text:
Posted on June 7, 2017 by admin and saved under Ibsa ABO
Amharic Version Bittootni Itophiyaa seenaan ummata Oromoo, aadaa fi afaan isaa akka hin dagaagne, hin baratamnee fi hin beekamne taasisuu irratti baroota dheeraaf hojjatan. Dhabama aadaa, afaanii fi seenaa ummata Oromoo irratti kan ofii dagaagfatuun akeeka bittootaa waan tureef wanneen eenyummaa Oromoo mul’isan hundi ugguramoo kan ittiin hin baratamne, ittiin…
/
Continue reading →
Posted on May 6, 2017 by admin and saved under Ibsa ABO, Infoo Deeskii ABO
Finfinneen Lafa Oromoo ti! ADDA BILISUMMAA OROMOO OROMO LIBERATION FRONT (Ibsa ABO) Mootummoonni Itoophiyaa dhufaa-dabraan ummata Oromoo fi cunqurfamtoota Impaayerattii keessaa biroo diinagdee fi siyaasaan moggeessuuf saamicha lafaa akka imaammatoota isaanii keessaa isa tokkootti dhimma itti bahan. Qonnaan bultootni Oromoo miliyoonotaan lakkaawaman dachee akaakilee-abaabilee isaanii irraa buqqifamuudhaan tajaajiltoota murna aangoorra…
/
Continue reading →
Posted on April 21, 2017 by admin and saved under Ibsa ABO
Killee Bofa Irraa Wucii Lukkuu hin Eegan (Ibsa ABO) Ebla 18, 2017 gabaasaa “Komiishina Mirga Namoomaa Itophiyaa”, Mana Marii mootummaa Wayyaanee/EPRDF irratti dhihaateen, gaaffii karaa nagaa ummata Oromon dhihaataa turee fi Ayyaana Irreechaan wal qabatee lammiileen Oromoo ajjeefaman 462 tahuu, bulchiinsa Amaaraa keessaa 140, Ummatoota Kibbaa irraa 34 ajjeefamuu gaafatamaan…
/
Continue reading →
Posted on April 13, 2017 by admin and saved under Ibsa ABO, Infoo Deeskii ABO
ADDA BILISUMMAA OROMOO OROMO LIBERATION FRONT Hawaasni addunyaa kamiyyuu, gootota isaa gabrummaa osoo irraa faccisanii kufan, bilisummaa ummata isaaniif lubbuu isaanii dabarsan, haqaa fi dimokraasii ummata isaanii kabajsiisuuf jecha farreen dimokraasiin wal qabanii lubbuu isaanii wareegan guyyaa itti yaadatu guyyaa wareegamtootaa qaba. Ummatni Oromoos akkuma ummata addunyaa kamiiyyuu guyyaa Gootota…
/
Continue reading →
Posted on March 31, 2017 by admin and saved under Ibsa ABO, Oduu Gara Garaa
Ibsa Koree Hojii Raawwachiiftuu Tumsa Ummatootaa Bilisummaa fi Demookraasii (TUBD) PEOPLES ALLIANCE FOR FREEDOM AND DEMOCRACY (PAFD) Koreen Hojii Raawwachiiftuu Tumsa Ummatootaa bilisummaa fi dimokraasii walgahii isaa dhaabbataa lammaffaa Bitootessa 28 hanga 29, 2017 adeemsifatee jira. Tumsi Ummatootaa Bilisummaa fi Dimokraasii tumsa dhaabota bilisummaa shanii, Sochii Bilisummaa Ummatota Banishangul, Sochii…
/
Continue reading →
Posted on March 15, 2017 by admin and saved under Ibsa ABO, Infoo Deeskii ABO
Guddinnii fi Jijjiiramni lammiilee hin haammatne dhumaatii maddisiisa. (Ijoo Dubbii ABO) Bitootessa 12,2017 bulchiinsa magaalaa Finfinnee naannoo Laaftoo iddoo kosii/balfi itti gatamu bakka Qoshee jedhamee yaamamutti jigiinsa tuullaa kosii irraa lammiileen hiyyeeyyii dhibbaa ol tahan iddoo kana bakka jireenyaa godhatan haala gaddisiisaa fi suukanneessaan lubbuu dhabaniiru. Akkanumattis dhibbatti kan lakka’aman…
/
Continue reading →
Posted on January 21, 2017 by admin and saved under Ibsa ABO, Infoo Deeskii ABO
Ummatoota wal dura Dhaabuun Umrii Mootummaa Wayyaanee Caalatti Gabaabsaa (Ibsa Adda Bilisummaa Oromoo) Impaayerri Itophiyaa fedhii ummatootaan alatti humnaan ijaaramte. Rakkoo siyaasaa humnaan ijaaramuun uumames ummatoota humnaan koloneeffataman mirga dhablee taasisee hiree isaanii irratti murteessummaa dhorkate. Dantaa bittootaa qofa guutuuf sirnootni diriirfamanis dimokraasiif farra tahanii hacuuccaa fi saaminsa dagaagsan. Ummatoota…
/
Continue reading →
Posted on January 6, 2017 by admin and saved under Ibsa ABO, Infoo Deeskii ABO
Du’aan boqochuu qabsaawaa fi miseensa gameessa ABO Jaal Falmataa Sabaa (Nuuraddiin Adam) Addi Bilisummaa Oromoo gadda guddaadhaan ibsa. Abbaa isaa Obbo Adam Mahammed Alii Xiqqaa fi haadha isaa Aadde Aashee Doolaal irraa bara 1962tti Baha Oromiyaa, Dhiha Harargee magaalaa Biyyoo Karaabaatti kan dhalate Jaal Falmataa Sabaa (Nuuraddin Adem) umrii joollummaatiin…
/
Continue reading →
Posted on December 29, 2016 by admin and saved under Ibsa ABO, Infoo Deeskii ABO
Dhaamsa Waggaa Haaraa 2017 Adda Bilisummaa Oromoo Irraa Kabajamaa Ummata Oromoo, mirgi kee sarbamuu irraa alagaan roorrifamuu irraa jireenya hadhaawaa gaggeessuuf dirqamte, Miseensota ABO kaayyoo keessanitti cichuun QBO keessatti qooda lammummaa bahataa jirtan; Waraana Bilisummaa Oromoo diina kuffisaa kufaa jirtu, Qeerroo Bilisummaa Oromoo, diina dhala namaaf naasuu hin qabne irratti…
/
Continue reading →
Posted on December 28, 2016 by admin and saved under Ibsa ABO, Infoo Deeskii ABO
Ibsa Gumii Sabaa Adda Bilisummaa Oromoo (GS-ABO) (Muddee 27, 2016) Gumiin Sabaa Adda Bilisummaa Oromoo (GS-ABO) walgahii isaa dhaabbataa Mudde 16 – 25, 2016 gaggeeffateen haala Dhaabaa fi QBO, akkasumas, haala Ummata keenyaa, haala diinaa (mootummaa TPLF/EPRDF), haala Godina Gaanfa Afriikaa fi kan Idil-Addunyaa irratti marii fi xiinxala bal’aa gaggeessee…
/
Continue reading →


c: text/html

text:
Baga Nagaan dhuftan! Welcome! Herzlich Willkommen!
Tokkummaa Barattoota Oromoo Biyyaa Jarmanii irra
gara
• Hawaasa Oromoo (Oromo community)
• Jaarmoolee Siyaasaa Oromoo (Oromo political Organizations)
• Dhaabbilee Mirga namummaa (Oromo human rights advocacies)
• Waladaa warra Wangeela Oromoo Biyyaa Jarmanii
• Oromtitti Farnkfurtii, akkasumas Firoottan Oromoo Biyyaa Jarmanii fi Awroppaa kessatti argamtan maraaf
Tokkummaa Barattoota Oromoo Biyyaa Jarmanii (TBOJ)
1ffaa. Maddi fi hundeen cunquursaa kann sirna gabroomfataa (Koloneffataa) Abashaa ta’u isa hubachuudhaan;
2ffaa. Gabroomfata Empaayeera Itophiyaa didu fi bilisummaa ummata Oromootiif hawaasaa Oromoo haaraa ijaaruf;
3ffaa.Warraaqsi ummata deggare akka fixaan ba’u , utubuu fi kessatti qooda fudhachuun barbaachisa ta’u isa amanu dhaan
4ffaa.Ummatni kenya bilisummaa gonfachuuf qabsoo hadhooftu hidhannoo fi karaa maraan adeemsuun barbaachisa kan ta’eef wal’aansoon akkasi dirqama fi mirga ilmaan Oromoo ta’u beekudhan;
5ffaa. Wal barsiifnee wal irra baruun dhaamsaa fi dirqama warraaqsi Oromoo nu dabarse hojii irra olchuuf;
6ffaa. Oromoon hundi bakka jiran maratti wal ijaarani wal jajjabessuun warraaqsa bilisummaa Oromotiif bu’a cimaa ta’u isa hubachudhaan;
7ffaa. Yaadaa fi gurmuu Oromoo qindessine jajjabeesuuf kan bu’ureffame ta’u yaadachiisa, yeroo amma Ummatni Oromoo yeroo kamiyuu caala hidhamaa, ajjeefamaa qe’ee isa irra buqqifamaa fi biyya abba isa irra ari‘yatama jira
TBOJn Qabsoo Bilisummaa Oromoo (QBO) waggoota darbani kessa guutumman hirmaachudhaan kaayyoo isa ijaarameettin yoo madaalame hojii boonsa hojjetee jira.
Karaa kan biraan immo sababa rakkinni Jaarmiyaa QBO tokkumman kan hoggana ture ABO kessa umameen wolitti qabame dhibba gurguddaa kan nu mudate ture ta’u waan dhoksine darbinu miti.
Haata’u malee TBOJn ammas bu’a bayii hunda kessa injifannon darbee humni isa cimse ijaarame kan jiru yeemu ta’u, kaayyoo isa durii eeggachuudhan QBO finnisuuf yeroo kamiyyu caala qophii ta’u isaa ibsudhaan ergaa gaafa 17.09.2012ttin barrefameen waamichi isini dabarsukenya ni yaadattu.
Haluma kanan, Hawaasni Oromoo fi Jaarmooleen siyaasaa nu qunnama jiran gudda galateffachaa, ammas:
1. Tokkumma humna ta’u amanudhaan;
2. Hawaasni Oromoo fi Jaarmooleen Siyaasaa yaada adda addaa qaban diina tokko( Woyyaanne/sirna Koloneffata Abashaa) irratti akka xiyeffataniif akkasumas woligalanii yoo hojjetan male addaan bahani dina moo’uun kan hin danda’amne waan ta’eef qabsoon waloo itti haa fuufnu jechaa, Waamicha kana irra debinee isinii dhiheesina.
Kanaafu, TBOJn mana Ummata Oromoo fi deggartoota QBO ta’u isaa isinii mirkaneessina, dhimma Ummata Kenya ilaalu hunda irrattis akka nu wajjin hojjettan kabajaan isin gaafanna.
Bilisummaa Ummata Oromoof!
KHG- TBOJ irra
www.tboj.de
khg@tboj.de
khg.tboj@yahoo.com
Websites Links Associated with Oromia and the Oromo People
News and Current Affairs
Political Affairs
Human Rights
Oromo Communities

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Guraandhala 13, 2014
Obboo Baqqalaa Nadhii (80) gootota Waldaa Maccaa Tuulamaa bu’urreesanii wareegama bu’urri waldichaa gaafate gurgurdoo kanfalan keessaa issaan tokko. Obboo Baqqalaan Bu’ura waldaa Maccaa Tuulamaarraa kaasee amma guyyaa kaleessaa Guraandhala 11/2014 du’aan Addunyaa kanaarraa darbaniitti Itti aanaa prezdaantii, prezdaantii kabajaa fi gorsaa seeraa ta’uun tajaajila olaanaa gootummaa cimaa gaafte kennaa turuu isaanii oduun ogganoota waldichaa irraa hargame hibsee jira.
Bara mootummaan Hayilaselaassee ogganoota Waldaa kanaa kaan hidhee kaan lubbuu galaafatee prezdaantii waldichaa Koloneel Alamuu qixxeessaa fa’aa gizoot galche Obboo Baqqalaan kutannoo dhaan dhimma waldichaa fi ogganoota issaa hordofaa turan. Bara1991 booda yaroo waldichi banametti amma Koloneel Alamuun lubbuun jiranitti itti aanaa prezdaantii, prezdaantii kabajaa fi gorsaa seeraa ta’anii ojjachaa turan.
Obbo Baqqalaan edda Prezdaantiin Maccaa Tuulamaa kan bara dheeraa Koloneel Alamuun boqotan booda waggaa tokkoof waldicha prezdaantummaan tajaajilaa turanii fe’ii issaaniitin bakka kana Dr. Gammachuu Magarsaatti dabarsanii kennan. Yaroo Prezdaantummaa Dr. Gammachuu Magarsaa waliigalteen dhibee waldichi jeeqamnaan Obbo Baqqalaan haala ture tasgabbeesuu keessatti qooda guddaa gumaachan. Ofuma isaaniif akka filannoon haaraan godhamu haala mijeessanii waldicha jidduutti tasgabiin akka huumamu godhan.
Bara mootummaan amma aangoo biyyatti qabee jiru kun seerammallee waldaa kana cufee ogganoota issaas prezdaantii waldichaa Obboo Dirribii Damisee dabalatee jimlaan mana hidhaatti guure miseensota boordii kanneen hidhaa irraa hafan qindeesuun dhimma ogganoota mana hidhaatti guuramanii itti dhiyeenyaan hordofaa gama biraan waldaan seera malee cufame akka banamu yaroo dheeraa muggutanii akka banamu godhaniiru. Yaroo waajirri waldichaa mootummichaan cufametti dhoksaa fi hifatti bakki hojii issaanii bakka walgahii boordii waldichaa akka ta’u gochuun hojiin waldaa kanaa akka addaan hin cinne qindeessaa turuu issaaniitu beekkama.
Obboo Baqqalaan ogeessa seeraati. Dhimma seera ilaaluun waldaa kanaa fi miseensota waldichaa dadhabbiif nuffii tokko malee amma gaafa guyyaan issaanii ga’ee du’aan boqotaniitti boqonnaa malee tajaajilaa akka turan seenaa issaanii qabatamaa irraa hubachuun nama hin gaddu.
Hafteen maangudoota maccaa Tuulamaa nurkaa bilqaa jiru. Obboo Baqqalaa Nadhii Dhiira gaafa giitii, nama gaafa lafee turan. Dhaabbanni issaanii magaala dheeraa gaaltama qoma babal’aa, korma OROMOOn gaafa xiiqiif abdattu turan Obboo Baqqalaan. Umuriin issaanii akka Adoolessa 2013 keessa gaafii fi deebii sabboonaa tokko waliin godhan keessatti isaanumarraa dhagahametti amma waggaan issaanii 80 ta’a. Issaan karaa argatan hundaan waan uummata issaanif ta’u halkanii guyyaa sodaa fi nuffii malee godhaniiru waan ta’eef jireenya issaanii keessatti waanti irraa hanqate hin jiru. Guutuu dhalatanii, guutuu jiraatan.
Dhibee onneen qabamanii ji’oota sadan darbaniif mana hakimaatti yaalama turanillee dhibee qaberraa damdamachuu hin dandeenye. Guraandhala 11 bara 2014 dhalatanii waggaa saddeettammaffaati addunyaa kanarraa du’aan darbanilleen seenaan issanii gaariin sammuu uummata saanii keessatti barabaraan jiraata.
Guyyaan gaggeessaa / Awwaalcha / issaanii Guraandha 13/2014 sa’aa 6 guyyaa keessa Finfinnee Bataksaana Saaris Aabboo jedhamutti raawwachuuf akka jiru ogganni waldaa Maccaa Tuulamaa biyya irraa hibsee jira.
Maatii fi firoottan gooticha OROMOO Obboo Baqqalaa Nadhiif jajjabina, Ekeraa issaaniif qabbana hawwaa nagaa itti dhaamuu malee waantti godhan maaltu jira.
Tesfaye Kenna
Advertisements


