text:
AADAA FUUDHAAFI HEERUMA OROMOOTA ARSII[Ilmaan SikkooMandoo]
Gurraandhala 21, 2016.
Oromoon aadaasaa, eenyummasaa fi seenaasa akkaata itti ibsatuu hedduu qaba. Hundasaa isiniif tarreessuun hanga urjii lakkaa’uu ulfaatullee akka fakkeenyaatti, aadaa nyaataa, uffannaa, fuudhaafi heerumaa, ayyaaneeffannaa, Waraana duulchisuu, walgargaarsaa fi kanneen biroo kaasuun ni danda’ama. Asumarrattii ammo aadan Oromtichaa hammam akka bal’atuu tilmaamun nama hin rakkisuu.
Aada Oromoo kanneen keessa, aadaan fuudhaa fi heerumaa ummata Oromoof iddoo guddaa qaba. Kan fuudhuu fi kan heerumuu haala seeraa fi heera naanno isaa waliin wal qabsiisani wal gaggeessu. Aada fuudhafi heerumaa Oromoon qabduu kanneen naqataan, kaan sabbatamarii dhaan, kaan butii dhaan, kaan hawweedhaan bultii ykn mana dhaabbata. Oromoota Arsii birattii kan filatamaa fi kan jaallatamee kabajamee, naqataan walfuuchuu ta’uusaati.
Akkaa aadaa Oromoottii, fuudhaa fi heeruma naqataatin kan raawwatu fedha intalaa fi gurbaa akkasumas fedha maatii isaanii irratti hunda’a. Dursa intala fuuchuuf osoo hin beellamiin, gurbaan intala inni jaalatee ykn ilaalate sanattii obboleetti ofii ergata. Yoo obboleetti hin qaabaanne ta’e, dubrii ergataa, ykn hiriyaa (kan fuudhaf safuu) ergata. Obboleettin gurbaa ammo intala san hamma guyyaa murtaa’e tokkotti, Gosa ishii, maatii ishii, haalaf amala ishii, namusa ishiin qabduu, fi akkaata hojii itti hojjettuu qorataafi.
Akka aada Oromoota Arsiitti, intallii atii fuuchuuf deemtu intala gosa kee ala ta’u qaba. Kana jechuun ammo, akka fakeenyaatti gostii gurbaa yoo Walashee ta’e, inni gosa Walashee keessa gonkuma fuuchu hin danda’u. Nama gosa kee keessatti dhalate fuudhuf immo safuu cabsuu dha akka qaanyittii ilaalama. Oromoota biraa birattiisa aadan akkanas hin argama. Kunii akkaata Oromoon tokkummaa dhan wal keessa fuudha jiraacha jiru agarsiisa. Gosa intalaa, haala ishii, amalaa ishii fi haala maati ishii keessumattu kan haadha ishii erga qoratamee booda, gurbaan yoo jaalatee ta’e abbaasaa ykn warrasaatti himataa.
Warrii gurbaa kun manguddoota gosasaani fudhatanii gara wara intalaa imaluu. Warrii intalaa ammo yeroof waan hin qophoofneef guyyaa biraa beellamaniif. Hanga guyyaan beellama gahuutti, warrii intalaas manguddoota waamanii akkaata intalasaani ittii heerumsiisan mari’atan. Intalli isaanis namnii akka ishee kadhatuuf dhufee itti himan. Intalliis, guyyaa beellama gurbaa sana ilaaltee yoo jaalattee ta’ee itti heerumtti. Murtii maatii ishii caala, kan murtii intalaatu dursa akkaa aada Oromoota Arsittii.
Guyyaa beellama warrii gurbaa, fardaan gara intalaa imala. Gurbaan manguddoota gosasaa 8 fi manguddoota gosa intalaa 1 fudhatee deema. Waliigala manguddoota 9 keessa immo, 7 dhiira 2 dubra ta’u qaba. Kuniis walqittummaan fi demokraasiin Oromoon qabuu agarsiisa. Yeroo kanattii kennaa warra maatii intalaaf fiduun hin barbaachisuu. Tarii, warri maatii intalasaani kennuu diduu mala. Garuu warri gosa intalaa dhaangaa, marqaafi aannan itittuu, keessummaaf qopheesani eegu. Dhaanga kana kan qopheessu wara intalaa osoo hin taane, haadholee gosa intalaatu qopheessa. Kuniis kan agarsiisuu kabajaa gosootni Oromoo Arsii waliif qabu agarsiisa.
Manguddoota warra intalaafi warra gurba walii mari’atanii intallii yoo tolee jettee, naqataa isaan barbaadan hunda waliin dubbatuu. Erga waliigalan booda, guyyaa gaa’ila isaani beellaman. Hanga guyyaa beellama cidhasaani, gurbaan manasaa ijaarata. Obboleetti fi haati gurba mana mucaasaani faayaa garagaraa dhan midhaagfataniif. Gurbaanis hanga guyyaa cidhasaati naqata intalaaf maluu qopheessa. Kana jechuun ammo maatii warra gurbaa, kennaa barbaachisa ta’e intalaa fi maatii ishiitif qopheessani guyyaa beellama gaa’ila eegu.
Guyyaa beellama immo, warri gurbaa fardasaani faayani gurbasaani faarsaa gara intalaa imaluu. Adeemsii kunii hamoommata jedhama.
Jettee immimmaan dangalaaste
Warrii gurbaa haala kanaan mucaasaani hamoommata dhan faarsanii gara mana intalaa imalan.
Yeroo mana italaa geessan ammo. Ilteedhinna jedhanii, manguddootni wal dhungatanii wal keessumeessan. Ammas utuu cidhnii hin calqabiin. Naqata warra maatii akka guutame ilaalani mirkaneessu. Warrii gurbaa, gogaa qeerrensaa abba intaalatif uffisaa, haadhaf immo goga bosonuu shixxo uwwisee itti uffisaa. Amma garuu aadan kunii badeera waan ta’efi ummatii bidilibsii fi gaabi wal uffisuu.
Erga heerri naqataa maatii intalaa guutamee booda. Warrii maatii dhangaa isaan qopheessan wal nyaachisanii, wal obaasani, dhaadi dhuganii kolfanii taphatuu. Cidha booda gurbaan intala fudhatee gara manasaa sirban gaggeessan. Warrii intalaa intalasaani faarsanii gaggeessu, warri gurbaas gurbasaani faarsanii manatti gaggeessu.
Harkan gayachuuf fiixa arrabsaa
Warrii intalaa haala kanaan sirbanii taphatanii intalasaani gaggeessan.
Yeroo qe’e gurbattii gahan immo, utuu ol hin seenin ammas haadholeetu eebbisee itti tufa! Ergasii osoo gurbaan qe’etti ol hin seeniin. Akka aada Oromoota Arsiitti, intalatuu dursee manatti ol seena. Yeroo kanattii intallii imimmaan buustee waan boottuf, hiriyoota ishii waliin ol seenti. Hiriyootni ishii jajjabeessani sirban ishii faarsanii olseensisuu.
Turtii muraasa booda, hiriyoota intalaa, gurbaaf mana gadii dhiisan. Gurbaan yeroo kanatti ol seene guyyaa galgalaa cidhasaani wajjiin turan. Halkan guutuu firaaf ollaan hunduu sirba taphatanii gammachuu dhan oolan.
Akka aadaa Oromoota Arsiitti, erga namnii lama wal fuudhe torbaan tokkoof maati fi firootan isaani waliin wal hin arganii. Kuniis kan ta’e kabajaa gurbaafi dha.
Haala fuudhaa fii Heeruma Oromoota Arsii (Baale fi Dida’a) haala kanaan isiniif qopheesine. Irra akka waa barattan abdii qabna!
HUB: Gosa OromooArsii yeroo jennu kutaa #Arsii qofa mitii; kutaa #Baalees dabalatee jechuu dha.
Maddi- Xalayaa.com
- 64Shares
- Tweet


c: text/html

text:
Kan prezidaant Doonaald Tramp ministrii dantaa alaaf filatan daayrikteri CIA Mike Pompeo nama waraana jal’atu jechuun himannaan na irratti dhiyaate sirrii miti jechuu dhaan koree senetii kan hariiroo alaa duratti har’a dubbatanii jiran.
Pompeoon miseensota koree kanaaf akka himanitti aangoo isaanii yoo mirkanaa’eef diplomaasummaaf cimsanii nama falman ta’uu isaanii dubbatani.
Ba’ii gaariin yeroo mara dhimmootii diplomaasummaa irratti ni injifata jedhan.
Itti dabaluu dhaanis Pompeon nnaa ministeericha dhimma alaa duraanii Rex Tillerson bakka duwwaa hafe nan guuta jedhan.
Traamp Pompeoo kan kaadhiman erga diplomaaticha sadarkaa ol aanaa Tillersoniin baatii darbe hojii irraa hari’atanii booda. Tillerson Prezidaanticha waliin hariiroon qaban gaarii hin turre, hojjettoota White House waliin illee yeroo hedduu walitti bu’uu isaaniitu gabaasame.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Adoolessa 12, 2017 | Ibsa Adda Bilisummaa Oromoo (ABO)
Addi Bilisummaa Oromoo (ABO)n Gibiraa fi qaraxa humnaa olii, loogummaa irratti hunda’e bifa duulaan daldaltootaa irratti fe’amaa jiru ni balaaleffata. Addatti ammoo gibirri humnaa olii kun haa tahu jedhamee daldaltoota saboota biroo daldalaa ala gochuu fi saamicha qabeenya isaanii irratti kan akeekkate waan taheef jabeessee morma. Waan taheef, kanneen gibiraa fi qaraxni humnaa olii irratti jigfame hundi, gibirri baasan mootummaa farra ummatootaa kan cimsu, bittaa meeshaa waraanaa mirga ummatootaa ittiin ukkaamsu bitatuu irra kan oolfamu tahuu hubatuun akka dura dhaabbatan ABOn dhaamaaf. Mootummaan kun hanga aangoo irra jiruttis yaaddoon alatti hojjatanii jiraatuun kan hin danda’amne tahuu hubatuun irratti qabsaa’uun of irraa qaarsuun alatti furmaatni biraa kan hin jirre tahuu ABOn irra deebi’ee hubachiisa.
Akeeka ijaaraa fi deggeramaa, loogummaa fi dantaa gareen hin masakamne, biyyaa fi ummatootaaf tolu dhabamuun Itophiyaa biyya hiyyeettii akka taatee turtuuf sababa tahe. Lammiileen mootummaa jiru irraa abdii dhabuu fi egereen isaanii dukkanaa’uu irraa hariiroon ummatootaa fi mootummaa Impaayera kana bitaa jiru gidduu jiru caalaatti addaan fagaatuu malee walitti dhihaatuu hin dandeenye.
Mormiin saamamuu fi cunqurfamuu diduu irraa babal’ataa jiru impaayerittii gara hin hawwamnetti oofaa jira. Rakkoo siyaasaa furuu irra ukkaamsuun tursuuf yaaluu, kanneen gaaffii haqaa kaasan irratti xiyyeeffatuun of danda’oo akka hin taaneef hiyyoomsuuf tarkaanfiin fudhatamu mormii jiru caalaatti hammeesse malee bu’aa argamsiise hin qabu. Sodaa fi bir’uu uumuu yoo tahe malee, mootummaa abbaa irreef mararfannoo fi deggersa ummatootaa hin argamsiifne. Mormiin jiru jabaataa dhufuu irraa sodaa itti buleen mootummaan kun gama waraanaa, tikaa fi dinagdeen of jabeessee ukkaamsaa isaa itti fufuun akeeka isaa waan taheef, qabeenya saaminsaan argatu kana irratti qisaasuun deegaa fi hiyyummaa irra caalaaf karaa akka saaqu ifaa dha. Karoora baasamu hunda keessatti karaa itti ummatoota saaman karoorfatuun galii gabbifatuuf hojjatuun dhumni isaa bareedaa akka hin taane dhokataa hin tahu.
Itophiyaa Wayyaanee jalatti hojjatanii jiraatuuf, qotatanii oomishatuuf, daldalanii buufatuuf Wayyaanee tahuu feesisa. Dhalootaan kan Wayyaanee hin taane mirga qabu hunda wareegee kan ajajame hojjatuun jilbeenfatee jiraatuuf dirqama. Kan saba isaaf dhimmu, saaminsaa fi cunqursaa irratti qabsaa’u, haqaa fi mirga isaaf falmu, mootummaa Wayyaaneen akka bineensa daggalaatti adamsama. Hammeenyii fi saaminsi daangaa dabre maal akka dhalchu tarkaanfii baroota mootummoota dabranii ummatootaan fudhatamaa turanii fi wayta ammaas Wayyaanee irratti fudhatamaa jiru qalbifatuun gahaa dha.
Waggoota dheeraa Wayyaaneen aangoo irra ture keessatti ummatootni cunqurfamoon miidhaa sirna Wayyaanee jalaa baraaraman hin jiran. Ummatoota Itophiyaa maratu saamicha daangaa alaatiin deega, hiyyummaa fi beelaaf saaxilame. Murni hawaasaa gara garaa irratti xiyyeeffatamee tarkaanfii hiyyoomsuuf fudhatamaa tureen qotataan lafa isaa irraa ari’ame; xaa’oo gatii qaaliin itti gurguramu irraa sangoota gurguree gindoo fannisuun hojii humnaatti bobba’uuf dirqame; buusii adda addaa yeroo gara garaatti gaafatamuun jiraachuu dadhabee kan baqa filate lakkoobsaan danuu dha.
Daldalaan Itophiyaa keessatti shira Wayyaaneen harkaa fi miilli hidhamee hojjatee akka hin buufanne taasifame lakkoobsaan guddaa. Kanneen fuula kanaan duroomanii mul’atan kanneen mootummaa irraa golgaa argatan qofa. Qaraxaan alatti kan mi’a galfatuu fi baafatuu danda’an, gibira hin baasnee dha kanneen Itophiyaa keessatti duroomanii mul’atan. Daldala empaayera Itophiyaa monopliin dhuunfatuun daldaltoota hedduu kan daldalaa ala taasisan, kanneen deggersa mootummaa qaban, hogganootaa fi qondaalota sirnichaa waliin daldalanii dha. Kana irraahis har’a daldaltootni Itophiyaa keessatti mul’atan dhalattoota naannoo tokkoo ti jechuutu danda’ama. Kanneen dhalootaan saboota biroo keessaa mul’atan yoo jiraatan kanneen gibiraa fi qaraxa humnaa olii akka baasan dirqamuu irraa guddina argamsiisuu dadhaban ykn daldala isaanii babal’ifatuu hin dandeenyee dha.
Bittootni Itophiyaa hundi sirna saaminsaa fi cunqursaa diriirsuu dhaan gidiraa ummatootaan jireenya sadoo jiraatuu galii godhatuun aangootti dhufu. Kana irraas murnoota hawaasaa adda addaa gibira humnaa oliin dararu. Fedhii bittootaa daangaa hin qabne guutuuf jecha gibiraa fi qaraxa humnaa olii irratti murteeffamu baasuunis dirqama hojjataa, daldalaa fi qotataa ti.
Yeroo ammaa kana mootummaan Wayyaanee galii isaa saaminsaan guddifatuuf daldaltoota irratti xiyyeeffatee qaraxaa fi gibira humnaa olii akka baasan irratti murteessee jira. Akeekni murtii kanaas maallaqa argatuu qofa osoo hin taane,
- Daldaltoota dhalootaan saboota cunqurfamoo tahan gibira itti baay’isuun akka daldalaa ala bahan gochuu fi hiyyoomsuun humna akka hin taane gochuu,
- Daldala dhalattoota naannoo tokkoon dhuunfatamee jiru caalaatti akka isaaniin dhuunfatamu taasisuun magaalaalee addatti ammoo Finfinnee fi naannoo isii to’achuu dandeessisuu,
- Mootummaan jireenyi isaa abdachisaa tahuu hanqatuu irraa abdi kutatanii qabeenya daldaltootaa ija dunuufatanii saamuun qabeenya alatti baqachiifataa jiran gabbifatuu dha.
Kun egaan ummatoota Itophiyaa hunda irraa murtii barbaada. Murtii SIRNI WAYYAANEE NU GAHE JEDHANII OF IRRAA DARBATUUF SOCHOO’UU.
Addi Bilisummaa Oromoo (ABO)n Gibiraa fi qaraxa humnaa olii, loogummaa irratti hunda’e bifa duulaan daldaltoota irratti fe’amaa jiru kana ni balaaleffata. Addatti ammoo gibirri humnaa olii kun haa tahu jedhamee daldaltoota saboota biroo daldalaa ala gochuu fi saamicha qabeenya isaanii irratti kan akeekkate waan taheef jabeessee morma. Waan taheef, kanneen gibiraa fi qaraxni humnaa olii irratti jigfame hundi, gibirri baasan mootummaa farra ummatootaa kan cimsu, bittaa meeshaa waraanaa mirga ummatootaa ittiin ukkaamsu bitatuu irra kan oolfamu tahuu hubatuun akka dura dhaabbatan ABOn dhaamaaf. Mootummaan kun hanga aangoo irra jiruttis yaaddoon alatti hojjatanii jiraatuun kan hin danda’amne tahuu hubatuun irratti qabsaa’uun of irraa qaarsuun alatti furmaatni biraa kan hin jirre tahuu ABOn irra deebi’ee hubachiisa.
Injifannoo Ummata Oromoof!
Adda Bilisummaa Oromoo
Adoolessa 11, 2017


text:
Bakka buutonni paartilee biyyoota 9 Paarkii Indaastirii Hawaasaa daawwatan
Finfinnee, Fulbaana 24,2011(FBC)- Bakka buutonni paartilee siyaasaa biyyoota alaa 9 Paarkii Indaastirii Hawaasaa daawwatan.
Bakka buutota paartilee siyaasaa yaa’ii ADWUI 11ffaa magaalaa Hawaasaatti gaggeeffamaa jirurratti hirmaatan; kan Jibuutii, Sudaan, Keeniyaa, Ruwaandaa, Afrikaa Kibbaa, Taanzaaniyaa, Veetinaam, Chaayinaa fi Jarmani paarkicha kan daawwatan.
Hoji gaggeessaan paarkichaa obbo Fitsuum Katamaa keessummoota kanneenif waa’ee paarkichaa ibsa laataniiru.
Ibsa isaanitiinis paarkichatti carraa hojii uumame, oomishti paarkichaa daldala alaarratti kan xiyyeeffate ta’uusaa, cee’umsa gara indaastiriitti taasifamuuf adda duree ta’uu kaasaniiru.
Bakka buutonni paartilee biyyoota alaa miseensota 32 qabu kun paarkichi tajaajila laatu, yaala bishaan balfaa fi warshaa filatame tokko daawwataniiru.
Bizu’aalam Beenyaatu gabaase.


