text:
ESA vakavinavinakataka na valenivolavola liu kei ratou na veiliutaki ena vuku ni loloma kei na veikauwaitaki e vakaraitaki vei ira na wekada mai na mua-i-ra era vakaleqai ena waluvu ena vula sa oti.
Vakaraitaka o Talatala Tevita Nawadra ni sa tasoro tikoga oqo mai na valenivolavola levu na i loloma kei na kakana, na i sulu kei na i lavo me baleta na nodra na laki vukei na noda era tiko mai na yasayasa vaka- Ra.
Ena gauna oqo e sa laki biu tiko ena vale nei Talatala e Muanikau, Nasese na i yaya kece kei na kakana era vakau mai me baleta na noda ka ni loloma vei ira na wekada.
Ia esa vodo sara tikoga mai oqo ena siga Vakaraubuka na waqa na Patterson na kedra kakana dina, na tivoli, na tavioka kei na dalo me na vakau vei ira na wekada i Taukei era sa oca na kana falawa kei na raisi.
Esa sobu ga mai na waqa esa na veikauyaki sara vei ira mera kana kakana dina.
Eratou sa vakauta talega mai na wekada, na lewenilotu e Kadavu na kakana dina me na vakau mai ena dua na waqa eratou sa rawa ni vakavodoka mai kina.
O ratou na wasewase o Naitasiri era lolomataka mai na ibe, me laki conaki kina na nodra veivale na wekada era vakaleqai.
Esa vakavinavinaka sara vakalevu na veiliutaki ena vuku ni yalo ni loloma kei na noda wasea tiko na veika e tu vei keda vei ira na wekada era gadreva dina na veivuke, e kaya o Talatala Nawadra.
Vakadeitaka talega o Nawadra ni sa na qai dabe ena siga ni mataka (Vakaraubuka, 27 ni Evereli ) na komiti mena qai vakadeitaki kece kina na veika esa rawa mai, ni bera ni qai lako na i lakolako sobu kina Mua-i- Ra.
Tukuna ni sa na qai tukuni raraba yani na veika esa rawa me baleta na veivuke levu ko ni sa veivuke mai kina na lewenilotu.
Somate:
Ena siga Lotulevu e sa mai caka talega kina na lotu ni veibulu vua na i Talatala ni Wasewase o Serua, o Talatala Jona Togaciri.
E cavutu mai Cakaudrove. Ka sa i karua ni nodra i lesilesi ni Talatala Qase oqo, ni oti na nodra a veiqaravi voli mai Koro.
E sa levu sara na nodra i lesilesi ka a talatala talega ni mataivalu ena dua na gauna.
Era sa laki reguregu tiko na valenivolavola liu ena siga Vukelulu.


c: text/html

text:
E VUQA sara vei keda na kawa i Taukei e na gauna oqo eda dau vakawalena tu na veiyavu makawa kara tu e na noda veidelaniyavu se na noda dui koro. Eda dau nanuma tu ni sa sega na kena yaga vei keda na i taba tamata eda bula e na gauna oqo, ka da sa nanuma ni sa dodonu meda talaraka ka vaqeavutaka na veivanua maroroi vakaoqori. Ia, eda sega tu ni kila ni oqori saraga na vanua e koto kina na keda i vola i tukutuku bula ka semati keda mai vei ira na tubuda kara a tawa vanua mai kei na veivanua era a vakaitikotiko kina e na gauna koya.
Ena neitou veitalanoa kei Sepeti Matararaba, e dua na kena i vakalesilesi e na Tabana ni vakadidike me baleta na veika makawa (Archaeology Department) e na vale ni i yaya maroroi e Suva (Fiji Museum) e vakaraitaka kina na bibi ni kedra maroroi na veivanua vakaoqori. E rui bibi sara na kena maroroi na veiyavu makawa e tu e na noda dui koro baleta ni koto kina na keda i vola tukutuku se na veika dina me baleti keda na i taukei kei na vanua eda vu mai kina. Ia, e sega walega ni o koya oya, e baleti ira talega na noda kawa e na veigauna mai muri, e kaya o Matararaba.
E nodratou i tavi saraga na Tabana ni vakadidike e na veika makawa me ratou dau laki vakekeli se vakadidike e na veiyavu makawa eso. Ka sa i iratou duadua ga e tu vei ratou na dodonu me ratou dikeva ka vakatabuya na veivanua eso me vaka e tiko e na lawa ni Tabana ni yaya maroroi se na Fiji Museum Act. E vakaraitaka talega ko Matararaba ni tabu vakalawa me dua e vakacacana na vanua ka ratou sa yalana ka vakatabuya (archaeological sites). Ena gauna oqo e sa sivia toka e rua na drau na koro e ratou sa lesuva mai ka sa taqomaki ka vakatabui tu na veivanua maroroi oqori. Eso na veika era kune kina me vaka na tikitiki ni Lapita, na sui ni tamata kei na veika tale eso ka vakadinadinataki nira a vakayagataka taumada na noda qase e na gauna makawa. Eso na veivanua ka ratou sa lesuva mai ka sa kune kina na i vakadinadina me vakataka mai Bourewa e Nadroga.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
E SA vakatura na matabose ni soka e na noda vanua oya na Fiji Football Association me sa na vakadeitaki na vula o Jiune nai ka 25 ni siga me na macala kina na walu na timi me ra na vakaitavi ena sotasota ni Inkk Mobile Battle of the Giants tournament ka vna vakayacori tiko e na vula o Okosita.
Na sotasota qo e na vakayacori tiko e na loma ni rua na macawa. E vakaraitaka na peresitedi ni Fiji FA o Rajesh Patel ni sa na vakayacori tiko na qito e na loma ni 90 na miniti.
E kaya o Patel ni na ratou lewavata na vanua e na vakayacori kina na i matai qito.
E sa vakadeitaki na mcala ni BOG, e kaya o Patel.
E na tekivutaki na qito e na 90 na miniti qaqa ka na sega ni dua na veisau e na tikina qo, e kaya.
Keitou sa na qai raica na vanua me na vakayacori kina na matai ni qito. A nanumi me na vakayacori mai Lautoka e na rara na Churchill park ia e na vakayacori e kea na sotasota ni Vodafone Fiji FACT e na vula mai qo. Ka sa na vakayacori ga mai na rara na Ratu Cakobau e Nausori.
Na matai niq ito ni Fiji FACT e na vakayacori e na rara na Churchill Park ena i ka ono ni Me.
E sa koto oqo era na sotasota vakatobu.
Na i matai ni tobu e wili kina na timi ni Labasa, Nadroga, Navua, Tavua kei na timi ni Ba. Na timi qaqa ni Rewa e na qito tiko e na i ka rua ni tobu kei na timi ni Suva, Savusavu, Nadi kei Lautoka. O koya na timi e qaqa e na qoqona tiko e $15,000. O koya na timi e druka e na fainala e na nona e $4000.


text:
ERA se vakila tikoga na vaaitikotiko e Navavai, Nayawa, Drekeniwai, Vunibaqa kei Nanuku na leqa ni kawakawa e Waibasaga e na loma ni Tikina Makawa o Tokaimalo.
E kaya o Savenaca Qio, yabaki 60 ka lewe ni koro o Raviravi nira dau vakaleqa vakalevu na veitikotiko e lima ka sa cavuti koto oqori ni dau dredre na nodra takosova e na lori na i kawakawa oqori e na kena sa kau tani e dua na i wase ni qele ka dabe toka kina na wavu mai na taubi ni uca.
Mai Burotu ki Waibasaga e rauta tiko ni 22 na kilomita na kena yawa, e kaya o Qio.
Dau vakavuqa mera dau laki volivolitaki ki Rakiraki na lewe ni tikotiko era tiko e na tai ni i kawakawa ka dua.
Kaya o Qio ni a sa mai raica na turaga na Paraiminisita ena 2009 na i kawakawa oqori e na nona veisiko voli e na loma ni yasana vakaturaga o Ra.
Na gaunisala oqo e vaka e cici wavokita na daku i Narauyaba, na nona koro na mataisau kei na kena veiulunivanua e Nakauvadra ka laki basika tale vaka ki Naseyani ka siro sobu tale vaka ki Nananu me muria tale na gaunisala ka gole vaka ki na Fiji Water ka veisemati kei na gaunisala levu e yasai Yaqara.
Dau rawarawa vei ira na lewe ni veitikotiko e cake e kea mera muri ga yani vaka ki yasana kadua mera laki volivoli ki Tavua mai na siro sobu tale mai ki Burotu ka dewa vaka tale ki Rakiraki.
Sa rui balavu tale vei ira, e kaya o Qio.
Dau nodra i vurevure ni rawa i lavo na vakaitikotiko e cake e kea na yaqona, kakana dina kei na kakana draudrau.
Ia, vei ira na veitikotiko e kea o Nayawa e tiko kina e rauta ni votu na vale, Drekeniwai e tolu na vale, Vunibaqa e tolu na vale kei Nanuku e sa oka tiko me i tikotiko (sega ni tauri rawa na levu ni vale).
Ia, e na vuku ni veivakacokotaki ni matanitu me baleta na ualuvu e vakabauti ni na sikovi na veivanua e na loma ni vanua ni Tikina makawa o Tokaimalo e na vuku ni vakacaca ni wai.


text:
Update: 1:27PM E DUA na tutuna vou eratou sa mai tekivutaka ena macawa oqo na i Soqosoqo ni Marama ni Katolika ena noda vanua, me vaka e dau bulagoci keda tiko mai kina e dua vei ira na duru ni soqosoqo o Susana Evening.
E levu sara tiko na porokaramu eratou qarava tiko na i soqosoqo oqo, ka yaga raraba ena nodra vakatoroicaketaki na marama kei na qaravi raraba ni vei tikotiko era vakaitavitaki ira kina.
Me vaka e da kila vinaka, ni levu vei keda na marama e Viti kei na Pasifika, eda sa kila na yaga ni vuli, ka dua na sala era veivuke tiko kina na marama lewe ni soqosoqo ni na Catholic Womens League, oya na nodra vukei na marama tina ni gone vuli ena koronivuli ni veivakarautaki na Corpus Christi Teachers Training College.
Era dau vukei na marama ena nodra cakacaka ni liga, me vaka na ibe, na basikete, na i sulu era dau cula kei na cakacaka ni liga tale eso e dau kau mai ka volitaki ena teveli ni Womens centre e Suva.
E qarava tiko na stall oqo o Teresia Tauleka, e dua na lewe ni Catholic womens League ena tabana ni Parisi ni Tubui Imakulata e Lami.
E levu tale na vuli yaga eratou dau lewena tu na lewe ni soqosoqo ena kena vakatoroicaketaki tikoga na noda kila-ka.
Mai Nausori e sa dau caka tikoga na porokaramu ni kena vakayagataki na yaya eso era sa sega ni yaga me rawa ni vurevure ni i lavo. Oqo me vaka na palasitika, na pepa kei na veika tale eso eda sa dau sega ni via vakayagataka ena noda veivuvale.
Esa mai yaco talega na veidigitaki ena loma ni soqosoqo me cici ena loma ni tolu na yabaki.
Oqo mai na yabaki oqo 2012 kina yabaki 2014.
Esa tokitaki ena yasayasa vaka- Ra na veiliutaki, ka sa Peresitedi tiko o Sulita Tuiqali, na Vunivola o Temalesi Kwong, ka Dauniyau o Koncepta Ravouvou.
E dua talega na i tuvatuva vou esa koto, oya na kena sa cakacaka kei na Ministry of Environment kei na soqosoqo ni marama Katolika oya na kena vakatetei na kilaka me baleta na maroroi ni benu ena veivuvale kei na i tikotiko.


text:
A veisoqo kece vakavanua e duidui na kena cabori se vakayagataki kina na yaqona.
E levu na lawa e vauca me vaka na yawa ni gunu yaqona vakavanua kei na lawa ni gunu yaqona ni veibuli turaga e duidui kece na veika e dau vakayacori.
Ia, me da raica mada na gauna ni veibuli turaga.
Na cava e dau vakayacori e na gauna e dau buli kina e dua na turaga kei ira na dodonu me ra na vakaitavi.
Ni wiliwili sara yani. Era sa na tikoga ena veibuli oqo o ira ga na turaga ena vanua sa ia kina na veibuli, kei ira na Komai, era sa vakai tutu ena vanua.
Era sa turaga qase eso, ka nanuma eso mera sa gunu vata vakaturaga ena yaqona ni veibuli.
Sa nodrai tavi na mataqali Sauturaga na caka yaqona ni veibuli, ka nonai tavi e dua na gone turaga ena mataqali ni turaga sa buli me tu yaqona.
Ai tui ni tanoa ni yaqona ni veibuli, me dodo yani me donuya na turaga sa tiko me buli. Me tukuna yani vei ira na turaga era soqo tiko ena veibuli.
O koya ka lose yaqona ka vaka, Sa oti saka tu na yaqona.
Ena qai sauma mai o Matanivanua sa tiko vata kei na turaga ka vaka, Lose sa na lewa talega o koya na kena wai ni yaqona me wai donu.
Ni sa lose tiko na yaqona, sa na qai laga tiko na kena meke ni yaqona ni Sau. Era sa meke na vanua era coko tiko. E so na vanua e Viti e na gauna qo esa tekivu me yali yani na i vakarau ni kena vakayacori e dua na soqo vakavanua e na kena vakayagataki na yaqona.
Na kena sega talega ni vakayagataki na meke ni yaqona.
Ia, e dodonu me da na kidava tiko na veika e sa na kauta mai o gauna ka na rawa ni vakayalia vakadua na veika dina me baleti keda na i taukei.
Sa koto oqo e ra e dua na meke ni yaqona ka nodratou na yavusa Navunitivi mai na koro o Matainasau. Na meke ni yaqona qo e vakaraitaka ni dau vakarau me gole ki valu na nodratou qaqa ni valu e yacana ko Tikonabua e dau qai caka na mena yaqona ka meketaki talega.
E vaka koto oqo na qaqana.
1. Manumanu cava ka vura
Manumanu vuka e vuravura
Ra vuka muria na wainibuka
Ra masia tu na masi vulavula
Ra tinia era era ruarua
2. Yadrata manumanu cava u yadrata
Manumanu vuka i macawa
Ra vuka muria na Wainimala
Ra masia tu na masi tavatava
Ra tinia era era yarayara
3. Kura ravi tu na vuni niukula
Vavalagi na waqa vanua
Ra sokota na wasa mai Rotuma
Se vuka tubu i lagi na ruve vula
Ra masia tu na masi vulavula
4. O i e na kula marawa
E dosi bale na kula ni Moala
Vuki tale moce tadratadra
Uru e sobo e uru e laca
Uru ta na karikari ni waqa
O i e so i sawana
O i e so i sawana
5. Ma i vuni vono na wai e tiki rorogo
E yavu na koro cagi era vadugu koto
Na qele vuki e tale va ono
Lewe i Beqa e ra ucu koto
Salusalu ma tava ru domo
Nodra salusalu ni kaba koro
Vodi a uma vodi a moto
Au saka au Kalou ni Colo
Au kaka me tavu na koro
Sa tavu kece na ulu ni colo
Oi e na siga drodro