text:
Onismoos Nasiib naannawa bara 1856 dhiheenya, Godina Iluu Abbaabooraa magaalaa Hurrumuutti dhalate. Maqaan isaa kan dhalootaa Hiikaa Awwaajii jedhama. Abbaan isaa waggaa afuritti irraa du’e.Weerartoonni/garboomsitoonni saba biraarraa dhufan bara 1869 Hiikaa haadha isaa jalaa hatuun, maqaa haarawa Nasiib jedhu moggaasaniifi akka garbaatti gurguratan. Sanaan boodas yeroo heddu gurgurameera. Walumaagalatti Nasiib yeroo saddeet garbummaaf gurgurame. Dhumarratti, itti aanaa itti gaafatamaa Qoontsilaa Faransaayi kan ture, namni Weerner Munziinger jedhamu, Magaalaa Mitsiwwaa, qarqara Galaana Diimaatti isa argatee akka inni sanaan booda garbummaan hingurguramne bilisa isa baase.
Ergamtoonni lallaba Kitaaba Qulqulluu Siwiidiin mana barnootaa ijoolleen dhiirri qofti itti baratan iddoo Imkulluu jedhamu waan qabaniif, Nasiib achi galee akka baratu taasisan. Nasiibis yeroo gabaabaatti barataa cimaa dandeettii addaa qabu akka ta’e mirkaneesse. Dhalatee waggaa 16tti gaafa Hiikaa/faasikaa Bitootessa 31 bara 1872 cuuphamee maqaan kiristaanummaa Onismoos jedhamu mogga’eef. Afaan Girikitiin ‘Onesmos’ jechuun faayidaa qabeessa jechuudha.
Barnoota isaas waggoota shanitti xumure. Itti aansuun, dhaabbata barnootaa amantaa ‘Johaaneluundis’ jedhamu, kan magaalaa Biromaa, biyya Siwiidinitti argamutti ergamee waggoota shaniif barnoota amantaa ol’aanaa barate. Erga achii Mitsiwwaatti deebi’ee, shamara waggaa kudha sagalii kan Mihirat Hayiluu jedhamtu fuudhe.
Onismoos Nasiib uummata isaa barsiisuuf fedhii cimaan wanta isa keessatti uummameef, haadha warraa isaa, abbaa ishiifi namoota biraa sadi waliin karaa Sudaaniin gara Wallaggaa seenuuf adeemsa eegale. Haa ta’u malee, loltoonni mooticha Minilik adeemsa isaaniitti gufuu wanta ta’aniif, Asoosaa darbuu wanta dadhabaniif gara magaalaa daangaa Itoophiyaafi Sudaanirra jirtu, kan Faamkaa jedhamtutti deebi’uuf dirqaman. Onismoosis achitti busaadhaan qabamee daran dhibame. Onismoosiifi miiltowwan isaa gara Kaartuumitti deebi’uuf waan dirqamaniif, Ebla 12, bara 1882 Kaartuum gahan. Onismoos achitti dhibee isaarraa fayyee gara Imkulluutti deebi’ee, hojii isaa wangeela barsiisuu itti fufe. Yeroo sanii kaasee, barreeffama addaddaa gara Afaan Oromootti hiikuu eegale. Erga yaaliin inni bara 1886 gara Wallaggaa deemuuf taasise yeroo lammaffaaf gufatee booda, Kitaaba Qulqulluu guutumaa-guutuutti gara Afaan Oromootti hiikuu eegale.
Haa ta’u malee, ijoollummaa isaarraa eegalee uummataafi aadaa isaa keessatti wanta hinguddatiiniif, hanqina jechootaafi jechamoota Afaan Oromoo wanta qabuuf, gargaarsa barbaaduuf dirqame. Akka carraa ta’ee, shamara Asteer Gannoo jedhamtu, kan Iluu Abbaabooraatii garbummaan gara Yemenii fudhatamaa osoo jirtuu loltoota galaanarraa Xaaliyaanitiin bilisa baate, Imkulluutti argate. Ishiinis hojii isaa barreeffamoota gara Afaan Oromootti hiikuurratti gargaarsa olaanaa taasisteef. Gargaarsa ishiin gooteefiin Kakuu Moofaa gara Afaan Oromootti hiikee Waxabajjii bara 1897 xumure.
Bara 1904 gara Wallaggaa deemee, uummata isaatti makamuu danda’e. Yeroo san bulchaa Wallaggaa kan ture, ‘Dajjaazmaach’ Gabra-Igizaabeer, fuula ifaan isa simate. Yeroo duraatiif uummata isaaf Afaan Oromootiin Kitaaba Qulqulluu lallabuu eegale. Haa ta’u malee, qeesonni amantaa Ortodooksii naannawa san turan afaanicha wanta hindhageenyeef, jibbiinsa cimaa irratti horatan. Jaalalaafi kabajni ol’aanaan inni uummata Oromoo biratti horate, wanta isaan rifachiiseef, sababa “Maaramii kabaja dhoorke” jedhuun isa yakkanii, Paatiriyaarkii Orotodooksii kan ture, Abuna Maatiwoos biratti akka dhiyaatu ta’e. Abunichis himannaa qeesotichi dhiheessanirratti hundaa’uun akka biyyaa bahu itti murteesse. Haa ta’u malee, Minilik, murtii Abunichaa haquun, Onismoos gara Naqamteetti akka deebi’u, garuu sanaan booda gonkuma akka wangeela hinlallabne itti murteesse.
Sanaan booda sochiin inni ummata bal’aa keessatti taasisu waan daanga’eef, mana barnootaa Naqamteetti bane keessatti barsiisaa ture. Yeroo sanas balaan biyyaa ari’amuu isaa marsa ture. Lij-Iyyaasuun bara 1916 aangoo fudhannaan amantaa isaa akka barsiisu eeyyameef. Lij-Iyyaasuun, waggaa tokkoon booda aangoorraa fonqolchamus, murtiin isaa akkuma jirutti wanta itti fufeef, Onismoos hanga gaafa du’uutti barreeffamoota addaddaa gara Afaan Oromootti hiikee raabsuufi Kitaaba Qulqulluu barsiisuu kan itti fufe, yoo ta’u, barreeffamoota inni Afaan Oromootiin qopheesse keessaa kan armaan gadii eeruun nidanda’ama.
Kitaaba xiqqaa mata-dureen isaa “Onnee Namaa” jedhu, kan faaruu 100 qabu Afaan Giriikiirraa gara Afaan Oromootti hiike.
- Bara 1892 kitaaba xiqqaa “Luuter Kaatekiizim” jedhamuAfaan Oromootti hiike.
- Bara 1885tti gargaarsa Asteer Gannootiin, Kuusaa jechootaa Oromoo- Siwiidiin, kan jechoota 6000 qabu qopheesse.
- Bara 1886 faaruu wangeelaa “Galata Waaqayyoo Guddaa” jedhamu hiikee maxxanse.
- Bara 1894 tumsa Asteer Gannootiin kitaaba Sheekkoo gaggabaaboo 79 qabu maxxanse. Mata dureen kitaaba kanaa “Jalqaba Dubbisaa” jedhama. Kitaabni kun fuula 174fi jechoota 3600 qaba.
Onismoos ergama isaa dacheerraa haala armaan olitti ibsameen xumuruun, Waxabajjii 21, bara 1931 dhibee Onneetiin addunyaa kanarraa darbe.


text:
IBSA EJJANNO
Nuti Caayan Tokkummaa Oromoo kan biyya masrii jiru bara haaraa 1/1/2012 kana irraa eegaluun
Harka wal qabannee,tokkummaa keenya daran cimsanna !
- Namoota iyyannoo ykn keezii maqaa Oromootiin alagaaf gurguran irratti tarkaanfii hatattamaa akka fudhatamu
- Namoota tokkummaa Oromoo booressuuf olola dharaa uumuun dhuunfaaniis tahee garee uumuun uummata jeeqaa jiran gocha kanarraa akka of qusatan
- Teessoon hawaasa Oromoo kan duraanii baqattoota Oromoo biyya masrii walqixxuummaan kan hin tajaajille waan taheef lammata fedhii hawaasa bal’aan alatti garee muraasaan akka hin banamne cimsinee hubachhisna.
- Bara haaraa kana irraa eegaluun dhaabbilee Addaa addaa wajjiin hariiroo qabnu daran cimsuun hojii ifaafi bilisaa akka jalqabu ibsa
- Wal qixxummaa fi dimokraasummaa eegalame cimsee itti fufuun fedhii uummataa galmaan akka ga’u hawaasaaf ibsuu barbaada.
- Yoomiyyuu yaadaa fi dandeettii qabnuun Oromooon walcinaa dhaabbachuuf qophii tahuu keenya ibsina.
- Roorroo fi cunqursaan diinaa fi ergamtoota diinaatiin uummata Oromoo biyya keessaa fi biyya alaa irraa akka dhaabbatu !!!
QABSOON HAQAA FI BILISUMMAAF!!!