text:
በ”የሶማሌ ክልል ልዩ ፖሊስ” አማካይነት በኦሮሚያ እና በኦሮሞ ሕዝብ ላይ የተፈፀመዉን ወረራ በማስመልከት ከኦሮሞ ዲሞክራሲያዊ ግንባር የተሰጠ መግለጫ
ባለፉት ሦስት ዓመታት ዉስጥ በሕወሐት የሚመራዉና ለስሙ “የኢትዮጵያ መንግሥት ነኝ” የሚለዉ ገዢ ቡድን የተስፋፊዉን የሶሚሊያ መንግሥት የ“ታላቋ ሶማሊያ” ምሥረታ ህልም ዕዉን ለማድረግ እንደሚሠራ የሚያመለክቱ የተለያዩ ደባዎችን “አስተዳድረዋለሁ” በሚለዉ የኦሮሞ ሕዝብ ለይ እየፈፀመ መሆኑን በግልፅ አሣይቷል፡፡ እንደሚታወቀዉ የኦሮሚያን መሬት እና ሌሎች የአካባቢዉ ግዛቶችን አጠቃሎ “ታላቋን ሶማሊያ“ የመመሥረት ሙከራ የተጀመረዉ በዚያድባሬ ዘመነ መንግሥት ነበር፡፡ የ“ታላቋ ሶማሊያ” ምሥረታ እንቅስቃሴ በኢትዮጵያ፣ በኬንያ እና በጂቡቲ ግዛቶቸ ዉስጥ የሚኖሩትን የሶማሊኛ ቋንቋ ተናጋሪዎች በወታደራዊ ኃይል በማንበርከክ እነዚህ ሕዝቦች የሰፈሩበትን መሬት ወደ ሶማሊያ ግዛት ለማጠቃለል የታለመ እንደነበረ አይዘነጋም፡፡ ይህ የ“ታላቋ ሶማሊያ” ህልም እንግዲህ በምሥራቅና ምዕራብ ሐረርጌ፣ በባሌ፣ በአርሲ፣ በጉጂ እና በቦረና የሚኖሩትን የኦሮሞ ብሔር አባላት እስከነመሬታቸዉ “ሶማሌ አቦ“…
Waamichaa ADO Ummataa Oromoo fi Humnoota Oromoo Maraaf
Weeyraraa “Liyuu Poolisiin” Mootummaa Naannoo Somaalee Biyyaa Oromoo fi Ummataa Oromoo irraatti Geessisaa Jiru Daddaffiin Dhaabuf Waamichaa ADO Ummataa Oromoo fi Humnoota Oromoo Maraaf: Bara sadeen dabaran kana keessa akka argaa jirrutti abjuun Somaaliyaa Guddittii (Greater Somalia) dhugoomsuu ykn daangaa naannoo Somalia baldhifachuu, gargaarsa mootummaa TPLFn hogganamuun dhugoomaa akka jiru ifaa dha. Akka beekamutti imammaanni lafaa Somalee baldhifachu mootummaa Ziyaad Barreen eegale. Abjuun Somaaliyaa Guddittii kun yaada ummata Afaan Somaalee dubbatu, kan Itoophiyaa, Kenyaa fi Jibuutii keessa jiraatan hunda mootummaa Somaaliyaa Guddittii keessatti walitti qabuu fi lafaa naannoo sana dhuunfachuu ture. Abjuun kun imaammata Oromoota Kutaalee Harargee Bahaa fi Dhihaa,…


text:
Godiina Haraargee dhiyaa keessa kan jiru Yunivarsitii Odaa Bultuum keessatti Dilbata Waxabajjii 29 bara 2017 ganama eleektriika irraa kan madde ibiddi ka’u itti aantuu prezidaantii kan ta’an Aaddee Immabet Aberraa ibsanii jiru.
Yunivarsitichii ibbiddi kun kutaa dhiqannaa barattootaa keessaa ka’e jedhe iyyu barattonni hedduun garu kutaa ciisicha barattoota dhiraa keessaa ka’e jechuun falmi. Kana malees sababaa ittiin ka’uumsa ibidda kanaa isa himamee ni shakku.
Kanaaf qorannaan gaggeeffamuu qaba jedhu.Ijoolleen aarrii isaan ukkamse sadii fi kan ituu figuu kufee madaa’ee tokko wal’ansaaf gara hospitaala cirootti geeffamanii akka turan amma garu mooraatti deebifamuu ibsamee jira.


text:
Barattoonni yunivarsitii Amboo muraasni gaafa ayyaana Qillee yookan muddee 29 bara 2010 mana nyaata keessatti walitti bu’uunii akka turan himameera.
Bariisaa gaafa muddee 30 bara 2010 buclhiinsi yunivarsitichaa bakka bu’oota barattoota fi barattoota hunda wajjii mari’achun dhimmicha tasgabeessuun nageenyi akka bu’u taasifamu xalayaa Pirezedaantiin Yunivarsiticha Ministeera barnootaaf bareessanirra hubatameera
Muddee 30 bara 2010 miseensoonni Pooliisii Federaalaa beekamtii yunivarsichaan alaa kutaa ciisichaa barattoota caccabsanii seenuun barattoota reebaanii miidhuun akkasumas qabeenya yunivarsitichaarra barbadeessu isaanii beekameera
Xalayaan Pirezedantiin Yunivarsitii Amboo Taddasaa Qana’atii minsiteera barnootaaf bareessan akka mul’isutti, miseensoonni Pooliisii Federaalaa moora keessa jiran eyyama tokko malee barattoota reebuun miidhaa qaamaa guddaa irran gahaniiru
Qabeenya yunivarsitichaas heddu caccabsuun akka barbadeessan xalayaa kanarra hubatameera
Bulchiinsi Yunivarsitii Amboo barattoota reebicha pooliisii Federaalaan miidhaa qaamaa guddaan irra gahee fi qabeenya yunivarsitichaa barbadda’e Amajjii 2 bara 2010 naanna’ee ilaalusa xalayaa kanarra hubatameera.
Bulchiinsi yunivarsitichaa marii gaggeesseen Poolisoonni Federaalaa kutaa ciisichaa barattoota cabsanii seenuun barattootarra miidhaa guddaa qaqqabsisaan fi qabeenya barbaddeessan seeraan akka gaafataman murtiira gahuusa beeksiseera.
Ministeerri Barnoota Miseensoota Pooliisii Federaalaa barattoota reebaanii miidhaa guddaa qaqqabsisanii fi qabeenya barbaddeessan kanniin seeraatti dhiyeessuun akka isaan gargaaru Pirezedantiin Yunivarsitii Amboo xalayaan gaafataniiru.
Bifuma walfakkatuun, Godina Gujii Lixaa magaala Bulee Horaatti miseensi pooliisii Federaalaa tokko konkolaata qabeenya Komishiinii Pooliisii Federaalaa ta’en nama ajjeessuun akka badee himameera.
Miseensi Pooliisii Federaalaa Itti-aanaa Saajiin Gaashaaw Laggasaa Sisaay jedhamu konkolaata konkolachiisa tureen magaala Bulee Horaatti nama ajjeessuun akka badee xalayaan Komishiniin Pooliisii Oromiyaa Pooliisii Federaalaaf muddee 25 bara 2010 bareesseerra hubatameera.
Manni murtii Godina Gujii Lixaa shakkamaan miseensa pooliisii Federaalaa kun bakka argameetti to’aanno jala akka oolfamu murteessuus asi buuteen isaa waan hin beekamneef Komishiniin Pooliisii Federaalaa akka dhiyeessu komishiniin Pooliisii Oromiyaa xalayaan gaafateera.
Miseensoonni Pooliisii Federaalaa Kutaa Ciisichaa Barattoota Yunivarsiitii Amboo Cabsanii seenuun barattoota akka miidhan yunivarsitichi beeksiseera
Barattoonni yunivarsitii Amboo muraasni gaafa ayyaana Qillee yookan muddee 29 bara 2010 mana nyaata keessatti walitti bu’uunii akka turan himameera.


text:
Har’a, Ebla 4, bara 2018, waggaa shantamaffaa, qabsaawaan mirga hawaasaa, Lubni Dr. Maartin Luuter Kiing itti ajjeeffaman tu guutmmaa Ameerikaa keessatti yaadatamee oole. Kitaaba Dr. Maartiin Luuter Kiing gara afaan ofiitti hiikanii maxxansiisuun kanneen uummata isaaniif dhiheessan keessaa tokko, kan dhiheenya mana-hidhaatii gad-lakkisaman, itti-aanaa dura-taa’aa Koongiresa Federaalawa Oromoo, Obbo Beqqelee Garbaa ti. Namoon Adaamaatti bilbiluun haasofsiisee jira. Akkaataa itti lubni Dr. Maartin Luuter Kiing, qabsoo mirga uummaa gurraachaa Ameerikaa eegalanii fi qabsaa’ota mirga uummataaf falaman hedduudhaan fakkaanya tahan ibsan – Obbo Beqqeleen.
Guutummaa gaaffii fi deebii isaa dhaggeeffanaa


text:
Jawar Mohammed: Jaarraan Maalif Qabsoo Hidhannootti Ciche? (Oromo-TV MN)
Credits/Tags: Jaarraa Abbaa Gadaa, Jawar Mohammed, Oromo_TV (Minneapolis)
One Response to "Jawar Mohammed: Jaarraan Maalif Qabsoo Hidhannootti Ciche? (Oromo-TV)"
-
Maali dhiiro waan hojjettan dhabddan moo maali inni? Jaarraan qabsaawaa ilma oromoo tokko saba isaaf hedduu kan hadoodu, bilisummaa saba isaaf kan of kenne. nama qabsaawaa tokko. kan inni qabsoof cicheef waan gabrummaa jibbuufii bilisummaa uummata Oromoo waan jaallatuuf. Akkuma isaa ilmaan Oromoo kumaatamaan rasaasaan tumamanii torchiin,galaanaan irbaata qurxumii ta’an hedduudha.kan jaallan kanaas akka itti fufinsaan seenaan isaannii qoratamee haasa’amun fedha. kan miseenssa tokkoo qofa yoo dhaadessitan warri xiinxalan waa isinnin jedhu.
Galatoomaa, seenaa namaa ibsuun hedduu dansa.
Comments are closed.


