c: text/html

text:
”Haaromsa” TPLF fi Daandii qabsoo Oromoo
Dhaabni TPLF gamaaggama ji’a 2 itti fudhate guyyaa lama dura xumurachuun ibsa baasee jira. Gamaaggama kana boodas hoggansa haaraa filatanii jiru. Gadi fageenyaan wal qeeqanii qeeqa ofitti fudhachuus himataa jiru. Amma bu’uura irraa of haaromsine jedhaniis labsataa jiru. Ibsa isaanii keessatti dhimma keessa dhaabichaa fi komii naannoo Tigiraay irratti fuulleffatan. Siyaasaa biyyattii keessatti qooda qaban ilaalchisee komii Oromiyaa dabalatee guutuu biyyaa irraa itti dhihaataa jiruuf waan xiixan hin qabani.
Yeroo itti aanee dhufu keessatti ”of haaromsuu” isaanii agarsiisuuf tarkaanfii fakkeessii tokko tokko fudhachuu ni malu. Tarkaanfiin sun diigaa fi jaaraa tahee isaa amma adda baafachuun ulfaataa dha. Akka walii galaatti garuu dheebuu dimokraasii fi ofiin of bulchuu ummatootaa, keessumattuu qurrama gadi fagoo Oromiyaa keessatti dorrobee jiruuf deebiin jarri qabdu waan daranuu shira dabalatu yoo tahe malee walqixxummaa fi araara fiduuf kan hojjettu hin fakkaatu. Kana wanni nama jechisiisu eenyummaa namoota Koree Hoji Raaw’achiiftuu TPLF keessatti haarayatti hammatamanii fi akka hogganaatti filamaniiti. Fakkeenyaaf:
1. Dr. Dabretsiyoon namni jedhamu kan akka dura taa’aa dhaaba TPLFitti filame eenyu? Namni kun hogganaa duraanii Abbaay Wolduu caalaa kan shiraa fi hammeenyaan guutame. Akka Abbaay Tsahaayyeetti gowwaa miiraan oofamee shira isaanii saaxilu osoo hin taane hammeenya isaa gad fageessee lafa jala oofuu danda’a jechuun kanneen tilmaaman hedduu dha. Namni kun mataa TPLF tahee filamuun daranuu hammeenya jaraa itti fufsiisuuf karoora qabaachuu agarsiisa.
2. Geetaachoo Asaffaa gaafatamaa damee tikaa akka tahe beekamaa dha. Yakki sirni sun karaa hundaan mirga ummataa ukkaamsuuf dalagu qajeelcha namicha kanaatiin hojiirra oola. Humna waraanaa hoggansa ilmaan Tigraay jala jirus gara fedhetti kan oofuu fi tarkaanfii fedhe abbaa fedhe irratti warra fudhachiisu keessaa mataan tokko nama kana. Namni kun gara Koree Hojiraawwachiiftuu TPLFitti fidamuun daranuu hammeenya TPLF itti jirtu jabeessanii itti fufsiisuu yoo tahe malee furmaataaf yaadamee akka hin taane hubatamuu qaba.
3. Geetaachoo Raddaa dubbii himaa Ministeera Kominikeeshiinii mootummichaa yeroo turetti jechoota akkamii fayyadamuun tuffii ummataaf qabu akka ibsaa ture ni yaadanna. Namni kun Koree Hoji Raaw’achiiftuutti ol guddifamuun tuffii TPLF ummatoota biyyattiif qabdu agarsiisuuf ragaa tokko.
Hoggansi Wayyaanee haaromee dhiifatee, wanni akka Oromootti irraa eegnu hin jirtu. Wayyaaneen furmaata siyaasaa Oromoo garaa gahuu fi madaa isaa hanga har’aa dhiigaa bahe dhiinsu fiddi jedhamee abadan irraa hin eegamu. Rakkoo Oromootti xumura gochuuf Oromoo qofatu furmaata. Wayyaaneen hanguma wal qeeqxuu fi maryattuun eeboo ittiin ummata waraantee of jalatti bulchitu qaratti. Amma wanni as deemuu malu, TPLF ‘haaromsa bu’uuraa’ godhadhe jettu kanatti aansuudhaan dhaabota miseensa EPRDF keessumattuu OPDO irratti dhiibbaa dabaluu malti. OPODn haarayatti akka of haaromsee akkuma jedhanitti ”legacy Mallas” itti fufsiisuun bitamtummaa TPLFiif qabu itti fufu barbaadu.
Kanaaf jecha qabsoon OPDO irraa eegamu kan arma duraarra kan dhufaa jirutu caala. Daddaaqama tokko malee ummata isaaniitti baqatanii sagalee ummata isaanii tahuun seenaa hojjechuuf hiree harkaa qabu. Wayyaaneen haaromsa fakkeessiidhaan Abdii Ilee fi janaraalota kontrobandistoota san hidhuullee malti. Tarkaanfiilee gammaciiisii (actions for appeasement) xixiqqaa fudhachudhaanis Lammaa faa afaan qabuuf deemuu dandeessi. OPDOn tarkaanfii bubuutuu akkasiitiin afaan qabamanii waadaa saba isaaniif seenaa jiran nyaachuun irraa hin eegamu. Irreen hammeenyaa Wayyaanee caasaa waraanaa fi tikaa guutummaatti dhunfatee jiru cabuun dirqama. Irreen saboota biyyattii hundinuu hanga qaama isaanii madaaluun jabaatee qooda isaaf malu hanga argatutti qabsoon eegalan jabaatee akka itti fufuuf ummanni Oromoo murannoodhaan duubaan dhaabata. Waadaa ummataa gananii haaromsa kijibaa Wayyaaneetiin akka hin booji’amne murteen kan OPDO ti. Qabsoon Oromoo injifannoo sadarkaa kanaa fide garuu danqaan baay’atus hanga galii isaatti itti fufa!

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ministeerri dhimmoota kominikeeshinii kan Itiyoopiyaa Redwaan Huseen hiriira har’a magaalaa Finfinnee keessatti geggeessame irratti walitti bu’iinsa uumameef itti gaafatamaan paartii mormituu Semayawi paartii ti jechuu isaa gabaasaan keenya Melesk achew Amehaa nuu ibsee jira.
Har’a jechuunis Ebla 22 bara 2015 oduu galgala darbeen gabaasa ka biroon akka tuqetti guyyaa borii jechuunis Ebla 23 hiriirri seeraan alaa waamamuu isaa hoogganaan waajjira bulchaa magaalaa Finfinnee obbo Aseggid Geetaachoo ibsanii turan. Kana ilaalchisuu dhaan itti gaafatamaan quunnamtii uummataa Semaayawii Paartii obbo Yoonaattan Tesfaayee paartiin isaanii hiriira waamuuf qophaa’e hin qabu, jeeqama jedhames paartichi quba kan hin qabaanne ta’uu ibsanii, qeeqa paarticha irratti dhiyaates haalaniiru.
Muumichi ministeeraa Ityoopiyaas gama isaaniin garee Islaamummaa kana irratti duuluuf paartileen siyaasaaa dabalatee adda addummaan jiraatu illee kana sadarkaa lammataatti ilaaluu dhaan inni duraa balaa shorokeessummaa ittisuu dha jechuu isaanii Meleskachoo Amehaa nuuf ibsee jira.


text:
Muummeen Ministira Itoophiyaa Dooktor Abiyyi Ahmad kaleessa Parlaamaatti dhiyaatanii dhimma Oromiyaa Lixaa keessatti nagaan dhabamuu ilaalchisuun, “karaa nagaan akka furamu barbaadna” jechuun isaanii waan qajeelaa dha, hayyootni VOAtti dubbatan.
Hayyooni saayinsii hawaasaa yunivarsitii adda addaa irraa ibsa muummicha-ministaraa xiinxalan kun, “Mootummaa fi riphxee-loltoonni akka karaa nagaan dubbatanii araara buusanii qooda fudhattoonni kaanis gahee isaanii bahachuu qabu,” jedhu.
Guutummaa isaa caqasaa


text:
Kutaa US Missouri keessatti xumura baatii Hagayyaatti poolisiin daragaggoo umuriin 18 rasaasaan rukutee ajjeese seeraan akka hin gaafatamne murtaa’e.
Murtiin kun kan kenname mana maree murtii uummataan ta’uun beekamee jira. Dagaggoon gurraacha ameerikaa meeshaa hin hidhanne kun erga du’ee baatii sadii booda murtii darbe kanaan hiriirtonni aariin guutaman magaalaa Ferguson keessatti hookkara kaasanii jiran.
Angawaan poolisii Darren Wilson jedhamu daraggoo lammii Ameerikaa hidda dhalata Afriikaa Michael Brown xumura baatii Hagaya irratti kan ajjeese magaalaa Ferguson keessatti ture. Abbaan alangaa kutaa Saint Louis bob Mikoolaa akka jedhanitti
Angawaa poolisii Wilson irratti himannaa dhiyeessuuf sababa ga’aa hin argamne jechuun murteessan. Himannaa irratti dhiyaate shananuuf ragaan hin jiru jechuun deebisan .
Angawaan poolsii Wilson himannaa ajjeechaa akka irratti hin dhiyaanne beeksisamuu isaa guyyoota lama dura Mikoolaan akka jedhanitti poolisiin kun dargaggoon ajjeefame Brown dursee isa rukutuu isaaf waliin qabaa turuu isaanii dhugaa ba’eera.
Kanneen raga ba’anis irra deddeebi’uun Brwontu dursee poolsii kana rukute jedhan.
Brown dubbii barbaacha gara poolsii Sanaatti deemnaan Mr. Wiolson itti dhukaase. Brown dubbii dhiisnaan Mr. Wilsonis dhukaasa dhaabe. Ammas deebisee ennaan inni dubbii barbaaduuf garasaatti deemu innis itti dhukaasuu isaa jecha isaan dhugaa ba’e jedhan.
Murtii mana maree murtii uummataa booda president Obaman White House irraa ibsa kennanii jiran. Tasgaggiin akka jiraatu poolisiinis hiriirtota nagaa haala of eeggannaan akka qabu gaafataniiru.
Anis Maatii Michael Brownitti dabalamee eenyu iyyuu kan murtii kana mormuu fedhu karaa nagaan haa godhu jedhan.
Magaalaan Ferguson Misuurin keessatti hookkarri ka’ee jira. Murtii sana, naannoo mana murtii dhaabatanii kanneen eegaa turan battaluma , murtiin haqaa meerre? Jechuun sagalee dhageessianiiru. Mormitoonni Naannoo buufata poolisii Fugrisonitti wal ga’an kaan immoo hookkara kaasan. Poolisiinis gaazii imiimmaansu biifuu dhaan hiriirtota bittimussf yaalaa ture.


text:
Koreen Hojii Raawwachiiftuu Adda Bilisummaa Oromoo sadaasa 22 hanga sadaassa 30 bara 20-tti walgahii isaa kan ramaddii eega gaggeessee booda Murtilee adda addaa dabarsuu kan ilaaleen ibsa baasee jira.
Dhimmootii murtiin irratti kenname keessaa tokko dhimmi Jaarmayaa keessaati kan jedhan miseensa koree hojii rawwachiiftuu fi Dubbii himaa ABO kan ta’an Obbo Toleeraa Adabaa irra guddeessaan kan irratti fulleeffane garuu sochii yeroo ammaa Oromiyaa keessatti mul’ataa jiru jedhan.
Mootummaan Itiyoophiyaa Barattoota mirga ofii fayyadamuun karaa nagaa hiriiran irratti tarkaanfii humnaa fudhachuun ajjesuun, hidhuu fi dararuun akkasumas maqaa misomaan qonnaan bulaa Oromoo lafa isaa irraa godaansisuun dhaabachuu qaba jedha Addi Bilisummaa Oromoo.
Bara mootummaan ce’umsaa kan Itiyoophiyaa hundeeffame daangaan Oromiyaa lafa ka’amee ture bakka Oromoon irra qubatee ture mara kan hammate ta’uu baatuus jedhu Obbo Toleeraa Adabaa Oromiyaan Finfinnee irraa bu’aa addaa akka qabdu lafa ka’amee ture jedhan.
Garuu waggootii darban24 keessatti kan mootummaan gaggeessaa jiru kan heera biyyatti irra ka’amee ture sanaan faallaa ta’uu isaa ibsuun Kunis dhaabachuu akka qabu ADDI Bilisummaa Oromoo gaafaatee jira.


text:
Daandiin haqaa kami laata- kutaa 2ffaa
Torbaan darbee keessa daandiin haqaa maal akka ta’ee fi warroota daandii haqaa irra fagaatan addeessuuf yaalle turre. Daandiin haqaa karaa tokkicha ilmi namaa badii fi adabbii adda addaa irraa baraaramuun nageenya, gammachuu fi milkaa’inna dhugaa galmaan itti gahuudha. Daandiin haqaa karaa ifaa fi qajeela ta’ee kan dukkanni fi jallinni keessa hin jirreedha. Daandiin haqaa rakkoo ilma namaatif furmaata guutu kan qabuudha. Kanaafu daandiin haqaa kamiin akka ta’e hubachuuf faaydaa armaan olii kan irraa argannu yookiin isa keessatti kan argamu ta’uu qaba. Read more


text:
Oromiyaa keessaa Arsii Nagallee shaallaa Shaashamanne Dodolaa siraaroo wondoo fi Gadab Asaasaa keessatti mudachuu isaa jaarmayaan kun ibsee jira.
Dhukkuba kun baatilee roobnii hin jirree fi gogaa ta’an kan akka Amajji kaasee hanga waxabajjitti kan mul’atu yoo ta’u biyyoota Afrikaa uffee sahaaraa gadii keessaatti Seeneegaalii Ka’e Itiyoophiyaa kan ga’u ta’u beekamee jira.
Sammuu namaa fi lafee dugdaa miidhuun kan beekamu dhukkubi kun Afuraan kan daddabruu yoo ta’u wal’ansa hin argatuu taanaan lubbu namaa kan galaafatu ta’uun ibsameera.