text:
NI SA vakasalataki tiko ena macawa oqo na dauvolivoli ena kena dau vayagataki eso na nodratou veiqaravi na kabani ni talevoni veikauyaki ena noda vanua, ka me da qaqarauni ena so na nodrai vadi.
Ena gauna oqo se ratou vakadikeva tiko vakamatalailai na matabose nai tukutuku ka ratou dau tabaka na kabani ni talevoni veikauyaki ena noda vanua, ka vakatalega kina o ira na dauniveiqaravi tale eso, era dau taba i tukutuku taka na nodra veiqaravi ka sega ni dau maucokona na veiqaravi e ra solia. Ena vuku gona ni leqa oqo e vakamamasu tiko kina na Matabose ni dauvolivoli (Consumer Council of Fiji) vei kemuni na dauvolivoli mo ni wilika vakavinaka nai tukutuku ka ra dau tabaki tu me baleta edua na kalougata o na rawata ke o volia edua na veiqaravi se dua na ka.
Ena macawa sa oti, e ratou vakauta wavoki na kabani ni talevoni veikauyaki na Vodafone e dua nai tukutuku ena veitalevoni ena noda vanua era vakayagataka tiko na nodratou veiqaravi, ni kalougata ni 7c/qiri ki dua ga na vanua i valagi, ena mai cava tiko ena 7am na mataka lailai ni Moniti nai ka 27 ni Jiune, 2011.
Ia qai raica na Matabose ni siga tarava, oya na Tusiti nai tukutuku ni kalougata oqo e sa tabaki tikoga ena nodratou website na Vodafone ka toqai toka kina na vosa oqo vakaperitania Promotion valid until further notice.
E ratou qai kauta laivi ga o Vodafone nai tukutuku oqo ena gauna e qai curu yani kina na veivosaki oqo na Matabose ni Dauvolivoli me tukuna vei ratou ni sa cala tiko na nodratou se tabaka tikoga nai tukutuku ni kalougata oya.
E qai kuria tale na leqa ni tukutuku oqo ni ratou sega ni vakamatatataka na Vodafone se 7c oqo e sau ni dua na sekodi, se 7c vei ya 30 na sekodi se 7c dua na miniti.
Sa qai mai vakadodonutaki ga nai tukutuku oqo ena gauna e curu yani kina na Matabose me vakaraitaka na tawa dodonu ni nodratou itukutuku tabaki, ka sa ratou qai vakadodonutaka ni 7c ya e 7c vei ya 30 na sekodi.
E sega walega ni ratou cala ena leqa oqo na Vodafone.
E mai laurai talega vei ratou na kabani na Inkk ena dua na kalougata vakatokai tiko vakaperitania Its free with Inkk ka mai cava tiko enai ka 8 ni Jiune, 2011. Matai, sega madaga ni dua nai tukutuku e vakau vei ira na vakayagataka tiko na Inkk me tukuni vei ira ena gauna cava ena mai oti kina na kena vakayagataki na kalougata oqo.
E sa kilai levu tu ni dau tekivuna e dua na kalougata o Inkk, e vakayagataki kece na gaunisala ni kena dau vakau nai tukutuku me tukuni wavoki kina vei ira na vakayagataka na Inkk.
Ia, ena gauna e tini kina edua na kalougata, e so walega na gaunisala e vakayagataki me tukuni wavoki kina ni na mai cava tiko na kalougata oqo ena siga oqo.
Ena dua na vadidike ni Matabose, e qai laurai ni ra se kabi wavoki tikoga mai na tauni kece mai na yasayasa vaka Ra nai tukutuku tabaki ni kalougata oqo nei Inkk, dina ga ni sa lako sivia na gauna sa mai cava kina.
Ena gauna qai caka tiko kina na qiri vei ratou na Inkk me qaqai na leqa oqo, qai sega ni dua e sauma mai na talevoni.
E so talega na sitoa ni Digicel mai na yasayasa vaka Ra era vakaraitaka tiko enai tukutuku tabaki ni ra volitaka tiko na talevoni veikauyaki enai sau lailai ni $39 kei na $59.
Ia, na gauna me da lai taroga kina na talevoni ya, qai dau sega tu vei ratou qo e so nai vadi ka ra dau vakayagataka na kabani ni talevoni veikauyaki ena noda vanua, ka ra vakayagataka tiko me veivakacalai vei ira na dauvolivoli.
E veivakasalataki tiko gona na Matabose vei kemuni na dauvolivoli mo ni digidigi vinaka, ni wilika talega vakavinaka talega na veitukutuku eso era dau tabaka na kabani ni talevoni veikauyaki ena noda vanua.
E vakamamasu talega na Matabose vei ratou na Telecommunications Authority of Fiji (TAF) me ratou raica na kena tauyavutaki na Mobile Number Portability (MNP). Na MNP qo ena solia e levu na digidigi vei ira na dauvolivoli ka ni na rawa vei ira me ra kauta na nodra naba ni talevoni ki na vei kabani ni talevoni veikauyaki tale eso.
Ena qai bibi kina ike me toro cake na veiqaravi ka ni ra na saga tiko vakaukauwa na veikabani eso me ra maroroi ira era vakayagataka tiko na nodra veiqaravi.
E vakamamasu talega na Matabose vei ratou na TAF kei ratou na tabacakacaka ni Commerce Commission me ratou vakadikeva ka vakaraica vinaka na nodrai tovo ni veiqaravi na veikabani ni talevoni oqo me kua ni rawa lawakica tiko.


text:
E SA koto oqo e ra na veivosavosa vakaviti ka da vuli tiko mai kina e na veimacawa. Ni wiliwili sara yani.
Na i vosavosa cava e cavu vua e manini se dau maqitaka na ka.
Kena i sau: Manini sautanini
Vakamacala: Na manini ni o vakayagataka vakavuku, vakamaqosa me dede, me vaka na kakana, wai se i lavo.
Qo e cavuti vua e maroroya se maqitaka na ka, vakabibi ena kakana. Ni qai via vakayagataka sa malumalumu, a sautanini na yagona.
Na i vosavosa cava kena i balebale tuvani vakavinaka vakaveitaravi.
Kena i sau: Tuvani vakabati ni beka
Vakamacala: Na beka e dua na mataqali manumanu vuka levu toka, boi levu, vakabati, vakasucuna e kiriwana, vaka na i bulibuli ni kalavo qai vakatabana mamare loaloa.
Era dau veivukayaki vakalevu na vaqara vuanikau dreu, uto vea mera misika, se na se ni onolulu, wame, kavika, vuga, niu &s mera gunuva.
Ra kosakosa vakalevu nira dau veivala.
Dau rawa mai ni lau kolo se laurabo, se kuretaki na vunikau ra moce se kana kina, se coko ena kena lawa se dai soni, qai saqa se tavu me laukana.
Na suina e caka kina na batiniveiqia, batina e tui me i taube batini beka.
E kau gona mai na i vosavosa qo i na beka ni tuvani vaka veitaravi vinaka tu na batina.
Ni dua gona na ka e tuvani vakavinaka ka vakaveitaravi tu ena qai cavuti kina na i vosavosa qo: Tuvani vakabati ni beka.
Na i vosavosa cava e cavuti vua e dua e mai cudruvaka lasulasu tiko e dua na ka e sega ni nona.
Kena i sau: Mai cudruvi au tale ena kequ vuni ivi
Vakamacala: Na ivi e dua na mataqali kauvuata vakaitamera rugurugua ni bati ni veidogo kei na lomanivanua, vakabibi ena vanua suasua, waka lelevu, vaqalita, drauilelevu babalavu vavaku dravia, se lalai vulavula boivinaka, vuailelevu toka via sababa.
Na lewena e dau saqa me laukana, se yaca me madrainiviti, bila, sikiviro, koko, soloi.
Tolona e wai ni mosinikete, se kari kei na tolo ni dawa me wai ni misuqa, se kari kei na tolo ni tarawau me wai ni ramusu.
Ni dua gona e mai cudruvaka lasulasu tiko e dua na ka e sega ni nona ena qai cavu vua na i vosavosa qo: Mai cudruvi au tale ena kequ vuni ivi.
Na i vosavosa vakaViti cava e kena i balebale ena nodrau bole mate e dua na veitau ena kaukaua ni nodrau veidredreti.
Me vaka eda rawa ni wilika ena viti lima na i talanoa nei Ravouvou ni Vunigasau kei Raluve ni Vunilagi.
Kena i sau: Dabe e ra mo vadra sola. Kau dabe e cake meu sei dora
Vakamacala: Na vadra e dua na mataqali kau vaka na voivoi, tubu e baravi kei na veitalasiga. Drauna e suluka ni sa madu, na sena na se e i saluwaki ni waiwai.
Vuana e laukana ni dreu, ni sa madu e vakayagataki me barasi ni torotoro.
Kau mai na i vosavosa qo ina vadra nida raica na sena e vaka me taqa i rua toka.
O koya gona na taqana e ra na vadra sola se na sei, e se ka vula vinaka ka boi vinaka qo gona o Raluve, ia, na taqana e cake e toka kina na sei dora se sena matailalai qo o Ravouvou.
Na levu ni nodrau veidredreti, veilomani vinaka a yaco kina me rau mate vata ga.
Na i vosavosa cava kena i balebale e sa dreve na vosa vei ira na tamata vakaduduile.
Kena i sau: A medra wai na vosa na tamata cidroi
Vakamacala: Na levu ni vosa vinaka e caka vei ira na tamata (cidroi) e sa tawa yaga ga.
Na i vosavosa cava kena i balebale i yau ni tabisa e rube e tuvuka ni i vana se karikari.
Kena i sau: i Loloku ni Laca
Vakamacala: Tabisa [vanua] (i lakolako vakavanua e waqa) cakacaka ni loloku vua na Turaga ni vanua kelevi.
E liu a dau bala i wai na laca, nikua e vesuvesu tu na i yau ena i vana, karikari mera veitautaka mai na tiko mai vanua.
Na i vosavosa cava kena i balebale vinakata na ka e dredre ke mani rawa sa vunileqa tale.
Kena i sau: Digidigia na taba ni niu e loma
Vakamacala: Eda sa kila kece na vuni niu. Qo keda taya tani mai na tabana e loma ena vuni mate ni vuni niu.
Na i vosavosa cava kena i balebale tamata se manumanu e sesevaki koya, tatabalebale me vaka na mateni na nona ivakarau.
Kena i sau: Vaka na ika duvani
Vakamacala: Na duva e dua na mataqali wa sala toloilevu toka ni baravi veivatu kei na veidogo, drau lumisa lelevu toka, se lalai piqi siawa, vua rabaraba vaka na vua ni walai.
Na wakana e tuki me mate kina na ika.
Ni dua na tamata e va qo na nona i vakarau ena qai cavuti vua na ivosavosa qo: vaka na ika duvani baleta ni tatabalebale ka sesevaki koya mai na nona i lakolako.
Na i vosavosa cava kena i balebale - sa sautu na vanua.
Kena isau: Sa masi yara na qiqi
Vakamacala: Na qiqi e dua na manumanu lailai ka dau kune vakalevu ni veiladeyaki toka ena veitaba ni kau kara tubu tu e veiruka.
E rua na kena mataqali.
E dua na qiqi senimawa - qo e koto e domona e vica na vuti karakarawa ka qai via damu toka na uluna.
Na kena i karua na qiqi tabanidolou. Na kena qo e dravu na lawena se vutina. Era dau kana vuanikau.
E kainaki ni sa vua na vuata, sa vaka me vakatorotoro o Ra Qiqi, me vaka e dua na turaga levu ni sa levu na kena ka sega na leqa. Ni tukuni qo e kena i balebale ni sa sautu na vanua.
Na i vosavosa cava kena i balebale toka welewelei ka qai dua e vei vakasagai yani, oti ka mani tagi se leqa kina.
Kena i sau: Toka mai ka sala yani na qau liga
Vakamacala: (Qo na i bole nei Ra Boila kei Ra Dabea)
Na boila e vaka na duna se bonu, dravu na kena roka. E dau veikata tale ga.
Na dabea e dua na mataqali ika ni waitui vaka na duna, dui roka rairai vinaka. E sega ni vaka na vo ni ika tale e so me vaka iriiri me rawa ni qalo kina, e dau coka ga.
Rau dau koto ga ena nodrau qara, keda sala liga yani eda na laukata dina ga.
E kau mai na i vosavosa qo i na Boila kei na Dabea baleta ke o sala liga yani ena nodrau qara, o na laukata dina ga.
Qo ke dua e toka welewelei toka ga qai dua e vei vakasagai yani ka mani tagi se leqa sara kina o koya ya ena qai cavuti kina na i vosavosa qo: Toka mai ka sala yani na qau liga.


