text:
A4
Yaca ni Kalou ena iVolatabu VakaIperiu
Na yaca ni Kalou e vakatakilakilataki ena va na matuavosa vakaIperiu יהוה, e voleka ni basika vaka7,000 ena iVolatabu vakaIperiu. Na ilavelave qo e vakadewataka na va na matanivola qori me “Jiova.” E sega tale ni dua na yaca e basika vakalevu ena iVolatabu, na yaca ga qori. O ira na vola na iVolatabu era vakayagataka na itutu se ikacivi me vaka na “O koya e Kaukaua Duadua,” “O koya e Cecere Duadua,” kei na “Turaga,” nira tukuna tiko na Kalou, ia era vakayagataka na va na matuavosa vakaIperiu me yaca ni Kalou.
E dusimaki ira na dauvola iVolatabu na Kalou o Jiova mera vakayagataka na yacana. Kena ivakaraitaki, e uqeti Joeli me vola: “Era na bula o ira kece era masuta na yaca i Jiova.” (Joeli 2:32) E uqeta e dua na daunisame me vola: “Mera kila na tamata ni o kemuni, na yacamuni ga o Jiova, o kemuni ga oni Cecere Duadua e vuravura taucoko.” (Same 83:18) E rauta ni 700 na vanua e basika kina na yaca ni Kalou ena ivola na Same, na ivola ni serekali mera lagata ra qai cavuqaqataka na tamata ni Kalou. Na cava gona e yali kina na yaca ni Kalou ena levu na vakadewa ni iVolatabu? Na cava e vakayagataka kina na vakadewa qo na “Jiova”? Na cava na ibalebale ni yaca ni Kalou, Jiova?
Na cava e yali kina na yaca qo ena levu na vakadewa ni iVolatabu? Levu na vuna. Era nanuma eso ni sega ni bibi me dua na yaca me kilai kina na Kalou Kaukaua Duadua. Eso tale e uqeti ira na nodra ivakarau na Jiu me kua ni vakayagataki na yaca ni Kalou, era leqataka nira na beca. Eso tale era vakabauta ni sega ni dua e kila na icavucavuti donu ni yaca ni Kalou, e vinaka ga me vakayagataka na icavuti me vaka na “Turaga” se “Kalou.” Ia e sega ni donu na rai qori. Qo na vuna:
O ira na kaya ni sega ni bibi me dua na yaca ni Kalou Cecere Duadua, era sega ni via kila na ivakadinadina ni tiko na yaca ni Kalou ena ilavelave taumada ni nona Vosa, wili kina na ilavelave era maroroi tu mai ni bera na gauna vaKarisito. Me vaka sa tukuni oti, e vakarota na Kalou me biu na yacana ena nona Vosa ena rauta ni 7,000 na vanua. E macala ni vinakata meda kila da qai vakayagataka na yacana.
Era bokoca na yaca ni Kalou o ira na daunivakadewa nira doka na ivakarau vakaJiu, ia era lecava e dua na tikina bibi. Eso na vunivola Jiu era sega ni via cavuta na yaca ni Kalou, ia era sega ni bokoca mai na nodra ilavelave ni iVolatabu. Na ivolavivigi makawa e kune e Kumran, volekata na Waitui Mate, e tiko kina na yaca ni Kalou ena levu na vanua. Eso na daunivakadewa iVolatabu era vakatakila ni tiko na yaca ni Kalou ena ivola taumada nira sosomitaka ena icavuti “TURAGA” ena matanivola lelevu. Ia se tarogi tiko ga, Na cava era nanuma kina na daunivakadewa qo mera sosomitaka se bokoca na yaca ni Kalou mai na iVolatabu, nira vakadinata ni tiko vakavica vata na udolu na yaca qori ena iVolatabu? O cei e vakadonuya mera cakava na veisau qo? O ira ga mera sauma.
O ira na kaya me kua ni vakayagataki na yaca ni Kalou ni sega ni kilai na kena icavucavuti donu, era vakayagataka vakalevu na yaca i Jisu. Ia o ira na tisaipeli i Jisu ena imatai ni senitiuri e duidui na nodra cavuta na yacana ni vakatauvatani kei na ka era cavuta e levu na lotu vaKarisito ena gauna qo. O ira na lotu vaKarisito Jiu era na rairai cavuta na yaca i Jisu me Ye·shuʹa‛. Na “Karisito” e cavuti me Ma·shiʹach, se “Mesaia.” O ira na lotu vaKarisito vosa vaKirisi era kacivi koya I·e·sousʹ Khri·stosʹ, o ira na lotu vaKarisito vosa vakaLatina era kaya Ieʹsus Chriʹstus. Ena veiuqeti ni Kalou e volai na yacana ena ivakadewa vaKirisi, e dusia qori nira muria vakayalomatua na lotu vaKarisito ena imatai ni senitiuri me vakayagataki na yaca e kilai levu ena nodra vosa. Ena vakasama vata qori e nanuma kina na Komiti ni Vakadewa iVolatabu na Vuravura Vou me vakayagataki na “Jiova,” dina ni sega ni tautauvata kei na kena icavucavuti ena vosa vakaIperiu makawa.
Na cava e vakayagataka kina na “Jiova” na Vakadewa ni Vuravura Vou? Ena vosa vavalagi, na va na matuavosa e volai kina na yaca ni Kalou (יהוה) e vakadewataki vakadodonu me YHWH. Me vaka ga na ivakarau ni kena volai na vosa vakaIperiu makawa, na va na matuavosa e volai kina na yaca ni Kalou e sega ni tiko na kena votu. Ni vakayagataki e veisiga na vosa vakaIperiu makawa, era biuta na votu veiganiti o ira na dauwiliwili.
Ni oti e duanaudolu na yabaki na kena volai na iVolatabu vakaIperiu, era bulia na dauvakadidike Jiu e dua na ivakarau ni icavucavuti se ivakatakilakila, me dusia na votu cava me vakayagataki ni wiliki na vosa vakaIperiu. Ia ena gauna oya, era vakabauta e levu na Jiu ni cala na kena cavuti vakadomoilevu na yaca ni Kalou, ra mani vakayagataka eso tale na icavuti. O koya gona, e kena irairai ni gauna era lavetaka kina na yaca ni Kalou ena va na matuavosa vakaIperiu, era biuta vata na votu ni so tale na icavuti kei na va na matuavosa ni yaca ni Kalou. Ia e sega ni yaga na ivolavivigi e tiko kina na votu qori me kilai kina na kena icavucavuti taumada ena vosa vakaIperiu. Eso era nanuma me cavuti me “Yahweh,” eso tale e duidui na ka era tukuna. E dua na ivolavivigi ni Waitui Mate e tiko kina e dua na wase ni Vunau ni Soro ena vosa vaKirisi e vakadewataka na yaca ni Kalou me Iao. Era vakatututaka tale ga na dauvolaivola makawa vaKirisi na icavucavuti Iae, I·a·beʹ, kei na I·a·ou·eʹ. Ia meda kua ni usuraka ga na noda rai. Eda sega sara ga ni kila na icavucavuti vakaIperiu ni yaca ni Kalou era vakayagataka na dauveiqaravi ni Kalou ena gauna makawa. (Vakatekivu 13:4; Lako Yani 3:15) Na ka ga eda kila ni vakayagataka wasoma na Kalou na yacana ni veivosaki kei ira nona tamata, nira kacivi koya ena yacana, era vakayagataka tale ga vakalevu nira veivosaki.—Lako Yani 6:2; 1 Tui 8:23; Same 99:9.
Na cava gona e vakayagataka kina na vakadewa qo na yaca “Jiova”? Ni sa vakayagataki dede tu mai ena vosa vavalagi.
Na imatai ni gauna e basika kina na yaca ni Kalou ena iVolatabu vavalagi oya ena 1530 ena vakadewa ni Penitatuki, e vakadewataka o William Tyndale. E vakayagataka o koya na “Iehouah.” Toso na gauna, e veisau na vosa vakavalagi, e vakavoutaki na volai ni yaca ni Kalou. Me kena ivakaraitaki, ena 1612 e vakayagataka o Henry Ainsworth na “Iehovah” ni vakadewataka na ivola na Same. Ena 1639, ni vakavoutaki qai tabaki na nona vakadewa kei na Penitatuki, sa vakayagataki na “Jehovah.” Ena 1901 era vakayagataka na daunivakadewa iVolatabu ena American Standard Version na yaca “Jehovah” ni basika kina na yaca ni Kalou ena ivola vakaIperiu.
E vakamacalataka na dauvakadidike dokai ni iVolatabu o Joseph Bryant Rotherham, na vuna e vakayagataka kina na “Jehovah” sega ni “Yahweh” ena nona ivola na Studies in the Psalms ena 1911, e kaya ni vinakata me vakayagataka na “yaca era kila raraba (era taleitaka tale ga) na lewenivanua era dau wili iVolatabu.” E tautauvata tale ga na ka e tukuna na dauvakadidike o A. F. Kirkpatrick ena 1930, me baleta na vakayagataki ni “Jehovah.” E kaya: “Era veiletitaka o ira na vulica na lawa ni vosa ni gauna qo ni dodonu me wiliki me Yahveh se Yahaveh; ia na JEHOVAH e rairai vu ena vosa vakavalagi, e sega ni bibi na kena cavuti donu, e bibi ga me kilai ni qo e Yaca Dina, e sega ni dua na icavuti wale me vaka na ‘Turaga.’”
Na cava na ibalebale ni yaca Jiova? Ena vosa vakaIperiu, na yaca Jiova e yavutaki ena vu e kena ibalebale “me yaco,” era vakabauta e levu na dauvakadidike ni vakadewataka vinaka na vu vakaIperiu e vakaikuritaki. E nanuma kina na Komiti ni Vakadewa iVolatabu na Vuravura Vou ni yaca ni Kalou e kena ibalebale “O Koya e Vakavuna me Yaco.” E duidui nodra rai na dauvakadidike, eda na sega gona ni usuraka noda rai ena kena ibalebale. Ia e veiganiti na ibalebale qo kei na itavi nei Jiova ni bulia na ka kece qai dau vakayacora na nona inaki. E bulia na lomalagi, na vuravura kei na ibulibuli vuku, ia se mani cava e yaco e raica me vakayacori ga na nona lewa kei na nona inaki.
O koya gona, na ibalebale ni yaca Jiova e sega ni yalani ga ena vu veiwekani e laurai ena Lako Yani 3:14, e tukuni kina: “Au na Cakava na ka ga au Vinakata” se “Au na Vakayacora na ka ga au Via Vakayacora.” Ia na malanivosa qori e sega ni vakaibalebaletaka taucoko na yaca ni Kalou. E vakatakila ga e dua na itovo ni Kalou, e vakaraitaka ni rawa ni vakayacora o koya na nona inaki ena ituvaki cava ga e basika. E okati gona ena vakasama qo ena yaca Jiova, ia e sega ni yalani ga ena ka e vinakata me cakava. E okati tale ga kina na ka e vinakata me yaco ena veika e bulia kei na vakayacori ni nona inaki.