text:
Ummatni Oromoo fi Dargaggootni akkasumas Qabsaawotni hundi injifatnoo hanga amma
kuufame tikfataa akka Fincila Xumura Qabrummaa finiinsuun galii isaa saffisuu irratti
hojjatamu oromoon gadi jabeessee hubachiisa.
Hiraarri, cunqursaa fi saaminsi daangaa dabre ummatoota Itophiyaa hifachiisee hundinuu karaa adda addaa mormii isaa akka dhageessisu taasisuu irraa Itophiyaan Wayyaaneen bulfamtu yeroon itti tasgabboofte hin mul’atne. Sirni gabrummaa, bittaa abbaa irrummaan durfamu, ummatoota lafa irraa buqqaasuu dhaan ofii fi waaheloota isaa saaminsaaf hiriiran waliin ummatoota sadarkaa kanaan dura mul’atee hin beekneen hiyyoomse. Salphinaa fi gadadoo mul’atee hin beekneef saaxile. Haallan ummatoota irra gahan kanneen keessatti kan ummata Oromoo ammoo addatti ilaalama.
Har’a ummatni Oromoo mirga seeraa fi uumaan qabu beekee yeroo kamiinuu olitti mirga abbaa biyyummaa fi bilisummaa isaatiif aarsaa gosa hundaa baasuun fincillii fi qabsoon finiinsaa jiru ummata Oromoo, sabboontotaa fi kan haqaaf dhaabbatan mara boonsaa fi hawwataa jiraachuun haqa ifatti mul’ataa jiru dha. Ummata Oromoo qofa osoo hin taane ummatoota cunqurfamoo bittaa Wayyaanee jalatti hacuucamaa jiran maraaf fakkeenya tahuun mirga isaaniif akka falmataniif onnachiisee fincilaaf kakaasaa jira yoo jedhame dhugaa irraa fagaatuu hin tahu. Fincillii fi qabsoon ummata Oromoo ofii fi kanneen biroo biratti akka dhaga’amuu fi akka fakkeenyaatti akka ilaalamu kan taasisuu danda’e, ilmaan Oromoo, Gabrummaan nurratti haa dhaabbatu! Dhaaloota itti aanu gabrummaa hin dhaalsisnu! jechuun hogganummaa Qeerroo fi qabsaawota bilisummaa jalatti gurmaa’anii mootummaa abbaa irree irratti fincilaa jiru. Sochiin FXG ABO karoorfamee Qeerron moggaafamee baatii sagalii oliif Oromiyaa guutuu keessatti adeemsifamaa jiru sadarkaa kana kan dhaqqabe aarsaa ulfaataa miseeesota ABO, Qeerroo Bilisummaa Oromoo fi ummata Oromoo qofaan tahuun dagatamuu hin qabu. Fincilli eenyummaa Oromoo agarsiisee fi qabsoo ummata Oromoo boqonnaa haaraa seensise kun sadarkaa kanaan gahuuf marsaa fincilaa ammaa kana qofatti ilmaan Oromoo 2000 ol tahan gatii lubbuu baasanii jru. Kumootaan kan lakkaa’aman wareega qaamaa fi qalbii waan baasaniifi. Kanneen manneen hidhaa faashistootaa keessatti gidirfamaa jiran kuma kudhanootaan lakkaa’aman sodaan alatti mootummaa kana dura waan dhaabbataniifi. Fincilli Xumura Gabrummaa karoorfamee, humni namaa kana gaggeessuu itti leenjifamee wayta labsametti alagaa hafnaan lammiileen Oromoo hedduu illee dhimma ummata Oromoo fuula dura furgaasuun dhageettii fi mararfannaa argamsiisa jedhanii kan yaadan murtaawoo turan. Kan deggeruu fi tumsuuf tattaafate irraa diinaa fi masaanuu qabsoo Oromoo waliin kan qeeqanii fi komii tarrisaa turan irra heddummaatu. Kanneen Fincilli Qerroon labsamuun dogoggora, ilmaan ummataa ficcisiisa”, jechuun ABO yakkan of booda mil’atee kan ilaaluuf,rakkina hubannaa fi akeekaa jiraachuu arga.
Har’a bakka geenye kanatti injifatnoo argame kan ofitti maxxansu heddummatuu qofa osoo hin tane gara dabarsuuf kan foolatu argaa waan jirruuf sochiin ummatni Oromoo mootummaa
abbaa irree hundee raasaa jiru galii akeekkatee ka’eef irraa akka hin maqne tiksuun dirqama
ummata Oromoo fi qabsaawotaa wareega itti baasaa jiranii ti. Kanneen fincilli ummata Oromoo jabaatuu isaa arguu fi hubatuu irraa cinaa irraan saaqatanii karaa irraa maqsuun galii biraa ittiin guuttatuu kajeelan of irraa tiksuunis dirqama kanneen Oromoo biyya isaa irratti aangoomsuuf qabsaawanii ti.
Ummatni Oromoo Fincilli Xumura Gabrummaa adeemaa jiru keessatti aarsaa dorgomaa hin
qabne baasuun sadarkaa amansiisaa fi abdachisaa irraan kan gahe olloota isaa argee ka’uu irraa miti. Haqni mul’ataa fi qabatamaan kan fakeenya godhatanii mirga isaaniif akka falmatan kan onnachiise sochii FXG Oromiyaa keessatti qabsawotni ABO fi Qeerroon finiinsan tahuu
agarsiisa. Kanneen sochiilee biroo olloota Oromoo keessatti adeemsifamu irraa baratuu qabna, fincilli ummata Oromoo bifa kana qabaatuu qaba jedhanii qajeelfama dabarsuu ummata Oromoo afanfajjeessuu irra dabree akeeka ummata Oromoo bakkaan gahuu irratti gumaachi qabu murtaawaa tahuu hubatuu qaban. Kana malees FXG ummatni Oromoo yeroo dheeraaf itti jiru fincila yeroo murtaa’aaf adeemsifame waliin wal bira qabuudhaan madaaluun wareegama ummataa gadi xiqqeessuu qofa osoo hin taane wareegamaa fi akkasumas ulfina gaaffii ummata Oromof kabajaa dhabuu dha.
Ummatni kamiyyuu mirga isaaf qabsaawuun haqa isaa ti. Mirga uumaa fi seeraan ummatootni
qaban kabajamuufii qabaanis ejjannoo ABO ti. Haa tahu malee hiriira guyyoota murtaawaaf
adeemsifamee fi jijjiirama hundee hin argamsiifne, gaaffii fi qabsoo mirga ummata Oromoo
barootaaf deemaa jiru irratti ejjannaa ifaa hin qabneen mirqaanee akeeka wal hin simne walitti harkisuun ejjannoo ABO miti. Kan akeeka ummata Oromoo tarkaanfachiisuu fi galii isaan gahu ammas taanaan hundaan olitti of irratti abdatuu fi amantaa guutuun Finccila Xumura Gabrummaa labsame deemaa jiru ofii jabeeffatuu qofa. Jabaan hin jibbamu. Hundatu faarfata. Hundatu waliin mul’atuu barbaada. Itti dhihaatuu, faarfatuu fi waliin mull’atuuf carraaquun maaliif isa jedhu ammo kan adda baafatu abbaa dhimmaa taha.
Har’a FXG durummaa ABO fi Qeerroon finiinaa jiru dhihoo irraas tahe fagoo irraa qajeelfama
hin barbaadu. Akkuma kanaan dura wayta hamtuu murannoo fi bilchinaan hojjatuun diina
raasaa har’a gahe fuula duras muranno qabuu fi muyxannoo horate gabbifataa fincila isaa akka finiinsu anjessuun dirqama hunda keenya irra jiru dha.
Qabsaawotni ABO fi Qeerroon Oromoo Fincila Diddaa Gabrummaa irraa gara Fincila Xumura
gochuun ummata Oromoo biyya isaa irratti aangomsuufi. Ummatni Oromoo ajaja alagaan alatti bilisummaan jiraachuun haqa isaa tahuu hubatuu isaa ti. Ummatni Oromoos dhalaa dhiiraan, guddaa xiqqaan , Bahaa Dhihaa, Kaabaa Kibbatti kan fincilaa jiru dhugaa kana hubatuu isaati. Kan fincila isaa gaggeessaa tures akka isaaf mijatee fi aanja’etti malee ajaja fi Qajeelfama Wayyaanee fi bakka biraa irraa itti dabarfamuun hin turre. Waan taheef har’as ummatni Oromoo kanneen qabsoo fi fincila inni geggeessaa jiru irratti abbaa tahuu barbaadan, sochii ummata Oromootti cancala gochuun gara barbaadanitti oofuu barbaadan ofirraa to’ataa qajeelfama qaama sirnaawaa fi seerawaa kanaan duraa irratti hundaa’uun fincila isaa akka kanaan duraatti akka finiinsu qeerroo fi ABO ni hubachiisa. Kanneen fincila deemaa jiru irratti ejjannoo ifaa hin qabne, gamaa fi gamana utaalanis ejjannoo isaanii ifa gochuun gufatiinsa irraa akka baraaran hiree kanaan ABOn yaadachiisuu barbaada.
Ummatni Oromoo fi Dargaggootni akkasumas Qabsaawotni hundi injifatnoo hanga amma
kuufame tikfataa akka Fincila Xumura Qabrummaa finiinsuun galii isaa saffisuu irratti
hojjatamu akka ilma oromoo tokkotti gadi jabeessee hubachiisa.
Injifatnoo Umamta Oromoof.
The writer of this article can be reached amanuelbadhane2015@gmail.com
Like this:
Like Loading...
Ololli torbaan muraasa darbaan irraa kaasee dhimma “Basaastuu fi Basaastumma” jedhu jala dhokachuun Qasbsoo fi Qabsa’ota Bilisummaa Oromoo irraatti oofamaa jiru qaama imaammata diinni Sochii Qeerroon Bilisummaa Fincila Gabrummaatti Xumura gochuuf saganteeffate maseensuuf wiixinate ta’uun isaa sabboontota Oromoo maraaf ifaa ta’uu qaba. Basaastota diinaa saaxiluu qofa osoo hin taane qindoomina gahaa horataa deemuun hundee ishee mancaasuuf qabsa’uun eejjennollee Qerroo Bilisummaa Oromoo masakan keessaa isa anagafa.
Sadarakaa Qabsoon saba keenya amma irra jirtu kanatti Basaastota diinni jaarmolee keenyatti bobbaafatu damaqinaan of irraa tiksuun dirqama sabboontota Oromoo hundaati. Keessattuu, sochii murteessaa Qeerroon yeroo ammaa geggeessaa jiru irraa basaastota diinaaf hojjetan dammaqanii tiksuun qabsicha shaffisaan milkeessuu keessatti gahee guddaa xabata. Tika sabboontotni ilmaan Oromoo milkaa’ina sochii isaaf godhan hunda Qeerroon ni kunuunsifata. Odeeffannoolee qabatamoo kan basaastota Qabsoo Bilisummaa Oromoo saaxilan Qeerroon akka gumaacha qabsootti keessumeessa. Keessaanis ta’e alaan sochii Qeerroon mirga Ummata isaa deebisuuf godhaa jiru kannneen diinaaf basaasan yogguu saaxilumuu qabu. Qeerroon yeroo fi haala barbaachisaa tahan keessatti waayiloota qabsoo haqaa waliin ta’uun basaastota diinaa saaxiluu qofa osoo hintaane tarkaanfilee jajjaboo tahan irratti fudhataa as gahe. Gara fuul-duraattis Qabsoo saba keenya miidha diinaa irraa baraaruuf, basaastota keessaa fi alaan jaarmaa Qeerroo fi guutumaaa Qabsoo Bilisummaa Oromoo irraatii baba’anii irraatti tarkaanfiilee barbaachisaa tahan fudhachuu irraa Qeerroon of-duuba hindeebu.
Wayyaaneen imaammata ‘Gargar Qoodanii Bulchu’ jedhuun hoogganamtee ummata keenya sadarkaa gandaatti tokko-shaneen hidhuun sirna basaastummaa daanga hinqabneen biyya keenya saamaa jiraachuun ishee waan haalamu miti. Qeerroon sirna tikaa wal xaxaa ta’e kana keessatti naamusa cimaan of-ijaaruun mirga saba isaa falmuu eegale. Qeeroon funyaan diinaa jala ta’ee gootummaa fi hubannoo cimaadhaan sochii Dargaggoota Oromoo kan gabroonfattuu Wayyaanee raasaa jiru kanaaf hooggansa gahaa kennaa as gahe. Qeerroon Saba Oromoo qofaaf osoo hintaane saboota cinqurfamoo biyyatti guutummaaf abdii jijjiirama dhugaa kan ta’uu danda’e dirree irratti wareegama qaqqalii gomachuudhaan malee toora internetaan olola afarsuudhaan hinturre.
you can reach the Autor through the email arif.mohammed1990@gmeil.com
injifannoon ummata oromoof
Like this:
Like Loading...
Mootummaan wayyaanee jijjiiraman fida jechuun yaada ummataa warraaqsa irraa gara dabarsuuf olola ijibbaataa ololaa jira.
Akka karoora diinaatti baatii tokko kanaaf waan jijjiirama fidan fakkeessanii ololuun yaada ummataa rarraasuuf yaaluu dha.
Akka karoora wayyaanee shiraan guutame kanaatti dhuma baatii Fulbaanaa kanatti labsii fakkeessaa kan warraaqsaa fi diddaa deemaa jiru ni qabbaneessa jedhanii yaadan tokko tokko labsuuf akka deemantu dhaga’ama. Labsiin shiraa fi fakkeessii mootummicha kufaatii irraa oolchuu irratti xiyyeeffate kun wayta paarlamaan wayyaanee bara haaraa biyyattii kanatti walitti dhufutti labsamuu akka dandahus ni himama.
Labsii fakkeessaa kanaan wayyaaneen ummatni labsii fi jijjiirama mootummaan godhe deggere jechuun guutuu Oromiyaatti hiriira deggersaa kan jedhaniin qindeessuuf karoora akka qaban keessa beektotni ni hubachiisu.
Jijjiirama fakkeessii kan wayyaaneen labsuuf deemtu qabxiilee ibsa ejjennoo Abbootiin Gadaa dhiheenya kana baasan keessatti baayyinaan kan argamu oggaa tahu, kunis kan mul’isu wayyaaneen walgahii Abbootii Gadaa Soodareetti tahe sana keessaa harka qabaachuu dha jechuun dhimmicha warri keessa beekan ibsaa jiran.
Jijjiirama finna jettee kan wayyaaneen ololtee ololchiisaa jirtu, dhimma Oromoo kan ilaaluun waa’ee Finfinnee, Afaan Oromoo, warra naannoo Finfinnee buqqa’anii fi kkf oggaa tahu, warri kun ammoo ibsa Abbootii Gadaa sana keessatti kan tarraa’anii fi akka wayyaaneen sirreessitu kan gaafatuu dha.
Sanas tahe kana ummatni Oromoo fi Qeerroon Bilisummaa Oromoo olola wayyaaneen jijjiirama labsuuf deemna jettee ololtuuf osoo gurra hin ergisne warraaqsa biyyaalessaa FXG finiinsuu itti fufuun xumura sirna gabrummaa mootummaa wayyaanee ariifachiisuu dha.
- Kanaaf ummatni Oromoo biyyaa fi bilisummaa isaa harka isaatti deebifachuuf warraaqsa itti jiruu fi qabsoo bilisummaa isaa daran jabeeffatuu qaba. Kufaatii irraa of oolchuuf jijjiirama kabeebsaa fi labsii keessi isaa summii TPLF karoorfate kun fudhatama akka hin qabnes beekuu qaba.
you can reach the Autor through the email arif.mohammed1990@gmeil.com
injifannoon ummata oromoof
Like this:
Like Loading...
Umanni Oromoo jarraa tokkoof eenyumaa fi abbaa ubiyyummaan isaa tufatamee jiraata ture. har’as tooftaa adda addaa fi humnaan lafti isaa jalaa gurguramaa, qe’ee isaa irraa buqifamaa biyyaa isaa irratti maxantuu ta’ee akka jiraatu godhama jira.kuno kusa kashlabootaa fi samtotaa kan ta’e motummaan abbaa irree wayyaneen magaalaa finfinnee erga gurguree fixee boddee ija isaa gara magaalota nannoo Finfinnee jiranitti deefatee maqaa master pilaanii jedhuun lafa gurguruun qotee bulaa buqisuun Ummata keenyaa barbadeessuuf qophii irra akka jiru irra gahamee jira. lafa gurguruun faaydaa Ummata Oromootiif fidu hin jiru.misooma nannoo Tigraay kisii samtootaa gabisuuf yoo ta’e malee, garuu rakkoo kanaaf kan saxilamaan Ummatnni Oromoo aadaa, afaan fi eenyummaan isaani akkasumas tokkummaa keenya dhabamsiisuuf daba hojatameedha.
Maqaa fi seenaan nannoo fi magaalaa akka jijiramuu karaa OPDOn mirkaneessuun ragasisaa jira.namoonni seenaa isaanii osoo hin qoratin kan of dhoksan gegesitoota OPDO kan ta’anii fi hambaa motumma dargii kan turan kan akka Abbaa Duulaa Gamadaa fi Kumaa Damysaa akkasumas komishinara polisii kan ture obbo Warqinaa Gabayoo fi peresedantii naannoo oromiyaa obbo Muktaar kadiir ummata keenya irratti rakkoo guddaa uumaa jiru.geegesitoota wayyaanee kessaa tokko kanta’e obbo Abbaay STahayyee tuffii ummata keenya irratti qabu afaan isaatiin jalatanis jibitanis master pilaaniin hojii irra ni oola jedhee dhaadachuun isaa ni yaadatama.OPDOn har’as akka Goobana Daachee garaa isaaniitiif jecha ummata keenyaa gurguraa jirti.
Mootummaan abbaa irree wayyaaneen bitamtoota OPDO fayadamuun magaalaa Finfinnee fi magaaloota naannoo Finfinnee jiran,lafa Oromiyaa fi seenaa, aadaa, eenyummaa Oromoo ba’laa irra buqisaa jiru.hawaasota magaala Finfinnee fi naannoo ishee jiran hawaasa akka Galaan, Gulallee, Abbichuu, Tulamaa fi knf irratti seenaa ummatoota kanaa balleessuuf duguggaa sanyii rawatamaa jira.
akuma seenan nutti himutti kanaan dura ummanni naanoo kana kolonii mootummaa abbaa irree drbaniin wareera guddaa isaan irratti rawatamaniin abbaa biyummaa isaanii fi eenyummaa isaanii akka dhaban ni yadatama. yeeroo sana ummanni nannoo kanaa aarsa lubbuu bayyee kafalanii turan, kana ta’us motummoonni abbaa irree kuniin gargaarsan motummoota dhihaa irraa argataniin meeshaa waraana ammayyaatiin fayadamuun ummata keenya bitaa turan kana wajiin walqabatee dhalootan abbaa biyyumaa kan ta’an qe’ee isaani irraa buqisuun ofii isaanii fi namoota hawaasa biraa nannoo biraa irraa fidanii qubsiisan qabeenyaa umamaa fi lafa gabbataa nannoo kanaa barbadessuun haala qabiyyee isaa jijira turan. har’as wayyaaneen tooftaa cimaa fayadamuun kolanii ammyyaa ta’een ummata Oromoo irratti cubbuu rawachaa jira. kanas labsii dhihoo master pilaanii jedhuun bu’aa yaada kanaa ta’uu isaa nuuf mirkaneessa. bitamtootaa fi garaan bultoota OPDO murasatti fayadamuun ummata bal’aa fayyalessa kana daran dararaa jiru. bitamtoonni kuniin faydaa isaniitiif jecha sanyii fi gosa isaani sirna nama nyaataa ta’e kanaaf dabarsanii kennuun isaanii midhaa hangana hin jedhamne ummata keenya irratti raawataa jiru. wayyaaneenis namoota mallatoodhaaf taa’an kanaan raggaasisuun ummata bal’aa hundeen buqisuuf seera daba tumaa jirti.
kanaaf nuti ummanni oromoo hundi keenya sirna nama nyaata wayyaanee kana balaalefachuun sochiin hamaan kun akka hojjii irra hin oolle jabaannee wal bira dhabbachuu qabna. har’a yoo cal’ifnne bor ummata fi lafa oromiyaa jedhamu lafa irraa dhabamsiisu agarsiisa. suuta suutan magallonni tokko tokko gara fedraalatti jijiramuuf deemu, gariin gara ollawanitti daangefamuuf adeemaa jira. warroonni kaleessa waan nyaatan dhabanii buurii dhagaa jalaa fi awwaanisa nyaata turan har’a aanan, dammaa fi foon coomaa Oromoo nyaatanii kokkeen isaanii hagugamee ummata isaan nyaachisee, kunuunsee, kabajee, jirachise ganuudhaan badii guddaa irratti rawachaa jiru. walakkaa isaanii mana hidhaatti walakkaa isanii OPDOn sabebefachuun ummata oromoo fixaa jiru. kanaafuu ummanni keenya sirna hamaa kana hundee irraa buqisuun ofii irra darbanii injifannoo filannoo hin qabneedha. haala kanaan ummanni oromoo yoo harka walqabatee qabsaa’e yeeroon walabummaa fi dimokraasii ofiitiin gonfatu fagoo akka hin taane qaanqeen bilisummaa mul’ataa jirti.
injifannoon ummata oromoof!
You can contact the writer AMANUEIBADANE2015@GMAIL.COM
Like this:
Like Loading...