text:
E liu era dau vesu ga o ira na dau wavoki ka cowiri tu ena loma ni taoni, ia sa veisau na matanicagi, era sa curu tiko yani o ira na vuli vinaka, era vakoroi, ia e laurai ni sega ni vinaka tu na nodra bula vakayalo.
Oqo e dua na ka eratou sa dau vakadeitaka tiko na Tabana ni Veivakarautaki e na noda valeniveivesu ena nodra tuberi ka ra vukei tiko na noda mera kakua ni basu lawa.
Ena Vakaraubuka sa oti era a veisiko tiko ki na veitikotiko e na yasayasa vaka Nasinu e Suva ko ira na noda dauniveiqaravi mai na vanua ni veivakarautaki e Nasinu.
Oqo na kena sagai me vakadewataki kivei keda na lewenivanua na veiqaravi e vakayacori tiko e na vanua ni veivakarautaki kei na noda i tavi ki vua e dua ena gauna e sa vakasukai mai kina e valeniveivesu.
Ena gauna oqo e rauta ni 1,355 kece na kedra i wiliwili ko ira na wekada ka ra vauci tu vaka lawa ka ra tiko e na 12 na vanua ni veivakarautaki e Viti. Mai vei ira oqori, e rauta ni 1171 ko ira ka ra lotu Va-Karisito.
Ena nona vakamacala ko Viliame Vosamuri, na i vakalesilesi liu ni Rehabilitation Unit e na wasewase e loma, e kaya, ni gauna oqo e sa veisautaki na yavu ni nodra cakacaka ka sega ni vaka na kena ka ra dau vakayacora tu e liu.
E na gauna talega e liu era dau vakatokai tu mera custodial officer, oya na nodra dau kila ga na ki kei loka me baleta na nodra sogolati na kaivesu. Ia oqori e sa mai veisautaki e na yabaki 2006, ka ra sa cakacaka tiko e na gauna oqo e na lawa virikotori na Fiji Corrections Act.
Keimami sa sega walega ni dauniveiqaravi, ia keimami sa tama ka tina ka qasenivuli kivei ira na tiko e na vanua ni veivakarautaki, e kaya ko Vosamuri.
E na gauna e curu yani kina e dua, sa tu na nodratou i tavi na dauniveiqaravi oya me na maroroi vakavinaka, qaravi vaka vinaka ka vakatalega kina na kena sagai me veisautaki na nona bula.
Ni tauri vaka yasana na i wiliwili ni gone i Taukei, e laurai ni levu duadua na i wiliwili ni gone e Tailevu, ka rauta ni 165.
E tarava na yasana ko Lau e 121 ka tarava sara yani na yasana ko Ba e 120 ka qai veitaravi sobu yani na vo ni vei yasana.
E na gauna talega oqo e vakayagataki tiko e dua na i tuvatuva vou ni cakacaka ka vakatokai na Rehabilitation Framework ka ra vakavulici tiko kina mera kila na bula vaka i vakarau.
Na i matai ni kalawa e ratou dau vakayacora oya me ra na dau tuberi tiko vaka yalo mai vua na i Talatala vakarautaki. Sa qai tarava yani na kena laurai na cala cava era vakayacora kei na nodra dau sureti na duidui tabana mera dau mai vosa ka veivakasalataki e na vuku ni cala e vakayacori. Ni oti oya e na qai laurai kevaka e so era via tosoya na nodra vuli, ka rawa talega ni ra cakacaka e na gauna era tiko kina e loma ni vanua ni veivakarautaki.
E levu duadua ka rauta ni 75 na pasede na i wiliwili ni lewenivanua ka tiko na nodra yabaki mai na 18 ki na 30 era tiko ena veivanua ni vakarautaki.
E 25 na pasede mai na yabaki 31 ki na 70.
E dua talega na ka e laurai ni levu na taba qase era curu tiko ena vuku ni cala ni veivaqaseni.
Oqo na kena laurai ni sa lutu sobu tikoga na bula ni veidokai kei na bula ni veirokorokovi ena noda veikoro, e vaka me sa yali tiko yani.
Ia, mai na veicala kece e laurai ni ra cala kina vakalevu na noda, oya na butako ena i vakarau kaukauwa, ka qai tarava yani na kucu.
E sa tu talega na i tuvatuva e na gauna era vakasukai kina ki na nodra matavuvale, ka sa dau tiko na mata i lawalawa me ratou na dau liu ki na nodra dui matavuvale me lai vakameautaki ni bera ni ra qai suka yani.
Mai na veicala kece oqori, e ra sa laki veilewai ka laki totogitaki, e laurai ni oqori e i yaloyalo ni bula ena noda vanua, na veika e sa rokataki koya tiko kina na noda vanua, ena vuku ni valavala kaukauwa, na butako kei na kucu.
Kena i balebale ni sa levu beka na veivala ka sa lailai na loloma eda dau kilai tani kina na veivuvale ena noda vanua.
Na butako, e kena i balebale ni sa takiveiyaga na veika e rawati tiko ena loma ni vuvale me sotavi kina na gagadre nodratou na lewe ni vuvale.
Na kucu, na kena sa sega ga na veirokorokovi kei na noda yavutaki keda ena i vakavuvuli esa tukuna tu na i Vola Tabu, na kena maroroi ga na savasava ni Kalou.


text:
E dua na i yau bula eratou dau veivuke tiko kina vei keda ena veikoro na Rotary Pacific Water for Life oya na kena dau vukei o keda na lewenivanua ena vakadrodroi ni meda wai ni gunu e savasava, baleta ni dua na ka dredre me da rawa ni bula tiko kina na lewenivanua.
Ena veika oqori, era sa baci laki vukei tale e dua na koro mai na yasana o Ra ena kena vakarawarawataki na medra wai ni gunu na lewe ni koro mai Nubumakita.
Era marau ka ra cakava e dua na kena soqo e na kena sa mai dola na paipo ni wai ka vakailavotaka na Rotary Pacific Water for Life.
E a dolava na paipo ni wai qo ko Lance Allen mai na kabani ni Fiji Water ka a vulagi dokai e na soqo oqo.
Na paipo ni wai qo e ratou a vakailavotaka saraga na Rotary Pacific Water for Life, ka tara vou kina na tobu ni wai kei na kena paipo ni wai ka rauta ni rua na kilomita na vanua e ciciva mai na paipo ni wai oqo ni bera ni qai mai wasewasei e na loma ni koro o Nubumakita.
E vakaraitaka o Allen ni ra a dau sega soti sara ni taucoko na nodra vakayagataki wai na lewe ni koro o Nubumakita e na gauna e liu e na vuku ni sa makawa na kena vakaso ni wai ka a caka e na 1970. Era dau vakila ni dau sega ni drodro vinaka na wai e na vula i mamaca se katakata. Era dau ogaoga na marama kei ira na gone ena kena vaqarai na wai ni gunu, na savasava, na sisili kei na vakasaqa ni dau sotavi na draki ni lauqa.
Ia e na gauna qo era sa marautaka na lewenikoro mai Nubumakita ni rawa ni ra sa vakayagataka na wai savasava ka drodro vakavinaka mai na veivuke levu mai na tabana ni Rotary Pacific Water for Life.
Ni a tauyavu na veivuke oqo ni Rotary Pacific Water for Life e na 2007 ka sa vakavotukana sara e na gauna qo ena nodra sa vukei rawa e rauta 200 na koro e na noda vanua me ra gunu mai na wai savasava bulabula e na kena tarai na nodra paipo, na taqe kei na veicakacaka tale eso me rawa kina ni vakadrodroi vinaka na wai ni gunu vei ira na noda era tiko ena taudaku ni koro vakavavalagi.
Na Rotary Pacific Water for Life e a vakailavotaka na kabani ni FIJI Water, Vodafone kei na Rotary International.


text:
Veidigidigi ena na 2014 e dei tikoga
E vakaraitaka na Paraiminisita ni noda vanua o Commodore Voreqe Bainimarama ni na dei tikoga na navunavuci ni matanitu oqo ena na kena vakayacori na veidigidigi ena yabaki 2014. ... more
Leqa na vakadrodrovi ni wai: WAF
Sa vakarota na tabana ni wai ena noda vanua na kena sogo tiko na vakadrodrovi ni wai ena so na tiki ni koroturaga o Suva, ena taudaku kei Nasinu kei Bau ena yasana o Tailevu ena macawa oqo. ... more
Cakacaka vata ki na dua na Viti vou: PM
Ena nona dolava na soqo levu ni ka 40 ni yabaki ni kena vakananumi na noda sa mai tu vaka galala vei Peratania, e kaya na Paraiminisita ni noda vanua ko Voreqe Bainimarama me na cakacaka vata ki na navunavuci vou ni Viti vou sa tu e matada. ... more
Vakanuinuivinaka mai o Amerika ena i ka 40 ni yabaki ni tu galala
Sa vakauta mai na nona vakanuinuivinaka na Peresitedi ni vanua ko Amerika ko Barack Obama na vakanuinuivinaka ni nona vanua ena kena sa mai cabeti na ka 40 ni yabaki ni noda tu vakai keda. ... more
Kama mate na gone yabaki dua
Mai mate koso e dua na gone dramidrami mai Nabua na mataka na noa ni oti na kena a kama na nodratou vale na mataka na noa. ... more
Dolava o PM na bose ni yasana o Kadavu
E na dolava tiko na mataka e dai na koroturaga levu e Suva na Paraiminisita ni noda vanua Voreqe Bainimarama na bose ni yasana o Kadavu. ... more
Read
the news in English
Nodra Vosa Ena Bose Levu Vakaturaga
PM's New Year message for 2006
Former Prime Minister and SDL leader Laisenia Qarase and former Opposition Leader Mick Beddoes share a moment after meeting with the Pacific Ministerial Contact Group at the Pacific Islands Forum Secretariat in Suva.Photo:Avikash Chand.
Audio:
Vijay Singh on the 2000 coup
Video: SDL Ministers Swearing-In
Audio: 2006 IDC Final
Audio: 2006 IDC Semi-Finals


text:
E marautaka na tabana ni bisinisi ni Yatu Lau na nodra veivakabauti na lewenivanua ena volitaki sea ni kabani.
Ena macawa oqo, e volitaki sea na Yatu Lau Kabani kina lewenivanua raraba. Na kena inaki me vakatuburi e $1.5 na milioni me vukea na veibisinisi vou ka via goleva tiko na kabani.
Ni mai sogo na volitaki sea ena mua ni vula sa oti, e kumuni rawa e $2.8 na milioni.
Kaya na manidia liu ni kabani ko Michael Makasiale ni sa sivia tale na via voli sea, ka na gadrevi me vakalesui tale e rauta ni $630,000.
Kaya ko Mikasiale ni a tiko na vakanananu ni sega ni gauna vinaka ni volitaki sea oqo ena vuku ni draki vakapolitiki ka vakailavo e sotava tiko na noda vanua.
Ia, e kaya ko Mikasiale ni rauta ni dua na ika va ni 300 na vola ni kere voli sea era gole mai na taudaku kei Lau.
Kuria ko Mikasiele ni ciqomi talega eso na ivola mai vanuatani.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Cikobia to get relief supplies soon
Namaki na veisau ni oti na Siga ni Sucu


text:
E marautaka na vale ni volavola ni matanitu ko Bolatagane e Suva na nodra veitokoni na matavuvale vei ira na luvei Viti e ra veiqaravi tu vakacakacaka e na nodra mataivalu.
Veisiko tiko na bogi na mata mai Bolatagane, Mac Mclachlan vei ira na matavuvale e ra yaco rawa yani e na valer ni soqo na Soqosoqo Vakamarama mai Nabua.
E kaya ko Mac Mclachlan ni sa dua na veivakauqeti levu vei ira na vakailesilesi ni ra dau raica na veitokoni mai na nodra dui matavuvale na cauravou kei na gone yalewa.
Kaya ni sa kilai levu tu na matau ni nodra veiqaravi na cauravou kei na goneyalewa i taukei.
Vakaraitaka tiko ni e na vica ga na macawa sa qai oti qo, e a veisiko mai na keba ko Aldershot ka raica kina na nodra duavata na gone i taukei e na nodra dau veitokoni ka veikawaitaki.
"Au via vakaraitaka tale e dai vei kemuni na i tubutubu o ni tiko rawa ni dau gadrevi vakalevu sara na nomuni veitokoni kei na nomuni veimasulaki.
"E sega ni i tavi rawarawa e ra lai qarava. E tiko na kena veidredre," kaya ko Mac Mclachlan.
E so na i tubutubu e ra vakaraitaka na nodra kawai ni sa rui dau dredre na kena vakatarai me ra lai veisiko vei ira na luvedra.
Sa vakadeitaka ko Mac Mclachlan ni na qai dikevi na tabana oqo.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Fiji invited to Japan's PALM summit
Vukataki mai Lautoka na kisi ni coqa


text:
Ra tiko rawa e na soqoni o ira na i vakalesilesi ni minisitiri ni veika ni taukei (Ministry of
Indigenous Affairs) kei na vunivola liu ni minisitiri Meli Bainimarama.
E taba tolu toka na vale oqo – cake sara na vale ni volavola ni minisita kei na vunivola liu, e na taba rua – na tabana ni veivakatorocaketaki kei na tabana ni veitarogi vanua, e na i matai ni fuloa – na tabana ni qaravi na nodra vuli ni taukei.
Vakaraitaka ko Sevanaia Ratunaceva, e dua na vakalesilesi e cake ni sa na vakarawarawataki na nodra cakacaka e na minisitiri.
“E liu, keimami dau dui tutu, ia qo, au vabauta ni san a totoka saran a veiqaravi vei ira na lewe ni vanua,” e kaya tale o Ratunaceva.
Sega ni macala tiko na gauna e na dola kina na vale ni bose levu.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Woman stabs another with beer bottle
Chinaís EXIM Bank officials in Fiji next month


text:
E a kerea na soqosoqo ni vakau basi me toso cake na i vodovodo e na 20 na pasede ia mani vakadonui ga e 13 na pasede.
Na tubu ni vodovodo e na tekivutaki tiko mai na 10 ki na 20 na sede, ka na vatau tiko e na yawa ni vanua.
E wili tale tikoga e ke na nodra vodovodo na gone vuli.
Vakaraitaka na gusu ni vosa ni minisitiri ni vakau lori Sainiana Waqainabete ni kila na matanitu na leqa vakailavo e ra sotakaya tiko na dau ni bisinisi.
E na toso cake talega na i sau ni nodra wawa tu na motoka saumi mai na 10 na sede e na vei rua na miniti ki na dua na miniti.
Sega ni tauri rawa e dua na i tukutuku mai na soqosoqo ni basi kei na motoka saumi.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Toso cake na bili ni livaliva
Sega ni suka o Viti


text:
Tukuna o Bainimarama ni na lawa oqo e baleti ira vakatabakidua na dau ni vola i tukutuku me kakua ni dua na i tukutuku e tabaki me vakavuna na tiko yavavala e na noda vanua.
“Keitou sega ni vinakata e dua na tiko yavavala,” kaya ko Bainimarama.
Vakaraitaka talega na gusu ni vosa ni matanitu, Neumi Leweni ni na lawa oqo e baleta tale tikoga na nodra taqomaki na lewe ni vanua raraba.
Tekivu taki na lawa oqo e na i ka tini ni Evereli ni oti ga na kena bokoci na Yavu ni Vakavulewa.
E sa toso ki na i ka tini ni June.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Fiji believes Forum Sec will remain in Suva
Kudru na lewe i Ovalau


text:
Kaya na Paraiminisita vakatawa Komodoa Voreqe Bainimarama ni sega ni dodonu me ra vinakata me veivosakitaki na kena lesu ko Viti ki na bula vaka demokarisi, se me ra vinakata me vakayacori na veidigidigi.
“E na sega ni yaco,” kaya ko Bainimarama.
Kaya talega ni rau vakaraitaka tiko na Paraiminisita vakasivoi Laisenia Qarase kei Iliesa Duvuloco mai na Nationalist Vanua Tako Lavo pati ni na veivosakitaki na veiliutaki e na noda vanua.
“Au sa vakaraitaka raraba oti ni kevaka e ra nanuma tiko me mai veivosakitaki na veidigidigi, vinaka cake me ra kua ni lako mai.
“E sega ni dua e na tukuna vua na noqu matanitu na ka me cakava.”
“Nanuma beka o ira ni keitou na mai vakayacora na veika e ra vinakata. E sega.”
Kaya ni vinakata me ratou wilika ga vakavinaka na veika e tu e na Yavu ni Veisau kei na vakatulewa ni mataveilewai e cake.
Sa veisureti tu ko Bainimarama vei ira na soqosoqo vakapolitiki kece me ra veitalanoa e na macawa mai oqo e na vale ni bose lawa mai Veiuto.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Ex-Fiji man withholds kill trial testimony
Two believed buried in dhal avalanche


text:
E ratou a lewena tu e liu na NCBBF na i soqosoqo vakapolitiki oqo.
Vakatura na matabose me vakadaberi e dua nai walewale ni veidigidigi vinaka ka kovuta taucoko na nodra gagadre na lewei Viti e na nodra matataki e Palimedi e na veidigitaki galala, savasava ka dodonu.
E na rawa oqori e na kena ciqomi nai walewale ni veidigidigi ka vakatokai na ‘ Open List Proportional Representation (PR) Electoral and Voting System’ se na kena dikevi me veiraurau nai wiliwili ni mata kei nai wiliwili ni dau veidigitaki e na duana vanua ni veidigidigi.
Ia e vakaraitaka na FLP ni sega ni na ganiti Viti na i tuvatuva oqo ni rawa ni na vakavuna tale e dua na vuaviri.
Kaya talega na FLP ni sega ni matata sara na i walewale vou oqo ka na vakavuna ga na leqa e na noda vanua.
Vakaraitaka talega na i liuliu ni pati, Mahendra Chaudhry ni dina ga e ratou a lewena na matabose ka a kauta cake mai na i vakatutu oqo, e dua tani na nodra rai na tokona na pati.
E na dua na bose ni pati e na vula oqo, sa na qai macala kina se ratou tokona na Yavutu ni Veisau se sega.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Sega ni ra na vaqaqai na sotia
FLP awaits mandate on poll reform plan


text:
E tauri tiko vakavesu e dua na turaga mai Labasa na gauna oqo ni oti na nona a kucuva e dua na marama yabaki 79.
Kaya na gusu ni vosa ni ovisa Atu Sokomuri ni a tiko taudua na marama qo ka talai sara na turaga qo me lai vakatawani koya tiko.
E a veitalai yani e dua e tiko voleka ga e yasayasa ya.
Ka ni kidacala ni mai vakayacori tale na i tovo lolovira o’ya.
Sa tekivu na nodra veivaqaqai na ovisa ka vabauti ni na rairai e na mataveilewai na turaga oqo.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.


