text:
1
Na Vosa ni Bula
1Ena i vakatekivu a sa bula tu kina na Vosa; a sa tiko vata kei na Kalou na Vosa, ka sa Kalou o koya na Vosa. 2Ena i vakatekivu e rau sa tiko vata kina o koya na Vosa kei na Kalou. 3A sa bulia ka vakatubura na Kalou na ka kecega ena vukuna; sa sega ni dua na ka e buli me a sega ni cakava o koya. 4Sa i vurevure ni bula na Vosa, ka sa kauta mai na rarama ki na tamata na bula oqo. 5Sa cilava na butobuto na rarama, ia sa sega ni tabonaka rawa na rarama o ya na butobuto.
6A sa tala mai na Kalou e dua na nona i talai, a yacana o Joni,#Maciu 3.1Mari 1.4Luke 3.12 7o koya sa lako mai me tukuna na rarama oqo vei ira na tamata, me rawa kina ni ra rogoca na i tukutuku ka vakabauta. 8O koya vakataki koya sa sega ni rarama o ya; ia sa mai kacivaka ga na rarama. 9Sa i koya ga oqo na rarama dina, na rarama sa lako mai ki vuravura ka sa cilava na tamata kecega.
10A sa tiko e vuravura na Vosa, ka dina ga ni sa bulia na vuravura na Kalou ena vukuna, ia sa sega ga ni kilai koya o vuravura. 11E a lako mai o koya ki na nona vanua, ia era a sega ni ciqomi koya o ira na kai nona. 12Ia eso vei ira sa ciqomi koya ka vakabauti koya; sa solia kina vei ira o koya na dodonu me ra yaco rawa me ra luve ni Kalou. 13Era sa sega ni yaco me ra luve ni Kalou ena sala vakatamata, o ya me ra sucu mai vei ira na nodra i tubutubu; ia mai vua ga na Kalou ni sa Tamadra o koya.
14A sa yaco me tamata na Vosa, sa sinai ena loloma-savu kei na dina, ka sa bula ena keda maliwa. Keitou a raica na nona i serau, na i serau ka ciqoma o koya me vaka ni sa Luvena duabau ga nei Tamana.
15Sa tukuni koya o Joni, ka sa kacivaka vakaoqo, “Sa i koya oqo au sa dau tukuna voli kina, ‘O koya sa muri au mai sa levu cake vei keirau, me vaka ni a sa bula tu o koya ni'u se bera ni sucu.’ ”
16Eda sa vakalougatataki kece sara mai na veika sa sinai tu vua, o ya mai na loloma-savu sa vakaikuritaki tikoga. 17Ni sai Mosese ka a solia mai kina na Kalou na nona Lawa, ia sa yaco mai na loloma-savu kei na dina mai vei Jisu Karisito. 18E sega ni dua na tamata e se bau raica na Kalou. Na Luvena e duabau ga, o koya ka a tubu mai vua, ka sa tiko sara ena lomasere i Tamana, sa mai vakatakilai koya.
Na i Tukutuku i Joni na Dauveipapitaisotaki
(Maciu 3.1-12; Mari 1.1-8; Luke 3.1-18)
19Sa i koya oqo na ka e tukuna o Joni ena gauna era a talai yani kina vua o ira na bete kei ira na kawa i Livai. Era a talai mai vei ira na nodra i liuliu na Jiu mai Jerusalemi, me ra la'ki kaya vua, “O cei beka o iko?”
20A sa sauma o Joni ka sega ni cakitaka, ka tusanaka ga vakadodonu, “Au sega ni Mesaia oi au.”
21Era sa qai taroga, “O cei beka ga o iko? O iko o Ilaijia?”
A sauma o Joni ka kaya, “E segai.”
Era sa tarogi koya tale, “Sa i iko beka o koya na Parofita?”
Sa qai sauma ka kaya, “E segai.”#Mala 4.5Vrua 18.1518Sr 48.1011
22Era sa qai kaya tale vua, “Ia o cei ga o iko? Me bau dua na ka me keimami la'ki tukuna vei ira sa talai keimami mai. A cava o sa kaya me baleti iko?”
23Sa qai kaya o Joni, “Oi au na domona e dua sa kacikaci voli ena vanua lala, ‘Cakava me dodonu na sala me muria na Turaga,’ me vaka sa kaya o Aisea na parofita.”#Aisea 40.3 (LXX)
24Ia o ira era sa talai mai vei ira na Farisi 25sa qai tarogi Joni, ka kaya vua, “A cava ga o veipapitaisotaki kina ni o sega ni o koya na Mesaia, se o Ilaijia, se o koya na Parofita?”
26A qai vosa vei ira o Joni, ka kaya, “Au sa veipapitaisotaki ena wai; ia sa tucake tu ena kemuni maliwa e dua o ni sa sega ni kila. 27O koya sa muri au tiko mai, ia sa sega ni ganiti au mada ga me'u sereka na wa ni nona i vava.”
28A yaco tiko na veika oqo mai Pecani ena tai kadua ni Joritani, na vanua e veipapitaisotaki tiko kina o Joni.
Na Lami ni Kalou
29Ena siga ka tarava, sa raici Jisu sara o Joni ni lako tiko yani vua, ka a kaya sara, “Raica na Lami ni Kalou, o koya sa kauta tani na nodra i valavala ca na kai vuravura! 30Sa i koya ga oqo au sa tukuna tiko kina, ‘Sa muri au tiko mai e dua na tamata, ia sa levu cake vei keirau o koya, baleta ni sa bula tu o koya ni'u se bera ni sucu.’ 31Au sega mada ni kila se o cei o koya; ia na vu ni noqu lako mai ka veipapitaisotaki ena wai o ya me rawa ni ra kilai koya kina o ira na Isireli.”
32Sa qai tukutuku tale o Joni, ka kaya, “Au a raica na Yalo Tabu ni sa lako sobu mai me vaka na ruve mai lomalagi, ka mai ro toka vua. 33Au a sega tiko ni kila ni sai koya ga oqo, ia na Kalou ka sa talai au mai me'u veipapitaisotaki ena wai, sa qai kaya vei au, ‘O koya o na raica ni lako sobu vua na Yalo Tabu ka la'ki ro toka vua; sai koya oqori ena veipapitaisotaki ena Yalo Tabu.’ 34Au sa raica oti, ka'u sa tukuna oqo ni sai koya ga na Luve ni Kalou.”
O Iratou na i Matai ni Tisaipeli i Jisu
35Ena siga ka tarava, sa tu tale e kea o Joni kei na rua na nona tisaipeli; 36ia ni sa raici Jisu ni lako tiko yani sa kaya sara, “Raica, na Lami ni Kalou!”
37E rau a rogoca na nona vosa oi rau na tisaipeli ka rau muri Jisu sara. 38A qai vuki o Jisu ka raici rau ni rau sa muri tiko yani, ka mani kaya vei rau, “A cava o drau vakasaqara?”
E rau a qai kaya vua, “Rapai,” (ka kena i balebale, Vakavuvuli,) “E vei na vanua o ni vakaitikotiko kina?”
39Sa qai kaya vei rau o koya, “Lako mai ka raica.” (Na gauna o ya e sa via rauta toka na va na kaloko ena yakavi.) E rau sa qai lako vata yani kei koya ka raica na vanua e tiko kina, ka rau mani tiko kaya voli ena vo ni siga o ya.
40E dua vei rau o Adriu, na taci Saimoni Pita. 41E a kunei Saimoni taumada, na tuakana, ka kaya vua, “Keirau sa kunea na Mesaia.” (Na vosa oqo e kena i balebale na “Karisito”.) 42Sa qai kauti koya sara vei Jisu.
E a vakaraici koya o Jisu, ka kaya vua, “O iko o Saimoni na luve i Jona; o na vakatokai o Kifa.” (A kena i balebale o Pita, se vatu.)
Sa Kacivi Filipe kei Nacanieli o Jisu
43Ena siga ka tarava, sa vinakata o Jisu me lako ki Kalili. E a mani kunei Filipe o koya, ka kaya vua, “Muri au mai!” 44(O Filipe oqo e kai Pecisaita, na koro nei Adriu kei Pita.) 45A qai kunei Nacanieli o Filipe, ka kaya vua, “Keitou sa kunei koya ka a vola o Mosese ena i vola ni Lawa ka ra tukuna talega na parofita ena nodra i vola, o ya o Jisu na kai Nasareci, na luve i Iosefo.”
46Sa qai kaya vua o Nacanieli, “E rawa li ni tubu mai Nasareci e dua na ka vinaka?”
A qai kaya vua o Filipe, “Lako mai mo raica.”
47Ia ni sa raici Nacanieli o Jisu ni sa lako tiko yani vua, sa qai kaya, “Raica, e dua na Isireli botoboto, ka sa sega vua na veivakaisini!” 48Sa qai kaya vua o Nacanieli, “O ni kilai au beka vaka cava?”
A sauma o Jisu, ka kaya vua, “Au a raici iko ena gauna o a tiko kina ena ruku ni lolo, ni sa bera ni kacivi iko o Filipe.”
49Sa qai kaya vua o Nacanieli, “Vakavuvuli, sai kemuni na Luve ni Kalou, sai kemuni na nodra Tui na Isireli!”
50A sauma o Jisu, ka kaya vua, “E baleta li ni'u a kaya vei iko, ‘Au a raici iko ena ruku ni lolo,’ o sa vakabauta kina? O na raica na veika lelevu cake mai na kena oqo.” 51Sa qai kaya tale vua o Jisu, “Au tukuna vakadodonu sara vei kemuni, ni o ni na raica ni tadola na lomalagi ka raici ira talega na agilosi ni Kalou ni ra kaba cake tiko ka siro sobu vua na Luve ni Tamata.”#Vteki 28.12


c: text/html

text:
Na levu ga ni noda gumatua ena sala vakalou kei na mamarau, na lailai ni rawa meda na veivutunitaka na ka ca mai muri.
Me baleta na Veivutuni
Keimami lomani kemuni Peresitedi Monson. Vinaka vakalevu na ivakaro raraba veivakauqeti ka itukutuku ni veigauna ni kena tara na veivaletabu vovou vata kei na cakacaka ni kaulotu. Ena vuku ni veika oqo, au vakabauta ena yaco mai na veivakalougatataki cecere kivei keda vakakina vei ira na itabatamata ena siga mai muri.
Kemuni na taciqu kei na ganequ lomani, noqu itokani lomani! Eda tamata kece. Au nuitaka ni sega ni dua ena kurabui kina.
E sega ni dua vei keda ena tu vakadede sara e vuravura. Sa noda vakaidina eso na veiyabaki vakamareqeti e vuravura, ia, ena kena raici tawamudu, e vakawale toka ga na sauriva ni mata.
Oti eda sa na qai biubiu. Na yaloda sa kau “ki na vanua sa vakarautaka vei ira na Kalou, o Koya ka buli [keda].”1 Sa biu sobu na yagoda ki na ibulubulu ka da sa biuta laivi tu mai na veika vakavuravura ena noda sa toso yani ki na vanua ka tarava, na noda vanua ni vakaitikotiko.
Ena noda gauna ni gone, e vaka me na sega ni mudu na bula. Eda nanuma ni sega ni vakaiyalayala na iwiliwili ni noda veisiga ni bula, kei na veisiga ki liu, ka vaka e dua na gaunisala tadodo ka sega ni vakaiyalayala e matada.
Ia, na noda qase cake tikoga mai, na levu talega ni noda raivuki ka kurabuitaka tiko na kena lekaleka wale sara na gaunisala oya. Au kurabui ena kena rawa ni toso vakatotolo sara na yabaki. Ena kena lakovi tiko mai, eda tekivu vakananuma sara na veidigidigi eda a cakava kei na veika eda a vakayacora. Ena gauna vata oqori, eda nanuma kina e vuqa na gauna vinaka ka dau luvuci ka reki vakakina na lomada. Ia eda nanuma talega na veivutuni—na veika eda diva ke rawa ni da lesu tale ka veisautaka.
A kaya e dua na nasi ka dau qaravi ira na tauvimate ka ra sa vakarau mate ni dau taroga vakawasoma e dua na taro rawarawa vei ira.
Ena dau taroga, “e tu beka e so na ka o veivutunitaka?”2
Na voleka yani ki na iotioti ni siga ni bula vakavuravura e dau vakamakaretaka na vakasama, ka kauta mai na titobu ni rai kei na matau ni vakanananu. Ia ni ra tarogi na tamata oqo me baleta na ka era veivutunitaka, era sa dau tukuna sara ga mai na lomadra. Era vakaraitaka na veika ena veisautaka kevaka walega me rawa ni lesu tale mai ko gauna.
Ena noqu vakasamataka na veika era kaya, au kurabui ena kena rawa ni dusimaki na noda bula ki na veika vinaka ni yavudei ni ivakavuvuli ni kosipeli i Jisu Karisito, ke da vakayacora.
E sega ni dua na ka vuni me baleta na ivakavuvuli ni kosipeli. Eda sa vulica ena ivolanikalou, eda sa veivosakitaka ena Wilivola ni Sigatabu, ka da sa rogoca vakawasoma mai na itutu ni vunau. Na ivakavuvuli vakalou oqo kei na kedra yaga e vakadodonu sara tu ga ka matata; era totoka, titobu sara, ka kaukauwa; ka rawa vakaidina me ra vukei keda ena noda levea na veigauna ni veivutuni mai muri.
Au Gadreva Meu Vakayagataka E Levu Cake na Gauna vata kei ira na Tamata Au Lomana
E rairai na veivutuni kilai levu duadua era vakamacalataka na wawa mate sa ikoya na nodra diva mera a vakayagataka e levu cake na gauna kei ira era lomana.
Vakabibi o ira na turaga ena nodra dau osivaka raraba: “na nodra veivutunitaka vakalevu sara na nodra a dau vakayagataka vakalevu tu ga na nodra gauna e [veisiga] ena nodra … cakacaka.”3 E vuqa era sa calata na madigi mera taukena na ivakananumi kilai tani e dau yaco mai ena vakayagataki ni gauna vata kei na matavuvale kei na itokani. Era sa calata na vakatorocaketaki titobu ni isema vata kei ira ka ra vakaibalebale vakauasivi duadua kivei ira.
E sega li ni dina na noda sa dau osooso tu ga? Ka, sa ka ni rarawa dina meda tukuna, ni da dau tokara tu vakaitoka ni yaca vakaturaga na noda bula osooso, me vaka e dua na rawa-ka se ivakaraitaki ni noda bulataka tiko e dua na bula cecere sara.
Sega ni dina beka oya?
Au nanuma na noda Turaga ka iVakaraitaki, o Jisu Karisito, kei na Nona bula lekaleka ena kedra maliwa na tamata mai Kalili kei Jerusalemi. Au tovolea meu raitayaloyalotaki Koya ni vakusakusa tiko ki na soqoni se veitavi eso me qaravi me rawati kina e dua na ituvatuva ni veika bibi me vakacavari vakavinaka.
Au sega mada ni raica rawa.
Me kena isosomi, au raica na yalololoma kei na veikauwaitaki ni Luve ni Kalou ena bula vakainaki ni veisiga yadua. Ena Nona veimaliwai vata kei ira era tu wavoliti Koya, era vakila nodra vakabibitaki ka lomani. A kila o Koya na kedra yaga vakalou o ira na tamata a sotavi ira. A vakalougatataki ira, qaravi ira. A laveti ira cake ka vakabulai ira. A solia vei ira na isolisoli vakamareqeti ni Nona gauna.
