text:
Saamraawiit Girmaatiin
Irreechi aadaa fi amantii Oromoo keessaa isa tokkoofi adda dureedha. Irreecha jechuun sirna kadhaafi galata Waaqaaf g o d h a m u u d h a . K a d h a a f i galanni godhamu kunis iddoofi yeroodhaan kan murtaa’eedha. Kunis amantii keessatti gochaan kan ibsamu yoo ta’u, sirni irreechaa kan hogganamu jaarmayaa Qaalluutiini.
Irreechi iddoowwan adda addaatti yoo gaggeeffamellee inni guddaan bakkawwan lamatti raawwatama, isaanis Irreecha Malkaa (birraa)fi Irreecha Tulluu (arfaasaa) ti.
Irreechi Birraa (Irreechi Malkaa) wayittiin gannaa xumuramee seensa baatii birraa ykn giddu gala ji’a Fulbaanaa Masqalli ba’ee Dilbatasaa Bishooftuu, Hora Arsadiitti kabajama. “Ayyaana Birraa ykn Xaddacha Saaquu” jedhamuunis nibeekama. Iddoon irreechaa, malkaafi hora guguddoorratti. Tibba darbe namoonni guutama galaanaatiin addaan citanii turan walarguu jecha guyyaa kana akka guyyaa gammachuutti fudhatu. Kanaaf Oromoon malkaa gamaafi gamanaa walitti bahee “Mareewoo!…Mareewoo..!” jechaa Waaqa kadhachaa, faarfachaa, galateeffachaa gara Malkaa deemu.
Irreechi Arfaasaa (Irreecha Tulluu) kun kan gaggeeffamu tulluurratti yoo ta’u, yeroonsaas bonni darbee roobni arfaasaa yeroo itti eegamuudha. Baatiileen dursanii turan roobni dhabamee hongeen namniifi horiin kan itti miidhamaa tureedha. Kanaaf giddu gala ji’a Bitootessaa maatiin gara lafa qabbanaafi jiidha qabutti bahee rooba arfaasaa argachuuf Waaqa itti kadhatuudha. Tulluutti bahanii kadhachuun kun kan amantii waaqeffannaa Kuushoota durduriin walqabateedha jedhama. Tulluun Cuqqaalaa araddaa irreecha arfaasaa isa guddicha.
Irreechi arfaasaa akka irreecha birraa ho’uu baatus keessumaa yeroo ammaa bifa
bittinaa’eenis ta’u bakkaa bakkatti nikabajama. Gaazexaan Bariisaa dhimma kanarratti Pirezdaantii Waldaa Maccaafi Tuulamaa, barreesaafi qorataa seenaa, Obbo Dirribii Damise Bokkuu dubbiseera.
Akka isaan jedhanitti, Oromoon walakkaa ji’a Bitootessaarraa kaasee hanga walakkeessa Eblaatti kabajama. Oromoon waytiin kun yeroo gogiinsi darbee jidhiinsi dhufuuf jedhu waan ta’eef tulluutti ba’eetu Waaqa kadhata. Asirratti waanti hubatamuu qabu karaa kibbaafi bahaa dursee rooba; birraas dafee caama. Karaa kaabaafi lixaattiimmoo suuta rooba; birraammoo duubatti hafee caama.
Kanaaf haala kabaja ayyaana irreecha tulluu giddu galeessa Maccaafi Tuulamaa yoo ilaalle, Oromoon naannawasanaa ji’a Eblaa keessa tulluutti ba’ee, korma qalee, irreeffatee Waaqa akka kadhatu ibsu.
Kadhannaasaatiinis, “Bona gogaa; bubbee hamaa nu baaste, arfaasaa gaarii nuu roobi, Yaa Waaq lafti dheebottee, babbaqaqxee, afaan bantee, sanyii baattee sieeggataa jirtii roobii qabbaneessi.Qurxummiin bishaan keessaa, allaattiin roobakee malee hinjiraattu.Yaa Waaq yeroodhaan nuuroobi” jedhee akka kadhatu ibsu.
Akka ibsa Obbo Dirribiitti, irreechi tulluu urgeessa ykn hindhee qabachuun raawwatama. Yoo bakka sana urgeessiifi hindheen hinjirrellee waanuma jiidhaa qabatanii irreeffatanii Waaqa kadhatu. Irreechi tulluu kadhaa Waaqaati. Roobaan “dafii nuu roobi, facaasuuf misoomaaf sieeggataa jirra. Bishaan burquuf, loonis dhuguuf sieegaa jiru jedhamee kadhatama.
Sirna kanarratti yommuu kormi qalamu, adii hinta’iin malee kanuma argametu qalama, goramsa kan qalus nijira kan jedhan pirezdaantiin Waldaa Maccaafi Tuulamaa. Sababni kormii adii hinqalamneef caami jechuu waan ta’ee ta’uu eeru.
“Irreecha malkaarrattis ta’e irreecha tulluurratti bakki dubartiin hindhaqne hinjiru. Dubartootatu okolee, gaadii, siinqee, qabatataniifi caaccuu hidhatanii duraa deema. Daabboo tolchanii, farsoofi buqqurii naqanii fuudhanii deemu. Achi yommuu ga’anis buna dhaabanii, xaaxee xaaxessanii warra irreeffatuuf kennu.
Yoo isaanirratti hirmaatan malee kadhaan hinjiru. Isaantu dura deemee ofkalcha. Isaantu dura malkaa bu’ee saaqa. Tulluuttis isaantu dursee bakka bunni ittidanfu dhaquun dhaabata. Dhangaa isaantu fidee bilcheessa. Kanaaf sirna Gadaa keessattis, irreeffannaa keessattis dubartoonni bakka olaanaa qabu. Dubartoonni hindhaqne taanaan Gadaaniyyuu hinoofkalu jedhu.
Akka Obbo Dirribiin jedhanitti, ijoolleen dhiiraas ta’e dubarri irreecha lamaanirratti hindhowwaman. Kanaaf irreechi qabeenyaan, umuriifi korniyaan adda nama hinbaasu. Hundumtuu gaafa irreechaa, waluma faana dhaabbatee kadhata; Waaqnillee ijuma tokkoon ilaala jedhamee amanama.
Kadhannaa irreecha tulluu kana booda roobni nirooba jedhamee akka amanamu ibsanii, keessumaammoo yommuu ongeen hammaatu jechuunis, Ebla keessa roobuu dhiisee ji’i Caamsaa yoo walakkate deebi’anii kadhaa biraa akka kadhatan himu. Yeroo kanas farda luugamanii, bishaan jala kaa’uun; jabbinis haadha akka hinhoone godhu. Kanas warra ayyaantuutu hoggana jedhu.
Haala kanaan tulluutti ba’aanii korma qalanii “Yaa Waaqayyoo uumama keetti garaa hinjabaatiin, jabbiin haadha hodhuu dadhabde, fardi dheebotee du’uufi, Waaqayyoo nutti araarami. Erga ati garaa nuukutattee nutis waanuma ati gootu goona, kana booda jabbiin haadha hinhootu, fardis bishaan hindhugu, nutis midhaan hinnyaannu, atuu nu lagdee, nutis humnaan sin caallu garuu waan ati goote goona” jedhanii jilbeenfatanii akka kadhatan dubbatu.
Ani kan bakka addaddaa dhaqee argeera kan jedhan Obbo Dirribiin, fakkeenyaaf Shawaa Lixaa keessa bakka Saglan Dandii jedhamutti haala kanaan kadhatanii, utuu isaan foon korma qalamee nyaachaa jiranii galaanni dhufee garagalee wayyaasaanii cuunfatanii galuusaanii addeessu. Oromoon akka kanatti jilbeenfatee “abet yaa Waaq garaa nutti hinjabaatiin.” Jedhee kadhatee irraa hindhabu. Sababnisaas siiqqeetu ba’a, kallachatu ba’a jedhu.
Irreechi tulluu akka irreecha malkaa xiyyeeffannaafi beekamti bal’aa akka hinarganne eeranii, silaa lamaanuu walumaqixa; garuu irreechi arfaasaa ykn tulluu hangafa ta’uu ibsu. Irreechi tulluu kadhannaadha; kottuu nuu roobi jechuufi, inni malkaammoo galata; waan nuu roobdeef galatakee jechuufi.
Akka Obbo Dirribiin jedhanitti, irreechi malkaa beekamtii argatee addunyaarratti akka beekamu kan taasise jabina ummata Galaani. Isaan baruma baraan yommuu cunqursaan ummata Oromoorra turellee otoo addaan hinkutiin muraasa ta’ani sirreefataa turan. Inni biraan Waldaa Maccaafi Tuulamaa keessattis yaadni “Eenyummaan Oromoo karaa Sirna Gadaafi Waaqeffannaa calaqqisa” jedhu waan tureef aadaa Oromoo cimsuuf sochii taasisaa tureera.
Kanaaf namoonni waldicha keessa jiranis irreecha malkaarratti hirmaachuu eegalan. Namoonni naannawa Bishooftuu jiraatanis gara waldichaa dhufuun irreeffannaan achii akka haaraatti cimee akka jalqabamu ta’e.
Guyyaansaas Masqalli ba’ee Sanbata ittaanu akka ta’uuf walii galamuusaa ibsanii hayyoonniifi namoonni magaalaa miseensota waldichaa turan bal’inaan irratti hirmaachuun isaanii beekamtii ga’aa akka goonfatu taasisuusaa dubbatu.
Waldaan Maccaafi Tuulamaa akka banameet akka cufamuun rakkoo itti ta’eetu malee irreecha arfaasaallee akkuma irreecha malkaa(birraa) beeksisuuf karoora qabaachuus ni ibsu. Fuuldurattis irreecha kanatti guyyaan ittigodhamee, warra abbaa malkaatiin, warra tulluutiin mari’atamee qindeessuuf yaadamuu himu.
Dhumarrattis, “Oromoo of ta’ii, kan kee qabadhu. Biyya abbaa keerratti aadaakee ganamaa yaadadhu, ittiinis booni.Yoo kan keetiin boonte Waaqnis namnis sidhaga’a. Biyyi kee eebbifamaadha. Waaqatu burqaa siikenne. Isarra dhaabattee yoo kadhatteefi galateeffatte irra milkoofta” jechuun dhaaman
Madda; Bariisaa Ebla 4 /2011


c: text/html

text:
ODUU AMMEE! AMBOOtti guyyaa har’aa Mormiin Cimaatu gaggeeffamaa jira!
~ Daandii guutumatti Cufameera!
~ Sochiin geejjibaa guutumatti daabateera!
~ Manneen daldalaa, Suuqiin, Baankiin, Mannaraa, Waajjiraaleen Mootummaa guutumatti cufameera!
“Hanga hidhaa, ajjeechaa, Mirga Abbaa biyyummaa keenya kabajamu qabsoo itti fufnu” Qeerroo Amboo irraa!
አምቦ ዛሬ
ብልቅጥና እንግሊዝ ጨው ጠጣ!
Furmaata Waliigalaatiif Hojjechuutu Nageenya Biyyaa fi Lammiilee Mirkaneessa (Ibsa ABO – Gurraandhala 22, 2020) https://t.co/ZbfOPYmekW pic.twitter.com/qX11Zd2pU7
— Kichuu (@kichuu24) February 22, 2020
Kan Sangaan Iyyuu qabu Qanceen iyyee jedhama.
Yaa jarana Lubbuu nama keenyaatiin taphuu dhiisaa.
Amboo !! Amboo tti deeggarsi sobaa Opdon ammas waan akka uummanni ishii deeggaruu fakkeessuuf umna qawwee fi durgoo guddaa rabsame qofaan gaggeeffamaa ture irratti Qaama Hin beekamneen Boombii darbatameen miidhaan guddaan qaqabee jira.
Amma umna waraanaa ti moo uummata Amboo ti hiriira bahee jedhama warri Fagoo irraa ilaalan ??
Umni waraanaa Guuyyoota lamaa dura irraa calqabee Amboon guutuu ishii marsee ummanni Amboo akka Asphaltti tti bahee Hin sochoone dhorkee warra Bakka biraa (Aanoota) Godinichaa guutuu irraa durgoon Amboon Gama kana qofaaf weeraree Awwaara kaasuun deeggarsa umna Waraanaa Abdeteen jiraachuu Opdo ummata oromoo bira tti jireenya sobaaf Har’a kunoo gadii bahee TV fi walga’ii irratti ittiin dhaadachuuf yaalii itti Hin fufne godhameera. Garuu Hundee fi dhugaa Hin qabdu. Guutuu oromiyaa Garuu durgoon of filchiisuun Hin yaadamu. Ofiinuu duutii maaliif of huuti jedhama. Hiriirri sobaa Abiy deeggaruuf jedhame utoo uummanni Amboo Hin beekne Guyyaa har’aa 15/6/2012 Amboo irratti gaggeessuuf durgoo guddaa Nama tokkoof qarshii 1000 kaffalanii .
Warra motorcycle tiif Nama tokkoof qarshii 500 kennaniif. Dabaltaan Konkolaataa kiraa qopheessaniifii kaabinoota/dabballoota / saamtuu durii Aanoota Biraa irraa fi qotee buloota Farda qaban qarshii 300 fi biraa,Laaqana isaanii guutuun fi Buufata konkolaataa Amboo tu eebbifama jechuun yaamamtanii jechuun Yaroo Amboon seenan gara deeggarsa hiriiraa godhame. Deeggarsa wal makaa fi gocha sobaa maqaa uummata Amboon daldaalamaa jiruuf uummanni haarii fi xiiqii keessa galeera.
Qerroowwan Gocha badaa kana mormuuf gad bahanii calqabii godhanii uumna waraanaa guddaa itti erganii bittimsuun Sochii dhorkaanii jiru.
Umna guddaa waraana Mootummaa wal makaa 8000 oliin marfamee hidhate Amboon kaambii waraanaa fi Dirree waraanaa fakkattee doorsifamuu guddaatu gaggeeffamee jira.
Umni Magaalaa Amboo maaltu akka gaggefamu dhoksaanii garee basaastootaa fi Kaadiroota moofaa durii dhoksaan qarshiin hirmeef umna qawween eegamaa sirbaa gara biraa irraa kan Magaalaa Amboo seenan qofatu Har’a ilaalamaa ture. Uummanni Amboo akka haaraatti maalinnii jedhee daandiitti yaa’ee ilaalee gara mana isatti deebi’ee kolfaa ture.
Maaliif dhoksaan dkokatanii itti dhiphatu ???
Toftumaa durii fi warruma duriitu lafa dhitee sirbaa jiraa edaa jedhe uummanni .
Eenyuun goyyoomsuuf deemaa jiruu ??
Maal haa baasuuf dhama raasuu warri Opdo dullatti ??
Ammas oromoo bituuf ??
Hundaafuu Opdon sodaattee oliifii gad fiiguun kaasaaraa malee lammata oromoo bituun dhumeefiira.
Hagasitti haa yaalani. Qaama Hin beekamneen Boombiin harkaa warra abbaa Fardaa qarshiin bitamanii sirbaa turan irratti Naannoo mana hoteela Melkaa duratti fudhatameera.
Namni baayyeen yaroof 16 hanga 50 guutan miidhamanii hospitala Amboo galaniiru.
Ammaaf lubbuun Namoota 3 darbuu keessa beektonni ogeessonni Fayyaa ragaa bahaa jiru.
Sababa kanaan Namootiin nagaa umna waraanaan jimlaan daandii irraa guuramanii mana hidhaatti guuramaa jiru.
Jaarmoolee oromoo deeggarsa uummataa qabaniif Qeerroowwan jijjirama kana fide hidhaatti jilmaan guuraa Yaroo uummanni keenya ABO fi KFO deeggaruuf qophii qabu umna waraanaan dhorkaa jiru.
Yaroo Opdon umna qaawwaee fi durgoo qabeenya uummataa itti dhangalaasaa Namoota bakkee biraatii konkolaataa kiraa fuufhaniif hiriira sobaa qopheessuun Opdon akka waan deeggarsa uummataa qabuu fakkeessu. Dhiigni uummata oromoo akka lukkuu faasigaa dhangala’aa ture Garuu Bilisummaa dhugaa uummanni keenya itti afuura galfatuuf malee Opdo gantuu harka dhiigaa Aangoo irratti tiksuuf miti.
Hidhaa ,ajjeechaa fi Boo’iichi ilmaan oromoo akkuma dur itti akka fufu Hin turre.
Qabsoo Qeerroo karaa irraa maqee Diina gantuu Opdo fi ilmaan Nafxanyootaa jalatti galee Qabsoo Qeerroo itti mudduun dirqama fi furmaanni biraa Hin jiru. Alkaanii Guyyaa wal kurfeessaa.Kan gurma’ee haqa qabatee Qabsoo dursee itti muddee caalee argame Ni injifata.
Jibaa fi oduu qofaan teenyee ilaaluu qofaan Injifannoon mana keenyaatti nuuf kennamu Hin jiru.
Diinoota keenya warra harka dhiigaan mo’atamnee Garbummaa jalatti Hin deebinu !!
Ni falamanna !!
Ni Injifanna !!
Muramte.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Mootummaan Waayit Haawusi, karoora baasii mootummaa ka bara 2020 doolaara Triiliyoona 4 caalaa tahu har’a ifatti beeksisaa jira.
Ka Prezidaant Traamp, daangaa Meksiikoo fi Yunaayitid Isteetis irratti dallaa ijaaruuf gaafatan – baajetni Doolaara Biliyoona 8 fi qabxii saddeetis kana keessatti hammatamee jira.
Kan yeroo dheeraaf wal-mormsiisaa ture – gaaffiin baajeta ijaarsa dallaa daangaa kun, baatiilee fuul-dura jiran hedduu keessatti mormii haaraa kaasa – jedhamee eegama. Dimookiraatonni ammallee akka baajeta dana danquuf jiran dhaadatanii jiran.