c: text/html

text:
LESONI 1
Me Laulau na iKau ni Vosa
Cakacaka 17:22
IVAKAMACALA LEKALEKA: Me veiuqeti na ikau ni nomu ivakamacala, kila vinaka na ulutaga, kei na vuna era na taleitaka kina na vakarorogo.
KENA ICAKACAKA:
Me veiuqeti. Digia e dua na taro, ivakamacala, na irogo se itukutuku era na taleitaka na vakarorogo.
Kila na tikina bibi. Vakadeitaka me matata vei ira na vakarorogo na ikau ni ulutaga o vosa kina, kei na kena inaki.
Vakaraitaka na vuna e bibi kina. Veisautaka na ka o tukuna me ganiti ira na vakarorogo. Me matata vei ira na sala era rawa ni vakayagataka kina.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 14 Ena dua tale na Siga ni Vakacecegu ni curu ina nona vale e dua na nodra iliuliu na Farisi me kana, era sa qai wanonovi koya matua.2 E dua na tagane e toka e liu vua, e vuvuce tu na yagona.3 Mani tarogi ira na kila vinaka na Lawa kei ira na Farisi o Jisu: “E tara na veivakabulai ena Siga ni Vakacecegu se sega?”+4 Sega ni dua e vosa. E tara na tagane ya o Jisu, e vakabulai koya qai tukuna vua me lako.5 Mani kaya vei ira: “O cei vei kemuni, ke lutu na luvena tagane se bulumakau ina toevu+ ena Siga ni Vakacecegu me sega ni dreta mai vakatotolo?”+6 Era sega ni sauma rawa nona taro.7 Ni raica nodra digitaka tiko na sureti na idabedabe e cake,+ e tukuna sara vei ira e dua na vosa vakatautauvata. E kaya:8 “Ni dua e sureti iko ena kana magiti ni vakamau, kua ni lai dabe ena vanua dokai.+ De muri mai e dua tale e sureti e dokai cake vei iko.9 Ena qai lako mai o koya e sureti kemudrau qai kaya vei iko, ‘Me toka i keri o koya qo.’ O na qai lako ena madua ni o sa na lai tiko sara mai ra.10 Ia ni o sureti, mo dabe sara mai ra. Ni lako mai o koya e sureti iko ena qai kaya, ‘Noqu itau, lako sara i cake.’ O na qai dokai e matadra kece na sureti.+11 Ni o koya e vakacerecerei koya ena vakamalumalumutaki, o koya e vakamalumalumutaki koya ena vakacerecerei.”+12 Sa qai vosa vua na tagane a sureti koya: “Ni o vakarautaka na ivakasigalevu se ivakayakavi, kua ni kacivi ira nomu itokani, se tacimu, se wekamu, se o ira na vutuniyau oni veitikivi. De ra qai sureti iko tale ena dua na gauna mera sauma kina na nomu veisureti.13 Ia ni o vakarautaka na magiti, sureti ira na dravudravua, na lokiloki, na gera, kei na mataboko.+14 O na marau ni sega vei ira na ka mera sauma vei iko. O na qai saumi nira sa vakaturi+ na yalododonu.”15 Ni rogoca qo e dua vei ira na sureti, e qai kaya vua: “E marau o koya ena kana* ena Matanitu ni Kalou.”16 E kaya vua o Jisu: “E vakarautaka e dua na magiti levu e dua na turaga,+ qai sureta e levu mera lai vakayagataka.17 Ni sa gauna ni vakayakavi, e qai tala nona dauveiqaravi me lai tukuna vei ira na sureti, ‘Ni lako mai, sa vakarau tu na ka kece.’18 Ia era vakaiulubale kece.+ E kaya vua na kena imatai, ‘Au se qai volia ga e dua na were, meu se lai raica mada, au kerea meu vosoti.’19 E kaya e dua tale, ‘Au volia e tini na bulumakau, au na via lai raica mada, au kerea meu vosoti.’+20 E kaya tale e dua, ‘Au se qai vakawati ga, au na sega kina ni rawa yani.’21 Mani lako na dauveiqaravi me lai vakasavuya na itukutuku vua na nona turaga. Dua na ka nona cudru na itaukeinivale, mani kaya vua na nona dauveiqaravi, ‘Lako yani vakatotolo ina tolonisala lelevu kei na tolonisala lalai ena koro, mo kauti ira mai na dravudravua, na lokiloki, na mataboko, kei na gera.’22 Sega ni dede sa mai kaya na dauveiqaravi, ‘Noqu turaga, sa vakayacori na nomuni ivakaro, ia e se lala ga na vale.’23 E qai kaya na turaga vua na dauveiqaravi, ‘Lako yani ina gaunisala lelevu kei na sala lalai, uqeti ira mera lako mai, me tawa vinaka sara noqu vale.+24 Au kaya vei kemudou, e sega ni dua vei ira na sureti e liu ena tovolea na ivakayakavi+ au vakarautaka.’”25 Era tomani koya tiko ena ilakolako e dua na ilala levu, mani vuki qai kaya vei ira:26 “Ke lako mai vei au e dua qai sega ni cati* tamana, tinana, watina, luvena, tacina, ganena, se nona bula sara mada ga,+ ena sega ni rawa ni noqu tisaipeli.+27 O koya e sega ni colata nona kaunirarawa* me muri au, e sega ni rawa ni noqu tisaipeli.+28 Me kena ivakaraitaki, o cei vei kemuni e via tara e dua na valececere ena sega ni dabe mada me cakacakataka na kena isau, me raica se sa veirauti me vakaotia kina se sega?29 De lakolako ena viria oti ga na kena yavu sa na sega tale ni vakaotia rawa, era na qai dredrevaki koya kece na vakararai tu,30 nira kaya, ‘O ka qo e tekivu tara vale ga qai sega ni vakaotia rawa.’31 Se tui cava ena tayabe yani ina buca ni ivalu me sega ni dabe mada me veivosakitaka, ena vala rawa na 10,000 na nona sotia kei na 20,000 na sotia e kauta mai na kena meca?32 Ke sega ni rawata, ena tala yani nona mata ni se yawa mai na kena meca qori, me rawa nira veivakameautaki.33 Ena vakatale ga kina o kemudou, ena sega ni rawa ni noqu tisaipeli+ o koya e sega ni vakanadakuya nona iyau kece.34 “E vinaka dina na masima, ia ke yali na kena tuituina, ena qai vakatuituinataki tale ena cava?+35 E sega mada ga ni yaga ina qele se maniwa. Sa na kolotaki ga i tuba. Me rogoca o koya e vakadaligana, me rogoca sara.”+


text:
Vakatutu ni Veivosaki
●○○ IMATAI NI VEISIKO
Taro: E vukei ira vakacava na veiwatini na iVolatabu?
Tikinivolatabu: Kol 3:12
Vakatutu: E vukei ira vakacava na itubutubu na iVolatabu?
○●○ IMATAI NI VEISIKOVI LESU
Taro: E vukei ira vakacava na itubutubu na iVolatabu?
Tikinivolatabu: Kol 3:21
Vakatutu: E vukei ira vakacava na itabagone na iVolatabu?
○○● IKARUA NI VEISIKOVI LESU
Taro: E vukei ira vakacava na itabagone na iVolatabu?
Tikinivolatabu: Vvb 2:11
Vakatutu: Na cava e dau yaga tu ga kina na ivakasala ena iVolatabu?


text:
Kakumea
Na kakumea e dua sa iyaya ya, ni sa vakarautaki na nona, itautauri, se qavokavoka, e vakaraitaka na irairai ilakolako, ka liutaka vakavinaka na livaliva kei na katakata.
Ena kemisitiri, e rua na ka ena sega ni rawa me dua madu metali — arsenic kaukaua kei na antimony — era sa dau kilai tu ga me vaka na metalloid ena vuku ni nodra kemisitiri.
Kakumea, me vaka wainimate na kena gacagaca, lewena e na 25% ni pist ni vuravura ka ra sa tiko ena vuqa na ituvaki ni bula ena gauna oqo. Na kaukauwa kei na vakacokotaki ni so na kakumea e sa vakavuna na kena vakayagataki wasoma, me kena ivakaraitaki, na tara ni vale kei na wavu, ka vakakina na lori levu, vuvale vakayayarataka, iyaya, paipo, kei salasitima ni rara. E dau vakayagataki taumada na vakamareqeti kakumea me baleta na ilavo, ia ena gauna oqo, sa dau soli na ilavo ni kakumea ena gauna oqo e rauta ni 23 tiki ni wainimate.


text: 24 Ia ena imatai ni siga ni macawa, eratou sou ina ibulubulu,* eratou kauta na isaluaki eratou a vakarautaka tu.+2 Eratou raica sara ni sa vaqiqici tani na vatu mai na ibulubulu,*+3 ni ratou curu i loma eratou sega ni raica na yago ni Turaga o Jisu.+4 Ni ratou se veilecayaki tu ga va ya, rau sa duri tu e yasadratou e rua na tagane erau vakaisulu ena isulu ramase.5 Eratou domobula na yalewa, eratou cuva tu ga, rau qai kaya na tagane: “Cava dou vaqarai koya kina e bula tiko ena kedra maliwa na mate?+6 Sa yali eke o koya, sa vakaturi. Dou vakananuma na nona vosa vei kemudou ni se tiko mai Kalili,7 e kaya ni dodonu me soli na Luve ni tamata vei ira na tamata ivalavala ca qai vakamatei koya ena kau, ia ena tucake tale ena ikatolu ni siga.”+8 Eratou sa qai nanuma na ka e tukuna,+9 eratou biuta na ibulubulu* qai lai tukuna na ka kece qo vei ratou na le Tinikadua kei ira na vo ni tisaipeli.+10 Qo o Meri e vakatokai tale ga me o Makitala, o Joana, kei Meri na tinai Jemesa. Era lai tukutuku tale ga vei ratou na yapositolo na vo ni yalewa era lako vata yani.11 E vaka ga na itukutuku wale vei ira, ratou sega kina ni vakabauti ratou na yalewa.12 E tucake o Pita qai cici ina ibulubulu.* Ni iro i loma e raica ga na isulu lineni. Mani lesu ni vakasamataka tiko na ka e sa yaco.13 Ena siga vata ya erau lako tiko e rua na tisaipeli i Emeo, e dua na koro e rauta ni tinikadua na maile mai Jerusalemi,14 rau qai veitalanoataka tiko na ka kece e yaco.15 Ni rau veivosakitaka voli na veika qo, e lako voleka yani vei rau o Jisu qai tomani rau,16 ia e tarovi na matadrau me rau kua ni kilai koya.+17 E kaya vei rau: “Cava drau veivosakitaka tiko ni drau taubale voli?” Erau mani tu vakadua ena matararawa.18 E kaya vua o Kaliopasa: “Kena irairai ni o iko duadua ga o sega ni kila na veika e yaco tiko e Jerusalemi ena gauna qo.”19 E tarogi rau: “Na cava ya?” Erau kaya vua: “Na veika e baleti Jisu na kai Nasareci,+ na parofita e veivakurabuitaki nona cakacaka kei na nona vosa ena mata ni Kalou kei na tamata kece ga,+20 kei na nodra soli koya na neimami iliuliu ni bete kei ira na veiliutaki me totogimate+ ra qai vakoti koya ena kau.21 Ia keimami a nuitaka ni na vakabulai Isireli o koya.+ Io, qai kena ikuri sa oti qo e tolu na siga na yaco ni ka kece ya.22 Era vakidroataki keimami eso na neimami yalewa ni ratou lako vakamataka ina ibulubulu.*+23 Ni ratou sega ni raica na yagona, eratou kaya ni ratou raica na agilosi qai tukuna vei ratou ni sa bula tale o koya.24 Eso vei keimami era lako sara ina ibulubulu*+ ra qai raica na ka vata ga ya, me vaka ga na ka eratou mai tukuna na yalewa, ia eratou sega ni raici koya.”25 E qai kaya vei rau: “Drau sa sesewa qai berabera nomudrau vakabauta na ka kece era tukuna na parofita!26 Vakacava e sega ni dodonu me sotava na Karisito na veika rarawa qo+ me qai taura nona itutu lagilagi?”+27 Sa qai vakamacalataka vei rau na ka me baleti koya e volai tu ena iVolatabu kece me tekivu mai na ivola i Mosese kei na nodra ivola na Parofita.+28 Ni ratou sa volekata yani na koro erau lako tiko kina, e toso tiko ga o Jisu me vakaraitaka ni na sega ni cegu.29 Ia erau tarovi koya, rau kaya: “Ni tiko ga kei keirau, sa yakavi mai, sa voleka ni dromu na siga.” E mani gole vata kei rau.30 Ni ratou sa kana, e taura na madrai, vakavinavinakataka, tikitikica, qai solia vei rau.+31 E widri sara ga na matadrau ni rau sa qai kilai koya, ia e qai yali ena kedrau maliwa.+32 Erau sa qai kaya: “E uqeta sara ga na lomadaru na nona vosa tiko vei kedaru e gaunisala, ni sereka voli* na iVolatabu, se vakacava?”33 Erau tucake ena gauna vata ya me rau lesu i Jerusalemi, rau raici ratou na le Tinikadua kei na so tale na tisaipeli nira soqo vata tiko,34 era kaya: “Sa vakaturi dina na Turaga, a vakaraitaki koya vei Saimoni!”+35 Rau sa qai vakamacalataka na veika a yaco e gaunisala kei na nodrau kilai koya ena nona tikitikica na madrai.+36 Nira se veivosakitaka tiko ga na ka kece ya sa qai lako yani o Jisu qai kaya vei ira: “Me nomuni mada ga na vakacegu.”+37 Ia ena levu ni nodra domobula kei na rere, era nanuma ga nira raica e dua na yalo.38 E qai kaya vei ira: “Na cava oni taqayataka? Na cava e vakatitiqa kina na lomamuni?39 Ni raica na ligaqu kei na yavaqu, o yau ga qo. Ni tarai au mada moni raica ni sega ni vakalewe se vakasuina na yalo me vaka oni raica vei au.”40 Ni tukuna tiko ya e qai vakaraitaka vei ira na ligana kei na yavana.41 Ia nira se sega tiko ga ni vakabauta ena levu ni nodra marau kei na lomatarotaro, e qai kaya vei ira: “E tiko qori e dua na ka me laukana?”42 Era solia vua e dua na tiki ni ika tavu,43 e taura qai kania nira rai kece tu.44 E qai tukuna vei ira: “Qo na ka au dau tukuna niu se tiko vata voli kei kemuni,+ ni dodonu mera vakayacori na ka kece e baleti au e volai ena Lawa e vola o Mosese, nodra ivola na Parofita, kei na Same.”+45 Mani dolava na nodra vakasama mera kila na ibalebale ni iVolatabu,+46 e kaya vei ira: “Qo na ka e volai: ni na vakararawataki na Karisito, ena qai vakaturi tale mai na mate ena ikatolu ni siga,+47 ena vunautaki ina matanitu kece+ na veivutuni me vosoti kina na ivalavala ca+ ena yacana—me tekivu mai Jerusalemi.+48 Mo dou na vakadinadinataka yani na ka kece qo.+49 Raica! Au sa tala vei kemudou na ka e yalataka o Tamaqu. Ia o kemudou, mo dou tiko ga ena koro mo dou vakasulumi mada ena kaukaua mai cake.”+50 E qai kauti ratou yani me yaco sara i Pecani, e laveta na ligana qai vosa vakalougatataki ratou.51 Ni se vosa vakalougatataki ratou tiko ga, sa biubiu mai na kedratou maliwa qai kau cake i lomalagi.+52 Eratou cuva vua. Dua na ka nodratou marau ni ratou sa lesu i Jerusalemi.+53 Eratou dau tiko ena valenisoro, eratou vakacaucautaka tiko ga na Kalou.+


text:
E Tu e Veivanua na Kalou?
Me Download
Kena iSau Vakaivolatabu
Sega. Na lomalagi e nona itikotiko na Kalou. Dikeva na veitikinivolatabu qo:
E kaya o Tui Solomoni ena nona qaqanimasu: ‘Moni rogoca mada ga mai lomalagi ena nomuni itikotiko.’—1 Tui 8:43.
E vakavulici ira nona tisaipeli o Jisu Karisito mera masu vua na “Tamadra mai lomalagi.”—Maciu 6:9.
Ni oti nona vakaturi o Jisu, “e sa tiko mai lomalagi ena gauna qo me rairai ena mata ni Kalou.”—Iperiu 9:24.
E matata mai na veitikinivolatabu qori ni Kalou o Jiova e dua dina na kabula. Laurai tale ga kina ni dua ga na vanua e tiko kina, qori mai lomalagi. E sega ni tiko e veivanua na Kalou.


