text:
Garee cimaa torban kanaa keessatti Smalling, Pogba, De Bruyne, Sanchez, Salah ni argamu
Gareen Cheelsii Southhampton mo'achuun xumura waancaa FA'f ga'eera, Tottenham kan mo'ate Manchister waliinis ni morkata.
Piriimiyer Liigiidhaan Liiverpuulii fi West Brom 2 walqixa yoo xumuran,Watford fi Kiristaal paalaas goolii malee xumuran.
Maanchistar Siitiin Suwaansii 5 fi o dhaan, Arsenaal Weestihaamiin 4 fi 1n akkasumas Istookii fi Burnleyn 1 walqixa xumuraniiru.
Garuu kan ga'umsa gaarii agarsiise eenyu laata? Kan Gaarzi Kiruuksi dubbisiitii keetiin walbira qabi.
Karra eegaa - Wayne Hennessey (Kiristaal Paalaas)
Hennessey maniiwwan shan qolachuudhaan taphoota piriimiyer liigii 12 keessatti abdii kutannaa kilabichaa isa lammaffaa jalaa baraareera.
Ittisaa - Cesar Azpilicueta (Chelsea), Chris Smalling (Manchester United), Nacho Monreal (Arsenal)
Cesar Azpilicueta: Cheelsiin keessattuu Antonio Conte Waancaa FA xumuraaf ga'uuf hoji manee guddaatu eeggata.
Yeroo darbe sababa marraagummaa isaaniif jecha qabxii gatan ,kun gaaga'ama kufaatiif isaan saaxileera.
Nuusa xumuraarratti haala gadi bu'aadhaan Saawuuz Haampitan mo'atan ,mo'iinsi suniyyuu miira kaka'umsaa Cesar Azpilicueta agarsiiseeni.
Deggersi Azpilicueta torban wayitii kanaa hunduu Alvora Morataf akka ta'e beektuuree?
Chris Smalling: Garez Southgate wayita taphoota obbolummaa Ingilaandi Nezerlaandis fi Italii waliin Bitootessa keessa taphatan Chris Smalling gatee deeme, garuu akka yaada hooggantichaatti deebi'uu qaba. Smalling dandeettii barbaadamu qabaachuu dhiisuu mala, garuu Piriimiyer Liigii keessatti dorgomaa hin qabu. Ingilaandonni sarara Ittisaarraa taphataa Smalling dhiisuuf hin carroomne.
Tapha Maanchister Yuunaayitid Spuriin 2 fi 1n mo'aterratti Smalling si'a afur haala mijeessee, si'a sadimmoo ittisuun taphataa sarara ittisaa cimaa ta'eera.
Nacho Monreal: Taphoota Piriimiyer Liigii torba darbanirratti gooliiwwan torba galcheera.
Sarara gidduu- Ander Herrera (Manchester United), Kevin de Bruyne (Manchester City), Paul Pogba (Manchester United), Alexis Sanchez (Manchester United)
Ander Herrera: Taphataan kun akka nama aarsu argeera. Kan dhadhaan afaansaa keessatti hin baqne,yoo qomeekee gototuu baatellee, namarra ejjeta, yoo namni xiqqooshee tuqemmoo akka waan haleelameetti iyya. Tapha waancaa xumura FA Spurs waliin taphatan irratti kana hunda agarsiiseera. Jalqabarratti Mousa Dembele waliin of eeggannoo taasisaa ture, sanaan booda saaxilameera.
Bakka hundatti waan mullachuu qabu itti fakkaata. Kun kan Joosee Moriinihoon mo'iinsa tapha xiinsammuu jedhaniin.
Harreran taphoota Waancaa FA lamaan darban irratti gooliigalcheera,taphoota 15 taphaterrattimmoo si'a lama qofa hokkara kaase.
Kevin de Bruyne: Taphataan kun tapha piriimiyer liigii baranaarratti goolii shan galchuun taphattoota hedduu caaleera.
Paul Pogba: Poogbaan yeroo tapha eegalu taphataa amala badaa hin turre. Miirri isaas akkuma taphi ho'aa deemuun gaarii ta'aa dhufeera. Marroo kanaan kubbaa si'a 12 midhaassee dabarseera, kunimmoo raawwiisaa kan bara darbee dachaa lama ta'a.
Alexis Sanchez: Tapha gurguddaa keessatti carraa bahee mullachuu qaba. Taphoota Kilabaa fi biyyaaf Wembley taphate , kan FA ja'a dabalatee, goolii saddeet galcheera.
Taphatoota fuulduraa - Mohaammed Saalaah (Liiverpuul), Salomon Rondon (West Broom), Daanii Iingis (Liiveruul)
Mohaammed Saalaah: Akkamittiin bara dorgommii tokkotti galchiiwwan 41 lakkoofsifta? Kuni galchii kilebootni Piriimerliigii tokko tokko lakkoofsisanii ol tahuu danda'a.
galchiin mohaammad saalaa Westi Biroom irraatti lakkoofsise galchii bareedduu gara biraa karra eegaa cimaa Ben Fooster irratti lakkoofsifamtedha. Haa tahu malee leenjisaa Yargen Kiloop,sochiin Westi Biroom boqonnaa duraa galchii lamaa wal qixaan akka xumuru taasisera jedha.
Kana beektaa? Saalaan galchiiiwwan 31 primirliigii irraatti bara kana qofa lakkoofsise. Galchii taphatootni akka Alan Shiirer Bilaak Baarniif bara 1995-1996ti lakkoofsise,Kiristaanoo Roonaaldoo,Maanchister Yuunaayitidiif bara2007-2008,Luwis Suwaarez Liiverpuuliif bara 2013-2014 taphoota 38 irratti lakkoofsisaniin wal qixa
Salomon Rondon:Salamoon Rondon tapha piriimerliigiif gahaa miti kanaafi kan Westi Biroom kufaa jiru jechaan ture.Akkas jedhee kanaafan dadhabbiisaa ammaa ilaalee Aleksaander Laakaazet galchii lama lakkoofsise irra Rondon torbee kana filadhe.Taphataan internaashinaalaa Venezuweelaa,galchii hawwatuu taate Liiverpuul ija toko dorgommii shaampiyoonsiliigii irra godhatee taphatu irratti lakkofsise.Warri didiimon jijjiiraa taphatootaa shan taasisanii sochii gaarii hin agarsiifne.Kiloop wal qixa xumuruusaanii maal gochuu danda'u.wow.
Rondon:Taphoota Piriimeliigii jaha irratti Taphatee galchiiwwan shan irrati kallattiin hirmaatera.[galchiiwwan sadii fi kubba lama mijeessee kenneera.]
Daanii Iingis:Hidhannoo Liiverpuuliin Daanii Iingis deebinee arguun gaarii ture.Miidhama waggota lamaa irraa bayyaanataa turee, gareensaa galchii jalqabaan akka dursu taasisera. maaliif Kiloop deebisee taphataa sarara duraa kana baase? kana hin beeku.Iingis yeroo taphaa barbaadee ture. Taphata sarara ittisaa Westi Biroom Ahimed Heegazii fiigsaa ture. Yeroo inni bahu Heegaaziin gammaduu hin hafne.Yeroo sana jalqabee taphni Liiverpuul gadi bu'aa dhufe
Kana beektaa: Daanii Iingis guyyoota 930 booda galchii jalqabaasaa lakkoofsise.Erga Everteen irratti bara 2015 lakkoofsise kun kan jalqabaati.
Dhimmoota xiyyeeffannoo kirooksi
Guyaa xumuraatti ibsuuf dirqameera. Arseen Weenger yeroo waancaa FA yeroo sadaffaf mo'ate gadhiisuu qaba ture.Garuu akkuma warra kaanii waamicha xumuraa eeggataa turan.
yeroon kun tibba Wenger hirmaannaa shaampiyoonsiliigii keessaa bahuusaa itti mirkaneesse dha. Waliitii aansuun shaampiyoonsi liigii ala tahuusaati.Carraan qabu waancaa Awurooppaa Liigii mo'achuu qofadha.
Arsenaaliin gadhiisuunsaa warra kaaniif akka muuziqaa kaaniif ammoo naasuu guddaa ture.Eenyu kilebicha leenjisa kan jedhuufis karaa banaa adeema. Weenger nama yeroo hundumaa galateeffamuu fi yaadatamu qabu dha
Ijoolle xixiqoo tasa hin beekamne kan akka Nikoolaas Aneelkaa fi Paatiriis Veeraa fa'a fidee eenyutu taphatoota ciccimoo akasii gochuu dandaha? Weenger tapha Arseenal baayee jibisiisaa ture, bara Joorji Giraam akka tapha kubba Biriteenitti bareechuun hawwataa taasisera. Teerii Heenerii fidee taphataa cimaa sarara duraa adunyaa taasiseera. Taphoota piriimerliigii bara tokkoo osoo hin mo'amiin xumure. kun sadarkaa leenjistoota Jook Isteen,Biriyaan Kiloo,Biil Shaankilii fi Aleeksi Fergusen isa taasisa


c: text/html

text:
Mormiiwwaan master pilaanidhan walqabatanii ta’aa turan karaa nagahaa fi naamusaan haa turu malee, dhiheenya kana garuu bifa jijjiirrachaa dhufe jedhani, mormii Arsii Lixaatti akka fakkeenyaatti fudhatanii ,“Waan Arsii Lixaatti ta’e duuba han jiru yakkamtooa hamtuu ta’an, qehee dha qeeheetti deemuudhaan lubbuu namootaa balleessan,qabeenya namoota fi mootumma mancaasani.Kana birahuu darbanii manoota amantii han akka waldaa kiristaanaa fi masgida barbadeesaniru,” jechuudhan dubbatan.
Ibsa mootummaan Itoophiyaa kenne kana laalchisee miseensi koree raawwachiistuu fi dubbii himaan Adda Bilisumma Oromoo obboo Toleeraa Adabaa ibsii mootummaadhan kenname kun gaafii haqaa ummani qabuu fi qabsoo ummanni godhachhaa jiru dhoksuuf jedhan.
Kara biraatiin immoo miseensoni dhaabota siyaasaa biyya keessa jiran tokko tokkos jeequmsa uumame jedhan kana harka keesaa qabaachuu ibsaanii yeero ibsaan obbo getaachoon,
“Keessumattuu addaan baasee dubbachuudhaaf, Koongireesiin Federaalawaa Oromoo, baayinaan namoota yeeroo dheera gareewwaan shororkessumadhan bekkaman wajjiin hojjachaa turaniin guutameera. Hoggantoonni dhaaba kana karaa seeraas karaa seeraan alaas hojjachuu yaaluun irratti mullata. Fakkeenyaf mormii Shawaa Lixaatii fi Kibbaatti geggeefame irratti hoggantoonni Kongireesii Federaala Oromoo jeequmsa uumuu irratti hirmaataniru” jedhan.
Ministerri kun tarkaanfiin humnoonni mootummaa fudhatanis kan madaalli eege ta’uu isaa himanii odoo san ta’u baatee badii hammana hin jedhamnettu gaha tures jedhan.
Mormii Oromiyaa kana irratti hubaatiin namoota sivilii fi,humnoota mootummaa irra gahees koomishiinin mirga namomaa Itoophiyaa qorachaa jira, dhiheenyattis gabaaasa dhiheessa jedhaniru.
Guyyaa Waraana Bilisummaa Oromoo ( WBO ) London
Guyyaa Waraana Bilisummaa Oromoo ( WBO ) London keessatti guyyaa Guraandhala 20/2016 bifa bareeddan kan turee.. haawasni oromoo hedduminaan achiiti arkammuun hirmaatani jiran.. haala yeroo ammaa biyyaa keenyaa keessaa deema jiruus haala gariin irratti haasawani jiran! Viva haawasa oromoo London and qeerroo London! !!

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Oromiyaan kutaalee Itoophiyaa saglan keessaa tokkodha. Ballinaa lafa bahaa hanga kibba-dhihaa biyya keessatti 353,632 km² ta'ee qabatee, baayyinaa ummataa bara 2002 tilmamee hanga miliyoona digdamii-afurii qabdi, kunis ballina lafaa fi baay'ina ummataan biyyaa keessaa tokkofaa ishee tasisaa. Isheenis kan ofii keessa qabduu: kutaa Arsii, Baalee, Harargee, Iluu Abbaa Booraa, Kafaa, Shawaa, Sidaamoo fi Wallagga of keessaa qabdi, Booranaa fi Gujiin Sidaamoo jalatti walitti qabama turan. Magaalaan guddoon Oromiyaa durii Finfinnee yoo taatu, kan ammaa garuu Adaamaadha. Bara booda gaaffii mirgaa sabni Oromoo gaafateen booda gara Finfinneetti deebbite. Magaallan gugguddoon biraa Oromiyaa keessatti argaman Adaamaa, Amboo, Asallaa, Bishooftuu, Dambidoolloo, Fiichee, Gimbii, Gobbaa, magaalaa Jimmaa, Mattuu, Nagallee Booranaa, Naqamtee, Shaashamannee fi Walisoo dha.
Poortaalii
Wiikipiidiyaa Afaanota Afrikaa kan Biraatin


text:
- Pooletikaan daldala yaadaatiifi dhugaa qaban gabaa baasanee karaa ittiin gurguratanuudha.
- Daldalaan poletikaa cimaan gabaa pooletikaa osoo hin qorqoratin mi’asaa gabaa hin baasu.
- Namni birrii kuma 10 qabuufi namni birrii kuma 5 qabu bakka tokkotti hin daldalanu. Yoo daldalanelle bu’arratti woliloluun isaan waan hin oolle. Yoo woliloluu dhabanelle, abbaan birrii guddaa sun olaantummaa qabaachuu yookiin hafuurrii olaantummaa keessatti uumamuun waan hin hafne.
- Daldalaan umurii isaa guutuu daldalaa hin duroommanne, daldalaa dadhabaadha. Waan hin hubatin qaba jechuudha.
- Daldaltoonni wal hin amanne woliin daldaluu hin dande’anu, garuu waldaa daldaltootaa woliin uumanee waldaa sanirraa fayyadamuu ni dande’an.
- Namni shonkooraa dandaluufi namni midhaan daldalu qixxee walhin affeeranu. (nyaachisanu).
- Daldalaan shugguxii hidhatee jiruufi kan karka duwwaa jiru qabiinni isaanii qixxee wabii hin qabu.
- Daldalaan kakachaa gatii mi’aa yoo nutty himu salphatti amanuun nurra hin jiraatu. Gatiin mi’aa ifaafi ifatti irratti barreeffamee hin jiru yoo ta’e.
- Daldaltoonni walkabajaniifi amantii wolirraa qabannu yoo bakka tokkotti daldalanelle rakkoo hedduu hin fidu.
- Namni guddaan daldalaa ta’e tokkoofi daa’imni tokko yoo woliin daldalane, gaheen daa’imaa daldala keessatti ergamurra kan darbe hin ta’u…
- Daldalaan waan gabaan barbaadurratti mi’aasaa dhiheesse yeroo hundumaa ni durooma.
- Daldalaan ila(ija) dheeratu tokko, midhaan gatii gaariin eegadha jedhe midhaan isaa woggaa dheeraaf yoo mankuusatti tuule, qu’een(daana’oon) midhaan nyaattee balleessitulle akka jirtu hubachuu qaba…
Thursday, October 27, 2016
“የቆጡን አወርዳለሁ ብላ የብብቱዋን ጣለች!” “Kan babaa fudhadhaarratti kan ukataa gatte”
የፖሊቲካ ነጋዴ “የቆጡን አወርዳለሁ ብላ የብብቱዋን ጣለች!”
Daldaltuun siyaasaa,“Kan babaa fudhadhaarratti kan ukataa gatte”
v ፖሊቲካ የሃሳብ ንግድና እዉነትን ገብያ አውጥቶ የመሸጥና የመለወጥ ንግድ ነው።
v ጎበዝ የፖሊቲካ ነጋዴ ሰው የፓሊቲካ ገበያ ሳያጠና ሸቀጣ ሸቀጦችን ገበያ አያወጣም።
v አስር ሺህ ብር ያለውና አምስት ሺህ ብር ያሉት ሰዎች አንድ ላይ አይንግዱም፣ ከነገዱም በትርፍ ላይ መጣላታቸው አይቀርም፣ካልተጣሉም የብዙ ብር ገንዘብ ድርሻ ያለው ሰው የባላይነቱ ድርሻ መያዙ ወይምን መሰማቱ አይቀረ ነው!
v እደሜ ልኩን እየነገደ ሀብታም የማይሆን ነጋዴ ደካማ ነጋዴ ነው! ያልተረዳው ነገር አለ ማለት ነው!
v የማይተማመኑ ነጋዴዎች አንድ ላይ አይነግዱም፣ ነግር ግን የነጋዴዎች መሃበር ልፍጥሩና ልጠቀሙ ይችላሉ!
v የሾንኮራ አገዳ የሚነግድ ነጋዴና የእህል ነጋዴ እኩል እይገባበዙም!
v ሽጉጥ የታጠቀ ነጋዴና ባዶ እጁ ያለ ነጋዴ የንብረቱ ዋስትና እኩል አይደልም!
v ነጋዴ እየማለ ዋጋውን ሲነግረን ዋጋ በዕቃው ላይ በግልጽ ካልተጻፈ በስተቀረ በቀላሉ ማመን የለብንም!
v የሚተማመኑና የሚከባበሩ ነጋዴዎች ባንድ ላይ በነግዱም እምነትና ክብር በመካከላቸው ስላሌ ብዙ ችግር አይመጣም!
v አንድ አዋቂና አንድ ህጻን ልጅ ነጋዴ አንድ ላይ ብንግዱ የህጻኑ ድርሻ ከመላላክ የዘለለ አይሆንም!
v በህዝብ ፍላጎት ላይ ተመሰርቶ ሸቀጣ ሸቀጦችን ለገበያ የሚያቀርብ ሰው ሁለም ሃብታም ይሆናል።
v እህሉን በመጋዘን ውስጥ በማከማቸት ለብዙ ጊዜ አቆይቸ በእጥፍ ዋጋ እሸጣለሁ በሎ የሚስገበግብ ነጋዴ እህልን የሚያበላሽ ነቀዝ መኖሩም መዘንጋት የለበትም!...
Daldaltuun siyaasaa,“Kan babaa fudhadhaarratti kan ukataa gatte”
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Jarmayaan gargaarsa daa’immanii kan tokkummaa mootummootaa Somaaliyaa keessaa lakkoobsi ijoollee hanqina nyaataan dararamaa jiranii ol ka’uu isaa beeksisuu dhaan biyyattiin sababaa hongeen kan ka’e qarqara afaan beelaa jiraachuu ibsee jira.
Xumura waggaa kanaa ijoollee miliyoona 1.4tti tilmaamantu hanqina nyaataa hamaan isaan mudata jedhee kan eegamu ennaa ta’u kunis ijoolleen kuma 275 ta’an akka salphaatti du’uu malu jedhamee jira.
Dubbi himtuun UNICEF Marixie Mercado akka jedhanitti hanqinni nyaataa ijoollee dhibbeef saaxiluu malaa, ijoolleen bishaan qaama isaanii keessaa hir’ate immoo sa’aatilee xiqqoo keessatti garaa kaasaa ykn cholera dhaan du’uu danda’u.
Hanqinni nyaataa fi dhukkubi walitti dabalamee akkasumas qe’ee ofii irraa godaanuun du’uu ijoolleef sababaa ta’a. Somaaliyaan balaa beelaa hamaaf saaxilamtee kan jirtu ennaa ta’u kunis waggoota 25 keessatti yeroo sadaffaaf ta’uu isaa ti.
Bara 2011 beela somaaliyaa mudateen yoo xiqqaate namoonni kummi 260 du’aniiru. Kana keessaa irra jireessi dubartootaa fi ijoollee dha.


