalattooti addunyaa mootummaa Wayyaanee irratti dhiibbaa akka godhan gaafatame.
Maddi Oduu ABO akka gabaasetti, waamichi kun ummattoota Addunyaa nagaafi tasagabbii jaalatan maraaf kan dhiyaate, Ayyaana Guyyaa Gootota Oromiyaa Awustiraaliyaa Kibbaa magaalaa Adeleyid keessatti torbee darbe kabajame oole irratti ture.
Ayyaana Guyyaa Gootota Oromiyaa hawaasa Oromoo magaalaa Adeleyid keessa jiraataniin kabajame kana irratti akka ibsametti, mootummaan Wayyaanee yeroo kamiyyuu caalaa lafa Oromoo abbootii qabeenyaa biyya alaatti gurguruun, ummata Oromoo immoo lafamalee gochaa jira.
Dura Taa’aan jaarmiyaa ABO Konyaa Adelaide, Jaal Ahmad Abdurahiman, itti dabaluunis, ayyaana kana irratti haala Oromiyaafi Oromoon itti jiru yeroo ibsu mootummaan Wayyaanee karaa hundaan qabeenya Oromiyaa saamaa akka jirtu, mirga ummata Oromoos hedduu miidhaa akka jirtu hubachiiseera.
“Yeroo qondaaltoti Wayyaanee lafa Oromoo gurguranii, coomaa fi daadhiidhaan dhaqna dhiqachaa jiranitti, abbaa biyyaa fi abbaa lafaa kan ta’e qotee bulaan Oromoo agabee xanneedhaan du’aa jira,” kan jedhe Jaal Ahmad, dhibdee kana furuufis ummati keenya gama hundaan wal ijaaranii tokkumaan diina isaanii irratti bobba’uu akka qaban dhaamsa dabarseera.
Gaaffiin ummata Oromoo mirga hiree fi qabeenya ofii irratti ajajuu danda’uu ta’ee otuu jiruu kanneen gaaffii mirgaa kana kaasan biyya irraa aryachuu, biyya itti baqatan keessatti nagaan akka oolanii hinbulleef immoo qabanii biyyatti deebisuun hiraarsaa bara dheeraa booda murtii fakkeessaatiin murtii dua’aa irraa haga hidhaa bara dheeraatti itti kennaa akka jiru marii kana irratti saaxilamee jira.
Hawaasti yaada kana dhaggeeffates, gabaasaa MOAf akka ibsanitti, “gochaa badaa fi loogii sanyii irratti hundaa’ee ummata Oromoo irratti raawwatamaa jiru ku, eenyumaafuu kan tolu miti; keessaayyuu, egere biyyaafi naannoo sanaaf yaaddessaa waan ta’ee balaaleffamuu qaba,” jedhanii jiru.
Aayyoon Oromoo tokkos miidhaa ummataa Oromoo irra gahaa jiru kana yoo balaaleffatan, “Mallasaan biyya keenya nuuf dhiisee bahuu qaba; Oromiyaan kan Oromoo ti. Qe’ee keenya irratti nu hidhanii nu ajjeessuun kun balaa hamaa fida malee, Oromoo qabsoo irraa duubatti hindeebisu,” jechuun ijjannoo cimaan mootummaa Wayaanee balaaleffatanii jiru.
Gaafatamaan jaarmiyaa dhaabaa, Jaal Kadir Ibiraahim immoo seenaa Ayyaan Gootota Oromoo kun kan qabsaa’ota Oromoo maraa ta’uu yaadachiisanii, “ayyaana goototaa kan kabajnu, gumaa isaanii bilisummaadhaan mirkaneessuuf yeroo itti irbuu keenya haaromsinee daran xiiqomnee kaanuudha,” jedhanii jiru.
Dura Taa’aan Hawaasa Oromoo Austiraaliyaa Kibbaa, Ob Ibraahim namoota achitti argaman baga nagaan dhufatan jechuun simatan. Hawaasti Oromoos bakka jirrutti walqabatee, tokkummaan akka waliin jiraatu, dhibdee isaas akka waliin hiikkatu dhaamanii jiru.
Ayyaanni kun akkuma aadaa Oromootti eebba maanguddoon eegalame; maanguddoonnis akka sabni Oromoo tokkoomu, akka walta’uufi waldhagahu eebbisaniiru. Achiin, faaruun Alaabaa Oromiyaa faarfamuun sagantaan Ayyaana Goototaaa jalqabame. Ayyaana kana irratti barruuleen Xiyyaa fi Barruleen Kallacha Oromiyaa dhiyaatee gurguramee jira.