Ena noda gauna, sa rawarawa meda lasutaka walega na noda vakayagataki gauna tiko vata kei ira tale eso. Ena noda tabaka ga e dua na itabataba, sa na rawa kina meda “sema” vata kei na udolu na “itokani” ka sega mada ga ni veirai kei na dua bulu vei ira. Na Tekinoloji e rawa me dua na ka veivakurabuitaki, ka sa yaga vakaidina sara ga keda veiyawaki kei ira na noda daulomani. Keirau tiko vakayawa sara vakaveiwatini mai vei ira na lewe ni neirau matavuvale vakamareqeti; ka dau vakila oya. Ia, au vakabauta ni da sega ni mua tiko ena sala dodonu, vakayadua se vakaisoqosoqo, ni da veitaratara kei ira na noda matavuvale se itokani vakavuqa ena talanoataki ni itaba lasa, veitavi lalai, se na noda semai ira na noda daulomani ena mataveilawa ni Initaneti. Au nanuma ni tiko na vanua me baleta na mataqali itaviqaravi vakaoqo, ia na cava na balavu ni gauna eda vakatara me vakayacori tiko kina? Kevaka eda sega ni solia na keda ituvaki vakamareqeti duadua kei na gauna tawawasei kivei ira era bibi vakaidina sara vei keda, eda na veivutunitaka ena dua na siga.
Meda sa walia mada ena noda vakamareqeti ira eda lomana ena noda tiko tikivi ira ga, ka vakayagataki gauna vakaibalebale vata kei ira, ka bucina cake vata eso na balolo ni vakanananu vivinaka.
Au Diva Meu a Rawa ni Yacova na veika Au Rawa ni Rawata.
E dua tale na veivutuni era vakamacalataka na tamata sa ikoya na nodra sega ni yaco mera vaka na tamata era vakila ni rawa ka dodonu mera vaka. Ena nodra vakasamataka na nodra bula, era kila ni ra sega ni vakayacora na veika e rawa ni ra rawata, ni sa rui levu na ka era biu tu ka sega ni caka.
Au sega ni vosa tiko eke ena kena tosoi cake na rawati ni rawa-ka ena noda dui veimataqali cakacaka. Na toso ki liu oqori, veitalia ga na vakaitamera ni kena irairai ena vuravura oqo, e sega sara ga ni levu na kena iwiliwili ena ilakolako cecere tawamudu e waraki keda tu.
Ia, au vosa tiko ena noda yaco me tamata ka vinakata na Kalou, na Tamada Vakalomalagi, meda vakataka.
Eda yaco mai ki na vuravura oqo, me vaka e kaya na serekali, “sala ni o lagilagi”4 mai na dua na yalava ni bula mai liu.
E raica rawa na Tamada Vakalomalagi na ka eda rawa vakaidina ni yacova. E kila o Koya na veika e baleti keda ka da sega tu ni kila o ikeda vakaikeda. Ena noda gauna ni bula e vakauqeti keda o Koya meda vakayacora na inaki ni noda a buli ena vuravura oqo, meda bulataka na bula savasava, ka lesu yani ki na Nona iserau.
Na cava na vuna, eda vakayagataka kina vakalevu na noda gauna kei na noda icegu ena veika era sega ni tudei, sega na betena, ka sa rui vovodea? Eda besetaka li meda raica na lialia ni kena tovolei me vakayacori se rawati na veika e sega ni yaga ka vakalekaleka wale ga?
E sega beka vei keda na yalomatua meda “kumuna vata na [nomudou] iyau mai lomalagi, sa sega ni vakacacana kina na sarasara se na veveka, a sa sega ni ravabasuka kina na daubutako me butakoca”?5
Meda cakava vakacava oqo? Mai na noda vakamuria na ivakaraitaki ni i Vakabula, semati vata Nona ivakavuvuli ki na noda bula ni veisiga, ka lomana vakaidina na Kalou kei ira na noda itokani.
Eda na sega ni rawa ni cakava oqo ena noda yarataka na yavada, vakadigoca na kaloko se kudruvaka na veika me caka ena sagai ni bula vakatisaipeli.
Me baleta na bulataki ni kosipeli, e sega ni dodonu meda vaka na gonetagane ka tonia na itaukuku ni yavana ena wai qai kaya ni a lai sisili. Ni da luvena tagane ka luvena yalewa na Tamada Vakalomalagi, sa rawa meda rawata e levu cake sara na ka. Ena vuku ni ka oqori, na inakinaki vinaka era sa sega ni rauta. E dodonu meda cakava. Se bibi cake sara, e dodonu meda yaco meda vaka na ka e vinakata vei keda na Tamada Vakalomalagi.
Sa vinaka na noda dau wasea na noda ivakadinadina ni kosipeli, ia e vinaka cake na noda ivakaraitaki bula ni kosipeli sa vakalesui mai. Na noda nuitaka vakalevu meda yalodina ki na noda veiyalayalati e vinaka—ia ni da yalodina ki na veiyalayalati tabu, oka kina na bula savasava, saumi ni noda ikatini kei na isolisoli eso, vakamuri ni Vosa ni Vuku, ka qaravi ira era leqa tu—e vinaka cake sara. Na kacivaki ni noda na vakayagataka vakalevu cake na gauna ena masumasu vakamatavuvale, vulici ni ivolanikalou, kei na taucoko ni itaviqaravi vakamatavuvale e vinaka; ia na kena bulataki vakadodonu na veika oqo ena kauta mai na veivakalougatataki vakalomalagi ki na noda bula.
Na bula vakatisaipeli sa ikoya na sasagataki ni vakarokoroko kei na mamarau. Sa ikoya na sala ki na noda ituvaki ni bula vinaka duadua kei na marau.
Ia, meda sa nakinaki, meda muria na i Vakabula ka cakacaka vagumatua meda yaco meda vaka na tamata eda a buli meda vaka. Meda vakarorogo ka talairawarawa ki na veivakauqeti ni Yalo Tabu. Ni da vakayacora vaka kina, ena vakaraitaka vei keda na Tamada Vakalomalagi na veika eda se bera tu ni kila me baleti keda. Ena vakacaudreva o Koya na sala eliu ka tadolava na matada meda raica na veitaledi eda sega tu ni kila se nanuma eda taukena.
Na levu ga ni noda gumatua ena sala vakalou kei na mamarau, na lailai ni rawa meda na veivutunitaka na ka ca mai muri. Na levu ga ni noda vakararavi ki na loloma ni iVakabula, na levu ni noda na vakila ni da sa tiko ena sala e gadreva taumada vei keda na Tamada Vakalomalagi.
Au Diva Meu A Se Bula Marau Cake ga Vakalevu
E dua tale na veivutuni vei ira era kila ni ra sa vakarau mate e rawa me veivakurabuitaki sara. Era diva mera a dau vakamarautaki ira vakalevu cake.
Dau vakawasoma na noda dau sikalutu ena veivakacalai ni so na ka e rawa ni da yacova yani ka na kauta mai vei keda na marau: ituvaki vinaka cake ni matavuvale, ituvaki vinaka cake vakailavo, se na itinitini ni dua na bolebole ni veivakatovolei.
Na noda sa qase tiko ga mai, na levu ni noda railesuva ka kila ni sega sara ga na betena se me vakatulewataka na noda mamarau na ituvaki e tautuba.
Sa ka bibi ga o keda. Sa vakatau vei keda na noda mamarau.
O iko vata kei au na itinitini ni vakatulewa ena nodaru dui bula mamarau.
O au kei na watiqu o Harriet, keirau dau taleitaka na vodo basikeli. E ka taleitaki ni da tu e tautuba ka marautaka na totoka ni veika bula. E tu ga na neirau sala taleitaki ni vodo basikeli, ia keirau sega ni kauwaitaka vakalevu sara na yawa ni vanua keirau lakova se na totolo ni neirau toso me vakatauvatani kei ira na dauvodo basikeli tale eso.
Ia, au dau nanuma ena so na gauna ni dodonu me keirau dau bau veisivisivi toka. Au nanuma ni keirau na rawata na gauna vinaka ena neirau vodo vakatotolo cake, kevaka wale ga keirau cakacaka vakaukauwa tale vakalailai. Ka so na gauna au cakacala vakalevu niu dau vakalasikata na vakasama oqo vua na watiqu totoka.
Na nona ciqoma na mataqali vakatutu vakaoqo e dau veinanumi, matata sara, ka vakadodonu. E matadredredre ka kaya, “Dieter, daru sega ni veisivisivi tiko, oqo e dua na ilakolako. Marautaka na kena gauna.”
E dina sara o koya!
So na gauna ena bula oqo, eda sa rui dau vakanamata vakalevu ki na icavacava ni laini ka da calata na rekitaki ni kena ilakolako. Au sega ni dau vodo basikeli vata kei na watiqu baleta na noqu nanamaki talei ki na kena icavacava. Au vodo baleta na ka au lakocuruma ena noqu tiko vata kei koya e dau kamikamica ka taleitaki.
E sega beka ni ka lialia na noda dau vakase-va na gauna kamikamica ka rekitaki eda sotava oti baleta na noda dau kauwaitaka vakawasoma na gauna era na cava kina?
Eda dau vakarorogo li ki na ivakatagi totoka ka waraka na kena rorogo me seyavu yani meda qai vakatara ni da taleitaka vakaidina? Sega. Eda vakarorogo ka sema ki na rorogo yadua, moimoi ni vakatagi kei na malaude ni kena vakayagataki.
Eda dau masu li ena cavuti ga ni “emeni” se na nanumi ga ni kena icavacava? E sega sara. Eda masu me rawa ni da voleka ki vua na Tamada Vakalomalagi, meda ciqoma Nona Yalotabu ka vakila na Nona loloma.
E sega ni dodonu meda waraka meda qai marau ena gauna eda yacova kina eso na lalawa-ka mai liu, ka qai kila ni marau e wavoliti keda tu ga—ena gauna taucoko! E sega ni inaki ni bula me qai dau taleitaki ga ni sa cava. “Oqo na siga sa lesia ko Jiova … ,” vola na Daunisame. “Eda na reki ka marau kina.”6
Kemuni na taciqu kei na ganequ, veitalia se vakacava na keda ituvaki, veitalia na noda bolebole se veivakatovolei, sa tu eso na ka ena veisiga yadua meda marautaka vakalevu ka da karona. Era tu eso na ka ena veisiga yadua me kauta mai na vakamuduo kei na reki kevaka walega eda na raica ka taleitaka.
De dodonu beka meda rai vakalailai ena matada ka vakalevu cake ena yaloda. Au taleitaka na cavuvosa: “E dua e raica sara vakamatata ena lomana walega. E sega ni raica na mata e dua na ka e yaga.”7
Eda sa vakaroti meda “vakavinavinakataka na ka kecega.”8 E sega beka ni vinaka cake meda raica e matada kei na lomada na veika lalai mada ga e rawa ni da vakavinavinakataka, mai na kena vakalevulevui na veisaqasaqa ena ituvaki ni gauna oqo?
A yalataka na Turaga, “Ia ko koya sa vakavinavinakataka na ka kece ga sa soli vua, ena vakalougatataki; ia ena soli vua na veika kece ga e vuravura; ia ena yadrau ka sivia.”9
Kemuni na taciqu kei na ganequ, ena vakaitamera ni veivakalougatataki ni Tamada Vakalomalagi, na Nona lomasoli ena yavu ni veivakabulai, na dina vakalou ni vakalesuimai ni kosipeli, kei na totoka e vuqa ena ilakolako vakayago oqo, “e sega li ni kilikili me datou marau?”10
Meda sa nakita meda marau se cava ga na keda ituvaki.
Ena iNakinaki
Ena dua na siga eda na taura na ikalawa sega ni levei rawa ka takoso mai na vuravura oqo ki na kena e tarava. Ena dua na siga eda na railesuva na noda bula ka lomatarotarotaka se a rawa ni da vinaka cake, vinaka cake ena vakatulewa, se na vakayagataki vakayalomatua ni noda gauna.
Me levei eso na veivutuni titobu ni bula, e sa gadrevi me caka eso na inakinaki vakayalomatua nikua. Ia, meda:
- •
Saga vagumatua mo vakayagataka vakalevu na gauna vata kei ira eda lomana.
- •
Saga vagumatua me yaco mo rawa ni vakataka na tamata e vinakata na Kalou meda vakakina.
- •
Saga vagumatua mo kunea na marau, se cava ga na keda ituvaki.
Sa noqu ivakadinadina ni vuqa na veivutuni titobu ni mataka e rawa ni na tarovi ena nona vakamuri na iVakabula nikua. Kevaka eda sa ivalavala ca se caka cala—kevaka eda a cakava na veidigidigi ka da sa veivutunitaka tiko ena gauna oqo—sa tu na isolisoli vakamareqeti ni Veisorovaki i Karisito, ka na rawa kina meda vosoti. E sega ni rawa ni da lesuva tale na gauna ka veisautaka na ka sa oti, ia e rawa ni da veivutuni. Na iVakabula e rawa ni tavoya tani na wainimata ni veivutuni11 ka kauta tani na icolacola ni noda ivalavala ca.12 Na Nona Veisorovaki sa vakatarai keda meda biuta vakatikitiki na veika sa oti ka toso ki liu ena liga savasava, yalosavasava,13 kei na sasaga ni caka vinaka ka yaco vakabibi meda vinaka cake sara.
Io, sa toso vakatotolo sara tiko na bula oqo; sa seyavu vakatotolo tiko na noda veisiga; ka vakarerevaki mai o mate ena so na gauna. Ia, na yaloda ena bula tiko ga ka na qai semati ki na yagoda vakaturicake ena dua na siga, me ciqoma na lagilagi ni tawamate rawa. Au wasea na ivakadinadina bibi ni baleta na yalololoma i Karisito, eda na bula taucoko tale ka tawamudu. Me baleta na noda iVakabula ka Dauveivueti, ena dua na siga eda na kila vakaidina ka rekitaka na ibalebale ni vosa “ia sa vakaotia sara ko Karisito na bati gaga nei mate.”14
Na gaunisala ni kena rawati na noda ivotavota vakalou me vaka ni da luvena tagane ka luvena yalewa na Kalou sa ka tawamudu. Kemuni na taciqu kei na ganequ, kemuni na itokani lomani, sa dodonu meda sa tekivu lakova na gaunisala oya nikua; sa sega ni rawa meda vakawalena e dua na siga. Sa noqu masu ni da na sega ni waraka me yacova ni da vakarau mate meda qai vulica vakaidina meda bula. Ena yaca tabu i Jisu Karisito, emeni.
Show References
-
1. Alama 40:11.
-
2. Raica na Susie Steiner, “Top Five Regrets of the Dying,” Guardian, Feb. 1, 2012, http://www.guardian.co.uk/lifeandstyle/2012/feb/01/top-five-regrets-of-the-dying.
-
3. Bronnie Ware, in Steiner, “Top Five Regrets of the Dying.”
-
4. “Ode: Intimations of Immortality from Recollections of Early Childhood,” The Complete Poetical Works of William Wordsworth (1924), 359.
-
5. Maciu 6:20.
-
6. Same 118:24.
-
7. Antoine de Saint-Exupéry, The Little Prince, trans. Richard Howard (2000), 63.
-
8. Mosaia 26:39; ; raica tale ga na Vunau kei na Veiyalayalati 59:7.
-
-
10. Alama 26:35.
-
-
12. Raica na Maciu 11:28–30.
-
13. Raica na Same 24:4.
-
14. Mosaia 16:8; raica talega na 1 Korinica 15:54.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Eda sa daumuria na noda iVakabula, o Jisu Karisito. Na saumaki mai kei na nuidei vakaoqo sa isau tiko ni sasaga vagumatua ka vakainaki. E ka ni tamata yadua. E cakacaka ni bula taucoko.
Au vakauqeti ena nodra ivakaraitaki na lewe ni Lotu valavala dodonu, oka kina o ira na itabagone dokai. Ko ni sa rai vakayaloqaqa tiko vua na iVakabula. Ko ni sa yalodina tiko, talairawarawa, ka savasava. Na veivakalougatataki ko ni sa ciqoma ena vuku ni nomuni caka vinaka e sega walega ni yaco ki na nomuni bula ia ena noqu bula talega kei na nodra bula e vuqa na tamata ena sala sa kilai tu, ia dau vakawasoma ga ena kena e tawakilai.
Ena vica na yabaki sa oti, au a laini tu meu volivoli ena neimami sitoa e kea. A tucake tu e liu vei au e dua na goneyalewa, ka via yabaki 15. E laurai vua ni yalonuidei ka mamarau. Au raica sara na nona siqeleti kau sega ni tarova rawa meu vosa vua. Au a kaya, “O iko o gole mai taudaku ni vanua, se vavei?”