text:
Maqaan isaa Dr.Gabayyoo Jaallataa jedhama.
Kaninni itti dhalatee guddate godina Wallaggaa lixaa aanaa Gullusoo jedhamtu keessatti.
Ga’een hojii isaa Dookteerummaadhaan kilinika Abdii kan jedhamu magaalaa naqamtee keessaa naannoo Hoospitaala naqamteetti kan argamu keessatti ramadamee hojjechaa nama tureedha. Dr.Gabayyoo jaalataa xinnummaa isaa irraa ka’uun nama diinaaf harka hin laanne nama oromummaa isaatti boonee jiraatuu fi nama ilmaan oromoo akka lubbuu isaatti jaallatu keessaa nama tokko ture.
Haata’u malee yeroo darbe hiriira guddicha magaalaa naqamtee keessatti akka abidda saafaa belbelaa ooleen wal qabatee sababii inni oromummaa isaa jaallatuuf jecha akkasumallee ati dhoksaadhaan qeerroo mana hojii itti ramadamtee hojjettu keessatti ol seensistee walla’aansa gochaafii jirta maqaa jedhuun humni agaazii guyyuma hiriira guddichaa sana bakkuma hojiisaatii deemanii rasaasa itti roobsanii deemanii jiru.
Haa ta’u malee dr Gabayyoon yeroo sanaaf rukutamee hatattamaan gara hoospitaala naqamteetti ergamee yaaliin deddeebiin torban tokkoo oliif osooma godhamaafii jiruu hoomaayyuu fayyuu hin dadhabuurraan kan ka’e guyyaa har’aa jechuun Hagayya 15/08/2016 du’aan addunyaa kanarraa boqotee jira. Reeffi isaas gara bakka dhaloota isaa kan taate godina wallagga lixaa magaalaa gullusootti ergamee jira.
Qabsa’aan du’us qabsoon itti fufa.
Oromia: #OromoProtests Alerts! Crimes Against humanity: Fascist Ethiopia’s regime has continued with mass killings of Oromo children, mass arrests and genocide against Oromo people August 20, 2016Posted by OromianEconomist in #OromoProtests.
Tags: #OromoProtests, 'BECAUSE I AM OROMO’: SWEEPING REPRESSION IN THE OROMIA, Africa, Ethnic cleansing Against Oromo People, FXG Oromiyaa, Genocide Against Oromo People, Human Rights Violations in oromia, mass arrests and genocide, Oromia, Oromia: #OromoProtests Alerts! Crimes Against humanity: Fascist Ethiopia's regime is continue with mass killings of Oromo children, Tyrannic Ethiopia, Widespread brutalities of Ethiopia’s Regime (Fascist TPLF) against the Oromo people in different parts of the State of Oromia
trackback
The cruel Fascist Ethiopia’s regime (TPLF) is killing Oromo children on daily basis. Since 6 August 2016, over 25,000 Oromo nationals of all walks of life have been in military concentrations/torture camps. The figure is rising daily. This figure does not include the over 50,000 detained before 6 August 2016.
Targeted killing continues across Oromia. This is Galataa Admaasuu, a young man of age 19. He was returning home after watching a soccer game at a cafe in the evening of August 19, 2016 when the regime’s force with sniper bullets hit him 3 times and killing him on spot in front of Dambi Dollo Hospital, in Qelam Wallaggaa. In the past few days we have been receiving several such targeted killing using snipers or by staging night time raid to homes.
Kun Galataa Admaasuu dargaggeessa umri 19 kan galgala kaleessaa osoo kubbaa laalee galaa jiruu loltuun Wayyaanee rasaasan dhahee fuuldura Hospitaal Dambi Doollootti ajjeeseedha.
‘Because I am Oromo’: Sweeping repression in the Oromia
16 years old from Fantaallee kidnapped by Ethiopia’s regime fascist forces on 17 August 2016 his whereabouts is unkown
Kun barataa kutaa sagal Marraa Hawaas kan hiriira Hagayya 6 bara 2016 Aanaa Fantaallee magaalaa Mataa-Haaraatti geggeeffame irratti nama 29 waliin qabamee mana hidhaa Mataa-Haaraatti dararamaa ture. Barataan kun kaleessa mana murtitti dhiyaannan umrii 16 waan ta’eef akka bayu manni murtii murteesse. Garuu, warri seeruma ofii baafattettuu hin bulle, ukkaamsitee bakka hin beekamne geessitee turte. Odeessi nu gahe akka ibsutti, yeroo ammaa mana hidhaa Martitti dararaan irra gayaa jira.
Dr Alamuu Taaddasaa, medical doctor at incinnii hospital in Oromia kidnapped by Ethiopia’s regime fascist forces on 16 August 2016 and his whereabout is unknown
kun Dr Alamuu Taaddasaa jedhama. Hojjetaa hospitaala Incinnitii, Hagayya 16 bara 2016 waree booda lukkulee wayyanetiin qabamee essa akka isa buusaan dhabnee jirra jedhan.
Obsineet Baqalee, young Oromo woman, worker of Ethio telecom. Kidnapped on the Grand #OromoProtest, 06 August 2016 demonstration inFinfinnee, her whereabouts and health is unknown.
Jamaal Abdalla Aadam, Oromo boy, star student, from Calanqoo kidnapped by Ethiopia’s regime fascist forces on 6 August 2016
Barataa Jamaal Abdalla Aadam jedhama. Jiraataa Harargee Bahaa Aanaa Meettaa magaala Calaanqooti. Barataan kun qoruumsa kutaa 12ffaa qaphxii 467 kan fide yoo ta’uu, qaphxii isaa ille arkuu hin dandenye. Eega gaafa hiriira guddicha hagayya 6 irraa qabamee qeerroo baayyee waliin gara magaalaa qullubbii geeffame, achitti rakkisa jiran.
KADIR MOHAMMAD ABDULLAA , Oromo national from East Haraghe, Gursum, Funyaan Hujubaa town in Oromia state kidnapped by Ethiopia’s regime fascist forces on 15 August 2016. His whereabuts is unknown.
Godina harargee bahaa Aanaa gursum magaalaa Funyaan Hujubaa keessatti hiriira siitu kakaase jechuudhaan guyyaa Hagayya 15 bara 2016tti irraa kaasee hanga ammaatti achi buutee dhabneera maqaan isaa KADIR MOHAMMAD ABDULLAA jedhama.
Mallicha Guyo, former lecturer at Dire Dawa University and currently a graduate student of Constitutional & Public Law at AAU is among the many peaceful demonstrators unlawfully detained during the Grand #OromoProtests, 6th of Augus 2016 in Finfinnee and still kept in regime’s secrete detention centres.
Akkuma beekamufu hiiriiraa guddicha sanbata xiqqaa sani irratii namoota kumatamat lakkawaamu achii buute dhaban hamami hin jedhamu…namni maqaan isaa Malicha Guyyoo jedhamu kan barsiisa university Dire dawa tii damee seeraa barsiisuu amma MA university finfinnet constitutional and public law baracha Jiru achii buute isaa dhaban…..mee nama qoonqoo isaa qabu faa yoo argate inbox na godhii.
Godina Wallaggaa Lixaa Anaa Baaboo Gambeel keessatti gaafa 06 /07/2016 hirirraa guutu Oromiyaattii ta’e irraattii anaan Baaboos hirmachuun mormii jabaa dhageessisanii tura sanan wal qabatee namoonnii hedduun hiidhamuufi manii hiidhalee hankakee mana barumsaatii uummattaa hiidha akka turan gabaasun keenya ni yaada tamaa ammaas namoonnii hedduun hiidhaatii dararamaa yoo jirata dargagoo lamaa
1 Jafar Caaliif
2 Jafar Qawwee kan
jedhaman immoo mana hiidhaatii basanii essa akka isaan geessan hin beekamu! Uummanniis dararraa guddaa keessa jira!
An Oromo national Taagal Daaqaa Waaqgaarii is among thousands of peaceful protesters who have been unlawfully detained by the TPLF security agents during the Grand #OromoProtests rally in the capital Finfinnee, on the 6th of Aug, 2016. It’s believed that Mr. Tagal & thousands of others unlawfully detained during these peaceful protests are currently being tortured at a Military Camp called Awash Arba, in the remote Afar regional state. The regime is torturing thousands to death in such a remote military barricades across the country.
Oromo youth, Yaasiin Xaahaa, original from Jimma, kidnaped by fascist Ethiopia’s regime forces on August 6, 2016, Grand #OromoProtests Rally in Finfinnee. His whereabouts unknown.
Suuraan asii gadii kun Yaasiin Xaahaa jedhama. bakki dhaloota isaa Jimmaa dha hiriira guutuu Oromiyaa gaafa sanbataa xiqaa 6/8/2016 tahe irratti ganama Finfinnee nannawa istediyomatti diinaan qabamee tumamaa achi buteen isaa hanga ammaatti hin dhagahamne, oduu isaa wanta dhagahamee hin jiruu.
Young Oromo woman, Doii Itanaa, kidnaped by Agazi forces on 6 August 2016, Grand #OromoProtests, her whereabouts unknown
Mucaayoon kun Doii Itana jedhamti, Hiriira guddicha Gaafa Sanbata tikka 6-8-2016ti Guutuu Oromiyaa irratti yeroo godaame akaa oduu naagayeeti Obboloyota isheefii hiriyoyota ishee wajjin hirmaattee,gaafaasuuma obboloyashee biraa qabamtee humnaa waraana wayyaneen (Agazi ) jedaamuun Ukkaafamtee eessa akka buutee hinbeekaamu.
Giddiisaa Kuufataa, Oromo national from Dandi, Oromia, kidnapped by Agazi forces and his where about is unknown.
Maqaan isaa Giddiisaa Kuufataa jedhama, hojjetta waajjira Dhimma Dubartoota fi Daa’immanii aanaa Dandii , yoo ta’u FDG yeroo jalqabaaf magaalaa Giinciitti jalqabee irratti torban muraasaaf mana hidha aanaa dandii ture, manni murtii walaabaan gadi lakkiise, gaafa guyyaa 10/13/2008 (ALH) halkan keessa naannoo sa’aatii 5:00 mana jireenya isaa keessa loltuu wayyaaneetiin fudhatame
Mo’iboon Baqqalaa was kidnapped by Fascist Ethiopia’s regime from Jimma University in 2014 and suffering in Qilinxoo torture camp.
Kan suura armaan gadiitti argitan kun Mo’iboon Baqqalaa jedhama dhalootaan Wallagga bahaa aanaa Kiiramuu dha. bara 2014 mormii master pilaanii gaggeeffameen shakkamee Jimma university Qilinxootti dabarfame….murtii malees waggaa lama kan tahu erga hidhamee booda barana ji’a sadaasaa keessa lakkifame bahee beellama deddeebi’aa jira Finfinneetti. Achumaan alana beellama wiixata darbeef deemnaan Roobii darbetti dabarsan, ammas roobiirraa gara Jimaata har’aatti dabarsan. har’a dhaddacharratti yakkamaa dha jedhanii achumaan Qilinxootti dabarsan!
Haadhoo ofii waaqni si waliin haa ta’u oromummaan yakka taate erga ta’ee!
Oromo elder, kidnaped by Ethiopia’s fascist security forces after 6 August 2016 and his whereabout is unknown.
Obbo Maammoo Gadaa eega guyyaa Hiriirri Magaala Adaamaatti godhamee booda wayyaaneen qabamee as buuteen isaa dhabame jedha odeeffannoon.
Young Oromo national Akaaluu Mulugeetaa Olaanii, kidnaped by fascist Ethiopia’s regime forces on 6 August 2016 (Grand #OromoProtest) his whereabouts is unknown.
Akaaluu Mulugeetaa Olaanii jedhama. Dargaggoo Oromoo hiriira Finfinnee Sanbata darbee (06/08/16) irratti warra achi buuteen isaanii dhabame keessaa tokko.
This is Kebede Gemeda, a 70 year elder. He was arrested at the Grand Rally in Finfinne. He was beaten so badly that he lost one of his eye sight completely. They thought he was dying so they took him out of the military camp and threw up near his house.
Oromo national Jibriil Mohaammad, from Jimmaa Arjo shot four times at gun point by Agazi on 6 August 2016 at Grand #OromoProtests.
Maqaan isaa Jibriil Mohaammad jedhama.Kaninni itti dhalatee guddate godina Wallagga bahaa aanaa Jimmaa Arjoo bakka gabaa Efrem jedhamu yemmuu ta’u ,hiriira yeroo darbee guutummaa oromiyaa keessatti finiinaa ooleen wal qabatee sababa gaaffii mirgaa gaafateef jecha rasaasaan qaama isaarraa bakka afur rukutamee yeroo ammaa kana hoospitaala naqamtee keessatti wallaanamaa akka jiru maddeen keenya ifa godhu.
#Oromoprotests alert: The regime now using collage campus as concentration camp in addition to several military camps. For instance some 25000 protesters arrested in Hararge have been taken to Kombolcha Agricultural College. Their head has been shaved and they are crammed into classrooms in hundreds.
NOTE: These colleges are mostly built and run by money donated from American and European tax payers. So tell your representatives. Jawar Mohammed, OMN reports, 20 August 2016.
VOA Afaan Oromoo reports how fascist TPLF Ethiopia’s regime soldiers killed a man named Hora Wajiso in his own home and then imprisoned his wife with her infant child.
Abbaa Warraa Ajjeesanii Haadha Warraa Immoo Daa’ima xiqqoo Waliin Hidhan.
VOA Afaan Oromo Reports Hagayya (August) 18, 2016
Dr Gabayyoo Jaallataa medical specialist in Naqamte, Oromia gunned down by fascist Ethiopia’s regime forces.
Dr.Gabayyoo Jaallataa Waraana Wayyaanee Agaaziin Rukutamuun Wareegaman.
Maqaan isaa Dr.Gabayyoo Jaallataa jedhama.
on 15 August 2016 night, fascist Ethiopia’s regime Agazi soldiers broke into home of Hora Fajiso, and killed him on spot in Batu town, East Shawa.
Bulchiinsa magaalaa Baatuu guyyaa 09/12/2008 halkaan sa’aati 10:00 ti Dargaggoo Hora Fajjisoo sababii meeshaa woraan qabda jedhuun marsaanii warranaa mana jirenyaa isaati itti banuun kan ajeesaan yoo ta’u akka ajeefamu kan haala mijessee obbo Kadir Gammada I/g W/ra Bulchiinsa fi Nagenyaa Magaalaa Baatuu ta’u bekkame jira ,dhukaasa godhameen Poolisii tokkoo yoo Ajefamuu tokko rukkutame jira.
This is martyred Ahmadoo who was killed by TPLF Ethiopia’s regime fascist Agazi forces in Haramaayaa town, East Hararge on 6 August 2016, Grand #OromoProtests. May his soul rest in Peace!
Kun wareegamaa keenya barataa Ahmadoo, kan hiriira guddaa Oromoo godina Harargee Bahaa, magaalaa Haramaayaa, keessatti Hagayya 6 bara 2016 waraana Wayyaaneen wareegame.
Gootota Oromoo kumaatamaa wajjin nagaan nuuf boqodhu!
Qabsoon hanga bilisummaatti itti fufa!!
Rabbi lubbuu isaa haa qananiisu.
Abduselam Ahmed, a succesful Oromo businessman in haramaya was assassinated by tplf fascit Ethiopias regime on 7 August 2016.
The other victim on the protest held in Robe, Bale on the Grand #OromoProtests on 6 August 2016 was Zubeyr Kadir as you can see on the picture bellow! May he join Oromo martyrs in heaven!!!
Zubeyr Kadir gunned down by Ethiopia’s regime fascist forces on 6 August 2016 in Robe Bale, Oromia.
Namni lammaffaan hiriira guddicha magaalaa Roobee-Baaletti wareegame maqaan isaa Zubeyir Kadiir jedhama. Rabbi warra jannataa isaan haa taasisu!
#OromoProtests, Must watch Al Jazeera new video News of August 20, 2016, Hundreds have been killed by agazi police forces during a peaceful demonstration across the country (Oromia, Ethiopia).
Darajee Birbirsaa, Oromo national, civil engineering graduate kidnapped by fascist forces on 19 August 2016 and his where about is unknown.
kuni darajee birbirsaa jedhama. bara 2015 wallaga university irra civil engineering dhan eebifame kan turee yoo tauu dalagaa male hanga ammaatti magaala Itayya godina arsi keessa turee haa tauu malee akka lakkobsa Habashaatti Hagayya 12 bara 2008 poolisi feedaralattin ergaa fudhatame booda eessa akka dhaqee hin beekamuana sirreessa aanaa fi goodinaa keesattis hin argamnee.isaa walii is namooni abdalla dasee jedhamuu fi muktar abdoo jedhamuu dhabanni jiraan.
Jundii Abboomsaa Badhaasoo, Oromo business man from Arsi, Martii district kidnapped on 17 August 2016 and his whereabout is unknown
GodinaArsii Bahaa Aanaa Martii ganda Golagotaa keessaa nama Jundii Abboomsaa Badhaasoo jedhamu guyyaa dheengaddaa mana murtii irraa waraqaa fidanii mana isaatti seeraan sir barbaanna jedhaniinii ani Wayyaaneetti hin bulu reeffa kiyya malee jiraa kiyya asii na hin fuutan jedheenii gootummaan dura dhaabbate. Achii jaarsoliin fuudhanii magaalaa geessanii halkan kalee namoota 16 waliin halkan saa’aa 9 makiinaa lamaan fe’anii achi buuteen hin beekamne. obbo Jundii Abboomsaa Badhaasoo abbaa qabeenyaa lafa bishaan hektaara hedduu yoo ta’u, akkasumas eessuma wallisaa Ibroo Ibsaa; kan akka abbaatti guddisee asiin gahee hanga har’aatti gargaaree sirboota hedduu hojjisiise.
Aman Aliyii Xaha, Oromo national was shot at gun point by fascsist Ethiopia’s regime forces on 6 August Grand #OromoProtests in Haramayaa and died on 20 August 2016.
Godina Haragee Bahaa Haramayaa keessatti Hirira guddicha Hagayya 6, 2016 irrati dhahamee harra lubbuun isaa dabarte.”
#OromoProtests ALERT: We are hearing ongoing mass killing including assassination of prominent businessmen in Awaday and other Oromo towns. It is very hard to fully verify what we hear via telephone as internet is completely shut off in Ethiopia, and electricity is cut off from most towns in Oromia. The whereabout of hundreds of university lecturers, doctors and businessmen is unknown by their parents. A prominent businessman named Sheko was assassinated by the military in his own home in Aawaday. If the influx of information is confirmed, a systematic ethnic cleansing, if not genocide is being committed against the Oromo. The Oromo around the world must be prepared to hear the worst and respond in kind.
For more click here at: Oromia: Alert! Crimes against humanity: Mass torture and killings are going on against Oromo people in Ethiopia.
Click here to read:- Widespread brutalities of Ethiopia’s Regime (Fascist TPLF) against the Oromo people in different parts of the State of Oromia July 3, 2016
OSG’s letter to United Nations Human Right Council : Ignoring a wave of unlawful killings and enforced disappearances in Oromia is fueling further catastrophic in the region. osg-call-for-urgnet-action
HRLHA Urgent Action
Ethiopia: State – Sponsored Terrorism and Military Brutality in Oromia HRLHA Urgent Action
August 17, 2016
Ethiopia, a UN Human Rights Council member since 2011, and an elected member of the UN Security Council as of 2017 is committing state- sponsored terror against the Oromo nation in violation of the UN Human Rights Council responsibility for the promotion and protection of all human rights and the UN Security Council responsiblities for maintaining international peace and security as well as the human rights treaties it has signed and ratified. The government- trained and highly funded Agazi force shot Gebeyehu Jalata, a medical doctor, several times at his personal clinic in East Wallaga Nekemt town on August 6, 2016 while he was allegedly treating wounded protestors at his clinic. Dr. Gebehu Jalata was taken to the Nekemt hospital for treatment and died on August 15, 2016 . The Agazi killing squad also invaded Mr. Hora Fajisso’s home- he is a farmer in East Showa Zone Adami Tulu district, Batu town- and murdered him in his bed in front of his three children and his wife at 5:00 am on August 16, 2016. During the grand nationwide Oromo nation protests on August 6,2016, the Agazi force killed at least 70 people and arrested tens of thousands of others in Oromia Regional State. 1-ethiopia-government-sponsered-terrorism
Among Oromo nationals killed on August 06, 2016 the Human Rights League (HRLHA) reporters managed to get the names of the following 65 people:-
Read more at:- 1-ethiopia-government-sponsered-terrorism
Comments»
- 1. Oromia: Athletic Nation Report: #Rio2016 Olympic Marathon: Oromo athlete Fayyisaa Lalisaa has demonstrated his Solidarity to #OromoProtests as he wins silver medal | OromianEconomist - August 21, 2016
-
[…] Click here to read report on : Fascist Ethiopia’s regime has continued with mass killings of Oromo… […]
- 3. Oromia: #OromoProtests Alerts! Crimes Against humanity:Fascist Ethiopia’s regime has continued with mass killings of Oromo children: “They made me sit on my son’s dead body & tortured me” said a mother: Reeffa Mucaa Koo Irra Taa’ - September 9, 2016
-
[…] Oromia: #OromoProtests Alerts! Crimes Against humanity: Fascist Ethiopia’s regime has continued wi… […]
- 4. Oromia: #OromoProtests Alerts! Crimes Against humanity:Fascist Ethiopia’s regime has continued with mass killings of Oromo children: “They made me sit on my son’s dead body & tortured me” said a mother: Reeffa Mucaa Koo Irra Taa’ - September 9, 2016
-
[…] Oromia: #OromoProtests Alerts! Crimes Against humanity: Fascist Ethiopia’s regime has continued wi… […]


text:
Waldaa kristaanaatti argamuun maaliif fayyadaa?
Gaaffii: Waldaa kristaanaatti argamuun maaliif fayyadaa?
Deebii: Macaafni qulqulluun kristaanaatti argamuun akka nurra jiru nuti hima, amantoota biroo dhaa wajjin Waaqayyoof waaqessuu akka dandeenyuu fi guddina jireenya afuuraa keenyaaf sagalee isaa barachuu akka dandeenyuu (Hojii Erhgamotaa. 2:42, Ibroota 10:25). Waldaan kiristaanaa amantootni wali walii isaani bakka itti jaallatanii dha (1 Yoha 4:12) wali walii isaani bakka itti wal jajjabeesan (Ibi 3:13) wali walii isaani 'kan itti wal dadammaqsan (Ibi 10:24) wali walii isaani bakka itti wal tajaajilan (Galaa 5:13), wali walii isaani bakka itti wal hifatan (Roome 15:14), wali walii isaani bakka itti wal kabajan (Room 12:10) wali walii isaanii gaarummaadhaa fi waliif gadduudhaan kan deddeebi'anii dha (Efe 4:32).
Namni tokkoo Yesuus Kristoositti fayyinaaf yeroo amanuu isheen/inni qaama Kristoos ta'u (1 Qoro 12:27). Qaamni waldaa Kristaanaa akka ta'utti akka hojjeetuuf hundumti isaa fi 'buusaa qaamaa' argamuutu irra jiraata (1 Qoro 12:14-20). Akkuma kana amanaan tokko gara bilchina afuuraa guutummaati geesisuu hin danda'u, yoo jiraate amantootni biraan degersaa fi jajjabina (1 12:21-26). Sababa kanaatiin waldaan kiristaana argamuu, hirmaachuu, fi tokkummaa jireenya amanaa irratti roga dhaabbataa ta'uutu irra jiraata. Torban waldaa kiristaanaatti argamuu amantootaaf hiika kan qabu 'barbaachiisaa' qofa miti haa ta'uu malee kan Kristoos kan ta'e Waaqayyoon waaqessuudhaaf, sagalee isaa fudhaachuu fi kan biro wajjin tokkummaa gochuuf fedhii qabaachuutu irra jiraata.
Gara Mana fuula Afaan Oromootti deebi'aa
Waldaa kristaanaatti argamuun maaliif fayyadaa?