(Madda Oduu ABO/MOA/ Adelaide, South Australia, 27 Ebla 2010) Hidhaa fi Saamichi ummata Oromoo irratti raawwatamaa jiru, naannoo Gaanfa Afrikaa jeequmsa olaanaaf kan saaxilu waan ta’eef naga jaalattooti addunyaa mootummaa Wayyaanee irratti dhiibbaa akka godhan gaafatame.
Maddi Oduu ABO akka gabaasetti, waamichi kun ummattoota Addunyaa nagaafi tasagabbii jaalatan maraaf kan dhiyaate, Ayyaana Guyyaa Gootota Oromiyaa Awustiraaliyaa Kibbaa magaalaa Adeleyid keessatti torbee darbe kabajame oole irratti ture.
Ayyaana Guyyaa Gootota Oromiyaa hawaasa Oromoo magaalaa Adeleyid keessa jiraataniin kabajame kana irratti akka ibsametti, mootummaan Wayyaanee yeroo kamiyyuu caalaa lafa Oromoo abbootii qabeenyaa biyya alaatti gurguruun, ummata Oromoo immoo lafamalee gochaa jira.
Dura Taa’aan jaarmiyaa ABO Konyaa Adelaide, Jaal Ahmad Abdurahiman, itti dabaluunis, ayyaana kana irratti haala Oromiyaafi Oromoon itti jiru yeroo ibsu mootummaan Wayyaanee karaa hundaan qabeenya Oromiyaa saamaa akka jirtu, mirga ummata Oromoos hedduu miidhaa akka jirtu hubachiiseera.
“Yeroo qondaaltoti Wayyaanee lafa Oromoo gurguranii, coomaa fi daadhiidhaan dhaqna dhiqachaa jiranitti, abbaa biyyaa fi abbaa lafaa kan ta’e qotee bulaan Oromoo agabee xanneedhaan du’aa jira,” kan jedhe Jaal Ahmad, dhibdee kana furuufis ummati keenya gama hundaan wal ijaaranii tokkumaan diina isaanii irratti bobba’uu akka qaban dhaamsa dabarseera.
Gaaffiin ummata Oromoo mirga hiree fi qabeenya ofii irratti ajajuu danda’uu ta’ee otuu jiruu kanneen gaaffii mirgaa kana kaasan biyya irraa aryachuu, biyya itti baqatan keessatti nagaan akka oolanii hinbulleef immoo qabanii biyyatti deebisuun hiraarsaa bara dheeraa booda murtii fakkeessaatiin murtii dua’aa irraa haga hidhaa bara dheeraatti itti kennaa akka jiru marii kana irratti saaxilamee jira.
Hawaasti yaada kana dhaggeeffates, gabaasaa MOAf akka ibsanitti, “gochaa badaa fi loogii sanyii irratti hundaa’ee ummata Oromoo irratti raawwatamaa jiru ku, eenyumaafuu kan tolu miti; keessaayyuu, egere biyyaafi naannoo sanaaf yaaddessaa waan ta’ee balaaleffamuu qaba,” jedhanii jiru.
Aayyoon Oromoo tokkos miidhaa ummataa Oromoo irra gahaa jiru kana yoo balaaleffatan, “Mallasaan biyya keenya nuuf dhiisee bahuu qaba; Oromiyaan kan Oromoo ti. Qe’ee keenya irratti nu hidhanii nu ajjeessuun kun balaa hamaa fida malee, Oromoo qabsoo irraa duubatti hindeebisu,” jechuun ijjannoo cimaan mootummaa Wayaanee balaaleffatanii jiru.
Gaafatamaan jaarmiyaa dhaabaa, Jaal Kadir Ibiraahim immoo seenaa Ayyaan Gootota Oromoo kun kan qabsaa’ota Oromoo maraa ta’uu yaadachiisanii, “ayyaana goototaa kan kabajnu, gumaa isaanii bilisummaadhaan mirkaneessuuf yeroo itti irbuu keenya haaromsinee daran xiiqomnee kaanuudha,” jedhanii jiru.