text:
Lululu ni veitalatala
Vakarau meu sa na lako
Kina vanua au sega ni tadra
Meu na laki tiko kina
Na yaloqu sa veilecayaki
Au tatadra kina
E na gauna lekaleka ga oqo
Daru lululu kina
Ko sa lako kua ga ni vakamoce mai
De mai kavoro kina na utoqu e na siga e dai
Sa maoce Filimena sa moce
Noqui tatau mo na laki taukena
23. VUQA NA VEIVOROSI (Senidawadawa)
Vuqa na veirosi au sotava
Reki wale kina na yaloqu
Sai iko na noqu digitaki
Mo mai rakini ni nodaru vale domoni
Chrs
Au solia kece tu oqo vei iko
Na ki ni noqu bula
Mo dolava na utoqu buna
Mo raici
Kemui taba au sa dregata tu kina
Sobo daulomani lesu mai
Sai Bua na vanua au mateca
Dau tatadra taka voli meu raica
Na matamu Salome au diva
Digitaki mo mai Rosi ni utoqu
Repeat Chrs


text:
Mo ni meke tale mada vei au
Ni’u mateca na malumu ni tolomu
Vakasuka dredredre au diva
Tolomuni lei lewa e kamica
Vinaka vakalevu lei marama
Kua ni tagi se ko vakaraitaka
Na siliva na koula se varasa
Ko kila vei au au yadra
Mo ni meke yagilosi
E rui totoka vakaoti
Na malumu ni tolomu
Dravia ni balumu
Ka mai vorovorolaki au
Vosota noqu vakanananu
Lei lewa se cava sa lomamu
Au bolea na I sele matau nei tamamu
Me’u mate ga e na ligamu I matau
Au bolea na I sele matau nei tamamu
Me’u mate ga e na ligamu I matau


text:
Basikeli
Na basikeli, e vakatoka talega e dua na ivakarau ni bula se basikeli, e dua na motoka vakanukilia se tabana vakacici-vakanukilia, sega ni rawa-ka me caka ena dua na yasana, me dua na kena e rua na qiqi. Na Rider ni basikeli e vakatokai me cyclist, se bicyclist.
Na ivakarau taumada kei na configuration ni dua na ivakarau ni bula dodonu se "na basikeli ni veitaqomaki", sa veisau vakalailai mai na imatai ni sinucodo ni itaube ka a tauyavutaki ena loma ni 1885. Ia, e vuqa na veika matailalai era sa vakavinakataki sara, vakabibi mai na Lesumai ni iyaya kei na ituvatuva ni komipiuta ena kompiuta. Oqo e vakatarai kina e dua na veivakamatabokotaki ni inaki ituvaki me baleta e vuqa na mataqali vodo.


text: 2 Oya na vuna meda vakasamataka kina vakabibi na ka eda rogoca,+ meda kua vakadua kina ni ciri tani.+2 Ke dei na vosa era tukuna na agilosi,+ ena saumi tale ga na cala kece kei na talaidredre kece me salavata kei na lewadodonu,+3 eda na dro bula vakacava ke da vakawalena na veivakabulai levu?+ Ni a tekivu vunautaka na noda Turaga+ ra qai vakadinadinataka vei keda o ira na rogoci koya,4 e tokoni ira tale ga na Kalou ena ivakatakilakila, ena cakamana, ena cakacaka veivakurabuitaki,+ kei na nona vota na isolisoli ni yalo tabu me vaka na nona inaki.+5 A sega ni lesi ira na agilosi mera lewa na vuravura e se bera mai,+ o koya eda tukuna tiko.6 Ia e vola e dua na ivakadinadina: “Na cava mada na tamata moni nanumi koya tiko kina, se na luve ni tamata moni kauaitaki koya kina?+7 Oni vakarautaki koya me lailai mada vei ira na agilosi, oni vakaisalataki koya ena lagilagi kei na vakarokoroko, oni qai lesi koya me lewa na cakacaka ni ligamuni.8 Oni vakamalumalumutaka na ka kece e ruku ni yavana.”+ Ni vakamalumalumutaki vua na ka kece,+ e sega ni vakavoca na Kalou e dua na ka me sega ni vakamalumalumutaki vua.+ E dina nida se sega ni raica ena gauna qo na vakamalumalumutaki ni ka kece vua.+9 Ia eda raici Jisu o koya e vakarautaki me lailai toka mada vei ira na agilosi,+ ni vakaisalataki ena lagilagi kei na vakarokoroko ena vuku ni nona vakamatei.+ E mate ena vukuda na tamata kece ena levu ni loloma soli wale ni Kalou.+10 Na ka kece e buli e vakalagilagi kina na Kalou, e vakatau tale ga vua na nodra bula. O koya gona, me rawa ni vakalagilagi e levu na luvena,+ e ganiti koya me vakataucokotaka na iLiuliu Levu era vakabulai kina,+ ena nona vakararawataki.+11 Ni o koya e veivakasavasavataki kei ira na vakasavasavataki+ e dua ga na Tamadra,+ e sega kina ni madua me kacivi ira taciqu,+12 me vaka e kaya: “Au na tukuna na yacamuni vei ira na taciqu, au na vakacaucautaki kemuni ena sere ena loma ni ivavakoso.”+13 E kaya tale ga: “Au na vakararavi vua.”+ E kaya tale: “Raica! O yau kei ira na gone e solia vei au o Jiova.”*+14 O koya gona, nira vakalewe ra qai vakadra “na gone,” e sa mai vakalewe e vakadra tale ga o koya.+ Ni mate e vakawabokotaki kina na Tevoro,+ o koya e vakavuna na mate,+15 me sereki ira kece kina era vakabobulataki tu ena rerevaki ni mate ena nodra bula taucoko.+16 E sega ni lako mai me vukei ira na agilosi, me vukei ira ga na kawa i Eparama.+17 O koya gona, e dodonu me vakataki ira “na tacina” ena ka kece,+ me dua kina na bete levu e yalololoma qai yalodina ena ka kece e vauca na nona qaravi na Kalou, me cabora na isoro ni veiyaloni*+ me bokoci kina na nodra ivalavala ca na tamata.+18 Me vaka ni vosota sara ga o koya ena gauna e vakatovolei kina,+ e rawa ni vukei ira eso tale nira vakatovolei.+


text:
Perversion
- 'Ia kevaka sa moce vata kei na tagane e dua na tagane me vaka sa moce vata kei na yalewa, e rau sa kitaka ruarua na ka vakasisila: E rau na vakamatei vakaidina; sa baleti rau ga na nodrau mate. Vunau Ni Soro 20:13
- Na nona cudru na Kalou sa vakatakilai mai lomalagi, me baleti ira na tamata sega ni savasava kei ira na sega ni dodonu, Era sa kila vinaka sara tu ga na dina ni Kalou, ni sa vakaraitaka oti vei ira na Kalou. Ena sega ni dua na nodra i ulubale, ni Kalou sa vakaraitaka na Nona i valavala mai nai vakatekivu, ena veika e bulia kei na Nona kaukauwa va Kalou ena veika bula e raici rawa. O ira oqo era sa kila oti tu na Kalou, ka ra sega ni bau via vakarokorokotaki Koya me vaka ni sa Kalou, era sega ni via vakavinavinaka, na nodra vakasama era vakanananutaka tu ga na veika dukadukali, ka sa yaco kina me vakabutobutotaki ka lialia na nanuma ni lomadra. Era via vakaraitaka tiko ni ra tamata vuku, sa qai tukuni ira tikoga mai na levu ni nodra lialia, Ena nodra vakaisosomitaka na qaravi ni Kalou bula, ena nodra kauta mai na vatu kei na kau, me ra bulia kina na manumanu vuka, na manumanu yava i va, na manumanu qasi voli, kei na i vakatakarakara ni tamata. O koya oqo, na Kalou sa qai solia vei ira na yalo, me ra sega ni kila na vinaka kei na ca kei na nodra sa cakava ga na dodomo ca ni yalodra, me vaka na ka era sa vinakata, Era veisautaka na dina ni Kalou mai na ka lasulasu, era cuva ka qarava na ka sa buli, ka sa sega ni o Koya na Dauveibuli, o Koya sa dodonu me vakalagilagi ka sega ni mudu. Emeni. Oqori na vuna, sa solia ga kina vei ira na Kalou, me ra sa cakava na veika vakasisila me vaka nodra gagadre. O ira na kena yalewa era sa domona tale na yalewa ka sega ni tagane. O ira talega na tagane era sa besetaka na yalewa, era sa qai domona tale na tagane, me ra sa veiwatini ga vakatagane, o koya oqo sa saumi kina vei ira nai sau dodonu ni nodra i valavala. Ia kevaka me ra sega ni via vakarokorokotaka tikoga na Kalou, na Kalou ena solia vei ira na vakasama cala, me ra cakava kina na veibasai ni bula vakatamata. Roma 1:18-28
- Dou sega tiko beka ni kila o ira kece na sega ni yalododonu, era na sega ni rawata na matanitu ni Kalou? Dou kakua ni vakalialiai kemudou: O ira sa tiko vata ni se bera na vakawati, o ira na dauqaravi matakau, o ira na veibutakoci (dauyalewa, dautagane) o ira na veiwatini vakatagane kei na veiwatini vakayalewa, o ira na veilasami ga vakatagane, O ira na daubutako, o ira na daukocokoco, o ira na daumateni kei ira na dau veivakasewasewani, o ira sa vaka oqo, era na sega ni rawata na matanitu ni Kalou. Na nomudou bula e vaka tu o ya e liu. Ia oqo dou sa vakasavasavataki ka vakavoui mai, ia dou sa qai vakadonui ena vuku ni yaca i Jisu na noda turaga kei na Yalo Tabu ni Kalou. 1 Koronica 6:9-11
- Mo dou luvata tani, nai valavala ni tamata makawa kei na kena gagadre ca taucoko, e kauta mai vei kemudou na lutu sobu, Ia mo dou vakavouia tiko na nomudou vakasama, ka mo dou qai vakaisulu tiko me vaka na tamata vou ni Kalou, ena yalododonu kei na savasava. Efeso 4:22-24
- Ia na dauyalewa kei na dautagane kei na ka kecega sa sega ni vakalou kei na kocokoco, me kakua ni cavuti ena kemudou maliwa, ni sa sega ni kilikili me vaka kina vei kemudou na tamata lotu; Efeso 5:3
- Sa ka vakarokorokotaki na bula vakawati vei keda kecega, kei nai davodavo e sega ni vakadukadukalitaki; na Kalou, ena lewai ira vakadodonu na dauyalewa kei na dauveibutakoci. Iperiu 13:4


text: 44 “Ia qo mo vakarorogo Jekope na noqu dauveiqaravi,O iko tale ga Isireli au digitaka.+2 Qo na ka e kaya o Jiova,Na Dauveibuli e buli iko,+E vukei iko mai na katonigone:*‘Kua ni rere Jekope na noqu dauveiqaravi,+Kei iko Jesuruni*+ au digitaka.3 Niu na sova na wai vua e karamaca,+Kei na uciwai drodro ena qele mamaca.Au na sova na yaloqu vua na luvemu,+Kei na noqu veivakalougatataki vei ira na nomu kawa.4 Era na tubu me vaka na co drokadroka,+Me vaka na veipopila ena bati ni uciwai.5 Ena kaya e dua: “Au nei Jiova.”+E dua tale ena vakatokai koya ena yaca i JekopeE duatani tale ena vola e ligana: “E nei Jiova.”Ena vakatokai ena yaca i Isireli.’6 Qo na ka e tukuna o Jiova,Na Tui Isireli,+ o koya tale ga e voli koya lesu,+ o Jiova ni lewe vuqa:*‘O yau na kena imatai kei na kena iotioti.+E sega ni dua tale na Kalou, o yau ga.+7 O cei e tautauvata kei au?+Me kacivaka, me tukuna, me vakadinadinataka vei au!+Mai na gauna au lesi ira kina na tamata e liu,Mera tukuna na ka ena yacoKei na ka se bera ni yaco.8 Moni kua ni rere,Moni kua ni taqaya.+Au a sega ni tukuna yadua vei kemuni e liu se vakaraitaka?O kemuni na noqu ivakadinadina.+E dua tale na Kalou, se o yau ga?Sega, e sega ni dua tale na Uluvatu,+ au sega ni kila e dua.’”9 O ira kece na ceuta na ivakatakarakara e sega na kedra yaga,E tawayaga na nodra ka vakamareqeti.+Era vakadinadinataki ira vakataki ira, era* sega ni rai se kila e dua na ka,+Ia o ira na bulia mera madua.+10 O cei e bulia na kalou se cakava na matakau kaukameaE sega na kena yaga?+11 Raica! O ira kece na nona itokani era vakamaduataki!+O ira na matai era tamata ga.Mera soqoni kece mera tucake.Era na domobula, era na vakamaduataki vata.12 Na matai ni kaukamea e vakatakata na kaukamea ena qilaiso ena nona iyaya ni cakacaka.*E tukitukia ena itukiE cakava qori ena kaukaua ni ligana.+Ni viakana mai, e yali na nona kaukauaE sega ni gunu wai, e oca sara.13 Na dausivisivi e dodoka na wa ni vakarau, e vola na kena ibulibuli ena joke damudamu.E karia ena ikarinikau qai vola ena kabasi.E bulia me vaka na ibulibuli ni tamata,+Me matavinaka vaka na tamata,Me biu e lomanivale.*+14 E dua me dau taya sobu na sitari.E digia e dua na mataqali vunikau, na oki,E qarava vinaka me kaukaua vei ira na vo ni kau ni veikau.+E tea na vuniloreli, ia na uca e vakatubura.15 E qai vakayagataka na tamata me nona buka.E tatalai ena dua na kena iwase.E vakawaqa me vavi madrai kina.E bulia tale ga e dua na kalou me cuva kina.E cakava me ivakatakarakara ceuti qai cuva kina.+16 E vakama o koya e dua na kena veimama,Ena kena veimama qori e tavuna kina na lewe ni manumanu me kania, me mamau kina.E tatalai tale ga kina, e kaya:“Maleka dina! Au sa katakata niu raica na yameyame ni buka.”17 Ia na kena vo e bulia kina e dua na kalou, me nona ivakatakarakara ceuti.E cuva kina, e qarava.E masuta, e kaya:“Mo vakabulai au ni o noqu kalou.”+18 Era lecava, era sega ni kila e dua na ka,+Ni ubi tu na matadra mera kua ni raica,Kei na lomadra mera sega ni yalomatua.19 E sega ni dua e bau vakasamataka e lomanaSe kila, se yalomatua me kaya:“Au vakama e veimama me buka,Au vavi madrai ena kena qilaiso, au tavuna kina na lewe ni manumanu meu kania.Ia na kena vo, meu bulia kina e dua na ka vakasevaki?+Meu qarava e dua na tolo* ni vunikau?”20 E kana dravusa.E vakacalai koya na veivakaisini ni lomana.E sega ni vakabulai koya rawa, se kaya:“E sega ni tiko ena ligaqu imatau na ka lasu?”21 “Mo nanuma qo Jekope, kei iko Isireli,Ni o noqu dauveiqaravi.Au buli iko, o iko na noqu dauveiqaravi.+O iko Isireli, au na sega ni guilecavi iko.+22 Au na tabonaka na nomu cala me vaka na o,+Kei na nomu ivalavala ca me vaka na o vavaku.Mo lesu mai vei au, niu na voli iko lesu.+23 Moni kaila ena marau na lomalagiNi vakayacora qo o Jiova!Moni kaila ena qaqa na vanua titobu e vuravura!Moni kaila ena marau na veiulunivanua,+Na veikau kei na kau kece e tu kina!Ni sa voli Jekope lesu o Jiova,Qai vakaraitaka vei Isireli na nona lagilagi.”+24 Qo na ka e tukuna o Jiova, o koya e voli iko lesu,+E buli iko ni o tiko ena loma ni katonigone:“O yau o Jiova au cakava na ka kece.Au tevuka vakataki au na lomalagi,+Au tevuka na vuravura.+O cei a tiko vata kei au?25 Au vakaseva na nodra ivakatakilakila na dauvosa wale,*O yau ga au vakalialiai ira na daurairai,+O koya e vakasesei ira na tamata vukuE vukica na nodra vuku me lialia.+26 O koya e vakayacora na vosa ni nona dauveiqaravi,E vakayacora kece na ka era tukuna na nona italai,+O koya e tukuna me baleti Jerusalemi, ‘Ena tawani,’+Kei na koro e Juta, ‘Era na tara tale,+Au na vakavinakataka tale na kena irusarusa,’+27 O koya e tukuna ina wasa titobu, ‘Mo maca mai,Au na vakamacara na nomu uciwai kece,’+28 O koya e tukuna me baleti Sairusi,+ ‘E noqu ivakatawa o koya,Ena vakayacora taucoko na ka kece au vinakata,’+O koya e tukuna me baleti Jerusalemi, ‘Ena tara tale,’Kei na valenisoro, ‘Ena vakadavori na kemu yavu.’”+


