text: 34 E kaya tale o Ilaiu:2 “Dou rogoca na noqu vosa, o kemudou na vuku,Dou rogoci au, o kemudou na kila e levu na ka.3 Ni vakatovolea na daliga na vosa e rogocaMe vaka ga ni tovolea na kakana na yame.*4 Tou vakasamataka ga vakataki kedatou na ka e dodonu,Tou vakatulewataka ga vakataki kedatou na ka e vinaka.5 Ni sa kaya o Jope, ‘Au donu tiko,+Na Kalou ga e bureitaka vei au na lewadodonu.+6 Meu lasu ena ka meu lewai kina?Sa sega ni mavo rawa na noqu mavoa, ia e sega ni dua na noqu cala.’+7 O cei tale na tamata e vakataki Jope,O koya e gunuva na veivakalialiai me vaka na wai?8 E veitokani voli kei ira na dau cakacalaQai vakailala kei ira na daucaka ca.+9 Ni sa kaya, ‘E sega ni yaga vua na tamataNa nona saga me vakamarautaka na Kalou.’+10 Dou vakarorogo gona vei au o kemudou na yalomatua:*E sega ni rawa vua na Kalou dina me caka ca,+Me cala o koya e Kaukaua Duadua!+11 Ena sauma na tamata me vaka ga na ka e cakava+Qai tauca vei koya na vua ni nona ivalavala.12 E sega dina ni daucaka ca na Kalou,+E sega ni dau vakatanitaka na lewadodonu o koya e Kaukaua Duadua.+13 O cei e biuti koya me lewa na vuravura,O cei tale ga e lesi koya ena vuravura taucoko?*14 Ke dei na nona kauai* vei ira,Ke kumuna tale na nodra igunibula kei na nodra icegu,+15 Era na mate vata na tamata kece,Qai suka na kawatamata ina kuvuniqele.+16 Ke o yalomatua rogoca sara qo,Mo vakatudaliga ena ka au tukuna.17 Vakacava, me vakatulewa o koya e cata na lewadodonu,Se o na vakalewai koya na qaqa e yalododonu?18 O na tukuna vua e dua na tui, ‘E sega na betemu,’Se vei ira na vakaitutu, ‘O daucaka ca’?+19 E tiko e dua e sega ni dau tovaki ira na turagaE sega tale ga ni kauaitaki ira vakalevu na vutuniyau qai vakalailai na dravudravua,*+Nira cakacaka kece ga ni ligana.+20 Era na mate vakasauri,+ ena lomaloma ni bogi,+Era sautaninini ra qai mate yani,Era kau laivi mada ga na qaqa, sega ga ena liga ni tamata.+21 Ni raica na mata ni Kalou na ivalavala kece ni tamata,+E raica tale ga na nona ilakolako kece.22 E sega na butobuto se na loaloa vavakuNa vanua era rawa ni vunitaki ira kina na dau cakacala.+23 Ni se sega ni lokuca na Kalou e dua na gauna vua na tamataMe rairai e matana me lewai.24 E vorolaki ira na qaqa ni sega ni gadrevi mera vaqaqaiQai biuta eso tale me kedra isosomi.+25 Ni kila o koya na ka era cakava tiko,+E vakabalei ira tale ga ena bogi, ra qai vurumemeataki.+26 E mokuti ira ena vuku ni nodra ca,Ena vanua e laurai levu,+27 Nira sa sega ni muri koya tiko ga+Ra qai sega ni bau nanuma na nona ivalavala,+28 Era vakavuna mera tagi vua na dravudravua,Me rogoca o koya na nodra tagi na vakaloloma.+29 Ni galu na Kalou, o cei ena vakalewai koya rawa?Ni vunia na matana, o cei ena raici koya rawa?Se mani caka ina dua na matanitu se tamata, ena tautauvata na kena itinitini,30 Me kua kina ni veiliutaki e dua e sega ni vakabauta na Kalou*+Se me coriti ira na tamata.31 Ena tukuna vua na Kalou e dua,‘Au sa totogitaki, e sega ga ni dua na noqu cala,+32 Ni vakavulica vei au na ka au sega ni raica rawa,Keu cakava e dua na cala, au na sega ni cakava tale’?33 Vakacava, me vakaicovitaki iko o koya ena ka o vinakata ni o besetaka na nona lewa?Mo lewa o iko, sega ni o yau.Tukuna gona vei au na ka o kila vinaka.34 Era na tukuna vei au na yalomatua*—Na vuku ga e rogoci au—35 ‘E vosa tu ena lecaika o Jope,+Qai sega ni vosa vakayalomatua.’36 Me vakatovolei mada ga o Jope* me yacova sara na kena iyalayalaNi ka e tukuna e vaka na nodra vosa na daucaka ca!37 E kuria nona valavala ca na vakaduduile,+E vakasausau ni veibeci e matadaQai kuria nona vosataka na Kalou dina!”+


c: text/html

text: 2 Ia o iko, mo tukuna tiko ga na ka kece e salavata kei na ivakavuvuli dina.+2 Mera lewa vinaka na qase na nodra itovo, me matua na nodra rai, mera yalomatua, mera dei* ena vakabauta, ena loloma, mera dau vosota.3 Me rakorako tale ga na nodra itovo na kenamarama, mera kua ni dau vakauvosa, mera kua ni bobula ena gunu waini, mera dau vakavulica na ka vinaka,4 mera vakasalataki ira kina na yalewa gone mera dau lomani watidra, mera lomani luvedra,5 mera yalomatua, me savasava nodra itovo, mera dau cakacaka ena nodra dui vale, mera dau yalovinaka, mera vakamalumalumu vei ira na dui watidra,+ me kua ni beci kina na vosa ni Kalou.6 Mo dau uqeti ira tale ga na cauravou mera yalomatua,+7 mo ivakaraitaki vinaka ena ka kece o cakava. Vakavulica na ka e dodonu, me matua na nomu rai,+8 mo cavuta na vosa vinaka e sega ni vakamelei rawa,+ me madua kina o koya e veisaqati, me kua ni tukuna e dua na ka ca me baleti keda.+9 Mera talairawarawa na bobula vei ira na kedra itaukei ena ka kece ga,+ mera vakamarautaki ira, mera kua ni dau sauma na vosa,10 mera kua ni butako,+ ia mera yalodina ena nodra vinaka kece, me vakacaucautaki kina na ivakavuvuli ni noda iVakabula, na Kalou, ena ka kece ga.+11 Ni sa vakatakilai mai na loloma soli wale ni Kalou mera vakabulai kina na tamata kece.+12 E vakavulici keda meda biuta na ka kece e sega ni salavata kei na loma ni Kalou kei na gagadre ca vakavuravura,+ e vakavulici keda tale ga meda yalomatua, meda yalododonu, meda qarava na Kalou nida tu ena vuravura qo,*+13 nida waraka tiko na inuinui marautaki+ kei na lagilagi ni nona vakatakilai na Kalou cecere kei na noda iVakabula, o Jisu Karisito,14 ni a soli koya ena vukuda+ me sereki keda+ mai na ivalavala kece e beci kina na lawa, me vakasavasavataki keda meda nona tamata digitaki, nida gumatua ena cakacaka vinaka.+15 Mo tukuna tiko ga na ka kece qo, mo veivakauqeti,* mo veivunauci ni sa soli vei iko na kena lewa kece.+ Me kua ni dua e raici iko sobu.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
LESU TALE KINA 20 NAI WILIWILI NI VAKASOQONI VATA MAI NA SIGA NI MATAKA.
Written by Mika Qalobula on January 9, 2022
E sa kacivaka na Minisita ni Veivoli kei na Saravanua ena noda vanua o Faiyaz Koya,ni sa na vakalaialaitaki mai kina 20, nai wiliwili ni lewe ni vanua e dodonu me ra tiko ena dua na soqo,ka sa na taurivaki sara ena siga ni mataka me rawa ni veivuke ena kena tarovi na dewa tiko na mate na Covid -19 ena noda vanua,ka me sa kua kina na vakasosoni vata vakalewe levu.
E kuria na nona i tukutuku,ka tukuna ni vakayacori na vakatulewa oqo,sala muria tiko ga na kena sega ni vakamuri tiko vakavinaka  na vei i vakaro me vaka na kena daramaki na mask,tu veiyawaki me 2 na mita kei na so tale.
Vakarorogo mai na VITIFM 92.2FM,92FM kei na 92.6FM.


text:
Ena Walia na iVolatabu Noqu Lomabibi?
Me Download
Kena iSau Vakaivolatabu
Io. Na ivukevuke vinaka duadua e vakarautaka na ‘Kalou, o koya e dau vakaceguya, e vakayaloqaqataka, e vakaukauataka se uqeta na lomabibi.’—2 Korinica 7:6, The Amplified Bible.
Ka e vakarautaka na Kalou vei ira na lomabibi
Kaukaua. Ni ‘veivakaukauataki se veivakacegui’ na Kalou, e sega ni kena ibalebale me kauta tani kece na nomu leqa. Ia e dau rogoca na nomu masu ni o kerea me vakaukauataki iko mo vosota. (Filipai 4:13) O na vakadeitaka gona ni tu vakarau me rogoci iko, ni kaya na iVolatabu: “E voleka o Jiova vei ira sa ramusu na lomadra, e vakabulai ira sa dasila na yalodra.” (Same 34:18) Io ena rogoca na Kalou na nomu vakamamasu ke dredre mada ga nida tukuna na ka eda sotava tiko.—Roma 8:26, 27.
iVakaraitaki vinaka. E masu vua na Kalou e dua na dauvola iVolatabu: ‘Au sa masu yani vei kemuni ena levu ni noqu yalolailai.’ E vakaceguya na daunisame qo nona kila ni vinakata na Kalou me vosota na noda ivalavala ca. Ia e kaya tale: ‘Ke oni dauvola na itukutuku ni neimami caka cala, o cei ena qai bula rawa? Ia oni dauvosoti keimami ga, me keimami na dau vakarokorokotaki kemuni kina.’—Same 130:1, 3, 4, Good News Translation.
iNuinui. Me ikuri ni veivakacegui ni Kalou ena gauna qo, e yalataka tale ga me kauta tani na leqa kece e vakavuna na lomabibi. Ni sa na vakayacori na vosa ni yalayala qori, “ena sega tale ni nanumi na ka makawa [wili kina na lomabibi], ena sega ni tiko e lomamuni.”—Aisea 65:17.
Nanuma: Keimami kila na iVakadinadina i Jiova ni dau veivuke na Kalou, ia keimami dau qara tale ga na veiqaravi vakavuniwai me baleta na lomabibi vakabalavu. (Marika 2:17) Keimami sega ni vakatututaka na mataqali veiqaravi vakavuniwai me caka, meda dui vakatulewa ga kina.


text:
RA TAROGA NA ITABAGONE
E Cala Dina na Vosavosa Ca?
“Au sega tale ni qai kidacala, ni sa matau meu rogoca na vosavosa ca. Sa ka ni veisiga.”—Christopher, 17.
“Niu se gone, au dau vosa ca vakalevu. E rawarawa sara niu vosa ca, ia ka ni sasaga toka meu tinia.”—Rebecca, 19.
Taro
Cava o dau cakava nira vosa ca eso tale?
Au sega ni kauaitaka—sa matau tu vei au.
Au dau vakalaiva ga—niu sega ni cakava rawa e dua na ka.
Au sega sara ga ni taleitaka—e dau rogo ca vei au.
-
O dau vosavosa ca?
Sega
So na gauna
Io, e veigauna
-
O nanuma ni dodonu meda kauaitaka na vosavosa ca?
Sega
Io
-
Vuna e Bibi Kina
O nanuma ni veivakaleqai na vosavosa ca? De dua o na kaya ‘Sega sara, ni tiko eso tale na leqa lelevu meda kauai kina. E levu tale ga era dau vosavosa ca!’ Vacava e dina ya?
Rairai o na sega ni vakabauta ni levu era saga mera kua ni vosa ca. E tiko na vuna vinaka era cakava kina qori. Kena ivakaraitaki:
E sega ni vosa wale ga. Na ka o tukuna e vakaraitaka na ka e tu e lomamu. Nomu vosa ca gona, e vakaraitaka ni o sega ni kauaitaka na ivakarau ni lomadra eso tale. Vacava o vinakata mo kilai ni o tamata va qori?
E kaya na iVolatabu: “Na ka e lako tani mai na gusu e vu mai na loma ni tamata.”—Maciu 15:18.
Era rawa ni raicalataki iko eso tale. E kaya na ivola Cuss Control: “Ena vakatau sara ga ena noda ivakarau ni veivosaki o ira na noda itokani, nodra rokovi keda na leweni noda vuvale se o ira eda cakacaka vata, na vinaka ni noda veiwekani kei ira eso tale, na keda irogorogo, noda rawata se soli vei keda na itutu ena vanua ni cakacaka kei na nodra taleitaki keda o ira eda sega ni veikilai.” E tomana: “Tarogi iko mada, ena vinaka nomu veimaliwai kei ira eso tale ke o sega ni dau vosavosa ca.”
E kaya na iVolatabu: “Me kau tani . . . na vosavakacaca.”—Efeso 4:31.
Kua ni nanuma nira na taleitaki iko e levu ke o dau vosavosa ca. E kaya o Dr. Alex Packer ena nona ivola How Rude!: “E dau votivoti na rogoci ira na dau vosavosa ca.” E kaya tale ga ni ka era tukuna “e vakaraitaka ni sega ni vakasamataki vinaka na vosa qai sega ni veikauaitaki. Ke sega ni matata, se vakaibalebale na ka o tukuna, e na va tale ga qori na ka o vakasamataka.”
E kaya na iVolatabu: “Me kua ni lako mai gusumuni na vosa vakasisila.”—Efeso 4:29.
Ka o rawa ni cakava
Tiko nomu isausau. Vakacava mo saga mo kua ni vosa ca tu mada me dua na vula? O rawa ni makataka ena ivolanivula na veika o sa rawata. E tiko eso na ka mo cakava mo dei kina ena nomu isausau. Kena ivakaraitaki:
Qarauna na ka ni veivakamarautaki e tiko kina na vosavosa ca. E kaya na iVolatabu: “Na ilala ca e vakacacana na itovo vinaka.” (1 Korinica 15:33) “Na ilala” e sega wale ga ni okati kina na tamata ia na ka ni veivakamarautaki tale ga—me vaka na iyaloyalo o sarava, na qito o qitora, kei na sere o rogoca. E kaya o Kenneth, yabaki 17: “So na gauna nida dau taleitaka e dua na sere, eda sega ni dau kauaitaka ke tiko kina na vosa ca—eda dau laga ga ni rogo vinaka.”
Vakaraitaka ni o yalomatua. Eso era dau vosavosa ca me nanumi kina nira sa qase se yalomatua. Ia, e sega ni dina qori. E kaya na iVolatabu o ira na yalomatua “era vakayagataka nodra vakasama, e vakavulici me vakaduiduitaka na ka e donu mai na ka e cala. (Iperiu 5:14) Era sega ni veisautaka nodra ivosavosa me “taleitaki” ira kina eso tale.
Na vosa ca ena vakavuna mo vakasamataka na ka dukadukali. Qori ena kuria ga na veika ca e sa yaco tu e vuravura! E vakatututaka na ivola na Cuss Control: “Kua ni kuria na ca sa tu rawa. Mo cakava nomu itavi me savasava tiko ga na ivakarau ni veivosaki. O na marau kina, era na taleitaki iko tale ga eso tale.”


