text:
Bitootessa 31, 2013 (Infoo Deeskii ABO) –Qabsoon bilisummaa Oromoo ABOdhaan hogganamu waggoota afurtamman dabran gargaarsa tokkoon maleetti fi duula diinota qabsoo kana dhabamsiisuuf irratti faraqaan bobba’an lakkoobsaan hedduu fi dandeetti guddaa qaban irra aanee hundee sabboonummaa hin buqqaane gad dhaabuu danda’ee jira. Hundeen sabboonummaa kunis Oromummaa fi hawwii (aspiration) bilisummaa Oromiyaa ti. Har’a barri itti Oromoodhaan ati Oromoo dha, biyti tee Oromiyaa dha jedhanii barsiisan dabarteetti. Akkasumas faallaa kanaan afaan alagaa tahanii Oromootti gadi bahuun, ati Itoophiyaawii dha, biyti tees Itoophiyaa dha jechuun kan qabsoo Oromoo dura dhaabbatanii maqaa Oromoo dhawatuun lallaban deddeebi’anii mul’atan illee mul’atni isaanii fudhatama hin arganne; har’as fudhatama hin qabaatu. Galanni jaallan hundee Oromummaa jabaa kana akka hin buqqaanetti gad dhaabuuf jecha wareegama qaalii baasanii fi har’s kaayyoo kanatti cichanii baasaa jiraniif haa tahuutii, har’a Oromoon eenyummaa saba isaa fi biyya isaa baruu bira dabree waan isaaf tahu murteeffachuuf illee gahummaa dammaqinsa siyaasaa amansiisaa horatee argama. Kun injifannoo hangafaa fi bu’uuraa kan milkaawina qabsichaaf akka furtuutti ilaalamuu dha.
Sabboonummaan Oromoo har’a bakkayyuu daraare diinnan Oromoo yoo yaaddessu lammiif ammoo abdii ol’aanaa dha. Sochiin diddaa gabrummaa barattoonni Oromoo yuniversiitiilee, kooleejotaa fi manneen barnoota sadarkaa adda addaa keessatti taasisaa jiran kanaaf ragaa hangafaa taha. Har’a ‘Dhaloota Qubee’ jechuun kan beekamu dhaloonni jalaa ol dhufaa jiru injifannoolee hangafootaan galmeeffame dhaalee tiksuu fi injifannoolee dabalataa galmeessuuf Oromiyaa mara keessaa of qopheessuu irratti argama. Dhaloota hangafaa kan qabsoo baroota dheeraatiin hundee sabboonummaa hin daddaaqamne kana gad dhaabeef kabajaa fi mararfannoo guddaa kan qabu dhaloonni Oromoo haaraan, tarkaanfiin itti aanu hoo maali, jedhee wal gaafachuu fi mariyachuutti jira. Sabboonummaan Oromoo kaayyoo bilisummaa Oromiyaa mirkaneessuu irratti jaarame akkamitti dhugooma kan jedhu irratti dhaloonni haaraan dirqama seenaan isa irra keesse bahachuuf sochiitti seenee akka argamus ifa galaa dha. Diinni deemsa QBO bifa abdachiisaa kanaan deemaa jiru doomsuuf ijibaachuu irraa wayta itti duubatti jedhe hin qabu. Tarkaanfii humnaa fi haxxummaatiin sabboonummaa Oromoo kolaasuu carraaquu irraa dhaabbatee hin beeku. Tarkaanfii humnaa fudhatee lubbuu qabsaayota hedduu gaaga’eera, qaama hir’iseera. Kumoota hidheera, kumoota biyya irraa baqachiiseera. Tarkaanfii haxxummaa fudhateenis dargaggootaa fi sabboontota Oromoo baay’ee kaayyoo QBO ABOdhaan durfamuu irraa maqsuuf jecha doorsisaanis tahee gowwoomsaadhaan miseensummaa dhaaba bixxillee isaa OPDO guuchifateera. QBO keessattis lukkeelee qabsicha keessaan diigan kumaan kadhimmatee jeequmsa ulfaataa mooraa QBO keessatti gaggeessaa bahee jira. Tarkaanfiileen humnaas tahee haxxummaa kun marti garuu daranuu sochii sabboonummaa fi falmaa mirga Oromummaa finiinsisan malee duubatti deebisuu hin dandeenye; gonkumaas hin dandayani. Diinas tahe kanneen bitamanii shiroota kana irratti itti fufinsaan bobba’an kana akka gaariitti beeku.
Jijjiiramni mirgoota aadaa, afaanii fi ‘ofiin of bulchuu’ kan mootummaan Wayyaanee gurra guddisee lallabatu keessi isaa maal akka fakkaatu eenyu illee caalaatti dubbachuuf kan hamilee itti qabu ummata Oromoo biyya keessaa isa abidda cunqursaa Wayyaanee jala jiru dha. ‘Laalaa madaa ibiddaa isa gubatee beeku tu beeka’ akkuma jedhamu, haalli siyaasummaa, dinagdee fi hawaasummaa ummata keenyaa maal akka fakkaatu ummatichummaan haa dubbatu. Haala sirna siyaasaa cubbamaa impaayera Itoophiyaa keessatti kan affeelamaa jiru Oromoon Itoophiyaa irraa takkaa kabajas tahee galata argatee beeku hin qabu. Kaleessaa hanga har’aatti Itoophiyummaa dirqiitiin dabaa fi cunqursaa guutee dhangala’e keessumsiisuu irraa kan hafe guyyaa takkaaf illee akka lammii biyyaatti mirga siyaasaa abbaa biyyummaa gonfatee oolee hin beeku. Warri kaleessa impaayera tana jaaree fi har’as impaayerattii dhaalee bulchaa jiru lakkoofsaan wayyaboomuu fi dinagdeedhaan lafee dugdaa tahuu Oromoo osoma itti hadhaawuu liqimsuuf haa dirqaman malee, takkaa mirga siyaasaa fi kabajaa saba guddaa fi murteessaa kanaaf malu Oromoof deebisuu yaadanii hin beekani.
Har’a bara itti Oromoon xiqqaa guddaan of baree dabaa fi shira mootummoota Itoophiyaa A hanga Ztti gingilchee hubate kanatti kan Oromoo Itoophiyummaaf kaadhimu yoo jiraate, humni akkasii dura dursoo ummata Oromootiinuu sirriitti waan wal beeka hin fakkaatu ykn osoo beekuu dantaa ummta Oromoo gurguratuuf kan gabaa of baase qofa dha. Yeroo keessa jirru kanatti, dantaa ofiif jedhee Oromoo jilbatti kufee ‘badii kaleessaaf dhiifama nuuf godhii, maaloo si waliin akka bullu nuu eehami’ jedhee kadhachuun kan irraa eegamu, warra jaarraa tokko caalaaf saba kana cunqursaa fi madeessaa bahe malee, Oromoo isa cunqursaa seenaan hin daganneen madaa yoomuu hin fayyine madeeffamaa yoona gahe miti. Oromoo irraa kan eegamu humna isaa kurfeeffatee waaroo ulfinaa ofitti deebisuuf qabsaawee wareegama hanga har’aatti itti baase galiin gahuu dha malee, warra waaroo ulfinaa irraa mulqee waaroo salphinaa itti aguugeef jilbeenfatee kadhachuu miti.
Humnoonni siyaasaa Itoophiyaa kan kaleessa aangoo irra turanis tahee kan har’a aangoo harkatti galfatan Oromoodhaaf tuffii sodaan guutame qabaachaa turan. Tuffiin isaanii kun har’as akkuma jabaatee itti fufetti jira. Oromoon hangamuu baay’atu, hangamuu baratu, hangamuu dachii dinagdee murteessaadhaan badhaadhe irra jiraatu toyannaa keenyaan ala bahuu hin danda’u jedhanii of amansiisanii jiru. Kayyoon qabsoo Oromoo bilisummaa sabaa fi walabummaa Oromiyaa akeekkates isaan biratti “abjuu” dha. Kun amaluma cunqursitootaa ti. Hanga dirqamanitti ummata cunqursaa isaanii jala jiruuf beekkamtii gaaffii mirgaa hin kennani. Qabsaayichi Hindii Mahatma Gandhi amala cunqursitootaa kana jechoota gabaaboodhaan lafa kaaéera. “First they ignore you, then they laugh at you, then they fight you, then you win.” [Jalqaba gurra si dhowwatu, itti aansuun sitti kolfu, itti aansuun siin lolu, itti aansuun ni mootaan.] Dhugaa kana irraa wanni hubatamu diinni yoomuu kadhaa fi magantaadhaan kan hin injifatamne tahuu isaa ti. Kadhaa fi magantaan hafnaan osoma muratanii qabsaayaniiyyuu hanga humni namaa jabaatee isa raasutti kan nama tuf°fatu tahuu isaa jechi Gandhi kun illee ragaa baha. Diinni eenyummaa ofii lakkisanii eenyummaa isaa ergifachuudhaanis garaa namaaf hin laafu. Sun daranuu akka diinni nama tuffattu gumaachuu irraa kan hafe akka matayyaattis tahee akka sabaatti ulfina namaaf hin kennisiisu. Eenyummaa fi kaayyoo ofiitti cichanii karaa hundaan muddanii yoo qaban malee diinni hanga namaa beekuu hin dandeessu.
Humnoonni siyaasaa tokko tokko kan har’as jaarraa kanatti bifa kanaan of gowwoomsanii ummata Oromoos gowwoomsuu barbaadan maaliif seenaa ofiifuu nama barsiisaa turan irraa barachuu akka dadhaban namaaf hin galu. Sadarkaa dammaqiinsi Oromoo har’a irra gahee argamus beekaa ija itti dunuunfatan. Har’a hafnaan kaleessa bara dukkanaa sanayyuu yaaliin walfakkaataan akkasii kun Oromoo gowwoomsee kaayyoo qabsoo ABOdhaan hogganamuu irraa maqsuu hin dandeenye. ABOn gaafa jalqaba dhalatee lafaa ol ka’us didhaalee fakkaatoo keessatti of arge. Garuu didhaalee sana mara irra aanee dhawaatumaan jabaataa yoona gahe. Har’as didhaan kun irraa hin hafne. Haa tahu malee har’aa fi kaleessi tokko miti. Kaleessa ABOn harka tokkoon Oromoo Oromummaa isaa barsiisaa harka kaaniin ammoo diinota bifdaneeyyii lolataa bahe. Har’a garuu yoo xiqqaate Oromoo Oromummaa isaa barsiisuutti milkaawee jira waan taheef didhaalee akkasii kana irra aanuun hanga kaleessaa san ulfaataa hin tahu. Waan hunda caalaa ummanni Oromoo dammaqe cinaa isaa jira waan taheef ummatichiyyuu sochii qabsoo isaa danquu fi duubatti harkisu argaa hin callisu. Qabsichi kan isaa tahuu waan hubateef isumatu qabsaayata. Kun ammoo waggootii 20 darban keessatti deddeebi’ee mula’atee jira.
Ummanni Oromoo bara keessa jirru kanatti anatu-siif-beekaa humnoota siyaasaa alagaas tahee kanneen Oromoo keessaa dhalataniituma dogoggoranii saba dogoggorsuu hawwaniif akka murtee hatattamaa kennuu danda’u fakkeenyonni ragaa tahan baay’ee dha. Akka fakkeenya guddaa tokkootti waan jalqaba bara 2012 keessa tahe yaadachiisuun ni danda’ama. Murni dhaaba irraa bahe tokko maqaa ‘ABO’ jedhu ofitti maxxanfatee ‘Bara haaraatti mul’ata haaraa! Har’a irraa qabee kaayyoo ABO jijjiireetin jira, kana booda kaayyoon ABO Itoophiyummaa malee Oromiyummaa miti …’ jechuun labsatee humnoota siyaasaa tokkummaa Itoophiyaaf dhaabatan gammachuudhaan burraaqsisuun isaa yaadannoo yeroo dhihoo ti. Kanaanis humna siyaasaa Itoophiyaa kan kufaatii ABO arguu hawwuuf onnee dabalee ABO irratti dhadachiisuunis waan dagatamu miti. Miidiyaaleen Afaan Amaaraa kan mormituus tahee kan idil addunyaa humna kanaaf yeroo qilleensaa gadhiisii kennanii akka garaa isaa akka of beeksifatu gargaaranii turan. Haa tahu malee ummanni Oromoo humna akkasitti kaayyoo bilisummaa Oromoo fi walabummaa Oromiyaa gurguratee galma diinaatti gale akkasiif deebii hatattamaa kenne. Didichaan miidiyaalee alagootaas hamilee Oromoo cabsuu hin dandeenye. Akkasitti humni sun galaana sabboonummaa Oromummaa biyya keessaa fi alaa keessaa tufame. Qurxummii bahaara keessaa baate tahe. Maayyiin isaas akkuma hanga yeroo dhihootti garre dhabama seenaa tahee hafe. Diinni murna kana dogoggorsee burraaqsisee waliin burraaqaa bahes amma wal fudhatanii mukukkula bishaan bu’e tahan. Cal calammii tahe!
Namas tahee murni qalbii qabu tokko kana irraa waan guddaa barata. Oromoon maal akka barbaadu dhugaa kanaa fi kana fakkaatan irraa ifee mul’ata. Oromoon kan barbaadu ABO kaayyoo isaa haqaa jabeeffatee irree gurmaaween diina irratti bobba’u arguu dha malee dhaaba irraa cabanii deemanii faaruu kaayyoo siyaasaa diinaa jajjabeessu diina waliin faarfachuu miti. Diina dagaaginni sabboonummaa Oromiyaa yeroo irraa gara yerootti jabaataa deemuu argee abdii murachuudhaan akka soogiddaa baqaa jirutti dhaqanii, ‘Itoophiyoomneerra, gammadi’ jedhanii abdii itti horuun kaayyoo fi fedhii ummata Oromoo akka hin taane ifa galaa dha. Kun Oromoo qalbii Oromummaa guutuudhaan walabummaan yaadu qofa osoo hin taane, Oromoo isa OPDO keessatti jaaramee mooraa Wayyaanee keessa jiruufuu kan liqimfamu hin tahu. Heerri Wayyaanee kan keeyyata 39ffaa jalatti maqaafuu tahu kaa’ameyyuu deemsa keessa gaaf tokko waliin jiraachuun yoo rakkoo tahe gargar galuun akka jiraatu kaa’uu isaatiin warra ifatti labsatee of Itoophiyoomse caalaa akeeka qabsoo Oromootti dhihoo dha yoo jedhame dhugaa irraa fagaachuu hin tahu.
Sagantaan ABO bara 1976 keessa bahe namoota akka Goobanaa Daaccee gantummaadhaan lafa kaa’eera. Goobana gantuu jedhamee kan ibsameef fedhii ummata Oromoon alatti Minilikiif tumsee walabummaa biyya Oromoo humnaan cabsisiisee Itoophiyaatti dabalchiisuu isaatiif akka tahe hin haalamu. Namoonni wayta sanitti sagantaa siyaasaa kana wixinanii fi har’a ABO irraa adda bahan dhugaa kanatti ni amanu jedhamee yaadama. Goobanaa jagnummaa loltummaa malee dammaqiinsa siyaasaa homaatuu hin qabaatin sanaanuu ‘gantuu’ dha eega jennee bara har’a qaroome kana keessatti kanneen dammaqiinsa siyaasaa osoma horatanii jiranii ilaalcha faayidaa ummata Oromoo miidhee kan warra kaanii guutuf dursa kennaniin hoo maal jenna ree?
Addi Bilisummaa Oromoo harás borus biyti teenya Oromiyaa, ummanni keenya Oromoo, kaayyoon keenyas bilisummaa dha jedhee amana. Warra kaayyoon isa fakkaatu waliinii fi kanneen dimokrasii dhugaa fi mirga hiree murteeffanaa ummtootaa fudhatan waliin tumsa jaarratee qabsaayaa ture, ammas ni qabsaaya. Warra kaayyoo isaa dura dhaabbatanii fi kaayyoon isa hin fakkaanneef jilbeeffatuun garuu salphina tahuutti hubata. Qabsoon addunyaa kana irratti tahaniis kanuma keessa darbanii akeeka isaanii bakkaan gahan. ‘Akka abaluuttin sirbaan morma nama jal’isa’ akkuma jedhamu, bara jireenya ofii dheeraa Oromiyaaf qabsaayanii galgala keessa Oromiyaa hallayyatti darbanii Itoophiyaa mirga Oromoo beekuufii diddee guyyuu ummata qabsaawaa jiru mana hidhaatti guurtuu fi ajjeessaa jirtuuf dursa kennuun akkeessaa fuggisoo fi abaaramaa tahuu isaa jala muruu feena. ABOn mirga warra kaanii eeguuf jecha mirga haqaa ummata Oromoo irraa muree waan kennuuf hin qabu; mirga warra kaanii tiksuuf jecha mirga siyaasaa Oromoo sharafuun barbaachisaa tahees hin dhihaatu. Yeroma mirga saba ofiif falmatanitti mirga warra kaaniifis dhaabbachuun akka danda’amu ifa galaa waan taheef, mana waloo ollootaa jaaruuf jecha mana maatii ofii of irratti diiguu ABOn ni morma. Sochii mana Oromoo diiguuf wixxifatamus qabsoon maseensa. Mirga ummta Oromoo guutuu kan bilisummaa fi walabummaa jedhu argamsiisuuf akkuma kaleessaa har’as murannoo irra daran belbeleen ni qabsaawa. Kana hundi akka hubatu irra deebiin ibsata. Ummatni Oromoos dhaaba isaa fi qabsoo isaaf kan durii caalaa wardiyyaa dhaabbatee tikfachaa qabsoo isaa ni finiinsa.