Dura Taa’aan Hawaasa Oromoo Austiraaliyaa Kibbaa, Ob Ibraahim namoota achitti argaman baga nagaan dhufatan jechuun simatan. Hawaasti Oromoos bakka jirrutti walqabatee, tokkummaan akka waliin jiraatu, dhibdee isaas akka waliin hiikkatu dhaamanii jiru.
Ayyaanni kun akkuma aadaa Oromootti eebba maanguddoon eegalame; maanguddoonnis akka sabni Oromoo tokkoomu, akka walta’uufi waldhagahu eebbisaniiru. Achiin, faaruun Alaabaa Oromiyaa faarfamuun sagantaan Ayyaana Goototaaa jalqabame. Ayyaana kana irratti barruuleen Xiyyaa fi Barruleen Kallacha Oromiyaa dhiyaatee gurguramee jira.
Posted by Oromo Community Association SA at 7:21 AM
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Caamsaa 12,2014 FDG Dura Dhaabbachuuf Shiroota Wayyaaneen Wixinate Irratti Odeessa Oromiyaa Keessaa:-
Sochii FDG Oromoota biyya keessaa fi alaa dura dhaabbachuuf tooftaa ololaa Wayyaaneen wixinate:-Wayta QBOn jabaachaa dhufuu fi sirni isaa raafamu ABO maqaa xureessuu fi olola dharaa irratti geggeessuun aadaa isaa kan ta’e mootummaan Wayyaanee, ammas akkuma barate yeroo itti FDG barattootnii fi ummatni Oromoo geggeessaa jiraniin rifaatuu keessa seenee jiru kanatti, yaadaa fi qalbii namaa gara biraatti harkisuu fi ABO bulguu godhee dhiheessuuf yakka shiraa maqaa ABOtiin qopheessaa akka jiru odeessi qabatamaan keessa sirnichaatii bahe ifa godhe.
Dalagaan yakkaa fi shiraa gartuun wayyaanee/EPRDF qopheeffatee ittiin olola irraa tolfatuuf, sabaa fi sablammoota biyyattii ABO jibbisiisuu fi irratti kakaasuuf, akkasumas ABO maqaa xureessuuf carraaqaa jiru kunis, miseensotaa fi deggertoota isaa amanamoo sirnichaa ta’an maqaa ABOn leenjisee ummata keessa gadhiisuun namoota nagaa irratti erga balaa geessisiiseen booda, miseensota ABO fakkeessee dhiheessuun maqaa dhaabichaa xureessuuf dalagaa shiraa cubbamaa xaxaa akka jiru qabatamaan bira gahamee jira.
Gochaanii fi shirri duula maqa bal’eessii Wayyaaneen ABO irratti geggeessuuf saganteeffatee jiru kun haaraa kan hin taane, waanuma Gadaa lamaan darban keessa mul’ataa turee ta’us, dhugaa jiruu fi haqa lafa irraa mul’atu aadaa fi amala gooltmmaa wayyaanee ummata Oromoos ta’e sabaa fi sablammootni biyyattii beekuu akka qaban oduun kun ni hubachiisa.
Yakkii fi shirri wayyaanee fi ergamtootni isaanii bakka bakkatti itti jiranii fi maqaa dhaaba ABO xureessuuf ijibbaataa jiran haala qabatamaan har’a Oromiyaa keessaa mul’atu, diddaa gabrummaa fi falmaa mirga abbaa biyyummaa ummatni Oromoo fi ilmaan isaa barattootni/Qeerroon geggeessaa jiran gara dabarsuu fi haguuguu akka hin dandeenye oduun SBO gahe kun ifa godha.
Deggersa Marste Palanii Finfinnee ummata hiriiraaf Qindeessaa jiraachuu Wayyaanee:- Maqaa Master Plaanii Magaalaa Finfinnee jedhuun ummata Oromoo naannawa Finfinnee jiru lafaa fi qabeenya isaanii irraa buqqisee dirree irratti facaasuuf karoora mootummaan wayyaanee baafatee ittiin duula jalqabe ummatni Oromoo fi barattootni Oromoo keessaa fi alaan mormii kaasanii diddaa cimaa wayta mul’isaa jiran kanatti, mootummaan wayyaanee fi ergamtootni deggertoota isaa ta’an yakki Oromoo lafa isaa irraa buqqisuu kun deggersa kan qabu fakkeessanii dhiheessuuf deggertoota sirnichaa dabalatanii ummata humnaan hiriira deggersaa baasisuuf irratti hojjechaa akka jiran odeessi keessa wayyaanee bahe hubachiise.