text: 20 E mani tokia mai kea+ nona keba o Eparaama, e gole ena vanua vaka ina Nikepi me lai vakaitikotiko ena kedrau tadrua o Ketesi+ kei Suri.+ Ni tiko voli* mai Kira,+2 se baci kaya o Eparaama me baleti Sera na watina: “E ganequ o koya.”+ E mani talatala o Apimeleki na tui Kira me kau yani o Sera, qai tauri koya.+3 Oti oya e rairai yani na Kalou vei Apimeleki ena tadra ena bogi, qai kaya vua: “O vaka ga e dua sa mate ena vuku ni yalewa o kauta mai qo,+ ni vakawati tu o koya qai taukeni koya e dua tale na tagane.”+4 Ia e se sega ni toro volekati koya* o Apimeleki. E mani kaya: “I Jiova, oni na vakarusa e dua na matanitu e sega sara ga ni cala?*5 Vakacava a sega ni kaya vei au, ‘E ganequ o koya,’ a sega tale ga ni kaya o yalewa, ‘E ganequ o koya’? E dodonu tu na lomaqu qai sega ni cala na ligaqu niu cakava qo.”6 E qai tukuna vua na Kalou dina ena tadra: “Au kila ni o cakava qo ena dodonu ni lomamu, au tarovi iko kina mo kua ni valavala ca vei au. Oya na vuna au sega kina ni vakatara mo tarai koya.7 Qo mo vakasuka na watina na tagane, ni parofita o koya,+ ena masulaki iko o koya,+ o na qai bula tiko ga. Ia ke o sega ni vakasukai koya, mo kila tiko ni o na mate sara ga, o iko kei ira kece na lewe ni nomu vuvale.”8 E yadra vakamataka o Apimeleki qai kacivi ira kece na nona dauveiqaravi, mani tukuna vei ira na ka kece qo, era qai rere vakalevu.9 E qai kacivi Eparama o Apimeleki, e kaya vua: “Na cava o sa cakava vei keimami? Na cava sara mada na noqu cala vei iko mo vakavuna kina na ivalavala ca levu qo vei au kei na noqu matanitu? E sega ni dodonu na ka o cakava vei au.”10 E kaya tale vei Eparama o Apimeleki: “Na cava na inaki ni nomu cakava na ka qo?”+11 E kaya o Eparama: “Au cakava qo niu a kaya e lomaqu, ‘Sa macala tu ga nira sega ni rerevaka na Kalou o ira ena vanua qo, era na vakamatei au ena vuku i watiqu.’+12 Kena ikuri, e ganequ dina o koya ni luvei tamaqu, e sega ga ni luvei tinaqu, ia qo sa mai watiqu.+13 Ni sa vakavuna na Kalou meu biuta na vale i tamaqu,+ au mani tukuna vua: ‘Me va qo nomu vakaraitaka vei au na loloma e dei: Na vanua kece daru na lakova, mo kaya me baleti au, “E ganequ o koya.”’”+14 E mani kauta o Apimeleki na sipi, na bulumakau, na tagane kei na yalewa dauveiqaravi, qai solia vei Eparama, e vakasukai Sera tale ga na watina vei koya.15 E kaya tale ga o Apimeleki: “Raica na noqu qele sa soli tu vei iko. Mo lai vakaitikotiko ena vanua ga o vinakata.”16 E qai kaya vei Sera: “Raica au sa solia qo vei ganemu+ e 1,000 na tikinisiliva. Qo na ivakatakilakila ni nomu sega ni cala* vei ira kece ga era tiko kei iko, ena matadra tale ga na tamata kece, o sa galala mai na veibeitaki.”17 E qai vakamamasu o Eparama vua na Kalou dina, mani vakabulai Apimeleki, o watina, kei ira na nona yalewa bobula na Kalou, sa ra qai tekivu vakaluveni,18 ni a vakavuna o Jiova mera yava* na marama kece ena vale i Apimeleki ena vuku i Sera na wati Eparama.+


text:
Na Cava ena Cakava na Matanitu ni Kalou?
Kena iSau Vakaivolatabu
Na Matanitu ni Kalou ena sosomitaka na matanitu kece vakatamata, ena qai veiliutaki ena vuravura taucoko. (Taniela 2:44; Vakatakila 16:14) Ni sa vakayacori qori, na Matanitu ni Kalou ena. . .
Vakarusa na daucaka ca era vakaleqai keda tiko. Era na muduki tani e vuravura na tamata ca.—Vosa Vakaibalebale 2:22.
Vakaotia na ivalu kece. Ena vakaotia na Kalou na ivalu e vuravura taucoko.—Same 46:9.
Kauta mai na bula vakacegu kei na sautu e vuravura. “Era na bula vakacegu ena ruku ni nodra vaini kei na ruku ni nodra vunilolo, ena sega ni dua me vakarerei ira.”—Micah 4:4, Good News Translation.
Vukica na vuravura me parataisi. “Ena reki na vanua talasiga; ena marau na vanua dravuisiga qai seraka na senikau.”—Aisea 35:1, Contemporary English Version.
Vakarautaka na cakacaka yaga qai marautaki. Era na marautaka vakalevu na cakacaka ni ligadra o ira na digitaki ni Kalou. Era na sega ni oca wale.—Aisea 65:21-23.
Vakaotia na tauvimate. ‘Ena sega ni kaya e dua na lewenivanua: ‘Au tauvimate.’’—Aisea 33:24.
Vakaotia na bula vaqase. ‘Me bulabula cake na lewena mai na lewena ni se itabagone, me lesu tale ina veisiga se tu kina vua na kaukaua vakaitabagone.’—Jope 33:25.
Vakaturi ira na mate. Era na ‘rogoca na domo i [Jisu] o ira kece na tu ena ibulubulu nanumi, mera tucake mai.’—Joni 5:28, 29.


text:
Vakatekivu
5 Qo na ivolatukutuku kei Atama. Ena siga e buli Atama kina na Kalou, e bulia me ucui koya.+ 2 E bulia na tagane kei na yalewa.+ Ena siga erau buli+ kina, e vosavakalougatataki rau qai vakatokai rau me Tamata.
3 E bula o Atama me 130 na yabaki sa qai dua na luvena tagane e vakataki koya, e ucui koya, qai vakatoka me o Seci.+ 4 Ni sa sucu o Seci na luvena, e bula tiko o Atama me 800 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa. 5 O koya gona, na yabaki kece ni bula i Atama e 930, sa qai mate.+
6 E bula o Seci me 105 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Inosi.+ 7 Ni sa sucu o Inosi, e bula tiko o Seci me 807 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa. 8 O koya gona, na yabaki kece ni bula i Seci e 912, sa qai mate.
9 E bula o Inosi me 90 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Keinana. 10 Ni sa sucu o Keinana, e bula tiko o Inosi me 815 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa. 11 O koya gona, na yabaki kece ni bula i Inosi e 905, sa qai mate.
12 E bula o Keinana me 70 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Melelieli.+ 13 Ni sa sucu o Melelieli, e bula tiko o Keinana me 840 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa. 14 O koya gona, na yabaki kece ni bula i Keinana e 910, sa qai mate.
15 E bula o Melelieli me 65 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Jereti.+ 16 Ni sa sucu o Jereti, e bula tiko o Melelieli me 830 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa. 17 O koya gona, na yabaki kece ni bula i Melelieli e 895, sa qai mate.
18 E bula o Jereti me 162 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Inoki.+ 19 Ni sa sucu o Inoki, e bula tiko o Jereti me 800 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa. 20 O koya gona, na yabaki kece ni bula i Jereti e 962, sa qai mate.
21 E bula o Inoki me 65 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Mecusela.+ 22 Ni sa sucu o Mecusela, e 300 na yabaki nona dau lako vata voli o Inoki kei na Kalou dina.* E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa. 23 O koya gona, e 365 na yabaki kece ni bula i Inoki. 24 E dau lako vata kei na Kalou dina+ o Inoki. E qai takali yani ni kauti koya+ na Kalou.
25 E bula o Mecusela me 187 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Lemeki.+ 26 Ni sa sucu o Lemeki, e bula tiko o Mecusela me 782 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa. 27 O koya gona, na yabaki kece ni bula i Mecusela e 969, sa qai mate.
28 E bula o Lemeki me 182 na yabaki, sa qai sucu e dua na luvena tagane. 29 E qai vakatokai koya me o Noa,*+ e kaya: “O koya qo ena vakacegui keda mai na noda cakacaka kei na oca ni ligada ena vuku ni qele e cudruva o Jiova.”+ 30 Ni sa sucu na luvena o Noa, e bula tiko o Lemeki me 595 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa. 31 O koya gona, na yabaki kece ni bula i Lemeki e 777, sa qai mate.
32 Ni sa yabaki 500 o Noa, eratou qai sucu na luvena o Semi,+ o Ame,+ kei Jefeca.+


text:
IDONISIA
Painia Yaloqaqa
André Elias
SUCU 1915
PAPITAISO 1940
KENA ITUKUTUKU Dua na painia yaloqaqa, e dei tu ga ni vakatarogi qai vakarerei.
ERAU kacivi ena iKarua ni iValu Levu o Brother Elias kei na watina o Josephine ina nodra itikotiko liu na yamata ni Japani e Sukabumi, West Java. E vakatarogi e liu o André, qai veitaravitaki vua na taro. “O cei o ira na iVakadinadina i Jiova? O dau saqata na matanitu o Japani? O dua na yamata?”
E sauma o André: “Keirau dauveiqaravi ni Kalou Kaukaua Duadua, e sega tale ga na neirau cala.” E taura mai na nodra iliuliu na yamata ni Japani na iseleiwau e lili toka e lalaga qai laveta cake.
E taroga ena cudru: “Vakacava keu vakamatei iko sara ga qo?” E vakacuvara na uluna ena desi o André qai masu lo. A vakanomodi mada vakalailai, oti sa qai katuvu na dredre. E kaya na iliuliu: “Dua na ka nomu yaloqaqa!” E kacivi sara o Josephine. Ni tautauvata na nodrau itukutuku kei André, e kaya na iliuliu: “Drau sega ni yamata. Drau lako!”
Oti e vica na vula, a vesu o André nira beitaki koya na ‘tacina vakailasu.’ (2 Kor. 11:26) E dau kania na ivovo ni kakana mai na isalasalaniwai ena rumu e vesu tu kina, ya sara ga na ka e vakabulai koya voli. E guce nodra sasaga na ovisa me tawayalodina o André. Ni veisiko yani o Josephine ena dua na siga, e vakasolokakanataka vua o André: “Kua ni leqa. Se ra mani vakamatei au se sereki au, au na yalodina tiko ga vei Jiova. Sa rawa ga nira kauti au matemate eke, ia au na sega ni cakitaka noqu vakabauta.”
Oti e ono na vula e valeniveivesu, e rairai ina Mataveilewai Cecere e Jakarta o André, sa qai sereki.
A vakatabuya tale nodra cakacaka na tacida na matanitu o Idonisia ni oti e 30 vakacaca na yabaki. E kacivi André sara ina nona ofisi na loya ni matanitu e Manado, North Sulawesi, qai taroga: “O kila ni sa vakatabui na cakacaka ni iVakadinadina i Jiova?”
“Io,” e sauma o André.
E taroga na loya: “Vakacava o sa na veisautaka na nomu lotu?”
E toso yani e liu o André qai tavia na serena. E kaya: “O rawa ni kauta mai tuba na utoqu, o na sega ga ni veisautaka na noqu lotu.”
E tukuna vei André na loya ni matanitu me lako, qai sega ni vakasosani koya tale.
A takali ena 2000 o André ni sa yabaki 85, e rauta ni 60 na yabaki na nona gumatua voli ena cakacaka vakapainia.


text:
E ka Vakavuku na Yalomalua
O Toñi e dau qaravi ira na itabaqase. Ni tabaka na lali, e dolava mai na katuba e dua na marama qai vosataki koya ni bera mai me qaravi tinana sa itabaqase. Ia a sega ni bera o Toñi. E vosa ga vakamalua qai kere veivosoti.
DUA tale na gauna, e vosataki koya tale na marama qori. Cava e cakava o Toñi? E kaya: “Sega sara ga ni rawarawa na ituvaki ya. E cala tale tu ga nona veibeitaki.” Ia e kere veivosoti tale o Toñi qai tukuna ni kauaitaka dina na ituvaki e sotava tiko.
Na cava o na cakava ke o sotava qori? O na yalomalua tale ga? Se dredre mo lewai iko vakamatau? Macala ga ni sega ni dau rawarawa meda tauri keda ni yaco eso na ituvaki sa cavuti oti mai. Nida lomaocaoca se vakacudrui, e ka ni sasaga toka meda yalomalua.
E uqeti keda na lotu vaKarisito na iVolatabu meda yalomalua. Na Vosa ni Kalou mada ga e sema vata na itovo qori kei na vuku. E kaya o Jemesa: “O cei vei kemuni e vuku qai yalomatua? E dodonu me itovo vinaka qai vakaraitaka ena ka kece e cakava na yalomalua e salavata kei na vuku.” (Jeme. 3:13) Cava eda kaya kina ni noda yalomalua e vakaraitaka na vuku mai cake? Cava meda cakava me tiko kina vei keda na itovo vakalou qori?
VUNA E KA VAKAVUKU KINA NA YALOMALUA
Ena vakamalumutaka na cudru na yalomalua. “Na vosa vakayalovinaka e vakaseavutaka na cudru, ia na vosa kaukaua e vakatubura na cudru.”—Vkai. 15:1.
Ke da cudru, ena vakalevutaka tale na leqa, e vaka ga nida utura tiko na buka. (Vkai. 26:21) Ia ke da sauma ena yalomalua ena veivakacegui. E rawa mada ga ni vakamalumutaka nona cudru o koya e vakararawataki keda.
E vakadinadinataka sara ga qori o Toñi. E tagi na marama ya ni rogoca na nona vosa ena yalomalua. A vakamacalataka ni dua na ituvaki e sotava tiko, qai tiko tale na leqa e vale. E mani vunau sara vua o Toñi, a vulica tale ga na iVolatabu. A rawa ga qori baleta ni yalomalua o Toñi qai sega ni cudru.
Eda na marau nida yalomalua. “Era marau na yalomalua, nira na taukena na vuravura.”—Maciu 5:5.
Na cava era marau kina na yalomalua? Eso era dau cudrucudru tu e liu, era sa tokara na yalomalua nikua ra qai mamarau. E vinaka nodra bula, era waraka tale tu ga na gauna vinaka se bera mai. (Kolo. 3:12) E nanuma lesu o Adolfo, e dua na ivakatawa ni tabacakacaka e Sipeni na nona ivakarau ni bula makawa ni bera ni kila na ka dina.
E kaya o Adolfo: “E sega ni vakainaki tu na noqu bula. Au dau sega ni lewa vinaka noqu cudru, eso mada ga na noqu itokani era rerevaka na noqu itovo voravora. Ia e veisau vakadua qori ena dua na veibuturaki. Au lausua kina vakaono qai voleka niu mate.”
Nikua sa veivakavulici tiko o Adolfo ena bibi ni yalomalua, qori ena ka e cakava kei na nona ivakaraitaki. Levu era taleitaka nona itovo vinaka kei na nona veikauaitaki. E tukuna tale ga ni marautaka na veiveisau e cakava mai. E vakavinavinaka vei Jiova ni vukei koya me bucina na yalomalua.
E marautaka o Jiova na yalomalua. “Mo vuku na luvequ mo vakamarautaka na lomaqu, me dua na vosa meu tauca vua sa beitaki au.”—Vkai. 27:11.
E beitaki Jiova tiko na kena meca na Tevoro. E tiko na vuna vinaka me cudru kina o Jiova, ia e vakamatatataka na iVolatabu ni dau “berabera ni cudru.” (Lako 34:6) Nida saga meda vakatotomuria na berabera ni cudru ni Kalou kei na nona yalomalua, eda na muria na sala e vakamarautaka na Kalou.—Efeso 5:1.
E sega ni vinaka na ivakarau ni vuravura nikua. De dua eda na sotava eso era ‘dau tukutukuni ira, qaciqacia, dau vakauvosa, era sega ni lewa vinaka na yalodra, kei ira na voravora.’ (2 Tim. 3:2, 3) Ia e sega ni dodonu me tarova qori na noda via bucina na itovo vakalou qo. E uqeti keda na Vosa ni Kalou ni ‘vuku mai cake e dau veiyaloni, e yalorawarawa.’ (Jeme. 3:17) Nida veiyaloni qai yalorawarawa, eda sa vakaraitaka ni tiko vei keda na vuku vakalou. Ena uqeti keda meda vosa ena yalomalua nida vakacudrui, eda na toro voleka tale ga vua na iVurevure ni vuku tawamudu, o Jiova.