text:
4 Ena siga oya eratou na taura e dua na tagane e vitu na yalewa, +eratou kaya:“Keitou na kania ga na keitou kakana,Keitou na dara ga na neitou isulu;Me keitou vakayacani ga ena yacamuMe oti kina na neitou beci.”*+2 Ena siga oya ena rairai vinaka qai rogo na ka e vakatubura o Jiova, ena isakisaki qai talei vei ira na Isireli era bula.+3 Era na vakatokai mera yalosavasava o ira na tiko mai Saioni kei ira na vo tiko e Jerusalemi, o ira kece mai Jerusalemi era volai mera bula.+4 Ni savata o Jiova na nodra duka* na goneyalewa ni Saioni+ qai vuya na nona vakadavedra mai loma i Jerusalemi ena yalo ni lewa kei na yalo ni cudru,+5 ena vakavuna tale ga o Jiova me solega na Ulu i Saioni taucoko kei na vanua era dau soqoni kina na o kei na kubou ena siga, kei na rarama caucaudre ni bukawaqa ena bogi,+ ni na vakarurugi ira kece na kena lagilagi.6 Ena tiko na valetabanikau me ivakaruru ena siga mai na katakata,+ me idrodro tale ga, me ivunivuni mai na cava kei na uca.+
iVakamacala e ra
^ Oya na madua ni sega ni vakawati qai sega ni vakaluveni.


text:
Ai Tukutuku-vinaka sa vola ko Luke
- Sa vunautaka na veivutuni ko Jisu, sa tukuna na lolo sa sega ni vua. Sa vakabula e dua na yalewa, sa tukuma na sore ni musita kei na leveni talega. Sa vakarota vei ira na nona tamamta me ra gumatua, a sa vunauci Eroti, kei Jerusalemi.
- Sa vakabula e dua sa tauvimate ko Jisu, a sa vakarota na yalomalumalumu. A sa tukuna ni sa vaka e dua na magiti levu na lotu. E vinaka me yalomatua ko ira na tisaipeli i Jisu, me ra vakatovolea talega me ra yaga.
- A vosa vakatautauvata kei na sipi sa yali ka kune tale, kei na taki ni siliva sa yali ka qai kune tale. Kei na gone sa biuti tamana ka qai lesu tale mai.
- A vosa vukatautauvata ni dau-ni-yautawa dodonu. Sa vunauci ira na Farisi ko Jisu, sa tukuna na tamata vutuniyau kei Lasarusa.
- Sa vakavulici ira na tisaipeli ko Jisu me ra kakua ni vakacala e dua, me ra kakua talega ni cudruvi ira sa vakacacani ira, ka qai veivutuni. Sa tukuna ni sa ka mana na vakabauta, a sa kilikili kei keda na yalomalumalumu. Sa vakabula eso na vukavuka, a sa tukuna nai valavala ni nona lako tale mai.
- Sa vakavulici ira ko Jisu me ra daumasu. Sa tukuni rau na Farisi kei koya sa kumuna nai vakacavacava. Sa kaya me ra yalomalumalumu. Sa vaka me via biuta na ka kecega ko ira sa via bula, sa tukuma na nona mate. A sa vakabula na mataboko.
- Sa vakabauti Jisuko ko Sakiusa. Sa tukuna ko Jisu na turaga sa cati koya ko ira na kai nona. Sa vodoka na asa ko Jisum ka lako ki Jerusalemi ni na ca, ka vakasevi ira era sa veivoli e na vale ni soro, a sa vakavuvuli ko koya e na veisiya.


text:
Ena Tropik Wood Industries Limited, kena mataniveilawa na tropik.com.fj, keitou dau vakabibitaka me maroroi na veika baleti ira neitou vulagi. Na ivola qo (Privacy Policy) e cavuti kina na mataqali itukutuku keitou kumuna na Tropik Wood Industries Limited kei na neitou vakayagataka.
Ke tiko tale nomuni taro baleta neitou itovo ni maroroi itukutuku, moni tarai keitou sara mai ena imeli ena odaveta@tropik.com.fj
Na Tropik Wood Industries Limited e dau maroroi itukutuku ena ‘log files’, me vaka na kena ivakarau. Na faili qo e volai kina na vulagi era sikova neitou mataniveilawa. Qo na itovo ni kabani kece me rawa kina na vakadidike. Na itukutuku e maroroi e wili kina na tuniveilawa (internet protocol (IP) address), yaca ni misini ni vaqaqara (browser), vuniveilawa (Internet Service Provider (ISP)), tikinisiga kei na gauna, tabana e dolavi, kei na levu beka ni kena tabaki na ibulukau. Na itukutuku kece qo e sega ni rawa ni kilai kina na yacai koya e veisiko. Kena inaki ga me dikevi na veiveisau ni itovo ni veisiko, qaravi na mataniveilawa, vakamuri ira na veisiko nira veidewayaki ena mataniveilawa, kei na kumuni itukutuku baleti ira na veisiko.
Me vaka na mataniveilawa kece, na Tropik Wood Industries Limited e tu kina na ‘kuki’. Qo na itawatawa ni itukutuku me vaka nodra digidigi na veisiko, kei na tabana ni veilawa era dui curuma. Na itukutuku qo e yaga vei koya e veisiko ni na moici kina neitou mataniveilawa me ganita na misini ni vaqaqara e vakayagataki se na itukutuku tale eso.
Nomuni curuma neitou mataniveilawa, oni sa ciqoma kina na neitou itovo ni Maroroi iTukutuku kei na ivakarau kece e kovuti kina.