text:
Meeqatu guuttatee hawwii jireenya isaa ?
Gammachuu argatee kan ciise garaan isaa.
Nama meeqaa laataa kan harkaan gahate?
Fedhii garaasaatii hawwii kan dhuunfatee.
Meeqa duraa haftee hawwiin hawwii taatee?
Hinaaffaan guutamtee hammeenyaan hudhamtee.
Nama meeqaa laataa hawwee kan argate?
Fedhii garaasaatii soonaan kan guuttate.
Eenyutu natti himaa eenyutu beeka laataa?
Eessa daangaan hawwii eessatti dhaabbataa?
Eessaan ba’ee deemee eessatti jallataa?
Eessatti qajeelee eessatti gufataa?
Dhugaa ta’uu baannaan hawwiin hawwiidhuma
Kan qoricha hinqabne dhukkuba hundumaa.
Dhugaa ta’uu baannaan hawwiin hawwiidhuma
Kan deebii hinqabne gaaffii ilmaan namaa.
(Asoosama Isaayyaas Hordofaa “Hawwii” jedhamtu
keessaa kan fudhatame )


text:
Sadaasa 09 Waadaa Qabsoo Haaromsachuudhaan Haa Yaadannu !
(SQ- sadaasa 9/2019)
(Ijoo Dubbii ABO – Sadaasa 09, 2019)
Har’a guyyaan Sadaasa 09 bara 2019. Sadaasni 09 seenaa Qabsoo Bilisummaa Oromoo (keessattuu seenaa Sochii Dargaggoota Oromoo/Qeerroo) keessatti iddoo ol’aanaa qaba. Waggoota 14 dura Sadaasa 09 bara 2005 ture kan Dargaggootni Oromoo yaamicha Dhaaba isaanii Adda Bilisummaa Oromoo irraa taasifameef owwaachuudhaan maqaa “Fincila Diddaa Gabrummaa/FDG” jedhuun ifatti Warraaqsa Bilisummaa bifa haaraadhaan dhoosan. Tahiinsi ykn. seenaan guyyaa sanaas akkuma tasaa guyyuma sana lafaa ka’ee waan mudate miti. Addi Bilisummaa Oromoo Diddaa Ummataa Karaa Nagaa (Civil Disobedience) irratti Ummata barsiisee ijaaruudhaan Qabsoo Bilisummaa isaa irraa bal’inaan hirmaachisuuf yoo xiqqaate waggoota shan (5) sana dura turaniif xiyyeeffannoo ol’aanaa itti kennee irratti hojjete. Manneen barnootaa ol’aanoo, caasaalee mootummaa kan gara garaa fi murnoota hawaasaa adda addaa keessatti hojiin Ummata dammaqsuu fi ijaaranii Qabsoo Bilisummaatti hirmaachisuu bal’inaan hojjetame.
Hojii sanatu milkaawina, injifannoo fi guddina argamsiisaa deemee Sadaasa 09, bara 2005tti Fincila Diddaa Gabrummaa/FDG ifatti dhoose. Fincilli/Sochiin seena-qabeessi sun jalqaba kan dhoohe barattootaan tahus hatattamaan birmannaa murnoota hawaasaa (Qonnaan bultoota, barsiisota, daldaltoota, artistoota, hojjettoota mootummaa …kkf) hundaan dabaalamee akka ibidda saafayaatti Oromiyaa waliin gahee sirna mootummaa Abbaa Irree raase. Sochii sanaan akka maleetti kan rifate dursaan mootummaa Abbaa Irree kan yeroosii (Muummichi Ministeeraa Mallas Zeenaawwii) rifaatuu isaa dhokfachuu hanga dadhabutti gahee sochii sana maqaa bubbee hamaa galaana irraa “Tsunami” jedhamuun beekamuutti fakkeessee irraa dubbachuun isaatis hin dagatamu.
Fincila Diddaa Gabrummaa/FDG gaafas ifatti labsamee dhoohetu ibidda dikee seene tahee takka riphee waan dhaame fakkaachaa, takka belbelaa yeroo irraa yerootti moyxannoo kuufachaa fi qaramaa deemee Ebla bara 2011tti ammoo boqonnaa haaraya kan Ijaaramuu Qeerroo Bilisummaa Oromoo maddisiisetti tarkaanfate. Ijaaramuun Qeerroo Bilisummaa Oromoo ammoo Diddaan Ummataa Karaa Nagaa (Civil Disobedience) Ummatni keenya Bilisummaa isaatiif taasisu caalaatti qindoominaa fi naamusa, akkasumas, itti fufiinsa (continuity) akka qabaatu taasisee jijjiirama har’a mul’atu kana fide.
Warraaqsa seena-qabeessa Sadaasa 09 bara 2005 dhoohee yeroo dheeraaf deeme sana keessatti Sabni keenya wareegama guddaa baase. Ilmaan Oromoo goototaa fi qaroo hedduutu lubbuu isaanii itti wareege. Hedduutu qaamaa itti hir’ate. Jireenya namootaa fi maatii hedduutu manca’e. Sun hundi adeemsa Qabsoo Bilisummaa Oromoo keessatti gatii Bilisummaadhaaf baafamaa turee fi har’as baafamaa jiru keessatti ilaalama.
“Success has many fathers, but failure is an orphan” jedhu Faranjootni. “Mo
hiinsa ykn. milkaawina namoota hedduutu itti Abbaa tahuu fedha. Kufaatiin garuu yatiimaa (Ilmaan maatiin irraa dhuman) dha.” akka jechuu ti. Yaada kana waa malee hin kaasne. Har’a akkuma argaa fi dhagahaa jirru namootaa fi murnoota hedduutu jijjiirama har’a mul’atu kan Qabsoo Bilisummaa Saba keenyaatiif akka injifannoo guddaatti ilaalamu kanatti Abbaa of fakkeessuuf wixxifatu. Hanga yeroo dhihootti garuu sochii seena-qabeessa Sabni keenya tarsiimoo Diddaa Ummataa Karaa Nagaa (Civil Disobedience) Dhaabni isaa Addi Bilisummaa Oromoo kaa’eef hordofuudhaan taasisaa ture sana akka Ummata ficcisiisuu, wareegama hin barbaachisneef ummata saaxiluu, harka namaatiin ibidda qabachuu …kkf.tti ibsuudhaan duulli olola farra qabsoo irratti banamamuudhaan Addi Bilisummaa Oromoo ittiin balaaleeffatamaa turuu isaa taajjabbii guddaadhaan yaadanna. ABO fi Abbaan Qabsichaa (Sabni keenya) garuu maaliif maal akka gochaa turre waan beeknuuf ololootaa fi gochoota farra qabsoo sanaan osoo duubatti hin deebi’in harka wal qabannee sadarkaa har’a jirru irra geenyee jirra. Bakka irraa kaane beekna. Bakka kaaneefis hin dagannu. Kanaafiti ololli gantootaa fi ayyaan-laallattootaa yoomuu mogolee nu hin buusne, hin buusus. Dhiichisni miiraa fi mirqaana yerootiin guutames nu macheessee nu hin dogoggorsine, nu hin dogoggorsus. Akkanaan as geenye.
Har’a Sadaasa 09 bara 2019 irraa waggaa 14 of duuba deebinee Sadaasa 09 bara 2005 dura haala ture oggaa yaadannu seenaan qabsoo hojjenne akka Sabaattis tahe akka Dhaaba Adda Bilisummaa Oromootti kan itti boonnu dha. Wareegamni baasne ulfaataa tahus gatii Bilisummaa keenyaaf baasne waan taheef ittiin boonna. Haa tahu malee, har’as galma kaaneef kan wareegama ulfaataa sana itti baasnetti ni dhihaanne malee hin geenye. Bilisummaan Saba keenyaa hin mirkanoofne. Ba’aan qabsoo nu irraa hin buune. Wareegamnis nu irraa in dhaabbanne. Kanaaf, Sadaasa 09 guyyaa seena-qabeessa Fincilli Diddaa Gabrummaa Saba keenyaa itti eegale waggaa kudha afraffaa (14ffaa) isaa oggaa yaadannu galma keenya sana gahuuf haala amma keessa jirru keessatti qooda nu irraa eegamu hunda akka bahannu waadaa keenya haaromsachuudhaan tahuu qabaan dhaamsa Adda Bilisummaa Oromoo ti.
Injifannoo Ummata Bal’aaf !


