text:
Ibsaa Jireenyaa-Lakk.10
HUMNA GARA BADIITTI NAMA DHIIBU TOO’ACHUUF
Namni tokko yommuu qophaa jiru, humni guddaan gara baditti isa dhiibu keessa isaatti ni dhooya. Yeroo interneetin babal’ate kanatti, dargaggeessi adda jiru wanta badaa ilaalun jireenya ofii ni balleessa. Yommuu interneeti irratti waan badaa ilaalu akka waan wanta nama macheessu dhugee sammuun isaa ni laamshofti,salphatti waa dagata. Tasgabbii fi nageenya hin argatu. Kanaafu furmaanni kanaa maali ree?Yommuu adda jiran humna guddaa gara baditti nama harkisu too’achuuf maloota kanniin fayyadamuuun ni danda’ama:
1. Miira, “Rabbiin na argaa jira.” jedhu of keessatti uumuu- wanti Rabbiin irraa dhokatu tokkollee hin jiru. Namni, “Rabbiin wanta ani hojjadhu hunda ni arga. Adabbii hamaa na adaba…” jedhee yommuu yaadu, wanta badaa irraa na fagaata.
2. Qisaasessu sammuu fi yeroo itti xinxalluu- namni wanta badaa addatti yommuu yaadu ykn hojjattu, sammuu fi yeroo ofii ni qisaasessa. Halkan hanga wanta badaa ilaalun hirriba ofirraa ari’u osoo rafee, sammuu fi qaamni isaa boqonnaa argata. Guyyaa sirnaan hojii hojjatuun nama bu’a-qabeessaa fi milkaa’u ta’a. Yommuu humni keessaa gara baditti isa dhiibu akkana ofiin jechuu danda’a, “Kuni wanta badaa sammuu fi yeroo kiyya qisaasessu malee wanta homaa na hin fayyanneedha.Kanaafu maaliif wanta akkanaa hojjadhaa ykn yaadaa? A’uzubillahi mina sheyxaani rajiim.”
3. Kabajaa dhabuu fi salphinni nama haguugu itti yaadu- namni yommuu wanta badaa dhoksatti hojjatu bu’aan wanta sanaa yoosu mul’ata. Qalbii namootaa keessatti kabaja dhaba. Keessa isaattis salphinni ni dhagahama. Kanaafu, namni tokko kabaja argachuu fi salphinna irraa baraaramu yoo barbaade, dhoksaa fi ifatti wanta badaa hojjachuu irraa dheessu qaba.
Mi’aa milkaa’innaa obsaa fi carraaqqi waliin dhandhaman. Namni milkaa’innaaf tarkaanfi jalqabe ni carraaqa. Namni carraaqu immoo ni obsa. Namni obse immoo In sha Allah ni milkaa’a.
Amaloota dubartii kabajaa fi iffaa(qulqullummaa) ofii tiikfattu keessaa:
1) Hayaa’a (saalfannaa)- dubartiin kabaja ofii tiikfattu saalfannaa qabdi. Namuma argite waliin haasawu fi akka feete ta’uu hin barbaadu. Dhiirota alagaatti makamuun waliin hin kokkolfitu.
2)Hijaaba sirnaan uffatti
3) salaata sirnaan salaatti.
4) Yoo tan heerumte taate,qabeenya abbaa manaa ni tiiksiti, ofiis badii irraa ni tiiksiti. Dhiirsa ishii hin kaaddu (hin gantu)
5) Jireenya keessatti kaayyoo ol’aanaa qabdi- kaayyoon ishii Jaalala Rabbii argachuu fi Jannata seenudha. Kaayyoo kana galmaan gahuuf hojii badaa irraa ni dheessiti, hojii gaarii ni hojjatti.
Amaloota Dhiira gaarii keessaa:
1. Hayaa’a(saalfannaa)-hayaa’a (saalfannaa) jechuun “Rabbiin na arga yookiin namni maal naan jedha?” jedhanii hojii badaa dhiisu ykn hojii gaarii hojjachuudha. Saalfannaa bakka lamatti qoodu dandeenya. Isaanis: hojii badaa hojjachuu irraa saalfachu fi hojii gaarii dhiisu irraa saalfachuudha. Fakkeenyaf,namni hojii badaa akka zinaa raawwachu, alkooli dhuguu irraa “Rabbiin olta’aan na arga.” jedhee ni saalfata. Saalfannaa akkanaa yoo qabaate, hojii badaa kanniin hin hojjatu. Akkasumas, salaata dhiisu ni saalfata. Yeroo baay’ee saalfannaan dubartii qofaaf jennee yaanna. Kuni dogongora. Dhiirris saalfannaa qaba. Saalfannaan jireenya qalbiiti. Sababni isaas, hojii badaa hojjachuu fi hojii gaarii dhiisu irraa yoo saalfate qalbiin isaa ni jiraatti.
2. Gadi of qabuu (tawaadu’u)- of-tuulu fi dhaadachuun amala fafeedha. Faallaa kanaa, namni of tuulu fi wanta qabuun dhaadachu yommuu dhiisu, Rabbiin birattii fi qalbii namootaa keessatti jaalala argata.
3. Badii irraa of qulqulleessu-eeti namni tokko dogongoraan badii hojjachuu danda’a. Garuu akkuma dogongora ofii bareen dafee gara Rabbii deebi’uun araarama yoo kadhatee fi hojii gaarii hojjate, badii irraa of qulqulleessun nama gaarii fi kabajamaa ta’a.”Dhugumatti Rabbiin warroota baay’isanii tawbatanii fi of qulqulleessan ni jaallata.” Suuratu Al-Baqaraa 2:222
Waadaa Namoota Amananii fi Rabbiin Sodaataniif Galamee
“Dhagayaa! Dhugumatti, Awliyaa’ota Rabbii irra sodaan hin jiru, Isaan hin gaddanis“
Isaan warra amananii fi Rabbiin sodaachaa turaniidha.
Jireenya addunyaa keessattis ta’ee kan Aakhiraa keessatti gammachutu isaaniif jira. Jechoota Rabbitiif Jijjiraan hin jiru. Suni isumatu milkii guddaadha.” Suuratu Yuunus 10:62-64
Awliyaa’oota Rabbii jechuun namoota Rabbiin jaallatu fi hojii gaggaarii hojjachuun Isatti dhiyoo ta’aniidha. Rabbiin subhaanahu wa ta’aalaa awliyaa’onni kunniin hojiwwan isaanii, amaloonnii fi mindaan isaanii maal akka ta’e ni ibsa. Ni jedha: “Dhagayaa! Dhugumatti, Awliyaa’ota Rabbii irra sodaan hin jiru.” kana jechuun gara fuunduraatti wanta isaan qunnamuuf hin sodaatan. “Isaan hin gaddanis” kana jechuun wanta darbeef hin gaddan. Kanaafu, yommuu sodaan isaan irra hin jirree fi kan hin gaddine yoo ta’an,nageenyi, gammachuu fi wanti gaariin lakkoofsa hin qabne isaaniif mirkanaa’a. Ergasii amalli isaanii maal akka ta’e ni dubbate: “Isaan warra amananii fi Rabbiin sodaachaa turaniidha” Awliyaa’onni Rabbii warra Rabbitti,Malaykoota Isaatti, kitaabban Isaatti, Ergamtoota Isaatti, Guyyaa Qiyaamatti fi Qadaratti amananiidha. Imaana isaanii taqwaa fayyadamuun ni dhugoomsan. Taqwaa (Rabbiin sodaachu)-jechuun wanta Rabbiin itti ajajee ni hojjatan, wanta Inni irraa dhoowwe ni dhiisan. Namni mu’mina ta’e (dhugaan amanee) fi taqwaa qabu hundi Awliyaa Rabbii ta’a. Warra kanaaf, “Jireenya addunyaa keessattis ta’ee kan Aakhiraa keessatti gammachutu isaaniif jira.” Addunyaa keessatti gammachuun isaaniif jiru maqaa gaariin faarfamu, qalbii namoota amananii keessatti jaalala argachuu, abjuu gaarii arguu, hojii gaarii akka hojjatanii fi amala gaarii akka qabaatan Rabbiin isaaniif laaffisuu fi wanta badaa isaanirraa deebisuudha. Aakhiratti immoo gammachuun isaaniif jiru, ruuhin isaanii yommuu qabamtu (du’an) irraa jalqaba. Malaaykonni isaan irratti bu’uun “hin sodaatinaa, hin gaddinaa Jannata waadaa galamtaniin gammadaa.” Isaaniin jedhu. Qabrii keessattis, jaalala Rabbii fi qananii itti fufaan gammachifamu. Guyyaa Murtii immoo Jannata seenu fi adabbii (azaaba) irraa baraaramuun gammachuun isaaniif guuttama. “Jechoota Rabbitiif Jijjiraan hin jiru.” Kana jechuun wanti Rabbiin waadaa galee dhugaadha. Jijjiruu fi geeddaruun hin danda’amu. Sababni isaas, Rabbiin Qulqullaa’an olta’e dubbii Isaa keessatti dhugaa dubbata. Wanta Inni murteesse eenyullee faallessu fi diigu hin danda’u.”Suni isumatu milkii guddaadha.” Sababni isaas, wanta sodaatamu irraa baraaramu fi wanta barbaadan argachuu of keessatti hammate. Madda: Tafsiir Abdurahmaan sa’diyyi-fuula 423 Akka hubachiisatti awliyaan nama qarshii namarraa nyaatu fi namoonni itti deeman osoo hin ta’in, nama dhugaan amanee fi taqwaa qabuudha.
“Namni yeroo isaatin dura wanta tokkotti jarjare, wanta san dhabuun adabama.” Fakkeenyaf namni tokko fuudhaa heerumaan dura hariiroo haraamaa yoo uume, nama san dhabuun adabama. Ammas, namni tokko qabeenya nama biraa dhaaluf nama tokko haqa malee yoo ajjeese, ajjeesan kuni nama haqa malee ajjeese kana hin dhaalu. Gabaabumatti, namni wanta tokko argachuuf karaa haraamatin jarjare, wanta san dhabuun ykn gadda cimatti seenun adabama.


c: text/html

text:
ONN LIVE : Gaaddisa Dhugaa: Onkoloolessa 26,2018. Simannaa Jila ABO fi Haala Godina Baalee magaalaa Roobeetti mudate.
#FXG_Nakamtee
WBOn Gaachana Oromiyaati.WBO hiikachisuun haa dhaabatu.Hiriirri guddaan guyyaa hara bifa nagaa tahee Lixa Oromiyaa AMBO,NEKEMTE,MENDII,GIDAAMI…. keessaatti daran cime itti fufee jira.
#WBO’n egereensaas ifaadha!
Stop!OPD/OPDO IS GAME OVER.Jabaadhu Qeerroo koo….!!
Is it what ODP wants for Oromoo??No more of it!!
Yaa opdo WBOtti hin Bu inaa Jennee isin dadhabneem ummati isin xaraguuf deemakaa
OPDO n hin qullooftu barcuma ol butattee har’a biyya bulchuuf gara teessootti haa dhuftu malee sodaa fi jibbiinsa ABOf qabdu ammallee itti caalee jira. WBO hiikkachiisuun karoora dhokataa Abiyyii fi mootummaa Xoobbiyaa ( OPDO) ti kanas maalirra ka’een jedhaa kitaaba Dr. Abiyyi maxxanse irraa namni hiriyaa koo ta’e bilchaataan tokko kan erge madda godhadheeni dubbisuu dandeessu asirraa. Haata’u garuu kanaan kan isaan itti milkaa’uu danda’ani otuu akkuma dura ABO n du’eera, hin jiru, humna hin qabu, deeggaraa hin qabuu jedhanii akkuma ololaa turanitti ta’eera ta’ee tarii haga tokko isaan deemsisuu danda’a ta’a. Amma garuu ABO /WBO Oromoon miiliyoonaan simatee fi simataa otuu jiruu, otuu arganii ABO balleessuuf WBO hiikkachiifnaa yaaluu jechuun, WBO hiikkachiisuuf immoo hoggana ABO sossobanii biyyatti deebisuun tooftaa kanatti dhimma baanee “ yaa sangaa Marga malee bool’a hin argine” kan jedhu sun ABO/ WBOf kan hin hojjenne fi kan isaan hin baafne ta’uu beekuu hanqachuun isaanii, qisaasama lubbuu fi qabeenyaa inni qaqqabsiisu hubachuuf daagii ta’uu isaanii nu hubachiisa, kana ta’uu qofaa miti isaanis akka gooftolii isaanii warra kaleessaa gara jabinaan uummata Oromoo filannoo dhabee isaan filate kana irratti waraana bobbaasuuf Yoo murteeffatan Oromoon BILISUMMAA ykn DU’A jedhee ka’e kun Wayyaanee holqashee dhagaatti galchee deebi’e, isaan kana ofirraa rukuchuu hin dadhabu. Garuu Tigireenillee lafa qabdiif galte OPDOn ABO balleessuuf yeroo FALMA ABBA BIYYUMMAAF falmamu kanaan
ADDI BILISUMMAA OROMOO, (ABO)
WARAANNI BILISUMMAA OROMOO, (WBO)
QEERROON BILISUMMAA OROMOO, (QBO)
Akkasumas guutummaa saba Oromoo
irratti duultee akka hin milkoofne beekamaadha injifannoon kan uummata Oromooti, gaafas eessa seenuuf akka murteeffatte ammaan haa falattu.
Activistoonni ala kanaa Oromiyaatti yaatanii galtanii fi daldaltoonni siyaasaa kisaartanii harka dhadha’attanii teessan gorsa haqaaqamaa akkasii gorsuu lafaa fi aangoo abdattanii gaaddidduu Abiyyii fi Lammaa duubaan lafa dhiittan akkuma Waraabeyyii guyyaa gaafa aduun isin irratti dhiitu sabaa fi lafa itti dheessitan ( baqattanii ooltan) dhabuuf jirtu.
I think this applies to ODF and G7 rather than OLF
#Qeerroo_Mandiin maal jedhaa? Kunooti!OPDO ilaali;ilmaa OPDO Ijaa fi Sammuu hin qabdu ilaali??