text:
E Cala na Gunu Alakaolo? Na Cava e Kaya na iVolatabu?
Kena isau vakaivolatabu
E sega ni cala ke da gunuva vakalailai na alakaolo. E kaya na iVolatabu ni waini e isolisoli ni Kalou me marautaki kina na bula. (Same 104:14, 15; Dauvunau 3:13; 9:7) E tukuni tale ga ena iVolatabu ni wainimate tale ga na waini.—1 Timoci 5:23.
A gunu waini o Jisu ni bula voli e vuravura. (Maciu 26:29; Luke 7:34) Ena dua na cakamana kilai levu i Jisu, a vukica na wai me waini me nona iloloma ena dua na kana magiti ni vakamau.—Joni 2:1-10.
Rerevaki ni Gunu Sivia
E tukuni ena iVolatabu ni yaga na waini, ia e vakacala na gunu sivia kei na mateni. Na lotu vaKarisito gona e vinakata me gunu alakaolo, e dodonu me gunuva ga vakalailai. (1 Timoci 3:8; Taito 2:2, 3) E vakamacalataki ena iVolatabu na vuna meda kua kina ni gunu sivia.
Na gunu sivia e vakaleqa na ivakarau ni vakasama kei na vakatulewa. (Vosa Vakaibalebale 23:29-35) Na daumateni ena sega ni vakayacora rawa na ivakaro vakaivolatabu qo: “Moni solia na yagomuni me isoro bula, e savasava e vakadonuya na Kalou, oya me vakayagataki ena veiqaravi tabu na nomuni vakasama kei na yalomatua.”—Roma 12:1.
Na gunu sivia e vakavuna na madua qai vakaleqa “na inaki ni kena vakayacori na ka vinaka.”—Osea 4:11; Efeso 5:18.
Ena vakavuna na bula dravudravua kei na tauvimate na gunu sivia.—Vosa Vakaibalebale 23:21, 31, 32.
E cata na Kalou na gunu sivia kei na mateni.—Vosa Vakaibalebale 23:20; Kalatia 5:19-21.
O na kila vakacava ni sa sivia na ka o gunuva?
O koya e sa sivia na alakaolo e gunuva, e rawa ni cakava na ka e leqataki kina nona bula kei na nodra bula eso tale. E sega ni qai mateni ga e dua ke sa sega sara ga ni vakilai koya. E kaya na iVolatabu ni rawa ni kilai tale ga ni sa mateni e dua ena nona itautaubale, ke sa veilecayaki nona vakasama, e taceba, vakavuveiba, se sa sega ni kilai na cava e kaya. (Jope 12:25; Same 107:27; Vosa Vakaibalebale 23:29, 30, 33) Ke sega mada ga ni lai tini sara ena mateni, e se rawa ga ni ‘gunu sivia’ e dua qai sotava kina e levu na leqa.—Luke 21:34, 35.
Kua ni gunu
E vakamacalataki tale ga ena iVolatabu na ituvaki me kua ni gunu alakaolo kina na lotu vaKarisito:
Ke veivakatarabetaki na alakaolo.—Roma 14:21.
Ke vakatabui na alakaolo ena dua na vanua.—Roma 13:1.
Ke dredre me lewa vinaka e dua na levu ni ka e gunuva. Ena vinakati mera cakava eso na veiveisau levu o ira era bobula ina alakaolo.—Maciu 5:29, 30.


text:
SOLI NA NODRA TAQE NI WAI NI GUNU MAI OVEA,BAU,TAILEVU.
Written by Ben Ravulo on June 9, 2022
E laki solia nikua na Prime Minister ni noda vanua o Voreqe Bainimarama,na nodra taqe ni wai na lewe ni koro mai Ovea,Bau,Tailevu,ka sa rawa ni vakacegui ira na lewe 480 na leweni koro,ena kena sa na vakarawarawa taki yani vei ira na sala ni medra wai ni gunu.
Ena nona sasaga na Turaga ni koro mai Ovea o Mr Waisake Tukana,e a laki veitaratara kina ena vale ni volavola ni Prime Minister ena vuku ni leqa ni wai era sotava tiko na lewe ni nona koro ena veisiga.
Vakarorogo tiko mai ena VITIFM 92.2fm,92.6fm kei na 92fm.