text:
Tarfaasaan atileetii ganna mana 20 keessa jiru.Ganna shanii asitti dorgommii biyya keessaatii fi biyya alaatti keessaa mumullachaa oli bahe.Mana barumsaatii jalqabee fiigichaan oluma guddachaa dhufe.
Awurooppaa fi biyya hedduu dhaqee dorgome.Ganna lamaan duratti Kanaadaa dhufe.
Maratoonii kalee Manitoobaatti dorgoman namii 12,000 irratti wal dorgomee isatti 2:38:03.2 moo’e.Qillensa lafaa ka bokkaa, lolaa qabuu keessaa mucucaachaa, dhiba miilaatii malee silaa kana caalaa saati dansaa moohadhaa jedha.
“Saatii kootti hin gammannee lukatti na dhibee dhidhiibachaan bahe kutee bahuu mannaa injifachuu wayyaa jedhee.Uumamta bahee na simatee baayyee tokko isaan galfateeffadha.Lukni baayyee na dhukkuba ture.Ummata keenna biyya keessatti dararama jiru sammu keessa godhahee dorgommii kutee bahuu hin barbaannee.”
Tarfaasaan rekoordii haaraa qabaachuu baatullee maratoonii km 23 asiin duraa saatii 1:03 moo’e.
Namii kun egerii Kanaadaaf dorgomuu barbaada.Ji’a lamaan duubatti dorgomii magaalaa Quebec City jedhan Kanaadaatti dorgomaniif f kurfoo jira.
Gama kaaniin ammoo Tarreessaan bara 2012 keessaa Amerikaa godina West Virgina keessatti dorgommii baddaa keessa dorgoman iratti isaa fi miilotii isaa karaa milikeeta karaa irra fiiganii hin qamne irraa badanii barbaadaa saatii 8 caalaatiin argan xuyyuuraan barbaadanii argan.
“Ijoollee afur akkuma ko haaraa ka tahan daandiitti deebina yoo jennu daandii arguu dadhabde.Isaan nama afur ka anu fuudhee bade.Atoo isaan na faana baduu baatanii meeshaa qabaachuu baatanii anilee hin argau ture.”
Dorgommiin Manitoobaa ta Tarfaasaan moo’e IAAF qopheessee 39essoo.


text:
Seminaarin Kanneen Yunaaytid Isteetsitti Baratan Muuxanno Irratti Waljijjiiran Finfinneetti Geggeeffamaa Jira
Kanneen Yunaayitid Isteets keessatti leenjii fi barnoota fudhatan – lammiwwan biyyoota Afrikaa kan irratti muuxannoo wal-jijjiiran, seminaarri guyyoota sadii Finfinnee keessatti jalqabamee jira. Biyyoota Afrikaa 10 keessaa kanneen walitti-dhufan – namoota Yunaayitid Isteets keessatti baratan yokaan leenjii fudhatan tu seminaarichatti hirmaata. Gabaasaa Eskindir Firew, Finfinnee irraa erge, Namoo tu dhiheessa.


text:
Walfalmii foddaan haabanamuufi hinbanaminii konkolaataa keessatti ka'u, mallattoolee dhibee 'TB' faalamaa dhibechaarratti mul'atuufi walfalmii maatii gidduutti ka'u takka utaalloodha takka qorra jedhamu, mana yaalaas dhaqamee wal'aansa erga argatanii dawaa fudhachuu eegalanii, dawaa addaan kutuun dhibechaaf caalaa saaxilamaaa adeemuu namootaafi kkfn rakkoolee tatamsa'ina dhibichaatiif sababa ta'an bifa diraamaafi faaruutiin dhiyaatanii, hubannoo hawaasaa gabbisuufi haalli qabatamaa hawaasa keessatti mul'atu argisiifameera.
Waltajjiin Yaa'ii qorannoo 'TB' 12fafi kabaja guyyaa 'TB' addunyaa galmaa Yunivarsitii Finfinneettii Kibxata darbe qophaa'e qorannoowwan dhibicha dhabamsiisuufi to'achuun danda'amurratti qorattoota garagaraatiin dhiyaatanii irratti mari'atamaniiru.
Ministir Deetaan Ministeera Eegumsa Fayyaa Dr. Kabbadaa Warquu akka jedhanitti, kaayyoon waltajjichaa dhibee 'TB'rratti to'annoo babal'ina dhibichaarratti hanqina mul'atu, qorannoofi qo'annoodhaan akka deggaraman gochuu, hojmaata haarawaa qindoominaafi haala hundumaa hirmaachiseen hojiirra oolchuun, tatamsa'ina dhibechaa hir'isuufi. Akkasumas, tajaajila kennamurratti caalaa akka xiyyeeffatamu hubachiisuufi jijjiirama ilaalchaafi hojmaata haaraa hojiirra oolchuun manii qabametti akka qajeelu gochuufi.
Akkasaan jedhanitti, biyyoota addunyaa dhibichi keessatti babal'ate 30 keessaa Itoophiyaan tokko yoo taatu, ittisaafi to'annoo dhibichaaf xiyyeeffannaan addaa kennamee irratti hojjetamaa jira. Qaama karoora damee fayyaa kan ta'e karoorri dhibee 'TB' ittisuufi to'achuu, Itoophiyaa dhibee 'TB'rraa walaboomte uumuuf ciminaan socho'amaa jira.
Akka ibsaasaaniitti, mootummaan hojiilee dhibicha dhabamsiisuuf hojjechaa jiru keessaa dhaabbilee fayyaa wal'aansaafi qorannoo dhibichaa babal'isuu, dawaaleefi teknolojiiwwan qorannoo barbaachisoo ta'an dhiyeessaa jira. Dhaabbilee fayyaa qorannoo dhibee 'TB' dawaa dandamatu babal'ifamaa jiraachuu eeranii, tajaajilli kunis hospitaalota 46tti kennamaa jira.
Dhibee 'TB' dawaa dandamatu adda baasuuf dhaabbileen tajaajila laaboraatootii kanaa kennan sagal ga'uu himanii, teknolojii kanaaf barabaachisaa ta'es dhaabbilee fayyaa 146f dhiyeessuun tajaajilli kun kennamaa akka jiru dubbataniiru.
Biyyattiitti dhibeen 'TB' dawaa dandamatuu mudachuun yaaddoo akka ta'e eeranii, to'annoofi ittisa dhibechaarratti hirmaannaa hawaasa hundaafi dhaabbilee tajajajila kana kennan babal'isuu barbaachisa jedhaniiru. Qorattoonnis gahee isaanirraa eegamu akka bahatan gaafataniiru
Bakka bu'aa Dhaabbata Fayyaa Addunyaa Dr. Akpaka A. Kalu wantin diraamaafi faaruu dhiyaaterraa hubadhuu “fala barbaachuuf wayita bo'amuudha” jedhanii “tatamsa'ina dhibee 'TB' dhaabuuf haa tokkoomnu” jedhaniiru.
Dr. Kaaluun waggootaa 70 dura abbaansaanii dhibee TBtiin du'uu yaadachiisanii, waggoota 70 booda namni kamiyyuu dhibee TBtiin du'uu hinqabu jedhanii, du'i dhibichaan mudatu kamiyyuu ragaa dadhabina keenya mul'isuudha. Teknolojiifi qabeenyi utuu jiruu namni kamiyyuu dhibechaan du'uu akka hinqabne eeraniiru.
Akkasaan jedhanitti “Itoophiyaan fooyyessa qorannoo dhibicha to'achuuf taasisuusheerratti gaaffii hinqabu” jedhanii miidhaafi du'i qaqqaabuu biyyattiitti hir'achuu ragaa bahanii, lammiilee biyyattii kuma 100 keessaa namoonni 26 dhibechaan ammayyuu du'aa jiru jedhan.
Guyyaan dhibee 'TB' addunyaa dhaadannoo “Tatamsa'ina dhibee 'TB' tokkummaan haa dhaabnu” jedhuun kabajameera.
Balballoommi Oduu
Dabalaa Taaddasaatiin


text:
Mootummaan Itiyoophiyaa labsii yeroo hattattamaa baatiilee ja’aaf biyyattii ittiin bulchaa ture, baatiilee afur ka biroodhaaf yeroo dheeressee jiru kanatti, paartiileen mormitootaa biyyattii keessatti galmaawanii soch’an akkamitti hojjetaa jiran? Marii siyaasaa paartii aangoo harkaa qabuu fi paartiilee biyyattii 21 gidduutti geggeessamaa ture keessaa ka dhiheenya bahe – gamtaan Medrek, waa’ee marii kanaaf egeree biyyattii maal jedha? Kan yeroo ammaa as Yunaayitid Isteets dhufanii jiran – itti-aanaa dura-taa’aa fi itti-gaafatamaa quunnamtii uummataa Medrek – akkasumas - ittii-aanaa dura-taa’aa Koongiresa Federaalawa Oromoo – Obbo Gabruu Gabre-maariyaam haasofsiisnee jirra.
Kana cuqaasuudhaan gaaffii fi deebii guutuu dhaggeeffadhaa


text:
Taammanaa Bitimaa irraa
Seenaa saba Oromoo fi Oromiyaa keessatti waggalee 140-n dabran kanneen keessa, ajeechaan suukaneessaa fi dhumaatiin bineessummaa irratti hundaawe hedduun adeemsifamee jira. Ammoo, dhumaatiin gaafa 02. 10. 16 Ayyaana Irreechaa irratti, magaalaa Bishoofuutti adeemsifame kun dhumaatii addaati. Eeyyee, gitoonni bittee Habashaa kanneen dhufaa dabran, dhumaatii jibbisiisaa kana caaalu uummata Oromoo fi uummatoota Kibbaa irratti oofanii jiru. Garuu, isaan sun mannneen dukkanaa keessa taa’anii, bara dukkanaa san dukkana uufatanii kanneen adeemsisani. Inni barana faashistoonni Wayyaanee jedhaman Bishooftuutti adeemsisan kun bara ifaa kana keessa, otoo ijjeen uummatoota addunyaa fagomuldhiftuun (tiibiin) isaan daawwachaa jiraniiti. Erga Olompiyaa Riiyoo irratti Fayyisaa Leellisaa Oromiyaa teenya ramaanii (kaartaa) addunyaa irra kaayee asii, ijji addunyaa gara keenyas ilaalatuma jira. Yeroo fi haala akkanaa keessatti, dhumaatii akkanaa Wayyaanonni adeemsisuu isaanitu adda isa taasise. Amma Oromoo fi uummatoota Toophiyaa mara qofaa miti kana Wayyaaneen: “muu badi! Akkuma ati dhiiga ilmoo namaa dhangalaafte kana, mee Waaqni dhiiga kee haa dhangalaasu!”, jechuun isa abaaraa jira.
Ayyaanni Irreechaa, ayyaana sonaan kabajamaa uummanni Oromoo nagaan yaa’ee, nagaan Waaqa ofii galateeffatu. Nagaan bayee ofii isaatiif, biyya isaatii fi biyyalafaa guutuuf: nagaa, walkabaja, waldandeettii, finnaa fi badhaadhina kadhata. Eekaa,coqorsa asxaa jireenyaa fi asxaa nagaa, daraaraa asxaa jaalalaa qabatee buqqaayee bawuun Waaqa Tokkicha san kan dabreef galateeffatee, kan dhufuuf kadhata. Malkaan Irreechaa malkaa waayyuu (“holy“) waan taheef, Oromoon eeboo fi shootala qabatee achitti hin bawu. Haatahu malee, Wayyaanonni nagaa fi safuu hin beekne, qawwee fi taankiin, helikoptaraa fi gaazii boochisaan Ayyaana Irreechaa-tti yaatee, uummata Oromoo coqorsaa fi daraaraa qabatee yaa’utti dhukaasisuun galaafatte. Wayyaaneen waan kana gooteef: uummata Oromoo mara, uummatoota Toophiyaa mara, uummatoota addunyaa maraa fi Waaqa dallansiisuun of abaarsiftee jirti. Amma nuti Oromoonni jara Waaqaa fi lafaan abaarameen, nama Waaqaa fi lafti jibbeen gonkumaa hin bitamnu! Waaqaa-lafti waan nu cinaa jiraniif, alaa-manaa olkaanee bineeyyii kanneen ofirraa darbachuun of-bilisoomsuu qabna!
As irratti waan jala harriqamee ka’uu qabu tokkotu jira. Abukaatonni, abbootiin seeraa fi ogeeyyiin seeraa kanneen Oromoo fi firoottan Oromoo tahan, manneen seera addunyaatti dureewwan TPLF dhiyeessuun daran barbaachisaa dha. Durreewwan Wayyaanee kun dhiiga uummata Oromoo akka lolaa Adoolessaatti dhangalaasanii, addunyaa keessa deddeemanii olola afuufuu fi bashannanuun dhaabachuu qaba. Bakka adeeman hundatti foolisoota biyyoota keessa deddeeman saniin adamsamanii qabamuun manneen seeraatti dhiyaachuu qabu. Kana Oromoonni waayee seeraa baratanii fi beekan hojii isaanii isa hangafa godhachuun duukaa-bu’uun dirqama Oromommaa ti. Irreechi Bishooftuu kun waan hayaata (“heritage“) ilmoo namaa tahuun dhaabbata UNO kan: “United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization – UNESCO” jedhamuun galmeeffameef, hojii kana kan durattii irra amma abbootii seeraa kanneen Oromoo fi firoottan isaanitiif salphisuu dandaya. Egaa, akkumma Oromoon: “abbaan iyyu malee, ollaan namaa hin birmatu” jedhu san jabaannee, waljajjabeessaa irratti hojjachuun dirqama keenya.
Amma nuti: “ni turra“, “waa eegna“-llee jinnu Wayyaaneen waa nu hin tursiftu; waa nu hin eegsiftu. Karaa hundumaa nutti cuftee, lafa irraa nu duguugdee dachee teena jituu tana, Oromiyaa, kan dandeesse ofii dhaaltee kan dadhabde immoo yeeyyiiwwan addunyaa kanneen akka ishii kan maqaleen isaanii “inbastaroota” jedhamutti gurgurachuu feeti. Kun “ni feetii” otoo hin taane, qaata jalqabdee jirti. Kanaafi kan ishiin Irreecha Harsadii irratti guyyaa tokkicha keessatti Oromoota 700 ol galaafattee, kanneen kumaatamaan lakkaawaman madeessitte. Kana oggaa jennu Oromoota ishiin baatiiwwan kurnan dabran keessa kanneen kuma-tokkoo-ol (1000 +) tahan galaafatte, otoo hin irraanfatini. Egaa, kana booda ishiif dhumeeraa,bilisummaan Oromoo fi walabummaan Oromiyaa dhiyaachaa jira. Kanas irra caalaa shaffisiisuuf, wanneen nuti Oromoonni dirqiin gochuu qabnutu jira. Nuti harka duwwaa baanee, hiriira akka hin goone, afaaniin mitii gocha ishii kan ifa jiruun akka meeshaa waraanaa qabanneetoo baanu nu gochaa jirti. Dureewwan ishii shiftoonni fi sammudhabeeyyiin kun dirqumaan gara qabsoo hidhannootti nu dhiibaa jiru. Eekaa, erga ishiin kana barbaaddee nuti bosonaa fi daggala Oromiyaa manneen keenya taasifachuu qabna. Laggeen, gaarran, bowwaalee fi sululawwan Biyya Gadaa qeyee nuuf tahu jechaa dha. Ammaan tana nuti leencota, qeerransoota fi gichilloota Biyya Haadha Siiqqee: jaalleewwanii fi koodeewwan taasifachuu malee, waa tokkollee filmaata biraa hin qabnu. Kana achuma gara seenaa keenyaatti deebinee, waa irraa waraabbachuutu nu baasa. Bara Xaaliyaanii oggaa dureewwan warra Habashaa kan Hayila Sillaaseen durfaman Oromiyaa kolonii isaanii fi biyya isaanii, Biyya Habashaa qarriffaa faashistoota Mosolonii keessatti dhiisuun gara Oroppaatti baqatan, Garasuu Dhukii kan uummata Oromootiin Qeerransa Dhukii jedhamu, namoota jaha wajjin (torba tahanii jechaa dha) bosona Baddaa Qeerroo lixee, booda waraanaa loltoota kuma shantamii lama (52 000) of-keessaa qabu horachuun, koloneeffattoota Faranjii uummata isaa irraa hariye. Galata Waaqa amma harmeen teenya, Oromiyaan, qeerrolee fi qarreewwan kumaatama hedduun lakkaawaman qabdi. Maarree, yaa qeerransoota Qeerroo fi yaa qeerrantiiwwan Qarree leenchonni, qeerransoonni fi gichilloonni: bowwaa Mogorii fi bowwaa Nyamar, bosona Jibaati fi bosona Ammayyaa, bowwaa Carcarii fi bowwaa Dalloo, laga Gibee fi laga Waabee, laga Gannaalee Dooriyaa fi laga Dhiddheessaa, laga Soorgabbaa fi laga Baaroo faa sagalee jaalalaatiin “mee koottaa nutuu jirraa!”, jechuun isin waamaa jiru!
Yaa Oromoo koo: “kun mishaa dhaa, qawweewoo hin qabnuu eessaayyi arganna?” naan jettu taha. Amma akka dubbiin nutti hin dheeranneefan, waanan kanaan dura jedhe tokko as irratti isiniif tuqa: “Qawween eessaayyi dhufa?“, naan hin jedhinaa, qawween Oromiyaa keessa ciisaa jiraa! Uummata bilisummaa ofiitii ijaaramee, tokkoomee ka’eef: qottoon, dongoraan, doomaan, cakiin, halbeen, haamtuun, maarashaan, cuubeen, eebboon, shootalli, shimalli, mancaan, gajaraan, manshiin, jaafgaan, hordaan faayyuu qawwee dha. Gabrichi abbaa-gabraa irraa hidhannoo isaa hiikkatee of-bilisoomsuun namaanis, Waaqaanis eebbifamaa dha!”* Eeyyee, Dhumaatii Gaafa Irreechaa kanaan booda, eebba namaa fi eebba Waaqaa kanatu waanbadeewwanii fi bulguuwwan warra Wayyaanee irraa: qawwee fi taankii, boombii fi kanneen biroo mara akka irraa hikkannee of bilisoomsinuuf, hamilee fi seexaa nuuf keennuun ol nu kakaasa!
Armaan olitti akka meeshaa waraanaa isa Wayyaaneen Oromiyaa guutuu keessa tuullatte kana jalaa fudhannee, irraa hiikkannee of-bilisoomsinu kaaseen ture. As irratti wanna meeshaa waraanaa kam irrayyuu caalu, tokkon kaasuu fedha. Tukkummaan Oromoo meeshaa waraanaa isa kamuu akka caalu, irraanfachuu hin qabnu! Hardha galata Waaqaa tokkummaan keenya fiOromummaan keenya hedduu nuuf cimee jira. Tahus irra cimsuu, san caalayyuu ciccimsuu nu feesisa! Kana irratti dabalamees sirriitti bakka hundaa fi akka hundaatti ijaaramnee wal-ijaaruun sonaan barbaachisaa dha. Uummata of-beeke, of-ijaare, tokkoome, hidhatee olka’e humni isarra aanuu hin argamu!
Dhumaatii Gaafa Irreechaa kana booda jiraa Oromoo dhiisatii du’aan Oromootu Wayyaaneen bitamee hin bulu. Barreeffama kiyya isa hardhaa kana waanan kanaan dura barreesse, tokko keessaan isiniif kaasee xumura. “Ammaan booda laftii fi namni, gaarranii fi laggeen Oromiyaa marti diina qawween nu irra taa’ee dhiiga ijoollee teenyaa dhangalaasu kanatti ni ka’u. Laggeen Oromiyaa diinni waraabbatee irraa dhugu dhiiga itti-tahu. Margii fi furri inni irra deemu qoree laaftoo itti-tahuun isa waraanu. Biyyee fi cirrachi inni irra ijjatu barbadaa tahuun isa waxalu. Qilleensi Oromiyaa inni fuunfatu summii isatti taha! Nama Oromoo dhiisitii horii fi bineeyyiin Oromiyaatuu tokko tahuun isa diru! Ammaan booda namaa fi lafa Oromiyaatu, Ayyaanaa fi Waaqa Oromootu ijoollee Oromootiif iyyee iyya dabarsa! Erga Waaqni fi Lafti nuuf iyyee iyya dabarsee, guyyaan bilisummaa fi walabummaakeenyaa dhiyaachaa jira jechaa dha!”**
============== Hubachiisa Miiljalee ==============
** Taammanaa Bitimaa: “AMMAAN BOODA JIRAA OROMOO DHIISITII DU’AAN OROMOOLLEE HARQOOTA GABRUMMAA HIN BAATU”, Ayyaantuu.com, 05. 01. 16