Injifannoo Ummata Oromoof!
Infoo Deeskii ABO
Bitootessa 31, bara 2013
–INFO DESK ABO haala yeroo irratti -Afaan Oromoo
–OLF INFO DESK on current affairs – Amharic


c: text/html

text:
Korri walii gala kan Tokkummaa Mootummotaa inni 70ffaan magaalaa New York keessatti gaggeeffamaa yeroo jiru kanatti Kora walii gala cinatti walgahii gaggeeffaman ka biroo keessaa tokko kan ta’e waa’ee godaantootaa fi baqatootaa irratti mari’atee ture.
waggaa darbe keessa qofa uummanni Miliyoona 60 caaluu dirqamee manaa fi jireenya isaanii irraa godaanuu isaanii kan ibsan barreessaa dureen Tokkummaa Mootummotaa Baan kii Moon kaleessa immoo waa’ee godaantootaa fi baqatootaa kan ilaaleen yaaddoo qaban hogganoota addunyaa waliin mari’atanii jiru.
Yeroo Loola waraana addunyaa isa lammaffaa sana caalaatti amma godaansaa fi fixiinsa uummataa dhaqqabe jedhan Ban Kii Moon.
Waa’een Godaansaa furmaata argachuu isaa dura itti gaafatama jiru hojii irra oolchuuf ibsa ejjennoo fi qajeelfama akkaataa itti hojii irra oolfamuu isaa qabxii 8 of kan of-keessaa qabu ba’uu isaa Baan ki moon ibsanii jiru.
Furmaanni godaantootaaf filatamaa ta’e fedhii isaaniin kabajaan isaanii eegamee haala nagaa ta’e keessatti qe’e ofiitti akka deebi’an gochuu dha. Wal waraansaa fi gidiraa dhaabuuf hojii keenya jabinaan itti fufuu qabna. Garuu walitti bu’insi halkan tokkotti kan dhabamuu danda’uu miti jedhu.
Hogganoonni addunyaa rakkoo uumameef qophaa’uu qabu jechuun waamicha kan dhiyeessanTokkummaa mootummotaatti Ambaasadarittiin yunaaytiid Isteetes Samanta Powers waan ifa gochuu qabnuutu jira. Innis waan hojjataa jirru hundumtuu akka arginuutti qubsaa miti. Waan barbaachisu attamitti sossoofnee akka itti gargaaramnu, hin barre. Dhaabatootii dhuunfaas ta’e namoota dhunfaa hirmaachisuu hin dandeenye.
Amerikaan aadaa godaantoota simachuu akka qabdu ibsanii, kanneen rakkooo jalaa miliqanii dhufan gargaaruu fi akkasumas bilisummaan isaanii akka kabajamu gochuun harka keenya diriirfannee simanna kan jedhan samantaa powers kanas gidiraa hedduu keessa darbanii Amerikaa kanneen dhaqqaban dhugaa nu ba’u jedhan.
Yunaaytiid Isteetes gargaarsa dhala namaaf kan oolu Doolaara Biliyoona 4.5 arjoomtee jirti. Kunis kanneen walitti bu’iinsa siriyaa keessaan midhamaniif oola.Kana malees Doolaara Miliyoona 400 fi Miliyoona 78 lammiwwan Iraaq kanneen jireenya ofii irraa buqqa’aniif laanne. Kanaaf addunyaa irratti gargaarsa dhala namaa guddaa biyya arjoomtee taanee jirra jedhu
Prezidaant Obaamaan amma akka labsanti jedhan baqatoota kuma 85 bara dhufu addunyaa irraa simachuuf akkasumas/ kuma 100 waggaa isa itti aanuutti simachuuf jirra jedhan Samantaa Paawoors.
Akka dhiyeenya kana mul’ataa jiru galaana Medtraaniyaan fi iddoo adda addaatti lubbuu namaa du’an dhabamaa jiru oolchuuf/ yaalii ta’aa jiru kan jejee walga’iin kun kaayyoon walgahii kanaa hirmaannaa addunyaa jajjabeesuuf akka qophaa’e ibsamee jira.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kanneen Kora-sabaa Paartii Dimookiraatotaa, kutaa Pensylvania – magaalaa Filaadelfiyaa keessatti geggeessamaa jiru irratti halkan dabre haasawa godhan – Prezidaant Obaamaa fi dirmookiraatonni hoogganoonni biyyattii ka biroon, dorgomaa garee Ripaablikaanii – Doonaal Traamp irratti qeeqa roobaa turan. Ka Prezidaant Obaamaa booda, taayitaa prezidaantummaa fudhatanii biyyattii hoogganuu danda’an – Hilarii Kilinten ta’uu illee gad-jabeessanii dubbataa turan. Har’as, bakka walga’ichi itti geggeeffamaa jiru – waahila keenya Soraa, Filaadelfiyaa irraa dubbisnee jirra.
Guutummaa qophii keenyaa dhaggeeffadhaa


text:
FDG / FXG Waggaa 11 Guute – Warri Reefuu Hirribaa Ka’an Waggaa 1 Jedhu
Kallacha Qabsoo Bilisummaa Oromoo kan tahe ABOn gama isaatiin duula diinaa kana wareegama akkaan ulfaataa tahe baasuudhaan murannoo fi cichoomina, akkasumas of kenniinsa ol’aanaadhaan dura dhaabbatee fashalsuudhaan bara 1998 Kora Sabaa Hatattamaa gaggeeffachuutti erga milkaawee booda mala ittiin duula cubbuu Wayyaaneen gaggeessu kana guutuutti irra aanuun danda’amu irratti halkanii-guyyaa hojjechuu fi mala baasuu jalqabe.
Tooftaa fi tarsiimoo ABOn kanaaf baafate keessaa guddaan tokko duubbeen QBO Ummaticha Abbaa Qabsoo (Saba Oromoo) fi Oromiyaa bal’oo akka tahuuf hojjechuu dha. Hojii qabsoo bal’aa fi dadhabsiisaa obsaa fi bilchina guddaa, akkasumas wareegama hadhaawaa gaafatu kanaatu bara 2000 irraa eegalee Ummatni Oromoo (keessattuu dargaggootni Oromoo) maadheedhaan ijaaramuudhaan akka QBO irraa bal’inaan hirmaatan taasisuutti milkaawuu jalqabe.
Ganna 11 dura (Sadaasa 09, 2005) hoogganummaa Adda Bilisummaa Oromoo fi hirmaannaa Saba Oromoo (keessattuu dargaggoota Oromoo)tiin Fincilli Diddaa Gabrummaa (FDG) dhowee guutuu Oromiyaa waliin gahuudhaan sirna bittaa alagaa hundee irraa raasuu jalqabe itti fufiinsa hojii kanaa ture. Warraaqsi Bilisummaa Oromoo yeroo sana maqaa Finicla Diddaa Gabrummaa jedhuun dhowe hirmaannaa Sabni Oromoo Qabsoo Bilisummaa isaa keessatti qabu boqonnaa haaraatti kan ceesisee fi duubbeen QBO Ummatichuma Abbaa Qabsichaa sana tahuu kan mirkaneesse ture. Osoo Wayyaaneen ABO fi WBO bosona Oromiyaa fi biyyoota ollaa keessatti adamsituu magaalaalee fi baadiyyaalee Oromiyaa guutuu keessatti dargaggootni Oromoo ABOdhaan gurmaawanii Alaabaa Dhaabichaa mirmirsaa WBO fi ABO faarfachaa gaaffii Bilisummaa ifatti dhawwaaquudhaan ABOn Oromoo, Oromoonis ABO tahuu fi duubbeen ABO Ummata Oromoo tahuu ifatti mul’isan.
Yeroo Sana irraa eegalee Sabni Oromoo biyya keessaa fi alattis Warraaqsa Bilisummaa Oromoo kan maqaa Fincila Diddaa Gabrummaa (FDG) jedhuun dhowe sana daran jabeeffatee itti fufsiisuuf akka tahutti Sadaasa 09 Guyyaa Yaadannoo FDG taasifatee waggaa waggaadhaan yaadatee ayyaaneffachuu fi waadaa Warraaqisichaa itti haaromfachuu eegale.
Adeemsa hojii qabsoo Ummatni Oromoo fi Dhaabni isaa ABOn harka wal qabachuudhaan akkasitti gaggeessantu lakkuma buluun moyxannoo kuufachaa fi bilchina isaa dabalaa deemee bara 2011 gara sadarkaa guddaatti tarkaanfatee Jaarmaya Dargaggoota Oromoo kan caasaa fi sagantaa ifaadhaan of labsee ifatti diina dura dhaabbatu maddisiise. Qeerroo Bilisummaa Oromoo !
Sochii Qeerroo Bilisummaa Oromootu Oromiyaa keessatti hidda jabeeffachaa deemee Sadaasa 12, 2015tti Warraaqsa Bilisummaa Oromoo kan maqaa FDG jedhuun waggoota 10f gaggeeffamaa ture gara boqonnaa haaraa fi sadarkaa ol’aanaa Fincila Xumura Gabrummaa (FXG) jedhutti guddise.
Warraaqsi Bilisummaa Oromoo kan Sadaasa 12, 2015 gara Fincila Xumura Gabrummaatti guddate seenaa Empaayera Itoophiyaa keessattis tahe Afiriikaa keessatti haala takkaa mul’atee hin beekneen osoo addaan hin citne cimee itti fufuudhaan kunoo waggaa tokko guutuuf guyyoota muraasatu hafa.
Sochii qabsoo dheeraa fi seena-qabeessa dhawaataan deemaa jiru kanaan injifannooleen cululuqoon hedduun gama siyaasaa fi diplomaasiitiin gonfatamaniiru. Waa’een Qabsoo Bilisummaa Oromoo yeroo ammaa matootii oduu Addunyaa keessaa tokko tahuu jalqabeera. Akkanaanis QBO dhageeytii fi mararfannoo daranii horachuun guyya irraa dabalaa dhufee jira.
Egaa gabaabaatti cuunfinee yeroo keenyu sochii FDG kan waggoota 10f wareegama ilmaan Oromoo kumootaan lakkaawamaniin utubamaa, bu’aa-bahii hedduu keessa qaxxaamuraa dhufetu bara dabre Sadaasa 12, 2015 irraa kaasee gara FXGtti of jijjiire. Seenaan boonsaan kun miseensotaa fi deggertoota ABO qofa osoo hin taane akkuma waliigala Saba Oromootti hundi keenya kan ittiin boonuu fi kunuunsinee tikfachuu qabnu Faaya Seenaa Qabsoo Bilisummaa Saba Oromoo ti.
Sochiin seena-qabeessi Sabni Oromoo guutuun (keessattuu dargaggootni Dhaloota Qubee tahan Qeerroo fi Qarreen) lubbuu, dhiigaa fi lafee itti gabbaruun finiinsaa jiran kun kan dafee galii isaa maayyii dhaqqabuu danda’u yoo Sabni Oromoo hundi dammaqiinsaa fi bilichinaan shira diinaa fi farreen alaa fi keessaa, kan fagoo fi dhihoo hunda irraa cimsee tikfachuu danda’e qofa.
Yeroon ammaa yeroo diinni keenya (Mootummaan Wayyaanee) Ummata Oromoo fi Qabsoo Bilisummaa Ummatichaa irratti humna qabu hundaan lola banee jiru waan taheef wanneen tokko tokko kan rakkoo keessa keenyaa fakkaatanii mul’atan kaasnee hanga malu irraa dubbachuun dhibaa tahuu danda’a. Haa tahu malee qabxii tokko kan barruu gabaabaa kana akkan barreessuuf na dirqe dimshaashumatti tuqee akka Ummatichi Abbaa dhimmaa (Sabni Oromoo) dammaqinaan ilaalee eeggannoo feesisu godhu yaadachiisuun dirqii taha. Innis waa’ee kabaja Ayyaana guyyaa FDG kan bara kanaa waan ilaalu dha. Yeroo ammaa namootni ykn. gareeleen ayyaanni FDG kan bara kanaa akka waan waggaa 1ffaa taheetti dhiheessaa jiran jiru. Eenyummaa namoota kanaa oggaa ilaallu ammoo wallaala irraa kan godhaa jiran osoo hin taane tahe jedhanii seenaa FDG kana jallisuudhaaf waan gochaa jiran tahuu hubachuun nama hin dhibu. Kun maaliif taha? Namootnii fi gareeleen akkanaan dhugaan isaan jallisuuf tattaafachaa jiran waa’ee guyyaa Ayyaana FDG kana qofa miti. Walumaagala waa’ee qabsoo fi qabsaawota Oromoo (Sochii Qeerroo fi FDG dabalatee) dhugaa jiru haaluu fi waan hin jirre tolchanii dhiheessuuf tattaafachuun ifatti mul’achaa jira. QBO galma isaa irraa jallisanii dantaa dhuunfaa fi kan humna biroo guutuuf dhiibbaa humni biraa duuba irraa godhuun waan gaggeeffamaa jiru yoo tahe malee dhalli Oromoo dhugumatti dantaa Saba Orooofin hojjedha jedhu dhugaa QBO jallisee ykn. dhoksee fi haalee waan hin jirre wanni odeessuuf hin jiraatu. Ilmaan Oromoo bakka jiranii namoota akkanatti seenaa QBO jallisuuf tattaafatan irratti dammaqee of irraa tiksuu fi qabsoo isaa tikfachuu qaba.
Injifannoo Ummata Oromoof !
Simboo A. Danuu (Sadaasa 03, 2016)
FDG Eegale Tokkummaa Ilmaan Oromoon Jabaatee Mootummaa Abbaa Irreetti Xumura Ni Taasisa!
2011
FDG Eegale Tokkummaa Ilmaan Oromoon Jabaatee Mootummaa Abbaa Irreetti Xumura Ni Taasisa!
Ibsa Qeerroo Bilisummaa Oromoo
Uummatni Oromoo waanjoo garbummaa jalatti kufe jedhee guyyaan itti tole jedhee bule hin jiru. Hin jiraatus. Qabsoo Bilisummaa Uummata Oromoo gaggeeffamaa asiin gahe keessatti uummatni Oromoo waanjoo garbummaa of irraa buusuuf qabsoo hadhaawaa gaggeessaa tureera. Addatti Jaarmayaan Qeerroo Bilisummaa bara 2011 akka Jaarmayaatti erga of labsee asitti FDG mootummaa Wayyaanee hundeen raasan gaggeessaa turee ammas itti jira. Keessumaa ammoo bara 2014 keessatti uummatni Oromoo tokkummaadhaan diina dura dhaabbatee ‘‘ Haqa Keenyaa fi Biyya Keenya Diinaaf!’’ jechuudhaan wareegama qaqqaalii kaffaleera. Kumaatamaan mana hidhaatti ukkaamsamanii jiru. Dhibbootaan ammoo irbaata rasaasaa tahuudhaan dargaggootni Oromoo abbaa biyyummaa uummata Oromoo mirkaneessuuf rasaasa dura dhaabatanii ammas itt jiru.
FDG amma Oromiyaa keessatti qabatee finiinaa jiru galmaan geessisuudhaaf gumaatni nama tokkee murteessaa dha. Kanaaf uummatni Oromoo FDG kanatti dabalamuudhaan mirga saba Oromoof falmuun saba keenya “Mootummaa Dhablee” tahee bara baraan itti roorrifamaa jiruu fi qabeenyi biyyaa irraa saamamaa jiru bilisa maasuuf jecha, hiree murteffannaa isaa akka mirkaneeffatuuf dirqamni olaanaan nurra jiraachuu hubachuu barbaachisa. Keessumaa ammoo FDG amma eegale galmaa geessisuudhaaf dirqamoota armaan gadi hojiitt hiikuuf jabaatnee hojjechuun dirqama.
- FDG amma eegale namuusa FDG tiksinee galmaan geessisuuf gumaata barbaachisu gumaachuu;
- Qajeelfamootaa fi ajaja mootummaa kan dantaa umamta keenyaa tuqu kamuu hojiitti hiikuu diduu fi dura dhaabbatuu;
- Tooftaawwan Qabsoo Fincilaa kan karaa caasaa fi bifa adda addaan baafaman hordofuun FDG dhaabbataa gaggeessuuf murannoon socho’uu;
- Bakkeewwan garaa garaatti dhaadannoowwan garaa garaa maxxansuu;
- Omisha mootummaan dantaa uummataa miidhuuf fayyadamutti dhimmi bahuu dhiisuu;
- Mirgi dimokraasii dhugaa fi sagaleen uummataa kabajamee hireen murteeffatnaa hanga argamutti haqaaf jecha wareegama karaa hundaan nu gaafatu baasuu.