text:
WASE CIWA
Na Yalewa Yalomatua
1-3. (a) E yaco vakacava na leqa ena vuvale i Apikali? (b) Na cava eda na vulica me baleta na marama vakasakiti qo?
E RAICA votu o Apikali nona taqaya na cauravou. Sa rauta ga me domobula. Sa vakarau yaco e dua na ka rerevaki. Ena gauna vata qori, rauta ni 400 na tamataivalu era gole mera lai vakamatei ira na tagane ena vuvale i Nepali, na wati Apikali. Na vuna?
2 E vakavuna ga o Nepali. E turaga yaloca qai dau veibeci. Ia, qo e cakava cala, ni cakava sara ga vua na komada ni dua na mataivalu yalodina qai kaukaua. E dua na tamata cakacaka i Nepali, rairai e ivakatawanisipi, e gole vei Apikali ni nuitaka ni na rawa ni vakabulai ira. Ia na cava e rawa ni cakava na yalewa ina dua na mataivalu?
Na cava e rawa ni cakava na yalewa ina dua na mataivalu?
3 Kena imatai, meda dikeva mada eso na ka me baleta na marama vakasakiti qo. O cei mada o Apikali? E yaco vakacava na leqa qo? Cava eda rawa ni vulica mai na nona vakabauta?
Yalewa Yalomatua Qai Matavinaka’
4. E turaga vakacava o Nepali?
4 Erau veicalati sara ga o Apikali kei Nepali. E yalewa vakawati vinaka o Apikali, ia o Nepali e raravisa. E turaga vakailavo o koya. E dau vakacerecerei koya, ia era raici koya vakacava eso tale? Qo e dua e sega ni vinaka na kena itukutuku ena iVolatabu. Na ibalebale ni yacana “Yalowai,” se “Lialia.” Vakacava erau vakayacani koya kina nona itubutubu se qai yaca buli ga? Se mani cava e nanumi, e ganiti koya vinaka na yacana. O Nepali e turaga ‘yalotakelo qai ca nona ivalavala.’ E dau veivakalolomataki, dau mateni, e turaga rerevaki qai sega ni dua e taleitaki koya.—1 Sam. 25:2, 3, 17, 21, 25.
5, 6. (a) Na itovo cava o nanuma ni kilai tani kina o Apikali? (b) Na cava e rairai vakawatitaka kina na tagane macawa ya o Apikali?
5 E duidui sara o Apikali. Na ibalebale ni yacana “Sa Marau Vakalevu o Tamaqu.” E levu na tama era dau sakitaka na luvedra yalewa totoka, ia na tama e vuku ena marau vakalevu ke itovo vinaka o luvena yalewa. Levu vei ira e totoka na kedra irairai era sega ni dau vakaraitaka na itovo talei eso vaka na yalomatua, vuku, yaloqaqa kei na vakabauta. E sega ni va qori o Apikali. E vakacaucautaka na iVolatabu na nona yalomatua kei na kena totoka.—Wilika 1 Samuela 25:3.
6 Eso nikua era vakataroga se rau veiwatini tu vakacava na tagane macawa ya kei na yalewa vuku qo. Nanuma tiko ni levu na vakawati ena gauna vakaivolatabu era tuvanaka ga na itubutubu. Ke sega, e bibi ga me rau vakadonuya na itubutubu. Vakacava, erau vakadonuya na vakawati qo na itubutubu i Apikali, rau veivosakitaka sara ga, ni turaga vutuniyau qai rogo o Nepali? Erau vakayacora qo ni ratou dravudravua? Se mani cava e vakavuna, e sega sara ga ni tagane vinaka me vakawatitaki o Nepali ena vuku ni nona ilavo.
7. (a) Na cava mera kua ni cakava na itubutubu nikua ke ra via vakavulica vei luvedra na rai donu me baleta na vakawati? (b) Na cava a vakadeitaka o Apikali?
7 Na itubutubu yalomatua ena vakavulica vei luvena na rai donu me baleta na vakawati. Era na sega ni uqeti luvedra mera vakawati ena vuku ni ilavo se vakatotolotaka nodra veibuku nira se sega ni qarava rawa na itavi kei na icolacola ni vakawati. (1 Kor. 7:36) E sega na gauna vei Apikali me vakasamataka kina qori. A vakawati kei Nepali qai vakadeitaka me solia nona vinaka taucoko ena ituvaki dredre ena sotava.
‘E Cudruvi Ratou o Koya’
8. A vosataki cei o Nepali, na cava e sega ni ka vakayalomatua kina na ka e cakava?
8 Sa qai vakadredretaka sara o Nepali na ituvaki kei Apikali. E vosataki Tevita o koya. Qo na dauveiqaravi yalodina i Jiova a lumuta na parofita o Samuela, a vakaraitaki tale ga vua ni o Tevita na digitaki i Jiova me na sosomitaki tui Saula. (1 Sam. 16:1, 2, 11-13) Ni drovaki Saula tiko, na Tui dau vuvu qai dau laba, a vakaitikotiko voli ga o Tevita ena vanua talasiga kei ira e 600 nona tamataivalu yalodina.
9, 10. (a) Na vanua vakacava eratou vaqara bula kina o Tevita kei na nona ilala? (b) Na cava me vakavinavinakataka kina o Nepali na ka e cakava o Tevita kei ira nona tamata? (Raica tale ga na ivakamacala e ra ni parakaravu e 10.)
9 E vakaitikotiko e Maoni o Nepali, e cakacaka qai rairai tiko tale ga nona tikiniqele volekati Kameli. * E toka na veitauni qori ena veidelana drokadroka, e nodra ikanakana vinaka na sipi. E 3,000 na sipi nei Nepali, e wavokita na veikauloa. Ena sauca e davo toka kina na vanua talasiga kei Perana. Ena isi ni o gole ina Wasa Tuituina, e vanualala qai dravuisiga, e veiqakilo qai tu tale ga kina na veiqaravatu. Qori na vanua eratou mai vaqara bula kina o Tevita kei ira nona tamata, era vakasasa kedra qai levu sara na ituvaki dredre era sotava. Eratou dau sotavi ira kina na ilala cauravou era ivakatawanisipi ni turaga vutuniyau o Nepali.
10 Na cava era cakava na sotia daucakacaka qo vei ira na ivakatawanisipi? E rawa sara ga nira butakoca nodra sipi, ia era sega ni cakava qori. Era vaka na bai vei ira na qelenisipi kei na dauveiqaravi i Nepali. (Wilika 1 Samuela 25:15, 16.) Era dau sotava na veika rerevaki na sipi kei na ivakatawa, ni levu kina na manumanu kila. Ni volekata toka na iyalayala kei Isireli ena sauca, levu na gauna era dau vakasagai ira na ilawalawa daukabakoro kei ira na daubutako. *
11, 12. (a) E laurai vakacava vei Tevita na vuku kei na vakarokoroko ena nona itukutuku vei Nepali? (b) Na cava e cala kina na ka e cakava o Nepali ni rogoca na itukutuku i Tevita?
11 E sega ni rawarawa nodra vakani na ilala qo ena vanua oya. Dua gona na siga a tala e tini nona tamata o Tevita vei Nepali mera lai kere veivuke. A digitaka vinaka o Tevita na gauna mera lako kina. Qo na gauna ni koti vutinisipi, ni dau caka kina na solika kei na kana magiti. E qarauna tale ga o Tevita na vosa e vakayagataka, na vosa ni vakarokoroko kei na ikacivi e rogo matau. A cavuta mada ga vei Nepali na vosa, ‘na luvemu o Tevita,’ de dua me vakaraitaka nona dokai koya ni sa qase sara. Cava e mani cakava o Nepali?—1 Sam. 25:5-8.
12 Dua na ka nona katakata! ‘E cudruvi ratou o koya,’ qori na ka e tukuna na cauravou a vakamacalataki ena itekitekivu ni ulutaga qo, ni vakamacalataka tiko vei Apikali na veika a yaco. E vosataka na turaga mamaqi o Nepali na madrai, na wai, kei na lewenimanumanu. E vakasewasewani Tevita me vaka e tamata tawayaga, e kaya tale ga ni vaka na dauveiqaravi e dro tiko. De dua e va tale ga qori o Saula, ni sevaki Tevita tale ga. E sega ni tiko vei rau qo na rai i Jiova. E lomani Tevita o Jiova qai raici koya ni na Tui kei Isireli, sega ni bobula dau talaidredre.—1 Sam. 25:10, 11, 14.
13. (a) Na cava a yacovi Tevita ni rogoca ga nona vosavosa o Nepali? (b) Na cava eda vulica ena Jemesa 1:20 ena ka e cakava o Tevita?
13 A vakacudrui Tevita na ka era mai tukuna na nona italai. E tukuna, “Dou dui vauca yadua na nomudoui seleiwau.” A taura nona iyaragi o Tevita qai liutaki ira yani na 400 nona tamata mera ravuravu. E yalataka ni na vakawabokotaki ira kece na tagane ena vuvale i Nepali. (1 Sam. 25:12, 13, 21, 22) E matata vinaka na vu ni nona cudru o Tevita, ia e cala na ka e via cakava. E kaya na iVolatabu: “Ni sega ni vuataka na yalododonu ni Kalou na nona cudru na tamata.” (Jeme. 1:20) Ena vakabula rawa vakacava nona vuvale o Apikali?
‘Me Vakalougatataki na Nomu Yalomatua’
14. (a) Na cava na imatai ni ka e cakava o Apikali ni vakadodonutaka na cala e cakava o Nepali? (b) Na cava eda vulica vei Nepali kei Apikali? (Raica tale ga na ivakamacala e ra.)
14 Eda sa dikeva mai e dua na sala a tarova rawa kina o Apikali e dua na ka vakarerevaki. E dau vakarorogo o koya ni vakatauvatani kei Nepali. Ni lai raici Nepali na cauravou, e kaya: “Ni sa luve ni vu-ni-ca ko koya ka sega e dua me vosa rawa vua.” * (1 Sam. 25:17) Ka ni rarawa ni bese ni vakarorogo o Nepali ni nanumi koya vakasivia. E sa takalevu tu nikua na dokadoka va qori. E kila na cauravou ni duatani o Apikali, qori na vuna e lai tukuna kina vua na leqa qo.
E dau vakarorogo o Apikali ni vakatauvatani kei Nepali
15, 16. (a) E vakaraitaka vakacava o Apikali ni vakataki koya na yalewa vakawati ena Vosa Vakaibalebale? (b) Na cava e sega ni beca kina o Apikali na ulunivuvale ena ka e cakava?
15 Totolo ga nona vakasamataka o Apikali na ka me cakava. Eda wilika, “A sa kusarawa ko Apikali.” E laurai vakava ena italanoa qo na matavu, “kusarawa,” na ka e cakava na marama qo. A vakarautaka sara eso na kakana me baleti Tevita kei ira na nona tamata. Qo na madrai, waini, lewe ni sipi, sila tavu, soso vua ni vaini, kei na ibuli lolo. E kila vinaka o Apikali na ka e tu vua ni dau qarava vinaka nona vuvale, vakataki koya na yalewa vakawati e vakamacalataki ena Vosa Vakaibalebale. (Vkai. 31:10-31) A vakauta e liu na kakana kei na so na nona dauveiqaravi, qai muri duadua o koya. Eda wilika, “sa sega ni tukuna ko koya vei Nepali, na watina.”—1 Sam. 25:18, 19.
16 Vakacava, e sa beca o Apikali na ulunivuvale? Sega, meda nanuma tiko ni ivalavala vakatani o Nepali vua na lumuti ni Kalou o Jiova. E rawa nira vakamatei sara ga kina nona lewenivuvale. Ke sega ni cakava kina e dua na ka o Apikali, vakacava ena okati kei watina ena cala qo? Qo na gauna me talairawarawa kina vua na nona Kalou, sega vei watina.
17, 18. Cava e cakava o Apikali ni sotavi Tevita, na cava e tukuna vua, na cava e mana kina nona vosa?
17 Sega ni dede, sa sotavi Tevita kei ira nona ilala o Apikali. A sobu sara mai nona asa, cuva qai vakarokoroko vei Tevita. (1 Sam. 25:20, 23) A talaucaka kece vua na lomana, a vakamamasu ena vuku i watina kei na nona vuvale mera lomani. Na cava e rui mana kina nona vosa?
18 E beitaki koya ga ni vakavuna na leqa qai kerei Tevita me vosoti koya. A tukuna tale ga ni yalowai dina o watina, me vaka ga na ibalebale ni yacana. De dua me kua kina ni vakamatei koya o Tevita. Ni matataki Jiova o Tevita, e nuitaki koya o Apikali ni vala tiko ena ‘ivalu i Jiova.’ E kaya tale ga ni vakabauta na yalayala i Jiova ni na yaco me Tui o Tevita ni kaya: “Ko Jiova . . . sa lesi kemuni mo ni nodra turaga na Isireli.” E kerei Tevita me kua ni cakava e dua na ka me beitaki kina ena vakadavedra, se vakavuna na “ka rarawa”—ni na vakaleqa nona lewaeloma. (Wilika 1 Samuela 25:24-31.) E uqeti Tevita sara ga na vosa vakayalovinaka qori!
19. Na cava e qai cakava o Tevita, na cava e vakacaucautaki Apikali kina?
19 Na cava e qai cakava o Tevita? A taura kece na iloloma nei Apikali qai kaya: “Me vakavinavinakataki ko Jiova na nodra Kalou na Isireli, o koya ka talai iko mai edaidai mo tavaki au; ia me vakavinavinakataki na nomu vuku, ia mo kalougata ko iko ka tarovi au edaidai me’u kakua ni ia na veivakamatei.” A vakacaucautaki Apikali o Tevita ni totolo nona tavaki koya, a tukuna tale ga ni tarovi koya mai na vakadavedra. “Mo lako cake e na vakacegu ki na nomu vale,” a kaya vua: “au sa vakarorogo ki na nomu vosa.”—1 Sam. 25:32-35.
“Raica, na Nomu Vada”
20, 21. (a) Na cava o taleitaka ena yalorawarawa i Apikali me lesu vei watina? (b) E vakaraitaka vakacava o Apikali na doudou kei na yalomatua me vosa kina vei Nepali?
20 Ni biubiu o Apikali, e sega vakadua ni guilecava na sota oya, a raica na yalodina kei na yalovinaka i Tevita ni veibasai sara kei na raravisa nei watina. Sega ni vakasamataka tu ga qori o koya. Eda wilika: “A sa lesu yani vei Nepali ko Apikali.” A lesu tale vei watina qai solia nona vinaka kece ena nona itavi vakaradinivale. E dodonu me tukuna tale ga vei Nepali na iloloma kece e solia vei Tevita kei ira na nona tamata. E dodonu ga me kila qori o Nepali. Me tukuna tale ga vua na leqa e sa wali, ni na vakamadua toka me qai rogoca vua e dua tale. Ia, e dredre ni cakava qori ni baci kana tu vaka na tui qai mateni sivia o Nepali.—1 Sam. 25:36.
21 Baci vakaraitaka o Apikali na yalomatua kei na doudou, e waraka me bula vinaka mai o Nepali ena mataka tarava. E rawa vua me ciqoma na vuna e cakava kina oya o Apikali, e rawa tale ga ni katakatataki koya. Veitalia mada qori, a gole ga vua qai tukuna kece na ka a yaco. E namaka o Apikali me cudruvi koya mai o Nepali se cakava vua e dua na ivakarau kaukaua. A cava tale, e wanono tu ga qai sega ni bau yavala vaka na vatu.—1 Sam. 25:37.
22. Na cava na itinitini kei Nepali, na cava eda vulica ena veivakararawataki kei na veivakalolomataki ena vuvale?
22 Na cava e manati Nepali? “A sa mate na yalona e lomana, a sa yaco ko koya me vaka e dua na vatu.” De dua a strouk. E mai cava nona bula ni oti e tini na siga—sega ni mate ena tauvimate. E kaya na kena itukutuku: “Sa qai yaviti Nepali ko Jiova.” (1 Sam. 25:38) Ena vakataulewa dodonu oya, sa mai oti kina na rarawa ni bula vakawati i Apikali. E sega ni veivuke vakacakamana nikua o Jiova, e vukei keda na itukutuku qo meda kila ni raica tiko o Jiova na veivakararawataki kei na veivakalolomataki ena vuvale. E dau tauca nona lewadodonu ena nona gauna.—Wilika Luke 8:17.
23. A vakalougatataki tale vakacava o Apikali, e sega ni veisautaka vakacava nona ivalavala ni vakarau wati Tevita?
23 Me ikuri ni nona galala mai na bula rarawa ni vakawati, a vakalougatataki tale o Apikali. Ni rogoca ga o Tevita na mate i Nepali, a talatala sara me rau veiwatini kei Apikali. “Raica, na nomu vada,” a kaya o Apikali, “me’u veiqaravi ga me’u vuya na yavadra na nona tamata na noqu turaga.” A sega ni veisautaki koya nona sa vakarau wati Tevita, e soli koya mada ga me dauveiqaravi vei ira na nona tamata cakacaka! Eda wilika tale eke, ni totolo sara o Apikali me gole vei Tevita.—1 Sam. 25:39-42.
24. Na ituvaki dredre cava a vakila o Apikali ena nona vuvale vou, e raici koya vakacava o watina kei na nona Kalou?
24 A sega ni rawarawa tu ga nodrau bula vakawati o Apikali kei Tevita. Rau sa veiwatini tiko o Tevita kei Einoame, e vakatara na Kalou me vica tu na isa ni vakawati, qai sega ni rawarawa qo vei ira na yalewa vakawati yalodina ena gauna oya. E se bera ni tui o Tevita, ena vakila mada eliu e levu na ituvaki dredre kei na leqa. Ni vukei Tevita qai tokoni koya o Apikali ena nona bula vakawati, mani vakasucuma e dua na luvena tagane. A vakila ni dau dokai koya o watina e karoni koya tale ga. A vakabulai koya mada ga vei ira na vesuki koya ena dua na gauna! (1 Sam. 30:1-19) E vakadamurimuri Jiova o Tevita, ni dau loloma qai dokai ira na yalewa vakawati yalomatua, yaloqaqa qai yalodina.
^ para. 9 Qo e sega ni Ulunivanua o Kameli e dau kilai levu ena noca, na vanua era qai veileti kina na parofita i Peali kei Ilaija na parofita. (Raica na Wase 10.) Qo na tauni ena tutu ni vanua talasiga ena sauca.
^ para. 10 E rairai nanuma o Tevita ni nodra taqomaki na itaukeiniqele kei na nodra qelenisipi, e okati me veiqaravi vei Jiova na Kalou. Ena gauna oya, e inaki i Jiova mera vakaitikotiko ena vanua oya na kawa i Eparama, Aisake, kei Jekope. Na nodra taqomaki vei ira na ilawalawa daukabakoro e okati me veiqaravi tabu.
^ para. 14 Na matavosa a vakayagataka na cauravou e kena ibalebale “luvei peliali (se, tawayaga).” So tale na iVolatabu e vakamacalataki Nepali ni “sega ni dau vakarorogo” qai tinia, “e sega ni yaga na vosa vua.”


text:
RA TAROGA NA ITABAGONE
Cava Meu Kila me Baleta na Veivakasagai?—Wase 1: Qaqarauni
Na cava na veivakasagai?
E duidui na kena ivakamacala ena veivanua, e rawa ni veivakasaurarataki ena veiyacovi, ena so na gauna e vakayacori kina na itovo kaukaua. Rawa ni wili kina na nodra vakacacani na gone se itabagone, veiyacovi vakaveiwekani, kucu, kei na nodra veivakacacani o ira na nuitaki—me vaka na vuniwai, qasenivuli, se iliuliu ni lotu. Era vakarerei eso era vakasagai mera kua ni tukutuku.
E laurai ena dua na vakadidike nira ripotetaka e veiyabaki mai Merika e sivia ni duanaikava na milioni nira vakasagai. Voleka ni veimama na iwiliwili qori era yabaki 12 ina 18.
Ka mo kila
E vakatabuya na iVolatabu na veivakasagai. E tukuna na iVolatabu nira saga e dua na ilawalawa voravora mera kucuva e rua na tagane rau vulagi ena korolevu o Sotoma rauta ni 4,000 na yabaki sa oti. Qori e dua na vuna e vakarusa kina na koro qo o Jiova. (Vakatekivu 19:4-13) E vakatabuya tale ga na Lawa e soli vei Mosese rauta ni 3,500 na yabaki sa oti na veiyacovi vakaveiwekani, wili kina na nodra vakasagai na lewe ni vuvale.—Vunau ni Soro 18:6.
Koya e veivakasagai rau veikilai kei koya e sagai. E kaya na ivola Talking Sex With Your Kids, ‘Ena tolu na kucu e vakayacori, e sega ni vulagi o koya e kucu, erau veikilai.’
Era dau vakasagai tale ga na tagane. Mai Merika e rauta ni 10 na pasede na tagane era vakasagai. Me vaka e vakamacalataka na isoqosoqo na Rape, Abuse & Incest National Network (RAINN), era ‘leqataka na tagane nira na vakasalewalewa se ra malumalumu kina.’
Me kua ni kurabuitaki na takalevu ni veivakasagai. E parofisaitaki ena iVolatabu ni levu ena “yali vei ira na veilomani vakaveiwekani,” era na “voravora” ra qai “sega ni lewa vinaka na yalodra” ena “iotioti ni veisiga.” (2 Timoci 3:1-3) E laurai na itovo qori vei ira na dau veivakasagai.
E sega ni bale vei ira na vakasagai na ka e yaco. E sega ni dua e vinakata me vakasagai. E leqa ga o koya e veivakasagai tiko. Ia o na rawa ni qaqarauni mo kua ni sagai.
Ka o rawa ni cakava
Vakarautaki iko. Mo vakasamataka rawa na ka o na cakava ke dua e vakasaurarataki iko mo drau veiyacovi, nomu itau mada ga se wekamu. E vakatututaka e dua na goneyalewa o Erin, vakarautaki iko ni o vakatovotovotaka eso na ituvaki o nanuma ni rawa ni yaco kei na ka o na cakava. E kaya tale, “E via lasa toka ia ena yaga ena gauna o sotava kina na ituvaki qori.”
E kaya na iVolatabu: “Qarauna matua na nomuni ilakolako, ni kua ni vakataki ira na lialia, ni vakataki ira ga na vuku, . . . nida sa bula tu ena veisiga ca.”—Efeso 5:15, 16.
Mo taroga: ‘Na cava au na cakava ke dua e vakatarai au?’
Vakasamataka na sala mo biubiu kina. E vakatututaka na isoqosoqo na RAINN me “ratou kila nomu itokani se vuvale na nomu sikinala ni o vinakata nodratou veivuke ni dua e vakasagai iko.” O na sega ni rarawa ke o qaqarauni.
E kaya na iVolatabu: “O koya e yalomatua e raica na ca qai vunitaki koya, ia na yalowai e lako tu yani qai yacovi koya na leqa.”—Vosa Vakaibalebale 22:3.
Mo taroga: ‘Keu vakasagai, au na dro vakacava?’
Kila na vanua mo yala kina qai dei. Kaya mada ke o veibuku tiko, mo drau veitalanoataka kei nomu itau na itovo e kilikili kei na kena e sega. Ke tukuna o nomu itau ni ka vakalialia me yalani na ka me caka, ena vinaka mo veibuku ga kei na dua e doka na itovo savasava o vakamareqeta.
E kaya na iVolatabu: “Na loloma . . . e sega ni cakava na ka e sega ni rakorako, e sega ni kauaitaka ga na ka e baleti koya.”—1 Korinica 13:4, 5.
Mo taroga: ‘Na itovo cava soti au kilai kina? Na itovo cava e sega ni kilikili?’


text:
VUABALE MAI KA BASUKA NA WAI NI UALUVU NA BATINI 7 NA UCIWAI LELEVU ENA NODA VANUA..
Written by Maikeli Radua on January 10, 2022
E 7 na uciwai lelevu ena noda vanua e vuabale mai kina na wai ni ualuvu ka basuka mai na batini uciwai ka vuabale mai tuba.
Qo e okati kina na Nakauvadra River e Rakiraki,Nasivi River e Tavua, Ba River, Nadi River,Qawa River e Labasa,Nasekawa River e Dreketi Vanualevu kei na Waidina River e Naitasiri.
Kevaka o vakaitikotiko ena veiyasa ni veiuciwai qo tokia rawa nomu vuvale ena dua na vanua cere kua ni waraka me buto.
Rawa ni o qirita na 917 se 910 ke o gadreva na veivuke.
Se dei tale tikoga na i vakaro ni ualuvu ena veivanua buca ka ra dau luvuluvu wasoma: Rewa River, Nakauvadra River Rakiraki,Nasivi River Tavua, Ba River, Sabeto River Nadi, Nawaka River, Nadi River,Waibula River, Waimanu River,Wainimala River, Wainibuka River, Qawa River Labasa kei na Nasekawa River Dreketi.
Kena i tukutuku matata vakarorogo tikoga mai ena Vitifm 92.2FM/92.6FM/92.0FM.