text:
Archive | Oromia
Waamicha Hawaasaa Oroomoo Waashingitoonii fi Nannoo Jiraataniif
Waamicha Hawaasaa Oroomoo Waashingitoonii fi Nannoo Jiraataniif Eebba Kitaaba Afaan Oromoo – “GAAF-TOKKO”
STN Star Television Network – Daandii Bosontuu
Sagalee Qeerroo Bilisummaa Oromoo, Waxabajjii 23, 2017
#FalmaaOromoo-Ambootti mormiin akka dallaatti ijaarmee Agzin guyyoottan lamaan darbe ittifamaaa ture
#FalmaaOromoo-Ambootti mormiin akka dallaatti ijaarmee Agzin guyyoottan lamaan darbe ittifamaaa ture toftaa isa jijjiiruun guyyaa 16/10/2009 Jimaata har’a sa’a 10:00 irratti # mana kuusaa irishaa sebil foddaa isa caccabee jira, # selam Bus tokko hojii ala gochuuf federal police fi Oromiya police irratti Dhakaan midhaan irra ga’ee jira # benizil jarkana dhan qopha’ee ture. Xiqqoof […]
RSWO – Waxabajjii 22, 2017 ODUU, QOPHII ARGAAF DHAGEETTII DHAAMSA RSWO
SBO: Sagalee Bilisummaa Oromoo, Waxabajjii 23, 2017
Sagalee Qeerroo Bilisummaa Oromoo, Waxabajjii 22, 2017
JECHOOTA HOJIIF BARBAACHISOO: Kutaa Tokkoffaa
JECHOOTA HOJIIF BARBAACHISOO: Kutaa Tokkoffaa Taammanaa Bitimaa irraa DURADUBBII Dubbiftoota barreeffata kanaa jaalatamoo fi kabajamoo, kunoo mataduree kanaa olitti agartan jalattan waa isiniif dhiyeessaa, mee na hoofkalchaa! Namni waan waraqaa fi qalama wajjin walqabatu hojjatu: barreessaa fi barreessituun, qorataa fi qorattuun, lallabaa fi lallabduun, galmeessaa fi galmeessituun, gabaasaa fi gabaaftuun, gulaalaa fi gulaaltuun, gaazexeessaa fi […]
Guddina Wayyaanee Uummata Miliyooni 10 ol Beelaaf Saaxile
Guddina Wayyaanee Uummata Miliyooni 10 ol Beelaaf Saaxile. Baarentuu Gadaa Abbootin irree,saamtonni fi koloneeffattoonni hunduu waan ofii haasa’an malee isa namni biraa jedhuuf gurra hin qaban. Dhugaa kamuu arganii dhagahanis hin amanan, ykn hin fudhatan. Beekaan isaanuma, kan dhugaa dubbatuu fi ummataaf yaadus isaanuma. Isaaniin mormuun, kun sirrii mitii, sirreeffadhaa isaan jechuun isaanif du’a. Dogongora […]
SBO: Sagalee Bilisummaa Oromoo, Waxabajjii 21, 2017
Sagalee Qeerroo Bilisummaa Oromoo, Waxabajjii 20, 2017
OMN: Xiyyeeffannaa Waxabajjii 19, 2017 – Gaaffiif Deebii Habtaamuu Lamuu fi Gammachuu Dhaabaa wajjin
Diyaaspooraan Oromoo Murna Dhiiga Ummata Oromoo Dhangalaasaa Turee fi Jiru Waliin
Diyaaspooraan Oromoo Murna Dhiiga Ummata Oromoo Dhangalaasaa Turee fi Jiru Waliin Ayyaana Gaggeeffatu, Sirbuu fi Dhiichisu Innuu Diina Oromoo Ti! Baarentuu Gadaa Irraa Wayyaaneen waggaa waggaadhaan guyyaa diyaaspooraa jettee erga holola eegaltee waggoonni muraafni lakkaawwamaniiru. Baranni waggaa 3ffaadha. Murni tun guyyaa kanaan dahattees ilmaan sabootaa dararaa ishii baqatanii biyyaa bahanii fi sababoota adda addaatin biyyoota alaa […]
ONN: Oduu Waxabajjii 18, 2017
OMN: ከቀድሞው የአንድነት ድርጅት የህዝብ ግንኙነት ኃላፊ ከአቶ ሀብታሙ አያሌው ጋር የተደረገው ቃለምልልስ ክፍል 2 (June 17, 2017)
Note: This is the first person who recognizes the Oromo agony in that country out of some 30 million Amhara people. Long live Ato Habtamu, you may be the bridge
SBO: Sagalee Bilisummaa Oromoo, Waxabajjii 18, 2017
Hoggu If Ijaaruun Dhaaba Qabsoo teenyaa, Bulchiisa Gaarii Sobaa Ijaaruun Wayyaane Ummata Oromo Hifachiifte
Saphaloo Kadiir irraa (kichuu) — Suudanitti, Liibiyatti, Masritti, Zaambiyatti, Ugaandatti, Sa’uditti, Yamanitti, Soomaliyaaf Jibuutitti, gammoojjii keessatti, garba irratti, biyya keessatti…. asitti achitti dargaggoon Oromoo dhuman, du’an, manca’an…. Garuu hanga yoom? Hanga yoom dhumaatii dargaggoota Oromoo qofa himaa jiraanna? Minilik oromoo fixe, Haylasillaaseen oromoo fixe, Dargiin Oromoo fixe, wayyaanee oromo fixxe. Nuti dandenyee nama fixuu dadhabnuus […]
The Five Oromo Economic Empowerment Policy Principles for Enduring Development
Seife Nebelbal Radio, June 16, 2017 and Simbirtuu
OMN- Qophii Xiinxalaa, Waxabajjii 16, 2017
OMN- Qophii Xiinxalaa (LIVE) Wax 16, 2017 from Oromia Media Network on Vimeo.
Kanneen Fooliin Oromummaa isin irraa Urgaawu Cufaaf!
Kanneen Fooliin Oromummaa isin irraa Urgaawu Cufaaf! Waaqoo Nooleetiin Tibba kana Perezedaantiin mootummaa naannoo Oromiyaa baanamu Lammaa Magarsaa Sochii warraqsa Biyyoolessaa FXG Qeerroon Dargaggoonni Oromoo fi Ummanni Oromoo bal’aan taasisaa turee fi jiruun fakkaattotaa fi gooftolii isaa Wayyaanee waliin dhiphuu hamaa keessa seenuun warraaqsa Bilisummaa Ummanni Oromoo taasisaa jiru kana gar-dabarsuuf olola afan-fajji oggaa xibaaru […]


text:
1Hegaappe guyyiyan, Yesuusi Xibiriyaadoosa giyo abbaa lanqqiyan ba erissiyo ashkkaratuyyo naa77anttuwaa beettiis. I etau hagaadan beettiis. 2Simoon PHeexiroosinne mentte giyo Toomaasi, Qaana Galiilappe yiida Naatinaa7eeli, Zabddiyoosa naatinne Yesuusi erissiyo ashkkaratuppe hara naa77ati issippe de7oosona. 3Simoon PHeexiroosi etau, “Taani mole oiqqanau bais” yaagiis. Yaagin eti, “Nuunikka nenaara baana” yaagidi, kiyidi wolwoluwaa giddo gelidosona; shin eti he gallassi qammi mole ainne oiqqibookkona. 4Maallado wonttaara awai kiyanaappe kase, Yesuusi abbaa gaxan eqqiis; shin erissiyo ashkkarati Yesuusa gididoogaa eribookkona. 5Yesuusi eta, “Naatoo, mole oiqqibeekketiiyye?” yaagiis. Yaagin eti zaaridi, “Ainne oiqqibookko” yaagidosona. 6I zaaridi, “Intte gitiyaa wolwoluwaappe ushachcha baggakko yeggite; amaridaagaa intte oiqqana” yaagiis. Hegaa gishshau, gitiyaa ushachcha baggakko yeggin, molee darido gishshau, goochchi kessanaagee eta xooniis. 7Yesuusi siiqiyo ashkkarai PHeexiroosa, “Hagee Godaattennee!” yaagiis. Simooni PHeexiroosi Godaa i gididoogaa siyido wode, kallo de7iyo gishshau, ba maayuwaa maayidi, abbaa giddo guppi geliis. 8SHin hinkko erissiyo ashkkarati molee kumi uttido gitiyaa goochchiiddi, wolwoluwan abbaappe gaxi kiyidosona; eti abbaappe naa77u xeetu wara keenaa haakkidi de7oosonappe attin, keehi haakkidi de7okkona. 9Eti abbaappe gaxi kiyido wode, xiixinttaa bonqquwan molee de7iyaagaanne oittaa be7idosona. 10Yesuusi eta, “Ha77i intte oiqqido moliyaappe amaridaagaa hammite” yaagiis. 11Simoon PHeexiroosi wolwoluwan gelidi, xeetanne ishatamanne heezzu wogga moleti kumi uttido gitiyaa goochchidi, abbaappe gaxi kessiis; molee hegaa keena daro gidinkka gitee daakettibeenna. 12Yesuusi eta, “Haa yiidi, qan77iyaa qan77ite” yaagiis. Erissiyo ashkkaratuppe issoinne, “Neeni oonee?” giidi a oichchanau xalibeenna; aissi giikko, Godaa i gididoogaa eti eridosona. 13Yesuusi yiidi, oittaa ekkidi, etau immiis; moliyaakka hegaadan immiis. 14Yesuusi haiquwaappe denddidoogaappe guyyiyan, ba erissiyo ashkkaratuyyo beettishin hagee heezzantto. 15Eti qumaa miidoogaappe guyyiyan, Yesuusi Simoon PHeexiroosa, “Yoona na7au Simoonaa, tana hageetuppe aattada siiqai?” yaagiis. Simoon PHeexiroosi, “Ee Godau, taani nena dosiyoogaa neeni eraasa” yaagiis. Yesuusi a, “Ta dorssa marata heemma” yaagiis. 16Yesuusi qassikka, “Yoona na7au Simoonaa, tana siiqai?” yaagiis. Simoon PHeexiroosi, “Ee Godau, taani nena dosiyoogaa neeni eraasa” yaagiis. Yaagin Yesuusi, “Ta dorssata heemma” yaagiis. 17Yesuusi heezzanttuwaa, “Yoona na7au Simoonaa, tana dosai?” yaagiis. Yesuusi heezzanttuwaa Simoon PHeexiroosa, “Tana dosai?” yaagidi oichchido gishshau, PHeexiroosi azzanidi, “Godau, neeni ubbabaa eraasa; taani nena dosiyoogaa neeni eraasa” yaagiis. Yaagin Yesuusi, “Ta dorssata heemma. 18Taani neeyyo tumaa odais; neeni wodallatettan de7iyo wode, ne xeessan qabattuwaa nerkka gixxada, neeni koyidosaa baasa. SHin cimidoogaappe guyyiyan, ne kushiyaa micca bessaasa. Nena hara urai gixissees; neeni dosennasaakka efees” yaagiis. 19Yesuusi hegaa PHeexiroosi ai mala haiquwaa haiqqidi, Xoossaa bonchchissanaakkonne erissanau giis; qassi hegaa giidoogaappe guyyiyan, Yesuusi PHeexiroosa, “Tana kaalla” yaagiis. 20PHeexiroosi guyye simmidi, Yesuusi siiqiyo erissiyo ashkkarai baappe guyyeera yiyaagaa be7iis; he erissiyo ashkkarai, kahuwaa miyoosan Yesuusakko shiiqidi a, “Godau, nena aatti immanai oonee?” yaagidaagaa. 21PHeexiroosi he erissiyo ashkkaraa be7idi Yesuusa, “Godau, ha bitanee qassi waananee?” yaagiis. 22Yaagin Yesuusi a, “Taani yaana gakkanaassi i de7ana mala taani koyikko, hegee nena ai metii? Neeni tana kaalla” yaagiis. 23Hegaa gishshau, he erissiyo ashkkarai haiqqenna giyo haasayai ishanttu ubbaakko gakkiis; shin Yesuusi, “Taani yaana gakkanaassi, i de7ana mala, taani koyikko, nena ai metii?” giidoogaappe attin, “Haiqqenna” gibeenna. 24He yohuwaabaa markkattidaageenne qassi hegaa xaafidaagee he erissiyo ashkkaraa; a markkatettai tuma gidiyoogaa nuuni eroos. 25Yesuusi oottido hara darobaikka de7ees; ubbabai huuphiyan huuphiyan xaafettiyaakko, xaafettiya maxaafatuyyo ha mule sa7ai gidanabaa taayyo milatenna.
Copyrighted Material
Learn More