text:
Published on September 22, 2014
Author: Rejanuska
Source: slideshare.net
CCoommppaannhhiiaa CCuubbaatteennssee ddee UUrrbbaanniizzaaççããoo ee SSaanneeaammeennttoo GGUUIIAA PPRRÁÁTTIICCOO PPAARRAA OOSS MMAANNIIPPUULLAADDOORREESS DDEE AALLIIMMEENNTTOO CCUURRSSAANN JJUULLHHOO//22001111 PPAALLEESSTTRRAANNTTEE:: MMeerryyeelllleenn MMoolliitteerrnnoo -- NNuuttrriicciioonniissttaa
OObbjjeettiivvoo OO oobbjjeettiivvoo ddeessttee gguuiiaa éé ccoonnttrriibbuuiirr ppaarraa aa ffoorrmmaaççããoo ddoo mmaanniippuullaaddoorr ddee aalliimmeennttooss eenntteennddeennddoo qquuee eessttee pprrooffiissssiioonnaall ppoossssuuii aa iimmppoorrttaannttee mmiissssããoo ddee aalliimmeennttaarr ppeessssooaass aattrraavvééss ddaa pprroodduuççããoo ddee rreeffeeiiççõõeess ssaauuddáávveeiiss ee ssaabboorroossaass ee,, ccoomm iissssoo,, ccoollaabboorraarr ppaarraa ssaaúúddee ee qquuaalliiddaaddee ddee vviiddaa ddaaqquueellee ggrruuppoo..
MMaanniippuullaaççããoo ddee AAlliimmeennttooss SSaaiibbaa mmaaiiss...... AAss ddooeennççaass pprroovvooccaaddaass ppeelloo ccoonnssuummoo ddee aalliimmeennttooss oouu DDooeennççaass TTrraannssmmiittiiddaass ppoorr AAlliimmeennttooss –– DDTTAAss ooccoorrrreemm qquuaannddoo mmiiccrróóbbiiooss pprreejjuuddiicciiaaiiss aa ssaaúúddee,, ppaarraassiittaass oouu ssuubbssttâânncciiaass ttóóxxiiccaass ssããoo ttrraannssmmiittiiddaass aaoo hhoommeemm ppoorr mmeeiioo ddoo aalliimmeennttoo.. PPaarraa aadduullttooss ssaaddiiooss,, aa mmaaiioorriiaa ddaass DDTTAAss dduurraa ppoouuccooss ddiiaass ee nnããoo ddeeiixxaa sseeqqüüeellaass;; JJáá ppaarraa aass ccrriiaannççaass,, ggeessttaanntteess,, ooss iiddoossooss ee aass ppeessssooaass eennffeerrmmaass,, aass ccoonnsseeqqüüêênncciiaass ppooddeemm sseerr bbeemm mmaaiiss ggrraavveess,, ppooddeennddoo iinncclluussiivvee lleevvaarr aa mmoorrttee.. AANNVVIISSAA,,22000044..
CCoonnttaammiinnaaççããoo UUmmaa ccoonnttaammiinnaaççããoo ooccoorrrree qquuaannddoo hháá nnoo aalliimmeennttoo aa pprreesseennççaa ddee ssuubbssttâânncciiaass oouu ppaarrttííccuullaass eessttrraannhhaass,, oouu aaiinnddaa ddee mmiiccrroorrggaanniissmmooss pprreejjuuddiicciiaaiiss qquuee nnããoo ffaazzeemm ppaarrttee ddee ssuuaa ccoommppoossiiççããoo oorriiggiinnaall,, rreepprreesseennttaannddoo ppeerriiggoo àà ssaaúúddee hhuummaannaa.. AANNVVIISSAA,,22000044..
OO qquuee pprroovvooccaa aass ddooeennççaass?? AAggeenntteess ffííssiiccooss:: ppeeddaaççooss ddee mmaaddeeiirraa,, ppeeddrraass,, vviiddrrooss oouu eessppiinnhhaa ddee ppeeiixxee ee oouuttrrooss;; AAggeenntteess qquuíímmiiccooss:: iinnsseettiicciiddaass,, vveenneennooss ppaarraa rraattooss ee oouuttrrooss;; AAggeenntteess bbiioollóóggiiccooss:: mmiiccrróóbbiiooss ee ppaarraassiittaass.. AANNVVIISSAA,,22000044..
OO qquuee ssããoo mmiiccrróóbbiiooss?? São seres vivos muito ppeeqquueennooss qquuee nnããoo ssããoo vviissíívveeiiss aa oollhhoo nnuu,, ee qquuaannddoo eessttããoo eemm ggrraannddee qquuaannttiiddaaddee ffoorrmmaamm ccoollôônniiaass qquuee ssããoo vviissíívveeiiss ccoommoo ppoonnttiinnhhooss,, sseennddoo qquuee eesssseess ppoonnttiinnhhooss ttêêmm mmiillhhõõeess ddee mmiiccrróóbbiiooss.. TTiippooss ddee mmiiccrróóbbiiooss:: BBaaccttéérriiaass,, pprroottoozzooáárriiooss,, ffuunnggooss ee vvíírruuss AANNVVIISSAA,,22000044..
CCoommoo ooss mmiiccrróóbbiiooss cchheeggaamm aaoo aalliimmeennttoo?? AANNVVIISSAA,,22000044..
Situações eemm qquuee eelleess ssee mmuullttiipplliiccaamm OOss mmiiccrróóbbiiooss pprreejjuuddiicciiaaiiss aa ssaaúúddee ppooddeemm ssee mmuullttiipplliiccaarr eemm tteemmppeerraattuurraass eennttrree 55°°CC aa 6600°°CC ((cchhaammaaddaa zzoonnaa ddoo ppeerriiggoo)).. AAggoorraa ffiiccaa mmaaiiss ffáácciill eenntteennddeerr aa iimmppoorrttâânncciiaa ddaa ggeellaaddeeiirraa.. EExxeemmpplloo ddee ddooeennççaass ttrraannssmmiissssíívveeiiss ppoorr aalliimmeennttooss:: TTuubbeerrccuulloossee,, ccóólleerraa,, hheeppaattiittee AA,, ddiiaarrrrééiiaass,, vveerrmmiinnoosseess ee eettcc,,.. AANNVVIISSAA,,22000044.. PPaarraa eevviittaarr eessssaass ddooeennççaass,, aatteennttee--ssee àà hhiiggiieennee ddoo aammbbiieennttee,, hhiiggiieennee ddee eeqquuiippaammeennttooss ee uutteennssíílliiooss,, hhiiggiieennee ppeessssooaall ee hhiiggiieennee ddee aalliimmeennttooss..
OOnnddee eessttããoo ooss mmiiccrróóbbiiooss?? AANNVVIISSAA,,22000044..
O local ddee ttrraabbaallhhoo iinnfflluuii nnaa qquuaalliiddaaddee ddoo aalliimmeennttoo pprroodduuzziiddoo TTeennddoo lliimmppeezzaa,, nnããoo sseerráá aattrraaeennttee ppaarraa iinnsseettooss ee rraattooss qquuee lleevvaamm ooss mmiiccrróóbbiiooss aattéé ooss aalliimmeennttooss;; QQuuaannttoo mmeennoorr aa qquuaannttiiddaaddee ddee mmiiccrróóbbiiooss,, mmeennoorreess sseerrããoo aass cchhaanncceess ddee ccoonnttaammiinnaaççããoo ddoo aalliimmeennttoo..
MMaanniippuullaaddoorr ddee aalliimmeennttooss QQuueemm éé oo mmaanniippuullaaddoorr ddee aalliimmeennttooss?? ÉÉ aa ppeessssooaa qquuee llaavvaa,, ddeessccaassccaa,, ccoorrttaa,, rraallaa,, ccoozziinnhhaa,, oouu sseejjaa,, pprreeppaarraa ooss aalliimmeennttooss.. AAss ppeessssooaass qquuee mmaanniippuullaamm ooss aalliimmeennttooss,, ddeesseemmppeennhhaamm uumm ppaappeell iimmppoorrttaannttee ccoomm ssuuaass aattiittuuddeess ppaarraa pprreevveenniirr aa ccoonnttaammiinnaaççããoo,, jjáá qquuee eessttaa éé ccaauussaaddaa pprriinncciippaallmmeennttee ppoorr ffaallttaa ddee hhiiggiieennee nnaa mmaanniippuullaaççããoo.. AANNVVIISSAA,,22000044..
CCuuiiddaaddooss hhiiggiiêênniiccooss ddoo mmaanniippuullaaddoorr TTooddooss ooss ffuunncciioonnáárriiooss ddeevveemm tteerr bbooaass ccoonnddiiççõõeess ddee hhiiggiieennee,, bboonnss hháábbiittooss ppeessssooaaiiss,, bbooaass ccoonnddiiççõõeess ddee ssaaúúddee.. NNóóss ttooddooss ttrraazzeemmooss eemm nnoossssaa bbooccaa,, mmããooss,, nnaarriizz oouu ssoobbrree aa ppeellee aass bbaaccttéérriiaass ccaauussaaddoorraass ddee ddooeennççaass.. MMaanntteennddoo--ssee ssaauuddáávveell ee lliimmppoo,, oo mmaanniippuullaaddoorr ppooddee aajjuuddaarr aa eevviittaarr uummaa ddooeennççaa ppoorr ccoonnssuummoo ddee aalliimmeennttoo ccoonnttaammiinnaaddoo..
HHiiggiieennee PPeessssooaall TTiirraarr bbaarrbbaa oouu bbiiggooddee;; UUssaarr ooss ccaabbeellooss pprreessooss oouu ccoobbeerrttooss ppoorr rreeddeess oouu ttoouuccaass;; MMaanntteerr rroouuppaass ee aavveennttaaiiss sseemmpprree lliimmppooss,, ttrrooccaannddoo--ooss ddiiaarriiaammeennttee ee sseemmpprree qquuee nneecceessssáárriioo;; NNããoo mmaanniippuullaarr aalliimmeennttooss qquuaannddoo eessttiivveerr ddooeennttee ((eexx:: rreessffrriiaaddoo)) oouu aapprreesseennttaarr aallgguumm ttiippoo ddee lleessããoo nnaass mmããooss ee uunnhhaass;;
HHiiggiieennee PPeessssooaall Trabalhe sseemmpprree ddee ttoouuccaa,, ccoomm uunniiffoorrmmee lliimmppoo;; NNããoo ppaassssaarr ppeerrffuummeess;; MMaanntteerr aass uunnhhaass sseemmpprree ccuurrttaass ee lliimmppaass,, sseemm eessmmaallttee ee aannééiiss;; NNããoo uussaarr aaddoorrnnooss ((bbrriinnccooss,, ppuullsseeiirraass,, aannééiiss,, aalliiaannççaa,, ppiieerrcciinngg,, eettcc..));; EEvviittaarr ccoonnvveerrssaarr,, ccaannttaarr,, ttoossssiirr oouu eessppiirrrraarr ssoobbrree ooss aalliimmeennttooss,, ppaarraa qquuee nnããoo ccaaiiaa ssaalliivvaa ssoobbrree ooss mmeessmmooss;; FFuummaarr aappeennaass eemm llooccaaiiss ppeerrmmiittiiddooss..
QQuuaannddoo ddeevvoo llaavvaarr aass mmããooss?? AAnntteess ddee iinniicciiaarr mmeeuu ttrraabbaallhhoo;; TTooddaa vveezz qquuee ttrrooccaarr ddee aattiivviiddaaddee;; AAnntteess ee aappóóss oo uussoo ddoo bbaannhheeiirroo;; AAppóóss ffuummaarr;; AAnntteess ddee ppôôrr lluuvvaass;; AAppóóss aa ooppeerraaççããoo ddee lliimmppeezzaa;; AAoo ttooccaarr nnaa bbooccaa,, nnaarriizz,, ccaabbeelloo,, ccoorrppoo;; SSeemmpprree qquuee eessttiivveerreemm ssuujjaass..
Você lava aass mmããooss ccoorrrreettaammeennttee?? HHiiggiieennee ddaass mmããooss:: UUttiilliizzee áágguuaa ccoorrrreennttee ppaarraa mmoollhhaarr aass mmããooss;; EEssffrreegguuee aa ppaallmmaa ee oo ddoorrssoo ddaass mmããooss ccoomm ssaabboonneettee iinncclluussiivvee aass uunnhhaass ee ooss eessppaaççooss eennttrree ooss ddeeddooss,, ppoorr aapprrooxxiimmaaddaammeennttee 1155 sseegguunnddooss;; EEnnxxáággüüee bbeemm ccoomm áágguuaa ccoorrrreennttee rreettiirraannddoo ttooddoo oo ssaabboonneettee;; SSeeqquuee--aass ccoomm ppaappeell ttooaallhhaa oouu oouuttrroo ssiisstteemmaa ddee sseeccaaggeemm eeffiicciieennttee..
DDUURRAANNTTEE AA LLAAVVAAGGEEMM DDAASS MMÃÃOOSS......
HHiiggiieennee ee CCoommppoorrttaammeennttoo PPeessssooaall NNããoo mmaanniippuullaarr aalliimmeennttooss ssee eessttiivveerr ddooeennttee oouu ccoomm ffeerriimmeennttooss nnaass mmããooss ee uunnhhaass;; NNããoo ccaannttaarr,, ttoossssiirr,, eessppiirrrraarr ssoobbrree ooss aalliimmeennttooss,, mmaannuusseeaarr ddiinnhheeiirroo;; EEnnxxuuggaarr oo ssuuoorr ccoomm aass mmããooss,, ppaannooss oouu qquuaallqquueerr ppeeççaa ddaa vveessttiimmeennttaa;; EEvviittaarr ppaassssaarr ooss ddeeddooss nnoo nnaarriizz,, oorreellhhaass,, ee bbooccaa oouu ccooççaarr aa ccaabbeeççaa ee qquuaallqquueerr ppaarrttee ddoo ccoorrppoo;; PPrroovvaarr aalliimmeennttooss eemm ttaallhheerreess ee ddeevvoollvvêê--llooss àà ppaanneellaa sseemm pprréévviiaa hhiiggiieenniizzaaççããoo..
PPaarraammeennttaaççããoo -- UUnniiffoorrmmee OOss uunniiffoorrmmeess ddeevveemm sseerr lliimmppooss ee ttrrooccaaddooss ddiiaarriiaammeennttee ee uussaaddoo ssoommeennttee ddeennttrroo ddoo eessttaabbeelleecciimmeennttoo.. OO uunniiffoorrmmee ccoommpplleettoo éé ccoommppoossttoo ddee:: occaallççaa;; occaammiisseettaa ddee ccoorr ccllaarraa;; oaavveennttaall;; ottoouuccaa;; ossaappaattoo aannttiiddeerrrraappaannttee;; obboottaass ddee bboorrrraacchhaa..
HHiiggiieennee ddoo aammbbiieennttee ddee ttrraabbaallhhoo OO llooccaall ddee ttrraabbaallhhoo ddeevvee sseerr lliimmppoo ee oorrggaanniizzaaddoo;; FFaaççaa sseemmpprree aa lliimmppeezzaa qquuaannddoo nneecceessssáárriioo ee aaoo ttéérrmmiinnoo ddaass aattiivviiddaaddeess ddee ttrraabbaallhhoo;; AA ssuujjeeiirraa aaccuummuullaaddaa éé uumm llooccaall iiddeeaall ppaarraa aa mmuullttiipplliiccaaççããoo ddee mmiiccrróóbbiiooss;; PPoorrttaannttoo,, mmaanniippuullaarr aalliimmeennttooss eemm uumm aammbbiieennttee ssuujjoo éé uummaa ffoorrmmaa ccoommuumm ddee ccoonnttaammiinnaarr ooss aalliimmeennttooss..
HHiiggiieennee ddooss UUtteennssíílliiooss ee EEqquuiippaammeennttooss TTuuddoo aaqquuiilloo qquuee eennttrraa eemm ccoonnttaattooss ccoomm ooss aalliimmeennttooss ddeevvee sseerr bbeemm hhiiggiieenniizzaaddoo.. PPoorr iissssoo ddeevvee sseerr ffeeiittaa aa eettaappaa ddaa lliimmppeezzaa ee ddeessiinnffeeccççããoo.. IIMMPPOORRTTAANNTTEE OOss uutteennssíílliiooss ddeevveemm sseerr gguuaarrddaaddooss eemm llooccaall lliimmppoo sseeccoo ee pprrootteeggiiddooss ddee ppooeeiirraass,, iinnsseettooss ee oouuttrrooss aanniimmaaiiss.. 11°° LLiimmppeezzaa:: rreettiirraammooss aa ssuujjeeiirraa qquuee vveemmooss;; 22°° DDeessiinnffeeccççããoo:: rreettiirraammooss aa ssuujjeeiirraa qquuee nnããoo vveemmooss ((ooss mmiiccrroooorrggaanniissmmooss))
CCoommoo pprreeppaarraarr oo aalliimmeennttoo ccoomm hhiiggiieennee
HHiiggiieenniizzaaççããoo ddee LLeegguummeess,, VVeerrdduurraass ee FFrruuttaass
CCuuiiddaaddooss ccoomm oo LLiixxoo OO lliixxoo aaccuummuullaaddoo nnaa ccoozziinnhhaa éé uummaa ffoonnttee ppeerriiggoossaa ddee mmiiccrroorrggaanniissmmooss.. PPoorr iissssoo:: ÉÉ iimmppoorrttaannttee rreettiirraa--lloo ddiiaarriiaammeennttee,, oouu ttaannttaass vveezzeess qquuaannddoo ffoorreemm nneecceessssáárriiaass dduurraannttee oo ddiiaa;; EEllee ddeevvee eessttaarr sseemmpprree eennssaaccaaddoo ee eemm rreecciippiieenntteess aapprroopprriiaaddooss,, ccoomm ttaammppaa;; QQuuaannddoo rreemmoovviiddoo ddooss aammbbiieenntteess,, oo lliixxoo ddeevvee sseerr aarrmmaazzeennaaddoo eemm llooccaall ffeecchhaaddoo ee ffrreeqqüüeenntteemmeennttee lliimmppoo,, aattéé aa ccoolleettaa ppúúbblliiccaa oouu oouuttrroo ffiimm aa qquuee ssee ddeessttiinnee..
CCoommoo ddeevvee sseerr sseeuu eessttooqquuee?? NNuunnccaa gguuaarrddee ooss pprroodduuttooss ddee lliimmppeezzaa jjuunnttoo ccoomm ooss aalliimmeennttooss;; AA lliimmppeezzaa ddoo aammbbiieennttee éé iimmppoorrttaannttee ppaarraa pprreevveenniirr ee ccoonnttrroollaarr bbaarraattaass,, rraattooss ee oouuttrraass pprraaggaass;; NNããoo ssee eessqquueeççaa qquuee eessssaa rreeggrraa ssee aapplliiccaa ààss ttáábbuuaass ddee ccoorrttee uuttiilliizzaaddaa nnoo pprreeppaarroo ddooss aalliimmeennttooss;; OOss ddeetteerrggeenntteess ee oouuttrrooss pprroodduuttooss ddee lliimmppeezzaa ccoonnttêêmm ssuubbssttâânncciiaass ttóóxxiiccaass qquuee ppooddeemm ccoonnttaammiinnaarr aalliimmeennttooss..
CCoommoo ddeevvee sseerr sseeuu eessttooqquuee?? A arrumação de alimentos nnaa ggeellaaddeeiirraa ddeevvee sseegguuiirr aass sseegguuiinntteess rreeggrraass:: OOss aalliimmeennttooss pprroonnttooss ppaarraa ccoonnssuummoo ffiiccaamm nnaass pprraatteelleeiirraass ssuuppeerriioorreess;; OOss aalliimmeennttooss sseemmii--pprroonnttooss ffiiccaamm nnaass pprraatteelleeiirraass iinntteerrmmeeddiiaarriiaass;; PPrroodduuttooss ccrruuss ffiiccaamm nnaass pprraatteelleeiirraass ddee bbaaiixxoo sseeppaarraaddooss eennttrree ssii ee ddooss oouuttrrooss pprroodduuttooss;; NNããoo eennccoossttaarr ooss aalliimmeennttooss nnaass ppaarreeddeess ddaa ggeellaaddeeiirraa mmaanntteerr sseemmpprree uummaa ddiissttâânncciiaa ppaarraa cciirrccuullaaççããoo ddoo aarr
CCoommoo ddeevvee sseerr sseeuu eessttooqquuee?? Limpe as eemmbbaallaaggeennss aanntteess ddee aabbrríí--llaass;; OOss iinnggrreeddiieenntteess,, qquuee nnããoo ffoorreemm uuttiilliizzaaddooss ttoottaallmmeennttee ddeevveemm sseerr aarrmmaazzeennaaddooss eemm rreecciippiieenntteess lliimmppooss ee iiddeennttiiffiiccaaddooss ccoomm:: -NNoommee ddoo pprroodduuttoo;; -DDaattaa ddaa rreettiirraaddaa ddaa eemmbbaallaaggeemm oorriiggiinnaall;; -PPrraazzoo ddee vvaalliiddaaddee aappóóss aabbeerrttuurraa..
MMaannuuaall ddee BBooaass PPrrááttiiccaass MMaannuuaall ddee BBooaass PPrrááttiiccaass éé uumm ddooccuummeennttoo qquuee ddeessccrreevvee oo ttrraabbaallhhoo eexxeeccuuttaaddoo nnoo eessttaabbeelleecciimmeennttoo ee aa ffoorrmmaa ccoorrrreettaa ddee ffaazzêê--lloo;; NNeellee,, ppooddee--ssee tteerr iinnffoorrmmaaççõõeess ggeerraaiiss,, ddeessddee ccoommoo éé ffeeiittaa aa lliimmppeezzaa aattéé ccoommoo ggaarraannttiirr aa pprroodduuççããoo ddee aalliimmeennttoo sseegguurrooss ee ssaauuddáávveeiiss..
POP – PPrroocceeddiimmeennttoo OOppeerraacciioonnaall PPaaddrroonniizzaaddoo ÉÉ uumm ddooccuummeennttoo qquuee ddeessccrreevvee ppaassssoo--aa--ppaassssoo ccoommoo eexxeeccuuttaarr aass ttaarreeffaass nnoo eessttaabbeelleecciimmeennttoo.. OO PPOOPP ddeessttaaccaa aass eettaappaass ddaa ttaarreeffaa,, ooss rreessppoonnssáávveeiiss ppoorr ffaazzêê--llaa,, ooss mmaatteerriiaaiiss nneecceessssáárriiooss ee aa ffrreeqqüüêênncciiaa eemm qquuee ddeevvee sseerr ffeeiittaa.. CCoommoo ooss PPOOPP ssããoo ddooccuummeennttooss aapprroovvaaddooss ppeelloo eessttaabbeelleecciimmeennttoo,, ppoorr mmeeiioo ddoo rreessppoonnssáávveell,, éé ddeevveerr ddee ccaaddaa mmaanniippuullaaddoorr sseegguuii--llooss..
AA iimmppoorrttâânncciiaa ddoo TTrreeiinnaammeennttoo TTooddoo ffuunncciioonnáárriioo qquuee ttrraabbaallhhaa nnaa mmaanniippuullaaççããoo ddee aalliimmeennttooss ddeevvee sseerr ttrreeiinnaaddoo ppaarraa aapprreennddeerr ee ccuummpprriirr aass BBooaass PPrrááttiiccaass ddee MMaanniippuullaaççããoo ddee AAlliimmeennttooss,, eenngglloobbaannddoo,, ssoobbrreettuuddoo,, aa ccoonnsscciieennttiizzaaççããoo ee aa rreessppoonnssaabbiilliiddaaddee ddoo ttrraabbaallhhaaddoorr.. OO ttrreeiinnaammeennttoo éé rreessppoonnssaabbiilliiddaaddee ddoo ssuuppeerrvviissoorr;;
Capacitação de Manipuladores de Alimentos Para Acampamento. Slide 1 Capacitação de Manipuladores de Alimentos Para Acampamento Slide 2 Higiene Pessoal ...
Read more
Muitas vezes o carro dá sinais para o motorista de que algo está ... O Guia Prático lista maus hábitos na direção que acabam mais rápido com o ...
Read more
MANUAL PARA MANIPULADORES DE ALIMENTOS CARTILHA 01 ELABORAÇÃO : ... Todos os manipuladores de alimentos precisam conhecer essas informações
Read more
deste guia sobre a qualidade dos alimentos: “o grau de ... Os requisitos básicos que se estabelecem para os manipuladores de ... Para os pratos frios: a ...
Read more
6 É com grande satisfação que apresentamos o Guia Prático para os Comitês de Auditoria das empresas brasileiras, elaborado pelo Centro de
Read more
O Guia Prático para o Manejo da Anafilaxia-2012 tem o objetivo de difundir ... Guia para manejo da anafilaxia-2012 – Grupo de Anafilaxia da ASBAI.
Read more
BÁSICA PARA MANIPULADORES DE ALIMENTOS R.D. 3484/2000 ELABORADO POR: ATTENERI MARRERO SUÁREZ ... requieren para eliminar o reducirlos riesgos o peligros.
Read more
O Guia Prático para Professores de Educação Infantil é muito mais que uma revista, é um material para acompanhar professores durante e mês de trabalho.
Read more