Akkuma beekamu yeroo ammaa kana FDG Oromiyaa bakkeewwa garaa garaa addatti magaalaa Gincii, Amboo, Najjoo, Mandii, Gidaamii fi bakkeewwan birootti finiinuu eegaleera. FDG kun itti fufinsi isaa mirkaneeffamee uummatni Oromoo tokkummaadhaan FDG kanatti makamaa deemaa jira; mootummaan Wayyaanee guyyaan itti hundeen buqqaatu dhiyaachun mirkana. Kana taasisuuf ammoo nuyi miseensotnii fi deeggartooni Qeerroo Bilisummaa dirqama olaanaa ofitti fudhatnee soho’uun nurraa eegama. Ibsa Qeerroo Bilisummaa Oromoo Sadaasa 29 2015


text:
Baafatoota
Ajajaawwan baafataa armaan gadii wardiidhaaf jiraatu.
Contents
Faayilii
Ajajaawwan kun galmee ammaaf, galmee haaraa tokko banuuf, ykn cufuudhaaf fayyadu.
Gulaali
Baafatni kun ajajaawwan qabeentoota galmee ammaa keessa jiran gulaaluuf fayyadan qaba.
Mul'isi
Baafatni kun ajajaawwan to'annaa agarsiisa agartiirraa galmeedhaaf fayyadan qaba.
Saagi
Baafatni saagii ajajaawwan maalimaa haraa, kan akka man'eewwanii, tarreewwanii, wardiiwwanii fi maqaawwan Man'ee wardii ammaatti saaguuf fayyadan of keessa qaba.
Dhangii
Baafatni Dhangii ajajaawwan man'eewwan filaman, wantoota, fi qabeentoota man'ee galmee keetii dhangeessuuf fayyadan of keessa qaba.
Eegali
This menu contains commands to modify and manage a sheet and its elements.
Deetaa
Ajajawwan baafata Deetaa waardii ammaa keessaa deetaa gulaaluuf fayyadan fayyadami. Hangii deetichaa qindeessuu, fooyuu, fi gingilchuu, bu'aa herreeguu, deetaa toorii, kana booda DataPilot banuu nidandeessa.
Meeshaalee
Baafatni Meeshaalee ajajaawwan qubeeffaannoo mirkaneessuuf, wabii wardii barbaaduuf, dogoggora baasuufi mul'annoo ibsuudhaaf fayyadan of keessaa qaba.
Foddaa
Ajajaawwan foddaalee galmee too'achuu fi agarsiisuuf fayyadan of keessaa qaba.
Gargaarsa
Bafatii Garagarsichaa, kaasuu fi sirna Gargaarsaa LibreOffice too'achu siif hayyama.


text:
Oromiyaa keessatti nama fixuun haa dhaabbatuu,waraanii federalaa yuniversityi keessaa, magaalaa fi fulaa heduu keesaa bahee kaambi ufiitti ha deebi’uu, Oromoo fixaniif gadduuf alaabaan gadi bu’ee haa fannifamuu,warri nama fixe seeraan ha gaafatamuu,haaromsi dhugaa ha dhufuu fi waan hedduu himachuutti jira namii Oromiyaa keessaa hiriira mormii bahu.
Fulaa hiriira itti bahan kanatti ummatii nama Oromoo ka baqatellee horii walti guuree baankiitti guuruutti jira.
Akkuma kanaan Wallagaa Bahaa aanaa Leeqaa Dullachaa magaalaa Gatamaatti hardha nama hedduutit hiriira mormiitiif bahe.
"Ummata bal’aatti hiriira bahe gadda himate lammii Calqanqootti fixaniif gadduuf,akka daangan Oromiyaa kabajamtu,waraanii federaalaa nama fixe seeraan akka himatamu gaafachuuf hiriira bahan jedha,” jiraataan magaalaa aanaa Leeqaa Dullachaa.
Jari kun tana malee Oromoo seera malee lafa isaa irraa buqqisanillee akka deebisanii qubsiisan gaafate.
Tana malee warrii bahe kun akka Afaan Oromoo Afaan federalaa tahan, Finfinneen ta Oromoo tahuu isii akka taate hujiin akka mirkansan qabeennii uumamaa Oromiyaa keessaa baduutti jirullee akka tohatamuu fi waan hedduu himate.
Warrii hiriira bahe kun Oromoo naannoo isaanii irraa baqachiisanillee qarshii Itoophiyaa 5,212 walti guureef.
Godina Iluu Abbaa-Booraa aanaa Haluu,magaalaa Ukaatti ummatii hiriira bahelleen rakkoo himatee ka baqataallee horii walti guure.
“Ummata keenna ajjeesuun, baqachiisuun,daangaan Oromiyaa sarbamuun, humnii federaalaa nu keessaa taa’uuna akka dhaabbatu gaafachuuf hiriira baaane," jedha warrii achii dubbifine.
Tana maleellee akka Oromoon dhumatteef alaabaa gadi siissani fannisanillee gaafatan.
“Namoota keenya Calqanqootti wareebagamaniif gadda keenya agarsiisuuf baane,” jedha warrii nu dubbifne.


text:
DAMBII ITTIIN BULMAATA ABBAA SEERAA FI MUUDAMAA GUMII MANA MURTII MOOTUMMAA NAANNOO OROMIYAA DAMBII LAKK. 1/2001
SEENSA
Ol’aantummaa seeraa mirkaneessuudhaan amantaa ummataa horachuuf bilisummaa fi itti-gaafatamummaa abbaa seeraa qixa Heera Mootummaa irra jiruun hojiirra oolchuuf, akkasumas mirgaa fi dirqama muudamtoota gumiis haala wal fakkaatuun bakka tokkotti seera baasuun barbaachisaa waan ta’eef;
Dambiin Ittiin Bulmaata Abbootii Seeraa Lakk. 1/96 mirgaa fi dirqama abbaa seeraa haala ifaa ta’ee fi bal’ina qabuun waan hin ibsinee fi muudamtoota Gumiis kan hin hammanne waan ta’eef;
Abbaan seeraa fi muudamaan Gumii mirgaa fi dirqama isaanii hunda sirnaan beekanii hojii isaanii seeraa fi seera qofa irratti huundaa’uun saffisaan, qulqullinaan, iftoomaanii fi itti-gaafatamummaan akka raawwatan gochuuf seera ittiin bulmaataa ifaa ta’e qabaachuun waan barbaachiseef;
Haala abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii ittiin fo’amanii fi filataman, qacarriin, guddinni sadarkaa, ramaddii fi jijjiirraan itti gaggeeffamuu fi qaama raawwiifis tumsa laatu hundeessuun barbaachisaa waan ta’eef,
Bu’uura Labsii Gumii Bulchiinsa Abbootii Seeraa Oromiyaa Irra Deebi’anii Dhaabuuf Bahe Lakk. 142/2000 keewwata 8(7)tiin kan kanaa gadiitti argamu tumameera.
KUTAA TOKKO
TUMAALEE WALIIGALAA
1. Mata Duree Gabaabaa
Dambiin kun “Dambii Ittiin Bulmaata Abbaa seeraa fi Muudamaa Gumii Mana Murtii Mootummaa Naannoo Oromiyaa Lakk 1 bara 2001” jedhamee waamamuu ni danda’a.
2. Hiika
Akkaataan jechichaa hiikkoo biroo kan kennisiisuuf yoo ta’e malee, dambii kana keessatti:-
1) “Mana Murtii” jechuun bu’uura Heera Mootummaa Naannoo Oromiyaa keewwata 61(1)tiin kan hundeeffaman Mana Murtii Waliigalaa, Mana Murtii Ol’aanaa fi Mana Murtii Aanaa Naannoo Oromiyaati.
2) “Caffee” jechuun bu’uura Heera Mootummaa Naannoo Orgmiyaa Keewwata 46(1)tiin kan hundeeffame qaama seera tumtuu mootummaa naannoo Oromiyaati.
3) “Gumii Waliigalaa” jechuun bu’uura Labsii Gumii Bulchiinsa Abbootii Seeraa Oromiyaa Irra Deebi’anii Hundeessuuf Bahe Lakk.142/2000tiin keewwata (4)tiin kan hundeeffame Gumii Bulchiinsa Abbootii seeraa Naannoo sadarkaa Mana Murtii Waliigala Oromiyaatti kan dhaabbate dha.
4) “Garee Gumii” jechuun bu’uura Labsii Gumii Bulchiinsa Abbootii Seeraa Oromiyaa Irra Deebi’anii Hundeessuuf Bahe Lakk.142/2000 Keewwata (5)tiin kan hundeeffame qaama Gumii Bulchiinsa Abbootii Seeraa Oromiyaa ta’ee sadarkaa mana murtii waliigalaa fi mana murtii ol’aanaatti kan dhaabbate dha.
5) “Naannoo” jechuun naannoo oromiyaati.
6) “Pireezidaantii” jechuun pireezidaantii ykn itti-aanaa pireezidaantii mana murtii waliigala Oromiyaati.
7) “Abbaa Seeraa” jechuun akkaataa seeraatiin Gumii Waliigalaatiin filatamee Caffeedhaan muudamee mana murtii naannichaatti ramadamee kan hojjatu dha.
8) “Kaadhimamaa Abbaa Seeraa” jechuun Gumii Waliigalaatiin muudamee kaadhimamaa abbaa seeraa ta’ee mana murtiitti ramadamee hojii abbaa seeraa kan shaakalu dha.
9) “Muudamaa Gumii” jechuun itti-gaafatamtoota, eksipartii, inispeektara, ofiisara seeraa, gaggeessaa dhimmaa, abbaa adeemsa hojii, qaadii, abukaatoo ittisaa fi kanneen biroo Gumii Waliigalaatiin muudamanii fi mana murtiitti ramadamanii hojjatani dha.
10) “Ofiisara Seeraa” jechuun seera deemsa falmii keessatti reejistiraara yookiin hogganaa mana galmee jedhamuun kan beekamu kan bakka bu’u ta’ee nama hojii KTAS hojjachuuf Gumiidhaan muudame jechuu dha.
11) “Abbaa Adeemsa Hojii” jechuun nama Gumii Waliigalaatiin muudame ta’ee adeemsi hojii tokko garee hojicha raawwatuun jalqabaa kaasee hanga dhumaatti sirnaan raawwatamuu isaa kan mirkaneessu dha.
12) “Gaggeessaa Dhimmaa” jechuun miseensa garee raawwataa hojii ta’ee dabalataan hojiilee garee isaa kan qindeessu fi gaggeessu jechuu dha.
13) “Garee Raawwataa” jechuun kaayyoo fi ergama mana murtii galmaan gahuuf namoota bu’aa tokkoof waliin hojjatan jechu dha.
14) Fo’annoo” jechuun adeemsa mana murtii keessatti gita hojii banaa jiru ykn gita hojii banaa fuula dura jiraachuu danda’u irratti qacarriin, guddina sadarkaat ykn jijjiirraan ramaduudhaaf iyyattoota ga’umsa fi naamusa ol’aanaa qaban addaan baasanii beekuudhaan dorgommiif affeeruu dha.
15) “Filannoo” jechuun adeemsa mana murtii keessatti gita hojii banaa jiru irratti iyyaattoota gahumsaa fi naamusa ol’aanaa qaban qaccarriin, guddinaan ykn jijjiirraan ramadamuuf kanneen iyyata dhiyeeffatan dorgomsiisanii filuu dha.
16) “Meeriit” jechuun iyyattoota gidduutti garaagarummaan osoo hin taasifamiin naamuusa, beekumsa, dandeettii fi ga’umsa hojichaan wal qabate irratti hundaa’uudhaan raawwii foo’achuu fi filachuu dha.
17) “Dandeettii” jechuun iyyattoota beekumsa qaban gita hojii banaa jiru irratti ramaduuf kaayyoo mana murtichaa galmaan gahuu fi haala quubsaadhaan raawwachuudhaaf dandeettii barbaachisu dha.
18) “Ramaddii “jechuun abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii qacarriin, jijjiirraan, guddina sadarkaatiin fi kkf’n bakka hojii banaa jiru irratti ramaduu dha.
19) “Koree” jechuun koree fo’annoo fi filannoo sadarkaa mana murtii Waliigalaatti hundaa’ee abbaa seeraa fi muudamaa Gumii qacaruuf, guddisuu fi jijjiiruuf hojii fo’annoo fi filannoo raawwachuun yaada murtii Gumiif kan dhiyeessu dha.
20) “Guddina sadarkaa” jechuun abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii tokko mana murtii hojjatu keessatti ykn mana murtii sadarkaa ol’aanutti gita hojii jirra iru irraa gara gita hojii ol’aanutti guddisuu dha.
3. Daangaa Raawwatiinsaa
a. Dambiin kun abbaa seeraa fi muudamaa Gumii hunda irratti raawwatiinsa ni qabaata.
b. Haala addaatiin yoo ibsame malee mirgaa fi dirqamni abbaa seeraa danbii kanarratti ibsaman hundi kaadhimamaa abbaa seeraatiifis ni hojjata.
4. Ibsa Saalaa
Dambii kana keessatti saala dhiiraatiin kan ibsame saala dubartiifis ni hojjata.
KUTAA LAMA
QAAMA FO’ANNOO FI FILANNOO GAGGEESSU
5. Hundeeffama Koree
Koreen fo’annoo fi filannoo sadarkaa Mana Murtii Waliigalaatti dambii kanaan hundeeffameera.
6. Gurmaayina Miseensota Koree
Korichi miseensota armaan gadii ni qabaata:
1) Abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii tokko Mana Murtii Waliigalaa keessaa pirezidaantiidhaan kan filatamu —walitti qabaa;
2) Waajjira Gumii keessaa nama tokko¬¬–miseensaa fi barreessaa;
3) Miseensa Gumii keessaa Gumiidhaan kan filatamu nama tokko —-miseensa.
7. Bara Tajaajila Miseensota Koree
1. Barri tajaajila miseensota koree waggaa sadi ta’a.
2. Keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalatti kan caqafame akkuma eegametti ta’ee miseensi tokko yeroo lamaa ol filamuu hin danda’u. Haa ta’u malee tumaan kun waajjira gumii irraa kan filataman hin ilaallatu.
8. Aangoo fi Dirqama Koree
1) Koreen aangoo fi hojii armaan gadii ni qabaata:
a) Dambii kanaa fi qajeelfama bu’uura dambii kanaan bahan irratti hundaa’uudhaan dhimmoota fo’annoo fi filannoo qacarrii, guddina sadarkaa, ramaddii fi jijjiirraa ilaalchisee yaada murtii qopheessuudhaan Gumiif ni dhiyeessa,
b) Fo’annoo fi filannoon sirna meeriit hordofee akka raawwatamuuf ragaalee qindeessee ni qabata.
c) Ornaalee ykn unkaa odeeffannoo seenaa fi naamusaa waa’ee iyyattootaa ilaalchisee guutamuu qaban qaama ykn nama ilaallatu hordofee ni guuchisiisa.
d) Akkaataa ulaagaa filannootiin iyyattoota ulaagaa guutan fo’uudhaan wal-dorgomsiisee qabxii caalmaa kan argate akka filatamuuf yaada murtii Gumiif ni dhiyeessa.
e) Sanadoota iyyattootni qacarriif dhiyeeffatan, unkaa iyyannoo iyyattootaan guutaman unkaa koreen qaama ilaallatu irraa waa’ee naamusa iyyattootaa guuchisiisee fi ragaa biroo dhimmichaaf gargaaran hunda qaboo yaa’ii waliin yaada murtii isaa Gumiif ni dhiyeessa .
f) Iccitii adeemsa fo’aannoo fi filannoo irratti taasifamu ni eega,
g) Yaada murtii Dambii kanaa fi qajeelfamoota Dambii kana raawwachiisuuf bahan waliin wal-faallessu dhiyaateef korichi Dambii Naamusa Abbootii Seeraatiin kan itti gaafatamu ta’a.
h) Koreen murtii isaa sagalee caalmaatiin dabarsa.
2) Iyyataan kamiyyuu koreen bu’uura seeraatiin fo’annoo fi filannoo hin raawwanne jedhee kan komatu yoo jiraate guyyaa beekee kaasee osoo Gumiin Waliigalaa yaada murtii koreen hin mirkaneessiin dura Gumii Waliigalaatti komii isaa barreeffamaan dhiyeeffachuu ni danda’a.
3) Fo’annoo fi filannoo guddina sadarkaa, ramaddii fi jijjiirraa mana murtii aanaa irratti gaggeeffamu ilaalchisee aangoon kan Garee Gumii Godinaa ta’ee, guddina sadarkaa raawwatan ilaalchisee Gumii Waliigalaatiin kan mirkanaa’u ta’a.
9. Haala Miseensi Koree Hojiirraa Ka’uu Danda’u
Miseensonni koree haala armaan gadiitti tarreeffameen hojii irraa ka’uu ni danda’u:-
1) Barri tajaajilaa yoo xumurame,
2) Fedhiin akeekkachiisa ji’a 1 kennuun,
3) Adeemsa hojii koree keessatti hanqina naamusaa yoo agarsiise,
4) Hojii idilee isaa sababa adda addaatiin yoo gadi lakkise,
5) Gumiin Waliigalaa dirqama itti kenname sirnaan bahuu hin danda’u jedhee yoo amane.