text:
Tafsiira Suuratu Az-Zumar-Kutaa 6
Erga Rabbii olta’aa fi wanta Isarraa dhufetti haala sirrii ta’een amananii booda toltu hojjachuu fi obsuun addunyaa fi Aakhiratti mindaa guddaa argamsiisa. Namni hundarra jireenya tana keessatti tasgabbii fi gammachuu qabu nama toltuu hojjatuu fi obsa qabuudha. Sababni isaas, toltuu hojjachuun toltuu fida. Tasgabbii fi gammachuun toltuu irraayyi miti ree? Obsi immoo hojii gaarii akka itti fufan, hojii badaa irraa akka of qabanii fi yeroo rakkoo akka hin dallanne humna namaaf ta’a. Mee har’a suuratu Az-Zumar irraa waa’ee toltuu hojjachuu fi obsaa haa ilaallu. Barreefamni mataan isaa waa’ee obsaa waan ta’ef yoo dheeratellee akka obsitan isin affeerra.
“Jedhi, “Yaa gabroottan Kiyya kanneen amantan! Gooftaa keessan sodaadhaa. Addunyaa tana keessatti warra toltuu hojjataniif toltuutu jira. Dachiin Rabbii bal’oodha. Warri obsan lakkoofsa malee mindaan isaanii isaaniif kennama.” Suuratu Az-Zumar 39:10
Jedhi, “Yaa gabroottan Kiyya kanneen amantan! Gooftaa keessan sodaadhaa…”
Kana jechuun: Yaa Rasuula ykn yaa nama namoota gara waan gaariitti qajeelchu fi gorsu! Mu’mintoota dhugaan amananiin akkaan jedhiin: Gooftaan keessan akkana jechuun isaan waama: “Yaa gabroottan Kiyya kanneen amantan! Gooftaa keessan sodaadhaa.” Kana jechuun Gooftaa keessan isin uume, isin too’atu, qananiisu fi dhimmoota keessan qindeessu sodaadhaa. Rabbiin sodaachu (taqwaa) jechuun wanta Rabbiin subhaanahu wa ta’aalaa itti ajaje hojjachuu fi wanta Inni dhoowwe irraa fagaachun azaaba (adabbii) Isaa irraa eeggumsa godhachuudha. Kanaafu, yaa warra amantan wanta itti ajajamtan hojjachuu fi wanta irraa dhoowwamtan dhiisun Rabbiin sodaadhaa.
“Addunyaa tana keessatti warra toltuu hojjataniif toltuutu jira.”
Ihsaan (toltu hojjachuun) Rabbiin gabbaruu keessattii fi gabroota Rabbiitti tola oolu of keessatti qabata. Rabbiin gabbaruu keessatti toltu hojjachuun hadiisa Nabiyyiitiin (SAW) ibsuu dandeenya: [Ihsaan] jechuun akka waan Isa argituutti Rabbiin gabbaruudha. Yoo Isa kan hin argine taateyyu, dhugumatti Inni si arga.” Sahiih Muslim 9
Namni akka waan Isa arguutti Gooftaa isaa yoo gabbaree, ibaadaa dhugaa Isa gabbara. Sababni isaas, akka waan Rabbiin arguutti Rabbiin gabbara. Kuni ibaadaa akka bareechisuu, qulqullinnaan hojjatuu fi ikhlaasa qabaatu isa taasisa.
Gabroota Rabbiitti tola oolun immoo qabeenyaan, qaaman, beekumsaan fi kkf nin ta’a. Fakkeenyaaf, nama rakkataa qabeenyaan yoo gargaarte, nama dadhabaa mi’a isaaf yoo baadhatte ykn baachifte fi kanneen biroo tola ooludha. Gabroota Rabbii keessaa namoonni jalqaba tola oolufi qaban, haadhaa abbaadha. Kanaafi Qur’aana keessatti, akkana jechuun ajaja:
“Gooftaan kee Isa malee homaa akka hin gabbarree fi haadhaa abbaatti tola ooluu murteesse” Suuratu Al-Israa 17:23
Gabroota Rabbiitti tola ooluun akaaku baay’ee qaba. Hayyoonni gariin akkana jechuun namootatti tola oolu ibsan: azaa (rakkisuu) dhiisu, waan gaarii baasuu fi fuula diriirsudha. Namoota rakkisuu irraa of qusachuun ihsaana (tola hojjachuudha). Sababni isaas, namni namoota rakkisuu hin dhiisne tola hin hojjanne. Waan gaarii baasun waan gaarii hojjachuudha. Fuula diriirsuun immoo namoota fuula guurun qunnamu osoo hin ta’in fuula ifaa fi bashaashatin isaan qunnamuudha.
Kanaafu, ihsaanni (toltu hojjachuun)- Rabbiin gabbaruu keessatti toltu hojjachuu fi gabroota Rabbiitti tola ooludha.[1] Kana booda ibsi: “Addunyaa tana keessatti warra toltuu hojjataniif toltuutu jira.” kana jechuun, namoonni Gooftaa isaanii gabbaruu fi Isaaf ajajamuun toltuu hojjatanii fi gabroota Rabbiitiif tola oolan, addunyaa fi Aakhiratti toltuutu isaaniif jira. Addunyaa keessatti toltuun isaaniif jiru, rizqii, tasgabbii, fayyaa, gargaarsa fi kkf. Aakhiratti immoo Jannata qananiin guuttamteedha.[2]
“Dachiin Rabbii bal’oodha.”
Makkaan keessatti Muslimoonni marsaa jalqabaa irratti hoggantoota mushrikoota Makkaatin hacuuccaan guddaan isaan irra gahaa ture. Tarii kufrii irratti isaan dirqisiisuu ykn amanti isaanii haala bilisaatin gaggeessu irraa ni dhoowwu. Kanaafu, Rabbiin azza wa jalla Nabiyyii fi mu’mintoonni gara bakka amanti isaanii sirnaa fi bilisaan itti gaggeessanitti akka godaanan ajaje. Kanaafi, akkana jedhe: “Dachiin Rabbii bal’oodha.” Kana jechuun dachiin Rabbii bal’oodha, kanaafu dachii keessatti bakka Gooftaa keessan itti gabbartanii fi amanti keessan itti gaggeessu dandeessanitti godaanaa.[3]
Namni bakka tokkotti amanti ofii gaggeessu yoo dadhabe bakka biraatti deemun amanti isaa gaggeessu danda’a. Karaa keessattii fi bakka itti deemutti rakkoon yoo isa qunnamee fi Rabbii olta’aaf jedhe obse, mindaa guddaa daangaa hin qabne akka argatu haa yaadatu. Kanaafi itti aanse akkana jedha: “Warri obsan lakkoofsa malee mindaan isaanii isaaniif kennama.”
Obsi gosoota sadii qaba:
1-Rabbiif ajajamu irratti obsuu
2-Rabbiin faallessuu irraa obsuu-hojii badaa hojjachuu irraa of qabuu
3-Murtii Rabbii irratti obsuu- kan akka balaa, rakkoo fi kkf irratti obsuu
Kanniin keessaa obsii hundaa caalu Rabbiif ajajamu irratti obsuudha. Itti aanse Rabbiin faallessu irraa obsu. San booda murtii Isaa irratti obsuu.
Rabbiif ajajamu irratti obsuu jechuun wanta Rabbiin olta’aan itti ajaje hojjachuu fi bakkaan gahuu itti fufuudha. Rabbiin faallessu irraa obsuu jechuun qalbiin, arrabaa fi qaaman hojii Rabbiin olta’aan dhoowwe hojjachuu irraa of qabuudha. Fakkeenyaf, kufrii, shirkii, nifaaqa hojii qalbiin wal qabatan waan ta’aniif irraa of qusachuu barbaachisa. Hojii badaa arrabaa fi qaamaniis irraa of eegu barbaachisa. Murtii Rabbii irratti obsuun immoo yommuu balaa fi rakkoon nama tuqu, dallanuu dhiisu fi wanta hin hayyamamne hojjachuu irraa fagaachudha.
Kanaafu, namoonni gosoota obsaa sadan kana qaban, Aakhiratti mindaan isaaniif kennamu daangaa hin qabu. Lakkoofsaa fi safara malee isaaniif kennama. Kuni hundi sadarkaa fi bakka sabriin (obsii) Rabbiin biratti qabu agarsiisa.[4]
“Jedhi, ‘Dhugumatti, ani amanti Isaaf qulqulleessuun Rabbiin akka gabbaru ajajame. Jalqaba Muslimootaas akka ta’u ajajame.’ Jedhi, ‘Gooftaa kiyya yoo faallesse, dhugumatti adabbii Guyyaa Guddaa nan sodaadha.’” Suuratu Az-Zumar 39:11-13
“Jedhi, ‘Dhugumatti, ani amanti Isaaf qulqulleessuun Rabbiin akka gabbaru ajajame.” Kana jechuun yaa Rasuula namootaan akkana jedhi: Rabbiin anaa fi namoota na hordofan ibaadaa Isa tokkichaaf qulqulleessutti ajaje.[5]
Ibaadan hiika lamaaf itti fayyadaman:
Hiikni 1ffaan: Rabbiif gadi jechuu fi of xiqqeessudha- kuni sochii gabrichaati.
Hiikni 2ffaan: wanta ittiin gabbaran- kuni hojii ibaadaati. Hiikni sheykhul Islaam ibn Taymiyah ibaadaaf kenne hiika kana irratti ta’a: “Ibaadaan dubbii fi hojiwwan keessaa fi alaa irraa wanta Rabbiin jaallatu fi itti gammaduu hundaaf maqaa wali galaati. Salaanni, zakaan, soomni, hajjiin, dhugaa dubbachuun… fi kkf ibaadaa irraayyi.”[6]
Mataan ibaadaa du’aayi dha. Ibaadaan Rabbii olta’aaf malee homaafu hin ta’u.
Amantii keessatti Rabbiif hojii qulqulleessu jechuun hojii amanti hunda shirkii, riyaa (na argaa) fi makaa isaan lamaanii irraa qulqulluu gochuudha. Akka lugaatti ni jedhama: Akhlasa shay’a-kana jechuun wanta tokko makoo irraa qulqullesse, dhinbiibee.
Hojiin namni hojjatu shirkii irraa kan qulqullaa’e fi dhinbibamee ta’uu qaba. Yoo shirkiin itti makame, hojii san ni balleessa. Hadiisa Qudsi Muslim gabaase keessatti Rabbiin azza wa jalla ni jedha:
أَنَا أَغْنَى الشُّرَكَاءِ عَنِ الشِّرْكِ مَنْ عَمِلَ عَمَلاً أَشْرَكَ فِيهِ مَعِي غَيْرِي تَرَكْتُهُ وَشِرْكَهُ “.”
“Ani sharikoota hunda caalaa shirkii irraa dureessa. Namni Anaan ala waan biraa Natti qindeessee hojii tokko hojjate, isaa fi shirkii isaa dhiise. ” Sahiih Muslim 2985
Kana jechuun, Anaan ala wanti jiru Na waliin hirmaachu irraa Ani Dureessa. (Ani Tokkicha hirmaannaa hin barbaannedha.) Namni hojii tokko Anaa fi kan biraatiif hojjate, hojii kana isarraa hin fuudhu. Kana irra, kan biraa kanaaf dhiisa. Wanti barbaadame, hojiin nama “na argaaf” hojjatuu baaxila (ni bada), mindaan keessa hin jiru. Sababa kanaanis nama dilii (cubbuu) hojjate ta’a.[*]
Diini-jechuun ajajamuu fi masakamuudha. Ni jedhama: “daana nafsahu” kana jechuun nafsee ofii gadi xiqqeesse, akka ajajamtu godhe. Jechi “diin” jedhu hiika jazaas ni qaba. Kana irraa kan ka’e Guyyaan Qiyaamaa “Yawmu diin” jedhame.[7] Guyyaa Murtii jazaa itti argatan.
“Jalqaba Muslimootaas akka ta’u ajajame.” Kana jechuun: Yaa Rasuula (Yaa Ergamaa) akkana isaaniin jedhi : ani gara Gooftaa isaanitti namoota kan waamuu fi qajeelchu waan ta’eef ani nama jalqabaa wanta itti ajaju hojjatuu fi nama jalqabaa Rabbiif harka kennuudha.[8]
Muslim jechuun wanta Rabbiin itti ajajee hojjachuu fi wanta Inni irraa dhoowwe dhiisun nama ajajamuu fi masakamuudha.[9]
Jedhi, ‘Gooftaa kiyya yoo faallesse, dhugumatti adabbii Guyyaa Guddaa nan sodaadha.’
Kana jechuun: Namootaan akkana jedhi yaa Rasuula: Rabbii kiyya faallessuun wantoota Isaa gadii yoo gabbare yookiin wanta hojjachuu qabu dhiisuun yoo Isa faallesse yookiin wanta dhiisu qabu hojjachuun yoo Isa faallesse, adabbii Guyyaa Guddaa du’aa fi kaafamu booda dhufun sodaadha. Guyyaan Guddaan kuni Guyyaa Qiyaamaati.[10] Ma’asiyaan (faallessuun) dhimma lamaan ta’a: Takkaa wanta itti ajajaman dhiisu takkaa immoo wanta irraa dhoowwaman hojjachuudha.[11] Guyyaan Qiyaamaa Guyyaa garmalee ulfaataa ta’e fi adabbiin itti cimu waan ta’eef Guyyaa Guddaadha. Namni Guyyaa Guddaa kana keessa nagaha kan itti ta’u, yoo wanta Rabbiin itti ajaje hojjatee fi wanta Inni irraa dhoowwe dhiisedha. Wanti guddaan Rabbiin olta’aan itti ajaje Isa qofa gabbaruudha. Wanti guddaan irraa dhoowwe immoo shirkiidha. Kanaafi, itti aanse ni jedha:
“Jedhi, ‘Amanti kiyya Isaaf qulqulleessuun Rabbuma qofa gabbara. Isaa gadiitti wanta feetan gabbaraa.’ Jedhi, “Dhugumatti kasaartonni kanneen ofii fi maatii isaanii Guyyaa Qiyaamaa kasaaraniidha. Dhugumatti! Suni isumatu kasaaraa ifa bahe.” Suuratu Az-Zumar 39:14-15
In sha Allah kutaa itti aanu keessatti ibsa aayah tanaa itti fufna…
Kitaabban wabii:
[1] Tafsiiru Qur’aanil kariim-Suuratu Zumar-fuula 112-113, Ibn Useymiin [2] Tafsiiru muyassar-459[3] Madda olii, ma’aariju tafakkuri-12/178[4] Tafsiiru Qur’aanil kariim-Suuratu Zumar-fuula 116-117, Ibn Useymiin, Tafsiiru Sa’dii-847[5] Tafsiiru Muyassar-460[6] Tafsiiru Qur’aanil kariim-Suuratu Zumar-fuula 121, Ibn Useymiin[7] Ma’aariju tafakkuri-12/182[8] Tafsiiru Sa’dii-847[9] Ma’aariju tafakkuri-12/182[10] Madda olii[11] Tafsiiru Qur’aanil kariim-Suuratu Zumar-fuula 129
[*] Islamweb.net, Shariih Sahiih Muslim 18/116, Imaamu Nawawi