text:
OMN: Haala yeroo irratti turtii Xiinxalaa Siyaasaa Jawaar Mohammad Waliin (waxabajji 27,2019). Oromia Media Network interviewed (in Afaan Oromoo & Amharic languages) Political Analyst Jawaar Mohammad on Ethiopia’s current situation. Tune in the Afaan Oromoo & Amharic videos June 30, 2019Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: Current Oromia News, Horn of Africa Affairs, OMN, Oromian Current Affairs
add a comment
Related:-
Ethiopia’s Amhara state president killed amid regional failed coup attempt. Yaalii Fonqolcha Mootummaa Naannoo Amaaraatti Fashala’een Preezidantiin Naannoo Amaaraa Dhukaasa Banameen Ajjeefaman June 23, 2019Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: Amhara, Ethiopia, failed regional coup, Horn of Africa Affairs
11 comments
Ethiopia’s Amhara state chief killed amid regional coup attempt, AL JAZEERA NEWS
The president of Ethiopia‘s Amhara region and his top adviser were killed in an attempted coup in which the country’s army chief was also shot dead, the office of Ethiopian Prime Minister Abiy Ahmed said.
Spokeswoman Billene Seyoum told journalists a “hit squad” led by Amhara’s security chief Asaminew Tsige burst into a meeting in the state offices of Amhara’s capital, Bahir Dar, on Saturday and shot regional government President Ambachew Mekonnen and his adviser Ezez Wassie.
The men were “gravely injured in the attack and later died of their wounds,” she said.
“Several hours later, in what seems like a coordinated attack, the chief of the staff of the national security forces Seare Mekonnen was killed in his home by his bodyguard in Addis Ababa.”
Also shot dead was a retired general who had been visiting him, Billene added.
The bodyguard has been apprehended while Asaminew is still on the loose, sources said.
Al Jazeera’s Leah Harding, reporting from Addis Ababa, said Abiy called those responsible “mercenaries”.
“The army intelligence general said the coup was meant to create chaos and division in the military. He said the military now has control over the situation … and he reiterated that there are no divisions within the military,” Harding reported.
“This is particularly important because the two generals that were killed in Addis Ababa are part of the Tigre ethnic group, and the person who we believe is responsible for the coup plot is part of the Amhara group.”
Analysts said the incident showed the seriousness of the political crisis in Ethiopia, where efforts by Abiy to loosen the iron-fisted grip of his predecessors and push through reforms have unleashed a wave of unrest.
“These tragic incidents, unfortunately, demonstrate the depth of Ethiopia’s political crisis,” said International Crisis Group analyst William Davison.
“It is now critical that actors across the country do not worsen the instability by reacting violently or trying to exploit this unfolding situation for their own political ends,” the expert said.
Ethiopia Prime Minister Abiy Ahmed condemned the unrest in an appearance on state television [Reuters]
Residents of Bahir Dar said late on Saturday there was gunfire in some neighbourhoods and some roads had been closed off.
The US embassy issued alerts about reported gunfire in Addis Ababa and violence around Bahir Dar.View image on Twitter
Travel – State Dept✔@TravelGov
#Ethiopia: The U.S Embassy is aware of reports of gunfire in Addis Ababa. Chief of Mission personnel are advised to shelter in place. http://ow.ly/kcLf50uKB0w 12111:04 PM – Jun 22, 2019159 people are talking about thisTwitter Ads info and privacy
Early on Sunday, Brigadier General Tefera Mamo, the head of special forces in Amhara, told state television that “most of the people who attempted the coup have been arrested, although there are a few still at large.”
Since coming to power last year, Abiy has tried to spearhead political reforms to open up the once isolated, security-obsessed Horn of Africa country of 100 million people.
He has released political prisoners, lifted bans on political parties and prosecuted officials accused of gross human rights abuses, but his government is battling mounting violence.
Ethnic bloodshed – long held in check by the state’s iron grip – has flared up in many areas, including Amhara, where the regional government was led by Ambachew Mekonnen.
“Since Abiy Ahmed took power and the country moved towards democratisation … there have been different forms of mobilisations, by different actors, particularly nationalists.” Awol Allo, a lecturer in law at Keele University, told Al Jazeera.
“[In] Amhara regional state, there is this feeling that they were marginalised, and these individuals that were suspected to be behind the coup recently said that Amhara people have never been subordinated.. so there is this sense of grievance and victimhood that is driving the nationalist movements,” he added.
Ethiopia is due to hold a national parliamentary election next year. Several opposition groups have called for the polls to be held on time despite the unrest and displacement. Ethiopia is due to hold a national parliamentary election next year. Several opposition groups have called for the polls to be held on time despite the unrest and displacement.
Related News from Oromian Economist sources:
Yaalii Fonqolcha Mootummaa Naannoo Amaaraatti raawwatameen Preezidantiin Naannoo Amaaraa dhukaasa banameen ajjeefaman, BBC Afaan Oromoo
Ethiopia’s chief of staff killed in coup attempt in Amhara state, Reuters
The Amhara state president, Ambachew Mekonnen, and his adviser were shot dead and the state’s attorney general was wounded in Amhara’s capital, Bahir Dar, on Saturday evening, according to a statement from the office of the prime minister, Abiy Ahmed, The Guardian
Yaalii fonqolchaa kana akka itti hubatamuu qaburratti aktivistoonni Amaaraa bakka lamatti bahanii wal falmaa jiru. Gareen ija jabeessi ‘kun diraamaa Abiyyi tahe jedhee raawwatedha’ jechuun yakkamtoota isaaniirraa dhiiga dhiquu yaalaa jiru. Gareen kaan ammoo Abiyyiin jibbinuyyuu dhugaa kana haaluun rakkisaa dha, nun baasu jechuun haqa liqimsaa jiru. Kan nama qaanfachiisu garuu, warra maqaa Oromoon of waamaa ‘hojiin kun diraamaa Abiyyi malee yaalii fonqolchaa miti’ jechuun gartuu Asaamminoo Tsiggee irraa dhiiga dhiquuf dhama’us arguu dha. https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=903553573365016&id=100011311443078
Jeneraal Se’are kan ajjeesse waardiyaa isaa Mesafint jedhamu ta’uun himameera. Bakki dhaloota isaa Gondar, Amhara dha. Ajjeechaa sana erga raawwatee booda of ajjeesuu yaalee kan ture yoo ta’u of madeessee lubbuun keessa jirti.
Dr. Ambachew Bahirdaaritti kan ajjeese Jeneral Asaaminew Tsige ta’uunis himamaa jira. Amma Bahirdar keessaa miliqee bakka hin beekamne dhokatee jira jedhama. Walgayii magaalattii walakkaa keessatti ta’e keessatti nama lama ajjeessee dhokachuu danda’uun isaa bulchiinsa Amaaraa keessaa deggertootaa hedduuf cimdaa bal’aa qabaachuu isaa agarsiisa. Hatattamaan hin qabamu yoo ta’e dhiyootti deggertoota isaa wajjin waraanaa mootummaa federaalaa irratti banuun isaa waan hin oolle. Caasaan ABN isa cina dhaabbachuun falmisiisaa miti. Qaamni kun Amaara keessa qofa otuu hin taane biyyattii bakka hundatti caasaa diriirfatee jira. Keessumaa magaalota Oromiyaa kanneen akka Adaamaa, Asallaa, Goobbaa fi Finfinnee keessatti caasaan ABN cimaa ta’uu hin oolu. Kanaaf ummatni keenya of eeggannoo cimaa godhuu qaba. Poolisii Oromiyaa cina dhaabbatee nageenya isaa tiksuu qaba.
Solomon Ungashe tiin. https://www.facebook.com/daniel.areerii/posts/3080992428584542
Oromia: Iyyi iyya dabarsi: Oromoon Walloo naa dhaqabaa jedhee lammiitt iyyataa jiraa June 20, 2019Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: Kamisee, Oromoo Walloo
add a comment
Iyyi iyya dabarsi: Oromoon Walloo naa dhaqabaa jedhee lammiitt iyyataa jiraa
Iyyi iyya dabarsi: Oromoon Walloo naa dhaqabaa jedhee lammiitt iyyataa jiraa. Amaarri goleett galchanii federaalaan dahachuun itt roorrisuu eegalanii jiru. Biyya keessan miti nu keessaa maal gootu faa jedhamuutu dhagahama. Seenaa fi seeraan Oromoon kan himatan caalaanu hafee jira. Seenaa hololaaf dur dur uumame irra deddeebi’uun waan isa tokkoo kan biraaf hin ragaasisuu. Oromoon Kaabaa, bara dhufee darbe hunda diina ofirraa qolata yoonaa gahanii. Yeroo isaan weeraran, dachaasanii golee saaniitt galchuun akka itt hin xiixne karoora baasanii bulchaanis turanii. Haaloo sanaati, namichi gargaarsa faranjiin aangoott ol bahe Teedros jedhamu arfan irraa ciruun rifachiisuu kan yaale. Faranjiin ka’iisa saa gargaare kufaatii saafis maqaa haa fudhatu malee, Maqadallaa irratt kan biyyoo nyaachisaniin Oromoo sana turani. Garaa laaffifachuuf faranjii hidhe yoo gad dhiisu, hogganota Oromoo hidhaa saa turan qalee qileett gad darbe. Haaloo bahachuun mootota isa duuba dhufaniinis, Oromoo irraa dhaabbatee hin beeku. Miseensoti EPRDFis sanuma itt fufaa jiru. ODPiin ummata maqaa saaf ijaarameef dhaqabuu mamuun, kakuu ADWUI waliin qabu kan mararfate fakkeesisa. Kun, Oromoo hafan didha kan galchuu dandahu tahuu hin hubanne taha. Dhugaa, nagaa, tukkummaa, walqixxummaa fi jaalallli Dr. Abiy lallabu qilleensa keessatt akka hin hafne ni sodaachisa. Kanaaf shaffisaan itt yaaduu feesisaa. Amaarri hanga daba kanaan dura hogganooti saanii raawwatan amananii, gumaa baasuun, nagaa, walqixxumma, bilisummaa fi obbolummaan Oromoo waliin jiraachuun barbaadna jedhanii waltahiinsa haaraa mallateessanitt araarri bu’uu ni rakkata. Kun tartiiba dudhaa kan waldhaban hordofan hundi beekanii. Gaaffii bu’uuraa hunda dura deebii barbaaduu. Gurguddoon Amaaraa hamma yoonaa aarii Oromoon bilisummaa gaafachuu saani si’anaaf qaban malee, abbootin saanii badii irraan gahaniif gaabbii hin agarsiisne. Dadhabbii fi kufaatii saanii hundaaf Oromummaa saa qofaaf ABO bakka deeman hundatt abaaru. Isaaniif ABOn mallatoo Oromummaa waliigalaati. Goototi saanii kanneen gara laafina malee Oromoott roorrisan, Tediros, Minilik fi Hayila Sillaaseen guyyuu afaanii hin buhani. Oromoo hedduun, awwaalaa baasee lafee saaniillee utuu gubee hin jibbu. Abiy akka ofiitt malee akka jarri barbaadanitt gaggeessuuf fedha waan hin agarsiifneef balaaleffachuu eegalaa jiru. Garuu Taabota meeqaa wareegan, kan hamma saa yeroo si’anaaf hin argatanii. Hayyooti saanii akka Daawwit Walda Gorgis faa mootummaan abbaa gonfoof kan itt haananii dhufan maaliif akka kufan qorachuullee hin dhimmamne. Abiy heera rarraasee Oromoo fi somaalee callisiisu yoo hin dandeenye taahitaa akka gaddhiisu gorsaa jiru. Gorsii Daawit W/Gorgis Amaartichi amma saddeettaman keessa jiru, haaraa mitii; Dargii fi qondaalota Itophiyaa hedduu galaafate Wayyaanee fi Shaabiyyaa injifannoon gahe. Inni ofii miliqee jireenya saa durii irra basha’aa jiraataa. Yaadi isaa yeroo waliin hin deemu. Qarooma utuu hin tahin mura honga’aa. Empayerri Itophiyaa bosose utuu argu, barumsaa fi muuxannoo qabuun saboota fi sabaawoti akkamitt walitt hafuu dandahuu faluu dhiisee empayera bututtuu walitt erbuuf hidhatee as bahe. Dhugaa inni dubate, Itophiyaan finnaa (state) hoongaate tahuu seetii. “Qinyi gizatoch” (Kolonooti) see erga didanii of soneessuu dadhabdee burjaaja’aa jirti. Sabooti isee keessa jiran akka Amaaraa, Tigray, Agawuu fi Qimaanti eenyummaa ofiin of dandahanii dhaabbachuuf tattaafataa jiruu. Itophiyaa dullattiin arraba isaa fi abdattu sirna Nafxanyaa akka isaa irratt qofaa hafaa jirti. Daawitii baddaa Habashaa irra gad yoo ilaalan kan bilisummaaf lolatu karisaa, kan kufaatii empayeraa jala gugatanii lafa saammatan jaalbiyyoota tahanii mullatu. Empayericha keessa karisummaanis “saranyummaanis” hin jiranii; kan mirga ofiif qabsaawanii fi sana ukkaamsuu kan yaalan qofa. Oromoon hardha qabsoo saaniitiin haala “Qinyii” (kolonii) akka itt hin deebi’amnett jijjiiranii jiru. Sana yoo tolchan mirgoota ilmaan namaa fi seera abbaa gadaa irra hin ejjenne. Isaan garuu akka harka badu tuttuqaa jiru. Garuu namoota nagaan jiraatan, keessa sodaa Oromoon isin fixuuf jedhuu facaasuun bakka yartuu dha hanga buqqa’ee baqatuun gahanii jiru. Sanaaf kashalabbee ofii malee Oromoo komachuu hin qabanii. Seenaa darbe dabaluuf, gurguddoon Amaaraa akkuma durii saanii “Nagaariit” (dibbee) dillissuun ni dhagahama. Godina Oromoo bulcha saanii jala jiruu fi olla tokko tokkott roorrisuu eegaluun argamaa jira. Oromoon amma dhiisee duruu mirga ofii tole jedhe gaddhiisee hin beeku. Kan baasu, Itophiyaa dullattii deebisanii kabeebsuu utuu hin tahin, seera fi sirna kanaan dura jallatan hunda sirreessanii, kakuu haaraa irratt walii galuun wal qixxummaa, bilisummaa fi wal kabajan nagaa fi gammachuun jiraachuuf ifaajja’uu dha. “Akka durii fi harka xuriitt hin hafan” jedha Oromoon. Kaleessi dhiitee seenaa tahaa, hardhi jalaan bariitee egeree ifsaa jirtii. Dubbiin Walloo bariisaa jarjarsiti malee dukkanni ni deebi’aa hin yaadamu. Oromoon iyyaati isaan caalaa yoo hin tane isaaniin gadi hin qabu. Inni akka durii Taaboti deemuu didee, qoolloo isinii harca’ee jira, lafa kennaafi jedhan sadarkaa Oromoon si’anaa irra jiru baruu dadhabuun sadarkaa guddina saanii qofa agarsiisa. Daa’immi Oromoollee muka irraa harkaan bocamuu saa beekti. Kanaaf gargar cita hariiroo akka hin taane beekoti Amaaraa itt haa yaadanii. Qabateewan si’ana galmoota magaalaa keessatt, irratt mari’ataman godina keenyaaf utuu hin tahin dureeyyii fi kanneen aangoo qaban qofaaf dhimma baasuu. Sana irraa bu’aa argachuuf rakkinni bu’aaraa nuti qabnu, Gaaffiin Sabummaa furmaata argatee tokkummaan addunyaa waliin dorgomuu jalqabuu dandahuu qabna. Sana maleee fedha xixinnoof utuu wal danqinu korporeeshinoota addunyaan akka hiratamnu abaraamuu dandeenya. Rakkina fedha xixinnoo furru malee waan gurgudaa dandahuun keenyas mamii qaba. Oromiyaan haa jiraattu
Xinxala gabaabaa haala yeroo June 16, 2019Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
add a comment
Xiinxala gabaabaa haala yeroo
Yaya Beshir irraa
Oromoon of kabajsiisuuf ammas karaan qabsoo fagoo akka tahe dhihoo kana katabeen ture. Dubbii kana maaliif akkan jedhe keessa deebi’een gad jabeessuuf dirqama.
Humni Amaaraa aangootti deebi’uuf karaa gurguddaa lamaan
didichaa jira. Mooraan siyaasaa Amaaraa kun waan irratti sirriitti walii galan qabu. Oromoota maqaa ODPtiin aangoo federaalaa irra jiran yoo danda’an dhiibbaa irratti godhanii Oromoo gansiisuudhaaf hojjechaa jiru. Dr. Abiyyi faa aangoo jabeeffachuu yoo barbaadan Oromoo gananii jara waliin dhaabbachuu malee akka fala hin qabne itti himaa jiru. ”Maqaa Oromoo dhahachaa Itoophiyaa bulchuuf mirga hin qabdu” hanga jechuus gahaniiru. Warri ifa baafatee Amaarummaan deemus (ABN) “yoo Amaara tahe malee sabni biraa biyya kanatti abbaa tahuu hin danda’u” jechaa jiru, saalfii tokko malee.
Hogganoonni maqaa Oromoo dhahatanii masaraa jiran yoo dhiibbaa kana sodaachuu didanii saba keessaa dhalataniif dhimman ammoo hookkara irratti kaasanii dhiibanii aangoo irraa buusuun ofii bakka bu’uuf haala mijeeffachaa jiru. Wanni Dawit Walda Goorgis dhihoo kana DCitti dubbate iccitii jarri dhoksaan itti jiran ifa nuu baasa. Abiyyi irratti hookkara kaasanii mootummaa federaalizimii sabummaa kana diiguun mootummaa cehumsaa ittiin aangotti of deebisan dhaabuu dha kaayyoon. Dhiibbaa kana kana irraa ka’uun Dr. Abiyyi ejjennoo Oromummaan dhaabachuu irratti daddaaqama agarsiisuun waanuma tilmaamamu. Takka as fakkaachaa takka achi fakkaachaa urursaa deemuu akka falaatti kan fudhatee deemaa jiru fakkaata. Kun ammoo hin baasu. Gamattis gamanatti hin milkeessu. Oromoof hin amanamu, jaraafis hin amanamu. Haala kana keessatti osoo hoookkarri dhalatee kophaatti isa hambisa. Oromoon kooti jedhee akka sagalee guutuun isa hin abdannee fi isa hin ittifne qalbii guutuudhaan Oromoof hin amaamne. Jara gammachiisuuf jedhee dantaa Oromoo irratti laaffachuu isaaf Oromoo keessatti shakkiin laalama. Kun ammoo kufaatii cehumsichaaf karaa mijeessa.
Rakkoo kana hunda wanni fide tuffii Habashoonni ammas Oromoof qabduu dha. Humni karaa lamaan olitti eerreen deemaa jiru lachuu ergaan isaa ifaa dha. Abadan Oromoo waliin wal qixxaannee hin bullu, olaantummaan keenya deebi’uu qabaa dha. Humna Oromoon ittiin Wayyaanee buqqise sanis waan dagatan fakkaata. Akka dagatan kan godhe ammoo tokkummaan keenya akka bara Wayyaanee sanatti jabaa tahuu hanqachuu dha. Ummanni kun ofiif baay’ate malee laalcha dhaabota siyaasaa adda addaa jalatti qoqqoodamee kan wal gaarreffatu waan taheef yoo jabaanne mogolee isaa cabsinee bakkatti deebi’uu dandeenya jedhanii wal amansiisanii jiru. Xiqqoo wanti yaaddoo itti tahaa jiru hariiroo Oromoo fi saboota ollaa gara gadii, bahaa fi dhihaa gidduutti cimfamaa jiru kana. Kanas diiganii madaala humnaa gama ofii deebisuuf duula bal’aaf qophaahaa jiru.
Kanaafan Oromoon ammallee likkii isaa diina isa tuffattutti agarsiisuuf qabsoo cimaatu isa eega jedha. Oromoon humna siiviilii kan akka gaafa Wayyaanee sana ammas irra deebi’ee agarsiisuuf waan hundaaf fala taha:
1. Warra Oromoo keessaa dhalatee aangoo irra jiru kan takka gama takka gamana fakkaachuun dantaa Oromoo salphisaa deemaa jiruuf ergaa dabarsa. Nu ceesifta taanaan Oromoof amanamii nu ceesisi, tahuu baannaan waan si goonu beeyna jechuun cita dubbii itti hima. Jarris humna Oromootti abdatanii akka arraba jabaatanii dantaa Oromoof dursa kennan hamilcha, dirqa.
2. Humna Oromoo tuffattee gamaa fi gamasiin owwaara kaasuu barbaaddu abdii kutachiisa. Amma biyya kanaaf fala barbaaduun dabareen kan Oromoo akka tahe dirqiidhaan waga’a. Guddina Oromoo amananii fudhachuudhaan abjuu olaantummaa ofii deebisuuf qaban akka of keessatti ajjeesan godha. Itoophiyaan isaan deebisuu barbaadan kana booda gonkumaa akka hin dhufnee fi yoo nagaa barbaadan Oromoo kabajanii, dhagahanii buluu malee fala biraa kan hin qabne tahuu akka amanan taasisa.
3. Ummanni ollaa akka Sidaamaa, Somaalii, Affaar, Benis Shangul, Gaambeellaa, Tigraay fi ummatoonni gama Kibbaa jiraa hundi Oromootti firoomuu malee karaan biraa akka isaan hin baafne, akka humna Amaaraatiin hin dogoggorfamne karaa iftuu itti garsiisa.
Oromoon akkasitti madaala humna siyaasaa biyyattii harkatti jabeeffachuu yoo danda’e qofa rakkoo dhufaa jiru mara irra aana.
…………………………………………………………………………………………….
”Olaantummaa Oromootu olaantummaa Tigraayi bakka bu’ee jira” jechuun yaada ilmaan Nafxanyaa Daseetti itti kaasaniif Dr. Abiyy yeroo deebisu, ”Eega an aangootti dhufee booda Oromoon 0.1% yoo waan dabalataa argatee jiraateef sa’aa 24 keessan aangoo gadhiisa” jedhe. Jecha kana keessatti waan baay’een arga. Tokkoffaa, akka gaaffiin Oromoon qabsaayeef inni muudamuudhaan deebii hin argatin ibsa, innis akka sana beeku agarsiisa. Lammaffaa, kan jijjiirama dhufetti waan dabalataa argate Amaara malee Oromoo akka hin tahin amanuu isaa mul’isa. Sadaffaa, jarri gonkumaa galata akka hin qabne hubachuu isaas ni mul’isa. Afraffaa, ‘Oromoof waan addaa godhuuf as hin jiru, yoon sana godhe aangoo gadhiisuudhaanin isiniif adabama’ yaada jedhus qaba (waan kana jara gowwoomsuuf akka jedhetti hubachuun filadha). Kana jechuun ammoo (akka inni kakatetti) hoggansa isaa jalatti gaaffiin Oromoon kaasaa jiru deebii argataan shakkisiisaa taha.
Asirratti wannin hubadhe, Amaarri gama gaafatee gamana hargachaa jiraachuu isaati. Dr. Abiyyi osoo haqa jal’ate eenyuyyuu caalaa argaa jiruu hanga eessaatti jara sossobee akka deemu ifaa miti. Jarri bu’aa Oromoon hin argatin hoggansa Abiyyi irraa argate kun galanni jarri garsiisaa jiran abaarsa Oromootiin ibsamuun akka qabaan Dr. Abiyyi ittiin deemaa jiru kun milkiidhaan fagoo hin deemne mirkaneessa. Kana gidduutti Oromoonis callisa isaa cabsee ”Gahe!” jechuun waanuma eegamu. Dr. Abiyyi yoo abshaala tahe warra maaluu goonaanif galata hin qabne urursuu dhiisee dafee qehee isaa jabeessee of faana hiriirsuu qofatu kufaatii dhufaa jiru jalaa isas biyyas baasa. Sana gochuu dhiisee akkuma deemaa jiru kanatti itti fufnaan gaafa balaan dhufte lamaanuu of cinaadhaa dhabuudhaan xumura fokkataa mudata. Sun akka tahu hin hawwuuf.
OBN: Anadhufu Gammachuu Magarsaa (PhD), Hayyuu Seenaa fi Antiroopolojii June 9, 2019Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: Dr. Gammachuu Magarsaa, Gammachuu Magarsaa
add a comment
Responding to the new Cold War June 5, 2019Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: China and USA, The new cold war
add a comment
‘Suppose the world entered a new Cold War with the United States on one side and China, on the other. The United States has carved out a sphere of influence similar to that in the previous Cold War, though with weaker control of South America and with most of Eastern Europe on its side. China’s sphere of influence comprises most Asian nations, with the notable exceptions of India, which is non-aligned but leaning towards the US, and Japan, as US ally.Africa and South America have again become a stage for proxy wars in which forces sponsored by the two sides fight over control of countries. The same applies to the Middle East, though the development of renewables and US energy independence mean that access to Middle Eastern oil is much more important to China than the United States.Russia is not aligned with either bloc but leans towards China.’
Read more at https://knowledge.insead.edu/…/responding-to-the-new-cold-w…
https://knowledge.insead.edu/…/responding-to-the-new-cold-w…
Relief Web: Ethiopia: Food insecurity intensifies despite late and erratic Gu/Gena/Belg season rainfall, (Update, May 2019) June 4, 2019Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: Ethiopia food insecurity, Relief Web
add a comment
Food insecurity intensifies despite late and erratic Gu/Gena/Belg season rainfall
Key Messages
Despite enhanced rainfall in the second dekad of May 2019 over many areas of Ethiopia, due to the late starting, erratic, and below-average Gu/Genna rains, particularly in southern and southeastern pastoral areas, food security outcomes in these areas are expected to deteriorate. In East and West Hararghe zones of Oromia food consumption gaps consistent with Crisis (IPC Phase 3) food security outcomes are likely from June to September. Northern Somali, major parts of East and West Hararghe, Northeastern Amhara, and Borena and Guji zones of Oromia are expected to move from Stressed (IPC Phase 2) to Crisis (IPC Phase 3) in June due to low household purchasing power, a lack of confirmed humanitarian assistance, and lack of pasture for livestock.
The Gu/Genna season rainfall in the second decade of May 2019 rejuvenated water points for both livestock and human consumption in some woredas of Somali Region, Borena and Guji zones of Oromia, and South Omo in southern SNNPR, where improved water availability is reported. Pasture and water are expected to remain improved for a short period, but improved livestock body conditions and productivity are not expected until the Deyr/Hageya season in October. In East and West Hararghe zones of Oromia, livestock deaths are being reported.
Below normal area-planted and suppressed crop growth in Belg-producing areas due to the below-average rainfall season will likely lead to Belg crop failure in East and West Hararghe. In other parts of the country below-average Belg production is likely despite improved rainfall in May. Meher long-cycle crops, and Belg-planted Meher maize and sorghum, especially in East and West Hararghe, the Rift Valley of Oromia, and SNNPR also suffered growth delays due to the poor rainfall which will negatively affect production.
In East and West Hararghe, Bale lowlands, parts of Guji and Borena Zones of Oromia and Somali region, poor households are already experiencing constrained food access, as they are highly market dependent during the peak of the lean season. Staple food prices, especially for maize, and wheat flour remain atypically high.Children’s nutrition status is deteriorating in East and West Hararghe and Bale zones of Oromia and in large parts of Somali and North-eastern Afar. The situation may further deteriorate as the lean season progresses.
With some improvement in the security situation across the country, the Government of Ethiopia has begun to facilitate the return of IDP households to their homes in East and West Wolega, Gedio, and Amehra. This has been a smooth transition for IDPs in East and West Wollega zones of Oromia, and North Gonder zone of Amehra. However, Gedio IDPs did not feel secure returning to their homes and returned only at the insistence of the government. Monthly food assistance rations are being provided to IDPs by CRS (using JEOP resources), WFP, and the government of Ethiopia. This is expected to continue until IDPs are readjusted and able to return fully to their normal livelihoods and incomes.