A kurabuitaka o koya na noqu taro ka sauma mai, “Io, e dina. Au gole mai Colorado. O kila vakacava?”
Au a vakamacalataka, “Baleta na nomu siqeleti.” A donu sara na noqu vakanananu niu wilika na vosa a volai toka ena nona siqeleti, “Au Momani. Vakacava o iko?”
Au a tomana, “Au via tukuna ga niu doka vakalevu na nomu yalonuidei mo duatani ka daramaka e dua na ivakaraitaki doudou vakaoqo. Au raica e dua na duidui vei iko, kau diva mera a vakataka na nomu dina ka yalonuidei na goneyalewa kei na lewe ni Lotu yadua.” Sa oti na neirau volivoli, keirau veivakamocetaki ka dui gole.
Ia ena veisiga kei na veimacawa ni oti na gauna tawanamaki ni veisiga vakaoqo, au raica niu sa mai vakasamataka sara tiko vakabibi na veisotari oya. Au vakasamataka voli na nona nuidei tu vaka oya na goneyalewa mai Colorado me vakatakila ni sa lewe ni Lotu i Jisu Karisito ni Yalododonu Edaidai. Au sa mani veinanuyaka se iyatuvosa cava meu digitaka me tabaki ena noqu siqeleti me vakaraitaka na noqu vakabauta kei na ivakadinadina. Au a mani vakasamataka e vuqa na malanivosa e rawa. Kena itinitini, au mai vakacegu toka ena dua na qaqa ni vosa veiganiti au na rawa ni daramaka vakadoudou: “Au Momani. Au kila. Au bulataka. Au taleitaka.”
Au gadreva meu vakatabakiduataka na noqu vosa ena itukutuku qaqa, ka nuitaki oqo.
Na imatai ni tiki ni itukutuku sa ivakaro raraba, veivakadeitaki, ka qaqa: “Au Momani.” Me vaka ga na goneyalewa au a sotava ena sitoa ka sega ni rerevaka me kila ko vuravura ni lewe ni Lotu i Jisu Karisito ni Yalododonu Edaidai. Au sa nuitaka ni da na sega ni rere se yalolailai meda vakatakila yani, “Au Momani.” E dodonu meda yalonuidei, me vakataka na iApositolo o Paula ni a kaya, “Niu sa sega ni maduataka na itukutuku vinaka kei Karisito: ni sai koya oqo na kaukauwa ni Kalou me vakabulai kina ko ira yadua era sa vakabauta.”1 Oi keda na lewenilotu, eda sa dau muria na noda iVakabula, o Jisu Karisito. Na saumaki mai kei na nuidei vakaoqo sa isau tiko ni sasaga vagumatua ka vakainaki. E ka ni tamata yadua. E cakacaka ni bula taucoko.
Na tiki ni vosa e tarava e vakadeitaka, “Au kila.” Ena vuravura nikua, era sa tu na veimataqali itaviqaravi, ulutaga, kei na gagadre, ka saga tiko meda malele kina. Ni sa vuqa tu na veivakataotaki, sa tu beka vei keda na kaukauwa, bula vakaivakarau, kei na yalodina meda rai vakatabakidua tikoga ki na veika e bibi cake? Eda sa kila vakavinaka tiko beka na dina ni kosipeli me vakataka na noda vuli, cakacaka, qito, se noda tex kei na veivolavolai? Eda sa vaqara vakaidina tiko beka na isau ni noda vakatataro ena noda kana mai na ivolanikalou kei na nodra vosa na parofita? Eda sa vasaqara tiko beka na veivakadeitaki ni Yalo Tabu?
Na bibi ni noda rawata na kila-ka sa ivakavuvuli tawamudu. Na Parofita o Josefa Simici e “dau taleitaka na kila-ka ena kena kaukauwa dodonu.”2 E kaya: “E yaga ki na bula kei na bula vakalou na kila-ka. … Dou rogoca, koi kemudou kece na veitacini, na tikina bibi oqo: na kila-ka sa kaukauwa ni Kalou ki na veivakabulai.”3
Sa ka bibi na dina kei na kila-ka taucoko, ia ena maliwa ni veivagolei tani ki na noda bula ena veisiga, e dodonu meda raica tiko vakatabakidua na noda tara cake na kilai ni kosipeli me rawa ni da kila vakavinaka na sala meda bulataka kina na ivakavuvuli ni kosipeli ki na noda bula.4 Ni sa tubu cake tiko na noda kila na kosipeli, eda na tekivu yalonuidei ena noda ivakadinadina ka rawa meda kaya, “Au kila.”
Tarava na tikina, “Au bulataka.” Na ivolanikalou e vakavulica ni dodonu meda “muria na vosa ka kakua ni rogoca walega.”5 Eda bulataka na kosipeli ka yaco meda “muria na vosa” ena noda cakacakataka na vakabauta, talairawarawa, taleitaka na qaravi ira na tamata, ka vakamuria na ivakaraitaki ni noda iVakabula. Eda cakacaka ena yalodina ka cakava na ka eda kila ni sa dodonu “ena veigauna kecega, ena veika kecega, kei na veivanua kecega,”6 veitalia ga ke dua e rai tiko mai se sega.
Ena keda ituvaki ni bula oqo, e sega ni dua e vinaka sara. Se mani vakacava na sasaga vagumatua ni noda bulataka na kosipeli, eda na caka cala taucoko, ka da na valavala ca taucoko. Ia sa na veivakacegui tudei dina meda kila ni mai na veisorovaki vuetaki ni noda iVakabula, eda na rawa ni vosoti ka vakasavasavataki tale. Na cakacaka oqo ni veivutuni dina kei na veivosoti e vaqaqacotaka na noda ivakadinadina kei na noda sasaga meda talairawarawa ki na ivakaro ni Turaga ka taracake na noda bula ena ivakatagedegede ni kosipeli.
Niu vakasamataka na malanivosa, “Au bulataka,” au nanuma sara na noqu a sotava e dua na goneyalewa o Karigan. A vola vakaoqo: “Se qai oti toka ga vakalailai oqo e dua na yabaki na noqu lewena na Lotu. … Vei au, niu a se dauvakatataro tiko, e dua ga na ivakaraitaki, ni dina na Lotu oqo oya niu vakila niu sa mai kunea e dua na lotu e vakavulica na ivakarau savasava kei na ivakatagedegede e gadrevi. Au sa raica e mataqu dina na veika e yaco vei ira na tamata ena gauna era vakawalena kina na ivakaro ka digitaka na sala cala. Au sa vakadeitaka makawa sara e lomaqu, meu bulataka na ivakatagedegede ni ivakarau savasava cecere. … Au kalougata vakalevu niu sa mai kunea na dina kau sa papitaiso rawa. Au sa marau sara ga.”7
Na iotioti ni malanivosa ni noqu itukutuku raraba na “Au taleitaka.” Na noda rawata meda kila na kosipeli i Jisu Karisito kei na noda bulataka vagumatua na ivakavuvuli ni kosipeli ena noda bula ena veisiga ena muataka e vuqa na lewe ni Lotu mera tukuna ena mamarau, “Au taleitaka na kosipeli!”
E dau yaco mai na yalo vakaoqo ni da vakila ni sa vakadinadinataka vei keda na Yalo Tabu ni da sa luvena na Tamada Vakalomalagi, ka sa dau nanumi keda, ka da sa tiko ena salatu dodonu. Ena tubu cake na noda taleitaka na kosipeli ni da sotava na loloma nei Tamada mai Lomalagi vata kei na vakacegu sa yalataka tu na iVakabula ni da vakaraitaka tiko Vua ni sa lomada meda talairawarawa ka muri Koya.
Ena gauna duidui eso ni noda bula, se da saumaki vou mai ki na Lotu se lewenilotu dede, eda na raica ni sa seyavu yani na marau taleitaki oqo. Eso na gauna e yaco oqo ena gauna ni ibolebole eso ka dodonu meda bulataka na vosota. Eso na gauna e dau yaco ena gauna ni noda bula sautu kei na tiko vinaka. Ni yaco mai vei au na yalo vakaoqo, au kila ni sa dodonu meu raicalesu na noqu sasaga ni vakatorocaketaka na noqu kila na kosipeli ka bulataka na ivakavuvuli ni kosipeli ena noqu bula.
E dua vei ira na ivakavuvuli ni kosipeli kaukauwa duadua ia e dau dredre toka ena so na gauna me bulataki oya na yalomalumalumu kei na solibula ki na lewa ni Kalou. Na nona masu na Karisito ena Were o Kecisemani, a kaya vua na Tamana, “Ia me kakua ni yaco na noqu lewa, me yaco ga na nomuni lewa.”8 Oqo me sa noda masu talega. Vuqa na gauna, ena masu vakanomodi vakaoqo, eda vakila ni da solegi ena loloma nei Tamada Vakalomalagi, ka ra vakalesuimai na yalo reki lomani oya.
Ena dua na soqoni ni veiliutaki ni Goneyalewa mai Eugene, e Oregon, a noqu madigi meu sota ka veivosaki kei Sister Cammy Wilberger. Na italanoa a wasea vei au o Sister Wilberger sa ivakadinadina ni kaukauwa kei na veivakalougatataki ni dua na goneyalewa me kila, bulataka, ka taleitaka tiko na kosipeli.
Ena vica na yabaki sa oti a mate ena vakacala-ka o Brooke na luvei Sister Wilberger yalewa yabaki 19 ni sereki na vuli ena imatai ni nona yabaki ena univesiti. E nanuma lesu o Sister Wilberger, “Oya e dua na gauna dredre sara ka butobuto ki na neitou matavuvale. Ia, sa mai solia vei keitou o Brooke e dua na isolisoli cecere. Keitou a sega ni raica oqo ena gauna a tubu cake tiko kina, ia ena veiyabaki kei na veigauna ni nona bula lekaleka, a solia vei keirau o Brooke e dua na isolisoli cecere duadua e rawa ni solia e dua na goneyalewa vei rau na nona itubutubu. O Brooke e a dua na yalewa luve ni Kalou bula dodonu. … Ena vuku ni isolisoli oqo ka vakabibi na kaukauwa gumatua ni Veisorovaki, sa yaco vei au na veivaqaqacotaki, loma vinaka, kei na veivakacegui yalataki ni iVakabula. Au sega ni taroga na vanua sa tiko kina oqo o Brooke kau sa kakavaki ga ki na neitou vakaduavatataki lomani.”9
Au sa vakadinadinataka na ituvatuva cecere ni bula marau tawamudu ni Tamada Vakalomalagi. Au kila ni sa kilai keda ka lomani keda o Koya. Au kila ni sa tala mai e dua na parofita, o Peresitedi Thomas S. Monson, me vakayaloqaqataki keda ka vukea meda dusimaki lesu Vua. Sa noqu masu ni da na sasaga yadudua yani meda rawa ni vakaraitaka ena yalonuidei, “Au Momani. Au kila. Au bulataka. Au taleitaka.” Au cavuta na veika oqo ena yalomalumalumu ena yaca i Jisu Karisito, emeni.
Me kilai: Me ikuri ni vuli, au vakatura me wiliki na Alama 32 kei na vosa nei Elder Dallin H. Oaks “The Challenge to Become” (Liahona, Jan. 2001, 40–43).
Show References
-
1. Roma 1:16.
-
2. George Q. Cannon, ena Nodra iVakavuvuli na Peresitedi ni Lotu: Josefa Simici (2007), 299.
-
3. iVakavuvuli: Josefa Simici, 304; raica talega na Martha Jane Knowlton Coray, ivola lailai, Church History Library, Salt Lake City.
-
4. Raica na veika sotavi ni yavunibula ena kila-ka naba 1, Torocake Yadudua ni Goneyalewa (ivola lailai, 2009), 38.
-
5. Jemesa 1:22.
-
6. Mosaia 18:9.
-
7. iVola vakaitaukei.
-
8. Luke 22:42.
-
9. iVola vakaitaukei.