text:
Ijaarsi marsaa jalqabaa buufata gogaa fi tarminaala Warataa ebbifame
Finfinnee, Gurraandhala 7, 2012 (FBC) – Ijaarsi marsaa jalqabaa buufata gogaa fi tarminaala Warataa ebbifame.
Sirna ebbichaarratti preezdaantiin naannoo Amaaraa obbo Tamasgeen Xiruunah, ministirri Ministeera Geejibaa aadde Daagmaawiit Moogas, qondaaltonni federaalaa fi naannoo Amaaraa biroon argamaniiru.
Sudaan bulchiinsa Gadaariifitti bulchaa kan ta’an Meejar Jeneraal Nasraddiin Abdiin sirnicharratti hirmaataniiru.
Ijaarsi marsaa jalqabaa heektaara 3rratti keessummeessaa fi tarminaala koonteeynaraa fi konkolaattotaa, mankuusaa kaaree meetira 500, gamoo waajjiraa, daandii keessoo, iddoo eegumsaa fi dallaa kan dabalatedha.
Bishaan eelaa, bo’oo dhangala’aa, jenereetara of eeggannaa, elektiriikaa fi bu’uuraalee misoomaa biroo kan dabalatedha.
Ristee Tsaggaayeetu gabaase.


text:
Bu’aa Adabbiin Amantii islaamaa keessatti qabu
Beeytonni walii galanii jiru adabbiiwwan badii hin hanbiftu yookan hin ir’iftu jechurratti yoo nama badii dalagu guutumaan guututti kan dhoowwine taatee akkuma warri gariin dubbii kana lallabu, haasofni akkanaa kun warra nagahaa miidha. Kanaafuu, amantiin islaamaa keessatti adabbiin argama. Maaliif yoojette, ilmanamaatiif akka nageenni argamu, ammallee hawaasa badiirraa baraaruudhaaf jecha hawaasni isa keessatti badiin heddumaatu ufdurri isaa hin sodaacchisa, waan hundeen isaa lafa hin jirreef jecha hundee/hiddi guddaan hawaasni ittiin madaalamu nageenni argamu .
Dabareen amantiin islaamaa qabdu baay’ee sanneen keessaa waaheddu walitti qabatuu isiiti. San irraa adabbiin nama jalqabuu dhabuu isaatifii waan namni ittiin fooyya’u adabbii taasisuu dha. Bu’aa isaati adabbiin garuu waan ilmi namaa waamara boodan itti aanu malee amantiin islaamaa adabbima qofaan nama sirreesina hin jedhu .
Amantiin islaamaa gama waan baditti nama geessurraa dhoowwutti xiyyeefata. Akka badiin sun matamaanuu hin argamneef jecha.
Amantiin islaama akka hawaasa Rabbiin dhuga uumee Rabbiin sodaatu ammas kan tola Rabbii kajeelu kadalagaa isaa tolfatu guddisuuf yookaan argamsiisuf dhufte. Gaafa san hawaasin marruu ani Rabbii kiyyaan wal gahee dalagaa kiyya kanarraa gaafatamaa beeka.
Kanaafuu, poolisaafii mana murtii sodaatuun qofti gahaa miti jara kanamales wanni hawaasni sodaatu/kahawaasa badirraa dhoorgu argamuu qaba.
Yoo kun hin jiraatin ragaan dharaa kuni marri isaatuu waan warra badiidalaguuti surraa tokkoo yoo Rabbiin hin sodaatin kuni marruu akka inni adabbii hin sodaannee waan isa godhurraahii ammas akka inni seeera jalaa bahu waan isa godhurraahi.
Osomaa amantiin islaamaa waan amma dubbatame kana akka walitti qabatte agaruu yaanni wanni Rabbi karaa godhe deemun irra caalaa waan nana badiraa dhoowwut ammas gaabbii nama keessatti hanbisuuf gahaadha. Osoo yakka san jalaa abbaa murtii biratti ragaa kijibaatilleen kabahu taatee . Kun isaduraatii .
Inni 2FFAA amantii islaamaa kana keessa waan akka gabrichi Rabbii isaa soodaatu /saalfatu isa gootutu jiraa. Sun maali yoo jettan gabbartii Rabbiiti. kanarraa maaltu argama Rabbiin saalfatuu Rabbiin jaalatuu, jaalalli sun akka gabrichi Rabbii isaa tole jedhu kan isa taasiisu, ammas akka inni abbiin sodaatee waan Rabbiin dallansiisurraa fagaatee, waan Rabbiin jaalachiisu dalagu kan isa taasisu .
Inni 3FFAA amantiin islaamaa akka hawaasa keessatti wanni hawaasa wal jaalachiisu fi hasaa garaa walii laaffisu argamu itti xiyyeeffata, ammas akka obbulummaan islaamaa jidduu warra Rabbiin dhugaoomsetti jajjabaattu taasisa .yoomaal jedhu muslimni tokko yoo muslimatti dhufe/ walqunnamee akka inni assalaamu aleey’kum warahmatullaahi wabarakaatuhuu jedhuun ajaje ammas akka inni harka isaa fudhu isa ajaja ammas akka inni isa wajjiin seeqaatu isa ajaja ammas akka inni isa wajjiin haasawu haasawa gaarii amms akka inni nama isaa gadiitii tola oolu akkasumas nama isaa olii akka kabaju isa ajaja .
4FFAA amanttiin islaamaa kun marrumaan isaatuu ilmanamaa marafuu garaa laafti, mee yoo akkam jettu namoota rakkattootaa fi haajamtootaa warroota dalagatuu hin dandeenneefi abbootii qabeennaa irraa warra akkanaa kanaa qabeenna isaanii kanarraa akka kennan dirqama irra kaahee jiraa .Wanni dureessi hiyyeessaf kennu kunis waan dureeyyee miidhuu miti wanni Rabbiin keenna waan aakkanaatitti ajajuuf bu’aa baay’ee qaba.
1-akka hiyyeessii abbootii qabeenyaa kana hin jibbinee taasisaa
2-akka hiyyeessi abbootii qabeennaa hin waanyinee taasisa .
3-akka horoo isaanii hin saamne taaasisa
4-akka hiyyeesis badii hin dalay nee taasisa .
Kanamales inumaa Ergamaan Rabbii S.A.W. Nama mooga dalagaa isaa hin tolchinee qarqaarun akka nama isaa qabeenna kenneetitti lakkaawaaf jedhan.
Ammas 5ffaan: amantiin islaamaaa maatitti xiyyeeffannaa guddaa kenna ammas waan hawaasa islaamaa walitti dhiyeessuf bakka guddaa kenna maalif yoo jettan akka maatin hawaasa islaama haala kanarratti gudataniif jecha.
6-FFAA: islaamummaan naamusa jiruu isaa mara keessattii namaan faallaa taatee akka hin dalayne isa dhoorgiti, san irraa naamusa.
Yoo manaa bahanii keessatti akkana haajedhuu jedhan ergamaan Rabbi [S.A.W]
من آداب الخروج من المنزل أن يقول : اللهم إني أعوذ بك أن أزِلَّ أو أُزل أو أضِلَّ أو أَظلِمَ أو أُظلَم أو أَجهل أو يُجهلَ عليّ ..
Yaa Rabbii kiyya ani sitti maganfadhe, mucucaaturraa mucuceeffamurraa, jallatuurraa, jallifamurraa miidhurraa miidhamurraa, dalagaa wallaalaa dalagurraa dalagaan wallaalaa narratti dalagamurraa . kun marri wanni karaa godhameef akka namni wal hin ajjeefnee akka wal hin saamnefi.
7-FFAA: islaamummaan waan wal faalleessu lamaan jidduu jiraa tun isii waan akka namni isii fudhatu isii taasiserraa tokko .
Fakkeenyaaf, amantii islaamaa garaa namaa laafuf tola namatti ooluu qofa hin laaltuu, ammas gaaraa namatti jabaatufii badima hanbisuu qofa hin laaltu, maalgooti malee; jidduu waan wal faallessu lamaa madaallii dinqiitin laalti /madaalti.
8 -FFAA- AMANTIIN ISLAAMAA waan wal-nama jibbisiisufi walitti diina nama gudhu laguu taasifti. Fakkeennaf, nama xiqqeessun, hamatuun, nama addaan ciruun, boonuun, kijibuun nama abaarun arrabsuun wanni kana fakkaatu marruu dhoowwadha. Yoo namnini namarraa taa’uu didee adabbii nama badaa sodaachiftee akka inni nama hin ugginee isataasiftu lafa isaa kaahe . Ammas adabbin sun kanama inni miidhe san gammachiifti.
Adabbiiwwan san irraa adabbii harka baafatuu/qisaasaa keessa murtii/ baay’eetu jira san irraa:
1-lubbuuwwan namaa akka isiin wasanaa namatti hin baanee xixuufuu
2-nama miidhame yookaa fira nama miidhamee gammchiisuf
3-ilma namaatifii qaama namallee tiysuuf
4-namticha adabame kanaafis qulqullinna akka taatufi
5-jidduu midhatiifii miidhamaatitti dhugumman/haqa akka argamuuf
6-akka ilmi namaa nagahaan jiraatuf.
Gecha gabaabadhaan bu’aa adabbiitii fi kan biraallee yoo nuuf himu akkana jedhaa ( وَلَكُمْ فِي الْقِصَاصِ حَيَاةٌ يَاْ أُولِيْ الأَلْبَابِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ) (البقرة : 179 )؛ hiikkan isaa akkana: “isiniif harka baafannaa kana keessa jirutuu isiniif jira yaa warra qalbii qabdan akka isin badirraa fagaatanifii qisaasa karaa godhee” jedha. Rabbiin olaane [suuratu albaqarah 179] osoo harki baafamuu baatee silaa aalamni bade namni gariin garii balleesse.
Waan amma dubbatame kanaaf ragaa kabahuu jidduu biyyoota kitaaba Rabbiitin bultuutii fi biyyoota biraa yoo wallibaratti laalan kam keessatti rakkoon irra baay’ata jechuun nama maraafuu ifa walumatti qabaa badiin dalagamu keessumattuu ajjeechan aalama (addunyaa) keessatti dabalaatuma deemti. Sababni kanaa maalii yoo jettan, waan murtii Rabbiitittii hin dalayneefi. Wanni Rabbiin keenna harka baafannaa karaa godheef; akka walqixxummaan argamtuufii nama dhiiganamaa dhangalaaseef (jiyseef) dhiiga isaattu jiga, nama lubbuu namaa ajjeese, lubbu isaattu ajjeefamaa ijjis, ijaaf buruuyfamti funyaan funyaanif kutama, gurri gurraaf murama, ilkaan ilkaanif baafama, namni nama madesse hin madeeffamaa kan ilaalchisee:
akkana jedha Rabbiin ol aanee
(وَكَتَبْنَا عَلَيْهِمْ فِيهَا أَنَّ النَّفْسَ بِالنَّفْسِ وَالْعَيْنَ بِالْعَيْنِ وَالأَنفَ بِالأَنفِ وَالأُذُنَ بِالأُذُنِ وَالسِّنَّ بِالسِّنِّ وَالْجُرُوحَ قِصَاصٌ فَمَن تَصَدَّقَ بِهِ فَهُوَ كَفَّارَةٌ لَّهُ وَمَن لَّمْ يَحْكُم بِمَا أنزَلَ اللّهُ فَأُوْلَـئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ) (المائدة : 45 )
Hiikkaan isaa: “homadura dabresanii garuu namni miidhama san Rabbiif jedhee dhiise, sababaa araaramaa isaaf taha jedha namni waan Rabbi buusen hin murteessin, isaawwan suni warra lubbuu ufii miidhe jadha Rabbiin ol aanee [almaa’idaa 45]
Ilmi namaa murtii Rabbi keessatti walqixa haga barbaades yoo gosti isaa waldhabe akkumasan yoo saalli isaanis wal dhabe darajaan isaanis wal dhabu dhaloonni isaanis wal dhabu murtii Rabbii keessatti wanni adda isaan godhu hin jiru bulchaas tahu, bulfamas tahuu mur teessas tahuu ittimurteeffamastahu marruu Rabbiin biratti waluma qixa .
Fakkeenni coomtun guddoon dhugarraa taate tuni olfuudhamiinsa dhugaa kabajaa ilmanamaatif taatee . haala uf amanaa taheen lubbuu ufiitii fi horoo isaa irratti akkasuma naamusa isaa irratti gara barbaade deemee dalagatee bu’aa fida . gaafakana ummanni marruu jiruu keessa jirti jechuu dha .
Amantiin islaamaa dhugaa guddoo tana jaarraa kudha afuriin yakn bara 1436 dura dubbattee turte . Yeroo ittiin bulmaanni ilmi namaa lafa kaayate kun ija isaatuu addaan hin banatin keessatti jechuudha . ammas taatu yoo haasawa taate malee hujirra oolchuu keessatti akkaa amantii islaamatii gadi taatee isin marruu ima beey’tan.
kanuma maraa waliinuu amantiin islaamaa akka ilmi namaa irra walii dabru carraa kenneefii jira .
Fakkeennaaf, warri namni jalaa ajjeefamee, nama ajjeese kanaa yoo irra dabraniifii gumatti gabaabatan, mindaa guddatu isiniif jira jedheenii beellameefii akka isaan gumaa fudhatan karaa isaanii godhe gumaan sunis waanuma beekkamaa wahiiti yoo isaan gumaa hin fudhanna jedhan, yoo isaan gumaa fudhatuu didan, abban murtii namicha nama ajjeese ajjeesuu malee waan biraa godhuu hin dandahuu, yoo warri gumaa jaalatee gosti namicha nama ajjeefte tiifii firri isallee akka gumaa kana gargaaran ajajamanii jiru .
Warri Rabbiin dhugaa, murtii Rabbi /adabbii rabbiin isaan irra kaahe kajaalalaan fudhatan agarta. Kanaafuu, nama badii dalage yeroo isa adabuuf deemaniin araarama Rabbi irraa kan baay’isu agarta .Maalif yoo jettan waan adabbiin Rabbii tuni nama badii dalageef aakhiratti hin haftu jechuu beekufi. Akkuma san ammas namni duniyaarratti seera Rabbiitin adabamee Rabbiin yakka isaa isaaf dhiisa jechu waan beekufi. Garuu, duniyarrattii hin adabaamin sun murtii Rabbii eeggata yoo barbaadee irra dabraaf yoo barbaadee hin adaba Rabbi badi teenna mara isiituu irra nuuhaadabru .ammas gara biraatin namni akka namichi kun adabame dhagahu marri isaatu nama kanaa araarama Rabbirraa isaa barbaada ammas qaama isaa dhiqanii uffata itti uwwisanii irratti salaatanii awwaalaa waarra Rabbitti amanee waliin awwaalan .kun dubbii laafaa miti ammas gama biraatin warri Rabbit amane marruu maatii nama kanaatitti yaaddahanii kunuunsan badooma nama adabamee san haasayu isaan hin rakkisan waan amantiin islaam wal saalfatutti /qaanfatutti nama ajajjuuf jechaa .waan amma dubbatamee dabre kanaafuu namni waan Rabbi buusen hin murteessine martuu zaalima /miidhaa jedhamee waamama. Kunoo akkana jedha Rabbiin olaanee namni waan Ani buusen hin murteesssine isaannan sun warra wacaqerrraayyi [ suuraa maa idaa [45]
(وَمَن لَّمْ يَحْكُم بِمَا أنزَلَ اللّهُ فَأُوْلَـئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ) (المائدة : 45 ) .