text:
SEENAA GABAABAA JAAL KABBADEE BUZUNESH (1908-19760)
Jaal Kabadaa Buzunesh Gurraandhala 7, 1908 Oromiyaa giddu gala, Meettaa Roobii, araddaa Gorsaa keessatti dhalatan. Umuriin isaanii barnootaaf akka ga’eenis maatiin isaanii abbaa lafaa waan turaniif salphaatti barnoota argachuu danda’anii jiru. Jaal Kabbadaa Buzunesh bara jireenya isaanii keessatti beekumsaa fi dandeettii qabaniin sadarkaa hogganummaa garaa garaan keessatti gahee isaanii gumaachanii jiru. Kanneen keessaas ministeera humna ittisa biyyaa ta’uu sadarkaa olaanaatti waggoota afuriif tajaajilaniiru.
Haa ta’u maleeuu, sadarkaa olaanaatti muudamuun kun Jaal Kabbadaaf milkii hin turre. Jaal Kabbadaan, waan namni biraa akka laayyootti hin agarre, argaa ooluun isaanii immoo daran waan biraaf isaan kakaase. biyya cunqursaan keessatti hundee godhate keessatti qabsoodhaan malee hundee dhibdee san jigsuun akka hin danda’amen akak hubatan isaan gargaare. Sababa kanaan, sadarkaa olaanaatti hojjachuun kun ibidda bara baraan laboobaa jiraatu isaan keessatti qabsiise; isaan irraayis dhalootaa dhalootatti darbuu isaa itti fufe.
Jaal Kabbadaan aangoo mootummaan kenneefitti dhimma bahanii ummata isaanii hin mine. Bara san keessatti waan ta’ee hin beekne, aangoo mootummaa argatanitti dhimma bahanii ummata isaanii barsiisuuf kaka’an. cunqursaa fi dhiibbaa uummata oromoo irratti ga’aa jirus ifaan ifatti loluufis qabsaa’ota Oromoo akka isaanii barbaaduu eegalan. Akkanaanis ijoollee Oromoo faana gurmaa’anii qabsaa’uuf Ebila 23,1962 gara Maccaa fi Tuulamatti makaman. Erga WMT makamanii boodas hojiilee garaa garaa hojjachuu dhaan uummata keessatti dammaqiinsa guddaa uuman
Jaal Kabbadaa Buzunash, hojiilee boonsaa Waldaa Maccaa fi Tuulamaa keessatti dalagan keessaas mudde 14,1967 Dheeraa irratti osoo Loltuu dhaan hordofamanii uummata kumaatamatti lakkaa’amu fuulduratti ba’anii dhiibbaa uummata Oromoo irratti ga’aa jiru ifatti uummataaf ibsan.
Hojii boonsaa kana waan raawwataniifis, dhiibbaa guddaan irra ga’e; maatii isaanii irraa addaan ba’an. Akkasumas hoggantummaan isaanii ministeera ittisa biyyaa irratti qaban irraa aryataman. Yeroo dhiibbaan itti baayyachaa dhufus hiriyoota isaanii kanneen akka Jeneraal Taddesee Birruu,Jeneraal Daawwit Abdii,Dr Morgaa Firrisaa,Obbo Baqqalee Mokonnin,Obbo Dajanee Booji’aa,Obbo Daadhii Fayyisaa,Obbo Tasfaayee Digaagaa,Koloneel Maammoo Mazaamiir waliin mari’achuu dhaan bosona seenan.
Jaal kabbadaan yeroo hamtuu san keessatti waggoota ja’aaf qabsoo bosonaa erga taasisanii boodas Fulbaana 06,1976 diinaan marfamanii qabsoo guddaa taasisan. Qabsoo kana keessattis waraana 200 hin caalle qabatanii waraana kumaatamaan lakkaa’amu faana qabsoo olaanaa taasisan. Haata’uutii, humni isaanii human diinaatiin walgituu hin dandeneye. Haguma humni diinaa itti jabaachaa dhufe, humni isaanii daran xiqqaachaa dhufe. Kana booda hireen isaan qaban lama: harka kennachuu yookaan immoo otuu falmanii wareegamuu ta’e. Jaal Kabbadaan garuu, harka kennachuu hin filanne; harka laachuun uummata Oromoof salphina guddaa akka ta’e barsiisuuf jecha Fulbaana 18,1976 osoo harka diinaa hin seenin meeshaa qabatanii jiraniin lubbuu isaanii tokkitti uummata Oromoof aarsaa godhanii darban!
-
seennaan kaabbada seenaa hin dagatamnedha,ammas namoonni akkasa kanneen biroon waan jiraniif itti dabaltanii osoo barreessitani namoonni waan baayee irraa baruu jedheen yaada. kanaaf kanneen biroos soqaa too bnuuf barreessa. baayee guddaa galatoomaa.
-
Ani karaa mataa koo seenaa jal Kabbadaa naaf haaraa turee, amma garuu seenaa isaanii kana irraa dubbiseen waanan bareef gammachuu guddaatuu natti dhaga’ame. kanaafuu ammas akkuma kanaa gootonnii hedduun waan jiraniiif soqtanii akka uummatattii gadii baastaan abdii nan qaba. Galatoomaa!!! Tokkummaa(Hacaaluu Hundeessaa)
-
Seenaa kana ani karaa gamaa kootii reefuun bare. Ummaatni oromoo baay’ee midhamaa turuu isaaniin hubadhe. Jaal Kabbaaddaan qabsoon isaan godhaan baay’ee garaa namaa raasa. Egaan Jaal Kabbaaddaan adaraa tokkoo nutti kennanii darban. Kanaaf yaa Ummataa Oromoo jabadha! harka wal haa qabannuu! diinaa lafa keenya irraa balleessaa! Seenaa dhokataanii jiran nuf barbaada! kaleessa akkam turree? har’as maal fakkaanna? Yaa ummataa Oromoo of bara har’a fi isa gara fulduuraaf!!!!!!!!! Warrii seenaa kana barreessitaan galatooma. Jaal kabbaadaaf immoo boqonnaa gaarii…haa ta’uufi. Hundii keessanuu naaf jiraadha!
-
As more familiarity is gained, it will become second nature.
This will reveal income, age, home ownership status and
other criteria to further define your target market. The initial purchase of PLR articles
is a smart investment.
-
ammallee seenaa gootota keenyaa nutti himaa warri beektaan, anaaf haaraa dha seenaan kun!!!
-
Kabbadaa Bizuunashi, gooratti dachaasee hundumashi. Goota ija barbaaada seenaan ni yaadata.
-
BAAYYEE GALATOOMAA SEENAA GOOTOTA BIROOLLEE AKKASUMA NUUN GA,UU HIN DAGATIINAA
-
Edaa seenaan oromo akkuma bishaani yaa’ee hin dhumu jechudha barreesitoonni seena qabsa’ota keenya gurra nu busatan ammayyu waqayyoo beekumsa dhuma hin qabne siniif haa laatun jedha akka kootti seenaa Jaal Kabbadaa kana ani amman argee baayyee galatooma yoo issan du’aniyyu qabsoon isaan qabsiisa ittuma fufa malif yoo jettanis qabsaa’an yoo du’e qabsoon itti fufa jedha mitiree seenaa keessa tokko ammayyu seenaa qabsa’ota keenya kan biroofille dheebudhan isin eegganna horaa bula isinis nama seenaa ta’a warreen seena kana barreessitan hundu jabaadha dukkanni ni bariiti hadara jabadha oromonni hundi waliin tokkumman itti fufaa ijji keenyaa qabsoo gamattii otooma ilaaltu akka hin dabarree jalleewwan oromo koo jabadha hadara………………..


text:
#OduuGammachiisaa – Hiikkaa Gugililii Afaan Oromootiin fageenya dheeraa tarkafaanne, #Oduu Gammachuu fi #Injifannootu jira:
1) #AfaanOromoo Gugilii irratti tajaajila kennuu Eegale. Hiikkaan Afaan Oromoo gara Sadarkaa olaanu(Beta Translate) ce’eera. kanaanis Jechoota English galchinee Afaan Oromootti hiikee kan nutti agarsiisu yoo tahu, Jechoota hin jirre ammoo tilmaama itti dhiyaatu ykn isuma galchine baasuudhaan mirkaneessuu ykn fooyyeessuudhaaf carraa nuuf kan laatu taha. … Dabalataan Ilaaliππ½ππ½ππ½


text:
@OromoProtests Wadessa near Ambo ( West Shawa). The conflict started three days ago in Galan-Wadessa village and spread to other vicinities. Soldiers began beating young men singing during Timket celebration chasing them through villages. Farmers asked them to leave their children alone. But the soldiers continued their harrassment into yesterday and shot 3 young men. Farmers then were enraged telling the military they won’t sit by and watch while they hunt their children like wild animal. This led to gun battle between farmers and local militia on one side and the Agazi forces on the other. Two farmers and three soldiers were killed. Also 4 soldiers and several farmers sustained wound. This is what has happened yesterday. It has not been possible to details of what has happened today except the conflict has continued and death toll from both side is expected to be much higher. Sources have reported seeing scores of military vehicles burned in Diki village located Galan-Wadessa and Ambo city. ( Similar conflict is going in Gindabarat, and I will get to you with details from there)
Note: this conflict might seem slowing down, but in reality its moving into a new phase. Unless the regime withdraws the military forces from villages and towns, the ongoing harassment of youth and sexual assault against women is going to fuel further escalation.
===============
Haala Wadeessatti ta’aa jiru hamma tokko qulqulleeffannee jira. Waldhabdeen kan eegale ganda Galaan Waddeessaa keessatti aduu ximqataa ture. Loltoonni Agaazii dargaggoota lamaa sadihin ayyaanarraa galan reebuutti seenan. Ummanni ilmaan keenya nu jalatti reebuu dhiisaa jedheen. Loltoonni garuu guyyaa lammataa, jechuunis, kaleessas joollee ganda keessa deemanii reebuu itti fufan. Yeroo kana qonnaan bultoonni hamma isin daa’imman keenya mana keessaa akka bosonuu adamsitan hin laallu jechuun walitti bahan. Dhukaasa walitti banameen qonnaan bultoonni lamaafi Agaaziin sadi battalumatti du’a. Agaazin afuriifi qonnan bultoonni heddunis ni madaayan. Kun kan kaleessa ta’eedha. Har’a lolli daran hammaatee itti fufee jira. Waan ta’e garuu guututti hin arganne. Ragaan ijaa tokko ganda Dikii jedhamtu tan Galaan-Waddeessaatifi Ambo jiddutti argamtu keessatti konkolaataan waraanaa hedduun gubatee arguu nuuf himee jira. ( Gindabarat keessattis haaluma walfakkaatutu jira. Qorannee guutuu isaa isiniif gabaasna)
Hubachiisa; waldhibdeen Oromiyaa keessaa waan qabbanaaye yoo fakkaatees bifa haarayaan sadakaa biratti cehuuf jira. Wayyaaeen loltoota ishee magaalotaafi gandoota baadiyyaa keessaa baasuu baattee reebichiifi dirqisiisanii gudeedun dubartootaa kunwaan itti fufeef,qonnaan bulaan keenya humna qabuun kabajaa ofii eegsisutti cehaa jira. Tarkaanfii ummanni dirqamaan itti seenaa jiru kana namuu bakka jiruu waan danda’uun gargaaruu qaba.


text:
Professor Bayyanaa Peexiroos Waayee Jawaar Mohaammad maal jedhu July 15, 2020Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: Jawar Mohammed, Simannaa Jawar Mohammed
trackback
Barreeffama Ajaahibaa: Professor Bayyanaa PeexiroosWaayee Jawaar Mohaammad”
Carraa Jawaar Mohaammad Ummata Oromootiif fi humnoota federaalistiitiif du’uuf argate namoonni argatan muraasa. Jawaar qaama jiru kan mootummaa dha ofiin jedhuuf lafee kokkeetti rakkatteedha.
Jawaar Mohaammad du’ees, jiraatees muummicha ministeera biyyattii ta’uu mirkaneessinee jirra.Jawaar hidhamuu fi hidhamuu dhabuun Biltsiginnaaf garaagarummaa hin qabu.
Jawaar Biltsiginnaaf goraadee gama lamaan qarame. Biltsiginnaan yoo isa ajjeefte lafatu adda banamee ishee liqimsa. Yoo gadlakkifte filannoon moo’atee mininsteera muummee ta’a.
Eertiraanis idaa kanarraa ni qoodatti. Bilisummaan Eertiraa dhiigaa fi lubbuu Jawaariitiin ni dhufa. Jawaar Mohaammad nama idil-addunyaati. Muldhataadha. Toophiyaa keessatti Jawaariin kan gahu eennu?
Hidhamuun Jawaar Mohaammad Toophiyaatti injifannoo dachaa dachaa fida.Jawaar kan kaabaa, kan kibbaa, kan bahaa fi kan dhihaattu deeggara. Jawaar akka Koloneel Abiyyii osoo hatuu fi osoo ajjeesu hin dabarsine. Biyya alaa kan jiru ummanni biyya keenyaa fudhatama kenneeraaf. Kana ta’uusaatiin guddinna Jawaar ammumaan asumaa achi argaarra. Woytiin hanga Fulbaanaa jiru dhimmi Jawaar fi dhimmi biyyaa murtii xumuraa ni argata!”
“ጀዋር መሐመድ ለኦሮሞ እና ለፌዴራል ኃይሎች ለመሞት ያገኘው ዕድል የሚያገኙት ጥቂት ሰዎች ናቸው! ጀዋር ላለው መንግስት ነኝ ባይ ጉሮሮ ውስጥ የተሰካ አጥንት ነው ።ጀዋር መሐመድ ኖረ ሞተ የሀገሪቷ ጠቅላይ ሚስትርነቱን አረጋግጠናል::ጀዋር መታሰሩና ባለመታሰሩ ለብልፅግና ልዩነት የለውም !ጀዋር ለብልፅግና በሁለት ጎን የተሳለ ጎራዴ ነው። ብልፅግና ብትገለው መሬት ተከፍቶ ይውጣታል።ብትለቀው በምርጫ አሸንፎ ጠቅላይ ሚኒስትር ይሆናል።ኤርትራም ከዚህ ዕዳ ትካፈላለች።የኤርትራ ነፃነት በጀዋር ደምና ህይወት ይመጣል።ጀዋር መሐመድ ዓለም አቀፍ ሰው ነው። ፊገር ነው።በኢትዮጵያ ውስጥ ጀዋር የሚያክል ማነው? የጀዋር መሐመድ መታሰር ድርብ ድርብ ድል በኢትዮጵያ ያመጣል።ጀዋርን ሰሜኑ፣ደቡቡ፣ምስራቁና ምዕራቡ ይደግፈዋል። በውጭ ያለው የሀገራችን ህዝብ ተቀብለውታል።ጀዋር እንደ ኮ/ሌ አብይ ሲሰርቅና ሲገል አላደፈም።በመሆኑ የጀዋር ግዝፈት በሀገራችን ከወዲሁ እያየን ነው።እስከ መስከረም ያለው ጊዜ የጀዋር እና የሀገሪቱ ጉዳይ የመጨረሻ ውሳኔ ያገኛል!” በፕ/ር #በየነ#ጴጥሮስ የተፃፈ
Comments»
No comments yet — be the first.