text: 49 E qai kacivi ratou na luvena tagane o Jekope ni kaya: “Dou kumuni mai, meu tukuna vei kemudou na ka ena yacovi kemudou ena veisiga mai muri.2 Dou soqoni mai mo dou vakarorogo o kemudou na luvei Jekope, io, dou vakarorogo vei Isireli na tamamudou.3 “I Rupeni.+ O iko na noqu ulumatua,+ na noqu igu kei na ivakatekivu ni noqu kaukaua ni vakatubukawa, o uasivi ena ka lagilagi, o uasivi ena kaukaua.4 Ia o iko, o na sega ni uasivi ni o vakaveitalia me vaka na coka ni dobui, ni o sa lako cake ena imocemoce i tamamu.+ Ena gauna oya o vakadukadukalitaka* kina na noqu imocemoce. A lako cake sara ga kina o koya!5 “O Simioni kei Livai erau veitacini.+ Na nodrau iseleiwau na iyaragi ni itovo voravora.+6 Ia o yau, meu kua sara ni veitokani kei rau. Me kua ni okati vata kei na nodrau isoqosoqo na kequ lagilagi,* ni rau vakamate tamata ena dela ni nodrau cudru,+ rau qai taya na ua ni sagadra na bulumakau tagane me ka ni lasa.7 Me cudruvi na nodrau yalokatakata ni rui ca, kei na nodrau cudru waqawaqa ni rui voravora.+ Meu wasewasei rau ena vanua i Jekope, meu qai ceburaki rau e Isireli.+8 “Ia o iko Juta,+ eratou na vakacaucautaki iko+ na tacimu. Na ligamu ena taqa ena domodra na kemu meca.+ Eratou na cuva vei iko na luvei tamamu.+9 O Juta na luvenilaione.+ Luvequ o na kania na manumanu o toboka, o na lako cake dina. E davoraki koya qai vakadre me vaka na laione, ia me vaka na laione, o cei e bolea me vakayadrati koya?10 Ena sega ni biuti Juta+ na ititoko vakatui, se na ititoko vakaturaga mai na maliwa ni yavana, me yacova ni sa tadu mai o Sailo,*+ era na qai talairawarawa vua na veimatatamata kece.+11 Ena vesuka nona asa ina vunivaini kei na luve ni nona asa ina vunivaini talei, ena savata na nona isulu ena waini, kei na nona isulu balavu ena dra ni vuanivaini.12 E wadadamu na matana ena waini qai vulavula na batina ena sucu.13 “O Sepuloni+ ena vakaitikotiko ena matasawa, ena baravi era dau bala ikelekele kina na waqa,+ ia na nona iyalayala ni vanua yawa duadua ena qara vaka i Saitoni.+14 “O Isakari+ na asa kaukaua, e davo toka ena kedrau veimama e rua na taga iusana.15 Ena qai raica o koya ni vinaka na vanua ni vakacegu qai totoka na qele. Ena vakala na tabana me colata na icolacola bibi, qai ciqoma me cakacaka vakabobula.16 “O Tani+ ena lewai ira na nona tamata me vaka e dua vei ira na yavusa i Isireli.+17 Me vaka na gata e toka ena batinisala o Tani, na gata vakaileu e tutunisala, e katia na bukubukuniyava ni ose, me bale kina i muri o koya e vodo tiko.+18 I Jiova, au na waraka na nomuni veivakabulai.19 “Ena ravuti Kata+ e dua na ilala daukabakoro, ia ena ravuti ira na muri tiko o koya.+20 “Na madrai* kei Aseri+ ena levu* sara, ena vakarautaka o koya na kakana e ganiti koya na tui.+21 “O Nafitalai+ e vaka na dia yalewa maresa. E tukuna tiko na vosa rogo kamica.+22 “O Josefa+ na tabanikau vou mai na vunikau e vuavuaivinaka, na vunikau vuavuaivinaka e tubu tu ena yasa ni vure, e savu yani na tabana ena lalaga.23 Era vakasagai koya tiko ga na dauvanataka na dakaititi, era vanalaki koya nira katona tu ga nodra cati koya.+24 Ia e sega ni yavalati na nona dakaititi,+ e kaukaua tu ga qai waribariba na ligana.+ Qo e lako mai na liga ni Kalou kaukaua i Jekope, mai vua na ivakatawa, na vatu kei Isireli.25 E vu mai na Kalou i tamamu o koya,* ena vukei iko, qai tiko o koya vata kei Koya sa Kaukaua Duadua, ena tauca vei iko na ka ni veivakalougatataki mai lomalagi e cake, na ka ni veivakalougatataki ni vanua titobu e ra,+ kei na veivakalougatataki ni sucu kei na katonigone.26 Na veivakalougatataki i tamamu ena uasivia na veivakalougatataki ni veiulunivanua tawamudu, kei na veika talei mai na veidelana e sega ni oti rawa.+ Era na tiko ga ena ulu i Josefa na veivakalougatataki, ena buradelai koya e duatani mai vei ira na tacina.+27 “O Penijamini+ ena basubasu tiko ga me vaka na olifa.+ Ena matakalailai ena kania na manumanu e toboka, ia ena yakavi ena vota na itoki.”+28 O iratou kece qo na yavusa e 12 kei Isireli, ia qo na ka e tukuna vei ratou na tamadratou ni vosa vakalougatataki ratou tiko. E tauca vei ratou na vosa ni veivakalougatataki e dui ganiti ratou.+29 Oti oya e vakaroti ratou ena ka qo: “Au sa na lai vakadavori vata kei ira na wekaqu.*+ Buluti au kei ira na tamaqu ena qaravatu e tiko ena qele i Efironi na Itaiti,+30 ena qaravatu e tiko ena qele e Makipila donui Mamire ena vanua o Kenani, na tikiniqele e volia o Eparama vei Efironi na Itaiti me ibulubulu.31 Era buluti Eparama kei na watina o Sera e kea.+ Era buluti Aisake+ kei na watina o Repeka e kea, au buluti Lia tale ga e kea.32 Na tikiniqele kei na qaravatu e tiko kina, e voli mai vei ira na luvei Eci.”+33 Sa mani tinia o Jekope na ivakaro qo vei ratou na luvena tagane. E lokia cake na yavana ena idavodavo, solia na iotioti ni nona icegu qai lai vakadavori vata kei ira na wekana.*+


text:
Sasamaki mamaca
Na sasamaki mamaca e dua na ivalavala ni sasamaki me baleta na isulu kei na cakaisulu ena kena vakayagataki e dua na wainimate solvent ka sega tale ni wai. Se cava ga na yacana, na sasamaki mamaca e sega ni dua na "ka mamaca"; na isulu sa suasua ena wai solvent. Tetrachloroethylene (perchloroethylene), sa ikoya na kaci ni cakacaka "perc", sai koya na kena levu duadua e vakayagataki solvent. Na kena solvents na kena trichloroethane kei yalo petroleum. E vuqa na fibers vakatamata e rawa ni savai ena wai ia e so na synthetics (k.v. viscose, lyocell, modal, cupro) vakayacori na vakaca ena wai ka dodonu me vakasavasavataki.


text:
Era Yalorawarawa Mera Gole—ina Veiyanuyanu ena Pasifika
O RENEÉ, e dua na tacida yalewa yabaki 30 vakacaca mai Ositerelia, e susu ena dina. E kaya: “Keitou toki vakalevu ena vanua e vinakati kina na veivuke. Levu na ka rau dau cakava noqu itubutubu me marautaki kina na cakacaka vakaitalatala! Na gauna au sa vakaluveni kina, au vinakata tale ga me rau marautaka na ivakarau ni bula qori na luvequ.”
Na wati Reneé o Shane, e yabaki 30 vakacaca tale ga, e tautauvata nodrau isausau. E vakamacalataka: “Ni sucu na ikarua ni luvei keirau, keirau wilika ena Vale ni Vakatawa ni ratou gole e dua na vuvale ena ceva ni Pasifika me ratou vunau ena yanuyanu o Toga, eratou vodo ena iota. * E uqeti keitou na ulutaga qori me keitou taroga na valenivolavola ni tabana e Ositerelia kei Niusiladi na vanua cava e vinakati kina na veivuke. * E sureti keitou na valenivolavola ni tabana me keitou toki i Toga—na vanua sara ga keitou wilika tiko!”
Rauta ni dua na yabaki nodratou tiko mai Toga o Shane, Reneé, kei na luvedrau o Jacob kei Skye, e yaco veitaravi na tikoyavavala, ratou mani lesu tale i Ositerelia. Ia e dei tiko ga nodratou isausau me ratou vakarabailevutaka nodratou cakacaka vakaitalatala. Ena 2011 eratou toki ena yanuyanu lailai ena Pasifika o Norfolk Island, rauta ni 1,500 na kilomita ena tokalau kei Ositerelia. Vakacava e yaga nodratou toki? E kaya o Jacob sa yabaki 14: “E tokoni keitou o Jiova, e raica tale ga me keitou taleitaka na cakacaka vakavunau!”
VEIQARAVI VAKAVUVALE
Levu na vuvale era yalorawarawa mera veiqaravi ena vanua e vinakati kina na veivuke me vakataki Shane, Reneé, kei rau na gone. Na cava e uqeti ira mera toki?
“Levu era taleitaka na itukutuku vinaka. Keitou vinakata me keitou vakavulici ira wasoma ena iVolatabu.”—Burnett
O Burnett kei Simone, rau yabaki 30 vakacaca, na luvedrau o Eston kei Caleb, dua e yabaki 12, dua e yabaki 9, eratou toki i Burketown na tauni lailai tuyawa e Kuinisiladi mai Ositerelia. E kaya o Burnett: “Era qai dau vunau ga e kea na tacida ena veiyatolu se va na yabaki. Levu era taleitaka na itukutuku vinaka. Keitou vinakata me keitou vakavulici ira wasoma ena iVolatabu.”
O Mark kei Karen rau yabaki 50 vakacaca, erau veiqaravi ena vica na ivavakoso voleka e Serene mai Ositerelia ni bera ni rau toki kei na luvedrau o Jessica, Jim kei Jack, ena nodra itikotiko na daukelikeli e Nhulunbuy ena Northern Territory. E kaya o Mark: “Au dau taleitaki ira na lewenivanua. Au vinakata gona meu tiko ena vanua e vinakati kina na veivuke ena ivavakoso kei na cakacaka vakaitalatala.” Ia o Karen e lomalomarua me toki. E kaya: “Au qai toki ni uqeti au o Mark kei ira na taciqu. Au marautaka sara ga!”
Ena 2011, eratou biuti Kuinisiladi o Benjamin kei Carolyn kei na luvedrau o Jade kei Bria, me ratou lesu i Timor-Leste, dua na vanua lailai ena yanuyanu o Timor mai Idonisia. E kaya o Ben: “Keirau a veiqaravi tu vakapainia lavotaki kei Carolyn mai Timor-Leste. Keirau taleitaka na cakacaka vakaitalatala, era dau veitokoni na mataveitacini. E mosi na yalo i keirau ni keirau sa biubiu. Keirau nakita me keirau lesu tale. Ni rau sucu na gone, e daro na neirau inakinaki, ia e sega ni veisau.” E tomana o Carolyn: “Keirau vinakata me rau maliwai ira na daukaulotu, lewenivuvale e Peceli, kei ira na painia lavotaki. Me rau vulica tale ga e levu na ka.”
VAKAVAKARAU
E tukuna o Jisu vei ratou nona imuri: “O cei vei kemuni e via tara e dua na valececere ena sega ni dabe mada me cakacakataka na kena isau?” (Luke 14:28) E bibi na vakavakarau vinaka ni vakasamataka tiko e dua na vuvale me toki. Na cava e vauci kina?
BULA VAKAYALO:E kaya o Ben: “Keitou via veiqaravi, keitou sega ni vinakata me keitou ikuri ni icolacola. Ni bera gona ni keitou toki, keitou saga me vinaka neitou bula vakayalo. Keitou vakaitavi vakalevu ena cakacaka vakaitalatala kei na so tale na itavi ena ivavakoso.”
E kaya o Jacob sa cavuti oti: “Ni bera ni keitou toki i Norfolk Island, keitou dau vakawilika ena Vale ni Vakatawa kei na Yadra! e levu na kedra italanoa na vuvale era veiqaravi ena vanua e vinakati kina na veivuke. Keitou veitalanoataka na ka dredre era sotava kei na nona tokoni ira o Jiova.” E kaya o Skye na ganena yabaki 11: “Levu na gauna au dau masu vakataki au, au masu tale ga kei rau o Na kei Ta!”
KA O TALEITAKA: E kaya o Reneé: “Ena rawarawa ke keitou tiko volekati ira ga na vuvale kei na itokani. Ia au sega ni via vakasamataka na ka au na biuta tu mai, au vakasamataka ga na yaga ni neitou toki.”
ITOVO: Era vakekeli e levu na vuvale me vakarautaki ira ena nodra itikotiko vou. E kaya o Mark: “Keitou vakawilika vakalevu na veika me baleti Nhulunbuy. Levu na tacida e kea era vakauta mai na niusiveva ni tauni ya me keitou kila kina na ka me baleti ira na lewenivanua kei na nodra itovo.”
E kaya o Shane e toki i Norfolk Island: “Au saga meu vakaraitaka tiko ga na itovo vaKarisito. Au kila ni na rawarawa meu bula ena vanua cava ga keu dau yalomalua, dau dina qai gugumatua.”
VOSOTA NA KA DREDRE
Era dau yalorawarawa o ira na veiqaravi ena vanua e vinakati kina na veivuke, me donu tale ga nodra rai ni yaco eso na ka tawanamaki. Qo eso na kena ivakaraitaki:
E kaya o Reneé: “Au vulica eso tale na ka vou. Ni voravora na wasawasa e Norfolk Island, e sega ni dau kele na waqa ni usa iyaya, dau lailai na kakana qai saulevu. Niu dau vakasaqa, au vulica meu dau maninitaka na ka.” E tukuna na watina o Shane: “Keitou dau lewa vinaka tale ga na ilavo keitou vakayagataka.”
E tukuna na luvedrau o Jacob: “Eratou uabula kece na lewe ni neitou ivavakoso vou, eratou le vitu, e sega ni dua keirau tabavata! Ia niu cakacaka vata kei ratou ena cakacaka vakavunau, keitou veitokani vinaka sara.”
Qori tale ga na ka e tukuna o Jim e yabaki 21: “Na ivavakoso voleka duadua e Nhulunbuy e 725 vakacaca na kilomita na kena yawa. Keitou sega ni vinakata me keitou calata na soqo ni tabacakacaka kei na soqo ni veiwasewase. Keitou dau yaco totolo yani me keitou marautaka na veimaliwai kei ira na mataveitacini. Qori e gauna guiguilecavi dredre!”
“AU MARAUTAKA NEITOU TOKI MAI!”
E kaya na iVolatabu: “Na veivakalougatataki i Jiova e veivakavutuniyautaki.” (Vkai. 10:22) Era vakadinadinataka qori e levu na tacida era veiqaravi ena vanua e vinakati kina na veivuke.
E kaya o Mark: “Na veivakalougatataki levu duadua oya ni yaga vei ratou na gone na neitou toki. Rau nuidei na luvequ qase ni o Jiova ena tokoni ira na vakaliuca na nona Matanitu. E sega ni rawa ni voli na nuidei qori.”
E kaya o Shane: “Au sa qai veivolekati ga kei watiqu kei rau na gone. Au marau ni ratou dau vakamacalataka nona vakalougatataki ratou o Jiova.” E kaya na luvena o Jacob: “Au na sega ni guilecava rawa. Au marautaka neitou toki mai!”