text:
Madagaaskaar kan biyyattii keessatti faca’ee jiru COVID-19n ittisuuf jecha loltootaa fi doktorota mgaalaa To’aamasiinaatti ergitee jirti.
Madakaaskaar keessaa erga kamisa darbee qabee namoota 122tu haaraa vaayiresii kanaan qabaman.
Loltoonni 100 ol ta’an kanneen To’amasiinaatti egaman nageenya eegisisuu akkasumas ulaagaa maaskii kaayyachuu fi wal irraa hiiqiinsa namootaa kaa’amu akka eegamu gochuuf jecha.
Dubbi himtuun waaltaa ajajaa kan COVID-19 ittisuuf hundaa’ee akka jedhanitti doktoronni du’uun dhiyeenya odola garba Hindii keessatti uumame sababaa vaayiresii koronaan ta’uu fi dhiisuu adda baafachuuf jiru.
AFPn akka gabaasetti kanneen ijaan argan hangi tokko reeffi daandilee To’amasiinaa irratti argamuu fi sababaa du’a isaanii kan hin beekamne ta’uu dubbatu jedhee jira.
Ministeerri kominikeeshinii mootummaa Lalatiyaanaa Rakoton-draa-zafii reeffi daandii biyyattii isa kami irratti iyyuu argamuu haalanii, humnoonni nagaa eegsisan To’amasiinaatti kan ergamaniif sababaa COVID-19 heddummaaaa adeemeef jedhan. Maadagaaskaar keessaa namoonni 527 vaayireisii koronaan yoo qabaman lama immoo du’aniiru.


text:
Ronaldinho
Ronaldo de Assis Moreira n taphatta kubba milla Brazil yoo ta'u, maqqa birra Ronaldinho Gaucho jedhamuni bekkama (kunis sababa inni state Brazil, Rio Grande do Sul dhufeef), haa ta'u malle salphatti akkasumas bayyinan Ronaldinho jedhame bekkama. Innis january 2007tti akka jirratta Spanishitt fudhatame.
Maqqan issa Ronaldinho kan jedhamu kuni Brazilian Portugueseiin Ronaldo diqqa jechu yoo ta'u kunis kan ba'ef taphatta Ronaldo jedhamu irra gargara isaa basuuf jedhametti. Bekkamumma inni argatte kessa, Ronaldinhon FIFA World Player of the Year yeroo lamma fudhaterra (2004 fi 2005) akkasumas European Footballer of the Year award fi FIFPro World Player of the Year award yerro lamma (2005 fi 2006)tti fudhatterra.
Wa'ee issa[edit | Lakkaddaa gulaali]
- Maqqa guttu - Ronaldo de Assis Moreira
- Guyya dhallotta - March 21, 1980 G.C
- Umrii - 27
- Bakka itti dhallate - Porto Alegre, Brazil
- Dherrina - 1.81 m (5 ft 11 in)
- Bakka itti taphattu - Attacking Midfielder
Bakka itti taphattu[edit | Lakkaddaa gulaali]
- Club amma - Barcelona
- Lakkofsa - 10
Boca Juniors
club Ijolluma[edit | Lakkaddaa gulaali]
- 1997-1998 - Gremio
club ergaa guddatte kessa turee[edit | Lakkaddaa gulaali]
- 1998-2001 - Gremio yerro 110 fi taphatte 37 galchee
- 2001-2003 - Paris Saint-Germain yerro 55fi taphatte 17 galche
- 2003 - amma - Barcelona yerro 114fi taphatte 56 galche
Biyya taphatef[edit | Lakkaddaa gulaali]
- 1999 - amma - Brazil yerro 73 taphatte 29 galche


text:
Hospitaalli Rifaraala Yunivarsiitii Wallaggaa, namoota Vaayirasii Koroonaan qabamanii Hospitaalicha keessatti yaalii argataa turan 88 keessaa 7 dhibee vaayirasii Koroonaarraa damdamachuu beeksise.
Haaluma wal fakkaatuun, namoota Hospitaala Rifaraala Yunivarsiitii Ambootti qoratamanii dhibee Vaayirasii Koroonaatiin qabaman keessaas namootni 13 damdamachuu hospitaalichi ibseera.
Namoota dhibamanii Vaayirasii Koroonaarraa fayyan keessaa tokko, ammallee hawaasni akka dhibee kanarraa jabaatee of eegu dhaama.
Gabaasaa guutuu caqasaa


text:
-
Barreeffamni armaan gadii kun Muhaammad ergamaa Waaqaa isa dhugaadha jedhanii warra amananiif amantiin isaanii sirrii akka hin taane qabxiilee agarsiisan ja’a qabatee jira. Musliimota barreeffama kana dubbisan yaadota kanneen of eeggannannoo fi kadhannaa keessa ta
-
Yaalin jireenya gaarii jirachuudhaaf taasifamu hojii dadhabsiisaa dhuma hin qabneedha. Baay’onni keenya hojiilee keenya isaan badaa ta’an too’achuuf ni dhamaana; akkasumas hojii garii ta’e h
-
Seensa fi Macaafa Qululluu Waliin Wal-madaalchisuu
Kan akka gaafii “Yesus Kiristoos raajii qofa moo Waaqa foonin ml’ate?” jedhuu Macaafa Qulqulluu Qur’aana irraa aadda foo’e hin jiru. Kutaalen Qur’aanaa 88 barreeffama kana keessatti gabaabbinaan ibsaman
-
Kun gabaasa jecha tokko qofa irratti hundaa’edha. Jechi kunis Masgiida (Maskiida) kan jedhu yemmuu ta’u dhaabbata yeroo hundaa oduu sab-qunnamtii gara garaatin dhageenyu kan bakka bu’uudha. Baroota dhihoon booda Masgiidota biyya Ingiliizi fi Awrooppaa keessatti argaman keessatti meeshaalen waraana fi barreeffamoonni
To top


text:
Kaaba Oromiyaa Walloo keessatti ta’e jedhamee duula Oromoo fi Oromummaa irratti godhamaa jiru dura nii dhaabbanna.
Ibsa Qeerroo Bilisummaa Oromoo
Waxabajji 15,2019
Sirna EPRDF yakka waggaa 28 dura Oromoo fi saboota Cunqurfamoo impaayeera biyyattii irratti dalagaa ture hunda yakka ta’uusaa amanee ofitti fudhachuun gamagamee of sirreessuuf uummata biyyattiif waadaa galeen, rakkoowwan uummata Oromoo irra gahaa turaniifis gaafatama qaama fudhachuu qabu saaxilee seeraaf dhiyeessuuf waadaa galuun uummata biyyattii bulchuuf aangoo ODP tti laachuun sochiin godhama turuusaa eenyullee nii yaadata.
Uummatni Oromoos waan waggoota kana mara irratti raawwataa ture yakkoota suukanneessaa, hidhaaf dararaa tiki mootummaa biyyattii raawwataa tures yakka ta’uu miidiyaa biyyattiin bahee fuulduratti sirreessuu akka qabu waadaa galaa turuu sirna EPRDF eenyulleen kan hubatudha.
Keessattuu hidhamtoota siyyaasaa dararuudhaan rakkoo hamaa uummata Oromoof sab-lammoota biyyattii irratti raawwataa tures badii ta’uusaa amanuudhaan kanaan booda siyyaasaaf nama hidhuu akka hinqabne waadaa sirni EPRDF galeen; itti dabalataanis “yeroo fudhannee wal gamagamnee qaama badii uume seeraaf laanna yeroo nuu laadhaa” uummataan jechuun akka uummatni isaan dhaggeeffatu gochaa turuun nii yaadatama.
Jijjiirama afaaniin haasa’amaa jiru kana keessatti qooda olaanaa kan qabu Qeerroo Bilisummaa Oromoos daandiin Dimokiraasii fi mirgoota namoomaa biyyattii keessatti haalaan jabaatee lafa qabachuu akka qabuuf qabsoo isaa jabeessee itti cichee kan jiru haalotni jijjiiraman yoo jiraatan jechuun abdii guutuudhaan jijjiirama siyyaasaa qaama aangoo fudhate irraa eegaa ture. Abdiin sun dhugoomuu hanqatus.
Sun hafee sirnichi akkuma barateef amaleeffate Oromummaa mataa rukutee ajjeesuuf ajandeeffatee hojiitti seenuu yoo arginu nuti Qeerroo Bilisummaa Oromoo hedduu gaddine. Sochiiwwan hidhaaf dararaan bifa addaan uummata keenya Oromoo Walloo irratti adeemaa jiru sochii Oromummaa balleessuuf taasifamaa jiru ta’uu nu hubachiise. Kaaba Oromiyaa Walloo keessatti qaamootni hidhamaa jiran hedduun kanneen sadarkaa bulchiinsaatti mootummaa EPRDF’n ramadamanii hojjetaa jiranidha.
Aggaammiin Oromoo Kaaba Oromiyaa Walloo irratti taasifamaa jiruun; Oromoo waan ta’an qofaaf hidhamuu isaanii nuti Qeerroon Bilisummaa Oromoo cimsinee hubanna. Haaluma kanaan namootni hanga ammaa Oromummaa qofaaf Kaaba Oromiyaa Walloo hidhamanii jiran. Aanaa Jiillee Dhummuugaa irraa 1. Abdusalaam Hasaan Ali Itti gaafatamaa Nageenyaa fi Itti Aanaa Bulchaa Jillee
2. Ali Yimeer Inspeekter poolisii
3. Mohammad Ammee
4. Abdusalaam Husseen Hajii
5. Umar Abduu Umar
6. Hasaan Mohaammad Darasoo
7. Umar Adame Aliyyii
8. Usumaan Hasaan Bayaan
9. Bushuraa Mammud Baaqalaa
10. Mohammad Abdusalaam Sawwali
Aanaa Caffaa
1. Abdusalaam Ibrahim Bulchaa Aanaa Caffaa
2. Maammee Aliyyii M/d I/G /Nageenyaa
3. Ibrahim Aliyyii I/I /Nageenyaa
4. Fayyera Oljiraa Hojjetaa Fayinaasi
5. Kifoo (Guddataa) Hojjetaa Galiiwaani
6. Husseen Ali Affaree Bulchaa Gandaa
7. Adam Abduu
8. Abdusalaam Mohammed Milishaa gandaa
9. Umar Kabiir ( Kaliil)
10. Adurroo Abduu
11. Muhee Adam
12. Yaayyoo Abdusalaam
13. Hasaan Jibriil Manaajera Gandaa
14. Adam Husseen Mohaammad
15. Husseen Mohaammad Inspeekter poolisii
16. Xilaahuun poolisii Mana Marii
17. Maammud Muhee (sarboo) milishaa gandaa
18. Mohaammad Usumaan
19. Mohaammad Husseen Mohaammad milishaa gandaa
20. Hasuu Abdusalaam Badruu
21. Aliyyii Ibree
22. Abdusalaam Yimaam Sayid
23. Mohaammad Sayid Muhee
24. Muhee Sayid Fulee
25. Hasaan Umar
26. Sayid Ibirahim
27. Goonfee Husseen Hasaan
28. Nuuruu Ahamii
29. Mohaammad Dawwee
Kamisee irraa
1. Alii Mootummaa Kantiibaa Magaalaa Kamisee
2. Sayid Hasaan ( Mandelaa)
3. Mohammad Kaliil
4. Abbaas
5. Ibrahim Alii
6. Meles
7. Husseen Sayid
8. Umar Hasaan
9. Adam Amiinu
10. Abduu Ahamed kan jedhaman hidhamanii jiru.
Sochiin hidhaa uummata Oromoo Walloo irratti adeemaa jiru kan Uummata Oromoo bakkichaa balleessuuf qiyyaafate ta’uutti amanna. Gocha fokkisaa Oromummaa balleessuuf taasifamaa jiru akeeka mootummaan itti jiru kun Oromiyaa bakka maratti adeemuuf aggaammii akka qabus kanarraa ka’uun hubanna.
Waan ta’eef nuti Qeerroon Bilisummaa Oromoo Kaaba Oromiyaa Walloo keessatti ta’e jedhamee duula Oromoo fi Oromummaa irratti godhamaa jiru dura nii dhaabbanna. Qabsoon keenya ciminaan qabsoo Bilisummaa Oromoo, uummata keenya Oromoo jiraachisuuf, Oromiyaa jiraachisuuf xiyyeeffannoo kan kennu ta’uus uummata keenya Oromoo fi diina uummatichaa maraaf ibsina!
Injifannoon Uummata Oromoof
Ibsa Qeerroo Bilisummaa Oromoo
Waxabajji 15,2019
Finfinnee Oromiyaa