text:
COVID-19 dhabuudhaaf gorsaawwan fayyaa hawaasaa
Public Health Recommendations to Stop COVID-19 in Oromo
Qajeelchi haguuggiii fuulaa mana keessaa kan Kiing Kaawuntii Bitootessa 11 ni dhuma/ni dhaabbata
Kana jechuun Bitootessa 12 calqabee maal ta’a jechuudhaa?
Bakkeewwan uummataa mana keessaa heddu keessatti kanaan booda haguuggiin fuulaa barbaachisaa miti:
- Manneen Barnootaa, bakkeewwan oolmaa daa’immanii, fi manneewwan dubbisaa
- Manneen nyaataa fi mana bunaa
- Bakkeewwan sagadaa
- Jiimii, wiirtuuwwan bashannanaa fi bakkeewwan atileetiksii mana keessaa
- Bakkeewwan waanti nyaataman itti bitaman, bakkeewwan daldalaa, fi bakkeewwan qeenxabaan itti gurguramu
Bakkeewwan haguuggiin fuulaa amma illee barbaachisaa itti ta’e:
- Bakkeewwan kunuunsa fayyaa fi maneen yaalaa, hoospitaalaa, hospitaalaan alaa, bakkeewwan ilkaan itti yaalamu, fi manneewwan qorichaa dabalatee
- Bakkeewwan kunuunsaa/yaalaa yeroo dheeraa
- Bakkeewwan amala sirreessaa/mana hidhaa
Manneen daldalaa kan dhuunfaa, dhaabbileewwan, maneen barnootaa fi bakkeewwan eegumsi daa’immanii tarii uulagaalee haguuggii fuulaa kan mataa isaanii filatanii hojii irra oolchuu ni danda’u. Maaloo haguuggii fuulaa koowwachuu ittifufuudhaaf filannoowwan namootaa eegaafii.
To’annaa faca’iinsa Koronavayirasii gargaaruu fi nageenya walii eeguuf tarkaanfiiwwan kana fudhadhaa
Hayyisni ykn dahannoon inni gaariin talaallii argachuudha. Namoonni talaallii gutumaan guututti fudhatan yeroo ammaan kana waantoolii heddu nageenyaan hojjachuu ni danda’u akkasumas hawaasa keessatti COVID-19 xiqqeessuuf gargaaraa jiru.
Bakkeewwan saaxilamuuf carraa guddaa qaban (bakkeewwan uummanni itti baay’atu) keessatti haguuggee (mask) keewwachuun hunda eeguuf ni gargaara. Keessattuu namoota talaallii irraa eegumsa guutuu argachuu hin dandeenyeef, kan akka daa’imman xixiqqoo fi namoota haalli fayyaa isaanii vaayirasicha loluudhaaf dandeettii xiqqaa qabuuf barbaachisaadha.
Mallattoowan COVID-19 yoo qabaattan ykn nama qoratamee poozatiivii ta’e wajjin dhiyeenyaan yoo walquunnamtan ta’e qoratamaa.
COVID-19 f qoratamtanii poozatiivii yoo taatan ykn dhibichatti saaxilamuuf carraa guddaa yoo qabaattan, daftanii yaalii COVID-19 yeroodhaan argachuun (odeeffannoon Ingiliffa qofaan) dukubbii hammaataa fi hospitaala seenuu irraa ittisuudhaan gargaarsa kennuu ni danda’a.
Namoonni talaallii hin fudhanne kan irratti hirmaatan yoo ta’e, sochiiwwan adda addaa xixiqqaa fi kan manaa alatti raawwataman qofa taasisaa. Vaayirasichi mana keessatti haala salphaadhaan kan faca’uu/darbu ijaa ta’eef daldaaloonnii fi dhabbileewwan sochii qilleensa mana keessaa garii ta’ee fi gingilchaa (filter) qilleensaa (Toorri Interneetii Ingiliffaan) qabaachuudhaan vaayirasii qilleensa keessa jiru xiqqeessuu ni danda’u.
Infoografiikii (saxaatoo)
Walgargaaruf qophaayaa. Hawaassummaa jabeeffachuun yeroo jabduu keessa darbuuf nu gargaara.
Link/share our site at www.kingcounty.gov/covid/oromo


text:
Finfinnee, Fulbaana 20/2022 – Komishiniin Ogeessota Mirgoota Namoomaa Idil addunyaa Itoophiyaa irratti xiyyeeffatu (ICHREE) gabaasa argannoowwan jalqabaa isaa Mana Maree Mirgoota Namoomaa Dhaabbata Mootummoota Gamtoomaniif dhiheesseen, “sarbamni, kan akka ajjeechaa seeraan ala, gudeeddii, miidhaa saalaa, fi fi ummata nagayaa akka mala waraanaatti beelessuun Sadaasa 3, 2020 irraa eegalee Itoophiyaa keessatti raawwatamaa turuu isaaf wantootni amansiisoo ta’an jiraachu” akkasumas, “haalota baay’een, sarbamni kun yakka waraanaa fi yakka dhala namaa irratti raawwatame ta’uu isaa amanuuf sababoonni madaalawaa ta’an” akka turan ibseera.
Kana malees, Komishinichi xumura yaada “mootummaan Federaalaa fi mootummoonni naannolee michuu ta’an, eegumsa fayyaa, gaaddisa, bishaan, barnoota fi nyaata dabalatee, meeshaalee fi tajaajiloota lubbuun jiraachuuf barbaachisoo ta’an uummata Tigraay irraa toftaan mulquuf tarkaanfiiwwan bal’aa ta’an fudhataniiru jedhanii amanuu kan dandeessisu argachuu” ibseera.
Akka gabaasa UNOCHA dhiyeenya kana bahetti, “sochiin konkolaataa gargaarsa namoomaa daandii Samaraa – Maqalee geessu Hagayya 24 irraa eegalee dhaabbatee jira, kunis geejjibni dhiyeessii gargaarsa namoomaa gufachiisa. Torbanitti al lama Finfinnee fi Maqalee gidduutti balali’aa kan turee fi dhiheenya kana balaliisaa sadaffaa torbanitti taasisu eegaluuf akka qophaa’u kan beeksise Tajaajila Qilleensa Gargaarsa Namoomaa Dhaabbata Mootummoota Gamtoomanii (UNHAS), balaliiwwan isaa Hagayya 26 irraa eegalee ammallee dhaabbatee kan jiru yoo ta’u, kunis sochii hojjettoota gargaarsa namoomaa fi sochii maallaqa hojii gargaarsa namoomaaf oolu irratti danqaa uumeera,” jedhe.
”Rakkoon gargaarsa namoomaa Tigraay keessatti mul’atu, akkaataa ulfaatina isaa fi turii isaatin kan nama rifachiisudha,” jette dura teessuun Komishinichaa Kaari Beetii Murungii. “Tajaajila bu’uuraa, nyaata, eegumsa fayyaa, fi gargaarsa namoomaa bal’inaan akka hin arganne dhorkuu fi gufachiisuun ummata nagaa irratti dhiibbaa hamaa geessisaa jira, kunaafis yakka dhala namaa irratti raawwatame jennee amanuuf sababa madaalawaa qabna. Mootummaan Federaalaa beela akka mala waraanaatti fayyadamaa jira jennee amanuufis sababa amansiisu qabna” jette.
Komishinichi yeroo hojii isaa keessatti “hanqina yeroo fi hojjettootaa, akkasumas iddoowwanii fi sanadoota argachuu dhabuun” akka isa mudate ibsuun, “qaamolee UN adda addaa Itoophiyaa keessatti socho’an sanadootaa fi meeshaalee barbaachisan akka qooddatan” gaaffii dhiheessee “haal baay’inaan karaa irraa maqee, ykn harkifannaa garmalee booda deebii argachuu” ibseera. Kanaafuu, gabaasichi “ galmee guutuu taateewwan hundaa, akkasumas tarsiimoo haqaa ce’umsaa guutuu dhiyeessuu hin danda’u.”
Kana malees, gabaasni fuula 19 qabu kun “walitti bu’iinsa naannoo Tigraayii fi Amaaraa” kan daangeeffame fi “taateewwan filatamoo” irratti kan hundaa’eedha. Haa ta’u malee, sarbamiinsa mirga namoomaa hamaa baqattoota Eertiraa dabalatee lammiilee nagaa irratti raawwatame bal’inaan ibseera. Sarbamoonni kunneen adeemsa waraana Itoophiyaa keessatti raayyaa ittisa biyyaa Itoophiyaa, raayyaa ittisa Eertiraa, milishaa dabalatee humnoota naannoo Amaaraa fi garee hidhattoota al idile ‘Faannoo’, fi humnoota Tigraayiin sadarkaa adda addaatti raawwatamaniiru.
Caalaatti kan nama yaaddeessu ammoo waraanni Tigraay keessatti adeemsifamaa jiru deebi’ee eegaluun isaa balaa yakka hammeenyaa dabalataa fiduun Itoophiyaa rakkoo hamaa keessa galcha jechuun akeekkachiisa Komishinichi akeekkachisuu isaati.
Yaadota ariifachiisaa dhiheesse keessaa “Abbaan Taayitaa Misooma Mootummoota Gidduu (IGAD), Manni Maree Nageenyaa Gamtaa Afrikaa, fi Manni Maree Nageenyaa Mootummoota Gamtoomanii haala Itoophiyaa ajandaa isaanii keessa kaa’uun tarkaanfii nageenya fi tasgabbii deebisuuf kaayyeffate fudhachuun, kanaanis sarbama seera mirga namoomaa idil-addunyaa fi seera namoomaa dabalataan akka hin raawwatamne gochuu,” akkasumas walitti bu’iinsa fi sarbama mirga namoomaa fi seera namoomaa idil-addunyaa qaamolee hundaan hatattamaan akka dhaabbatu taasifamu hubachiiseera. AS


text:
Bulchootii mootummaa naannoo Oromiyaa warra lafaa dudubbisuu fi godina Oromiyaa akka akkaa irra maruutti jiran.
Hardhallee itti gaafatamaa waajjira ODP, jidduu –galeessaa obboo Addisuu Araggaa fi itti gafatamtootii mootummaa Oromiyaa hedduutti Yaaballotti biyyaan wal mari’ate.
Marii Abbootiin Gadaa, Maanguddoonni, Abbootiin Amantaa fi dhaabbilee gara garaa itti dhufan tanatti biyyitii rakkoo hedduu himatte.
Hujii misoomaa ta hin dhumatin,rakkoo nageennaa,msiioaa hedduu irratti mari’atan.“Qabeennii Booranaa loon, re’ee fi gaallii isaan bira dabree Oromiyaafuu tahu daldala seera hin qamneen dhabuutti jirraa jedhe,” jedha gabaasii ODP.
Tana malee ummatii akka hujii Diida Xuyyuuraa Yaaballotti jalqabanii dhaabbate dhumtu,hospitaala riferaalii, gabayaa horii guddaa hojjataniif gaafatan.
“Booranni sirna gadaa addunyaaf qoode nuufiis eebba qoodee nu qajeelchaa. Tanaafuu Oromoo fi Oromiyaa ijaaruu hojii teenyaa nuu obsaa nu eeggadhaa,” jedha oduun marsaa interneeti ODP irratti baate.


text:
FDG amma sa’atii kana ganama sa’a 2:30 irra eegalee barattootni fi uummanni godina addaa Oromiyaa Sulultaa, Laga Xaafoo fi Laga Daadhii
hiriira mormii isaa adeemsisaa jira.Gaaffiin uummanni dhiyeessaa jiru deebiin afaan qawwee tahuun isaa Diddaa keenya itti nu fifsiisa
jechuun Qeerroon dargaggootni oromoo magaala Sulultaa ganama kana qonnaan bulaa waliin daandii cufee hiriiree jira.
Akkasuma Laga Xaafotti uummanni maatii isaa tokko osoo hin hambisnee daanditti bahee mormii isaa dhaadannoodhaan dhageesisaa jira.Humnoonni waraanaa wayyaanees ganama Sulultaa fi Laga Xaafotti bobbaafamaa jiru.
Naannowaan Finfinnee guutummaan guututti Fincilatti hiriiruuf waamichas dabarsaa jira. Daandiiwwan guddaan gara Shaggar kaabaa geessu cufamaa jira
Goddinni Addaa Oromiyaa Sulultaa fi Laga Xaafoo akkasumas Daadhii keessatti FDG Itti Fufee Jira.
FDG amma sa’atii kana ganama sa’a 2:30 irra eegalee barattootni fi uummanni godina addaa Oromiyaa Sulultaa, Laga Xaafoo fi Laga Daadhii