text:
Vosa tiko ko Bainimarama mai Indonesia e na nodra bose na lewe ni baqe ni veivakatarocaketaki e Esia (Asian Development Bank).
Kaya ni dina ga ni levu sara na dredre e sotavi tiko e na noda vanua, sa tu vakarau na matanitu me na walia na leqa nei Viti e na kena vakayagataki na Yavu vou oqo.
“Vei kemuni na sega ni kila, na i tuvatuva qo e sa vakarautaki tu me walia vakatabakidua na leqa kece vakapolitiki, vakailavo kei na veileqa tale e so kei Viti.
“Na i naki levu ni tuvatuva oqo, o ya na kena sagai me tarai cake o Viti me dua na vanua ni tiko sautu, me yali kina na veivakaduiduitaki, ka kune na bula vaka demokarisi,” e kaya ko Bainimarama.
E tiko talega e na Yavu oqo na gagadre me toso cake na noda bula vakailavo kei na kena sagai me kau laivi na dravudravua e na noda vanua.
Kaya tale ni sa nuitaka tu na matanitu na veivuke vakailavo mai na baqe ni veivakatarocaketaki e Esia me rawata kina na vei sasaga oqo.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Maori still keen to visit Fiji
AGís Office appoints Parliamentary Counsel


text:
Tiko e na loma ni bose oqo na Paraiminisita vakasivoi Laisenia Qarase, i liuliu ni National Federation Party, Pramod Rae, liuliu vakacegu ni veidigidigi Semesa Karavaki kei na so na yaca rogo levu e na noda vanua.
E ra mai veivosakitaka se rawa ni na vakayacori na veidigidigi levu e na 2009 se sega, ka ra a mai tiko e na veisureti ni Pacific Centre for Public Integrity kei na Pacific Concerns Resource Centre.
Na gauna e yaco mai kina na qiri oya, e se vo tale tu e veimama na aua me oti yani na bose ka ra sa mani vagalala mai tuba na lewena.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Sega ni macala na veidigidigi: Qarase
2009 election can happen, say leaders


text:
ITUKUTUKU INA VEIVANUA KECE
E kilai vakacava na lotu lasu? O dau vuturitaka na veika ca e caka tiko ena yaca ni lotu? O lomaleqa ni o raica na ivalu, vakamate tamata vakaveitalia, kei na veivaqumi era cakava tiko o ira era kaya nira qarava na Kalou? Ke dikevi na veika ca e yaco tiko nikua, levu ga na gauna ena kunei ni lotu sara ga e vu tiko ni veika ca oqori. Baleta na cava?
Ke raici vinaka, e sega ni leqa na lotu kece, e leqa ga na lotu lasu. A kaya o Jisu Karisito ni lotu lasu ena dau vuataka ga na vua ca, me vaka ga ni ‘kau ca ena vuataka na vua ca.’ (Maciu 7:15-17) Na cava gona na vua ni lotu lasu?
VAKAITAVI ENA IVALU KEI NA POLITIKI NA LOTU LASU: “Mai Esia kei na veivanua tale e so,” e kaya na ivola Asiaweek, “era dau veisiwati na iliuliu era koco itutu ena nodra vakayagataka vaqaseqase e so na ivakavuvuli vakalotu e dau talei sara vei ira na lewenivanua.” Mani tauca na ivakaro oqo na ivola oya: “Sa kena irairai gona ni sa na qai torosobu ga o vuravura.” Dua na iliuliu levu ni lotu mai Mereke e kaya oqo: “Ena qai oti ga na veivakamatematei ke ra vakamatei taumada na dauvakacaca (terrorist).” E vakatura o koya na iwali oqo: “Mera vanalaki taucoko ena yaca ni Turaga na dauvakacaca.” Na kena veibasai e kaya na iVolatabu: “Kevaka sa kaya e dua, Au sa lomana na Kalou, a sa cata na wekana, sa lasulasu ko koya.” (1 Joni 4:20) Bau kaya sara o Jisu mera ‘lomani na keda meca.’ (Maciu 5:44) E vica mada na lotu o rawa ni cavuta nira vakaitavi sara tiko ga ena ivalu na lewedra?
VAKATETEA NA IVAKAVUVULI LASUTAKI NA LOTU LASU: Levu na lotu e nodra ivakavuvuli ni bula tiko ga na yalo ena gauna sa mate kina na yago. Na ivakavuvuli oqo era dau rawaka kina na veilotu vaka oqori, oya ena nodra lavaka me saumi na veimasulaki e caka ena vukudra na sa takali, ni nanumi nira se bula tiko. Ia e duatani na ka e vakatavuvulitaka na iVolatabu. “Ni ra sa kila ko ira sa bula ni ra na mate: ia ko ira na mate era sa sega ni kila e dua na ka.” (Dauvunau 9:5, neitou na matanivola kala.) A vakavulica o Jisu ni o ira na mate era na vakaturi—ena tawayaga gona na veivakaturi ke dina na vakasama ni sega ni mate na yalo ni tamata. (Joni 11:11-25) Vakaevei, e dau vakavulici beka ena nomu lotu ni sega ni mate na yalo?
VAKATARA NA VEIYACOVI TAWAKILIKILI NA LOTU LASU: Ena levu na lotu ena so na vanua, era dau lesi mera italatala e so e kilai nira dau veimoceri vakatagane se veimoceri vakayalewa. Ra dau surevaka tale ga na veilotu oqori me vakalawataki na veiwatini vakatagane se vakayalewa. Na veilotu mada ga era vakacala na veidauci e laurai tale nira sega ni cakava e dua na ka vei ira nodra italatala e kilai nira vaqaseni ira na gonelalai. Ia na cava e kaya na iVolatabu? E tukuna vakamatata: “Dou kakua ni vakaisini kemudou: o ira na daudara, kei ira na dausoro ki na matakau, kei ira na dauyalewa, kei ira na viavia vaka na yalewa, kei ira na veimoceri vakatagane . . . era na sega ni rawata na matanitu ni Kalou.” (1 Korinica 6:9, 10) Vakacava o kila e so na lotu era sega tu ni okata me dua na ka na veiyacovi tawakilikili?
Na cava beka na itinitini ni veilotu e ca na vuadra? Kaya o Jisu: “Na kau vakaaduaga sa sega ni vuataka na vua vinaka sa ta laivi, ka biu ki na buka waqa.” (Maciu 7:19) Io, ena tamusuki na lotu lasu qai vakarusai vakadua! Ena yaco vakacava oqo, ena yaco tale ga ni naica? Na kena isau e kune ena dua na raivotu vakaparofisai e volai ena Vakatakila wase 17 kei na 18.
E vakacolasau voli o lotu lasu vei ira “na tui kei vuravura”
“Dou lako tani mai vua, oi kemudou na noqu tamata”
Raitayaloyalotaka mada oqo. E dua na yalewa dautagane e vodo toka ena dua na manumanu vakadomobula, e vitu na uluna, tini nona ileu. (Vakatakila 17:1-4) O cei beka na yalewa dautagane oqo? E tukuni ni vakacolasau voli vei ira “na tui kei vuravura.” E vakaisulu lokaloka, vakayagataka na ilumu boi vinaka, qai vutuniyau vakalevu. Ra bau ‘vakacalai na veivanua kece’ ena nona vakatevoro. (Vakatakila 17:18; 18:12, 13, 23) Na iVolatabu e vakaraitaka ni yalewa dautagane oqo na isoqosoqo vakalotu e tetevi vuravura na kena levu. Oqo e sega ni dua wale ga na lotu, ia na lotu kece era vuataka na vua ca.
Na manumanu kila e vodo toka kina na yalewa dautagane e dusi ira na veiliutaki vakapolitiki kei vuravura.* (Vakatakila 17:10-13) Na nona vodo gona o lotu vei manumanu kila e kena ibalebale ni dau via vakayaco lomana ena veika era vakatulewataka na isoqosoqo vakapolitiki, me lewa tale ga na nodra itosotoso.
Sega ni dede ga oqo, sa na yaco e dua na ka vakadomobula. “Nai leu e tini ko a raica, kei na manumanu, eratou na cata na yalewa dautagane, a ratou na kitaki koya me biu ka me luvawale; ia eratou na kania na lewena, ka vakamai koya sara e na buka waqa.” (Vakatakila 17:16) Ena vuki vakasauri ena sala e sega ni namaki na mataisoqosoqo vakapolitiki kei vuravura me mokuti lotu lasu qai vakarusa vakadua! Na cava beka e vakavurea na veimoku oqo? E sauma na Vakatakila: “Sa vakacuruma ki lomadra na Kalou na gagadre me ra vakayacora kina na lomana.” (Vakatakila 17:17, VV, neitou na matanivola kala.) Io, ena tarogi lotu lasu na Kalou me baleta na veika torosobu sa dau vakarogorogocataka kina na yacana. E raici na lewadodonu ni Kalou ena nona vakayagataki koya tale na itau vakapolitiki nei lotu lasu me vakatauitotogi.
Na cava mo cakava ke o sega ni via wili kei lotu lasu ni sa vakarusai? E tauca na veivakadreti oqo na italai ni Kalou, “Dou lako tani mai vua, oi kemudou na noqu tamata.” (Vakatakila 18:4) Io, sa kena gauna dina oqo mo dro mai vei lotu lasu! Ia mo dro i vei? Ena sega ni rawa ni o dro vei ira era sega ni via kila na Kalou, baleta na rusa tale ga sa waraki ira tu mai. (2 Cesalonaika 1:6-9, VV) Sa nomu ivakaruru ga na lotu dina. O na kila gona vakacava se i vei na lotu dina?
Na cava me vuataka na lotu dina?—Maciu 7:17.
BULATAKA NA LOLOMA NA LOTU DINA: Era “sega ni vakavuravura” na lewe ni lotu dina, sega ni wasei ira na roka ni kuliniyagodra se nodra itovo vakavanua. Era dau “veilomani.” (Joni 13:35; 17:16; Cakacaka 10:34, 35) Era sega ni veivakamatematei vakataki ira, era bolea ga na mate ena vukudra era lotu vata.—1 Joni 3: 16.
NUITAKA NA VOSA NI KALOU NA LOTU DINA: Na lotu dina e sega ni vakavuvulitaka “na vunau ni tamata mei vakavuvuli,” e yavutaka ga nona ivakavuvuli ena Vosa ni Kalou, na iVolatabu. (Maciu 15:6-9) Ena vuku ni cava? Baleta ga ni “Kalou sa vakavuna nai Vola Tabu kecega, a sa yaga oqo mei vakavuvuli, me vunauca na ca, me ia kina na vakadodonutaki, me ia kina na vakatavuvuli e na ka e dodonu.”—2 Timoci 3: 16.
VAQAQACOTAKA NA BULA VAKAVUVALE KEI NA ITOVO VINAKA NA LOTU DINA: Na lotu dina e vakavulica na tagane me ‘lomana na watina me vaka na yagona dina,’ tubera tale ga na yalewa me “vakarokorokotaka na watina,” qai vakavulici ira na gone mera ‘talairawarawa vei nodra itubutubu.’ (Efeso 5:28, 33; 6:1) O ira tale ga era lesi ena itavi ni veiliutaki e dodonu me vinaka nodra itovo.—1 Timoci 3:1-10.
Bau dua na lotu e kune kina na ivakatagedegede kece oqo? Kaya na ivola Holocaust Politics, tabaki ena 2001: “Ke levu cake era bulataka na ivakavuvuli era vunautaka ra qai vakaitovotaka na iVakadinadina i Jiova, ke a rawa ni tarovi na nona laba tamata vakayauyau o Itala ena keba ni veivakararawataki, vakaoti tale ga e vuravura na laba tamata vakayauyau.”
O ira na iVakadinadina i Jiova ena 235 na vanua era sega wale ga ni vunautaka na ivakatagedegede savasava ni iVolatabu—era bulataka sara ga. Yalovinaka, mo ni kerei ira na iVakadinadina i Jiova mera vakavulici kemuni ena ka e vinakata na Kalou, mo ni qaravi koya rawa kina ena sala e vakadonuya. Sa kena gauna sara ga oqo mo ni cakava kina e dua na ka. Kua ni lokuyara. Sa voleka dina na itinitini ni lotu lasu!—Sefanaia 2:2 , 3.
* Na kena ivakamacala matailalai e kune ena ivola Revelation—Its Grand Climax At Hand! Tabaka na iVakadinadina i Jiova.