Hiriirri deggersaa mootummaan Wayyaanee karoora master plaanii magaalaa Finfinnee jedhuuf ummata dirqiin yaamuuf hojjetaa jiru kun, akeekni isaa mormii fi dura dhaabbannoo ummatni Oromoo ilmaan isaa dabalatee keessaa fi alatti godhaa jiru dura dhaabbachuu, fudhatama dhabsiisuu fi haguuguuf ta’uu kan mul’ise oduun kun, caalaatti ammoo lafa ummata Oromoo sarbuuf karoora bahe itti fufsiisanii raggaasifachuuf ta’uu addeessa.
Mootummaan Wayyaanee diina ummata Oromoo ta’e kun, plaaniin Finfinnee kun deggersa ummataa kan qabuu dha jechuun erga raggaasifateen booda, seera itti tolchee seerawaa fakkeeffachuun ummata Oromoo abbaa lafaa ta’een deemi si hin beeku jechuuf akka qophaa’e oduun kun mul’iseera.
Ummatni Oromoo, murnootni hawaasaa adda addaa adeemsa shiraa mootummaa wayyaanee fi ergamtoota isaatti dursanii dammaquun hiriira humnaa kan lafa isaa isa sarbuuf qopheeffamu kam irrattuu hirmaatuu akka hin qabne Hoggansi Qeerroo Bilisummaa fi sabboontotni Oromoo Oromiyaarraa dhaamsa jabaa dabarsanii jiran.
Falmiin Mirga Abbaa Biyyummaaf, Finfinneef jalqabame bakka hundattuu cimee itti fufuu akka qabu, mootummaan wayyaanee fi ergamtootni isaanii hiriira humnaa kana kan waaman yoo ta’e, diddaa caaluuf of qopheessuu akka qaban dhaamsa dabarsaniiru.
FDG Dhaamsuuf Shira Mootummaan Wayyaanee wixinatee jiru.:- Fincila Diddaa Gabrummaa fi Falmii Mirga Abbaa Biyyummaa goototni barattoota/Qeerroo Oromoo guutuu Oromiyaa keessatti geggeessaa jiraniin muddamsuu fi naasuu keessa seenanii waan godhanii fi dhiisan kan wallaalan wayyaanotnii fi ergamtootni isaanii, yeroo ammaa kana karaa goolessitootaa fi Habashoota deggertoota sirna isaanii ta’aniin, dhaabbilee barnootaa olaanoo Oromiyaa keessatti dhuka’aa dhoosuun barattoota Oromoo irraan miidhaa olaanaa dhaqqabsiisuuf bakka bakkatti dalagaa yakkaa kana irratti bobba’anii akka jiran qabatamaan bira ga’amee jira.
Haaluma kanaan ilmaan Habashaa deggertootaa fi basaasota sirna Wayyaanee ta’anii Yunversitii Jimmaa keessa jiran dhuka’aa harkaa fudhatanii seenuun barattoota Oromoo Yunversitii Jimmaa irratti dhoosanii balaa irraan gahuuf yaalii isaan godhan irratti dhaqqabameera.
Habashootni leellistoota sirna duraanii fi deggertootaa fi basaasota mootummaa Wayyaanee ta’an kun dhuka’aa fudhatanii Yunversitii Jimmaa seenan osoo barattoota Oromoo irratti darbuuf sagantaa qabatanii jiranii sakattaa waardiyaan Yunversitii Jimmaa godheen akeekni farrummaa isaanii kun duraa fashalee jira. Habashootni basaasotaa fi deggertoota sirna Wayyaanee ta’an kunis to’atnaa waardiyyoota Yuuniverstii Jimmaa kanneen Oromoo ta’an jala oolanii jiru.
Kana malees Caamsaa 11,2014 Mooraa Yuuniversitii Adaamaa keessattis habashoonni meeshaa nama mii’u fi waan adda addaan barattoota Oromoo irratti balaa geessisuuf osoo carraaqanii poolisoota naannoo Oromoo ta’aniin qabamanii tohannaa jala ooluu isaanii beekamee jira.