text:
Monthly Archives: January 2019
SBO AMAJJII 25,2019. Oduu fi Haasaa Hayyu-Dureen ABO Jaal Daawud Ibsaa Amajjii 22,2019 Araara ABO fi Mootummaa Itophiyaa gidduutti maanguddummaa Abbootii Gadaa Oromiyaatiin Finfinnee Galma Giddu Gala Aadaa Oromootti taasisame irratti dubbatan
Aside
New wave of crackdown in Oromia
Aside
Updated: 20 January 2019-Partial lists of arrest of Oromo Liberation Front Executive officers, members, supporters and sympathisers in Oromia by Ethiopian government security forces
==============================
1. J.Jabeessaa Gabbisaa MSGABO
2. J.Amaan Filee BBWABO NAQAMTEE
3. J.Bulii Ejjeetaa BBKSABO
4. J.Galgaloo Waariyoo
5. J.Dambii Tashoomaa
6. J.Iddoosaa Taaddasaa
7. Obbo Balaay Yaadataa Gimbii
8. Koloneel Gammachuu Ayyaanaa
9. Faqqadaa Raggasaa
10. Obbo Getaachoo Bayyanaa (abbooti qabeenyaaf jaarsa )
11. Obbo Qanaatee Ayyaanaa (abbooti qabeenyaaf jaarsa)
12. Obboo Getaachoo Tolasaa (Shaanqoo) abbaa qabeenyaa.
13. Obbo Dastaa Lataa abbaa qabeenyaa
14. Obbo Awaluu Nagaadraas abbaa qabeenyaa
15. Obbo Nuuruu Baqqalaa abbaa qabeenyaa
16. Obbo Margaa Fayisaa hojeetaa Mot.
17. Anuumaa Darajjee Qeerroo
18. Guutamaa Gaaromaa Qeerroo
19. Dastaa Moosisaa Qeerroo
20. Mootummaa Gabayyoo barataa
21. Darajjee Guddataa barataa
22. Ababa Raggaasaa barata
23. Obbo Fiqiruu Nagaasaa,
24. Aadde Aagee Tarfaa,
25. Raguueel Hayiluu,
26. Henook yohannis,
27. Burqaa Biraanu,
28. Isiyaaq Zalalem fi
29. Solomon Shaanqoo
30. J/ Abbilee Dheeree /Buttaa Odaa/ (Miseensa #WBO)
31. Dajjaamach Bayyanaa (Shaambuu)
32. Lookoo Guutamaa waggaa 65 (Wallaggaa Jaarsoo)
33. Dawiit Qajeelaa Abbaa Gadaa (Wallaggaa Lixa Jaarsoo)
34. Dabala Fiqiruu (Wallaggaa Lixa Jaarsoo)
35. Diinqaa Adamuu (Wallaggaa Lixa Jaarsoo)
36. Fiqiruu Tadasaa barsisa (Wallaggaa Lixa Jaarsoo)
37. Cuuccaa Mulgeeta (Wallaggaa Lixa Jaarsoo)
38. Barsiisaa Akiliiluu Hordofaa (Dambi Doolloo)
39. Barataa Burqaa Yaaloo (yuunversiitii Walqixxee)
40. Naahiil Ababaa (Barsisaa Universty Amboo)
41. Dargaggoo Dukkallee Holotaa, Ona Qarcaa ganda Lamii Hirphaatti waraana EPRDFn ajjeesame
42. Turee Uddeessaa, Ona Qarcaa ganda Lamii Hirphaatti rasaasaan mataa keessa dhahamee amma Hospitaala Bulee Horaatti waldhaanamaa jira
43. Mijuu Birbirsaa, Ona Qarcaa magaalaa Qarcaa ganda 01tti ajjeesame
44. Abarraa Duuloo, magaalaa Qarcaa ganda 01tti ajjeesame
45. Taarikuu Elemaa, magaalaa Qarcaa ganda 02tti ajjeesame
46. Milkeessaa Galgaloo, magaalaa Qarcaa ganda 02tti ajjeesame
47. Tasfaayee Wubee, konkolaachisaa Ambulaansii magaala Qarcaa ganda 01tti ajjeesame
48. Alamuu Waddeessaa, magaala Qarcaa ganda 01tti ajjeesame
49. Roobalee Gammadee, ganda Lamii Qarcaatti ajjeesame
50. Guyyee Boggaalee, magaalaa Garbaa ganda 01tti ajjeesame
51. Lammii Hoxxeessaa, ganda Lamii Qarcaatti ajjeesame
52. Bariisoo Quruuxaa, maanguddoo ganna 80 ganda Lamii Hirphaa iddoo addaa Kellaa Fayyaa jedhamutti ajjeesaman.
53. Aadde Dukkee Shaggee maanguddoo ganna 70 Ona Qarcaa ganda Boorottuutti ajjeesaman.
54. Girmaa Dastaa jedhama. Lixa Shaggar Kaachisiirraa humna waraanaa mootummaa Itoophiyaatiin qabamee hidhame.
55. Baaccuu Margaa
56. Obbo Lookoo Guutamaa maanguddoo 65 (Wallagga Lixaa aanaa Jaarsootti)
57. Obbo Isaayyaas Mulugeeetaa Guutee hojjetaa humna Ibsaa Itoophiyaa damee Gimbii 15/01/2019 ) magaalaa Gimbii keessaa waraanni Itoophiyaan qabame.
58. Boontuu Waaqooyyaa Amboo irraa
59. Manguddoo Abbaabaa Maammoo Leeqaa irraa ‘
60. Abdataa Abarraa-Boojjii Dirmajjii magaala Biilaa
61. Damee Darajjee jedhama. Amajjii 3 bara 2019 Hoolotaa
62. Haagee Hambisaa Mudde 31 bara 2018
63. Laggasaa Abeetuu, Barsiiaa Rifty valley, Naqamtee
64. Nagaasaa Abarraa kan magaalaa Burraayyuu keessaa Amajjii 4 bara 2018 hidhame
65. Samuel Margaa
66. Obbo Girmaa Shawaa ( Jaarsa Biyyaa ) Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
67. Obbo Girmaa Turaa (Manguddoo) Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
68. Barsiisaa Dajanee Fiqaaduu -Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
69. Obbo Taganuu Hordofaa -Hojjetaa Mootummaa Shawaa Kaabaa Dagam, deeggaraa ABO
70. Obbo Alamaayyoo Addunnaa -Q/bulaa, Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
71. Obbo Warquu Raggaasaa -Bulchaa Gandaa, Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
72. Barsiisaa Yirgaalam Pheexiroos , Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
73. Muluu Xaafaa, Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
74. Barsiisaa Lammaa Fayyisaa, Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
75. Barattuu Hayimaanot Lammaa, Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
76. Qeerroo Hayiluu Dabalee, Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
77. Obbo Ashannaafii Hayilu – Hojjetaa Mootummaa, Shawaa Kaabaa Dagam, deeggaraa ABO
78. Mimi Dawut, Wallaggaa
79. Kaasayee Qananiisaa, Amboo.
80. Olii Dhugumaa, Amboo, 19 January 2019
81. Mangee Tafarii, Amboo, 19 January 2019
82. Hajii Nuuruu Suleemaan Iluu Abbaa Booraa , Aanaa Yaayyoo 18/012019
83. Obbo Kaffaaloo Gazaanyi Iluu Abbaa Booraa , Aanaa Yaayyoo 18/012019
84. Fayyisaa Lammii
85. Fayyeeraa Mokonnin
86. Lataa Wiirtuu
87. Mijuu Birbirsaa
88. Milkeessaa Galgaloo
89. Obbo Zalaalam (Angar Guutee)
90. Warquu (Angar Guutee)
91. Obboo Burqaa Janboor, Bulchaan Anaa Baabboo Ganbeel, Humna RIB hidhame
92. Obbo kabbadee Dhaabaa (Kombolcha Guduru)
93. Barsiisaa Taakkalaa Abbabaa (Kombolcha Guduru)
94. Barsiisaa Geetaachoo Alamaayyoo (Kombolcha Guduru)
95. Fayyeraa Toleraa, konkolaachisaa, Godina wallagaa bahaa aanaa Eebantuu
96. Turee Uddeessaa, Ona Qarcaa ganda Lamii Hirphaatti rasaasaan mataa keessa dhahamee amma Hospitaala Bulee Horaatti waldhaanamaa jira
97. Mijuu Birbirsaa, Ona Qarcaa magaalaa Qarcaa ganda 01tti ajjeesame
98. Abarraa Duuloo, magaalaa Qarcaa ganda 01tti ajjeesame
99. Taarikuu Elemaa, magaalaa Qarcaa ganda 02tti ajjeesame
100. Milkeessaa Galgaloo, magaalaa Qarcaa ganda 02tti ajjeesame
101. Tasfaayee Wubee, konkolaachisaa Ambulaansii, Qarcaa ganda 01tti ajjeesame
102. Alamuu Waddeessaa, magaala Qarcaa ganda 01tti ajjeesame
103. Roobalee Gammadee, ganda Lamii Qarcaatti ajjeesame
104. Guyyee Boggaalee, magaalaa Garbaa ganda 01tti ajjeesame
105. Lammii Hoxxeessaa, ganda Lamii Qarcaatti ajjeesame
106. Bariisoo Quruuxaa, ganna 80 ganda Lamii Hirphaa, Kellaa Fayyaa ajjeesaman.
107. Aadde Dukkee Shaggee ganna 70 Ona Qarcaa ganda Boorottuutti ajjeesaman.
108. Adde Liidiiyaa Goobanaa (haadha ijoollee afurii, Najjoo,
109. Gammachiis Nagaasee, Oromiyaa lixaa, magaalaa Najjoo
110. Abdii Taammiruu, Oromiyaa lixaa, magaalaa Najjoo
111. Getaachoo Awwal, Oromiyaa lixaa, magaalaa Najjoo
112. GUutamaa Idoosaa, Oromiyaa lixaa, magaalaa Najjoo
113. Solomoon Fiqaaduufi, Oromiyaa lixaa, magaalaa Najjoo
114. Fiqiruu moosisaa, Oromiyaa lixaa, magaalaa Najjoo
QABSOO, QUBEE, DHALOOTA QUBEE, QEERROO fi DHALOOTA QAROO
Aside
===================
Seenessa
Seenaan qorannaa taateewwan darbanii keessattuu kan dhimmoota ilmaan namaatiin walqabateeti. Seenaan mata-duree bal’aadha; seenaan taateewwan walitti hidhamanfi bal’aa qorata. Taateewwan immoo ogeessaan qortamu; mala ittiin qortamanis qabu. Bu’aan qorannoo immoo ni himama; ni barraa’a; ni seenessama. Hunduu ogeessaafi ogummaa barbaada. Ani nama ogeessa seenaa waan hin taaneef dhimma kana keessa hin seenu.
Ka’umsi koo hubannoon akka nama dhuunfaatti taateewwan saba Oromoo jaarraa 20ffaa irraa kaasee mudataa turan, haala amma akka sabaatti itti jiruufi itti bahumsa fuulduree keenyaa irratti qabu yaada muraasaan seensessuu ykn akeekuu barbaadeeni.
Dimshaashumaan kaa’uuf sabni Oromoo jaarraa 20ffaa dura seeraafi sirna tolfatee jiruufi jireenya tasgaba’aa, nagaan, bilisummaan, badhaadhinaan, jaalalaafi tokkummaan jiraachaa ture. Garuu jaarran 20ffaa Oromoof jarraa hamaa ture; diinatu waraanaan itti duule; nagaatu boorahe; jiruutu manca’e; mirgatu irraa sarbame; eenyummaa isaatu faalame, bilisummaan irraa mulqamee roorroon itti galte. Jaarraa walakkaaf akkasitti jiraate. Gaafa roorroon itti hammaatu mala malate. Falli malame immoo #QABSOO dha. Qabsoon haalaafi kallattii hedduun eegalame. Galiin qabsoo immoo mirga sarbame deebifachuu, bilisummaa irraa mulqame deebisee hunfachuu, eenyummaa gatantare cimsachuu, jiruufi jireenya jige utubachuu fi seeraafi sirna isaatiin deebisee of bulchuudha.
Erga gaafa qaanqeen fincilaa qabsiifamee dubbii, sirba, geerrarsa, dhaadannoo, gammachuufi gadda Oromoo keessatti jechi akka QABSOOtti irra dedeeb’ee ka’aa ture jira natti hinfakkaatu (kun qorannoo cimaa gara sirna afaaniitiin barbaada).
Dhuma jaarraa 20ffaa jala abdiin qabsoon Oromoo galma gahuu mul’atee ture. Haata’uutii qabsoon taasifame calaqqee bilisummaa agarsiisee deebi’ee dimimmise, garuu bu’aa tokko buuse. Innis #QUBEE dha. Qubeen Afaan Oromoo afaan dubbiirraa gara afaan barruutti gahumsaan jijjiiruun uummata keessa faca’e. Qubeen uummataa keessatti facaasamee deebisee buu’aa buuse. Bu’aan Qubee #DHALOOTA_QUBEE dha.
Dhaloonni Qubees afaan isaan, seenaa isaa baratee, eenyummaa isaa uffatee, aadaa isaa dagaagsaa fincila diddaa gabrummaa finiinse. Fincilli Dhaloota Qubees bu’aa biraa buuse. Innis jaarmayaa fi tokkummaa #QEERROO Oromooti.
Qabsoon jaarraa walakkaa oliif deemaa tures tokkummaa, naamusaa fi gootummaa Qeerroo fi Qarree Oromootiin aangoo diina harkaa mulquun haraka Oromoo galche. Aangoon furtuudha; furtuu bilisummaan dhugaa ittiin mirkanaa’u; furtuu nagaafi tasgabbiin ittiin bu’u; furtuu tarsiimoon badhaadhinaa ittiin qajeelu. Amma illee aangoon argame osoo hin ititiin raafamaa jira. Raafamni kun danqama hedduu fidullee furmaata argachuunsaa hinoolu. Abdiin nagaa, tasgabbii, bilisummaa, badhaadhinaa gabbachaa jira.
Abdiin kun hojii guddaa barbaada. Dhaloonni Qubee jarmayaafi tokkummaa Qeerrootiin qabsoo bakkatti kan galche jaarraa 21ffaa keessa. Jaarraan kun immoo jiruufi jireenya dandeettiifi ogummaa addaa gaafatu fidee jira. Jarraan 21ffaa, jaarraa addunyaalessaa (giloobaalaayizeshinii) dha; jaarraa odeeffannooti; jaarraa beekumsaafi ogummaati; jaarraa saayinsiifi teeknooloojiiti. Kun carraafi rakkoo cimmaa baatee jira. Kanaaf immoo dhaloonni of qupheessuu qaba; kunis gargaarsa qaama hundaa gaafata.
Akka kooti, jaarraa 21ffaa keessatti milkaa’uuf Dhaloonni Qubee dhaloota cimaa uumuu qaba. Dhaloonni itti aanu #DHALOOTA_QAROO (Smart Generation) akka ta’u abdiin qaba.
Waa’ee Dhaloota Qaroo yeroo biraan bal’inaan itti deebi’a.
Hayyee!
Doorsisaa fi Hidhaan Mootummaan Itoophiyaa Miseensotaa fi Hoogganoota ABO Irratti Gaggeessu Hatattamaan Akka Dhaabbatu Gaafanna !
Aside
(Ibsa ABO – Amajjii 19, 2019) Jimaata kaleessaa (Amajjii 18, 2019) Hoogganoota ol’aanoo ABO keessaa tokko kan tahan Miseensa Shanee Gumii fi Gaafatamaa Damee Siyaasaa ABO Jaal Jabeessaa Gabbisaa, akkasumas, Jaal Amaan Filee, Dr. Bulii Ejjetaa, Dambii Tashoomaa, Galgaloo Waariyoo fi Iddoosaa Taaddasee kan keessatti argaman Miseensotni fi deggertootni ABO humnoota tikaa Mootummaa Itoophiyaatiin qabamanii hanga ammaatti tohannoo Mootummaa EPRDF jala jiru.
Guyyaa sana duraas (Amajjii 17, 2019) Coloneel Gammachuu Ayyaanaa fi hiriyaan isaa Obbo Faqqadaa jedhaman haaluma wal fakkaataadhaan qabamanii hanga ammaatti gadi hin lakkifamne. Kana malees guutuu Oromiyaa keessatti namootni miseensotaa fi deggertoota ABO tahuutti shakkaman dhibbootaan qabamanii manneen hidhaatti guuramaa jiru.
Doorsisaa fi hidhaadhaan sodaachisanii namoota ilaalcha siyaasaa kan Paartii biyya bulchuu irraa adda tahe qaban humnaan ukkaamsanii bulchuuf yaaliin waggoota 27 dabraniif EPRDF taasise wareegama lubbuu ilmaan biyyaa kumootaan lakkaawamuu fi barbadaawinsa qabeenyaa herregaaf hin salphanne dhaqqabsiisuu malee bu’aan inni argamsiise hin jiru. Har’as EPRDF kan dabre irraa barachuu dadhabee, waadaa jijjiirama argamsiisuuf Ummataaf seenes diigee doorsisa, hidhaa fi ajjeechaadhaan ilaalcha siyaasaa kan isaa irraa adda tahe humnaan ukkaamsuu hanga itti fufetti nagaa fi tasgabbiin barbaadamu argamuu hin danda’u. Abdiin jijjiiramaa wareegama qaalii ilmaan Ummatootaan argame kunis adeemsa akkanaatiin dhugoomuu hin danda’u
Ummatni keenya hacuuccaa siyaasaa, saamicha dinagdee fi dhiitta mirga namoomaa Mootummoota Itoophiyaatiin isa irra geessifaman of irraa dhaabuuf qabsoo hadhaawaa baroota dheeraaf gaggeesseen carraa jijjiiramaa amma mul’atu kana wareegama ilmaan isaatiin argamsiise. Har’a garuu maqaa “ol’aantummaa seeraa kabajsiisuu” jedhuun kanneen ari’atamaa, doorsifamaa, hidhaatti guuramaa fi ajjeefamaa jiran warruma kaleessa haala ture sana jijjiiruuf wareegama baasaa turan sana tahuun waan hedduu ummata keenya gaddisiisaa fi garaa hammeessaa jiru dha. Kun ammoo jijjiirama eegalame kana ni gufachiisa malee hin milkeessu. Waan taheef, Mootummaan EPRDF (Bulchiinsi Dr. Abiy) waadaa ummataaf seene kabajee, sochii gama duubaa eegale kana irraa dhaabbatee, haqa jallachuutti jiru kana sirreessuudhaan boqonnaa jijjiiramaa kan wareegama qaalii ummatoota biyya kanaatiin banamee jiru kana milkiidhaan xumursiisuuf fuul-duratti deemuudhaan gahee isaa akka bahatu gaafanna.
Maayyii irratti, doorsisaa fi hidhaa Hoogganootaa fi miseensota, akkasumas, deggertoota keenya irratti Mootummaa Itoophiyaatiin ba’inaan gaggeeffamaa jiru kana cimsinee balaalleffachaa, gochaan kun dhaabbatee, (Jaal Jabeessaa Gabbisaa fi hiriyoota isaa dabalatee) kanneen guutuu Oromiyaa keessatti hidhamanis haal-duree tokko malee hatattamaan akka gadi lakkifaman gaafanna. Ummanti keenyas (keessattuu Qeerroon) osoo ilaallee agarruu qaanqeen jijjiiramaa wareegama keenyaan qabsiisne deebitee akka hin dhaamnee fi qabsoon keenya duubatti akka hin deebineef akkuma kaleessaa bakka jirru hundaa tokkummaadhaan kaanee boqonnaa qabsoo karaa nagaa jalqabne kana akka fiixaan baasnu ABO yaamicha isaa haaromsa.
Injifannoo Ummata Oromoof !
Adda Bilisummaa Oromoo
Amajjii 19, 2019
BECAUSE THEY ARE OROMO: HIDHAA fi AJJEECHAA OROMIYAA
Aside
(QB, 19 Amajjii 2019) Hoggantoota, Miseensotaa fi Deegagrtoota ABO Ajjeesuu fi Hidhuun Oromiyaa keessatti itti fufe.
======================
1. J.Jabeessaa Gabbisaa MSGABO*
2. J.Amaan Filee BBWABO NAQAMTEE
3. J.Bulii Ejjeetaa BBKSABO*
4. J.Galgaloo Waariyoo
5. J.Dambii Tashoomaa
6. J.Iddoosaa Taaddasaa
7. Obbo Balaay Yaadataa Gimbii
8. Koloneel Gammachuu Ayyaanaa*
9. Faqqadaa Raggasaa
10. Obbo Getaachoo Bayyanaa (abbooti qabeenyaaf jaarsoolii biyyaa)
11. Obbo Qanaatee Ayyaanaa (abbooti qabeenyaaf jaarsoolii biyyaa)
12. Obboo Getaachoo Tolasaa (Shaanqoo) abbaa qabeenyaa.
13. Obbo Dastaa Lataa abbaa qabeenyaa
14. Obbo Awaluu Nagaadraas abbaa qabeenyaa
15. Obbo Nuuruu Baqqalaa abbaa qabeenyaa
16. Obbo Margaa Fayisaa hojeetaa Mot.
17. Anuumaa Darajjee Qeerroo
18. Guutamaa Gaaromaa Qeerroo
19. Dastaa Moosisaa Qeerroo
20. Mootummaa Gabayyoo barataa
21. Darajjee Guddataa barataa
22. Ababa Raggaasaa barata
23. Obbo Fiqiruu Nagaasaa,
24. Aadde Aagee Tarfaa,
25. Raguueel Hayiluu,
26. Henook yohannis,
27. Burqaa Biraanu,
28. Isiyaaq Zalalem fi
29. Solomon Shaanqoo
30. J/ Abbilee Dheeree /Buttaa Odaa/ (Miseensa #WBO)
31. Dajjaamach Bayyanaa (Shaambuu)
32. Lookoo Guutamaa Manguddoo waggaa 65 (Wallaggaa Lixa Jaarsoo)
33. Dawiit Qajeelaa Abbaa Gadaa Jaarsoo (Wallaggaa Lixa Jaarsoo)
34. Dabala Fiqiruu (Wallaggaa Lixa Jaarsoo)
35. Diinqaa Adamuu (Wallaggaa Lixa Jaarsoo)
36. Fiqiruu Tadasaa barsisa (Wallaggaa Lixa Jaarsoo)
37. Cuuccaa Mulgeeta (Wallaggaa Lixa Jaarsoo)
38. Barsiisaa Akiliiluu Hordofaa (Dambi Doolloo)
39. Barataa Burqaa Yaaloo (yuunversiitii Walqixxee)
40. Naahiil Ababaa (Barsisaa Universty Amboo)
41. Dargaggoo Dukkallee Holotaa, Ona Qarcaa ganda Lamii Hirphaatti waraana EPRDFn ajjeesame
42. Turee Uddeessaa, Ona Qarcaa ganda Lamii Hirphaatti rasaasaan mataa keessa dhahamee amma Hospitaala Bulee Horaatti waldhaanamaa jira
43. Mijuu Birbirsaa, Ona Qarcaa magaalaa Qarcaa ganda 01tti ajjeesame
44. Abarraa Duuloo, magaalaa Qarcaa ganda 01tti ajjeesame
45. Taarikuu Elemaa, magaalaa Qarcaa ganda 02tti ajjeesame
46. Milkeessaa Galgaloo, magaalaa Qarcaa ganda 02tti ajjeesame
47. Tasfaayee Wubee, konkolaachisaa Ambulaansii magaala Qarcaa ganda 01tti ajjeesame
48. Alamuu Waddeessaa, magaala Qarcaa ganda 01tti ajjeesame
49. Roobalee Gammadee, ganda Lamii Qarcaatti ajjeesame
50. Guyyee Boggaalee, magaalaa Garbaa ganda 01tti ajjeesame
51. Lammii Hoxxeessaa, ganda Lamii Qarcaatti ajjeesame
52. Bariisoo Quruuxaa, maanguddoo ganna 80 ganda Lamii Hirphaa iddoo addaa Kellaa Fayyaa jedhamutti ajjeesaman.
53. Aadde Dukkee Shaggee maanguddoo ganna 70 Ona Qarcaa ganda Boorottuutti ajjeesaman.
54. Girmaa Dastaa jedhama. Lixa Shaggar Kaachisiirraa humna waraanaa mootummaa Itoophiyaatiin qabamee hidhame.
55. Baaccuu Margaa
56. Obbo Lookoo Guutamaa maanguddoo 65 (Wallagga Lixaa aanaa Jaarsootti)
57. Obbo Isaayyaas Mulugeeetaa Guutee hojjetaa humna Ibsaa Itoophiyaa damee Gimbii 15/01/2019 ) magaalaa Gimbii keessaa waraanni Itoophiyaan qabame.
58. Boontuu Waaqooyyaa Amboo irraa
59. Manguddoo Abbaabaa Maammoo Leeqaa irraa ‘
60. Abdataa Abarraa-Boojjii Dirmajjii magaala Biilaa
61. Damee Darajjee jedhama. Amajjii 3 bara 2019 Hoolotaa
62. Haagee Hambisaa Mudde 31 bara 2018
63. Laggasaa Abeetuu, Barsiiaa Rifty valley, Naqamtee
64. Nagaasaa Abarraa kan magaalaa Burraayyuu keessaa Amajjii 4 bara 2018 hidhame
65. Samuel Margaa
66. Obbo Girmaa Shawaa ( Jaarsa Biyyaa ) Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
67. Obbo Girmaa Turaa (Manguddoo) Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
68. Barsiisaa Dajanee Fiqaaduu -Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
69. Obbo Taganuu Hordofaa -Hojjetaa Mootummaa Shawaa Kaabaa Dagam, deeggaraa ABO
70. Obbo Alamaayyoo Addunnaa -Q/bulaa, Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
71. Obbo Warquu Raggaasaa -Bulchaa Gandaa, Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
72. Barsiisaa Yirgaalam Pheexiroos , Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
73. Muluu Xaafaa, Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
74. Barsiisaa Lammaa Fayyisaa, Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
75. Barattuu Hayimaanot Lammaa, Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
76. Qeerroo Hayiluu Dabalee, Shawaa Kaabaa Aanaa Dagam, deeggaraa ABO
77. Obbo Ashannaafii Hayilu – Hojjetaa Mootummaa, Shawaa Kaabaa Dagam, deeggaraa ABO
78. Mimi Dawut and many other are now in prison.
*Dr. Buli Edjeta, and OLF executive committee member, *Jabessa Gabbissa, a high ranking OLF military official,
*Colonel Gamachu Ayana,
Free all Oromo Political Prisoners!
SBO AMAJJII 16,2019. Oduu, Hiriira guyyaa barattoota Oromoo Amboon taasisamuuf yaamame irratti yaada hirmaattotaa akkasumas Gujii Lixaa keessatti ajjechaa waraanni EPRDF ummata nagaa irraan gahaa jiru irratti gaaffii fi deebii jiraataa naannoo waliin
Aside
SBO AMAJJII 16,2019. Oduu, Hiriira guyyaa har’aa barattoota Amboon yaamame irratti yaada hirmaattotaa, akkasumas Gujii Lixaa keessatti dhumaatii waraanni mootummaa EPRDF ummata irraan gahaa jiru ilaalchisuun gaaffii fi deebii jiraataa naannoo waliin
Aside
Ummata keenya Oromoo dararama ulfaataa keessummeessaa jiruuf waan dandeenyuun haa birmatnuuf!
Aside
(Ibsa Qeerroo Bilisummaa Oromoo, Amajji 14,2019)Daguuggaa sanyii uummata keenya Oromoo irratti raawwataa jiru utuu arginuu, utuu dhageenyuu callisuu hindandeenyu. Mootummaan rakkoo Adda Bilisummaa Oromoo waliin qabu karaa nagaa furuu didee waraanaan ABO balleessuu irratti hojii hojjetaa jiru cimsinee balaaleffanna. Nuti kan qabsaa’aa turreef nagaan Oromoo akka deebi’uuf malee, araddaan Oromoo xiyyaara waraanaan akka barbadaa’uuf miti.
Hoggana EPRDF afaan Qawween rasaasaan nu ajjeesu bakkaa kaafnee, hoggana Elekoopteraan daguuggaa sanyii raawwatu ofirra bulchuufis qabsoon goone hinjiru. Kun ta’ee utuu jiru mootummaan akkuma “yoo dogoggora raawwatne dhiifama gaafanne beenyaa kaffalla” jedhee dhaadatetti lubbuu lammilee keenyaa guyyaa kaleessaa Qellem Wallaggaa keessatti Xiyyaaraan Boonbii rafarafuudhaan akeeka jallataa, garajabummaan raawwateen ilmaan Oromoo nagaa lakkoofsi itti hinbahin barbadeesse. Kana biratti manneen Barnootaa guutummaatti bakkoota addaa addaatti Elekoopteraan rukuutuudhaan barbadeessee jira. Akeekni akkanaa uummata irratti raawwachuun barnootaan ala Oromoo taasisuuf kan adeemaa jiruuf yaalaa dhabanii uummatni akka dhuman gochuun akeeka Daguuggaa sanyii keessaa tokko ta’uu hubanna. Gochaa kana eenyuun olitti, sirna Oromoo hacuucaa tureen olitti waan nurra geessisaa jiruuf kan balaaleffannu ta’uu Qeerroo Bilisummaa Oromoo nii hubachiisa.
Akkasuma saamichi dhaabbilee hawwaasaa kanneen akka mana Qorichaa fi manneen Baankii irratti adeemsifamaa jiran, utuu waraanni mootummaa uummata daguugaa jiranii saamicha dabalee raawwatamaa jiru cimsinee balaaleffanna. Hidhaan lammilee nagaa Oromoo irra bakka maratti raawwataa jiru mootummaan halduree tokko malee dhaabu akka qabu Oromoon bakka maraa nu cina dhaabbatee gaafaachuu akka qabu dhaamna!
Kanaaf bakka maraa waliif dirmachuutiin Oromoo waan qabuun akka wal bira dhaabbachuu qabnu, mootummaa uummata nagaatti Boonbii Xiyyaaraan roobsaa jiru yakka suukaneessaa raawwataa jiruu irraa akka of qusatuuf qaamotni daguuggaa sanyii raawwataa jiranis gaafatama akka fudhachuu qabaniif addunyaatti gama danda’u maraan uummatni Oromoo akka lallabee himatu gaafanna.
Injifannoon uummata Oromoof
Ibsa Qeerroo Bilisummaa Oromoo
Amajji 14,2019