text:
Ummatni Oromoo fi Dargaggootni akkasumas Qabsaawotni hundi injifatnoo hanga amma
kuufame tikfataa akka Fincila Xumura Qabrummaa finiinsuun galii isaa saffisuu irratti
hojjatamu oromoon gadi jabeessee hubachiisa.
Hiraarri, cunqursaa fi saaminsi daangaa dabre ummatoota Itophiyaa hifachiisee hundinuu karaa adda addaa mormii isaa akka dhageessisu taasisuu irraa Itophiyaan Wayyaaneen bulfamtu yeroon itti tasgabboofte hin mul’atne. Sirni gabrummaa, bittaa abbaa irrummaan durfamu, ummatoota lafa irraa buqqaasuu dhaan ofii fi waaheloota isaa saaminsaaf hiriiran waliin ummatoota sadarkaa kanaan dura mul’atee hin beekneen hiyyoomse. Salphinaa fi gadadoo mul’atee hin beekneef saaxile. Haallan ummatoota irra gahan kanneen keessatti kan ummata Oromoo ammoo addatti ilaalama.
Har’a ummatni Oromoo mirga seeraa fi uumaan qabu beekee yeroo kamiinuu olitti mirga abbaa biyyummaa fi bilisummaa isaatiif aarsaa gosa hundaa baasuun fincillii fi qabsoon finiinsaa jiru ummata Oromoo, sabboontotaa fi kan haqaaf dhaabbatan mara boonsaa fi hawwataa jiraachuun haqa ifatti mul’ataa jiru dha. Ummata Oromoo qofa osoo hin taane ummatoota cunqurfamoo bittaa Wayyaanee jalatti hacuucamaa jiran maraaf fakkeenya tahuun mirga isaaniif akka falmataniif onnachiisee fincilaaf kakaasaa jira yoo jedhame dhugaa irraa fagaatuu hin tahu. Fincillii fi qabsoon ummata Oromoo ofii fi kanneen biroo biratti akka dhaga’amuu fi akka fakkeenyaatti akka ilaalamu kan taasisuu danda’e, ilmaan Oromoo, Gabrummaan nurratti haa dhaabbatu! Dhaaloota itti aanu gabrummaa hin dhaalsisnu! jechuun hogganummaa Qeerroo fi qabsaawota bilisummaa jalatti gurmaa’anii mootummaa abbaa irree irratti fincilaa jiru. Sochiin FXG ABO karoorfamee Qeerron moggaafamee baatii sagalii oliif Oromiyaa guutuu keessatti adeemsifamaa jiru sadarkaa kana kan dhaqqabe aarsaa ulfaataa miseeesota ABO, Qeerroo Bilisummaa Oromoo fi ummata Oromoo qofaan tahuun dagatamuu hin qabu. Fincilli eenyummaa Oromoo agarsiisee fi qabsoo ummata Oromoo boqonnaa haaraa seensise kun sadarkaa kanaan gahuuf marsaa fincilaa ammaa kana qofatti ilmaan Oromoo 2000 ol tahan gatii lubbuu baasanii jru. Kumootaan kan lakkaa’aman wareega qaamaa fi qalbii waan baasaniifi. Kanneen manneen hidhaa faashistootaa keessatti gidirfamaa jiran kuma kudhanootaan lakkaa’aman sodaan alatti mootummaa kana dura waan dhaabbataniifi. Fincilli Xumura Gabrummaa karoorfamee, humni namaa kana gaggeessuu itti leenjifamee wayta labsametti alagaa hafnaan lammiileen Oromoo hedduu illee dhimma ummata Oromoo fuula dura furgaasuun dhageettii fi mararfannaa argamsiisa jedhanii kan yaadan murtaawoo turan. Kan deggeruu fi tumsuuf tattaafate irraa diinaa fi masaanuu qabsoo Oromoo waliin kan qeeqanii fi komii tarrisaa turan irra heddummaatu. Kanneen Fincilli Qerroon labsamuun dogoggora, ilmaan ummataa ficcisiisa”, jechuun ABO yakkan of booda mil’atee kan ilaaluuf,rakkina hubannaa fi akeekaa jiraachuu arga.
Har’a bakka geenye kanatti injifatnoo argame kan ofitti maxxansu heddummatuu qofa osoo hin tane gara dabarsuuf kan foolatu argaa waan jirruuf sochiin ummatni Oromoo mootummaa
abbaa irree hundee raasaa jiru galii akeekkatee ka’eef irraa akka hin maqne tiksuun dirqama
ummata Oromoo fi qabsaawotaa wareega itti baasaa jiranii ti. Kanneen fincilli ummata Oromoo jabaatuu isaa arguu fi hubatuu irraa cinaa irraan saaqatanii karaa irraa maqsuun galii biraa ittiin guuttatuu kajeelan of irraa tiksuunis dirqama kanneen Oromoo biyya isaa irratti aangoomsuuf qabsaawanii ti.
Ummatni Oromoo Fincilli Xumura Gabrummaa adeemaa jiru keessatti aarsaa dorgomaa hin
qabne baasuun sadarkaa amansiisaa fi abdachisaa irraan kan gahe olloota isaa argee ka’uu irraa miti. Haqni mul’ataa fi qabatamaan kan fakeenya godhatanii mirga isaaniif akka falmatan kan onnachiise sochii FXG Oromiyaa keessatti qabsawotni ABO fi Qeerroon finiinsan tahuu
agarsiisa. Kanneen sochiilee biroo olloota Oromoo keessatti adeemsifamu irraa baratuu qabna, fincilli ummata Oromoo bifa kana qabaatuu qaba jedhanii qajeelfama dabarsuu ummata Oromoo afanfajjeessuu irra dabree akeeka ummata Oromoo bakkaan gahuu irratti gumaachi qabu murtaawaa tahuu hubatuu qaban. Kana malees FXG ummatni Oromoo yeroo dheeraaf itti jiru fincila yeroo murtaa’aaf adeemsifame waliin wal bira qabuudhaan madaaluun wareegama ummataa gadi xiqqeessuu qofa osoo hin taane wareegamaa fi akkasumas ulfina gaaffii ummata Oromof kabajaa dhabuu dha.
Ummatni kamiyyuu mirga isaaf qabsaawuun haqa isaa ti. Mirga uumaa fi seeraan ummatootni
qaban kabajamuufii qabaanis ejjannoo ABO ti. Haa tahu malee hiriira guyyoota murtaawaaf
adeemsifamee fi jijjiirama hundee hin argamsiifne, gaaffii fi qabsoo mirga ummata Oromoo
barootaaf deemaa jiru irratti ejjannaa ifaa hin qabneen mirqaanee akeeka wal hin simne walitti harkisuun ejjannoo ABO miti. Kan akeeka ummata Oromoo tarkaanfachiisuu fi galii isaan gahu ammas taanaan hundaan olitti of irratti abdatuu fi amantaa guutuun Finccila Xumura Gabrummaa labsame deemaa jiru ofii jabeeffatuu qofa. Jabaan hin jibbamu. Hundatu faarfata. Hundatu waliin mul’atuu barbaada. Itti dhihaatuu, faarfatuu fi waliin mull’atuuf carraaquun maaliif isa jedhu ammo kan adda baafatu abbaa dhimmaa taha.
Har’a FXG durummaa ABO fi Qeerroon finiinaa jiru dhihoo irraas tahe fagoo irraa qajeelfama
hin barbaadu. Akkuma kanaan dura wayta hamtuu murannoo fi bilchinaan hojjatuun diina
raasaa har’a gahe fuula duras muranno qabuu fi muyxannoo horate gabbifataa fincila isaa akka finiinsu anjessuun dirqama hunda keenya irra jiru dha.
Qabsaawotni ABO fi Qeerroon Oromoo Fincila Diddaa Gabrummaa irraa gara Fincila Xumura
gochuun ummata Oromoo biyya isaa irratti aangomsuufi. Ummatni Oromoo ajaja alagaan alatti bilisummaan jiraachuun haqa isaa tahuu hubatuu isaa ti. Ummatni Oromoos dhalaa dhiiraan, guddaa xiqqaan , Bahaa Dhihaa, Kaabaa Kibbatti kan fincilaa jiru dhugaa kana hubatuu isaati. Kan fincila isaa gaggeessaa tures akka isaaf mijatee fi aanja’etti malee ajaja fi Qajeelfama Wayyaanee fi bakka biraa irraa itti dabarfamuun hin turre. Waan taheef har’as ummatni Oromoo kanneen qabsoo fi fincila inni geggeessaa jiru irratti abbaa tahuu barbaadan, sochii ummata Oromootti cancala gochuun gara barbaadanitti oofuu barbaadan ofirraa to’ataa qajeelfama qaama sirnaawaa fi seerawaa kanaan duraa irratti hundaa’uun fincila isaa akka kanaan duraatti akka finiinsu qeerroo fi ABO ni hubachiisa. Kanneen fincila deemaa jiru irratti ejjannoo ifaa hin qabne, gamaa fi gamana utaalanis ejjannoo isaanii ifa gochuun gufatiinsa irraa akka baraaran hiree kanaan ABOn yaadachiisuu barbaada.
Ummatni Oromoo fi Dargaggootni akkasumas Qabsaawotni hundi injifatnoo hanga amma
kuufame tikfataa akka Fincila Xumura Qabrummaa finiinsuun galii isaa saffisuu irratti
hojjatamu akka ilma oromoo tokkotti gadi jabeessee hubachiisa.
Injifatnoo Umamta Oromoof.
The writer of this article can be reached amanuelbadhane2015@gmail.com


text:
Hacaaluun_Hacaaluuf_Birmate: Hacaaluu Kabaa jedhama barataa Yuunibarsiitii Jimmaa Muummee Accounting fi Finance waggaa 3ffaati.
Hacaaluun umuriin isaa 23 yoo tahu guyyaa “tokkollee dhukkuba argee hin beeku guyyaa tokko baatii 3 dura kutaa barnootaa otoo bahuu lafti ittin nannawee kufe ergasii as fayyaa isaa duriitti deebi’uun itti ulfaate.
Maatiiin isaa godina Jimmaa magaalaa Dedoo bakka dhaloota Hacaaluutii fidanii hospitaala Black Lion (Xuqur Ambassa) cibsaniiru haatahu malee dhukkubni #Hacaaluu Kaansarii Dhiigaati biyya kanatti fayyuu hin danda’uu jedhan.
Hospitaalota biyya alaatti #Refer barreessanii yaaliin akka godhamuuf itti himan Hacaaluun maatii harka qalleessa kan qabuu fi qarshii Miliyoona 3 biyya alaa ittin yaalsisan dhabuun kunoo gargaarsa lammii gaafachaa jiru.
Loomiin 50 nama ‘tokkoof ba’aa nama 50 ammoo faaya akkuma jedhan Qarshiin mil.3 maatii Hacaaluuf guddaadha uummata Oromoo Miliyoona 3 qofaaf ammoo gumaacha qarshii 1ti.
Maarree Aartist #Hacaaluu_Hundeessa gumaacha isaa #Hacaaluuf taasisee lammiin Oromoof gurbaa kana cinaa akka dhaabbatu dhaamsi siniiif dhaameera.
Kana Hacaaluu Hundeessaa Jaallattu #Hacaaluu_Kabaa haa gargaaruun dhaamsa keenya.
Dhukkuba balafamaa akkanarra isiin haa qabu.
Lakkoofsi Herrega Baankii Daldalaa Itoophiyaa
Lakk: 1000245142394
Lakk. Oromia International Bank 874241
Hachalu Keba jedhaa waan dandeessan gargaaraa
Kadhannaa keessaniinis yaadadhaa
Bil:+251911361665
#Share Gochuun Uummata biraan gahaa adaraa
Via: Gammadaa Olaanaa


text:
Waldaan Qorannoo Oromoo yokaan OSAn, xumura torban kanaa irra, Sanbataa fi Dilbata, jechuun Hagayya 4 fi 5 kan as Waashinton DCtti argamu Yunivarsitii Kaatoolikii Ameerikaa keessatti kora yokaan konferansii isaa waggaa geggeeffachuuf qophiitti jira.
Akkaataan deemsa konferensii bara ka baroota dabrani irraa haga tokko adda tahuu isaa dubbatu – hoogganoonni waldichaa. Prezidaantii OSA ka marsaa ammaa, Dr. Tafarii Margoo dubbiseen jira.
Ka biyya Kanadaa jiru – Yunivarsitii of Water-luu keessatti, proofeesara barnoota dingadee ti – Dr. Tafariin.
Gaaffii fi deebii guutuu dhaggeeffadhaa.


text:
Wontoota Dhiirsi Niitii Irraa, Niitiinis Dhiirsa Irraa Arguu Hinfeene
Hundi keenya wontoota amala gaarii jennee lafa kaayanne qabna. Maaltu amala gaariidha, isa kamtu miti kan jedhu wontoota addaa addaa irratti hundaaya. Namaa nama...
Biyyoonni Gaarii Hojjachuun Beekkaman Eenyu Fa’a?
Dhalli ilma namaa, akkuma bineensota biroo, wolqarqaaruu fi wolii birmachutti amana. Bifuma kanaan jiraataa ture bara kumaatamaaf. Yoo kana jennu wolitti bu’iinsi hinturre, ammas...
Daldalaan Milkaayuuf Dhimmoota 5 Kanniinitti Xiyyeeffannaa Laataa
Daladala irratti bobba’uun hedduu keennaaf waan salphaa miti. Hir’ina maallaqaa qofa miti gufuun . Gufuuleen biroos heddutu jira kan namoonni onnee fi hamilee guutuun...
Tarreen humna-qabeeyyiin addunyaa bara 2014 Ifa godhame
Maqaan namoota humna qabeeyyii woggaa woggatti tarreeffama- bara 2009 eegalee. Hedduun namoota tarree kana dhuunfataniii kanneen masaraa mootummaa keessa jirani, abbootii qabeenyaa, dura taa’ota...


text:
Miseensonni koree masjiidaa lama da’awaan masjiida keessatti akka hin godhamne dhoorkuu isaaniitiin jeequmsi kan ka’ee ture tahuu Isiiniif gabaasuun keenya ni yaadatama. Kanuma hordofuun jama’aan masjiida Abubakar guyyaa har’aa salaata Jum’aa booda marii godhuun, qabxiiwwan arman gadii irratti hundaa’uun xalayaa qaamota dhimmi ilaallatuuf kan galchan tahuu odeeyfannoon nu gahe ni mul’isa.
Rakkoowwan Koreen masjiidicha ni qaba jedhamanii xalayaa waajjiraalee mootummaa dhimmi ilaallatuu fi gumii dhimma Islaamaa magaalaa Adaamaatiif galchan irratti ibsaman:
1ffaa. Fedhii hawaasaa eeguu dhabuu fi ummata jeequu
2ffaa. Galii fi baasii masjiidichaa kan torbaani, kan ji’aa fi kan waggaa ummataaf ibsuu dhabuu
3ffaa. Da’awaan hayyama keenya malee ta’uu hin qabu jechuun dhoorkuu
4ffaa. Qulqullina mana fincaanii, mooraa masjiidichaa eeguu dhabuu
5ffaa. Mindaa hojjattoota masjiidichaa yeroon kaffaluu dhabuu fi fedhii isaanitiin hojjataa barbaadan irraa mindaa dhaabuu, akkasumas mindaa Hojjattootaa mallattoo isaanii malee kennuu
6ffaa. Hojjataa haarawa iftoomina malee qaxaruu fi mindeessuu,
7. Barattoota mooraa masjiidichaa keessa jiraataniif kutaa bultii fi nyaataa mijeessuu dhabuu,
8ffaa.Mana kitaabaa fayyadamtootaa dhaabuu/qopheessuu dhabuu
9ffaa. Madrasaa(mana barumsa amantii) ummataaf hundeessuu dhabuu fi kkf yoo ta’u.
Dhuma irrattis hawaasni muslimaa guyyaa har’aa irraa kaasee koree masjiidaa haarawa kan bakka buufate tahuu ibsaniiru.