text:
Saalaan tapha bara kana hiriire 51 irratti goolii 44 galchee jira.
Mohaammad Saalaan riikardii tapha 38 irratti goolii 31 galchuun Kiristaanoo Roonaaldoo, Shaariraa fi Shawaareezin qabamee ture, goolii 32 lakkoofsisuun fooyyeessee jira.
Saalaan taphataa cimaa pirimiyar Liigii Ingliz bara 2017/2018 ta’ee filatamuun isaa ni yaadatama.
Tapha torbee xummuraa pirimiyar Liigii Ingiliziin Livaar Puul hirmaannaa shaampiyoonsi liigii yoo mirkaneeffatu Leestarsiitiin shaampiyoon shiippitti bu’e.
Livaar Puul waliin shaampiyoonsi liigii Awurooppaa keessa turuuf morkataa kan ture Cheelsiin Niiwukaastiliin 3 fi 0 injifatamuun osoo hin milkaa’in hafee jira.
Shaampiyoonaan liigichaaMaanchistar Siitin Saawuzhambiton 1 fi 0 injifachuun qabxii olaanaa yeroo kamiyyuu 100 galmeessisuun xummuree jira.
Haaluma kanaan Maanchister Siitii, Maanchister Yuunaayitid, Tootinaham fi Livaar Puul sadarkaa 1ffaa hanga 4ffaa qabachuun hirmaannaa shaampiyoonsi liigii bara dhufuu mirkaneeffatanii jiru.
Gama biraatin sadarkaa 5ffaa fi 6ffaan kan xummuran Cheelsii fi Arseenaal qabxii Liigii Awurooppaa ittiin hirmaatan argatanii jiru.
Siwaansiitii, Istook siitii fi Weestibiroomwich Albiyoon gara shaampiyoon shiippitti bu’anii jiru.


text:
Ijoolleen kahima Baalee duruu godina isaanii keesaa fulaa hedduu yaa’anii nama wal dhaba daangaa Somaaleetiin baqate gargaaraa baane jedhan.
Fakkeennaa Raayituu,Harannaa-Bulluqii fi fulaa akka akkaatti nama gargaaraa bahan.
Akka jiraattotii Baalee,Roobee dubbifne jedhanitti ijoollen kahima aanalee Baalee hedduu keessaa wal yaamanii rakkoo Oromoon keessa jirtu irratti mari’achuuf armaan duratit kora guddaa Ambootti qabatan.
Foollee fi maanguddoo naannoo isaaniillee dabalatanii jarii jedhutti Harargee Bahaa aanaa Hammarreessallee dhaqanii akka Hammerreessa dhaqanii ummata baqate gargaaran.
Haradhallee akka warrii jedhutti hujuma akkanaatiif Shawaa Dhiyaa dhaquutti diiramaan Roobee ka’an.
“Ammallee gaafa awwaalacha Koloneel Aliyyii Cirrii irratti walgeennee humna tokkoon gargaarsa sona qabu tokko ummata buqqaheef goona jennee kora addaa qeerroo magaalaa Ambootiin waliin qabannee turre.Jaarsatti nu keessa jiraa xalyaa karaa kana ittiin deemnu nuu kennaa jennee bulchiisna godina Baalee gaafannee nu dhowwatan,” jedha namii Baalee dubbifne.
Jarii kun kora akka warrii jedhutti kora qeerroo Ambootii fi bulchoota mootummaa Oromiyaa waliin Ambootti qabatan hardha jalqabuuf Roobee ka'ee kahee,Adaabaa keessa dabree,Dodolaan qaxxaamuree Asaasaa fi Shaashamannee jidduu geennaan Raayyaan Ittisa Biyyaa karaa dabruu nu dhowwan jedha.
Warrii marii Ambootti qabatan tanaaf yaahitti jiru makiinaa 30 caalaatti wal fa’ee ganamaanuu ka’e.“Akkuma qeerroo kamiiyyuu ummata keenna bira deemnee gargaruuf turre,” jedha.
Warrii amma Galma Abbaa Roobeetti jiru duratti walti bahee akka bulchiinsii dhufee isaan dubbisu eegachuutt jira.Bulchiinsa godina Baalee tana irratti deebii irraa hin arganne.
Itti gaafatamaan biiroo odeeffannoo godinaa sunii obboo Kadri ammoo “walgahaniif Awaasaa jiraa oduu tana quba hin qabu,” jedha.