text:
Qaanqur Amboo | Waxabajii 24, 2018
Oromoon jaarraa tokko oliif harqoota gabrummaa habashaa jalatti kufee kan jiru dandeettii, hogummaa, beekumsa, baayyina ykn gootummaa habashaan caalamee osoo hin taane, sababaa teessuma taa’umsa lafaa biyya Habashaa/Abyssinia qarqaraa galaanaatti dhiyeenya qabuun bahaa fi gala lammilee Awuroopaaf quunnamtii mijataa argachuun gama saniin meeshaa waraanaa ammayyaa jaarraa sanaa argachuu danda’uudhaan ture. Mootichi habashaa bara sanaa, Minilik, meeshaa waraanaa biyoota Awuropa irraa kara imaltoota ykn mishinarota Awuropaatin haala mijeeffameen bittaa fi gargaarsan argateen Oromoo fi sabaaf sablammoota kibba Itoophiyaatti argaman humna waraanaatin cabsee qabachuudhaan uummattoota bilisummaa fi biyyootaa walabummaan jiraachaa turan sirna kolonii jalatti galchuu danda’eera.
Oromoonis bara harka bittaa alagaa jalatti kufee kaasee bilisummaa humna qawweetiin caalamee mulqame deeffachuuf qabsoo bilisummaa wal-irraa hin citne bifa adda addaa tiin taasisaa turus hanga ammaatti hin milkoofne.
Keessattuu, walakeessa bara 1970ta keessa qabsoo fi falmaa Oromoon baroota dheeraaf haala faffaca’aatiin taasisaa turee fi gaaffii haqaa qabatee diina gabroomfataa waliin dirreewwan adda addaatti morma wal-hudhee geggeessaa ture wiirtuu dhaaba siyaasaa tokko jalatti galchuudhaan qabsoon Oromoo giduu galeessummaa fi haala ammayyaatiin jaarmiyaatiin akka geggeeffamuu/ hoogganamuuf jecha dhaabi Adda Biisummaa Oromoo (ABOn) dhaabbatee qabsoo gaaffii haqaa Oromoo – ka Bilisummaa Oromoo fi walabummaa Oromiyaa gara sadarkaa olaanaatti guddisuu fi seenaa qabsoo Oromoo keessattis boqonnaa haarawa banuu dandaheera.
ABOnis gaaffii bu’uuraa Oromoon jaarraa tokko oliif bakkoota adda addaatti haala tatamaheen geeggeessaa ture agobara tokko jalatti fiduun isaa Oromoo ummata guddaa fi Oromiyaa bal’oo walitti fiduu irra dabree gaaffiin Oromoo akka sadarkaa addunyaatti dhageettii argattuu fi seera qabeessa taasiseera.
Gaaffiin Oromoos gaaffii ABBAA BIYYUUMMAA fi BILISUMMAA ta’uu isaa sagantaa siyaasaa calqaboota bara 1970ta keessa baaseen gadi dhaabuudhaan, gaaffiin uummata kanaa gaaffii haqaa fi kan uumamaa humnoota koloneeffattootaatiin bortaan sarbame karaa danda’amee fi mijate hundaan falmii taasisee uummati Oromoo deebisee abbaa mirga fi abbaa biyya isaatii akka ta’u dhugoomsuu kaayyoo godhatuu mirkaneesse.
Gaaffii Abbaa Biyyummaa Oromoo
Akeekaa fi kaayyoo ABOn irratti hundaa’ee qabsoo bilisummaa Oromoo geggeessaa ture ummata gabrummaa habshaa jalatti jaarraa tokko oliif kufee fi lafa Oromoo humna habashaan humnaan qabamee qabeenya samamaa ture deebisee harka Oromootti galchuudha.
Gaaffii abbaa biyyummaa yeroo jedhamu keessattuu yeroo ammaan tana sadarkaa guddina qabsoo Bilisummaa Oromoo fi sochii fincilaa dinqisiisaa Qeerroon Biisummaa Oromoo waggoota dhiyeenya kanaa walitti aansuudhaan geggeesseen humnooti adda addaa fayyadama gaaffii bu’uuraa uummati Oromoo baroota dheeraaf dhiyeessaa turee kana gar-malee itti fayyadamudhaan afaan faajjii uuma akka jiran ni hubatama.
Keessattuu murni siyaasaa akka dhaabaatti diina jalatti diinaan gurmaahe, OPDOn gaaffi abbaa biyyummaa Oromoo akka qaama gaaffii qabsoo dhaaba sanaat itti fayyadamuu eegaluun hangam akka dhimma ijoo qabsoo Oromoo irratti qaamotuma diina waliin tahanii gaaffii Oromoo kana dhabamsiisuuf dalagaa turaniin afaan faajjiin adeemsifamuuf akka yaalamaa jiruu fi afaan dammaa dibatanii afaan qabsaa’ota haqaa dubbachuudhaa qabsoo haqaa Oromoon itti jiru gara dabarsuuf yaalii akka godhaa jiran agarsiisa.
Gaaffiin Abbaa Biyyummaa Oromoo gabaabumatti ummata Oromoo biyya isaa irratti abbaa biyyaa taasisuun Oromoon Oromiyaa irratti abbaa aangoo siyaasaa, dinagdee fi haasummaa akka ta’u taasisuudha. Oromoon aboo dhimma isaa kamuu irrattii fi biyyaa isaa irratti murteessuu argachuu kan danda’u bu’uura seera adunyaa irra jiruun kan biyyooti harqoota gabrummaa jalatti kufanii turan ittiin deebisanii mirgoota kana harkatti galfachaa/deeffachaa turan adeemsa demokraatawaa ‘mirga hiree ofii ofii murteeeffachuu’ ykn ‘exercising the right to self determination’ bilisaan geggeffachuutiin ta’a.
Kana keessatti murni diina jalatti gurmaahee mirga Oromoo sarbaa fi dhiichisaa ture, qabeenya Oromoo saamtotaa fi TPLF wajjin saamee saamsisaa ture, ka Oromoo hiisisaa fi ajjeesisaa ture, hamlee ittiin dhimma gaaffii Abbaa Biyyummaa Oromoo gaafatu qabu. Sababi isaa waggota 27 darbaniif dhaabi OPDO jedhamu kun Oromoon bilisa ta’uu olalaa fi gaaffiin Oromoo gaaffii dimookrasii qofa ta’uu labsaa ture. Kanaaf, sagantaa siyaasaa hin qabnee fi hin qabsoofne wa’ee gaaffii abbaa biyyummaa kaasuun afaan faajjii uumuu qofaaf yoo tahe malee gaaffii haqaa qabsaa’oti kumaatami, qeerroon Bilisummaa Oromoo fi uummati Oromoo walii galatti haarsaa qaalii itti kaffalaa sadarkaa dhumaan gahan karaatti butatuuf yaaluun akkasumas adeemsa qabsoo bilisummaa Oromoo galma isaa irraa gufachiisuuf yaaluun bor seenaa fi seeraan itti nama gaafachiisa!


text:
Members Area
Recent Photos
Newest Members
Upcoming Events
Recent Videos
Google +1 Button
Kaayyoo hawaasa Oromoo magaalaa Las Vegaas
Nu'i hawaasni Oromoo magaala Las Vegasitti argamnu jaarmiyaa bu'aa adda ta'e tokko malee hawaasicha aadaa fi duudha isaa akkasumas sanyii isaa akka sanyii dhala namaa tokkoof ta'utti kabachisiisuu fi eenyummaa isaa dhaloota irraa fuudhee dhaloota itti anuutti akka dabarsan kan taasisuudha. Haaluma kana fakkaatuun Hawaasa Oromoo kannen iddoo birootti argaman wajjiin wal-qunnamuun odeeffannoo fi sochii hawaasichaaf barbaachisu hundumaa keessattuu karaa barnoota, fayyaa fi hojii irratti jiraattota magaala Las Vegasitti argaman hundumaaf odeeffannoo barbaachisu sasabuun gargaarsa barbaachisu godhuuf Jaarmiyaa Dhaabbatee dha. Jaarmiyaan kun guutummatti kan xiyyeefatu Hawaasa Oromoo Kanneen magaala Las Vegas fi naannawa isaatti argaman yoo ta'uu, Fedhii Miseensota hundumaa seeraan kan eeguu fi seera ittiin bulmaataa isaa kan kabajisiisuudha.


text:
-
-
WBO Maqaa Araaraan Diiguuf Yaaluun Abjuudha!
Ibsa Ajajaa Ol-aanaa ABO/WBO – Gurraandhala 16, 2020.
Araarri Oromoo biratti kabajaa guddaa waan qabuuf, Oromoon ‘Araarri kan Waaqaati‘ jedha. Araarri waan nagaa fiduuf nama biratti jaalatamaadha. Haa ta‘uutii, Oromoon maqaa araaraan marraa hedduu goowwome; ganames. Seenaa Oromoo keessatti Goototi Oromoo kan akka Abishee Garbaa fi Jeneraal Taddasaa Birruu maqaa araaraan ganamanii bifa sukkaneessaan harka nafxanyootaan ajjeefaman. Haayila Sillaaseenis, Jeneral Waaqoo Guutuu maqaa araaraa fi jaarsummaan ganee gara qe’ee isaatti erga deebisee booda, Oromoo shiraan afaanfajjessee gabrummaa jala turse. Jaarmayaaleen siyaasaa Oromoo, Impaayera Xoophiyaa keessatti hojjechuuf tattaafatan marti yeroo hedduu siyaasaan ganamuu irra darbanii itti milkaa'anii hin beekan.
Bara 2019 keessa gurmuun 'koree teekiniikaa' jedhamtu maqaa araaraan qawwee Ilmaan Oromoo dhiiga isaaniitiin hidhatan irraa hiikuun diinaaf kennuu irra darbee, miseensota WBO kan qabsoo saba isaanii irra turan dogoggorsuun Xoollayitti galchuun gaaga’ama guddaa qabsoo saba kanaa irraan geessisan. Ilmaan Oromoo qaqqaaliis shira ‘qaama nageenya mootummaa’ jedhamuun bobbaafamanii galaafataman. Kol. Abiy karoora Ilmaan Oromoo dabareedhaan rukutee cabsuuf karoorfates wal-duraa-duuba raawwataa jira…
Read more: Ibsa Ajajaa Ol-aanaa ABO/WBO -...


text:
Barreessaan muummeen Tokkummaa Mootummotoaa – Antoonihoo Guterez, haalli qilleensaa jijjiiramuu irraa kan kahe Addunyaan rakkoo keessa jirti – jedhu.
Walga’ii torbanneen lamaaf waa’ee jijjirama qilleensa naannoo irratti mari’atu, kan har’a – Poolaand keessatti baname irratti kan kana dubbatan – Guterez, eega bara 2015 walga’iin Paaris keessatti geggeessamee walii-galteen mallatteessamee booda, walga’iin kun ilaalchi guddaan kennamuuf isa duraa tahuu hubachiisan.
Biyyoonni walga’ii sana irratti, aara gaazii gubataa biyya isaanii keessaa gad-buusuuf waadaa galan, akka walii-gafltee isaanii sana hojii irra oolchuutti cichan illee gaafatan.


text:
Sirna Kabajaa Amajjii 1, 2020: Waajjra ABO Finfinnee Gullalleetti
[SBO – AMAJJII 01,2020] Amajjiin 1 guyyaan seena qabeessii fi Seensi Bara Haaraa yeroo jalqabaaf Finfinnee Gullalleetti kan argamu Waajjira Muummee ABOtti har’a haala ho’aa fi gammachiisaadhaan kabajamee oole.
Sirna kana irratti H/D ABO Jaal Daawud Ibsaa dabalatee miseensotni hoggana dhaabaa, murnootni hawaasaa adda addaa fi keessummootni argamaniiru. Keessumaa Qeerroo fi Qarreen baay’inaan argamuun sagantaa kana bareechaniiru.
Kan dhihoo hidhaa bahe Koloneel Gammachuu Ayyaanaa fi Artistootni Oromoo bebbeekamoo fi jaallatamoon kan akka Ilfinash Qannoofaa sagantaa kana irratti hirmaataniiru. Artist Ilfinash Qannoo waggaa 29 booda har’a Waltajjii Gullallee irratti deebitee sirbuun seenaa hojjette.
Sagantaan kun eebba maanguddoota Oromoon kan saaqame yoo ta’u, yaadannoon sammuu wareegamtoota Oromoof taasisameera.
Hayyu-Dureen ABO Jaal Daawud Ibsaa guyyaa kana ilaalchisuun, ABO maaliif akka Amajjii 1 kabaju seenaa dhufaatii isaa irratti, akkasuma dhimmoota waytaawoo ta’an adda addaa irratti haasaa godhaniiru.
Bu’uuressitoota ABO keessaa tokko kan ta’an Jaal Xahaa Abdii, Jaal Abdii Raggaasaa fi Koloneel Gammachuu Ayyaanaafaan walduraa duubaan haasawa godhaniiru.
Qophii kana irratti Qeerroon Bilisummaa Oromoo Uwwisaa fi Bokkuu Koloneel Gammachuu Ayyaanaa yoo badhaasan, Jeneraalummaas muudaniiru.
Walaloolee fi diraamaanis waltajjii kana gubbaatti hirmaattotaaf dhihaataniiru.
Walumaagalatti sagantaan Amajjii 1 fi seensi bara haaraa 2020 Waajjira ABO Gullalleetti kabajame kun milkiidhaan obba’eera.


text:
kamal-haasan 20 zafi da kuma sexy image
BOLLYWOOD HOLLYWOOD ƙirƙirar sababbin gallery
kamal-haasan
0 Like
kamal-haasan
0 Like
kamal-haasan
0 Like
kamal-haasan
0 Like
kamal-haasan
0 Like
kamal-haasan
0 Like
kamal-haasan
0 Like
kamal-haasan
0 Like
kamal-haasan
0 Like
kamal-haasan
0 Like
kamal-haasan
0 Like
GDPR Compliance
kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan كمال_حسن kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan কমল_হাসান kamal-haasan kamal-haasan 卡馬爾哈森 kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan Kamal_Haasan Kamal_Haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan Kamal_Haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan कमल_हासन kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan ಕಮಲ್_ಹಾಸನ್ kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan Kamal_Haasan Kamal_Hassan_(pelakon) കമലഹാസൻ kamal-haasan kamal-haasan कमल_हासन kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan Kamal_Hassan kamal-haasan kamal-haasan KaMaл_XacaH kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan கமல்ஹாசன் కమల్_హాసన్ kamal-haasan Kamal_Haasan KaMaл_XacaH کمل_ہاسن kamal-haasan Kamal_Haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan


text:
Weerarri Liyyuu Poolisii Naannoo Soomalee hammaatee Itti fufee jira.
Guyyaa hardhaa godina Harargee bahaa aanaa Cinaaksan araddoota Turqeylo ,tiiroo guddoo, Hagaajiin akkasumas aanaa Tulluu Guleed araddoota Magaalaa Tulluu, Tiiroo Sanda’arree fi Sanda’arree keessatti lolli hamaan meeshaa waraanaa gurguddaan kan geggeeffame yoo tahu, araddaan lamaan Turqeeyloo ibiddaan barbadaa’uu odeeyfannoon argame ni addeessa
Aanaa Cinaaksaan arraddoota Waleensuu fi qobboo iddoo gaara calalaqaalee keessatti yeroo ammaa kana lolli hamaan kan geggeeffamaa jiru yoo tahu, Itti aanaan bulchinsaa fi nageenya araddaa Waleensuu kan tahe Muhammad Abraahim Ahmad rasaasaan mataa irra rukutamee kan wareegame tahuu maddeen gabaasaaniiru.