text:
ULUTAGA NI VULI 10
Nomu Lomani Jiova ena Uqeti Iko Mo Papitaiso
“Na cava e tarova na noqu papitaiso?”—CAKA. 8:36.
SERE 37 Qaravi Jiova ena Nomu Vinaka Taucoko
KA ENA VULICI *
1-2. Me vaka e tukuni ena Cakacaka 8:27-31, 35-38, na cava e uqeti koya na matanivanua ni Iciopea me papitaiso?
O VIA papitaiso mo tisaipeli i Karisito? Levu era papitaiso ni uqeti ira nodra lomani Jiova kei na nodra vakavinavinakataki koya. Dikeva mada na nona ivakaraitaki e dua na vakailesilesi e veiqaravi vua na ranadi ni Iciopea.
2 Ni kila na matanivanua ni Iciopea ni tukuna na iVolatabu me papitaiso, e sega tale ni wawa. (Wilika Cakacaka 8:27-31, 35-38.) Na cava e uqeti koya? E taleitaka na Vosa ni Kalou. E wilika tiko eso na tikina ena ivola i Aisea ni vodo tiko ena qiqi. Ni vosa vei koya o Filipi, e vakaraitaka na matanivanua qori ni vakavinavinakataka na ka e cakava ena vukuna o Jisu. Ia na cava e uqeti koya me lako i Jerusalemi? E lomani Jiova. Eda kila vakacava? Se qai lesu ga mai na sokalou vei Jiova e Jerusalemi. De dua sa biuta na lotu a susugi kina, sa mai lewena tale ga na matanitu e yalataki vua na Kalou dina. Kena ibalebale, na nona lomani Jiova e uqeti koya me cakava e dua tale na ikalawa oya me papitaiso, me dua na tisaipeli i Karisito.—Maciu 28:19.
3. Na cava ena rairai tarova e dua me papitaiso? (Raica na kato “ E Vakacava tu na iVakarau ni Lomamu?”)
3 Nomu lomani Jiova ena uqeti iko mo papitaiso. Ia ke o lomana se taleitaka eso tale na ka, ena rawa ni tarova nomu papitaiso. Ena sala cava? Qo eso na kena ivakaraitaki. De dua o lomani ira vakalevu na nomu vuvale era sega ni tiko ena dina kei ira na nomu itokani. O na rairai lomaleqa gona nira na cati iko ke o papitaiso. (Maciu 10:37) Se, de dua o taleitaka eso na ivalavala e cata na Kalou, ena rairai dredre mo biuta. (Same 97:10) Se, o rairai marautaka eso na soqo e sema vei lotu lasu. De dua o vakasamataka na gauna o dau marautaka kina na soqo qori. Qori ena rairai vakadredretaka mo biuta na soqo e cata o Jiova. (1 Kor. 10:20, 21) Kena ibalebale, e bibi mo vakatulewataka: “O cei meu lomana vakalevu?”
O CEI MO LOMANA VAKALEVU?
4. Na cava me inaki levu ni nomu via papitaiso?
4 E levu na ka vinaka o taleitaka, o vakavinavinakataka tale ga. Kena ivakaraitaki, ni bera ni o vulica na iVolatabu kei ira na iVakadinadina i Jiova, o rairai doka vakalevu na Vosa ni Kalou. De dua o vakaraitaka tale ga nomu lomani Jisu. Ia ni o sa mai kilai ira na iVakadinadina i Jiova, o rairai taleitaka na veimaliwai kei ira. Ia sega ni kena ibalebale qori mo via yalataki iko kina vei Jiova, mo papitaiso tale ga. Na inaki levu ni nomu papitaiso oya na nomu lomani Jiova. Ni o lomani Jiova vakatabakidua, ena sega ni dua na ka me tarova nomu qaravi koya. Kena ibalebale, na nomu lomani Jiova ena uqeti iko mo papitaiso, mo yalodina tiko ga.
5. Na taro cava eda na veivosakitaka?
5 E kaya o Jisu meda lomani Jiova ena lomada taucoko, noda vinaka taucoko, vakasama taucoko kei na noda kaukaua taucoko. (Mari. 12:30) O na vulica vakacava mo lomani Jiova vakalevu, mo dokai koya tale ga? Nida vakasamataka vakatitobu na nona lomani keda, ena uqeti keda meda lomani koya. (1 Joni 4:19) Na cava tale o na cakava ni o sa vakila na loloma qori? *
6. Me vaka e tukuni ena Roma 1:20, na cava e dua na sala o na kilai Jiova kina?
6 Vulica na veika me baleti Jiova ena veika e bulia. (Wilika Roma 1:20; Vkta. 4:11) Mo dau vakasamataka vakatitobu na kau kei na manumanu e bulia o Jiova, kei na sala era vakaraitaka kina na nona vuku. Vulica vakalalai na vakatubuqoroqoro ni kena buli na yagomu. (Same 139:14) Mo vakasamataka na kaukaua i Jiova ni bulia na matanisiga, e dua vei ira na bilioni na kalokalo. * (Aisea 40:26) Ni o cakava qori, o na dokai Jiova vakalevu. E bibi mo kila ni kaukaua o Jiova, e vuku tale ga. Ia o na lomani Jiova vakalevu, o na nona itokani tale ga ke o kilai koya vinaka sara.
7. Na cava mo vakadeitaka mo rawa ni lomani Jiova kina vakalevu?
7 E bibi mo vakadeitaka ni lomani iko vakalevu o Jiova. Vakacava e dau dredre mo vakabauta ni kilai iko na Dauveibuli ni lomalagi kei na vuravura, e kauaitaki iko tale ga? Ke va qori na nomu rai, nanuma tiko ni o Jiova e “sega ni yawa . . . vei keda yadua.” (Caka. 17:26-28) E “kila na loma ni tamata kece.” Me vaka ga na ka e tukuna o Tevita vei Solomoni, e yalataka vei iko o Jiova: “Ke o qarai koya o na kunei koya.” (1 Vei. 28:9) O mai vulica vakacava na iVolatabu? E kaya o Jiova, “Au tuberi iko mai . . . vei au.” (Jere. 31:3) Na levu ga ni nomu kila na ka e cakava o Jiova ena vukumu, na levu tale ga ni nomu lomani koya.
8. O na vakavinavinakataka vakacava na loloma i Jiova?
8 Dua na sala o na vakavinavinakataka Same 116:1) O na nuidei ni kilai iko vinaka o Jiova. Ia mo volekati koya, ena vinakati mo kila na ka e vinakata, ka e cata kei na vuna e cakava kina eso na ka. E bibi tale ga mo kila na ka e vinakata vei iko. Na sala duadua ga o na kila kina qori oya ni o vulica na nona Vosa na iVolatabu.kina na loloma i Jiova oya nomu masu vua. O na lomani Jiova vakalevu ni o tukuna vua na ka o lomaleqataka, o vakavinavinakataka tale ga na ka kece e cakava ena vukumu. Ni o kila ni rogoca o Jiova na nomu masu, sa na qai dei ga na nomudrau veiwekani. (
9. O na vakaraitaka vakacava ni o mareqeta na iVolatabu?
9 Vulica mo mareqeta na Vosa ni Kalou na iVolatabu. Na iVolatabu duadua ga e vakaraitaka na ka dina me baleti Jiova kei na nona inaki me baleti iko. O na vakaraitaka vakacava ni o mareqeta na iVolatabu? Oya ni o wilika e veisiga, o vakavakarau ena nomu vuli iVolatabu, mo muria tale ga na ka o vulica. (Same 119:97, 99; Joni 17:17) Vakacava sa tiko nomu ituvatuva ni wili iVolatabu? O sa muria tiko e veisiga?
10. Na cava e dua na vuna e duatani kina na iVolatabu?
10 Dua na vuna e duatani kina na iVolatabu oya ni talanoataki kina na ka era raica se vakadinadinataka e levu me baleti Jisu. Na iVolatabu duadua ga e donu vinaka na ka e vakamacalataka me baleta na ka e cakava o Jisu ena vukumu. Ni o vulica na ka e tukuna kei na ka e cakava, de dua ena uqeti iko mo nona itokani.
11. O na lomani Jiova vakacava?
11 Vulica mo lomani Jisu, o na qai lomani Jiova vakalevu. Na cava mo cakava kina qori? O Jisu e vakatotomuria vinaka sara ga na itovo nei Tamana. (Joni 14:9) Kena ibalebale, na levu ga ni nomu vulici Jisu, o na kilai Jiova vinaka kina, o na vakavinavinakataka tale ga na ka e cakava. Vakasamataka mada na levu ni nona yalololoma o Jisu vei ira na dau beci tu ena gauna ya, me vakataki ira na dravudravua, tauvimate, kei ira na malumalumu. Vakasamataka tale ga na nona ivakasala vei iko kei na kena yaga ni o muria.—Maciu 5:1-11; 7:24-27.
12. Ni o vulici Jisu, ena rawa ni uqeti iko vakacava?
12 O na rawa ni lomani Jisu vakalevu ni o vakasamataka vakatitobu na levu ni ka e vakuai koya kina me vosoti na noda ivalavala ca. (Maciu 20:28) Ni o kila ni bolemate o Jisu ena vukumu, ena rawa ni uqeti iko mo veivutuni, mo qara tale ga na veivosoti i Jiova. (Caka. 3:19, 20; 1 Joni 1:9) Na levu ga ni nomu lomani Jisu kei Jiova, na levu tale ga ni nomu via veitokani kei ira era lomani rau.
13. Na cava e vakarautaka vei iko o Jiova?
13 Vulica mo lomani ira era lomani Jiova. De dua era na sega ni kila na nomu lewenivuvale era sega ni tiko ena dina kei ira na nomu itokani, na vuna o yalataki iko kina vei Jiova. Era na rairai tusaqati iko mada ga. Ena vukei iko o Jiova ni vakarautaka e dua na vuvale vakayalo era lewena na mataveitacini. Ni o kabiti ira, era na lomani iko, era na tokoni iko tale ga. (Mari. 10:29, 30; Iper. 10:24, 25) De dua era na mai tomani iko ena dua na gauna na nomu lewenivuvale mera qaravi Jiova tale ga, mera muria na nona ivakatagedegede.—1 Pita 2:12.
14. Me vaka e tukuni ena 1 Joni 5:3, na cava o vakadinadinataka me baleta na ivakatagedegede i Jiova?
14 Vulica mo doka na ivakatagedegede i Jiova, mo muria sara. Ni bera ni o kilai Jiova, de dua o lewa tu ga na ka e donu kei na ka e cala. Ia qo, o sa mai kila ni vinaka duadua na ivakatagedegede i Jiova. (Same 1:1-3; wilika 1 Joni 5:3.) Vakasamataka mada na ivakasala vakaivolatabu vei ira na tagane vakawati, yalewa vakawati, itubutubu kei ira na gone. (Efeso 5:22–6:4) Ni o muria na ivakasala qori, vakacava o raica ni vinaka nomudou bula vakavuvale? E vinaka na nomu itovo ni o muria na ivakasala i Jiova me baleta na digitaki vakavuku ni ilala? O sa mamarau? (Vkai. 13:20; 1 Kor. 15:33) De dua o vakadinata ni dina na isaunitaro qori.
15. Na cava mo cakava ke dredre mo muria na ivakavuvuli vakaivolatabu?
15 Ena so na gauna, ena rairai dredre mo kila na sala mo muria kina na ivakavuvuli vakaivolatabu o sa vulica tiko. E vakarautaka gona o Jiova ena nona isoqosoqo na ivola vakaivolatabu kei na vidio, mo vakaduiduitaka kina na ka e donu mai na ka e cala. (Iper. 5:13, 14) Ni o wilika, vulica, se sarava na ka kece qori, o na raica ni yaga e veiganiti tale ga. Qori ena rawa ni uqeti iko mo lewena na isoqosoqo i Jiova.
16. E tuvanaki ira vakacava na nona tamata o Jiova?
16 Vulica mo lomana na isoqosoqo i Jiova, mo tokona tale ga. E tuvanaka o Jiova na nona ivavakoso mera lewena na nona tamata. E ulu ni ivavakoso na Luvena o Jisu. (Efeso 1:22; 5:23) O Jisu e lesia e dua na ilawalawa lailai lumuti me liutaka na tuvanaki ni cakacaka e vuravura. E vakatoka na ilawalawa tagane qori o Jisu me “dauveiqaravi yalodina e vuku.” Eratou raica vakabibi na nodratou itavi me ratou vakani iko vakayalo, mo taqomaki tale ga. (Maciu 24:45-47) Dua na sala e kauaitaki iko kina na dauveiqaravi yalodina e vuku oya nodra digitaki na qase ni ivavakoso era rawata na kena ivakatagedegede mera vakatawani iko. (Aisea 32:1, 2; Iper. 13:17; 1 Pita 5:2, 3) Era gumatua na qase ni ivavakoso mera vakacegui iko, era vukei iko tale ga mo toro voleka vei Jiova. Ia e dua na ka bibi era cakava ena vukumu oya nodra vukei iko mo vakavulica eso tale mera kilai Jiova.—Efeso 4:11-13.
17. Me vaka e tukuni ena Roma 10:10, 13, 14, na cava meda tukuna kina na veika me baleti Jiova?
17 Vukea eso tale mera lomani Jiova. E tukuna o Jisu vei ira na nona imuri mera vakavulica na veika me baleti Jiova. (Maciu 28:19, 20) Eda rawa ni cakava tu ga me rawa na ivakaro qori. Ia ni o lomani Jiova vakalevu, o na duavata kei na ka erau tukuna na yapositolo o Pita kei Joni: “Keirau na sega ni galuvaka na ka keirau raica kei na ka keirau rogoca.” (Caka. 4:20) Eda na marau vakalevu nida vukea e dua me lomani Jiova. Vakasamataka mada nona marau o Filipi na daukaulotu ni vukea na matanivanua ni Iciopea me kila na ka dina ena iVolatabu, me papitaiso sara! Ni o vakatotomuri Filipi, o muria tale ga na ivakaro i Jisu mo vunau, o sa vakaraitaka tiko ni o vinakata mo iVakadinadina i Jiova. (Wilika Roma 10:10, 13, 14.) De dua o na tukuna tale ga ena gauna qori na ka e taroga na matanivanua ni Iciopea: “Na cava e tarova na noqu papitaiso?”—Caka. 8:36.
18. Na cava ena veivosakitaki ena ulutaga e tarava?
18 Dua na vakatulewa bibi mo cakava ena nomu bula oya mo papitaiso. Ni ikalawa bibi na papitaiso, e vinakati mo vakasamataka vinaka na ka e okati kina. Na cava mo kila me baleta na papitaiso? Na cava mo cakava ni bera ni o papitaiso, ni o papitaiso oti tale ga? Ena veivosakitaki qori ena ulutaga e tarava.
SERE 2 Na Yacamuni o Jiova
^ para. 5 Eso era lomani Jiova era lomalomarua mera papitaiso mera nona iVakadinadina. Ke va qori nomu rai, ena uqeti iko na ulutaga qo mo vakasamataka eso na ka mo cakava me uqeti iko mo papitaiso.
^ para. 5 Eda duidui, eso gona era na rairai sega ni muria sara na veitaravi ni vakatutu ena ulutaga qo.
^ para. 61 IVAKAMACALA NI IYALOYALO: E solia na tacida yalewa qo na tikidua vua e dua na goneyalewa ni volivoli tiko.


text:
Feperueri 19-25
MACIU 16-17
Sere 45 kei na Masu
iTekivu ni iVakamacala (Me kua ni sivia na 3 na miniti)
IYAU MAI NA VOSA NI KALOU
“Na Vakasama i Cei e Tiko Vei Iko?”: (10 min.)
Mac 16:21, 22—E rawai Pita na vakasama vakatamata (w07 15/2 17 ¶17)
Mac 16:23—A sega ni tiko vei Pita na vakasama ni Kalou (w15 15/5 13 ¶16-17)
Mac 16:24—Me dusimaki keda na lotu vaKarisito na vakasama ni Kalou (w06 1/4 23 ¶9)
-
Vakekeli ena Vosa ni Kalou: (8 min.)
Mac 16:18—E dusi cei na delanivatu e tara kina o Jisu na ivavakoso vaKarisito? (“iko Pita, ena delanivatu qo,” “ivavakoso” ivakamacala ni vosa ena Mac 16:18, nwtsty)
Mac 16:19—Na “ki” cava ni “Matanitu vakalomalagi” e solia o Jisu vei Pita? (“ki ni Matanitu vakalomalagi” ivakamacala ni vosa ena Mac 16:19, nwtsty)
Na cava au vulica me baleti Jiova ena wili iVolatabu ni macawa qo?
Na cava eso tale na iyau vakayalo o raica ena wili iVolatabu ni macawa qo?
-
Wili iVolatabu: (Me kua ni sivia na 4 na miniti) Mac 16:1-20
GUMATUA ENA CAKACAKA VAKAITALATALA
iMatai ni Veisiko: (Me kua ni sivia na 2 na miniti) Tekivu ni o vakayagataka na vakatutu ni veivosaki. Sauma e dua na usutu e dau vu ni veivosaki vakalevu ena yalava.
iMatai ni Veisikovi Lesu: (Me kua ni sivia na 3 na miniti) Vakayagataka na vakatutu ni veivosaki
Vidio ni iKarua ni Veisikovi Lesu: (5 min.) Me saravi qai veivosakitaki na vidio.
NODA BULA VAKARISITO
“Meda Maqosa Tiko ga ena Cakacaka Vakaitalatala—Vakayagataka Vinaka na Taro”: (15 min.) Mera vakaitavi na vakarorogo. Me saravi na vidio Cakava na Cakacaka a Cakava o Jisu—Veivakavulici.
Vuli iVolatabu ni iVavakoso: (30 min.) jy wase 9
Railesuvi na ka e vulici qai vakamacalataka vakalekaleka na ka ena vulici ena macawa tarava (3 min.)
Sere 134 kei na Masu


text:
GUMATUA ENA CAKACAKA VAKAITALATALA
Veisureti ena Soqo ni Veiwasewase
Eda dau nanamaki e veiyabaki ena kana magiti vakayalo ena soqo ni veiwasewase. Me rawa nira tovolea tale ga e levu na vinaka i Jiova, eda na veisureti ena kena levu eda rawata. (Sm 34:8) Era na qai vakatulewataka na ilawalawa qase yadua na sala me veisoliyaki kina na ivola ni veisureti.
ESO NA KA ME NANUMI
-
Gauna cava ena vakayacori kina na soqo ni veiwasewase?
-
Gauna cava ena tekivu kina na veisureti?
-
Gauna cava ena vakayacori kina na sota ni cakacaka vakavunau?
-
Na cava e noqu isausau ena gauna ni veisureti?
-
O cei meu sureta?
KA O NA TUKUNA
Oti na veikidavaki, o rawa ni tukuna:
“Keimami veisureti tiko ena dua na soqo bibi ena vakayacori e veiyasa i vuravura. E toka ena ivola ni veisureti qo na tikinisiga, gauna, kei na vanua ena vakayacori kina. Keimami marau moni tiko tale ga kina.”
VAKABULABULATAKA NA TATALEITAKI
Eda vinakata meda veisureti vakalevu ena soqo, ia ke ra tataleitaki meda lai vakabulabulataka.
O rawa ni solia na mekesini kei na ivola ni veisureti ena muanimacawa.


text:
KACIVAKI NA 33 NA YACA ME RATOU MATATAKA NA FIJI BATI
Written by Mika Qalobula on September 6, 2022
E sa mai kacivaka na yacadra na lewe 33 na cauravou lewe ni timi ni FIJI BATI na kena dau ni veivakatavulici o Jo Rabele,ka ratou na mata-taka tiko na noda vanua kina sotasota ni Rugby League World Cup ena vula mai oqo.
Eso na yaca kilai levu talega era sa digitaki kina timi oqo ka wili kina o Apisai Koroisau,Maika Sivo,Waqa Blake,Tariq kei Korbin Sims,Jacob kei Daniel Saifiti,Tu Kamikamica,Kevin Naiqama,Viliame Kikau kei Regan Campbell Gillard.
Sa na taura tiko nai tutu ni vaka Kavetani o Kevin Naiqama ka sa na nona i vukevuke o Viliame Kikau.Ena qai vakadeitaki tiko na yaca ni lewe 24 ni bera nai ka 19 ni siga ni vula oqo.
Na timi ni FIJI BATI ena tobu vata tiko kei Australian Kangaroos,Itali kei Sikoteladi.
Ena dua tiko na nodratou qito vakatakata kei na timi ni Igiladi enai ka 7 ni siga ni Okotova ga qo.
Vakarorogo mai ena VITIFM 92.2FM,92.6FM kei na 92FM.
VITIFM-E KAMICA QAI KACHII.