text:
Magaalaa galma mootummaa Masrii Cairo keessatti poolisii utuu hin taane namoota daandii irra turanii fi jiraattonni Kirstiyaanota irratti haleellaa shorokeessotaa silaa dhiiga hedduu dhangalaasisu ittisuu isaanii kanneen ijaan argan dubbatanii jiran.
Mana sagadaa suuqii lammii Kirstaana ta’e kan Cairo cina jiru irratti dhukaasa banameen namoonni sagal du’niiru.
Kanneen ijaan argan Associated Pressf akka ibsanitti utuu namoonni mana sagadaa Mary Mina jedhamuu fi holloota isaa turan gidduu hin seenne ta’ee silaa namoota hedduutu dhumu turan.
Namoonni mana sagadaa sana keessa turan cufaa balbalaa ka sibiilaa guddaa ta’e nama dhukasa bane sanatti cufuu dhaan akka ol hin seenne ugguran.
Luba Kaatolika Roomaa kan ta’an Pope Francis jamaa waltajjii St. Peter kan Rometti wal ga’eef haasaa dhageessisaniin firoottan haleellaa Cairo keessatti geggeessameen ajjeefamaniif gadda itti dhaga’ame ibsanii jiran.


text:
Oromiyaa Baroota Dheeraaf Samamaa Jirtu,Bosonnii fi Dachiin Oromoo Manca’aa Jiruuf,Ummata Oromoo Rorroo Gabrummaa Jalatti Dararamaa Jiruuf, Qaamni Furmaata Laatu Oromoof Oromiyaa Qofa!
Haala Yeroo Irratti Ibsa Qeerroo Bilisummaa Oromoo .
Akka sabaatti garbummaa jaarraa afuriif baannee, Uummanni gariin immoo garbummaa jaarraa tokkoof walakkaa baannee jalaa foqoqaa kan jirru Addatti yakki Uummata Oromoo irratti hanga ammaa raawwatee hinbeekiin Oromoo irratti fudhatamaa jiraachuu argaaf dhageettiin Qeerroo ragaadha. Har’a Oromiyaan bahaa gurguramtee halagaan ciramtee dhumaa jirti. Lammiileen Oromiyaa Oromoonni lafa isaa saamamaa jiru deeffachuuf daangaa biyya ababasaa Oromiyaa irratti Waraana halagaaf, Beelaaf dheebuuf saaxilamee, rasaasa of harkaa fixee dhiigni ilmaan Oromoo guyyaatti akka bishaanii dhangala’uurratti argama. Manni Oromoo Waraana Wayyaanee gargaaramee shiftaan dhibbootaan lakkaa’ee nurrati gubaa jira. Manni Oromoo 400 tti siqu kan gubatee jiruuf, Oromiyaa bahaaf Oromiyaan kibbaa, gartokkeen halagaan qabateera.
Guutummaa Oromiyaa keessa boohichaaf watwaannaa ilaaluun sammuu ilma Oromoof intala Oromoo baqonnaa dhowwatee uummata falmii biyya abbaasaa irra jiruun, saamicha irratti gaggeeffamaa jiruuf akka waan sababa ta’eetti fudhatuun Wayyaanee addatti kan uummata aarsee finiinse Oromiyaan giddu galaa, Oromiyaa Lixaa, Oromiyaa kibba Lixaa, Guutummaan Oromiyaa falmii mirgaa irra jira
Har’a Baha Oromiyaa keessatti rakkoo ulfaataa uummata keenyarra dhaqqabaa jiru arguun dhaabbatanii ilaaluu dadhabanii aantuummaa uummataaf Foolisoota Oromoo hidhatanii uummata cina dhaabbataa jiranitti, mootummaan Naannoo akkasuma Mootummaan fedaraalaa ija diimeffatee ilaaluu bira darbanii, “eenyutu waraanan gargaari siin jedhee si erge?” Jechuun rakkisaa saatii jiranitti, uummata goleewwan Oromiyaa keessa jiraniin hinfalminaa hiriira hinba’inaa! Jechuun gartuun murna bicuu Wayyaanee OPDO uummata burjaajessuu irratti argamti. Ardaan Oromoo , Boorana, Gujii, Harargeen ciramee dhumuuf ka’eera.Ardaawwan kanneen erga halagaa dhaalchisanii booda, egereen Oromoo Oromiyaa maal akka fakkaatuuf jiru tilmaamuun nama hindhibu.
Haala walii gala Oromiyaa kan ilaale agartuun Qeerroo, saamichi jallataa kallattiin nurratti bobbaafamee karaa Mootummaa kan ofiin jettu Wayyaanee fi jaarmiyaalee siyyaasaa ishee OPDO dabalatee waan hammaataan nurra gahaa waan jiruuf Oromoon bakka maraa walii dirmatuun caasaa mootummaa saamtuu Wayyaanee haxaa’ee of keessaa gatuuf akkasumas uummata waraana irratti karaa bahaa miidhamaa jiruuf dhiyeessii waraana tokkoof barbaachisu uummata Lafa isaa irratti wareegamuuf guutuun dirqama Oromooti. Qaama OPDO aantummaa uummataa agarsiisaa jiran kanneen Foolisiif ka biroo dabalatee qaamni nu cina dhaabbataa jirtan martuu, kan dirqama Oromummaa bahataa jirtan ta’uu hubachuun nii feesisa
Akkasuma uummata Oromoo kuma 600,000 ol kaampii hammaressaatti walitti qabuun Wayyaaneen biyyoota alaaf keessaa kadhattee ittiin ifijaaruuf waan jiruuf, uummanni kuma dhibba ja’aan kunneen mooricha keessatti sagalee isaanii addunyaa dhageessisuun lafaaf qabeenyaa isaanii dhorkatamanii akka jiran addunyaaf lallabatuu qabu. Uummanni biyyoota alaa jiraattaniis sagalee uummata keesaniif yeroo kanatti ta’uufiin dirqama Oromummaa isa olaanaa ta’uu hubatuun, addunyaan sagalee keenya dhageessee callisuu amaleeffattus obsaan irra deddeebiin akka karaa nagaa mootummoota addunyaa nuu gaafattan Qeerroon Bilisummaa Oromoo isinitti dhaammata. Yakkoota hadhaahoo karaa bahaa uummatarra gahaa jiran babbal’isuuf sochiin Lixa Oromiyaanis jalaqabaa kan jiru waan ta’eef saatii wal bira dhaabbachuun nu barbaachisu inni guddaan amma.
Caassaawwan OPDO biyya keessaa mandaraaf magaalaawwan keessa danbaluun Hiriira uummanni bahu fashalsuuf akkasuma akka halagaan Oromoo saamuuf harka reebuu irratti argamtan, yakka seenaan isin gaafatu jala jiraachuu hindagatinaa! Uummata lubbuu isaa dhabaa jiru ilaaluurra garaa keessaniif akkuma bitamtanitti, itti cichitanii Mootummaan saamtuu kana suphuu irratti kan argamtan, gaaffii uummata haqaaquuf yaaluu cinatti badii jallataa manaaf qabeenyaa Oromoo gubamaa jiru, ilmaan Oromoo qaqqaalii mana keessatti gubataa jiran osoo beektanii halagaa nu nyaatu faana nyaachuurra akkanni dabalee nu saamuuf sagalee uummata ukkaamsuuf yaaluurratti kan argamtan egeree keessaniif waan olkaahattan isintu beeka. Lafa Oromoo Ciramee Dhumaa Jiru, Ilmaan Oromoo Lafa Isaanii Dhabanii Godaanaa Jiraniif Kana Oromoo Dhibbootaan Lakkaa’amee Nurratti Gubamaa Jiruuf Qaamni Furmaata Laatu Oromoof Oromiyaa Qofa.
Waan ta’eef ammas Oromoo bakka maraa dammaqee tumsa waraana walii gochuu akka qabuuf caasaa Wayyaanee guutummaatti barbadaa’aa jirtu ittuu dhabamsiisuun dirqama qabsoon nurraa barbaadudha. Mormii Oromiyaa keessatti dirmannaa uummataaf godhamaa jiru kan jajjabeeffamuuf kan Qeerroon Bilisummaa Oromoo itti boone ta’uu uummata keenyaaf ibsina.
Ammas saamicha lafaaf qabeenyaa nurratti gaggeeffamaa jiruuf waan qabu qabatee diina isaatti bobbaa’uu akka qabuuf guutummaan guututti qabsoo Uummanni itti jirutti qaamni Oromoo ta’e kamuu makamuun qabsoo isaan akka galiin gahatu jenna.
Injifannoon Uummata Oromoof!
Gadaan Gadaa Xumura Garbummaati!
Qeerroo Bilisummaa Oromoo
Finfinnee Oromiyaa
Mudde 20,2017


text:
Ibsa ADO mana hidhaa Qilinto ilaalchisee
Hagayya 5, 2016
Erga manni hidhaa naannoo magaalaa Finfinneetti argamu kan matootiin hoogganaa bebbeekamoon akka Obbo Baqqalaa Garbaafaa keessatti argaman gubatee kunoo ar’a guyyaan sadi darbeera. Haa ta’u malee mootummaan Itiyoophiyaa haala hidhamtooti kun keessa jiran maatii fi firoota isaanii waa takkallee hin hubachiisin jira. Haa du’an haa jiraatan kana jedhee waan hime hin qabu.
Haalli biyya sana keessa jiru yeroo kam irra gar-malee hammaachaa jira. Diddaa uummataa ukkaamsuuf namoota kumaa ol ta’an ajjeesuu fi kumaatamaan kan lakkaawaman hidhuun, qabsoo fi mormii cimsaa, haala nageenya biyyattii ammo dukkaneessaa jira. Egereen mootummaa biyyattiis qarqara badiinsaarra waan gahe fakkaata.
Mootummichi ibsa baasuu haa dhiisu malee maddi oduu adda addaa fi social median biyyattii keessa jiran badii ibidda kanaan hidhamtootarra gahe keesumaa huu dhukaasa banameen miidhaa gahe ilaalchisee oduu lakkoofsaan guutame baasanii ummataaf dhiheessaa jiru. Haala amma dhalate kanaan lubbuun ogganoota bebbeekamoo kun kan gaaga’amu yoo ta’e dhullaan biyyattii dhohuun isaa waan hin oolleedha. Mormii fi diddaa sabni Oromootiif sabni Amaaraa, kan uummata biyyattii keessaa herregni isaanii dhibbantaa jahatamii shan (65%) caalu, mootummaan Itiyoophiyaa lamshesuu fi dhabamsiisuu dadhabaa dhufuun isaa waan amma uumame kanaan waliitti ida’amee rakkoo guddaa uumuun isaa waan hin oolleedha.
Kanaaf jecha:
1. Sabni Oromootii fi uummanni Itiyoophiyaa hundi humna, qabeenyaa fi dandeettii qaban hunda waliitti kuusuun, wareegama feesisu baasuun mootummaa saba seera biyyatti irratti hundaawee nagayaan mirga isaa mormachuuf hiriire gara jabinaan hidhaa, dararaa fi ajjeesaa jiru kanarratti tarkaanfii laalataa fudhachuun gocha isaa kana tokkummaan ol ka’ee akka dhabamsiisuuf waamicha goonaaf;
2. Mootummaan Itiyoophiyaa haala amma dhalate kanaan balaa fi badii gahe ilaalchisee ibsa lakkoofsaa fi eenyummaa namoota alaakamanii dabaalame hatattamaan akka baasu, akkasumas maatii fi firoottan hidhamtootaa mana hidhaa dhaqanii jaalalloo fi firoota isaanii dubbisuuf akka danda’an hayyama akka kennuuf waamicha goonaa;
3. Hawaasni addunyaa akasumas biyyoleen ollaa Itiyoophiyaa jiran hundi mootummaan kun gocha isaatii fi badii amma biyyattii keessatti mul’ataa jiru qaama walaba ta’een qoratamee dhugaan isaa akka ifa bahu hayyama akka kennu dhiibbaa cimaa akka irratti godhaniif waamicha goona.
Bilisummaa if haqa uummata hundaaf!
Adda Diimookratawaa Oromoo (ADO)


text:
Some writing and stuff about me and by me and largely for me but foisted upon you. lauralexx@gmail.com should you want to write something to me.
Tuesday, August 31, 2010
Terrorvision
Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa Baaa
Still there? Seriously weird.
Don't know if it's weirder that I bothered to type all those or that you have read them all. Either way we all need to be sectioned. Except the poor sheep that got caught up in it all. Bless them. Out there in the fields with their little iPads. Terribly obedient things blog addicted sheep. You simply have to love them. Otherwise they kill you.
So, I'm back from Edinburgh - I honestly couldn't blog in the last few days either through incredible pain from the stupid hip in the wrong place, or through incredible hungoverness or through extreme busyness (different to business) with gigging. What an amazing time it was.
Now that I'm back (and have been for all of about 14 hours) it feels like it might not even have been real. The train journey home was intensely snoozeriffic. I discovered that in First Class you get offered tea and biscuits free but that it is apparently not cool to request both kinds of free biscuits. Apparently you are meant to show some self restraint and reign in your incredulousness that this is how some people live their lives. Also, the seats were massive. I sat and watched West Wing most of the way home and tried to ignore the rumbling hangover that was ruling my body. It wasn't easy and I had to try and sleep a lot of it out. Never ever drinking red wine in that quantity again. Ever.
I have decided to have a dry month until my birthday and try to improve the state of my liver and general health. Hopefully my ability to make good life decisions will return again with my newfound sobriety.
Bit of a crap blog today. Unless you're a sheep in which case it's hilarious. But mostly an apology for an enforced absence and a promise that I'm back in the game.
3 comments:


text:
Waan Baaneef, Waan Kaaneef Beekna!
Qeerroo Bilisummaa Oromoo
Finfinnee Oromiyaa, Gurraandhala 13, 2018
(Qeerroo
) — Biyya Oromiyaa dhuunfachuuf halagaan erga humna adii alaa irraa gargaarsa meeshaa argachuu qabe ka’ee uummata Oromoo akka arge ajjeesee, saamee, Hidhee hidhaan sakaalaa yoona gahe. Ilmaan Oromoo martuu uummanni Miliyoonni 60 tti siqu yeroo hidhaa keessa jirrutti, kanneen mana hiraarsaa Qaallittii dabalatee kaawaan keessa jiran warra kallattiin hidhame. Akkasuma nuti kanneen maqaaf uffannee, dhiqannee yaana jennus hidhaa keessa waggoota hedduu lakkoofsiisaa jirra. Har’a mirga waan feete hojjechuu, waan keen fayyadamuu dhabdee hidhamteetta. Kana keessa waggoota dhalli namaa obsuu hindandeenye keessa obsinee tarre.
Har’aa sirni Habaashootaan durfamu sirni Wayyaanee ykn TPLF nagaaf tasgabbii nu sarbee, mana hiraarsaa kallattiif mana hiraarsaa alkallattii keessatti nu gate. Qaamaaf xiinsammuu nu hidhe. Kana ofirraa fonqolchuuf addatti balaaleffannaa uummata keenya ardaarraa buqqisanii beelaaf gadadoo rakkinaan fixaa jiran balaaleffachuuf karooraa Qeerroo Bilisummaa Oromoo baafate akka jirutti ta’ee mormiin FXG ammaa jalqabe.
Mormiin kun gaafa eegale, goolii keenya fuulduraaf karaa irra deemnu mara kan ilaallee itti galledha. Daandichis ilma Oromoo sababa tokko malee mana hiraarsaatti gidirfamaa jiru kamiinuu maqaa Oromummaa qofaaf kan hidhameef sagalee taanee addunyaatti lallaabuufiin, Utuu siyyaasaan akkasuma amantaan hinqoodiin mana hidhaatii baafachuu ture. Kun martuu akkuma akeekametti akeekaaf kaayyoon olitti nuuf socho’aa jira. Hidhamtoota siyyaasaa ammas mana hidhaa keessatti kumootaan lakkaa’amaniif ilmaan Oromoo Kaampii amaaressaa keessatti dararamaa jiraniif ilmaan beelli ajjeesuuf jedhutti dhukaasa banamu mormachuuf akkasuma ajjeechaa har’a Jimmaaf Haramayaatti raawwate balaaleffachuun sagalee uummata keenyaaf haa taanu. Ajjeechaan, hidhaan ammallee hanga har’aattuu nu biraa hinafne.
Maayirratti waan baaneef waan kaaneef beeknaa akka sa’aa nu harkisuu hindanda’u qaamni kamuu. Kanaaf qaama kamiinuu kan hingowwomfamneef qabsoo FXG hiriira mormii hanga Bilisummaa keenya mirkaneeffannutti, uggurtii gabaa qaamota nu saamanirraa hanga nurra buqqaa’anitti kutuu akka itti fufnu gadjabeessinee uummata keenyaaf himna. Sochiin ammaa hanga Abbaa Biyyummaa haqaa gonfannutti hindhaabbatu!
Qeerroo Bilisummaa Oromoo
Finfinnee Oromiyaa
Gurraandhala 13,2018