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Itoophiyaatti itti gaafatamaan Dhaaba Amerikaan biyya alaatiing argaartu,USAID Sean Jones fi itti gaafatamtuun boordii filannoo Itoophiyaa Birtukan Midekssa deemas filannoo Itoophiyaa wayyeessuuf hardha walii galanii waliin mallatteessan.
Akka kanaan US Itoophiyaa teknooloojiin gargaartee akka media Itoophiyaalleen filannoo irratti ummata karuma dhugaatii wa barsiisu akka ummatilleen filannoo keessaa qooda qabaatu waliin hojjatan.
Keessattu akka haawwaniifi ijoolleen durbaraa,kahimaalleen tanatti qooda qabaatan waan hedduun gargaaran.
USAID fi warrii waliin hojjatu akka dhaabbilee hawaasummaa fi siyaasaalleen akka ummatii Itoophiyaa filannoo keessaa qooda guddaa qabaatan tolchuuf waliin hojjatan.
“Filannoon tun ta ummata Itoophiyaati.Akka filannoon tun filannoo dhugaatii fi qajeeltuu taatu tolchabnii akka namii cuftii qoda keessaa qabaatu feena jedha Itoophiyaatti itti guddaan,USAID, Sean.
Akka deemsii filannoolleen qajeelaa tahu waliin hojajchuu wal dhaqan.


text:
Ityoophiyaa keessatti lakkoofsi namoota Vaayirasii Koroonaatiin qabamuu mirkanaahee 968 gahe
Ministeerri Fayyaa Ityoophiyaa ibsa Jum’aa har’aa baaseen, sa’aatii 24 darbe keessatti qorannoo laabratoorii 5,015 geggeesseen, namoota 137 irratti vaayirasiin koroonaa argamuu beeksise. Haaluma kanaan biyyattii keessatti lakkoofsi namoota vayirasichaan qabamuu mirkanaahee 968 gahee jira.
Namoota haarayatti Vaayirasichi irratti argame jiddu 86 dhiira, 51ammoo dubartoota akka tahaniifi, umriin isaanii 4-75 tahuu ibsame. Iddoon jireenna namoota kanneenii ammoo 109 jiraattota magaalaa Finfinnee yoo tahan, dabalataanis namoonni biroo 2 Naannoo Benshaangul Gumuz irraa, namoonni 8 naannoo Oromiyaa irraa, namoonni 17 ammoo naannoo Amaaraa irraa tahuu ibsi ministeerichaa ni addeessa.
Namoota guyyaa har’aa Vayirasichi irratti argamuu ibsame jidduu 20 imala biyya alaa irraa kan deebi’an yoo tahan, 8 ammoo namoota kanaan dura Vaayirasichaan qabaman waliin wal qunnamtii qabaachuu gabaafame. Namoonni 109 ammoo seena imala biyya alaatis tahee , nama kanaan dura dhibame waliinis wal qunnamtii hin qaban.
Akka gabaasa ministeera faayyaatti Itoophiyaa keessatti walumaa galatti hanga guyyaa har’aa qorannoon labraatorii 101,581 kan gaggeeffame tahuus ibsame.
Dabalataanis ministeerri Fayyaa ibsa har’a baase kanaan, manguddoo umurii 62 dhibee birootiif Hospitaala keessatti yaalamaa tureef qorannoo geggeeffameen vaayirasichaan qabamuu kan mirkanaahe akka taheefi, haata’u malee manguddichi bu’aan qorannoo osoo hin beekamin dura du’uu beeksise. Haaluma kanaan lakkoofsi namoota sababa vaayirasichaatiin du’anii 8 gahuu ibsame.
Wiirtuun ittisa dhibee Afrikaa ibsa kaleessa baaseen Ityoophiyaa keessatti weerarri vaayirasichaa to’annaan ala bahaa jira jechuun akeekkachiise. Africa CDC akka jedhetti , biyyattii keessatti namoonni seenaa imalaa tahee nama kanaan dura COVID-19 qabame waliin walqunnamtii hin qabne baayi’inaan argamaa jiraachuu ibsuun, kun immoo weerarri vaayirasichaa hawaasa keessa faca’uu mul’isaa jedhe. Mootummaan Ityoophiyaatis ibsa kaleessa galgala baaseen vaayirasichi saffisaan hawaasa keessa faca’aa jiraatuu amanee jira.


text:
Waa’ee Coronavirus fi COVID-19 Lakk. 3
Dr. Nuredin Luke
VII. Ka’umsi vaayirasii kanaa maaliidha/eessaa ka’ee?
* Dhukkubni VaayirasiiKoronaa yeroo ammaa muldhachaa jiru (COVID-19) kun biyya Chaayinaa, magaalaa Wuhan jedhamtu keessatti ji’a lama hardhaa addaan bahe. Dhukkubsatoonni jalqaba mana yaalaa geeffaman ammoo gabaa foon beeyiladootafi bineensota, akkasumas qurxummii kan “Huanan Wholesale Seafood Market” keessa hojjataniifi achii fayyadamaniidha. Bifa foonii gurguramaa ture keessaa kamtu vaayirasii kana fide kan jedhu sirritti adda bahuu baatullee, Vaayirasichi san booda nama irraa gara namaa daddarbaa jira.
VIII. Vaayirasichi haala kamiin nama irraa gara namaatti daddarba?
Dhukkubni VaayirasiiKorona (COVID-19) kun hariiroo qaaman namni wolitti dhihaatee godhuun nama vaayirasicha qabu irra gara nama hin qabneetti darba. Namni dhukkubicha qabu yoo qufa’uufi haxxifatu, haxxifannaaf qufaa san wojji vaayirasichi gara alaa bahuun keessattu nama fageenya dhihoo meetiri tokko gadii jirutti yeroo harganu seena jechuudha. Haala kanaan namoota mana tokko keessa jiraatan, konkolaata tokko keessa yeroo dheeraf woliin turan jiddutti carraan kara kanaan daddarbuu isaa guddaadha.
IX. Namoota akkimiituu irra miidhama ykn isaan kamtu daran saaxilamoodha?
* COVID-19 miidhaa erga ammaa geesse irraa yoo ilaallu namoota kaan caalaa isaan armaan gadii kun carraa isaan dhukkubichaan miidhamuufi du’uu isaanii kan nama biroo irraa xiqqoo olka’aadha.
* Jaarsotaafi jaartolee umriin isaa woggaa 60 olta’e (adaduma umrii dabaluun carraan dhukkuba kanaan miidhamus dabala).
* Namoota Dhukkuba Sukkaaraa qaban
* Namoota Dhukkuba Dhiibbaa Dhiigaa qaban
* Namoota Dhukkuba Onnee qaban
* Namoota Dhukkuba Sirna Hargansuu yeroo dheeraf nama irra turu qabaniifi
* Isaan Kaansarii qaban irratti, nama kaan caalaa miidhaa ni qaqqabsiisa.
Hub: Namoota dhukkuba kana qaban qofa huba jechuu kiyyaa miti. Isaan dhukkuba kana qaban hin dandamatan jechuu kiyyas miti. Garuu namoota kaan caalaa carraan miidhamuu isaani olka’aadha.
– Ragaa erga ammaa jirun umrii 18 gadi kan Dhukkuba COVID-19 kanaan qabaman %2.4 qofa.


text:
Finfinnee/ Oromiyaa: Unkara fi Unkurama Mooraa PP Tibbanaa!!
Leelliftuun sirna naf*nyaa Paartiin Bilxiginna tibbana waa sadiin sardama unkura fi Unkurama siyaasaa keessa jirti. Irreecha, Murtee Uggura haaraa Ameerikaa fi waraana Tplf fi WBO. Irra aanufis shira adda addaa qopheessutti jirti.
1. Irreecha:- Irreechi akkuma Waayyaneef cinqii ture, sirna PP’fis cinqii hamaa dha. Gaafa Irreechaa Sabboonummaa Oromtichaatu sirna Gadaan dabaalamee akka biiftuutti Adunyaatti mul’ata. Caaccuu fi Kallachaatu dinqaa Malkaa ba’a. Sagalee Qeerroo fi Qarreetu dachee sochoosa. Urga’a Oromummaatu dachee aguuga. Guyyaan kun Oromoof adda. Guyyaa Gammachuu, Jaalala fi Tokkummaati. Warra lafa malee Oromoo fi sirna Oromoo hin barbaannef immoo gadda. Cinqii dha. Guyyaan kun PP’fis cinqii dha. Keessattu Sagaleen Qeerroo fi Qarree gaafasii lafa ittin mara. Iccitii fi gocha isaanii Adunyaaf saaxila.kanaaf isaanif guyyaa cinqiiti.
Ta’uus bara PP’n waa lama qopheeffatan.takkaa Irreecha banaa gochuun miseensota fi deeggartoota isaanii karaa adda addaan ijaarun,Sagalee Qeerroo fi Qarree fakkeessun of-dhaadhessuf Godina hanga Araddaatti qophii godhaa jiru. T-shirt fi baayinara Dr. Abiy fi Paartii isaanii leellisu, Irreecha waliin walitti hidhuun qopheessa jiru. Ijoollee Sabboonummaa qaban, gaafa Irreechaa hirmaatanii hirmaachisuu danda’an jedhanii yaadan,sababa gara garaatin hidhaatti galchu. Yeroo amma Magaalota Godina Shaggar kan akka Laga xaafoo laga daadhii, Sabbataa, Sulultaa fi Buraayyuu jalqabanii jiru. Kun tooftaa ittiin hirmaattoota sabboontota gaafa Irreechaa Iccitii fi gocha badaa pp sagalee dhan Adunyaatti saaxiluu danda’an jedhan dursanii Ukkamsu dha.
Karaan lammataa PP’n Sabboontota Irreecha irraa ittisuu karoorfatte, Ayyaanni warra Amantaa Orthodox gaafa 16/1/2014 Adda baabayii Masqalatti erga kabajamee booda, Murtee Irreechi banaa dha jedhu, sababoota gara garaa dhiyeessun, diraamaa gara garaa rakkoo nageenyaf yaaddoo dha jedhan hojjeechun cufaa gochuun akkuma bara darbeetti baajin akka kabajamu gochuu danda’u. Kanaaf Uummanni Oromoo asumaa achi mooraa pp keessa kun jiraachu beekee, karaa ittiin bara kana Irreeffatu ykn bara dhufu bilisan ba’ee irreeffatu yeroon malachuu qaba. Hanga Oromiyaan Garbummaa Jala Jirtutti, Diinarraa Waan Gaarii Hin Eegin.
2. Uggura Ameerikaa:- Irreecha Caalaa wanti tibbana pp cinqu,rakkoo lolli Kaabaa dhalcheen, Ameerikaan Uggura haaraa hojii irra olchuuf murteessu dha.Uggura amma kan adda godhu, list namootan as ba’uuf jiraachu dha. Uggurri akkasii mooraa pp marqa. Kaadireen akka wal-shakkitu fi wal-saaxiltu godha. Ani qulqulluu dha, Abaluutu Yakkamaa dha,ilaalcha jedhutu Masaraa dha hanga dirreetti diriira. Kun immoo kufaatii pp saffisiisa. Abdii Fulbaana gara dhumaa Mootummaa haaraa hundeessuu sanatti bishaan naqa. Bullee ilaalla.
3. Lola TPLF fi WBO:- Yaaddoon biraa pp lolli Kaabaa osoo hin xumuramin WBO’n Onoota fi Gandoota Oromiyaa hedduu bilisa baasuun toofta qabsoo “lolaa leenjisuu”jedhuun WBO’n qabatee as ba’uu dha. Lolli Kaabaa sadarkaa biyyaatti Kisaaraa guddaa geessisera. Lubbuun Lammilee hedduun itti badeera. Lammilee baay’een buqqa’aati fi beelaf saxilamanii jiru. Dhumaatin, beelli fi buqqaatin biyyaa hanga sadarkaa Idil-Adunyaa sirna irraatti rakkoo fida.biyyi dinagdee fi Siyaasan akka kuftu godha. Hunda caalaa pp miidha. Loltuun sirnaa gaafa Obboleessi fi Obboleettin isaa ajjeefaman, buqqa’an, beela’an gaaffii “Ani Eenyufan qabsa’a” jedhutu itti dhufa. Gaafas caasaan loltuu bittina’aa dhufa. Hunduu gara Uummatatti harkifata. Abjuun pp nuguusummaas abjuu ta’ee hafa. Kanaaf PP’n kumaatama leenjiftus yaaddoon mooraa pp raasaa jira.
Walumaagalatti biyyi tun rakkoo siyaasaa keessa jirti. Rakkoo siyaasaa immoo karaa siyaasaan malee qawween hiikuu hin danda’u.shirri lafa fi mallaqaan dhugaa dhoksuus laga hin ce’u. Furmaanni hireen Saba fi sablamoota akka kabajamuuf gochuu dha. Sanaaf immoo marii hunda hirmaachise, kan karaa lolaan qabsootti jirus, kan karaa tolaan qabsootti jirus hirmaachisuun yoo mariin sirnaa godhame qofa furmaanni dhufa. Adeemsi faallaa kanaa,Oromoo fi Tigree qofa osoo hin taane, saboonni cunqurfamoon hundi qabsoo tolaa irraa gara qawwee kaasutti ce’u. Ce’aniis jiru. Kanaaf PP’nis Irreechas, Ugguras, lolas sodaattee ilmaan hiyyeessaan taphachuurra karaa irraa maquutu isheef fala. Kanuma…
Girmaa Nagaasaa, 19/9/2021 Finfinnee
Jabaan Waaqa!
Related