10. Haala Miseensonni Koree Bakka Bu’uu Danda’an
Bu’uura Dambii kana keewwata 9 tiin miseensi koree hojiirraa yoo ka’e torbaan sadi keessatti qaamuma duraan filateen bakka bu’uu qaba.
KUTAA SADI
FO’ANNOO FI FILANNOO QACARRII FI MUUDAMA ABBAA SEERAA FI MUUDAMAA GUMII
11. Ulaagaalee Fo’annoo fi Filannoo Qacarrii fi Muudamaa
1) Namni kamiyyuu abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii ta’ee fo’amuuf, filamuuf ykn muudamuuf ulaagaalee armaan gadii guutuu qaba:
a) Heera Mootummaa Federaalaa fi Naannootiif amanamaa kan ta’e,
b) Barumsa, hubannoo fi dandeettii seeraa gahaa kan qabu,
c) Kaayyoo, ergama, imaammataa fi tarsiimoo mana murtii sirriitti kan beekuu fi galmaan ga’uuf fedhii fi dandeettii guutuu kan qabu,
d) Naamusa ol’aanaa kan qabu,
e) Afaan hojii naannichaa, Afaan Oromoo, dubbisuu, dubbachuu fi barreessuu kan danda’u,
f) Abbaa seerummaatiin ykn muudamaa gumii ta’ee mana murtii keessatti hojjachuuf fedhii kan qabu,
g) Abbaa seeraaf umrii waggaa 25 fi sanaa ol, muudamaa gumiif umrii waggaa 20 fi sanaa ol kan ta’e,
h) Yakkaan mana murtiitti himatamee kan hin adabamne,
i) Dhibee sammuu kamiiyyuu irraa qulqulluu kan ta’e,
j) Araada adda addaa irraa bilisa kan ta’e,
k) Kompiyuutaraan gargaaramee hojjachuu kan danda’u,
l) Gareedhaan ykn dhuunfaadhaan namoota isa faana hojjatu (miltoota) waliin waliigalee hojjachuu kan danda’u,
m) Miseensa dhaaba siyaasaa kamiyyuu kan hin taane,
2) Ogeessoota Seeraa Inistiitiyuutii Qaamolee Haqaatti leenjifamanii bahan ilaalchisee Gumiin Waliigalaa kaadhimamaa abbaa seeraa taasisee otuu isaan hin muudiin dura ulaagaalee keewwata kana keewwata (1)jalatti ibsaman kan guutan ta’uu isaanii ni qulqulleessa.
3) Haalli madaallii ulaagaalee keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalatti tarreeffaman qajeelfama keessattis bali’inaan kan ibsamu ta’a.
12. Gita Hojii Banaa
1) Gitni hojii banaa jiru guddinaan ykn jijjiirraan ykn qacarriin kan guutamu ta’a.
2) Gita hojii banaa irratti abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii kamiyyuu kan qacaramu ulaagaalee Dambii kana keewwata 11 jalatti ibsaman kan guutuu fi dorgomtoota hundaa caalee yoo argame qofaa dha.
3) Tumaan keewwata kana keewwata xiqqaa (1) akkuma eegametti ta’ee, dorgommiidhaan qabxiin dorgomtootaa wal-qixa ykn walitti dhiyaataa yoo ta’e, dubartootaa fi haalli hojichaa kan dhorku yoo ta’e malee miidhamtoota qaamaatiif dursi ni kennama. Tarreeffamni isaa kan qajeelfama keessatti ibsamu ta’a.
13. Beeksisa Baasuu, Galmeessuu fi Qormaata Kennuu
1) Gita hojii duwwaa jiran irratti beeksisni mooraa Mana Murtii Waliigalaa, Ol’aanaa fi Aanaa keessatti akka maxxanfamu ni taasima.
2) Keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalatti kan ibsame akkuma eegametti ta’ee Manni Murtii Waliigalaa akkuma haala isaatti gita hojii banaa qabu irratti mala sub-quunnamtii haguuggaa bal’aa naannicha keessatti qabu irratti beeksisa baasuudhaan namoota fedhii qaban hunda affeeruu ni danda’a.
3) Iyyattootni qacaramuuf dorgoman hundi qaamaan dhiyatanii unkaa iyyannoo Mana Murtii Waliigalaa irraa fudhachuudhaan battalumatti guutanii dhiyeessuu qabu.
4) Iyyattoota hundaaf qormaata barreeffamaa fi gaaffii afaanii wal fakkaatu ykn walitti dhiyaatuu fi yeroo qixxeen ni kennamaaf.
5) Akkaataan raawwannaa keewwata kanaa qajeelfama keessatti kan ibsamu ta’a.
14. Ragaa Qacarriif Barbaachisan
1) Namni kamiyyuu kaadhimamaa abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii ta’ee qacaramuun dura ragaalee kanaa gaditti tarreeffaman kan dhiyeessuu danda’u ta’uu qaba:
a) Ragaa barumsaa, akkasumas yoo unkaa iyyannoo irratti guute muuxannoo hojii,
b) Xalayaa amala ibsu qaama amanamaa fi beekamaa irraa,
2) Kaadhimamaan qacarame kamiiyuu osoo hojii irratti hin bobba’iin dura ragaalee armaan gadii dhiyyeessuu qaba:
a) Bu’uura gaafatameen ragaa bu’aa qorannoo fayyaa dhaabbata fayyaa beekumsa qabu irraa,
b) Ragaa yakka adda addaa irraa bilisa ta’uu isaa kan mirkaneessu qaama akka inni irraa fidu itti qajeelfame irraa,
3) Ragaalee Gumiin Waliigalaa ni barbaachisa jedhee itti amane kanneen biroo dhiyeessuu qaba.
15. Bu’uura Muudamaa
1) Kaadhimamaan Abbaa seeraa guyyaa qacaramee kaasee yeroo waggaa lama hin caalne keessatti walgahii Caffee irratti dhiyaatee muudamuu qaba. Muudamaaf dhiyaachuuf ulaagaleen kanaa gadii guutamuu qabu:
a) Raawwannaa hojii quubsaa ykn sanaa ol
b) Namusa gaarii
c) Muuxannoo hojii iddoon barbaadu kan qabu
2) Kaadhimamaan qabxiiwwan keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalatti tuqaman yoo hin guunne yeroon muudamaa isaa dabalataan waggaa tokkoof dheerachuu ni danda’a.
3) Yeroo dabalataa waggaa tokkoo keewwata kana keewwata xiqqaa (2) jalatti tuqame keessatti kaadhimamaan abbaa seeraa tokko ulaagaalee keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalatti ibsaman kan hin guunne yoo ta’e gita hojii muudamaa Gumii banaa jiru irratti ramadamuu ni danda’a.
4) Keewwata kana keewwata xiqqaa (3) jalatti kan tumame yoo jiraateyyuu Gumiin Waliigalaa kaadhimamaan abbaa seeraa kun gita hojii muudamaa gumii irrattis ramadamuu hin danda’u jedhee yoo amane hojii irraa gaggeessuu ni danda’a.
5) Kadhimamtoota abbootii seeraa ulaagaalee keewwata kana keewwata (1) jalatti tuqaman guutan pirezidaantiin bu’uura murtii Gumii Waliigalaatiin muudamaaf Caffeetti ni dhiyeessa.
6) Muudamtoota Gumii ulaagalalee keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalatti caqafaman guutan yaada pirezidaantiin mana murtii keessatti hojjatan kennu irratti hundaa’uun Gumiin Waliigalaa kan muudu ta’a
16. Kakuu
1) Abbaan seeraa kamiyyuu hojii isaa utuu hin jal qabiin dura walgahii Caffee irratti qaamaan dhiyaachuudhaan kakuu kanatti aanu raawwachuu qaba:
“Ani Obbo/Aadde_______guyyaa hardhaa —————Abbaa Seera Mana Murtii Oromiyaa ta’uudhaan muudamee hojii koo yeroon eegalu, itti gaafatamummaa ol’aanaa natti kenname kana naamusa ol’aanaa hojichi barbaadu horachuudhaan, amanamummaa fi bu’uura seeraatiin raawwachuuf waadaa ni seena.”
2) Muudmaan gumiis yoo Gumii Waliigalaatiin muudamu kakuu keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalatti caqafame barreeffamaan guutee erga mallatteesseen booda galmee dhuunfaa isaa keessa kan taa’u ta’a.
KUTAA AFUR
GUDDINA SADARKAA
17. Kaayoo Guddina Sadarkaa
Guddinni sadarkaa kan kennamu bu’aa hojii mana murtii fooyyeessuuf jecha hojjattootni mana murtii kaka’umsa gaarii fi miira tajaajiltummaa ummataa akka horatan gochuuf jedhameeti.
18. Haala Guddinni Sadarkaa itti keennamu
1) Sababa namusaatiin yoo dhorkame malee abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii kamiyyuu guddina sadarkaaf dorgomuu ni danda’a.
2) Guddinni sadarkaa kan gaggeeffamu beeksisa baasudhaani.
3) Manni murtii beeksisni itti maxxanfame iyyattoota fedhii qaban galmeessudhaan qaama ilaaluuf ni erga,
4) Keewwata kana keewwata xiqqaa (2) jalatti kan tumame akkuma eegameetti ta’ee gita hojii sababoota adda addaatiin namni irra hin jirree fi yeroodhaaf banaa ta’ee turuu hin dandeenye irratti Pireezidaantiin sadarkaa Mana Murtii Waliigalaa fi Mana Murtii Ol’aanaatti, Pireezidaantiin Mana Murtii Ol’anaa ammoo sadarkaa mana murtii Aanaatti abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii gahumsa qabu filuudhaan bakka bu’iinsaan ramaduu ni danda’u.
19. Sadarkaalee Guddinaa
Guddinni sadarkaa kanneen armaan gaditti caqasaman keessaa isa tokko irratti kennamuu ni danda’a:
1) Abbaa seeraa mana murtii aanaa irraa gara pireezidaantii mana murtii aanaatti, ykn
2) Abbaa seeraa mana murtii aanaa ykn pirezidaantii mana murtii aanaa irraa gara abbaa seeraa mana murtii ol’aanaatti, ykn
3) Abbaa seeraa mana murtii ol’aanaa irraa gara pirezidaantii mana murtii ol’aanaatti, ykn
4) Abbaa seeraa mana murtii ol’aanaa ykn pirezidaantii mana murtii ol’aanaa irraa gara abbaa seeraa mana murtii maliigalaatti, ykn
5) Abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii sadarkaa 1ffaa irraa gara sadarkaa 2ffaa, sadarkaa 2ffaa irraa gara sadarkaa 3ffaa, sadarkaa 3ffaa irraa gara sadarkaa 4ffaa, sadarkaa 4ffaa irraa gara sadarkaa 5ffaattii taasifamuu ni danda’a,
6) Muudamaan gumii mana murtii aanaa irraa gara mana murtii ol’aanaatti, mana murtii ol’aanaa irraa gara mana murtii waliigalaatti.
7) Guddinni sadarkaa keewwata kana keewwata xiqqaa (2) jalatti ibsame osoo hin gaggeeffamiin dura Heera Mootummaa Federaalaa keewwata 81(4) jalatti akkaataa tumameen yaadni Gumii Bulhciinsa Abbootii Seeraa Mana Murtii Waliigalaa Federaalaa dursamee gaafatamuu qaba.
20. Qaama Guddina Sadarkaa Kennu
1) Fo’annoo fi filannoon guddina sadarkaa kan abbootii seeraa ykn muudamtoota Gumii mana murtii waliigalaa fi ol’aanaa koreen kan gaggeeffamu yoo ta’u, kan mana murtii aanaa ammoo Garee Gumii Godinaatiin ta’a.
2) Guddina sadarkaa mana murtii waliigalaa fi mana murtii ol’aanaatti tahu koree fo’annoo fi filannootiin kan dhiyaatu ta’ee Gumii Waliigalaatiin kan mirkanaa’u ta’a.
3) Guddinni sadarkaa mana murtii aanaa keessatti ta’u Garee Gumii Godinaatiin kan dhiyaatu ta’ee Gumii Waliigalaatiin mirkanaa’a.
21. Ulaagaa Madaallii Dorgommii Guddina Sadarkaa
Guddinni sadarkaa madaallii ulaagaalee armaan gadiitiin kan raawwatamu ta’a:
1) Bu’aa madaallii raawwii hojii,
2) Sadarkaa barumsaa,
3) Muuxannoo hojii fi
4) Qulqullina kuusaa ta’a
22. Haala Guddinni Sadarkaa Itti Haqamu
Guddinni sadarkaa haala armaan gadiin keenname ni haqama:
1) Dogongora koreetiin,
2) Ragaa sobaa dhiyeessuudhaan kan argame ykn seera cabsuudhaan kan kenname.
KUTAA SHAN
RAMADDII FI JIJJIIRRAA
23. Kaayyoo Ramaddii fi Jijjiirraa
Ramaddii fi jijjiirraan kan hojjatamu hojii fi hojii qofaa giddu galeessa kan godhate ta’ee hanqina abbaa seeraa fi muudamaa Gumii mana murtii quunnamu salphisuudhaan hojiin abbaa seeruummaa fi ogummaa seeraatiin hojjatamu hundi caalmaatti akka milkaa’uu fi bu’aa qabeessa akka ta’u gitoota hojii duwwaa guuttachuuf akka gargaaruufi dha.
24. Bu’uura Ramaddii fi Jijjiirraa
1) Ramaddiin abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii haaraa qacaramanii fi guddatan bakkuma ykn idduma beeksisicha irratti caqafametti gaggeeffama.
2) Abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii bakka hojii tokko irraa gara birootti ykn gita hojii tokko irraa gara birootti jijjiiramee akka hojjatu kan godhamu barbaadhisummaa hojiif kaka’umsa Gumiitiin ykn fedhiin ykn gaaffii abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii dhiyeessuun ta’a.
3) Haalli addaa yoo jiraate malee abbaa seeraa ykn muudamaan gumii tokko sadarkaa mana murtii aanaatti yoo xiqqaate waggaa 3 sadarkaa mana murtii ol’aanaatti waggaa 5 bakka itti ramadametti osoo hin tajaajiliin gaaffii jijjiirraa dhiyeessuu hin danda’u.
4) Barbaachisummaa hojiitiif yoo ta’e malee abbaan seeraa ykn muudamaan gumii tokko sadarkaa mana murtii aanaatti waggaa 3, sadarkaa mana murtii ol’aanaatti waggaa 5 osoo hin tajaajilin fedhii isaatiin ala hin jijjiiramu
25. Jijjiirraa Gumiin Taasifamu
1. Gumiin Waliigalaa ykn Gareen Gumii Godinaa beeksisa jijjiirraa baasuudhaan iyyattoota wal-dorgomsiisee jijjiirraa kan gaggeessu ta’a.
2. keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalatti kan tumame akkuma jirutti ta’ee barbaachisummaa hojiif jecha dorgommii malee Gumiin jijjiirraa raawwachuu ni danda’a.
3. Jijjiirraan sababa barbaachisummaa hojiif gaggeeffamu bilisummaa abbaa seeraa fi muudamaa Gumii kan tuqu ta’uu hin qabu.
4. Akkaataa keewwata kana keewwata xiqqaa (1)tiin jijjiirraan abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii yeroo yeroodhaan qoratamee hanga danda’ametti karooraan qabamee kan raawwatu ta’a.
5. Jijjiirraa abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii mana murtii ol’aanaa fi jijjiirraa abbaa seeraa aanaa godinaa godinatti gaggeeffamu raawwachuun aangoo Gumii Waliigalaati.
6. Jijjiirraa abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii mana murtii aanaa godina jiru keessatti godhamu ilaalchisee Garee Gumii Godinaatiin kan gaggeeffamu ta’a.
26. Jijjiirraa Gaaffii Abbaa Seeraatiin ykn Muudamaa Gumiitiin Gaggeeffamu
1) Haalli addaa yoo jiraate malee gaaffiin jijjiirraa sababa iddoo gammoojjii fi baddaa, addaan bahiinsa abbaa manaa fi haadha manaa hojjattoota mootummaa ta’an, sababa hojiitiin uumamu, akkasumas rakkoo fayyaa bu’uura godhatee dhiyaatu dorgommii malee kan raawwatamu ta’a.
2) Keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalatti kan tumame akkuma jirutti ta’ee rakkoo sababa fayyaatii fi hojiin uumamuun ala iyyaattootni jiran tokkoo ol yoo ta’an wal dorgomsiisuun kan raawwatamu ta’a.
3) Gaaffiin jijjiirraa abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii kamiyyuu irraa dhiyaatu barreeffamaan ta’ee sadarkaa mana murtii waliigalaatti Waajjira Gumiif, sadarkaa mana murtii ol’aanaatti pireezidaantii mana murtii ol’aaanaaf ta’a.
4) Waajjirri Gumii gaaffii jijjiirraa dhiyaateef pirezidaantii mana murtii waliigalaaf, pirezidaantiin mana murtii ol’aanaa ammo Garee Gumii Godinaaf ni dhiyeessa.