text:
E na taura tiko o Ali na i tutu ni inspector na gauna e na lesi kina ki Levuka. E a taura taumada tiko o koya na i tutu ni Assistant Commissioner of Police (Crime).
Vakabauti ni a volavola ko Ali vua na Paraiminisita tu vaka wawa Voreqe Bainimarama ka tukuna kina ni rau kilakasamataka tiko e dua tale na vuaviri ko Esala Teleni, na i liuliu levu ni ovisa kei na nona i vukevuke Eroni Antonio.
Sega ni via vosa o Ali e na tikina oqo.
Vakadeitaka ko Antonio ni sa toso sobu na i tutu nei Ali ia e kaya ni sega ni kila e dua na ka me baleta na nona i vola vua na Paraiminisita tu vakawawa.
Kaya o Antonio ni rairai cudruvaka beka o Ali na kena kau laivi mai vua na motoka ni matanitu e vakayagataka tiko me vakayacori vua na veivaqaqai.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
2009 election can happen, say leaders
Veisau na mataveilewai e cake


text:
Ratou varaitaka na ovisa ni mavoa bibi na uluna na gone yalewa yabaki 20 oqo na gauna e coqa kina na motoka e vodoka tiko.
Tukuni ni a gole na gone yalewa oqo kei na va tale na nona i tokani me ratou lai voli vakayakavi e taoni.
“E cici vatotolo sara tiko na motoka oqo ka qai bera na nona valutu i muri ni raica rawa e dua na motoka ni cici tale tiko ga mai e yasana ka dua.
“E qai saga o draiva me levea na lori ka mani coqa donu yani e dua na vunikau e batini gaunisala,” kaya mai na gusu ni vosa ni ovisa mai na yasayasa vakara Wame Bautolu.
Yaco na coqa oqo e na bogi ni Vakaraubuka.
E ratou civivaki taucoko e valenibula na lewe lima oqo – tolu eratou qaravi vakavuniwai ka qai vakasukai, ka rau curu e lewe rua.
Sa toso tiko na veivaqaqai vaka ovisa.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Marautaki na veitokoni vei ira na sotia
Toso cake tale na i sau ni waiwai


text:
Ratou vabauta talega na matabose ni ra maroroya tikoga na taukei ni sitoa na vei yaya oqo ka me ra waraka na i vakasala mai na tabana ni sau ni yaya me tubu cake na kedra i sau.
Vakaraitaka na jemeni Narendra Padarath ni dodonu me vaqaqai na veika oqo.
“E sega saraga na kakana me vaka na tini ika, sucu pauta kei na pateta,” e kaya ko Padarath.
Vakadeitaka talega ni tabu vakalawa me ra maroroi tiko na i yaya ka sega ni volitaki e na vei sitoa.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Vaqarai na vuniwai mai valagi
Fiji sugar council to find new CEO


text:
Ratou beitaka tiko na tabana ni veibeitaki vakamatanitu ni a saga o Takiveikata kei na lewe vitu tale me vakayacori na veika oqo e na yabaki 2007.
Sa tosoya ko turaga ni lewa Daniel Goundar na kisi ki na i ka tolu ni Okosita ka me na vakatulewa e na kena kacivi mai e so na i vakadinadina.
Ia e kauta cake mai na loya nei Takiveikata, Akuila Naco me ra bokoci na veibeitaki vua.
E a curu e vale ni vei vesu o Takiveikata e na 2007 ka mani sereki tale ni oti na kena a mai bokoca na Fiji Court of Appeal na veibeitaki vua.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Fiji drug find linked to NZ: Police
Low exports 'still a concern for Fiji'


text:
Vakadeitaki mai ni se vakayacori tikoga na vaqaqara e na wasawasa ka vabauti ni titobu sara na vanua e luvu kina na waqa oqo, ka dau taukena tu e liu na Patterson Brothers.
Tukuna na i liuliu ni tabana ni ovisa mai Tonga Sokopeti To'ia ni sa toso cake na I wiliwili ni yali e wasawasa mai na 141 ki na 149.
Mai na wiliwili oqo, e 54 e ra valabulai mai, rua na yago ni mate, ka se yali tug a qo e 93.
Rau kune matemate tu e dua na turaga ni Peritania vakaitikotiko mai Niusiladi kei na dua na marama ni Tonga.
Vakaraitaka talega ko To'ia ni rawa ni na tubu na wiliwili ni tamata e ra se yali tiko na gauna oqo.
E a biubiu na Ashika mai na koroturaga, o Nukualofa me gole ki na so na yanuyanu e na vualiku ki Tonga e na siga Vukelulu sa oti ka mai leqa koso e na bogi levu ni siga tikoga o’ya.
E ra yaco main a dau nunu ni mataivalu e wai mai Ositerelia kei Niusiladi me ra lai veivuke e na kena vaqarai na yagodra e ra yali.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Sega ni lewena o ‘Viti na veitalanoa’
Vakamatei na gone, vesu o tamana


text:
Buddha
Sucu ena 563 B.K. mai na dua na Yavusa Hindu e Nepal. A kauwaitaka na veivakararawataki a yaco wavoliti koya tu. Dro tani mai na vale vakatui nei tamana, vakanadakuya na vuravura, ka bula voli vakadravudravua. Vakasaqara na veivakararamataki, a raica na ka e qai vakatoka me “sala ni veisereki.” Tukuna ni sa yacovi Nirvana, e dua na ituvaki ni bula eda sa sega kina ni kauwaitaki, na mosi, se eda sega ni kilai mai vei ira e taudaku. A yaco me nodra qasenivuli na italatala ni vakabauta vaka-Buda.


text:
Yabaki 26 na marama oqo ka tukuni ni se qai vakamau ga na macawa yani e muri. Rau a nunu vata tiko na watina e na gauna mai yaco kina na leqa oqo.
Ra vakadeitaka na ovisa ni a mavoa vakaca na nona qavokavoka e na gauna e lauti koya kina na i dini ni waqa.
Rau a yaco mai e na yatu Mamanuca na Lotulevu sa oti ka rau mani lai nunu sara ni oti ga na katalau na mataki ni siga Vakaraubuka.
Kainaki ni a draiva taka tiko na waqa e dua na tamata cakacaka mai na dua na otela voleka e kea.
Mani kauti koya sara na turaga oqo ka vukataki mai e na valenibula levu e Lautoka.
Tukuni ni sa mate tu na gauna e ratou yaco yani kina e valenibula.
Kaya na ovisa ni sa vakarau tiko me kau lesu tale na yagona ki Niusiladi.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Laurai vakavuniwai na Peresitedi
PM, Qarase got it wrong: analyst


text:
Epereli 22, 12: Na Tucake Tale mai na Mate nei Jisu 3 [Easter 3]: Nodai naki meda veikilai dina sara [bonding-gathering and knowing each other-Base 1], me vakatorocaketaki ka vakavoui na noda bula vakayalo. Affirmation-sharing our spiritual journeys-Base 2] kei na noda cakacakataka se vakadewataka na veika eda sa rawata [caring/sharing-Base 3]. Sa vaka na qito na Baseball ka va na kena i cegucegu; e tolu na naki ni noda veitokani. Ni rawa kece eda sa rawata e dua na kai ka eda sa yacova nai naki ni qito se veitokani [Home Base].
NODA VEIKILAI
Me vakayacori e dua na porokaramu ka rawa ni vukea na noda veikilai vinaka.
Eda soqoni, lululu, veitalanoa ka veiwasei talanoa. Tekivu na soqo ena gunu ti se qai vakayacori ni oti na vuli. Me dau qarauni na vakayagataki ni sevusevu me kua ni vakadaroya na mai lotu ena Siga Tabu kei na nomu cakacaka
NODA BULA VAKAYALO
1. Ena macawa oqo Epereli 22, 2012 eda goleva kina na:
A.Cakacaka 3:12-19 I. Na vuniwai ko Luke sa raica ni ganita me vakatoka nai vola oqo me Cakacaka ni Yalo Tabu ka vakuria kina nona kila vakavuniwai ka sa ciqoma ni tiko tale edua na kaukauwa ni veivakabulai , ko ya na kaukauwa ni Kalou. Sa volai [63-70AD/ACE] nai vola vei Ceofilo [theo –kalou, philo-lomana], rairai dua na turaga lotu se dua nai vavakoso e ‘lomana na Kalou.’ Sa tomana kina na veika sa vakayacora ko Jisu, o koya ka vakatavuvuli vei ira na tamata, mate, ia sa tucake tale mai na mate, kei na nona kaucake ki lomalagi. Sa solia na Yalo Tabu mei solisoli ka vu ni kaukauwa mera qarava kina nai tavi vakaiapositolo. Sa tekivu na kadre ni Tukutuku Vinaka mai Jerusalemi ka dewa yani ki vuravura raraba[Cakacaka 2:1ff]. II. Cakacaka 3: 12-19: Era kurabui na tamata ena caka mana erau sa vakayacora ko Pita kei Joni ena matamata ni vale ni soro ko Lagilagi. Sa vakayagataka ko Pita na nodra soqo mai na tamata mera raica na veivakabulai sa yaco oqo. Ni ra sa kidroa tikoga, sa vunau vei ira ko Pita. E lima na ka bibi e lewe ni vunau oqo ka meda vakasamataka me lewe talega ni nodai vunau: 1. Sa tukuna se ko cei ko Jisu; 2. Na vuna era vakanadakui Jisu se sega ni ciqomi koya kina na Jiu; 3. Na vuna e rui ka vakadomobula kina na nodra biligi Jisu laivi na Jiu; 4. A cava e dodonu mera cakava me veisautaka na veika era sa vakayacora. 5. Sa tiko vei ira na tamata na vakatulewa kei na galala mera digidigi: sa dolava tu na Kalou na gaunisala ki na bula, ko ya, mera vakabauta ni sa Mesaia ko Jisu, vakabauti koya ni sa Turaga kai Vakabula. Sai vakaraitaki ga ni Loloma levu tawa yalani ni Kalou; sa ciqoma oti na tamata sa qai vakabulai, sa dodonu sara mera ciqoma. Sa nodra kece sara ke ra sa veivutunitaka nodrai valavalaca ka lesu vua na Kalou. III. Sa dusia vei ira na vakarorogo tiko ni rau sa veivakabulai rawa, sega ena nodrau kaukauwa ga vakai rau, ia ena kaukauwa ga ni nodra Kalou na nodra qase me vaka e a mai vakaraitaka ko Jisu na Mesaia. IV. Ko ira na Lotu taumada era a vakabibitaka na cala levu era vakayacora na Jiu, ko ya, ni ko ira ga na Jiu era soli Jisu yani, ka sereki koya na daubutako/daulaba ko Parapa, ka me mate ga ko Jisu tawacala. Sa dusia ga na nodra lecaika, ia mera kila ni sa vosota na Kalou na veika lialia era cakava. Sa vunauci ira mera veivutuni ga ka tusanaka na nodra cala ka lesu Vua na Kalou era na qai vakabulai. V. Ko ira na Lotu taumada era sa vakabibitaka na qaqa ni tucake tale mai na mate. Sai vakadinadina ga ni kena tauyavutaki na Lotu kei na dina ni nodra vakabauta. Ni ra sa vakabauta na Luve ni Kalou, o Koya sa Nona qaqa ni sa vakamalumalumutaka na mate kei nai bulubulu. VI. Era sa vakabibitaka ga na kaukauwa ni Turaga ko Jisu Karisito, ka Tucake tale mai na Mate. Era sa sega ni vakavuna na veivakabulai ko ira, ia na kaukauwa ga nei Jisu ‘o Koya sa tucake tale mai na mate sa ia kina na veivakabulai.’ Ko Pita sa vakadinadinataka na kaukauwa nei Jisu. VI. E na Siga ni Penitiko eda na qai veitalanoataka kina na kaukauwa ni Yalo Tabu. Oqo talega na kaukauwa eda sa rawata ni da sa vakabauta na tucake tale mai na mate, sa sega ni da rawata ga vakai keda meda boletaka se qaciqacia kina, ia sa noda ga ena noda vakabauta na Turaga sa Tucake tale mai na Mate.
B. Same 4: I. E dua na Same nei Tevita ka volai beka me: 1. Me ra vakasamataka tale nona meca na nodra totaki Apisalome tiko ena gauna ni nona veiliutaki; 2. Nona masu mera vueti ena gauna ni leqa ni dravuisiga [4:7] ka rairai volai ga ni oti na kena volai na Same 3. Ena vakasama ruarua e cake, sa macala ni sega ni dabe tiko vakatui ko Tevita mai Jerusalemi, ia sa raica ni sa levu tu na meca, se na leqa [Apisalome se dravuisiga] sa tatara ki na nona bula ka gadreva dina sara na veivagalalataki se na veivakabulai. II. Ko ira era lomana na Kalou ka qaravi koya, ena rogoci ira na Kalou ni ra masu vua; ia na Kalou oqo e rawa ni vaka IO se vaka SEGA se kaya me waraka na gauna ga ni Kalou e gauna dodonu ka na solia na veika e yaga sega ni ka ga eda vinakata na tamata. III. Dina ga ni sokalou ena gauna nei Tevita sa cabori kina na manumanu, ia ena loma dina ni vakacaboisoro oqo e no kina nai naki dina ni sokalou, sai koya na yalo raramusumusu, bibivoro kei na vakarorogo ena lewa ni Kalou. Sa kenai balebale ko ya na sokalou dina sai koya na noda cabora na noda bula ni talairawarawa ka vakarorogo vua na Kalou [I Samuela 15:22-23; Iperiu 13:15-16].
C. I Joni 3:1-7: I. Nai I Joni e vola ko Joni ena 85-90 AD/ACE na tisaipeli lomani nei Jisu, mai na yanuyanu ko Patimo ka tiko vakavesu kina. Sa ka bibi noda kila nai naki ni volavola nei Joni ka laurai ena Joni 20: 31 “Sa volai oqo mo dou vakadinata ni sa Karisito ko Jisu, na Luve ni Kalou, ia mo dou rawata [soli vakailoloma vei kemudou] na bula ni dou sa vakabauta na yacana.” II. Na 3:1-7, sa talei dina ni da sa luve ni Kalou ena vukui Karisito; ni da vakasamataka ni da ka buli ga, ia sa lolomataka vei keda na Kalou me vakabau kina meda luvena na Kalou ena vukui Jisu Karisito. Ni yaco meda luve ni Kalou, sai tutu cecere ka lagilagi. III. Sa talei kina ni da sa vakatamani; sa Tamada na Kalou; sa yaco oqo ena Nona lakovi keda mai na Kalou ena bula nei Jisu; eda sa vakaio ka ciqoma nai solisoli vakaluvena, sa yaco kina me Tamada na Kalou. Oqo sai tutu dokai ka cecere sa soli wale vei keda. IV. Sai naki taumada ni Kalou ena Nona veibuli meda ucui Koya kai tovo vata kei Koya [Vakatekivu 1:26]. Eda sa lutu yawa sara mai na liga ni Kalou, ia ni da tirovi keda ga ena iloilo ni bula nei Jisu sa na rawa meda kila na vanua eda sa yaco kina. Eda vakavinavinaka Vua na Kalou ena vukui Jisu Karisito e na Nona mate kei na Nona tucake tale sa mai kauti keda lesu tale ki nai tutu dokai meda ucuya na Kalou. Sa yaco talega meda luvena vuku ni vakabauta. V. Ni sa na lako mai ko Jisu eda na raici Koya baleta ni sa solia vei keda na yago na Kalou, ko ya na yago ni luve ni Kalou, ni da sa na vakataki Jisu [tikina 3]. Nida sa luvena, sa tu vei keda nai nuinui ni na maroroi keda ko Koya meda savasava [raica na Maciu 5:8]. VI. Sa matata ni sega ni dua e dodonu taucoko, ena so na gauna veitalia ga nida sa tamata lotu vaKarisito, eda na vakayacora e so nai valavalaca. Ia eda sa kila ka vakabauta na sala meda lesu tale kina, ko ya meda veivutuni, tusanaka noda ca, sa vosoti keda ko koya ka solia lesu tale vei keda na nodai tutu dokai , ko ya eda sa luve ni Kalou.
D Luke 24:36-48: I. Sa dina na tucake tale mai na mate nei Jisu: Sa vakadeitaka ko Jisu na dina ni Nona tucake tale mai na mate ena nodratou raici Koya, rogoci Koya, ka tarai Koya na tisaipeli. Sa kaya tale ko Jisu vei iratou na tisaipeli me veivakadeitaki kina ni sa dina na tucake mai na mate, me kau mai na kakana me kania ena matadratou me vakdinadinataka ni sai koya dina ga. II. Sa dina na tucake tale mai na mate baleta ni sa dina sara na kauveilatai kei na mate. Sa tekivu mai nai VT [Mosese -Torah, parofita, Same] ko Jisu ka tukuna nai vakadinadina ni dodonu me vakararawataki, mate, ka tucake tale mai na mate. Sa sega ni dua na ka e yaco ga vakasauri, ia sa tu ena lewa se nai tuvatuva ni Kalou ka sa tiki ni Nona cakacaka ni veivakabulai, ko ya me mate ka tucake tale mai na mate. III. Sa dina na tucake tale mai na mate nei Jisu, ni sa kacivi keda meda kacivi ira na tamata mera veivutuni ka me bokoci na nodrai valavalaca. Sai lesilesi ni apositolo ga na kacivaka na veivutuni, na vakabokoci ni valavalaca e vuravura taucoko. Sa talei dina ni vakadeitaki eke, ni sa ‘dolava’ na nodratou vakasama ko Jisu meratou kila na veika vuni enai Vola Tabu: a. nai balebale ni nonai vakavuvuli; b. nona mate, nona tucake tale mai na mate; c. na veivutuni kei na vakabokoci ni valavalaca; d. na veitalai ki vuravura raraba. Me tekivu mada mai Jerusalemi, ki na veiyasai vuravura. IV. Ena 48-49 sa dina na tucake tale mai na mate nei Jisu baleta ni sa solia na Kaukauwa me qaravi kina nai tavi. Ea vakaroti iratou na tisaipeli meratou waraka mada na Kaukauwa me rawa ni qaravi kina nai tavi eratou sa bolei kina. Sa sega ni rawa me ratou cakacaka sara, ia meratou wawa, masumasu, vakarautaki iratou vinaka, oti ena qai sovaraki mai na Kaukauwa me rawa niratou veiqaravi kina. Na gauna ni vakanomodi, na gauna ni wawa ena masumasu [lolo] kei na wili Vola Tabu, sa sega ni gauna e vakamaumautaki wale, ia sa gauna e yaga me vakayagataki meda vakarautaki keda kina ki nai tavi vakadauveiqaravi.
3. Na Sala ni Vuli Vola Tabu [Bible Study Methods], na sala ni vakadewataki ni vosa [exegesis]:A. Ni soli mai na lesoni se tikina mo wilika: wilika sara, oti qai wilika nai talanoa ni bera na lesoni, tarava nai talanoa ni oti na lesoni ko ya [context]. B. Tovolea mo kila toka nai naki ni kena volai nai vola ko ya; me vakataki Joni 20:30-31.C. Wilika tale na lesoni ka toqa na vosa kei na vakasama bibi e lauti iko? Qai raica sara na kenadui balebale? D. Ko raica rawa e dua na vakasama e buwawa ka sega ni macala vinaka, raica tale ka wilika na kena vakadewa vakavavalagi, kena e rawarawa? E. Raica tale na tikina enai Vola Tabu e rawa ni vakamacalataka na vakasama ko raica tiko, me vaka ena veivola tale eso enai Vola Tabu.Vakayagataka e so na taro ena vosa: A cava [what]? Gauna cava e volai kina se cavuti kina na vosa [when]? A cava na vuna [why]? Caka/yaco/rawa vaka evei [how]? F. Raica na “a” “b” “c” lalai enai Vola Tabu vakaidusidusi ka tukuna na vanua mo wilika tale me vakamatatataka na tikina ko wilika tiko; na references se foot/end notes. Indexes enai VT Vakavavalagi. G. Dikeva na vakayagataki ni gauna [tenses]: “Au a lako!” [past], “au sa lako!” [present] kei “au na lako! “ [future ]? I. Raica rawa e so na vakasama vou? [Goleva na veitikina ena lesoni ni kua? Se dua ga na tikina] J. Mo nanuma tiko ni ko wilika tiko e dua nai vola ka volai ena 2000 vakacaca na yabaki sa oti, mo vakasamataka na i tuvatuva ni vanua [geography], nai tovo ni bula, [culture and traditions], na veika e yaco ena gauna ko ya [history], kei nai vakarau ni nodra volavola [literature].K.Ia sa dei tu ni oqo na vosa ni Kalou, e vosa bula [Ipiriu 4:12]. Mo masulaka ka nuitaka na Kalou ena nomu vukei ni sereki ni vosa.L. Sa kena gauna oqo mo tovolea ke ko gadreva me toso cake tikoga na nomu kila na i Vola Tabu , mo tekivu vakavolia e so nai vola ka rawa me vukei iko. Eso nai Vola Tabu sa tu vata kei na kenai vakamacala [Commentary] se Dictionary of the Bible kei na nomu Dauwilika wasoma na Taro enai vola ni Sere vakaviti sa no kina na yavu ni noda vakabauta kei na cioloji ni lotu. M.Na kena i otioti mo qai taroga na taro: A cava e da vulica rawa mai nai talanoa oqo? Se A cava na kenai balebale vei au/kena yaga vei au ena noqu i tutu vakatamata, vakalotu vakarisito, etc, se cava na kenai balebale /yaga ki nai vavakoso? N.Kua ni rawai sara ena muria nai kalawa e soli yani enai vola baleta ni na tubu mai eso na vakasama e vakavotuya na Yalo Tabu, me golevi sara.
VEIKAUWAITAKI: A cava meda cakava me sureti kina ko ira era sega ni lewe ni lotu? E dua e da nanuma meda sikovi koya? A cava tale e rawa ni vakayacori?
Jovili kei Lisa Meo