text: 1Ia na vakabauta sa i koya na noda vakadinata ni na yaco na veika eda nuitaka, na noda kila ni ra tu dina na veika eda sega ni raica. 2Sa i koya na ka oqo e a vakadonui ira kina na qase e liu na Kalou. 3E na vakabauta, sa macala kina vei keda ni a buli na vuravura e na vosa ni Kalou, me qai yaco kina me caka na veika sa laurai rawa mai na veika sa sega ni laurai. 4E na vakabauta, e a vakacabora kina ko Epeli na i soro e vinaka cake mai na nei Keni. Na nona vakabauta e a vakadonui kina ko koya ka okati kina me yalododonu, ka sa vakadinadinataka na ka oqo na Kalou ni sa vakadonuya na i madrali. lo e na vuku ni vakabauta e a sa vosa tiko ga kina ko Epeli ni sa mate oti. 5E na vakabauta, e a kau cake kina ko Inoke ka me kakua ni kila na mate; e a mani sega ni kune tale, ni a sa kauti koya cake na Kalou. Ia ni sa bera ni kau cake e a sa vakadinadinataka na i Vola Tabu ni sa vinaka vua na Kalou ko koya. 6Ia kevaka sa sega na vakabauta sa ka dredre sara me da vinaka vua na Kalou ni ko ira kece ga era via torova na Kalou e dodonu me ra vakabauta ni sa bula tiko ko koya, ka ni sa dau saumi ira tale ga era vakasaqarai koya. 7Na vakabauta, e a rogoca kina ko Noa na i vakasala ni Kalou me baleta na veika ka ra sa sega ni laurai e na gauna koya, ka taya tale ga kina na waqa ka a vakabulai kina na nona vuvale. E na vuku ni nona vakabauta sa vakadinadinataka kina ko koya ni sa cala ko vuravura ka sa yaco kina me taukena e muri na veivakadonui sa dau yaco mai e na vuku ni vakabauta. 8Na vakabauta, e a talairawarawa kina ko Eparaama e na gauna ka a kacivi koya kina na Kalou me lako ki na dua na vanua sa yalataka me soli vua me taukena. A cavutu ka lako, ia e a sega ni kila na vanua sa lako tiko kina. 9Na vakabauta, e a la'ki tiko vakavulagi voli kina ko koya e na vanua ka a yalataka vua na Kalou. E ratou a vaka i tikotiko voli ga e na vale laca kei Aisake kei Jekope, ko i rau ka rau na taukena vata kei koya e muri na veika ka a yalataka na Kalou. 10A namaka tiko ko Eparaama na koro sa tu dei na kena yavu, na koro sa tauyavutaka ka tara na Kalou. 11Na vakabauta, sa rawa talega vei Eparaama me vakaluveni, dina ga ni sa qase sara, ka yaco talega vei Sera na kaukauwa me kunekune, dina ga ni a sa sivia na gauna ni vakasucu gone. E a vakadinata ko koya e lomana ni sa yalodina na Kalou ko koya ka a yalayala vua. 12Sa qai yaco gona kina me tubu mai vua e dua bauga na tamata ko koya ka a sa wili tu me vaka na tamata mate, e vuqa sara tale na nona kawa, na kedra levu, sa vaka na i wiliwili ni veikalokalo ni lomalagi, ka vaka na mata ni nuku ni matasawa, sa sega ni wili rawa! 13Era sa mate kece yani ko ira oqo e na vakabauta. Era a sega ni taura na veika e a yalataka vei ira na Kalou, ia era a sa raica vakayawa tu ga mai ni ra a tiko vakavulagi ga ka dau veilakoyaki voli e vuravura. 14Ko ira e vaka koya na nodra i vosavosa era vakatakila tiko ni ra sa vakasaqara tiko na nodra vanua dina. 15Ia kevaka era a nanuma tiko na vanua era a cavutu mai kina, e ka rawarawa sara na nodra lesu tale kina. 16Ia era sa gadreva ga e dua na vanua e uasivi cake, koya na vanua vakalomalagi. O koya gona oqo sa sega kina ni madua na Kalou ni vakatokai me nodra Kalou, ka ni sa vakarautaka oti tu ko koya e dua na koro me nodra. 17Na vakabauta, e a vakacabori Aisake kina ko Eparaama e na gauna a vakatovolei koya kina na Kalou. Ia ko Eparaama ko koya ka tau vua na veivosa ni yalayala e a makutu me vakacabora me i soro kama na luvena e dua bauga. 18Na luvena oqo e a yalataka kina vei Eparaama na Kalou, “Ko na vakawa e na vuku i Aisake.” 19Ia e a vakadinata e lomana ko Eparaama ni sa rawa vua na Kalou me vakabulai ira na tamata mai na mate. O koya gona sa rawa ni kainaki kina ni a soli lesu tale vua ko Aisake mai na mate. 20Na vakabauta, e a tauca kina ko Aisake na vosa ni veivakalougatataki vei rau ko Jekope kei Iso me baleta na veika e a sa tu ki liu. 21E na vakabauta, e a vosa vakalougatataki rau kina na luve i Josefa tagane ko Jekope ni sa bera ni mate; a sa cuva sobu ki na ulu ni nona i titoko ka masu vua na Kalou. 22E na vakabauta, sa tukuna kina ko Josefa e na gauna sa voleka kina ni mate na nodra biuti Ijipita na Isireli; ka tataunaka tu na ka me na caka ki na yagona. 23E na vakabauta, e rau a vunitaki Mosese kina na nona i tubutubu mai na gauna e sucu kina me vula tolu. E rau a raica ni sa dua na gone rairai vinaka ka rau a sega ni rere me rau talaidredre ki na lewa ni tui. 24Na vakabauta, e a bese kina ni vakatokai me luve i koya na luve ni Fero yalewa ko Mosese ni sa tamata bula mai. 25E a digitaka me la'ki vakararawataki vata kei ira na tamata ni Kalou ka sega ni vinakata me bau la'ki marautaka vakalekaleka mada ga na veika lasuwale ni valavala ca. 26E a okata ko koya ni sa i yau levu cake na veivakalialiai e a sota koya e na vuku i Karisito, ka lailai na i yau kei Ijipita; ni a rai sara tiko ko koya ki na i covi sa wawa tu mai liu. 27Na vakabauta, e a biuti Ijipita kina ko koya ka sega ni rerevaka na cudru ni tui; e vaka ga e a sa raici koya sara tiko na Kalou sa tabogo, ka a sega kina ni saumaki lesu. 28Na vakabauta, e a vakayacora kina ko koya na Kanavata ni Lakosivia ka vakarota me kureitaki na dra, me kakua kina ni tarai ira na ulumatua ni Isireli na Dauveivakarusai. 29Na vakabauta, era a lako kosova kina na Isireli na Wasa Damudamu me vaka ga e a vanua mamaca; ia era a vakatovolea me ra kitaka vaka kina ko ira na Ijipita ka mani luvuci ira na wasawasa. 30Na vakabauta e a bale kina na bai kei Jeriko ni sa oti na nodra la'ki lako wavolita tiko na Isireli e na vitu na siga. 31Na vakabauta, e a sega kina ni mate vata kei ira era a talaidredre vua na Kalou ko Reapi, na yalewa dautagane, ni a vakacegui rau na yamata. 32Ka cava soti li me'u kaya tale? Sa na sega ga na gauna me'u tukuna kina na ka e baleti Kitione kei Paraki kei Samisoni kei Jefeca kei Tevita kei Samuela kei ira na parofita. 33E na vuku ni vakabauta, era a vakamalumalumutaka kina ko ira oqo na veimatanitu e so. Era a kitaka na veika dodonu ka a vakayaeori vei ira na vosa ni yalayala e so. Era a sogota na gusudra na laione; 34era a bokoca na bukuwaqa kaukauwa, ka ra a dro bula mai na i seleiwau. Era a vakaukauwataki mai na nodra malumalumu, ka ra a qaqa e na i valu ka vakasavi ira laivi na veimataivalu tani. 35E na vakabauta, era a vakaturi tale ko ira na mate ka soli lesu vei ira na watidra yalewa. Era a vakararawataki e so, ka ra a bese ni sereki, me nodra kina na tu cake tale e vinaka cake. 36E so tale era a vakalialiai ka vakanakuitataki, ka ra vesu tale ga e na sinueodo ka biu ki na vale ni veivesu. 37Era a lauviri e na vatu; era a varomusuruataki; era a vakamatei e na i seleiwau. Era a veilakoyaki voli ka vakaisulu e na kuli ni sipi kei na kuli ni me, era dravudravua ka vakararawataki, ka vakacacani. 38Sa sega ni ganiti ira na vuravura oqo! Era a veiseyaki ka vakalakova na veivanua lala kei na veiulumvunua, ka ra vakaitikotiko e na veiqara e loma ni qele kei na veiqara vatu. 39Ko ira kece koya, e dina ga ni ra sa rogo vinaka e na vuku ni nodra vakabauta ia e a sega ga ni yaco dina vei ira na ka e a yalataki. 40Ni a sa vakarautaka tu na Kalou e dua na ka e vinaka cake me baleti keda; koya me ra na qai taura vata ga kei keda ko ira koya na ka e a yalataki.


text: 1“Mo vola oqo vua na agilosi ni soqosoqo lewe ni lotu mai Efeso ka kaya: “Oqo na i tukutuku i koya sa taura tu e ligana i matau na kalokalo e vitu, o koya sa lako voli e na kedratou maliwa na i tutu ni cina koula e vitu. 2Au sa kila na veika ko sa cakava, au sa kila na kaukauwa ni nomu cakacaka, kei na nomu dau vosota. Au sa kila tale ga na nomu sega ni vosoti ira na tamata ca. Ia ko sa vakatovolei ira era sa kaya ni ra sa i apositolo, ka ra sega ni apositolo. Ko sa kunei ira ni ra sa lasulasu ga. 3Au kila ni ko sa colata na veika oqo e na yalo vosota ka tu dei tiko e na vukuqu; ko sega tale ga ni datuvu mai. 4Ia na ka ga oqo au cata vei iko: ko sa sega ni lomani au e daidai me vaka e liu. 5Mo vakasamataka mada na i tovo ni nomu loloma e liu kei na nomu sa yawa tani sara mai kina e na gauna oqo; mo veivutuni sara ka kitaka na ka ko a dau kitaka e liu. Kevaka e sega, au na lako yani vei iko ka kauta tani na nomu i tutu ni cina mai na kena i tikotiko, vakavo ga kevaka ko veivutuni. 6Ia na ka vinaka ga ka tu vei iko oqo: ko sa cata na nodra i vakarau na i tokani i Nikola, me vaka ka'u sa cata. 7“O koya sa vakadaligana, me rogoca sara na ka sa tukuna na Yalo Tabu vei ira na veisoqosoqo lewe ni lotu! “Vei koya sa qaqa au na solia vua me kania na vua ni kau ni bula sa tu e na loma ni Parataisi ni Kalou. 8“Mo vola tale ga oqo vua na agilosi ni soqo vua na agilosi ni soqosoqo lewe ni lotu mai Simurina ka kaya: “Sa tukuna na veika oqo ko koya sa i matai ka i otioti sara tale ga, o koya ka a mate ka qai bula tale. 9Au sa kila na nomu vakararawataki kei na nomu dravudravua, ia ko sa vutuniyau ga vakayalo. Au sa kila na nodra vosa vakacataki iko ko ira era kaya ni ra Jiu, ia ka ra sega ni Jiu, era sa i vavakoso i Setani. 10Kakua ni rerevaka na veika ko na vakarau sota kaya. Raica, sa vakarau me na biuti ira e so vei kemuni ki na vale ni veivesu na Tevoro, mo ni vakatovolei kina. Ko ni na vakararawataki me tini na siga. Mo ni yalo dina tiko ka yacova sara na mate, ka'u na qai solia vei kemuni na i sala ni bula. 11“O koya sa vakadaligana, me rogoca sara na ka sa tukuna na Yalo Tabu vei ira na veisoqosoqo lewe ni lotu! “O koya e na qaqa e na sega ni vakacacani koya na i karua ni mate. 12“Mo vola tale ga oqo vua na agilosi ni soqosoqo lewe ni lotu mai Perikamo ka kaya: “Sa tukuna na veika oqo ko koya sa tu vua na i seleiwau gata batirua. 13Au sa kila na vanua ko tiko kina. Sa tiko tale ga e keri na i tikotiko cecere i Setani. Ia ko sa yalodina tiko vei au ka sega ni cakitaka na nomu vakabauti au e na gauna sara mada ga e a vakamatei kina ko Anitipasa na noqu i vakadinadina yalo dina e na kemuni maliwa, e na vanua e vaka i tikotiko kina ko Setani. 14Ia e tiko e vica na nomu cala. E tiko vei kemuni e keri e so era muria tiko na i vakavuvuli i Pelami, ko koya ka a vakavulici Pelaki me vakacalai ira na luve i Isireli, me ra kania na kakana e sa vakacabori oti ki vei ira na matakau ceuceu, ka ia tale ga na veidauci. 15Sa tiko tale ga kei kemuni e so era muria tiko na i vakavuvuli i Nikola. 16Mo veivutuni sara. Ke sega, au na lako yani e na dua na gauna wale ga oqo ka valuti ira e na i seleiwau sa basika mai gusuqu. 17“O koya sa vakadaligana, me rogoca sara na ka sa tukuna na Yalo Tabu vei ira na veisoqosoqo lewe ni lotu! Ka'u na solia tale ga vua e dua na vatu vula sa volai kina e dua na yaca vou sa sega ni dua e kila, ko koya duadua ga sa soli vua. 18“Mo vola tale ga oqo vua na agilosi ni soqosoqo lewe ni lotu mai Caetira ka kaya: “Sa tukuna na veika oqo na Luve ni Kalou, o koya sa vaka na yameyame ni buka na yaloka ni matana ka sa vaka na parasa sa vakaririgi e na kena kuro na yavana. 19Au sa kila na nomu cakacaka, na nomu loloma na nomu yalodina, na nomu veiqaravi, na nomu yalo vosota kei na kena uasivi cake na nomu cakacaka e na gauna oqo mai na kena e liu. 20Ia sa i koya oqo na ka au cata vei iko: oya ni ko vosota tiko na yalewa ko Jesepeli, o koya ka vakatokai koya me parofita, ka sa vakatavulici ira ka lawakitaki ira tiko na noqu tamata me ra ia na veidauci, ka kania na kakana e sa vakacabori oti ki vei ira na matakau. 21Au a sa solia vua na gauna me veivutuni kina, ia sa bese ni veivutunitaka na nona i tovo vakasisila. 22Raica, au na kolotaki koya kei ira era daubutako kaya ki na dua na i davodavo ni tauvimate, ka ra na vakararawataki vakalevu sara kina, vakavo ga kevaka era veivutunitaka na veika vakasisila era a kitaka vata kei koya. 23Au na vakamatei ira tale ga na luvena. Era na kila kina na veisoqosoqo lewe ni lotu kece ga ni sa i au ka'u sa dau dikeva na vakasama kei na loma ni tamata ka'u na sauma vei ira yadudua na i sau e veiganiti kei na nodra cakacaka. 24“Ia vei kemuni na kena vo mai Caetira, ko ni sega ni vakabauta na i vakavuvuli ca koya, ko ni sega ni kila na ka era vakatoka e so me ʻveika vuni titobu i Setani.ʼ Au sa kaya vei kemuni oqo ni'u na sega ni vakataqara vei kemuni e dua tale na i colacola; 25ia mo ni taura dei ga na ka sa tu vei kemuni me yacova na noqu lako yani. 26O koya sa qaqa ka taura dei tiko na noqu cakacaka me yacova na i vakataotioti, au na solia vua na kaukauwa me lewa na veimatanitu, 27me vaka na kaukauwa sa solia mai vei au ko Tamaqu. E na lewai ira ko koya e na i titoko kaukamea ka na vorolaki ira me vaka sa vakavurumemeataki na kuro qele, 28ka'u na solia tale ga vua na kalokalo i volasiga. 29“O koya sa vakadaligana, me rogoca sara na ka sa tukuna na Yalo Tabu vei ira na veisoqosoqo lewe ni lotu!