5) Pireezidaantiin gaaffii jijjiirraa dhiyaateef koreef ni qajeelcha. Koreenis fo’annoo fi filannoo gaggeessee yaada murtii Gumii Waliigalaaf kan dhiyeessu ta’a.
6) Gareen Gumii Godinaa gaaffii jijjiirraa dhiyaateef haala dambii kanaa fi qajeelfama irratti hundaa’anii fo’annoo fi filannoo gaggeessee kan raawwatu ta’a.
27. Dhimmoota Jijjiirraa Abbaa Seeraa fi Muudamaa Gumii Dhorkisiisan
1) Naamuusaan himatamee dhimmi isaa qulqullaa’aa kan jiru,
2) Naamusa cimaadhaan adabamee adabbii isaa kan hin xumurii,
3) Sadarkaa fi mindaan gita hojii itti jijjiiramu sadarkaa fi mindaa mana hojii irraa jijjiiramu waliin kan wal fakkaatu yoo hin taane,
28. Ramaddii ykn Jijjiirraa Yeroof Taasifamu
1) Gumiin Waliigalaa hojichaaf barbaachisaa ta’uu isaa yoo itti amanee fi hojicha saffisaan raawwachuuf jecha baay’inaa fi xiqqeenya hojichaa, tattaaffii hojii hojjatichaa madaaluudhaan abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii kamiyyuu sadarkaa, mindaa fi faayidaa iddoof hayyamame akka qabateen bakka hojii tokko irraa gara hojii birootti ykn gita hojii tokko irraa gara birootti yeroof ramaduu ykn jijjiiruu ni danda’a.
2) Abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii tokko gara sadarkaa hojii ol’aanutti yeroodhaaf ykn bakka bu’iinsaan ennaa ramadamu mindaan duraan argachaa ture hin jijjiiramu.
3) Abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii tokko gara sadarkaa hojii ol’aanuutti yeroodhaaf ykn bakka bu’iinsaan ramadamee turuu kan danda’u ji’oota jahaaf qofa dha.
4) Ramaddiin ykn jijjiirraan akka kewwata xiqqaa (1)tiin godhamu ji’a jaha ol ta’uu hin qabu. Haa ta’u malee murtii Gumiitiin yeroo dabalataa ji’oota jahaa qofaaf akka dheeratu taasisuun ni danda’ama.
KUTAA SHAN
MINDAA, DURGOO FI FAAYIDAA ADDA ADDAA
29. Ka’umsa Mindaa
1) Abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii sadarkaa adda addaa irratti muudamaniif ykn ramadamaniif mindaan kaffalumu bu’uura mindaa ka’umsaa fi iskeelii mindaa Gumiin Waliigalaa sadarkaa hojichaatiif murteesseen ta’a.
2) Gumiin waliigalaa irra deebi’ee yoo fooyyeesse malee mindaan ka’umsaa fi iskeeliin mindaa abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii gita hojii adda addaarra jiraniif murtaa’e kan unkaa “B” Danbii kanaan wal-qabate “keessatti caqafame dha.
30. Ka’umsa Mindaa Yeroo Guddinni Kennamu
1) Abbaan seeraa ykn muudamaan gumii tokko yeroo guddinni kennamuuf mindaan inni osoo hin guddatiin dura argachaa ture ka’umsa sadarkaa irratti guddatee gadi yoo ta’e mindaa ka’umsaa sadarkichaaf murtaa’e ni argata.
2) Mindaan abbaa seeraa ykn muudamaa gumii osoo hin guddatiin dura argachaa ture kan ka’umsaa mindaa sadarkaa irratti guddateetiin oli ykn qixxee yoo ta’e mindaan isaa inni haaraan mindaa osoo hin guddatiin dura argachaa ture irratti gulantaa (iskeelii) tokko dabaluudhaan ta’a.
31. Waa’ee Iskeelii Mindaa
1) Gulantaan (Iskeeliin) mindaa sadarkaa hojii kamiiyyuu miindaa ka’umsaa fi fiixee, akkasumas dabala miindaa yeroo yerootti taasifamu muul’isuu qaba.
2) Gumiin Waliigalaa qorannoo fooyya’iinsa iskeelii miindaa jijjiirraa diinagdee fi haawaasummaa yeroo yerootti uumaman xiinxaluudhaan yoo xiqqaate waggaa afur keessatti al-tokko irra deebi’ee ni qu’ata.
32. Gara Hojii Sadarkaa Wal-fakkaatutti Jijjiiramuu
Abbaan seeraa ykn muudamaan gumii tokko sadarkaa qabateen gara hojii wal-fakkaatutti yeroo jijjiiramu ykn ramadamu sadarkaa fi mindaan isaa isuma duraa ta’a.
33. Haala Lakkoofsa Yeroo Turmaata Dabalata Gulantaa (Iskeelii) Mindaa
Bu’uura Dambii kanaatiin dabalatni gulantaa mindaa bu’aa raawwii hojii quubsaa ta’e irratti hundaa’uun waggaa lama lamaan kennamu ilaalchisee yeroon turmataa kan lakkaa’amu guyyaa abbaan seeraa ykn muudamaan gumii muudame ykn ramadame ykn dabala iskeelii dhumaa argate irraa kaasee ta’a.
34. Kaffaltii Mindaa
1) Mindaan abbaa seeraa ykn muudamaa gumii kan kaffalamu turban dhuma ji’aa irratti abbaa seeraa ykn muudamaa gumii ykn nama bakka buufateef ta’a.
2) Keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalatti kan tumame yoo jiraateyyuu abbaan seerichaa ykn muudamaan gumii boqonnaa waggaa yoo bahu mindaan dursee kaffalamuufii ni danda’a.
35. Waa’ee Mindaa Qabuu fi Kutuu
1) Mindaan abbaa seeraa ykn muudamaa gumii tokko kan qabamuu danda’u:-
a) Waliigaltee inni raawwateen,
b) Ajaja mana murtiitiin ykn,
c) Sababa gahaa malee hojiirraa yoo hafe ta’a.
2) Akkaataa keewwata kana keewwata xiqqaa 1(b) tiin mindaan abbaa seeraa ykn muudamaa gumii irraa citu mindaa ji’aa irraa harka sada keessaa harka tokko hin caalu.
36. Waa’ee Durgoolee fi Fayidaalee Adda Addaa
1) Durgoon kamiyyuu kan kaffalamu hojii mootummaa raawwachuuf barbaachisaa ta’ee yoo argame dha.
2) Gumiin Waliigalaa kaffaltii durgoolee adda addaa qorachuudhaan ykn qorachiisuudhaan ni mirkaneessa.
3) Faayidaa kiraa manaa, geejjibaa fi kkf bu’uuruma murtii Gumiitiin kan raawwatamu ta’a.
KUTAA JAHA
BOQONNAA WAGGAA FI HAYYAMA
KUTAA XIQQAA TOKKO
BOQONNAA WAGGAA
37. Yaada Bu’uuraa Boqonnaa Waggaa
1) Hayyamni boqonnaa kan kennamu hojjattoonni yeroo murtaa’eef boqotanii tajaajila isaan irraa eegamu qalbii haaromfameen akka itti fufan dandeeessisuufi.
2) Abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii haaraa qaxarame kamiyyuu tajaajila baatiilee kudha tokko kennuu isaatiin dura eeyyama boqonnaa waggaa argachuuf mirga hin qabu.
38. Guyyoota Boqonnaa Waggaa
1) Abbaan seeraa sadarkaa kamiyyuu jiru haala hojiirratti miidhaa hin geessisneen yeroo barbaadetti boqonnaa waggaa ji’a lamaa ni argata.
2) Muudamaan Gumii waggaa tokko tajaajile boqonnaa waggaa bultii 30 ni argata.
3) Kan armaan ol keewwata xiqqaa (2) jalatti tumame akkuma jirutti ta’ee Muudamaan Gumii waggaa tokkoo ol tajaajile, dabalata waggaa tokko tokkootiif guyyaa hojii tokko tokko irratti ida’amee hayyama boqonnaa waggaa ni argata. Ta’us hayyamni boqonnaa waggaa tokko keessatti kennamuuf bultii 60 caaluu hin danda’u.
4) Keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalatti kan tuqame akkuma eegametti ta’ee yeroo abbaan seeraa ykn muudamaan gumii boqonnaan jiru dhimma ariifachiisaa hojjachuuf waamuun ni danda’ama.
5) Abbaan seeraa ykn muudamaan gumii bu’uura keewwata kana keewwta xiqqaa (4)tiin yeroo boqonnaa isaa akka hojjatu taasifame tokko guyyootiin inni yeroo boqonnaa isaatti hojjate guyyaa boqonnaa birootiin ykn kaffaltiin bakka ni bu’aaf.
39. Kanfaltii Boqonnaa Waggaa
1) Boqonnaan waggaa gara qarshiitti hin geeddaramu. Kun jiraatu illee tajaajilli abbaa seeraa ykn mudamaa Gumii yoo dhaabbate miidhaan hojiirratti ni ga’a jedhamee boqonnaan sababa humnaa ol ta’een kuufame gara mindaa hojjatichi argatutti jijjiiruudhaan akka kanfalmuuf ni taasifama.
2) Abbaan seeraa ykn mudamaan Gumii boqonnaa kuufachuu hin danda’u.
3) Sababa humnaa ol ta’een boqonnaa abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii kuusuu kan danda’u mana murtii qofa dha,
4) Boqonnaan kuufame bara baajataa tokko irraa gara baajata waggaa lammaffaatti mallattoo itti-gaafatamaa dhimmichi ilaallatuun darbuu ni dand’a. Bara baajata saddaffaa keessatti garuu hojjatichi boqonnaa waggaa akka argatu taasisuun dirqama dha.
5) Boqonnaa bara baajataa sadaffaatti darbe keessaa walakkaan isaa gara qarshiitti akka jijjiiramuuf abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii hojii irra osoo jiruu gaafachuu ni danda’a. Manni murtii sababa baay’ina hojiitiin boqonnaa kennuu yoo hin dandeenye boqonnaa bara baajataa lamatti kuufame keessaa hojjatichi yoo gaafate walakkaa isaa gara qarshiitti jijjiiree kaffauufii qaba.
6) Abbaan seeraa ykn muudamaan gumii tokko hojii gadi-lakkisuuf yoo gaafate yeroo akeekkachiisaa ji’a lama keessatti boqonnaan bara baajataa lama keessatti qabu kennamuufii qaba. Haa ta’u malee, boqonnaan waggaa kuufame kan bara baajataa darbe lama yoo jiraate qofa gara qarshiitti jijjiiramee kafalamaaf. Dhimma humnaa ol ta’een hojjatichi kanaan fayyadamuu yoo dadhabe manni hojichaa boqonnaa bara baajataa darbe irraa gara bara baajataa amma keessa jirutti dabre qofa kanfaluudhaan hojjaticha geggeessuu qaba. Boqonnaan waggaa bara baajataa ittiin hojjatamaa jiru garuu abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii fudhachuu waan qabuuf gara qarshiitti jijjiiramee hin kennamuuf.
KUTAA XIQQAA LAMA
HAYYAMA DAHUMSAA, DHUKKUBAA FI KANNEEN BIROO
40. Hayyama Dahumsaa
1) Abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii ulfa taate dhimma ulfa isheetiin wal qabateen bu’uura ogeessi fayyaa ajajuun mana yaalaatti deddeebitee ilaalamuuf ni hayyamamaaf. Kanaafis ragaan mana yaalaa dhiyaachuu qaba.
2) Dahumsa dura ji’a tokko, guyyaa dahumsaa irraa eegalee ji’oota lamaaf mindaa waliin hayyamni boqonnaa dahumsaa ni kennamaaf.
3) Abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii hayyama dahumsaa ji’oota sadii booda boqonnaa gara biro yoo fudhachuu barbaadde hayyama waggaa irraa shallaguun kennuufiin ni danda’ama.
41. Hayyama Dhukkubaa
1) Abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii kamiyyuu yoo dhukkubsate hayyaama dhukkubaa argachuuf mirga qaba.
2) Abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii kamiyyuu guyyoota sadi walitti aananiif sababa dhibeetiin hojii irraa yoo hafe, ragaa haakimaa dhiyeeffachuu qaba.
3) Abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii tokko sababa dhibeetiin hojjachuu yoo dadhabe, kanaafis ragaa mana yaalaa yoo dhiyeeffate guyyaa dhukkubichi jalqabe irraa kaasee waggaa tokko keessatti yeroo ji’oota sagaliif, waggaa afur keessatti yeroo ji’oota kudha lama hin caalleef heeyyamni dhukubaa ni laatamaaf.
4) Heeyyamni dhukkubaa walitti aansudhaan ykn yeroo adda addaa kan kennamu ta’ee, jalqaba sababa dhukkubaatiin yeroo hojii idilee dhaabe irraa eegalee waggaa tokko keessatti mindaan ji’oota 6(jahaa) guutuu, ji’oota sadiif mindaan walakkaa kan kaffalamuuf ta’ee ji’oota sadi hafaniif ammoo mindaa malee hayyamni dhukkubaa ni kennamaaf.
5) Yeroo kana keessatti yoo fayyuu baatee fi kunis ragaa quubsaa Gumii Waliigalaatti dhiyaateen yoo mirkanaa’e hojii irraa akka geggeeffamu ni taasifama.
42. Hayyama Fuudhaa fi Heerumaa
1) Abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii fuudhaaf heeruma raawwatuuf mindaan osoo irraa hin citiin hayyamni guyyoota shanii ni kennamaaf.
2) Iddoon fudhaa fi heerumni itti raawwatamu idoo hojii isaatiin ala yoo ta’e, guyyoonni dhaqaa fi galaa akkaataa dhiyeenyaa fi fageenya isaa ilaalcha keessa galchuudhaan guyyoota keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalatti caqafaman irratti kan dabalamu ta’a.
43. Hayyama Gaddaa
1) Haadha ykn abbaan warraa, ijjoolleen, abbaan ykn haati irraa dhalatan, obboleettiin ykn obboleessi, waasiilli ykn eessumni abbaa seeraa ykn muudamaa gumii yoo du’an mindaan osoo irraa hin citiin guyyoota shan walitti aananiif hayamni gaddaa ni kennamaaf.
2) Fira dhiyoo kan keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalatti caqafamaniin alattii ykn hiriyaan abbaa seeraa ykn muudamaa gumii yoo du’e guyyaa tokkoof hayyamni ni kennamaaf. Bara baajataa tokko keessatti hayyamni haala kanaan kennamu guyyoota jaha caaluu hin qabu.
3) Namoonni keewwata kana keewwata xiqqaa (1) fi (2) jalatti tuqaman iddoon itti du’an ykn awaalli isaanii iddoo hojii abbaa seerichaa ykn muudamaa gumiitiin ala yoo ta’e, guyyaan dhaqaa fi galaa akkaatuma dhiyeenyaa fi fageenya iddoo ilaalcha keessa galchuudhaan kan dabalataan kennamuuf ta’a.
44. Hayyama Addaa Kanfaltii Mindaa Wajjin Laatamu
1) Mana murtii irraa ykn qaama mootummaa aangoon kennameef irraa ragaaf yeroo waamame,
2) Mana barumsaatti qormaata barnootaa kennamu yeroo fudhatu guyyootii qoramaata fudhatu qofaaf ragaa irratti hunda’uun eeyyamni ni kennamaaf.
3) Barumsa ykn leenjii biyya keessaa ykn biyya alaa tattaaffii ofiin argatee Gumiin yoo eeyyameef.
45. Hayyama Addaa Mindaa Malee Kennamu
Gaaffiin abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii irraa yoo dhiyaatee fi hojii irraa addaan ba’uu isaatiin dhiibbaan hojii mana hojichaa irratti kan hin geenye yoo ta’e, waggaa afur keessatti mindaan kan itti hin kanfalamne yeroo ji’oota sadiif hayyama kennuun ni danda’ama. Hayyamni haala kanaan kenname akka tajaajilaatti ykn muuxannoo hojiitti hin qabamu.
KUTAA TORBA
TAJAAJILA YAALII FI BEENYAA
46. Waa’ee Beenyaa Miidhaa
1) Balaa hojiiirratti qaqqabeen abbaan seeraa ykn muudamaan gumii miidhaan qaamaa dhaabbataa fi guutuu ta’e irra gahee ykn dhibee sababa hojiitiin dhufeen hojii guutumaaf guutuutti hojjachuu yoo hin dandeenyee fi kunis ragaa boordii haakimootaa irraa dhiyaatuun yoo mirkanaa’e, bu’uura seera sooramaa hojjattoota mootummaa hojiirra jiruun mirgi beenyaa miidhaa kaffalamuu ykn sooramaan bahuu ni kabajamaaf.
2) Balaa hojiirratti gaheen miidhaan abbaa seeraa ykn muudamaa gumii irratti qaqqabe kan dhaabbataan hojiirraa dhorku yoo hin taane ykn yaalumsa booda kan hojiitti deebi’uu danda’u yoo ta’e baasiin yaalumsaa fi mindaan guutu karaa mana murtiitiin kan haguugamu ta’a.
3) Balaa hojiirratti gahee fi dhibee sababa hojiitiin dhufe kan jedhaman kanneen seera sooramaa hojjattoota mootummaa irratti ibsamani dha.