text:
Albinism
Albinism (Afaan Latin albus irra dhufee), maqaan yerro bayye fayyadamani hypomelanism yokan hypomelanosis kunin Hypopigmentary Congenital Disorder yoo ta'u, kan itti bekkamuni immo Melanin Pigment illa, gogga fi rifensa kessa yoo hin jiranne dha. Albinismiin kan dhufuu dhallotaan (abba yokan hadha) irra Recessive Genes kan daddarbu dha. Halli kuni Mammals, Qurxummi, Sinphiree, Reptile fi Amphibianotta irratti bayyinan argamma. Namotni Albinismiin qabamanni "albino" jedhamanni wamamu haa ta'u malee maqanni kunii akka abarsatti waan fudhatamuffi, "albino" irra maqqa "albinistic" yokan "nama albinism qabu" jedhamutti fayyadatama. Clinic kessatti maqqan binnensotta Albinism qabanu ittin yamanu "albinoid" yokan "albinic". Wikimedia Commons on Albinism


text:
- Kaanaadaa
Kanadaan Appilikeeshina Telefoona nama dhibee COVID-19’n faalame adda baasu hojjatte
Muummichi ministeera Kanadaa Justin Trudeau “Appilikeeshiniin bilbila ammayyaa ‘COVID Allert’ jedhamu kun kalaqa haarawa dhibee kana ittisuuf fayyaadu” jedhe. Akkasumas…Guutuu dubbisi...
-
-
-
-
- Odeeyfannoo
Falasxiinonni Suudaan waadaa cabsuun Israa’el waliin hariiroo tolfachuuf murteessuun isii kan isaan gaddisiise tahuu ibsan
Prezdaantiin Ameerikaa Donald Tramp ibsa Jum’aa har’aa kenneen Suudaan fi Israa’el hariiroo tolfachuuf walii galanii jiru jedhe. Kanuma hordofuun bulchiinsi…Guutuu dubbisi...
-
-
-
-
- Odeeyfannoo
Aalimni Guddaan biyya Keenyaa Sheikh Muhammad Aadam Wolloo gara ganda Akhiraa godaanan
Innaa Lillaahi Wa’innaa Ileeyhi Raaji’uun Sheikh Muhammad Aadam Wolloo yeroo dheeraaf Masjidal-Haram keessati barnootaa diinii barsiisaa kan turan yoo tahan,…Guutuu dubbisi...
-
-
-
-


text:
Abudlaxiif Dirree umuriin isaa 13 utuu jiru as Amerikaatti godaane. Gondina Baalee Madda Walaabuutti kan dhalate dargaggoo Abulaaxiif wayita as dhufu Afaan Ingilizii dubbachuus dubbisuus hin danda’u ture.
Abulaxiif erga as ga’ee mana barnootaa seenee booda haalli jiru ulfaataa ture. Ijoollee fi barsiistota waliin walii galuun rakkisaa waan tureef barumsi qabsoo itti ta’e. Garuu ciminaa fi hamile jabina isaatiin rakkoo gama barnootaan isa mudate irra aane.
Afaan Inglizii isa rakkisaa ture cimee barachuu dhaan barumsa isaatti ijoollee qabxii ol aanaa argatan keessaa tokko ta’e. Schoolar shiipii beekamaa kan hanga barnoota isaa sadarkaa ol aanaa xumurutti isa gargaaruu kan Gates Millenium jedhamu argate. Kaayyoo qabatanii galma ofii beeknaan milkaa’uun ni danda’ama jedha Dargaggoo Abdulatiif. MP3 tuquun guutummaa isaa dhaggeeffadhaa.
Cichaan Hojjechuun Milkaa'inaan Nama Ga'a
Abudlaxiif Dirree umuriin isaa 13 utuu jiru as Amerikaatti godaane. Gondina Baalee Madda Walaabuutti kan dhalate dargaggoo Abulaaxiif wayita as dhufu Afaan Ingilizii dubbachuus dubbisuus hin danda’u ture.


text:
Itiyoophiyaan, mariin hunda of keessaa qabu fi yaada wal-jijjiirraan akka jiraatu, sagaleewwan adda addaas akka dhaga’ama argatan gochuuf akka hojjechuu qabu, ka biyyattii daawwatan Chaansilarittiin Jarmanii Angelaa Merkel dubbatanii jiran. Hooggantittiin Jarmanii, muummicha ministaraa Itiyoophiyaa Haile-maariyaam Dessaalenyi waliin ibsa gaazzexeessotaaf kennaniin, biyyii isaanii haala itti mormii bittimmeessan irratti poolisoota biyyattiif leenjii kennuuf qophii ta’uu isaa hubachiisanii jiran. Itiyoophiyaan, sirna filannoo, ka caalmaa sagalee irratti hundaa’e fooyyessuuf qophooftee jirti jechuun ka dubbatan immoo, muummichaministaraa Hayile-maariyaam Dessaalenyi
kaleessa walakkeesa halkanii Finfinnee kan seenan chansilerittiin Jermanii wal ta’iinsa dinagdee fi haala naannoo fi Itiyoopiyaa keessaa kan yeroo ammaa irratti muummicha ministeeraa H/Maariyaam Dessaaleny waliin dubbatanii jiran.Hoogganoonni lamaan marii sana booda masaraa Mootummaa Finfinnee jiru keessatti ibsa kennanii jiru.
Ennaa marii Sanaa dhimmootii ka’an keessasa tokko haala yeroo Itiyooopiyaa keessaa ta’uu hooggantittiin Jarmanii kun beeksisaniiru. Biyyi isaanii humnootii naga eegumsa Itiyoopiyaaf leenjii kennuuf fedhii qabaachuu kan dubbatan illee haaluma yeroo kana waliin wal qabsiisuun ture.
Hiriirawwan Mormii Itiyoopoiyaa keessatti geggeessaman irratti walitti bu’iinsi kan uumamee fi lubbuun namaa kan bade humnootii nagaa eegsisan irraan balaa kan ga’an humnootii hidhataniin kan jedhan immoo muummicha ministeeraa H/Maariyaam Dessaaleny turan. Humnootiin naga eegsisan kanneen human hammaa ba’a fayyadaman yoo jiraatan dhimmi isaa kan qoratamu ta’uu fi tarkaanfii madaalawaa fudhachuun immoo mirga seeraa ta’uu dubbatan.
Itti fufuun akka ibsanitti barcummi paarlaamaa IHADEG qofaan kan qabameef sababaa sirna filannoo geggeessameeni jedhan. Sirna sagalee caalmaa kan jedhu akkaataa hojii Itiyoopiyaan naannolee filannoon itti geggeessamu irraa filatamee kan paarlaamaa seenu paartii sagalee walakkaa irratti sagalee tokko ida’ee argate jedhan.
Sagalee dhibba irraa harka 49 illee paartiin argate jiraannaan paarlaamaa keessatti bakka bu’ummaa hin qabaatu. Kana kan ibsan muummichi ministeerichaa akkaataa
Jarmaniin gama wal ta’iinsa dinagdeetiin deggersa gochuuf kan hojjettu ta’uu chansilerittiin kun dubbataniiru. Keessumaa invesitmentiin dhuunfaa akka jiraatu hojjechuu yeroo prezidaantummaa isaanii biyyoota durooman kan G-20 irratti hojii dursanii ilaalcha itti kennan ta’uu ibsaniiru.
Daawwannaa isaanii Maalii Nijerii fi Itiyoopiyaa kan xumuran chansileer Angelaa Merkel har’a gara biyya ofiitti deebi’aniiru.
Gabaasa sagalee dhaggeeffachuudha kana cuqaasaa


text:
Aartistoonni Oromoo lama godina Shawaa Bahaa magaalaa Adaamaa kessaa Roobii darbe humnooti mootummaan bakka hojii isaaniitii qabamanii hidhamuu isaanii waahiloota isaanii hojii keessaa akkasumas miseensonni maatii nuuf himanii jiran.
Weellisaa Keekiyyaa Badhaadhaa fi ogeessa muuziqaa Xilaahuun Tolaa sababaan hidhamaniif hanga yoonaa maal akka ta’e quba hin qabnu kan jedhan hiriyoonnii fi Haati warree Xilaahuun wellistuu Waaritee Barii akka nuuf himanitti Poolisii gaafannus sababaa hidhamuu isaanii kan nuuf ibsu hin arganne jedhan.
Kan Raadiyoon Sagalee Ameerikaa haasofsiise ajajaan poolisii magaalaa Adaamaa Komaander Genneneew Xibebuu Tolosaa hidhamuun aartistoota kanaa maaliif akka ta’e ofii isaaniif quba kan hin qabaanne ta’uu dubbataniias nu bira kan jiraniif Imaanaatu nutti kenname jedhan.


text:
Afrikaan Kibbaa biyya namii biyya ormaa kaan bultii wayyaa qabdu barbaada kaan ammoo baqatee itti galee keessa jiraatu.
Amalii abbaan biyyaa nama ormaa ufi keessatti jibbuun kun haga qaraallee caalaa hammaachaa dhufuutti jira.
Tokkummaan mootummootaa adooo dubbiin tun harkaa nama baatee biyyitii hin buraaxomne bulchootaan dubbii qajeelchaa jechuutti jira.
Akka tokkummaan mootummootaa jedhetti nama ormaa ufi keesatti xireeffachuun tun Afrikaa Kibbaa fulaa hedduu keesaa mumullachuutti jirti.
Jibbilleen akka qabaa akka Tokkummaan Mootummootaa jedhetti warrii akkana ufi keessatti jibban baqataa fi warra jireenna wayyaa qabu barbaada yaahu.
Torbaan afuriin duratti dira Soweettoo gara jaloo Johaanisbergitti nama biyya ormaatii dhufe afur fixan.
Suuqilee fi qabeenna nama biyya alaa hedduu saamanii kaan balleessan.
Akka UNHCR jedhutti jibbii akkanaa kun gara godina amma ya gara Cape Province fi Kuwazuuluu Naataalitti dabre.
Ganna 3n duralleetti akka oduu himaan UNHCR Charlie Yaxley VOAtti himetti nama abbootii biyyaa Afrikaa Kibbaatii fi namii biyya ormaa wal dhabee namilleen wa tahe.
Hagasii asitti ammoo akkuma tokko tattahaa qaqabbanaahaa yo tokko ammoo namii walti oowwaa dhufe.
"Taatullee ammallee waan kana marroo a’arguutti jirra.Warriia akkana ufi keessaa hadhan,ka waraana baqatee rakkoo akka akkaa keessaa armaan tahuu isaa hin dedhinaa. Warrii kun lubbuun baqatee armaan bahe.”
Afrikaa Kibbaa nama biyya ormaa kaan itti baqatee kaan itti godaane kuma 280 keessa jriaata.
UHCR akka oduu himaan isaanii jedhutti fulaa akkana namii keesatti dhibamuutti jiru naannoo Soweetto dhiyoo laalee deebihe.
Taatullee warrii naasoo namaa qabu hedduu fi dhaabbileen hedduun amalii nama ormaa biyya nama jibbisiisu waan itti lakkisuu malanii mitii jedha.


text:
Guyyaa har’aa kana Fulbaana 13,2013 Godina Wallaggaa Magaalaa Naqamtee keessatti dukkaanni(Suuqiin) Sabboontota Oromoo gabaa lagatanii turanii Milishoota Wayyaaneen gutummaan cufamaa jira.
Buufata konkolaataa magaalaa Naqamtees ganama irraa kaasee guutummaatti cufamee jira.
Taaksiin magaalaa Naqamtee keessa jiranii fi baajaajjonnis diddaa mootummaa garboonfataa Naqamteef qaban ganama irraa kaasuudhaan akkuma itti fufanitti jiru.
Milishooti Wayyaanee ammoo Suuqiilee diddaa gabaa lagachuuf cufaa turan adabuuf jecha irra deemaanii cufaa jiru.
Gama biraan Goototi Barsiisoti Oromoo Aanaa Ginde Beret akka aadaa isaanii gootummaa hojjetan.
Har’aa Fulbaana 13,2016 Barsiisota Aanaa Gindebert mana barnootaa qopha’inaa fi sadarkaa 2ffaa dirqisiisuun walitti qabanii leejii isinii laanna jechuun dabballoonni TPLF siyaasa isaanii osoo hin dubbatiin duratti gootonni barsiisonni Oromoo itti iyyuun isin ummata Oromoo bakka bu’uu hin dandeessan dhaabi keenya ABO dha isin nu hin bulchitan jechuun itti iyyuun qaanessaa jiru.


text:
Dr. Kabajaa Artist Alii Birraa: 'Jilbeenfadhee harkakoo diriirsuun galatakoo mullisa'
Alii Birraaf badhaasni haarayaa miti. Badhaasota garagaraa biyya keessaa fi alaarraa argateera. Doktora kabajaas qaba. 'Inni kaleessaa garuu adda,'' jedheera.
''Magaalaan ittiin dhaladhe beekkamtii akkasii naa kennunsaa waan nama gammachiisudha,'' jechuun miira itti dhagahame BBCtti ibseera.
Yunivarsiitiin Dirree Dhawaa Artist Alii Birraaf Doktora Kabajaa isa lammaffaa kenneerraaf. Kanaan duras Yunivarsiitii Jimmaarraa ALI 2002tti badhaasa walfakkaatu argate ture.
Waggoota 55 oliif aartii keessatti umriisaa kan dabarse namni ganna 72 kun, artistoonni Oromoo amma jiran waan nama gammachiisu hojjechaa jirus jedha.
Waahee badhaasa Yunivarsiitii DirreeDhawaa fi egeree muuziqaasaa haasofsisneerra.
''Seeneetiin Yunivarsiitii Dirree Dhawaa, Aliin badhaasa Doktora kabajaa kana argachuu qaba jedhanii waliigalanii na badhaasan. Miirri natti dhagahame dhugaatti gammachuudha,'' jedha.
''Yunivarsiitiin Jimmaa gaafa na badhaase, Doktora kabajaa Alii Birraa naa jechaa turan. Amma 'Dodoktoran' tahe jechaadha [kokkoflaa] '' jechuun waahee badhaasa isa lammaffaa kana dubbata.
''Erga na badhaasan booda, namni achitti argame baayyee waan tureef, akkasiin jilbeenfadheetan galatoomaa jedhe, uummata dhufee ayyaana kanarratti argaman hundumaaf,''
Dirree Dhawaatti haga kutaa jahaatti akka barate kan dubbatu Aliin, badhaasni amma naa kenname kun firii tattaaffii koo waggoota 55ti jedha.
''Doktorummaa kana anaafi waahillan kiyya aartii keessa jiranii, walumaan arganne,'' jedha Dr. Kabajaa Artist Alii Birraa.
'Abbaatu of kabachiisa'
Alii Birraa gumaacha inni aartii Oromoo fi Itoophiyaaf taasiseen, kabaja isaaf malu argateeraa?
''Wanni ani jedhu, abbaatu of kabachiisa. Abbumatu eeggata."
"Kabajaa fi ulfina naaf kennani yogguun ilaalu, baayyee baayyee guddaadha. Badhaasa doktoreetii kabajaa fi kanneen biroo caala. Uummata Oromoo irraayyis, kan hin taane irraas, kabajaa naaf malu naaf kennaniiru. "
"Rabbiin akkan akkasumatti turu na haa godhu jedheen kadhadha. "
Muuziqaa dhaabeeraa?
'Ani ofikootiin sooromeera ofiin jedha. Namni garuu hin tahu naa jedhu.
Gama muuziqaatiin jijjiiramni hedduun akka jiru kan amanu Aliin, ''guyyaa guyyaan ijoollee haaraa, dandeettii cimaa qabantu bahe."
"Anis yeroo dheeraaf kophaa kanin ture, amma baayyatanii waan gaarii hojjechaa jiran."
"Kanaaf jecha amma yoon sooroma bahellee, omaatuu miti jedhee murteeffadheera,'' kan jedhu Aliin, haa tahu malee yeroo tokko tokko sagantaalee gurguddaarratti sirba lama sadi akka sirbu nutti himeera.
''Akka durattiitti biddeena itti argadha jedhee hin sirbu. Amma ani soorome, aartistoota hedduu hedduu qabna - galata Rabbii,'' nuun jedheera.


text:
Toorawwan kana keessaa tokko ka tahe qorannaa geggeessa hojii jalatti malaammaltummaa fi hojii balleessaa qabu ittisuu hojii malaammaltummaa qorachuu fhi himachuu kanneen jedhaman ilaalchisee hojiiwwan hojjetan jfakkeenya tokko tokko kaasuu ddhaan paarlaamaaf ibsanii jiran.
Bulchiinsa lafaa keessatti hojii seeraa alaa raawwatame dursuu dhaan ibsa kennan. Akka ibsa isaaniitti lafti mootummaa seeraa ala akka qaberenyaa dhuunfaatti namootaan qabatamee jiru tilmaamaan qarshii miliyoona dhibba lamaa fi miliyoona sadii, kuma dhibba shanii fi kuma afurtamii sagalii fi dhibba tokkoo fi afrautamii afuri jedhu angawoonni.