text:
Dur-duubee Adeemsa Koloneel Abiy Ahimad Ittiin Oromoo Cabsuuf Yaale: Bara 2008 – 2013 ALI.
ByOromedia
BY M M
1. Qabsoo oromootti makamuu:
Adeemsi Koloneel Abiy Ahmad itti qabsoo oromootti makame bu’uuruma irraa kan gaaffii kaasuu malu dha. Gaafa hooggansa federaalaa irraa gara Oromiyaatti dhufe sana iyyuu eenyutu yeroo rakkoo sanattii isatti amanee gadi fide? Kanjedhu gaaffii tokko. Inni kan biraa, jijjiirama gaafa sana DH.D.U.O keessatti ta’ee fi qabsoo Qeerrootti dabalamee kan hoogganaa ture Lammaa Magarsaa isa caffeedhaan filatame ture. Garuu Lammaan gaafa asbahe, akkamittiin Koloneel Abiy gara isaatti fidee qabsoo oromootti dabale? Durumaan kaayyoo walii beekumoo akkamitti nama Wayyaaneen hinjaalanne (Wayyaneen ilaalcha Abiy maal akka ta’e durumaan beekti) sana yeroo hamaa sanatti filatee gadi fidachuu danda’e? kanjedhu gaaffii biraati. Inni kanbiraa yaadni Lammaa Magarsaa fi Abiy hagana adda adda ega ta’ee harka lafa jalaatiin gandi nafxanyootaa nama isaanii oromiyaa keessatti guddifachaa turanimoo booduma ega aangoo argatee yaada nafxanyaa kana galmaan gahuu filate? Kanjedhus gaaffii biraa dha. Waanta fedhe ta’us garuu bifa nama dhibuun DH.D.U.On gaafa masterpilaanii Wayyaanee didde sana haala salphaan itti makamee yaada isaanii baree afaan isaanii dubbatee qabsoo isaanii hooggane.
2. Team Lammaa keessatti dhiibbaa ummuun filatamuu:
Ega Team Lammaaitti dabalamee booda Koloneel Abiy, akkuma warra kaanii callisee yaada Wayyaanee fi Yaada bitamtoota koree geddu galeessaa irraa isatti kennamee wayyaaneef hojjechuu dhiisuudhaan yaada Team Lammaa haalaan deeggaruu fi uummata faana walitti dhufuudhaan ofbeeksisuu itti fufe. Hamma fedhe uummatni Lammaa Magarsaatiin haa jaallatuu fi haa amanu malee, team Lammaa keessatti garuu nama dhiibbaa uumuu fi ofmul’isu ta’ee argame. Yaada adda addaa kan miseensa team Lammaa amansiisuu danda’uu fi Lammaa mataa isaa goyyoomsuu danda’u maddisiisuu eegale.
Fakkeenyaaf leenjii barsiisota yuunivarsiitiilee oromiyaa keessa jiraniif kennuuf Adaammaatti waammame irratti ‘prezenteeshinii’ kankennaa turee fi of beeksisaa ture Abiy Ahmad dha. Akkuma qabsoon Oromoo haalaan dabalaa fi finiinaa adeemeen yeroo Wayyaaneen mariidhaan furmaata kennuuf jettee walgahii koree geddu galeessaa fi hojii raaw’achiiftuu irra deddeebitee yaamaa turte olaantummaa siyaasaa DH.D.U.U.On qabsoo qeerroo sababeeffachuun argatte keessatti, gaafa Hayilamaariyaam aangoo gadlakkisuuf murteeffate, gaaffii kaadhimamaa Muummicha Ministeeraa eenyuun dhiyyeessina jedhu gedduu DHDUOtti uumame.
Kuni Abiy Ahimadiif haala mijataa uume. Durumaan fedhii Muummicha Ministeeraa ta’uu akka qabu kan namoota akka Mallas Zeenaawwii, Saamoraa Yenuus fi Sibahaat Naggaatti odeeffachaa turee fi haati isaa waggaa toorbatti akka isaaf abjootte dubbatu kanaaf hulaa bal’aan saaqqame. (Haati isaa Itoophiyaa akkamii hooggani ykn Itoophiyaa akkamii ijaari akka jetteenii waanti beekkame hinjiru garuu NUGUSA taata naanjette jedha waanta’eef, sirna Minilik akka leelliftu tilmaamuun salphaa dha). Hulaa guddaan Abiyyiif saaqame sanis ‘namni kaadhimamaa Muummicha Ministeeraa ta’ee dhiyyaachuu qabu nama miseensa mana maree bakka bu’oota uummataa ta’e ta’uu qaba kanjedhu ture. Kuni hegaa waan inni barbaadu kan dhugoomseefii fakkata. Fudhatamni inni fafakkeessuudhaan Team Lammaa biratti argatee fi ulaagaan heera mootummaatiin taa’e kuni abjuu haadha iaa isaaf dhugoomse.
Asirratti kan hubatamuu qabu ulaagaa heera mootummaatiin keewwame qofaa osoo hintaane qaruuxummaa fi fafakkeessuu Abiy fayyadameen Lammaa magarsaa fi koree Giddu Galeessaa DHDUO goyyoomsuu danda’uu isaati. Osoo jara goyyoomsuu baateera ta’ee, akka yaadni yeroos alaafi keessaa ka’aa ture, Lammaa magarsaatiin filannoo hatattamaatiin miseensa mana maree uummataa gochuudhaan kaadhimamaa gochuun ni danda’ama ture. Yaada kana Wayyaanee keessaalle kandeeegaran hedduu turani. Sababni isaa wayyaneen eenyummaa Abiy Ahmed Lammaa magarsaafaa caala nibeekti ture. Fedhiin isaa fi fuula duratti Itoophiyaa akkamii uumuu akkanni hawwus ni beekti ture. Garuu DHDUON osoo hinbeekiin (akkan tilmaamutti) Abiy Ahmadiin kaadhimamaa Muummicha Ministeeraa akka ta’uuf qabsoo sabboontota Oromoo Team Lammaa akka hoogganuuf filatanii as baasani. Dogongorri guddaan gaafa kana uummame. Abiy Ahmad dadhabbina DHDUO fi Team Lammaa gaafa kana fayyadamee waanta barbaadu harkatti galfate.
3. Imala Gara Eertiraa, ABO biyyatti deebisuu fi WBO cabsuu:
Imalli Abiy Ahmad gara Eertiraatti taassise imala diippiloomaasii qofaa hinturre. Akkuma Dr. Biraanuu Naggaa sodaa guuddaan byya kanaa sabboonummaa oromoo fi ABO dha jedhee balleessuudhaaf bosonatti gale, Abiy Ahmadis siyaasa oromoo keessatti haga ABOn hinbanneetti ykn harka isaa keessa hingalleetti sabboonummaa Oromoo cabsuu fi dhabamsiisuun akka hindandahamne cimesee beeka.
Akkuma gaafa Gondar fi Baahirdaar adeeme sana sabbonummaan Oromoo Oromoo nixiqqeesse malee homaa hinfayydne jedhee dubbate sanatti amana. Inni kan uumuu barbaadu biyya Itoophiyaa afaan tokko dubbattu aadaa tokko qabduu fi saba tokko kabajjuu dha. Kunimmoo haga sabboonummaan oromoo jiruu fi ABOn jirutti akka hindanda’amni cimseet amana. Kanaaf diippiloomaasiin alatti araarri mootummaa Eertiraa kan barbaachiseef da’oo ABO dhorrkachuu fi Eertiraa walin ta’ee siyaasa sabboonummaa balleessuu dha. Adeemsa kana keessatti Obboo Lammaa magrsaas fayyadameera. Waraanni Bilisummaa Oromoo hundi kan Eertiraa jirus kan bosona jirus akka gaafasma ABO faana galan walii-galtee tolchuuf oliif gadi kaatee haga danda’u amansiifateera. Gaafuma ABOn biyya keessa galu qeerroo simannaa dhaaf baate irraatti duula qindaawaa karaa bassatota isaa banuudhaan qeerroo afurtamaa ol 40 aarsaa lubbuu kafsiisee, ofii isaammoo basaastota isaa dhalattoota saba Dorzeetti naqee qalsiisee maqaa ABO sadarkaa addunyaatti balleessuuf yaale.
Ega ABOn biyya keessa galee shira adda addaatu isarratti raaw’tame. Kan ammaa isarratti adeemsifamaa jiru kanas ilaalaa. Kunoo akkuma amma hubachhaa jirru hooggansa ABO illee dhabamsiisuudhaaf waanti hin yaallamne hijiru. Hayyuu duree Jaal Daawwud Ibsaa irraatti fonqolcha aangoo raawwachiisuuf yaalchiseera. Hooggantootaa fi gorsitoota olaanoo mana hidhaatti guureera. WBO Eertiraa irraa galan 1000 ta’an sanas kaan shiraan mana hidhaatti galchani, kaan kan wareegamanis jiru, kaanimmoo hojii xixiqqoon itti kenname. Kuni hegaa tarkaanfii sabboonummaa oromoo balleessuudhaaf fudhatame keessaa isa hangafa dha. Garuu shirri dalagame deebi’ee warruma dalage nyaachaa jira.
4. Imala gara Minesootaa:
Gaafa qabsoo qeerroo isa maasterpilaaniin dhoosee ilaallu hooggansa olaanaa fi tarsiimawaa hanga Wayyanee sochoosee raasee jigseetti kan hoogganaa ture Jawaar Mohaammad ture. Jawaar biyya keessa taa’ee osoo hintaane Minisootaadhuma taa’ee hooggansa bilchaataa laatee hooganaa ture. Kanaaf Jawaar nagaan achi jiraachuun mataa dhukkuubii fi madaa mogolee Koloneel Abiyyitti ta’e. Abiy Ahmad immoo mootummaa abbaa irree ta’uun murtoo isaa ganamaa waanta’eef nama yaadaan isa mormus akkuma nama hidhannoodhaan isa mormuu balleessuuf duubatti nama jedhu miti.
Akkuma qabsoo hidhannoo ABO dhaan hoogganamu balleessuu dhaaf inni salphaan abaabbaalanii gara biyyaatii galfachuu dha jedhee amanu, Jawaariinis akka yaadaan isa hinmorminee fi to’annoo isaa ala hinbaane gochuu dhaaf tooftaa inni cimaan biyyatti gafachuu dha jedheet amana. Jawaar Mahaammad qeerroo miliyoonotaan lakkaahaman sochoosa waan ta’eef biyya alaa ykn bakka Abiy isa tuquu hindandeenye taa’a taanaan Abiy aangoo akka hinqabnee fi yoo hoogganes akka qeerroon jedhetti mootummaa cehumsaa qofa hoogganuu akka ta’e cimseet beeka. Kanaaf karaa kamiinuu ta’u Jawaar Mohaammadiin biyyaati galchuun dirqama jedheet itti adeeme. Adeemsa Jawaariin biyyatti galchuu keessatti qooda guddaa kan taphate akkuma isa ABO galchuu sanii Lammaa Magrsaati. Akka yaada Abiy Ahmaditti, Jawaar hinjiru taanaan Qeerroon homaa huna hinqabu. Garuu asirratti kan Abiy dogongore Jawaar jiraachuutu irra caala qeerro Abiy irraa tasgabbeessa ture.
5. Qeerroo diiguuf yaaluu fi Oromoo qoqqooduu:
Shira Abiy Ahmadii fi kittillaayyootni isaanii hojjechaa jiran keessaa inni tokko Qeerroo adda diiguu fi fedhii gedduu galeessaa tokkoo akka hinqabaannee fi tarsiimoo waaltahaan akka hin masakamne gochuu dha. Oromoo kutaa fi lagan adda qoqqooduun ati achii dhufte, ati asidha, ati fedhiinkee kana, lafa finfinneerraatti kan murteessu qeerroo ebeluuti, qeerroon godina akkanaa sitti inaafeera maaloo maaloo jechuudhaan adda qoqqodumsa fiduuf irratti qabsaahameera. Fakkeenyaaf – Oromoo Shawaatiin “Finfinneen kankeeti lafa Finfinnee irratti murteessuu kan malu isini jedhu, -Wallaggii fi Oromoon iddoo kaanii dhufe maqaa nuti tokko jedhuun lafa keessan isinirraa fudhachuufi” jedhu. Oromoo Wallaggaatiin immoo “Shawaan isin jibbeera, Shawaan mootummaa deeggaraa jira, isaan isin basaasu mootummaa faana ta’anii isin miidhaa jiru” jedhu. Arsiif Baalee deemanii “Kunoo Warra Shawaatu Minilik faana ta’ee Isin garboomfate, lafa keessan isinirraa fudhate” jedhu. Wharra Shawaa irraa dhaqee achi jiraatuun immoo “mana amantaa jalaa kaa guban, qabeenya jalaa akka mancaasan kunoo Arsiitu isin jibbee akkana isin gode” jedhu.
Walitti bu’insa amantaa uumuu barbaadu. Ofumaa mana amantaa kiristaanaa akkaa guban kunoo kan gube warra musliimaati jedhu. Miidiyaa qabaniin sa’aa digdamii afur waahee isaa affarsanii jibba tolchu. Walumaa galatti Oromoon bakka hundumaatti lagaa fi amantiidhaan akka walqoqqooduuf akka malee dhama’u. Garuu kuni hunduu Oromoo birattii kufaa ta’e. Oromoon durseet shira isaanii irratti bare.
6. Diigamuu team Lammaa fi bakkaa buufamuu ergamtootaa:
Team Lammaan jaallateet osoo hinta’iin dagameet diiggame. Sadarkaa duraaitti Team Lammaan akkaataa itti diiggame keessaa tokko Dr. Warqinee Gabayyoo fedhii isaa fi Garee isaa alatti Ministeera biyya alaa irraa kaafamee Sobaan waajjira UN Baha Aafrikaatti barreessaa ta’eera jedhameet kaafame. Gaafa sana akka Dr. Warqinee Gabayyoo shiraan kaafame namni akkaan hubate hinturre. Itti aansuudhaan fedhii Oromoo fi fedhii isaani alatti Lammaa Magarsaatiin, hogganaadhuma Team Lammaa mataa isaa, aangoo Perezedaantii oromiyaa irraa kaasuudhaan gara kaabinee federaalaatti geese. Asirratti waanti hubatamuu qabu, gaafa kaase, hojiidhaaf akka waan barbaadee fi sadarkaa federaalaatti nama waan dhabe fakkeesse. Garuu dugaan isaa mootummaa Naannoo Oromiyaa irraa yoo kaase, Lammaa Magarsaa jaalates jibbes humna ittiin isa fuldura dhaabbatu hinqabu jechuu dha.
Kanaaf Lammaa Magrsaa bifa kanaan hojiin ala ta’e. Miseensa team Lammaa keessaa kanbiraa namni cimtuu turte Aadde Xayibaa Hasan turte; Isheedhaanis bifuma walfakkaatuun hojiirraa balleesse. Bakka sabboontota kanneenii namoota garaadhaaf bitamanii fi haamlee hinqabne, kan akka barbaadetti waamee ergatu namoota haamlee hinqabne kan akka Pirezidant Shimallis Abdiisaafaa bakka buuse. Hegaa Teeam Lammaan akka hindeebinetti asirratti diiggame jechuu dha.
7. WBO bosonatti hafe galchuuf jaarsummaa erguu:
Qabsoo oromoo keessatti dogongora uumame keessaa tokko WBO bosonatti hafe galchuudhaaf dhamaatii taassifame dha. WBO galchuun miidhaa cimaa haaqabaatu iyyuu malee shira jarri(kittillayyootni OPDO kan akka Alamiu Simee fi ergamtootni Abiy) hojjetan garuu kan agarsiisuu eegale adeemsa WBO galchuu irratti taassifame dha. Adeemsaa sana keessatti yooxiqqaate waraana 1500 ol WBO dhabsiiseera. WBO Eertiraa irraa galan faana walitti daballee yoo ilaalle walumaagalatti waraana 2500 ol shiraan mooraa qabsoo Oromoo dhabsiisee jira. Hegaa kuni itti fufinsa adeemsa Koloneel Abiy ittiin ABO balleessuu fi WBO dhabamsiisuudhaaf fayyadamaa ture dha. Sobaan kakachuu fi fafakkeessuun Koloneel Abiy namoota qaroo siyaasa oromoo ta’an kanneen akka Jawaarii fi Obbo Baqqalaa illee dogongorsiiseera. (Garuu gafa sana kakaa fi soba Abiy gaafa ilaaltu Jawaarfaa dogongoraniiru jechuun ni ulfaata). Abiyyi Ahimadiin abdii kutannaa fi duula ifa gala sabboonummaa oromoo irratti dafee akka eegaluuf kan isa kakaase keessaa inni tokko duula WBO galchuuf taassiise sana milkaahuu dadhabuu isaati. Osoo WBOn hundi harka kennee galeera ta’ees PP waanti jedhamtu kuni uumamuun ishee waan hinhafne. Garuu caba guddaa Oromoof ta’a ture.