text:
1.MATAI NI LAWA
E LOMANI IKO NA KALOU, KA SA TU OTI TU NA NONA I NAKI ME BALETA NA NOMU BULA.
NA LOLOMA NI KALOU
"Ni sa lomani ira na kai vuravura vakaoqo na Kalou, me solia kina na Luvena e duabau ga ka a vakatubura, me kakua ni rusa e dua vei ira sa vakabauti Koya, me ra rawata ga na bula tawa mudu." ( Joni 3:16)
NA NONA I NAKI NA KALOU
(E vosa tiko na Karisito) "Au sa lako mai me rawa na bula, ia, me rawa vakalevu sara" (me vakeibalebale vakalevu) Joni 10:10
A cava na vuna era se sega ni vakila tu kina na bula vakaibalebale vakalevu, se bula tau-coko, e vuqa na tamata?
2. BALETA
KARUA NI LAWA
Nl TAMATA E I VALAVALA CA KA TAWSEI TU MAI VUA NA KALOU, O KOYA GONA E SEGA KINA Nl RAWA ME KILA SE TOVOLEA SE DRAMICA NA LOLOMA Nl KALOU KEI NA I NAKI Nl KALOU ME BALETA NA NONA BULA.
NA TAMATA E I VALAVALA CA
"Ni sa I valavala ca ko ira kecega na tamata, ka ra sega ni yacova na ka e vakarokorokotaki kina na Kalou."
(Roma 3:23)
E a buli na tamata me velwekani vata kel na Kalou; ia, e na vuku ni nona yalo be ni lewai koya ga vaka i koya, sa lewa kina me. Iakova ga na nona gaunisala vaka i koya, sa yaco me mudukl kina na veiwekani kei na Kalou. Na yalo ni lewai kaya vaka i koya, ka yaco me muduki kina na veiwekani kei na Kalou. Na yalo ni lewai koya vaka i koya, ka vakaraitaki sara ga e na veisaqati, se sega ni via kauwai, e i vakadinadina ni ka e vakatoka na i Vola Tabu na i valavala ca.-
E TAWASEI TU NA TAMATA
"Ni sa i sau ni i valavala ca na mate" (Veitawasei vakayalo ke na Kalou (Rom. 6:23)
KALOU TABU
Na Kalou e Tabu ka tawa cala , ia, na tamata e i valavala ca. E tawasei rau e dua na maliwa levu. E saga tiko e-na veigauna na tamata me yacova na Kalou kei na bula taucoko ka vakaibalebale vakalevu, e na nona sasaga ga vaka i koya: bula dodonu, i tovo vinaka veivakasama vuku se titobu e so, kei na so tale na nona vei sasaga.
Na i katolu li lawa e so'la vei keda na i wali duadua ga ni leqa oqo.
3.KATOLU NI LAWA
KO JISU KARISITO SA I KOYA DUADUA GA E VAKARAUTAKA NA KALOU ME BALETA NA I VALAVALA CA Nl TAMATA. E NA VUKUNA, O NA RAWA Nl KILA KA TOVOLEA SE DRAMICA KINA NA LOLOMA Nl KALOU KEI NA NONA I NAKI ME BALETA NA NOMU BULA.
SA KEDA I SOSOMI E NA MATE E DODONU ME DA A MATE KINA
"la, na Kalou sa vakatakila na nona loloma levu vei keda, ni sa mate na Karisito me keda I sosomi ni da sa tamata ca." (Roma 5:8)
SA TUCAKE TALE MAI NA MATE
"Sa mate na Karisito e na vuku ni noda i valavala ca...Sa bula ...Sa tucake e na i katolu ni siga me vaka na i Vola Tabu...Sa rairai vei Pita, kei iratou na lewe tinikarua. Ni oti ko ya, sa rairal vei ira e sivia e lima na drau..."
(1 Korinica 15:3-6)
O KOYA DUADUA GA NA SALA
"Sa kaya vua ko Jisu, 'o i au na sala, kei na dina kei na bula; sa sega ni torovi Tamaqu walega e dua na tamata, e na vukuqu ga" (Joni 14:6)
Sa vakaikawakawataka na maliwa e tawasei keda Kalou, e na nona tala mai na Luvena, Ko Jisu Karisito me keda i sosomi e na nona mate e na kauveilatai.
E sega ni rauta na noda kila walega na lawa e tolu oqo...
4.KA VA NI LAWA
E DODONU ME DA CIQOMI KARISITO
"la, ko ira kecega sa vakabauti koya, sa solia vei ira ko koya me ra yaco rawa me ra luve ni Kalou vei sa vakabauta na yacana" (Joni 1:12)
EDA CIQOMI KARISITO E NA VAKABAUTA
"Ni sa loloma walega dou sa vakabulai kina e na. vuku ni vakabauti; ia, sa sega ni vuna ko i kemudou; a i solisoli ga ni Kalou" (Efeso 2:8)
EDA CIQOMI KARISITO E NA NODA SURETI KOYA YADUDUA VAKA I KEDA
(E vosa tiko na Karisito) "Raica, ka'u sa tu e na mata ni katuba, ka tukituki: kevaka sa rogoca na domoqu e dua na tamata, ka dolava katuha, au na curu vua" (Vakatakila 3:20).
Na ciqomt Karisito sa kena i balebale na nada biuta na lomada ka gole vua na Kalou. ka da nuitaki Karisito me lako mai ki na noda bula, me bokoca na noda i valavala ca, ka bula kedi me da vaka na ka e vinakata. E sega ni rauta na vakaio waiega nl noda mona ki na Nona lewa, se na noda vakila ga e lomada.
Na droini momokiti e rua oqo e dusi kina e rua na mataqali bula:
A vei vei rau na droini momokiti oqo, o koya na kena e dusi kna na nomu bula? E vei vei rau na droini momokiti oqo, o vinakata me dusi kina na nomu bula?
E vakamacalataki oqo na gaunisala mo na Karisito rawa kina:
E RAWA NI O CIQOMI KARISITO SARAGA E NA GAUNA OQO E NA MASU (Na masu na veivosaki vata kei na Kalou)
Na Kalou e kila na yalomu, ka sega soti ni kauwai e na nomu vosa, ia, e na I tovo ga ni yalomu. Oqo e dua na masu me veivukei: "Turaga Jisu, au vinakati Kemuni. Au sa dolava na katuba ni noqu bula ka'u sa ciqomi Kemuni me noqu Turaga ka i Vakabula. Vinaka vakalevu na nomuni bokoca na noqu i valavala ca. Ni lewa mada na i tikotiko vakatui ni noqu bula. Ni buli au meนu yaco me vaka na tamata ko ni vinakata"
E sa vakaraitaka li na gagadre ni yalomu na masu oqo?
Ke vaka kina, vakayagataka saraga na masu oqo e na gauna oqo, ka na lako mai kl na nomu bula na Karisito me vaka e yalataka.
O NA KILA VAKAEVEI NI SA TIKO NA KARISITO E NANOMU BULA
O sa ciqomi Kartelto oti ki na nomu bula? Me vaka na nona vosa ni yalayala e na i Vakatakila 3:20, e vei navanua e tu kina na Karisito e na nomudrau veimaiiwai? E kainaka na Karisito ni na lako mai ki na nomu bula. E na rawa beka me liutaki iko vakatani? 0 kila vakaevei ni sa sauma na nomu masu na Kalou? (Na nona rawa ga ni niutaki na Kalou vaka i Koya kel na Nona Vosa.)
"Oqo ga nai tukutuku, ni sa soiia vei keda na Kalou na bula tawa mudu, ia na bula oqo sa tu vua na Luvena. O koya sa tu vua na Luvena, sa tu vei koya na bula; o koya sa sega ni tu vua na Luve ni Kalou sa sega nl tu vua na bula. A veika oqo ka'u sa vola vei kemudou mo dou kila kina ni dou sa rawata na bula tawa mudu, io, vei kemudou sa vakabauta na vaca ni Luve nl Kalou."
E vakeevel aa na nomu vakila e loamau?
KUA NI VAKATAU KI NA NOMU VAKILA E LOMAMU
Na vosa nt yalayala ni Vosa ni Kalou e ka me da vakatau kina, ka segai na noda vakila e lomada. Na tamta Lotu Vakarisito, e bula lako e na vakabauta (vakadinata) ni rawa ni vakadinati na Kalou vakaikoya kai na nona Vosa. Na droini ni sitima ni vanua ka koto oqo e ra e vakaraitaki kina na nodratou semati vata na Ka dina (Kalou kei na nona Vosa), na Vakabauta (na noda vakadinata na Kalou kei na nona Vosa) kei na nada Vakila (na ka e yaco e na noda vakabauta kei na nada vakarorogo) Joni 14:21.
E na rawa ni cici vata kei na kana qiqi se cici duadua ga vakaikoya na sitima ni vanua.ia, e na ka lialia ke via dreta se cicivaka na sitima ni vanua na qiqi. E tautauvata tale ga oqo kei keda na tamata lotu. Eda sega ni vakatau ki na noda vakila e lamada, ia, eda vakotora na noda vakabauta (vakadinata) e na nona dina ka rawa ni nuitaki na Kalou kei na ka e Yalataka na Nona Vosa
IA OQO NI O SA CIQOMI KARISITO OTI
Mai na gauna o sa ctqomi Karisito kina e na vakabauta, e vuqa na ka sa yako, ka okati kina na veika oqo:
- Sa lako oti mai na Karisito ki na nomu bula (Vakatakila 3:20 kel na Kolosa 1:27).
- Na nomu I valavala sa bokoci oti (Kolosa 1:14).
- Ko sa Yaco mo luve ni Kalou (Joni 1:12)
- Ko sa tekivutaka oti na i lakolako e a buli iko kina na Kalou (Jonl 10:10, Korlnica 5:17. I Cesalonaika 5:18)
O rawa nl vakasamataka e dua na ka e talei cake e rawa ni yaco vel iko me vaka na momu ciqomi Karisito? O vinakata mo vakavinavinaka sara ga vua na Kalou e na gauna oqo e na vuku nl ka sa cakava oti vei iko? Na nomu vakavinavinaka oqo vua na Kalou e i vakaraitaki ninomu vakabauta.
NA VEIKA E SO E RAWA NI VUKEI KINA NA TUBUCAKE VAKARISITO
Na tubucake vakayalo, e vu mai na vakararavi vei Jisu Karisito. "E na bula na tamata yalo dodonu e na vakabauta" (Kalatia 3:11). Na bula ni vakabauta e na vukei iko me tubucake kina na nomu vakararavi vua na Kalou e na veitikina matailalai ni nomu bula ka mo cakava na veika oqo:
Lako vua na Kalou e na masu e na veisiga (Joni 15:7).
Wilika na Vosa ni Kalou e na veisiga (Cakacaka 17:11),
tekivu e na Kosipeli i Joni.
Vakarorogo Vua na Kalou e na veitiki ni gauna kece (Joni 14:21).
Vakadinadinataki Karisito e na nomu bula kei na nomu vosa (Maciu 4:19; Joni 15:8).
Vakararavi vei Karisito e na veigacagaca matailalai I nomu bula (I Pita 5:7).
Vakadonuya Vua na Yalo Tabu me lewa ka vakaukauwataka na nomu bula e na veisiga kei na noru vakadinadina (Kalatia 5:16,17; Cakacaka 1:8).
E na iperiu 10:25 eda sa vakaroti kina "me da kskua ni bluta na vakasoqoni vata me vaka na i valavala ni tamata e so..." Era na waqa vakavinaka na veitiki ni buka ke ra uturaki vata, ia, ni kau tani e dua mai dravu ka vakotori taudua, e nd boko. Sa vaka kina na noda veimaliwai kei ira na tamata Lotu Vakarisito tale e so. Ke ko sega ni lewena tiko e dua na i vavakoso lotu, kua tale ni qai wnwa mo sureti. Liu sara ga na nomu lako vakai iko ki vua na kena i talatala se o kaya e liutaka tiko na lotu, e na i vavakoso lotu e dokai kina na Karisito ka vunautaki kina na nona Vosa. Tekivu e na macawa oqo, ka sasaga mo dau lako e na kena gauna dodonu.