text:
Sana'aa Yamaan keessatti kamiisa har'a hirirri mormii fi deggersa mootummaa gaggeefamee jira. Prezidaant Alii Abdullaah Saaleeh kaleessa paarlaamaa biyya isaanitiif akka ibsantti, filannoo waggaa lama booda gaggeefamu irratti kan hin hirmaanne ta'uu beeksisan. Jecha isaanii kaleessaa kana hordofee ture hirirri har'aa kan geggeefame.
Yamaniin waggootii 32f kan bulchan Saaleeh hirirrii gaggeefamuuf karoorfamee kam iyyuu, akka dhaabatuuf gaafatan. Hiriira har'aa kana ilaalchisee baqataan Oromoo tokko gamasii kan jedhe MP3 tuquun dhaggefadhaa


text:
Feesbuukiin magaalaa guddaa Naayjeeriyaatti waajjira isaa banufi
Finfinnee, Fulbaana 10, 2013 (FBC) – Feesbuukiin magaalaa guddaa Naayjeeriyaatti waajjira isaa banufi.
Dhaabbanni Feesbuukii bara Faranjootaa dhuftutti magaalaa guddaa Naayjeeriyaa Leegoositti waajjira banuuf akka jiru beeksise.
Dhaabbanni kun ardii Afrikaatti waajjira isaa banuun yeroo lammaffafidha jedhame.
Akka ragaa dhaabbaticharra argame muldhisutti waajjirichi garee mahaandisootaa kan keessumeessu waajjira Afrikaa isa jalqabaa ta’a.
Waajjiri Naayjeeriyaatti banamu garee gurgurtaa, maamilummaa, imaammataa fi kominikeeshinii keessa hojjetan ni haammata.
Ibsa dhaabbanni Feesbuukii baaseen giddugalli haaraan oomishaalee lammiilee Afrikaan kalaqaman Afrikaa fi guutuu addunyaa akka dhaqqabsiisu himeera.
Bara Faranjootaa 2016 hundeessaa dhaabbatichaa kan ta’e Maark Zukarbarg imala isaanii jalqabaa gara ardii Afrikaan magaalaa Leegoos daawwachuun isaanii ni yaadatama.
Maddi:- BBC


text:
Barattoonni Yunivarsitii Amboo, ka mooraa Awwaaroo akka jedhanitti, humnoonni mootummaa federaalaa baatii tokko duraa jalqabanii mooraa yunivarsitichaa keessa buufatanii jiran, otuma barattoonni hiriira mormii hin ba’iin itti bobba’anii reebaa hidhaa jiran.
Yeroo barattoota gar-malee reeban, prezidaantiin Yunivarsitichaa, Dr. Mitikkuu Teessoo ka callisanii isaan ilaalan ta’uu dubbatu, barattoonni. Sanbata dabre kana yeroo mooraa Yunivarsitichaa keessatti reebichi geggeessamu, barattoonni garii baqachuu isaanii fi humnoonni mootummaa qawweedhaan faana-bu’uudhaan, kanneen argatan qullaa isaanii lafa ciibsanii tuman, jedhu.
Dr. Militkkuun gaaffii VOAn dhiheesseef kaleessa ennaa deebii kennan, wanna ta’aa jira – jedhaman kana, “ani homaa hin beeku” jechuun isaanii ni yaadatama.
Shawaa Kaabaa, magaalaa Ejeree keessatti, akkasumas, Hararghee Lixaa, magaalaa Asaboot keessatti barattoota irra reebichi hamaan geggeessamuu isaa fi garii immoo qabamanii hidhamuu dubbataa jiran, barattoonni fi jiraattonni.
Gama biraatiin, barreessaan Kongiresa Federaalawa Oromoo, Obbo Baqqalaa Nagaa, hidhaa fi reebichi miseensota keenyaa fi uummata keenya irratti geggeessamu itti fufee jira, jedhu. “Aangawoonni Bulchiisa Naannoo Oromiyaa moggaatti dhiisamanii, Oromiyaan ajaja humna waraanaa federaalaan bulaa jirti” illee jedhan – Obbo Baqqalaan.


text:
OSA 33rd Annual Conference Held in Oromia, Finfinne #OSAinOromia July 27, 2019Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: Africa, African Studies, Finfinne, Oromia, Oromo Studies, Oromo Studies Association (OSA), OSA, OSA 33rd Annual Conference in Oromia, OSA Conference
add a comment
Yaa’iin Waldaa Qorannoo Oromoo (OSA) waggoota 33 booda Finfinneetti eegale #OSAinOromia
Yaa’iin Waldaa Qorannoo Oromoo (OSA) waggoota 33 booda Finfinneetti eegale
BBC Afaan Oromoo, 26 Adooleessa 2019
Yaa’iin Waldaa Qorannoo Oromoo (OSA) 33ffaa Magaalaa Finfinneetti bakka hayyuulee fi qondaaltoonni motummaa olaanoo argamanitti Yunivarsiitii Rifti Vaaliitti eegale.
Dhaabbanni seenaa fi aadaa Oromoo qorachuuf hundaa’e kuni magaalaa Finfinneetti yaa’ii yeroo taa’u waggoota 33 keessatti kun kan duraati.
Yaa’ii kana irratti haasaa baninsaa kan taasisan pirezidantiin waldichaa Aadde Kuulanii Jaalataa ammaan dura seenaa dogoggoraa namoonni seenaa Itoophiyaa barreessaa fi himaa turan sirreessuu keessatti OSA qooda guddaa baheera jedhaniiru.
Dabalataanis, seenaafi aadaa Oromoo qofa osoo hin taane waldaan kuni addunyaan seenaa saboota kaan kan akka Hadiyyaa, Walaayittaafi kk akka hubatu gargaareera jedhan.
Pireezidantiin Itti – aanaa Naannoo Oromiyaa Obbo Shimallis Abdiisaa sagantaa kana irratti kan argaman yoo ta’u hojii dhabbati OSA’n hojjataa tureef galata argachuu qaba jedhaniiru.
Haala siyaasaa Itoophiyaa keessa tureen dirqamee biyya alaatii hojii qorannoofi barnootaa kan hojjetaa ture OSA fi michoonni isaa injifataniiru jedhaniiru.
Ummata Oromoo maraan baga ijoolleen keessan biyyatti isiniif galan jedhan jechuunis Oromoo harka fuudhan.
”Osooma mortuun mortuu hortuun horti, iniifannoon Oromoo itti fufa!” kan jedhan Obbo Shimallis, dhaloonni amma jiru duudhaa sirna gadaa abbootii isaa cimsatee akka deemuuf qo’annoo fi qorannoo taasisu cimsuu akka qabu dhaamaniiru.
Obbo Shimallis itti dabaluunis, keessummaa tajaajilli lammummaa amma mootummaan naannoo Oromiyaa eegalee akka hojiirra oolu gochuuf akka deeggaran hirmaattota gaafataniiru.
Aaddee Kuulanii Jaalata pirezidaantiin waldichaa gama isaanitiin, OSA seenaa fi aadaa deebiisanii dagaagsuu qofa osoo hintaane dirqama ‘roadmap’ dhalootatti agarsiisuu qaba jedhan.
Hayyoonni fi beektonni Oromoo injifannoo Oromoo fi ummanni Itoophiyaa argate akka itti fufu gochuu keessatti gahee guddaa bahuu qabna jedhaniiru.
Yaa’ii guyyoota sadiif gaggeeffamu kana irratti hayyoonni Oromoo fi Prof Asmaroom Laggasaa dabalatee qorattoonni seenaa Oromoo fi jaallattoonni Oromoo hedduun biyya keessaa fi biyya alaa irraa hirmaataniiru.
Qorannoo akkamiitu dhihaate?
Pirofeesar Baqalaa Guutamaa waraqaa qu’annoo mata dure ‘Federalism and Identity’ jedhu jalatti dhiyeessaniin, ‘Itoophiyaan yeroo ammaatti sirrni federaalaa akka hojjatu taasisuun alatti fala biraa hinqabdu’ jedhaniiru.
Mootummaan yeroo ammaa biyya Itoophiyaa bulchaa jiru sirna Federaalizimii bu’uuressullee ofumaan naannolee olaantummaadhaan bulchaa waan tureef federaalizimii dirqamaan saboota walitti fide jedhamee komatama.
Biyya akka Itoophiyaa sab-daneessa taate kana keessatti Federaalizimiin saboota walitti fidu dirqama ta’uu kan dubbatan Pirofeesar Baqqaleen namoonni sirni federaalizimii qoodiinsa uuma, biyya diiga jedhan sirrii akka hin taane dubbatan.
Federaalizimii sabdaneessaa dhugaadhaan bu’uuressuuf sirni dimokiraasii jiraachuun dirqama kan jedhan hayyuun kuni paartii fi mootummaan adda ba’anii hojiisaanii hojjechuu dhabuun rakkoo hamaaf sirna kana saaxiluu dubbatan.
Federaalizimii dhugaan garuu aadaa fi seenaan akkasumas duudhaan naannolee hundaa yoo beekamee fi kabajamedha.
Sirna Federaalizimii sab-daneessaa hin hordoftu taanaan Itoophiyaan baay’inaa fi garaagarummaa Saboota keessa jiru hooggantee deemuun hin yaadamus jedhan.
Mirga dhuunfaa kabajuu fi mirga gareef beekamtii kennuun utubaa sirna federaalizimii ta’uu qabas jedhan.
Eenyummaa ofii qabatanii Itoophiyaa ta’anii jiraachuun utuu danda’amuu sabummaa kee gatii Itoophiyaa ta’i yaadi jedhu balaa sirna federaalizimiiti jedhan.
Furmaata rakkoo keetii anatu siif beekaa osoo hin taane hirmaachisuudhaan namni hunduu rakkoo isaaf qaama furmaataa akka ta’u haala mijeessuutu nu baasas jedhan.
Gama biraatiin mata duree ‘Aangoo Diinagdee fi Siyaasaa mootummaa giddu galeessaan qabame’ jedhurratti waraqaa qoranno kan dhiyeessan Dr. Ammayyuu Godessoo Itoophiyaa keessatti rakkoo guddaa kan ta’e mootummaan federaalaa aangoo mootummaa naannolee keessa seenuun sarbuu isaati jedhan.
Mootummoota naannoleef aangoo qooduu dhabuu, saboota hundaaf beekamtii kennuu dhabuu fi qoqqoodanii bulchuuf yaaluun sirna federaalizimii biyyattiirraan dhiibbaa ga’eera jedhan.
Haala jiruu fi jireenya hawaasa daangaa Oromiyaa fi Beenishaangul Gumuz irratti waraqaa qorannoo digirii sadaffaa(PhD) isaanii kan hojjetan Dr.Ammayyuun waldhabdee saboota gidduutti yeroo sana uumamaa tureef Ministira Dhimmoota Federaalaa yeroo sanaa komatan.
Ammas taanaan sirna hunda walqixa tajaajiluu fi ummata Itoophiyaa hundaaf ta’u fiduuf Paartileen Siyaasaa waliin mari’achuu akka qaban dhaamaniiru.
Hayyoonni lameen erga waraqaa qoranno dhiyeessanii booda gaaffilee ka’aniif deebii kennaniiru.
Gaaffilee ka’an keessaa mootummaan Itoophiyaa amma bulchaa jiru akkaataan dhufiinsa isaa gama humna waraanaatiini, akkamiin sirna dimokiraasii mariirratti hundaa’e bu’uuressuu danda’a jedhuuf paartileen siyaasaa Oromoo kanarratti dirqama akka qabantu himame.
Gaaffii walitti dhufanii sirna federaalizimii uumuun haala Itoophiyaan amma keessa jirtuun dhuguma furmaata ta’aa jedhuuf waldanda’uun dhimma ijoo ta’uutu himame.
”Lammiileen Itoophiyaa hunduu aadaa fi duudhaa, eenyummaa isaanii qabatanii walitti dhufanii waldanda’uudhaan waliin jiraachuu danda’u, yoo tokko balleesse, inni kaan danda’aa, akkasiin waliin jiraachuutu furmaata ta’a” jedhan Pirofeesar Baqqaleen.
more at #OSAinOromia


text:
Ajjeechaa Namoota Jahaa Muggiitti Raaw’atameef Mootummaa fi WBOn Tokko Isa Kaan Balaaleffataa Jiran.
Godinaa Qellam Wallaggaa Aanaa Anfilloo magaalaa Muggiitti kan Mootummaan “ABO Shanee” ittiin jedhu hidhattoonni Waraana Bilisummaa Oromoo - WBO Boombii darbachuun namoota jaha ajjeesan, jedhan Itti gaafatamaan Sab-quunnamtii Paartii Dimookiraatawaa Oromoo godinichaa.
Dabballeen WBO Zoonii Lixaa gama isaaniin lola geggeeffameen waan WBOn injifatamaniif yeroo gara magaalaatti deebi’an namoota nagaatti dhukaasanii ajjeesanii jechuun dubbatan.


text:
Hojjattonni Oromoo kanneen bulchiinsa naannoo Somaalee keessatti waajiraalee mootummaa Federaalaaf hojjataa turan sodaa nageenyaaf jecha gamasitti hin deebinuu jechuun iyyataa jiru.
Waajiiroonni mootummaa Federaalaa kun kan akka baankii daldala Itiyoophiyaa, Gumruuka, Teeleekomunikeshinii fi waajiira humna ibsee biyooleessaa akkasumas yunivarstiwwan dabalata.
Waajiiraaale kana hanga tokko keessaa kanneen hojjataa turan akka jedhanti ammaaf boqonnaa ba’aa jedhanii mindaa baatii lamaa kan nu kennan ta’uus boqonnaan jedhame yeroo dhumuutti deebi’aa jechuun nu dirqisiisaa jiru jedhan.
Angawoonni waajiiroota kana keessaa deebii nu kennan akka jedhanti boqonnaa ba’an yeroo fixatan deebi’uu qabu jedhu .kaan immoo dhimmichii gara fuula duraatti ilaalamuu qaba jedhan.Ministeera barnootaa keessatti kutaan barnoota sadarkaa olaanaa garu barsiisonni yunivarsitii Jigjigaa gamasitti akka deebi’an itti himee jira.
Gaaffii fi Deebii gaggeeffame caqasaa.


text:
Prezedaantiin Eertiraa Isaayyaas Afawarq afeerraa Mumichi Ministeeraa Dr.Abiy Ahimed isaaniif taassisaniin Daawwii hojiitiif gara Itiyoophiyaa imalu.
Daawwii kanaanis hariiroo biyyoota lamaanii cimsuuf akka ta’e gabaafameera.
Jilli Mootummaa Eertiraa Prezedaantii Isaayyaas Afawoorqiin durfamu qondaalota Mootummaa Ityoophiyaa wajjin hariiroo biyyoota lamaanii irratti ni mari’atus jedhamee eegama.
Jilli Mootummaa Eertiraa turtii isaanii Itiyoophiyaa keessatti gara Magaalaa Hawaasaa imaluun Paarkii indaastirii Hawaasaa akka daawwatan himameera.
Galma Barkumeettis qophiin simannaa kan gaggeeffamu yemmuu ta’u, jila kanaaf afeerraan irbaataa ni taassifama.
Uummatnis prezedaant Isaayyaas Afawarqiif simannaa ho’aa akka taassisu waamichi dhiyaatera.
MM Doktar Abiy Ahimad Adoolessa 1, bara 2010 daawwii hojii guyyoota 2f Eertiraa turuun isaanii ni yaadatama.
Daawwii isaanii kanaanis Itiyoophiyaa fi Eertiraan waliigalteewwan nageenyaa walii mallatteessuun isaanii kan yaadatamuudha.