Bakka WBOn hinjirreetti silaa Oromoon ammas qabsoo harka ofnyaachuu itti fufa ture.
8. Arrabsiisuu fi maqaballeessii Oromoo: Adeemsa sabboonummaa oromoo cabsuu keessaa inni hangafni duula miidiyaalee fi maqaa balleessiti. Kuni qorqalbii Oromoo cabsuudhaaf kan gaggeeffedha. Sabni qor-qalbii cimaa hinqabne immoo tokkummaas sabboonummaas hinqabaatu. Gaafuma Jawaar Mohaammad Biyyatti galee simaannaa qeerroon Shaashamannee gooteefii qeerroo maqaa balleesuun eegalame. Basaastotni OPDO warri Abiy ergatu qeerroo simannaa Jawaariif baate keessa galuudhaan mucaa nagaa ajjeesanii miila olgaragalchanii fannisani. Kuni dogongoraan kan raawwatame osoo hintaane basaastota Abiyyitu beekaa maqaa qeerroo gurraacheesuudhaaf raawwate. Miidiyaaleen Abashaa immoo kumaa kitilaan walharkaa fuudhanii afarsanii maqaa qeerroo fi oromoo balleessuu eegalani. Mangaa jedhani. Firdii MANGAA jedhani.
Oromoon kunoo nama ajjeesee fannies jedhanii afaarsani. Garuu immoo -Beenishaangul gumuz keessatti hidhattootni Amaaraa nama 500 ol ajjeesanii boolla tokkotti awwaalani, warra hospitaala dhaqellee yaala dhowwatanii ajjeesani, homaa hindubbatamne. Qorattoota lama Goojjamitti dhgaan tumanii ajjeesani – homaa hindubbatamne. Mucaa gargaaraa konkolaataa Dabramaarqositti Betaskaana keessatti ajjeesanii gubani -homaa hindubbatamne. Kan oromoo garuu…… Kan Jala bultii bara 2012tti masaraa mootummaa keessatti Daani’eel Kibrat Intala adaadaa isaa waamee Oromoo arrabsiises itti fufinsuma maqaa balleessii kana ta’uu isaati. Mangaa jette…, Yebariyaa lij jettee arrabsite. Namni itti dubbate hinjiru inumaayyuu beekkamtii argattee miidiyaa irratti akka affeeramte goota jedhamte. Qor-qalbiin Oromoo itti duullame, cabsuuf yaallame. Garuu faallaa isaa ittuu kallattii tokko qabate.
9. Humna republikaa qofaatti leenjisuu:
Huni kuni kan ijaarrame shakkii Abiyyi humna waraanaa irraa qabu irraa kan ka’e dha. Kan walitti dhufanii ijaarramanis akkaataa itti oromoon adda qoqqoodamuu danda’uu fi Oromoo lagaan qoodee diinummaa guddisuu danda’uuni. Humni Rippaabilikaan Guard jedhamu kuni haga danda’ametti humna waraanaa keessaa Abiyyiif kan amanamee fi haga sa’aa dhumaatti na’ittisa jedhee kan yaadu dha. Humni kuni Oromoo cabsuu irratti dhiibbaa al-kallattii haaqabaatu malee kallattiidhaan garuu caalmaa Wayyaaneen human waraanaa keessatti qabdu irraa of-eeguudhaaf kan ijaarrame dha.
10. Jawaar Mohaammadiin ajjeesuuf yaaluu:
Gaafuma duraa Koloneel Abiyyi Jawaariin gara biyyaatti akka deebi’uuf jaarsummaadhaan cinqee biyyatti kan fidateeef gaafa barbaade hidhee gaafa barbaade ajjeesuuf ture. Dhiibbaa warri Abashaa akka inni Jawaariin dhabamsiisuuf godhan irraa kanka’e ofii biyya alaa adeemee jawaariin halkan durriyyee itti ergee ajjeessisuuf yaalii godhe. Sababa kanaan uummatni Oromoo aaree hiriira mormii isaa karaa nagaa dhaggeessifachuuf baanaan durriyyee fi basaastota isaa qindeessee waraana irratti banee Oromoota hedduu galaafate. Ilaalaa kan balleesse isa kan maaf hiriira baatu jedhee ajjeeses durriyyoota isaa fi basaastota isaa. Garuummoo akka waan Oromoon saba biraatti bu’ee fakkeessuudhaa fi lola amantaa fakkeessuudhaaf bakka adda addaatti durriyoota qindeessee bobbaase. Mana amantaa guggubani. Nama ajjeesani.
Qabeenya mancaasani. Hegaa kana hundumaa kan godheef tokko- kunoo deeggarsa uummataa qaba akka jedhamuu fi lama immoo- uummatni oromoo sabaa fi amntaa biraatti bu’ee miidhe jedhee maqaa xureessuufi. Kuni itti fufinsa tarsiimoo maqaa balleessiiti. Tarsiimoo qor-qalbii cabsuuti. Garuu qeerroon waggaa afur guutuu Maaster plaaanii yeroo mormaa ture gaafa tokkollee sabaafi amantii biraatti bu’ee hinbeeku. Amma maaltu dhuferee? Deebiin- shira Kolonoeel Abiy.
11. ODP diiguu fi PP uumuu:
Gaafa duraa Team Lammaan qabsoo Oromootti dabalamee as, oromoon hedduun amantaa fi tarii DHDUOn sabboontotaan hooganamtee kanjedhuun deeggaruu eegale. Hooggantoota qeerroo gurguddoo kan ta’an warri akka Jawaarfaa illee deeggarsaa fi irratti haa ilaallu kanjedhu yaada waan qabaniif qeerroo irraa tasgabbeessaa turani. Gaafa DHDUOn diigamee gara ODPtti geeddaramu namni hedduun akka sabboontotni hooggansa Team Lammaa keessa jiran godhaniitti fedhate. Maqaa DhDUO jijjiiranii fudhatama uummata biratti qaban dabaluuf jedhanii ODPtti jijjiran jedhamee fudhatmni isaanii haalaan dabale. Deeggarsa Oromiyaa keessatti qaban kan yeroo kamuu caalaa argatani. Sadarkaa akka paartii oromoo tokkootti ilaallamuuf gahanii inumaayyuu sadarkaa ABO fi KFOtti ilaallamanii, Oromoon hedduun maalif paartiin keenya tokko hintaane jedhee gaaffii kaasaa ture.
Paartiileen gurguddoon Oromoo qabu walitti dhufuudhaan gaaddisa hooggansa Oromoo jalatti walitti qabamani. Haata’u malee Koloneel Abiy Ahmad, inni deeggarsa uummataatiif homaa gatii hinkenninee fi inni siyaasa Oromoo tuffatee ilaalu san ODP of-jalatti diigee, gaaddisa hooggansa Oromoos diigee deeggarsa argate sanas gatii dhabsiise. Gaafa ODPn diiggame Jawaar Mohaammad xiinxala siyaasaa haalaan cimaa ta’ee fi ODP diiguun jeequmsa siyaasaa amma dhufe kana fiduu akka malu lafa kaa’ee fi maal ta’uu akka qabu fi ODPn diiggamuu akka hinqabne itti hime. Garuu Koloneel Abiy gorsa isaaniitiif gurra hinlaanne. Adeemsaa fi kaayoo isaa isa gaafa inni waggaa toorbaa isatti himame sana akka dhugoomsuufii lafa qabsiisee eegale. PP ijaare. Asirrtti kan gaaffii namatti ta’u yeroo akkana namni tokko oliif gadi rukutee, kan barbaade ijaaree kan barbaade diigu, warri gadi jiranis maalif walumaan diigamanii ijaaramu? Fedhii dhuunfaa malee fedhii siyaasaa namni qabu hinjiru jechuudhaa?
12. Humna addaa baayyinaan leenjisuu:
Humna addaa baayyinaan leenjisuun tarsiimoo ittiin Abiy Ahmad qeerroo fi Oromoo akka walii galaatti humnaan cabsuuf uummate dha. Filannoon yoojiraates humnaan korojoo hatuuf tooftaa baafate dha. Baayyinaan leenjisuu siyaasa Oromoo irraa kan adda ta’e, Itoophiyaa eeguu, kanjedhu sagantaa giddu galeessaa godhateet leenjifate. Ijoolleen humna addaa ta’anii leenjifaman kunneen gaafuma walitti calalamanii leenjiif geeffaman dugduubeen isaanii ilaalamee ijoollee Abiy Ahmadiin deeggarantu walitti sassaabame. Dabalataanis bakka leenjiitti haga danda’ame sammuu keessaa dhiquu fi ajandaa Itiyoophiyaa tokko ijaaruu sammuutti naqe.
(As irrarri waanti hubatamuu qabu Abiy gaafa sammuu dhiqu ykn brainwash godhu, ajandaa dhokataa fayyadama malee kallattiin hindubbatu. Oromootu Gaanfa Aafrikaa bulchuuf adeema, Oromootu kaayyoo keenya nuhubachuu dadhabe malee akka Oromoon waggaa kuma tokko biyya kana bulchu goona, Oromoon qabeenyaan akka badhaadhu goona kanaaf maqaan keenya Badhaadhina jenne jedhee sammuu dhiqa). Ijoolleen humna addaa keessaa bahan kunneen sababa kanaaf Abiy Ahmad kan Oromoodhaaf hojjechaa jiru isaanitti fakkata. Kuni hegaa tokko hubannaa siyaasaa xiqqaa isaan qaban irraa kan maddee dha. Inni lammataa bu’aa xixiqqoon fuldura isaanii qabamee isaan goyyoomsuu dha. Haata’u malee akka yaaddametti galma gahaafii hinjirru. Bakka adda addaatti hidhannoo guutuu waliin gara WBOtti makamaniiru, kaan immoo qeerrootti hindhukaasu jechuun gatanii deemaniiru.
13. Filannoo dabarsuu:
Carraa akka waliigalaatti Abiy Ahmadiif uumame keessaa inni guddaan weerara dhukkuba COVID-19 ti. Akkuma addunyaatti dhukkuba hamaa weerara guddaa uume haa ta’u iyyuu malee filannoon biyya hedduu keessatti baruma weerara dhukkuba kanaa gaggeeffamee jira. Akkaataa biyya Itoophiyaa kanaa yoo ilaalle immoo hiriirri filannoodhaaf hiriirramu hiriira taaksii, hiriira mana daabboo, fi hiriira adda addaa caaleet koroonaa babal’isa jechuun dhugaa hinfakkaatu. Sababa guddaa Abiy ittiin filannoo dheeresse garuu carraa kanatti fayyadamuudhaan ijaarama KFO fi ABO cabsuudhaaf ture. Ijaarramni paartiilee kanneen lamaanii Abiyyiif mataa dhukkubbii fi osoo ilaaluu aangoon harkaa bahuuf akka qajeele waan mul’iseef carraa kanatti fayyadamee yeroo bitachuu barbaade. Mana maree Federeeshinii fi mana murtii waliigalaa harka isaatiin hoogganu fayyadamuun ibsa Ministeera fayyaa Itoophiyaa (MOH) fi Inistiyuutii Fayyaa Hawaasaa Itoophiyaa (EPHI) irraa kennamu fayyadamuudhaan filannoon yeroo hinmurtoofneef akka darbu taassise.
14. Haacaaluu Hundeessaa ajjeessisuu fi Jawaar dabalatee hooggantoota siyaasaa oromoo Hidhuu:
Sababa filannoon darbeef yeroo bitachuu danda’e kana keessatti waanta inni hojjete keessaa inni hangafni Artist Haacaaluu Hundeessaa ajjeessisuu isaati. Jaalalaa fi fudhatama haacaaluun uummata Oromoo biratti qabuu fi dhaggeettii inni qabu waan beekuuf sodaa guddaa Hacaaluu irraa qaba. Haacaaluu gaafa akka ajjeefamuuf murtaa’e tooftaan dhahame keessaa faayidaan isaan shallagatanii itti adeeman keessaa tokko- ilaalcha oromoon qabu, Kan tuttuqaa Haacaluu irra gahaa ture irraa dhufe dha. Innis Humna Nafxanyaati. Hacaaluu kan ajjeesuu malu humna nafxanyaa akka ta’e Uummatni Oromoo waan amanuuf walitti bu’insa hamaa uumuun maqaa oromoo balleessuu kanjedhu ture. Inni lammaffaan kan Haacaaluu ajjeese Shaneedha jechuun akka uummatni Oromoo WBO jibbuu fi Oromoon lagaan walqoodu gochuu kanjedhu ture. Akkuma ibsa isaanii irratti kennanitti Shanee jechuun Wallagga jechuudha kanjedhu walitti fidanii uumuudhaan akka Uummatni Oromoo Wallagga jibbuuf olola adda addaa miidiyaa mootummaaatiin tamsaasaa turani. (Garuu sammuu Oromoo keessa Shanee jechuun, maqaa isaan moggaasan, kan WBO ittiin waamanii fi WBOn immoo laphee nama hundaa keessa akka jiruu fi Wallagga qofaa akka hintaane hinbeekani ture).
Bu’aan inni kan biraa isaan arganna jedhanii yaadanii Haacaaluu ajjeessisan, keessaa sababa kana fayyadamuudhaan dhaabbilee Oromoo ciccimoo ta’an kanneen akka ABO fi KFO diiguu dha. Akkuma mul’ate kanatti sababa adda addaa uumuudhaan Jawaarii fi Baqqalaa Garbaa dabalatee hooggantoota KFO hedduu hidhuu fi deeggartoota KFO hidhuu fi ajjeesuu tti xiyyeeffatan. Akkasumas hooggantoota ABO hidhuu fi ABO diiguudhaaf aggaammii gaggeeffame isuma agarre dha. Garuu kan nama dhubiif gaaffii namatti ta’u hooggantootni KFO fi ABO akkamittiin ajjeechaa Art.Haacaaluu, gameessa Oromoo, waliin walqabatee shakkamani kanjedhudha. Kuni gamnummaa qoronii keessa luuxuu kanjedhu sana ibsa. Osoodhuma argamanii nama dhokachuu jechuu dha.
Garuu kan isaan wallaalan keessaa duuti Art. Haacaaluu daangaa diimaa isaaniif Oromoo gedduutti sararuu akka malu hubachuu dadhabuu isaaniiti. Akkasumas daangaa diimaa Oromiyaa fi Itoophiyaa isaan faarsan gedduutti uumuu isaati. Inumaayyuu Oromoo ilaalcha siyaasaatiin gedduu dhaabachaa ture sana gara qarqara tokkootti walitti fide. Deebiin Oromoo kandeebi’u gaafa Oromiyaan bilisoomte qofa jedhanii akka yaadan taassise.
15. Namoota Hiriira nagaa harka duwwaa bahan rasaasaan fixuu:
Tarsiimoon hiriira nagaa irratti tarkaanfii fudhachuu inni guddaan Oromoo jiilshuudhaan hiriira nagaa akka hinbaane gochuu dha. Hiriira nagaa lagachiisuu fi sodaachisuun kuni hiriirri nagaa oromiyaa keessatti bahamuun Wayyaanee illee akkamittiin akka cabse waan beekaniif hiriira nagaa jiilchuu barbaadu. Humni addaa leenjifamee bahe san tokkoffaa ergamni isaan fudhatanii bahan keessaa inni guddaan hiriira nagaa fi gurmaa’insa qeerroo diiguu kanjedhu dha. Kanaaf qeerroo hiriira bahee fi karaa nagaatiin falmatu irratti rasaasa gadi qabanii dhukaasuudhaan hedduu galafachaa jiru. Fakkeenyaaf gaafuma Haacaaluun du’e qofaa nama 300 ol ajjesuun tarsiimoo isaanii kana mirkaneessa.
Sadhaata ittiin namni ajjeefamu yoo ilaalle bara wayyaanee sana irra salphata. Bara sana guyyaa irreechaa irratti namna dhume sana yoo ta’e malee kan guyyaa tokkotti namni 300 ol itti dhume hinjiru. Garuu bara Koloneel Abiy guyyaa tokkotti kuni hundi ajjeefame. Waanti baramuu qabu, qabsaahaa haqaa bira jiilchuu kan jedhu hinjiru, ittuu namni abdii kute humnaan akka mirga isaa gaafatu taassisa malee.
Bara Fulabaana 2, 2013