text:
RA TAROGA NA ITABAGONE
Au na Vorata Vakacava na Veitemaki?
E vola na yapositolo o Paula: “Niu via cakava na ka e dodonu, e tiko ga vei au na ca.” (Roma 7:21) Vakacava o dau vakila tale ga qori? Ena vukei iko na ulutaga qo mo vorata na veitemaki mo cakava kina na ka ca.
Ka mo kila
Na veimurimuri e dau tini ga ena veitemaki. E kaya mada ga na iVolatabu na “ilala ca e vakacacana na itovo vinaka.” (1 Korinica 15:33) Nodra veivakamuai eso tale, se na tabana ni itukutuku ena uqeti iko mo coko ena ituvaki e rawarawa sara kina mo temaki. Ena rawa tale ga ni vakavuna mo “muri ira na ilala levu mo caka ca kina.”—Lako Yani 23:2.
“Nomu vinakata mo taleitaki se mo vakailala, o na cakava kina na ka era cakava tiko na kena vo, mo rawa ni nodra itokani tiko ga kina.”—Jeremy.
Mo nanuma tiko qo: Ena dredre mo vorata na veitemaki, ke o kauaitaka vakasivia na nodra nanuma eso tale.—Vosa Vakaibalebale 29:25.
Nanuma tiko: Kua ni vakalaiva nodra veivakamuai nomu icaba mera temaki iko mo beca na ivakatagedegede o tuberi kina.
Ka mo cakava
Kila na ka o vakabauta. Ke o sega ni kila na ka o vakabauta, era na lewai iko eso tale me vaka ga na matakau veikauyaki. E vinaka mo muria na ivakasala vakaivolatabu: “Ni vakadeitaka na dina ni ka kece, ni taura matua na ka vinaka.” (1 Cesalonaika 5:21) Na levu ga ni nomu kila na ka o vakabauta, o na taura matua kina na veika o vulica. O na vorata tale ga na veika e veisaqasaqa kei na ka o vakabauta.
Vakasamataka qo: Cava mada o vakabauta kina ni na yaga vei iko na ivakatagedegede savasava i Jiova?
“Era dau dokai au sara ga e levu niu dei ena ka au vakabauta, qai sega ni rawai ena veitemaki.”—Kimberly.
iVakaraitaki vinaka vakaivolatabu: Taniela. E se rairai itabagone o Taniela, sa “nakita e lomana” me talairawarawa ina lawa ni Kalou.—Taniela 1:8.
Kila nomu malumalumu. E cavuti ena iVolatabu na “gagadre vakaitabagone,” qai dau kaukaua qori ni o se gone. (2 Timoci 2:22) E okati kina na gagadre ni veiyacovi, na veimurimuri kei na nomu via lewa iko ga.
Mo nanuma tiko: E kaya na iVolatabu ni “vakatovolei e dua ni bacani koya qai siwati koya na nona gagadre ca.” (Jemesa 1:14) Na gagadre cava o dau temaki kina vakalevu?
“Tukuna vakadodonu na veitemaki o dau rawai kina. Vakekeli ena ka mo cakava mo vorata kina na veitemaki qori, vakavola tale ga na tikina mo cakacaka kina. Na gauna o na temaki tale kina, o sa kila na ka mo cakava.”—Sylvia .
iVakaraitaki vinaka vakaivolatabu: Tevita. E dau rawai ena so na gauna ena nodra veivakamuai eso tale, se na nona gagadre mada ga. Ia e vuli mai na nona cala o Tevita, qai saga me vakavinakataka. E masuti Jiova: “Ni bulia na lomaqu me savasava, kemuni na Kalou, qai biuta e lomaqu e dua na yalo vou, na kena e tudei.”—Same 51:10.
Lewa matau. E kaya na iVolatabu: “Me kua ni rawai iko na ca, mo rawa tiko ga na ca ena vinaka.” (Roma 12:21) Kena ibalebale ena sega ni vinakati mo rawai ena veitemaki. O rawa ni digia mo cakava na ka e donu.
Vakasamataka mada qo: Ni o temaki, na cava o na cakava me kua ni tini ina leqa?
“Au dau vakasamataka na ituvaki ni noqu bula keu rawai ena veika au temaki kina. Au na lomavakacegu kina? De dua ena lekaleka ga. Vakacava ni oti na gauna qori, au na lomavakacegu tiko ga? Sega, au na vakila na rarawa. E sega sara ga ni dua na kena yaga!”—Sophia .
iVakaraitaki vinaka vakaivolatabu: Paula. A vakatusa ni dau cala nona rai, ia e lewa vinaka na ka me cakava. E vola: “Au vakamalumalumutaka na yagoqu, au qai vakabobulataka.”—1 Korinica 9:27, ivakamacala e ra.
Nanuma tiko: O iko sara ga o na vakatulewa ena kena vorati na veitemaki.
O na sega ni temaki tu ga me tawamudu. E kaya o Melissa, e yabaki 20: “Na veitemaki lelevu e vakilai ena gauna ni vuli sa sega soti ni kilai vakalevu nikua. Niu vakasamataka na tikina qori, e vakanuideitaki au ni veitemaki ena gauna qo ena totolo ga na kena oti. Niu railesu, au rawa ni kaya ni yaga dina noqu vorata rawa na veitemaki kece qori.”


text:
Leca ena gauna oqo Recliner
Matailalai ni ivoli
Nanuma oqo
IDabedabe Leca ena Gauna Oqo
Na idabedabe ni idabedabe dravudravua ni idabedabe balavu kei na yava e cake kei na kaukamea. Na idabedabe e toka kina na idabedabe malumu ni leca kei na vulaitubutubu ni taga ena yaco e dua na yalo vinaka ni dabe kina. Na roka karakarawa kilai levu ni gone kei na idabedabe totoka e veidonui vinaka kei na nomu rumu ni gade.
1~ 3: EPE ologa wavokita na idabedabe
4~ 6: Foam corrugated kateni ologa ena tutu
7~ 8: Kateni pepa ologa ena loma ni idabedabe, oka kina na kena e ra
9~ 12: Vakavavakutaka ilati e tautuba.
Q: O iko e dua na kabani ni manufacturer se veisau?
E dua: O keda e dua na buli iyaya ni kena upholstery na ivoli mai na 1985.
Q: Sa evei na nomu volau ni nona?
E dua: Eda sa tiko ena Shunde, Foshan City, Guangdong na yasana, Jaina
Q: Na cava na nomu veiqaravi ni volivoli?
E dua: E tiko e dua na noda vakadikeva na volivolitaki. Kevaka e dua na veivakacacani mai na lori se ituvaki vinaka, eda na matanataka na iwali ka solia vei iko na vakasama.
Q: Na cava na nomu MOQ?
E dua: Na noda MOQ e 40HQ se 20GP(E rawa ni vakayagataki eso tale na isau), e rawa ni o veiwaki na ivoli duidui mo cokovata kina e dua na 40HQ se 20GP.
Q: E rawa ni o cakava na veitarogi me baleta na cakacaka ni otela?
E dua: Eda sa sotava na cakacaka me baleta na otela kei na iyaya kece sara e rawa ni veisoliyaka na veisaqasaqa ni buka me vaka na CA117, BS5852, BS7177, BS7176, kei E0/E1.
Q: Na cava na nomu itavi levu ni ivoli?
E dua: Eda sa ga vakayacoka Sofas, Sofabed, Meteresi, Recliners, kei na idabedabe.
Q: E rawa beka ni 'u digitaka na roka?
E dua: Io, e tiko eso na roka me da digidigi kina mai na veiyaya duidui me vakataka na kakana leca na kakana e cake, PVC, PU, se isulu.
Q: Na cava na kena gauna?
E dua: Ni keirau sa ciqoma na vakacuruilavo, e rawa ni taura e 30 na ~ 35 na siga.
Q: Na cava na vosa ni sausaumi?
E dua: Na ivakarau ni sausaumi ena FOB ki na SHENZHEN waqa. T/T, 35% vakacuruilavo, vakatautauvatataki ni bera ni caka.
Q: E tiko e dua na nomu ivotavota ni ivoli?
E dua: Sega, o keda o OEM kei ODM manufacturers, na ivoli kece e vakarawarawataka vei ira na noda kasitama.
Q: E rawa ni cakava na volau ni nona na sabolo?
E dua: Keitou rawa ni vakauta sara ga e loma ni isulu se leca na sabolo oqo. Na ODM ni ivoli e dodonu me lesi me icurucuru ni sabolo ni oti 10 na ota pcs ena lesu tale ki na icurucuru ni sabolo.
Q: Na cava na Lotu warranty ni nomu ivoli?
E dua: Na warranty ni sofas sa 2 veiyabaki ena loma ni vale, 1 yabaki ni leca e tautuba; Meteresi e 10 yabaki ni innerspring vale.


text:
Ena Yaga Vakacava na iVolatabu Nira Lomaocaoca na Tagane?
Ni dua e lomaocaoca o na rairai nanuma ni rere vakalevu, * e sega ni cakava rawa e dua na ka, qai wewenigusuna tu ga na ka e lomaleqataka.
Qori na ka era cakava eso ena gauna era lomaocaoca kina. Ia era kaya na dauvakadidike ni duatani na ka era cakava na tagane nira lomaocaoca. Kena ivakaraitaki, e kaya e dua na ripote, “e levu vei ira era na gunu alakaolo, se vakayagataka na wainimate gaga nira lomaocaoca. De dua eda nanuma nira sa gunu tiko vakasivia, ia eda sega ni kila nira lomaocaoca tiko. Ra qai vakaraitaka qori nira cudrucudru.”
Macala ga ni duidui na sala era vakaraitaka kina na tagane nodra lomaocaoca. Ia e levu era vakila na leqa e vu mai ena lomaocaoca ena “iotioti ni veisiga qo e vakilai kina e levu na ka dredre.” (2 Timoci 3:1) Ia ena vukei iko vakacava na iVolatabu ke o dau lomaocaoca?
iVakasala Yaga ena iVolatabu me Baleta na Lomaocaoca
E tu ena iVolatabu na ivakasala nuitaki ena vukei keda nida lomaocaoca. Qo e tolu na kena ivakaraitaki.
1. “Kua vakadua ni lomaocaocataka na siga nimataka, ni siga nimataka e tu vata kei na kena lomaocaoca. Na siga kece sa dui tu ga na kena ca.”—Maciu 6:34.
Kena ibalebale: E ka vakavuku meda kua ni leqataka vakasivia na ka ena rairai yaco, se na ka ena rairai sega ni yaco ena gauna se bera mai. Levu na gauna e sega ni dau yaco na ka eda leqataka. Ia eso na gauna eda kidacala ga sa vinaka cake na ituvaki.
Tovolea qo: Vakasamataka lesu na gauna o nanuma kina ni na yaco na ka ca, ia e qai sega ni yaco. Oti dikeva na ka o lomaocaocataka tiko ena gauna qo, qai vakasamataka ena dua na leqa levu sara se sega.
2. “E vagatara na kaukamea na kaukamea, e vaka kina na tamata ni vagatara na wekana.”—Vosa Vakaibalebale 27:17.
Kena ibalebale: Ke da ciqoma nodra veivuke eso tale, qori ena vukei keda meda vosota na lomaocaoca. De dua era na tukuna vei keda na ka e vukei ira mera vosota na lomaocaoca. Era na rawa tale ga ni vukei keda meda veisautaka noda ivakarau ni rai.
Tovolea qo: Vakasamataka e dua ena rawa ni yaga vei iko nona ivakasala. Kena ivakaraitaki, e dua nomu itokani a sotava tale ga na ituvaki va qori, qai tarogi koya eso na ka yaga e muria kei na ka e sega ni cakava.
3. “Biuta vua na nomuni lomaocaoca kece, ni kauaitaki kemuni o koya.”—1 Pita 5:7.
Kena ibalebale: Na Kalou e kauaitaki ira vakalevu era rarawa tu. E vinakata meda masu vua, qai talaucaka na ka kece eda lomaleqataka tu.
Tovolea qo: Vola na ka kece e vakavuna tiko nomu lomaocaoca. Mo masulaka vua na Kalou, vakamacalataka nomu leqa kece, qai kerei koya me vukei iko.
Gauna ena Sega Tale Kina na Lomaocaoca
Levu na ivakasala yaga e tu ena iVolatabu ena vukei keda meda vosota kina na lomaocaoca. E yalataka tale ga ni sa voleka sara na gauna eda na sega ni vakila tale kina na lomaocaoca me vaka eda vakila tiko qo. Ena rawati vakacava qori?
Na Matanitu ni Kalou ena vakaotia na ka kece e vakavuna na lomaocaoca. (Vakatakila 21:4) Ni sa na veiliutaki eda na sega ni nanuma tale tiko na ka e vakavuna noda lomaocaoca nikua. Ena sega tale ga ni vakararawataki keda.—Aisea 65:17.
E vinakata “na Kalou ni vakacegu” meda vakila qori ena gauna se bera mai. (Roma 16:20) E yalataka vei keda: “Au kila vinaka na ka au nanuma tiko me baleti kemuni, . . . na nanuma moni tiko vakacegu, moni kua ni rarawa, meu solia vei kemuni na inuinui kei na ka moni namaka ena gauna se bera mai.”—Jeremaia 29:11.