text:
Akka nu beelofnu kan nu godhe diina.
Nu beela yoom beekna jaarraa tokkoon dura?
Badhaadhaa dha turre kan caallu hundaa irra.
Minaan dilbii taa’aa dhadhaan waggaa torba,
Oromoon eessatti beela buba qaba?
Kara deemaa hundaa Aannan unachiisee,
Tumaalessa qalee kan fedhe nyaachisee,
Garacha uffachuu loon dhibba bobbaasee,
Kana ture aadaan isaa kan diinni balleesse.
Nu beela yoom beekana jaarraa tokkoon dura?
Akka nu beelofnu kan nu godhan jara.
Meeshaa hammayyatiin nutti gad-duulanii,
Beekaadhaaf wallaalaa keenya ajjeesanii,
Kan qabnu saamanii,
Biyyaas nu dhaalani,
Xannee isaan qabe nutti hobbaafatanii,
Dhukkuba daddabboo nutti facaasanii.
Dachee fi Burqaa keenya nu jalaa gogsanii
Ibiddaaf qottoodhaan Bosona fixanii,
Akkanaani egaa beela kan fidani.
Biyya keenya dhaalan irraas nu oofanii,
Qabeenya uumamaas beekaa manccaasanii,
Dhukubaa fi beelaaf nuun nu saaxilanii,
Akka humna dhabnu beekaa nu godhani.
Warra garaaf bulan of jala qabanii,
Nagaa dhaaf tasgabii tasa nu dhorkanii;
Walii galtee keenya tooftaadhaan diiganii,
Akka humna dhabnu shira dalaganii.
Aadunyaa goyyoomsuun arraba tolanii,
Akka nuun beelofnu beekaa taasisani.
Horiidhaaf bineensi sinbirri ille hinhafnee,
Dache lafa keenya kan waa isaan hin goone,
Bosona daggala duudaa homaa hinbeekne,
Mana Oromtichaa kan nuti ijaarranne,
Martuu yakkamanii,
Biddaan gubamani.
Qilleesuu rakkatee hogguyyuu rasaasaan,
Samii irraa oliif gadi yoo dhukaa itti roobsan.
Lageen sum’eessanii saabbaa Industriin,
Bishaan uumamaa illee mancasanii Xuriin,
Egaa maaltu hafe? waa sagal lafa irraa,
Yoom himamee dhuma yakkii badiin jaraa?
Akka ol-hinjennef gar-gar nu qoqqoodhuun,
Shira akkanaatiif toftaa garaa garaan,
Summ’ii dhibee hamaa nukeessa owwaaluun,
Maqaa nu jijjiiruun aadaa keenya faaluun;
Seenaa keenya owwaaluun nutti ololuun faallaa,
Dache qotanne irraatti nu samuu dhaan callaa;
‘Gibiraa’ waa meeqa Buusii dhaaf Ashuuraa,
Jechuun un harkaa coran qabeenya waa maraa;
Beela’an nuun jedhuu? Qaannii hinbeekneen jara,
Beekaa nu beelessuun dalaganii shira.
’’Abalu ni caala inni akkas miti’’
’’Warri kun waa hinbeekan isaan ka biraati’’
Waa meeqa xaxanii gargar nu fageessuun,
Harar, shawaa, Baale, Jimma,---- maal maal jechuun,
Numaan nu cabsanii humna nu dhabsiisuun,
Gidduu hulluuqanii offii gubbaa ba’uun;
Qaamuma tokkocha add adda fakkeessuun,
Dhukkubaan faalanii beelaaf nu saaxilan.
Kana egaa dhugaan isaa ka beela jedhan,
Nuun nu beelessanii itti fayyadaman.
Yoo humna godhanne gaaffii ijaa qabnnuuf
Tartiiba tartiibaan tooftaan nu beelessuuf,
Kaayyoon jara hundaa nuun nu dhabamsiisuuf,
Kan danda’an hundaan lafa irraa nu fixuu,
Kana tooftaan isaanii kan diin nuuf xaxu.
Jala issaaniitti hafnuuf akka ol-hinjenneef,
Of irraa faccisuuf humna hingodhanneef;
Mana keenya diiguun gamtaa keenya cabse,
Akka nu beelofnnu diinatu nu taasise;
Sabboonticha hidhuun dalagaa irraa dhorkuun,
Maatii da’imman isaa gargar tatamsaasuun,
Lafa irraa buqqaasuun qoteebuulaa deegsuun,
Beekaa Oromitichaaf dardara ajjeessuun ,
Beela’an nuun jedhu dhugaa jiru dhoksuun;
Maqaa isa beela’een gowwoomsanii nyaachuun.
Akka walii hingallee dhara meeqa ololee,
Akka loowwan isaatii ilmaan keenya qalee,
Shira isaa dhoksuun toofttaa sagal xaxee,
Isa kaan rasaasaan kaanis balaa fixee,
Kan egaa xanneen inni nu qabat,
Addunyyanyoo beeke tari yoo hubate.
Beelliis tooftaa tokko duula diinaa keessa,
Ittiin nu mo’achuuf godhate meeshaa isaa;
Lafa irraa nu fixee offii biyya dhaaluuf,
Osoo hin dhukaasin tooftaadhaan nu fixuuf,
Shirri kun waa hamaa tooftaa isaanii tokko,
Kana haa hubannu yaa lammii firako.
Guyyaan darbuu hinooluu seenaa dhaaf gaaf tokko,
Hunduu haa iyyannuu hin usin sabako.
Addunyaatti haa himnu yoo uses haa usuu,
Dhugaa haa iyyinu guyyaan haqa haabaasuu.
Lammiin haa caqasnu yakka diinaa kana,
Maaliif akka dhumnu hubachuutii qabna.
Maanguddoo daa’imman mee meeqa owwaalle?
Diinni hamaan kun kan gar jabinaan qale.
Manni haa lakkaawu kaa kan gar-dabarsame,
Bakka firrii hin beeknetti meeqatu ajjeefame?
.
Gamtaa keenya ciruun summi’ii nutti facaasee,
Kutaa gandaan qooduun adda adda babaase;
Sobee isa kaan raajee isa kaan abaaree,
Oromticha cabsee akkanaan weeraree,
Addunyaas dantaa dhaaf arrabaan faajjesse,
Seenaa sobaa umuun maqaa keenyas dhoksee;
Tartiiba tartiibaan lammii keenya ajjeesee,
Kaan ofitt aansee basaasa taasisee,
Kan beekaa itti ta’e sum’iin dhabamsiise,
Aaddaa kabajamaa keenyas owwaalchisee,
Akka nu beelofnu jaratu nu taasise.
Dache nama waliin qotanii rasaasaan,
Waa dubbiin nu dhibdee marsamnee basaasaan,
Jilgeen fachuu baannu hagam tattaafannu,
Meeshaa hammayyaatiif beelaan illee dhumnu,
Daran jabaa ta’ee tooftaan diinaa nutti,
Akka irri hin aanneef akka barbaannutti,
Bakka feene ga’uuf waa meeqat nu dhibe,
Addunyyaas gowwoomsee diinni nutti dabe.
Kaan dantaaf deggaree; kaanis ijaa hinbeenne,
Akkanaani egaa kan nuti beelofne.
Adunyaan osoo agruu akka waan wallaalee,
Har’as waa ta’aa jiru yakka isa garmalee,
Bineensa daggalaa, dacheesaa fi bosona,
Yoo ibdaan guban yoo dhorkan boqonnaa,
Qilleessi manca’ee yoo dhabu qabbaanaa,
Maaf dirmachuu didee iyya nama keenya?
Mee gaafadhaa namuu waan kana addunyaa,
Mootummaan addunyaa kana quba qabaa?
Moo beekaatuma tari irra darba?
Hedduu ibsa baasa waayee beela sabaa,
Waayee Deemokraasiis waa hedduu lallaba,
Madda demokraasii Kan ta’e uumaa isaa,
Yoo waa meeqaan dhumu sarbamu mirgi isaa,
Attamiin addunyaan kanatti callisa?
Mee bakka jirtanii gaaffii kana kaasaa.
Bunaa warqee keenya hinbarbaannu hin jennee,
Leencaaf Arba keenya dho’achuu hin dhiisnee,
Bu’aa Bosona keenyaa akka waan hinfeenee,
Mee maalumaan usan?
Attamiin callisan?
Dhugaa dhaa hinbeeknee?
Yoo inni manca’u maaliif hin iyyine?
Yommuu diinni gubu beekaa ta’e jedhee,
Mootumman wal-ta’e mee maaloo maal godhee?
Maaf akka gubatu maaliif gaaffii hinkaasnee?
Daafii isaa hin beeknee? Maaliif dhimma hinjenne?
Dhumaatii maanguddoo du’a daa’immanii,
Kan hin dhaga’in mee eessa dhaqanii?
Mee martuu wal gaaffaa kaasaa gaafii kana,
Seerri addunyaa dhaa, haqni isaa akkanaa?
Beela’an jechuudhaa al-meeqa odeessuun,
Oduu diinni oofu caalaatti afarsuun,
Maqaa isa beela’een diinaaf waa gumaachuun,
Qooda attamiiti? Kana dha gaafachuun.
Beela’an jechuudhan asiif achi odeessuu,
Beelaan saba dhumu qullaa isaa agarsiisu;
Daa’imni yoo du’u dhiirri yennaa boo’u,
Xannee dhaaf dhukkubaan dache yoo boba’u;
Yennaa sabni dhumu kaans biyyaa ba’u,
Yoo dhiirri maassanu dhabee akka ta’u;
Dache illee rakkatee yoo dhiira rakkisuu,
Maan gubadhe jedhee Ibidda ol deebisu;
Bosonni silaa dhumee ta’uudhaaf gaaddisa,
Waaqin illee rifatee yoom bokkaa itti roobsa.
Addunyyan osoo arguu kanatti callise,
Beela beela jedhee itti iyyuu caalchise.
‘Maallaqaa’ fi meeshaa diinaaf achi guuree,
Meeshaa waraanaatiin daranuu gargaaree,
Kana nyaadhaa jedhe diinaf gargarsa ergee?
Saba xanneen dhumu utuu ilaaluu argee.
Madda beela kanaa eenyutu wallaalee?
Beekaa irra diban; yoo owwaalan malee,
Biyyi hundaan badhaatuu Oromiyaa guddoon
Kan ormaafuu geessu uumamaan badhaatuun
Akka hinbeelofne shira diinaa malee
Mee haqa kana, Eenyutu wallaale?
Oromtichaa mitii ormaafuu kan geessu
Gocha diinaati malee beela’uu hindanseessu.
Madda beela kanaa akka waan wallaalee,
Tooftaan diinaa ta’uu utuu arguu ilaalee,
Ibiddi yennaa roobu akka hin agarree,
Bosonni yoo gubatu karaa sagal tarree;
Qilleessi yoo manca’u rassaatti itti aaree,
Dachees yoo rakkatu ibidda ol-gororee;
Ta’e jehee badii yoo diinni dalagu,
Ijji addunyaa dhaa mee maaliif arguu?
Sbirri kun ifadha beeka hunduu martu,
Xanneen saba fixuu tooftaa gabroomfattuu,
Biiyya dhuunfachuudhaa abbaa biyyaa fixxee;
Xanneen shira diinaati tooftaa diinni xaxxe.
Ashuuraa waa sagal fakkeessaa dhaan saamtee,
Maqaa ‘Gibiraatiin’ sangaa gurgursiitee,
Kan inni qotate irraa guurtee nyaattee,
Beekaa beelesitee ni beela’e jetee.
Maqaa isa beela’een addunyaa kadhattee,
Iittin owwaaluudhaaf hirree ittin cimsate.
Dhukkubaa fi xannee Uummata baraaruuf.
Madda isaa baruudha beelaa saba baasuuf,
Harka ta’uu dhiisuudha warra nama fixuuf,
Demokraasii dhugaa addunyaatti ijaaruuf.
Kan daddabarsaa iyyaa iyya labsaa,
Kan haqa barbaaddan ka’aatii wal-kaasaa.
Harka tokko ta’uun gamtaa keenya cimsa,
Beella dhabamsiisuuf madda isaa gogsaa.
Addunyaatti labsuun tumaatii wal-tumsaa,
Xannee saba irraa akkanatti kaasaa.
Nutu walii gaaddisaa
Nutu beelaa wal-baasaa,
Tumaatii wal tumsaa
Oromticha kaasaa.
Gamtaa keenya cimsaa
Nutu walii gargaarsaa.
Gamtaa keenya cimsaa
Nutu walii gargaarsaa
Nutu beelaa baasaa
Gamtaa keenya cimsa.
Oluma.A 07 05 1969