text:
Ministriin dhimma alaa Ameerikaa Antonii Bliinken Ameerikaan akka taajjabduu ta’uun gara gumii mirga namaa kan tokkummaa mootummootaatti ka deebitu ta’uu har’a beeksisan.
Yunaayitid Isteetis gumii kana dhiistee kan baate bara 2018 bulchiinsi Traamp manni maree sun Israa’el ilaalchisee ni looga, jijjiirama hedduutu barbaachisa akkasumas miseensota isaa keessa biyyoota dhiittaa mirga namaa oofan kan akka Chaayinaa, Kuubaa fi Vnenzueellaa qaba jechuun ennaa himatetti.
Angawaa gameessi Yunaayitid Isteetis tokko ibsa gaazexeessotaaf kennaniin bulchiinsi Baayiden manni maree sun amma iyyuu jijjiirama ni barbaada jedhanii, garuu fooya’inni akka dhufu dhiibbaa gochuuf malli gaariin achitti argamanii taajjabuu dha jedhan.
Sana boodas taajjabdummaa irraa gara miseensummaatti ce’uun ni danda’ama jedhan Filannoon miseensotaa kan waggaa dhuftuu xumura waggaa kanaa geggeessamuuf jira.


text:
Sochii Qabsoo: Ka Har’aaf Dhibbeentaa 50, Ka Boriif Dhibbeentaa 50
SEENAA Y.G (2005), Waxabajjii 5, 2018
Sochiileen Siyaasaa fi gama hundaan jiru, Dhibbeentaa 50 irra jira. Waan har’aa dhugeessuuf rakkisaadhaa. Waan boriifis murteessuun yk tilmaamuun rakkisaadhaa. Ejjannooleen Mootummaa tokko tokko waan nama akeeku qaba. Amala Wayyaanee amanuun rakkisaa waan ta’eef, amananii itti of kennuun rakkisaadhaa. Kanaaf, dantaa keenya kabachiisuuf mala dhahaachuu fi gama hundaan ilaalanii waan jiru fi nu mudachuu danda’an irratti, qophii taasisuun barbaachisaadhaa. Siyaasa keessatti yoo mo’anis, mo’amaniis hegareef qophaa’uun dubbii ijoodhaa. Adeemsa Siyaasaa gama hundaa wayita xiinxalluu, Qabsoon Oromoo hojiilee diinni nu kaa’ee irratti hojjachuu osoo hin taanee, nuuti isaan dabrinee deemaa jiraachuu fi waan nuuti barbaannuu raawwachisisuuf isaan dirqisiisaa jiraachuu argina. Kana gonkumaa irraa jal’achuu hin qabnu. kanaaf Qabsoon keenya itti aanuu, kan mataa 5 qabuu ta’uun barbaachisa. Ogummaa fi beekumsa jirutti dhimma baanee, waan boruu nu mudachuu danda’an tu’achuuf har’uma wixinee isaa lafa keewwachuu qabnaa.
Sochii Qabsoo mataa sadii jechuun maal jechuudhaa.
- Qabsoo itti jirru jabeessanii itti fufuu,
- Ogummaa fi Siyaasa adda baasuu,
- Diina walirraa qolachurratti Dhaabbilee Siyaasaa Oromoo waliin hojjachuu,
- Waan wareegama kafallee diina dirqisiisaa jiru yoo injifannee hojiin itti aanuu maalii ?
- Adabbii Sagalee hin qabnee itti fufuu,
1. QABSOO ITTI JIRRU CAALAATTI JABEESSUU:
Qabxiin kun murteessaadhaa. Diina jilbeenfachiisuuf sochiilee itti jirru gama hundaan jabeessuudhaa. Kana jechuun sochiileen qabsoo akka kaleessaa ka jabaatan ta’uu dhiisuu malu. Garuu gonkumaa akka nuuti hin rafnee diinaaf mirkaneessuuf nu gargaara. Shirootaa fi of toolummaa Wayyaanee caalaatti cabsuuf, ammallee akka sibiilaa jabaa ta’uu keenya argisisuun fardiidha. Caasaa fi sochiileen jiran hundi, diinni hangamuu karaa nuuti jennurra qajeeluu irra taree waliin hojjanna yoo jedhellee, caasaa kamuu keessa galchuu dhiisuu fi sochiilee jiran hundaa diinarraa tikisanii bara Bilisummaallee caasaa sanaan waan hojjatamuu jiraachuu beekanii waan jiru hundaa tikisuu fi balbala cufachuu irratti hojjachu feesisa. Wayyaaneen hangamuu araaraaf ka dhaabbatte fakkaachurra tartee, dhugumatti araara yoo barbaaddellee, gonkumaa sochiilee keenyaa beekuu hin qaban. Maaliif jennaan, Wayyaaneen caasaalee jiran baruuf tarii karaa nuu saaqaa jirtii ta’uu beekuu nu barbaachisa. Keessattu namoota qaroo ta’an, dirqama jajjabaa qaban kkf jabeessanii gara keessaatti qabachu barbaachisa. Qabsoo Oromoo sadarkaa amma irra jirurraa gonkumaa duubatti akka hin deebinee beekuun murteessaadhaa. Sochii itti jirru irraa ka nu dhaabuu fi manni keenya nagaa ta’uu ka mirkaneessinuu, gaafa Oromiyaan nu harka galtee qofaadhaa hubadhaa. Mootummaan sochiilee nageenyaa fakkaatan tokko tokko argisiisaa jira. Kana dhiigaan finnee malee kennaa miti. Ammallee kanarra akka raawwatu gochuu ka dandeenyu waan itti jirru caalaatti jabeessuu yoo dandeenyedhaa jabeessaa.
2. OGUMMAA FI SIYAASA ADDA BAASUU :-
Hundi keenya Dirree siyaasaa irratti wal unkuruun faayidaa hin qabaatu. Ka barbaachisu Ummataaf hojjatanii argamuudhaa. Waan Siyaasaa fi Ogummaa qaban wal keessa unkuruun wal xaxuu fida. Ogummaa qabnuun Ummata keenya tajaajiluuf Miseensa dhaabbilee siyaasaa ykn garee tokko ta’uun barbaachisaa miti. Dhaabbilee siyaasaa Oromoo amma jiran waliin hojjachuur rakkootu jira. Inni duraa baayyina isaaniitii. Inni lammaffaa diina caalaa hammeenyaaf wal eeguudhaa. Inni sadaffaan angoof boluudhaa. Kun yeroo isaatti hiikkata. Ammatti warri beekumsa aadaa, Afaanii, Beekumsa garagaraa, kkf Ogummaa isaaniin ijaaramanii yoo hojjatan dirree siyaasaa tasgabbeessuuf gargaara. Kanaaf Ilmaan Oromoo Biyya keessaa fi Biyya alaa jiran Ogummaa isaaniin ijaaramanii Ummata isaanii tajaajiluuf of qopheessuu qabu.
3. DIINA WALIRRAA QOLACHUUF DHAABBILEEN SIYAASAA WAL TAHUU :-
Kun hedduu murteessaadhaa. Wal tikisuun barbaachisaadhaa. Wal tikisuun kun mataa lama qaba. Kunis dantaa Oromoo eegsiisuu irratti yoo hundaa’ee bu’aa guddaa qabaata. Loogiirraas bilisa ta’aa. Kanaaf adda durummaan Dantaa Oromoo irratti ka shiraa jiru waliif dhaamuudhaa. Inni lammaaffaa shira dhaabbilee siyaasaa Oromoo kamuu irratti gaggeeffamuu quba wal qabaachisuudhaa. Akka sadaffaatti ka fudhatamuu, Ummatarratti waan shiramuu qubaa wal qabaachisuudhaa. Kana gonaan eessallee dhaabbannuu wal tikisinaa. Shira diinaarraa wal baraarra.
4. SOCHII ITTI AANUUF OF QOPHEESSUU:-
Sochiin itti aanuu beekamaadhaa. Wayyaaneen akka amma itti jirtuun yoo itti fuftee, karaan saaqamuu mala. Yoo itti fufu diddee ykn dubbiima qabbaneessuuf yaaltii taanaan humna keenyaan Impaayeera kanaaf isa dhumaa taati jennee murteeffanna. Sadarkaa har’aa irra jirruuf harka 50 yoo hojjannee, isa boriif ammoo harka 50 hojjachuun barbaachisaadhaa. Wayyaaneen sochii itti aanuu, addatti Ummatoota walitti buuftee waan barbaadduu argachuu waan dadhabdeef, Dhaabbilee siyaasaa walitti buusuun toftaa ishee itti aanu ta’uu mala. Dhaabbilee siyaasaa kanneen biro dhiifnee keenyaaf mala dhahuun barbaachisaadhaa. Ilaalchi garaagarii hanga jiraatetti wal qocollaan hin hafu. Qorichii isaa tokkichi garuu, murtee Ummataati. Ummati kana qajeelchuuf dirqama qaba. Dhaabbiilee siyaasaa Oromoo abboomuuf dirqama qaba. Kanaaf qaamaa qalbii itti qophaa’uu qaba. Carraan akkasii yoo dhufee maal akka goonuu gamanumaa qopheeffachuun barbaachisaadhaa. kanarra dubbachuun barbaachisaa ta’uu baatuus, carraan akkasii yoo umamee waan jiru hundaa tu’achuuf sochiilee barbaachisan irratti ammumaa qophaa’uun barbaachisaadhaa.
5. ADABBII SAGALEE HIN QABNEE :-
Diinni sochi itti jiru jabeessee ka itti fufu tarkaanfii keenya ilaaleeti. Diinni waa hedduu nutti maluu danda’aa. Kanatti iggitii gochuuf abbaan torbee kun jaabaachuu qaba. Warra Ummata keenyatti taphachaa jiran kana caalaa hayyamuufiin gonkumaa sirrii hin taatu. Guyyuu raaffa baannee awwaalchaaf wal guuruu fi booyichii gonkumaa dhaabbachuu qaba. Kaa dhaabuu keessaa tokko warra kana raawwatuu adabuun qofaadhaa. Oromoon humna tikaa gonkumaa hin beekamnee ijaaruu fi ummata ittisuun barbaachisaadhaa. Sochiin itti aanuu Wayyaanee qofaa mitii heddummaachuu maluu. Qormaata jabaatuu nutti asi deemaa jira. Kanaaf keessaa keenya jabeeffachuu barbaachisaadhaa.
SOCHIILEE JIRAN IRRAA GAMAAGAMA TOKKO TOKKO :-
- Qeerroo fi Ummata Oromoof: sochiin itti jirru ofirra dabarree meeqaaf lubbuundhaqabnee jirra. Deebii bifa kamiituuf sababaa taaneerra. Kun itti fufu qaba. Shira Wayyaanee, ABO moggeessuu kanaaf gonkumaa akka hin hayyamnee. Haalli akkasii Umamnaan dura dhaabbachuun murteessaadhaa. Dhaabbilee siyaasaa Oromoo shira kanaan xaxaman dhaabbadhaa jechuunii barbaachisa.
- WAADAA Dr. ABIYYII ILAALCHISEE :- Dr. Abiyyi waadaa hedduu seenaa jira. Waadaa seenuu kana bifa lamaan keenya. Namni kun Biyyuma tasgabbeessuuf dhufe. kana gochuuf ammo waggoota dheeraaf irratti hojjataa turan. Keessattu Oromootti dhimma ba’uu. Kanaaf Dr. Abiyyi waadaa inni hojiin argisiisuu isa siyaasaaa qofaadhaa. Gama Dingdee fi Biyya guddifnaa, hojii dargaggoof argamsiifnaan, gonkumaa milkaa’uu hin danda’uu. Addatti hanga waggaa lamaatti ykn Filannootti waan jiru yoo itti fufan malee waan haaraa hin uman. Kanaaf, addatti Qabsoo Oromoo guyyu belbelaa dhufee tasgabbeessuuf socha’aa jira. Hidhamtootaa fi adeemsa siyaasaallee qusachaa gadhiisaa deemuu. Maaliif jennaan Ummata abdii keessa tursanii, sochii jijru qabbaneessuu barbaadu. Kun ammoo adeemsa Wayyaanee osoo hin taanee, ka humnoota alaatii. Isa dhugaa dubbachuuf, Wayyaanee caalaa sochii Oromootti rifatee ka jiru humnoota alaatii. Sochiilee Wayyaaneen itti jirtuu kun irra jireessaan isaantu keessaa qaba. Kanaaf Dr. Abiyyi waadaa Siyaasaaf seenuu hordofnee qabsoo keenya itti haa fufnuu malee, gama Dingadee kkf waadaan galamuu gonkumaa hin furamuu. Karaa hojjannaa fi ibsaa galchinaan gonkumaa waan hin taanee. Biyyi abidda seentee jirtutti hojiin misoomaa eessa jira ?kanaaf akka hin dagamnee.
- NAMOOTA HIDHAA BAASUU: – Obbo Lammaan hidhamtoota kuma 40 ol hiiknee jedhanii dhaadachuu barbaadan. Beekumsi isaanii hanganuma. Kaleessa hidhamtoota hin qabnuu jechaa turan. Har’aa kuma 40 hiikan. Ka hafees jiraa jechuudhaa. Kun hiikkaa maalii akka qabaatuu beekuu dhabuun isaanii nama raaja. Namoonni tokko tokko maqaa namaa tarrisanii jara kana nu hiikaa jedhu. Namoonni tarrifnuu kun, Ummata mana hidhaa keessa jiru keessaa hangamii ?isaanuu kuma 40 hiiknee jechaa jiranii, Nama 50 tarrifnee maa dhiphannaa. Dhiiga itti kafalaa jirra mitii ?dhiiga ka kafalaa jirruuf Ummata keenya miliyoona 50 hidhaa baasuuf malee, kanneen qubaan lakkaa’amaniif miti. Gaaffiin keenyaa sirrii ta’ee, akkaataa itti gaafannu garuu beekuun barbaachisaadhaa. Ilaalchuma keenyaafuu ka tolu isadha. Kanaaf Wayyaaneen hanga filannoon ga’uutti suutuma hiiktii. Maaliif jennaan umurii ittin bitatti. Nuuti ammo tokko fi lamaan kadhanna. Kanarra jabaannee hunda akka gadhiftuu dirqisuun furmaata.
- DHAABBILEE SIYAASAA OROMOO :- Dhaabbilee siyaasaa Oromoo irratti komee yennaa dhiheeffannu ka diina gammachiisuu ta’uu hin qabu. Kanneen Biyya alaa galan itti fufu maluu. Garuu bakkaa fi yeroo isaatti deebii laachuu malee, waan diinni nu qopheessuun wal nyaachuun gatii hin qabaatu. Nuuti Ummata miliyoona tokko warra nu jalaa buqqisee fi jireenya dhabsiisee, akkasumas lammii keenya guyyaa saafaa ajjeesaa jiran siyaasa keenyaaf jennee obsinee jirruudhaa. Adeemsi kun Dhaabbilee siyaasaa Oromoo illee dabalatuu qaba. Murteen hundi nu harka jiraa, hojii qormaataa ofitti hin baayyifnuu .
- OPDO IlAALCHISEE :- OPDOn kanarra hammaachuu maltii. Keessattu kan akka Daanyaachoo Shafarraa Ilmaan nafxanyaa, keessa keessaan shira hojjatan kanarra jabaachuu mala. Kaleessa ka ummata keenya Fixan Dmmallaashii fi Zelaalam Jamaayinah shira gaggeessan irraa dhaabbatu jechuun gawwummaadhaa. Kan akka Lammaa hegaree isaa sodaatee keessa isaa ifatti baasaa jiru nu mudachuun waan hin hafnee. Kanaaf OPDOn kasaaraa Ummata keenyarraan waggaa 27 geesifteef gaafatamuun waan murteedhaa.
Walumaa galatti sichii keenyarraa hin dhaabbannu. QEERROO FI QARREEN kanarra jabaatanii shira diinaa Tikisuun dirqama isaaniitii. Hojiin nu hafu isa keessa dabareerra yo caalee malee isaa gadii miti haa jabaannu.
HORAA BULAA !!!!!!!!!