47. Sababa Du’aan Kanfaltii Raawwatamu
1) Abbaan seeraa ykn muudamaan gumii balaa hojiirratti gaheen ykn dhibee sababa hojiitiin dhufeen yoo du’e bu’uura seera sooramaa hojjattoota mootummaa hojiirra jiruun beenyaan ykn sooramni dhaaltoota isaatiif kan kaffalamu ta’a.
2) Abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii tokko yoo du’e akkaataa seera sooramaa hojjattoota mootummaa hojiirra jiru irratti tumameen kan raawwatamu ta’ee, dabalataanis haadha manaa ykn abbaa manaa, ijoollee umuriin isaanii waggaa 18 gadi ta’aniif ykn abbaa, haadhaa fi namoota gargaarsa isaa jala jiraniif hunda mindaan ji’a sadii ni kaffalamaaf. Kunis kan raawwatamu yoo galmeessisee fi bakka mormiin uumameetti murtii mana murtiitiin kenname irratti hundaa’uun kan raawwatamu ta’a.
3) Abbaan seeraa ykn muudamaan gumii du’e, maatii isaa mana murtiitti kan hin galmeessifne yoo ta’e ykn yoo dhabame maatiin isa jalatti bulaa jiranii fi keewwata kana keewwata xiqqaa (1) jalaatti haala ibsameen deeggarsa abbaa seeraa ykn muudamaa gumii du’een kan jiraatan ta’uu isaaniif murtii mana murtii qabatanii dhiyaachuu qabu.
KUTAA SADEET
WAA’EE GALMEE DHUUNFAA ABBAA SEERAA FI MUUDAMAA GUMII GURMEESSUU
48. Galmee Dhuunfaa fi kaardii Abbaa Seeraa fi Muudamaa Gumii
1) Manni murtii tokkoon tokkoon abbaa seeraa fi muudamaa Gumii galmee fi kaardii dhuunfaa addaa akka qabaatu gochuu qaba.
2) Keewwata kan keewata xiqqaa (1) jalatti galmeen dhuunfaa qophaa’u iyyata abbaan seeraa ykn muudamaan gumii hojii ittiin gaafate ykn unkaa iyyannoo guute, xalayaa ittiin qacarame, ragaa barumsaa fi leenjii addaa, akkasumas tajaajila mana murtitiin alatti kenname, waraqaa ragaa kennameef, xalayaa guddinni sadarkaa, muudamni ,daballi mindaa ; ragaa heeyyama dhukkubaa ykn kan biroo ittiin argate, gabaasa raawwii madaallii hojii fi dandeettii, barreeffama murtii ykn adabbii balleessaa naamusaatiin irrati fudhatame, xalayaa hojii irraa ittiin gaggeeffamee fi ragaalee biroo kkf hunda akkuma haala dhimmichaatti orijinaala ykn gargalcha isaa qabaachuu qaba.
3) Kaardiin dhuunfaa abbaa seeraa ykn muudamaa gumii dhimmoota odeeffannoon gurguddoo galmee dhuunfaa abbaa seerichaa irraa funaanaman qofti kan irratti galmaa’an ta’a.
4) Odeeffannoon kaardiin dhuunfaa irra jiru dabalataan daataa beezii mana murtii waliigalaatti kan galu ta’ee yeroo yeroon kan fooyya’u ta’a.
49. Odeeffannoowwan Dhuunfaa Qorachuu
1) Abbaan seeraa ykn muudamaan gumii kamiyyuu galmee dhuunfaa isaa mana murtiitti argamu keessaa odeeffannoowwan ykn ragaalee jiran gaafatee ilaaluu fi garagalcha isaa fudhachuudhaaf mirga ni qaba.
2) Gumii, pireezidaantii ykn qaama angoon kennameef yoo ta’e malee namootni mana murtii ykn mana murtii alatti argaman galmee dhuunfaa abbaa seeraa ykn muudamaa gumii tokkooyyuu qorachuu hin danda’u.
3) Odeeffannoo galmee dhuunfaa abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii keessattti wal qabatee ta’uu qabu akka abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii ilaaluu hin dandeenye godhanii kaa’uun ykn abbicha miidhuuf ykn fayyaduuf yaaduudhaan ragaa ykn odeffannoo kana galmee keessaa baasuun dhorkaa dha.
4) Gabaasni waa’ee nageenya ykn fayyaa abbaa seerichaa ilaalchisee dhiyaatu galmee addaa keessa akka taa’u godhamuu qaba.
5) Osoo abbaan seeraa ykn muudamaan gumii hin beekiin ragaa barreeffamaa galmee dhuunfaa isaa keessa kaa’uun dhorkaa dha.
50. Haala Seenaan Jireenyaa Guca Irratti Guutamu
1) Gucni seenaa jireenyaa of-eeggannoo cimaadhaan guutamuu qaba.
2) Ji’a, guyyaan fi barri dhalootaa haqamaa yoo qabaate fudhatama waan hin qabneef itti gaafatamaan guca mirkaneessu kana qulqulleeffachuun dirqama isa irraa eegamu ta’a.
3) Gucichi maqaan abbaa seeraa ykn muudamaa gumii erga guutameen booda hojjataa guuteenii fi itti-gaafatamaa sagalee fuudheen mallattaa’uu qaba.
4) Guyyaan dhalootaa guca seenaa jireenyaa irratti yeroo tokko guutamee erga mirkanaa’een booda gaaffii hojjattotaa irraa dhiyaatuun jijjiiruun waan hin danda’amneef kunumti qacaramtootaaf ibsamee osoo irratti hin mallatteessiin dura wanta guutan irra deddeebi’anii akka qulqulleeffatan taasifamuu qaba.
5) Guyyaan dhalootaa yoo guutamu guyyaa, ji’aa fi bara isaatiin addaan ba’ee taa’uu qaba.
6) Guyyaan dhalootaa yoo guutamu umriin ragaa barnootaa irratti guutame akka madda ragaatti fudhatamuu hin danda’u.
7) Chaappaan mana murtii bakka suuraan abbaa seeraa ykn muudamaa gumii jiruu fi bakka mallattoo isaa irratti godhamuu qaba.
8) Gucni seenaa jireenyaa erga mallattaa’e booda guyyaan dhalootaa;
a) Murtee mana murtiitiin,
b) Umrii ragaa barnootaa irratti guutameen,
c) Ragaa dhalootaatiin,ykn
d) Murtee manneen murtii Gandaatiin fi kkf’n jijjiiruun hin danda’amu.
KUTAA KUDHAN
SABABOOTA ABBAAN SEERAA YKN MUUDAMAAN GUMII HOJII IRRAA ITTI GAGGEEFFAMU
51. Haala Abaaan Seeraa ykn Muudamaan Gumii Hojii Irraa Itti Gaggeeffamu
1) Abbaan seeraa kamiiyyuu hojjaa irraa kan gaggeeffamu sababoota armaan gadiitiin ta’a:
a) Sooramaan;
b) Fedhiin;
c) Dhukkubaan;
d) Gahumsa dhabuu; fi
e) Badii naamusaatiin ta’a.
2) Muudamaan gumii murtii gumii qofaan hojii irraa gaggeeffama,
3) keewwata kana keewwata (1) jalatti kan tumame akkuma eegameetti ta’ee, hanga murtiin Gumii waliigalaa kennamutti hojii irra turuun abbaa seeraa ykn muudamaa gumii naamusa abbaa seerummaatiin kan wal faallessu yoo ta’e pireezidaantii mana murtii waliigalaatiin dhorkaan kennamuu ni danda’a.
52. Sooramaan
1) Abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii umriin isaa sooramaaf qaqqabe kamiyyuu karaa waajjira Gumiitiin ji’a sadiin dura barreeffamaan beeksifamuu qaba.
2) Mirgaa fi faayidaan abbaan seeraa ykn muudamaa Gumii yeroo soorama bahu argachuu qabu bu’uura Seera Sooramaa Hojjattoota Mootummaatiin kan raawwatu ta’a.
53. Fedhiin
Abbaa seeraa ykn muudamaan Gumii hojii gadi lakkisuu barbaade, ji’a lamaan dura pireezidaantii barreeffamaan beeksisuu qaba. Pireezidaantiin gaaffiin hojii gadi lakkisuu erga isaaf dhiyaate booda akkuma haala isaatti yeroo baatii lamaa eeguuf otuu hin dirqamiin hojiirraa gaggeessuu ni danda’a. Ofisara seeraa ??
54. Dhukkubaan
1) Hayyamni dhukkubaa Dambii kana keessatti caqafame akkuma eegameetti ta’ee abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii hojii isaa sababa dhukkubaatiin sirriitti raawwachuu hin danda’u jedhee Gumiin yoo amane ykn ragaa mana yaalaatiin yoo mirkanaa’e hojii irraa gaggeessuu ni danda’a.
2) Gumiin murtii dabarsuun dura ragaa barbaachisaa hunda ilaaluu ykn yaada ogeessa fayyaa dhagahuu qaba.
55. Gahumsa Dhabiinsaan
Abbaan seeraa ykn muudamaan Gumii beekumsaa fi gahumsa isaa akka guddifatuuf maanni murtii yaalii erga godhe booda bu’aa barbaadamu agarsiisuu dhabuu isaa Gumiin yoo mirkaneeffate hojii irraa ni gaggeessa.
56. Sababa Naamusaatiin
1) Gumiin Waliigalaa Dambii Naamusa Abbootii seeraa irratti hundaa’uun abbaa seeraa ykn muudamaa Gumii hir’ina naamusaa agarsiise hojii irraa gaggeessuu ni danda’a.
2) Abbaa seeraa ykn muudamaa gumii haala kanaan gaggeeffame hir’ina naamusaatiin kan gaggeeffame ta’uun xalaayaa qulqullinaa (kiliiraansii) kennamuuf irratti caqafamuu qaba.
57. Haala Kenniinsa Ragaa Muuxannoo Hojii
1) Muuxannoon hojii kan kennamu yeroo abbaan seeraa ykn muudamaan gumii mana murtii gadi lakkisuuf gaafate ykn mana murtii erga gadi lakkise booda ykn osoo hojiirra jiruu ragaan haala tajaajila isaa ibsu akka kennamuuf barreeffamaan yoo gafate ta’a,
2) Manni murtii kan isa leenjise yoo ta’e. bu’uura waliigaltee seeneen yeroo tajaajiluu qabu kan xumure yoo ta’e malee xalayaa qulqullinaa (kiliiraansii) kennuun hin danda’amu.
3) Muuxannoon hojii abbaa seeraa ykn muudamaa gumiif kennamu,
a) Yoom irraa eegalee hanga yoomiitti akka tajaajile,
b) Sadarkaa gita hojii irra jiru ykn irra turee fi maal akka hojjate,
c) Mindaa kanfalamaafii jiru ykn ture,
d) Yoo hojii gadi-lakkisee jiraate gadi-lakkisuu isaa fi sababa gadi-lakkiseef,
e) Qabeenyi mootummaa harka isaa jiraachuu fi dhabuu
f) Yoo hojiirra jiraate ragaan kun kan gargaaru dorgommiif qofa ta’uu isaa fi itti aansee kiliiraansii hanga hin dhiyeessinetti muuxannoon kun qofa faayidaa akka hin qabne kan ibsu of keessaa qabaachuu qaba,
KUTAA KUDHA TOKKO
TUMAALEE ADDA ADDAA
58. Waa’ee Ragaalee Sobaa
1) Iyyataan tokko qacarriif ragaa sobaa dhiyeessuun isaa yoo bira gahame seera yakkaatiin kan itti gaafatamu yoo ta’u, dorgommii keessaas akka haqamu ni taasifama; ragaa sobaatiin kan qacarame yoo ta’es murtii Gumiitiin hojiirraa ni gaggeeffama. Abbaan seeraa ykn muudamaan gumii tokko ragaa sobaa dhiyeessuun guddina sadarkaa argachuun isaa yeroo kamiyyuu yoo irra gahame murtii Gumiitiin sadarkaa irratti guddate irraa akka bu’u, naamusaa fi yakkaanis akka gaafatamu ni taasifama. Abbaan seeraa ykn muudamaan gumii ramaddii ykn jijjiirraaf ragaa sobaa dhiyeessuun isaa yoo irra gahame naamusaa fi seera yakkaatiin kan gaafatamu ta’a.
2) Itti gaafatamaan ykn miseensi koree qacarrii, guddina sadarkaa, jijjiirraa, dabala mindaa ykn faayidaan addaa kan seeraan ala ta’e akka kennamu beekaa ykn maaltu na dhibeedhaan ykn malaammaltummaadhaan yoo murteesse, itti-gaafatamummaan yakkaa akkuma eegametti ta’ee naamusaa fi baasii seeraan ala baheefis kan itti gaafatamu ta’a.
3) Ragaa qabachuuf akka gargaaru footoo kooppiin ragaa sobaa fi tarreeffamni ibsa dhimmichaa Waajjira Gumiitiin ni kuufama.
59. Aangoo Qajeelfama Baasuu
Gumiin Waliigalaa Dambii kana fooyyeessuu fi raawwii isaatiif qajeelfama baasuu ni danda’a.
60. Seerota Raawwatiinsa Hin Qabne
Dambii ittiin Buulmaata Abbootii Seeraa Lakk.1/96 fi Dambii kana kan faallessu dambiin, qajeelfamnii fi hojiiwwan barataman kamiyyuu dhimmoota Dambii kana keessatti ilaalaman irratti raawwatiinsa hin qabaatanu.
61. Yeroo Dambichi Hojii Irra Oolu
Dambiin kun Amajjii guyyaa 9, bara 2001 irraa eegalee hojiirra kan oolu ta’a
Taaddalaa Nagishoo
Pireezidaantii Mana Murtii Waliigala Oromiyaa
Amajjii bultii 9, Bara 2001
Finfinnee


text:
Oduu Gaddaa
Miseensota Gumii Sabaa ABO kan Hooggana Gadaa Dabree keessaa tokkoo fi qabsaawaa gameessa bara dheeraa kan tahe Jaal Qilxuu Aadaa har’a ganama (Amajjii 06, 2018) sa’aa 8:00AM irratti loltoota Mootummaa Wayyaaneetiin mana jireenya isaa kan Oromiyaa, Baalee magaalaa Roobeetti argamu keessaa gadi fuudhamee daandii guddaa Magaalaa Roobee gubbaatti rasaasni hedduun itti roobsamee ajjeefame. Wayyaaneen gama tokkoon hidhamtoota Siyaasaa akka gadi lakkisuu fi Wiirtuu Qorannoo Maa’ikalaawwii akka cufuuf deemu afaaniin dubbachaa gama kaaniin human qabu hundumaatti dhimma bahee fi ergamtoota isaa gargaarsifatee Qabsoo Bilisummaa Oromoo dhabamsiisuuf duula cimaa Saba Oromoo irratti, addatti ammoo, Miseensotaa fi Deggertoota ABO irratti geggeessaa akka jiru ajjeechaan kun ragaa guddaa dha. Bal’ina Oduu Gaddaa kana fuul-dura ni ibsina.
Qabsaawaan Ni Kufaa, Qabsoon Itti Fufa !
Injifannoo Ummata Oromoof !