text:
Springboks: Veteran Frans Steyn ena itutu ni naba 10.
Written by Atu Kurumudu on September 21, 2022
Duatani tu ga na qase ni timi qo o Steyn ena nona na bai mona-taka toka na iyatu e muri ni Springboks ena macawa oqo. Steyn e dua ka lewena dede toka mai na timi ni Aferika ka laki vakarawarawa taka talega na cakacaka nei  Jacques Nienaber na dauniveivakatavulici. Oqo ni oti na nona mai mavoa tiko o Damian Willemse na cauravou ka dau qito ena i tutu ni first five ena timi ni Springboks.
Sa yabaki 35 na turaga oqo , ka na nona half-back toka mai o Jaden Hendrikse ka qito vinaka sara tiko ena gauna oqo. Ena i tutu ni sekeni ena toka mai kina o Damian de Allende ka na ravi toka mai yasana ena siqeleti naba 13 o Jesse Kriel.
Ratou toka mai ena i lati ni tataqomaki se ‘back-three’ o Canan Moodie kei Makazole Mapimpi ena wigi kei na fullback ka tiko vua nai wako ni koloni o Wille le Roux
source:planetrugby.com


text: 13 Keu vosataka na nodra vosa na tamata kece kei na nodra vosa na agilosi ia e sega vei au na loloma, au sa vaka ga na rorogo karakaraivisa ni varasa kei na tatamosamosa ni sibali.2 Ke tu vei au na isolisoli ni parofisai, meu kila na ka vuni tabu kece kei na vuku kece ga,+ ke tu tale ga vei au na vakabauta meu tosoya kina na veiulunivanua qai sega vei au na loloma, au sa sega ni dua na ka.+3 Keu solia na ka kece au taukena mera vakani kina eso tale,+ keu solia tale ga na noqu bula meu rogo kina ia e sega vei au na loloma,+ e sega sara ga ni yaga vei au.4 Na loloma+ e vosovoso*+ qai yalovinaka.+ Na loloma e sega ni vuvu,+ e sega ni tukutukuni koya, e sega ni dokadoka,+5 e sega ni cakava na ka e sega ni rakorako,*+ e sega ni kauaitaka ga na ka e baleti koya,+ e sega ni cudrucudru.+ E sega ni katona na ca.*+6 E sega ni marautaka na ka e sega ni dodonu,+ e marautaka ga na dina.7 E ubia na ka kece,+ e vakabauta na ka kece,+ e nuitaka na ka kece,+ e vosota na ka kece.+8 E sega vakadua ni seavu na loloma. Na isolisoli ni parofisai ena oti yani, na duivosavosa ena mudu, na vuku ena oti yani.9 E sega ni taucoko na noda kilaka,+ e sega tale ga ni taucoko noda parofisai,10 ia ni sa na yaco mai na ka e taucoko, sa na qai oti na ka e vakatikina.11 Niu se gone, au dau vosa vagone, au vakanananu vagone, au vakasama vagone, ia qo niu sa qase mai, au sa biuta tani na itovo vagonegonea.12 Ena gauna qo e vaka eda se titiro ena iloilo kaukamea e buawa, ia e muri eda sa na veirai mata sara ga. Ena gauna qo au se kila vakatikina, ia e muri au na qai kila vinaka me vaka ga na noqu kilai vinaka.13 Ia ena dei tu ga na tolu na ka qo: na vakabauta, na inuinui, na loloma, ia e uasivi duadua vei ratou qo na loloma.+


text:
GEORGIA | 1991-1997
Veivakavulici na iVakatawa
Ena veiyabaki ni 1990, levu na ivavakoso e Georgia e dua ga na kena qase se dauveiqaravi. Era dau soqoni vakaiwasewase lalai na ivavakoso baleta era veituyaki na dautukutuku ena veitauni kei na veikorokoro.
Erau sa veiqaravi oti ena yalava tuyawa o Joni Shalamberidze kei Pavle Abdushelishvili. Erau mani lesi me rau lai veivuke i Telavi, dua na korolevu ena yasayasa o Kakheti. E 300 na dautukutuku ena ivavakoso o Telavi, ia e sega na qase niivavakoso. E 13 na iwasewase lalai, qai duidui na vanua era soqoni kina.
Ni rau yaco i Telavi o Joni kei Pavle, rau raica e dua na leqa e vakavuna tiko nodra sega ni toso vakayalo na mataveitacini tagane. E vakamacalataka o Joni: “Levu era vakaiteitei lelevu kei na loganivaini. Ni kena ivakarau ena veikorokoro mera veivuketaka na cakacaka ena nodra iteitei, era veimaliwai kina vakalevu na mataveitacini tagane kei ira era sega ni vakabauta.”—1 Kor. 15:33.
Erau mani vakatututaka o Joni kei Pavle mera veivukei ga vakamataveitacini ena nodra iteitei. Ena vinaka vei ira na nodra veimaliwai ga vakamataveitacini. (Dauv. 4:9, 10) E kaya o Joni: “Sa qai kaukaua ga na nodra veilomani vakamataveitacini ena ivavakoso.” Ni rau biubiu mai Kakheti o Joni kei Pavle ni oti e tolu na yabaki, sa 5 na qase ni ivavakoso qai 12 na dauveiqaravi.
Yaga ni Soqoni
A vakatabui tu na neimami cakacaka me yacova na veiyabaki ni 1990. Qori e vakavuna me keimami soqoni vakaiwasewase lalai, qai caka ga na Vulivola ni iVavakoso kei na vuli Vale ni Vakatawa. E veiuqeti na soqoni va qori, ia e sega ni vukei keimami ena cakacaka vakavunau.
E veisau na ituvaki ni cava na veiliutaki vaKominisi. Ena veidusimaki ni isoqosoqo i Jiova, sa caka tale ga e veimacawa na Koronivuli ni Vuli Vunau kei na Soqoni ni Cakacaka.
E levu na ka totoka rau se nanuma vinaka tu na veitacini o Naili Khutsishvili kei Lali Alekperova me baleta na soqoni ena gauna ya. E kaya o Lali: “E gauna marautaki dina. Dua na ka na neimami marau nira sa rawa tale ga ni vakaitavi na yalewa ena soqoni.”
E kaya o Naili: “Ena dua na vakatasuasua a caka, a wili niusiveva toka na itaukeinivale ena buturara. Erau tukituki sara mai katuba e rua na tacida yalewa. Ni kacivi rau yani i loma o itaukeinivale, rau lai curu sara ga mai na katuba levu rau qai gole ena buturara!” E tomana o Lali: “Ena rairai lasa eso na ka e caka ena soqoni va ya, ia keimami vakavinakataka kina na neimami iwalewale ni vunau.”
Vinakati Vakalevu na Kakana Vakayalo
Dua na gauna balavu era tabaka tiko kina ena nodra vale na mataveitacini na ivola vakaivolatabu. Ni vinakati vakalevu na ivola, era vaqara kina na mataveitacini na kabani ni tabaivola isau rawarawa me tabaka na mekesini.
Era vakarautaka vinaka na mataveitacini na imatai ni itabataba ni mekesini vakaGeorgia me tabaki. E taipataki vakamaqosa na ka e vakadewataki me lakovata kei na mekesini vakavalagi. Era kotiva mai na itaba ena mekesini vakavalagi qai vakabira ena ulutaga sa taipataki oti. Era kotiva tale ga eso na matanivola rokataki mai na niusiveva me kabi ena waqa ni mekesini. Oti e tabaki sara na mekesini!
Ena gauna e tekivu vakayagataki kina na kompiuta, rau lai vuli kompiuta sara e rua na tacida cauravou o Levani Kopaliani kei Leri Mirzashvili. E kaya o Leri: “E sega ni levu sara na ka keimami kila, e yaco tale ga na leqa ena so na gauna. Ia ena veivuke i Jiova, keimami vakarautaka rawa kina na mekesini.”
A sega ni rawarawa na neimami sasaga, ia se tabaki rawa ga e Georgia na mekesini e rokataki vinaka. E vinakati e levu tale na ivola ni toso na gauna, mani vukei ira vakayalololoma na mataveitacini e Georgia na isoqosoqo i Jiova.
Yaco na Veisau
A vakayacori e St. Petersburg, Rusia, ena 1992 e dua na soqo ni veimatanitu. Era sota e keri na mataveitacini mai Georgia kei ratou na mata mai na valenivolavola ni tabana e Jamani. E kaya o Genadi Gudadze: “Eratou vakamacalataka na veika e dau caka ena vakadewa. Ratou tukuna tale ga ni na veisiko yani e dua me lai vukei keimami ena cakacaka ni vakadewa.”
E sega ni rawarawa na kena tabaki na ivola vakaivolatabu ena vosa vakaGeorgia. Ni duatani sara na vosa vakaGeorgia, e sega kina ni se vakacurumi na kena matanivola ena porokaramu ni kompiuta e bulia na isoqosoqo e vakatokai na MEPS (Multilanguage Electronic Publishing System). A mani buli na matanivola vou me veivuke ena kena vakarautaki na ivola me tabaki.
Ena veiyabaki ni 1970, ratou toki i Merika na vuvale na Datikashvili. E lai vulica e kea na ka dina e dua vei ratou na gone o Marina. A qai vukei ira na mataveitacini ena Peceli e Brooklyn o Marina, ena kena vakacurumi na matanivola vakaGeorgia ena porokaramu ni kompiuta e vakayagataka na isoqosoqo. Sega ni dede sa tabaki tale ga mai Jamani eso na tikidua kei na brochure “Raica! Au sa Vakavouya na ka Kece Ga.”
Tuvanaki na Cakacaka ni Vakadewa
E talai rau na veiwatini o Michael kei Silvia Fleckenstein na valenivolavola ni tabana e Jamani ena 1993, me rau lai vakarautaka e dua na valenivolavola ni vakadewa e Tbilisi. E kaya o Michael: “Au se nanuma vinaka tu na veitalanoa a caka mai St. Petersburg. Ni keirau yaco yani i Tbilisi oti e dua veimamana yabaki, keirau kurabui ni sa toka rawa kina e dua na timi ni vakadewa gugumatua!”
Ni oti ga e vica na vula, sa ra tekivu cakacaka sara e le 11 na daunivakadewa ena dua na ofisi. Dua na ka na neimami marau ena veivakavulici e vakarautaka na isoqosoqo i Jiova, keimami vakani vinaka kina vakayalo na ivavakoso kece e Georgia.
Vakarautaki ni Kakana Vakayalo
Ni oti na veiliutaki ni matanitu makawa na Soviet Union, a yaco na tiko yavavala kei na veileti vakamatatamata e Georgia kei na veivanua era dau qali tu ina matanitu makawa. E ririkotaki kina na veitosoyaki mai na dua na vanua ina dua tale.
Dua na siga ena Noveba 1994 era tarovi ratou o Aleko Gvritishvili kei na rua tale na tacida e dua na ilala era tauri dakai tu, qai tukuni me ratou sobu mai na motoka. E kaya o Aleko: “Dua na ka nodra cudru nira raica na ivola vakaivolatabu. Keitou nanuma ni keitou na vakamatei ni tukuni me keitou yatuni e matadra. Keitou mani masu vei Jiova. Oti erua na aua, e kaya e dua vei ira na ilala, ‘Taura nomudou ivola dou lako, ke dou lesu mai ke, ena vakamai na nomudou motoka dou na qai vakamatei.’”
Era sega ni kauaitaka na mataveitacini na veivakarerei ya, era kauta wavoki tiko ga na ivola vakaivolatabu. Dua e veivuke vakalevu ena kau ni ivola vakaivolatabu i Georgia o Brother Zaza Jikurashvili, e kaya: “Keimami kila nira vinakata na mataveitacini na kakana vakayalo. Era veitokoni vinaka tale ga na wati keimami.”
E kaya o Aleko: “Era vakavuvale e levu na mataveitacini tagane era veivuke ena kau ni ivola.” Na cava e uqeti ira mera cakava qori nira sotava kina na ituvaki leqataki? E tomana o Aleko: “Keimami via vakaraitaka vei Jiova na neimami vakavinavinaka kei na neimami lomani koya. Keimami via vakatotomuria tale ga nona dau karoni ira na mataveitacini o Jiova.”
Dua na ka neimami vakavinavinaka ena nodra vakuai ira na mataveitacini, e sega ni leqa kina na keimami kakana vakayalo ena gauna ni tiko yavavala. Era raica ena dua na gauna e muri na mataveitacini eso tale na sala me kau mai kina na ivola e Jamani i Georgia, qai sega ni sotavi kina e levu na ituvaki leqataki.
Veivakayaloqaqataki ena Kena Gauna Donu
Ni malumu na ituvaki vakapolitiki e Georgia ena 1995, era tuvanaka sara na iVakadinadina me caka na imatai ni soqo ni tikina. E mani vakayacori na soqo ni tikina qori ena 1996, era tiko kina e 6,000 vakacaca e Georgia taucoko. E vakayacori na soqo qori ena tolu na vanua, Gori, Marneuli, kei Tsnori.
E guiguilecavi dredre na soqo ni tikina a caka mai Gori. Ena vica na yabaki yani e liu, era nanuma na mataveitacini ni na sega ni redetaki rawa e dua na vale ni soqo ena iVakananumi nira le lailai ga. Ia qo era namaka mera na tiko ena soqo ni tikina e rua na udolu vakacaca. Era sega ni kunea rawa e dua na vanua ni soqo me rauta na iwiliwili qori. A mani caka na soqo ena dua na vanua ni keba e sega ni yawa mai na korolevu.
E kaya o Brother Kako Lomidze a lewena na Komiti ni Soqo: “Ni oti na porokaramu, era veitalanoa na mataveitacini, ra lagasere, era marautaka nodra veimaliwai. E laurai votu sara ga na nodra duavata kei na nodra veilomani na tamata ni Kalou.”
Tubu Vakasakiti
Me tekivu mai na 1996, e tuvanaki mera veisiko na ivakatawa dauveilakoyaki ena ivavakoso kece me dua na macawa. Era mani lesi eso tale mera tokoni ira na sa veiqaravi rawa toka vakaivakatawa dauveilakoyaki.
Dua na ka nodra yalodina na ivakatawa dauveilakoyaki qai ‘yavutaki ena loloma nodra sasaga kece.’ Qori e veivuke vakalevu ena tubu e rawati ena ivavakoso kei na kena muri vinaka na veidusimaki vakalou. (1 Ces. 1:3) E vakasakiti dina na tubu e rawati ena 1990 ina 1997. Mai na 904 na dautukutuku ena 1990, sa lai 11,082 sara ni oti ga e vitu na yabaki!
Na tubu a se tekivu sara ena vicasagavulu na yabaki yani e liu sa laurai vinaka sara qo e Georgia taucoko. Ia e levu tale na veivakalougatataki era na qai marautaka na tamata i Jiova e Georgia.