text:
Oromian Hardhaas Borus olaanitumman Amanitaa Keessumootaa fi Olaantummaa Wayyaanee (TPLF) raawwateefii jira. Oromon diina isaafi firaa isaa addaan baafachuu dadhabee otuu hin taanee hardha boru fooya´iiminni ni dhufa waldanda´uu amaleefatee kan obsaan bira darbaa tureedhaa. Akkuma hayyuun Oromoo tokkoo dhubataniiti Oromoon Seeraa 30 ( Soddoma) Qaba jedhan. Si´aa 10 ni obsa, si´aa 10 ni gorsa akkasumas sia´aa 10 ni dhokissa. Dhugaa dhumati dhimma kana yoo balidhinaafii gad faggeenyaan kan ilaalitan kan ta´ee kun hundaa ta´ee jira.
Kan Mootummaan Wayyaanee TPLF Ba´aa guddaa taatee jirtuu irraa moo Oromoota ta´aanii ba´aa guddaa Oromoo irrati xaxaa jiran bayyachuu isaati. Isaan keessayyis namoonni Mursaasii Amantaa dahoo godhachuudhaan faallaa Seeraa fi Aaddaa Oromoo hin taanee akkasumas dagaaginna Amanitaa Oromoo alaa kan ta´ee yeroo ammaa kana Adunyaa kana hunkuraa jiru Oromia keessati gad dhaabuuf jechaa halkaniif guyyaa dhama´aafi maalaqa guuraa turan. Kana hundaa ifa ifati waan hojatanii ummanni irraa beeku tokko hin jiru. Garuu moo maqaa jijirataniifi harka lafa jalaatin waan isaan karoorfataniifi hojjatan hundaa irraa gahamee jira.
Karroori isaanii maqaa Oromia bilisoomitte jedhuun kan socho´aniif bara dheeraadhaaf Amanitaan isanii akka cunqurfamaa dhufee dubatuu. Gaafa Oromia bilisoomitte moo dhaaba Amanitaa Isaanitiin kan durfamuu Seera ittin bulmaataa Oromia irrati murteessuuf kan qopha´aa turaniidha.
Mootummaan wayyaanee illee kan sababa godhatee bira dhiiraadhaaf waan hin jirre, Oromia fi Ummata Oromoo bakka bu´uu kan hin dandeenyee maqaa Teerarsitii Ummata Oromoo irrati mogaafitee Oromoon hundaa akka Teerarsitii ta´eefi Oromoon hunda Amantaa kana akka qabu fakkeessuudhaan haqa Oromo awwaalanii amma hardhaati fira dhabinnee garbummaa galatti hafinne sababa kanaatiin.
Abbaan fedhee waan fedheeti amanuun mirgaa isaa otuu ta´ee jiru, Aadaan Oromoo fi Seenaan Oromo akkasumas Afaan Oromo laggachuudhaan Amanitaa Ormaa fi Afaan Ormaa bakka jiranitti dagaagisuudhaaf hirba ykn boqonnaa dhabaa jiru. Dhugaadhumati enyuu iyyuu Amanitaa mataa ofii qaba. Garuu ani gaafan isa na Umee sanatti Amanuu akka inni naacaala huminna qabuun amana malee, inni maqaan isaa arrabissameedhaaf ykn abarameedhaaf, lola ykn jeequmissa sababiin kaasuuf hin jiru. Egaa inni uumaa ta´ee inni ofiif haa falmatuu! Inni ofii diina isaa haa waraanattu!
Ati enyuu hardhaa rabbi bakka buutee isaaf falmituuf? Inni huminna dhabeetti? Ati rabbiif falmuu ykn du´uu dhiisitii ofii keetuufuu waan sirraa eegamuu hojjatee maatii kee jiraachisuu hin dandeenye. Ala kana teessee tola Intarteetii (interent) tola argateen Paaltokii ( Paltalk) irrati sa´aati 24 teessee Oromo bahaafi dhihaa kaabaafi kibbaa wal dhabsiisaa jirta. Issaayyuu Paaltokii naminni siif banee. Ofii keetiif baratee otuu nama taatee, Baratee Otuu saba kee deegartee, Baratee Otuu maatii kee gargaartee, baratee otuu dhaaba guddaa tokko otuu umintee, Barateefi hojjatee dhaaba kaamiphaanii Oromoo hundaan itti gargaramuu dalaguu dhiisiteet Amanitaa duri Fashiinii ta´ee bira darbe fi Amantaa garboomfataa qabatee Sabaaf Saba wal ficcisiisuuf Interneetii irra teessee Oromia diiguuf dalagaa jirta.
Inni baratees hardha iji isaa fi gurii isaa dhaaba Amanitaa kanaan maramee fi itti dukanaa´ee jira. Mala ummani Amanitaa Ofin jiraachuu danda´an birsiisuu irraa Amanitaan tokko akka qaama Oromo hundaati fudhachuun sadarkaa mirga biraa dhiibuu irra gahanii jiru. Yaadadhaa! Amma fedhee abbaan fedhee illee yoo baratee ilaalicha Amanitaa ofi keessa qaba taanaan Meshaan Samuu issaa tokko akka jalaa cabee beekaa. Deemee deemee gaafa tokko boolla isaa hin mallee keessati gaafa of ajjeesuufi ummata ajjeesuu argtuu! Akkasumas biyyi Amantaa handhuura fi ittin bulmaata godhatee tokko, biyya nagaafi fayyaa qabiduu taatee hin beekituu. Tarii amma tokko yoo maalaqa qabaatan itti jiraachuufi yeroo eegachuu ni danda´uu garuu biyya bulichuu, waan tokko umuu, namaaf yaaduu, walqixumaadhaan jirachuu fi Samuu nagaa qabu tokko isaan keessa hin argitan.
Kanaaf Amantaa dahoo godhatanii Oromia bilisoomuu gesse tokko nu harkaa keessa baasa jirtu. Wagaa 27/28 darbee Sanas dogogora umameen ABOn biyya lakkisee baheen amma hardhaati gabirummaa galatti afinnee. Hardhas Ummanni Oromoo kuma dhubaa ol lubbuu isaanii itti dhabani, lafee isanii itti caccabisanii, mana hidhaa wayyaanee keessati dararan irra gahee hundaa itti hardhaa Oromian Sadarka amma irra jirtuu irra geesse. Kun moo otuu kanaan jiruu Ummanii ala jiru kun ( Ummani Jaanja´ee) qabissoo bakka tokkoti umuu dadhabee maqaa wal irrati baassee, dhaabillee Amanitaa meetirii 100 dhibba irrati Amanitaa fi naannoo naannodhaan wal ijaaree waan jinnii irrati dalagaa jira. Kana qofa mitti Oromia Amanitaa alaa dhufee jalatti galchuuf hawwaa jira.
Sababa kanaan kan ka´ee yeroodhaaf maqaa isaanii dhahuun kan hin barbachifinnee, Sodaa Amantaa kana irraa kan ka´ee, Oromo isa Amanitaa kana hin hordofineef jechaa Saba biraa faana hariiroo waliif tumissuu irratifii biyya tokko ijaaruu irrati fuula isanii gargalichanii jiru. Kun moo kara tokkoon waan nama jajabeesuu ta´uu illee, gara biraatiin Oromoon Aaddaa boodatii hafaa fi Amanitaa Alaa nutti galeen gargar baanee, tokko ta´uu dhabinnee Saba biraa faana fuula walitti naanessuun kun ammam akka miidhaa jiru of haa gaafannu. Kun otuu ta´ee jiru Sadarkaan Oromoon amma irra jiru boonsaa otuu ta´ee jiru, qabissoo Oromoo xumura irra gahee otuu jiruu Sababa Amanitaa kanaan jechaa waliigaltee biraa uumuun kun dhuminni keenyaa maal ta´aa kan jedhu fi akka wagoota 27/8 darban sana akka hin taanee irrati hojjachuun barbachisaadha. Gara fuunduraatiis yoo ta´ee Sababa namoota xixxiqqoo Amantaa leelissanii Oromia gara biyya bira fakkeessuu irrati dalaganiifii sababa wagaa 27 hundaa bilisummaa dhabinnee maqaa hin qabinne ykn bakka nu bu´uu hin dandenyee nu baasisan wayyaaneetti aannee itti gaafatama jalaa akka hin baanee hunduu beekuu qaba!
Nadhani


text:
Bakka bu’oonni Sochii Bilisummaa Ummatoota Benishaangul(BPLM), Sochii Bilisummaa Ummatoota Gaambeellaa (GPLM), Adda Bilisummaa Biyyoolessaa Ogaadeen(ONLF), Adda Bilisummaa Oromoo(OLF) fi Adda Bilisummaa Biyyoolessaa Sidaamaa(SNLF), bakka bu’oonni dubartootaa fi dargaggootaa dhaabbolee kanneenii ummatoota isaanii fi, fedhii fi hawwii ummatoota cunqurfamoo Itoophiyaa hundaa bakka bu’uudhaan Kora Waliigalaa 1ffaa Tumsa Ummatootaa Bilisummaa fi Dimokraasiif Bitootessa 21 hanga 25 bara 2016 Eertiraa magaalaa Asmaraatti walgahan.
Bakka bu’oonni kunneen qabsoo isaanii mootummaa abbaa irree Itoophiyaarratti gaggeessan kan waliigalaa fi muxannoolee horatan kan waloo irratti mari’ataniiru. Kana malees, haala Itoophiyaa keessaa kan wayta ammaa, haala Godinaa Gaanfa Afrikaa fi idil addunyaa irratti gadi fageenyaan kan mari’atan yoo tahu, tarsiimoo fi imaammata qabsoo bilisummaa fi dimokraasii Itoophiyaa keessatti finiinaa jiru fuula dura furgaasuutti akeekkates baasanii jiru.
Korri kun Pireezidiyemii Tumsa Ummatootaa Bilisummaa fi Dimokraasii, Koree hoji-raawwachiiftuu fi gaafatamtoota biiroolee hanga Kora Gumii bulchiinsaa itti aanuutti akeeka tumsichaa hojiirra oolchan filatee jira. Dabalataanis, bakka bu’oonni heera, sirna bulmaataa fi dokmantiilee tumsichaa adda addaa wixinaman irratti gadi fageenyaan mari’achuudhaan raggaasaniiru.
Korri kun ummatoonni Itoophiyaa keessaa hundumtuu, irree tokkoomeen qabsoo mirga isaanii gonfachuudhaaf mootummaa abbaa irree Itoophiyaa bitaa jirurratti gaggeessan akka cimsan waamicha dhiyeessee jira. Kana malees, hawaasni addunyaa mootummaa Itoophiyaa yakka suukaneessaa raawwataa jiru deeggaruu akka dhaabu gaafateera.
Korri jalqabaa Tumsa Ummatootaa kan Bilisummaa fi Dimokraasii kun, ajjeechaa goleelee Itoophiyaa hunda keessatti gaggeeffamaa jiru guutummaatti balaaleffateera. Addattis hiraaraa fi tarkaanfii suukaneessaa Oromiyaa keessatti lammiilee harka duwwaa hiriira bahanirratti humnoonni TPLF/EPRDF fudhataa jiran gadi jabeessee balaaleffate.
Maayiirratti, korri kun dhiittaa mirgoota namoomaa fi humnaan dacheerraa buqqisuu tahe jedhamee lammiilee lafoota baadiyyaa naannolee Amaaraa, Benishaangul, Gaambellaa, Koonsoo, Oomoo, Oromiyaa, Ogaadeeni fi Sidaamaa keessa jiranirratti gaggeessaa jiru balaaleffateera. Keessumaa ammoo tumsichi naannolee Ogaadeen, Oomoo, Gaambeellaa, Benishaangul fi kutaalee Itoophiyaa biroottis kaampaaniilee biyyoota adda addaa mootummaa Itoophiyaa waliin harka wal keessa naqachuudhaan hawaasa tikfataa fi qotataa lafa isaarraa buqqisuun qabeenya uumamaa ummatichaa saamuuf shiraa jiranis gadi jabeessee balaaleffatee jira.
Nagaa, Dimokraasii fi Mirga Haqaa Ummatootaa kan Hiree Murteeffannaa!
Tumsa Ummatootaa Bilisummaa fi Dimokraasii
Bitootesssa 25, 2016
Asmaraa, Eertiraa
Waajjira Pireeziidiyemii
===========================
For Amharic Version Click Here