Barattootni Oromoo dhaabbilee barnootaa olaanoo adda addaa keessa jiranii fi manneen barnootaa sadarkaa gara garaa mootummaan wayyaanee fi ergamtootni isaa goolessitoota bobbaasuun dhiiga barattoota Oromoo dhangalaasuuf hojjechaa waan jiruuf dammaqinaan akka of eeggatan Hoggansi Qeerroo Bilisummaa fi sabboontotni dhaamaniiru.


text:
Qeerroo.org: Wallisaa Sabboonaa Jaafar Yusuuf Reebicha Hamaa Wayyaaneen Irra Gaheen Hospitaala ALERT Seene
Artist Sabboonaa Jaafar Yusuuf
(Qeerroo.org – Ebla 20, 2014) – Mootummaan Wayyaanee artistoota Oromoo ajjeesaa fi darara jabaa irraan gahaa kan as gahe Sabboonaa Oromoo Wallisaa Jaafar Yusuuf reebicha jabaa irraan gahuun yeroo ammaa kana Hospitaala ALERT jedhamu keessatti argama. Wallisaa Jaafar Yusuuf Mormii lafa naannawa Finfinnee federaala jala galchuu ilaalchisee wallee haaraa Finfinneen keenyuma hin kenninu murree jedhuun sababamee kan hidhame yoommuu tahu mootummaan Wayyaanee reebicha jabaa irraan gahuun du’aa fi jireenya gidduu seenee Hospitaala ALERT keessatti waldhaansa gadi aanaa argachaa kan jiru yoommuu tahu achittis tahu tiknii fi Poolisootni wayyaanee cunqursaa hamaa irraan gahuu irraa hiriyyootnii fi firootni isaa akka hin dubbisne dhorkanii jiran. Mootummaan wayyaanee aartii fi hayyoota Oromoo balleessuuf duuba kan hin deebine yoo tahu yeroo ammaa kana Oromoon bakka jiruu ka’ee gaaffii mirgaa akka finiinsu waamicha Oromummaa dabarsina. - QEERROO.org
Mootummaan Wayyaanee Badii Tokkoon Malee Sabboonaa Artistii Oromoo Jaafar Yusuuf Ukkaamsuu Mana Hidhaa Galche
(Qeerroo.org – Ebla 18, 2014) – Mootummaan Wayyaanee aartii fi Artistoota Oromoo nyaachaa alalfachaa kan as geesse Sabboonaa Jaallatamaa wallisaa Oromoo kan tahee fi yeroo ammaa kana keessatti walleewwan haaraa baasuudhaan daran jaallatamaa kan dhufe Wallisaa Artistii Oromoo Jaafar Yusuuf mootummaan wayyaanee Ukkaamsuun mana hidhaa keessatti darara irraan gahaa jirti. Mootummaan wayyaanee Wallisaa Jaafar Yusuuf dhimma Lafa naannawa Finfinnee federaala jala galchuu ilaalchisee wallee Finfinneen Keenyuma jedhu wallee baaqqee gadhiisteetta, Ati akeeka mootummaa wayyaanee Uummata kakaasuun fashalsiisuu irratti argamta jechuun mana hidhaatti ukkaamsuun darara jabaa reebichaa bakka lafeen ilmaan Oromoo hedduun keessatti nyaatame Maaikelaawwii keessatti dararaa jirti.
Mootummaan Wayyaanee Artistoota Oromoo waan Oromoo fi Oromiyaa sirban kanneen akka Eebbisaa Addunyaa, Yoseef Gammachuu, Usmaayyoo Muusaa, Abdii Qophee fi kanneen biroo hedduu darara jabaa irraan gahuun lubbuu isaanii kan dabarsite yoommuu tahu yeroo ammaa kanas Sabboontota Oromoo Artistoota waan Oromoo sirbuun oromummaa hubachiisan kanneen akka Jaafar Yusuuf mana hidhaa keessatti darara jabaa irraan gahaa jirti. Sabboonaan Artist Jaafar Yusuuf walleewwan hedduu qabu keessaa waan Uummata Oromoo haamilachiisuu fi Gootummaa wallise keessaa … Hafanfartuu Shoolee … Hara hin galtu Booree, Hayyaa lolaa yaa lola Eeeboo fi torbaan darbe keessa ammo Finfinnee fi naannawaan Finfinnee keenyuma hin kenninu murree kan jedhuu fi kanneen biroo hedduu dha. Mootummaan wayyaanee namoota gama aartiinis tahe gama barnootaan Uummata isaanii hubachiisan hidhuu fi ajjeesuun uummata Oromoo doomsee garboomsuu kan akeekkate baroota bittaa isaa mara waan taheef Uummatni Oromoo bakka jiruu kaee Wallisaa Jaafar Yusuuf mana hidhaadhaa akka gadhiifamu diddaa gama hundaan akka dhageessisuu fi dhuguma lafti Oromiyaa Finfinneen handhuura Oromiyaa taatee naannawa Finfinnees diinaaf kutnee akka hin laanne akka mirkansinu Waamicha Oromummaa dabarsina. - QEERROO.org
Artist Jaafar Yusuuf: Hayyaa lolaa Yaa Lola Eeboo …
Artist Jaafar Yusuuf: Finfinnee …
COMMENTS
RULES FOR COMMENTING:
Gadaa.com values your inputs, and to maintain a positive environment of discussion, the following rules will be enforced for comments. When you click SUBMIT COMMENT below, you are agreeing to abide by the following rules.