text:
Finfinnee Fulbaana,17,2013(TOI) -Dhaabbileefi namoota ayyaanni Damaraa Masqalaa nagaan akka xumuramu gootaniif galanni koo isin haa gahu jechuun dhaamsa dabarsan Ministiirri Muummee Dr. Abiyyi Ahimad.
Ayyaanichi karaa nagaatiin akka kabajamu Carraaqqii qaamoleen nageenyaa gootaniifi namusni uummanni argisiise kan akka fakkeenyaatti ilaalamudha.
Dhamaatii dargaggoonni ayyaanichi akka miidhagu mul’isan waan biraa irratti akka dabalamun amana.
Nagaa keenya eeguufi eegsisuuf waltaaneefi qindoomnee hojechuun alaa waan caalu hinjiru. Irra drebiidhaan ayyaana gaarii jechuun karaa fuula FB isaanii ergaa dabarsanii jiru.


text:
Gaaffii eenyummaaf deebii kan hin kennine naannoon Tigraay Fulbaana 30 booda mootummaan sirnaa hin jiru jechuun ejjennoon qabate uummata Raayyaa, Wejiraatii fi Walqaayit Xagadee hin ilaallatu jechuu dhaan itti aanaa dura taa’aan paartii dimokraasummaa Raayyaa Raayummaa obbo Amaaree Guben dubbatanii, naannoo sana keessatti ammas haleellaan raawwatamuu mala waan ta’eef mootummaan federaalaa eegumsa akka godhu gaafataniiru.
Filannoo seeraan alaa geggeessanii mootummaa seeraan ala himachuun illee fudhatama hin qabu jedhan. Kanneen biroon yaada kennanis biyya ol aantummaa qabdu tokko jalatti naannoon bulu jiraachuu mootummaa biyya tokkoo murteessuuf aangoo hin qabu jedhu.
Ennumaa iyyuu uummati naannoo Sanaa uummata Itiyoopiyaa fi uummattoota hollaa jiran kanneen biroo waliin shakkii fi jibbiinsaan akka wal ilaalan taasise jedhu kanneen yaada kennan kun. Naannoon sun amma iyyuu yaaddoo nageenyaa keessa akka jiru illee dubbatanii jiran.
Gaaffii eenyummaaf deebii kan hin kennine naannoon Tigraay Fulbaana 30 booda mootummaan sirnaa hin jiru jechuun ejjennoon qabate uummata Raayyaa, Wejiraatii fi Walqaayit Xagadee hin ilaallatu jechuu dhaan itti aanaa dura taa’aan paartii dimokraasummaa Raayyaa Raayummaa obbo Amaaree Guben dubbatanii, naannoo sana keessatti ammas haleellaan raawwatamuu mala waan ta’eef mootummaan federaalaa eegumsa akka godhu gaafataniiru.
Filannoo seeraan alaa geggeessanii mootummaa seeraan ala himachuun illee fudhatama hin qabu jedhan. Kanneen biroon yaada kennanis biyya ol aantummaa qabdu tokko jalatti naannoon bulu jiraachuu mootummaa biyya tokkoo murteessuuf aangoo hin qabu jedhu.
Ennumaa iyyuu uummati naannoo Sanaa uummata Itiyoopiyaa fi uummattoota hollaa jiran kanneen biroo waliin shakkii fi jibbiinsaan akka wal ilaalan taasise jedhu kanneen yaada kennan kun. Naannoon sun amma iyyuu yaaddoo nageenyaa keessa akka jiru illee dubbatanii jiran.
Dhimmi kana ilaalchisuun naannoo Tigraay irraa deebii kan kennan itti aanaa itti gaafatamaan waajjira kominikeeshinii mootummaa naannoo tigraay obbo Haaddush Kaaduu, heerri biyyaa waggaa shan shaniin filannoon akka geggeessamu ajaja, kanaaf Fulbaana 25booda mootummaan sirnaa hin jiru kan jedhe heera biyyaa ti jedhan. Kanaafis yaaddoo kan qabaatu qaama seeraan alaa ti malee, tigraay keessa kan jiraatu gosa isa kam irraa iyyuu nagaan jiraataa jira,itti fufees nagaa dhaan jiraata jedhan.
Obbo Haddus akka jedhanitti uummati sabaa sab lammootaa Maqale keessas bakka qonnaas gandeen adda addaa keessa jiru waan ta’eef yaaddoon hin jiru. Kan yaaddoo keessa jiru, seeraan ala qaama aangoo qabatee jiru seeraan ala mootummaan itti fufsiisa jedhe jedhan.
Yaaddoo waan qabaateef jecha kan inni takka taankii guuree, meeshaa waraanaa gad yaasee kan loltoota hiriisuuf jechuun deebii kennaniiru.


text:
Humnoonni Iraaq magaalaa Hawija harka IS jalaa baasuu isaanii muummichi ministeeraa biyyattii beeksisan.
Haider al-Abadi injifannoo kana kan labsan hoogganaa Ferensaay Emmanuel Macron waliin ta’uu dhaan paaris keessatti tuuta oduuf ibsa kennaniin yoo ta’u injifanoon kun Iraaq qofaaf utu hin taane guutummaa biyya lafaaf jedhan.
Loltoonni Iraaq kanneen mootummaa USn deggeraman garee jajjabee warra Shiyaa Iraaniin deggeramu waliin ta’uu dhaan duula Fulbaana 21 jalqabame Hawija irratti geggeessan.
Ajajaa waraanaa humnoota wal taatota Iraq Lt. Gen. Paul Funk humnoonni Iraaq magaalattii to’achuu isaaniif galateeffataniiru. Gootummaa fi ogumaan diina hamaa kanatti duulatan jedhan.
Gamtaan wal taatotaa akka jedhetti lolli sun guyyoota 14 kan fudhate ennaa ta’u shororkeessonni kuma tokko ta’an harka.


text:
Haleellaan samii irraan naannoo lolaan raafamte kutaa gama bahaa biyyattii keessatti raawwate yoo xiqqaate loltoota IS 34 ajjeesuu dhaan buufata raadiyoo gareen kukn ololaaf itti gargaaramu mancaasee jechuu dhaan angawoonni Afgaanistan beeksisaniiru.
Ministriin dhimma biyya keessaa Afgaanistan har’a akka ibsanitti haleellaan sun bakka IS dahatee jiru kan Naziyan fi konyaa Achin keessaa ka daangaa Paakistan irra jiru irratti fuuleffate.
Buufati raadiyoo sun kutaa Nan-gar-har guutummaa keessatti seeraan ala olola garee kanaa tamsaasuu dhaan kanneen mootummaa keessaa hojjetan doorsisaa turan jedhu ibsi ministricha biraa ba’e.
Xayyaronni nam maleeyyii Afgaanistaan fi US duraan buufataalee raadiyoo IS hedduu haleelanii kan turan ennaa ta’u gareen sun garuu afaanota hedduu dhaan naanolee adda addaa keessaa oduu tamsaasaa ture jedhan.
Angawoonni waraana Afgan fi kan US hoogganaan IS kan Afganistan keessaa Sheikh Abdul Hasib haleellaa Caamsaa 27 geggeessameen du’uu mirkaneessanii jiru.


text:
Dhaabbata Nagaa fi Nageenyaaf duraab Daayreekteera kan turan Sibhaat Naggaa, ministeera haajaa alaa duranii Siyuum Masfin akkasumas ministeera daldalaa fi industrii duraanii Aaddee Fatla warq G/Igzabeer kanneen manni mootummaa harkaa fudhatame keessaa ta'uun ibsamee jira.
Kana malees kokolaataa mootummaa akka deebisaniif dirqamanii jiru.
Midiyaan naannoo tokko akka gabaaseetti aangawoonni duraanii kun mana mootummaan kenneef keessa firottanii fi hojjattoota isaanii ka'aniiru jechuun mootummaan ibsee jira.


text:
Xuurii
~Odaa Gurree-tiin
Xuuriin ganama bariin ka’eera har’a. Yeroo durii caalaa ganamfatee jira. Waqtiin isaa birraa waan ta’eef qorri ganamaa sun fuularraa namatti ”shuuuuu…fuf..fuf..” jedha. Gurratti nama asaasa. Innis fooxaasaa mana hidhaa Jaatootti abbaansaa waggaa dura dhahee harmeesaatti ergeefii funyaanii fi gurratti butatee qooxii isaa mana jalatti ijaarraterraa akka qeerransa mukarraa lafatti utaaluutti utaalee lafa bu’e.
Dhufee cufaa sooyyoma duudaan ijaarame harka loosee danqaraa keessaan harmeensaa galgala looftee cufte banatee mana seene. Yeroo ol seenu haatisaa haati Xuurii abidda gola keessaa qayyoochuuf jecha dibaa dooddotaan kan dibdee ofirra qucummattee garagalchaa jirti.
Haati Xuuriis ”kaatee ilmoo koo?” jetteen. Xuuriiniis hamuummachaa” ee….eeyyee immaa koo!” jedhee itti deebise. Ammas irra deebitee ”har’a yeroon kaateem,korma naa taate jechuu dha!” ittiin jette. Innis deebisee ”ani duraanuu nan dammaqa garuu qooxiin mana jalatti ijaarre kun irraa bu’uusaatu na yaaddesseen ciisa malee” ittiin jedhe.
Haati Xuurii afaan ilma isheerraa fudhattee”Gadi siif butamee haa ijaaramuuree?” jetteen.Innis irra deebi’ee ”lakkii maal ani xinnaachaan deemaa? Ittan guddachaa deemaam,Uffatayyuu keessatti guddatta jettee kan abbaa koof ta’u naaf bitta mitii gabaa sanbateetii?” ittiin jedhe. Haati Xuuriis jechasaa kana kan dinqisiifatte fakkaatti. Ilkaanshee isa aannan fakkaatu kana isarrattuu tumaan ilkaanshee baddeessaa bilchaate fakkaatu ”Basaq” gootee seeqxe.
Barcuma abbaa luka sadii kan ijoollummaasaatti Abbaan Xuurii Xuuriidhaaf muka Dabaqqaa irraa lafa midhaan irraa bineensa eegan taa’ee soofeef ofitti buttee”Koottumee asirra taa’i na bira na yaaddee hin bullee?” jetteen. Xuuriinis”Immaa koo ani yoomuu sin yaadaam garuu waanan guddachaa dhufeef akka ijoollummaa koo yoon sirran taa’a jedhefaa dandeessee na hin baattu jedheen malee!” jedhe.
”Gooftaa koo ani yooman si dadhabe siin jedhee? Gaafa ati fuutu qofan si baachuu dhiisa anoo…” ittiin jettee innis barcuma sanarra taa’ee gudeeda haadhasaarra gadi jedhee mataasaan ciise.Haati Xuuriis rifeensa Xuurii qaqqabaa takkas akka hooquu,al tokko tokkommoo injiruutti eegalte. Yeroo kana Haati Xuurii yaadaan baddeetti. Mucaanis harka harmeesaa kana ofirratti dhaggeeffataa foolii wandaboo harmeesaa kan ijoollumaasaarraa kaasee beeku kana suunfachaa hirriba ho’aasaa keessa bade.
Yeroo isheen galaana yaadaa daakte keessaa”binin” jettee dammaqxu Xuuriin hirriba dhugaa keessa seenee kurruufaa jira.Gororri Xuurii hirriba keessa otoo of hin beekne wandaboo harmeessaa looxxessee jira.Isheenis suuta jettee boquusaa akka hin haqaaqamneef gar tokkotti nannessitee erga ofirra ciibsiteen booda Itillee duubashee dadacha’ee taa’u harka tokkoon hiixattee ofitti gototte.Itillee sana akkumasaatti erga diriirsiteen booda Xuurii akka dilbaa ulfaatu kana midhaan birraa quufee waxabshaa ta’eeru humnaan geessitee Itilleerran geesse.
Yommuu gara abiddaatti as deebitu ibiddi isheen sila qabsiisuuf saaqxee turte dibaarraa dhaamuuf xiqqoo tokko”bil..bil…billic..” jechaa jirti.Ani badeera otoon mucaa gowwaa kana gangalchuun abidda kana dhaamse jechaa ofitti guumgumaa caccabaa (hurraa) qoraanii fofottoksitee qabsiisuuf afuufuutti kaate. Xuuriinis hirriba isa du’aa keessa seenee jira. Daqiiqaa muraasa booda abiddi isheen qabsiisaa turtes dirrisee mana keessa guca fakkeesse. Xuuriinis ho’a abiddaa dhaga’ee hirribasaa keessaa hihhiixachuu eegale. Haati Xuuriis ”Xuurishaa…..Xuurii….Xuurii koo…”jechaa sagalee jaalalaa fi marartoon si’a sadan arfan tokko erga waamteen booda dammaqee ol jedhee Itilleerra diriirfatee taa’e.
”Ati eda otoo hin rafiin bulte mitii?” jettee itti dubbattee.”Lakkii Immaa koo anoo rafeera garuu harki kee gaafa rifeensa koo naaf qaqqabduu fi injirtu iddoo ciisichaa gaarii caalaa natti toleetun rafe malee” ittiin jedhe.Toole dhala koo maal abbaa koon siif godha jetteetu otoo toleewoo akkas hin turre egaa carraa keetu gaarii miti anuu sii jira hiyyeettii ta’us sin guddifadha akkumasaatti ittiin jechaa imimmaan harcaasuutti kaate. Imimmaan Haadha Xuurii dhim’uu manaa Utubaa manaarra gadi konkolaatu kan fakkaatu ”kolol” jedhee maddiishee isa tumaansaa sararamee morma jalatti wal gahu kanarra tumaa kan birraa fakkeesse.
Xuuriinis iddoo taa’uu utaalee ka’ee…”Immaa….Immaa….Immaa koo maal taate?” jechaa fiigee dhaqee ofitti hammatee qabe. Imimmaanshee Kittaa Xuurii dool’esse.Innis sossobee waan isheen taate gaafatus deebiin ishee ”homaa hin taane calliseenii” qofa ta’e.Furrii fudhachaa bishaan Xuwwee dhiqannaaf bitatte kan supheerraa hojjetamte yeroo maraa abidda gajjallaa teessutti bishaan ”Laph” godhattee fudhattee boroo manaan baate.
Kutaa lammaffaan itti fufa……Yaadni keessan kutaa itti aanu jabeessuuf na fayyada.


text:
Ripaablikaantichi prezidaantiin Yunaaytid Isteetes Donaal Traamp fi morkataan isaanii Demokraatichi Joo Baaydin Kibxata har'a galgala kutaa Ohaayoo keessatti falmii marsaa duraa gaggeessuuf jiru.
Guyyaan filannoo prezidaantii Amerikaa torban shan lafa hafeetti lameenuu har;a kallattiin qal arguuf jiru.
Falmiin wal fakkaataa akkasii marsaa sadiin kan qophaa'ee yoo ta;'u kun kan jalqabaati.
Sagaleen uummataa kan guutummaa biyyatti irraa funaaname akka agarsisuutti Baaydin Traampiin hark torbaan dursaa jiru.
Kan har'a falmiin keessatti gaggeeffamuuf jiru kutaan Ohaayoo filannoo prezidaantii Amerikaaf murteessituu ta;uutu himam.