text:
Finfinnee, Muddee 30, 2013 (TOI) – Hojiin misooma sululaa guutuu Oromiyaatti Amajjii 1, 2013 irraa eegalee kan jalqabamu ta’uu Biiroon Qonnaa fi Qabeenya Uumamaa Oromiyaa beeksise.
Biirichi Amajjii 1, 2013 irraa eegalee misoomni suluulaa gandoota Oromiyaa hunda keessatti hirmaannaa hawaasaa ho’aa ta’een kan eegalamu ta’uu ibseera.
Tola ooltoonni hojii kanarratti akka hirmaattan Biiroon Qonnaa fi Qabeenya Uumamaa Oromiyaa waamicha dhiyeessera.Hojiin misooma sululaa kun Amajjii 1, 2013 irraa eegalee guyyoota 45tiif hojii tola ooltummaan kan gaggeeffamu ta’uu ragaan Biiricharraa argame ni muul’isa


text:
Gabaasa Qeerroo magaala Dambi Dolloo irra Waxabajjii 19,2014
Kanaan dura yeroodhaa yerootti diddaa uummanni Oromoo Wallagga, Qellem Anfilloon taasisaniin walitti bu’iinsi loltoota Wayyaanee waliin ta’een gaaga’ami hedduun ta’eera. Yeroo ammaa kanas FDG itti fufee qonnaan bultooti Oromoo naannoo Anfilloo Muggii diddaa mirga abbaa biyyummaa fi qabeenyaa itti fufuu irraan gariin torbaa lama dura gariin ammoo Waxabajjii 19,2014 loltooti Agaazii gandoota qonnaan bulaa keessa deemuun namoota 26 mana hidhaa keessatti akka uggure gabaasi Qeerroo D.Doolloo irraa nu gahe addeessa.
Kanneen kunis:
1.Barsiisaa Laggasee Rufii
2.Kiflee Jigsaa-Ogeessa fayyaati, namni kuni humna waraana wayyaanee mana jireenya isaa cabsanii mana isaa keessatti erga reebanii booda gara manahidhaatti geessan.
3.Mitikuu Ittaana-Qote Bulaa
4.Isaayyas Bulchaa-Qote Bulaa
5.Taammiruu Tarfaa-Qote Bulaa
6.Yoohannis Aseffaa-Qote Bulaa
7.Kumarraa Waaqjiraa-Qote Bulaa
8.Birhaanuu Tarfaaa-Qote Bulaa
9.Malkaanuu Geetachoo-Qote Bulaa
10.Galahuun Leencaa
11.Tasfaayee Fiqaduu-Barsiisaa
12.Abiyoot Ayyaanaa-Qote Bulaa
13.Asheetuu Dhinaa-Qote Bulaa
14.Dabalaa Waaqjiraa-Qote Bulaa
15.Lammaa Dureessaa-Qote Bulaa
16.Charuu Tashoomee-Barataa
17.Addisuu Iddoosaa-Barataa
18.Maaruu Baajisaa-Qote Bulaa
19.Nagaash Gonjjoraa-Qote Bulaa
20.Misgaanuu Wandimmuu
21.Zelaale Dingataa-Qote Bulaa
22.Masfin Ofgaa-Qote Bulaa
23.Nagaasaa Yaadasaa-Qote Bulaa
24.Boshaa Baqqaabil-Qote Bulaa
25.Dawit Mitikkuu-Barataa
26.Ayyanaa Ittafaa-Qote Bulaa
Isaan kana keessaa gariin isaanii torbeewwan lamaa ol mana hidhaa keessatti humna waraana Wayyaaneetiin dararfmaa akka jiran Qeerroon gabaasee jira, gariin isaanii Waxabajjii 19,2014 akka qabaman addeessa.
Share this:https://www.gofundme.com/8bds2wgk
Like this:
Like Loading...
Related


text:
Sababaa COVID-19n boodatti harrkifatee kan ture eebbi hundeeffama miseensa federeeshinii Itiyoopiyaa 10ffaa Sidaamaa magaalaa Hawaasaa waltajjii Godumaalee keessatti ayyaaneeffame.
Afaan yaa’ii mana maree federeeshinii Itiyoopiyaa obbo Adam Faaraah naannoon Sidaamaa bifa heera kabajeen naannoo ta’ee hundeeffamuun, biyyattii keessatti argame kan jedhan ba’ii jijjiirama siyaasaa ta’uu dubbatanii hundeeffamni haaraan kun nageenyaa, msoomaa fi bulchiinsa gaarii naannoof bu’aa hin qabaatu yoo ta’e faayidaa isaa irra miidhaa isaatu caala jedhan.
Ayyaana magaalaa Hawaasaatti kabajame irratti kan argaman prezidaantiin mootummaa naannoo Oromiyaa obb Shimellis Abdiisaa daandiin Itiyoopiyummaa walabummaa, haqaa fi dimokraasii qofa jedhan. Sirna eebbaa sana irratti angawoonni federaalaa sadarkaa ol aanaa diplomaatonnii fi abbootiin Gadaa akkasumas jaarsoliin biyyaa argamaniiru.
Ayyaana kana irratti uummati Sidaaamaa fi magaalaa Hawaasaa kumaan laka’amu kan argame yoo tau kumaan kan laka’aman uummati naannoo Oromiyaa illee irratti argamaniiru.
Uummata ayyaana sana irratti argamaniif haasaa kan dhageessisan prezidaaniin naannoo Sidaamaa obbo Destaa Ledaamoo uummati Sidaamaa guyyaa har’aa arguuf daandii cimaa adeemeera jedhan.
Qabsoo hadhaawaan injifannoo argame illee faayidaa uummataaf gargaaramuun barbaachisaa dha kan jedhan prezidaantichi jijjiirama sanaaf deggrsa kan godhe uummata Itiyoopiyaa fi muummicha ministreeraa Abiy Ahimediin dabalatee qaamotii ka biroos maqaa uummataan galateeffataniiru.
Akkuma kanaan mootummaan naannoo Oromiyaa qarshii miliyoona 100, bulchiinsi magaalaa Finfinnee miliyoona 50, naannoon Amaaraa miliyoona 30, naannoon kibbaaa miliyoona 20, naannoon Smaalee miliyoona 10, naannoon Affaar miliyoona 7 fi Gambeelli immoo deggersa miliyoona 2 kennaniiru.


text:
Dr Ismaa'il Abdulaahi namoota sochii oromoo waggota shantama dura baha oromiyaa Dirre Dhawaa fi naanno sanityi ture keessa nama tokko.keessattu oromoo barumsaan damaqsuun barbaachisaadha jedhanii amanaa turan.
Waggaa shantama dura erga biyya baqatanii bahanilee booda Waldaa Qoranno Oromoo (OSA) hundessu keessattis shoora qabaniin Prerzdantii waldichaa kan jalqabaa turan.
Dr Ismaa'il wagga shantammaffa isaanitti, barana biyyatti galan.
Oduu gabaasaan keenya Muktaar Jamaal Dr Ismaa'il Abdulaahi haasofsisee ture.


text:
Guraandhala 8,2016 Humni diinaa Nuunnuu Qumbaa, Magaalaa Adaree keessa qubatee uummata nagaa gidiraa ture gara aanaa Waamaa Hagaloo Magaalaa Qassoo fi Killoo jedhamanitti ce’ee uummata gidiruu itti fufus uummati jalaa hin shishne!.
Guyyaa kaleessaa humni agaazii Waamaa Hagaloo fi Nuunnuu Qumbaa irraa gandoota walitti aanan Furdisaa, Baanqoo kanneen jedhaman Nuunnuu Adareetii weeraree waamaatti ce’uun gandoota Buttujjii Qassoo fi Goossanii Killoo jedhaman weeraree oole
Yeroo kanatti Jalee Dabalaa Ayyaanaa jedhamu Agaaziitti daandii fi sabboontota agarsiisaa kan ture ganda Goossanii Killoo keessatti tarkaanfii irratti fudhatameen waraansa garmalee waraanamuun hospitaalatti ergamuun isaa beekameera.Yeroo kana uummati gamtaan ka’ee Humnoota agaazii ofkeessaa ari’uun Bilisummaa isaa wayita labsatutti, Bulchaan aanaa Waamaa Hagaloo Tamasgeen Ittaanaa humnootuma aga’aaziin qabamee achi buuteen isaa dhabamuun beekameera.Ona Nuunnuu Qumbaa irraas jaleewwan OPDO hedduun Humnoota aga’aaziin to’atamuu maddeen keenya hubachiisaniiru.Waan kanaan booda OPDOn carraa fincila ummatatti makachuun ala carraa biraa akka hin qabne dhaamuufi feena!


text:
Caasaa burjaajessaa OPDO
via Facebook
Mootummaan bara darbe irraa eegaluun caasaa kijibaa hojjattoota mootummaa ittiin burjaajessu qopheessaa jira. Caasan bara darbee sadarkaa biyyaatti hojjataa ittiin burjaajessaa turan kan maqaa qorannoo caasaa jedhuun dabballoonni EPRDF maallaqa biliyoonan ittiin saamaa turaniidha. Caasan JEG bara darbe qorannoof jedhamee maallaqni miliyoona hedduun itti dhangala’e osop hojirra hin oolin mootummaan naannoo Oromiyaa caaseffama hojjataa mootummaa jechuun bara kanallee qorannoo caasaf jechuun maallaqa biliyoonan irratti dhangalaasudhaan caasaa haarawa manneen hojii mootummaaf erguun hojjataa ittiin burjaajessaa jira. Caasan kuni caasaa kijibaati. Caasan kuni tajaajila uummataa saffisiisudhaaf osoon taane dabballoota OPDO kan yeroo yeroon maqaa qorannootin maallaqa uummataa saamaa jiraniif karaa saaqaa jira.
Caasan haarofti amma bahe barattoota muuxannoo 0 qaban kan yuunivarsitii keessaa eebbifaman kan hin affeerredha. Caasan kuni humna namaa dabalee humna haarawa yuunivatsitii eebbifameef carraa banuu kan qabu humna namaa hirdhisuun carraa qacarrii barattoota haarawa yuunivarsitii eebbifamanii kan hirdhisuu fi barattoota haarawa kan muuxannoo waggaa 0 qaban gonkumaa kan hin hammannee fi xiyyeeffannoo hin kennineefidha.
Caasan haarofti MNO baase kuni yeroo ammaa sababa caasaa kanaatin hojjataan burjaaja’ee hojiin uummataa akka hin hojjatamne gochaa jira. Caasan kuni seektaroota mootummaa keessaa hojjattoota hedduu hojiin ala gochuun hojiin akka dhaabbatu gochaa jira. Kana malees haalli hojmaata caasaa kanaa iftoominaa fi qajeelfama ifaatin waan hin hojjatamneef dabballoonni OPDO caasaa kana akka isaanif tahutti hiikkachuun nama hin jaallanne ofirraa fageessaa nama jaallatan immoo bakka barbaadan kennaafii jiru. Caasan kuni dandeettidhaan dorgommiin hojjatama kan jedhu kijiba adiidha. Dandeettii wanti jedhu hin jiru. Dandeettii kan jedhamu madaallii sobaa kan dabballoonni OPDO nama barbaaddef guddistee kan barbaadde immoo irraa hirdhisaa kenniteefi.
Dandeettin hojjataa kan madaalamuu fi wal dorgomuu qabu gosa ogummaa irratti dorgomuu barbaadu irratti qormaanni gahumsaa kennamee wal dorgomuun tahuu qaba malee qabxii tilmaamatiin dandeettii namaa madaalun hin dandahamu.
#OPDOn Oromoo Abbaa biyya gadi dhiibde nu xiiqeesite, horma nu goote, waraana Oromoo qoofa hiikachifte kampi gaafuma galchitu ganamu isaa Amhara firra goodhate farasite goola seensifate guyya guyyan Gamoo Minilikti afeera bate hara kuno OPDO dhalte Ango irra gudhachuf deemti.
ኦዲፕ በግንቦት 7 ተዋጤች ከ3 ወር ቦሃላ ODP የሚባል ድርጅት የለም:: ODPN GINBOT 7 LIQIMFAMTE DHABNI ODP JEDHAMU JI‘A 3 BOODDA HINJIRU.ሀገሬ ኦርሚያ የሞተልሽ ቄሮ ቀርቶ የገደለሽ ግንቦት 7 በላሽ::እንደ አፅ ሀይለስላሴ እና በላይ ዘለቀ አይነት::
Adaamaan kan Amaaraafii uummata Itiyoophiyaati jechuun hiriira gaggeessaa jiru. Nafxanyoonnii magaalaa Adaamaa nuti dhalattoota Amboofii Arsii, akkasumas wallaggaa dhufaniin hin bullu. Kanuma keenyaan buluu qabna. Mootummaan jara kana lafavjiranitti afaan hin qabsiisu yoo ta’e Qeerroon afaan qabsiisuuf qophii xumureera. Kanuma dubbiin!
#Yeroon_Ammaa
Yeroo itti Waa’ee Oromoo fi Oromummaatiif tokkummaan dhaabannu irra geenyee jirra.
Kanaaf;Aktivistoota Amahaaraa ykn warra sammuu weeraraa qaban waliin walii galuuf hubachiisuuf warra Oromummaa fi Oromiyaa balleessuuf duula geggeessu waliin dhaabachuun dhibaayuudha.
Kanas;Waliin irratti duuluu qabna.
- Oromummaa fi Oromiyaa xiqqeessuu fi arrabsoo gama FB’n dhoobamu kamiyyuu waliin deebii kennuu,mormuu qabna.
- Mootummaan ijaarsa seeraan alaa weerartoota ykn godaantota lafa Oromoo seeraan ala qabame yeroo diigsisaa jiru deeggaruu,Mootummaa waliin hiriiruu qabna.
- Aktivistoonni Amahaaraa Injinar Taakkalaa,Abiyyi fi kkf yeroo arrabsoo garagaraan irratti duulan akka Uummata oromoo arrabsanii,xiqqeessaniitti fudhachuun deebii quubsaa kennuu qabna.Maal na dhibdeen bira darbuu hin qabnu.
- Oromoon hundi dhimma Finfinnee fi Federaaliziimii irratti araarama tokko malee ejjennoo tokko ykn wal fakkaatu qabaachuu qaba.
- Uummanni Oromoo Finfinnee fi Naannoo ishee diinagdeen humneeffamuu qaba./
Durii yeeroo nun oromoo diina nu gootan amhara goola seensifata lakkisa dhisa nu dhiga keesan yeeroo jeenu unin nu ukamsitan nafxanya hin farsina goola oromoo hin seensisina yeerro jeenu nu dhagau didan, habasha keesatu amarii siin baleesu jeene siin gorsisan akka dhuphumati nu fudhatan miti, gaafa wallaga beelan dhumu isiin immboocii baleesuf milloona 10 batan biyya horma hin deemne? Wallga diina goota loltu amhara biyya amarati fidan wallagati hin boobafne? Badi keesan yoomi siirefatan?


text:
RSWO | Marii Obbo DHUGAASAA BAKAKKOO (Qabsaa’aa Buleessa Oromoo) waliin taasifne
Related
Related Posts
- RSWO : Marii Hayyuu Oromoo Obbo MOOSISAA OOSAA waliin
RSWO : Marii Hayyuu Oromoo Obbo MOOSISAA OOSAA waliin RSWO - Waxabajjii 4, 2019: Marii…
- RSWO: Marii Dhimma Yeroo'rratti, Hayyuu Oromoo Obbo JAMAAL IBIRAAHIM Waliin Taasifne
RSWO | Marii Dhimma Yeroo'rratti, Hayyuu Oromoo Obbo JAMAAL IBIRAAHIM Waliin Taasifne RSWO - Eebila…
- RSWO - Marii Dhimma Oromoofi Oromiyaa'rratti Hayyuu Oromoo Obbo JAMAAL IBRAAHIM waliin Taasifne
RSWO - Marii Dhimma Oromoofi Oromiyaa'rratti Hayyuu Oromoo Obbo JAMAAL IBRAAHIM waliin Taasifne RSWO -…


text:
kamal-haasan 20 inopisa uye seksikäs mufananidzo
Bollywood Hollywood sika maberere idzva
kamal-haasan
0 se
kamal-haasan
0 se
kamal-haasan
0 se
kamal-haasan
0 se
kamal-haasan
0 se
kamal-haasan
0 se
kamal-haasan
0 se
kamal-haasan
0 se
kamal-haasan
0 se
kamal-haasan
0 se
kamal-haasan
0 se
GDPR Compliance
kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan كمال_حسن kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan কমল_হাসান kamal-haasan kamal-haasan 卡馬爾哈森 kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan Kamal_Haasan Kamal_Haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan Kamal_Haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan कमल_हासन kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan ಕಮಲ್_ಹಾಸನ್ kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan Kamal_Haasan Kamal_Hassan_(pelakon) കമലഹാസൻ kamal-haasan kamal-haasan कमल_हासन kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan Kamal_Hassan kamal-haasan kamal-haasan KaMaл_XacaH kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan கமல்ஹாசன் కమల్_హాసన్ kamal-haasan Kamal_Haasan KaMaл_XacaH کمل_ہاسن kamal-haasan Kamal_Haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan kamal-haasan