text:
PuntlandMassacre Dhaamssi gaddaa kan armaan gadi kun ganama kana haawaasa Oromoo Puntland jiran irraa na dhaqabe. Garaan kiyya miira haamaan natti dhagahamuulle haarkki koo na maxxanssu dide olee. Dhiigni Obboleeyyan Kiyya Ilmaan Oromoo adduunyaan callistee laaluun kuniis heeddu na gaddisiisu bira kutee na aarsee. Garuu carraan Oromoo maaliif akkana tahe tan Jattu gaaffifin deebii uf irraa dhabee.
Via: Dahabe Abdella
===========
Inna lillahi wa inna ilehi raji.uun.
Oduu gaddaa
Hagayya 8/8/2018
Somalia Punt land magaala bosassoo Keysatti lammile oromo ajjechaan bifa garagaraatin irratti rawatame.
1.Abdujaliil hussein mohammad
Iddoon dhaloota isaa oromia godina baale
anaa gololchatti dhalate Abduljaliil halkan edaa qama hin bekamneen akka malee tumani ajjesan Ega ajjesani booda Refka isa kara ispalti irratti darbaan
2. Aliyyi ibrahim Dhalataa godina harargee lixa magaala cirootiAjjechaan aliyyi irratti gageyfamte.egaan ajjesani booda dhoysaan awaluuf isaani dema jiruun qabaman.
Daldaltoota tariiba kan dhigaa ilmaan oromo bifa adda addaatiin ajjesa sama gurgucha turan tahu odeyfanoon bilisa nuuf adeysee jira. Refka obboleyyan kenya mana hospitala magaala bosasso irra fudhamani yeroo amma awalaaf demaa jiran.
Gutuma gututti ilmaan oromo punt land keysa jiran bifa sadihiin ajjechaan irratti dema waan jiruuf sabononni oromo akkasummatti kominitiin oromo biyyoota adunya irratti arkamtan bala
Amma oromo tahu kenyaaf nurrati dema jiru kana jala nu barartan kabajaa oromummatiin isin gafannaa
Injifanoon kan umata oromotti.
Punt land somalia


text:
- Ilmaan Oromoo kanneen bu’aa miidaayaaleen hawaasaa Qabsoo Bilisummaa Oromoo jabeessuuf ooluu beekuun Tokkummaa ummata Oromoo ittiin tiksaa, shira dıınaa saaxiluufı ummata irratti dammaqsuu, hiraarsa dıınnı ummata keenyarraan ga’aa jiru addunyaaf saaxiluun, dammaqiinsa ummata keenyaa ol kaasuuf fayyadamtan galatni keessan bilisumma haatahu jechaa, roguma kanaan fayyadama miidiyaalee hawaasaa ittıjırtan daran jabeessuun qabsoo bılısummaa oromoo galıın gahuuf ciminaan akka hojjattan dhaamsa keenya jabeessinee dabarsina.
- Diinni ummata Oromoo sadarkaa Qabsoon Bilisummaa Oromoo irra ga’ee jiruun kufaatii hamaa keessa seenee jiraachuu isaatiin tokkummaa ummata Oromoo laamshessuuf miidiyaalee hawaasaatti fayyadamuun biyyoota ambaa garaagaraatti ergamtoota isaan bobbaasuun olola afaanfaajjii tokkummaa ummataa siyaasaan, gandummaafi amantiin diiguuf shira dalagaa jiraachuun ifa galaadha. Ilmaan Oromoo kanneen ta’e jechuun akeekaafi kaayyoo diigumsaa diinaan qophaa’e kanatti dhimma ba’uun gartuun wal ijaaruun summii diinummaa ummata gıdduutti facaasaa jirtan irraa qufachuun ittigaafatama seenaafi seeraa jalaa akka of baastan Qeerroon Oromoo gadi jabeessuun nidhaama.
- Namootaafi gartuulee naamusa qabsoo, aadaa, safuufi duudhaa Oromoo hinqabneefi miidiyaa hawaasaatti dhimma ba’uun olola ummata Oromoo diigu facaasan irraa akka of eegdan ilmaan Oromoo hundaaf dhaamsa nidabarsina.
- Dhimma waldhibdee yaadaafi ilaalchaan ilmaan Oromoo gidduutti muudatu mata-durii dubbii godhachuun garaagarummaa babal’isuuf tattaafachuurra, ilmaan Oromoo gidduutti araara buusuufi jaalala uumuu irrattı akka xiyyeeffannoon hojjattan jabeessinee dhaamna.
- Kanneen ergama mootummaa wayyaanee qabatanii ilmaan Oromoo walitti buusuuf yaalan, akkasumas, namoota dhalootumaanuu Oromummaa hinqabneefi Afaan Oromootti fayyadamuun tokkummaa ilmaan Oromoo diiguuf hojii godhatanii bobbaafaman adda baafachuun akka irraa of eegdan nidhaamna.
- Jaarmiyaaleen Siyaasaa Oromoo, Ittigaafatmtootni Hawaasaa Oromoo biyyoota garaagaraa, Waldaaleen Oromoo hundi miseensotaafi deeggartoota keessaniif qajeelfama naamusaa kennuufi ummata Oromoo gıdduutti tasgabbii buusuun dhimma qabsoo waloorratti akka xiyyeeffatamu waamicha nitaasifna.
- Maanguddootnifi abbootiin amantaa Oromoo waldhiibdee xixiqqaafi garaagarummaa yaadaa ilmaan Oromoo gidduu jiru xıqqeessuufi dhimma waloo irratti Oromoon akka waliin hojjatuuf araara akka buustan nigaafanna.
- Waldhibdeefi rakkoolee xixiqqoo gara jaarmiyaalee siyaasaa, gandummaafi amantiitti babal’isuun ilmaan Oromoo gidduutti olola afaanfaajjii uumuu irraa namuu akka of qusatu jabeessınee dhaamna.
Dhimmoota Haala Yerootiin Walqabachuun Marsaa Midiyaalee Hawaasaa Irratti Olola Afaanfaajjii Uumaniifi Ejjannoo Gara Fuulduraatti Ummatni Oromoo Fudhachuu Qabu Ilaalchisuun Ibsa Gabaabaa Qeerroo Bilisummaa Irraa Kenname.
Posted by MADDA WALAABUU PRESS on 5/01/2017
Caamsa 01, 2017 | Ibsa Qeerroo Bilisummaa Oromoo
Haala Qabsoon Bilisummaa Oromoo, akeeknifi tarsiimoon Sochii Warraaqsa Biyyooleessaa Oromiyaa Fincilli Xumura Gabrummaa (FXG) ittijiruufi faallaa sochii kanaa olola afaanfaajjii diinni miidiyaa hawaasaatti fayyadamuun tokkummaa ummata Oromoofi Qabsoo Bilisummaa Oromoo dura dhaabbachuuf tattaaffii taasisaa jiu hubachuun, akeekaafi shirri diinaa kun akka fashalaa’uuf Qeerroon Bilisummaa Oromoo ummata Oromoo hundaaf ibsa kanaa gadii dabarsee jira.
INJIFANNOON UMMATA OROMOOTIF!
GADAAN GADAAN BILISUMMAATI!
EBLA 30, 2017
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Academy Awards
Academy Awards kan jedhamu bayyinaan Oscars jedhame kan wamamau, shillimatti bayye barbachisaa jedhamu fi akkasumas ceremony adunyaa kessa bayye ilallamu. Wagga hundaa Academy of Motion Picture Arts and Sciencesiin bara 1929 Los Angeles jalqabe kan kennamu shillimatiin kuni, gossa hojji adda adda kan akka Motion Picture making, acting, directing fi screenwriting fi kennama. Academy awardsiin kuni kan kennamu AMPASiin yoo ta'u, AMPASiin immo akka birro professionalitti ilallama. Bara kanatti AMPASiin misensotta movie marraxanu 5,830 ofii kessa qaba. Kan kessa actorotni misensumma hanga 1,311 (percentii 22)ttin tokkoffa irratti argamu. Wanna miseensotni marraxanii immo kan mirkanessu auditing firm [PricewaterhouseCoopers]] fi warran durra wagga 72ffa kan turanni Price Waterhouse kan jedhamaniin.
Dhihoo kanatti 79th Academy Award kan jedhamu sanbatta February 25, 2007tti Kodak Theatre, Hollywood kessatti geggefame. Produced (kan qopha'e) Laura Ziskin yoo ta'u, host kan godhe (kan geggesse) immo Talk Show kan qabdu Ellen DeGeneresiin. Wikimedia Commons on Academy Awards


text:
Galaana Fitnaa-Kutaa 2ffaa
Torbaan darbee yommuu fitnaan (qormaata, rakkoon…) buutu akkamitti akka too’atan tutuquuf yaalle turre. Har’as itti fufuun tooftaalee fitnaa itti too’atan mee haa ilaallu.
4.Oduu mirkaneefachuu– dhugumatti ibiddi fitnaa yeroo baay’ee kan qabatuu fi babal’atuu sababa oduu sobaa fi jette jettee raabsunii. Namoonni baay’een wanta dhagayanii fi jedhan osoo addaan hin baafatinii fi hin mirkeenafatiin namoota birootta dabarsuuf ariifatu. Kunii immoo badii badii irratti dabaluun jireenya darara, dhiiga namoota baay’ee dhangalaasa. Yommuu namoonni akkuma argan oduu osoo hin mirkaneefatiin namoota birootti dabarsan, ajaja Rabbitti buluu fi tolee jechuu dhiisanii fedhii lubbuu ofii qofa jala fiigu. Namoota akka dhagaa jabaatan ni argita. Of dinqisiifachuun ana malee beekaa fi hayyuun hin jiru jedhu. Namoonni biroo isaan biratti wallaaladha. Mariif yoo waamaman nama jalaa hin dhagahan. Wanta ani jedhe malee yaanni nama biraa fudhatama hin qabu jedhu. Namoota akkanaatu dhiigni namoota nagahaa akka jiguu fi qabeenyi akka barbadaa’u sababa ta’a.
Karaa fitnaa itti dhowwan keessaa tokko oduu mirkaneefachudha. Keessumatti nageenya ummata bal’aa kan tuquu yoo ta’e. Osoo oduu hin mirkaneefatin, asii akkas ta’e achii akkas ta’e jedhanii afuufun miidhaa fi gaabbii malee wanta biraa ta’uu hin danda’u.
Oduu dhugaa ta’ee yoo argameeyyu, miidhaa fi faaydaa oduu tamsaasu keessa jiru abbichi itti yaadu qaba. Odeefannoon dhugaa waan ta’eef hundii isaatu hin himamu. Gariin isaani dhokfamu qabu.
Abu Hureeyran akka jedhanitti qaraxiixi beekumsa lama Ergamaa Rabbii (Salallahu aleyh wa sallam) irraa kuufadhe. Qaraxiixi beekumsaa tokko nan tamsaase. Kan hafee immoo nan dhokse. Osoo beekumsa dhokse kana tamsaase silaa kokkeen tiyya ni citti turte (kana jechuun nan ajjeefamaa ture).”
Kanaafu wanti hundii dhugaa ta’eef ifatti bahuu hin qabu. Namni tokko nan beeka jedhe wanta dhagaye hundaa yoo odeesse ibidda fitnaa qabsiisaa jiraa jechuudha.
Umar Ibn Al-Khaxxaab (RA) akka jedhetti ‘kijiba irraa isaaf gahaadha yommuu namni tokko wanta dhagaye guutu odeessu.’ (Namni tokko wanta dhagayee guutu yommuu odeessu kijibaa fi hofoffe ta’a. Oduu osoo hin mirkaneefatin waan fiiguf odeefannoon isaa yeroon booda soba ta’ee argama. Kunu kijibaa isa gochuutti gahaadha.)
Rabbiin (subhaanahu wa ta’aala) odeefannoo dabarsuun dura akka mirkaneefannu itti nu ajaja:
“Yaa warraa amantan!,faasiqni(fincilaan) oduudhaan yoo isinitti dhufe wallaalumaan namoota akka hin miine fi wanta hojjattaniif akka hin gaabbine (oduu isaa) addaan baafadha.” Suuraa Al-Hujraat:6
Yommuu namni tokko oduun nutti dhufu oduu isaa addaan baafachu qabna. Ta’uu baannan miidhaawwan gurgudda lama ofitti feena. Tokko namoota wallaalumaan miidhun adabbi hamaa adabamna. Lamaffaan immoo gaabbiin keessa keenya gubna. Gadaa fitnaan itti baay’ate kanatti of eeggannoo guddaa gochuu qabna. Wanti sab-qunnamtin (social midiyaan) tamsaafamu hundii dhugaa jenne yoo fudhanne fi hojii irra oolchine boodarra miidhaa baay’ee dhandhamna. Madda oduu osoo hin mirkaneefatin fiigun boodarra nama boochisa. Cal’isuun furmaata hundarra caalu.
Socail media irratti eenyullee na hin beeku jenne wantuma argine share yoo goone fi sababa kanaan dhiigni nama tokko yoo jige, cubbuun nurratti fe’ama. Dhiiga namaa karaa kaminiyyuu jiigsun wanta salphaadhaa? Kanaafu oduu argine osoo hin mirkaneefatin cal’isneetummaan gadi lakkisuu irraa of haa qusannu.
5.Arraba ofii qabuu– yeroo hundaa arrabaa ofii qabuu fi bakka sirrii ta’eetti itti fayyadamuun furtuu milkaa’innaa fi gammachuuti. yeroo fitnaa oduu fi jette jetten waan babal’atuuf gurrii wanta hundaa caqasa, namoonnis wanta dhagahan hundaa tamsaasuf ni muddamu. Sababa kanaaf rakkoon guddaan ni dhalata. Tarii jechi takka rukuttaa seeyfi caalaa nama miidhu dandeessi. Sababa kanarraa kan ka’ee Muslimoonni wantoota fitnaa babal’isan irraa arraba isaani eegun isaan irratti dirqama. Kanaafi Rabbiin (subhaanahu wa ta’aala) akkana jedhe:
“Gabroottan Kiyyatti jecha hundarra gaarii taate akka dubbatan itti himi. Dhugumatti sheyxaanni gidduu isaani balleessa. Dhugumatti sheyxaanni ilma namaatif diina ifa bahaadha.” Suura Al-Israa 17:53
Sheyxaanni jechoota badaa akka dubbatan isaan gochuun wal dhabbii fi wal diigga isaan jiddutti facaasa. Kanaafu jecha gaarii dubbachuun yookiin cal’isuun badii kana hunda irraa nama tiiksa.
Wanta faaydi hin qabne dubbachuun maatii meeqatu diigame, lubbu meeqatu darbe. Seena fi manni haa lakkaa’u. Osoo itti hin yaadin jecha takka ni dubbatta ergasii manni fi hariiron kee ni diigama. Kana irraa baraaramuuf arraba ofii lugaamudha.
“Arraba ofii qabuu fi too’achuun hundee wantoota gaggaarii hundaati. Namni arraba ofii irratti too’anna argate, dhugumatti dhimma ofii sirnaan too’ate.”
Ergamaan Rabbii waa’ee wantoota baay’inna ibidda nama seensisan yommuu gaafataman,”Arrabaa fi qaama hormaata.” Akka ta’ee ibsanii jiru.
Umar Ibn Al-Khaxxaab (RA) akka jedhetti ‘Namni dubbiin isaa baay’ate, dogongorri isaa ni baay’ata. Namni dogongorri isaa baay’ate cubbuun (dilliin) isaa ni baay’ata. Namni cubbuun isaa baay’ate immoo adabbiin ibiddi wanta isaa malu.”
Amala Ergamaa Rabbii keessaa tokko cal’isni isaani ni dheerata (dubbii hin baay’isan), baay’isanii hin kolfan. Nama kamiyyuu hin qeeqan, hin hamataniis, aybii (dogongora) namoota irra hin barbaadan; dhimma kamiyyuu irratti hin dubbatan Rabbiin irraa mindaa yoo kajeelan malee.
Yazid ibn Abi Habiib akkana jedhaa ture: namni oduu baay’isuu fitnaan akka dhuftuuf eega. Namni cal’isu immoo rahmanni akka buutuf eega.
Akkuma jedhamu namni obsuu fi cal’isu gaabbin isa hin tuqxu.
Al-Fudayl akkana jedhe: amaloonni lama qalbii gogsuu. Isaanis; baay’isanii dubbachuu fi baay’isanii nyaachudha.
Sufyaan akkana jedhu: dheerinni cal’isaa (cal’isa baay’isuun) furtuu ibaadati.”
Abu Zayyaal akkana jechaa ture: akkuma dubbii barattu cal’isaas baradhu. Yoo dubbiin kan si qajeelchu ta’ee cal’isuun immoo si eega. Cal’isa keessa amaloota lama horatta. Tokkoffaa nama si caalaa beekaa ta’e irraa beekumsa argatta. Lammaffaa, nama si caalaa mormii baay’isu irraa of eegda.”
Ibraahim ibn adihaam akkana jedhe: cal’isuun kee yoo si gaddisisee dogongora arraba keetin uumamu irraa baraaramu kee yaadadhu. (Yoo dubbatte badii guddaa sitti fidu danda’a. Cal’isuun kee immoo badii san irraa si baraara. Kanaafu baraarama kana yaadadhu.)
Ibraahim ibn Adihaamin akkana jedhame ‘Eebalu seer-luga barataa jira.’ Innis ni jedhe,’Akkamitti akka cal’isuu barachuun isaaf wayyaa ture.’
Muwarriq akkana jedhe,”Dhimma tokkotu jira kan ani waggoota hanganaatif barbaada jiru. Hanga ammaatu bira gayuu hin dandeenye. Garuu ammallee barbaadu hin dhiisu.” Namoonnis, “Yaa abbaa Mu’tamir dhimmi suni maalidhaa?” jechuun gaafatan. Innis akkana jedheen, “wanta na hin galchine irraa dhowwamuudha.”
Shaqiiq al-Balkhii akkana jedhe:’namoota waliin yommuu hiriyyoomtu akka yeroo ibidda bira jirtu ta’i. Ibidda irraa faaydaa isaa fudhu akka si hin gubne of eegadhu.”
Dhugumatti akkuma ibiddi nama gubu namoonni arraba ofiitin nama gubuu yookiin arraba keenyan isaan gubna. Osoo isaan hin miidhin faayda isaan irraa fudhatanii yookiin faayda kennaniif biraa deemun qarummaadha.
6.Fitnaa irraa fagaachu fi dheessu– galaanni fitnaa yommuu dhufuu nama isa fundura dhaabbate haxaawe dabarsa. Nama jala gore immoo irraa gora. Haalli wal xaxaan yommuu uumamu, dhimmicha osoo addaan hin baafatin itti fiigun hin barbaachisu. Irraa dheessu fi hanga wantoonni ifa bahanii eegudha.
Ergamaan Rabbii (Salallahu aleyh wa sallam) waa’ee fitnaa ilaalchise akkana jedhu:
“ سَتَكُونُ فِتَنٌ الْقَاعِدُ فِيهَا خَيْرٌ مِنَ الْقَائِمِ، وَالْقَائِمُ خَيْرٌ مِنَ الْمَاشِي، وَالْمَاشِي فِيهَا خَيْرٌ مِنَ السَّاعِي، مَنْ تَشَرَّفَ لَهَا تَسْتَشْرِفْهُ، فَمَنْ وَجَدَ مَلْجَأً أَوْ مَعَاذًا فَلْيَعُذْ بِهِ ”.
“Fitnaan ni dhufti tan ishii keessa nama dhaabbatu irra nama taa’u wayyu (caalu), nama deemu irra nama dhaabbatu wayyu, nama fiigu irra nama deemu wayyu; namni fitnaaf of saaxile,isa ni balleessiti. Namni iddoo eeggumsaa yookiin iddoo baqaa argate, itti haa baqatu.” (Sahih Al-Bukhaari)
Dhaabbatanii tarkanfii gara fitnaatti fudhachuun dura taa’anii itti yaadutu caala. Fiigu irra suuta tarkaanfatutu caala.fitnaan yommuu dhuftu nan too’adha jedhanii itti fiigu osoo hin ta’in jalaa goruu fi baqatutu caala. Meeqa kamtu nan too’adha jedhe galaana fitnaatiin nyaatame hafe.
Al-Ahnaf ibn Qays akkana jechuun gabaase:
عَنِ الأَحْنَفِ بْنِ قَيْسٍ، قَالَ ذَهَبْتُ لأَنْصُرَ هَذَا الرَّجُلَ، فَلَقِيَنِي أَبُو بَكْرَةَ فَقَالَ أَيْنَ تُرِيدُ قُلْتُ أَنْصُرُ هَذَا الرَّجُلَ. قَالَ ارْجِعْ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ” إِذَا الْتَقَى الْمُسْلِمَانِ بِسَيْفَيْهِمَا فَالْقَاتِلُ وَالْمَقْتُولُ فِي النَّارِ ”. قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا الْقَاتِلُ فَمَا بَالُ الْمَقْتُولِ قَالَ ” إِنَّهُ كَانَ حَرِيصًا عَلَى قَتْلِ صَاحِبِهِ ”.
Ani namticha kana gargaaruf deeme (kana jechuun Ali ibn Abi Xaalib). Ergasii Abu Bakraan karattı natti dhufe. Akkana naan jedhe,’Eessa deemtaa?’ Anis nan jedheen,’Namticha kana gargaarufi.’ Abu Bakraanis ni jedhe,’Deebi’i! Ani dhugumatti Ergamaan Rabbii (SAW) osoo akkana jedhu dhagaye jira.’Yoo Muslimoonni lama (wal ajjeesuf) seeyfiin wal qunnaman, kan ajjeese fi ajjeefame ibidda (Jahannam) keessa ta’u.’ Anis akkana jedhe gaafadhe,’Yaa Ergamaa Rabbii kuni silaa ajjeessadha, ajjeefamaan hoo maal balleesse?’ Ergamaan Rabbiis ni jedhe,’Saahiba isaa ajjeesuf fedhii cimaa qabaa ture.’ (Sahiih Al-Bukhaari)
Kanaafu fitnaa irraa dheessun nama qabbaneessu ta’uu qabna. Ta’uu baannan sababa keenyan dhiigni baay’een jiga, qabeenyi saamama, kabajni mulqama. Kanniin hundaaf boru itti gaafatamoodha.
Akka gabaafametti namtichi tokko Huzeeyfatti dhufun akkana jedhe gaafate,’Yommuu Muslimooni wal lolan, maal akka godhu na ajajjaa (na gorsitaa)? Huzeeyfaanis ni jedhe,’Iddoo jireenya keetti mana fagoo ta’e barbaadi itti baqadhu. Si ajjeesuuf yoo sitti dhiyaatan, akkana jedhiin,’Kunoo! Cubbuu kiyyaa fi cubbuu keessan baadhaa!’
Ibn Mas’uud akkana jedhe;’ Yommuu namoonni fitnatti kufanii,”Namoota keessatti nama fakkeenya gaarii taate, bahii.’ yoo siin jedhan,’Badii (sharrii) keessatti fakkeenya gaarii hin ta’u.’ Jedhiin.
Abu al-Haaris al-Saa’igh akkana jedhe: ‘Abbaa Abdullah (imaam Ahmad) waa’ee dhimma Baagidad keessatti adeemsifame gaafadhe kan namoonni mormiif bahan. Ani ni jedheen,”Yaa Abbaa Abdullaah! Namoota kanniin waliin bahuu maal jettaa?’ Isaan irratti jibbuun imaam Ahmad akkana jedhe,’Subhaan’Allah (Rabbiin qulqullaa’e)! Dhiigni jigu, dhiigni jigu maal haa ta’u?! Kana arguus hin barbaadu ittis hin ajaju. Fitnaa dhiigni itti jigu, qabeenyi namoota itti saamamu, kabajni itti mulqamu irra obsa amma keessa jirrutu caala. Hin beektuu sila! namoonni akkam akka ta’an yeroo fitnaa?” Anis ni jedheen,’Har’a hoo! namoonni fitnaa keessa hin jiranii yaa Abbaa Abdullaah?’ Innis ni jedhe,’Yoo fitnaa keessa jiraatan, fitnaan tunii murtaa’odha (specific). Yoo seeyfiin ol kaafame, fitnaan tan babal’attu fi wal xaxxuu taati, daandiin sirriin ni cita. Obsa yeroo ammaa keessa jirtu kanatu sii caala kan amantiin kee nagaha itti ta’u.”
Isaa (Imaam Ahmadi) namoota mormiif bayan akkana jechuun qeequ arge, “Dhiiga, dhiiga.. Sirrii ta’uun natti hin mul’atu, ittillee hin ajaju.” (Basaa’ir fil fitan Fuula 105, Arabiffa, In English Page 44)
Shaykh al-Islam, Ibn Taymiyyah akkana jedhe,’Hogganaa angoo qabu mormiif namni bahu gochi isaa gaarii dhaluu irra badii baay’ee dhalu malee hin hafu. ( Gaarii isaa caalaa badii baay’etu uumama. Dhigni namoota nagahaa ni jiga, qabeenyi fi kabajni namoota ni saamama. Sababa kanaaf obsi filatamaadha.)”
Ibn Taymiyyaan dhuguma jedhan. Mee gara addunyaa Arabaa ija keenya haa naanneessinu. Lubbuun namoota nagahaa kumaatamatti fi miliyoonatti lakkawaaman ajjeefamaa jiru, qabeenyi baay’een barbadaa’a jira, namoonni qe’ee isaani irraa buqqa’anii gadadoo keessa jiraataa jiru, kabajni namoota mulqamaa jira. Dhugumatti badiin kuni hundii uumamu irra obsuun gaariidha.
Kanaafu fitnaan yommuu uumamu ibidda itti qabsiisu irra irraa dheessu fi fagaachutu caala. Gariin namaa ‘Ati dabeessa’ siin jechuu danda’a. Dubbii nama kanaa dhageesse, gootummaa kee agarsiisuuf yoo duute boru Rabbiin maal jettaa? Jihaadaf nan baha yoo jette, jihaanni seera fi sirna qaba. Lubbuu namoota nagahaa galaafachuun jihaada hin jedhamu. Kanaafu yeroo fitnaan akkanatti baay’ate kanatti irraa dheessutu nama baasa. Wanti guddaan nuti sodaachu qabnu, qabeenyi keenya barbadaa’u fi lubbuun teenya baduu osoo hin ta’in, Aakhiraa teenyaf sodaachudha. Khaatimaan (dhumti) namaa yoo badde, adabbii ibiddaa irraa akkamitti baraaramaa?
Insha Allah torbaan hanga kutaa itti aanuun walitti deebinutti Assalamu aleykum wa rahmatullah wa barakatuh.
Kitaaba wabii