text:
Waan kooraa fuudhaniif fardi hin wollaalu. Wanti na dhibe nu hunda dhibee jira yoo ta’eef jedheen gaaffii tana mata duree godhachuuf dirqame.Haala FXG Oromiyaa guutuu keessatti dhohee belbelaa turee fi jiru dhaamsuuf, olola ilmaan Oromoo muraasaan yeroo ammaa irratti baname gurri na caqasuu dadhabee, garaan na hammaatee gaaffii kana kaase. Diinni Oromoo Wayyaaneedha. Oromoon Oromoof diinaa miti. Olola diinaan malu wal irratti oofuun mee maal jedhama?Namni mana tokko kabu citaa wal hin saamu. Dhuguma rakkoo tokko qaamni qabu furmaata tokko kan barbaadu ololaan wal irratti duuluun tahuu hin qabu. Kun amantaa Habashaan Oromoon sabaa fi sab-lamoota biyyattii bulchuu dhiisii mataa ofiituu bulchuu hin danda’u yaada jedhu sana of irratti
mirkaneessuun fedhameetii moo maal yaaduu irraa ti?
Sareen ofii wal nyaatu bineensa of irraa/wal irraa hin baaftu. Qabsaawaan qabsoo wal harkatti qabu diinaaf utubaa ta’ee umrii gabrummaa ummata isaa irratti waarsa malee hawwii ummata isaa guutuu hin danda’u. Namni hojjatu dogongoruu ni danda’a. Kan hin dogongorre isa hin sochoone qofa. Dhaaba kana/sanatu dadhabaadhaa/laafaadha jechuun yeroo Oromoon itti wal ajeeffatu /abaaru keessa hin jirru. Yeroo laafaa jabeeffatnee, jabaa faarsinee, wallaalaa barsiifannee, jallataa qajeelfannee gamtaan diina keenya irratti irree keenya humneessinee diina keenya mancaasuu qabnu keessa jirra.
Dammaqiinsi keenya wal fakkaataa akka hin tahin nin beeka. Baay’ee kan dammaqe, xiqqoo kan dammaqee fi dammaqiisna woyiituu kan hin qabnetu waliin socho’aa jirra. Garaagarummaa dammaqiinsaa jiru kana wal simachiisanii socho’uun ammoo mala/tooftaa bilchaataa akka feesisu beekkamaadha. Oromoonni ogummaa kana qaban yeroon itti barbaadaman amma. Wal ceersuun, diina jalatti gadi wal qabuun hir’ina armaa olitti tuqaman irraa madda. Dadhabiinsa kana dafanii cufatuun ammoo dirqama Oromoota maraa ti. Furmaata fiduu irratti anaa fi si’i jennee wal eeguu osoo hin taane nu cufti jennee gamataan socho’uu gaafata yeroon keessa jirru.
Sadarkaan sab-boonummaas akkasuma garaa garummaa ni qabaata.Sab-boonaan dhugaa of irra saba ofiitiif dursa kenna. Namni akkasii dhuguma nama siyaasaan bilchaate. Kan waan woloo malee waan garee/dhuunfaa hin dubbatu/hin fardeessu. Haasawa hawaasa giddutti rakkoo uumuu malu irraa bilisa tahe haasawa, rakkoolee dhalachuu malaniif dursee furmaata lafa kaaha, rakkoolee tasa dhalataniifis battalummatti furmaata akeekuu danda’a. Oromoon har’a namoota akkasii danuu horee jira.
Hojiin gadi bahanii kan mul’atan garuu muraasa. Isaan keessahuu namoonni yaada bilchaataan kutatanii gadi bahan lakkoofsaan jiru. Hedduun isaanii garuu akkuma mataa gadi qabatanitti riphanii jiru. Isaan ammo ebalu fa’a jedhee himuu nin danda;a, garuu hin godhu. Sodhaadhee osoo hin taane akkuma isaan ofii of beekanii gadi bahanii beekkomsa qaban saba isaaniif olchan akeekuufi.
Gama biraan beektotni Oromoo warren yaada ummata Oromoo kan woloo lafa kaawanii yaada dhuunfaa isaanii ol fuudhanii hafarsanis ni jiru. Hayyoomina/qaroomina yoo qabaatan tarii isaanuu beekanii of sirreessuu ni danda’u jedheen abdadha. Kunis waan natti dhagahame ibsachuu fedheeti
malee namoota yakkuuf miti. Wal gorfachuun wal qajeelfachuun aadaa sabni keenya dhalootaan qabu. Tantoomiin gadoo hin baaftu akkuma jedhamu wal abaaruu fi wal arrabsuun nagaya hin uuman. Kana irraa haa guddannu.
Ummata bal’aa Oromoo waggaa dhibbaa ol harqoota gabrummaa jala jiru gabrummaa jalatti hambisuu kanneen barbaadan ilaalcha gandummaa, amantii, naannummaa, gosummaan akka xaxamu yaada hammeenyaa keessa buusu. Ololli qindaawaa yeroo ammaa sochii Qeerroo Bilisummaa fi ABO irratti adeemsifamaa jiramu qaama sochii akkasii ti. Diina abaaruu/balaaleffachuu lakkisanii qaama ofii of irratti maaxaruun maaliif barbaachise?.
Diina Oromoo irraa fonqolchuuf moo diina jalatti Oromoo mogolchuuf? Sararoota sab-qunnamtii gara garaa irratti ololli deemaa jiru keessattuu yeroo murteessaa kana keessatti maaliif barbaachise?Namoota tokkee akka dhuunfaatti qabsoo irratti yakka dalagan akka diina hinikaatti sadarkaa isaanii ol fuudhanii hafarsuun maaliif feesise? Qabsoon cidhaa miti. Bu’aa ba’ii hedduu qabdi. Diinni balleessuuf deeman daran nama balleesuuf hojjata. Akkuma nuti diina keenya dhabamsiisuuf tooftaa adda addaati dhimma baanu diinni keenyas nu dhabmsiisuuf tooftaa gara garaatti akka dhimma bahu maaf wollaalame?
Gantummaan waan haaraya qabsoo Oromoo qofa keessatti dhalate miti. Qabsoo gosoota hundaa keessatti kan turee fi fuula duraas kan itti fufee jiraatu dha. Diina kallattiin ummata keenya fixaa turee fi jiru dhiisanii namoota dhuunfaa mata duree godhatanii irratti haasawaa bulanii ooluu maaliif akka barbaachise of duuba deebi’anii ilaaluun hin badu. Kanneen kanatti jiran Oromoo naasisuun diina keenya gammachiisuuf akka tahe waan hubatan natti hin fakkaatne.
Namni tokko waanuma namni tokko raawwatuu danda’u raawwata maleee sanaa ol raawwatuu hin danda’u. OPDOn humna Wayyaanee of cinaa qabduu fi ummata bal’aa kana bakka buuna jettuu ummata Oromoo qabsoo isaa irraa of duuba deebisuu hin dandeenye. Akkuma ummata isii salphina jalatti ittisaa turte ofii isiitiifuu waarroo salphinaa uffatee mugaa jirti.
Diina hanga inni hin geenne ol fuudhanii gurra itti godhuuf yaaluun ammoo barbaachisaa miti. Olola dhihoo kana deemaa jiru keessatti namoota lama kan Girmaa Xurunee jedhamantu maqaan ka’a. Ummata mootummaa hanga funyaanii meeshaa baranee waraanaa hidhatee itti boba’ee hin sodaatin namoota lamaan kanneeniin sodaachisuuf yaaluun gowwummaadha. Namoonni kun diina haa ta’anii fira ummata isaan keessa bobba’anii jirantu beeka. Diina ta’an isaanuu gurra micciiranii dhabamsiisuuf jiraatu. Fira ta’anis isaanumatu akka gaaritti beeka. Ummata bal’aaf hiree kana kennuun osoo danda’amuu ummata wallaalaa homaatuu hin beekne fakkeessanii nutu isiniif beeknaan, dibbee namoota dhuunfaa ol kaasanii dillaaquun barbaachisumma waan qabu natti hin
fakkaatu.
Nama nama ajjeesse/ajjeesise, ni ajjeesu/ni ajeesisu. Dawaan du’aa du’uma. Kan ta’uu qabus kanuma malee kalloo ololaa itti hafarsuun diinummaa irraa isaan hin dhaabu/hin diinomsu. Dharti tuulaa citaa ti. Dhugaan ija mixii ti. Dhuma irratti kan muldhatuu fi mohatu dhugaa tahuu
haa beeknu.
ABOn ilma Oromoo ti. Oromoo irraa ijaarame. Oromoof ijaarame. Hoogganni isaa laafuu fi jabaatuun seenaa biraa ti. Hooggana isaa jibbuun furmaata hin fidu. Hoggana irraa dubbachuu kan danda’u nama dhaaba keessa jiru. Dhaaba jibbuun ammoo Oromoo jibbuudha. Ilma yoo jaalatan furrii wajjiin akkkuma jedhamu ABO jaallatanii hoggana isaa jibbuun hin fakkaatu. ABO kan jibbu gabroomfataa haarawaa fi gabroomfataa moofaa duriii qofa. Dhaaba dhiigaan, lafeen, lubbuun ijaarame irratti olola kan oofu Oromoo ta’uu hin qabu. Keessattuu namoota duraan miseensa dhaaba kanaa ta’aniin ololli irratti deemsifamuun ceera guddhaadha. Yakka dhiifama hin qabne.
Miseensota gadi irraa hamma hogganoota qaama ol aanaa dhaaba kanaa warra turaniin ololli akkasii irratti banamuun ummata Oromoo gabrummaa jalatti gadi qabuu irraa adda miti. Irbuu sabaa “qabsoo kana irraa hanga wareegama lubbuutti irraa adda hin baanu, yoo baanee argamne irbuun saba keenyaa nu haa qabu, lafeen jaallan kaayyoo kana irratti wareegamanii nu haa waraantu” jedhanii seenan diiganii jireenya mataa ofii ooffachuuf biyyoota alaatti baqatanii achirraa olola kana irratti bobba’an irbuun dagatan isaan irratti dalagaa jiraachuu muldhisa. Silaa afaan ittiin dubbatanuu hin qaban ture. Mana dhim’isu abbaa keessa galu/jirutu beeka. Dhim’uu sana haala itti of irraa dhaabuu kan beekus isuma. Mana ofii keessa hin jirre irratti haasawuun doofummaa dha.
Namni liqaan irra jiru akka lafti bari’u hin fedhu, abbaan liqaa irraa qabu waan dhufee rakkisuuf. Namni manni itti dhim’isu duumessa samii irratti jibba, waan rooba sodaatuuf. Namni niitiin itti qanyiftu aduu dhiitu hin jaalatu, manatti galuu waan hin feeneef. Namoota rakkoolee gosa kanaa qabantu ABO fi Qerroo irratti olola rakashaa fi bushaawaa kana oofa.
Waa’ee qabsoo irratti yaada kennachuuf waan irraa eeggamu gochuun barbaachisaadha. Akka nama murteessaatti of ilaaluuf ammoo, hadhaa qabsoon hidhannoo qabdu dhandhamuu feesisa. Nama tokko qabsoo sabaaf murteessaa ta’uu kan mirkaneessu hojii inni lafa irratti mul’isu malee afaan mi’aawuun qofti qabsaawaa haqaa hin taasisu. Qabsaawaan haqaa dandeetii, beekkomsa, qabeenyaa fi yaada isaa walii galaan qabsoo sabaa bira dhaabbata. Namoonni ulaagaa kana hin guuttatiin irkoo qabsichaa ti malee murteessoo qabsoo kanaa ta’uu hin danda’an. Gowwaa dirra dhawan, qaroo bira dhawan.
Oromoon dhalootaan tokko. Garaa garummaan guyyaa keessa karaa amantii gidduu isaatti uumame adda isa hin baafne. Tokkummaan dhalootaa akkuma dhalatetti jiraaf. Kun jabina Oromoon qabu keessaa isa tokko. Biyyoota Arabootaa, kan dhiigaan, amantiin, biyyaan tokkoo har’a bakka meeqatti wal hiranii ibiddaan lafa irraa wal duguugaa jiru. Kanaaf Oromoon ummata hawaasa addunyaafuu fakkeenya addaa ta’uu danda’a. Tokkummaa midhaagaa dhalootaa kana xureessuuf dhalli
Oromoo ofitti gamuun gocha hamaa fi diinummaa ti.
Hooganoota dhaabaa abaaruun fala hin fidu. Qabsotti dabalamanii qabsoo sana jijjiruu irratti bobba’utu furmaata waaraa fida. Ijaan hojjataan hojii hin dadhabdu. Waan namni biraa dalagu taa’anii ilaalanii laafina irraa himuun ammoo balleessuu malee tolchuu hin tahu. Hinaaffaan masaanuufuu homaa hin tarre. Namni qabsoo tanaaf yaadu haadha qabsoo tanaa ti. Haati ilma jaamaa isiitiinuu Bakkalcha koo jettee waamti akka inni ija hin qabne osoo beektuu.
Sa’a abbaan gaafa cabse ormi ija balleessa akkuma jedhamu, ABO balleessuu irratti bobba’uun diina Ormoof daboo bahuudha malee Oromoof dhimmuu/dhaabbatuu miti. Hawwii fi fedhii saba bal’aa irraan tarkaanfatanii fedhii fi hawwii dhuunfaa dursuun badii dhiifama hin qabne raawwatuudha. Akka nam-tokkeetti, akka gareettis tahe akka dhaabaatti kunneen olola hamaa kana irraa qooda qabdan osoo irraa of qusattanii irra isiniif gooma.
Warri osoo beeku diina tajaajilu, farrummaan isaanii waan beekkamuuf of irraa tiksuun hin dhibu. Rirmi qabsoo guddaan namoota fira fakkaatanii qabsoo irratti duula hamaa banuudhaan geergoo/tukaana qabsoo ta’aniidha. Kan falfalu osoo falfalu kan horu hinuma hora akkuma jedhamu ABOn bu’uureffama isaa irraa kaasee osoo dura dhaabbatamu shira hunda irra aanee har’a gahe. Fuula duras dhaaba eenyullee dhabamsiisuu danda’uu miti. Kan dursee dhabamu isa ABO dhabamsiisuuf shirudha. Qabsaawaan ni kufa, qabsoon itti fufa! Bilisummaan ni dhufa! jedhamee kan dhaadatamuuf kanumaafi.
Kanaaf kaayyoo fi akeekni ABO hanga bilisummaa fi walabummaan mirkanaawitti bakkuma ofii jiraata. Namootni abjuu diinaa dhugoomsuuf carraaqxan gocha hammeenyaa boru seenaan itti isin
gaafatuuf jiraatu geggeessaa jirtan, irraa deebi’aa. Rakkoo tarrisuu dhiisaa ti fala rakkoo tarrisuu irratti fuulleffadhaa. Walitti duuluun ofitti duuluu akka tahe hubadha. Wal ittisuun of ittisuu akka
tahe beekaa. Kana bira dabartanii olola keessan kan itti fuftan yoo tahe akka manguddichi Oromoo tokko bara Xaaliyaaniin biyya qabatte sana teessuma irratti itti haasawamaa oolamee gara dhumaatti xaaliyaantichi, wanti ani isinitti himaa oole cufti isinii galee jedhee gaafatnaan; manguddichi lafaa ka’ee ”Hanguma isin as jirtanuu nuuf galuuf hin jiraatu” jedhe jedhamu sanaa, akkasitti quba of qabaadhaa. Gaaffii tiyya tan naaf, moo, nuuf hin galin jettu tana irra deebi’aa of gaafadhaa/wal gaafadhaa deebii quubsaa itti kennaa.
Ammas taanaan akka nama tokkootti ani akkuman gaaffii kaase yaada furmaataa sammuu kiyya keessa jiru maddisiisuuf yaalee jira. Hanga beekan mana eegan akkuma jedhamu hir’inni jiraatus beekaa hedduu waan qabnuuf kan beekutu sirreessa amantaa jedhu qaba. Kanaaf, wal dhabuu irratti walii galuu irra, walii galuu irratti walii haa gallu. Ummata keenya tokkummaa dhorguu irra diina keenya tokkummaa dhorguun mancaasuu irratti haa cichinu. Anaa fi sihi ykn nuhii fi isin jechuu dhiifnee nuhi jechuu qofa haa aadeffannu. Huubaa huura wal irratti guuruu haa lakkifnu. Namoota face book/paltalk irratti yaada hammeenyaa kan diiggaa maddisiisu facasuu irratti bobba’an deeggaruu dhiifnee seenaa duubbee isaanii adda haa baafaannu. Waa hundaa caalaa dhiimmi Qeerroo irratti ololamu na ajaa’ibe.
Kaleessa Qeerroo duuba humni tokko hin jiru jedhamaa hin turree? Namoota/dhaabota meeqatu sochii Qeerrootti abbaa ta’uuf hiixataa ture? Ijoolleen ofuma isaaniif akkanumaan ka’anii fincilan malee qaamni duuba jiru tokko hin jiru afaan jedhanii dubbachaa bahaniin har’a baditu ta’eef maqaa hammeenyaan ABO qaqabachuu maaltu fide? Gaafa jabaadhaa Qeerroo teenya isin waliin jirra jedhamaa turame maqaa gaarii sanaan ABOn maaf maqaan kaafamuun hanqatame? Akkuma Wayyaaneen yoo bishaan xaasaa tokko jige ABO tu jigse jettu, dhalli Oromoos akkas jechuun qaanyiidha. Nama of hatu/saamu hin danda’ani jedhama mitii ree?
Xumuruuf namootni adda durummaan olola rakasha kana oofan keessattuu kanneen biyya alaa jiran namoota dhaaba kana himatanii bahanii fi maqaa dhaaba kanaatiin hiree dolaaratti bahuu badhaafamanii quufni irra dabredha. Kun hodhuu dadhabu dhooggachiisuu hin dadhabuu araagessaa sana fakkaata. Nuti qabsoo ala taane, isinis akka bakka hin geenye goona jechuun duula banamedha. Olola maqa xureessii kanaaf jecha qabsoon ABOn hoogganamtu fi FXG Qeerroo Bilisummaan belbelaa jirus hanga galma gahuu eenyullee dhaabuu akka hin dandeenye diinnnis, firris tolchee beeka. “BOOLLA NAMAA HIN QOTIINAA, QOTTANIS HAALAAN GADI HIN FAGEESSINAA, KAN DU’AA EEGAN KAN DU'U HIN BEEKANII” sanii mee of qusadhaa. Barcuma ulfinaa abbatu of jala baata waan ta'eef wal kabajuu aadaan qabnu sanaan mee haa arraramnu. Jibbi intala nama dhorgatee, jaalalli intala namaa hin kennu, hiretu namaaf kenna. Waan taheef, wal jibbiinsa kana haa toobbannu/haa lagannu. Kanaaf walii galan alaa galaniin ofitti araaramaa, walittis araaramaa. Sochii farrummaa irraa dhaabbadhaa.
Gaaffii kiyyaaf deebiin yoo jiraate nin eega.
Tokkummaan Humna
Read more


text:
Interneetiin cufamuu qabee hanga himatamuu gaazexeessotaa fi miseensota gareelee mormituutti hawaasi sivilii torbanneen hedduu as haleellaan akka irratti geggeessaamaa jirutu itti dhaga’amaa ira.
Caamsaa 24 gulaalaan oduu marsariitii Negere Ethiopia jedhamuu Geetaachoo Shifarraa sababaa FB irratti haasaa dhuunfaa nama waliin geggeessan irraan kan ka’e hookkara kakaaste jedhamuun himatame.
Manni murtii Federaalaa Itiyoopiyaa duraan himannaa shorokeessumaa kan irratti dhiyeessse ennaa ta’u, booda irra garuu yakkaan himatee erga bara 2015 to’annaa jala oolee qabee mana hidhaa keessa jira.
Caamsaa 25 immoomanni murtii dubbi himaa gareemormituu Yonataan Tesfaayee yaada Facebook irratti maxxanseen shorokeessummaa jajjabeesse jechuun hidhaa waggaa ja’aa fi walakkaa itti mure. Yeshwaas Asaffaa kan prezidaantii Semaayaawii Paartii ta’uun haaraa filatame murtiin kun qaanessaa dha jedhu.
Caamsaa 26 immoo Tufaa malkaa fi Kadir Badhaasoo ayyaana Irreechaa Onkoloolessa 2016 geggeessame irratti haasaa dubbii kakaasu iyyanii dhageessian jedhamuun himataman. Dargaggoo Dammadaa Waariyoo illee maaykraafoonii butuu dhaan “down, down, Woyane” jechuun dhaadate yeroo ammaa baqa irra kan jiru ennaa ta’u galmee mana murtii irratti maqaan isaa hin tuqamne. Gamadaan VOAf akka ibsetti kan maaykaaafoonii butee mormii koo dhageessise ana maaliif namoonni sun akka himataman naaf hin galle jedhe.
Dhiyeenyaas sababaa qormaata ijoollee jeequu mala jedhamuun interneetiin adda cituun isaa ni yaadatama.
Gabaasa haaraa waaltaan kaarneegii Endowment for International Peace jedhamu hawaasa siivilii irratti fuulefachuu fi yaada ofii walabummaan ibsuun ugguramuun Itiyoophiyaa keessatti waanuma baratame ta’ee jira jedha.