text:
Dua na siga qai rau rai na Talatala ni AG kei na Wesele ni sa va Pajero o koya na Talatala ni Katolika.
Rau sa mani loma tarotaro na rua me rau sa tarogi koya mada se sa kauta tiko mai vei nona i lavo.
Ratou veikilai vinaka nai lala qo ka sa rau loma tarotaro vakalevu.
Dua na siga ratou sota ga vaqo rau sa taro sara na rua vei Talatala ni Katolika.
Hey kedatou qo tou vuli talatala vata kece vata mai, tou sa qai dui lako me tou cakacaka,
Iko sa kauta mada mai vei nomu i lavo mo volia kina na nomu Pajero.
Kaya sara o Talatala ni Katolika, kemudrau dau cakava vakacava nai lavo ni soli i valenilotu.
Kaya sara o Talatala ni Wesele, au dau droinitaka e dua na circle. Au qai dau wiritaka cake nai lavo ni soli.
Nai lavo ga e lutu i loma ni circle e nona na kalou, ko lutu i tuba ya noqu.
Kaya sara o Talatala ni AG, kedaru via tautauvata sara ga. Au dau droinitaka e dua na line dodonu.
Au dau viritaka cake nai lavo. Ko ga e lutu e yasana i matau nona na kalou. Ko lutu yasana i mawi ya e noqu.
Kaya sara o Talatala ni katolika, kedatou tautauvata sara ga. Au talega dau viritaka cake nai lavo ni soli.
Ko ga lako i cake nona na kalou, ko lutu mai ra ya na noqu...
Sa dri yani
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.


text:
sara ga nona gunu yaqona sa mani ra yabeti koya mai na nona i lala ni grog.
Ratou kauti koya ga mai ratou mani biuti koya toka e nodratou matani katuba.
Na levu ni grog dope sa sega mada ga ni rawa ni tucake sa mani dabe toka ga ka
kacivi tinadratou sara na gone. Tinai Mo, Tinai Mo, so dola mada.
Tinai Mo: cava manati iko sega rawa ni dolava na katuba
Tamai Mo: Soooo Tinai Mo dola mada ga au sa malumalumu sara ga
Lako sara mai o Tinai Mo dolava sara na katuba.
Tamai Mo: Tinai Mo kauti au mada yani i vale.
Tinai Mo: Dou sa sega rawa mada ga niko tucake, sa raici Tamai mo ni
sa malumalu sara ga sa mani dreti koya ga mai o Tinai Mo mai dabe sara toka yani i vale.
Tamai Mo: Oilei Tinai Mo au sa via kana
Tinai Mo: Kila vinaka sara tu ga qori na vanua tu kina na kakana,
sa mani tucake ga mai o Tinai Mo mai vakatakata sara na kakana.
Tamai Mo: Tinai Mo vakani au mada. Au sa malumalu sara ga
Tinai Mo: Sa vasaraga qori na nomu mateni na yaqona, sa sega rawa mada ga ni vakani iko.
Sa mani toso ga mai Tinai Mo vakani koya sara. Ratou kana ika kei na bele na siga ya.
Tamai Mo: Uuuuu sa totoka dina, Ika
Tinai Mo: Solia sara yani vei koya i gusuna, qori
Tamai Mo: hhhmmm, bele
Tinai Mo: Solia sara vei koya na bele
Tamai Mo: hhmmm sa totoka dina, velavela vaka lailai...masima
Tinai Mo: Solia sara vei koya na masima
Tamai Mo: Moli
Tinai Mo: Lobaka sara na moli i gusuna
Tamai Mo: Rokete, mai dalaga sara tu yani
Tinai Mo: Vaqara sara ga mai e dua na rokete ka levu taudua qai viritaka i lomana
Qai kidacala o Tinai Mo ni sa lade o Tamai Mo
Tamai Mo: Wai..wai..wai..wai..wai..wai..wai..wai
Tinai Mo: Au nanuma ga ni o se malumalu tiko. Kari bagi ni o rawa ni tucake.
....hahahaha...lade tiko vei iko...
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.


text:
Sa vakalawataki na nona veidigitaki ka namaki me na vakarau digitaki ira na lewe ni bose e na dua na gauna lekaleka oqo.
Vakaraitaka na Gone Marama Bale na Roko Tui Dreketi Ro Teimumu Kepa ni gadreva tikoga ko Bainimarama me na qai digitaka ga e dua na Peresitedi vou e noda vanua.
Kaya ni na digitaka ga ko Bainimarama na tamata e ra na rawa ni vakadonuya na nona veidigitaki e na i tutu cecere oqo.
Ratou kaya talega na Soqosoqo Duavata ni Lewenivanua ni veibeci na veika e vakayacora ko Bainimarama me vaka ni tu o ira na turaga dina me ra lewena na matabose oqo.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Veivosakitaki ko Bainimarama: BLV
GCC team seeks answers from Fiji PM


text:
Ia o tavale e turaga larekini toka ka warai soti ni dau kauwai e na cakacaka ni lotu me vakai Ta Levu.
Sa roro voleka mai na Ascension Day, ka ra dau nanamaki kina na Lotu Ekelesia.
E na mataka ni Moniti sa vakakusai iratou sara na nona lewe ni vuvale o Ta levu me ratou sa na gole yani i na Misa..... Tolo ni gaunisala mai Lokia e toka kina na i teitei i Tavale.
Kidacala o Ta Levu ni rai yani..... cuva toka e na nona veiloga ni BaVia o Tavale sa rubica toka e dua na druti co, ka ni dau vakamareqeti na Bavia ni se qai sulusulina cake mai, warai sara ni vinakati i ke nai sele kava me yavalati.............
Kaci yani o Ta Levu " Waia e drau yadra", [Cuva toka ga o tavale ka ia mai " Drau yadra ie"]
Talevu: Drau teri kila e dai na Siga Tabu levu
Tavale: Ie, a se qai Siga Tabu la na kaviri, e vaiei au sa teri kila tale na Siga.
Talevu: Warai........ e dai na Siga e dau laveti cake kina o Meri na tina tabu. [Ascension Day]
Tavale: Gonei sa dua na marama dau lave o koya qori a lave mada na yabaki sa oti se bai lave tale na yabaki oqo. ***** Warai la ni kila o Ta Levu na ka me tukuna yani ni sa tomana tale mai o Tavale, du sa qai mo dou lai laveti koya mada la na dawai..... o keitou sa tiko na neitou maria me keitou lave.......warai tale ni kerei......... QAI LEWA NAITA!!!.................
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.


text:
E 946 na kaivesu e ra tu e na vale ni veivesu e na noda vanua ka rauta ni 760 mai na fika oqo e ra i taukei.
Vakaraitaka na veika oqo na minisita tu vakawawa ni veika ni taukei Ratu Epeli Ganilau e na gauna e dolava kina na nodra bose na lewe ni Soqosoqo Vakamarama e na noa.
Kaya talega ni na veimataqali soqosoqo vakaoqo e rawa ni ra na veivuke vei ira na noda gone.
Vakaraitaka na i liuliu ni soqosoqo, Adi Finau Tabakaucoro ni ratou na saga e so na gaunisala me ra na qaravi vinaka kina o ira na noda gone e ra leqa tu.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Waluvu mai Rakiraki
State to seek $15.2m for FIT


text:
Ena yakavi nikua era na vakaraitaka tiko kina na nodra kudru kei na ivakatutu kina matanitu
Era kaya ni na vakaleqa na nodra bisinisi na toso cake ni vakacavacava.
Vakaraitaka na Bose Yaco ena macawa oqo ni na toso cake na vakacavacava ena tavaya wai volitaki ki vanuatani kei koya e volitaki ga ena noda vanua, ena 20 na sede.
E na dua na ivola, e vakaraitaka na matanitu tu vakawawa ni tosoya cake na vakacavacava me taqomaka kina na toevo ni wai ena noda vanua ka sa maca totolo tiko.
E gadreva talega na matanitu me bau yaga kina lewenivanua na nodra mai rawa ilavo ena noda iyau bula na veibisinisi eso.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Bosei na iwali ni leqa ni basi
Fiji water bottlers protest increased duty


text:
E na bose ni yasana vakayacori mai Nausori na noa, vakaraitaka na jemeni Solomoni Naivalu ni levu sa ra vakayagataka wale tu ga na yacadra na Peresitedi kei na yaca ni nodra vale ni volavola me vakayacori kina na lomadra.
Sega ni cavu yaca ko Naivalu ia e kaya ni levu na vakatulewa e sega ni lako tiko mai vua na turaga na Peresitedi.
Vakadeitaka ni sega ni tokona o Naitasiri na matanitu tu vakawawa nei Voreqe Bainimarama kei na nodratou vakatulewa kece.
Kaya ni sega na veitokoni mai vei ira na lewenivanua me ratou vakayacora kina na lomadratou.
* Get local and international footbal news, gossip & live updates/results on your phone. Txt VSOC to 333 now.
* Get local and international rugby news & live updates/results on your phone. Txt VRUG to 333 now.
Tax office audits own managers
Toso laivi na cava o Dama