1. Apply common-sense respect and courtesy. Feel free to express your thoughts within the limits of civility.
2. Personal attacks, offensive language and unsubstantiated allegations are not allowed.
3. By submitting your comments, you take all the responsibility, legal or otherwise, for your comments.
4. Comments are naturally short. Long comments may be removed; for long comments, feel free to submit them as articles to be posted on their own.
5. Gadaa.com reserves the right to remove comments that do not follow the rules stated here.
6. Frequent offenders of the above rules will lose future posting privileges.
How to Use the New Comment Section
1. One can sign in using social networking services (if using this, click on "Sign In With your preferred social networking service")
2. One can also comment as "Guest" (no log-in required; for this, click on "Pick A Name" AND check the "I'd rather post as guest" button.)
(ONLY NAME and EMAIL are required; no password needed if commenting as Guest.)
3. To SUBMIT comments for moderation, click on the "Arrow" sign.
Disclaimer: Opinions expressed in comments do not reflected the views of Gadaa.com unless explicitly stated otherwise by Gadaa.com; Gadaa.com IS NOT accountable for any thought and content of comments.
7 Comments
-
Malkaa Milkii:
Reebamu ajjefamu himmachu irra nuttis rebuu dandahuuti arbu qabna oromoo haalloo baffachuu lama hindu´ani, barameeqaa wayyannen nu reebdee nu ajeestee qofaa hiimana rebnne ajesnne agarsisuu haaga hin danddenyeti hammachu ille qanffachu qabna.
ni gahaa ni gahaa kun qanidha
-
Malkaa Milkii:
Reebamu ajjefamu himmachu irra nuttis rebuu dandahuuti arbu qabna oromoo haalloo baffachuu lama hindu´ani, barameeqaa wayyannen nu reebdee nu ajeestee qofaa hiimana rebnne ajesnne agarsisuu haaga hin danddenyeti hammachu ille qanffachu qabna.
ni gahaa ni gahaa kun qanidha
-
adooyyee:
Wallisa Oromoo jaba tokkoo ammas daballe utu in dhabiin kaanee warra dhimmi laalutti haa iyyannu, adunyaa haa beeksiifnu yaa Oromo. I suggest a petition.
-
Biyyako:
Iyyachun homaa nuu hinfidu akkuma isaan nama keenya ajjesaa jiran nutis garaa jabannee lubbuu s
aanii haa balleesinu
-
Abbaa Boora:
Dhiiga dhiigatu deebissa! Mucaan kun lubbuun issaa dabarraan oromoon waan qabu qabatee manaa gadi bayee haalloo baasuu qaba (yoo lubbu oromoo kumaatama lee gaafate!). Lolli kun yoo tole malee araarii hintolu. Warri petition jettan kun warra keesanitu sodaachaa isin dhalche moo lubbuu keessan meeqaan bittanii laata?
Kan sodaatanis du’a kan hinoolles du’a. Olis kaannu gadis kaannu, hiyyoomnus sooromnus, addaannus, gurrachofnus, scientisti fi professoriin taanus, presidaantii, ministera, goota fi dabeessaas taanu walgayiin biyyoodhuma tokko!