text:
Warri nama deggaaru qofaan golgaman akeekaaf kaayyoo dhaaba deeggaruu baruu qaban.!!
=======
ABO waan jaalannuuf hogganoota (hayyu duree, kora sabaa….) komanna malee waan jibbinuuf miti. Ani aka dhunfa kotti waa’ee hir’ina hoggansaa yoon dhubbadhu akeeka dhaabichaa miti kan haasawu. Deeggaraafi miseensa dhaaba biraa taheetii miti. Hanqinni hoggana ABO akeeka dhaabaa kan kaleessaa san laamsheessee okkolchiisaa jira. Nuti immoo kan dubbannuuf balaa irraa eewaluufi. Waan hin jaalanne maqaahuu hin beekan waan taheef. Kanaaf ABO’n dhiigaaf lafee teenya. Dhaabni Adda Bilisummaa Oromoo kan arra namni nuuf kennu osoo hin taane; kan namoonni gar-tokkeen nuun badhaasuufi nuun hoongeessu osoo hin taane kan goonni dhugaa, hayyoonni haqaa nuuf bu’uranii, nu dhaalchisanii dabraniidha. Hoggansi ABO immoo dadhabina hamaa, hanqina guddaa qaban kana osuma beekanii yoo namni quuqamee waa’ee qabsoo irraa dubbate olola summaa’aa namarratti biifuun hojii ala nama godhuu barbaadu. (Hayyoota, qabsaa’oota meeqa haala kanaan qabsoo keessaa facaasan?)
Ilmaan Oromoo osoo kan ABO jibbu tahee hoggansi dhaabichaa qilee seenuus dantaa irraa hin qabnu, ni callifna maqaa isaatuu hin dhoynu ture. Yoo waa’ee hogganoota ABO dubbannu immoo waa’ee hir’ina qaama gaggeessaa malee waa’ee akeeka ABO miti. Kayyoofi akeeka ABO kan jalqabaa hanga ammaa jiru tokkoo dha. Kan eenyulleen jijjiiruu danda’uu miti. Eenyulleen komachuuf aangoos tahee dandeettii hin qabu. Kan akeekaafi kaayyoo dhaabichaa dabsaa, qabsoo dhaabichaa miidhaa jiru qaama hoggansaati. Akeekaaf kaayyoon dhaabichaa kaleessaas, arraas, boruus hin jijjiiramtu, qaama hogganuutu shaalalchuuf yaala malee. Kanaaf immoo qaamni hoggansaa yoo hir’ina isaanii dubbannu, dhugaa san hubachuu qaban. Nama komachuu osoo hin taane hir’ina isaani sirreessuu qaban. Turanii, turanii komii namaatif as bahuu isaan irra hin jiraatu.
Hubadhaa!! Yeroo namni tokko hir’ina hoggansa dhaabaafi yaada fooyya’iinsaa kaasu warreen dhaabaafi hoggana addaan baasanii hin beekne garuu walitti hidhanii akka waan akeekaaf kaayyoo dhaabichaa komachaa jiran itti fakkaatu hedduudha. Garri tokko warruma qaama hoggansaa keessaa kanneen osoo humaa hin hojjanne faarfamuu qofa fedhan yoo tahu isaan kun xiqqollee komin nun tuqin ilaalcha jedhuun warra xaxamanii dha. Jarri akkanaa kun ilaalcha isaanii irratti hundaa’uun damee lamaatu jira. Dameen tokko warra akka maleeykaatti of ilaalanii hanqina hin qabnu jedhanii yaadan yoo tahu isaan kaan immoo akka hanqina qaban osuma beekanii faaydaa roga kanaan argatan tursiifachuuf wayta hir’ina isaanii irraa dubbatamu isaan adeemsa micciiruun akka waan ati jibbiinsa kaayyoo dhaaba qabduufi dhaabicha komachaa jirtuu fakkeessuuf wixxifatanii dha. Isaan kun faaydaa sabaa osoo hin tahin faaydaa dhunfaa waan giddu galeeffataniif akka maddi isaani hin cinneef nama dubbatu dhaaba waliin wal dhooysisuuf yaalan.
Garri tokko immoo fedhiifi hamilee qofaan bokokanii hubannaa osoo hin qabne, deeggaruu malee nama moo akeeka deeggaraa jiraachuu isaatu kanneen hin beekneedha. Hubannaa dhabuu irra kan ka’e yoo ati hir’ina qaama hoggansaa tuqxu akka waan kutaa, godinaafi lagaan hogganoota komachaa jirtuu itti fakkaatuu dha. Waa’ee hoggansaa yoo dubbannu waa’ee kutaas, waa’ee dhaabaas miti kan dubbachaa jirru. Dhaabaafi hoggansa addaan baasani hubachuu isaan irra jiraata. Kan deeggaruu qabnuus akeeka malee namaa miti. Kan jaalannuus akeeka dhaabaa malee namaa tahuu hin qabu. Namni dhibba jijjiiramuus akeekni dhaaba tokkoo immoo gonkuma hin jijjiiramu. Kanaaf wayta goonni kumaatamni wareegamu, gariiniis jijjiiramaan, gariin dhaabicha keessaa bahan kaayyoon kaleessaa immoo ammallee hin jijjiiramne numa jirti. Fuula duraas hanga ummannii Oromoo ardii irraa jiraatuus kaayyon ABO ni jiraatti. Hoggansi dhaabichaa immoo akkuma duraan irraa jijjiiramaa dhufan ammaas ni jijjiiramu. Kanaaf warri nama deggaaru qofaan golgamtan dhaaba deeggaruu baruu qabdan.