text:
Manii Murtii Federaalaa Itoophiyaa waan artisti Oliyaadi Baqqalaa, Seenaa Solomoonii fi miilota isaanii 7n himatan boritti beellame
Oliyaad Baqqalaa,Seenaa Solomoon,Mooybil Misgaanuu, Qananii Taammiruu, Ifaa Gammachuu,Baahiluu Simaachoo fi Eliyaas Kifluu fa ganna 1 fi wayiin duratti abbaan alangaa addaa Itoophiyaa himatee biyya nagaa dhowwan jedhanii hidhan.
Jara kana keessaa ijoollee dubraa lamaan artisiti Seenaa Solomonii fi artisti Qananii Taammiruu Qaallittiitti jiran.
Jarii dhiiraa shanan ammoo Qilinxoo jira.Warrii cuftii ta kalee waliin marroo sadii beellamaaf mana murtii dhufee waan himataniin caqafate.
Manii Murtii beellama kalee silaa yaada abbaana alangaa addaatii fi abukaatoon isaanii irratti wal falaman caqasee murtii kennuuf beellame.
Taatullee abukaatoon jara kanaa lamaan obboo Wondimmuu Ibsaatii fi obboo Tolamaariyaam Margaa yaada murtii abbaa alangaa addaa irraa qaban akka galmee tokko irratti dhiyeeffatan hajaje.
Jara kana keessaa Eeliyaasa Kifluu dhiba qabaa wayaa oowwituu keeyyachuu male. Fayyaalee mitii horuma ufiitiin mana akimi dhaqee wallaanachu fedha manii murtiilleen tanumaaf jedhee akka wannii innii gaafate guutamtuuf gaafatee taatullee hajajii mana murtii sun akka abukaatoon isaa obboo Tolamaariyaam Margaa jedhutti hin guutamneef.
Akka obboo Tolaamariyaam abukaatoon jara kanaa Ifaa Gammachuu maqeeffatee jedhetti bisaan warrii dhugu booruu, cirracha qaban tana qofaa mitii waan hmamaatuu dhibiillee hedduu qaba.Tana malee firaashii cinaacha nama tokko qofa qabattu senimetirii 80 lamaan irra bulan.
Manii murtii ammoo akka waan himatan kana barreeffamnaan dhiyeeffatan hajaje.Ijoolleen dubraa lamaalleen akka abukaatoon isaanii jedhutti duruu rakkoo akka akkaa himachaa bahan.Fkn maatii isaanii akka fedhanitti dubbisuu dhowwuu fa.
Woma taateefuu manii murtii olaanaa federal Itoophiyaa dubbii isaanii bori itti deebi’a.
VOA Afaan Oromoo irraa


text:
Prizidaantiin Yunaayitid Isteets – Donaald Traamp, har’a torban hojii haaraa ennaa jalqabanitti, biyya isaanii kan biyyoonni 12 keessa jiran – gurmuu daldalaa Paasifik, kan “Pacific Rim” jedhamu keessaa baasuuf qophaa’uu isaanii beeksisan.
Walii-galteen daldalaa ka biyyoota Paasifik gamaa waliin tolfame kun, bara 2009 ennaa prezidaant Obaamaan taayitaa irra turan ka dubbatame yoo tahu, miseensonni mana-maree Yunaayitid Isteets, garii mormuudhaan kaan irraa of qusachuudhaan waan deggersa dhowwataniif haga ammaa otuu hin ragggaasisamiin ture.
Sillaa otuu waliigalteen kun raggaasisame tahee, Yunaayitid Isteets – Jaappaan, Awustraaliyaa, Niwuuzilaand, Maaleetziyaa, Chiilii, Kanadaa, Meksiikoo fi biyyoota ka biroo afur waliin hariiroo daldalaa tolfafttee hojjetti turte.
Addunyaa irratti walii-galtee dinagee isa bal’aa jedhame kun --- dinagdee Addunyaa keessaa dhibba irraa harka afurtama, daldala Addunyaa irraa immoo gara sadii keessaa harka tokkoo qabata – jedhamee ture.
Kan kana dhaadhessaa turan – Prezidaantiin Yunaayitid Isteets duraanii – Baaraak Obaamaa, “qajeelfama dinagdee Addunyaa biyyoonni akka Chaayinaa barreessuu hin qaban. Nu tu haala kanaan barreessuu qaba” – jedhanii turan.
Kan Jimaata dabre taayitaa qabatan – Prezidaant Traamp immoo, waliigalteen akkasii, “kaanpaaniileen guguddoon humna rakasa barbaacha hojii isaanii gara biyyoota alaatti godaansisan godhee, hojjetoota Ameerikaa hojii isaanii dhabsiisa” – jechuun yeroo dheeraaf mormaa turan.


text:
Magaalaa Finfinneefi: Mirgi Hiree Ofii Ofiin Murteeffachuu Uummata Oromoof Hanga Kabajamuutti Qabsoon Bifa Walirraa Hin Citneen Itti Fufa (Oromia Youth Leaders/Qeerroo)
Maqaa Manneen Ijaarsa Kondominiyeemiitiin Yakka Uummata Oromoo Naannawaa Finfinneefi Finfinnee Keessa Jiraaturratti Dalagamaa Jiru:
(seenaadhugaasite)—-Qotee Bulaa Oromoo Jiraattoota Naannawaa Finfinnee lafaafi qe’ee isaa Irraa buqisuun manneen Kondominiyeemii irratti ijaarratani abbaa qe’ee, qe’ee dhabdeefi qabeenyaa dhabsiisuun jiruuf jireenyaan gadadamee waardiyaa isaanii ta’ee akka jiraatu godhaniru.
1ffaa. Manneen Kondominiiyeemii kana keessa qotee bulaan Oromoo abbaan lafaa bakkuma keessa bulu kutaa tokko illee hin arganne.
2ffaa. Ilmaan Oromoo jiraattootni Magaalaa Finfinneefi hojjettoota mootummaa sirnichaa keessatti ogummaa garaagaraan uummata tajaajilan illee dabalatee carraa mana kondominiyeemii Oromoo ta’uu isaaniitiin dhorkatamaniiru.
3ffaa. Haala kanaan manneen kondominiiyeemii kana dhuunfatee kan jiru aangawoota olaanoo amanamoo sirna EPRDF/TPLF qofaa ta’uun beekamaadha. Kana abbaan fedhee irra deemee waan mirkaneeffachuu danda’udha.
4.ffaa Tooftaan Master Plan Finfinnee ammas maqaa Ijaarsa manneen kondominiiyeemii magaalaa babaldhisuu jedhuun ittuma fufee qotee bulaa Oromoo qe’eefi qabeenyaa irraa buqqisaa jira.
5ffaa. Warri ergamtootni wayyaanee Oromoos ta’ee lammiin biraa lafa Oromoo saamuu keessa harka qaban, akkasumas wayyaaneen mana kondominiiyeemii kenniteef dhugaan kun akka dubbatamu hin barbaadan. Marsaalee social mediafi media of harkaa qabanitti fayyadamuun ajanda diinummaa diinni facaasuun sagalee uummataa ukkamsuuf kanneen muddama oolanis hedduudha, abbaan haqaa ni injifata Oromoon kana of irratti ilaaluu hin qabu!!
Walumaagalatti yakki uummata Oromoo Magaalaa Finfinneefi qotee bulaa naannawaa Finfinnee jiraatan irratti rawwatamaa jiru dubbatamee hin dhumu, furmaatni uummaatni Oromoo qabu tokkummaa isaa jabeeffachuun qabsoo isaatti jabaachuu qofaan mirgi uummata keenyaa kabajama!!
Keessa beekan jecha beeka jedha Oromoon yoo mammaakuu!! – https://t.co/mIHfogL4mA pic.twitter.com/ilwBxA2tiO
— Kichuu (@kichuu24) May 17, 2018


text:
'Boqonnaan dahumsaa dheerachuun carraa hojii dubartootaa miidha'
Manni maree Itoophiyaa walgahii A.L.I Sadaasa 26, 2010 taasiseen labsii hojattoota mootummaa ragaasisuun boqonnaa dahumsaa dubartoota baatii sadi irraa gara afuriitti foyyeesseera.
Haadhooliin BBC'n dubbise tokko tokkos, tarkaanfichi gaariidha garuu walitti aansuun harma qofa baatii jahaaf hosiisuuf ammalleen boqonnichi foyyaa'u qabaata jedhu.
Gaxeezexeessituu kan turte Roozaa Masitiikaa hojii ishee kan dhaabdee wayita mucaashee jalqabaa deesse ture.
Fooyya'insaa hayyamichaatiif duula gaggeessaa kan turte yoo ta'u jijirama amma taasifameen baayyee gammaddu ishee dubbatti.
''Ji'a jaha yaa ta'u kan jedhamuufis haati akka boqattuu fi akkasumas mucaa ishee harma akka hoosiftuufiidha. Ta'us daballi ji'a tokkoo amma argamee kunu kan laayyoo miti. Akkuma haadholii baay'een raawwataa jiran, boqonnaa waggaa isaanii irraa dabalachuun ji'a jaha guttachu danda'u,'' jette jirti.
Pirezidaantiin Waldaa hakiimoota ulfaa fi gadameessaa Dr. Darajjee Nugusee dahumsa irraa boqachuufi harma hosiisuuf, boqannichi dheerachuu akka deegaran dubbatu.
Labsiichis namoota baay'ee kan gammachiise yoo ta'u, raggaasifamuu labsichaa hordofuun gaaffii haadhooliin damee dhuunfaa keessa hojatan hoo? jedhu akka ka'u taasiseera.
Biyya tokko keessa hojjachaa fi ashuraa walqixa kanfalaa attamiin garaa garummaan akkasii jiraachu danda'aa jechuun baay'een gaaffii kaasuu.
"Walitti dhufeenya hojjataafi mindeessaa dhaabbilee damee dhunfaa fi kanneen bajata mootummaatiin hin bulfamne ilaalchisuun labsiin biraa jiraachuusaafi innis fooyya'uun bu'aa walfakkaataa akka argatan ni taasifama," jedhu Daarektarri Seeraa Ministeera Dhimma Dubartootaafi Daa'immanii Obbo Daraje Takiyibalu.
''Labsiin hojjataafi mindeessaa fooyya'urratti argama. Dhimmi akka bu'uraatti ilaalamuus dubartiin itti gaafatamummaa umamaa dhaloota bakka busuu bahaa akka jirtuudha. Kanaafuu ijjannoo walfakkaatu qabaatu jedhamee eegama. Kan hanga ammaatti turees wal fakkaataadha,'' jedhaniiru.
Haa ta'u malee, adeemsi labsii boqonnaa dahumsaa fooyyeessu dubartoonni damee dhuunfaa irra hojjatanii jalqabbii irratti argama.
Akka Obbo Darajeetti, Ministeerri Dhimma Hojjataafi Hawaasummaa dhimmicha ilaalaa jira.
Karaa gara biraatiin ammoo, labsichi waajjiraaleen motummaa bakka daa'imman keessa turan akka qopheessan labseera.
Faallaa kanaatiinis, boqonnichi dheerachuunsaa carraa dubartoonni qacaramuuf qaban xiqqeessu mala jechuun dubartoonni yaadda'an jiru.
Kanneen keessayis fuula feesbuukiifi marsariitiiwwan adda addaa irrattis waa'ee dubartootaa kan barreessitu Aaddee Beteliheem Nagaash, boqonnichi gara ji'a jahaatti akka dheeratuuf yaaluun dura haala qabatamaa diinagdee biyyattii xiyyeefannaa keessa galchuun barbaachisaa ta'a jetti.
''Jalqaba hawaasichi gahee isaanii hubachuun dhiibbaa haadhoolii irra jiru qooddachuuf fedhii agarsiisu qaba. Abbootiin qabeenyaas wayita hayyama boqonnaa kennan dhaloota itti aanu kunuunsaa akka jiran beeku qabaatu,'' jetti.
Jalqaba haala labsii hojjattoota motumaa 515/1999tti, boqonnaa dahumsaa baatii sadii ture.


text:
Jooseef Fuuriyee
Jooseef Fuuriyee (Fireenchii: [fuʁje]; 21 Bitootessa 1768 – 16 Caamsaa 1830) abbaa herregaa fi fiizisistii Firaansi Okzeeritti dhalate yoo ta'u kan inni ittiin beekkamus qorannoo siireesii Fuuriyee fi akkamitti akka siireesin kun rakkoo oo'a dabarsuu fi kirkiraa (vibration) irratti hojiirra oolu danda'urratti godheeni. Tiraanisfoormin Fuuriyee fi seerri Fuuriyee kabaja isaaf jecha maqaa isaatti moggaafaman. Fuuriyeen argannoo galtee giriinhaawusii (greenhouse effect) kan argate ta'uunis beekkama.


text:
Mataa koo akkamittan gaa’ilaaf qopheessuu danda’aa?
Gaaffii: Mataa koo akkamittan gaa’ilaaf qopheessuu danda’aa?
Deebii: Haala kitaaba qulqulluutiin mataa ofii gaa’ilaaf qopheessuun, jireenyi gara kuteenya barbaachiisu kan akka of qopheessuuti. Akka amantoota lamaffaa dhalataniitti kallatti jireenya keenya hundumaa bituu kan nurra jiraatu qajeelfamni jira: “Waaqayyo Waaqa kee garaa kee guutuu, lubbuu kee guutuu fi yaada kee guutuu jaalladhuu” (Mat. 22:37). Kun abboommii caluma jedhee miti. Inni akka amantootaatti jireenya keenyaaf giddu galeessa. Inni akka nu irratti xiyyaafanuuf kan fillatamee dha, Waaqayyoodhaa fi sagalee isaa irratti, garaa keenya guutuu, lubbuu keenyas ta’ee yaada keenyas isa waan gammachiisuun akka guutamu.
Karaa gooftaa Yesus Kristoos Waaqayyoodhaa wajjin walitti dhufeenyi qabnu, walitti dhufeenya kan biro hundumaa gara yaada wali wajjiniiti kan fidee dha. Walitti dhufeenyi gaa’ilaa kan inni hundaa’ee Kristoosii fi waldaa kristaanaa isaa kan argisiisu (moodela) dha (Efe. 5:22-33). Tokkoon tokkoon kallatti jireenya keenyaa kan bituu akka amanaatti gara kuteenya nu qabnuu dha, abboomii gooftaatii fi yaada isaatiin. Waaqayyoodhaa fi sagalee isaatiif abboomamuu nutti qabnu Waaqayyo kan nuuf kennee gaa’ilaa fi biyya lafaa irratti gahee qabnu akka taphannuuf nu geessisa. Tokkoon tokkoon gaheen amanaa lamaffaa dhalatee immoo waan hundumaatiin Waaqayyoon kabajuudha (1Qor. 10:31).
Mataa keessan gaa’ilaaf qopheessuudhaaf, waamicha Yesus Kristoosiin qabdan akka ta’utti adeemuudhaaf karaa sagalee isaa Waaqayyoodhaa wajjin fira dhi’oo ta’uudhaaf (2Xim. 3:16-17), waan hundumaatiin abboomamuu irratti xiyyaafadha. Waaqayyoof abboomamuudhaan adeemuu barachuu fi karoorri salphaan hin jiru. Inni yeroo hundumaa filannoo nuti goonuu dha, ilaalcha biyya lafaa gara cinaatti goone bakka isaa Waaqayyoon duukaa kan buune. Kristoosiif akka ta’utti deemuu jechuun mataa keenya gad of qabuummaan bichisiisuu dha, qophaa isaa karaa, qophaa isaa dhugaa, qophaa isaa jiareenya, guyyaa hundumaatii fi daqiiqaa hundumaatiin. Sana tokkoon tokkoon amanaa qophaa’uun kan isa barbaachiiseef gaa’ila jennee kan nu waamnu kennaa guddaan.
Waan hafuuraatti kan bilchaatee Waaqayyoodhaa wajjin namni adeemuu eenyuu caalaa ga’ilaaf kan qophaa’eedha. Gaa’illi gara kuteenya, miira gadi fagoo, gad of qabuu, jaalala, fi kabaja gaaffata. Wantootni kun ragaa jabaa dha, Waaqayyoo dhaa wajjin namni firooma walitti dhi’oo qabu. Mataa keessan gaa’ilaaf yeroo qopheessitan Waaqayyo akka isin tolchuu fi akka isin sirreessuu hiyyamuufi irratti xiyyaafa dhaa, nama kamii fin yookaan dubarti kamiif akka taatan kan hiyyamuuf (Rom. 12:1-2). Mataa keessan isaaf yoo bichisiiftan, inni gaa’ilaaf gahaa isin godha, guyyaan ajaa’ibsiisaan sun yeroo ga’u.
English
Mataa koo akkamittan gaa’ilaaf qopheessuu danda’aa?