text:
Epereli 29, 12: Na Tucake Tale mai na Mate nei Jisu 3 [Easter 4]: Nodai naki meda veikilai dina sara [bonding-gathering and knowing each other-Base 1], me vakatorocaketaki ka vakavoui na noda bula vakayalo. Affirmation-sharing our spiritual journeys-Base 2] kei na noda cakacakataka se vakadewataka na veika eda sa rawata [caring/sharing-Base 3]. Sa vaka na qito na Baseball ka va na kena i cegucegu; e tolu na naki ni noda veitokani. Ni rawa kece eda sa rawata e dua na kai ka eda sa yacova nai naki ni qito se veitokani [Home Base].
NODA VEIKILAI
Me vakayacori e dua na porokaramu ka rawa ni vukea na noda veikilai vinaka.
Eda soqoni, lululu, veitalanoa ka veiwasei talanoa. Tekivu na soqo ena gunu ti se qai vakayacori ni oti na vuli. Me dau qarauni na vakayagataki ni sevusevu me kua ni vakadaroya na mai lotu ena Siga Tabu kei na nomu cakacaka
NODA BULA VAKAYALO
1. Ena macawa oqo Epereli 29, 2012 eda goleva kina na:
A.Cakacaka 4:5-12: I. Cakacaka 4:5-12: Sa vakabulai oti na lokiloki, era sa yavala na lewe ni vanua, vakauasivi ko ira nai liuliu ni lotu. Era sa nanuma ga ni sa oti vakadua na kilai nei Jisu, ia oqo sa tu ena kedra maliwa e dua sa vakabulai ena yacai Jisu. Erau sa mai lewai ko Pita kei Joni me vaka ga na nona lewai ko Jisu ena Mataveilewai cecere na Seniadrini, ka ra lewena na kawa ni Bêtelevu, ko ira nai tokani i Setoki kei na so na Vunivola kei na Farisi. E dau lewe 71 kece na lewe ni Matabose. Era tiko eke nai tokani Setoki baleta ni ra saqata nai vakavuvuli me baleta na tucake tale mai na mate. III. Ni da lesu ga vakalailai ki muri eda raica na rere, na mate ni nuinui kei na kavoro ni bula vakatisaipeli. Eda vakadinadinataka ni sa lesu tale mai na vakanuinui, ko ya ni sa tucake tale mai na mate ko Jisu, ka ratou sa vakadinainataka. Eratou sa raica, rogoca, tara, kana vata kei koya, sa tucake dina ko Jisu. Sa kenai vakadinainalevu taudua ni tucake tale mai na mate, niratou sa vakayagataka nai apositolo na kaukauwa oqo me ia kina na veivakabulai. Eda sa raica oti na veiceguvi nei Jisu vei iratou na tisaipeli, ka ratou sa vakasinaiti ena Yalo Tabu [Joni 20:22-23]; sa vakadeitaka ga na kaukauwa ni Kalou eratou sa vakasinaiti kina me sai yaragi ni veiqaravi. Na veika veivakurabuitaki sa yaco ena taba vale e cake ni ratou sa tiko lomavata ka lako mai na Yalo Tabu me curumi iratou. Na vua ni veika veivakurabuitaki sa yaco oti oqo, sa kune sara veirau ko Pita kei Joni. Sa totoka nida sarava ni sa oti na rere, taqaya ka sosomitaka na yalo qaqa, doudou, yalodei kei na vakacegu. IV. Sa dredre mera lewa e dua na ka nai liuliu ni lotu, ia era sa vunauci Pita kei Joni me rau kua ni vunau tale ena yacai Jisu. Erau sa vakadeitaka ni sai Jisu ga sa tucake tale, sai Koya talega sa solia na kaukauwa me ia kina na veivakabulai. Sa dredre veirau me rau talaidredre vua na Kalou, sa rawarawa cake na saqata na lewa vakatamata. Erau sa sega ni galu, erau sa vunautaki Jisu tikoga!
B. Same 23: I. Meda tekivu me da raica edua nai vakamacala lekaleka ga, oti meda qai raica eso na vosa bibi: Nai yaloyalo ni Vakatawa Vinaka [Adonai Rohi-Iperiu] sa tekivu boroya eke ko Tevita [I Samuela 16:10-11]. Na sipi era vakararavi, vakarorogo, muria nai Vakatawa e maroroi ira vakavinaka. Sa laurai na veivakasama oqo ena Ipiriu 13:20; Joni 10:11; I Pita 5:4]. Ni sa nodai Vakatawa ko Jiova, ena sega talega nida leqa { Adonai Jareh se Jiova Jaire]; eda sa na kila ga nai Vakatawa Vinaka ka muri Koya. Sa tuberi keda ga ena vanua vinaka meda bula kina. Ni da sotava na veika ca kei na rere, meda yalodei ni sa veitaqomaki ko Jiova [El Shaddai]. Nai Vakatawa oqo sa maroroi keda, vakauti keda ka na sabaya laivi na meca, me rawa kina meda marautaka na kana vata ena Nona tepeli ka meda sotava kina na veiqaravi uasivi duadua eda sa bera ni raica. Sa rauta meda gadreva meda na tiko vataga kei na Kalou ka sega ni mudu. Na Same oqo sa kauti keda yani ki na Joni 10: 1-18 eda sa raica e ra. II. Meda raica mada ga e so na vosa bibi ena Same oqo: 1. “sa sega na ka me yali vei au”na noda vakatara me liutaka noda bula nai Vakatawa, sa yalataka ni na vakarautaka na veika kece sara e rauti keda, ka da na sega ni na leqataka e dua na ka. Nai Vakatawa sa kila vakavinaka na vanua me vakauti keda kina, na vanua e tu kina na ‘madrai ni bula’ kakana, na wai tovure ki na bula tawa mudu , na wai ni bula; 2. Na ‘buca ni yaloyalo ni mate’ kei na veika rerevaki e vuqa: na vutu, na tauvi mate [ cancer, AIDS/HIV ka sega na kenai wali vakavuniwai], na rarawa e da sotava ena veisiga, na vakacalaka: na veileqa kece oqo sa vaka me da sa yacova nai otioti ni bula ka sai cavacava ni vei ka kece sara. Ena yasana kadua, sa tu kina nai Vakatawa… “au na sega ni rerevaka na ca ni kemuni sa tiko vata kei au” 3. Nai yaragi ni Vakatawa ni sipi: i). ‘scrip’ na noke lailai caka e na kuli ni manumanu ka tawa kina na kena kakana-madrai, vuanikau vakamamaca, olive kei na jisi; ii). ‘sling’- nai rabo, raica ga na Dauveilewai 20:16, sega na koli, ia sa vakayagataki nai rabo me maroroi ira na sipi me kua ni ra veisebayaki; iii). ‘staff’ titoko kau lekaleka, sukusukura na uluna mei yaragi. Me taqomaki ira na sipi kei koya mai na manumanu kila kei ira na daubutako sipi; iv). ‘Rod’ titoko ka ulu takelo vaka na bati ni siwa, me coroti ira kina na sipi era lako tani se lako sese mai nai qele. Sa vakayagataka nai Vakatawa na ucuna takelo me biuta sobu ena qele mera lako sivita se curuma na sipi ka rawa ni ra wiliki kina ena veiyakavi. v). sa veivolekati sara nai Vakatawa kei na sipi ka cavuti ira yadua ena yacadra [qai vakuri ni sa golevi na Joni 10:1-18; 3. “Lumuta na uluqu enai lumu” sa kenai vakarau me vakayacora nai taukei ni soqo vei ira yadua na sureti, era sa vulagi bibi kece sara. Nai lumu sa vakayagataki talega ena lumuti ni buli e dua na tui se bete ka veiceguvi kina na Kalou. 4. “Tepeli e matadra noqu meca” sa veisureti na Kalou ena kana magiti ka da vulagi dokai kina; 5. “ sa vuabale na mequ bilo” sa vakaraitaka na vakaikuritaki kei na vuabale ni veiqaravi se nona loloma [gace upon grace] ko koya e veisureti ena kana magiti; 5. “muri au na yalololoma…tikoga ena vale nei Jiova…sega ni mudu… sa dei tu na dina , dodonu kei na savasava ni Kalou nona loloma tawa mudu.
C. I Joni 3:16-24: I. Na 3:16-24. Na vunau levu taudua sai koya na noda lomana na Kalou ka lomani ira talega na wekada; oqo ena noda vakadinadinataka ena bula ni veisiga yadua; kevaka eda kaya nida lomana na Kalou ka sega ni vukea na wekada e dravudravua ka vakaloloma, sa sega vei keda na loloma ni Kalou. Na Yalo Tabu ga ena vakadeitaka vei keda kevaka sa dina na noda loloma! II. Sa dusia tikoga nai tovo se nai vakarau ni bula e sega ni cakacakataki ena mate, se na loloma sega na kena cakacaka e loloma ga sega ni vakavotukana. Ni kaya ko Jisu ni lomani vuravura, sa vakaraitaka ena cakacaka ni veivakabulai ka mate kina mai na kauveilatai. Sai koya dina ko ya na loloma dina ka sega ni “Au qai loloma yani ki Viti vei ira era leqa ena ualuvu, keimami sa masulaki ira tiko” Sega ni taucoko oya, ia nomu loloma vei ira na leqa ena ualuvu me vakau kina nai loloma ka da solia mai na vei ka e bini tu vei keda. Sa kenai kuri na noda masulaki ira.
D. Joni 10:11-18: I. Tikina 11-15 sa vakaraitaka ko Jisu na duidui ni Vakatawa ni Sipi Dina se yalo dina kei nai Vakatawa e sega ni Dina se sega ni yalo dina. 1. Nai vakatakilakila ni Vakatawa Dina/Vinaka sai koya e maroroi ira vinaka na sipi; ia kevaka e vakamatea na sipi e dua na manumanu kila [raica na Emosi 3:12] sa dei tu na lawa, [Lako Yani 22:13], ko ya me kauta mai nai vakatawa e dua na tiki ni sipi sa mate me kenai vakadinadina. Ko Tevita ea tukuna vei Saula ni a vakamatea e dua na laione kei na pera [I Samuela 17:34-36] ena nona a taqomaki ira na sipi. Sai tavi dokai ni Vakatawa me taqomaka na sipi, ka rawa vua me solia na nona bula ena vukudra na sipi. 2. Ia,’o koya nai Vakatawa sega ni Dina sa qarava ga na nonai tavi baleta ga ni saumi kina. Sa tekivutaka taudonu ni sa gone na nona cakacaka vakaivatatawa ka me taraicake kina na nona kilai ira ka lomani ira vinaka na sipi. 3. Sa vakayagataka talega ko Jisu nai yaloyalo ni cakacaka vakatisaipeli me vaka na sipi ena kedra maliwa na olifa [Maciu 10:16]. Nai Vakatawa sega ni Dina ena dro ga ka biuti ira na sipi baleta ni sa voli na nona cakacaka [Cakacaka 20:29]. 4. Na vakasama bibi meda raica: ko Jisu nai Vakatawa Dina/Vinaka: e rua na vosa Vakirisi e dau vakayagataki, ko ya na: ‘agathos’ kei na ‘kalos’: na agathos e kenai balebale ga na totoka ni bula e vakaraitaka, ia na ‘kalos’ sa kenai balebale na cakacaka maqosa, totolo, ka vinaka, ka kenai kuri na totoka ni bula e vakaraitaka. Ko Jisu e vakayagataka na vosa ‘kalos’ ka dusi Koya talega ni vaka ko ya na Nona bula, ea kaya “Koi au nai Vakatawa Vinaka.” II. Tikina 16: Sa dusia e vica na ka bibi: dua, sa matata ni vuravura oqo sa tu kina na veitawasei; eso era digitaki, eso era sega ni digitaki, eso era vutuniyau, ka so era dravudravua. Rua, Ko ira na Jiu era vakabauta ni sai ira ga sa digitaki; ia ko Jisu sa kaya eke, ni so tale era sa bera ni okati enai qele ni sipi mera kau talega mai [raica na Aisea 42:6;49:6;56:8]. Dina ga ni duidui na vakasama ena Maciu 10: 5-6, ia nai talanoa ni marama ni Kenani [Sairo-Fonisia] sa vakamasuti Jisu mera nanumi talega na kai matanitu tani [Maciu 15:24;Marika 7:24-30]. Eda sa raica na kenai vakadinadina ni sa nanumi ira na tani ko Jisu [Joni 4:40; Joni 8:39; Luke 17:18-19; Luke 10:37 Marika 16:15; Maciu 28:19]. III.Tikina 17-18: E dusia e tolu na vakasama bibi: Dua, Sa vakadindinataka ko Jisu ni Nona bula taucoko e bula ni talairawarawa Vua na Kalou; o Koya sa solia Vua nai tavi me mai qarava; sa qarava sara me yacova na mate. Sa titobu na veiwekani oqo; na veiwekani ga ni Tama kei na Luvena; Rua, Ko Jisu sa raici rau vata na mate ena Kauveilatai kei na lagilagi [glory] ka tarava yani. Sa sega sara ni vakatitiqataka na Nona mate, sa sega talega ni vakatitiqataka na Nona tucake tale mai na mate; Tolu, sa matata sara vei keda ni mate nei Jisu e sega ni vakasaurarataki kina, ia sa bolea ga me solia na Nona bula [voluntary]. Ena Maciu 26:53 sa digitaka me yaco ga na lewa ni Kalou, ka me kua ni tarovi; ena mata i Pailato, e sa ciqoma Nona sa na vakarau mate [Joni 19:10-11]. Sa matata sara ni ko Jisu e sega ni vinakata me maroroya Nona bula, ia sa solia ga, sa sega ni vakasuararataki Vua na kauveilatai, ia sa ciqoma ena vukumu kei na vukuqu, ALELUYA!
3. Na Sala ni Vuli Vola Tabu [Bible Study Methods], na sala ni vakadewataki ni vosa [exegesis]:A. Ni soli mai na lesoni se tikina mo wilika: wilika sara, oti qai wilika nai talanoa ni bera na lesoni, tarava nai talanoa ni oti na lesoni ko ya [context]. B. Tovolea mo kila toka nai naki ni kena volai nai vola ko ya; me vakataki Joni 20:30-31.C. Wilika tale na lesoni ka toqa na vosa kei na vakasama bibi e lauti iko? Qai raica sara na kenadui balebale? D. Ko raica rawa e dua na vakasama e buwawa ka sega ni macala vinaka, raica tale ka wilika na kena vakadewa vakavavalagi, kena e rawarawa? E. Raica tale na tikina enai Vola Tabu e rawa ni vakamacalataka na vakasama ko raica tiko, me vaka ena veivola tale eso enai Vola Tabu.Vakayagataka e so na taro ena vosa: A cava [what]? Gauna cava e volai kina se cavuti kina na vosa [when]? A cava na vuna [why]? Caka/yaco/rawa vaka evei [how]? F. Raica na “a” “b” “c” lalai enai Vola Tabu vakaidusidusi ka tukuna na vanua mo wilika tale me vakamatatataka na tikina ko wilika tiko; na references se foot/end notes. Indexes enai VT Vakavavalagi. G. Dikeva na vakayagataki ni gauna [tenses]: “Au a lako!” [past], “au sa lako!” [present] kei “au na lako! “ [future ]? I. Raica rawa e so na vakasama vou? [Goleva na veitikina ena lesoni ni kua? Se dua ga na tikina] J. Mo nanuma tiko ni ko wilika tiko e dua nai vola ka volai ena 2000 vakacaca na yabaki sa oti, mo vakasamataka na i tuvatuva ni vanua [geography], nai tovo ni bula, [culture and traditions], na veika e yaco ena gauna ko ya [history], kei nai vakarau ni nodra volavola [literature].K.Ia sa dei tu ni oqo na vosa ni Kalou, e vosa bula [Ipiriu 4:12]. Mo masulaka ka nuitaka na Kalou ena nomu vukei ni sereki ni vosa.L. Sa kena gauna oqo mo tovolea ke ko gadreva me toso cake tikoga na nomu kila na i Vola Tabu , mo tekivu vakavolia e so nai vola ka rawa me vukei iko. Eso nai Vola Tabu sa tu vata kei na kenai vakamacala [Commentary] se Dictionary of the Bible kei na nomu Dauwilika wasoma na Taro enai vola ni Sere vakaviti sa no kina na yavu ni noda vakabauta kei na cioloji ni lotu. M.Na kena i otioti mo qai taroga na taro: A cava e da vulica rawa mai nai talanoa oqo? Se A cava na kenai balebale vei au/kena yaga vei au ena noqu i tutu vakatamata, vakalotu vakarisito, etc, se cava na kenai balebale /yaga ki nai vavakoso? N.Kua ni rawai sara ena muria nai kalawa e soli yani enai vola baleta ni na tubu mai eso na vakasama e vakavotuya na Yalo Tabu, me golevi sara.
VEIKAUWAITAKI: A cava meda cakava me sureti kina ko ira era sega ni lewe ni lotu? E dua e da nanuma meda sikovi koya? A cava tale e rawa ni vakayacori?
Jovili kei Lisa Meo