text:
11 Ena gauna qo e dua ga nodra vosa e vuravura taucoko, e tautauvata tale ga na levu ni vosa era vakayagataka.2 Nira lako vaka ina tokalau, era kunea sara e dua na vanua bucabuca ena vanua o Saina,+ era mani vakaitikotiko kina.3 Era veivosaki sara, era kaya: “Mai! Meda buli biriki, qai vavia ena buka.” Era vakayagataka na biriki me isosomi ni vatu kei na drega loaloa kabikabi me palasita.4 Era kaya: “Mai! Meda tara e dua noda koro, me dua tale ga na kena valececere me yaco sara i lomalagi na delana, me rogo kina na yacada, meda kua kina ni talabusese e dela i vuravura.”+5 E qai lako sobu o Jiova me raica na koro kei na kena valececere era tara na luve ni tamata.6 E kaya sara o Jiova: “Raica! Era dua ga na umatamata qai dua ga na vosa+ era vosataka, qo na ka era sa tekivu cakava. Na ka kece ga era vakasamataka mera cakava, sa na sega tu ga ni dredre vei ira.7 Mai! Daru*+ lako sobu e kea me daru vakasesea na nodra vosa, me kua kina nira veikilai vosa.”8 Mani vakavuna o Jiova mera talabusese e dela i vuravura taucoko,+ mai tu yani vakadua nodra tara vale.9 Qori na vuna e vakatokai kina me o Pepeli,*+ ni a vakasesea mai kea o Jiova na vosa ni vuravura taucoko, qai vakavuna o Jiova mera biubiu mai kea mera talabusese e dela i vuravura taucoko.10 Qo na itukutuku kei Semi.+Sa yabaki 100 o Semi sa qai sucu na luvena o Afakisati,+ qo ni oti e rua na yabaki mai na Waluvu.11 Ni sa sucu o Afakisati, e bula tale tiko o Semi me 500 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa.+12 E bula o Afakisati me 35 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Sela.+13 Ni sa sucu na luvena o Sela, e bula tale tiko o Afakisati me 403 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa.14 E bula o Sela me 30 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Iperi.+15 Ni sa sucu na luvena o Iperi, e bula tale tiko o Sela me 403 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa.16 E bula o Iperi me 34 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Peleki.+17 Ni sa sucu na luvena o Peleki, e bula tale tiko o Iperi me 430 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa.18 E bula o Peleki me 30 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Riu.+19 Ni sa sucu na luvena o Riu, e bula tale tiko o Peleki me 209 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa.20 E bula o Riu me 32 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Seruke.21 Ni sa sucu na luvena o Seruke, e bula tale tiko o Riu me 207 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa.22 E bula o Seruke me 30 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Neori.23 Ni sa sucu na luvena o Neori, e bula tale tiko o Seruke me 200 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa.24 E bula o Neori me 29 na yabaki, sa qai sucu na luvena o Tira.+25 Ni sa sucu o Tira, e bula tale tiko o Neori me 119 na yabaki. E qai so tale na luvena tagane kei na luvena yalewa.26 E bula o Tira me 70 na yabaki, ratou sa qai sucu o Eparaama,+ o Neori,+ kei Erani.27 Qo na itukutuku kei Tira.O Tira na tamai Eparaama, o Neori, kei Erani, ia o Erani e qai tamai Loti.+28 E mate o Erani ena vanua e sucu kina mai Uri,+ na nodra vanua na kai Kalitia+ ni se bula tiko o Tira na tamana.29 Rau qai dui vakawati o Eparaama kei Neori. Na yaca i wati Eparaama o Serai,+ na yaca i wati Neori o Milika,+ na luvei Erani, na tamadrau o Milika kei Isika.30 Ia a yava+ o Serai, e sega ni vakaluveni.31 E qai kauti Eparaama na luvena o Tira, kei na makubuna o Loti+ na luvei Erani, kei na vugona o Serai na wati Eparaama na luvena, ratou qai biubiu vata kei koya mai Uri na nodra vanua na kai Kalitia, me ratou gole ina vanua o Kenani.+ Oti eratou yaco i Karana,+ ratou mani vakaitikotiko kina.32 Na yabaki kece ni bula i Tira e 205, sa qai mate e Karana.
iVakamacala e ra
^ Ena vosa vakaIperiu, na “daru” e rawa ni dusia e le rua se sivia.


text:
WASE TINIKAVA
E Vulica me Yalololoma
1. Ena vakacava sara mada na ilakolako i Jona, e raica vakacava na vanua me lako kina?
A LEVU na gauna me vakasama kina o Jona. Na yawa ni vanua ena lakova e rauta ni 800 na kilomita. Taumada, ena taura toka e dua na vula na vanua ena taubaletaka, e rawa tale ga ni balavu sara. Ni bera ni biubiu me digia na gaunisala lekaleka, se balavu e sega kina na leqa. Me qai vakamuria na veibuca kei na veidelana e sega ni wiliki rawa. De dua ena yasava na vanua dravuisiga e Siria, takosova na uciwai lelevu vaka na Uferetisi, me qai lai vaqara icili ena vanua e vulagi kina ena veitaoni kei na veikoro e Siria, Mesopotemia kei Asiria. Ni toso na siga, e vakasamataka ni sa voleka mai na siti e dau domobulataka me lako kina, o Ninive.
2. E kila vakacava o Jona ni sa sega tale ni rawa ni drovaka na nona ilesilesi?
2 Dua ga na ka e vakadeitaka o Jona: Sa sega tale ni rawa ni railesu me drovaka na nona ilesilesi. Qori na ka a saga taumada. Eda dikeva ena wase sa oti, ni vakavulici Jona ena yalovosovoso o Jiova ni vakavuna na cagi kaukaua e wasawasa, qai vakabulai koya vakacakamana mai na ika levu. Ni oti tale e tolu na siga, e luaraki o Jona ena dua na baravi, na turaga dau veidokai qai yalorawarawa.—Jona, wase 1, 2.
3. Na itovo cava e vakaraitaka o Jiova vei Jona, na taro cava e basika?
3 Ni vakaroti Jona ena ikarua ni gauna o Jiova me gole i Ninive, a talairawarawa na parofita ni muri ina isi ena ilakolako balavu qo. (Wilika Jona 3:1-3.) Ia bau veisautaka nona rai ni vakavulici koya oti o Jiova? Me kena ivakaraitaki, e yalololoma vua o Jiova ni vueti koya me kua ni lutudromu, sega ni totogitaki koya ni talaidredre, qai solia tale vua e dua na gauna me vakayacora na nona ilesilesi. Vakacava, e yalololoma o Jona? E dau dredre vei keda na tamata ivalavala ca meda yalololoma. Meda raica mada na ka eda na vulica ena sasaga i Jona.
iTukutuku ni Veilewai, Kurabui ena Veika e Yaco
4, 5. Na cava e tukuna kina o Jiova ni ‘siti vakaitamera’ o Ninive, na cava eda vulica kina me baleti koya?
4 O Jona e sega ni raici Ninive me vakataki Jiova. Eda wilika: ‘E siti vakaitamera sara ga vua na Kalou o Ninive.’ (Jona 3:3) E vola vakatolu o Jona ni cavuta o Jiova na ‘siti vakaitamera’ o Ninive. (Jona 1:2; 3:2; 4:11) Na cava e siti vakaitamera kina vei Jiova, se cava e rui bibi kina vua o Ninive?
5 E koro makawa o Ninive, e dua vei ira na imatai ni siti e tauyavutaka o Nimiroti ni oti na Waluvu. E koro vakaitamera ni wili tale ga kina eso tale na siti, oya na vuna ena taura e tolu na siga ni taubaletaki mai na dua na muana ina dua tale. (Vkte. 10:11; Jona 3:3) E koro totoka o Ninive, ni duri tu kina na veivalenisoro totoka, na bai kaukaua, kei na so tale na veivale lelevu. E sega ni dua na ka qori e bibi vei Jiova. E bibi ga vua o ira na lewenivanua. Ena gauna ya era lewe levu sara na lewenivanua e Ninive. Se mani ca vakacava na nodra ivakarau, e kauaitaki ira o Jiova. E kauaitaka nodra bula kei na nodra rawa ni veivutuni mera cakava na ka e dodonu.
6. (a) Na cava e rere kina ni lako i Ninive o Jona? (Raica tale ga na ivakamacala e ra.) (b) Na cava eda vulica vei Jona ni vunau?
6 Ni yaco yani e Ninive o Jona de dua e rere vakalevu nira sa rui le levu. * E rauta ni 120,000 taucoko na lewenivanua. De rairai vaqara na vanua vinaka me tekivu vunautaka kina na nona itukutuku ni taubale wavoki ena vanua osooso qo. Ena cakava vakacava qori? Vakacava, sa kila o koya na nodra vosa na kai Asiria? Se solia vakacakamana vei koya o Jiova? Eda sega mada ni kila. De vosa ga vakaIperiu qai dua e vakadewa vei ira na kai Ninive. Se mani cava ga, e rawarawa na nona itukutuku, de sega tale ga ni taleitaki kina ni kaya: “Sa na bogi vasagavulu mada, ena qai rusa ko Ninive.” (Jona 3:4) E doudou, qai tukuna wasoma na itukutuku. Nona cakava qori, e vakaraitaka na vakasakiti ni nona yaloqaqa kei na nona vakabauta. Qo na itovo meda vakaitovotaka vakalevu nikua na lotu vaKarisito kece.
E rawarawa na itukutuku i Jona, de sega tale ga ni taleitaki kina
7, 8. (a) Na cava era cakava na tamata nira rogoca na itukutuku i Jona? (b) Na cava e cakava na tui kei Ninive?
7 Era vakatudaliga na kai Ninive ena itukutuku i Jona. Rairai e nanuma o koya nira na cudru, era na cakava tale ga eso na itovo kaukaua. Ia e yaco e dua na ka vakatubuqoroqoro. Era vakarorogo na tamata! E tete vaka na kama ni veigasau na nona itukutuku. Sega ni dede sa ka ni veitalanoa ena siti na parofisai ni veivakarusai e vakasavuya o Jona. (Wilika Jona 3:5.) Era veivutuni kece na vutuniyau, dravudravua, o ira na kaukaua kei na malumalumu, gone kei ira na qase. Era lolo. E lai rogoca sara na tui na nodra sa veivutuni na lewenivanua.
8 E veivutuni tale ga na tui ni rogoca na itukutuku i Jona. Ni rerevaka na Kalou, e duri mai na nona idabedabe vakatui, luvata nona isulu vakatui, e vakaisulutaga vakataki ira na nona tamata, qai “la’ki tiko e na dravusa.” E solia sara e dua na ivakaro vei ira na “turaga,” me sa vakalawataki na nodra lolo. Mera vakaisulutaga kece wili kina na manumanu. * E yalomalumalumu ni tukuna nira cala ena itovo ca qai voravora na nona tamata. E vakanuinui tu ni na lomani ira na Kalou dina ni raica nodra veivutuni, e kaya na tui: “De sa na saumaki beka na Kalou . . . ka lesu mai na nona cudru waqawaqa, me da kakua ni rusa.”—Jona 3:6-9.
9. Na cava era vakatitiqataka na dauvakalelewa me baleti ira na kai Ninive, eda kila vakacava ni cala qori?
9 Era vakatitiqataka eso na dauvakalelewa ni rawa ni totolo ga va ya na nodra veivutuni na kai Ninive. Era kaya na vuku ni iVolatabu ni mataqali vukivuki va qo, e vakabulabulataka na vakabauta vakatevoro kei na nodra sega ni dau dei na tamata ena ivakarau vakavanua ni gauna makawa. Ia eda kila ni cala na vakalelewa qori, ni mai cavuta tale e muri o Jisu Karisito na nodra veivutuni na kai Ninive. (Wilika Maciu 12:41.) E kila vinaka o Jisu na ka e tukuna tiko, ni a bula tu mai lomalagi ni yaco na ituvaki oya. (Joni 8:57, 58) Na kena dina, meda kua vakadua ni nanuma nira sega ni rawa ni veivutuni na tamata—se ra mani voravora vakacava vei keda. O Jiova ga e kila na loma ni tamata.
E Duatani na Yalololoma ni Kalou Mai na Yalodua ni Tamata
10, 11. (a) Na cava e cakava o Jiova nira veivutuni na kai Ninive? (b) Eda kila vakacava ni sega ni cala nona vakatulewa o Jiova?
10 Na cava e qai cakava o Jiova nira sa veivutuni na kai Ninive? E qai vola o Jona: “A sa raica na nodrai valavala na Kalou, ka ni ra sa vuki mai na nodrai tovo ca; ka sa qai veivutuni na Kalou e na vuku ni ca sa kaya me cakava vei ira; ka sa sega ni cakava ko koya.”—Jona 3:10.
11 Vakacava, e vakaraitaka qo o Jiova ni cala nona vakatulewa me baleti Ninive? Sega. E vakamacalataka na iVolatabu ni uasivi nona lewadodonu. (Wilika Vakarua 32:4.) E sega ni vinakati vei Jiova me cudruvi ira tale tiko na kai Ninive. E raica na nodra sa veisau, qai sega ni gadrevi mera totogitaki. Qo na gauna me vakaraitaka kina vei ira na nona yalololoma.
12, 13. (a) E vakaraitaka vakacava o Jiova ni dau yalorawarawa, e biuti koya ena keda ituvaki qai dau yalololoma? (b) Na cava e sega ni lasu kina na parofisai i Jona?
12 O Jiova e sega ni vakataki ira na kalou yalodua, qai sega ni loloma, era dau vakavuvulitaka na iliuliu ni lotu. E dau yalorawarawa, biuti koya ena keda ituvaki qai dau yalololoma. Ni vakatulewataka me totogitaki ira na tamata ca, ena vakayagataki ira nona mata e vuravura mera veivakasalataki mada eliu, ni vinakata o koya mera veivutuni na tamata ca, ra qai veisautaka nodra ivalavala me vakataki ira na kai Ninive. (Isik. 33:11) E tukuna o Jiova vei Jeremaia na nona parofita: “A tiki-ni-siga ka’u na vosa e na vuku ni dua na vanua, se dua na matanitu, me’u cavuta, ka basuka, ka vakarusa; kevaka ena lesu na vanua ko ya mai na nodra ca, ka’u a lewa me ra ca kina, ka’u na qai veivutunitaka na ca ka’u a nanuma me’u cakava vei ira.”—Jere. 18:7, 8.
Ni vinakata na Kalou mera veivutuni na tamata ca, ra qai veisautaka nodra ivalavala me vakataki ira na kai Ninive
13 Vakacava, a lasu na parofisai i Jona? Sega, e vakasalataki ira ga na tamata na ka ena rawa ni yaco ke ra sega ni veivutuni. E yavutaki na ivakasala qori ena nodra ivakarau ca na kai Ninive, era qai veisau e muri. Ke ra a tomana na nodra valavala ca, ena tau vei ira na lewa vata ga ya ni Kalou. Qori sara ga na ka e qai yaco e muri.—Sefa. 2:13-15.
14. Na cava e cakava o Jona ena yalololoma i Jiova e Ninive?
14 Na cava e qai cakava o Jona ni sega ni yaco na veivakarusai me vaka e namaka? Eda wilika: “Ka sa cata vakalevu ko Jona, ka sa cudru sara.” (Jona 4:1) Na qaqa ni nona masu mada ga e vaka me beitaki koya e Kaukaua Duadua! A vakatura o Jona me tiko ga mai nona vanua. E tukuna ni sa kila rawa tu ni na sega ni vakarusai Ninive o Jiova, e vakaiulubaletaka qori me dro kina i Tasisi ena imatai ni gauna. Mani kerea me mate, ni tukuna ni vinaka cake ga me mate, e ca me bula tiko.—Wilika Jona 4:2, 3.
15. (a) Na cava e lomabibi qai cudru kina o Jona? (b) E raica vakacava na parofita lomabibi qo o Jiova?
15 Na cava mada e leqataka tiko o Jona? Eda sega ni kila na ka kece e veinanuyaka tu, eda kila ga ni sa vakasavuya na itukutuku ni veivakarusai vei ira kece e Ninive, era mani vakabauti koya. Ia qo sa na sega na veivakarusai. Vakacava, e rere ni na vakalialiai se tukuni ni parofita lasulasu? Se mani cava ga, e sega ni marautaka nodra veivutuni na kai Ninive se na yalololoma i Jiova. Kena irairai ni sa luvuci koya tu na yaloca, vakalomalomani koya qai leqataka na kena irogorogo. Ia e raica na Kalou dau yalololoma i Jona na nona vinaka na parofita lomabibi qo. E sega ni totogitaki koya ni sega ni veidokai, e taroga ga vua e dua na taro vakavure vakasama: “E vinaka beka vei iko mo cudru?” (Jona 4:4) Bau sauma o Jona? E sega ni tukuna vei keda na iVolatabu.
16. Na cava era nanuma eso ni dodonu me cakava na Kalou, na cava eda vulica vei Jona?
16 E rawarawa sara nida vakalewa na ka e cakava o Jona, ia meda nanuma tiko, ni matau vei keda na tamata ivalavala ca meda sega ni dau duavata kei na Kalou. Era nanuma eso ni dodonu me tarova o Jiova na ka vakaloloma a yaco se me vakataulewa totolo vei ira na tamata ca, se me sa tinia na ituvaki ca kei vuravura ni bera noda gauna qo. Eda vulica ena ivakaraitaki i Jona, ke da sega ni duavata kei na Kalou o Jiova, o keda ga meda veisautaka noda rai, sega ni o koya.
Vakavulici Jona o Jiova me Dau Yalololoma
17, 18. (a) Na cava e cakava o Jona ni biuti Ninive mai? (b) Na cava e cakava o Jona ena cakamana i Jiova me baleta na vunivago?
17 E biuti Ninive na parofita lomabibi qo qai lako ena veiulunivanua ina isi, me raica tu mai na yasayasa kece oya. E tara e dua na vale tabanikau qai mai wawa toka yani me saravi Ninive. De nui tiko ga o koya me raica na vakarusai ni siti. Ena vakavulica vakacava o Jiova na turaga yalodredre qo me dau yalololoma?
18 Ena bogi ga oya e vakatubura o Jiova e dua na vunivago. Ni yadra mai na mataka o Jona, e raica sara na kau e tubu siviti koya, qai ivakaruru vinaka na drauna ni vakatauvatani kei na nona vale tabanikau malumalumu. Dua na ka nona marau. E tukuni ni “sa reki vakalevu ko Jona” ena vuku ni kau. De dua e raica qori o koya me cakamana ni Kalou, me ivakaraitaki ni nona veivakalougatataki kei na nona veivakadonui. Ia e sega wale ga ni vinakata o Jiova me vakarurugi koya mai na katakata ni siga, e via vakavulici koya tale ga ena nona cudru macawa. E vinakata me uqeti Jona. Mani kuria na Kalou na nona cakamana. E tala e dua na nuve me kania na vunivago. E tala tale ga ‘na cagi katakata na tokalau’ me yacova ni sa ‘voleka sara ni rebo’ mai na katakata o Jona. E lomabibi, qai kerea tale vua na Kalou me mate.—Jona 4:6-8.
19, 20. Na cava e qai vakamacalataka o Jiova vei Jona me baleta na vunivago?
19 E tarogi Jona tale o Jiova ke donu nona cudruvaka na mate ni vunivago. E sega ni veivutuni qai vakadonui koya ga ni kaya: “E vinaka me’u cudru, io, me’u mate ga.” Sa qai kena gauna qo me vakaraitaka kina o Jiova na ka e via vakavulica tiko vua.—Jona 4:9.
20 Sa qai vakamacalataka na Kalou vei Jona, ni lai lomana sara na mate ni vunikau a tubu ena dua ga na bogi, e sega mada ga ni tea se vakatubura. Mani kaya na Kalou: “Me’u kakua li ni lomani Ninive, na koro levu ko ya, era sa tiko kina e le dua na drau ka ruasagavulu na udolu na tamata era sega ni kila rawa na ligadra i matau mai na ligadra i mawi; ka sa levu talega kina na manumanu?”—Jona 4:10, 11. *
21. (a) Na lesoni bibi cava e vakavulica o Jiova vei Jona? (b) E vukei keda vakacava na italanoa kei Jona meda dau dikevi keda?
21 O sa raica na lesoni bibi e vakavulica o Jiova? A sega ni cakava e dua na ka o Jona me tubu kina na vunivago. Ena dua tale na yasana, e iVurevure ni bula o Jiova vei ira na kai Ninive, qai vakabulai ira me vaka ga e cakava vei ira na ka bula kece e vuravura. E bibi vakacava vei Jona e dua ga na vunikau mai na nodra bula na le 120,000 na tamata kei na qelenimanumanu? Sega beka ni vakaraitaka qo ni nanumi koya ga o Jona? A lomana na vunikau oya ni yaga ga vua. Vakacava na inaki ni nona cudruvi ira na kai Ninive, sega ni vakavuna qori na nona nanumi koya ga, dokadoka qai sega ni via vakamadualaki, ni vinakata me dina tiko ga o koya? E uqeti keda na italanoa i Jona meda dau dikevi keda ga. O cei mada e se sega ni bau nanumi koya ga? Eda vakavinavinaka vei Jiova ni vakavulici keda ena yalovosovoso meda kua ni dau nanumi keda ga, ia meda dau veinanumi qai yalololoma—me vakataki koya!
22. (a) Na cava e vulica o Jona ena veidusimaki vuku i Jiova me baleta na yalololoma? (b) Na cava eda rawa ni vulica kina?
22 Vakacava, bau vuli o Jona ena ka kece e yaco vua? E se voqa tu ga na taro i Jiova ena ivola i Jona. Rairai era kudruvaka eso na dauvakalelewa ni a sega ni sauma o Jona na taro oya. Na kena dina ni tiko ga ena ivola i Jona na kena isau. E vakadinadinataki qori ni vakatokayacataki vua na ivola e vola. Vakasamataka mada ni sa yaco bula tale i nona vanua na parofita, me qai vola tiko na itukutuku qo. Eda rawa ni raitayaloyalotaka ni sa kena turaga sara, sa yalomatua cake, e yalomalumalumu vakalevu qai veivutuni. E kurekure ni vakamacalataka na nona cala, nona be, kei na nona drecala ni sega ni via yalololoma. Macala ga ni vulica sara ga o Jona e dua na ka bibi ena veidusimaki vuku i Jiova. E vulica me dau yalololoma. Vakacava, eda na dau yalololoma tale ga?—Wilika Maciu 5:7.
^ para. 6 Kena irairai ni o Samaria na koro turaga ni tini na yavusa ni matanitu o Isireli, e rauta ni 20,000 ina 30,000 na lewena ena gauna i Jona—e lailai ena dua na ikava ni lewenivanua e Ninive. Ni se vutuniyau tu o Ninive, de dua a kilai tu me siti vakaitamera duadua e vuravura.
^ para. 8 De sega ni rogo matau na ka e caka qo, ia sa yaco oti mada ena gauna makawa. E tukuna na daunitukutuku makawa ni Kirisi o Herodotus, nira lolositaka na mate ni nodra jenerali na kai Perisia, era okata tale ga nodra qelenimanumanu ena ivakarau vakavanua ni vakaloloku.
^ para. 20 Ni tukuna na Kalou nira sega ni kila rawa na ligadra imatau mai na imawi, e dusia nira vakalecalecava na ivakatagedegede ni Kalou.