text:
OROMIA: #OROMOPROTESTS: SANBATA DURAA DHUFU GUUTUU OROMIYAATTI HIRIIRI NI GODHAMA. #GrandOromiaMarch on 6 August 2016 August 5, 2016Posted by OromianEconomist in Uncategorized.
Tags: #OromoProtests, Africa, Oromia, Oromo, Stop Genocide, The Grand Oromo March on the 6th of August 2016
trackback
The Grand Oromo March on the 6th of August 2016
Ji’oottan saglan dabraniif ummanni Oromoo gaafii mirgaa haqummaan isaa mootummaanuu amane qabatee haala seeraaf heerri biyyattii eeyyamuun falmachaa jiraachuun isaa ni beekma. Yeroo kana keessatti ilmaan Oromoo 600 ol ta’an loltoota mootummaatin ajjeefamanii, kanneen 5000 ol ta’an madaayanii jiran. Kana jechuunis ji’oottan saglan dabran kana qofa keessatti guyyuma guyyaadhaan ilmaan Oromoo sadi (guyyaatti) Agaaziidhaan ajjeefamaa turan. Hundi isaanii rasaasaan haala garaa jabinna hamaa tokkoon rukutamaniit ajjeefaman. Ajjeechaan suukanneessaa akkanaa kuni amaluma mootummaa abbaa irreeti jedhamee fudhatamaa ture hanga yoonaatitti. Tibbana kana garuu akkaataa mootummaan sun mormii naannoo biraatti ka’e (keessattuu naannoo Amaaraatitti) itti keessummeesse ‘edaa gaafii isaatiif deebin kan rasaasa ta’u Oromoo qofa’ akka jennu nu godhee jira. Oromiyaatti daa’immaniifi manguddoon harka duwwaa gaafii haqaa qabatanii bahan rasaasni itti roobfamee fixaman. Naannoo biraatti garuu ummanni qawwee qabatee magaalaa jidduutti dhukaasaa oolee osoo waa takka hin tuqamin nagayaan manatti deebi’ee gale. Asirratti wanti haalaan hubatamuu qabu, kun ta’aa kan jiru Oromoon lafa kiyya narraa hin saaminaa, qotee-bulaa Oromoo lafa irraatti dhalaterraa hin buqqisinaa waan jedheef qofa yoo ta’u, warri naannoo Amaaraa garuu lafa amma naannoo Tigray keessa jiru gara naannoo Amaaraatitti deebisaa, lafti sun duriin isaa keenya jechuudhaan gaafachaa jiru.
Guyyaa kaleessaatuu Gondoritti ummanni kumaatamaan tilmaamamu, hedduun isaa qawwee hidhatee bahee osoo waa takka hin tuqamin gale. Sa’aatilee muraasa booda Oromiyaa, Harargee Bahaa magaalaa Awwadaay keessatti ummata karaa nagayaatin mirga isaa falmachuuf bahe irratti duula ilaammatanii dhahuutiin (sniper shooting) ilmaan Oromoo 26 rasaasaan madeessuudhaan nama jaha ammoo ajjeesanii jiran. Kanarraa kan hubannu mootummaan sun lammiilee biyya sanii ija gargaraatiin akka laaluudha. Ummata Oromoo akka diina hiree argame maraanuu ajjefamuu qabu, ummata biraa ammoo kan mirgi isaa kunuunfamuufi qabu godheet laala jechuu dha. Haalli kun paartiin Dh.D.U.O kan silaa Oromiyaan bulcha jedhus paartiin ANDM irraa garaagarummaa akka qabus qabatamaan ifa taasisee jira. Naannoo Amaaraatti mormii loltoota ANDM duriitin qindeeffamaa jiru mootummaan naannichaa harka irra qabuu bira darbee ifatti deeggaraa akka jiru agarra. Yeroo miidiyaan mootummaa Oromiyaa olola mormii ummata Oromoo maqaa xureessu hojjatutti, kan naannoo biraa qabsoo isaanii ifatti deeggaruudhaan labsaa jira.
Maarree Oromoon guyyuma guyyaan yoo ajjeefamu, ormi maaliif kabajame?
1. Ummanni Oromoo fedhii gaaga’amni hamaan biyyaafi naannoo isaarratti osoo hin geenye mirga isaa kabachiifachuuf jecha tooftaa qabsoo nagayaa filatee, qawwee qabatee bahuu dhabe. Qawwees qabatee kan hin bahiniif waggoota 25 dabre kana bara baraan qawween irraa hiikkamaa ture. Dabalataanis hoggansi fi hayyoonni Oromoo qawwee qabattanii hokkaratti hin seeninaa jedhanii waan gorsaniifi. Kunis kan ta’eef Oromoon ummata nagaaf nageenya yeroo maraa aadaaf uumaa isaa keessatti leellisu waan ta’eefi. Naamusni kun garuu naatoofi kabajaa uumuufi dhabee saba guddaa kana tuffachiisee jira. Inumaayyuu mootummaan wayyaanee aadaa nagaaf nageenyaa ummata Oromoo kana siyaasaa ishee cunqursaatiif itti fayyadamuuf kutattee kaate fakkaata.
2. Baatilee saglan darban kana ummanni keenya magaalota bilisa baasee too’ate keessatti Ummanni Tigree kan Wayyaanonni irraa dhalatan akka hin tuqamneef wareegama guddaa kafale. Ummanni naannoo biraa garuu ni gobe. Naamusnifi tikni Oromoon godheef kana galateeffachurra akka doofaafi sodaataatti akka laalamu godhee jira.
Walumaagalatti Obsiifi naamusni haga gaba. Aariifi xiiqiin Oromoo amma guutee irraan jiguuf deema. Osoo sun hin taane hireen dhumaa haa laatamuufi. Ummanni Oromiyaa akkuma ummata naannoo biraa lammii kabajaan maltuun akka ta’e mootummaan sun akka mirkaneessuuf, tarkaanfileen armaan gadii ni fudhatamu.
1. Sanbata duraa as adeemu Hagayya 6, 2016 guutuu Oromiyaatti, Dirree Dhawaa dabalatee hiriiri nagayaa kan mormii ni godhama. Mormiin ammas akkuma dura guutuu guututti kan nagayaa ta’a. Gaaffileen keenyaas, ajjeechaan akka nurraa dhaabbatu, hoggatootni keenya kanneen hidhaa keessa jiran haal-duree tokko malee akka hiikaman, Oromiyaa humna Agaaziitiin bulchuun akka hafu, Oromoon mirga ofiin of bulchuun akka kabajamuuf gaafachuufi kkf ta’u.
2. Hiriira kana bahuudhaaf hayyamni hin gaafatamu. Akka heera mootummaatti hiriira qopheessuuf aanga’oota dursanii beeksiisuutu barbaachisa. Barruun kun akka beeksisa sanitti fudhatamuu qaba. (Ummanni Gondoris kanuma godhe, Oromiyaaf seerri addaa jiraachuu hin danda’u)! Dameen nageenyaa Oromiyaas ta’ee humnoonni federaalaa mormii kana dursanii hanqisuufis ta’ee guyya san ummata reebuuf yoo kan socho’an ta’e, gaafasirraa ka’ee sochiin Oromoo tarsiimoofi ergama ( mission and strategy) jijjiirrachuutti tarkaanfata. Gaaga’ama sanitti aansee dhufu hundaaf kan itti gaafatamu hogganoota Wayyaanee, akkasumas Oromoota isaan waliin hiriiruu itti fufan ta’a.
Ummanni keenyas kana beekee gaafa san tokkummaafi murnannoodhaan akka mirga isaatiif bahu waamicha dhiheessina.
BEEKSISA ” dargaggoonni baadiyaa akkaa magalaa hin seennee waan doorguu fedhaanif dargaggooni ammarraa eegalee akkaa magalaa seenaan, yoo kun hin mijoofne gaafasuma gandoota baadiyyaa keessatti lakkoofsaan baay’atanii erga walgahanii booda gamtaan gara magaalaa akka seenan. ”
Leading opposition party,
#OFC leaders call for the grand #OromoProtests.
BREAKING: Here is the hand written letter of Bekele Gerba and other political prisoners
Dhaadannoo Slogans)
#OROMO PROTEST
#FREE BEKELE GERBA
#FREE ALL PLOTICAL PRISONERS WITH OUT ANY PRECONDITIONS
#FREE LIIBAN DABASA GUYO
#FREE COLONEL DEMEKE ZEWDE AND WELKAYITE COMMITEE
#FREE ABUBAKAR AHMED
#FREE YONATAN TERESA REGASA
#OROMIA IS NOT FOR SALE
#WE NEED FREEDOM
#NO DUMPING WASTE IN OROMIA
#STOP LAND GRAB IN OROMIA
#STOP EVICTING OROMO FARMERS
#STOP KILLING OROMO PEOPLE
#WE ARE NOT A TERRORIST
#HUMAN RIGHTS MUST BE RESPECTED
#DOWN TPLF DOWN
#FREE OROMIA FROM MILITARY
#WE STAND WITH WELKAYITE PEOPLE
#STOP KILLING AMAHARA PEOPLE
#STOP KILLING OGADEN PEOPLE
#NO TO MILITARY RULE IN OROMIA
#CHILD KILLERS MUST BE ARRESTED
# ENOUGH IS ENOUGH
#END MILITARY RULE IN OROMIA
#OROMIA SHALL BE FREE
#BRING OROMO PEOPLE KILLERS TO BOOK
#ABAY TSEHAYE TO THE COURT
#SAMORA YUNUS TO THE COURT
#WE NEED EQUALITY
#AFAAN OROMO FOR FEDERAL LANGUAGE
#WE NEED JUSTICE
#FREE MUSLIM COMMITEE
#TPLF MUST GO
#EPRDF MUST GO
#STOP ECONOMIC MONOPOLY OF TIGREANS
#NO WATER NO ELETCRICTY NO NETWORK IN ETHIOPIA
#11%GROWTH IS A LIE
#OROMIA IS BLEEDING
#PEOPLE POWER IS BIGGER THAN THOSE ON POWER
#FREE DHAQABA WARIYOO……..
ETHIOPIA BRACES FOR MASSIVE PROTEST RALLY CALLED BY ONLINE OROMO PROTEST ACTIVISTS
Comments»
- 1. Oromia: #OromoProtests: Gabaasa Fincila Xumura Garbummaa (FXG) Oromiyaa 2016 (August) | OromianEconomist - August 5, 2016
-
- 2. Oromia: Grand #OromoProtests Rally | OromianEconomist - August 6, 2016
-
[…] OROMIA: #OROMOPROTESTS: SANBATA DURAA DHUFU GUUTUU OROMIYAATTI HIRIIRI NI GODHAMA. #GrandOromiaMarch… […]


text:
Prezidaantiin Yunaayitid Isteets, Donaald Traamp, walii-galtee waa’ee Niyuukilaraa Iraan jijjiiruuf torban dhufutti ka karoorfatan yoo tahu, akka gabaasaalee sabaa-himaatti, guutummaatti haquu irraa of qusatanii jiran, jedhama.
Walii-galteen Mootummaan Waashington, Iraanii fi biyyoota Addunyaa ka biroo shan waliin mallatteesse dantaa naga-eegumsa biyyoolessaa Yunaayitid Isteets kan eegsise miti – jedhan – aangawoonni maddeen oduu irratti maqaan isaanii dhahame.
Tarkaanfiin amma fudhatamuuf deemu kun, uggura dinagdee haga tokko yokaan guutummaatti Iraan irra kaa’uu keessaa tokko akka murteessu – guyyoota 60 mana-maree yokaan Koongiresa Yunaayitid Isteetsiif kennuuf deema.
Garuu, Ripublikaanonnii fi dimookiraatonni hedduun uggurri deebi’ee Iraan irra kaa’amuu, kan guutummaatti walii-galtee bara 2015nii sana ajjeesu mormaa jiran.


text:
An ammumayyu nama kabajaa guddaa Obboo Galaasa Dilbootiif qabu keessaa tokko. Obboo Galaasaan nama jireenyii isaanii bilisummaa Oromootiif jedhe erdarame keessa nama tokko ta’un …Read More »
(Ibsa ABO duula diinaan Oromoo irratti baname ilaalchisee)
Gurraandhala 13, 2015 (Oromo Liberation Front) — Mootummaan Wayyaanee ummatoota irraan gama dinagdee, siyaasaa fi hawaasummaan miidhaa ol aanaa dhaqqabsiisaa jiru kufaatiin isaa kan hin hafne …Read More »
Century Old Deception
News broke out recently that Obbo Lencho Leta, his ODF members, and associates are heading to Finfinne for another power sharing dilemma with TPLF government. …Read More »
Qaabsoon Bilisummaa Oromoo eessarraa garamittti?
M.Guutuu Gaafiin kun gaafii qabsaawotni, sab-boonootni fi ummatni Oromoo yeroo odoo itti hin laatin deebisuu qaban jedheetiin amana. ABO dhaaba warraaqaa dha. Hoogganaa QBO ti; …Read More »
Dhugaasaa Bakakkoo: lamaa fi shan ajjeesuun hafee jiraachuun WBOtuu waan guddaadha
Ibsa Hayyu duree QC (qaama cehuumsa ABO) duraanii J/ Dhugaasaa Bakkakkoo bara haaraya guyyaa WBO sababeeyfachuun sarara Platalk gubbaan dabarsan…Read More »
Ibsaa Obboo Ibraahim Muummee fii Obboo Odaa Xasee
Ibsa Walii galtee garee Koree Yeroo ABO tan Obboo Ibraahim Muummeetiin gad geeyfamtuu fii garee Shanee ABO ….laalchisee..Ibsaa fii gaafiif deebisaa Obboo Odaa Xaseetii fii obboo Ibraahim …Read More »
Open letter to Dawuud Ibsa, chairman of OLF National Council: a call for your immediate and unconditional resignation
Dear Obbo Dawuud, First of all, we would like to thank you for your contributions to the Oromo peoples’ struggle for freedom and democracy. You …Read More »
“Ar’aas boruus guyyaa gootootaa irra daddeebinee ayyaaneeffannaa”
Hayyu duree ABO garee shanee ABO Jaal Daawud Ibsaa..ibsaa guyyaa gootota Oromo laalchisee…Read More »
Labsa Guyyaa Gootota Oromoo – Adda Bilisummaa Oromoo
Yaadannoon gootota qabsoo bilisummaa Oromoof osoo qabsawanii wareegamani kan barbaachiseef waan aadeeffatame qofaaf osoo hin taane guyyaa kana seenaa qabsoo dheeraa ummatni Oromoo of dandamachiisuuf …Read More »
“Hiree Murteeffannaa Dura Uummatni Oromoo Bilisoomuu Qaba,” Dubbi-himaa ABO
Namoo Daandii Dhaabni siyaasaa haaraan hogganootaa fi miseensota ABO duraanii of keessaa qabuu fi Obbo Leencoo Lataan hoogganamu eega hundeessama isaa fi kaayyoo …Read More »


text:
Maratooniin Boston dorgommii IAAF,Federeshiiniin Atileetiksii Addunyaa dorgommii gugurdoo jedhee moggaase shanan keessaa tokko.Dorgommii Boston,Amerikaatti dorgoman marroo 116essoo tana irratti atileetota kuma 20 caalanitti dorgome,hagii kuma shanitti dhiyaatu ammoo laftii akka malee itti oowwitee dorgomuu dhiise.
Maratoonii dhiiraa tana irratti Wesley Korir, 2:12:40 fixate,ta dubraa ammoo Sharon Cherop isiilleen 2:31:50tti moohatte.Keenyaan maratoonii tana dhiiraa fi dubralleen 1-3 baatee mootummaan galatte.
Atileetiin Itoophiyaa Firehiywot Daadoo 4essoo,Gennet Geetaanee 11essoo Gebremariam, Gebregziabher ammoo 14eessoo bahe.
Akka obbo Melaakii Dirribee,leenjisaa atileetii Itoophiyaa jedhetti namii dorgommii tana irratti qabxii dansaa argate,dorgommii Oloompikii Londonii fi filatamuu fa dandahaa tahuu baannaan hin hafa.Akkuma kanaan Itoophiyaa fulaa akka akakatti nama dogrommii Londoniif isii fulaa bu’u filachututti jirti.
Mee Qophi Ispoortii MP3 irraa nuu caqasaa


text:
Prezidaant Donaald Traamp dhiyeenya ennaa seera tumtoonni boqonnaaf kutaa irraa dhufanitti deebi’an mormii ka’eef prezidaantii duraanii Baraack Obaamaa himatan.
Seera tumtoonni sun jijjiirama eegumsa fayyaa fiduuf jedhaniif karoora maalii akka qaban namoonni aariin guutaman gaaffii dhiyeessaafii turan.
Republikaanonni akka jedhanitti mormitoonni kun irra hedduun garee mormitoota isaanii Demokraatotaan qindeeffame.
Akkan yaadutti jedhan Trump dhaabbata oduu Fox jedhamuuf white House keessatti ibsa kennaniin kana duuba Prezidaant Obaamaatu jira, sababiin isaas namoota isaaniitu keessa jira jedhan.
Kun siyaasa akka ta’es nan hubadha. Isaan kana keessa jiraachuun isaaniis siyaasa, tarii immoo itti fufuu mala jedhaii waan isaan hojjechuu barbaadanan jijjiira jedhan.