text:
Akkaateen barumsa afuuraa maalii dhaa?
Gaaffii: Akkaateen barumsa afuuraa maalii dhaa?
Deebii: “Akkaatee” kan inni argisiisu tokko adeemsa seeraa keessa dubbi jiruu dha. Kanaaf akkaateen barumsa afuuraa, gara seera ramaddii barumsa afuuraa ta’uu, naannoo adda addaa tarreessa. Fakkeenyaaf Macafoonni macaafa qulqulluu baay’een waa’ee ergamootaa odeefannoo ni kennu. Eenyuun isaanii iyyuu macaafni tokko waa’ee ergamaa odeefannoo hundumaa hin kennu. Akkaateen barumsa afuuraa waa’ee ergamootaa odeefannoo mara macaafa qulqulluu hundaa irraa fudhateetu gara barumsa afuuraa kan jedhamuutti walitti qaba. Akkaatee barumsa afuuraa jechuun isa kanadha__barumsawwan macaafa qulqulluu gara ramaddii seeraatti ijaaruu.
Barumsa afuuraa guutuu yookaan Paaterolojii waa’ee Waaqayyo abbaa kan qoratuu dha. Kiristoolojiin waa’ee Waaqayyo ilmaa kan qoratuu dha, Kan gooftaa Yesuus Kristoos. Fenuumatolojiin waa’ee afuraa qulqulluu kan qoratuu dha. Bayibilolojiin waa’ee macaafa qulqulluu kan qoratuu dha. Sootiri’oloojiin waa’ee fayyummaa kan qoratuu dha. Ikileshiyoloojiin waa’ee waldaa kiristaanaa kan qoratuu dha. Iskaatoloojiin waa’ee bara dhumaa kan qoratuu dha. Enjilolojii waa’ee ergamootaa kan qoratuu dha. Afuurri hamaan kiristaanaa waa’ee afuura hamaa kan qoratuu dha, akka ilaalcha kiristaanaati. Antiroopolojiin waa’ee namummaa kiristaanaa kan qoratuu dha, akka ilaalcha kiristaanaati. Hamartiyolojiin waa’ee cubbuu kan qoratu dha. Akkaateen barumsa afuura meeshaa faayida qabeessa, macaafa qulqulluu bifa qindaa’een hubachuu fi barsiisuuf kan nu gargaaru.
Akkaatee barumsa afuuraa irratti dabalataan, barumsii afuuraa karaa inni qoqodamuu karoonni kan biroon jiru. Barumsai afuuraa macaafa qulqulluu macaafa qulqulluu murtaa’ee irraa (yookaan macaafa) qayyabachuu fi kan inni irratti xiyaafatu kallattii barumsa afuuraan cimini itti kennuu dha. Fakkeenyaaf, wangeela Yohaannis baay’ee kiristoolojii kan ta’e dha, Waaqummaa Yesuus irratti xiyaafachuu isaa irraa kan ka’e (Yohaannis 1:1, 14, 8:58, 10:30, 20:28). Seenaan barumsa afuuraa kan doktorinootaa fi isaanis waldaa kiristaanaa kiristaanaa barootaaf akkamitti guddifachaa akka dhufan kan qayyabatuu dha. Dhiphummaa barumsa afuuraa garee kiristaanoota murtaa’aani irratti, akkaatee doktirinii kan qaban doktirinii qayyabachuu dha fakkeenyaaf barumsa afuuraa Kaalvinummaa fi bilisa kan ta’e barumsa Waqayyummaa. Barumsi afuuraa kan ammayyaa guddachaa kan dhufe yookaan yeroo dhi’ootti xiyaafannoo kan argate qayyabannaa doktiriniiti. Kan akkami iyyuu tooftaan barumsa afuuraa yoo dhufes, waanti faayida qabeessi barumsa afuuraa qayyabachuu dha.
English
Akkaateen barumsa afuuraa maalii dhaa?


text:
Oromo
YOO HOJJETAAN IMMIGIREESHINII ISIN QABE MAAL GOCHUU AKKA DANDEESSAN (UKBA)
Yoo hojjetaan dhaabbata UK Border Agency ykn poolisiin daandii irratti
qabee waa’ee dhimma hayyama jireenyaa keessan isin gaafate:
– Gaaffii kamiin iyyuu deebisuuf dirqama hin qabdan.
– Maqaa fi teessoo keessan itti himuuf dirqama hin qabdan.
– Dubbachuuf fedha ykn dirqama akka hin qabne itti himaa.
– Amala tolummaan ofittummaa qabaadhaa.
– Itti dhiistanii adeemuu dandeessu.
Sababa gosummaa ykn lammummaa keessaniif jecha isin qabu ykn dhaabu hin danda’an. Yoo sababa quubsaa qabaatan qofa isin dhaabuu danda’u.
Yoo isaan sababa bifa keessanii ykn sababa afaan keessan dubbattaniif jecha isin dhaaban, akkana ittiin jedhaa:
“Kun jibbiinsa”. “Kun seera miti”. “Nan himadha/iyyadha”.
Oromo bustcard for printing (x10) [Note: when using certain browsers, you will not be able to view the full pdf document and will need to download the file].


text:
Addi Dimokraatawaa Oromoo jijjirama foyyeessuu Itiyoophiyaa keessatti gaggeeffamaa jiru kan ilaleen jila mootummaa Itiyoophiyaa kan sadarkaa olaanaa waliin akka lakkoobsa Itiyoohiyaatti caamsaa 3 fi 4 bara 2010 mari’achuu isaa kaleessa ibsa baaseen beeksisee jira.
Walgahiin kun eessatti akka gaggeeffame garu ifa hin goone. Tarkaanfiin jijjiramaa fudhatamu kun akka babal’atu fi jajjabaatu akkasumas gad fageenya akka qabaatuuf gaafate.Knattis hirmaachuuf fedhii kan qabu fi kanaafis qophii ta’u jaarmayaan kun ibsa baase kana irratti beeksisee jira.
Addi Dimokraatawaa Oromoo kanas fiixaan baasuuf akkasumas marii jalqabame xumuura itti godhuuf jila sadarkaa olaanaa jaarmayichaa gara Itiyoophiyaatti kan ergu ta’u ibsa baaseen hubachisee jira.
Gama aaniin mootummaan Ripaablikii Demokraatawaa Fedeeraala Itiyoophiyaa har’a ibsa baaseen teessumii isaa biyya alaa kan ta’e adda Dimokraatawaa Oromoo waliin marii jalqabuu isaa beeksisee jira.
Angawoota jaarmayaa kanaa waliin duraanis mariin gaggeeffamee akka ture kan hubachiise ibsii mootummaa Itiyoophiyaa kun hogganni jaarmayicha guyyaa dhiyoo keessatti Finfinnee akka seenan hubachiise.
Yeroo kanattis mariin itti fuufa jedhamee kan eegamu ta’u hubachisee mootummaan gara fuula duraattis karaa nagaan kanneen biyya isaanii keessatti sochii siyaasaa jiruutti hirmaachuu barbaadan waliin mari’achuu fi walii galuuf qophii ta’u ibsii ba’e hubachisee jira.
Ibsii kun xumuura irratti paartiileen siyaasaa kanneen heera biyyatti fudhachuun karaa nagaa qabsaa’uuf barbaadan waliin dubbachuuf qophii ta’u ibsee haala kanaanis paartilee siyaasaa morkitoota ta’aniif waamicha dhiyeessuu isaa yaadachisee jira.


text:
Waaqoo Nooleetiin
Biyya lafaa kana irratti mootummaan gabroomsaan afaan Qawwetiin aangotti ol bahe kamuu sirna bulchiinsa ummataa (Democracy) haqaa gaggeessuun biyya bulchu keessatti fedhii fi dantaa ummataa tiksee hin beeku; tiksiisuus hin danda’u. Impaayera Itiyoophiyaa keessattis mootummoota gita bittoota habashaa dhufoo lufoo irraa ummattoota biyyattis ta’ee Ummanni Oromoo “ Tiisisa irraa Damma hin eegan’’akkuma jedhamu mirgaa uumaan qabu sarbamuu, Qe’ee fi qabeenya isaa samamee biyyarraa baqachiifamuu, gaaffii tokkoon ala jumlaan qabamee hidhamuu fi itti qiyyaafatamee adda keessa rukutamuun ajjeefamuu irraa kan hafe kabaja mirga uumamaas ta’ee faaydaan argate tokkolee hin turre; si achiis hin jiraatu.
Har’as tooftaa fi tarsiimoon bulchiinsa ishee gooltummaadhaan kan guuttame mootummoota gabroomfatoo Itiyoophiyaa dabran irraa oli malee gadi kan hin tanee mootummaan Wayyaanee, Waggoota 26f afaan Qawweetti fayadamuun ummattoota biyyattii ukkamsitee bulchaa as geesse. Baroota aangoo ishee kana keessattti mootummaan gabroomfattuun Wayyaanee tooftaa fi tarsiimoo jireenya ishee Ummata Oromoo fi Oromiyaa irratti gadi dhaabbachuuni jireenya qananii jirtaataa kan turtee fi jiirtu.
Kanaanis jalee fi lukkee ishee ADEETItti oomishtee baste OPDO ulee godhattee dhaddhabachuni qabeenyaa fi lafa Oromoo saamtee kan dhimma itti bahaa jirtuu. Kanas kan hojii irra ittin oolchaa jirtuun tooftaa fi karoora mootiin isaanii muummichi ministeraa duraanii baanamu Mallas Zeenawii lafa kawee darbe, “ dachee Oromoo Oromiyaa bal’oo jettan tana dhiphisuu fi Ummata Oromoo guddaa jettan kana xiqqeessuun ni danda’ama”jedhetti dhimma bahuni.
Kun kanaan osoo jirruu Lukkeen Wayyaanee OPDOn kanneen dhoortoo yeroo qofaaf jiraatan ergama diinaa fudhatanii ummata Oromoo afan-fajjii itti uumaa jiru. Wayyaaneen yeroo galaanni qabsoo ummataa guutee irra garagalutti , ummata tasgabbesitee umrii bittaa ishee dheerafachuuf jecha, dhagaan hin falaxnee fi Qileen isheen buutee hin bane hin jiru. Akka kanaanis Tibbana P.r Mootummaa naannoo Oromiyaa baanamu Lammaa Magarsaatiif waltajjilee afan-fajjii adda addaa uumuufin akka inni Ummata Oromoo sobee Sossobee gabrummaa jala tursiisuuf karoorri abaramaan kun Wayyaaneen baafamuun waan nama wal gaafachiisu miti.
Karoora Shiraa Abaaramaa tiba kana keessa Ummata Oromootti afan-fajjii uumuuf xaxan keessaa ajandaan jijjiraa Qubee Afaan Oromoo, Faayida addaa Oromiyaan Finfinnee irraa qabdu jechuun Ibsa Manni Marii Ministerootaa Wayyaanee baasee fi handhuura Oromiyaa Magaalaa Finfinneetti Siidaan Abbootii Irree Nugusa Itiyoophiyaa baanamu Hayla Sillasee fi Mootii Wayyaanee Mallas Zeenaawiitii haa ijaaramu kanneen jedhaman cufti isaaniituu dhimmoota eenyummaa Oromoo balleessuu irratti fullefatan dubbii fardii Oromoon ofitti cal’isuu hin qabne kan hatattaamaan fala barbaaduu dha.
Ergama diinaa jechoota mimmi’awoo irra Daamman dibee keessa isaa ammo Ebicha itti tuuluun Pr.Lammaan waltajjilee adda addatti bahuun oggaa haasawu:- “‘Qeeransa Egee hin qabn qaban gadi hin dhiisan’ kanaaf faaydaa fi fedhii ummata keenyaa tiksuun amaanaa ummataa yeroon ittin galma geesifnu amma, Akka biyya keenyaatti faayidaan nuti eegsifannus heera mootummaa biyyatti bu’uura godhachuun ta’a, Wixineen faaydaa addaa Oromiyaan Finfinnee irraa qabdi jedhu quba qabeenya hayyoota Oromoo fi ummata Oromootiin ala hojii irra hin oolu, Yoomiyyuu taanaan faayidaa ummata Oromoo haamilee ittiin dabarsinee laannu hin qabnu, Jijjiiramaa fi bu’aa ummata Oromoo mirkaneessuuf garaagarummaa ilaalcha siyaasaa qabnu cinaatti dhiifnee beekumsaa fi dandeettii qabnuun faayidaa hawaasa keenyaarratti tokko taanee hojjechuu qabna, Haqa ummataa akka fanjiitti xuquuf sodaatamaa ture yoo xinnaatee xinnaate saanduqa inni itti saamsame keessaa baasnee qilleensi akka rukutu goonerra, Qubee afaan Oromoo eenyyuu itti hin bu’u, Jijjiirama gama hundaan eegalame galmaan gahuuf mootummaan naannoo Oromiyaa hayyoota waliin qindaa’ee yoo hojjate bu’aa qabaa fi kkf odeessuun xibaaraa jira. Haasofni inni tarrisu cufti dhugaadhaan Oromoof dhaabbatee osoo hin tanee haasawa shiraa isa mitaa fi mitigaan guuttameedha, ajandaan afanfajjessiin Lammaa Magarsaa ittiin ololaa jiru kun, projectii Abbaay Tsahayee fi qaamota tikaa TPLF akka ta’e ifa galaa dha. Dubbii Lammaa kana irraa ka’uuni “Kan Eboon Isaa Dhiiga Hin Qabnetuu Arrabni Isaa Dhiiga Qaba” kan jedhameefis.
Waan ta’eefis Ummanni Oromoo keessaa fi alaan jrru, addatti ammoo biyya keessatti bobaa diinaa jalatti kanneen argamtan, aggammiin diinni yeroodhaa yerotti tooftaa jijjiruun eenyumaa keenya dhabamsiisuuf taasisaa jiru raffisee nu bulchuu hin qabu. Olola Afan-fajjii dinni dhimma itti bahee karaa fodda tv isaatii fi sab-himaalee hawaasaatiin ololuu fi karaa dabballoota isaan lallabuun dagamuu hin qabnu! “Mala Sardiidoon Beektu Qamaleen hin wallaltu” kanaaf ummanni Orommoo gabrummaatti xumura gochuun dirqii dha.
Baarri keessa jirru jaarraan 21ffaan bara hadhaan boru, boruun iftaani, Iftaaniin Waggadha jechuun Obsa Lakkawanuu Osoo hin tane, bara itti kaanee Qaanqee nu qabatte of irraa dhaamsinuudha.
“Utubaan hanga dhiisanii fi hanga dhiiban qaba” Ummanni Oromoo bal’aan addatti ammoo qeerroon dargaggoonni Oromoo sochii warraaqsa biyyoolessaa FXG finiinsuun yeroon dinne didaan dina keenya of irraa fon qolchinu amma!
Walumaa galatti diina boortaan nu gabroomsee Qucee/boquu ol qabachiisuu nu dhoowwe of irraa fonqolchinee biyyaa fi biyyoo keenya irratti abbaa ta’uuf , tokkummaadhaan kaanee QBO ABOn durfamu cinaa hiriirree WBO gaachana sabaa tumsuu fi utubuun yeroon hawwii fi fedhii keenya galmaan geenyu amma ta’uu qaba!
Waaqoo Nooleetiin