text:
Oromoo Har’a yeroon kan nu irraa gaafatu
Abara Oluma irraa
Mootummaan Wayyaanee Tigrootaa, yeroodhaa yerootti tooftaa adda addaa baasuudhaan umrii jireenya ishee dheereffachuudhaaf halkanii guyyaa yaaduun ishee eenyu jalaa dhokataa hinta’u. Haaluma kanaan waggaa darbe kana keessa caalaattuu mootummoota adduunyaa dureeyyii maallaqaa fi meeshaa waraan-hammayyaa isheef gumaachan sobaan gammachiisuuf ’’filannoo adda ta’e’’ qopheessine jechuun namoota hedduu dogoggorsuun ishee hin haalamu.
’’Filanoo’’ Wayyaaneen tooftaaf qopheeffatte kun maqaa mormitoota hirmaachisuutiin jaarmota hundee hin qabnee, hedduu sadarkaa gaditti tilmaamte, gartuu Leellistoota Minilikii fi jaarmaawwan haaraa muraasa akka irraa qooda fudhatan afeeruun maamiloota ishee fi gooftowwan ishee keessayyuu warra dhihaa kan ishee muudanii fi ishee jiraachisan sobaan gammachiisuuf kan wiixaname ture.
Haalli tooftaa Wayyaanee kun egaa dhuugaa dubbachuuf yoo jenne kan inni gowwoomse jaarmotaa fi namoota beekaa fakkaatan hedduu ture jechuun ni danda’am.
Har’a illee taanaan yeroo sobni Wayyaanee kun addunyaa guutuutti saaxilamee, daafii filannoo ishee sobaa kanan namoonnii dhibbaawwaniin lakkaawaman rasaasa Wayyaaneetiin guyyaa waareen dhumanii; warrii filannoo ishee sobaa kana irraa qooda fudhatan gartuun bu’aa irraa argachuuf kaachaa turanii, mana hidhaatti nam’anii jiran kanatti; ilmaan Oromootaa hedduun kaan hidhaan, kaan lubnuun darbuun itti gaaga’amanitti; ’’filannoo fakkeessaa kana irraa qooda fudhachuu dhabne’’ jechuun gartuun maqaa dhaaba Oromootiin iddoo qabachuun qabsoo Oromoo hadoochan gartuun tokko tokko kan quba nyaatan ykn gaabban jiraachuun isaanii waan nama ajaa’ibudha.
Saba keenya durattii akka beekaatti fi iddo bu’aatti kan of dhiiheessan gartuuwwan tokko tokko mootummaa wayyaanee caalaatti, waan Wayyaanee bakka bu’an kan isaan fakkeessu jecha dogoggorsaa midiyaa adda addaa irratti maqaa jarmaa Oromootiin yoo dabarsan dhaga’uun, jarreen kun sammuun isaanii eessa akka jiruu fi eenyu akka isaan ta’an nama hubachiisa.
Muuxannoo waggaa 15 irraa argateen Filannoo fi Demokraasiin wayyaanee maal akka ta’ee fi maal akka ta’uu danda’u; Qoteebulaan Oromootii fi barataan kutaa gajjallaa Oromoo hundi haalaan yeroo beeku kanatti; hoggana jaarmiyaa Oromoo guddaa tokkooti kan ofiin jedhan hubannoo dhabuun ykn dantaa dhuunfaan dhugaa dhoksuun har’a illee keessa deebi’uun dogoggoora guddaa yoo dalaguuf yaalan mul’achaa jiru.
Diinni saba Oromoo kan taate; mootummaan wayyaanee nagaa fi demokraasii afaaniin malee hojiidhaan akka hin beekne dhiiga ilmaan Oromoota qulqulluuwwan hedduu dhangalaasuun, kumaatama ukkaamsuun; kumaatamaan mana hidhaatti naquun darartee; barattoota Ormoo guddinaaf tattaafatan qulqulluu mana barumsaa keessatti ajjeestee kan hafans barumsa irraa hariitee, nutti agarsiiftee jirti.
Egaa kana hundumaa utuu agarruu fi utuu beeknuu filannoo Wayyaaneen deemsiftu maal akka ta’eef ta’uu danda’u fagootti hubachuu dhabuun; diina akkasii kanaa wajjin dhiiga ilmaan Oromoo irraatti dhaabbannee maqaa filanootiin sirba ishii kana irraa qooda fudhachuun nu darbe; ’’utuu qooda irraa fudhannee ta’ee bu’aa qaba ture;’’ jechuudhaan akeekaa fi kaayyoo ka’aniif wallaaluun gartuun sagal gaggaban jiraachuun isaanii maal akka fedhanii fi maal akka ta’an ifa isaan baasaa jira.
Deemsi jarreen kan kun bor illee maal akka ta’uu fi maal akka ga’uuf jiru har’a nu agarsiisa.
Waggaa darbe kana keessattii utuu dhiigni ilmaan Oromoo qulqulluu qe’ee isaanii irratti rasaasa diinaatiin dhangala’u al-tokkoof illee addaan hincitin lola’aa jirutti; Qotee bulaa fi barataan Oromoo mana hidhaatti guuramee dararamaa jiru kanatti, ’’Addunyaan geddaramtee jirti.’’ ’’Ethiopia keessatti duubatti deebi’uu kan hin dandeenye boqonnaa haaraatu saaqamee jira.’’ Jechuudhaan gartuun jaarmaa Oromoo diiguug diinatti tooftaan harka laadhachuuf hawwan; namoonni nu qofaatu beekaa bayi’san tokko tokko qaanii malee olola diina anannachiisu oofaa jiraachuu isaanii deddeebisnee argaa turre. Har’a illee qaanii malee itti fufanii jiru.
Keessattuu ABO keessaatti sadarkaa hogganuummaatiin umrii dheeraa kan dabarsan Obbo Leenco lataa uummata keenya biratti kabajaaf jaala guddaa maqaa dhaaba kanaa qofaan kan argatnii turan ta’uu isaa dagachuu, waan diinni itti ololu qofa dhugaa se’uun dogoggora raawwachuu isaanii kaleessa irra, har’as gochaa faallaa fi diiggaa guddaa hojjechaa jiraachuun isaanii saba biratti mataa duree oduu guddaa ta’ee jiraa.
Obbo Leencoo akka Oromoo tokkootti dalagni isaan kaana dura gaariis haa ta’u gadhee; dogoggoras haa raawwataniis haa dhiisanis; kan darbeef kabjaan utuu taa’uu malanii; yeroo hammaatti kaayyoo dhaaba keeleessa isaan keessatti sadarkaa hogganummaa murteessaa ta’en qabaachuun irratti qoodha fudhachaa turniin faallaa olola ta’e adeemsisaa fi diiggaa guddaa hojjechaa jiraachuu isaanii gadda guddaa ta’ee jira.
Deemsiif yaadni isaanii har’aa kun kaleessa jaarmiyaa kana keessatti badii attamii fi shira hammamii raawwaachaa akka isaan turan kan isaan saaxilaa jurus ta’a. Faallaa kaayyoo kaleessa hordofaa turanii dalaguu fi saba afaan fajjessuuf har’a diiggaa isaan har’a dalagaa jiran dogoggora isaanii kaleessaa irra; inni ammaa saba Oromoo biratti gartuu diinaatti kan isaan ramachiisuu ta’aatti jira.
Gaaffiif deebii Obbo Leencoo Lataa waayee filannoo baradarbbe Raadiyoo Amerika sagalee afaan Oromoo waliin geggeessan keessatti, filaannoon wayyaanee sobaaf duwwaa ta’uun isaa utuu beekamuu; ’’Ethiopiyaa keessatti boqonnaa haaraatu saaqamee jira.’’ jechuudhaan falaasama abjuu mataa isaanii keessatti uummatan ololuun diinaaf ragaa ta’uudhaaf yoo dubbaatan nama kana irraa dhaga’uun qaanessa ture.
Boqonnaa haaraan isaan sammuu isaanii keessatti uuman kun maali irratti akka hundaa’e qabatamaan waan lafa keewwatan garuu tokko illee hin turre. Filanoon sobaa Wayyaanee bardheengaddaa kun kan jalqabaatis hin turre. Garuu maaltu har’a Obbo Leecoon abjoochisaa akka jiruu fi boqonnaa haaraa isaaniif taasisaa akka jiru tari Wayyaanota utuu hin hafin ajaa’ibsiisuun isaa hin hafne.
Akka Oromoo tokkootti qoodi isaan kanaan dura saba isaaniif dalagan, dogoggoras haa qabaatus haa dhiisuu uummata Oromoo biratti maqaa dhaaba kanaan qofaan ulfina ykn kabaja kan isaanii kennisiisu ture.
Haa ta’u mee yeroo ammaatti sagantaaniif kaayyoo dhaaba isaan keessa turanii dogoggora akka ture afaan guutanii yoo dubbatan isaan irraa dhaga’uu Obbo Leenco dhaaba kana keessa hanga yoonaatti qoodi isaanii diiggaa moo ijaarsa ture? Gaaffii jedhu uuma.
Raadio Australia irraa Afaan Oromotiin darbu tokko irratti gaafiif deebii taasisan irratti, akkas jechuun of ibsaa turan. ’’Oromoon Ethipia waliin tokkummaa uummachuun jiraachuun ni danda’ama amantee jedhun qaba.’’ ’’Kana durumaa kaaseen itti amanan ture; garuu dirqama dhaabni koo natti kenne utuman kana qabuun ba’achaa ture’’ jechuun dubbatanii jiru.
Gochaan isaanii hammam kan wal-dhahuu fi wal-falleessu ta’uu isaa nama sammuu qulqulluu qabu jalaa hin dhokatu. Obbo Leenco egaa kaleessa yeroo ABO keessatti hogganuummaan turanitti kaayyoo ofii isaaniitii itti hin amanin Uummata Oromoo barsiisuuf ittin hogganuuf yaalaa turuun isaanii maal akka hojjechaa turanii fi yaada wal-dhahaa akkamii keessa akka turan agarsiisa.
Qabsoo keessatti amantee guutuudhaan kutanoo dhugaa sammuu ofii irra madde hin qabaanne taanaan kaayyoo galiin ga’uuf milkiin jiru maal akka ta’uu danda’u dubbiftoota mana kaanaatiifan dhiisa.
Kaleessa haala wal-dhahaa fi diiggaa akkasii keessa kan turan Obbo Leencoon har’as ammoo akka gorsituu Shanee gumii ta’uudhaan dogoggora lammaffaa dalagaa jiraachuun isaanii badii qaba isaaniin jechaa jira sabni Oromoo. Obbo Leencoonis ta’an sabnii Oromoo kana har’a yeroon hubachuun waan yeroon nu gaafatu ta’ee jira.
Yaada Obbo Leencoo kana kan hordofan kaayyoo Adda Bilisummaa Oromoo kan kaleessaa kan ganamaa sana ganuun faana Obbo Leencoo Lataa kana cina kan hiriiranii fi Adda bilisummaa Oromoo kan ganan fottoqni Shanee Gumii har’a ifatti of baasuun qaanii malee faallaa kaleessaa ololaa fi dalagaatti jiru.
Gartuun Shanee gumii gochaa Obbo Leencoo kaleessaa irraa har’a waan adda isa godhu tokko qaba. Innis gartuun shanee gumii kaayyoo isaanii Ethiopiummaa Oromoo fudhachiisuu ifatti qabatanii socho’uu yoo ta’u; Obbo Leenco garuu akka basastuu tokkootti keessatti dhokachuudhaan dhaaba itti-aanaa hogganummaan keessa turan diigaa turuu issaniitu adda isaan godha.
Murni Shanee Gumii har’a ULFO diiguudhaan kaayyoo bilisummaa Oromoo gadi lakkisuudhaan gartuuwwan faallaa qabsoo ilmaan Oromoo dalaganii waliin wal ta’uun tumsa Ethiopiummaa uumuun Adda bilisummaa Oromoo irraa maquu isaa mirkaseessatee jira.
Daandiitti kaleessaatti akka deebi’anii fi kaayyoo Oromtichaa isa ganamaa, kan bilisummaa fi lubbuun hedduun itti kafalamee sana, sabboontota Oromoo waliin haasa’uun iddootti deebisaatii; addaddummaa ilmaan Ormoomoo gidduutti daafii kanaan dhalate dhiphisaa. Jechuun Oromoota hedduu biraa yaada isaaniif dhihaatu tuffiin deddeebisanii irra taraa jiru.
Oromoon Oromoodhan araara barbaachuuniifi kan dogoggore wal hubachiisuun karaa haqaatti ykn sirriitti wal-deebisuun qabsoo Ormootaa shafisiifuuf qooda hammam akka qabu, sammuu qulqulluun kan yaadu lammii Oromoo kam jalaa dhokachuu hindanda’u.
Haatau malee Murni Shanee Gumii yaada kana akka waan wallaaletti, maal dhibdii filachuun uummata Ormoof deebii kabaja hin qabne deebisaatti jira.
Kaayyoo ganuu isaaniitiin addaddummaa Ormoota gidduutti dhalatee jiru kana akkuma diinonnii keenya kaleessas ta’an har’aa, eessa geessiidhaan gadi xiqqeessanii ilaaluun eenyummaa isanii fi akkuma issan dubbatan kan isaan irra jiran dhimma Oromootiif utuu hin ta’in dantaa dhuunfaa isaanii fi aangoof dhama’uu isaanii agarsiisa.
Yeroo ammaa kanatti yeroo aangoon diina harka jiru kanatti itti gaafatammumman sabaa aangoo kan isaanitti fakkaachaa jiru hoggantoonni murn Shanee Gumii, itti gaafatamummaa amma iddoo itti qabatanii jiran kana eessaa attamiin akka fudhatan waa galagalanii yaaduu illee homaa hin yaalan. Kan nama qaanessu garuu itti gaafatamummaa kana akka aangootti ilaaluun natti hinbu’inaa jechuuf yaaluu isaaniiti. Kun immoo boruu utuu aangoon dhugaa argamee hoggantoonni Shanee Gumii maal akka ta’uu hawwan isaan saaxila.
Egaa kaayyoo kaleessa haquunii fi ganuun diina cina hiriiraa kan jiran murni Shanee gumii kun, karaa ka biraan ammoo kaayyoon ABO akka hin tuqaminii fi tooftaaf jecha qofa diina saba Oromoo kana jala akka hiriiran, qaanii malee ololuuf uummata afaan fajjessuun yaalaa jiru.
Kaayyoo hinganne edda taatanii faallaa qabsoo ilmaan Ormoon kan dhaabbatan diinota Oromoo waliin attamiin walta’uu dandeessan yoo jedhaman ‘tooftaaf’ jechuun qullaa isaanii dhoksachuuf lallabu.
Haqa jiru dhoksuun tooftaadhaaf maal maal kana goone jechuun uumata sobuuf hayaalanuu malee, uummata Oromoo maqaa ABOn gowwoomsuuf milkaayuu hin dandeessan isaaniin jechaaniitti jira sabni Oromoo.
Egaa jaallannes jibbines dhugaan jiru uummanni Oromoo kan inni deggaree fi duukaa hiriire bakka kaayyoon ABO kan haqa irratti hundaa’eef kaayoo inni qabbatteef fudhatamina argateef ta’uun beekamaa dha. Kun immoo uummani Oromoo kaayyoo ABO sirriitti hubatee waan beeku ta’uu nu agarsiisa.
Ummanni Oromoo har’a fakkeessaan hinsobamu. Utuu irraa dibaa fi fakkeessaa olola sobaatiin kan goowwoomu ta’ee jiraatee, diin hagana hinrakkatu ture. Wayyaaneen jaarmaa hedduu dhaabuuf yaaltee ummata Oromoo gommoosuuf garuu takkan illee hin milkoofne.
Egaa murni ShaneeGgumii maqaa malee kaayyoo ABOn ala ABO of fakkeessee diina baatee yoo saba Oromoo bira ga’uuf yaale tufamuuf tuffatamuu irra kan hafee bu’aa hinqabaatuuf.
Filannoon wayyaanee duwwaan sun isaan jala darbuutti hedduu aaruuf gaabbuun dubbachaa kan turan Obbo Leencoo baatii deebisanii deddeebisanii ‚’’Galuunis baddee; maqaan galuutis baddee.’’ Jechuutiin Sabboontota yakka gantummaa isaanii kana morman balaaleffatu turni.
Egaa diina ilmaan Oromoo nyaatu kanaan walta’insa uummachuun qabsoo irraa galanii taayitaa harcaatuu fi fakkeessaa sana wayyaanee waliin qooddachuuf uummata ofii sobuun bor qaanii fi itti gaafatatmummaa isaaniif qaba jedhu Sabboontonnii Oromoo kaayyoo kaleessa manaa ittiin ba’anii qabtanii har’a illee wal’ansoo irra jiran.
Kennataa ilmaan Oromoo lagatti gatanii galuuf karaa danda’amu hundaa tattaafachaa kan jiran murni Shanee Gumii kun jaarmiyaa isaanitti fakkaate uummatanii bakka fedhan galuun mirga isaanii yoo ta’u illee garuu maqaa Adda Bilisummaa Oromootiin daldala hin daandeessan jechuun Addi Bilisummaa Oromoo fi dhaabbonnii bilisummaa Oromootti amanan hundi akkeekkachiisaa jiru.
Wayyaaneen araaraaf Shanee gumii jalaa kan qabuu diddee tuffatteef munri Shanee Gumii kun galu illee kaayyoo haqaa ABO qabachuun ABO kan jiraachisan hogganni ABO dhugaa sabboontonni Oromoo waan isaan waliin hin galleef qabsoon ABO dhaamuu kan hin dandeenye ta’uu waan hubatteef; Shanee tuffachuun iyyaa isaanii galuuf sagal iyyatan gurra dhorkatte.
Haata’u malee Shanee gumii amma illee utuu abdii hin kutin humna qabeessa kan itti fakkaatte; ofii isheefuu hundee kan hin qabne gartuu gabrooffattuu, guboo Nafxanyootaa reeffa Todiroosiif Minilik kaassuu abjootan jalatti galuun Ethioiatti deebi’anii galuuf daandii waan issanii saaqu itti fakkaatee, gorsitummaa warra kaabaatiin wal-ta’iinsa uummanne jechuun dibbee rukutachuun isaanii ilmaan Oromoo biratti isaan tufsiise.
Diina Oromoo kan akka CDU Arbenyooch jedhamanii kaayyoon isaanii inni guddaan gaaffii sabaaf sablammootaa ukkaamsuu; Afaan hojii biyyaattii walii galaa afaan Amaaraa qofa akka ta’uu taasisuu; biyyaatiin akka duriitti ’’Kifilhaagarii’’ kan isaan jedhaniin qofa akka cicciramtee jiraattuu fi Lafa qotee bulaa dureessonni isaanii qofaan maahlaqaan akka fedhan itti ta’an irratti kan kaayyeffatan kanaan wal-ta’iinsa uumuun; diinni ilmaan Ormoo eenyu akka ta’e wallaaluu isaaniis isaan fakkeessa.
Kan darbe irranfachuu qabna kan jedhan dabballoonni Shanee gumii eessaa dhaabbannee kana akka dubbachuu mallu waan hubatan hinfakkaatu.
Dhugaadha yeroo injifannoon wal’aansoo keenya xumurru kan darbee deebi’uu sadarkaa hingeenye irra yoo geenyu irraanfachuun ni mala. Garuu har’a diina nu balleessuuf of ijaaruuf mannaaggachuuf dhama’u kana irranfadhaa!!! saba ofiin jechuuniif deebisanii humneessuuf yaaluun gartuu Shanee gumii, waan jedhaniif waan hojjetan beekaa waan jiran hinfakkaatu.
Egaa kana haalaan hubatanii kan hin xiinxalin gartuun Obbo Leencoo Lataa fi Obbo Leencoo Baatii gartuun Shanee gumii Ummata Oromoo kanati gowwoomsuuf dogoggoosuuf oliif gadi jedhu. Garuu gochaan isaanii kun isaaniin qaanessuuf jibba saba biratti itti uumuu irraa darbee bu’aa isaaniif agarsiisu hin qabaatu. Kanaaf har’a yeroon karaattii deebi’uu fi of sirreessuun kaayyoo ganamaa jala hiriiruun uummata keessaa maddan cina hiriiruun qabsoo bilisummaa Oromootaa saffisiisuun irra bu’aa fi kabaja isaaniif qaba jedha ummanni Oromo. Har’a yeroon kan nu irraa gaafatu Amaara hundeen ishee qabsoo ilmaan Oromootiin buqa’e deebisanii gadi dhaabuudhaaf dhama’uu utuu hintaane; bilisummaa ilmaan Oromoof kan sosso’aa jiran dhaabota Oromoo haqaa ijaaruun, humna Oromoo cimsuu, ULFO dhugaan deggaruun karaa haqaatti deebi’uu qabsoo bilisummaa Oromoo shaffisiisuu dha.
IJIFANNOON UUMMATA OROMOOF!!!!
Abera Oluma.