text:
Gugsii: Tapha Fardaa
Beekan Gullummaatiin*
Akaakuu tapha aadaa keessaa tokko gugsii fardaati. Akka seenaan nutti himutti Oromoon fardaan gulufufee roorroo daangasaatti dhufu ittiin ofirraa ittisaa ture. Kanaafuu fardi mallattoo gootummaa waan ta’eef aadaa taphaa jaallatamaadha. Haaluma kanaan fardi gugsii/guluffiif/ qophaa’e mi’a faayaa’aa qabuun miidhagfamee dorgommiif qophaa’a. Gugsiin fardaa akkaataafi adeemsa ittiin taphatamu qaba. Dirree taphaarratti wantoonni taasfamanis hedduudha. Kanarraa kan ka’e waraansa dirree irratti mo’amuu/waraanamuu/ irraa oofkaluuf miliqqeen taasifamu kan ajaa’ibaati.
Fardi gugsiif qophaa’e tokko mi’a faayaa hedduutiin miidhegfama. Mi’a kana keessatti kooraan bakka guddaa qaba. Kooraa keessatti kan aammatamanis, dursaa, hirkoo, faanaa, garjalee, huddeelaa luuxuu, qomoo luuxuu, raroo kooraa jalaa (akka farda hin quuqne)faadha. Dabalataanis, gilaasha (guddaafi xixiqqaa), ashaankitaaba/maxaabirii (Fuuloo, qomoo, uddeellaa, gunfura [mataa irraa]tu irraan kaawwama. Bifuma walfakkaatuun, luugama yookaan sibilafi wadaroo funyoo kan of keessatti qabuutu afaan keessaan baafamee harka nama yaabbatu sanaatiin qabama. Abbaan fardaas yeroo farda isaa yaabbatu waan qabatu, alangee, garaftuu, gaachana /Gaallee/Wantaa, ulee gabaabaafi yeroo barbaachisu luffisa uffata. Luffisa gogaa qeerransaa, leencaa yookaan uffata adda addaa irraa tolfamee gatiitti irraan duraa duubatti gadi rarra’e uffatamuu danda’a.
Gugsiin fardaa akkaataafi adeemsa itti taphatamu niqaba. Gugsii keessatti namoonni gartuu lamatti hiramanii ykn naannoo adda addaa irraa dhufanii akka walitti aananiin tumsa ijaarratanii gamaa gamana dhaabbatu. Waaqa isaanii kadhatanii, nuhoofkalchi; collee keenya hoofkalchi; humnakee kenniif jedhanii Waaqaaf galata galchanii gara gugsiitti bobba’u. Ittuma fufuun gugsiin seera mataa isaa waan qabuuf seera sana eeggatanii gulufu. Namni tokko namuma tokko hariyee waraana; yeroo sana egaa inni ilaalu hundi ‘hoo’ jedhee gammadaa haamilee isaaniif qabu calaqqisiisa. Warreen abbaa fardaa achi dhaabbatanii dabaree isaanii eeggatu. Uummanni ilaaluf bahe immoo cinaa lamaan dirree fardi irra gulufu sanarra dhaabatanii ilaalu. Tapha gugsii fardaa kana keessatti waraansa waraanamaniif beenyaa yookaan gumaan kaffalamu hinjiru.
Gugsii fardaa keessatti dirree taphaarratti ta’iiwwan taasifaman hedduudha. Yeroo gulufuu jalqaban fardeen lamaan jidduu fegeenyi murtaayan jiraachuu qaba. Egaa fageenya sana inni dheessu dabalaa deemuu yaala. Inni hariyuu immoo dhiphisaa deemee fageenya waraanuf isatti tolu mijeeffata jechaadha. Kun egaa dirree walakkeessa ykn goonyii gara dhumaatti ta’a jechaadha. Egaa yeroo dheessitu fardakee xuqachaa namicha nama hariyaa jiruu ofirratti garagalamee eeggatama. Dirree walakkaa erga dabartee booda waraanicha jalaa ba’uuf of eeggatama. Kana booda, walakkaa dirree sanaa cina erga darbamee booda sirriitti of eeggatama. Namichi waraanuuf qophaa’es yeroo kana sirriitti itti aggaamata. Inni hariyu sun qaqqabus qaqqabuu baatuus siillee sana namichatti xiyyeeffatee darbachuu qaba. Yoo waraane waraanee yoo dadhabees hiree isaati jechaadha. Inni dheessus, siillee itti darbatame sana qolachuu yaaluu qaba. Tooftaa barate hunda fayyadamee Siillee itti darbatame jalaa bahuu qaba. Yoo Gaachana/Gaallee/Wantee harkaa qabaate sanaan of duuba garagalee eeggachuun qolata; yookaan ammoo ulee gabaabaa harkaa qabu sanaan akkuma itti toleetti karaa mirgaa ykn karaa bitaatiin of duuba garagalee qolata. Inni guddaan dandeettii gugsii fardaa keessatti isa uleen qolatantuu irra qabxiifi ajaa’ibsiifannaa guddaa qaba.
Gugsii fardaa keessatti akka hinwaraanamneef tooftaan miliqqee barbaachisaadha. Namni tapha fardaa geggeessu tokko waraansa of irraa ittisuu keessatti yoo qolachuu hin dandeenye, jalaa miliquunis tooftaa gaariidha. Kunis, kan raawwatamu yoo karaa mirgaa namatti dhufe gara cinaacha fardaa isa bitaatti jalaa miliqu. Yoo karaa bitaa namatti dhufe, gara cinaacha fardaa isa mirgaatti miliquun jalaa bahuu danda’ama. Xaba fardaa keessattii inni hariyu bira gahee waraanuu isaa yoo mirkaneeffate, dhiisee siillee sana gara fuula isaanii duratti ykn of cinaatti darbatee lafa waraanuu danda’a. Kana jechuun namicha dheessu sana booji’eera jechaadha. Namichi dheessus yeroof waraansa jalaa bahuu isaa haa gammadu malee, fardi isaa mo’atamee farda namichaatiin caalamuun isa aarsuu hinoolu. Yeroo bira farda caalu bitatee haaloo bahuuf xiiqeffata.
Dimshaashumatti, gugsiin fardaa akaakuu tapha aadaa keessaa isa tokkodha. Fardi gugsiif qophaa’e tokko mi’a babbareedootiin faaya’ama. Adeemsi gugsii fardaa keessa jirus sirnaawaafi seera qabeessa. Kanaafuu, dorgommii dirreerratti wantoonni taasifaman tooftaafi miliqqee cimaa nama gaafatu. Gugsiin fardaa tapha jaallatamaa uummanni Oromoo jaallatu waan ta’eef jabeenyaan dhaloota itti aanutti darbee akkuma tapha ammayyaatti tajaajila hawaasaa kennuutu irra jiraata.
*Beekan Gullummaa email kanaan qunnamuu dandeessu: beekanguluma@gmail.com


text:
Waraanni Sa’udii fi Emireetiin hoogganamu kan garee Huusii waliin Yaman keessatti wal waraanaa jiru, haleellaa guyyaa arraa makiinaa barattoota Qur’aanaa fe’ee deemu irratti raawwatameef qeeqamutti jira.
Hogganaa waajjira Fayyaa Yaman naannoo Sadaa kan tahe Ghani Nayeb; haleellaa Kanaan yoo xiqqaate namni 43 ajjeefamuufi, namni 61 ammoo miidhaa hamaa miidhamuu Rooyitarsiif hime.
Itti gaafatamaa Waldaa Baatii Diimaa addunyaa damee Yaman kan tahe Johannew Bruwer; “Lakkofsi barattoota ajjeefamaniifi miidhamanii dabaluu mala. Ijoolleen haleellaan irratti raawwatame hundi waggaa 10 gadi” jechuun Twitter isaa irratti ibse.
Gabaasaaleen akka Mul’isanitti haleellaan kun guyyaa Khamisaa, gabaa magaalaa Dahyaan cinatti kan raawwatame yoo ta’u, magaalaan tun Kutaa bulchiinsa Saadaa kan harka Huusii jala jirtu keessatti argamti.
TV’n warra Huusii leellisu kan Al Maasiraah jedhamu, Konkolaataan haleellaan irratti raawwatame, ijoollee Qur’aana qara’uuf deemtu kan fe’e ta’uu beeksise. Haa ta’u malee maddoonni biraa dhimma kana qulqulleeffachuu fi mirkaneessuu hin dandeenye.
Gareen Sa’udii fi Emireetiin hoogganamu, karaa TV Sa’udii kan Al Arabiyaa jedhamuun akka ibsetti, haleellaa raawwachuu isaa amaneera. Garuu haleellaan raawwatame eddoowwan Huusiin Misaa’ela irraa dhukaasu qofa irratti kan xiyyeeffate ta’uu beeksise.