text: 1E na i vakatekivu e a sa bula tu kina na Vosa, ka rau a tiko vata kei na Kalou na Vosa, ka sa Kalou na Vosa. 2E rau a tiko vata sara ga na Vosa kei na Kalou mai na i vakatekivu. 3Sa bulia ka vakatubura na ka kece ga ko koya; ka sega ni dua na ka e caka me a sega ni cakava ko koya. 4Sa tu vua na bula; ia na bula na rarama ni tamata. 5Sa cilava na butobuto na rarama, ia e a sega ni bokoca rawa na rarama koya na butobuto. 6E a talai mai vua na Kalou e dua na tamata; a yacana ko Joni. 7A lako mai ko koya me mai tukuna na rarama, me rawa ni ra vakabauta na tamata kece ga e na vukuna. 8E sega ni rarama koya ko koya, ia e a mai tukuna ga na rarama. 9Sa i koya sara ga koya na rarama dina ka a lako mai ki vuravura ka mai vakararamataka na tamata kece ga. 10A sa tiko e vuravura ko koya, ka sa i koya ka a caka kina ko vuravura, ia e a sega ni kilai koya ko vuravura. 11E a lako ko koya ki vei ira na kai nona ia era a sega ni vakabauti koya ko ira na kai nona. 12Ia vei ira kece ga era sa ciqomi koya sa solia vei ira na dodonu ko koya me ra yaco me ra luve ni Kalou. 13Era sa sega ni yaco me ra luve ni Kalou e na vukudra na nodra qase, se e na vuku ni gagadre vakayago se e na veitalia ni tamata, ia sa vakasucumi ira ga na Kalou. 14A sa yaco me tamata na Vosa, ka mai tiko sara e na keda maliwa; sa sinai e na loloma kei na dina. Ia keitou a raica na nona i serau, ni sa vaka na i serau ni Le duabau ga nei Tamana. 15Sa qai tukuni koya ko Joni, ka kaya, “Sa i koya oqo au a kaya voli kina, 'Ko koya e muri au mai e levu cake vei keirau, me vaka ni a sa bula tu ko koya ni'u se bera ni sucu.’ “ 16Eda sa dau rawa ka kece ga mai na veika sa sinai tu vua, koya mai na loloma sa vakaikuritaki tiko ga. 17Ni sa i Mosese ka a solia mai kina na Lawa na Kalou; ia sa i Jisu Karisito ga sa yaco mai kina na loloma kei na dina. 18E sega ni dua na tamata e sa bau raica na Kalou; na Luvena ga, ko koya ka a tubu mai vua, ka sa tiko sara e na lomasere i Tamana, sa mai tukuni koya oti. 19Sa i koya oqo na ka e tukuna ko Joni e na gauna era a talai yani kina vua ko ira na bete kei ira na kawa i Livai. Era a talai ira ko ira na Jiu mai Jerusalemi, me ra la'ki kaya vua, “Ko cei beka ko iko?” 20A qai tukuna ko koya ka sega ni cakitaka, ka tusanaka ga vakadodonu, “O i au, au sega ni Karisito” 21Era sa qai taroga tale, “Ko cei beka ga? Ko iko ko Ilaija?” Sa qai kaya tale ko koya, “E sega.” “Ko iko na Parofita koya?” Sa qai sauma ko koya, “E sega .” 22Era sa qai kaya tale vua, “Ia ko cei ga ko iko? Me bau dua na ka me keimami la'ki tukuna vei ira ka talai keimami mai. A cava ko kaya me baleti iko?” 23Sa qai kaya ko Joni, “Ko i au na domona e dua sa kacikaci voli e na vanua lala, ʻCakava me dodonu na sala ni Turaga,' me vaka e a kaya ko Aisea na parofita ” 24Ia ko ira era a talai ira mai koya, era Farisi. 25Era sa qai tarogi koya, ka kaya vua, “A cava ga ko veipapitaisotaki kina ni ko sega ni Karisito, se Ilaija, se na Parofita?” 26A qai vosa vei ira ko Joni, ka kaya, “Au veipapitaisotaki e na wai; ia sa tiko e na kemuni maliwa e dua ko ni sega tiko ni kila, 27ko koya sa muri au tiko mai, ia e sega ni ganiti au mada ga me'u sereka na wa ni nona i vava .” 28A yaco tiko na veika oqo mai Pecani e na tai kadua ni Joritani, na vanua e veipapitaisotaki tiko kina ko Joni 29E na siga ka tarava, sa raici Jisu sara ko Joni ni lako tiko yani vua, ka a kaya sara, “Raica na Lami ni Kalou, o koya sa kauta tani na nodra i valavala ca na kai vuravura! 30Sa i koya ga oqo au a tukuna tiko kina, ʻSa muri au tiko mai e dua na tamata, ka sa levu cake vei keirau ko koya, ni a sa tiko e liu ko koya ni'u se bera ni sucu.' 31Au sega mada ni kila se ko cei ko koya; ia na vu ni noqu lako mai ka veipapitaisotaki e na wai koya me rawa ni ra kilai koya kina ko ira na Isireli ” 32Sa qai tukutuku tale ko Joni, ka kaya, “Au a raica na Yalo Tabu ni lako sobu mai me vaka na ruve mai lomalagi, ka mai ro toka vua. 33Au a sega tiko ga ni sa kilai koya; ia e a qai kaya vei au na Kalou, ko koya ka a talai au mai me'u veipapitaisotaki e na wai, ʻKo koya ko na raica ni lako sobu vua na Yalo Tabu ka la'ki ro toka vua, sa i koya oqori e na veipapitaisotaki e na Yalo Tabu.' 34Ia au a mani raica vaka kina ka'u sa tukuna oqo ni sa i koya ga na Luve ni Kalou.” 35E na siga ka tarava, e a tu tale e kea ko Joni kei na rua na nona tisaipeli; 36ia ni sa raici Jisu ni lako tiko yani sa kaya sara, “Raica, na Lami ni Kalou!” 37E rau a rogoca na nona vosa ko i rau na tisaipeli ka rau muri Jisu sara. 38A qai vuki ko Jisu ka raici rau ni rau sa muri tiko yani, ka mani kaya vei rau, “A cava ko drau vakasaqara?” E rau a qai kaya vua, “Rapai ” (ka kena i balebale, Vakavuvuli,) “e vei na vanua ko ni vakaitikotiko kina?” 39Sa qai kaya vei rau ko koya, “Drau lako mai mo drau mai raica.” Sa via rauta toka na va e na yakavi na gauna koya. E rau sa lako ka raica na vanua a vakaitikotiko kina, ka rau mani tiko kaya voli e na vo ni siga koya. 40E dua vei rau koya ko Adriu, na taci Saimoni Pita. 41E a kunei Saimoni taumada, na tuakana, ka kaya vua, “Keitou sa kunea na Mesaia.” (Na vosa oqo e kena i balebale na Karisito.) 42Sa qai kauti koya sara vei Jisu. E a vakaraici koya ko Jisu, ka kaya vua, “Ko iko ko Saimoni na luve i Joni; ko na vakatokai ko Kifa.” (A kena i balebale ko Pita, se vatu.) 43E na siga ka tarava, sa vinakata ko Jisu me lako ki Kalili. E a mani kunei Filipi ko koya, ka kaya vua, “Muri au mai!” 44(Ko Filipi oqo e kai Peciseita, na koro nei Adriu kei Pita.) 45A qai kunei Nacanieli ko Filipi, ka kaya vua, “Keitou sa kunei koya ka a vola ko Mosese e na i vola ni Lawa ka ra tukuna tale ga na parofita e na nodra i vola, koya ko Jisu na kai Nasareci, na luve i Josefa.” 46Sa qai kaya vua ko Nacanieli, “E rawa li ni tubu mai Nasareci e dua na ka vinaka?” A qai kaya vua ko Filipi, “Lako mai mo raica .” 47Ia ni sa raici Nacanieli ko Jisu ni sa lako tiko yani vua, sa qai kaya, “Raica, e dua na Isireli botoboto, ka sa sega vua na veivakaisini!” 48Sa qai kaya vua ko Nacanieli, “Ko ni kilai au beka vaka cava?” A sauma ko Jisu, ka kaya vua, "Au a raici iko e na gauna ko a tiko kina e na ruku ni lolo, ni sa bera ni kacivi iko ko Filipi.” 49Sa qai kaya vua ko Nacanieli, “Vakavuvuli, sa i kemuni na Luve ni Kalou, sa i kemuni na nodra Tui na Isireli!” 50A sauma ko Jisu, ka kaya vua, “E baleta li ni'u a kaya vei iko, ʻAu a raici iko e na ruku ni lolo,' ko sa vakabauta kina? Ko na raica na veika lelevu cake mai na kena oqo.” 51Sa qai kaya tale vua ko Jisu, “Au tukuna vakadodonu sara vei kemuni, ni ko ni na raica ni tadola na lomalagi ka raici ira tale ga na agilosi ni Kalou ni ra kaba cake tiko ka siro sobu vua na Luve ni Tamata”


text: 1O koya gona kemuni na veiwekani yalosavasava, ko i kemuni sa kacivi me i taukei ni veika vakalomalagi, ni vakasamataki Jisu mada, na i Apositolo ka Bete Levu ni noda vakabauta. 2Ni sa yalodina ko koya vua na Kalou o koya ka a lesi koya me vaka ga na yalodina i Mosese e na nona cakacaka e na loma ni vuvale ni Kalou. 3Ia me vaka sa dau dokai vakalevu cake ko koya ka tara na vale ka vakalailai ga na vale sa ganiti Jisu vaka kina na veivakalagilagi e uasivi cake mai na kena e a soli vei Mosese. 4Na vale kece ga e tara, e tara na tamata, ia na Kalou sa tara na ka kece ga. 5Sa yalodina ko Mosese e na vuvale taucoko ni Kalou. Ia ko koya e dua ga na dauveiqaravi, ka sa tukuna na veika e na qai kaya e muri na Kalou. 6Ia sa yalodina ko Karisito me vaka e dua na Luve ni taukei ni vale e na vuvale ni Kalou. Ko i keda eda vakabauti koya eda sa lewe ni nona vuvale kevaka e da sa tu dei ka yalodina tiko ki na ka eda sa vakanuinui kina. 7O koya gona me vaka sa kaya na Yalo Tabu: “Edaidai, kevaka ko ni sa rogoca na domona, 8ni kakua ni vakaukauwataka na lomamuni, me vaka ko ni a kitaka e na nomuni a vakacudruya na Kalou, na nomuni a vakatovolei koya e na loma ni lekutu. 9ʻE kea era a veretaki au ka vakatovolei au kina ko ira na nomuni qase,ʼ a kaya na Kalou, 'e dina ga ni ra a sa raica tiko na ka au cakava e na vasagavulu na yabaki. 10O koya gona au a cudruvi ira kina na i tabatamata ko ya, ka kaya, “Sa dau cala tu ga na nodra vakasama, ka ra sa sega ni muria na noqu i valavala” 11Au a bubului kina e na noqu cudru, ka kaya: ʻEra na sega sara ni curu mai ka mai vakacegu vata kei au!ʼ ” 12Kemuni na wekaqu, ni qarauna me kakua ni dua vei kemuni e tiko vua na yalo ca ka sega ni vakabauta ka me biuta laivi kina na Kalou Bula. 13Ia mo ni dauveivakatataki cake tiko ga vaka i kemuni e na veisiga e na gauna kece ga e sa vakatokai tiko kina na siga me “edaidai”, me kakua kina ni dua vei kemuni e vakayalokaukauwataki e na i lawaki qaseqase ni valavala ca. 14E da sa i tokani i Karisito, kevaka e da sa taura dei tiko na vakabauta ka a tiko vei keda mai na i vakatekivu ka yacova na i vakataotioti. 15Oqo na ka e a kaya na i Vola Tabu: “E daidai, kevaka ko ni sa rogoca na domona, ni kakua ni vakaukauwataka na lomamuni, me vaka ko ni a kitaka e na nomuni a vakacudruya na Kalou.” 16Ko cei li ko ira era a rogoca na domo ni Kalou, ka ra qai sega ni muria? E sega li ni sa i ira kece ga ka a liutaki ira tani mai Ijipita ko Mosese? 17Ka sa i cei li e a cudruvi ira na Kalou me vasagavulu na yabaki? E sega li ni sa i ira era a i valavala ca, ka ra a bale mate e na loma ni veikau? 18Se ki vei cei li e a bubului kina na Kalou ni ra na sega ni curu ki na nona vakacegu? E sega li ki vei ira ga ka ra a talaidredre? 19E da sa qai raica, ni ra a sega ni curu rawa kina ni ra sega ni vakabauta.


text: 1Au sa qai raiea e dua tale na agilosi kaukauwa sa lako sobu tiko mai lomalagi; sa vakaisulu e na o, ka sa vakaisala e na drodrolagi; sa vaka na matanisiga na matana ka rau sa vaka na duru bukawaqa na yavana. 2Sa taura tu e ligana e dua na i vola vivigi lailai ka sa tadede tu. Sa tu e na dela ni wasawasa na yavana i matau ka tu e na vunua mamaca na yavana i mawi. 3A sa kaci e na domo levu me vaka na laione sa tagi tiko. Ia ni sa kaci yani ko koya e ratou sa qai sauma mai na kurukuru e vitu e na dua na rorogo levu. 4Ia ni sa oti na nodratou kuru na kurukuru e vitu, sa vakarau me'u volavola, au sa qai rogoca e dua na domo mai lomalagi ni kaya vei au, “Mo dregata na ka era kaya na kurukuru e vitu ka kakua ni vola” 5Sa qai dodoka cake ki lomalagi na ligana i matau ko koya na agilosi au raica tiko ni tu cake tu e na dela ni wasawasa kei na vanua mamaca, 6ka sa bubului vei koya sa bula ka tawa mudu, ko koya ka a buli lomalagi kei na veika sa tu kina, kei vuravura kei na veika sa tu kina, kei na wasawasa kei na veika sa tu kina, ka kaya, “Sa na sega tale ni wawa! 7Ia e na gauna sa uvuca kina na nona davui na i kavitu ni agilosi, sa na qai vakacavari kina na i naki vuni ni Kalou me vaka e a sa vakadeitaka oti vei ira na nona bobula, ko ira na parofita” 8Sa qai vosa tale vei au na domo mai lomalagi au rogoca tiko, ka kaya, “Lako, la'ki taura na i vola vivigi sa tadede tu e na liga ni agilosi sa tu cake tu e na dela ni wasawasa kei na vunua mamaca .” 9Au sa qai lako vua na agilosi ka kaya vua me solia vei au na i vola vivigi lailai. Sa qai kaya vei au ko koya, “Taura ka kania; e na gaga e ketemu, ia e na kamikamiea vaka na oni e gusumu.” 10Au sa qai taura mai e na liga ni agilosi na i vola vivigi lailai ka kania: a sa kamikamica me vaka na oni e gusuqu. Ia ni'u sa kania oti sa qai yaco me gaga e ketequ. 11Sa qai kainaki vei au, “O na parofisai tale me baleta e lewe vuqa na tamata, na veimatanitu, na veimataqali vosa, kei na tui e so.”


text: 1Au sa qai raica e dua na agilosi sa lako sobu tiko mai lomalagi, ka taura tiko e ligana na i dola ni qara sega ni katumi rawa kei na dua na sinucodo levu. 2Sa qai taura na gata levu ko koya, na gata makawa, na Tevoro ko Setani, ka vesuki koya me dua na udolu na yabaki. 3A sa biuti koya na agilosi ki na qara ka sogota ka dregata, me kakua kina ni temaki ira tale na veimatanitu me yacova ni sa oti na dua na udolu na yabaki. Ni sa oti koya e na sereki vakalailai tale. 4Ia au sa qai raica e so na i dabedabe vakatui era sa dabe tiko kina e so sa soli vei ira na kaukauwa me ra turaganilewa. Au sa raica tale ga na yalodra na tamata e a tamusuki na uludra ni ra sa vakatusai Jisu kei na vosa ni Kalou. Era a sega ni vakarokorokotaka na manumanu se na kena i vakatakarakara ka sega tale ga ni volai na kena i vakatakilakila e na yadredra se e na ligadra. Era sa bula tale ka veiliutaki vata kei Karisito me dua na udolu na yabaki. 5Era sa sega ni bula tale ko ira na vo ni mate ka yacova ni sa oti e dua na udolu na yabaki. Sa i koya oqo na i matai ni tu cake tale mai na mate. 6Sa kalougata ka sa yalosavasava ko koya sa vakaturi cake e na i matai ni tu cake tale mai na mate. Sa sega ni kaukauwa vei ira vakaoqo na i karua ni mate, ia era sa na bete ga ni Kalou ka bete i Karisito ka ra na lewa vata kei koya me dua na udolu na yabaki. 7Ia ni sa na cava na dua na udolu na yabaki, sa na qai sereki ko Setani mai na valeniveivesu ka tiko kina. 8Sa na qai lako yani ko koya me temaki ira na veimatanitu era sa tiko e na veiyasa i vuravura kece ga, koya ko Koki kei Mekoki, ka vakasoqoni ira vata me ra ia na i valu. Na kedra i wiliwili sa vaka na mata ni nuku ni matasawa. 9Era na roboti vuravura raraba ka vakavolivolita na nodra i tikotiko na yalododonu kei na koro lomani. Ia e na qai lutu mai lomalagi na bukawaqa ka vakarusai ira. 10Sa na qai viritaki na tevoro e dau vakaisini ira ki na loma ni drano ni bukawaqa kei na sulifure e na vanua e rau tiko kina na manumanu kei na parofita lasu, ia e ratou na vakararawataki e na siga kei na bogi ka tawa mudu. 11Au sa qai raica e dua na i dabedabe vulavula levu vakatui kei koya sa dabe tiko kina. E rau sa dro tani mai vua ko lomalagi kei vuravura, ka sa sega na vanua e kune me rau tiko kina. 12Au a raici ira tale ga na mate, ko ira na cecere kei ira na tamata wale, ra tu e na mata ni dabedabe vakatui, ka ra sa tevuki na i vola vivigi. Sa qai tevuki tale ga e dua tale na i vola ka sa i koya na i vola ni bula. A ra sa lewai na mate mai na veika era sa kitaka me vaka sa volai tu e na veivola koya. 13Sa qai soli ira mai na mate ka ra tu kina na wasawasa; ko mate tale ga kei na nodra vuravura na mate e rau sa soli ira mai na mate era sa tu vei rau; ka ra sa lewai na tamata yadua me vaka na nodra i valavala. 14E rau sa qai viritaki ki na drano bukawaqa ko mate kei na nodra vuravura na mate. Sa i koya oqo na i karua ni mate, na drano bukawaqa. 15Ia ko koya yadua sa sega ni volai na yacana e na kedra i vola na bula, sa viritaki ki na drano bukawaqa!