text:
Garba Atilaantikii
Garbi Atilaantiik addunyaa keessaa garba guddinaan lammaffaa yoo ta'u, tilmaaman tokko shanaffa fuula lafaa qabata. Maqaan isaa Amantii Giriik irra kan dhufee yoo ta'u, kun jechuun immoo Garba Atilaas jechu dha. Maqaan kuni kan durii yeroo duraaf itti fayyadaman yeroo seenaa Heroodetes" bara 450 DhKD keessatti.
Garba Addunyaan(World Ocean) kan walitti qabatee deemu yoo ta'u, Garbi Atilaantiik immo isaan keessaa tokko. Garba Atilaantiikiin garbi walitti qabatee jiru Garba Arkitiik, Garba Paasifiik ,Garba Indiyaa, fi Garba Kibbaati. Kutaa lafaa fakki S keessatti yoo ta'u Americas, Yuurooppi fi Afrikaa jiddu yaa'a. Garbi kuni Kaaba Atilaantiik fi Kibba Atilaantiik jedhamer sarara Equatorial Counter Currentiin tilmaman 8° kaaba latitude kan argamun gargari qoodama.
Garbi kuni dhihaan biyya "Americas" (USA fi Ameerikaa Kibbaa)n kan daangeffame yoo ta'u, kaaba fi kaaba-bahaan Garba Arkitiik irra biyyoota Odoloota Arkitiikii Kanaadaa, Giriinlaandi, Aayislaandi, Izvaalberdi fi Yuurooppin gargari baha. Kan Garba Arkitiik wajjin walitti qabatu jiddu Denmark Strait, Galaana Giriinlaandi, Galaana Noorweeyi, fi Galaana Baarentis keessani. Bahaan garbi kun Yuurooppin, Streetii Jibraalter (straight of Gibralter) fi Afrikaan daangeffama. Kibba-bahan garbi kuni gara Garba Indiyaa seena, kan gargari warra basus sarara 20° East meridian kan Cape Agulhas irra gara Antaarkitiikaa kibba ce'un gargara ba'a. Bulchoonni tokko tokko akka garbi kuni kibba gara keessa Antaartiikaa akka ce'u godhani agarsisanille, kanneen biraa immo akka kibbaan Garba Kibbaan akka daangeffametti agarsiisu. Kibba-dhihaan Drake Passagen Garba Paasifiik wajjin garba kana qabsisa. Dandiin (bishaan) kan naman midhafame jiddu Atilaantiik fi Paasifiikitti argamu ni jira, kunis Kanaalii Panaamaa jedhama. Bishaanotti biraa dhi'eenyatti (itti ananii) argaman ni jiru, kunnis: Galaana Karibiyaan, Gulf of Mexico, Hudson Bay , Galaana Meditiraaniyaan, Galaana Kaabaa (North Sea) fi Galaana Baaltik jedhaman ni jiru.
Parsentii 20% fuula lafa qabachuun, Garba Atilaantiikiin ballinaan Paasifiikitti anne lammaffa irratti argama. Garba qarqara isaa jirran wajjin walitti yoo ida'ame, ballina hanga 106,400,000 square kilometers (41,100,000 square mile) yoo qabattu, isaan malle immo ballina hanga 82,400,000 square kilometers (31,800,000 sq mi) ta'e qaba. Qabiyyeen(volume) bishaan kan garba kana bishaan qarqara jirran wajjin yoo walitti qabame hanga 354,700,000 cubic kilometers (85,100,000 cu mi) yoo ta'u isaan malle immo 323,600,000 cubic kilometers (77,640,000 cu mi) ta'a.
Dhooqni (kessa faggeni) gara keessa garba kana (bishaan qarqarra jirran walitti qabun) "avirejjiin" isaa 3,338 meetira (10,932 foot); yoo ta'u isaan malee immo 3,926 meetira (12,881 ft). Dhooqni yookan keessa fageenyi guddaan garba kana 8,605 meetira (28,232 ft), yoo ta'u kan itti argamus Puerto Rico Trenchitti. Dheerinni dagalee (ballina) garba kana jiddu Biraazil fi Laayibeeriyaatti argamu 2,848 km (1,770 mi) yoo ta'u jiddu United States fi kaaba Afrikaatti 4,830 km (3,000 mi) ta'a, bakka hafaanitti immo jiddu lakkofsa kaneenitti argama.


text:
Twiitarris damee kanaan adda duree ta’ee dhiyaachuuf tattaaffachaa jira.
Tamsaasni kallattii kunis torbee dhuftu Saanfaraansiiskootti hojiirra ooluu eegala jedhameera.
Tajaajilli tamsaasa kallattii kunis moggaasa ‘Appilikeeshin Proograam Intarfiiraans’(API) jedhamutu laatameefira.
Kunis dhaabbileen miidiyaa kallattiin akka tamsaasan isaan gargaara.
Twiitarri ammas taanan tajaajila tamsaasa kallattii laachaa jira.
Kunis appilikeeshinii priiskooppin hojjeta.
Miidiyaaleenis ‘priiskoop proodiyuusariin’ tamsaasa qulqullina qabu kallattiin gadhiisu.
Appilikeeshiniin haaraa hojjetame kun garuu isa duraa kana akka guutumaan guututti dhiisaan taasisa.
API namoota dhuunfaarra miidiyaale jajjaboo akka jiddu galeessa godhate www.dailymail.co.uk eerera.


text:
Meeshaalee Huccuu Ittin Miiccan kan Tukaana Siree Ajjeesuuf Gargaaran
View this page in another language
English | Español (Spanish) | አማርኛ (Amharic) | العربية (Arabic) | 简体中文 (Chinese) | Français (French) | Hmoob (Hmong) | Oromo | Pycckий (Russian) | Somali | Tiếng Việt (Vietnamese)
Huccuu kee miichachuu fi siree kee afachuun karaa salphaa ittiin tukaana siree ajjeestu dha. Mala mataa keetti fayyadamuun tukaana siree to’achuun yookin yoo ogeessa argatte immoo summuu inni siif kennutti fayyadamuun barbaachisaa dha. Huccuu kee miicuun tukaana ni ajjeesa, garuu gutummatti tukaana siree kan barbadeessu huccuu kee ho’an yoo gorgsitu dha. Shaakallii xiqqoodhaan, huccuuwwan kee tukaana kana irraa walaba gochuu fi lammaffaa iddoon kanaan dura tukaanni siree itti riphan mancaasun akka deebi’anii wal hin horre taasisuu dandeessa.
Adeemsota Ijoowwan Huccuu Miicun Tukaana Siree Ittiin Too’atan
Adeemsa huccuu miicuun tukaana siree balleessuu keessatti sadarkaalee gurguddaa saditi jiru. Sadarkaaleen kunis:- Huccuu Filuu,Miicuu fi Gogsuu akkasumas Huccuu qulqullaa’e olkaa’uu
Huccuu olkaa’uu
- Naannoo ilbiisan faalaman keessa huccuu jiran adda baasuun boorsaa pilaastikii keessatti kuusuu. Ajajawwan adeemsa miicuu ilaali. Kun haala qillensa ittiin miicuu qabduu fi gogsitu sitti hima.
- Huccuu qulqulluu fi gogaa adda baasi kun immoo akka debi’ee hin jiinee fi akka sirriitti gogu taasisa.
- Gara iddoo huccuu miicituutti utuu hin dhaqiin, boorsaa kee cufi, sababni isaa ilbiisotiin kun akka iddoo biraatti hin tamsane taasisa.
Huccuu miichuu fi gogsuu
- Boorsa jiran gara nama miicuutti dabarsi ( yookin huccuu miicamaa gara maashina huccuu gogsuutti).
- Yeroo booran duwwaa ta’u, tukaanni qarqara irratti akka hin hafne naannoo cufaa borsaa qabuun ulgufuu.
- Hatattamaan borsaa duwwaa ta’e boorsaa kan biraa qulqulluu ta’etti dabarsuun gatuu keen dura itti cufi.
- Sadarkaa hoo’ina maashiniin siif heeyyamuun huccuu miiciitii gogsi.
- Huccuu qooranii fi iddoo gogaa kaawwamuu qabaniif, maashina gogosituu keessa hanga daqiiqaa 20 tursiisi. Sana booda huccuu gogaa ogeessa dachaasee olkaa’u bira geessi. Gogsuun tukaana ajjeesuu danada’a garuu huccuu qulqulleessu dhiisuu mala
- Utuu hucuu hin qulqulleessin tukaana qofa ajjeesuu yoo barbaadde maashina gogsu keessa daqiiqaa 30 tursiisi sana booda ilbiisotni hundi ni dhumu.
Huccuu qulqulleefaman olkaa’uu
- Akkuma huucuun maashina gogsu keesa ba’aniin dachaasi. Yoo huccuu kee mana laawundariitti yookin mana waliin jireenyaa keessatti miicisiifte hatatamaan boorsaa pilaastikii keessa dachaasii kaa’i. Minjaala irratti huccuu kee dachaasuu jalqabuun dura minjaalii sun ilbiisarraa bilisa ta’uu isaa mirkaneeffadhu.
- Hanga mana jireenyaa kee geessutti huccuu kee boorsuma keessa tursiisi.
- Mana kee keessatti tukaana siree balleesite yoo ta’e, boorsaa huccuu itti kuuftu ala baasi tursiisi
- Ammas tukaanni ni jiru yoo ta’e, huccuu tukaana qaban gargar baasuun kaa’I. Kun huuccuu qulqulluun akka hin faalamne taasisa.


text:
Traamp Abbaa Alangaa Addaa Dhimma Qorannaa Raashiyaaf Ramadame Hin Simadhu Jedhan
Yaada Falmlisiisaa Traamp Kennan Sababaa Gad Cabuu Gabaa Addunyaa Ta’e
Prezidaant Doonaald Traamp qorataaan addaa dhima duula filannoo isaanii fi Raashiyaa gidduu jiruuf moggaafame mormanii jiran.
Har’a ganama barii ergaa twiterii irratti maxxansaniin, hojii seeraan alaa raawwatame qorachuuf takkaa abbaan alangaa addaa kan mormituu isaanii turan Hillarys ta’e kan prezidaant duraanii Baraak Obaamaaf ramadamee hin beeku jechuun komee dhiyeessan.
Traamp kaleessa direcktorri FBI duraanii Robert Mueller hidhata gargaartota isaanii fi angawoota Raashiyaa gidduu ture ilaalchisee qorannaa geggeessamu akka hoogganan moggaafamuu isaanii mormiin deebii kennan.
Tiki nageenya US duruu Moscown Taamp akka njifatan gochuuf galmee duula filannoo Clinton komupteraan miliqsanii saaxiluu dhaan gidduu seeneera jechuun amanee jira.
Traamp kan injifannoo isaanii prezidaantummaa isaanii fudhatama kan dhabsiisu dhimma kamiinuu hin fudhatan, kanaaf qorannaa Raashiyaa ilaalchisee geggeessamu fudhatama dhabsiisaa turan. Waa’een jiddu seeninsa Raashiyaa sababaa dimokraatonni Clinton injifachuu dhabuu isaaniitti aaraniif ka’e jedhan.
Gama biraatiin, Prezidaantiin US donaald Tramp gochi isaanii fi haasaa isaan dhageessisan wal falmisiisisaa ta’uu isaan wal qabatee investeroota waan yaaddesseef gatiin doolaara aksiyoonii fi boondii Ameerikaa gad bu’uu isaatti aansuu dhaan gabaan aksiyoonii Asia fi awrppaa gad bu’ee jira.
Galmeen aksiyoonii US kaleessa 1.8gn kan gad bu’e yoo ta’u dow Jones Industiral ka jedhamu immoo qabxii 372n gad bu’e.


text:
This slideshow requires JavaScript.
Waxabajjii 18,2017/Dilbata Godina Harargee Lixaa Aanaa Masalaa Magaalaa Masalaa keeysatti Wayyaaneen Barsiiftotaf lafa kennineerra ummanni hunduu waldaan wal ijaaree faaydaa mootummaarraa arkachuu qabu hundaawuu arkachuu dandaha kanaaf jiraattonni aanichaa hundinuu ijaaramuudha qabdu jechaa jiru.
Gama biraan Aanaa Aqaaqiitti konfiransiin Liigii dubartootaa gaggeeffamaa jiraachuun dhagayame.akka oduun achii nu gahe himutti marii adda addaa godhaa kan jiran yoo ta’uu waa’ee jijjiirraa Qubee Afaan Oromoo bal’innaan irratti marii gochaa jiraachuu fi Ganda gandaan dura teettonni liigii dubartootaa ummataaf Qubeen akka hin jijjiiramin hubannoo uumuu qabus jedhamaa jiraachuun dhagayameera


text:
Gamtaan Awrooppaa yeroo hatattamaaf kan barbaachisu doolaara biliyoona 1.9 ramaduuf karoorfatee jira. Biyyoonni Afriikaas gama isaaniitiin godaansa goolu galtootaa ittisuutu irraa eegama. Haa ta’u malee hojii irra ooluu isaa hedduun shakkii qabu.
Afriikaan koolu galtoota gara Awrooppaatti yaa’an ittisuu akka dandeessutti deggersa sadarkaa addunyaa ishee barbaachisa jechuu dhaan prezidaantiin Ferensaay Fraanswaa Holand yaadachiisaniiru.
Franswaa Holaand hoogganoonni Afriikaa fi kan gamtaa Awrooppaa 60 ol ta’an bakka argamanitti haasaa dhageessisaniin gamtaan Awrooppaa gargaarsa yoo dhiyeesse malee lammiiwwan Afriikaa kuma hedduutti laka’aman Afriikaa irraa gara Awrooppaatti akka yaa’aniif rakkoon sababaa ta’e itti fufa jedhan. Holand itti fufuu dhaan godaantonni lammiiwwan Afriikaairra hedduun Ertraa fi Sudaani irraa ti jedhan.
Ertraa fi Sudaan irraa heddumminaan godaanaa jiru. Rakkoo kana hiikuu qabna. Keessumaa Ertraa ilaalchisee rakkoo guddaan waan jiruuf dhiibbaa ol aanaa kaa’uu qabna. Waa’ee dhimma kanaa eeyu iyyuu dubbataa hin jiru. Uummati isaanii akka godaanu kanneen godhan hoogganoota qaanii hin qabaanne irraan kan ka’e Ertraan biyya uummata hin qabne ta’uutti jirti jedhan.
Tokkkummaa mootummootatatti ambaasaddorri Ertraa Girmaa Asmeroom gama isaaniin jechi presidenticha Ferensaay dhugaa irraa kan fagaate jedhanii jiran.
Haasaan prezidaantii Ferensaay hedduu kan nama gaddisiisuuf dhugaa irraa kan fagaate. Kana prezidaantonni hin barreessan. Beekna. Warren gaanfa Afriikaa waan barreessaniif fakkaata. Hoogganoonni Afriikaa fi kan addunyaa kan wal ga’aniif sababaan rakkoo addunyaa waan ta’eef jecha. Kanaaf dhugaan isaa haala Ertraa waliin wal hin simu haasaan prezidaanticha. Kanaaf baay’ee nama gaddisiisa jedheen bira darba.


text:
Sadaasa 23,2016
Wayyaaneen TPLF dhimma hanqina baajetaa mudate suphachuuf guutummaa biyyattii keessatti sirna baruuf barsiisuu manneen barnootaa sadarkaa olaanoo irratti waggaa tokko tokko ida’uuf qophii xumuraa jiraachuun dhaga’ame.Haaluma kanaan barattoota moora Yuunibaesiitii hunda keessattuu wagaa tokko tokko ida’uun garaagarumma waggaa tokkoo gidduutti baajeta qisaasame deeffachuuf mala salphaa taasifachuun uummatatti gadi baasaa jirachuu maddeen garaagaraa gabaasa jiru.Department hunda irratti waggaa tokko tokko ida’uun baru dhuguu ka’ee hojiirra nii oola jedhamee yaadama.
Kalukalamiin Barnootaa Hanqina Baajeta Supha Jedhamee Itti Yaadamee Jijjiramuuf Qophiin Cumurame
Sadaasa 23,2016