text:
Godina Arsii Aanaa Suudee 234
Godina Arsii Aanaa Shaallaa 367
Godina Baalee Aanaa Gaasaraa 197
Godina Arsii Aaanaa Doddotaa 217
Godina Baalee Aanaa Diinshoo 321
Godina Baalee Aanaa Barbaree 421
Godina Arsii Aanaa Balee 311
Godina Harargee Lixaa Aanaa Odaa Bultum 321
Godina Harargee Lixaa Aanaa Daaroo Labuu 410
Godina Harargee Bahaa Haromayaa 431
Godina Arsii Aanaa Loodee Heexosaa 346
mana hidhaatti guuramanii jiru, Oromiyaa keessa Intarneetin akka hin jirre beekkamaadha Odeeffannoo kanneen Bilbilaan walitti qabachuu dandeenye, Maqaa namoota kanaa fi Namoota godinaalee Oromiyaa keessatti hidhaman jala buunee tartiiban kan isinii dhiyeessinu.
O o l m a a B u l t i i O r o m i y a a !?!
#Malkaa Aqaaqii(Saariis)
#CommandPostn FinfinneeShaggaritti illeen Oromoo qofarratti raawwataa jira.
#Bitootessa25 Shaggar Kutaa bulchiinsa Malkaa Aqaaqii(Saariis) irraa Qeerroo Oromoo namoota Saddeet(8) mana Bashaannanaa Fi dhugaaatii #WarraLolaa jedhamuun beekamu,Kan Ayyalaa Amaaraati galgalaa keessaa naannoo sa’aa 3:30tti ukkamfamaniiru.
Maqaan namoota kanneenii,Abba Hoteelichaa Obbo Ayyalaa Amaaraa dabalatee kan armaan gadiiti.
1.Ayyalaa Amaaraa
2.Damissee Baacaa
3.Baqqalaa Qalbeessaa
4.Kumsaa Jabeessaa
5.Kabbadaa Lataa
6.Taaddasaa Burruusaa
7.Fiqaaduu Raggaasaa
8.Hayiluu…
9.Alamuu…
Yemmuu ta’an sababa tokko malee mana dhugaatii WarraLolaa jedhamuu qabamanii jiru.


text:
Itiyoophiyaa keessatti mirgawwan dhala-namaa akka kabajamanii fi ol’aantummaan seeraa akka jiraatu jajjabeessuuf – qabiyyee jedhu kan of-keessaa qabu, Wixineen seeraa mirga dhala-namaa fi itti-gaafatamummaa HR 128 jedhamu, kongiresii yokaan mana-maree bakka-bu’ootaatti Yunaayitid Isteetsiin reggaasisamuu isaa ka deggeran tahuu, hoogganoonni paartiilee mormitootaa Itiyoophiyaa biyya keessaa socho’anii beeksisanii jiran.
Mootummaan Itiyoophiyaa, wixineen seeraa Yunaayitid Isteets sun, “jijjiirama Itiyoophiyaa keessatti mul’ataa jiru kan ilaalcha keessa hin galchiin waan taheef, kan yeroo isaa eege miti” jechuun deebii kennuun isaa ni yaadatama.
Hoogganoonni paartiilee mormitootaa garuu, “Itiyoophiyaa keessatti daandiin jijjiiramaa si’achi, hin jalqabamne” jedhu.
Mana-maree bakka-bu’ootaa Yunaayitid Isteetsiin kan raggaasisame – wixineen seeraa HR 128 jedhamu kun, mootummaan Itiyoophiyaa, labsii yeroo hatattamaa biyyattii keessatti labsamee jiru akka kaasu, humnoonni naga-eegumsaa humna gitaa-oliitti gargaaramuu isaabnii akka akka dhaabsisu, mirga walga’uu, akkasumas walabummaa preesii akka kabaju, kana malees, kanneen haga ammaatti lammiwwan ajjeesanii fi hidhaa irratti reebicha geggeessan seeraan akka gaafataman akka taasisu gaafata. Tarkaanfiilee ka biroo hedduu, ka mootummaan Itiyoophiyaan fudhatamuu qabu – jedhu tarreessee jira- seerri kun.
Dhaggeeffadhaa


text:
(Ija gandummaatiin osoo hin tahin ija oromummaatiin dubbisii, waliif dabarsi)
(Saphaloo Kadiir irraa)
Galma hanqachuu qabsoo Oromoo tan dabare keessaa waa laalanii barachuun deemsa qabsoo arraa saffisuu daran galma gahiinsa dhugaatiis nu gonfachiisa. Galma hanqachuu qabsoo Oromoo tan dur irraa gootoonni kumaatamni irratti kufaa tureefi arraas ittuma jiru tana sababni galma hanqisan danuu tahullee inni guddaa fi ijoon tokko shiraa fi daba adeemsa qabsoo keessatti yeroo gara yerootti mudachaa ture akka tahe namuu ni beeka. Shiraa fi dabni qabsoo Oromoo danqaa ture kun yeroo gara yerootti cicciramuu dhaaba qabsoo Oromootiif kan sababa tahe yoo tahu, san keessaa jalqaba addaan dhilliyyamuu dhaaba qabsoo Oromoo tokkicha xumura bara 1970’moota bakka lamatti qurxee dha. Adda Bilisummaa Oromoo keessatti shirri mudachaa ture danuu yoo tahu ka’uumsa addaan fottoqiinsa kanaatiif ammoo akka sababa guddaatti kan kaafamu wareegamuu Jaal Baaroo Tumsaa akka tahe himama. Haa tahuu malee seenaan wareegamuu jaal Baaroo Tumsaa tan dhugaatii fi xaliilli san hanga ammaa ifatti baatee beekkamu baattuus akka warri yeroo san turan himanitti gariin shirri guddaa fi hamaan tokko yeroo sanitti qabsoo Oromoo danquuf kan akeekamee raawwatame akka tahetti dubbatu. Garri tokko ammoo saaminsa aangootiif shira xaxame ja’an. Garri tokko ammoo miseensa Waraana Bilisummaa Oromoo kan sammuun fayyaa hin qabne tokkootu tasa itti dhukaasee wareege ja’an. Hanga arraatti garuu hogganoonni fi gaggeessitoonni Adda Bilisummaa Oromoo kan yeroo san turan, kan iccitii dubbii tanaa gad fageenyaan beekan hangi tokko arraas lubbuun jiraatan illee humaa hin hafuursine. Wareegamuu Jaal Baaroo Tumsaatiin wal qabatee shirri cilee dibatuuf Jaarraa Abbaa Gadaa irratti kallattiin deemsifamuun waliin wal qabatee Waraanni Bilisummaa Oromoo bakka lamatti bahuun wal waraanuu jalqabe. Sababuma kanarraa ammoo Addi Bilisummaa Oromoo bakka lamatti cabe. Bu’ureessaan ABO fi hogganaan WBO, qabsaawaa hangafaa fi abbaan qabsoo bilisummaa Oromoo sooreessi Jaal Jaarraa Abbaa Gadaa shira sobaa hamaa irratti oofame irraa onneen butte utaalee ABO irraa achi bahuun IFLO hundeessee qabsoo isaa itti fufe.
Akka tahettuu haa tahuu malee waanuma jabaateetu Jaarraa dhaaba jalqaba bu’urreessee qabsoo jalqabsiise irraa achi dhiibee kan biraa isa hundeessise malee waa laaftuu miti warri ja’uus hanga ammaa ni jiran. Jaarraan IFLO bu’ureessee qabsoo hidhannoo diina irratti fudhatu itti fufuuf yaaluus garuu akka yaadetti laaftuu hin taaneef. Maqa xureessi Jaarraan Oromiyaa araboota jala galchuu deema ja’u fi Jaarraan amantiif malee Oromoof hin qabsooyne ja’uus xiixuu jalqabe. Irra baayyeen warri qabsoo Jaarraa Abbaa Gadaa Ahmad Ibn Ali Gaazii (Ahmad Giraany) waliin walitti hidhuus hin dhabamne. Dhugaan jiru ammoo Jaarraan deeggarsa qabsoo Araboota irraa argachuu qofaaf malee dhimma kana mara keessa hin turre. Oromiyaa keessatti qabsoon abbaa biyyummaa Oromoon gaggeessu diina irratti osoon tahin kan walirratti xiyyeefate ture jechuun ni danda’ama. Wal waraansi ABO fi IFLO jiddutti fottoqa irraa jalqabame akkuma itti fufetti osoo deemuu dhuma irra wayyaaneen Oromiyaa dhunfachuudhaan goolabame ture. Warri yeroo san WBO fi IFLO keessa turaniis akka himanitti lola diina irratti godhamu caalaa kan ABO fi IFLO jiddutti godhameetu irra hamaa ture ja’an. Jalqaba bara 1990’mootaa aniis siyaasaa wal xaxxuu gad fageenyaan beeku baadhullee yeroo Oromoo fi Tigreen wal waaraanan hanga tokko niin beeka ture. Dilas joollummaa hin qabu waan taheef dubbii wal waraansa ABO fi IFLO jiddutti naannoo keenyatti gaggeeffamaa ture amma yoon yaadadhu waa taajjabuu hin oolle. Dhugumatti naannoon ani itti dhaladhe Baha Oromiyaa ona Oborraa fi Meettaa jiddutti yeroo sanitti guyyaa ABO fi Tigreen wal waraante irra kan ABO fi Jaarraa (IFLO) wal dhooyte akka baayy’atu niin yaadadha. Aniis kanumarraa ka’een adeemsa qabsoo Oromoo danqee fi galma hanqise keessaa sababni guddaan tokko ciminaa fi gootummaa wayyaanee yookaa sodaattummaa fi tarsiimoo siyaasaa wallaaluu hogganoota qabsoo Oromoo qofa osoo hin tahin kallattiin wal waraanuu dhaaboota qabsoo Oromoo kan akka ABO fi IFLO faa jiddutti uumamuu akka tahettiin fudhadha.
Eega Addi Bilisummaa Oromoo fi IFLO’niis moohinsa wayyaaneetiin biyya keessaa tufamanii bahan boodaas shiraa fi dabni qaama qabsoo Oromoo addaan dhilliyyuu fi imala isaanii sakaalu ittuma fufee dhaaba qabsoo Oromoo bakka heddutti addaan qaanxeesse. Baroota 20’moota dabran kanaas sababni dhaaboota qabsoo Oromoo afaaniin malee qabatamaan qabsoo keessaa moggatti tufees shirri yeroo adda addaa tooftaa jijjiiraa as bahuu daran hammachuun dhaabni bakka heddutti akka cabu godhaa ture kun ammaas akkasumatti itti fufee jiraachuu isaa agarra. Tooftaa shirri kun ittiin gaggeeffamaa ture fi jiru keessaa muraasni nama qabsoo Oromoo fuul-duratti ni tarkaanfachiisa ja’anii shakkan sakaaluu, namoota sammuu qara qabanii fi hojii adda addaa hojjatan maqaa balleessuu fi seenaa isaanii xureessuu, nama afooshaallee jaaru yoo arkan kallattiin irratti xiyyeeffachuun dhoqqee dibuu, maqaa amantii, gandummaa fi lagummaa irratti maxxansuu, namoota oromoof quuqaman kan ammoo geengoo isaanii keessa hin jirre seenaa sobaa itti uwwisuun akka Oromoon jibbu godhuu, hojii namoonni ciccimoon hojjatan dura dhaabbachuun mormuu, akka namni isaanii alatti waa hojjatu kamuu if jibbee inaadaan karaa isaan itti maqaa xureessan san seenu godhuun, warra isaan keessa ture kan adeemsaa fi shira isaanii kana baree irraa achi fottoqu kamillee akkuma Jaarraa Abbaa Gadaa san diina caalaa kallattiin waraana irratti bobbaasuu, namoota adeemsa cubbuu isaanii dura dhaabbatu dhooksaan lubbuu galaafachuu, osoo namni hin goobanin waan yaada dhugaa dubbate qofaaf gantuu fi goobanaa godhuu fi akka sabni Oromoo wal afaan deebi’ee wal nyaatu, wal jibbu godhuudhaan akka tahe waan dhooysaa jiruu miti. Jaarmayoota qabsoo Oromoo kan baroota booda kana ABO irraa fottoqan mara kaan gandatti galchanii, kaan cubbuu addaa itti uumanii cilee dibuun ajeeysanii, kaan ammoo dhaaba gantootaa godhanii… haaluma kanaan hanga arraa laamsheessanii injifannoo cubbuu irratti gonfachuu dandahanii jiran.
Walumaagalatti warren maqaa qabsoo Oromoo qabatanii afaan qofaan qabsaawaan kun kaayyoo fi akeeka dhaabni hundaa’eef san gatanii, kallattii qabsootiis diina irraa nama Oromoof hojjatu irratti xiyyeeffatanii kan deemaa turanii fi arraas tooftaa addaa jijjiiranii kan itti jiran tahuu waanuma Oromoon marti beekuu dha. Qabsoon jaroota kanaa akeekaa fi kaayyoo dhaabaa tan ganamaa san hojii irra oolchuun bilisummaa fi walabummaa Oromoon barbaadu san mirkaneessuu osoo hin tahin hawwii fi fedhii dhunfaatiin jaamanii, shiraa fi dhara qabsoo Oromoo keessa diriirsanii namoota isaan irraa fottoqee fi kan tirachuu imala qabsoo isaanii kana hifatee xurree qabsoo injifannoo kutaaraan galmeessuu dandeessu tilmaamu mara dhoqqee ajooytuu kijibaan dibanii eega moggatti baasanii booda akka Oromoon isaan malee namni nuuf qabsaa’u waan jiru ja’anii abdii muranii, harka kennanii amanan godhuun san booda barbaadan qabsaa’uu, barbaadan ammoo kan qabsaa’u macalaasaa jiraachuuf waan abjootan fakkaatu. Shira isaanii kana warri muraasni yeroo dheeraa dura keessatti arkanii irraa malachaa kan turan tahuus garuu Oromoon harki 80 shiraa fi dhara isaanii guututti baranii, arkanii, mirkaneeffatanii kan harka jalaa fudhatan ammoo baroota lamaan qabsoon harka duwwaa biyya keessatti gaggeeffamaa turte kana akka tahe ni hubatama. Qabsoon Oromoo isaan malee akka galma gahuu dandeessu kan hubatan warri sammuun siyaasaa dulloomteen qabamte kun hanguma duraanuu ibsa ejjannootiin illee taatu diina irratti qabsaawan sanuu hurgufanii dhiisanii galma gahiinsa injifannoo qabsoo Oromoo kana hanqisuuf shira isaanii haareyatti xaxanii wayyaaneef tumsa bahaa kan jiran fakkaatu.
Tooftaan jarri siyaasaan harkaa doobante kun itti fayyadamanii qabsoo Oromoo akkuma dur qancarsuuf itti deemaa jiran hedduu tahuus san keessaa muraasni akka armaan gadii kana taha.
1) Hayyoota sabboonummaan irraa calaqqisu kan taligaa fi tooftaa adeemsa qabsoo Oromoon godhaa jirtuuf yaada tinnisaa laatan, warra Oromoon jaaramuu qabdi jechuun Oromoo jaaruutiif sossoo’u jalqaban mara laamsheessuu, nama afooshaallee taatu fedhiifi beekkamtii isaaniitiin ala walitti qaban mara hojiin ala godhuu,
2) Dhaabbiilee hawaasummaa kan akka miidiyaa faa kan sabni Oromoo harki caalu jaalatan, deeggaranii fi jala hiriiran maqaa xureessuu, balaaleeffachuu fi diina waan Oromoo diiguu jaalatu waliinillee hiriiranii diiguuf yaaluu
3) Oromoon qabsoo jalqabde mara dhiiftee akka ifiif wal afaan deebi’an godhanii Kutaa, lagaa fi amantiin wal nyaachisuu, walitti duulchisuu fi guutumatti adeemsi qabsoo baroota lamaan kana godhaman akka miidhaa malee bu’aa hin buusin fakkeessanii afuufuun Oromoo guutumattuu qabsoo irraa abdii kutachiisuuf wixxifachuu,
4) Akkuma wayyaaneen gowwaa Oromoo kan hin baratin, OPDO jattee uumuun qabattee umrii gabrummaa isii Oromoo irratti dheereeffachaa jirtu, jarri siyaasaan harkaa bade kuniis gowwaa baradhe ifiin ja’u qabatanii Oromoo afaanfaajjeessuu, saba arrabsiisuu fi namoota wahi taatee quuqama qabaniifi qabsoo baroota lamaan kana godhamte yaadaan tinnisan irratti cubbuun duulchisuu,
5) Ajandaa namoota dhunfaa mata duree guddoo godhatanii hafarsuu, wal dhabbii namoota lamaa wal dhabbiifi wal diddaa Kutaa Oromiyaa fakkeessanii afuufuu, kana malees ilaalcha amantiitiin akka Oromoon ija keessa wal laalee walitti gaarrinfatu godhuuf tattaafachuu,
6) Adeemsa qabsoo baroota lamaan kana gaggeeffamaa ture micciiruun akka ajandaan isaa dagatamu, akka Oromoon wal dhahiinsaa fi walitti bu’iinsa adda addaa wal jiddutti uumuun wal balaaleeffatu godhuun abdii kutachiisuuf yaaluu,
7) Oromoo bakka lamatti baasuun warra biyya keessaa fi warra diyaaspooraa jechuun qoodanii warri diyaasfoora kun tokkolleen akka Oromoof quuqama hin qabne fakkeessanii kijiba afuufuun akka Oromoon namoota tokko tokko kan geengoo diinaati ala jiraatee adeemsa warraaqsa godhamaa turee san karaa dandahuun gargaaraa ture shakkuu fi balfu taasisuu,
8) Qeeqa, yaadaa fi olola bu’ura hin qabne, kan raga fi qabatamni isaa hin jirre, yaadoota diigaa fi humaa irraa hin baratamne, taajjabbii afanfaajjii fi arrabsoo uumuun namoota sabni kun ni qabna ja’anii abdatan irratti afuufuun akka Oromoon ija isaa diina irraa naanneessee namootuma kaleessa jaalatan kana ija shakkiitiin mil’atan godhuuf tattaafachuu,
9) Qarooma dhaloota qubee, tokkummaa Oromoon jaaratte kana dagachuun hanga isaaniif dandahametti harka diinaa keessaan gamtummaan Oromoon jaarratte kun akka diigamu, akka faca’u, akka Oromoon ammallee waggoota danuuf gabrummaa jalatti gombifamu godhuuf karoorfachuu,
10) Kutaa Oromiyaa tokko dhaadheessanii Kutaa tokko tuffachuun akka Oromoon qoodamiinsa kalee san caalu keessatti kuftu godhuuf, namoota amantiin gargarii yoo tasa dhimma hojii, dhimma dhunfaa fi fedhii isaanii irratti walitti mufatan mata duree micciiranii akka waan gandummaan, gosummaan ykn ilaalcha amantiitiin walitti bu’anii fakkeessuun lallabuu,
11) Dhaabbiilee, jaarmaya, waldaya, gumii fi ijaarsoota Oromoo kan qabsoo amma Oromoon itti jiru kana deeggaran mara jaarmayoota, dhaabbiilee gandaa, gosaa, amantii fi qabeenya dhunfaa akka tahetti fakkeessaanii hafarsuu,
12) Namoota yaada isaan oofan kana dura dhaabbatan, warra yaada qabatamaa qabatee shira isaan oofan kana morman, warra qabsoo Oromoon isaanii alatti godhaa jiran kana deeggaran kan biyyoota dadda’iifa akka biyyoota Afrikkaa keessa jiran filanii diinaaf dabarsanii kennuun, warreen macalaasuun laaffattuuf ammoo maallaqa xiqqaan ukkaamsitoota itti bitanii dhooysaan lubbuu gaaga’uun injifannoo shiraa galmeessuu kajeeluuf karoora baafatanii hoji seenuu fi kan biro danuun tooftaalee qaamni qabsoo Oromoo dulloomee if haaroomsuu dadhabe kun wayta ammaa Oromoo gabrummaa jala tursiisuuf qabatee deemaa jiruun keessaa isaan muraasa.
Eegaa! yaa ilmaan Oromoo kabajamoo, tooftaa fi shira addaa hamaa gabrummaa jalatti Oromoo doobansuuf garee fi murna maqaa Oromoo himatuun diriirfamaa jiru kana haaloota dhiheenya miidiyaa hawaasaa irratti arkaa jirru irraa laaftumatti ni hubattan ja’een yaada. Eega agoobara Oromoo irratti funyoo dharaa fi shiraatiin diriire kana beeknee ammoo, haala kamiin Oromoon qabsoo isaatiin diina kallattiin beekan wayyaanees dabalatee, fira diinoomee dhooysaan gabrummaa jalatti nu waarsuuf hidhatee deemu kanaas injifachuun moohinsa Oromummaa gonfachuun danda’ama kan jedhu yeroo biraan qabadhee dhufa. Hundaafuu Oromoon akka Oromootti gamtummaa bu’ureeffate tana cimsannee galii keenya dhugaa gahuuf haa tattaafannuu. Shirri qabsoo oromoo galma gahuu hanqise dhaloota qubeetiin cicciramee, deemsi isaatiis goolabamuu qaba ja’een yaada. Geengoo diinaa cabsuu qofa osoo hin tahin mooraan qabsoo Oromoo tan cubbuun, shirrii fi dharri keessatti wal hore, tan masluuffummaan walakkatti saartee qe’ee gowwaa fi daafanaan qofti keessatti wal gahe fakkaattu fi kijibni keessatti waare tun marti qabsoo dhaloota qubeetiin akka qulqullooytu shakkii hin qabu jechaan barruu tiyya guduunfee arraaf goolabe. Horaa bulaa!
Oromiyaan qabsoo haqaa fi dhugaa qofaan ni walaboomti!
Saphaloo Kadiir | Abdulbasit
Caamsaa, 2017