text: 1E na gauna koya sa lako voli mai ko Joni na Dauveipapitaisotaki, ka dau vunau e na loma ni vanua mai Jutia, ka kaya, 2“Ni veivutuni ni sa voleka na matanitu vakalomalagi!” 3Ni sa i koya ga oqo ka a vosa kina ko Aisea na parofita, ka kaya, “Na domona e dua sa kacikaci voli e loma ni vanua: Dou caramaka na sala ni Turaga, cakava me dodonu na nona gaunisala!” 4Ia sa vakaisulu ko Joni e na i sulu vuti ni kameli, ka vau na tolona e na i oro kuli ni manumanu, ka kena kakana na vodre kei na oni ni veikau. 5Era sa qai lako yani vua ko ira mai Jerusalemi kei Jutia taucoko, kei na yasana kece e volekata na Joritani, 6ka sa papitaisotaki ira ko koya e na uciwai na Joritani, ni ra sa vakatusa tiko kina na nodra i valavala ca. 7Ia ni sa raici ira e lewe vuqa na Farisi kei na Setoki ni ra sa lako tiko yani vua me ra papitaisotaki, sa kaya vei ira, “O i kemuni na kawa ni gata! O cei sa vakasalataki kemuni mo ni dro tani mai na cudru sa lako tiko mai? 8Ni vuataka na vua e kilikili kaya na veivutuni, 9ka kakua ni via nanuma mo ni kaya e lomamuni, ʻA tama i keimami ko Eparaama,' ni'u sa kaya vei kemuni, sa rawa vua na Kalou me vakatubura me ra luve i Eparaama na veivatu oqo. 10Sa toka sara ga oqo na matau e na veivunikau me tatalaki sobu kina na kau kece ga e sega ni vuataka na vua vinaka, ka ra biu ki na buka waqa. 11Au sa papitaisotaki kemuni e na wai e na nomuni sa veivutuni; ia ko koya e muri au mai e levu cake vei keirau, ka sega ni rauti au me'u i kaukau ni nona i vava; e na papitaisotaki kemuni ko koya e na Yalo Tabu kei na buka waqa. 12Sa taura tu e ligana na nona i sivi ni sila me vakasavasavataka kina na nona buturara ni caka sila, ka binia vata na sila ki na nona lololo; ia na qana e na vakama e na buka waqa e sega ni bokoci rawa.” 13Sa qai lako ko Jisu mai Kalili ki na Joritani me la'ki papitaisotaki koya ko Joni. 14A via tarovi koya ko Joni, ka kaya, “O i au ga e ganita me'u papitaisotaki mai vei kemuni, ia oqo ko ni sa qai lako tale li mai vei au?” 15Ia a sauma ko Jisu, ka kaya vua, “Tei vosota mada me caka vaka kina e na gauna oqo, ni daru na vakayacora kina na ka kece e vinakata na Kalou.” Sa mani vakayacora vaka kina ko Joni. 16Ia ni sa papitaisotaki oti ko Jisu sa cabe sara mai wai, ka raica, sa qai tadola mai na lomalagi, ka sa raica sara ko koya na Yalo ni Kalou ni sa lako sobu mai me vaka na ruve, ka mai ro toka vua. 17Sa qai rogo mai e dua na domo mai lomalagi, ka kaya, “Oqo na noqu Gone ni Toko, au sa dau vinakata vakalevu.”


text: 1Sa qai kaya na Bete Levu, “E vaka evei, e dina oya se sega?” 2Sa qai kaya ko Sitiveni, “O i kemuni na veiwekani kei kemuni na qase, mo ni rogoci au mada! E a rairai na Kalou lagilagi vei Eparaama, na noda qase, ni a sa tiko ko koya mai na vanua ko Mesopotemia, ni bera ni la'ki vakaitikotiko ki na koro ko Arana. 3E a kaya vua, ʻBiuta na nomu vanua kei ira na wekamu ka lako ki na vanua ka'u na vakatakila vei iko.ʼ 4Sa qai biuta na nodra vanua na kai Kalitia ko koya ka la'ki tiko mai Arana. Ni sa mate na tamana, sa qai kauti koya mai kea na Kalou ki na vanua ko ni sa qai mai bula tiko kina oqo. 5Ia e a se sega mada ni solia kina vua e dua na tikina me taukena, e sega mada ga ni solia vua na vanua e butuka tu. Ia e sa yalataka tu ga me na qai solia vua me taukena kei ira tale ga na nona kawa mai muri. E na gauna e yalataka kina na ka oqo na Kalou vei Eparaama e sa sega kina ni dua na luvena. 6Oqo na ka e a kaya vua na Kalou, ʻEra na tiko vulagi na nomu kawa e na dua na vanua tani, ka ra na la'ki vakabobulataki ka vakararawataki kina me va na drau na yabaki. 7Ia au na vakaitotogitaki ira na lewe ni matanitu era na vakabobulataki kina. Ni oti oya era na qai lako tani mai kina, ka mai qaravi au e na vanua oqo.ʼ 8E tarava oya ni a qai solia vei Eparaama na Kalou na veiyalayalati ni veicilivi, o koya gona koya, ni sa sucu ko Aisake na luvena, sa cilivi koya e na i ka walu ni siga. Sa qai tama i Jekope ko Aisake, ka tamadra na qase e tinikarua ko Jekope. 9“E ratou a mani vuvutaki Josefa ko iratou na qase ka volitaki koya ki Ijipita. Ia e a sega ni biuti koya na Kalou. 10E a vakabulai koya mai na nona veileqa kece sara, ka solia vua na veivakalougatataki kei na vuku e na mata ni Fero, na tui Ijipita. A mani lesi koya na Fero me kovana, me lewai Ijipita kei ira kece tale ga na lewe ni nona matavuvale. 11“E a qai tubu e dua na dausiga kei na leqa levu mai Ijipita taucoko kei Kenani, ka ra a sega ni kunea rawa e dua na kakana ko ira na noda qase. 12Ia ni sa rogoca ko Jekope ni tiko na sila mai Ijipita, sa mani talai ira kina na noda qase e na kena i matai ni gauna. 13E na kena i karua ni gauna sa qai vakatakilai koya kina ko Josefa vei iratou na tuakana, ka sa qai kilai kina vua na Fero na vuvale i Josefa. 14Sa qai talatala ko Josefa me lakovi ko Jekope na tamana kei ira tale ga na nona vuvale taucoko; era lewe vitusagavulu ka lima kece. 15Sa mani lako sobu ki ljipita ko Jekope, ka la'ki mate kina. E a mate ko koya kei ira tale ga na noda qase. 16Sa qai kau cake ki na koro ko Sikemi na yagodra ka ra la'ki vakotori e na i bulubulu ka a volia ko Eparaama e na so na tiki ni siliva mai vei ira na luve i Emori mai Sikemi. 17“Ni sa voleka mai na gauna me vakayacori kina na yalayala, ka a bubului kina na Kalou vei Eparaama, sa tubu vakalevu na kedra i wiliwili na noda mai Ijipita, 18ka yacova na gauna e buli kina e dua tale na tui kei ljipita, ka a sega ni kilai Josefa. 19E a veidabuitaki ira na noda ko koya, ka vakasaurarataki ira na noda qase me ra biuti ira na nodra gone lalai ki tautuba, me ra kakua kina ni bula. 20Sa i koya na gauna oya ka a sucu kina ko Mosese - a gone mata vinaka. A susugi tiko e na vale nei tamana ko koya ka tolu na vula. 21Ia ni sa biu ko koya ki tautuba, sa qai kauti koya na luve ni Fero yalewa, ka susuga me luvena. 22A vakatavulici Mosese e na nodra kila ka kece ga na kai Ijipita, ka sa yaco me tamata kaukauwa e na vosa kei na cakacaka. 23“Ia ni sa yabaki vasagavulu ko koya sa qai tubu mai e lomana me la'ki sikovi ira mada na wekana, na luve i Isireli. 24E a raica e dua vei ira na Isireli ko Mosese ni vakararawataki koya tiko e dua na kai Ijipita. Sa qai la'ki vukei koya ko Mosese ka sauma lesu na veivakararawataki oya ka vakamatea na kai Ijipita. 25E nanuma ga ko koya ni ra sa na kila tiko na wekana ni na vakayagataki koya na Kalou me ra sereki kina, ia era a sega ni kila. 26E na siga ka tarava, e a raica ni rau veivala tiko e rua na Isireli, ka mani via la'ki vakameautaka na nodrau leqa, ka kaya, ʻKemudrau na turaga, o i kemudrau ko drau Isireli vata ga, a cava ko drau qai veivala tiko kina?ʼ 27Sa qai biliraki Mosese tani ko koya ka a mokulaka tiko na wekana, ka kaya, ʻO cei e sa lesi iko mo i liuliu ka mai vakatau lewa vei keimami? 28Ko via vakamatei au beka me vaka ko a vakamatea na kai Ijipita koya e na noa?ʼ 29Sa qai dro ko Mosese e na vuku ni vosa koya, ka la'ki tiko vulagi voli e na vanua ko Mitiani, ka mani sucu kina e rua na luvena tagane. 30“Ni sa oti e vasagavulu na yabaki, sa qai rairai vei Mosese e dua na agilosi e na vanua lala volekata na Ulunivanua ko Saineai. E rairai vua e na yameyame ni buka e na dua na vunikau. 31E a kurabui ko Mosese e na ka e raica, ka mani lako voleka kina me vakaraica vinaka. Ia e a rogo vua na domo ni Turaga ni kaya, 32ʻKo i au na nodra Kalou na nomu qase, na Kalou i Eparaama, i Aisake, kei Jekope tale ga.ʼ A sautaninini na yago i Mosese, ka sa rere ni rai kina. 33Sa qai kaya vua na Turaga, ʻLuvata tani na nomu i vava mai na yavamu, ni sa qele tabu na vanua ko sa tu kina. 34Au sa raica, au sa raica dina sara, na nodra vakararawataki tiko na noqu tamata era tiko mai Ijipita. Au sa rogoca na nodra vutugu, ka'u sa lako yani oqo me'u vakabulai ira. Lako mai me'u na mai talai iko ki Ijipita.ʼ 35“Ko Mosese oya, ko koya era a besetaka, ka kaya, ʻKo cei sa lesi iko mo i liuliu ka mo mai vakataulewa vei keimami?ʼ sa i koya ga ka a qai talai koya na Kalou me liutaki ira ka vakabulai ira, e na veivuke ni agilosi ka a rairai vua e na vunikau kama. 36E a kauti ira tani mai Ijipita ko koya, ni sa cakava oti na veika veivakurabuitaki kei na cakacaka mana e so e na vanua ko Ijipita kei na Wasa Damudamu, kei na vanua lala e na vasagavulu na yabaki. 37Sa i Mosese ga oya ka a kaya vei ira na Isireli, ʻE na vakatubura na Kalou e dua na nomuni parofita, mai vei kemuni ga vakaikemuni, me vakataki au.ʼ 38Sa i koya ga ka a tiko kei ira na i vavakoso lewenilotu e na vanua lala vata kei na agilosi ka a vosa vua kei ira na noda qase e na Ulunivanua ko Saineai. Sa i koya tale ga ka ciqoma na i vunau bula me soli vei keda. 39“Era a bese ni muria na nona vosa ko ira na noda qase; era a biliraki koya tani ka ra gadreva me ra lesu tale ki Ijipita. 40Ia era a qai kaya vei Eroni, ʻCakava mada e so na noda kalou me ra mai liutaka na noda i lakolako. Ko Mosese oqo, o koya ka a kauti keda tani mai na vanua ko Ijipita, eda sa sega ni kila se cava sa yaco vua.ʼ 41Era sa qai cakava e dua na matakau, a i vakatakarakara ni dua na luve ni bulumakau tagane, ka ra sa vakacaboisoro kina. A ra sa qai cakava e dua na kena soqo ni marau me vakalagilagi kina na cakacaka ni ligadra. 42Sa qai vakanadakui ira kina na Kalou ka laivi ira me ra so-kalou ki na veikalokalo ni lomalagi, me vaka e a sa volai tu e na nodra i vola na parofita: ʻO i kemuni na mataqali i Isireli, na manumanu ko ni a vakamatea me ra i soro e na loma ni vasagavulu na yabaki, e na vanua lala, era a sega ni mai vakacabori vei au. 43Ia ko ni a kauta voli ga na vale laca i Moleke, kei na i vakatakarakara i Refani na nomuni kalou kalokalo; sa i iratou na matakau ko ni a cakava mo ni qarava. O koya gona oya au na vakatalai kemuni tani kina me sivia sara yani na i yalayala kei Papiloni.ʼ 44“O ira na noda qase e a tiko vei ira na valelaca ni Kalou e na loma ni vanua lala. E a caka na vale oya me vaka na ka e a vakarota na Kalou vei Mosese, koya me cakava me vaka na kena i vakatakarakara e a sa vakaraitaki oti vua. 45E muri, ni sa dewa mai na valelaca vei ira na noda qase era sa qai kauta tiko mai ni ra sa lako vata mai kei Josua e na nodra sa mai tawana na nodra vanua na veimatanitu ka a sa vakasavi ira na Kalou e na nodra sa toso tiko mai na noda qase. Ia e a mani mai tiko ga e kea me yacova na gauna i Tevita. 46E a kune loloma ko Tevita e mata ni Kalou, ka mani kerea me nona i tavi e dua na vale me i tikotiko ni Kalou i Jekope. 47Ia na vale koya e a qai tara ko Solomoni. Era Yalo Kaukauwa na Isireli me vakataki ira na Nodra Qase 48“Ia e sega ni tiko ko koya sa Cecere Sara e na veivale sa caka e na liga; me vaka e kaya na parofita: 49ʻSa noqu i tikotiko vakatui ko lomalagi, ka sa i tutu ni yavaqu ko vuravura. A mataqali vale vakacava ko ni na tara me noqu, sa kaya na Turaga? Se na vanua cava me'u na vakacegu kina? 50E sega li ni a cakava na ligaqu na veika kece ga oqori?ʼ 51“Ni yavu tamata yalo kaukauwa! Sa duatani na butobuto ni lomamuni kei na didivara ni daligamuni! Ko ni sa ucui ira vinaka sara ga na nomuni qase, e na nomuni dau vorata na Yalo Tabu! 52E a bau dua li vei ira na parofita me ra a sega ni vakacacana ko ira na nomuni qase? Era a vakamatei ira era a mai tukuna rawa tiko e liu na lako mai nei Koya Na Yalododonu, o koya ko ni a qai mai bukiveretaka ka vakamatea. 53Sa i kemuni ka soli vei kemuni na lawa ni Kalou, ka ra a mai solia na agilosi, ia ko ni a qai sega ga ni muria!” 54Ia ni ra sa rogoca na veika koya na lewe ni Bose sa rarawa vakalevu na yalodra ka ra sa vakasequruqurubati vua e na cudru. 55Ia sa sinai tu ko Sitiveni e na Yalo Tabu, ka sa qai rai matua ki lomalagi ka raica na lagilagi ni Kalou; sa raici Jisu tale ga ni tucake tu e na liga i matau ni Kalou. 56Sa qai kaya vei ira ko Sitiveni, “Au sa raica ni sa tadola na lomalagi ka raica na Luve ni Tamata ni sa tucake tu e na liga i matau ni Kalou!” 57Era sa qai qoqolou na lewe ni l^ose ka sogota na daligadra e na ligadra. Era sa qai cicivi koya kece yani vakasauri. 58Era sa qai viritaki koya ki na taudaku ni koro ka vakaviriki koya e na vatu. E ratou sa qai biuta tu na nodratou i sulu ko iratou na i vakadinadina lasulasu koya vua e dua na cauravou ka yacana ko Saula. 59Ia ni ra sa vakaviriki Sitiveni tiko e na vatu sa qai kaci ko koya vua na Turaga, ka kaya, “Turaga Jisu, ni taura yani na yaloqu!” 60Sa qai tekiduru sobu ko koya ka kaya e na domo levu, “Turaga, ni kakua ni cudruvi ira e na vuku ni valavala ca era sa cakava oqo!” la ni sa cavuta oti na vosa oya sa qai mai cavuka sara yani na nona i cegu.