text:
Bravo kalag Dhuftan! Akeki Aarsaa karakter Haaraa oduu gammachisaa isa fayyina balili hundumaaf dili matukib nga, sila Ela gooftaa keenya Yesus Kristos, labsuu gihatag. Ipadala ug irratti barrulee, ulog, recruit Macaafa Qulqulluu, akkasumas barnoota addaa addaa niini sagalee fi faakiin utubame maxxansuuf yaadaa argumento. Maxxansiin sa diha nga ang kaatbang nga jaalalatti, ajjajamuutiif tajajila atbang aarsaatti Waaqayyof dhiyessitan, namas akka jaalala Waaqayyootti tajajiltan fiixaan baasuf akka ta'u ni abdanna. Up addaa addaa dirree … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Jalqaba jecha mana jedhu kana yoo mata duree kana irraa fudhannee ilaalle: Mana jechuun kan namni, horiin, yookiin meeshaan keessa jiraatu jenne fudhachuu ni dandeenya. Yeroo jecha mana jedhu kanatti qulqullummaa jechi jedhu dabalame, akkuma beekamu hikaan isaa ni jijjirama. Mana qulqulummaa jechunis wanti qulqulluun tokko kan keessa ka’amu yookin keessa jiraatu jechuudha. Manni qulqullummaa kun immoo itti gaafatummaa fi abbummaan kan Waaqayyo o akka ta’e waliin … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Waaqayyo saba isaa biyya garbumma keessa irre jaban basa ture. Ammas basa jira. Saba isa waliin ta’un isa eegaa ture. Ammas eegaa jira. Saba isaa irra immo amanamumma barbada. Sabni isa amaname Waaqayyoof akka hojjetu—akka waaqesu. Maree: Bara jreenya keetti geggessan Waaqayyo siif godhe maal fakkataa? Geggessa fi garummma inni siif godhe kanaf kan sii irra eegamuu maal jetta? MEE Itti YAADII: Waaqayyo inni Jaalala ta’e Waaqayyo … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Namooni amantiitti qabamani hin jiraane, maaliif Waldaa Kirstiyanaa hin dhaqtaan ykn maaliif Waldaa Kristiyanaa baqaatu jedhan yeroo gafatamani: “Wal-falesuutu bayyata”, “Gaatii hin qabuu.” ”Achitti maal akka argamu utuu hin dhaqiin tilmamuun ni dada’ama” jedhu. Yesus inni nuti seena Luuqaas bareese keessatti arginu waan namooni jedhan kanan wal hin fakkatu. Waan inni hojjechuuf deemu salphati hin tilmamuu. Namooni bara sana, ‘Waaqayyo namoota gaarii hojjetan ni jaallata’ jedhani yaaduu … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Wa'ee ijooleewaan Kenya namooni biroon ko bayye beeku ni danda'u. Nmuni Isani valine porselana, waliin hojjetan, eenyuma isaani amma ta'e beeku namaa birattis himu ni danda'u. Eenyuma isaani siriitti gad-fagesaani beeku fi himu garuu hin danda'an. Nutu siriitti isaan beeka. Nmuni Byyan Wa'i Asus Amma Ta'i Baku internasyonal nga. Beekums Isaan garuu gad-phage miti. Dhugaa guutuu sa beekan. Kanafu ngalan gaarii, barsiisa ciimaa, humni Japan niini nga ittin mul'ate, United Nations … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Biyya lafaa keessa garuu kan biyya lafaa miti.mp3 15Isa hamaattii akka isaan eegduuf malee, biyya lafaa keessaa akka isaan baaftuuf si hin kadhadhu. 16Akkuma ani kan biyya lafaa hin ta’in, isaanis kan biyya lafaa miti. 17Dubbiin kee dhugaa dha, dhugichaan isaan qulqulleessi. 18Akka ati biyya lafaatti na ergite, anis akkasuma biyya lafaatti isaan ergeera. [Yoh. 17:15-18] Duuka buutooni Yesus Kristos (Kristi’yaanoon) namoota biyya lafaa keessa wamamani dhiifamu … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Jaalalii dura waan hunduma akka ta’e Macaafini Qulqulluun dhuga nuuf ba’a. Jaalalii eenyuma Waaqayyo iyyu akka ibsuu caafata qulqullu’aa keessatti “Waaqayyo jaalala waan ta’eef, namni hin jaallatin, Waaqayyoon hin beekne” (1 Yoh. 4:8) jedhame caafameera. Wal-dhabdeen waan jaalala dhorkan ykn ittisan keessa isa jalqaba ti. Haa ta’u iyyu male, wal-dhabdeen waan dhokkfamu hin fesisne, jireenya keessatti kan hin hafne dhuga jireenya. Dubbin inni cimaan wal-dhabdeen dhibamu isa osoo … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Dhuga-baatuun argee waan fi dhaga'e ngalan Himu dha. Ako dili argee fi dhaga'e namaa dhoksuu hundmiti Kenya ni komana. Namni waan nama miidhu tokko arge himu dhiise badisa ga'uf itti gafatama qaba. Namni waan tokko gaarii arge didto gaarii iyang inahan dhoksu ngalan append ang ngalan hirmachu hin ngalan barbane dha. Maree: Qoricha nama dhukufate tokko fayyisu Yoo bekte maal goota? Kita Sanafe dili Lata imino Jala dhoksita? Namni … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Magarsa Baqala – Si Hin Irranfatu Garaan Koo – Lencaa.mp3 Magarsa Baqala ttin Leenca qaraniyo angafa nagaa yaa Yesus mootii Lalisa saaroon mootii gudda hida Daawitii Mootota keessa kan akka kee hin jiru akkikee Ati ulfeefamii waaqaa-lafa ulfaadhu amma illee Ulfaadhu male bara baraan, ulfadhu amma illee /4 1. Hin sagadinuu waaqota ormaaf, (Mootii gudda ulfinni kee) Hin sagadinuu kan du’aniif, (Mootii gudda ulfinni kee) Barri kan sii … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Gooftichi Dhuguma Du’aa Ka’eera Luqaas 24:13-35 Lafa nuti abdi kutanetti—gafa nuti roomine addemnu—Waaqayyo nuti mul’ata. Humna fayyisu isa nuti agarsiisa. Abdi keenya haaressa. Akkeka fi kayyo keenya geedara. Maree: Gafa abdi kutanna kee Waaqayyo sflf ga’e beeka? Mee dhugaa nuuf ba’i. MEE Itti YAADII: Maaliif Gooftan yeroo dhume irratti, abdi dhumate irratti mul’ata mul’ata? Nuti arifate immo, isatu yeroo dhumate irratti mul’ata? Moo lachanu ta’u danda’aa? SEENSA: … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Inno Ingon sa Hin Jiru, Ka'eera! Luqaas 24:1-9 Nuti Yesus isa du’a ka’ee isa jiraataa argaane. Isatu jireenya nuuf ta’e. Yeroo du’a ka’u Goofta itti yaadanu kanatti attamitti Yesus inni jiraataan jireenya akka nuuf ta’e waliin xixalla. Maree: Utuu Yesus dhimma kee keessa hin gaalle ta’e maaltu ta’a ture? Guyya har’a kana akkata Yesus jireenya kee itti geedare, akkata inni itti abdi kee moofa’e itti haareesse dhugaa … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Kini mao ang tinuod nga mahitungod sa grace.mp3Dubbin isa Dubbi Ayyaana ti Roma 4:13-25 kiitabaa ko amanti Ishe Dubartiin tokko tokko irra dubistuu galuuf dinan namicha geggessa amanti Ishe ta'e bira dhaqixe waa'ee ko isheen dubbisa tiyan akka ibsuuf gaafate. Namichi iyang inahan "Ani qubee hin beeku. Garuu Yoo ati hub dubbifite dhugaa inni agarsiisu naan hubadha "ittin jedhe. "Ati tan-awa ang spray Ille Hin beekne, attamitti dhugaa inni agarsiisu hubachuu dandessa?"throws … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Kini mao ang bahin sa kanato too.mp3 Kristos Waaqayyotti Num Araarsuuf Dhipate 1 Phexros 3:18-22 Yeroon o yeroo Waldaan Kristiyaana waa'ee dhiphina goofta Kenya Yesus itti yaadu ekonomiya. Haala kana keessatti gaafiin nuti sa gaafachuu Malu keessa inni tokko, "Yesus maaliif dhiphae? ... Yesus maaliif dhiphachuuf nga lalake?"Kan jedhu dha. Sagaleen Waaqayyo gaafii kanaf debbi ga'aa nuuf creamy peanut. Maree: Nama biraaf Jecha gatii bafte beekta? Namn kamo magluto luck hidhamu, … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Tesfaye Ayano tiin Yesus oolmaa namoota baayee irra akka qabuu beekamaadha. Garuu oolmaa isaa kana maaliin deebifnuuf? Yesus akkas jedhe warri ani irra oolmaa qabu, warri na jaallatan sagalee koo hojii irra oolchu jedhe (1Yoh.5:2-5). Kanaaf waaqayyoo kee humna keen, beekumsa keen, lubbuu keen, qabeenya keen, dhaloota keen jaalladhu jedhe (Mat.22:37). Warri Yesusiin jaallatan lubbuu isanii ta’e, qabeenya, beekumsa isanii, humna isanii kenuuf dubbatti hin jedhan. Kanaaf … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Tesfaye Ayano tiin Namni Ilmicha ganu Abbacha waliin firooma hin qabu. 1Yoh.2:22-23 Ilmichi eenyuu? Yesus Kristos. Abbichi hoo? Waaqayyo Abbaa Yesus, Abbaa keenyas! Eegaa nu warri yesus gooftaa ta’u isatti amanu obboloota Yesus jechuudha? Eeyyee warri gooftaa Yesuustti amanan obboleewwan Yesusii dha. Akkamitti obboleewwan ta’un danda’amaa? Mee (Yohannis 1:12-13) haa dubbifanu. Warri Yesus gooftaa ta’u isatti, ilma Waaqayyo ta’u isaatti amanan abboon ijoollee Waaqayyo ta’un isaanii ni … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →
Kini mao ang dili mahitungod sa us.mp3 Wiirtun Waaqayyo Malee Num Miti 2 Qorontos 4:1-6 Ako gaarii yeroo nuuf ta'u, Ako nuti itti yaadnee tokko yeroo itti dhamane nuuf rawwamatamu, attamitti semana laata? Ako namni mahimong anaa itti yaadee, itti dhama'e Tokko resume guutuuf Baatu hinoon attamitti dhiima himsog hubanaa? Madina gaaruumma hunduma Waaqayyo. Isa Hisgoti Wann gaariin hundinu nuuf Akka tuig sagaleen Waaqayyo pwersa sa barsiisa. Maree : Waaqayyon amanachuu, … Dubbie ang giduso ngadto sa fufa | Padayon sa pagbasa →


text:
Clarissa Bancroft armchair, 2017-11-21 18:41:03. Experience a whole new world of comfort and grace with your new lounge chair. Have a perfect lounging set up at your home. Invite your guests and leave them spell bound with the highly artistic designs of your lounge chairs. I am very confident that they will ask you where did you get these pretty chairs from?
Lehua Kyllikki armchair, 2017-02-06 10:35:27. You do not need you to go outside the house to enter and use the home elevator. You only need to go through a door located on the wall of your house to go right into the residential lift. You will also have the option of specifying clearances for pit depth, overhead, and space to avoid space constraints.
Corina Marisol armchair, 2017-02-06 16:54:43. This is the most important feature of a ridge rib. Your chair should provide sufficient support to the lower back so that you can sit and work for a long time. Moreover, the back should be inclined instead of flat because an Inclined back provides more convenience and comfort.
Yehudit Laine armchair, 2017-02-06 16:27:04. For more information about sex furniture please visit yuuaaee eadiigf yuuaaee eadiigg hhii aartiicc eyyuuhhvv rrbbbbyyjjss uu ew aaddood lloo nnooyyuu iiccee rraaeellooiiggtt prrotteecct hh lloo oo lleedd aaeeffoo eenn oonnoo ccaaccee yyyyuu iiccee hhiiss his rticle ssggiiggtt eellyyuuhhwwtt ttppkktthhnnccaarr rrmmssrrtthhnn aaddooddffoorr.. nn fftteettiigg oo aa ooii oommkk hhii ee oovveerssffoo hhee verryy ootttoomm fftteellgg..BB uuttnn ee ooeessoo hh oottmmoo hh hairs eessyyuuwwll ee aabll oo aaeessrr hh cchhiiss dd nnoo ccaacc hheehhrrwwoo llooss nneexaammppl itemsllgg over ou oull ss ssaappnnuuhhoo.. ffyyuucctttteettpp ff ffffuu iiccssiinn,,rrmmvv hh ttffiigg nn ee hh dggeessbbcc ooeehhrr oo rr bbee tt uu hhmmoo hh oottmmoo hh hhiiss ff tthhee oppeeiinn ssttoo ii oo hh hhii ee oo uuttnnee oossiicc aarrwwppeeeeoo llssii aaoonnddtteettppeeggee oommkk tt iihh rruuddtteeccaarr OOhhrrttiigg hhttyyuu an ss ooccvvrrtteebbttoo ff tthheeccaarrllgg rr aakk--aakkbbllss mmll oollppllooss r ven ennis aall..AAllyyuuhhvv ooddoo ii uu mmll oottoo ff fftteettppoo aahhoo hhessee nn lldd hhmmiitt hh ee.. ffyyuuaaeeaammrr rrffyypprroo oo rr bbeett aaeeyyuu ww hhii ee ooeess ll oo rr oonn oonnee ssaassaal iicc ffaahhaayyffbbii iieeffll,,ddnnmm rrffuu uu..TTo bbeeggnnyyuuwwll nnee ooccuutt aa44""ddiaammetteerr iiccee aaeetteeccrrll nn ee t y olding hh aaric nder uurree ff nniinncchh wwiicceeaaddssiicc rruuddtteehheemm.. PPllaaee nn88 llssii ttrrppnnxx ootteeeegg fftteehhmmaaddssiicc rruuddii.. oo rrbbbbyyaarr rriiggtt aaeetteellggccvvrr oo ooiieebbeeaaddyyuuppooaabbll hhnn nneeaattccssrrppii oonn oossaaddoott hh aaytto ppreevveenntt hh llssii rroo ttnniinng uu sstt iidd tt wwiihhiin hh hheemm TTeewwyytt oottii sstt llcc hhee eellssttccnnxx ootteeeegg fftteeffbbii eeooeeyyuusswwtteehhmm oo iillnnee ooffll hh aarrccssiihhll ovvrrttee llssii..TTiissmmaaee hh sswwnn ooeeddffiiuutt uu hhiieess hh llsstii.. hhii ee ooeessaaeetteebbeettwwyytto stoopp kkttcchheenn hhiiss ffoomm ssccrraacciigghhrrwwooddffoorr..TTii rriill aa iiee oo ooeeoo hh aayywwyy oommkk hhii ee ooeessto place over your chair legs. If you follow these ways yoo iillbb nnyyuu aa tt nnooiiggyyuu aaddooddffoorr iihhuu aaiiggtt ooryy bboouu f yuuaaee eadiigg hhii aartiicc eyyuuhhvv rrbbbbyyjjss uu ew aaddood lloo nnooyyuu iiccee rraaeellooiiggtt prrotteecct hh lloo oo lleedd aaeeffoo eenn oonnoo ccaaccee yyyyuu iiccee hhiiss his rticle ssggiiggtt eellyyuuhhwwtt ttppkktthhnnccaarr rrmmssrrtthhnn aaddooddffoorr.. nn fftteettiigg oo aa ooii oommkk hhii ee oovveerssffoo hhee verryy ootttoomm fftteellgg..BB uuttnn ee ooeessoo hh oottmmoo hh hairs eessyyuuwwll ee aabll oo aaeessrr hh cchhiiss dd nnoo ccaacc hheehhrrwwoo llooss nneexaammppl itemsllgg over ou oull ss ssaappnnuuhhoo.. ffyyuucctttteettpp ff ffffuu iiccssiinn,,rrmmvv hh ttffiigg nn ee hh dggeessbbcc ooeehhrr oo rr bbee tt uu hhmmoo hh oottmmoo hh hhiiss ff tthhee oppeeiinn ssttoo ii oo hh hhii ee oo uuttnnee oossiicc aarrwwppeeeeoo llssii aaoonnddtteettppeeggee oommkk tt iihh rruuddtteeccaarr OOhhrrttiigg hhttyyuu an ss ooccvvrrtteebbttoo ff tthheeccaarrllgg rr aakk--aakkbbllss mmll oollppllooss r ven ennis aall..AAllyyuuhhvv ooddoo ii uu mmll oottoo ff fftteettppoo aahhoo hhessee nn lldd hhmmiitt hh ee.. ffyyuuaaeeaammrr rrffyypprroo oo rr bbeett aaeeyyuu ww hhii ee ooeess ll oo rr oonn oonnee ssaassaal iicc ffaahhaayyffbbii iieeffll,,ddnnmm rrffuu uu..TTo bbeeggnnyyuuwwll nnee ooccuutt aa44""ddiaammetteerr iiccee aaeetteeccrrll nn ee t y olding hh aaric nder uurree ff nniinncchh wwiicceeaaddssiicc rruuddtteehheemm.. PPllaaee nn88 llssii ttrrppnnxx ootteeeegg fftteehhmmaaddssiicc rruuddii.. oo rrbbbbyyaarr rriiggtt aaeetteellggccvvrr oo ooiieebbeeaaddyyuuppooaabbll hhnn nneeaattccssrrppii oonn oossaaddoott hh aaytto ppreevveenntt hh llssii rroo ttnniinng uu sstt iidd tt wwiihhiin hh hheemm TTeewwyytt oottii sstt llcc hhee eellssttccnnxx ootteeeegg fftteeffbbii eeooeeyyuusswwtteehhmm oo iillnnee ooffll hh aarrccssiihhll ovvrrttee llssii..TTiissmmaaee hh sswwnn ooeeddffiiuutt uu hhiieess hh llsstii.. hhii ee ooeessaaeetteebbeettwwyytto stoopp kkttcchheenn hhiiss ffoomm ssccrraacciigghhrrwwooddffoorr..TTii rriill aa iiee oo ooeeoo hh aayywwyy oommkk hhii ee ooeessto place over your chair legs. If you follow these ways yoo iillbb nnyyuu aa tt nnooiiggyyuu aaddooddffoorr iihhuu aaiiggtt ooryy bboouu ccaacciig ttee..Employers all around the world are finding chair massage to be increasingly popular in their workplace. In fact, this kind of massage is known to energise, refresh and relax employees which invariably helps them be more productive and motivated.
Emem Tomislava armchair, 2017-02-07 14:36:35. This is where ergonomic chairs come into their own. They are specifically designed to protect the health of the spine and prevent these kind of issues from developing, even over many hours of use. The back and the entire chair are designed to provide as much back support as the occupant needs and to encourage them to keep their back in a healthy position. This not only enhances comfort but keeps them healthy in the long term, avoiding the problems that can otherwise arise from sitting down for the entirety of the working day.If your child can sit unaided once, a chair is actually a must have. But what types are there? And where you have to be careful when buying? Here are some tips so you can make the best choice for you and your child.