text:
Hayyuun Aadaa fi Argaa-Dhageettii Oromoo Obbo Dabbasaa Guyyoo dhabaman October 11, 2015Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: Abbaa Liban Dabbasaa Guyyoo, Because I am Oromo, Nagaa Oromoo, Oromo
add a comment
Dhaamsa hatattamaa ilmaan Oromoo hundaaf Nairobii irraa
Obboo Dabbasaa Guyyoo ykn obboo Abbaa Liban Dabbasaa Guyyoo ji’a dabre guyyaa 27.9.15 ayyaana irreechaa Nairobi ti kabajame oole irraatti argamuun eebbisanii sirna ayyanicha akka rawatameen gara manaa galee booda akkuma gadi baheen osoo manatti hin deebi’in haga har’aa achi buutee isaa nama himu hin garre bakkootaa jiran hunda laallamee polisaa fi chief tis gabaafamee waatakko hin garre.
Kaanaaf diinaan ukkanfamuu malaa waan tahamuu qabu irratti dirmadhaa.
(Sagalee Bilisummaa Oromoo – Onkoloolessa 10, 2015)
OMN: Oduu Onk. 9, 2015 – Argaa fi dhageettii seenaa Oromoo yeroo dheeraaf barsiisaa kan turan, Obbo Dabbasaa Guyyoo, dhiheenna kana, Keeniyaa magaalaa Naayiroobii keessaa, dhabamuun himame.
Obbo Dabbasaa Guyyoo ayyaana Irreechaa gaafa Fulbaana 27 bara 2015 magaalaa Naayiroobii keessatti kabajamee ture irratti argamuun, gorsa adda addaa baqqattoota Oromoof kennaa kan turan yoo ta’u, erga sirni ayyaanichaa xumuramee booda haga ammaatti gara mana isaanitti kan hin deebine ta’uun himamee jira.
Fira Obbo Dabbasaa Guyyoo kan ta’an, Obbo Shaamil Alii akka nuuf himanitti, ayyaana Irreechaa kabajamee ture irraa qooda fudhataa kan turan ta’uu nutti himuun, ayyana sana booda haga ammaatti bakki isaan jiran kan hin beekne ta’uu dubbatan.
Dhabamiinsa Obbo Dabbasaa ilaalchisee, waldaa Hawaasa baqqattoota Oromoo Keeniyaa fi, waajjiraalee buufata poolisii biyyattii heddutti iyyachuu isaanillee Obbo Shaamili ibsanii jiru.
READ THE FULL STORY (OromiaMedia.org)
https://www.oromiamedia.org/2015/10/hayyuun-aadaa-fi-argaa-dhageettii-oromoo-obbo-dabbasaa-dhabaman/
—–
RELATED: Abbaa Liban Dabbasaa Guyyoo on the Oromo Gadaa Civilization:
Oromia: OBS: Qophii Faana Gaazexxeessaa Horroo Guduruu: Seena Odaa Bulluq October 11, 2015Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: Gadaa System, Gadaa: Ancient Africa (Oromo) democratic system is a form of direct democracy, Odaa Bulluq, Odaa Bultum, Odaa Nabee, Odaa Roobaa, Odaa Roobee, Oromo, Sirna Gadaa, Sirna Gadaa Oromo, Xaayyaa (Tiya) Oromo Gadaa Heritage
add a comment
http://Qophii Faana Gaazexxeessaa Horroo Guduruu.


text:
Sooma Raajotaa
Sooma Raajotaa
Sooma jechuun yeroo murtaa’eef nyaatotaafi dhugaatiiwwan bu’aa beeladaa ta’aniifi nama macheessan iraa lagachuu jechuu dha. Isaan kunis foon namaa gabbisuun cubbuutti kan nama saaxilaniifi mootummaa Waaqayyoo dhaaluuf kan uumamte lubbuu keenya kan daandiisaarraa fageessani dha. Qulqulloonni qaama isaanii dadhabsuuf kan soomaa turan ,nyaatni biyya lafaa foon namaa gabbisuuf malee lubbuu keenyaaf akka faayidaa hin qabne hubatanii jiru. Kanumaaf Qulqullichi Daawit faarsasaa keessatti soomaan of dadhabsiise; qaamni koos dhadhaa dhabuun huqqate” jechuun kan barreesse (Faarsa 108/109:24)
Soomni ajaja jalqabaa ta’uun abbaa keenya Addaamiifi haadha keenya Hewaanitti kan himame dha. Bara Gannata keessa turan baala du’aaf isaan saaxiltu sana akka hin nyaanne itti himamee ture. Yoo isheerraa nyaatan du’a bara baraa akka du’an dhagahanii turan, garuu kana darbuun nyaachuun duuti isaan booji’e.(Uuma. 2:16). Warri seera Waaqaaf abboomamuun soomaa turan balaafi du’a jalaa baraaramaniiru. Qulqulluu Iziraanis diinota karaatti isaan eegaa turanirraa Waaqayyoo isaan eegaa akka ture, kadhaa isaan kadhatanis akka Gooftaan isaan dhagaye nutti hima.(Izi.8:21-23).Kana malees Qulqullichi Iyyu’eel raajiisaa keessatti “Sooma ulfeessaa” jechuun nuu dhaameera (Iyu.2:1).
Raajonnis ta’an Dduuka bu’oonni Gooftaa keenya Iyyasuus Kiristoos ajajuma kanarratti hundaa’uun soomaa turan. Soomuun isaanii ammo fooniin gaddanii, gammachuu lubbuu gonfachuun cubbuu mo’achuu danda’aniiru. Uummatnni Nanawee sababa soomaan du’arraa akkuma baraaraman, nutis akkuma uummata sanaa yoo qalbii jijjiirrannee laphee cabeen soomne du’arra ni bararamna. Abbootiin keenya waa’ee soomaa akkana jechuun ibsu: “Soomni haadha kadhannaa, obboleettii callisuu, burqaa imimmaan qalbii jijjiirrachuu isa dhugaafi hundee eegala qabsuura hundaa ti” (Kitaaba Monoksootaa, 316). Walumaa galatti, Soomni ajaja Gooftaa keenyaa waan ta’eef akkuma warri qulqullummaan soomuun fayyadaman sana nutis yoo soomne faayidaa arganna.
Gara ka’umsa keenyaatti deebinee waa’ee sooma raajotaa haa ilaallu. Raajotni hundumtuu ajaja isaaniif kenname hojiirra oolchaa otoo daandii Waaqayyoorraa adda hin bahiin tajaajilaa turaniiru. Kaayyoon soomasaanii inni guddaan waa’ee nama ta’uu Waaqaayyoo arguuf hawwuudhaani. Gooftaan keenya Iyyasuus Kiristoos Addaamiifi ijoolleesaa fayyisuuf “samiirraa bu’een, dhala dhala keerraa dhaladheen si fayyisa” jedhee waadaa galuun abdii laateefii ture. Fiixaan bayiinsa waadaa kanaaf Gooftaan keenya samiirraa bu’ee foon haadha keenya Qulqulleettii Qulqullootaa Dubroo Maariyaamii uffatee nama ta’uun ni dhufa, ni dhalatas jedhanii abdiifi obsaan waan eeggachaa turaniifi dha.
Abdiin isaaniis otoo hin fashaliin akkuma qalbii qulqullummaatiin soomaa turan sana, Gooftaan keenyas isaan hin qaanessine; akkuma tokkummaan walii galuun sooman, kadhannaan isaanii dhagahamee guyyaa dhumaa baatii Mudde, Beeteliheem dallaa Loonii keessatti dhalate. Raajotni baatii tokkoofi walakkaaf soomaa Dhalachuu Gooftaa keenyaaf mi’aa addunyaa kana irraa of lagan. Nutis kana hubannee yoo hojiirra oolchinee Waaqayyoon tajaajillee sugaafi eebba isaatiin fayyina arganna.
Waan gaarii hawwuun, foonsaanii abboomaa badhaasa afuuraa bor argachuu danda’aniif of qopheessaa turan. Nyaata foonii beela’uun dhalachuufi nama ta’uu fayyisaa keenya Iyyasuus Kiristoos arguuf ija afuuraan ilaalaa turan; boodarra isaan du’aan daangeffamanillee dhalachuunsaa dhugaa ta’eera. Kan isaan daawitii raajiin arganii dubbatan ifa ba’ee mul’ate; dirreen Beetelheemis ililleettiifi gammaachuun guutamte.
Akka dudhaafi barumsa mana Amantaa Ortodooksi Tawaahidoo Itoophiyaatti, baatiin sooma Raajotaa kutaalee adda addaa ni qaba. Keessumaayyuu, torbeewwan sadan guyyaa Dhalootaa dura jiran moggaasa adda addaa ni qabu:
- Lallaba (ስብከት) Faarsa 143:7
- Ifa (ብርሃን)
- Tiksee (ኖላዊ) (Faarsa 79/80:1) Noolaawii jechuun afaan gi’iiziin tikee jechuu dha. Gooftaan keenya halkaniifi guyyaa hamaa hunda irraa kan nu tikisu ta’uu kan itti lallabamudha.
Hangafni Raajotaa Museen soomuun ajajawwan kurnan Waaqayyoorraa fudhachuuf carroome, Nahiimiyaanis Gooftaa samii fuulduratti soomaa ture (Nah.1:4). Soomni nyaatawwan gosa fooniifi dhugaatiiwwan cubbuuf nama kakaasan qofaa lagachuu otoo hin ta’iin badiiwwan hundumaa raawwachuufi fagaachuu irraas ta’uu qaba. Qulqullichi Yaareedis “ይጹምዐይን፥ይጹምልሳን፥ዕዝንኒይጹምእምሰሚዐሕሱምበተፋቅሮ፤jaalala bu’uureffachuun ijji waan hamaa arguurraa haa soomu, arrabni hamaa dubbachuurraa haa soomu, gurris hamaa dhagahuurraa haa soomu››jechuun ibseera (Tsoome Digguwaa).
Akkuma Raajotni waan gaarii barbaachaaf soomaan Waaqayoo fuulduraatti eebba argatan sana nutis sooma dhugaa soomnee akka eebba Gooftaa keenyaa argannu Inni nu haa gargaaru. Sugniifi Eebbi Raajotaa hunduma keenyarra haa bulu. Ameen.


text:
Finfinnee, Fulbaana 3, 2014 (TOI) – Wayita ammaa rakkoolee Itoophiyaa muudatan gara carraatti jijjiiruun hojii olaanaa muudamtoota haaraa ta’uu akka qabu ogeeyyiin aartii fi miidiyaalee ibsan.
Itoophiyaan seenaashee keessatti kan jalqabaa jedhamee eeramuu kan danda’amu filannoo dimokiraasii fi nagaa qabeessa gaggeessuun mootummaa uummata biratti fudhatamummaa qabu hundeessuushee ibsameera.
Adeemsa mootummaa hundeessuu keessattis kana dura bifa hin baratamneen Hoggantoota Paartilee Siyaasaa Morkattootaa bakka olaanaa argachuunsaanii adeemsa jijjiiramaa Itoophiyaan eegalte yeroo gabaabaa keessatti milkeessuuf gumaacha kan qabu ta’uus dubbataniiru.
Ministiroonni haaraa muudaman nageenyaa fi tasgabbii Itoophiyaa haala gaariin mirkaneessuun hojiisaanii isa olaanaa ta’uu akka qabu Pireezdaantiin Waldaa Hojjettoota Filmii Itoophiyaa Artist Dassaaleny Hayiluu himaniiru.
Tokkummaa Itioophiyaa eegsiisuun birmadumman ishee kan kabajamee fi biyya eenyuufuu kan hin jilbeeffanne ijaaruu irrattis xiyyeeffannoon hojjechuu akka qaban himaniiru.
Daariktarri Olaanaa Itti aanaa Abbaa Taayitaa Miidiyaalee obbo Yoonaataan Tasfaayee gamsaaniin, adeemsa jijjiiramaa Itoophiyaa keessatti eegalame rakkoolee garaagaraan yoo marfame iyyuu milkaa’inni galmaa’aa jiraachuu ibsaniiru.


text:
Addi Bilisummaa Gambeellaa hidhaa fi sarbamni mirgoota namoomaa naannichatti hammaatee jiraachuu ibse.
Biltsiginnaan Naannichaa maatii fi firoota qabsaa’otaa irratti fuulleffachuun seeraan ala hidhaatti dararaa jira jedhe Addichi.
Lammiilee ukkaamsuu, hidhuu fi reebicha irratti raawwachuun darbees wal’aansa dhorkachuun gochoota bal’inaan manneen hidhaa naannichaa keessatti raawwatamaa jiran ta’uu ibseera.
Gama biroon naannoo Beenishaangul Gumuzittis hidhaan dhalattoota Gumuz irratti fuulleffate bal’inaan raawwatamaa jiraachuutu himame.
Naannichatti namoota mirga ummata isaaniif qabsootti turan irraa eegalee hanga qondaalota mootummaa dhalattoota Gumuz ta’aniitti hedduun hidhamaa jiraachuun ibsameeti jira.
Hidhattoonni Gumuz mootummaa waliin araaramanii galan jedhamee tures haala mudateen walqabatee gara qabsoo hidhannootti deebi’uuf dirqamaa jiraachuun ibsameera.