text: 1Sa vo tiko e rua na siga me yaco na Soqo ni Vakananumi ni Lakosivia kei na Madrai Sega ni Vakaivakatubu. Era sa saga tiko ko ira na bete levu kei ira na daunilawa me ra vesuki Jisu lo, ka vakamatea. 2A ra sa kaya, “Me da kakua ni cakava e na gauna ni soqo, de qai yaco kina e dua na tiko yavavala” 3E a tiko ko Jisu mai Pecani e na vale nei Saimoni na vukavuka; ia e na gauna sa kana tiko kina, sa mani lako yani e dua na yalewa ka kauta voli yani e dua na tavaya waiwai boi vinaka, sau dredre ka caka mai na narita dina. Sa qai voroka ko koya na tavaya ka livia na waiwai ki na ulu i Jisu. 4Ia era sa qai veikayaka e na cudru e so vei ira ka tiko e kea, “Na cava e vakamaumautaki wale ga kina na waiwai oqo? 5E a rawa ni volitaki na waiwai oqo e na tolu na drau vakacaca na tiki ni siliva, ka qai soli na kena i lavo vei ira na dravudravua” A ra sa vosa kudrukudrutaka sara vakalevu na yalewa koya. 6Ia sa qai kaya ko Jisu, “Laivi koya ga, a cava dou sagai koya kina? Sa cakava vei au e dua na cakacaka vinaka ko koya. 7Era na tiko vata ga kei kemuni e na veigauna kece ko ira na dravudravua, ka rawa ni ko ni caka vinaka vei ira e na gauna ko ni vinakata kina; ia ko i au, au na sega ni tikotiko ga kei kemuni. 8Sa cakava ko koya na ka sa rawata: sa lumuta rawa oqo na yagoqu ka me qai bulu. 9Au sa kaya vakaidina vei kemudou, e na veivanua kece ga e na vunautaki kina na i tukutuku vinaka e na vuravura taucoko, e na tukuni kina na ka e a cakava na yalewa oqo, me kena i divi” 10Sa qai lako ko Jutasa Isikarioti, e dua vei iratou na lewe tinikarua, ki vei Ira na bete levu me la'ki bukiveretaki Jisu vei rra. 11Ia ni ra sa rogoca era sa marau, ka yalataka me ra soli i lavo vua. Sa qai vakasaqara sara ko koya e dua na gauna vinaka me vakatakilai Jisu kina vei ira na nona meca. 12E na i matai ni siga ni kana Madrai Sega ni Vakaivakatubu, na siga me ra vakamatea kina na lami ni kanavata ni Lakosivia, e ratou sa qai kaya vua na nona tisaipeli, “Evei na vanua ko ni vinakata me keitou la'ki vakarautaka kina na kemuni magiti ni Lakosivia?” 13Sa qai tala e lewe rua vei iratou na nona tisaipeli, ka kaya vei rau, “Drau lako ki na koro ka drau na sota kaya e dua na tamata ka colata tiko e dua na saqa wai; drau muri koya sara. 14Ia na vale e na la'ki curu kina, drau kaya vua na i taukei ni vale, ʻE kaya mai na i Vakavuvuli, Evei na tiki ni vale ni vulagi me keitou na vakayagataka kina na magiti ni Lakosivia kei iratou na noqu tisaipeli?ʼ 15E na qai vakaraitaka vei kemudrau e dua na tiki ni vale levu e cake, sa vakaiyaya ka vakarau tu. Drau vakarautaka kina na kedatou” 16E rau sa mani lako na tisaipeli, ka yaco ki na koro koya ka kunea na veika kece me vaka ga e a sa tukuna vei rau ko koya. E rau sa mani vakarautaka kina na magiti ni Lakosivia. 17Ia ni sa yakavi mai, e ratou sa qai lako ko Jisu kei iratou na lewe tinikarua ki na vale koya. 18Ni ratou sa kana tiko, sa qai kaya ko Jisu, “Au sa kaya vakaidina vei kemudou, e dua vei kemudou e na vakaraitaki au vei ira na kequ meca, e dua ga e kana vata tiko oqo kei au” 19Sa rarawa sara na lomadratou, ka ratou dui kaya vakaveitaravi yani vua, “O i au beka?”, “O i au beka?” 20Sa qai kaya vei iratou ko koya, “E dua ga vei kemudou na lewe tinikarua, o koya sa tokoca vata kei au na kena madrai e na sedre. 21Ni sa na lako ga na Luve ni Tamata me vaka sa volai tu e na vukuna, ia sa na vakadomobula na ka e na yaco vua sa vakaraitaki koya vei ira na nona meca! E vinaka cake vua na tamata koya me a kakua ga ni sucu mai!” 22Ia ni ratou sa kana tiko, sa qai taura na madrai ko Jisu ka masulaka, ka dovia, ka solia vei iratou na tisaipeli, ka kaya, “Dou taura, ka kania; oqo na yagoqu.” 23Sa qai taura na bilo, ia ni sa vakavinavinakataka oti sa qai solia vei iratou, ka ratou sa gunu kece sara kina. 24Sa qai kaya vei iratou, “Oqo na noqu dra ni veiyalayalati vou, sa liviraki e na vukudra na lewe vuqa. 25Au sa kaya vakaidina vei kemudou, au na sega tale ni gunuva na vua ni vaini me yacova na siga au na gunuva tale kina e na matanitu ni Kalou” 26Ia ni ratou sa lagata oti e dua na sere, e ratou sa qai lako ki na Delana Veiolive. 27Sa qai kaya vei iratou na tisaipeli ko Jisu, “Dou na tarabe kece ko i kemudou e na vukuqu e na bogi e daidai, ni sa volai tu, ʻAu na mokuta na i vakatawa ni sipi, ka ra na dui veiseyaki na sipi.ʼ 28Ia ni'u sa na vakaturi cake tale, au sa na liu vei kedatou ki Kalili” 29Sa qai kaya vua ko Pita, “Kevaka e ratou na biuti kemuni kece ko iratou oqo, o i au ga e na sega.” 30Sa qai kaya vua ko Jisu, “Au sa kaya vakaidina vei iko, e na bogi ga e daidai, ni bera ni tagi vakarua na toa, ko sa na cakitaka vakatolu ni ko kilai au .” 31Sa qai kaya ko Pita e na yalo katakata, “Ke daru mani mate vata sara ga, au na sega ga ni cakitaki kemuni” E ratou a kaya kece vaka kina na tisaipeli. 32E ratou sa qai lako kece sara ki na vanua e vakatokai ko Kecisemani; ka sa kaya vei iratou na nona tisaipeli ko Jisu, “Dou tiko e ke me'u sa tei masu mada” 33Sa qai kauti iratou ko Pita kei Jemesa kei Joni ko koya ka sa qai yacovi koya vakasauri mai na lomabibi kei na yaluma. 34Sa qai kaya vei iratou ko koya, “Sa rarawa vakalevu na yaloqu sa vovoleka sara me'u mate kina. Dou tiko ga e ke, ka vakatawa tiko .” 35Sa qai lako vakalailai ki liu ko koya ka la'ki tekiduru, ka masulaka de rawa me kakua ni sotava na gauna dredre koya. 36A sa masu ka kaya, “Tamaqu, sa rawarawa vei kemuni na veika kece ga; ni kauta tani mada vei au na bilo ni rarawa oqo; ia me kakua ni vaka na lomaqu; me vakayacori ga na lomamuni.” 37Sa qai lesu tale ko koya ka raici iratou ni ratou sa moce tu. Sa qai kaya vei Pita, “Saimoni, o a moce? E sega beka ni rawa ni ko yadra tiko me dua ga na aua? 38Dou yadra tiko ka masu, mo dou kakua kina ni rawai e na vere. E dina ga sa gu na yalo, ia sa malumalumu na yago” 39Sa qai lako tale ko Jisu ka masu, ka cavuta tale na qaqa ni masu ga ka a cavuta e liu. 40Ia ni sa lesu tale vei iratou ko koya, ka raica ni ratou sa moce tu, ni sa sivia na nodratou via moce. E ratou a sega ni kila se cava me ratou kaya vua. 41Sa qai lako tale ko koya vei iratou e na i katolu ni gauna, ka kaya vei iratou, “Dou se moce tiko ga ka vakacegu tiko? Sa rauta mada! Raica, sa yaco mai na kena gauna me soli yani kina na Luve ni Tamata ki na ligadra na tamata i valavala ca. 42Dou tu, me datou lako! Raica, sa voleka mai oqo ko koya ka bukiveretaki au.” 43Ni sa vosa tiko ga ko Jisu, sa lako sara ko Jutasa, e dua vei iratou na lewe tinikarua, kei na dua na i lala levu era vakaiseleiwau, ka vakaiwau. Era a talai mai vei ira na bete levu kei ira na daunilawa kei ira na qase. 44E a sa solia tu na daubukivere e dua na i vakatakilakila vei ira, ni a kaya, “O koya ga au na reguca, sa i koya sara ga koya; dou tauri koya ka qarauna vakavinaka me kakua ni dro .” 45Ia ni sa yaco yani ko Jutasa, sa lako vakadodonu sara vei Jisu, ka kidavaki koya ka kaya, “Vakavuvuli!” ka reguci koya sara. 46Era sa qai tauri koya ka vesuka. 47Ia sa qai ucuna na nona i seleiwau e dua vei iratou ka tu voleka e kea, ka taya laivi kina na daliga ni dua na tamata ni Bete Levu. 48Sa qai kaya vei ira ko Jisu, “Ko i au beka e dua na tamata daubutako ka dauvakacaca mo ni vakaiseleiwau ka vakaiwau tu mai kina e na nomuni mai vesuki au? 49Au a dau tiko vata voli ga kei kemuni e na veisiga e na Valenisoro, ka'u vakatavuvuli tiko, ia ko ni a sega ga ni vesuki au. Ia sa yaco ga na ka oqo me vakayacori kina na vosa ni Vola Tabu.” 50E ratou sa qai laivi koya kece na tisaipeli ka dro. 51Ia e a muri koya tiko yani e dua na cauravou, ka ovici koya wale voli sara ga yani e na dua na i sulu lineni. Era sa qai via vesuki koya ko ira koya. 52Ia, sa qai laiva tu mai na i tutuvi lineni ko koya ka dro luvawale yani. 53Era sa qai kauti Jisu sara ki na i tikotiko ni Bete Levu, e na vanua era sa soqoni vata kece tiko yani kina ko ira na matabete e cake, kei ira na qase kei ira na daunilawa. 54A muri vakayawa tiko ga yani ko Pita, ka yaco sara ki na loma ni bai ni Bete Levu; ka la'ki dabe vata kei ira na yadra, ka tatalai e na buka. 55Era sa qai vakasaqara ko ira na matabete e cake kei ira kece na lewe ni Bose Lawa e dua na cala me ra beitaki Jisu rawa kina me vakamatei; ia era mani sega ga ni kunea rawa e dua na ka. 56Era sa lewe vuqa era beitaki koya vakailasu, ia sa duidui na nodra i tukutuku. 57E ratou sa tu cake e so na tamata ka beitaki koya vakailasu, ka ratou kaya, 58“Keitou a rogoci koya ni kaya, ʻAu na vakarusa na Valenisoro oqo ka caka e na liga, ka'u na tara e dua tale ka sega ni caka e na liga ni sa oti e tolu na siga.ʼ” 59E a duidui tale ga na nodratou i tukutuku. 60Sa qai tu cake na Bete Levu e na kedra maliwa, ka tarogi Jisu ka kaya, “E sega beka na ka mo kaya e na vuku ni ka era beitaki iko kina ko ira oqo?” 61Ia e a galu tu ga ko koya, ka sega ni sauma. A tarogi koya tale na Bete Levu, ka kaya, “Sa i iko li na Karisito, na Luve ni Kalou Cecere?” 62Sa qai kaya ko Jisu, “Io sa i au sara ga oqo; ka ko ni na raica na Luve ni Tamata ni sa dabe tiko e na liga i matau i Koya na Kaukauwa, ka ni na lako tale ga mai e na o ni lomalagi” 63Sa qai dresulaka na nona i sulu na Bete Levu, ka kaya, “Na i vakadinadina cava tale eda sa qara tiko? 64Ko ni sa rogoca ni sa vosa vakacacataka na Kalou ko koya. A cava ko ni sa lewa kina?” Era sa qai lomavata kece ni sa dodonu me mate. 65Era sa qai kasiviti koya e so, ka ubia na matana, ka vakavacuki koya, ka kaya vua, “Tukuna mada mai o cei soti e vacuki iko!” Era sa qai tauri koya tale ga na yadra ka sabalaka. 66E a tiko ga e ra ko Pita e na rara ni loma ni bai, sa qai lako yani kina e dua na vada ni Bete Levu. 67Ia ni sa raici Pita ni tatalai tiko, sa qai vakaraici koya vakavinaka sara, ka kaya, “Ko iko tale ga oqo ko dau tiko vata kei Jisu na kai Nasareci” 68Ia sa qai cakitaka ko koya, ka kaya, “A cava ko tukuna tiko mai oqori? Au sega ni kila kina e dua na ka!” Sa qai lako vaka ki na matamata ko Pita; ka sa tagi sara na toa. 69A raici koya tale e kea na vada, ka tukuna vei ira ka tu voleka kina, ka kaya, “Oqo e dua vei rratou!” 70Ia sa qai cakitaka tale ko koya. Ia ni sega so ni dede, era sa kaya tale vei Pita ko ira ka tu voleka e kea, “O iko dina sara ga e dua vei iratou, ni o iko kai Kalili” 71Sa qai bubului ko Pita ka kaya, “Me totogitaki au mada ga na Kalou kevaka au lasu; au sega ni kila na tamata ko ni tukuna tiko oqori!” 72A sa tagi tale na toa. Sa qai nanuma sara ko Pita na vosa ka a kaya vua ko Jisu, “Ni sa bera ni tagi vakarua na toa ko sa na cakitaki au vakatolu.” A sa luluvu vakalevu na lomana ka tagi.