text:
Itoophiyaan federeshinii giddugala jalatti naannoolee mataa ofiin of bulchaan qabduu dha. Naannoolee sagalii fi bulchiinsi magaalaa lama Heeraa Mootummaa Itoophiyaan bara 1992 raggaasifame. Bara 2012 Godinnii Sidaamaa rifarandamii godheen sagalee akkaan caalmaa ta'e argachuun naannoo kudhanaffa Itoophiyaa ta'e. Naannoolee kanniin keessaa ummata baayyee qabaachuun Oromiyaan tan duraati. Oromiyaan ballina lafaa 286,612 km2 qabaachuunis naannoolee hundarra guddoo yoo taatu naannoon Harar immo baayyina ummataa fi ballina lafaan ishee xiqqoo dha.
Tarree Naannoolee Itoophiyaa fi Bulchiinsa Magaalaa[gulaali | lakkaddaa gulaali]
- ↑ "Ethiopia". City Population.
- ↑ "Oromia Regional State".


text:
Labsiin yeroo hatattamaa erga labsamee booda kanneen Ethiopia keessaa hidhaman hidhamtoonni kuma 11 ol ta’an marsaa lammataaf leenjii haaromsamaa erga fudhatanii booda gad dhiisamuun ibsameera.
Hiriira mormii Oromiyaa fi naannoo Amaaraa keessatti geggeessameen hookkara kaastan jedhamuun shakkamanii kanneen hidhaman lammiiwwan kuma 24 ta’uu mootummaan ibsee jira. Kuma 21 fi 152 kanneen ta’an immoo leenjii haaromsaa fudhatanii gad dhiisamuu sabaa himaan biyya keessaa gabaasaniiru.
Ministeerri ittisa biyyattii Siraaj Fageessaa hidhamtoonni kun gad dhiisamuu guyyaa tokko dura ibsa kennaniin leenjifamtoonni kun hubannoo wayyaawaa haalli itti argatan uumamee jira jedhanii turan.


text:
Loltootni Eritraa Dararaa Suukanneessaa Ummata Sivilii Abbayi Coomman, Dhiha Oromiyaa Irraan Gahaa Jiru.
(Ibsa ABO, Caamsaa 30, 2021)
Akkuma waliigaltee dhoksaa Gartuun Itophiyaa bulchina jedhanii fi mootummaa Eritiraa gidduutti ta’etti humni Eritiraa kan hidhate biyya Oromiyaa fi naannoo Benishangul-Gumuzitti bobba’ee gochaa suukkanneessaa kaaba Itophiyaatti raawwatame naannoo kanattis dabalaa jira. Ragaa qabatamaan jiru Baatii Ebla 2021 keessa Kutaan Waraana Eritiraa (Battalions) gara Zoonilee Oromiyaa- Horroo Guduruu, Qeellam Wallaggaa,Dhiha Wallaggaa, Gujii, Booranaa fi naannoo Matakkal (Benishangul-Gumuz) bobbaauudhan Ummata Sivilii reebuu, ajjeessuu, meeshaa saamuu, dubartii fi ijoollee gudeeduu fi juumlaan nama hidhuu isaanii ti.
Amma gadda guddaan kan ibsuu feenu gochaa walfakkaataan Dhiha Oromomiyaa, Godina Horroo Guduruu, Abbayi Coomman keessatti yeroo ammaan tana raawwatamaa jiraachuu isaa ti. Akka maddee qabatamaa irraa argannetti guyyaa kaleessaa (Caamsaa 29, 2021) Godina Horroo Guduruu, Aanaa Abbayi commaan naannoo warshaa Sukkaarratti loltoota Ertiraa jiraattota dararaa jiru. Naannoo mooraa 4ffaa jedhamee beekamutti namoota irraa bilbla harkaa ( mobile phones) fuudhanii caccabsaa jiraachuu, namoota reebuu akkasumaas ummata nagaa mana hidhaatti guraa jiru. Akkuma kanaan loltootni Eritiraa kuni namoota maqaan isaanii Obbo Namoomsaa Hatahuu jedhamu haadha warraa isaanii aadde Yashii Dassalee jedhaman Daa’ima waaggaa tokkoo waliin erga haadha warraa fi Abbaa warraa reebanii hidhanii akka jiran nuuf mirkanaawee jira. Akka maddeen keenya mirkaneessetti loltootni Eritiraa kuni Afaanota biyya keessatti dubbataman waan hin beekneef gaaffii tokko malee nama reebanii juumlaan hidhaatti guuraa akka jiranii dha. Akkasumas gochaa walfakkaataan naannolee Oromia fi Benishangul-Gumuz bakka adda addaatti raawwatamaa akka jiru maddi qabatamaan mirkaneessaa jira.
Lammileen Oromiyaa fi ummatni Benishangul-Gumuz gochaa sukkanneessaaf humnni Ertiraa hidhatee isiniitti bobba’ee akka jiru beektanii tokkummaadhan akka uf ittistan gadi jabeessinee isin hubachiifna. Akkasumas uummata Adunyaa hubachiisuu kan feenu humni Ertiraa hidhatee itti fufinsaan dhimma Itophiyaa irratti bobba’ee jiru kuni nageenya Itophiyaa boorawee jiru daran haammeessuu qofa utuu hin taane nagaa fi tasgabbii naannoo gaanfa Afrikaa irratti balaa guddaa akka fiduu dha.
Kanaaf, uumatni Adunyaa (International Community) Tokkummaa Afrikaa (AU) fi qaamota Mootummoota Gamtoomanii (UN bodies) akka loltootni Eritiraa Oromiyaa keessaa bahan gadi jabeessanii dhiibbaa akka godhanii fi gochaa isaanii jala bu’anii akka hordofee gaafanna. Amalli loltoota badii dalagaa jiran kanaa fi gochaan yeroo yeroon Oromiyaa keessatti ta’aa jiru dararamaa Ummata Sivilii fi gagga’ama lubbuu hedduu waan fidaa jiruuf uummatni Adunyaa fi qaamotni dubbiin ilaalu ilaalcha gahaa itti kennanii furmaata yeroo gabaabaa keessatti argamsiisuu akka yaalan gadi jabeessinee gaafatna.
Injifannoo Ummata Bal’aaf!!
Adda Bilisummaa Oromoo
Caamsaa 30, 2021
Finfinnee


text:
Murni PP Abdii Kutate, Daa’imman Waraana Bu’aa Hin Qabneef Bobbaasee Yakka Hamaa Raawwachaa Jira
Ibsa ABO, Adoolessa 23/2021
Akkuma beekamu Mootummaan Dr. Abiyyi lola biyyattii keessatti gaggeeffamaa turan jechuunis loloota Oromiyaa, Beneeshaangulii fi Tigiraay keessatti gaggeeffamaa turan irratti injifatamee jira. Kun immoo Raayyaa Ittisa Biyyaa dadhabsiisee, humna mootummichi waraana bobbaasuuf qabu laamshessee jira. Kanatti dabalees, waraanni kun waraana lammiilee biyyattii irratti labsamee fi waraana hiika hin qabne waan ta’eef, uummattoonni Itoophiyaa baay’een isaanii lola kanatti hin amanne. Sababa kanarraan kan ka’e gareen aangoorra jiru dhiyeessi humna namaa waraanaaf barbaachisu argachuun danqaa guddaa itti ta’e. Waan kana ta’eef, namni jiraataan biyya kana keessaa ilaalcha qajeelaa qabu kamiyyuu, lolli kun lola lammiilee biyyattii irratti labsame waan ta’eef, fudhatama akka hin qabne ni amana. Lolli kun lola hiika hin qabne ta’uu isaa ibsuun kan mormaan uummata qofa osoo hin taane, miseensonni Raayyaa Ittisa Biyyaa FDRI fi Miliishonni adda waraanaa deeman mataan isaanii lola hiika hin qabne kana keessatti qooda fudhachuu isaaniitiif gaabbaa jiru.
Haatahu malee hafteen murni PP ammas faallaa fedhii uummataa deemuudhaan waraanaatti cichee jira. Murni aangoo itti rarra’ee hafee jiru, aangoorra irra turuudhaaf filannoo biraa waan dhabeef, daa’imman waa’ee lolichaa hoomaa hin beeknee fi bilchina hin qabne adda waraanaatti bobbaasuutti fuuleffatee jira. Odeeffannoo qabatamaan kutaalee biyyattii garaagaraa irraa nu qaqqabaa jiru akka agarsiisutti, gareen PP daa’immaan umuriin isaanii waggaa 15 gadii ta’an leenjii waraanaa akka fudhataniif dirqisiisuudhaan, waraanaaf qopheessaa jira. Daa’imman kunniin baay’een isaanii murna hawaasa keenyaa harka qaleeyyii ta’an keessaa kan filataman yoo ta’an, warra waan nyaatanii ittiin jiraatan argachuuf jecha hojii kophee qulqulleessuu, hojii guyyaa hojjetanii fi hojii humnaa barbaadaniidha. Murni aangoorra jirus hojiidhaaf miindeeffamtu jechuudhaan odeeffannoo sobaa kennee gowoomsuudhaan gara adda waraanaa akka deemaniif dhiibbaa irratti gochaa jira. Wayita ibsa kana baasaa jirru kanatti, Murni PP daandii fi mana namoota dhuunfaa dabalatee, Mana Hidhaa Amboo, Mana Hidhaa Daalattii (Sabbataa), Sulultaa fi Buraayyuu keessa daa’imman humnaan gara adda waraanaatti guuraa jiru. Akkasumas odeeffannoon maddeen amanamoo ta’an irraa nu qaqqabe akka eerutti, kutaalee biyyattii biroo keessatti haaluma wal fakkaatuun daa’imman dirqisiisuudhaan waraanaaf qaween dirqisiisanii bobbaasaa jiru.
Daa’imman giddugaleessa Oromiyaa keessaa filataman kunniin yeroo ammaa Kaampii Kolleejjii Sandaafaatti argamutti walitti qabamanii kan jiran yoo ta’an, achiirraas gara wiirtulee leenjii waraanaatti bobbaafamu. Daa’imman kunniin erga kaampii leenjii waraanaa seenanii booda, humnoota waraanaan waan eegamaniif, miliquudhaaf carraa hin qaban.
Daa’imman dirqisiisuudhaan waraanaaf bobbaasuun daba qofa osoo hin taane, faallaa seera biyyaalessaa fi seera idil-addunaa ta’uu isaa ABOn gadi jabeessee akeekkachiisa. Fakkeenyaaf Waliigalteen Mirgoota Daa’immanii (1989) fi Tumaan Mana Murtii Yakkaa Idil-addunyaa (2002) mootummaanis ta’e gareen mootummaa hin taane, haala kamiyyuu keessatti daa’imman umuriin isaanii waggaa 15 gadi ta’an hidhachiisuu fi waraanaaf bobbaasuu ni dhorka. Akkasumas sarbiinsa mirga lubbuun jiraachuu fi haalellawwan bifa biraadhaan isaan irra ga’u dabalatee, daa’imman hawaasa keessatti saaxilamoo waan ta’aniif, seerri biyyaas ta’e seerri idil-addunyaa daa’imman waraanaaf bobbaasuu ni dhorka.
Kanaaf gocha kana balaaleffachaa, uummanni Oromoo, uummattoonni Itoophiyaa biroo fi hawaasi idil-addunyaa gocha yakkaa kana dhaabsisuuf waan isaaniif danda’ame akka raawwatan dhaamna. Maatii, gareewwan hawaasaa biroo fi jaarmiyaaleen siyaasaa daa’immaan balaa kana irraa eeguudhaaf waan danda’an gochuurratti argamu. Haatahu malee daa’imman humnoota harcaatota PPn hidhachiiseen filatamaa waan jiraniif, garee daa’imman kanniin baraaruuf hojjechaa jiruuf haalichi ulfaataadha.
Waan kana ta’eef, uummanni Oromoo fi uummattoonni Itoophiyaa biroon gurmaa’anii, tokkummaa isaanii jabeessuudhaan, daa’imman kanniin gocha hammeenyaa fi cubbuu harcaatota PP kanarraa akka baraaran dhaamna. Addatti immoo caasaan paartilee siyaasaa, caasaan Qeerroo/Qarree, fi Bulchiinsi Mootummaa Ce’umsaa Naannoo Oromiyaa daa’imman kanniin eeguu fi baraaruuf cimee akka hojjetu yaadachiifna. Akkasumas dhimma kana qorachuudhaan, qaamolee daa’imman waraanaaf bobbasaan bu’uura seera idil-addunyaatiin akka himatanii fi seeratti dhiyeessan gaafanna.
Dhummarrattis, uummanni Oromoo fi Uummattoonni biyyattii biroon gocha hammeenyaa harcaatotni PP inumaayyuu biyyattii gara badiisaatti oofu dura tokkummaan akka dhaabatan dhaabna.
Adda Bilisummaa Oromoo
Adoolessa 23,2021
Finfinnee


text:
About Seensa Aad-Heddeefi Af-Heddee(Introduction To Multiculturalism And Multilingualism)
Koorsiin seensa aad-heddeefi af-heddee jedhu kun koorsiiwwan ogummaa (proffesinal course) keessaa isa tokkodha. Kan qophaahes barattoota Afaan Oromoofi ogbarruu sagantaa idileetin brataniifi. Koorsiin kun yaadrimee aad-heddeefi af-heddee ilaalchisee barattootaaf hubannoo kennuu qofa otoo hintahiin dandeettii hawaasummaa cimsuu dandaha jedhamee amanama. Kaayyoon isaa inni guddaan daree gareen hawaasa garaa garaa (sanyiin) argamu keessatti haala ittiin dareen to`atamuu danda`u barattoota hubachiisuudha. Kana cimsuufis, moojulichi fakkeenya gara garaatiin deeggaramee waan dhiyaateef, barattoonni daree barattoonni aadaafi afaan garaagaraa qaban argaman keessatti dayeessawwan garaa garaa, bu`aa bahiifi haala dhiyeenyaa gosa barnootaa kana keessatti mijataa ta`e ni hubatu jedhameetu amanama. Jalqabaa kaasee hanga xumuraatti kanneen barreeffamaniiran: kaayyoo, seensa, ibsa, gaaffiiwwan, fakkeenya hunda qeeqaan dubbistee yoo duukaa buute waan moojulii kana irraa argachuu qabdu mara argachuu nidandeessa. Kanaafuu, waan hundumaa akka qalbii/yaadaan duukaa buutu ni abdanna. .