text:
Janueri 7-13
CAKACAKA 21-22
Sere 55 kei na Masu
iTekivu ni iVakamacala (Me kua ni sivia na 3 na miniti)
IYAU MAI NA VOSA NI KALOU
“Me Yaco ga na Loma i Jiova”: (10 min.)
Cak 21:8-12—Era vakamasuti Paula na nona itokani lotu vaKarisito me kua ni gole i Jerusalemi ni na lai sotava kina na ituvaki dredre (bt 177-178 ¶15-16)
Cak 21:13—E dei o Paula me vakayacora na loma i Jiova (bt 178 ¶17)
Cak 21:14—Nira raica na mataveitacini ni dei o Paula ena nona inakinaki, era sega ni tarovi koya (bt 178 ¶18)
-
Vakekeli ena Vosa ni Kalou: (8 min.)
Cak 21:23, 24—Na cava era tukuna kina vei Paula na qase e Jerusalemi na idusidusi qo ke ra sega ni vauci ena Lawa e vola o Mosese na lotu vaKarisito? (bt 184-185 ¶10-12)
Cak 22:16—Sala cava e vui laivi kina na ivalavala ca i Paula? (“mo vuya laivi na nomu ivalavala ca ena nomu masuta na yacana” ivakamacala ni vosa ena Cak 22:16, nwtsty)
Na cava o vulica me baleti Jiova ena wili iVolatabu ni macawa qo?
Na cava eso tale na iyau vakayalo o raica ena wili iVolatabu ni macawa qo?
-
Wili iVolatabu: (Me kua ni sivia na 4 na miniti) Cak 21:1-19 (th lesoni 5) *
GUMATUA ENA CAKACAKA VAKAITALATALA
Gumatua ena Wilivola kei na Veivakavulici: (10 min.) Mera vakaitavi na vakarorogo. Me saravi qai veivosakitaki na vidio Me Laulau na iKau ni Vosa qai veivosakitaka na Lesoni 1 ni brochure Veivakavulici.
Vunau: (Me kua ni sivia na 5 na miniti) w10-E 2/1 13 ¶2-14 ¶2—Ulutaga: Meda Muria na Lotu vaKarisito na Siga ni Vakacecegu e Veimacawa? (th lesoni 1) *
NODA BULA VAKARISITO
“Vakavulici Keirau o Jiova ena iTavi Vakaitubutubu”: (15 min.) Mera vakaitavi na vakarorogo. Me saravi na vidio.
Vuli iVolatabu ni iVavakoso: (30 min.) jy wase 49
Railesuvi na ka e vulici qai vakamacalataka vakalekaleka na ka ena vulici ena macawa tarava (3 min.)
Sere 70 kei na Masu
^ para. 15 ^ para. 18 Me nanumi: Tekivu ena ilavelave qo, sa na tiko ena ikovu na lesoni me cakacaka kina o gonevuli, e yavutaki ena brochure Gumatua ena Wilivola kei na Veivakavulici (th).


text:
1 Na vosa i Jiova vei Maika*+ na kai Moreseci ena gauna i Jocame,+ Easi,+ kei Esekaia,+ o ratou na tui Juta,+ e raivotutaka na ka me baleti Samaria kei Jerusalemi:2 “Moni rogoca kece na lewe ni veivanua!Mo vakatudaliga na vuravura kei na ka e tu kina,Me nomuni ivakadinadina o Jiova na Turaga Cecere Duadua,+O Jiova mai na nona valenisoro tabu.3 Raica! Sa lako yani o Jiova mai na nona itikotiko,Ena lako sobu o koya me butuka na veivanua cecere e vuravura.4 Ena waicala na veiulunivanua e ruku ni yavana,+Ena waserua na veibucaMe vaka na drega* ena mata ni bukawaqa,Me vaka na savu ni wai mai baba.5 E yaco kece qo ni talaidredre o Jekope,Ni valavala ca na vuvale ni Isireli.+Na cava na talaidredre nei Jekope?Sega ni o Samaria?+Na cava na veivanua cecere nei Juta?+Sega ni o Jerusalemi?6 Au na vukici Samaria me ibinibini vatu ena were,Na vanua me tei kina na vaini,Au na kolotaka* sobu na kena vatu ina buca,Au na vakavotuya na kena yavu.7 Na kena ivakatakarakara ceuti kece ena vurumemeataki,+Kei na iloloma kece e saumi kina* ena vakamai ena bukawaqa.+Au na vakarusa na nona matakau kece.Ni kumuni ira mai o koya ena isau ni saqamua,Ena saumi tale kina na saqamua.”8 Ena vuku ni ka qo au na tagilagalaga kina, au na qoqolou,+Au na lako voli niu sega ni vakaivava, au luvaiwale.+Au na qoqolou me vaka na jakoli,*Au na tagi me vaka na ositereji.9 Ni sega ni mavo rawa na nona mavoa,+Ni sa yaco sara i Juta.+Na kena mate sa teteva na nodra matamata na noqu tamata, i Jerusalemi.+10 “Moni kua ni tukuna i Kaca,Moni kua sara ni tagi.Moni veiqiqiyaki ena kuvuniqele e Peciafira.*11 Moni lako yani ena luvaiwale kei na madua, o kemuni na lewe* i Sefiri.Era sega ni lako yani na lewe* i Senani.Ena ia na tagilagalaga e Pecieseli, ena kauta tani na nomuni vanua tudei.12 Era waraka na ka vinaka o ira na lewe* i Maroci,Ia na ca e lako sobu mai vei Jiova ina matamata i Jerusalemi.13 Moni vesuka na qiqi ina ose, kemuni na lewe* i Lakisi.+O vakavuna me valavala ca na goneyalewa ni Saioni.Ni laurai vei iko na talaidredre nei Isireli.+14 O na solia gona na iloloma ni veitalatala vei Moreseci-kaca.Na vuvale nei Ekisipi+ ena lawakitaki ira na tui Isireli.15 Ia au na kauti koya yani na qaqa, vei kemuni+ na lewe* i Maresa.+Ena yacovi Etulama+ sara na lagilagi nei Isireli.16 Moni tasi, moni kotiva na ulumuni ena vukudra na luvemuni lomani.Moni tasi me vaka na ikeli,Nira sa kau tani vakavesu vei iko.”+
iVakamacala e ra
^ Na ivakaleka ni Maikeli se Maikaia, kena ibalebale “O Cei e Vakataki Jiova?”
^ Rairai dusia na ka e bulia na oni me tawa kina na denioni, ia e waicala rawarawa.