text:
SERE VOU – LAVIDI – MALUMU NI TOBU KEI NAIVAUKURA
Written by Mika Qalobula on June 13, 2022
‘MALUMU NI TOBU KEI NAIVAUKURA’-Na matasere oqo e liutaka tiko o Jiosevata Vetaukula ka cavutu mai Nasau,Koro ena yatu Lomaiviti.
‘LAVIDI’ – Oqo e dua na nodratou sere vou ka katoni ena yabaki qo,ka talanoataki kina na koro vakaturaga ko Lavidi mai Nakasaleka Kadavu.E sereki ena sere oqo na nodra mosita nai tabagone na nodra koro,ka ra sa kauta lesu tale mai kina na kenai divi ka ra dau kilai tani kina o ira na nodra qase sai koya na cakacakavata kei na solesolevaki.
Na cakacaka oqo era vakila kina na kena rawarawa na nodra veitaurilaga taka vata nai tavi keina veiogaoga eso ni vanua,lotu kei na matanitu.
E dabe toka na koro qo ko Lavidi ena toba ko Nakorolevu Bay,ena nodra vanua na Gone Turaga Na Tui Lololo.
E rawa ni o na rogoca na sere oqo ena VITIFM 92.2fm,92.6fm kei na 92fm.
VITIFM-E KAMICA QAI KACHII.


text:
E VEISAUTAKA NA BULA NA IVOLATABU
Au Sega ni Via Mate!
SUCU: 1964
VANUA: IGILADI
KA E KILAI KINA: DAUBE NI SE ITABAGONE
NOQU BULA E LIU
Au sucu e Paddington, dua na yasayasa e tawani vakalevu e Lodoni, Igiladi. Keitou tiko ga vakaveitinani, o yau, tinaqu, kei na tolu na tuakaqu. E daugunu o Ta, levu gona na gauna e dau yali tu mai vale.
A vakavulici au o nana niu se gone meu masu ena veibogi. A dua tu noqu iVolatabu, ia e tiko ga kina na Same. Au mani bulia eso na qaqanisere mai na Same meu rawa ni lagata. Au a wilika ena dua na ivola ni sega ni dua na ka meda vakanamata kina ena gauna se bera mai. Au sega ni moce ena levu na bogi niu vakasamataka tu qori. Au dau veinanuyaka, ‘Qo beka ga na bula?’ ‘Na cava na inaki ni noqu bula?’ Au sega ni via mate!
Au dau via kila e vakacava tu mada na vakatevoro. Au mani saga meu veitaratara kei ira na mate, keimami lako ena ibulubulu kei ira noqu icaba e koronivuli, keimami sarava vata na iyaloyalo rerevaki. E dau lasa na ka keimami cakava qori, ia e vakarerevaki tale ga.
A tekivu noqu daube niu se qai yabaki tini. Au bobula ena tavako, toso na gauna au sa kana mariwana. Au tekivu gunu alakaolo niu yabaki 11. Au sega ni taleitaka na kena igunugunu, ia au vinakata ga meu mateni. Au dau lako ena pati qai curuma na valenidanisi niu dau taleitaka na ivakatagi kei na danisi. Au dau dro mai vale ena bogi qai lesu tale ni bera ni kacabote na rarama. Levu na gauna au sega ni lai vuli ena siga tarava ena levu ni noqu wawale. Ia keu rawa ni lai vuli, au dau lai gunu alakaolo tale e koronivuli.
A sega ni vinaka noqu ka ni vuli ena noqu iotioti ni yabaki e koronivuli. E cudru qai rarawa o Na ni sega ni kila na levu ni ka au dau cakava. Keirau veivala, au mani dro. Au lai toka vakalailai kei noqu itau o Tony, e dau voravora, beca na lawa, volitaki wainimate gaga tale ga. A vakabuketetaki au o Tony, dua kina na luvequ tagane niu se qai yabaki 16.
VEISAUTAKI AU NA IVOLATABU
A soli vei au e dua na rumu ena nodra bure na tina kei na gone era sega ni vakatamani. Qori na vanua au sotavi ira kina ena imatai ni gauna na iVakadinadina i Jiova. Rau dau sikovi ira tiko yani eso na tina e rua na marama iVakadinadina i Jiova. Dua na siga au lai vakarorogo tu ena nodra veivosaki niu via vakacala na ka erau tukuna. Ia erau sauma vakamatata, vakayalovinaka tale ga mai na iVolatabu na noqu taro kece. Au taleitaka na nodrau yalovinaka kei na nodrau yalomalua, au mani kerea me rau vakavulici au ena iVolatabu.
Au vulica ena iVolatabu e dua na ka e veisautaka sara ga na noqu bula. Au dau rerevaka na mate niu se gone, ia qo au sa kila na ivakavuvuli i Jisu me baleta na veivakaturi! (Joni 5:28, 29) Au vulica tale ga ni kauaitaki au na Kalou. (1 Pita 5:7) E tarai au na Jeremaia 29:11, e kaya: “‘Niu kila vinaka na ka au nanuma tiko me baleti kemuni,’ e kaya o Jiova, ‘na nanuma moni tikovakacegu moni kua ni rarawa, meu solia vei kemuni na inuinui kei na ka moni namaka ena gauna se bera mai.’” Qori e vakadeitaka vei au niu rawa ni bula tawamudu ena Parataisi.
Era lomani au dina na iVakadinadina i Jiova. Ena imatai ni gauna au tiko kina ena dua nodra soqo ni lotu, era matadredredre qai veikauaitaki. (Joni 13:34, 35) E duidui sara qori vei ira na lotu tale eso. Era sega ni vakalewai au, era kauaitaki au ga, karoni au ra qai solia nodra gauna mera vukei au. Au sa mai lewena e dua na vuvale era dau veilomani.
E uqeti au na veika au vulica meu veisautaka na noqu bula me salavata kei na ivakatagedegede savasava ni Kalou. Au biuta na vakatavako, au veisautaka tale ga na ivakatagi au dau rogoca. Au sa sega ni lako ena pati se valenidanisi niu sega ni via sikalutu tale ena mateni. Au sa veitokani ga kei ira era na vukei au ena ivakarau ni bula vou au sa digia.
A vuli iVolatabu tale ga o Tony kei ira na iVakadinadina i Jiova, qai vakadeitaka ni dina na ka e vulica. E mani veisautaka na nona ivakarau ni bula. Sa sega ni vakailala kei ira nona itokani makawa, sa muria na lawa, sa sega tale ni kana mariwana. Keirau liaca ni na marau o Jiova ke keirau muduka na neirau ivakarau ni bula dukadukali, keirau ivakaraitaki vinaka tale ga vua na neirau cauravou. Keirau mani vakamau ena 1982.
“Au sa sega tale ni nuiqawaqawataka na veisiga se bera mai se na mate”
Au dau wilika ena Vale ni Vakatawa kei na Yadra! * na kedra italanoa o ira era veisautaka nodra bula. Qori e uqeti au meu cakava na veiveisau e gadrevi ena noqu bula, meu kua ni soro, meu sasaga tiko ga. Au dau masuti Jiova tale ga me vukei au. Keirau papitaiso kei Tony me keirau iVakadinadina i Jiova ena Julai, 1982.
KENA YAGA
Keu sega ni kilai Jiova, de dua au sa mate makawa. Keirau vakila kei Tony nona veivuke o Jiova ena ituvaki dredre keirau sotava. Ni keirau nuitaki Jiova, keirau vakila nona veikaroni kei na nona veitokoni.
Au marau ni rau sa mai kilai Jiova na luvei keirau. E vakavu marau tale ga niu raica ni ratou sa tuberi tiko na makubui keirau ena veika me baleta na Kalou.
Au sa sega tale ni nuiqawaqawataka na veisiga se bera mai se na mate. Keirau ogaoga vakalevu kei Tony ena neirau sikova na ivavakoso ni iVakadinadina i Jiova e veimacawa me keirau vakayaloqaqataki ira. Keirau tomani ira tale ga ena nodra vakavulici eso tale mera vakabauti Jisu mera rawata kina na bula tawamudu.
^ para. 18 Tabaka tale ga na iVakadinadina i Jiova.