Henny Meena armchair, 2017-02-07 00:44:38. The question of which is the best chair, is difficult to answer because it depends entirely on what your wishes. Want a chair where your baby can use from birth or even use a chair from the time your child eats solid food. And where are you going 'm using. Home of the chair intended as extra or to take on tour? If you often and will use at home, it is designed to be robust. Looking for a chair that is needed occasionally, then a collapsible model or hanging chair convenient? Check this out.
Anushka Banister armchair, 2017-02-07 04:00:15. Comfort and Ergonomics: The comfort and fit of a shiatsu massage chair is important. Otherwise, the chair will only be used for massage. The chair back and armrests of the Panasonic Real Pro Elite are comfortable and the upholstery is well padded. The head pillow is soft and the thickness is appropriate. The footrest is comfortable, but cannot be adjusted. If you are 5' 10" or more, then your knees must be bent when the footrest is raised. This is the least ergonomic part of the chair. The average person in the US is taller than in Asia, so the footrest can be an issue. Our rating in this category is 17.
Clarissa Bancroft armchair, 2017-02-08 07:13:37. uko o ayyou want t rdr o aet dtriewht ieyulrqie s orvneo hi ire copn. odwdin ar vr tiler will b aiirwt oua eus nteaea or the a s o opoieapcr ftecar eiy Yums ae sureta o e od,na i. ilaltecar ete sam sz? cainly his n th ea al rtoefrtebieadgomaelre.b>b>Nx,decide o h olu n tl f arcvr ems oua a o oe orwdigcar st eetanurlclu iewie vr ree lk Te hos nacsoy c s s r ribbon that compliments orclu cheme. Thswyyugtaltl olr ti s not over powrn. o a log o tandard, less cotycvr,maefo otno yr hnhv a more uptosdcrto uhassl o jwlecuse. Rmme, tol ae a touho oort or hl e okfo h ai ht.b>b>Ised o gh hs omk ttmn ihyu hisadg o odclue oe. Thscnlo pcaua u eaaeta odclr ilb oetuh oreadmr xesv. aesr o e he pefc colu ac,rqetsace n aeseils die br> Now oo knoow xxaaccllyy whht oo aann, oorr rraady oo bbyytteeccaarrccvvrr foo yyuu wedddinngg.. Whheennyyuu connaattcoompanies ttaa sppeeiillss in hhaaiirr coovveers oorrwweedings, oo wwll mmss llkkeeyybbe iieen hh option o iieeor uu yoorrccvvrr.. his eeeedsson oorr budggett uu beaarr innmmnn tthatttheseedaayy,, lli wwite hhii ccverr caannbb jjss aa hhaa too byyaass t iirr..>
Recent Posts
Categories
Monthly Archives
About ▪ Contact ▪ Privacy Policy ▪ Terms of Service ▪ Copyright/IP Policy
Copyright © 2016-2030 ยท Home Design Ideas and Interior Inspirations. All Wrong Reserved.
Any content, trademark/s, or other material that might be found on this site that is not this site property remains the copyright of its respective owner/s. In no way does Title claim ownership or responsibility for such items, and you should seek legal consent for any use of such materials from its owner.


text:
#Ethiopia : የስርዓቱ የፖለቲካና የኢኮኖሚ ቅጥፈቶች ኢትዮጵያን ከቀውስ ወደ ቀውስ እየወሰዷት ነው የሚሉት ምእራባውያን ዲፕሎማቶች የፖለቲካ እስረኞች እንዲፈቱ ጥረታቸውን ቀጥለዋል። በተጨማሪም በኢትዮጵያ ውስጥ የፖለቲካ ለውጦች እንዲኖሩ በኢሕአዴግ አገዛዝ ላይ ግፊት እያደረጉ ይገኛሉ ። ይህ ካለማቋረጥ በተከታታይ አገዛዙ ላይ ጫና በማሳደር በቀጣይነት… Read More »
#FaaruuHidhamtootaOromoo Dhugaa keenya kan argu qabsumaa; Nu booddee hin deebinu tasumaa; Lafa keenyarraa nu buqqisanii, Hiyyumaadhaanis nu rukutanii, Aadaa fi afaan keenya balleessanii, Mana hidhaatti nu dararanii, Amma garuu didnee kaaneerra- Duubatti nu deebisuu hin danda’ani. Amma garuu didnee kaaneerra-… Read More »
ኢህአዴግ ፓርቲ ነው ወይስ መንግሥት? ወይስ ሁለቱም? (ለውይት መነሻ) ባይሳ ዋቅ -ወያ **** መቼም ፈርዶብን አንዱን ችግር ተወያይተንበት ሳንቋጨው ሌላው እየተደረበብን፣ የእሳት አደጋ ሰራተኛ ይመስል አንዱን አዳፍነን ወደ ሌላው ስንዘምት፣ አንዱንም እሳት ሳናጠፋው በየቦታው እየነደደ ያለው እሳት ተጋግሎ ማጥፋት የማንችልበት… Read More »
Wayyaanee; Murna Kan Jettuu fi Kan Hojjettu Tokko Ta’ee Hin Beekne! Baarentuu Gadaa Irraa Dubbiftoota! Mootonni Habashaa uummattoota cunqurfamoo impaayera itiyoophiyaa bitaa turan hunduu kijibdoota turan. Hundii isaanituu wanti jedhanii fi hojjetan wal argeefii hin beeku. Kan ganama jedhan galgala… Read More »
Qixxeessaa Lammii | Amajjii 12, 2018 QBO ABOn waggoota danuuf geggeeffamaa ture babal’atee humna qajalee dhaloota ammaa hortee ABO dhaqabuun jijjirama xixxiqqaa maddisiisuu erga jalqabee bubbulee jira. Keessummaa baroota sadan dhihoo dabranii as mootummaa nama nyaataa Wayyaanee afaan lafatti… Read More »
SBO Amajjii 12, 2018. Oduu, Gabaasaa Sirna kabaja guyyaa WBO Amajjii 1, 2018 Jiddugala Mooraa leenjii WBOtti geggeeffamee fi Gaaffii fi Deebii Artistoota Miseensota WBO waliin taasifne Kutaa 5ffaa.
Uummata Oromoo Oromiyaa Keessaa Maraaf Waan Ammaaf Ammatti Gochuu Qabnuu fi Itti Fufnee Goonu! Labsa Qeerroo Bilisummaa Oromoo Biyya keenya keessatti nagaan baanee, nagana galuun erga hafee, mirgi lubbuun jiraachuu, qabeenyaa ofii tikfachuu mootummaa Wayyaaneen molqamee addatti dararaaf uummanni keenya… Read More »
Oromo Voice Radio (OVR) Broadcasts – 10 January 2018 Kun tamsaasa RSO Amajjii 10 bara 2018 ti.Tamsaasa har’aa keessatti Oduu fi Qophii Mala Jireenyaa -kutaa lammaffaa gaaffii fi deebii Ob Danaboo Waariyoo waliin taasifame qabannee dhiyaanne. Itti dhiyaadha!


text:
Camadaa Hundee irraa*
Angafootiin hooganoota qabsoo Oromoo raaga isaan raagaa turan amma lubbuun jiraachuu baatanis, jechi isaanii dhugoomee jira. Oromoon alagaa irraa gaaffii tokko illee hin qabu. bilisummaa fi abbaan biyyuummaa kiyya kabajamuu qaba kan jedhu duwwaa ilmaan isaa barsiifate. Sabni mirgaa fi bilisummaa dhabe sossobbaa fi fakkeessii wareertonni dhiyeessanii yeroon inni harka kennate seenaa keessa hin jiru. Abashoonni dhufaa darbaa sababni mooraa masaraa Miniliki keessatti wal lolaniif naannoo isaanii bulchuuf ykn bituuf miti. Qabeenyaa Oromoo fi Oromiyaa irratti duroomuf, aangoo irratti wal lolu. Sirni kaleessaa aangorra tures ta’ee, kan amma aangoorra jiru, yoo toftaan bittaa isaanii garaa garummaa qabaate malee, galiin isaanii Oromoo garboomsuudhaan aangoo siyaasaa fi dinagdee dhuunfachuu dha.
Mana hidhaatti Oromoo guuruun, ajjeessuu fi biyya isaa irraa buqisuun oromomoon mirga isaaf falmachuu irraa tasa duubatti deebisaa hin jiru. Qubattuun abashaa bara Miniliki irraa kaasanii Oromoo akka sabaatti dhabamsiisuuf yaalii eddu taasisanii, itti hin milkoofne. Miniliki Oromoo miliyoonotaan lakka’aman jumlaan duguugee jira. H/sillaaseen bifuma wal fakkaatuun qabeenyaa fi saba Oromoo akka sabaatti dhabamsiisuuf yaalee jira. bara bittaa dargiis haaluma kanatu itti fufe. Kan bara bittaa TPLF kan bara H/sillaasee fi dargii irraa adda kan taasisu, maqaa afaan kee dubbachuu dandeesse jedhuun, miindeffamtoota irratti ijaaree, qabeenya dachee Oromiyaa saamuu, ilmaan Oromoo egeree sabaaf ta’an karaatti ambisuu, afaan isaa kan dubbatan itti miindessuu, Oromoo aangoo siyaasaa fi dinagdee irraa fageessuu kan kaayyeeffatee dha. haalli TPLF waggaa 22 Oromoo irratti raawwate kanuma. Beektota ilmaan Oromoo egeree sabaaf ta’an toftaa gara garaan dhabamsiisee jira. barataa Oromoo barsiisaa fi beektola lammii Oromiyaa ta’an hundeen balleessuuf kan akka sirna TPLF hojate hin jiru.
Sanas ta’ee kana haqa ummati Oromoo qabu, hukkaamsuun tasa hin danda’amne. Yeroo ammaa dhaloota eenyummaa isaa beekutu Oromiyaaf guddatee jira. galata gootota Oromoo kaleessa lubbuu itti dhabaniif haa ta’uu, yeroo ammaa gaaffiin Oromoo amma galiin isaa qaqabutti sadarkaa humni kamuu dubaatti deebisuu hin dandeenye irra gahee jira. dhaamsa dureen qabsoo Oromoo angafooti dhaammatan qabatamaatti muldhachaa jira. kun bu’aa qabsoo Oromoo ti. Oromoo fi Oromiyaaf gammachuu, diina Oromoof ammoo, mata-dhukkubbii dha. falli TPLF qabu kana booda miindeffamtootaan Oromoo gowwaamsuu fi bituu akka hin dandeenye yeroon itti hubatu amma. Ilmaan Oromoo OPDO keessa galanii, miindeffamtootaan hoogganamaa turan, bifa nama gammachiisuun gara qabsoo sabaatti makamanii jiru. Hoogganni OPDO miindeffamtoota ta’uu isaanii hubachuun, ilmaan Oromoo miliyoonatti lakka’aman miseensa OPDO ta’anii otoo jiranuu, ummata isaanii wajjin dhaabatanii jiru. Kun qabsoon Oromoo diina irratti injifannoo seena qabeessa galmeessisee dha.
TPLF fi miideffamtoota isaa malee, ilmi Oromoo Oromoo ajjeessuuf diina wajjin dhaabbate hin jiru. Oromoon ilmaan isaa dammaqoo ta’aniifii jiru. Haalli yeroo ammaa tokkummaadhaan barattootiin Oromoo fi ummati Oromoo diddaa garbummaa finiiinsaa jiru kana dhugoomsa. Amma kan ta’uu qabu OPDOn yeroo kamuu kan walitti haraaramuu hin dandeenye qaama lama ta’uu ishee ti. Isaanis miindeffamtootaa fi sabboontota jedhamanii adda wal baasanii jiru. Keessumaa hoogganootiin OPDO gubbaa jiran yakkaa fi daba gara garaa Oromiyaa fi ilmaan Oromoo irratti waan raawataniif yeroo kamuu ummata wajjin warra haraaramuu hin dandeenyee dha. dhalooti haaraan (dhaloota qubee) kan ta’an garuu OPDO keessa jiraatanis mirgaa fi bilisummaa saba isaaniif akkasumma abbaa biyyummaa isaaniif ifatti falmachuu jalqabanii jiru. Kun guddina siyaasa Oromoo muldhisa.
Kanaaf TPLF amma fedhe meeshaa waranaa fi humna tikaa qabaatus, dachee Oromiyaa keessatti jaamaa (ija dhablee) ta’aa dhufuun isaa ifa ta’ee jira. fincilli barattoon Oromoo golee Oromiyaa hunda keessatti qabsiisan kana muldhisa. Oromoon tokko taanan, diinni keenya amma fedhe guddaa fakkaatus, dachee Oromiyaa keessatti ija hin qabu. ijaa fi gurra diinaa duuchuuf tokkummaan keenya fardii dha.
Keessumaa yeroo ammaa dhaabbileen siyaasaa Oromoo guddaa xinnaa otoo hin jedhiin tokkummaan dhaabbachuu qabu. wal dhibdee ykn garaa garummaa xixiqaaf jecha, diina Oromootiif yeroo kennuu hin qaban. Dhiigdi barattoota Oromoo, dhaabbilee siyaasa Oromoo yeroo kamuu caala, akka waliin hojataniif imaanaa itti ta’uu qaba. xuurii dhiigaan ilmaan Oromoo dhaamte kana dhaabbileen siyaasaa dhaabbatanii ilaaluu qabu. gumaan barattoota Oromoo kan baafamu tokkummaa ilmaan Oromoo dhugoomsuun ta’uu qaba. biyya keessatti ilmaan Oromoo yeroo kamuu caala, waliin dhaabatanii jiru. Dhiigaan muldhisanii jiru. Dhaabbileen siyaasaa biyya keessa jiranis ta’ee, biyya alaa socho’an gaaffiin bilbiltuu tokkummaa ta’uu isaa hubatanii atatamaan waliin hojachuu qabu. hoogganii dhaabaa ykn garee kamuu dhimma tokkummaa Oromoof gurra hin kennine diina gargaaruun ala Oromoof bu’aa tokko illee hin qabaatu. Kanaaf dhiigdi barattoota Oromoo TPLF fi miindeffamtoota isaan dhangala’e, nutokkoomsuu qaba. ajandaa ummata oromomoo fi Oromiyaan ala gaaffiin bilbiltuun hin jiraatu.
Qabsoo galii keenya isa dhumaan nugahu dhugoomsuuf, qabsoo walitti fufiinsa qabuu fi gurraa fi ija diinaa jaamsuu danda’u, gaggeessuu qabna. Kana gochuuf, tokkummaan gaaffii fardii dha. beektotiin Oromoo waldaa fi jaarmiyaan hawaasa Oromoo bakka jiran hundatti dhimma kana dhugoomsuuf dhama’uu qabu. diina keenya dachee Oromiyaa irraa buqisuuf qabsoo roga hundaa gaggeessuu qabna. Keessumaa qabsoo keessa keenyaa, daddaffiin daandii sirrii qabsiiisuun yeroon isaa amma. Hojiin dippilomaasii fi dhageettii sadarkaa addunyaatti argachuu kan dandeenyu, yoo keessi keenya akka Oromootti tasgabbii fi tokkummaa qabaannee dha. kudhan taanee, dhimma tokko dubbachuuf hojii dippilomaasii gaggeessuuf ni yaalla yoo ta’e, namni nama dhaghu hin jiru. Tokkummaa yoo qabaanne, alagaan gurra namaaf kenna. Hojiin dippilomaasii milkii argata. Kana beeknee qabeenyaa qabnu hunda gara humnaatti jijjiruu qabna.
Oromoon biyya Itiyoophiyaa keessatti humna sabni kamuu biyya sana keessatti hin qabaanne qabna. Humna namaa Oromoon qabu, Itiyoophiyaa keessatti guddaa duwwaa otoo hin taane, murteessaa dha. dinagdeen Oromiyaan sirna Itiyoophiyaa jiraachisuuf burqisiiftu bakka bu’aa hin qabu. taa’umsi Oromiyaa Itiyoophiyaa keessatti bakka furtuu dha. qabeenyi keenya sadan kun gara humnaatti jijjiruu yoo dandeenye, diinni yeroo ammaa kana guddaa fakkaatee of ilaalu kun, galabaa abidda cinaa jiraatuu dha. kana gara humnaatti jijjiruuf dhaabbileen siyaasa Oromoo, caasaan jaarmiyaa hawaasa Oromoo, beektotiin Oromoo gahee murteessaa qabu. kanaaf ilaa fi ilaameedhaan qabeenya ittiin badhaanee jirru, gara humnaatti jijjiruun bilisummaa keenya goonfachuuf haa kaanu. Oromiyaan dhaloota haara egeree isaanii beekan itti guddifattee jirti. Kana booda dhimma qabsoo oromoo tuffatanii bira darbuun tasa hin danda’amu. Gaaffiin oromoo gaaffii mirgaa fi bilisummaa ti. Gaaffii kana deebisuun ala falli abashootii fi bittooti qaban hin jiru. Kana booda gaaffii oromoof otoo hin abboomamiin, egereen isaanii dukkana.
Tokkummaan humna.
* Camadaa Hundee: camadaa@gmail.com