text:
WASE 16
“Mo Vakatakilakilataka na Yadredra”
TIKINA BIBI: Nodra vakatakilakilataki na yalodina era a vakabulai ena gauna i Isikeli kei na kena ibalebale nikua
1-3. (a) Na cava e kidroa kina o Isikeli? Cava tale ga e vulica o Isikeli ni vakarusai o Jerusalemi? (b) Na taro cava ena veivosakitaki?
E KIDROA o Isikeli! Se qai raivotutaka ga na ka vakasisila era cakava tiko na Jiu vukitani ena valenisoro e Jerusalemi. * O ira na talaidredre qori era vakadukadukalitaka na vanua a dau caka tu kina na sokalou savasava e Isireli. E sega ni yaco ga e kea. E robota na vanua o Juta na itovo voravora, qai sega ni caka rawa e dua na ka. Ni vakacudrui Jiova vakalevu na ka era cakava na nona tamata digitaki, e tukuna kina vei Isikeli: “Au na cudruvi ira vakalevu.”—Isik. 8:17, 18.
2 Sa wacava na rarawa i Isikeli me kila ni vakacudrui Jiova o Jerusalemi kei na kena valenisoro a dau caka tu kina na sokalou savasava, ena vakarusa tale ga! Sa rauta me veinanuyaka o Isikeli: ‘Bau dua e yalodina e tiko ena koro? Vakacava era na vakabulai? Ke ra vakabulai, ena caka vakacava?’ E sega ni vinakati vua me waraka vakadede na kena isau. Ni se qai rogoca tiko ga na itukutuku ni veilewai kei Jerusalemi, sa rogo levu mai e dua na domo e kacivi ira tiko na dauveisausaumi ni Isik. 9:1) Ni toso tiko na raivotu, e vulica na parofita nira na vakarusai o ira ga e dodonu mera rusa, ena sega ni caka vakaveitalia, e vakacegui koya sara ga qori. Io, era na vakabulai na yalodina!Kalou. (
3 Nida sa volekata na icavacava ni ituvaki qo, de dua eda na vaqaqa se o cei ena vakabulai ena veivakararawataki levu sa voleka qo. Meda dikeva mada: (1) Na cava e qai raica ena raivotu o Isikeli? (2) E vakayacori vakacava na raivotu ena nona gauna? (3) Na cava e kena ibalebale ena noda gauna?
‘Kacivi Ira Mai Era na Veitotogitaki’
4. Vakamacalataka na ka e qai raica, e rogoca tale ga o Isikeli ena raivotu.
4 Na cava e qai raica, e rogoca tale ga o Isikeli ena raivotu? (Wilika Isikeli 9:1-11.) E vitu na tagane eratou gole “mai na matamata e cake e qara ina vualiku,” de dua e volekata na ivakatakarakara ni vuvu se na vanua era tagicaka tiko kina na yalewa na kalou o Tamusi. (Isik. 8:3, 14) Eratou curu na vitu na tagane ena raranivale e loma ni valenisoro, ratou qai duri volekata na icabocabonisoro kopa. Ia eratou sega ni lai vakacaboisoro. Sa oti na gauna ni vakacaboisoro ena valenisoro. E ono vei ratou na tagane, ratou “taura tiko na nodratou iyaragi ni ravuravu.” Na kena ikavitu e duidui sara. E vakaisulu lineni, e sega ni vakaiyaragi, ia e taura tiko “e dua na ileu ni iqi nei vunivola” se me vaka e tukuni ena ivakamacala e ra, na “itawatawa ni iqi nei vunivola.”
5, 6. Na cava eda rawa ni tukuna me baleti ira na vakatakilakilataki? (Raica na imatai ni iyaloyalo.)
5 Na cava ena cakava na tagane e taura tiko na ileu ni iqi? E lesi koya o Jiova ena dua na itavi bibi: “Mo lako ena lomanikoro, oya e loma i Jerusalemi, mo vakatakilakilataka na yadredra era rarawataka, era vutugutaka na ka vakasevaki kece e vakayacori tiko ena koro.” De dua e nanuma lesu o Isikeli na gauna era vakatakilakilataka kina na ulu ni nodra katuba kei na kena duru ena dra o ira na itubutubu yalodina e Isireli, me kua kina ni vakamatei na nodra ulumatua. (Lako 12:7, 22, 23) Vakacava, e tautauvata qori kei na inaki e vakatakilakilataki kina na yadredra na tamata ena raivotu i Isikeli, oya ni vakarusai o Jerusalemi me vakabulai o koya e laurai vua na ivakatakilakila?
6 E matata na kena isau nida dikeva na vuna e biu kina na ivakatakilakila. Me vakatakilakilataki na yadredra o ira na “rarawataka, era vutugutaka” na ka vakasisila “e vakayacori tiko ena koro.” Na cava gona eda rawa ni tukuna me baleti ira na vakatakilakilataki? Eda rawa ni tukuna nira rarawataka dina na qaravi matakau ena valenisoro, na ivalavala voravora, itovo vakasisila, kei na lawaki e takalevu e Jerusalemi. Isik. 22:9-12) Era sega tale ga ni vunitaka na nodra rai. Era vakaraitaka sara ga na yalomalumalumu qori ena ka era cakava kei na ka era tukuna nira vakasisilataka na ka e caka tiko kei na nodra gumatuataka na sokalou savasava. O Jiova ena vakabulai ira na yalodina va qori ena nona yalololoma.(
7, 8. Eratou na ravuravu vakacava na tagane eratou taura tu na iyaragi ni ravuravu? Na cava tale ga ena yaco kina?
7 Eratou na qarava gona vakacava na nodratou itavi na ono na tagane eratou vakaiyaragi ni ravuravu? E rogoca o Isikeli nona vakaroti ratou o Jiova: Muri koya na tagane e taura tu na ileu ni iqi qai vakamatei ira kece vakavo ga o ira e vakatakilakilataki na yadredra. E kaya tale o Jiova: “Mo dou tekivu ena noqu tikina tabu.” (Isik. 9:6) Me ratou tekivu sara ga ena loma kei Jerusalemi, oya na valenisoro, sa sega tale ni vanua tabu vei Jiova. Era na vakamatei sara ga e liu “na qase era tiko ena mata ni vale,” qo o ira na 70 na qase ni Isireli era cabora tiko na ka boi vinaka vei ira na kalou lasu ena valenisoro.—Isik. 8:11, 12; 9:6.
8 Na cava e qai yaco? Ni se raivotu tiko ga o Isikeli, e rogoca ni sa tukutuku vei Jiova na tagane e taura tu na ileu ni iqi ni kaya: “Au sa vakayacora na ka oni vakaroti au kina.” (Isik. 9:11) Eda na vaqaqa: ‘Na cava e qai yaco vei ira na lewenivanua e Jerusalemi? Vakacava a bau bula e dua e yalodina ni vakarusai o Jerusalemi?’
E Vakayacori Vakacava na Raivotu ena Gauna i Isikeli?
9, 10. O cei soti na yalodina era bula ni vakarusai o Jerusalemi? Na cava eda rawa ni tukuna me baleti ira?
9 Wilika 2 Veigauna 36:17-20. E vakayacori na parofisai i Isikeli ena 607 B.G.V. ni vakarusai Jerusalemi kei na kena valenisoro na mataivalu ni Papiloni. Era vaka ‘na bilo ena liga i Jiova’ na kai Papiloni ni vakayagataki ira o Jiova mera totogitaki ira na kai Jerusalemi tawayalodina. (Jere. 51:7) Vakacava, era mate kece? Sega. E tukuni ena raivotu i Isikeli ni so era na sega ni vakarusai vei ira na kai Papiloni.—Vkte. 18:22-33; 2 Pita 2:9.
10 Era bula eso na yalodina, okati kina o ira na luvei Rekapaiti, o Epetimeleki na kai Iciopea, o Jeremaia na parofita, kei Peruki na nona vunivola. (Jere. 35:1-19; 39:15-18; 45:1-5) Eda rawa ni tukuna gona ena raivotu i Isikeli ni o ira sara ga qori era “rarawataka, era vutugutaka na ka vakasevaki kece” e caka e Jerusalemi. (Isik. 9:4) Ni bera na veivakarusai, e macala ga nira vakaraitaka nodra sevaka mai vu ni lomadra na ca ra qai vakaliuca na sokalou savasava, sa rauta mera vakabulai.
11. O cei e vakatayaloyalotaki ratou na ono na tagane eratou taura tu na iyaragi ni ravuravu kei na tagane e taura tu na ileu ni iqi nei vunivola?
11 Vakacava era qai vakatakilakilataki dina o ira na yalodina qo mera bula? E sega ni dua na vanua e volai kina ni qai gole i Jerusalemi o Isikeli se dua tale na parofita me lai vakatakilakilataka sara ga na yadredra na yalodina. Macala gona ni raivotu vakaparofisai i Isikeli e dusia na ka tawarairai e yaco tiko mai lomalagi. Na tagane e taura tu na ileu ni iqi nei vunivola kei ratou na le ono na tagane eratou taura tu na iyaragi ni ravuravu, eratou vakatayaloyalotaki ira na kabula vakayalo yalodina i Jiova, era dau tu vakarau mera cakava na lomana. (Same 103:20, 21) E vakayagataki ira na nona agilosi o Jiova mera veidusimaki ena vakatauci ni lewa vei ira na lewe i Jerusalemi tawayalodina. Na kena vakayacori qori e dusia ni vakatakilakilataki tiko na yadredra o ira mera vakabulai. Era vakadeitaka tale ga na agilosi nira na sega ni veivakamatei vakaveitalia.
Na Kena iBalebale Nikua
12, 13. (a) Na cava e cudruvi Jerusalemi kina o Jiova? Cava meda namaka kina ni na yaco tale ga qori ena noda gauna? (b) Vakacava e dusi lotu ni Veivanua vaKarisito na nona tawayalodina o Jerusalemi? Vakamacalataka. (Raica na kato “E Vakatayaloyalotaki Lotu ni Veivanua vaKarisito o Jerusalemi?”)
12 Ena sega ni vakatauvatani rawa na veilewai ena vakarau tauca na Kalou, oya “na veivakararawataki levu ena ivakatagedegede e sega ni bau vakilai vakadua mai na ivakatekivu kei vuravura me yacova mai qo, io, ena sega tale ni qai yaco e muri.” (Maciu 24:21) Nida waraka tiko na gauna vakatubuqoroqoro qori, e basika kina eso na taro bibi: Vakacava na veivakarusai e vakarau yaco qo, era na vakamatei ga kina eso? Era na vakatakilakilataki na dau sokalou savasava i Jiova mera bula? Vakacava ena vakayacori tale ga ena noda gauna na raivotu vakaparofisai i Isikeli me baleta na tagane e taura tu na ileu ni iqi? Na kedratou isaunitaro kece na io. Na vuna? Meda dikeva tale mada na raivotu i Isikeli.
13 O se nanuma tiko na vuna e cudruvi Jerusalemi makawa kina o Jiova? Dikeva tale mada na Isikeli 9:8, 9. (Wilika.) Na gauna e leqataka kina o Isikeli nira na rairai vakarusai o “ira kece na vo tiko e Isireli,” e qai vakamacalataka o Jiova e va na vuna ena vakataulewa kina. Kena imatai, ni “sa rui sivia na nodra cala” na matanitu. * Kena ikarua, e “robota” na vanua e Juta “na vakadavedra.” Kena ikatolu, e ‘levu na veidabui’ e Jerusalemi, na koroturaga ni matanitu o Juta. Kena ikava, era vakaiulubale nira kaya ni “sega ni raica” o Jiova na ca ni nodra ivalavala. Na ka era cakava qori e dusia sara tu ga na ivakarau kei vuravura nikua e takalevu kina na itovo vakasisila, voravora, veidabui qai sega na vakabauta. Ni “sega ni dau veiveisau” o Jiova, na ka vata ga e vakavuna na nona cudru ena gauna i Isikeli, ena yaco tale ga ena noda gauna qo. (Jeme. 1:17; Mala. 3:6) Meda namaka gona, ni tiko na ka me ratou cakava ena noda gauna qo o ratou na ono na tagane eratou taura tu na iyaragi ni ravuravu kei na tagane e taura tu na ileu ni iqi!
14, 15. Na ivakaraitaki cava e dusia ni dau veivakasalataki o Jiova ni bera ni veivakarusai?
14 E vakayacori gona vakacava ena noda gauna na parofisai i Isikeli? Ke da dikeva tale na sala e vakayacori kina na raivotu ena gauna makawa, eda na kila na ka meda namaka ena gauna qo kei na gauna se bera mai. Dikeva mada eso na ka sa yaco oti, se da na qai raica me vakayacori kina na parofisai i Isikeli.
15 Dau veivakasalataki e liu o Jiova ni bera ni veivakarusai. Me vaka eda raica ena Wase 11 ni ivola qo, e lesi Isikeli o Jiova me “nodra ivakatawa na vuvale ni Isireli.” (Isik. 3:17-19) Tekivu ena 613 B.G.V., e matata na ivakasala i Isikeli vei ira na Isireli me baleta na veivakarusai sa voleka mai. Era veivakasalataki tale ga eso na parofita, me vakataki Aisea kei Jeremaia, me baleta na ca ena yacovi Jerusalemi. (Aisea 39:6, 7; Jere. 25:8, 9, 11) Ena noda gauna qo, e vakayagataka o Jiova ena vuku i Karisito e dua na ilawalawa lailai era lumuti mera vakani ira na dausokalou savasava era lewenivuvale, mera veivakasalataki me baleta na veivakararawataki levu sa roro voleka mai.—Maciu 24:45.
16. Nida tamata i Jiova, eda na vakatakilakilataki ira na bula? Vakamacalataka.
16 O ira na tamata i Jiova era sega ni vakatakilakilataki ira na bula. Nanuma tiko ni a sega ni tukuni vei Isikeli me gole i Jerusalemi me vakatakilakilataki ira na bula. O keda tale ga na tamata i Jiova nikua eda na sega ni vakaroti meda vakatakilakilataki ira na dodonu mera bula. Ia eda vakaroti meda vunau, me vaka nida lewenivuvale vakayalo i Karisito. Eda vakaraitaka ni bibi na ivakaro qori ena noda gumatua ni vunautaka na Matanitu ni Kalou da qai vakarogoya ni sa voleka ni vakarusai na ituvaki ca ni vuravura qo. (Maciu 24:14; 28:18-20) Koya gona eda sa vakaitavi sara tiko ga ena nodra vukei na yalomalumalumu mera mai tokona na sokalou savasava.—1 Tim. 4:16.
17. Na cava me cakava e dua ena gauna qo me rawa ni vakatakilakilataki ena gauna se bera mai?
17 Bibi meda vakabauta rawa qo meda kua kina ni rusa. Me vaka ga eda sa raica mai, o ira na bula ni vakarusai o Jerusalemi ena 607 B.G.V., era se vakaraitaka makawa sara na nodra cata mai vu ni lomadra na ca kei na nodra vakaliuca na sokalou savasava. Qori tale ga na ka ena yaco nikua. Ni bera na veivakarusai, e bibi vua na tamata yadua me vu dina mai Isik. 9:4; Maciu 25:34-40; Efeso 4:22-24; 1 Pita 3:21) Era na vakatakilakilataki ga mera bula o ira na muria tiko na sala qori nikua, era na bula sivia tale ga na veivakararawataki levu nira dau sokalou savasava.lomana na nona ‘rarawataka kei na nona vutugutaka’ na ca ena vuravura qo. Mera kua ni vunitaka na nodra rai, mera vakaraitaka sara ga ena ka era cakava kei na ka era tukuna nira vakaliuca na sokalou savasava. Era na cakava vakacava qori? Mera kauai ena vunau e caka tiko nikua, mera vakaisulu tiko ga ena itovo vaKarisito, mera papitaiso me ivakaraitaki ni nodra yalayala vei Jiova, ra qai yalodina ni tokoni ira na taci Karisito. (
18. (a) Ena sala cava kei na gauna cava ena vakatakilakilataki ira kina na bula o Jisu Karisito? (b) E dodonu mera vakatakilakilataki o ira na lumuti yalodina? Vakamacalataka.
18 Era na vakatakilakilataki mai lomalagi o ira na ganiti ira mera bula. Ena gauna i Isikeli, e nodra itavi na agilosi mera vakatakilakilataki ira na yalodina mera bula. Ena noda gauna, na tagane e taura tu na ileu ni iqi nei vunivola e vakatayaloyalotaki Jisu Karisito ni ‘lako mai ena nona lagilagi’ me Turaganilewa vei ira na veimatanitu. (Maciu 25:31-33) Na nona lako mai qori o Jisu ena yaco ena gauna ni veivakararawataki levu, ni sa vakarusai oti o lotu lasu. * Ena gauna dredre qori ni bera na Amaketoni, ena qai lewa o Jisu o koya e sipi se me. Era na lewai se vakatakilakilataki na “isoqosoqo levu” mera sipi, qo e dusia nira na lako yani mera “bula tawamudu.” (Vkta. 7:9-14; Maciu 25:34-40, 46) Vakacava o ira na lumuti yalodina? Era na sega ni vakatakilakilataki mera bula sivita na Amaketoni. Era na dregati ga ena iotioti ni gauna ni bera nira mate se ni bera na veivakararawataki levu. Ena dua na gauna ni bera na Amaketoni, era sa na tu kece mai lomalagi.—Vkta. 7:1-3.
19. O cei ena tomani Jisu ena vakataulewataki ni ituvaki kei vuravura qo? (Raica na kato “Rarawa kei na Vutugu, Vakatakilakilataki, Ravuravu—Gauna, Vakayacori Vakacava?”)
19 Ena vakataulewa ena ituvaki kei vuravura qo na Tui vakalomalagi o Jisu Karisito kei na nona mataivalu vakalomalagi. Ena raivotu i Isikeli, eratou sega ni veivakarusai na ono na tagane eratou taura tu na iyaragi ni ravuravu, me yacova ni sa vakaotia na tagane vakaisulu lineni nona cakacaka. (Isik. 9:4-7) Ena va tale ga qori na veivakarusai sa voleka qo, ena tekivu ni oti nona lewai ira na veimatanitu o Jisu kei na nona vakatakilakilataki ira kece na tamata mera sipi se me. Ena ivalu na Amaketoni, ena liutaka o Jisu na mataivalu vakalomalagi, era okati kina na agilosi yalosavasava kei ira kece na le 144,000 era na veiliutaki kei koya, mera vakarusa vakadua na vuravura ca qo, ra qai vakabulai ira ga na dau sokalou savasava ena vuravura vou ni yalododonu.—Vkta. 16:14-16; 19:11-21.
20. Na cava eda vulica ena raivotu i Isikeli me baleta na tagane e taura tu na ileu ni iqi nei vunivola?
20 Dua na ka noda vakavinavinakataka ena nuidei na ka eda vulica ena raivotu i Isikeli me baleta na tagane e taura tu na ileu ni iqi nei vunivola! Eda nuidei ni o Jiova ena vakabulai ira na yalododonu qai vakarusai ira na tamata ca. (Same 97:10) Eda kila na ka meda cakava ena gauna qo meda vakatakilakilataki meda bula. Nida dauveiqaravi i Jiova, eda vakadeitaka meda vakaitavi vakalevu ena kacivaki ni itukutuku vinaka kei na nodra vakasalataki o ira na rarawa ra qai vutugutaka tu na ca ni vuravura i Setani. E ka dokai meda vukei ira “na yalomalumalumu era muria na sala mera bula tawamudu” mera tomani keda ena sokalou savasava, me rawa nira vakatakilakilataki mera bula ena vuravura vou ni yalododonu ni Kalou.—Caka. 13:48.
^ para. 1 E veivosakitaki ena Wase 5 ni ivola qo na raivotu i Isikeli me baleta na ka vakasisila e caka tiko ena valenisoro.
^ para. 13 E vakamacalataki ena dua na ivola ni nauni vakaIperiu na “cala” e rawa ni dusia nona “nakita e dua me cakava na ka e sega ni donu.” E dua tale na ivola e vakamacalataka ni “vosa vakalotu, e dau vakayagataki wasoma me dusia na itovo ca se na itovo e cata na Kalou.”
^ para. 18 Era na sega ni vakarusai kece na lewenilotu lasu ni vakarusai o Papiloni na Ka Levu. Rairai ena gauna ya era na biuta kina na lotu lasu eso na iliuliu ni lotu ra qai kaya nira sega ni bau okati kina.—Saka. 13:3-6.