text: 1Kemuni na kai Kalatia sesewa! O cei sa vakasesei kemuni? E a sa vakamacalataki vakamatata sara e matamuni na vakoti nei Jisu Karisito ki na kauveilatai. 2Ia oqo wale ga na ka au via taroga vei kemuni. E a soli vei kemuni na Yalo Tabu ni ko ni a vakayacora na Lawa se ni ko ni a rogoca ka vakabauta na i tukutuku vinaka? 3Na cava ko ni sa rui yalowai kina? Ko ni a sa tekivu e na Yalo Tabu, a cava ko ni sa la'ki tini tale kina oqo e na nomuni kaukauwa ga vakayago? 4Sa sega beka na kena yaga na veika e vuqa ko ni a sa sota kaya oti? Sega ni rawa ni na sega na kena yaga! 5Sa solia li na Yalo Tabu vei kemuni na Kalou ka dau caka mana e na kemuni maliwa ni ko ni a vakayacora na Lawa se ni ko ni a rogoca na i tukutuku vinaka ka vakabauta? 6E vaka oqo na ka e kaya na i Vola Tabu me baleti Eparaama: “Sa vakabauta na Kalou ko Eparaama ka sa okata kina vua na Kalou me i valavala dodonu.” 7Mo ni qai kila gona kina ni sa i ira ga era vakabauta era kawa i Eparaama. 8Ni sa raica rawa mai liu sara na i Vola Tabu ni na vakadonui ira na veimatanitu tani na Kalou e na vakabauta, sa vunautaka taumada kina na i Tukutuku Vinaka vei Eparaama, ka kaya vua “E na vakalougatataki na veimatanitu kece ga e na vukumu” 9Sa vakabauta na Kalou ko Eparaama ko sa vakalougatataki kina; era na vakalougatataki vaka kina ko ira era sa vakabauta. 10Ni ko ira kece ka vakararavi tiko e na vakayacori ni Lawa era na cudruvi ni sa volai tu e na i Vola Tabu, “Era na cudruvi mai vua na Kalou ko ira yadua era sega ni dau muria na veika kece sara e volai tu e na i vola ni Lawa me ra cakava” 11Sa qai macala sara kina ni sa sega ni vakadonui e na vuku ni Lawa e dua na tamata e na mata ni Kalou; ni sa volai tu, “E na bula na tamata dodonu e na vuku ni vakabauta .” 12Ni sa sega ni vakayavutaki na Lawa mai na vakabauta, ia sa kaya na i Vola Tabu, “O koya ga sa dau vakayacora na veika kece e vakarota na Lawa e na bula voli kina” 13Ia sa sereki keda tale ko Karisito mai na cudruvi sa vakavuna na Lawa e na kena tau vua na cudru e dodonu me tau vei keda ni sa volai tu, “Sa tau na cudru ni Kalou vei koya yadua sa rube e na kau.” 14Sa cakava na Karisito na ka oqo me sobuti ira tale ga kina na veimatanitu tani na veivakalougatataki e a yalataki vei Eparaama e na vuku i Karisito Jisu me soli kina vei keda na Yalo a yalataka na Kalou e na vuku ni vakabauta. 15Oi kemuni na wekaqu, me'u tukuna e dua na kena i vakatautauvata. Sa sega tale ni dua e na bokoca se vakaikuritaka e dua na veiyalayalati ke rau sa vakadeitaka ka tabaka na yacadrau ko i rau na veiyalayalati. 16Era a tau na vosa ni yalayala vei Eparaama kei na dua na nona kawa. A sega ni kainaki e na i Vola Tabu, “Vei ira tale ga na nomu kawa” me vaka era lewe vuqa. Ia sa kainaki ga “kei na nomu kawa” ka kena i balebale ni dua ga na tamata ka sa i koya na Karisito. 17Sa i koya oqo na ka au kaya tiko. A cakava na Kalou e dua na veiyalayalati ka yalataka ni na vakayacora. Na Lawa e a qai soli e muri ni oti e va na drau tolusagavulu na yabaki, e sega ni bokoci kina na veiyalayalati se na vosa ni yalayala ni Kalou. 18Kevaka e vakatau na ka e solia mai na Kalou ki na Lawa ia sa qai sega ni vakatau ki na vosa ni yalayala. Ia a solia na i votavota vei Eparaama na Kalou e na vuku ni yalayala. 19Ia sa qai cava beka ni naki ni Lawa? Io, a soli mai me dau vakaraitaka na ka e cala me yacova ni sa qai lako mai ko koya na kawa i Aparaama ka a baleti koya na yalayala. E na gauna e soli kina na Lawa vei ira na Jiu, e a dewa mai vei ira na agilosi ki vua ga e dua na tamata o koya na kena mata a qai solia vei ira na tamata. 20Ia ni a solia mai na vosa ni yalayala na Kalou, vei Eparaama, e a solia taudua ga na Kalou ka sega ni bau dua na kena mata me vakaitavi kina. 21Erau sa veisaqasaqa beka kina na Lawa kei na vosa ni yalayala ni Kalou? E sega ni vaka kina. Kevaka e a sa soli e dua na Lawa e rawa kina na bula, ke sa rawa dina na veivakadonui e na vuku ni Lawa. 22Ia sa kaya na i Vola Tabu ni sa vakamalumalumutaki tu na vuravura taucoko ki na kaukauwa ni valavala ca, me na soli kina na ka sa yalataki e na vuku ni vakabauti Jisu ki vei ira era vakabauta. 23Ia ni a sa bera ni yaco mai na vakabauta, eda sa tiko kece e na ruku ni lewa ni Lawa, eda a bobula kece tu kina me yacova ni sa vakatakilai mai na vakabauta. 24Sa mai keda i vakatawa tiko kina na Lawa me yacova na lako mai nei Karisito, me da vakadonui kina e na vuku ni vakabauta. 25Ia oqo ni sa yaco mai na gauna ni vakabauta eda sa sega tale ni tiko voli e na ruku ni lewa ni Lawa. 26E na vuku ni vakabauta ko ni sa yaco kece kina mo ni luve ni Kalou e na nomuni tu vata kei Karisito. 27Ko ni sa papitaisotaki mo ni duavata kei Karisito ka ko ni sa vakaisulutaki kemuni e na bula i Karisito. 28Sa sega kina na kedra duidui na Jiu mai vei ira na kai Kirisi ka sega na kedra duidui na bobula mai vei ira na tamata galala, ka sa sega na kedra duidui na tagane mai vei ira na yalewa; ni ko ni sa duabau ga e na vuku i Karisito Jisu. 29Ia kevaka ko ni sa nei Karisito, ko ni na qai kawa i Eparaama, ka ko ni na vakaivotavota e na ka sa yalataka na Kalou.


text: 1Au sa vakadeitaka oti e lomaqu me'u kakua tale ni cakava e dua na veisiko e veivakararawataki vei kemuni. 2Ia kevaka au sa vakararawataki kemuni ko cei sa qai vo me vakamarautaki au? Sa i ira ga na tamata au sa vakararawataka! 3Sa i koya sara ga na ka oqo au a vola yani vei kemuni e liu me kakua ni vakararawataki na lomaqu ni'u sa kila vakaidina, ni kevaka au marau, ko ni na marau tale ga. 4Au volavola yani vei kemuni e na rarawa levu kei na yaluma ni lomaqu, ka lako vakayauyau na wai ni mataqu. E sega ni ka mo ni rarawa kina, mo ni kila ga kina na levu ni noqu loloma vei kemuni. 5Kevaka e dua na tamata e vakavuna na nona rarawa e dua tale na tamata, e sega ni vakararawataki au taudua ga, ia au sega ni via vakabibitaka sara, ni sa vakararawataki kemuni kece sara tale ga. 6Na tamata sa vaka oqo sa ganita na i totogi mai vei ira na lewe vuqa. 7Ia sa dodonu mo ni vosoti koya ka vakacegui koya, de na qai bikai e na rarawa bibi sara. 8Sa i koya oqo au sa vakamasuti kemuni kina mo ni vakadeitaka na nomuni lomani koya. 9Ni sa i koya sara ga oqo na vuna au volavola yani kina; me'u vakatovolei kemuni ka me'u kila, ko ni sa dau talairawarawa e na ka kece ga se sega. 10Ni ko ni sa vosota e dua na tamata, au na vosoti koya tale ga. Ni'u sa vosota e dua na tamata, au sa vosoti koya dina; au vakayacora oqo e na vukumuni e na mata i Karisito. 11E da sa kila na veivadi ca nei Setani, ia me da kua sara ni laivi koya me rawai keda. 12Ni'u sa yaco yani ki tiroa me'u vunautaka na i Tukutuku Vinaka, au sa raica ni sa dolava tu vei au na sala na Turaga. 13Ia sa sega ni nuiqawaqawa na yaloqu ni'u sa sega ni kunei Taito na wekaqu. Au sa mai tatau yani vei ira ka lako sara yani ki Masitonia. 14Me da vakavinavinaka vua na Kalou o koya sa dau liutaki keda me da qaqa e na vuku i Karisito, ka sa vakateteya ki na veivanua kece ga e na neitou cakacaka na i rogorogo vinaka ni veikilai kaya. 15Ni keitou sa vaka na ka boi vinaka sa vakama na Karisito vua na Kalou ka sa lako yani vei ira era sa vakabulai kei ira era sa sese tiko. 16Vei ira era sa sese tiko, sa i boiboi ni bula me ra bula kina. Ia ko cei sa veiganiti kei na i lesilesi oqo? 17Keitou sa sega ni vakataki ira e so era sa dau vakatanitaka na vosa ni Kalou, ia keitou sa vosa me vaka na tamata yalodina sa talai mai vua na Kalou, keitou sa dau vosa e na yaca i Karisito e na mata ni Kalou.


text: 1Ni ratou sa toro voleka ki Jerusalemi, ki Pecifaki e na Delana Veiolive, sa qai tala ko Jisu e lewe rua na tisaipeli, 2ka kaya vei rau, “Drau lako ki na koro lailai sa donui kemudrau, ka drau na raica sara e dua na asa ni vesu tu, ka tu vata kaya na luvena; drau sereki rau ka kauti rau mai vei au. 3Kevaka e mani vosa kina vei kemudrau e dua, drau kaya, ʻE vinakati rau mai na Turaga,' e na laivi rau sara mai kina ko koya.” 4A yaco oqo me vakayacori sara kina na vosa ka vosataka na parofita, ka kaya, 5“Tukuna vua na goneyalewa ni Saioni, Raica, sa lako mai vei iko na nomu Tui. Sa yalomalua ka vodoka e dua na asa, kei na asa lailai, na luve ni asa.” 6E rau sa mani lako na tisaipeli ka cakava me vaka sa vakarota vei rau ko Jisu; 7e rau sa kauta mai na asa kei na luvena, ka tevuka e deladrau na nodrau i sulu, ka sa vodo kina ko koya. 8Era sa lewe vuqa era sa tevuka na nodra i sulu e gaunisala. 9Ia ko ira na lewe vuqa era liu tiko kei ira era muri, era sa qai kacivaka, “Osana vua na Luve i Tevita! Me vakacaucautaki ko koya sa lako mai e na yaca ni Turaga! Osana e na veiyasana cecere sara!” 10Ia ni sa curu yani ki Jerusalemi, sa yavala kece ga na lewenikoro, ka kaya, “O cei li oqo?” 11Era sa qai kaya na lewe vuqa, “Oqo ko Jisu na parofita mai Nasareci e Kalili.” 12Sa qai curu ko Jisu ki Valenisoro, ka vakasavi ira kece ga era veivoli tiko e Valenisoro, ka vakavukica na nodra teveli na dauveisau i lavo, kei na nodra i dabedabe na volitaki ruve, 13ka kaya vei ira, “Sa volai tu, ʻE na vakatokai na noqu vale me vale ni masu,' ia dou sa cakava me nodra qara na daubutako.” 14Era sa qai lako mai vua ki Valenisoro ko ira na mataboko kei na lokiloki, ka sa vakabulai ira ko koya. 15Ia ni ra sa raica ko ira na bete levu kei ira na daunilawa na veika veivakurabuitaki e cakava tiko ko koya, kei ira na gonelalai era kacikaci tiko mai Valenisoro, ka kaya, “Osana vua na Luve i Tevita,” era sa cudru sara, 16ka kaya vua, “Ko sa rogoca na ka era kaya tiko ko ira oqo, se sega?” Sa qai kaya vei ira ko Jisu, “Io, dou sa sega beka ni wilika, ʻE na gusudra na gonelalai kei na gone dramidrami ko ni sa cakava kina na vakarokoroko me uasivi sara’?” 17Sa qai biuti ira ko koya, ka lako tani mai na koro vaka ki Pecani, ka moce kina. 18E na mataka lailai, ni sa lesu tale tiko ki na koro ko koya, sa qai via kana. 19Ni sa raica e dua na vunilolo, sa qai lako kina, ia sa sega ga ni kunea kina e dua na ka, na drauna wale ga. Sa qai kaya ki na vunilolo, “Mo kakua tale ni vua ka tawa mudu.” A mai malai sara yani vakasauri na vunilolo. 20Ni ra sa raica na tisaipeli era sa kurabui sara, ka kaya, “E malai vakasauri vaka e vei na vunilolo?” 21Sa sauma ko Jisu ka kaya vei ira, “Au sa kaya vakaidina vei kemudou, kevaka e tu vei kemudou na vakabauta ka sega ni vakatitiqa, dou na sega ni cakava wale ga na ka sa yaco e na vunilolo, ia kevaka dou kaya sara tale ga ki na ulunivanua oqo, ʻTacavu mai ka me la'ki biu ki na wasawasa, ' e na vakayacori ga. 22Ka kevaka e tu vei kemudou na vakabauta, dou na rawata na ka kece sara ga dou na kerea e na masu.” 23Ni sa curu ko koya ki Valenisoro, era sa qai lako mai vua ni sa veivakatavulici tiko, ko ira na bete levu kei ira na nodra qase na tamata, ka kaya, “E na lewa i cei ko vakayacora voli kina na veika oqo, se ko cei mada e solia vei iko na kaukauwa oqo?” 24Sa qai sauma ko Jisu, ka kaya vei ira, “Au na tarogi kemudou tale ga e na dua na taro; kevaka dou sauma vei au, ka'u na qai tukuna tale ga vei kemudou se e na lewa i cei au vakayacora voli kina na veika oqo. 25E vu mai vei na papitaiso nei Joni? Mai lomalagi, se mai na tamata ga?” Era sa qai veivosakitaka vakai ira ka kaya, “Kevaka eda kaya, ʻMai lomalagi,' e na qai kaya ko koya vei keda, ʻNa cava ga dou sa sega ni vakabauti koya kina?’ 26Ia kevaka eda kaya, ʻMai na tamata,' ia eda sa rerevaki ira na lewe vuqa ka ni ra nanuma kece ga ni a parofita ko Joni ” 27Era sa mani sauma kina vei Jisu, “Keimami sega ni kila.” A qai kaya vei ira ko Jisu, “Au na sega tale ga ni tukuna vei kemudou se e na lewa i cei au vakayacora voli kina na veika oqo. 28“Na cava dou nanuma e na ka oqo? Sa lewe rua na luvena-tagane e dua na tamata. Sa qai lako vua na i matai ko tamana ka kaya, ʻNa luvequ la'ki cakacaka edaidai ki na noqu loga-ni-vaini.' 29Sa qai sauma ko koya ka kaya, ʻAu bese,' ia sa qai veisau e muri na lomana ka mani lako. 30Sa qai lako vua na kena i karua ka vosa vaka kina. Sa qai sauma ko koya, ʻAu na lako saka,' ia ka qai sega ni lako. 31O cei vei rau na lewe rua e muria na loma i tamana?” Era sa qai kaya, “Na i matai ” A mani kaya vei ira ko Jisu, “Au sa kaya vakaidina vei kemudou, era sa curu tiko e liu vei kemudou ki na matanitu ni Kalou ko ira na dau kumuni i vakacavacava kei ira na dautagane. 32Ni a sa lako mai vei kemudou ko Joni ka vakaraitaka vei kemudou na sala dodonu, dou sa sega ni vakabauti koya; ia era sa qai vakabauti koya na daukumuni i vakacavacava kei ira na dautagane, ia ko i kemudou e dina ga ni dou sa raica, dou sa sega ni veivutuni kina e muri ka vakabauti koya. 33“Dou rogoca e dua tale na vosa vakatautauvata. E a tiko kina e dua na i taukei ni vale ka tea e dua na loga-ni-vaini, ka viribaita vakavolivolita ka taya e na vatu na i keli ni wai; ka tara na vale ni vakatawa, ka lisitaka vei ira e so na dauteitei, ka qai lako yani ki na vanua tani. 34Ia ni sa voleka mai na vula i matua, sa qai talai ira yani na nona tamata ki vei ira na tauri qele me taura mai vei ira na nona vuata. 35Ia era sa qai tauri ira na nona tamata ko ira na tauri qele ka mokuta e dua, ka vakamatea e dua, ka vakavirika e dua tale. 36Sa qai talai ira tale e so na nona tamata, era lewe levu cake mai vei ira era a liu, ia era sa qai cakava tale ga vaka kina vei ira. 37Na kena i otioti sa qai tala na luvena-tagane ka kaya, ʻEra na doka na luvequ.' 38Ia ni ra sa raica na luvena ko ira na tauri qele, era sa qai kaya vakai ira, ʻSa i koya oqo e na i taukei e muri. Mai, me da vakamatea, me da suguta na veika e na taukena.' 39Era sa qai tauri koya ka biuta ki na taudaku ni loga-ni-vaini ka vakamatea. 40“Ta ni sa na lako mai na i taukei ni loga-ni-vaini, na cava e na cakava ko koya vei ira na tauri qele?” 41Era sa qai kaya vua, “E na vakamatei ira vakararawa sara na tamata vakasevaki oqori, ka na lisitaka na loga-ni-vaini ki vei ira tale e so na tauri qele era na dau solia vua na vuana e na kena veigauna ” 42Sa qai kaya vei ira ko Jisu, “Dou sa sega beka ni wilika na i Vola Tabu? ʻNa vatu sara ga era sa cata na matai, sa qai yaco me kena i vakadei e na tutu ni vale. Oqo sa cakacaka ga ni Turaga, ka sa veivakurabuitaki e matada.' 43O koya gona au sa kaya kina vei kemudou ni na kau tani mai vei kemudou na mataniut ni Kalou, ka me soli ki na dua na matanitu e vuataka mai na vuana. 44O koya e na lutu ki na vatu oqo e na dasila kina vakalalai, ia vei koya e na lutuka e na vurumemea.]” 45Ia ni ra sa rogoca ko ira na bete levu kei ira na Farisi na nona vosa vakatautauvata era sa kila e vosataki ira kina ko koya. 46Era sa qai via vesuki Jisu, ia, era sa rerevaki ira ga na lewe vuqa, ni ra sa okati koya tu ga ni sa parofita.