Garuu warra Biilionerii fi doctoroota tasati dua’n seenan hinyaadatu. Haadhaa, abbaa, ilmoo fi saba ofii ti jennee lubbuu keenya yoo kenniine garuu seenaa yoom lee nu yaadata. Oromoon Taddassa Birru irraanfataa? Ini nama soorreesa ture. Garuu soorummaa isa caala saba isaa jaalatee lubbuu isaa nuuf jedhee wareege. Gen Taddassaa fi gotota oromoa kan aka Elmo Qilxuu, Maamoo Mezemiriif afaan keenya lee dubbannee barreesina.
Ennaa wayaaneen Ebbissa Adgna ajjeeftu oromoon otoo manaa gadi bayee wayaneerati tarkaanfi fudhatee nama keenya akka ilaalu ture. Keessa keenya baranitiu maal nugooti jedhanii nama keenya akka hoolaati qalaa jiru. Kanaafuu adaraa yoo ofii sodaattan ilmaan keessan sodaa hindhaalchina. Ijoollee keesaniti wayee sodaa hinodeessinaa.
Waarri nubitaa jiru kunis lubbuu isaanii jibbanii otoo hintaane garaa kutataniituma loltuu Mengistuu irra meeshaa hiiksisanii ittiin gobani. Kana caala gootummaan maalidha? Carraan nuti qabnuwoo kana caala maali dha? Hamma yoomiitti sodaaf jennee garbummaan jiraanna?
Waanti ani hindeegarre tokko kophaa harka duwaa yoo tankkiti fiigani ofaajjesissani, kuni anaaf gootummaa otoo hintaane gowwumma dha. Garuu wali galanii malaan qawwee tokko yoo irraa fudhatan gotummaa bira darbe boonsa dha.
-
Mezgebu Demeke Boru:
@adooyyee said,i commpletly agree with you let us start the petition.
-
Addooyyee:
Abbaa Boora, Lolaan malee bilisumman akkaa indhufnee dhibba dhibbattan itti amana. Garuu, Har’a ykn baati har’a lolatti bobbauuf qophiin jira? Ammaa qophiin akkasii godhamutti hoo teenyee dhuma laalluu? Qawwee fii diplomacy hand to hand deemu danda’a bari. Atii kara kee qophee lola itti fufii, warri petetion baressusis itti haa fufu. Mee waanumti xinnoon kun (petition) iyyu dura haa hojjetamu. Rakkoon keenya nama waa hojetutu injiriu.


text:
Categories: Oromia Tags:
2 Responses to “Jaafar Alii – Seenaa Duubi Miila Bakhar Waaree (Oromo-Oromia)”
Jaafar Alii,sii galateefachuuf dhugaatti jachootta gahaa ta´ee
hin qabuu,maallif janaan saa takka gutuu yaroon dhageefadhuu
jachoonn atii itti fayyadamtuu waan namatti mi´aawuufii hikkaan
isaan qaban illee heeddu nama ajjaa´ibuu dhaa.Annamoo jachii siin
galataan sii ibsuu waan nahaanqatuufin akkas jadhee.Waan hundaafuu
nuuti dhugaatti sooreeyyii dhaa.Waan kana namnii hundii irra
debi´ee akka dhageeftuu nan gorsaa, ani gama kiyyaan lama irra
deebi´eeraa boruu illee takka irra busuun kiyya hin oluu.
Jachotii maanguuddoon oromo(Abbootiin fi Haadholiin) keenya
fayyadaman mana barumsaa yaroo ammaa jiru akka caaluu,
Waaqnii isaani inni waan hunda dura bu´ee Abjuu fakkeessee
itti agarsiisu sun ragaa guddaa dhaa.
Waaqni Ekkeeraa Abbootii fi Adhoolii keenyaa Jennatta haa
qananisuu,nuun immoo Afaan wal nuu haabeeksiisu.Wara wal
Dhaga´ee wal jala yaa´uu nuhaagodhuu.Waaqnii biyya ganama
barreechee ummee nuuf keenne irratti Abbaa nuhaagodhuu.
Kanaafiis nama jabatee falmatuu nuhaagodhuu.Akkuma Bakhar
Waaree jadhee dabbeessa kan jibbiinnuu gotta kan jajjabbeessinuu
nuhaagodhuu.
Jaafar Alii,Umuurii dheeradhuu.
Fayyaa argadhu obbaleysa koo waan gara keetii hojjataa jirta, nuhunduu waan dandeenyu hojjatuuf, fakkeenya gaariidha taatee jirtaa Horii buli,