text:
Amaloota Calcii LibreOffice
Calcii LibreOffice fayyadamaan wardii isa deetaa kee herreguu, xiinxaluu, fi makuu isa fayyadamuu sidandeesiissuudha. Akkasuumas, wardiiwwan Ekseelii Maayikroosoftii alaaguufi fooyyeessuu nidandeessa.
Contents
Hediisawwan
Calciin LibreOffice dalagawwan istaatistika fi kuusuu dabalatee, foormulaawwan isa ati ittiin herrega xaxaa deetaa kee irraa ittiin herregduu siif dhiheessa.
Akkasuumas, akka foormulaawwan uumuu sigargaaruuf, Gargaartuu Dalagaa fayyadamuu nidandeessa.
Herregduuwwan Yoo-Tahe'oo
Amala nama ajaa'ebsiissuu keessaa akkaataa inni etiin bu'aa jijjiirama lakkoofsa kan herreegduu isa lakkoofsawwan hedduu keessaa irratti tahe atatamaan mul'issuu danda'uu isaati. Fakkeenyaaf, galteewwan herreega liqii keessatti akkaataa yeroon makkii dhalannaa fi hamma kafaltii lamattaa akkaataa ini itti jijjiiruu danada'uu ilaalluu nidandeessa. Itti dabalatees, gabateewwan guguddaa, mul'inawwan adda addaa durmurtaawoo fayyadamuun taliiguu nidandeessa.
Dalagaawwan Kuusdeetaa
Deetaa kee qindeessuuf, olkaa'uuf, gingilchuuf wardii fayyadami.
Calciin LibreOffice akka gabateewwan kuusdeetaa irraa harkistee kaa'uu, ykn wardii akka madda deetaatti Barreessaa LibreOffice keessatti qubeewwan unkaa uumuuf sidandeesiissa.
Deetaa Qindeessuu
Yeroo xiqaa hantuuttee-cuqaasuun, wardiin kee hangiiwwan deetaa tahanii akka mul'isu yk dhoksuu, ykn hangiiwwan akkaataa haala addaan akka dhangeefamu, ykn herreega hundumta xiqqaa fi ida'ama atattaamaan beekuu nidandeessa.
Taattoowwan Kamaatii
Calciin LibreOffice, yammuu deetaan taattoowwan kamaatii keessatti jijjiiramuu isa ofumaan haaromsuu, deetaa wardii siif dhiihaatu godha.
Faayiliiwwan Maaykrosooftii banuu fi olkaa'uu
Faayiliiwwan Ekseelii jijjiiruuf, gingilchaawwan LibreOffice fayyadami, yk haalata dhangiiwwan hedduu kabiroon banuu fi olkaa'uuf fayyadami.


text:
LibreOffice Database
LibreOffice Base keessatti, faayilii kuusdeetaa keessatti dhanga'ii adda addaatiin kuufamaniif deetaa argachuu ni dandeenya. LibreOffice Base dhanga'ii faayilii baakkuu kuusdeetaa tokko ni gargaara, kan akka dhangii dBASE. Kuusdeetaa alaantotti walquunaamsiisuuf LibreOffice Base fayyadamuu dandeessa, kan akka kuusdeetaa MySQL ykn Oraakilii irraa.
Akaakuuwwan kuusdeetaa kanaa gadii LibreOffice Base keessatti akaakuu dubbiqofaa dha. LibreOffice Base keessaa caasaa kuusdeetaa jijjiiruun ykn gulaaluun, galchuun, fi galmeewwan kuusdeetaa gosoota kuusdeetaa kanaaf haquun hin danda'amu:
- Wardii faayilootaa
- Barruu faayilootaa
- Deetaa yaadannoo teessoo
Kuusdeetaa LibreOffice jiru fayyadamuun
- Faayila kuusdeetaa haaraa uumuuf, Faayila - Haaraa - Kuusdeetaa filadhu.
Masakaan Kuusdeetaafaayila kuusdeeta uumuu fi kuusdeetaa haaraa LibreOffice keessatti galmeessuuf si fayyada.
- Faayila kuusdeetaa banuuf, Faayila - Banifiladhu. Saanduqa tarree Gosa faayilaakeessatti, "Galmeewwan kuusdeetaa" qofa mul'isuuf filadhu. Galmee kuusdeetaa filadhuu Banijedhu filadhu.
Related Topics
Kuusdeetaa Galmeessuu fi Haquu
Bu'ura keessaa Deetaa Alaaguu fi Alerguu
Furtuuwwan Qaxxaamuraa Kuusaa Deetaa


text:
Ameerikaa keessatti seerri haala hojii humnootii naga eegumsaa poolisii jirjjiiru akka ba’u gaafachuuf jecha sanbata darbe lammiiwwan biyyattii hiriira nagaa ba’anii jiran.
Dhiyeenya kana lubbuun gurraachota Ameerikaa lama harka isaaniitti kan darbe poolisoonni lama himannaan akka irratti hin dhiyaanne murtaa’uun guutummaa biyyattii keessatti hiriira mormii dhaqqabsiisee jira.
Hiriirawwan kana keessaa inni guddichi kan sanbata darbe as Washington Dc keessatti geggeeffame ture.
Sanbata darbe hiriirtonni kun naannoo White House ka’anii gara waajjira mana marii bakka bu’ota uumataatti kan deeman dhaadannoo jijjiirraan haa ta’u jedhu dhageessia turan.
Harka koo ol qabeera. HIn dhukaasiin dhaadannoo jedhu dhageessisuu dhaan Fergison Mizuri keessatti rasaasa poolisiin rukutamee kan du’e haala ajjeechaa daragaggoo umuriin waggaa 18 Mikil Brown ibsaa turan.
Nan ukkaamame” hafuura baafachuun dadhabe jedhanii dhaadannoo dhageessisuu dhaan immoo miseensa Poolsii NYn ukkaamsamee kan lubbuun isaa darbe haala ajjeechaa Eerik Gaarneris akkasuma beeksisaa turan.
Hiriira sana irratti lammiiwwan Ameerikaa bifa godaan, saala, umuriif amantiin utuu adda hin ba’in harka wal qabachuu dhaan irratti hirmaatan. Kanneen keessaa gara jabina poolisiitiin miseensota maatii isaanii fi ofii isaanii irra miidhaan kan ga’e abbootii, harmoolii, obbolootaa fi obboleettonni suraa maatiwwan isaanii miidhaan irra ga’ee baatanii tuaran jechuu dhaan bakka hiririra sanaatti argamee kan ture waahilli keenya Henok semagzer gabaaseera.


text:
shower. Sunday , April 16th , 2017 - 23:23:21 PM
y shhoee nniiaay shhoee nniiaaiin aaeemmcc ooeessnnee ssaall nly lose aaiiy nd rreedd tteeddaabbbb hhwer aahering ooii ssuullkkll ooeettaa 00iivvttttoosswwll bbeerrqqiiee..IIvvttttoossccnnbb rraaee nn eessnnllssddoollnn nn aayywwbbiiee rr nneeaattvv hhcc lloossaa rrooffoo oorriivvttattoo oobb iiwwdoollnn eeooeeyyouu oorree..PPiittnn oorroonnbbbb hhwwrriinvittttoossmmaass yyoouu hhvv ooeexttrr wwrriiee bbuu wwhhttee hh nniiaaiinn wwiillll eeppiinneeddccrreeccttllyyaaddnn eeddccee bbuu eeiieey. he eeuuyy f rrnnaall aayyssooee nniiaaiinn ssyyuull llaasshhvv ooyyoo hh rrwwrrkaaddtteeoottoo ooppiittaa aayybbbb hhwweerr iivvttttoossaa oo nneedd ooii oo uu oouu oouucaa llaassppiinn ooee br> o ayctmr h lik osp ln,prnal vtton ebcmin r oulrcie ormm--epitbebb he nittn r ecoigh rferdciewe tcoe oraiig nis rbby soe. m-obehv uh oognebfoet rialo w b ads n e uchass rtn ou w b howriiainsmk es a tse ohtm dmne. Jane 'Neill ssMMm o ooll nn aakkaaddoonn nn aaaaee abyyccrrss WbbiieeBBssnnss hhcc ppccaaiiee nnBabyyTTaakkYYuuCCrrss BBiitt nnoonneeeettCCrrssaaddPPiittbbeeBBbb hhwwrrIIvvttttooss hh uuiieesswwssiissiiee aaffttee hh iitt ffhhrrdduuhhee oo lessee iiii uu iieett iiwwoorrrrnneeoo aayyssooee iinniiaaiinn nn eeiinn pprrssnnllssnn oorroonniivvttttoossttddyy br>  tp/bbcrdnwcu/ay-y shhoee nniiaaiin aaeemmcc ooeessnnee ssaall nly lose aaiiy nd rreedd tteeddaabbbb hhwer aahering ooii ssuullkkll ooeettaa 00iivvttttoosswwll bbeerrqqiiee..IIvvttttoossccnnbb rraaee nn eessnnllssddoollnn nn aayywwbbiiee rr nneeaattvv hhcc lloossaa rrooffoo oorriivvttattoo oobb iiwwdoollnn eeooeeyyouu oorree..PPiittnn oorroonnbbbb hhwwrriinvittttoossmmaass yyoouu hhvv ooeexttrr wwrriiee bbuu wwhhttee hh nniiaaiinn wwiillll eeppiinneeddccrreeccttllyyaaddnn eeddccee bbuu eeiieey. he eeuuyy f rrnnaall aayyssooee nniiaaiinn ssyyuull llaasshhvv ooyyoo hh rrwwrrkaaddtteeoottoo ooppiittaa aayybbbb hhwweerr iivvttttoossaa oo nneedd ooii oo uu oouu oouucaa llaassppiinn ooee br> o ayctmr h lik osp ln,prnal vtton ebcmin r oulrcie ormm--epitbebb he nittn r ecoigh rferdciewe tcoe oraiig nis rbby soe. m-obehv uh oognebfoet rialo w b ads n e uchass rtn ou w b howriiainsmk es a tse ohtm dmne. Jane 'Neill ssMMm o ooll nn aakkaaddoonn nn aaaaee abyyccrrss WbbiieeBBssnnss hhcc ppccaaiiee nnBabyyTTaakkYYuuCCrrss BBiitt nnoonneeeettCCrrssaaddPPiittbbeeBBbb hhwwrrIIvvttttooss hh uuiieesswwssiissiiee aaffttee hh iitt ffhhrrdduuhhee oo lessee iiii uu iieett iiwwoorrrrnneeoo aayyssooee iinniiaaiinn nn eeiinn pprrssnnllssnn oorroonniivvttttoossttddyy br>  tp/bbcrdnwcu/ay-Get To Know Baby Showers Through Its History
As long as you keep these tips in mind, a shower chair will surely be one of your best investments ever.Shower Stop Leak Solutions
We are all aware of the deodorizing and scouring properties of baking soda. To clean your shower doors, take some baking soda on a sponge and wipe the door and then rinse it. Another method is by mixing one cup baking soda with one cup salt. In a spray bottle take warm white vinegar and spray it onto the glass door. Take a sponge and get it a little moist with some plain water. Use this moist sponge to apply the baking soda-salt mixture on the doors. Scrub and rinse the door. Read more on baking soda uses.
About ▪ Contact ▪ Privacy Policy ▪ Terms of Service ▪ Copyright/IP Policy
Copyright © 2016-2030 ยท Home Design Ideas and Interior Inspirations. All Wrong Reserved.
Any content, trademark/s, or other material that might be found on this site that is not this site property remains the copyright of its respective owner/s. In no way does Uoflgolfscramble claim ownership or responsibility for such items, and you should seek legal consent for any use of such materials from its owner.